cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Προεδρεύων Αξιωματούχος του Σκωτικού Κοινοβουλίου
Το πρώτο πρόσωπο που έφερε την θέση ήταν ο Σερ Ντέηβιντ Στιλ, που διορίσθηκε το 1999.
Κατάλογος Αναπληρωτών Προεδρευόντων Αξιωματούχων
Κατηγορία:Πολιτική του Ηνωμένου Βασιλείου Κατηγορία:Κυβέρνηση της Σκωτίας
Ρήνεια
Η Ρήνεια είναι κυκλαδίτικο νησί του Αιγαίου Πελάγους. Βρίσκεται πλησίον της Μυκόνου ενώ η έκτασή της είναι 13,904 τ.χλμ. Το μήκος των ακτών της φτάνει τα 43 χιλιόμετρα. Η Ρήνεια σήμερα είναι ακατοίκητη και ανήκει στον Δήμο Μυκόνου.
Ιστορία
Η Ρήνεια έχει ίχνη κατοίκησης από την 5η χιλιετία π.Χ. Στα ιστορικά χρόνια το νησί βρέθηκε στη σκιά της γειτονικής Δήλου. Το 530 π.Χ. ο τύραννος Πολυκράτης της Σάμου κατέλαβε το νησί και το αφιέρωσε στο ιερό του Απόλλωνα της Δήλου. Το γεγονός αυτό αποτελεί και την πρώτη ιστορική αναφορά που διαθέτουμε για τη Ρήνεια. Όταν οι Αθηναίοι επέβαλαν την κάθαρση στο νησί της Δήλου, κατά τα πρώτα χρόνια του Πελοποννησιακού πολέμου και αποφάσισαν να μην γεννιέται και να μην πεθαίνει κανείς στο ιερό νησί, η Ρήνεια μετατράπηκε σε απέραντη νεκρόπολη. Παράλληλα στο νησί λειτουργούσε και θεραπευτήριο στο οποίο κατέληγαν οι βαριά άρρωστοι που δεν επιτρεπόταν πλέον να παραμένουν στη Δήλο. Μετά την παρακμή της Δήλου η Ρήνεια εγκαταλείφθηκε. Στα σύγχρονα χρόνια το νησί χρησιμοποιείται ως τόπος βοσκής κοπαδιών από το γειτονικό νησί της Μυκόνου και πολλοί τουρίστες επισκέπτονται τις ακτές του, με ιδιωτικό σκάφος.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Κυκλάδες Κατηγορία:Μύκονος Κατηγορία:Ελληνικές βραχονησίδες
Παναμερικανικοί Αγώνες 2019
Οι Παναμερικανικοί Αγώνες 2019, ή οι 18οι Παναμερικανικοί Αγώνες, θα είναι μια αθλητική διοργάνωση στην Αμερική που θα λάβει μέρος στη Λίμα του Περού από τις 26 Ιουλίου μέχρι τις 11 Αυγούστου 2019. Σε αυτή τη διοργάνωση που φιλοξενεί 39 αθλήματα θα συμμετέχουν συνολικά 41 χώρες.
Ψηφοφορία διοργανώτριας πόλης
Οι τελικές υποψήφιες πόλεις ήταν 4. Η διοργανώτρια πόλη ανακοινώθηκε στις 1 Φεβρουαρίου του 2013, η οποία ήταν η Λίμα. αριστερά|μικρογραφία|Το κύριο στάδιο των αγώνων.
Τελετές
Η τελετή έναρξης των αγώνων θα πραγματοποιηθεί στις 26 Ιουλίου 2019, ενώ η τελετή λήξης στις 11 Αυγούστου 2019.
Συμμετέχουσες χώρες
41 χώρες θα συμμετέχουν στους αγώνες.
Αθλήματα
Τα αθλήματα είναι συνολικά 39, συμπεριλαμβανομένων 3 καινούργιων, του σέρφινγκ, του μποντιμπίλντινγκ και της βασκικής πελότας.
Μάρκετινγκ
μικρογραφία|Η μικρή σκύλα.
Μασκότ
Η μικρή σκύλα των αγώνων ονομάζεται Μίλκο.
Παραπομπές
2019 -
Λαρισαϊκός
Ο Λαρισαϊκός μπορεί να αναφέρεται σε διαφορετικά άρθρα που αφορούν τον αθλητισμό.
Αμαριανό Ηρακλείου
Το Αμαριανό (επίσημα: Αμαριανόν) ήταν χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του Δήμου Μινώα Πεδιάδος στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. Ανήκε στην Επαρχία Πεδιάδος.
Τοπογραφικά του οικισμού
Η θέση του είναι στους πρόποδες του υψώματος Αφέντης (υψόμετρο 1.578 μ.) του ορεινού συγκροτήματος της Δίκτης (ορθότερο πάντως Δίκτυ καθώς το επίθετο της Θεάς Αρτέμιδας στην οποία είναι αφιερωμένο το όρος κατά τους αρχαίους συγγραφείς (Ευριπίδης "Ιφιγένεια εν Ταύροις" είναι Δίκτυννα. “ω παι τας Λατούς Δίκτυνν’ ουρεία” (Ευρ. Ιφιγ. εν Ταύροις, 126)).
Η ονομασία του οικισμού
Οι παλαιότερες γραφές του χωριού είναι (εν) Αμαριανώ (δοτική; ή Των Αμαριανών;) και Αμαριανό(ν) (ουδ.). Θεωρείται λοιπόν το χωριό "των Αμαριανών", δηλαδή κατά μια άποψη των κατοίκων προερχομένων από το χωριό Αμάρι Ρεθύμνου, οι οποίοι μετακινήθηκαν τον καιρό της Βενετοκρατίας προς το σημερινό χωριό Αμαριανό (Σπανάκης 1971, σελ. 514 και του ιδίου 1991, βλέπε λέξη), απ' όπου και το όνομα. Πως μπορεί όμως να δικαιολογηθεί η ύπαρξη παλαιότερων μνημείων στο χώρο του Αμαριανού, αν ο οικισμός δημιουργήθηκε την Ενετοκρατία με αυτό το όνομα;
Κατά μια άλλη άποψη όμως, η οποία φαίνεται και η πιθανότερη, θεωρείται ότι η ονομασία του Αμαριανού προέρχεται από την Ομηρική λέξη ΑΜΑΡΑ, που σημαίνει αυλάκι, χαντάκι, αγωγό νερού. Στο Αμαριανό Ηρακλείου υπήρχε πολύ νερό και υπάρχει νερό, αν κρίνουμε από τα υδρευτικά και αρδευτικά έργα στο χώρο. Το νερό αυτό από κάποια «αμάρα» θα διέφευγε, ειδάλλως έπρεπε να σχηματιστεί κάποια λίμνη, αλλά τέτοια λίμνη, όπως πχ. του Κουρνά, δεν υπάρχει. Άρα υπήρχε αμάρα (αυλάκι, αγωγός) για την απορροή των υδάτων. Σύμφωνα λοιπόν με το δεδομένο αυτό, το τοπωνύμιο μπορεί να παράγεται απευθείας από την ομηρική λέξη αμάρα. Έτσι, ο κάτοικος της αμάρας είναι ο Αμαριανός (όποως θα τον προσφωνούσαν οι άλλοι) και ο οικισμός είναι των Αμαριανών ή απλά το Αμαριανό (Κορναράκης 1995 και 2011).
Ο καθηγητής Γεώργιος Κορναράκης για την ονομασία του οικισμού Αμαριανού γράφει στο βιβλίο του : Οι Αμαριανοί κατά την πρώτη άποψη φέρεται να είναι οι κάτοικοι οι προερχόμενοι από το χωριό Αμάρι Ρεθύμνου, οι οποίοι μετακινήθηκαν τον καιρό της Βενετοκρατίας προς το σημερινό χωριό Αμαριανό (Σπανάκης 1971, σελ. 514 και του ιδίου 1991, βλέπε λέξη), απ' όπου και το όνομα. Το χωριό Αμαριανώ είναι ο οικισμός των Αμαριανών, το μεταγενέστερο Αμαριανό. Αναφέρεται σε έγγραφα μεταξύ των ετών 1394 - 1399 μ.Χ. Amariano και Mariano, (El. Santschi, Regestes des arrêts etc., σελ. 220, 1394, σελ. 341, 1395, σελ. 364, 1399, σελ. 387).
Εάν θεωρηθεί ότι το όνομά του το πήρε από το χωριό Αμάρι Ρεθύμνης, το ίδιο το Αμάρι από πού άραγε πήρε το όνομα αυτό; Στα πλαίσια της ιστορικής έρευνας όσον αφορά τους παραπάνω ισχυρισμούς, διαπιστώσαμε τα παρακάτω. Σε άρθρο του Δ. Παπαδήμου στο περιοδικό Ηώς με τίτλο «Υδρογραφία Κρήτης» αναφέρονται (Ηώς 1964, έτος 7ον, τεύχ. 76-85, σελ. 29) τα εξής:
''«Ένδειξις περί της εκτελέσεως έργων υδατοοικονομίας εις την Κρήτην ημπορεί να προέλθη από την ονομασίαν του χωρίου και της επαρχίας Νευς Αμάρι. Από την ονομασίαν του χωρίου έχει πάρει και το όνομά της ολόκληρος η επαρχία που καταλαμβάνει έκταση δύο κοιλάδων τας οποίας διασχίζουν δύο ποταμοί, οι Ληγιώτης και Σμηλιανός. Οι ποταμοί αυτοί ενούμενοι εις ένα ρεύμα αποκαλούμενον “Πλατύς ποταμός” εκβάλλουν εις την Αγ. Γαλήνην. Έτσι η περιοχή αύτη αρδευομένη από τα νερά των είναι εξαιρετικά καρποφόρος. Η ύπαρξις των ποταμών τούτων και κατά τους αρχαίους χρόνους μάς οδηγεί στο συμπέρασμα ότι επωφελώς θα εχρησιμοποιήθησαν τα ύδατά των διά την άρδευσιν της πεδιάδος. Είναι συνεπώς ενδεχόμενον να έγιναν ανάλογα έργα και μάλιστα αρδευτικαί διώρυγες διά την μεταφοράν και διανομήν των υδάτων των δύο ποταμών. Αι διώρυγες αρδευτικαί ή αποστραγγιστικαί καθώς και οι τον αυτόν σκοπόν υπηρετούντες χάνδακες ή οχετοί ονομάζονται παρά του Ομήρου Αμάραι. Συνεπώς η ονομασία του χωρίου και της επαρχίας Νευς Αμαρίου Κρήτης ημπορεί να έχει την προέλευσίν της από έργον τεχνικόν το οποίον θα ήτο τουλάχιστον δίκτυον αποστραγγίσεως και αρδεύσεως της πεδιάδος και του οποίου ίχνη πιθανόν να μη ανεζητήθησαν ή να μη ανευρέθησαν έως σήμερον. Αποκλείεται καθ’ ημάς η εκδοχή ότι η ονομασία του χωρίου και της περιοχής να οφείλεται εις Ιταλόν άρχοντα (Amaro;) προεστώτα ταύτης».''
Από την παραπάνω ανάλυση προτείνεται ότι η ονομασία του Αμαρίου προέρχεται από την Ομηρική λέξη αμάρα, που σημαίνει αυλάκι, χαντάκι, αγωγό νερού. Τέτοιες αμάρες φέρεται να είχαν ανοίξει στην περιοχή, ως τεχνικό έργο, απ΄ όπου πήρε και το όνομα ολόκληρη η περιοχή. Το όνομα αυτό ίσως δόθηκε μετά τη Β΄ Βυζαντινή περίοδο, αφού μέχρι τότε ονομαζόταν Επάνω Σύβριτος, ονομασία που απαντάται και στα πρώιμα χρόνια της Ενετοκρατίας στην Κρήτη, όπως γνωρίζουμε από τη διοικητική οργάνωση που έκαναν οι Ενετοί στην Κρήτη το 1211. Στην περιοχή (sexterio) του Καστέλλου (Kastello) περιλαμβάνεται και η περιοχή Επάνω Συβρίτου, που δεν είναι άλλη από τη σημερινή επαρχία Αμαρίου.
Σύμφωνα με τα ανωτέρω, αναφορικά με τα όσα σχετίζονται με την ονομασία του Αμαρίου Ρεθύμνης, θα πρέπει να αναρωτηθούμε αν υπήρχε ή αν υπάρχει ανάλογη αιτία για την ονομασία του Αμαριανού, πριν σπεύσουμε να προκρίνουμε την άποψη ότι προήλθε από κατοίκους του Αμαρίου Ρεθύμνης οι οποίοι εγκατεστάθησαν σ’ αυτό το χώρο, όπου και ίδρυσαν οικισμό. Με τη μέθοδο της αναλογίας προτείνονται κάποιες απόψεις. Τα ερωτήματα που θα μπορούσαν να τεθούν για διαλεύκανση του ζητήματος είναι τα παρακάτω: Η απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα δεν είναι εύκολο εγχείρημα, με δεδομένο ότι δεν έχει πραγματοποιηθεί έρευνα προς την κατεύθυνση αυτή. Επομένως, χωρίς έρευνα η άποψη ότι το Αμαριανό προέρχεται από το Αμάρι είναι ατεκμηρίωτη και ως τέτοια μπορεί να ανατραπεί. Ακόμη και ο χρόνος που έχει μεσολαβήσει είναι ικανός να έχει φέρει τη λήθη στα γλωσσικά. Ωστόσο, η σύγκριση είναι η μόνη ενδεδειγμένη οδός, για να οδηγηθεί η σκέψη στην αλήθεια. Ερευνώντας αν αναλογικά υπήρχαν οι ίδιες περιβαλλοντικές συνθήκες που οδήγησαν στο να ονομαστεί το Αμάρι του Ρεθύμνου, διαπιστώνονται τα ακόλουθα: thumb|250px|Η βρύση του Αμαριανού, στην κεντρική πλατεία Παρομοίως και στο Αμαριανό Ηρακλείου υπήρχε και υπάρχει νερό, αν κρίνουμε από τα υδρευτικά και αρδευτικά έργα στο χώρο. Το νερό αυτό από κάποια «αμάρα» θα διέφευγε, ειδάλλως έπρεπε να σχηματιστεί κάποια λίμνη. Τέτοιο θέμα δεν υφίσταται, άρα υπήρχε αμάρα (αυλάκι, αγωγός) για την απορροή των υδάτων. Σύμφωνα λοιπόν με το δεδομένο αυτό, το τοπωνύμιο μπορεί να παράγεται απευθείας από την ομηρική λέξη αμάρα. Έτσι, ο κάτοικος της αμάρας είναι ο Αμαριανός και ο οικισμός είναι των Αμαριανών ή απλά το Αμαριανό (Κορναράκης 1995).
Η άποψη που δέχεται ότι η ονομασία του οικισμού Αμαριανό προέρχεται από την ομηρική λέξη αμάρα είναι παράλληλη με την άποψη που υπάρχει για την ονομασία του Αμαρίου. Οι ίδιοι λόγοι που πιστεύεται ότι έδωσαν την ονομασία στο Αμάρι, οι ίδιοι λόγοι ισχύουν και για την ονοματοδοσία του Αμαριανού. Για το λόγο αυτό η άποψη ότι πήρε το όνομα από την λέξη αμάρη είναι περισσότερο βιώσιμη, πιο λογική και πιο πιθανή. μικρογραφία|Η βρύση το χειμώνα στο Αμαριανό. μικρογραφία|Ο πλάτανος στην πλατεία με τη Βρύση στο Αμαριανό. Η πηγή με την αμάρα της. Μετατράπηκε το 1898 σε δεξαμενή στην κεντρική πλατεία.
Ασχολίες των κατοίκων
Στο χωριό λειτούργησε αγροτικό ιατρείο, αλλά καταργήθηκε επί Χούντας (Κατά μαρτυρίες εντόπιων όταν ήταν γιατρός ο Αγγουριδάκης με ενέργειές του καταργήθηκε το ιατρείο, γιατί δεν ήθελε να μετακινείται στο Αμαριανό από το Καστέλλι όπου διέμενε) και επανιδρύθηκε τη μεταπολίτευση. Σήμερα στελεχώνεται με γιατρό που εξυπηρετεί στις εφημερίες και το Κέντρο υγείας Καστελλίου.
Παλαιότερα οι κάτοικοι του χωριού φαίνεται ασχολούνταν με τη βυρσοδεψία,εξ ου και το τοπωνύμιο "Νταμπακαριό" της περιοχής δυτικά του Αμαριανού.
Η θρησκευτικότητα του οικισμού
Εντός του οικισμού Περιμετρικά του οικισμού υπάρχουν τα κάτωθι ξωκλήσια:
Α. Ανατολικά
1. Του Αφέντη Χριστού στην περιοχή Κεφάλι. Εκεί υπήρχε ένας κίονας πιθανόν Μινωικής περιόδου, καθώς φέρει σκαλίσμένα γύρω γύρω κεφάλια ταύρων. Η κολώνα αυτή φυλάσσεται σήμερα στο κτίριο που στεγάζεται ο Πολιτιστικός Σύλλογος του χωριού. μικρογραφία|Τοιχογραφία του 14ου αιώνα από την Παναγία την Καρδάκι. 2 Το Γενέσιον της Παναγίας στην περιοχή Καρδάκι, απ' όπου και το προσωνύμιο της Παναγίας Καρδιώτισσα. Γιορτάζεται στις 8 Σεπτεμβρίου αλλά και στις 15 Αυγούστου. Είναι κατάγραφος βυζαντινός ναός του 13ου με 14ου αιώνα.
3. Του Αγ. Γεωργίου του Κεφαλιώτη που αναφέρεται γι αυτόν ο J. Gerola στό έργο του. Στο δυτικό μέρος και στο κάτω μέρος του τοίχου υπάρχουν οι κτήτορες απεικονισμένοι σε τοιχογραφία. Στο Βόρειο τοίχο του ναού απεικονίζεται σε παράσταση το μαρτύριο του Αγ Γεωργίου στον τροχό. Γιορτάζεται στις 23 Απριλίου.
Β) Δυτικά
1. Η Αγ. Παρασκευή στο Καροφυλλάτο. Γιορτάζεται στις 26 Ιουλίου. Σχετικά νέος ναός.
2. Η Υπαπαντή του Κυρίου στην περιοχή Καντεργιανό (ή Καντεργιανώ = εκ του επωνύμου Κανδεράκης, το οποίο απαντάται σήμερα στο χωριό Ξιδάς (και νυν Λύττος). Γιορτάζεται στις 2 Φεβρουαρίου. Στην εορτή της ακολουθεί λαϊκό υπαίθριο πανηγύρι, εφόσον το επιτρέπει ο καιρός καθώς είναι Φεβρουάριος και πολλές φορές βρέχει. Για την ημέρα αυτή υπάρχει η λαϊκή ρήση που ακόμα και σήμερα λέγεται από τους κατοίκους του Αμαριανού: "Οι δούλοι αργούν (=δεν εργάζονται), οι μύλοι αργούν και οι γαϊδάροι σκόλη έχουν".
3. Της Ζωοδόχου Πηγής που γιορτάζεται την Παρασκευή της Διακαινησίμου όπου συρρέει κόσμος από τα γύρω χωριά.
Γ) Νότια
Του Αγ. Κωνσταντίνου και της Αγ. Χριστίνας.
Ιστορικά στοιχεία
μικρογραφία|Ο Χωστός Σπήλιος όπου ανευρέθησαν λείψανα Μινωικής εποχής. Τα πρώτα ευρήματα ζωής στην περιοχή του Αμαριανού εντοπίστηκαν την Μινωική περίοδο στην περιοχή που σήμερα ονομάζεται κατ' άλλους "Κισσός" και κατ άλλους "Κουτσάφτη", και ευρίσκεται ανάμεσα στα χωριά Αμαριανό και Μαθιά. Εκεί υπάρχει σπήλαιο με το όνομα "Χωστός Σπήλιος" και μέσα σε αυτό εντοπίστηκαν από τους αρχαιολόγους αρχαιολογικά λείψανα της Μινωικής περιόδου.
Άλλα ευρήματα αρχαιολογικά της Μινωικής περιόδου εντοπίστηκαν μέσα στο χωριό κατά μαρτυρία κατοίκων αλλά και Ελληνιστικής και πρωτοχριστιανικής περίόδου, όπως μια επιτύμβια επιγραφή στην πρόθεση της εκκλησίας του Αγ Γεωργίου "του Μεθυστή", η οποία κατά την παράδοση ήταν το παλαιότερο νεκροταφείο του χωριού. Παραδίπλα σε οικία του ι. Δραμυτηνού, σε εργασίες ανακαίνισης ανασκάφτηκε κίονας ροδαλού χρώματος πάνω απο δυο μέτρα και ο οποίος τεμαχίστηκε και σήμερα βρίσκεται στην πλατεία του χωριού πάνω σε νεότερα έργα. Κατά μαρτυρίες κατοίκων σε ανασκαφές που έγιναν σε γύρω αγρούς από το ναό του Αγ. Γεωργίου για την θεμελίωση κατοικιών ανευρέθησαν τάφοι προχριστισνικής ή και πρωτοχριστιανικής περιόδου ή και ύστερων χρόνων. Τοπωνύμια επίσης της περιοχής όπως "στα Μάρμαρα" ίσως υποδηλώνουν εγκατάσταση ανθρώπων την κλασική εποχή στο χώρο ή το τοπωνύμιο Ανταλουδιανός φανερώνει εγκατάσταση της περιόδου επικράτησης των Σκαρακηνών στη Κρήτη (Ανδαλούσιοι ονομάζονταν οι Άραβες προερχόμενοι από την περίοχή Ανδαλουσία της Ισπανίας). Σήμερα το τοπωνύμιο "στους Τροχάλους", στην ευρύτερη περιοχή του Ανταλουδιανού, ίσως υποδεικνύει τα ερείπεια του οικισμού αυτού.
Τη δεύτερη βυζαντική περίοδο (που την τελευταία φάση της 1204-1453) η κρήτη είχε καταληφθεί από τους Ενετούς το στίγμα της κατοίκησης του χωριού εντοπίζεται στους τοιχογραφημένους ναούς του Χωριού (Αγ Γεώργιος Κεφαλιώτης, Παναγία στο Καρδάκι, Αφέντης Χριστός στην περιοχή "Κεφάλι" ή "Πάτελα" και "Υπαπαντή" στην περιοχή Καντεριανώ).
Η επαρχία Πεδιάδος την Ενετοκρατία ήταν διηρημένη σε δυο Σεξτέρια:Του 'Αγ. Παύλου και του Αγ. Μάρκου' και περιελάμβανε τους εξής οικισμούς: Αμαριανό, Μαθιά, Rirmacha (Ιρμάχα, Αρμάχα;), Έμπαρος, Μάλια, Αβδού, Ασκοί, Γωνιές, Κράσι, Καριδιώτισσα (Κερά;), και Βόνη (Γάσπαρης, ό.π. σελ 173). Διαπιστώνεται ότι από τον κατάλογο των οικισμών απουσιάζουν ο Ξιδάς (τώρα Λύττος), η Κασταμονίτσα και το Γεράκι που σήμερα είναι οικισμοί της περιοχής.
Ωστόσο, όπως μας πληροφόρησε ο καθηγητής κ. Θ. Δετοράκης σε ομιλία του αλλά και σε βιβλίο του (Το Αμαριανό και ο Άγιός του Μεγαλομάρτυς Ευστάθιος, 2005, σελ. 12) σημειώνει ότι οι πρώτες ειδήσεις επί Ενετοκρατίας της περιοχής βρίσκονται ίσως στην επανάσταση των Καλλεργών, όπου το Αμαριανό μαζί με τα άλλα χωριά της Ανατολικής Πεδιάδας (Τα 5 χωριά της ρίζας του Αφέντη όπως τα ονομάζει: Ξειδά, Ασκών, Κασταμονίτσας, Αμαριανό και Μαθιάς) επαναστάτησαν το 1364 με αρχηγούς τον Κώστα Μελαχροινό και τον Καλόγηρο Φουρνάρη. Οι Ενετοί στράφηκαν με μανία εναντίον τους και τους ανάγκασαν να εγκαταλείψουν την περιοχή, να ανεβούν στο Λασίθι. Δυο χρόνια αργότερα το 1366 επανήλθαν στις εστίες τους. Ωστόσο η πρώτη γραπτή μαρτυρία για το Αμαριανό θεωρεί ότι είναι το 1394 και το σημειώνει στο ως άνω βιβλίο του (σελ.13).
Νεότερες όμως έρευνες του καθηγητή ''Γ. Μιχ. Κορναράκη'' έδειξαν ότι η παλαιότερη πρώτη γραπτή μνεία για το Αμαριανό την Ενετοκρατία γίνεται το έτος 1345, δηλαδή 50 χρόνια περίπου νωρίτερα απ' ότι πιστεύεται. Παρατηρεί επίσης ο κ. Κορναράκης ότι στα 5 προτεινόμενα χωριά από τον κ. Δετοράκη που επαναστάτησαν βρίσκεται και η Κασταμονίτσα, η οποία όμως δεν αναφέρεται για εκείνη την περίοδο σε Ενετικό κατάλογο οικισμών της περιοχής ή σε κάποιο άλλο έγγραφο. Το Αμαριανό αναφέρεται σε καταλόγους χωριών και μάλιστα φέρεται να κατοικούσαν φεουδάρχες στο χωριό.
Σύμφωνα λοιπόν με την έρευνα του καθηγητή Γ. Κορναράκη η πρώτη γραπτή μαρτυρία για την ύπαρξη του του σύγχρονου οικισμού με διαχρονική πορεία μέχρι σήμερα είναι το 1345 και όχι το 1393-1398 όπως επιστεύετο παλαιότερα. Ο οικισμός ανήκει στο «Σεξτέριο του Αγ.Παύλου» και αναφέρεται ως Μariano (Αμαριανό) και συνορεύει με το οροπέδιο Λασυθίου. Λόγω των επαναστάσεων στο Οροπέδιο οι Ενετοί έπαιρναν κάποια μέτρα απαγορεύοντας την κατοικία και την καλλιέργεια (γεωργική και κτηνοτροφική) σε αυτό. Όμως αυτά τα μέτρα έπλητταν τους φεουδάρχες του Σεξτέριου του Αγ. Παύλου, όπου ανήκε και το Αμαριανό. Η Ενετική διοίκηση καλούσε με έγγραφο το 1345 τους φεουδάρχες που πλήττονταν από αυτά τα μέτρα να το δηλώσουν. Ανάμεσα στα χωριά που καλούσαν τους φεουδάρχες τους να δηλώσουν ζημία ήταν το Αμαριανό και η Μαθιά. Με το δεδομένο αυτό η πιο παλιά γραπτή μαρτυρία για το Αμαριανό είναι το 1345 μ.Χ.. Αναφέρεται ακόμη στις βενετικές απογραφές Amariano και στον Καστροφύλακα (Κ94) με 225 κατοίκους το 1583. Σύμφωνα με το Στ. Σπανάκη ο αποικισμός του χωριού έγινε από κατοίκους του Αμαρίου Ρεθύμνου, οι οποίοι μετεγκαταστάθηκαν εκεί. Κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας πολλοί κάτοικοι εξορίζονταν από τα χωριά τους για λόγους ασφαλείας και εγκαταστάθηκαν σε άλλη επαρχία. Η ονομασία της επαρχίας Αμαρίου αναφέρεται από τις αρχές της Βενετοκρατίας. Η προηγούμενη ονομασία του ήταν Σύβριτος, κατά τη δεύτερη Βυζαντινή περίοδο. Συνεπώς ο αποικισμός του χωριού Αμαριανώ έγινε κατά την περίοδο της Βενετοκρατίας και μάλιστα στις αρχές, αφού το 1583 ήταν αρκετά μεγάλος οικισμός. Αυτή την εκδοχή αν και δεν είναι πολύ ισχυρή δέχονται ακόμη κάποιοι.
Μικροτοπωνύμια στο Αμαριανό
Μικροτοπωνύμια του Αμαριανού την Ενετοκρατία και την Τουρκοκρατία όπως εμφανίζονται μέσα σε έγγραφα. Άλλα μικροτοπωνύμια θα συμπληρωθούν με αυτά που ανίχνευσα μέσα από την ΕΚΙΜ και τα οποία κατέγραψε ο τότε διδάκαλος του χωριού Δημ. Κατσούλης κατ εντολήν της υπηρεσίας του.
Επί Ενετοκρατίας
Σε κατάστιχο του Μαρά εντόπισε ο καθηγητής κ. Κορναράκης τα παρακάτω επώνυμα στο Αμαριανό:
Το 1459 (12 Φεβρουαρίου) ο Κώνστας Σερβήρος του Γεώργη, και 1549 (28 Ιουνίου) Σταμάτης Σερβήρος. Το επώνυμο αυτό σχετίζεται προφανώς με το σημερινό αγροτικό τοπωνύμιο Σαβηριανό (Σαβηριανώ ίσως ορθότερη γραφή), που είναι δυτικά και σύνορο του οικισμού. Προέκυψε πιθανότατα εκ παραφθοράς
Ένα άλλο πρόσωπο που βρίσκεται σε έγγραφο του 1626 της (31 Ιανουαρίου) είναι ο Μανιός Καροφυλλάτος και σχετίζεται ίσως με την τοποθεσία του Αμαριανού «Καροφυλλάτο».
Επίσης άλλο επώνυμο επί ενετοκρατίας είναι το Μαυρίτζος το 1549 (18 Σεπτεμβρίου). Ευρίσκεται το όνομα Μιχάλης Μαυρίτζος σε εκκαθάριση αγοροπωλησίας τυριού, γιατί ως φαίνεται ήταν βοσκός. Σήμερα το όνομα διασώζεται στο αγροτικό τοπωνύμιο «Στου Μαυρίτσο».
Άλλα επώνυμα της Ενετοκρατίας στο Αμαριανό όπως καταγράφονται μέσα από τα έγγραφα είναι: Κορνάρος (>Κορναράκης), Βήδος (αντί Βίδος>Βιδάκης), Γεώργιος Καργιώτης (>Καργιωτάκης) ή Μπερδέσης (που ήταν φυλακισμένος), Ιωάννης Αρβανήτης, Μιχάλης Καλογερόπουλος ο λεγόμενος Ναμέρας, ο μοναχός Βαρθολομαίος (> Βαρθαλάμος > Μαρθαλάμος >Μαρθαλαμάκης) κ.ά.
Επί Τουρκοκρατίας
Το ορεινό του χωριού αποθάρρυνε από την εγκατάσταση Τούρκων σ’ αυτό. Φαίνεται ότι μονάχα τους νερόμυλους κατείχαν Τούρκοι και σήμερα απηχούν τα ονόματά τους: Χατζαλής (Χατζή Αλής), Ρετσέπη (Ρετζέπ) Μύλος.
Αμαριανό [23-6-1671 Α, σ. 339, ΤΑΗ κώδ. 3, σελ. 3. Αριθμ. μετ. 423]. Διανομή μύλου (νερόμυλου;) ανήκοντος στον αποθανόντα Ιωάννη γιο Μιχελή από το Αμαριανό που βρισκόταν στο μετόχι Ζορά κοντά στο χωριό. Το σημερινό τοπωνύμιο "Στου Τζόρε" απηχεί ίσως με παραφθορά με μετόχι Ζορά.
Αμαριανό [1672, Β. σ. 153]. Ο Μιχαήλ γιος Ιωάννου από το χωριό Αμαριό (=Αμαριανό) Πεδιάδος έγινε μουσουλμάνος με το όνομα Μεχμέτ. Αμαριανό Υπήρχε 1 πύργος την περίοδο της Τουρκοκρατίας [αχρονολόγητο, Β, σ. 341]. Οι τόποι όπου ευρίσκοντο οι πύργοι στην επαρχία Πεδιάδας φαίνονται συνολικά στον πίνακα του βιβλίου Μεταφράσεις Τουρκικών Ιστορικών Εγγράφων, υπό Ν. Σταυρινίδου, τ. Β. σελ. 341.
Αμαριανό (Ονόματα χριστιανών των χωριών της επ. Πεδιάδας) [7-4-1689, Β, σ. 353]. Παπά Τζανής, Γιάννης, Παπά Γιαννάκης, οι οποίοι κατέθεσαν τα ακόλουθα: "...Από σήμερα και στο εξής δεν θα παρέχομε κάποια βοήθεια, ούτε θα δίνομε τρόφιμα από τους εξερχόμενους από το εχθρικό φρούριο χαΐνηδες ληστές και όποιο μπορέσωμε να συλλάβωμε θα παρουσιάζομε στο Διβάνιο του Χάνδακα και όποιο δε μπορέσωμε θα ειδοποιούμε τη φρουρά του ισλαμικού στρατού για σύλληψή του και οι ίδιοι θα βοηθούμε το στρατό για τη σύλληψή του. Όταν δε πληροφορηθούμε ότι κάποιος από τους ραγιάδες θέλει να πάει στα εχθρικά φρούρια θα ειδοποιούμε τους "ζαφτιέδες" . Εάν δε από σήμερα και στο εξής παρουσιαστεί κάποια περίπτωση απ' αυτά που υποσχόμαστε είτε αμελήσωμε ή αδιαφορήσομε τότε να τιμωρούμεθα. Εμείς μεν να θανατωνόμαστε τα παιδιά μας να πουλούνται ως δούλοι".
Αμαριανό [26-4-1696, Γ. σ. 186] Ο Σαράτζ Αχμέτ Τσελεμπής κηδεμόνας των ορφανών παιδιών του κρεοπώλη Ισμαήλ Μπεσέ που πέθανε, μηνύει τον Νικολόν γιο Τζώρτζη, πρώην υπάλληλο του Ισμαήλ, γιατί πριν από 6 χρόνια ο Ισμαήλ Μπεσέ είχε δώσει στον Νικολό 50 ασλάνια γρόσια προς αγορά προβάτων από τις επαρχίες Πεδιάδος και Λασιθίου. τα οποία σπατάλησε για ανάγκες του. Ζητώ να ερωτηθεί και να μου επιστρέψει τα γρόσια. Ο Νικολός απάντησε ότι πράγματι πήρε τα γρόσια για αγορά προβάτων. Όταν όμως πήγα στο χ. Αμαριανό και προσπαθούσα να αγοράσω πρόβατα για λογαριασμό του Ισμαήλ Μπεσέ έκαμαν επιδρομή Χαΐνηδες στο χωριό αυτό και μου πήραν τα γρόσια. Επειδή ο Ισμαήλ μου έκανε αγωγή για εξόφληση των χρημάτων τον υπηρέτησα 3-4 χρόνια και από τους μισθούς μου ξεπλήρωσα το χρέος. Τα 50 γρόσια τα πήραν οι χαΐνηδες, δεν τα σπατάλησα για δικές μου ανάγκες. Κατόπιν τούτου ζητήθηκε από τον ενάγοντα να φέρει μάρτυρες για να αποδείξει όσα έλεγε. Μη μπορώντας να φέρει μάρτυρες ζητήθηκε να ορκιστεί ο εναγόμενος. Ορκισθέντος του Νικολού στο Ιερό Ευαγγέλιο απαγορεύτηκε στον Σαράτζ Αχμέτ Τσελεμπή να ασχολείται με αγωγή που δεν μπορεί να αποδειχτεί.
Την περίοδο της μεγάλης ελληνικής επανάστασης 1821-1830 το χωριό προφανώς εξαιτίας του ορεινού θα ήταν ορμητήριο επαναστατικών σωμάτων. Στον περίφημο «Κώδικα Θυσιών» αναφέρονται από το Αμαριανό 16 σφαγιασθέντες την περίοδο του μεγάλου ξεσηκωμού, μεταξύ των οποίων και ο ιερέας Κορνάρος, ο Γεώργιος Κορνάρος και ο Δημήτριος Κορνάρος από την οικογένεια την Κορνάρων του Αμαριανού. Άλλα αναφερόμενα επίθετα στον Κώδικα Θυσιών είναι τα: Συναδινός, Ζαϊμάκη, Παπαγιαννάκη, Τζαγκάρης, Μπαριτόπουλος, Κασιώτης (ίσως όπως το σημερινό Κασωτάκης που απαντάται στον Ξιδά).
Στην επανάσταση του Βασιλογιώργη (ή και Βασιλακογιώργη) το 1841 οι επαναστάτες με 1000 παλληκάρια είχαν συγκεντρωθεί στους λόφους γύρω από την αρχαία Λύκτο. Εκεί τους χτύπησε ο Χαζίφ Πασάς στις 23 Μαΐου με 3000 στρατό. Πρόφτασε ο Κόρακας και τους βοήθησε να αποτραβηχτούν στο βουνό Αφέντης που βρίσκεται πάνω από το Αμαριανό και την Κασταμονίτσα. Στη μάχη αυτή αναδείχτηκε οπλαρχηγός ο Εμμ. Παπαδάκης από την Αξό Μυλοποτάμου.
Το πρώτο έτος της Μεγάλης Κρητικής Επανάστασης (1866-69) περί το μήνα Οκτώβριο οι Οθωμανοί προκειμένου να περάσουν στο Οροπέδιο και να χτυπήσουν τους επαναστάτες προσέβαλαν θέσεις στην Κεντρικονατολική Πεδιάδα, όπου βρίσκεται το Αμαριανό.
Σε εισήγησή του σε συνέδριο ο καθηγητής κ. Κορναράκης σημειώνει ότι: Στις 13 Οκτωβρίου προελαύνοντας προς το Οροπέδιο οι Οθωμανοί αντιμετωπίστηκαν από τους επαναστάτες σε μια πεισματώδη μάχη μεταξύ Αμαριανού – Κασταμονίτσας στη θέση «Σπαρτιάς», ανατολικότερα από την εκκλησία του Αγ. Γεωργίου του Κεφαλιώτη. Στη μάχη αυτή οι επαναστάτες μαχητές και οι κάτοικοι των γύρω χωριών που έφεραν όπλα δεν μπόρεσαν να αντιμετωπίσουν τους εχθρούς και υποχώρησαν προς το βουνό. Οι Τούρκοι για να τους εκδικηθούν έκαψαν τα γύρω χωριά Ξιδά και Κασταμονίτσα. Προχωρώντας νότια στις 13 Οκτωβρίου έκαψαν το Αμαριανό και μαζί έκαψαν τον πλάτανο που σήμερα βρίσκεται στην πλατεία του χωριού. Ευτυχώς δεν κάηκε ολοσχερώς και κατάφερε να διατηρηθεί μέχρι σήμερα, γιατί προφανώς λόγω εποχής ξέσπασε βροχή και έσβησε τη φωτιά. Φαίνεται ότι η βροχή αυτή ήταν τόσο ορμητική γιατί οι Οθωμανοί έφυγαν άρον άρον προς το Καστέλλι αφήνοντας όπλα και νεκρούς στη μάχη. Οι κάτοικοι του χωριού το είχαν εγκαταλείψει και ανέβηκαν στα όρη και ζούσαν εκεί μέσα στο σπήλαιο στην περιοχή «Παχύς Δέτης» ανυπόδητοι και αχίτωνες μέσα σε φοβερές κακουχίες για ένα ολόκληρο χρόνο δηλαδή μέχρι το 1867 όπως σημειώνει ο καθηγητής Θ. Δετοράκης στο βιβλίο του (σελ 18).
Μπορούμε να μνημονεύσουμε το αίτημα των χωριών της Ρίζας για την ίδρυση Δημοτικού Σχολείου στο Αμαριανό Πεδιάδος το 1876. Το Σχολείο λειτούργησε τα επόμενα χρόνια και απόδειξη είναι το Μαθητολόγιο το οποίο ανευρέθηκε στα έγγραφα της Δημογεροντίας Ηρακλείου του 1895. Ανάμεσα στα ονόματα διακρίνονται οι: Γεώργιος Κορναράκης, μαθητή (τον Νοέμβριο του 1895) της Γ΄. Τάξης στο Δημοτικό Σχολείο Αμαριανού μαζί με τους Εμμ. Παπαγιαννάκη, Φραγκιό Τζουανάκη, Γεώργιο Βασιλάκη, Ιωάννη Φραγκιαδάκη κ.ά. Ο αδελφός του και μετέπειτα παπάς και δημοδιδάσκαλος Αμαριανού και Μαθιάς Εμμ. Ι. Κορναράκης φοιτούσε το 1895 στην Α΄ τάξη του Σχολείου. Την ίδια περίοδο ανακαινίζονται ή χτίζονται εκκλησίες που είχαν καταστρέψει οι Τούρκοι στα χωριά απ’ όπου περνούσαν.
Βιβλιογραφία
«ΛΥΚΤΟΣ ΕΫΚΤΙΜΕΝΗ».
Λεϊσμανίαση
Η λεϊσμανίαση είναι λοιμώδης νόσος η οποία οφείλεται στα πρωτόζωα παράσιτα του γένους λεϊσμάνια. Οι λεϊσμάνιες είναι ενδοκυττάρια παράσιτα τα οποία μεταδίδονται μέσω των σκνιπών. Στην Αμερική ο φορέας είναι το γένος λουτζομυία και στον υπόλοιπο κόσμο με το γένος φλεβοτόμος. Το θηλυκό μολυσμένο έντομο μπορεί να μεταδώσει τη νόσο από άνθρωπο σε άνθρωπο ή από ζώο στον άνθρωπο μέσω του τσιμπήματος (δήγμα).
Η λεϊσμανίαση μπορεί να έχει ένα εύρος διαφορετικών εκφάνσεων, δερματικές, βλεννοδερματικές και σπλαχνικές. Η δερματική λεϊσμανίαση είναι η πιο κοινή μορφή λεϊσμανίασης, ενώ η σπλαχνική λεϊσμανίαση ή καλά-αζάρ είναι σοβαρή νόσος η οποία προκαλείται όταν το παράσιτο μεταναστεύσει στα όργανα.
Κλινικά σύνδρομα
Ανάλογα με το είδος λεϊσμάνιας που την προκαλεί, η λοίμωξη μπορεί να είναι δερματική, διάχυτη δερματική, βλεννοδερματική ή σπλαχνική.
Δερματική και διάχυτη δερματική
Η δερματική λεϊσμανίαση είναι η πιο κοινή μορφή της νόσου. Στο σημείο όπου η σκνίπα τσίμπησε το άτομο θα εμφανιστεί σε λίγες εβδομάδες μια ή περισσότερες ερυθρές βλαττίδες οι οποίες στη συνέχεια θα μεγαλώσουν και θα μετατραπούν σε έλκος το οποίο θα σκληρύνει. Στο έλκος θα σχηματιστεί μια εσχάρα και εκκρίνει ένα λεπτό, ορώδες υλικό. Το έλκος μπορεί να αυτοϊαθεί μέσα σε ένα μήνα, αλλά αφήνει μια παραμορφωμένη ουλή. Αυτή η μορφή προκαλείται από τα L. major και L. tropica και απαντάται κυρίως στη Μέση Ανατολή (σπυρί της Βαγδάτης), στη Μεσόγειο (χανιώτικο σπυρί) και στις Ινδίες (σπυρί του Δελχί).
Στη διάχυτη μορφή της νόσου εμφανίζονται πολλαπλές βλαττίδες οι οποίες δεν γίνονται έλκη, αλλά σχηματίζουν βλάβες που μοιάζουν με λέπρα.
Βλεννοδερματική
Η βλεννοδερματική λεϊσμανίαση ξεκινάει και αυτή την εμφάνιση εξελκωμένων βλαβών, όμως σε αντίθεση με τη δερματική μορφή, η βλάβη επηρεάζει και τις μεμβράνες και τις δομές των βλεννογόνων καταστρέφοντάς τις. Η πρωτοπαθής βλάβη μπορεί να διαδοθεί στο βλεννογόνο της μύτης και του στόματος, ακόμη και αν ιαθεί η πρωτογενής βλάβη. Η βλεννοδερματική λεϊσμανίαση μπορεί να προκαλέσει παραμόρφωση και καταστροφή του άνω χείλους και τη μύτης και να οδηγήσει ακόμη και περιστασιακά στο θάνατο. Προκαλείται από το σύμπλεγμα της L. braziliensis.
Σπλαχνική ή καλά-αζάρ
Η σπλαχνική λεϊσμανίαση είναι η πιο σοβαρή μορφή και αν δεν θεραπευτεί μπορεί να οδηγήσει στο θάνατο. Μπορεί να εμφανιστεί ως κεραυνοβόλος νόσος, μια πιο χρόνια μορφή που προκαλεί εξασθένηση ή ως μια ασυμπτωματική, αυτοπεριοριζόμενη λοίμωξη. Η χρόνια μορφή της νόσου εμφανίζεται μερικές εβδομάδες έως ένα χρόνο μετά το δήγμα και συνοδεύεται από διάρροια, πυρετό και αναιμία, ενώ συμπτώματα είναι τα ρίγη και η εφίδρωση. Το παράσιτο πολλαπλασιάζεται στο ήπαρ και στο σπλήνα προκαλώντας ηπατομεγαλία και σπληνομεγαλία, απώλεια βάρους και απίσχνανση. Επίσης προσβάλει τους νεφρούς.
Βιολογικός κύκλος και παθογένεια
Οι λεϊσμάνιες μεταδίδονται με το δήγμα της θηλυκής σκνίπας. Οι σκνίπες εισάγουν στο αίμα καθώς τρέφονται με το σίελο το προμαστιγοφόρο. Καθώς το προμαστιγοφόρο περνά από το δέρμα του ξενιστή, χάνει το μαστίγιο και μετατρέπεται στην αμαστιγοφόρο μορφή. Οι αμαστιγοφόρες μπορούν να διαφεύγουν από το ανοσοποιητικό σύστημα και να καταφέρουν να προσκολληθούν και να εισέλθουν στα μακροφάγα, όπου και αναπαράγονται. Στη συνέχεια διαρρηγνύουν τα κύτταρα προκαλώντας έτσι την ιστική καταστροφή. Ανάλογα με το είδος λεϊσμάνιας, επηρεάζονται διαφορετικοί ιστοί, προκαλώντας τις διαφορετικές μορφές της νόσου. Στη συνέχεια τα αμαστιγοφόρα μολύνουν τη σκνίπα όταν αυτή τα καταναλώσει κατά τη διάρκεια ενός γεύματος αίματος. Οι λεϊσμάνιες μετατρέπονται στη σκνίπα πάλι στις προμαστιγοφόρο μορφή και πολλαπλασιάζονται με διχοτόμηση στο μέσο έντερο της σκνίπας. Μετά μεταναστεύει στη προβοσκίδα της σκνίπας απ’ όπου μπορεί να μεταδοθεί πάλι στον άνθρωπο. Πολλές λεϊσμανιάσεις είναι ζωονόσοι, δηλαδή ο κύριος ξενιστής είναι κάποιο ζώο, όπως τα τρωκτικά και οι σκύλοι και ο άνθρωπος είναι περιστασιακός ξενιστής.
Διάγνωση
Πέρα από την καλλιέργεια χρησιμοποιούνται έμμεσες ορολογικές εξετάσεις, όπως η ELISA, οι οποίες, αν και εύκολα προσβάσιμες, δεν είναι η εξέταση εκλογής επειδή είναι ανεπαρκώς ευαίσθητες και εξειδικευμένες. Η ανίχνευση αντιγόνων στα ούρα έχει χρησιμοποιηθεί για τη διάγνωση της σπλαχνικής λεϊσμανίασης. Τα τελευταία χρόνια έχει αρχίσει η αλυσιδωτή αντίδραση πολυμεράσης (PCR) για τη διάγνωση, πρόγνωση και προσδιορισμό των ειδών της λεϊσμάνιας, καθώς είναι πιο ευαίσθητη από την καλλιέργεια.
Θεραπεία
Ιστορικά, η θεραπεία βασίζεται κυρίως σε ενώσεις του αντιμονίου με κυριότερες το στιβογλυκονικό νάτριο και meglunine antimoniate. Δεν είναι γνωστό πώς αυτές οι ενώσεις δρουν έναντι του παρασίτου, μπορεί να παρεμβαίνουν στη διαδικασία παραγωγής ενέργειας ή στο μεταβολισμό της τρυπανοθιόνης. Δυστυχώς, σε πολλά μέρη του κόσμου, το παράσιτο έχει αναπτύξει αντοχή κατά τη θεραπεία της σπλαχνικής ή βλεννοδερματικής λεϊσμανίασης, αλλά ο βαθμός αντίστασης διαφέρει ανάλογα με το είδος. Σήμερα η θεραπεία εκλογής είναι η αμφοτερικίνη Β. Η αποτυχία της να θεραπεύσει τη σπλαχνική λεϊσμανίαση που έχει αναφερθεί στο Σουδάν μπορεί να οφείλεται σε παράγοντες του ξενιστή, όπως η συνλοίμωξη με HIV ή φυματίωση. Πέρα από τη χημειοθεραπεία, για τη θεραπεία της δερματικής λεϊσμανίασης χρησιμοποιείται κρυοθεραπεία, θερμότητα και χειρουργική εκτομή.
Παραπομπές
Κατηγορία:Λοιμώδεις ασθένειες Κατηγορία:Παρασιτικές ασθένειες Κατηγορία:Τροπικές ασθένειες
Αγλαΐα Παπά
Η ζωγράφος Αγλαΐα Παπά γεννήθηκε στην Κέρκυρα το 1904 και καταγόταν από το Γιαννιτσάτι της Βορείου Ηπείρου. Αδελφή της ήταν η λογοτέχνις Κατίνα Παπά.
Βιογραφία
Τα πρώτα της μαθήματα τα πήρε στη γενέτειρά της από τον Μάρκο Ζαβιτσιάνο και τον Κωνσταντίνο Παρθένη την περίοδο 1915-1917. Αργότερα σπούδασε ζωγραφική και γλυπτική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών έχοντας ως καθηγητές τους Θωμά Θωμόπουλο, Νικόλαο Λύτρα αλλά και τον Παρθένη με τον οποίο γνωριζόταν από παλιότερα.
Αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές της στην Αθήνα μετέβη σε διάφορες ευρωπαϊκές πόλεις (Τεργέστη, Βιέννη και Μιλάνο) όπου παρακολούθησε μαθήματα χαρακτικής και Ιστορίας της Τέχνης. thumb|Αγλαϊας Παπά: «Μάνες της Κύπρου» (μονοτυπία) Συλλογή Γ.Κάρτερ|left|215x215pxΚατά τον Μεσοπόλεμο συμμετείχε στην Ομάδα Τέχνη ενώ στα τέλη του 1949 προσχώρησε στην καλλιτεχνική ομάδα Στάθμη μαζί με καλλιτέχνες όπως οι Σπύρος Βασιλείου, Βάσω Κατράκη, Γιώργος Σικελιώτης, Γιάννης Μηταράκης, Ελένη Πασχαλίδου – Ζογγολοπούλου κ.ά. Υπήρξε επίσης μέλος του Καλλιτεχνικού Σωματείου Ελληνίδων και του Καλλιτεχνικού Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος). Για μεγάλα χρονικά διαστήματα δίδαξε ζωγραφική και διακοσμητική στην επαγγελματική Σχολή του Αμαλιείου Ορφανοτροφείου.
Πρωτοπαρουσίασε έργα της το 1935. Κατόπιν εξέθεσε το 1950, το 1955, το 1966 το 1972 και το 1980, στην αναδρομική της, που οργάνωσε η Εθνική Πινακοθήκη. Από το 1938 συμμετέχει σε όλες τις Πανελλήνιες.
Σε ομαδικές εκθέσεις του εξωτερικού πήρε πολλές φορές μέρος, όπως στη Μπιενάλε της Βενετίας το 1934 και το 1936, στην Διεθνή του Παρισιού το 1937, που της απονεμήθηκε το αργυρό μετάλλιο, στην Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας το 1957 κι ακόμα, στην Πράγα, τη Στοκχόλμη, τη Μόσχα, τη Νέα Υόρκη, την Τεργέστη, το Λονδίνο, το Ζάγκρεμπ, το Κάϊρο, το Σαντιάγο κ.α.
Η Αγλαΐα Παπά πέθανε σε κλινική του Πειραιά στις 12 Ιουνίου του 1984.
Τεχνοτροπία
200px|μικρογραφία|Η Κατίνα Παπά. Έργο της της Αγλαϊας Παπά Κατά τις πρώτες δεκαετίες της καλλιτεχνικής της πορείας οι δημιουργίες της ήταν έντονα επηρεασμένες από τον Κωνσταντίνο Παρθένη με τα τοπία, τις προσωπογραφίες και τις στέρεες, γεωμετρικές αναφορές να κατέχουν δεσπόζουσα θέση. Από τη δεκαετία του '60 και έπειτα στράφηκε προς πιο αφαιρετικές τάσεις με σκοπό την απόδοση της δομής και της εσωτερικής ζωής των πραγμάτων.
Πηγές
Παπα Αγλαια Κατηγορία:Ελληνίδες ζωγράφοι
Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα Καστοριάς
thumb|250px|Η κεντρική είσοδος του αρχοντικού. Το Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα είναι ένα νεοϊδρυθέν μουσείο στη πόλη της Καστοριάς. Αποτελεί έναν μουσειακό χώρο που φιλοξενείται σε παραδοσιακή οικία μακεδονίτικης αρχιτεκτονικής, ένα αρχοντικό του 18ου αιώνα, που αποτελούσε την οικία του Αναστασίου Πηχιών, Έλληνα Μακεδόνα αγωνιστή που έδρασε στη περιοχή του καζά Καστοριάς στα τέλη του 19ου αιώνα.
Το αρχοντικό
Το Αρχοντικό Πηχεών, όπως είναι ευρύτερα γνωστό, βρίσκεται στην συνοικία Ντολτσό της πόλης, στο παραδοσιακό "πυρήνα" της παλαιάς πόλης της Καστοριάς, και κοντά στην ομώνυμη πλατεία Ντολτσού. Πρόκειται για ένα διώροφο κτήριο του 18ου αιώνα χαρακτηρισμένο ως μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού με μεγάλη ιστορική αξία. Είναι ένα από τα πρώτα αρχοντικά που χαρακτηρίστηκαν διατηρητέα μνημεία το 1965. Χτίστηκε από την οικογένεια Παπάζογλου, πεθερικά του Αναστάσιου Πηχιών. Έχει στο εσωτερικό του μια σταυρόσχημη σάλα που σύμφωνα με τον καθηγητή Νικόλαο Μουτσόπουλο, αποτελεί δείγμα του τρίτου τύπου αρχοντικού σπιτιού, ενώ παλαιότερα είχε ακόμα έναν όροφο που καθαιρέθηκε. Στο Αρχοντικό Πηχεών διαδραματίστηκαν σημαντικές στιγμές από την δράση του εκπαιδευτικού και αγωνιστή Αναστασίου Πηχεών, αλλά και από την δράση της νέας Φιλικής Εταιρίας (αρχικά Εθνική Επιτροπή) στο τέλος του 19ου αιώνα.
Η αποκατάσταση και η ίδρυση του μουσείου
Η δημιουργία ενός μουσείου αφιερωμένο στην ιστορία του μακεδονικού ελληνισμού στην Καστοριά αποτελούσε επιδίωξη πολλών ετών. Για αυτόν τον λόγο, το 1993, συστάθηκε ο σύλλογος Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα, με σκοπό να συμβάλει στην επίτευξη της ανέγερσης του Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα. Η σημασία της ανέγερσης του μουσείου, οφείλεται ότι η πόλη της Καστοριάς αποτελούσε κέντρο επιχειρήσεων την κρίσιμη περίοδο πριν τους Βαλκανικούς Πολέμους στον χώρο της Δυτικής Μακεδονίας, και ιδιαίτερα στις περιοχές της Καστοριάς και της Φλώρινας. Το κτήριο ανήκε στους απογόνους της οικογένειας του Αναστασίου Πηχιών που το παραχώρησε αρχικά στο Υπουργείο Πολιτισμού το 1972 με σκοπό την ίδρυση Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα. Όμως η απραξία της ελληνικής πολιτείας, ανάγκασε την οικογένεια Πηχιών, να επαναδιεκδικήσει το αρχοντικό, πράγμα που επέτυχε. Αργότερα η οικογένεια, παραχώρησε το κτήριο με δεύτερη δωρεά, στον Δήμο Καστοριάς με την υποχρέωση να γίνουν οι απαραίτητες εργασίες σε βάθος πενταετίας.
Το 1999, το Υπουργείο Πολιτισμού εγκρίνει την μελέτη αποκατάστασης του αρχοντικού και της μετατροπής του σε μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, με τα έργα να ξεκινούν το ίδιο έτος. Φορέας υλοποίησης ήταν ο δήμος Καστοριάς με την χρήση χρηματοδοτικού προγράμματος του Β' Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης που εξασφάλισε η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Καστοριάς. Την εποπτεία είχε η 11η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων. Τα έργα περιελάμβαναν εργασίες για την αποκατάσταση και επανάχρηση του αρχοντικού αναδεικνύοντας τα τυπολογικά και μορφολογικά του χαρακτηριστικά, διατηρώντας παράλληλα τη δομοστατική του οργάνωση. Επίσης υλοποιήθηκαν αρχιτεκτονικές επεμβάσεις που αποσκοπούσαν στη βελτίωση των λειτουργικών αναγκών του κτιρίου και στον εκσυγχρονισμό του με σκοπό την εύρυθμη λειτουργία του μουσείου. Έπειτα από την ολοκλήρωση των δομικών παρεμβάσεων, ο Δήμος Καστοριάς παραχώρησε το 2005 το κτήριο στον Σύλλογο Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα με χρονικό ορίζοντα 30 χρόνων, ώστε να με τις κατάλληλες συμπληρωματικές εργασίες και παρεμβάσεις, να μετατραπεί το αρχοντικό σε μουσειακό χώρο. Το 2008, η ίδρυση του μουσείου επιτευχθεί με την συμπληρωματική χρηματοδότηση του ιδρύματος Σταύρου Νιάρχου. Τα έργα αφορούσαν τις τελικές εργασίες μετατροπής του αναστηλωμένου αρχοντικού σε μουσειακό χώρο. Το μουσείο εγκαινιάστηκε στις 23 Μαΐου 2010 και λειτουργεί υπό την εποπτεία του Συλλόγου Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα.
Εκθέματα και περιοδικές εκθέσεις
thumb|180px|left|Ο εκπαιδευτικός και αγωνιστής [[Αναστάσιος Πηχιών. Υπήρξε επικεφαλής της Μακεδονικής Επανάστασης του 1878 στην περιοχή του Βούρινου.]] Στα εκθέματα του μουσείου, περιλαμβάνονται κειμήλια απογόνων Μακεδονομάχων, φωτογραφίες από την πρώιμη φάση και τη περίοδο του Μακεδονικού Αγώνα, στολές Μακεδονομάχων αγωνιστών και παραδοσιακές Καστοριανές στολές. Στους υπόγειους χώρους του αρχοντικού, υπάρχουν οι χώροι εξυπηρέτησης του κοινού, στο ισόγειο η αρχή της έκθεσης, η βιβλιοθήκη, το αναγνωστήριο και η αίθουσα προβολών, ενώ ο όροφος αποτελεί αποκλειστικά χώρο έκθεσης. Υπάρχει διαμορφωμένος προαύλιος χώρος που είναι διαθέσιμος για τις υπαίθριες εκδηλώσεις και εκθέσεις. Στους χώρους του, έχουν πραγματοποιηθεί διαλέξεις, εθνικού, εκπαιδευτικού και ιστορικού περιεχομένου, έχουν οργανωθεί επιστημονικές συναντήσεις και έχουν παρουσιαστεί εκδόσεις ιστορικών βιβλίων τοπικού και γενικού ενδιαφέροντος.
Ο σύλλογος Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα
Ο σύλλογος Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα, ιδρύθηκε το 1993 ως φορέας που σκοπό είχε την υλοποίηση του στόχου ίδρυσης για την ιστορία του Μακεδονικού Ελληνισμού στην περιοχή της Καστοριάς. Η πρώτη αιρετή διοίκηση εκλέχθηκε μόλις το 1996. Όταν το 2005, παραχωρείται το αρχοντικό με σκοπό την συνέχιση της αναστήλωσής του, καθοριστική ήταν η συνεισφορά των μελών του συλλόγου με την εξασφάλιση χρηματοδότητης από το ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Ο σύλλογος Φίλων Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα, έπειτα από την ίδρυσή του μουσείου, έχει αναλάβει εθελοντικά το έργο της λειτουργίας του μουσειακού χώρου με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση από το Υπουργείο Πολιτισμού. Εκτός από την λειτουργία του μουσείου, ο σύλλογος ασχολείται με την συγκέντρωση και την τεκμηρίωση των ιστορικών εκθεμάτων. Παράλληλα ενθαρρύνεται η εκπόνηση μελετών σχετικά την σημασία της πόλης κατά την περίοδο του Μακεδονικού Αγώνα, η οργάνωση της βιβλιοθήκης του ιδρύματος και του σπουδαστηρίου με σκοπό στην υποστήριξη της έρευνας μεταπτυχιακών φοιτητών, της εφαρμογής εκπαιδευτικών προγραμμάτων για μαθητές, την διοργάνωση ομιλιών, παρουσιάσεων και εκθέσεων, καθώς και άλλων δραστηριοτήτων.
Σύμφωνα με το καταστατικό του συλλόγου, οι σκοποί του εντοπίζονται κυρίως στις παρακάτω δράσεις:
Ώρες λειτουργίας
Το μουσείο λειτουργεί καθημερινά, εκτός Δευτέρας από τις 9.30 π.μ. έως τις 2.00 μ.μ.
Μ Πηγάσου
Ο μ (μι) Πηγάσου (μ Pegasi, μ Peg) ή 48 Πηγάσου (ονομασία κατά Φλάμστηντ) είναι αστέρας που βρίσκεται σε απόσταση 106 ετών φωτός από τη Γη, στον αστερισμό Πήγασο. Φέρει το παραδοσιακό ιδιαίτερο όνομα Σανταλμπαρί, που προέρχεται από την αραβική φράση «τυχερό (άστρο) του μεγαλοπρεπούς». Το φαινόμενο οπτικό μέγεθός του είναι 3,5, δηλαδή είναι αρκετά φωτεινός ώστε να διακρίνεται με γυμνό μάτι μάτι στον ουρανό, ακόμα και σε σεληνόφωτες νύχτες ή και με μέτρια φωτορύπανση: Είναι ο έβδομος φωτεινότερος αστέρας στον Πήγασο, μετά τους ε, β, α, γ, η και ζ.
Ο αστέρας φέρει επιπλέον τα ονόματα GJ 4298, HR 8684, BD +23°4615, HD 216131, SAO 90816 και HIP 112748, που αντιστοιχούν στην αναφορά του στους καταλόγους αστέρων.
Το φάσμα του μ Πηγάσου υποδηλώνει ότι ανήκει στην τάξη λαμπρότητας των γιγάντων, που έχουν εξαντλήσει τα αποθέματα υδρογόνου στους πυρήνες τους και αρχίζουν να εξελίσσονται πέρα από την Κύρια ακολουθία. Η μάζα του είναι 30% μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου, ή κατά τους Mishenina et al. (2006) 2,7 φορές μεγαλύτερη, αλλά ο μ Πηγάσου έχει διασταλεί σε όγκο σχεδόν χιλιαπλάσιο από τον όγκο του Ήλιου. Η ενεργός θερμοκρασία της αστρικής ατμόσφαιρας είναι περίπου 4950 K, δηλαδή μικρότερη από την ηλιακή, και αντιστοιχεί σε κίτρινο χρώμα. Η περιεκτικότητα του μ Πηγάσου σε στοιχεία βαρύτερα από το υδρογόνο και το ήλιο, γνωστή ως μεταλλικότητα, είναι παρόμοια της ηλιακής.
Ο μ Πηγάσου απομακρύνεται από τη Γη και το Ηλιακό Σύστημα με ταχύτητα 13,5 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο (48.700 χιλιόμετρα την ώρα).
Δείτε επίσης
Μ Πηγασου Μ Κατηγορία:Γίγαντες αστέρες τύπου G
Αρθρίτις κροταφογναθικής αρθρώσεως
Η Αρθρίτις της Κροταφογναθικής Αρθρώσεως (Temporomandibular Joint Arthritis) είναι μια συχνή σχετικά κλινική οντότητα, η οποία εκδηλώνεται σε νέα συνήθως άτομα (από 20-50 ετών) με πόνο στην κροταφογναθική άρθρωση κατά την μάσηση και κατά το χασμουρητό (βαθύ άνοιγμα) (Χαράλαμπος Γκούβας, 1995). Η φλεγμονή της αρθρώσεως προφανώς αφορά όλα τα ανατομικά στοιχεία της από τον υμένα, το δίσκο, το χόνδρο αλλά και τον τένοντα του έξω πτερυγοειδούς μυός (Χαράλαμπος Γκούβας, 1998).
Αίτια- Εκλυτικοί παράγοντες
thumb|250px|right|Κροταφογναθική άρθρωση Η περιπλοκότητα της κατασκευής αυτής της αρθρώσεως (βλέπε φωτογραφία) όπως και η ιδιομορφία της να κινείται κάνοντας υπεξάρθρημα στο άνοιγμα, εξηγεί τις συχνές φλεγμονές της. Συχνά εκλυτικά αίτια αρθρίτιδας της κροταφογναθικής είναι η υπερκαταπόνηση στη μάσηση, η χάσμη (χασμουρητό), η συνεχής μάσηση τσίχλας ή σκληρών τροφίμων, αλλά και άλλοι αστάθμιτοι παράγοντες όπως ιογενείς λοιμώξεις και σπάνια ρευματολογικά νοσήματα όπως η ρευματοειδής αρθρίτις. Η αναφερόμενη τραυματική βλάβη του ενδαρθρικού μηνίσκου της κροταφογναθικής δεν έχει τεκμηριωθεί στατιστικά με σύγχρονες απεικονιστικές μεθόδους όπως είναι η μαγνητική τομογραφία. Ο κρότος πού αισθάνονται συχνά οι ασθενείς δεν σημαίνει απαραιτήτως ότι πρόκειται για ρήξη του διάρθριου μηνίσκου, αλλά συχνά πρόκειται για απλή αναπήδησή του από την πίεση του κονδύλου της κάτω γνάθου.
Κλινική εξέταση
Στο Κλασσικό σύγγραμμα Κλινικής Ορθοπεδικής εξέτασης ‘’Clinical Orthopaedic Examination’’ του Stanley Hoppenfeld (Lippincot Editions, USA, 1977), υπάρχει ειδικό κεφάλαιο με πρωτόκολλο κλινικής εξέτασης της κροταφογναθικής άρθρωσης. Περιλαμβάνει τις εξής παραμέτρους (πρωτότυπο κείμενο στα Αγγλικά): Name of Patient, Birth Date, Examination Date, Inspection, Bony Palpation, Soft Tissue Palpation, External Pterygoid Muscle, Articular Disc, Range of Motion, Active Range of Motion, Passive Range of Motion, Neurologic Examination, Opening the Mouth, Closing the Mouth, Jaw Reflex, Special Tests, Shvostek Test, Related Areas: p.e. Parotid Gland, Facial nerve, Radiography.
Θεραπεία
Παλιά, μέχρι και τη δεκαετία 80, επικρατούσαν ακραίες και άσκοπες τακτικές θεραπείας της αρθρίτιδας της κροταφογναθικής, λόγω της άγνοιας της ανατομίας και της παθοφυσιολογίας της. Γινόταν περίδεση οδόντων άνω και κάτω γνάθου από οδοντίατρο ή γναθοχειρουργό και ο ασθενής σιτίζονταν για 1 μήνα με ρευστή τροφή με καλαμάκι. Σήμερα η θεραπεία της παθήσεως είναι πολύ απλή και πρακτικά τεκμηριωμένη. Χρειάζεται απλώς για 10-20 μέρες αποφυγή μάσησης σκληρών τροφών και φάρμακα αντιφλεγμονώδη. Συνήθως τα συμπτώματα υποχωρούν σε 5-10 μέρες. Σε σπάνιες περιπτώσεις πού δεν υποχωρήσουν τα ενοχλήματα μπορεί να γίνουν τοπικά φυσικοθεραπείες με υπέρηχο ή Laser ή σπανιώτατα να γίνει τοπικά ½ ένεσης Κορτιζόνης Celestone ® Chronodose. (Χαράλαμπος Γκούβας, 2007). Θεωρητικά υπάρχει και εγχείρηση αφαίρεσης ενός ραγέντος κροταφογναθικού δίσκου από γναθοχειρουργό, αλλά αυτό δεν αποτελεί τακτική συνήθη λόγω των κινδύνων εκ του προσωπικού νεύρου.
Κατηγορία:Αρθροπάθειες
Πήγασος ΙΙ (περιπολικό)
Το Πήγασος ΙΙ / Ρ-25, Ρ-199 ήταν περιπολικό πλοίο τύπου 'NASTY’. Αγοράσθηκε από τη Νορβηγία – Δαπάνη Ελληνικού Δημοσίου. Ναυπηγήθηκε το 1966-1967 στα ναυπηγεία ‘MANDAL – Norway’. Ύψωση της Ελληνικής Σημαίας στις 12 Απριλίου 1968. Ένα από τα 6 ομοίου τύπου πλοία : 'Πήγασος ΙΙ', ‘ΗΝΙΟΧΟΣ’, ‘ΚΑΣΤΩΡ ΙΙ’, ‘ΚΥΚΝΟΣ’, ‘ΑΝΔΡΟΜΕΔΑ ΙΙ’ και ‘ΤΟΞΟΤΗΣ’.
Διεγράφη από τη δύναμη του στόλου το 1968.
Κατηγορία:Ελληνικά περιπολικά πλοία
Χουσεΐν Ζεϊμπέκ
Ο Χουσεΐν Ζεϊμπέκ (τουρκικά: Hüseyin Zeybek, γενν. 1968, Ξάνθη) είναι Έλληνας πολιτικός και βουλευτής εκλεγμένος με τον ΣΥΡΙΖΑ.
Βιογραφία
Γεννήθηκε το 1968 στη Ξάνθη και η καταγωγή του είναι από τη μουσουλμανική μειονότητα της Δυτικής Θράκης. Σπούδασε στην φαρμακευτική σχολή του Πανεπιστημίου Άγκυρας, και ασκεί το επάγγελμα του από το 2003. Έχει διατελέσει αντιπρόεδρος του φαρμακευτικού συνεταιρισμού Ξάνθης και πρόεδρος της σχολικής εφορίας του 1ου Μειονοτικού Δημοτικού Σχολείου Ξάνθης.
Ήταν υποψήφιος βουλευτής το 2009, και υποψήφιος αντιπεριφερειάρχης για την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη το 2010. Εκλέγεται βουλευτής Ξάνθης από το 2012 και συμμετέχει στην επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες φαρμακοποιοί Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με τον ΣΥΡΙΖΑ Κατηγορία:Βουλευτές Ξάνθης
Δεξιά (πολιτική)
Ο όρος Δεξιά στην πολιτική, σήμερα, αναφέρεται στις πολιτικές που προωθούν την ιδέα της συντήρησης. Η ιδεολογία της δεξιάς ασπάζεται την προάσπιση των αναπόσπαστων χαρακτηρηστικών ενός έθνους, γιατί αποτελούν, κατ' αυτήν, αναπόσπαστο στοιχείο κάθε κοινωνίας, απαραίτητο για τη μετεξέλιξη και τη διαρκή πρόοδό της. Η δεξιά εμφανίζεται υπέρμαχη μόνο του οικονομικού φιλελευθερισμού, και αυτού όχι πάντοτε, ενώ αντιτίθεται στον κοινωνικό φιλελευθερισμό.
Ο όρος αναφέρεται κυρίως σε αντιλήψεις και θέσεις που μπορούν να χαρακτηριστούν ως συντηρητικές, με την πολιτική έννοια του όρου, που αφορούν δηλαδή τη διαφύλαξη της ιστορικής εθνικής κληρονομιάς και της θρησκείας, σφυρηλατώντας την αυθόρμητη τάξη κάθε κοινωνίας. Ανάλογα με την εποχή και τα συμφραζόμενα ωστόσο ο όρος υπόκειται σε διαφορετικές ερμηνείες: ως δεξιοί χαρακτηρίζονται στη σύγχρονη εποχή του παγκοσμιοποιημένου καπιταλισμού, οι οπαδοί της ελεύθερης αγοράς στην οικονομία.
Στον οικονομικό τομέα, οι δεξιές παρατάξεις ασπάζονται ενίοτε οικονομικές πολιτικές όπως ο νεοφιλελευθερισμός, που χαρακτηρίζονται από το αίτημα της ελαχιστοποίησης του κρατικού παρεμβατισμού, έτσι ώστε το κράτος να έχει την ιδιότητα του παρατηρητή και όχι του ρυθμιστή των κοινωνικών πεπραγμένων, με τις δυνάμεις της ελεύθερης αγοράς να αναλαμβάνουν τον ρόλο του ρυθμιστή. Σε άλλες περιπτώσεις πτέρυγες της Δεξιάς όπως οι νεοσυντηρητικοί πρεσβεύουν πιο μετριοπαθείς φιλελεύθερες πολιτικές στην οικονομία, με απώτερο στόχο τη στήριξη του αστικού κράτους και του κράτους πρόνοιας.