cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Λεύκιος Κορνήλιος Σύλλας
Μάχη της Χαιρώνειας (86 π.Χ.)
Από την άλλη, οι Ρωμαίοι στρατιώτες έδειχναν πολύ φοβισμένοι και απρόθυμοι να ριχτούν στη μάχη. Για να μην τους αφήσει άπρακτους, ο Σύλλας τους έβαλε να σκάψουν οχυρωματικά έργα στην ερειπωμένη πόλη των Παραποταμίων, προσπαθώντας επίτηδες να τους εξαντλήσει τόσο, ώστε οι ίδιοι να ζητήσουν να επιτεθούν. Όταν πράγματι έγινε αυτό τους επέπληξε πως στην πραγματικότητα δεν θέλουν να πολεμήσουν αλλά να σταματήσουν να δουλεύουν! Τελικά οι άνδρες του με ανανεωμένο ηθικό κατέλαβαν την οχυρωματική εκείνη θέση, η οποία φύλαγε επιπλέον το πέρασμα για τη Χαιρώνεια. Στην τελευταία αποφάσισε τελικά να επιτεθεί ο Αρχέλαος και τότε ο Σύλλας, μετά από παράκληση ορισμένων κατοίκων της που ήταν στις γραμμές του, τους άφησε να γυρίσουν για να την υπερασπιστούν στέλνοντας μαζί τον χιλίαρχο Γαβίνιο με τους άνδρες του.
Ο Σύλλας στρατοπέδευσε στα πόδια του Ηδυλίου όρους, απέναντι από τον Αρχέλαο. Μετά από μιας ημέρας ανάπαυλα, ο Σύλλας άφησε πίσω των Μουρήνα με μια λεγεώνα και δύο κοόρτεις για να εμποδίσουν τυχόν κινήσεις του εχθρού, όσο ο ίδιος προσέφερε θυσίες στον ποταμό Κηφισό. Κατόπιν προχώρησε σε αναγνώριση μιας περιοχής που λεγόταν Θούριο, όπου υπήρχε και ένας ναός αφιερωμένος στον Θούριο Απόλλωνα. Στη Χαιρώνεια τον υποδέχτηκαν με τιμές. Εκεί ανέθεσε σε δύο ντόπιους στρατιωτικούς την εκκαθάριση της περιοχής του Θουρίου και ο ίδιος προχώρησε στην οργάνωση της δικής του παράταξης για την επικείμενη μάχη. Μοίρασε το ιππικό του σε καθεμιά από τις δύο πτέρυγες, κρατώντας τη διοίκηση της δεξιάς για τον ίδιο. Την αριστερή ανέλαβε ο Μουρήνας. Οι αξιωματικοί Γάλβας και Ορτένσιος με εφεδρικά σώματα τοποθετήθηκαν στην οπισθοφυλακή σε υψώματα για να εμποδίσουν πλαγιοκόπημα από τον εχθρό, καθώς η παράταξη του τελευταίου υποδείκνυε τέτοια σχέδια.
Στο μεταξύ οι πολεμιστές της Χαιρώνειας κατάφεραν να περάσουν απαρατήρητοι γύρω από το Θούριο, αιφνιδιάζοντας τον αντίπαλο. Οι άνδρες του Πόντου μέσα στη σύγχυση δεν έμειναν στη θέση τους, αλλά άρχισαν να τρέχουν άτακτα στις πλαγιές πέφτοντας πάνω στις ίδιες τους τις λόγχες. Εξαιτίας του συνωστισμού που προέκυψε αποτέλεσαν εύκολο στόχο για τους εχθρούς τους, που τους χτύπησε από ψηλά. Τρεις χιλιάδες άνδρες έχασαν με τον τρόπο αυτό τη ζωή τους. Από αυτούς που γλύτωσαν, άλλοι θανατώθηκαν από τους άνδρες του Μουρήνα και άλλοι κατέφυγαν στο στρατόπεδο του κυρίως σώματος του στρατού τους σκορπίζοντας τον τρόμο. Την περίσταση εκμεταλλεύτηκε ο Σύλλας για να επιτεθεί, στερώντας από τους βόρειους την αποτελεσματικότητα των αρμάτων τους.
Ο Αρχέλαος χρησιμοποίησε τη δεξιά του πτέρυγα προσπαθώντας να περικυκλώσει τα στρατεύματα του Σύλλα, τη στιγμή που ο Ορτένσιος έστελνε τις κοόρτεις του για να χτυπήσουν τον στρατηγό του Πόντου από τα πλάγια. Ωστόσο ο Αρχέλαος, χρησιμοποιώντας έξυπνα το ιππικό του, ανάγκασε τον Ορτένσιο όχι μόνο να οπισθοχωρήσει αλλά και να αποκοπεί λίγο λίγο από το κύριο σώμα των Ρωμαίων. Βλέποντάς τον περικυκλωμένο ο Σύλλας, ο οποίος διοικούσε τη δεξιά πτέρυγα του στρατού του, έσπευσε να τον βοηθήσει. Μαντεύοντας όμως, την κίνησή του αυτή ο Αρχέλαος, εξαιτίας της σκόνης που σήκωναν οι άνδρες του Σύλλα, παράτησε τους άνδρες του Ορτένσιου και έτρεξε να επιτεθεί στα δεξιά των Ρωμαίων, ελπίζοντας να τα βρει εκτεθειμένα μιας και ο διοικητής τους είχε μόλις αποχωρήσει.
Την ίδια στιγμή ο Μουρήνας βρέθηκε σε δεινή θέση εξαιτίας των ανδρών του Ταξίλη. Ο Σύλλας τότε αντιμετώπισε το δίλημμα ποιο κομμάτι του στρατού του είχε τη μεγαλύτερη ανάγκη για ενίσχυση. Τελικά έστειλε τον Ορτένσιο και τους άνδρες του σε βοήθεια του Μουρήνα, ενώ ο ίδιος επέστρεψε στην αρχική του θέση στα δεξιά. Η πτέρυγα αυτή ήδη είχε αποδειχθεί ισάξια των επιτιθέμενων ανδρών του Αρχελάου, μα η άφιξη του Σύλλα την ενίσχυσε αρκετά ώστε να επικρατήσει πλήρως. Ο Σύλλας δεν ξέχασε τον Μουρήνα στέλνοντάς του ενισχύσεις. Όταν είδε πως όλα πήγαιναν ευνοϊκά συμμετείχε κι ο ίδιος πια στην καταδίωξη. Πολλοί άνδρες του Πόντου σφαγιάστηκαν στην πεδιάδα, αλλά η πλειοψηφία βρήκε τον θάνατο τρέχοντας προς τις ίδιες τους τις τάφρους.
Ο Πλούταρχος αναφέρει πως από ολόκληρη αυτή την ισχυρή στρατιά γλύτωσαν μόλις δέκα χιλιάδες άνδρες, οι οποίοι έφτασαν σώοι στη Χαλκίδα. Ο Σύλλας στα απομνημονεύματά του αναφέρει - κατά πάσαν πιθανότητα υπερβάλλοντας - πως έχασε μόλις 14 στρατιώτες, και πως μέχρι το βράδυ δύο από αυτούς επέστρεψαν ασφαλείς! Ο Σύλλας αφιέρωσε τα τρόπαιά του στον Άρη, τη Νίκη και την Αφροδίτη και οργάνωσε εορταστικές εκδηλώσεις στην πόλη των Θηβών.
Μάχη του Ορχομενού (85 π.Χ.)
Λίγο μετά την επιτυχία του στη Χαιρώνεια, ο Σύλλας έλαβε νέα πως στην πόλη της Ρώμης εκλέχτηκε Ύπατος ο Φλάκκος, ένας άνδρας της αντίπαλης φατρίας. Ο τελευταίος απέπλευσε από την Ιταλία και διέπλεε το Ιόνιο φαινομενικά κατά του Μιθριδάτη. Ο Σύλλας μπόρεσε να αντιληφθεί πως πραγματικός στόχος ήταν ο ίδιος, κι έτσι άρχισε να κινείται με προορισμό τη Θεσσαλία για να συναντήσει τα στρατεύματα αυτά.
Τη δύσκολη αυτή στιγμή επέλεξε ο Δορύλαος, ένας άλλος από τους στρατηγούς του Μιθριδάτη, να αποβιβάσει στη Χαλκίδα νέο στρατό, ογδόντα χιλιάδων ικανών και πειθαρχημένων ανδρών, και να αρχίσει να ανακαταλαμβάνει τις χαμένες θέσεις του Πόντου. Ο Αρχέλαος εναντιώθηκε στην προοπτική νέας μάχης με τον Σύλλα και αποδείχτηκε σωστός: ο Σύλλας γύρισε πίσω και σε μια αψιμαχία στο Τιλφώσσιο έδειξε στο νέο του αντίπαλο πως δεν έπρεπε να υποτιμά κανείς τον ρωμαϊκό στρατό.
Εντούτοις, ο Αρχέλαος παρατήρησε προσεκτικά την περιοχή του Ορχομενού, όπου και στρατοπέδευε, και αποφάσισε πως ήταν ιδιαίτερα ευνοϊκή για ένα στράτευμα που βασιζόταν στην υπεροχή του ιππικού του. Όταν οι δύο στρατοί στρατοπέδευαν πια ο ένας κοντά στον άλλο, ο Σύλλας διέταξε να σκάψουν οι άντρες χαντάκια για να αποδυναμώσει το ιππικό του εχθρού και να τον παρασύρει στα έλη. Ωστόσο δέχτηκε σφοδρή επίθεση, που όχι μόνο δεν άφησε τους άντρες να δουλέψουν, αλλά έτρεψε και σε άτακτη φυγή κι αυτούς που τους προστάτευαν. Τότε, όπως αφηγείται ο Πλούταρχος, ο ίδιος ο Σύλλας ρίχτηκε στη μάχη ειρωνευόμενος τους άνδρες τους για τη δειλία τους. Ως αποτέλεσμα δύο κοόρτεις από τη δεξιά του πτέρυγα έσπευσαν να τον βοηθήσουν κατατροπώνοντας τους επιτιθέμενους.
Αφού ξεκούρασε λίγο τους άνδρες του, ο Σύλλας τους επιστράτευσε και πάλι στο σκάψιμο τάφρων. Τους αντιμετώπισε μια νέα καλύτερη οργανωμένη επίθεση, στην οποία συμμετείχε ο Διογένης, προγονός του Αρχελάου, ο οποίος αγωνίστηκε γενναία και πέθανε ένδοξα στο πεδίο της μάχης. Οι τοξότες του Πόντου, άσχημα πιεσμένοι από τους Ρωμαίους, καθώς δεν μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τα τόξα τους άρπαξαν με τα χέρια τα βέλη τους και τα χρησιμοποίησαν σαν σπαθιά. Τελικά αποκρούστηκαν πλήρως στα δικά τους χαρακώματα.
Την επομένη επαναλήφθηκε και πάλι η ίδια σκηνή: τους άντρες του Σύλλα προσπάθησε αυτή τη φορά να εμποδίσει ένα ιδιαίτερα μεγάλο μέρος τους Μιθριδατικού στρατού. Τότε ο Σύλλας τους επιτέθηκε με ορμή και τους κατανίκησε. Ο Πλούταρχος αναφέρει τη μακάβρια λεπτομέρεια, πως τα έλη γέμισαν με αίμα και πως, διακόσια χρόνια μετά τη μάχη, ακόμη μπορούσε να βρει κανείς ανάμεσα στη λάσπη βέλη, Βαρβαρικά κράνη και σπασμένους θώρακες.
Συνθήκη της Δαρδάνου
thumb|200px|Κεφαλή που αναπαριστά τον ηγεμόνα του Πόντου, Μιθριδάτη Στ΄, Μουσείο του Λούβρου. Από τη Ρώμη συνέχισαν να καταφτάνουν στον Σύλλα ανησυχητικά νέα. Ο Κίννας και ο Κάρβων καταδίωκαν επιφανείς πολίτες οι οποίοι έβρισκαν καταφύγιο στο πλευρό του Σύλλα. Η σύζυγός του, Καικιλία Μέτελλα, με δυσκολία δραπέτευσε μαζί με τα παιδιά της, ανακοινώνοντας στον άνδρα της πως η ακίνητη περιουσία του είχε καταστραφεί. Όσο για τους συμμάχους του, του έστελναν συνεχώς παρακλητικά μηνύματα να γυρίσει. Ο Σύλλας βρέθηκε σε δύσκολη θέση και αμφιταλαντευόταν ανάμεσα στην απόφαση να γυρίσει και στην απόφαση να ολοκληρώσει το έργο του.
Ωστόσο ανέλπιστα κατέφθασε στο στρατόπεδό του ένας έμπορος από τη Δήλο, ο Αρχέλαος, ο οποίος του μετέφερε μήνυμα από τον στρατηγό Αρχέλαο, ο οποίος εξέφραζε την επιθυμία του για διαπραγματεύσεις. Ο Σύλλας δέχτηκε ανακουφισμένος την πρόταση για προσωπική συνάντηση με τον Αρχέλαο στην ακτή στο Δήλιο, κοντά σε έναν ναό του Απόλλωνα. Η πρόταση του Αρχέλαου ήταν να εγκαταλείψει ο Σύλλας την Ασία και τον Πόντο και σε αντάλλαγμα ο βασιλιάς θα του διέθετε χρήματα και στρατό για τον πόλεμό του στην Ιταλία. Από την άλλη ο Σύλλας του πρότεινε να ανατρέψει τον Μιθριδάτη και να αναλάβει ο ίδιος τη βασιλεία σαν σύμμαχος της Ρώμης. Τόσο ο ένας όσο και ο άλλος αρνήθηκε να διαπράξει προδοσία και η τελική κατάληξη ήταν απόφαση για παύση των εχθροπραξιών. Οι όροι ήταν οι παρακάτω: Από την πλευρά του ο Σύλλας θα αναγνώριζε την κυριαρχία του Μιθριδάτη στις υπόλοιπες περιοχές που είχε υπό την κατοχή του και θα τον θεωρούσε έκτοτε φίλο της Ρώμης.
Όταν ολοκληρώθηκαν οι διαπραγματεύσεις ο Σύλλας ταξίδεψε στη Θεσσαλία και τη Μακεδονία με προορισμό τον Ελλήσποντο. Τιμητική θέση στο πλευρό του είχε ο Αρχέλαος. Όταν ο Αρχέλαος ασθένησε στη Λάρισα, ο Σύλλας σταμάτησε το ταξίδι του για να τον φροντίσει. Ακόμη, όλοι οι συνεργάτες του Μιθριδάτη διατηρήθηκαν ζωντανοί εκτός από τον τύραννο Αριστίονα, ο οποίος δεν τα πήγαινε καθόλου καλά με τον Αρχέλαο. Τέλος, ο Καππαδόκης στρατηγός εισέπραξε προσωπικές εκτάσεις στην Εύβοια σαν δώρο, καθώς και τον τίτλο του φίλου της Ρώμης. Αυτό το είδος της εύνοιας άρχισε να κινεί υποψίες πως ο Αρχέλαος ήταν εξ’ αρχής με το μέρος του Σύλλα και πως έχασε επίτηδες τις κρίσιμες μάχες. Στην αυτοβιογραφία του ο Σύλλας δικαιολογεί όλα τα παραπάνω.
Νέοι απεσταλμένοι του Μιθριδάτη κατέφθασαν ανακοινώνοντας πως ο βασιλιάς δεχόταν όλους τους όρους εκτός από δυο: την αποστολή πλοίων και την παράδοση της Παφλαγονίας. Ο Σύλλας εξοργίστηκε κατηγορώντας τον Μιθριδάτη για αγνωμοσύνη και δειλία, μιας και ο ίδιος δεν είχε παραβρεθεί ποτέ στις μάχες αλλά περίμενε ήσυχα στην Πέργαμο. Ο Αρχέλαος προσπάθησε να τον καθησυχάσει λέγοντας πως θα πήγαινε ο ίδιος να βρει τον βασιλιά του. Ορκίστηκε δε πως αν δεν του άλλαζε γνώμη, θα αυτοκτονούσε. Ο Σύλλας τον εμπιστεύτηκε και τον άφησε να φύγει. Όσο περίμενε λεηλάτησε τη Μαιδική, και κατόπιν συναντήθηκε με τον Αρχέλαο στους Φιλίππους. Εκεί τον περίμεναν καλά νέα, μιας και ο βασιλιάς είχε συμφωνήσει σε όλα τελικά, αν και επιθυμούσε μια κατ’ ιδίαν συνάντηση με τον Σύλλα. Στην πραγματικότητα αυτό που τον έπεισε ήταν το γεγονός ότι ο Γάιος Φλάβιος Φιμβρίας, σκότωσε στη Ρώμη τον Φλάκκο και τώρα προέλαυνε κατά του Πόντου. Ο Μιθριδάτης ως αποτέλεσμα έτρεξε να κερδίσει τα φιλικά αισθήματα του Σύλλα.
Η συνάντηση των δύο ανδρών έγινε στη Δάρδανο, πόλη της Τρωάδας. Ο Μιθριδάτης είχε μαζί του μια συντριπτική δύναμη στρατιωτών, ο Σύλλας μόλις τέσσερις κοόρτεις και διακόσιους ιππείς. Ο Σύλλας υπήρξε ιδιαίτερα ψυχρός με τον βασιλιά του Πόντου, κατηγορώντας τον για τις σκληρές πράξεις του από την αρχή του πολέμου. Τον ρώτησε συνολικά δύο φορές αν θα τηρούσε τους όρους που είχαν συμφωνήσει με τον Αρχέλαο. Όταν τέλος πήρε την απάντηση που ήθελε, μόνο τότε έδειξε φιλία προς τον Μιθριδάτη και τον συμφιλίωσε με τον Αριοβαρζάνη και τον Νικομήδη. Ο βασιλιάς του Πόντου, αφού άφησε στον Σύλλα εβδομήντα πλοία και πεντακόσιους τοξότες, επέστρεψε στην πατρίδα του.
Ο Σύλλας, ωστόσο, μπορούσε να καταλάβει πόσο δυσαρεστημένοι ήταν οι άνδρες του από αυτή την εξέλιξη των πραγμάτων. Έβλεπαν τον άνδρα που θανάτωσε χιλιάδες συμπατριώτες τους σε μια μέρα να φεύγει στην πράξη αλώβητος. Ο Σύλλας απολογήθηκε πως του ήταν αδύνατο να τηρεί δύο μέτωπα ανοιχτά ταυτόχρονα.
Ανάπαυση στην Αθήνα
Μόλις ολοκλήρωσε τις υποχρεώσεις του στη Δάρδανο, ο Σύλλας ξεκίνησε την πορεία του κατά του Φιμβρία, ο οποίος στρατοπέδευε στα Θυάτειρα. Φτάνοντας κοντά στο στρατόπεδο του αντιπάλου του, διέταξε τους άνδρες του να αρχίζουν να κατασκευάζουν το δικό τους. Εντούτοις, απλοί στρατιώτες από το άλλο στρατόπεδο κατέφθασαν άοπλοι, καλωσόρισαν τους άνδρες του Σύλλα κι άρχισαν να τους βοηθούν στις εργασίες. Όταν ο Φιμβρίας είδε την εξέλιξη αυτή, και φοβούμενος πως ο Σύλλας δεν θα τον συγχωρούσε, πήρε την ίδια του τη ζωή.
Προτού εγκαταλείψει την Ασία, ο Σύλλας επέβαλε πρόστιμο στις ασιατικές πόλεις είκοσι χιλιάδες τάλαντα. Επέβαλε δε σε ντόπιες οικογένειες να «φιλοξενήσουν» τους Ρωμαίους αξιωματικούς που θα παρέμεναν εκεί, καταστρέφοντάς τες εντελώς οικονομικά μιας και θα πλήρωναν οι ίδιες τα έξοδά τους.
Κατόπιν, ο Σύλλας απέπλευσε από την Έφεσο με κατεύθυνση το λιμάνι του Πειραιά. Κατά την παραμονή του έλαβε μέρος στα Ελευσίνια Μυστήρια και έκανε κατάσχεση της βιβλιοθήκης του Απελλικώνος του Τήιου, όπου υπήρχαν οι περισσότερες πραγματείες του Αριστοτέλη και του Θεόφραστου, που ακόμη δεν ήταν γνωστές στο ευρύ κοινό. Όταν αυτά μεταφέρθηκαν αργότερα στη Ρώμη, τα επιμελήθηκε ο Τυρραβίων ο γραμματικός, ενώ αντίγραφα εστάλησαν στον Ανδρόνικο τον Ρόδιο, ο οποίος τα δημοσίευσε. Κατά τη διαμονή του στην Αθήνα ο Σύλλας ένιωσε μουδιάσματα στα πόδια, και φοβούμενος προμήνυμα αρθρίτιδας, με την ευκαιρία επισκέφτηκε τα λουτρά της Αιδηψού για να ξεκουραστεί.
Δεύτερη πορεία κατά της Ρώμης
Όταν έφτασε η ώρα της επιστροφής στην Ιταλία για τον Σύλλα και τους άνδρες του, ο Ρωμαίος στρατηγός αντιμετώπιζε το δυσάρεστο ενδεχόμενο να τους δει να διασκορπίζονται ο καθένας για την πόλη του, αφήνοντάς τον μόνο στα προβλήματά του. Οι άνδρες του ωστόσο, πήραν με δική τους πρωτοβουλία όρκο να μην τον εγκαταλείψουν προτού τους αποπέμψει ο ίδιος. Επίσης, βλέποντας την ανάγκη του για χρήματα, αποφάσισαν να κάνουν έναν έρανο ανάμεσά τους κι ο καθένας να δώσει ό,τι μπορούσε. Αφού αρνήθηκε ευγενικά και εμψύχωσε τους άνδρες του, ο Σύλλας ξεκίνησε να αντιμετωπίσει τους εχθρούς του στην πατρίδα.
Ο Σύλλας βλέποντας τους εχθρούς του να τον κυκλώνουν από παντού με μεγάλο αριθμό στρατευμάτων, κάλεσε τον Σκηπίωνα, έτερο ύπατο της χρονιάς εκείνης, για διαπραγματεύσεις. Αυτό δεν ήταν παρά ένα πρόσχημα. Καλώντας ξανά και ξανά συμβούλια και συνεδριάσεις, έδωσε χρόνο σε δικούς του ανθρώπους να διαφθείρουν τους στρατιώτες του Σκηπίωνα. Το κατάφεραν μπαινοβγαίνοντας ελεύθερα στο στρατόπεδό τους, κερδίζοντας την υποστήριξή τους άλλοτε με υποσχέσεις, άλλοτε με κολακείες κι άλλοτε με χρήματα. Έτσι όταν οι αντίπαλοι στρατοί ήρθαν κοντά, οι άντρες του Σκηπίωνα ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα αυτών του Σύλλα εγκαταλείποντας τον διοικητή τους, ο οποίος συνελήφθη, αλλά αφέθηκε ελεύθερος.
Μετά τα γεγονότα αυτά, στο Σίγνιον, ο Γάιος Μάριος, γιος του μεγάλου εχθρού του Σύλλα που είχε πεθάνει την περασμένη χρονιά, προκάλεσε τον Σύλλα σε μάχη. Κατέστρεψε τμήματα των δρόμων και εμπόδισε την προέλαση του αντιπάλου του, έτσι οι άνδρες του Σύλλα ήταν ήδη εξαντλημένοι από την προσπάθεια να ανοίξουν δρόμο. Η βροχή που ξεκίνησε να πέφτει έκανε ακόμη πιο δύσκολα τα πράγματα. Ανυπόμονος ο Σύλλας, δεν μπορούσε παρά να τους διατάξει να στήσουν στρατόπεδο. Από του πουθενά όμως εμφανίστηκαν οι άνδρες του Μάριου που άρχισαν επίθεση ελπίζοντας να εκμεταλλευτούν την κακή κατάσταση των αντιπάλων τους. Αντίθετα με αυτό που ήλπιζαν όμως, οι άνδρες του Σύλλα δεν τα έχασαν. Άφησαν κατά μέρος τα ακόντιά τους, τράβηξαν σπαθιά και αντεπιτέθηκαν. Σε λίγο οι άνδρες του Μάριου άρχισαν να οπισθοχωρούν και να σφάζονται κατά κύματα. Ο Μάριος κατέφυγε στον Πραινεστό, βρίσκοντας την πύλη ήδη κλειστή. Ο Σύλλας περιγράφει πως στη μάχη αυτή έχασε είκοσι τρεις άνδρες, ενώ σκότωσε είκοσι χιλιάδες εχθρούς και πήρε οχτώ χιλιάδες αιχμαλώτους. Το έργο του Σύλλα ολοκλήρωσαν οι σύμμαχοί του, Πομπήιος, Κράσσος, Μέτελλος και Σερουΐλιος, έτσι ώστε ο επικεφαλής της αντίπαλης παράταξης, ο Κάρβων, εγκατέλειψε νύχτα τους άνδρες του και το έσκασε για τη Λιβύη.
Ένας άλλος από τους αντιπάλους του Σύλλα, ο Τελεσίνος ο Σαυνίτης, βλέποντας να τον έχουν εγκλωβίσει οι άνδρες του Σύλλα και του Πομπήιου, διέλυσε νύχτα το στρατόπεδό του και επιτέθηκε κατά της Ρώμης. Καθώς βρέθηκε σε μικρή απόσταση από την Κολλίνη Πύλη, στην πόλη ξέσπασε πανικός. Ωστόσο βρέθηκαν άνδρες να την υπερασπιστούν το ξημέρωμα, μέχρι να καταφτάσουν οι στρατιώτες του Βάλβου τους οποίους είχε στείλει μπροστά του ο Σύλλας. Σε λίγο κατέφτασε κι ο ίδιος, ωστόσο ξεκούρασε για λίγες ώρες τους άνδρες του που είχαν εξαντληθεί. Οι σύμμαχοί του προσπάθησαν να τον πείσουν πως οι άνδρες του ήταν σε κακή κατάσταση και πως είχε ανάγκη κι άλλο χρόνο, εντούτοις ο ίδιος διέταξε επίθεση. Στη βίαιη συμπλοκή που ακολούθησε, η δεξιά του πτέρυγα οδηγούμενη από τον Κράσσο τα πήγε περίφημα, ωστόσο η αριστερή κινδύνεψε και απαιτήθηκε να την ενισχύσει ο ίδιος ο Σύλλας με τους άνδρες του. Στην εν λόγω περίσταση λίγο έλειψε να σκοτωθεί, αλλά σώθηκε χάρις στην έγκαιρη επέμβαση του ιπποκόμου του.
Τελικά ολόκληρη η αριστερή του πτέρυγα κατακερματίστηκε και ο ίδιος ο Σύλλας ακολούθησε τους φυγάδες που έτρεχαν να προστατευτούν στο στρατόπεδό του. Κόσμος που είχε βγει από την πόλη να παρακολουθήσει την έκβαση της μάχης καταπατήθηκε και κυκλοφόρησε η φήμη πως η μάχη ήταν χαμένη. Ορισμένοι μάλιστα από τους φυγάδες κατέφυγαν στον Λουκρήτιο Οφέλλα, ο οποίος πολιορκούσε ακόμη τον Μάριο στον Πραινεστό και του έλεγαν να σταματήσει την επιχείρηση καθώς η Ρώμη ανήκε πλέον στον εχθρό.
Προγραφές
Τις επόμενες μέρες στους δρόμους της πόλης έγιναν αναρίθμητες δολοφονίες εξαπλώνοντας τον απόλυτο τρόμο. Πολλοί μάλιστα πέθαναν ώστε να ικανοποιήσουν προσωπικά μίση, ακόμη κι αν δεν είχαν άμεση σχέση με τον Σύλλα. Ωστόσο εκείνος έδινε τη συγκατάθεσή του για να ικανοποιήσει τους οπαδούς του.
Την πρώτη μέρα οι προγραφές περιελάμβαναν ογδόντα άτομα, τη δεύτερη διακόσια είκοσι ακόμη, την τρίτη πολύ περισσότερα, παρά τη γενική κατακραυγή. Σε ένα δημόσιο λόγο ο Σύλλας υποστήριξε πως στις προγραφές περιελάμβανε όσους μπορούσε να θυμηθεί και όσους ξέχναγε θα τους θανάτωνε στο μέλλον. Με θάνατο τιμωρούνταν επίσης όσοι παρείχαν καταφύγιο στους καταδιωκόμενους, ακόμη κι αν επρόκειτο για αδέρφια, τέκνα ή γονείς. Αντίθετα όποιος σκότωνε κάποιον από τους προγεγραμμένους λάμβανε σαν αμοιβή δύο τάλαντα, ακόμη κι αν δολοφονούσε σκλάβος τον κύριο ή γιος τον πατέρα. Ο Σύλλας στέρησε δε από τα πολιτικά τους δικαιώματα τους γιους και εγγονούς των προγεγραμμένων και κατάσχεσε τις περιουσίες τους. Οι φόνοι δεν περιορίστηκαν στην πόλη της Ρώμης, αλλά εξαπλώθηκαν και σε άλλες πόλεις της Ιταλίας. Κι όπως ήταν αναμενόμενο, πολλοί άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους αναίτια στο ευρύτερο κλίμα τρομοκρατίας, επειδή κάποιοι εποφθαλμιούσαν την προσωπική τους περιουσία.
Όσο συνέβαιναν αυτά, στον Πραινεστό που βρισκόταν υπό πολιορκία, ο Μάριος ο Νεότερος προτίμησε να αυτοκτονήσει παρά να πιαστεί αιχμάλωτος. Μετά την άφιξη του Σύλλα, ένας ένας οι κάτοικοι περνούσαν από δίκη και κατόπιν εκτελούνταν. Όταν το πράγμα τράβηξε εις μάκρος – ήταν δώδεκα χιλιάδες άνθρωποι – διέταξε τη μαζική τους εκτέλεση.
Ο Λουκρήτιος Οφέλλας, ο οποίος είχε φέρει σε πέρας την πολιορκία του Μάριου, προσφέρθηκε για να αναλάβει το αξίωμα του υπάτου. Ο Σύλλας δεν επιθυμούσε να συμβεί κάτι τέτοιο και όταν ο Οφέλλας κατέβηκε με συνοδεία στην Αγορά, ένας εκατόνταρχος τον σκότωσε. Ο τελευταίος συνελήφθη από το πλήθος, ωστόσο ο Σύλλας που είχε παρακολουθήσει τη σκηνή, διέταξε να τον αφήσουν ελεύθερο.
Ο νεαρός Ιούλιος Καίσαρ, ως γαμπρός του Κίννα, ήταν ανάμεσα στα άτομα που περιελάμβανε ο μακρύς κατάλογος των προγραφών. Αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πόλη και διασώθηκε χάρις τις προσπάθειες συγγενών του, πολλοί από τους οποίους ήταν υποστηρικτές του Σύλλα. Στα απομνημονεύματά του, ο Σύλλας αναφέρει πως μετάνιωσε για την απόφασή του να του χαρίσει τη ζωή, εξαιτίας της υπέρμετρης φιλοδοξίας του νεαρού άνδρα. Ο ιστορικός Σουητόνιος αναφέρει πως τη στιγμή που συμφώνησε να μην θανατώσει τον Καίσαρα, ο Σύλλας προειδοποίησε εκείνους που τον υπερασπίστηκαν πως θα αποτελούσε μεγάλο κίνδυνο για εκείνους στο μέλλον, λέγοντας: «Σε αυτόν τον Καίσαρα υπάρχουν πολλοί Μάριοι».
Δικτάτορας της Ρώμης
Συνολικά ο Σύλλας διέταξε την εκτέλεση κάπου 1.500 ατόμων από την τάξη των ιππέων και των πατρικίων. Ωστόσο υπολογίζεται πως τελικά βρήκαν τον θάνατο 9.000 άτομα. Προς το τέλος του 82 π.Χ. ή στις αρχές του 81 π.Χ. η Σύγκλητος έδωσε στον Σύλλα το αξίωμα του Δικτάτορα («dictator legibus faciendis et reipublicae constituendae causa», «δικτάτωρ για τη δημιουργία νόμων και τον ορισμό του συντάγματος»). Την απόφαση επικύρωσε κατόπιν και η εκκλησία του λαού, ενώ δεν ορίστηκε κάποιο χρονικό όριο στη θητεία του αυτή. Το ασυνήθιστο αξίωμα του δικτάτορα, το οποίο αποδιδόταν μοναχά σε περιόδους μεγάλης πολιτικής κρίσης και μόνο για εξάμηνα, αποτελούσε τη μοναδική εξαίρεση στον κανόνα των Ρωμαίων να μην αποδίδουν όλες τις εξουσίες σε ένα και μοναδικό άτομο. Έτσι ο Σύλλας έθεσε προηγούμενο αρχικά για τη δικτατορία του Ιουλίου Καίσαρα και κατόπιν για την κατάλυση της Δημοκρατίας από τον Οκταβιανό Αύγουστο.
Μετά την αναγόρευσή του σε Δικτάτορα, αξίωμα που είχε να λάβει κάποιος για πάνω από έναν αιώνα, ο Σύλλας φρόντισε να ψηφιστεί ένα διάταγμα βάσει του οποίου απαλλασσόταν από την ευθύνη για τις πράξεις του την τελευταία περίοδο. Του εξασφάλισε δε για το μέλλον δικαιώματα πάνω στη ζωή και τον θάνατο πολιτών, πάνω στη δήμευση περιουσιών, πάνω στον αποικισμό, την ίδρυση και την καταστροφή πόλεων, αλλά και την απόδοση ολόκληρων βασιλείων κατά την κρίση του. Διαπραγματεύτηκε κατά βούληση την πώληση των δημευμένων περιουσιών, απέκτησε μεγάλο προσωπικό πλούτο, είχε πρόσβαση σε όμορφες γυναίκες, στα έσοδα των διαφόρων πόλεων, στα εδάφη των επαρχιών, αλλά κατείχε και το δικαίωμα να ορίζει γάμους κατά το συμφέρον του, ακόμη κι αν αυτό απαιτούσε κάποιο διαζύγιο. Για παράδειγμα, διέταξε τον Πομπήιο τον Μέγα, να χωρίσει τη σύζυγό του και κατόπιν, του έδωσε για νέα σύζυγο την Αιμιλία, κόρη του Σκαύρου και της δικής του γυναίκας, της Μέτελλας. Η κοπέλα αυτή ήταν πρωτύτερα παντρεμένη με τον Μάνιο Γλάβριο και εκείνη την περίοδο ήταν έγκυος. Τελικά πέθανε κατά τη γέννα στο σπίτι του Πομπήιου.
Συνταγματικές μεταρρυθμίσεις
thumb|200px|Προτομή, αντίγραφο πορτραίτου Ρωμαίου ευγενούς του 2ου αιώνα π.Χ. Πιστεύεται πως πρόκειται για το μεγάλο πολιτικό αντίπαλο του Σύλλα, τον Γάιο Μάριο (157-86 π.Χ.) Πριν τις μεταρρυθμίσεις του Σύλλα και ο Μάριος είχε προτείνει δραστικές νομοθετικές αλλαγές με επίκεντρο κυρίως στρατιωτικά ζητήματα. Ο Σύλλας, έχοντας ζήσει από πρώτο χέρι τα βίαια αποτελέσματα που επέφεραν οι ριζοσπαστικές φιλολαϊκές μεταρρυθμίσεις, επέλεξε να ασκήσει συντηρητική πολιτική. Αποφάσισε να ενισχύσει την αριστοκρατία και κατ’ επέκταση τον θεσμό της Συγκλήτου. Διατήρησε τον θεσμό βάσει του οποίου ένα ψήφισμα, προτού τεθεί στη διάθεση του λαού για ψηφοφορία, έπρεπε πρώτα να έχει εγκριθεί από τη Σύγκλητο.
Έτερος στόχος του ήταν να στερήσει δύναμη και κύρος από το αξίωμα του Τριβούνου των Πληβείων (Δημάρχου). Στο εν λόγω αξίωμα εκλέγονταν αυστηρά πληβείοι, οι οποίοι αποκτούσαν έτσι αρκετή εξουσία ώστε να προκαλούν πολλά προβλήματα στην αριστοκρατία, με πρόσφατα παραδείγματα τους αδερφούς Γράκχους. Συνεπώς, ο Σύλλας στέρησε από τους τριβούνους τη νομοθετική εξουσία. Επίσης απαγόρευσε στους πρώην τριβούνους να λαμβάνουν οποιοδήποτε άλλο αξίωμα, ώστε τα φιλόδοξα άτομα να μην επιζητούν να ανέλθουν στο αξίωμα αυτό μιας και θα σήμαινε το τέλος της πολιτικής τους καριέρας. Τέλος, στέρησε από τους τριβούνους το πολύτιμο δικαίωμα να ασκούν βέτο στις αποφάσεις της Συγκλήτου.
Ο Σύλλας κατόπιν αύξησε τον αριθμό των αξιωματούχων που θα εκλέγονταν κάθε χρόνο και όρισε πως όλοι οι νεοεκλεγέντες κυαίστορες θα εισέρχονταν αυτομάτως στην τάξη των Συγκλητικών. Με τον τρόπο αυτό ο Σύλλας πέτυχε την αύξηση των μελών της Συγκλήτου από 300 σε 600 άτομα. Ως αποτέλεσμα ο Τιμητής δεν ήταν πλέον απαραίτητο να διατηρεί λίστα με τους συγκλητικούς μιας και υπήρχαν πλέον αρκετοί πρώην αξιωματούχοι για να καλύψουν τις κενές θέσεις. Για να ενισχύσει περαιτέρω τη Σύγκλητο, ο Σύλλας αφαίρεσε τον έλεγχο των δικαστηρίων από τους ιππείς, οι οποίοι είχαν την εξουσία αυτή από την εποχή των Γράκχων, και την παραχώρησε στους συγκλητικούς. Επιπροσθέτως κωδικοποίησε - και κατ’ επέκταση έκανε επίσημο - το «cursus honorum», το οποίο καθόριζε τη σειρά και την ηλικία βάσει της οποίας αναλάμβανε κάποιος αξιώματα στο ρωμαϊκό κράτος. Για να αποτρέψει δε κάποιον που επιθυμούσε να συγκεντρώσει στα χέρια του όλες τις εξουσίες, όπως είχε κάνει ο ίδιος, όρισε να περιμένει κανείς δέκα χρόνια προτού επανεκλεγεί σε κάποιο αξίωμα. Ακόμη, δημιούργησε ένα σύστημα βάσει του οποίου οι ύπατοι και οι πραίτορες, αφού ολοκλήρωναν τη θητεία τους, αποχωρούσαν για ένα χρόνο από την πόλη, ώστε να διοικήσουν κάποια επαρχία.
Τέλος, σε μια επίδειξη της απόλυτης εξουσίας του, επέκτεινε το Pomerium, τα ιερά όρια της πόλης, τα οποία δεν είχε πειράξει κανείς από την εποχή των βασιλέων.
Τελευταία χρόνια
Ο Σύλλας αφιέρωσε το ένα δέκατο της περιουσίας του στον Ηρακλή, γεγονός που γιόρτασε με μια μεγαλόπρεπη γιορτή για τον λαό. Κατά τη διάρκεια των εορτών, η σύζυγός του, Μέτελλα, ασθένησε βαριά. Εξαιτίας των προλήψεών του, εκμεταλλεύτηκε κάποιο παράθυρο του νόμου, για να τη χωρίσει λίγο πριν αφήσει την τελευταία της πνοή. Ωστόσο λυπήθηκε ειλικρινά για τον θάνατό της και της απέδωσε μεγαλόπρεπη κηδεία.
Λίγους μήνες μετά, κάποια ημέρα που παρακολουθούσε ένα θέαμα με μονομάχους, πέρασε από πίσω του μια πολύ όμορφη γυναίκα, ευγενικής καταγωγής, που ονομαζόταν Βαλέρια Μεσσάλα. Περνώντας άγγιξε φευγαλέα τον μανδύα του, παίρνοντας λίγο χνούδι. Όταν εκείνος την κοίταξε απορημένος, εκείνη δικαιολογήθηκε πως απλώς ήθελε να πάρει για τον εαυτό της λίγη από την καλή του τύχη. Μετά την ανταλλαγή βλεμμάτων όλη την υπόλοιπη ώρα του αγώνα, τελικά ο Σύλλας, παρά την προχωρημένη του ηλικία, ρώτησε να μάθει για το όνομα και την οικογένειά της και σύντομα τη ζήτησε σε γάμο.
Τελικά προσβλήθηκε από μια ασθένεια, που επέφερε σήψη στο δέρμα του. Οι περιγραφές των βιογράφων του, μας επιτρέπουν να υποθέσουμε πως πέθανε από ανεπάρκεια του ήπατος ή γαστρικό έλκος. Τελικά έπειτα από μια νύχτα αιμορραγίας και πυρετού εξέπνευσε. Είχε χάσει έναν γιο λίγο πριν από τον θάνατο της Μέτελλας, ενώ άφησε πίσω δύο ακόμη μικρά παιδιά. Η σύζυγός του, Βαλέρια, λίγους μήνες μετά τον θάνατό του έφερε στον κόσμο ένα κοριτσάκι, που ονομάστηκε Πόστουμα (όνομα που αποδιδόταν σε παιδιά που γεννιούνταν μετά τον θάνατο του πατέρα τους).
Μετά τον θάνατο του Σύλλα, πολλοί πολίτες ζήτησαν να στερηθεί το σώμα του τις προκαθορισμένες τιμές. Ωστόσο ο Πομπήιος, αν και πικραμένος με τον Σύλλα που δεν τον ανέφερε στη διαθήκη του, φρόντισε πότε με κολακείες και πότε με απειλές, να επιτύχει τη μεταφορά της σωρού σε ασφαλές μέρος. Τελικά έγινε μεγαλόπρεπη κηδεία στην Αγορά, με την παρουσία όλων των κατοίκων, όπου και αποτεφρώθηκε.
Κληρονομιά
Παρόλο που οι νόμοι του Σύλλα σχετικά με την προσχώρηση στη Σύγκλητο, την αναδιαμόρφωση του νομοθετικού συστήματος και τον τρόπο με τον οποίο εκλέγονταν οι διοικητές των επαρχιών, διατηρήθηκαν σε ισχύ ακόμη και την εποχή του Πριγκηπάτου, κάποιοι άλλοι από τους νόμους που θέσπισε καταργήθηκαν μόλις μια δεκαετία μετά τον θάνατό του.
Το δικαίωμα των τριβούνων να προβάλλουν βέτο και η νομοθετική τους εξουσία επανήλθαν σύντομα, ειρωνικά κατά τη θητεία των υπάτων Πομπήιου και Κράσσου. Όπως αποδείχτηκε, ο Σύλλας απέτυχε να αποτρέψει την τάση των λεγεώνων να δείχνουν μεγαλύτερη πίστη στον διοικητή τους σε σχέση με το κράτος και τη Σύγκλητο. Το ίδιο το γεγονός ότι προσπάθησε να το κάνει, μαρτυρά πως διέβλεπε τον κίνδυνο. Πέρασε πράγματι νόμους που καθόριζαν αυστηρά τις πράξεις των στρατηγών στις επαρχίες (οι οποίοι επιβίωσαν και στην αυτοκρατορική περίοδο), ωστόσο δεν εμπόδισε αποφασισμένους στρατηγούς, όπως ο Καίσαρας και ο Πομπήιος, να χρησιμοποιήσουν τα στρατεύματα που είχαν υπό τη διοίκησή τους για να ικανοποιήσουν προσωπικές φιλοδοξίες ή για να εκβιάσουν τη Σύγκλητο. Αυτό τονίζει την αδυναμία του σώματός αυτού προς το τέλος της Δημοκρατίας και της ανικανότητάς του να ελέγξει τα υστερόβουλα μέλη της.
Μια γενική άποψη είναι ότι ο Σύλλας έθεσε το παράδειγμα που ακολούθησε ο Ιούλιος Καίσαρας τόσο για να περάσει τον Ρουβίκωνα ποταμό, όσο και για να γίνει δικτάτορας. Ο Κικέρων αναφέρει πως ο ίδιος ο Πομπήιος είπε κάποτε: «Αφού το έκανε ο Σύλλας, γιατί όχι κι εγώ;» Ο Σύλλας απέδειξε μέχρι πού μπορούσε κάποιος να τραβήξει τα όρια, ωθώντας κι άλλους να το προσπαθήσουν. Γι’ αυτό τον λόγο θεωρείται ο πρώτος που υπονόμευσε τη Δημοκρατία οδηγώντας στην κατάλυσή της στο τέλος του αιώνα.
Οι απόγονοι του Σύλλα συνέχισαν να κατέχουν εξέχουσες θέσεις στη ρωμαϊκή κοινωνία και κατά την αυτοκρατορική περίοδο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ρωμαίοι δικτάτορες Κατηγορία:Ρωμαίοι πολιτικοί Κατηγορία:Στρατιωτικοί της Αρχαίας Ρώμης
2920 Αυτομέδων
Ο Αυτομέδων (Automedon) είναι ένας μεγάλος αστεροειδής της Τρωικής Ομάδας του Δία (ηγούμενο μέλος), με απόλυτο μέγεθος (όπως ορίζεται για το Ηλιακό Σύστημα) 9,0. Ανακαλύφθηκε το 1981 από τον Αμερικανό αστρονόμο Έντουαρντ Μπόουελ, που παρατηρούσε από την `Αντερσον Μέσα (σταθμός του Αστεροσκοπείου Λόουελ), και πήρε το όνομά του από το όνομα του ηνιόχου του Αχιλλέως κατά τον Τρωικό Πόλεμο.
Φυσικά χαρακτηριστικά
Η μέση διάμετρος του Αυτομέδοντος εκτιμάται σε 111 ± 7,5 χιλιόμετρα. Ο φασματικός τύπος του είναι άγνωστος, ενώ το γεωμετρικό άλβεδό του είναι 0,0433. Ο Αυτομέδων περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του μία φορά κάθε 10 ώρες και 13 λεπτά.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι-πηγές
Αυτομεδων
Πριγκιπάτο της Οράγγης
Το Πριγκιπάτο της Οράγγης (γαλλικά: Principauté d'Orange) ήταν από το 1163 έως το 1713 ένα φεουδαρχικό κράτος στην Προβηγκία, νότια της σημερινής Γαλλίας, στην ανατολική όχθη του ποταμού Ροδανού, βόρεια της πόλης Αβινιόν, και περιβάλλονταν από την ανεξάρτητη παπική κατάσταση του Κομτά Βεναισάν.
Συστάθηκε το 1163, όταν ο Φρειδερίκος Α΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας ανέθεσε την Κομητεία της Οράγγης της Βουργουνδίας (αποτελούμενη από την πόλη της Οράγγης και τη γη που την περιέβαλλε) σε ένα κυρίαρχο πριγκιπάτο μέσα στην αυτοκρατορία. Το πριγκηπάτο έγινε μέρος των διασκορπισμένων εκμεταλλεύσεων του Οίκου της Οράγγης-Νασσάου από τη στιγμή που ο Γουλιέλμος Α΄ «ο Σιωπηλός» κληρονόμησε τον τίτλο του πρίγκιπα της Οράγγης από τον εξάδελφό του το 1544, έως ότου τελικά παραχωρήθηκε στη Γαλλία το 1713 βάσει της Συνθήκης της Ουτρέχτης. Αν και χάθηκε μόνιμα από τους Νασσάου, το φέουδο έδωσε το όνομά της στο Βασιλικό Οίκο των Κάτω Χωρών. Η περιοχή του πριγκηπάτου είχε έκταση περίπου 12 μίλια (19 χλμ.) με μήκος 9 μίλια (14 χλμ.) ή 108 τετραγωνικά μίλια (280 χλμ.).
Σαλμώνη
Η Σαλμώνη ήταν πόλη των αρχαίων Ηλείων. O Στράβων έγραψε ότι σύμφωνα με την Αρχαία ελληνική μυθολογία το όνομα της το έδωσε ο Σαλμωνεύς. Η Σαλμώνη ήταν πόλη της Πίσας, μία από τις 8 πόλεις της κοντά στην Ηράκλεια, δίπλα σε ένα πηγάδι με το ίδιο όνομα κοντά στην σημερινή Λεστινίτσα. Βρισκόταν στον δρόμο ανάμεσα στην Ολυμπία και την Ήλιδα αλλά η ακριβής της θέση ήταν άγνωστη, πιθανότατα στο χωριό Καράτουλα στις πηγές της Λεστινίτσας.
2921 Σοφοκλής
Ο Σοφοκλής (Sophocles) είναι ένας αστεροειδής της Κύριας Ζώνης Αστεροειδών με απόλυτο μέγεθος (όπως ορίζεται για το Ηλιακό Σύστημα) 13,046. Ανακαλύφθηκε το 1960 από τον Ολλανδοαμερικανό αστρονόμο Τομ Γκέρελς, που παρατηρούσε από το Αστεροσκοπείο του Πάλομαρ, καθώς και από το ζεύγος Ολλανδών αστρονόμων Κορνέλις Γιοχάνες βαν Χούτεν και Ίνγκριντ βαν Χούτεν-Γκρένεβελντ, και πήρε το όνομά του προς τιμή του αρχαίου `Ελληνα τραγικού ποιητή Σοφοκλέους.
Φυσικά χαρακτηριστικά
Τα κυρίως φυσικά χαρακτηριστικά του Σοφοκλέους είναι άγνωστα. Ο Σοφοκλής περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό του μία φορά κάθε 4 ως 5,5 ώρες περίπου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι-πηγές
Σοφοκλης
Βαβρίας
Ο Βαβρίας ή Βάβριος ήταν συγγραφέας έμμετρων μύθων που άκμασε περί το 200 μ.Χ. και έγραψε στην ελληνική γλώσσα.
Ελάχιστα πράγματα γνωρίζουμε για τον ίδιο τον Βαβρία. Δεν είναι γνωστό αν ήταν Ρωμαίος ή Έλληνας. Πιθανολογείται από μερικούς ότι κατοικούσε στη Συρία. Μάλλον ήταν εξελληνισμένος Ρωμαίος, όπως διαφαίνεται από τον τύπο του ονόματος και τη λατινικής δομής στιχουργική του. Αποσπάσματα μύθων του πρωτοαναφέρονται σε κείμενα του 3ου αιώνα μ.Χ.. Στους ίδιους τους μύθους δεν υπάρχουν χρονολογικές ενδείξεις.
Οι μύθοι και ο στίχος τους
Στους στίχους του, ο Βαβρίας χρησιμοποιεί το ιαμβικό τρίμετρο, αλλά στον τελευταίο «πόδα» θέτει «σπονδείον» αντί για ίαμβο, οπότε το μέτρο ονομάζεται και χωλίαμβος, μέτρο που είχαν χρησιμοποιήσει οι προγενέστεροι Ιππώναξ και Καλλίμαχος. Είναι μέτρο που αρμόζει στη διήγηση, και για τον λόγο αυτό καταλληλότατο για το λογοτεχνικό είδος στο οποίο επιδόθηκε ο Βαβρίας. Οι στίχοι του έχουν ωραίο ύφος που ανακλά θαυμάσια την απλότητα της καθημερινής ομιλίας. Ο κάθε μύθος του έχει το πολύ 30 στίχους, εκτός από τον «Λιοντάρι, αλεπού και ελάφι», που είναι πολύ εκτενέστερος.
Ιστορία και εκδόσεις
Οι μύθοι του Βαβρία φαίνεται ότι μεταφράσθηκαν στη συριακή γλώσσα από τον Συντίπα. Λέγεται ότι από τη συριακή αυτή εκδοχή τους ξαναμετάφρασε στην ελληνική ο αυτοαποκαλούμενος «των γραμματικών έσχατος» Μιχαήλ Ανδρεόπουλος στα τέλη του 11ου αιώνα. Πιο πριν (9ος αι.) ο γραμματικός και ποιητής Ιγνάτιος ο διάκονος είχε παραφράσει 53 μυθιάμβους του Βαβρία σε τετράστιχα, και από την παράφραση αυτή μάλλον μεταδόθηκαν στη νεότερη Ευρώπη οι μύθοι του Αισώπου. Κατά τη βυζαντινή εποχή οι μύθοι του Βαβρία δίνονταν στα παιδιά γραμμένοι σε πινακίδια αλειμμένα με κερί ως ηθικοπλαστικό ανάγνωσμα. Ο λόγιος Μάξιμος Πλανούδης (περ. 1300 μ.Χ.) τους είχε αναλύσει σε πεζό λόγο. Μετά, περιέπεσαν σε αφάνεια.
Στη νεότερη εποχή, πρώτος ο Knoch (1835) συγκέντρωσε όσα χειρόγραφα μυθιάμβων υπήρχαν στις βιβλιοθήκες Βατικανού, Φλωρεντίας και Οξφόρδης, και εξέδωσε συλλογή με 20 μύθους και 59 αποσπάσματα. Το 1843 ο Έλληνας Μηνάς Μινωίδης ανακάλυψε σε κώδικα του Αγίου Όρους 123 μύθους του Βαβρία σε αλφαβητική σειρά των αρχικών λέξεων μέχρι περίπου τη μέση του «Ο». Αναλυτικότερα:
Το 1840 ο Γάλλος φιλόλογος και υπουργός παιδείας Α. Βιλμάν ανέθεσε στον Μινωίδη (που ζούσε στο Παρίσι) να πάει στην Ελλάδα και να ερευνήσει για να βρει παλαιά χειρόγραφα. Στο Άγιο Όρος ο Μινωίδης ανακάλυψε πράγματι το παραπάνω χειρόγραφο του 10ου αιώνα σε περγαμηνή. Καθώς δεν μπορούσε να το αποκτήσει, το αντέγραψε και έφερε το κείμενο στο Παρίσι. Σε αυτό βασίσθηκε η έκδοση του J.F. Boissonade (1844-1848). Σε δεύτερο ταξίδι στην Ελλάδα, ο Μινωίδης κατόρθωσε να αποσπάσει το χειρόγραφο, επειδή όμως η Βασιλική Βιβλιοθήκη των Παρισίων αρνήθηκε να το αγοράσει στην τιμή που ζητούσε, το πούλησε στο Βρετανικό Μουσείο, όπου και φυλάσσεται σήμερα.
Μετά τους 123 αυτούς μύθους του Βαβρία, βρέθηκαν άλλοι 12 σε κώδικα του Βατικανού, ακόμα 4 από κηροπίνακες της Παλμύρας και από 1 από τον ψευδο-Δωσίθεο και τον Natalis Comes. Εκτός από αυτούς σώζονται και παραφράσεις σε πεζό λόγο, όπου όμως διακρίνεται η δομή σε στίχους, π.χ. αυτή της Οξφόρδης (Paraphrasis Bodleina) χρησιμεύει για έλεγχο των χειρογράφων. Από τις μεταγενέστερες εκδόσεις ξεχωρίζει η κριτική του O. Crusius (Teubner, Λειψία 1896) με σημαντικά προλεγόμενα.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αρχαίοι συγγραφείς
ΦΚ Ντιναμό Μινσκ
Η ΦΚ Ντιναμό Μίνσκ (ρωσικά: ФК Динамо Минск, λευκορωσικά: ФК Дынама Мінск) είναι αθλητικός σύλλογος της Λευκορωσίας με έδρα την πρωτεύουσα Μινσκ. Ιδρύθηκε το 1927 ως τμήμα του σοβιετικού αθλητικού οργανισμού, της αθλητικής κοινωνίας Ντιναμό (Динамо) και αγωνίζεται στο Ντινάμο-Γιούνι, χωρητικότητας 41.040 θεατών. Η Ντιναμό Μινσκ ήταν η μοναδική ομάδα που αγωνίστηκε στο πρωτάθλημα της Σοβιετικής Ένωσης και στο πρωτάθλημα της Λευκορωσίας.
Ferrero Rocher
Κάθε μπάλα Ferrero Rocher καλύπτεται με αλουμινόχαρτο και τοποθετείται σε χάρτινη επένδυση. Το γλυκό παρασκευάζεται σε μηχανή και μεγάλο μέρος της διαδικασίας παραγωγής του είναι σχεδιασμένο να είναι μυστικό.
ΦΚ Ντιναμό Μινσκ
Ιστορία
Η ίδρυση της ομάδας έγινε το 1927, με το σημερινό όνομα. Αρχικά αγωνίστηκε στο πρωτάθλημα της Σοβιετικής Ένωσης. Από τις 54 περιόδους αυτού του πρωταθλήματος αγωνίστηκε στις 39 και ανάμεσα σε αυτές κατάφερε να κατακτήσει το πρωτάθλημα το 1982. Το 1954 διαλύθηκε για να ανασυσταθεί το ίδιο έτος με νέους παίκτες, μετονομαζόμενη σε Σπάρτακ Μινσκ. Διατήρησε αυτό το όνομα μέχρι το 1959, όταν μετονομάστηκε για μια ακόμη φορά σε Μπελαρούς Μινσκ. Μπελαρούς σημαίνει στα ελληνικά Λευκορωσία και επειδή ήταν η γνωστότερη ομάδα σε ό,τι αφορά στο ποδόσφαιρο στη Λευκορωσία, τής δόθηκε αυτό το όνομα. Τελικά, το 1962 άλλαξε και πάλι το όνομά της με το αρχικό, δηλαδή Ντιναμό Μινσκ, το οποίο ισχύει μέχρι και σήμερα.
Ferrero Rocher
Πωλείται παγκοσμίως και έχει ισχυρή πολιτιστική παρουσία, εν μέρει λόγω της σχέσης του με τα Χριστούγεννα. Η μάρκα είναι γνωστή στο Ηνωμένο Βασίλειο και σε άλλες χώρες όπως το Μεξικό, από τη δημοφιλή διαφήμιση «πρεσβευτές» της δεκαετίας του 1990.
ΦΚ Ντιναμό Μινσκ
Ιστορία
Το 1982 κατέκτησε το πρωτάθλημα της Σοβιετικής Ένωσης και για πρώτη φορά αγωνίζεται στο Ευρωπαικό Κύπελλο Πρωταθλητών (Champions League) αλλά αποκλείστηκε. Από τότε κατάφερε να κατακτήσει εφτά πρωταθλήματα στην Λευκορωσική Βισέισαγια Λίχα (1992, 1992-93, 1993-94, 1994-95, 1995, 1997, 2004) και τρεις φορές το Κύπελλο Λευκορωσίας (1992, 1994, 2003).
Ferrero Rocher
Ιστορία
Το Ferrero Rocher εισήχθη το 1979 στην Ιταλία και σε άλλα μέρη της Ευρώπης το 1982. Λίγο μετά την κυκλοφορία του, η παραγωγή σταμάτησε λόγω προβλήματος με την εκτύπωση ετικετών. Ο Μικέλε Φερέρο, ο αναγνωρισμένος εφευρέτης, ονόμασε τη σοκολάτα από ένα σπήλαιο στο ρωμαιοκαθολικό ιερό της Λούρδης, Rocher de Massabielle («Ροσέ ντε Μασαμπιέλ»). Το Rocher προέρχεται από τα γαλλικά και σημαίνει πέτρωμα ή ογκόλιθος. κέντρο|μικρογραφία|465x465εσ| Σύγκριση στρώμα-στρώμα του Ferrero Rocher
ΦΚ Ντιναμό Μινσκ
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Λευκορωσίας
Ferrero Rocher
Συστατικά
Η σοκολάτα αποτελείται από ένα ολόκληρο καβουρδισμένο φουντούκι που περικλείεται σε ένα λεπτό κέλυφος γκοφρέτας γεμάτο με σοκολάτα φουντουκιού και καλυμμένο με σοκολάτα γάλακτος και ψιλοκομμένα φουντούκια. Τα συστατικά του είναι σοκολάτα γάλακτος, ζάχαρη, βούτυρο κακάο, κακάομαζα, αποβουτυρωμένο γάλα σε σκόνη, διαυγασμένο βούτυρο, λεκιθίνη ως γαλακτωματοποιητής (σόγια), βανιλίνη (τεχνητή γεύση), φουντούκια, φοινικέλαιο, αλεύρι σίτου, τυρόγαλα, σκόνη κακάο με χαμηλά λιπαρά, όξινο ανθρακικό νάτριο (διογκωτικός παράγοντας) και αλάτι.
Παραγωγή
σύνδεσμος=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/00/Ferrerorocher_box.jpg/220px-Ferrerorocher_box.jpg|μικρογραφία| Κουτί με Ferrero Rocher Η διαδικασία παραγωγής είναι μυστική, χωρίς να επιτρέπονται smartphone ή notebook εντός των εγκαταστάσεων παραγωγής. Από το 2015, λίγοι δημοσιογράφοι έχουν ποτέ προσκληθεί να το επισκεφτούν. Από το 2015, η παραγωγή στο εργοστάσιο της Άλμπα ανέρχεται συνολικά σε 24 εκατομμύρια Ferrero Rocher την ημέρα.
Το γλυκό παράγεται με μηχανήματα. Η διαδικασία ξεκινά με επίπεδα φύλλα γκοφρέτας με ημισφαίρια να κινούνται κάτω από μια γραμμή συναρμολόγησης. Στη συνέχεια, τα ημισφαίρια των γκοφρετών γεμίζονται με κρέμα φουντουκιού σοκολάτας και μέρος από ένα φουντούκι. Στη συνέχεια, δύο από αυτά τα φύλλα γκοφρέτας, ένα με φουντούκι και ένα με κρέμα σοκολάτας φουντουκιού, ενώνονται μεταξύ τους. Η περίσσεια γκοφρέτα κόβεται δημιουργώντας μπάλες γκοφρέτας. Στη συνέχεια, αυτές οι μπάλες επικαλύπτονται με μια στρώση σοκολάτας, μια στρώση ψιλοκομμένα φουντούκια και μια τελευταία στρώση σοκολάτας γάλακτος, προτού η σοκολατένια μπάλα τυλιχτεί με το εμφανές φύλλο χρυσού της.
Διανομή
Περίπου 3,6 δισεκατομμύρια Ferrero Rocher πωλούνται κάθε χρόνο σε περισσότερες από 42 χώρες. Αυτές περιλαμβάνουν 28 χώρες στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένου του Ηνωμένου Βασιλείου, 8 χώρες στην Ασία, 5 χώρες στην Αφρική, συμπεριλαμβανομένης της Νότιας Αφρικής, 9 χώρες στην Αμερική και 2 χώρες στην Ωκεανία, συμπεριλαμβανομένης της Αυστραλίας.
Παιδική εργασία
Τα φουντούκια μέσα σε εκατομμύρια σοκολάτες Ferrero Rocher μπορεί να έχουν μαζευτεί από παιδιά που εργάζονται σε φάρμες στην Τουρκία, σύμφωνα με ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η Ferrero δηλώνει ότι εργάζεται για την αντιμετώπιση του ζητήματος μέσω της εταιρείας Ferrero Hazelnut και μιας συνεργασίας στην Τουρκία με τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ).
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Εμπορικά σήματα της Ferreto SpA
Καρβαμαζεπίνη
Συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν ναυτία και υπνηλία. Οι σοβαρές παρενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν δερματικά εξανθήματα, μειωμένη λειτουργία μυελού των οστών, αυτοκτονικές σκέψεις ή σύγχυση. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σε άτομα με ιστορικό προβλημάτων του μυελού των οστών. Η χρήση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί να προκαλέσει βλάβη στο μωρό. Ωστόσο, δεν συνιστάται η διακοπή της φαρμακευτικής αγωγής σε έγκυες γυναίκες με επιληπτικές κρίσεις. Δεν συνιστάται η χρήση του κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Πρέπει να δίνεται προσοχή σε άτομα με προβλήματα στα νεφρά ή στο ήπαρ.
Η καρβαμαζεπίνη ανακαλύφθηκε το 1953 από τον Ελβετό χημικό Βάλτερ Σίντλερ. Κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1962. Διατίθεται ως γενόσημο φάρμακο. Συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο των βασικών φαρμάκων του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Το 2017, ήταν το 176ο πιο συχνά συνταγογραφούμενο φάρμακο στις Ηνωμένες Πολιτείες, με περισσότερες από 3 εκατομμύρια συνταγές. Νεότερα αλλά δομικά σχετικά φάρμακα, όπως η οξυκαρβαζεπίνη και η οξική εσλικαρβαζεπίνη, αμφότερα παρουσιάζουν παρόμοιες αλληλεπιδράσεις, ανεπιθύμητες ενέργειες και μηχανισμό προφίλ δράσης.
Ιατρικές χρήσεις
Η καρβαμαζεπίνη χρησιμοποιείται συνήθως για τη θεραπεία διαταραχών επιληπτικών κρίσεων και νευροπαθητικού πόνου. Χρησιμοποιείται εκτός ετικέτας ως θεραπεία δεύτερης γραμμής για τη διπολική διαταραχή και σε συνδυασμό με αντιψυχωσικό σε ορισμένες περιπτώσεις σχιζοφρένειας όταν η θεραπεία με ένα συμβατικό αντιψυχωτικό μόνο έχει αποτύχει. Ωστόσο, τα στοιχεία δεν υποστηρίζουν αυτήν τη χρήση. Δεν είναι αποτελεσματικό για αφαιρετικές επιληπτικές κρίσεις ή μυοκλονικούς σπασμούς. Παρόλο που η καρβαμαζεπίνη μπορεί να έχει παρόμοια αποτελεσματικότητα (οι άνθρωποι συνεχίζουν τη φαρμακευτική αγωγή) και η αποτελεσματικότητα (το φάρμακο μειώνει την υποτροπή των επιληπτικών κρίσεων και βελτιώνει την ύφεση) σε σύγκριση με τη φαινυτοΐνη και το βαλπροϊκό, η επιλογή των φαρμάκων πρέπει να εξεταστεί για κάθε άτομο ξεχωριστά, καθώς απαιτείται περαιτέρω έρευνα για τον προσδιορισμό του φαρμάκου που είναι πιο χρήσιμο για άτομα με επιληπτικές κρίσεις.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι εγκεκριμένες από την FDA ιατρικές χρήσεις είναι η επιληψία (συμπεριλαμβανομένων εστιακών επιληπτικών κρίσεων, γενικευμένων τονικοκλωνικών και μικτών επιληπτικών κρίσεων ), η νευραλγία τριδύμου και τα μανιακά και μικτά επεισόδια διπολικής διαταραχής Ι.
Το φάρμακο έχει θεωρηθεί επίσης ότι είναι αποτελεσματικό για ΔΕΠΥ.
Όσον αφορά το 2014, είναι διαθέσιμο ένα σκεύασμα ελεγχόμενης απελευθέρωσης για το οποίο υπάρχουν προσωρινές ενδείξεις ότι έχει λιγότερες παρενέργειες και ασαφείς ενδείξεις σχετικά με το εάν υπάρχει διαφορά στην αποτελεσματικότητα.
Παρενέργειες
Συχνές παρενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν υπνηλία, ζάλη, πονοκεφάλους και ημικρανίες, διαταραχές συντονισμού, ναυτία, έμετο και / ή δυσκοιλιότητα. Η χρήση αλκοόλ κατά τη λήψη καρβαμαζεπίνης μπορεί να οδηγήσει σε καταστολή του κεντρικού νευρικού συστήματος. Οι λιγότερο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να περιλαμβάνουν αυξημένο κίνδυνο επιληπτικών κρίσεων σε άτομα με μικτές διαταραχές επιληπτικών κρίσεων, καρδιακή αρρυθμία, θολή ή διπλή όραση. Επίσης, έχουν γίνει σπάνιες αναφορές περιπτώσεων ακουστικών παρενεργειών, σύμφωνα με τις οποίες οι ασθενείς αντιλαμβάνονται ήχους ένα ημιτόνιο χαμηλότερους από πριν. Αυτή η ασυνήθιστη παρενέργεια συνήθως δεν γίνεται αντιληπτή από τους περισσότερους ανθρώπους και εξαφανίζεται όταν το άτομο σταματήσει να παίρνει καρβαμαζεπίνη.
Αλληλεπιδράσεις
Η καρβαμαζεπίνη μπορεί να προκαλέσει αλληλεπιδράσεις με φάρμακα. Ο συνδυασμός με άλλα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων άλλων αντιεπιληπτικών και σταθεροποιητικών της διάθεσης, πρέπει να γίνεται με προσοχή. Χαμηλότερα επίπεδα καρβαμαζεπίνης παρατηρούνται όταν χορηγείται με φαινοβαρβιτάλη, φαινυτοΐνη ή πριμιδόνη, τα οποία μπορούν να οδηγήσουν σε επιληπτική δραστηριότητας. Η καρβαμαζεπίνη, ως επαγωγέας του CYP450, μπορεί να αυξήσει την κάθαρση πολλών φαρμάκων, μειώνοντας τη συγκέντρωσή τους στο αίμα σε υποθεραπευτικά επίπεδα και μειώνοντας τα επιθυμητά αποτελέσματά τους. Φάρμακα που μεταβολίζονται ταχύτερα με καρβαμαζεπίνη περιλαμβάνουν βαρφαρίνη, λαμοτριγίνη, φαινυτοΐνη, θεοφυλλίνη και βαλπροϊκό οξύ. Τα φάρμακα που μειώνουν το μεταβολισμό της καρβαμαζεπίνης ή αυξάνουν με άλλο τρόπο τα επίπεδα της περιλαμβάνουν τα ερυθρομυκίνη, σιμετιδίνη, προποξυφαίνη και τους αναστολείς διαύλων ασβεστίου. Η καρβαμαζεπίνη αυξάνει επίσης το μεταβολισμό των ορμονών στα αντισυλληπτικά χάπια και μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητά τους, οδηγώντας ενδεχομένως σε απρόσμενες εγκυμοσύνες. Ως φάρμακο που επάγει τα ένζυμα του κυτοχρώματος P450, επιταχύνει την αποβολή πολλών βενζοδιαζεπινών και μειώνει τη δράση τους.
Μηχανισμός δράσης
Η καρβαμαζεπίνη είναι ένας αποκλειστής διαύλων νατρίου. Συνδέεται κατά προτίμηση με τους τασεοελεγχόμενους διαύλους νατρίου στην ανενεργή τους διαμόρφωση, η οποία αποτρέπει την επαναλαμβανόμενη και παρατεταμένη ενεργοποίηση ενός δυναμικού δράσης. Η καρβαμαζεπίνη έχει επιδράσεις στα συστήματα σεροτονίνης, αλλά η συνάφεια με τις αντιεπιληπτικές δράσεις είναι αβέβαιη. Υπάρχουν ενδείξεις ότι είναι ένας παράγοντας απελευθέρωσης σεροτονίνης και πιθανώς ακόμη και ένας αναστολέας επαναπρόσληψης σεροτονίνης.
Ιστορία
Η καρβαμαζεπίνη ανακαλύφθηκε από τον χημικό Βάλτερ Σίντλερ της JR Geigy AG (τώρα μέρος της Novartis) στη Βασιλεία της Ελβετίας, το 1953. Κυκλοφόρησε για πρώτη φορά ως φάρμακο για τη θεραπεία της επιληψίας στην Ελβετία το 1963 με το εμπορικό σήμα "Tegretol". Η χρήση του στη νευραλγία τριδύμου έγινε ταυτόχρονα. Χρησιμοποιήθηκε ως αντισπασμωδικό και αντιεπιληπτικό στο Ηνωμένο Βασίλειο από το 1965 και έχει εγκριθεί στις ΗΠΑ από το 1968.
Το 1971, οι Δρ. Τακεζάκι και Χαναόκα χρησιμοποίησαν για πρώτη φορά την καρβαμαζεπίνη για τον έλεγχο της μανίας σε ασθενείς ανθεκτικούς στα αντιψυχωσικά (το λίθιο δεν ήταν διαθέσιμο στην Ιαπωνία εκείνη την εποχή). Ο Δρ Οκούμα, που εργαζόταν ανεξάρτητα, έκανε το ίδιο πράγμα με επιτυχία. Καθώς ήταν επίσης επιληπτολόγοι, είχαν κάποια εξοικείωση με τις αντι-επιθετικές επιδράσεις αυτού του φαρμάκου. Η καρβαμαζεπίνη μελετήθηκε για διπολική διαταραχή καθ 'όλη τη δεκαετία του 1970.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βασικά Φάρμακα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας Κατηγορία:Προφάρμακα Κατηγορία:Ηπατοτοξίνες Κατηγορία:Αντιεπιληπτικά Κατηγορία:Οργανικές ετεροκυκλικές αμίνες Κατηγορία:Καρβαμίδια Κατηγορία:Ψυχοτρόπες ουσίες Κατηγορία:Αναλγητικά
Γιώργος Γράψας
Ο Γιώργος Γράψας (1953- 2000) ήταν Έλληνας συνδικαλιστής, αγωνιστής κατά της Δικτατορίας και επί σειρά ετών γραμματέας της Κομμουνιστικής Νεολαίας Ελλάδας.
Τον Σεπτέμβριο του 1989, με αφορμή τη συγκυβέρνηση ΝΔ/ΣΥΝ/ΔΗΑΝΑ/Εμπιστοσυνη και στο φόντο της κατάρρευσης των καθεστώτων του υπαρκτού σοσιαλισμού, ξεσπά δημόσια η σύγκρουση που μαινόταν επί χρόνια στο εσωτερικό του ΚΚΕ και της ΚΝΕ. Η σύγκρουση αυτή διεξάγονταν ανάμεσα στην αριστερή τάση, την ρεφορμιστική τάση και τη συντηρητική. Οι αιτίες της σύγκρουσης αφορούσαν τη συμμετοχή του ΚΚΕ στη συγκυβέρνηση ΝΔ/ΣΥΝ/ΔΗΑΝΑ/Εμπιστοσύνη. Ο Γιώργος Γράψας ως Γραμματέας της ΚΝΕ, ήρθε σε ανοιχτή ρήξη με την ηγεσία του ΚΚΕ (της Κεντρικής Επιτροπής του οποίου ήταν μέλος). Ιστορική έμεινε η απάντησή του προς την ηγεσία του ΚΚΕ «Δεν θα υπακούσουμε!»