cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Χάρι Γκέιμ
Καριέρα
Σε ηλικία 37 ετών ο Χάρι Γκέημ επέστρεψε και πάλι στην Ελλάδα για να αναλάβει χρέη προπονητή στον Παναθηναϊκό. Ένα χρόνο νωρίτερα είχε διεξαχθεί στην Ελλάδα το πρώτο πρωτάθλημα Α΄Εθνικής με τον Παναθηναϊκό να το κατακτά έχοντας στην τεχνική ηγεσία 3 παλαίμαχους αθλητές του, τον Αντώνη Μηγιάκη με συμπροπονητές τους Οδυσσέα Τσούτσο και Νίκο Σίμο. Ήταν η πρώτη σεζόν του Μίμη Δομάζου στον Παναθηναϊκό. Με την προσθήκη των Φυλακούρη και Πυτιχούτη ο Παναθηναϊκός είχε μια άκρως επιτυχημένη χρονιά κατακτώντας το Πρωτάθλημα Ελλάδας με 7 βαθμούς διαφορά από το 2ο Ολυμπιακό, 10 από τον Πανιώνιο και 11 από την ΑΕΚ. Μεγάλη εμφάνιση της ομάδας υπήρξε στην ευρείας έκτασης νίκη με 8-1 επί της Προοδευτικής με 3 γκολ του Ανδρέα Παπαεμμανουήλ. Την ίδια περίοδο ο Χάρι Γκέημ υπήρξε ο προπονητής του Παναθηναϊκού στην πρώτη επίσημη Ευρωπαϊκή συμμετοχή της ομάδας καθώς ο Παναθηναϊκός αγωνίστηκε για πρώτη φορά στο Κύπελλο Πρωταθλητριών με αντίπαλο τη Σπάρτακ Χράντετς Κράλοβε. Η πρόκριση κρίθηκε από ένα γκολ στο 89ο λεπτό που σημείωσε η τσέχικη ομάδα στην πρώτη αναμέτρηση.
Τεντ Ντόιτς
Μετά την παραίτηση του βουλευτή Ρόμπερτ Γουάξλερ τον Ιανουάριο του 2010, ο νόιτς εκλέχτηκε ως διάδοχός του στη Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Από το 2013 έως το 2017 εκπροσώπησε την 21ο Εκλογική περιφέρεια της πολιτείας του και, μετά από την αναδιοργάνωση των εκλογικών περιφερειών ως αποτέλεσμα απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου της Φλόριντα, την 22η Εκλογική περιφέρεια του Κογκρέσου. Είναι ή ήταν μέλος της Επιτροπής Δικαιοσύνης, της Επιτροπής Δεοντολογίας και της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων, καθώς και συνολικά τεσσάρων υποεπιτροπών.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί Κατηγορία:Αμερικανοί δικηγόροι
Χάρι Γκέιμ
Καριέρα
Την επόμενη χρονιά μεταγράφεται στον Παναθηναϊκό ο Τάκης Λουκανίδης ενώ η ομάδα βρίσκεται σε εξαιρετική κατάσταση. Ο Παναθηναϊκός σημείωσε την πρώτη του ήττα στο πρωτάθλημα την 27η αγωνιστική από τον ΠΑΟΚ. Την επόμενη αγωνιστική Παναθηναϊκός είχε κατέκτησε και μαθηματικά το πρωτάθλημα με συνέπεια να αγωνιστεί στην 30η και τελευταία αγωνιστική στο στάδιο Καραϊσκάκη όντας ήδη πρωταθλητής σε έναν αγώνα που ολοκληρώθηκε με 1-1. Ήταν το τρίτο συνεχόμενο πρωτάθλημα για τον Παναθηναϊκό και το τρίτο του Χάρι Γκέημ με το σύλλογο. Με την κατάκτησή του αποτελεί έως σήμερα τον προπονητή του Παναθηναϊκού με τα περισσότερα πρωταθλήματα Ελλάδος (τον ακολουθούν με 2 οι Μπόμπεκ, Πούσκας και Ρότσα). Την ίδια χρονιά στην Ευρώπη με προπονητή το Χάρι Γκέημ ο Παναθηναϊκός αποκλείστηκε από τη Γιουβέντους μετά από αξιόλογες εμφανίσεις (1-1 στη Λεωφόρο και 2-1 στο Τορίνο).
Την επόμενη περίδο ο Χάρι Γκέημ είχε την ευκαιρία να κατακτήσει ένα ακόμη πρωτάθλημα με τον Παναθηναϊκό. Ισοβάθμησε στο πρωτάθλημα Ελλάδας με την ΑΕΚ και χρειάστηκε αγώνας μπαράζ για την ανάδειξη του πρωταθλητή. Ο αγώνας έληξε με σκορ 3-3 όμως η ΑΕΚ ήταν αυτή που αναδείχθηκε πρωταθλήτρια καθώς η διαφορά τερμάτων ήταν υπέρ της. Στον αγώνα βρέθηκε ως θεατής ο Στέφαν Μπόμπεκ ο οποίος αντικατέστησε το Χάρι Γκέημ μετά την ολοξλήρωση του Πρωταθλήματος συνεχίζοντας με ανάλογη επιτυχία το έργο του. Στη συνέχεια βρέθηκε και πάλι στην τεχνική ηγεσία της Ρόγιαλ Αντβέρπ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Παναθηναϊκού Κατηγορία:Άγγλοι ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Επιθετικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μίλγουολ ΦΚ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κάρντιφ Σίτι Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Ρουαγιάλ Αντβέρπ ΦΚ Κατηγορία:Άγγλοι ποδοσφαιριστές στο εξωτερικό
Εκλογή Επιτρόπου Ασφάλισης του Κάνσας 1994
Η εκλογή Επιτρόπου Ασφάλισης του Κάνσας το 1994 έλαβε χώρα στις 8 Νοεμβρίου, μαζί με άλλες εκλογές στην πολιτεία του Κάνσας και ταυτόχρονα με τις εκλογές για την Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία των ΗΠΑ. H Καθλίν Σιμπέλιους που είχε το χρίσμα του Δημοκρατικού Κόμματος νίκησε με μεγάλη διαφορά τον εν ενεργεία Επίτροπο Ρον Τοντ. Η Σιμπέλιους έγινε το πρώτο μέλος του Δημοκρατικού Κόμματος που ανέλαβε το αξίωμα από το 1882 και το πρώτο μη μέλος του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος από το 1896 που το κέρδιζε. Επίσης ήταν η πρώτη γυναίκα που εκλέχθηκε στο αξίωμα.
Συνέπειες
Η εκλογή αποτέλεσε την έναρξη της πολιτικής καριέρας της Σιμπέλιους σε πανπολιτειακό επίπεδο, καθώς το 2002 έγινε Κυβερνήτης του Κάνσας και αργότερα υπουργός Υγείας και Ασφάλισης στην κυβέρνηση του Μπάρακ Ομπάμα
Κατάλογος συλλόγων με συμμετοχή στα προημιτελικά του κυπέλλου Ελλάδας ποδοσφαίρου ανδρών
Κατά τις 77 φορές που ο θεσμός του ποδοσφαιρικού κυπέλλου Ελλάδας ανδρών διοργανώθηκε από την Ελληνική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία (ΕΠΟ) μέχρι και την αγωνιστική περίοδο 2018-19 (δεν περιλαμβάνεται η 1940-41 που διακόπηκε στον προκριματικό γύρο), μόλις 19 σύλλογοι έχουν προκριθεί στον τελικό, με 11 από αυτούς να κατακτούν τον τίτλο, άλλοι 26 έως –μόνο– τα ημιτελικά και 39 στη φάση των 8 (προημιτελικά). Για κάθε ένα από τα 84 συγκεκριμένα σωματεία, παραθέτεται στον ακόλουθο πίνακα ανά φάση της διοργάνωσης: ο συνολικός αριθμός συμμετοχών του, το έτος της πλέον πρόσφατης επιτυχίας και αποτυχίας του και ο εκάστοτε αντίπαλος (με την τότε επωνυμία του). Ειδικότερα:
Πηγές
*
Σίντρα
μικρογραφία
Η Σίντρα είναι πόλη και δήμος στην Πορτογαλία, που βρίσκεται στην περιοχή της Λισσαβώνας. Ο δήμος Σίντρα είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος στην Πορτογαλία από τον πληθυσμό, μετά από τη Λισσαβώνα. Η πόλη είναι μια περιοχή παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO εξ αιτίας της ρομαντικής αρχιτεκτονικής του 19ου αιώνα της και είναι ένα σημαντικό τουριστικό αξιοθέατο.Έχει πληθυσμό περίπου 33.000 κατοίκους.
Παραπομπές
Κατηγορία:Πόλεις της Πορτογαλίας Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στην Πορτογαλία
Μαυρίκιος Γουλιέλμος της Σαξονίας-Τσάιτς
Ο Μαυρίκιος-Γουλιέλμος, γερμ. oritz-Wilhelm (12 Μαρτίου 1664 - 15 Νοεμβρίου 1718) από τον Οίκο των Βέττιν ήταν δούκας της Σαξονίας-Τσάιτς (1681-1718).
Βιογραφία
Ήταν ο πρωτότοκος γιος του Μαυρικίου δούκα της Σαξονίας-Τσάιτς και της Δωροθέας-Μαρίας των Βέττιν, κόρης του Γουλιέλμου δούκα της Σαξονίας-Βαϊμάρης.
Οικογένεια
Νυμφεύτηκε τη Μαρία-Αμαλία των Χοεντσόλερν, κόρη του Φρειδερίκου-Γουλιέλμου εκλέκτορα του Βρανδεμβούργου και είχε τέκνα:
Πηγές
Κατηγορία:Οίκος των Βέττιν
Βοηθός διαιτητή βίντεο
μικρογραφία|250x250εσ| Το σύμβολο του VAR που εμφανίζεται στις οθόνες κατά τη διαδικασία επανεξέτασης. Ο Bοηθός διαιτητή βίντεο (αγγλικά: video assistant referee, VAR) είναι ο βοηθός διαιτητή ποδοσφαίρου, ο οποίος εξετάζει τις αποφάσεις του διαιτητή αγώνα με τη χρήση άμεσης επανάληψης και ακουστικού για επικοινωνία. Το 2018, οι VAR γράφτηκαν στους Κανόνες του παιχνιδιού από το Διεθνές Ποδοσφαιρικό Συμβούλιο (IFAB), ύστερα από δοκιμές σε διάφορες σημαντικές διοργανώσεις.
Διαδικασία
δεξιά|μικρογραφία|Διαιτητής σε αγώνα της [[Μέιτζορ Λιγκ Σόκερ που επανεξετάζει μία φάση.]] Υπάρχουν 4 τύποι αποφάσεων που μπορούν να επανεξεταστούν.
Το πρότυπο για την ανατροπή της αρχικής απόφασης του διαιτητή, είναι ότι υπήρξε ένα "σαφές λάθος", μερικές φορές επεκτάσιμο σε "σαφές και προφανές λάθος".
Η διαδικασία ξεκινάει με τον βοηθό διαιτητή/ες βίντεο και τον αναπληρωτή βοηθό διαιτητή βίντεο (AVAR) να εξετάζουν την αμφισβητούμενη φάση, σε αρκετές οθόνες στο χώρο λειτουργίας βίντεο (VOR) με τη βοήθεια του χειριστή επανάληψης. Αυτή η διαδικασία μπορεί να ενεργοποιηθεί από τον διαιτητή που ζητά την επανεξέταση ή από τον VAR που διενεργεί "έλεγχο" για να διαπιστώσει αν θα πρέπει να συστήσει μια επανεξέταση στο διαιτητή. Εάν ο VAR δεν βρει τίποτα κατά τη διάρκεια του ελέγχου, τότε η επικοινωνία με τον διαιτητή δεν είναι απαραίτητη, η οποία ονομάζεται "σιωπηλός έλεγχος". Αν ο VAR πιστεύει ότι υπήρξε ένα πιθανό σαφές λάθος, ο διαιτητής θα ενημερωθεί για αυτή την απόφαση. Ο διαιτητής μπορεί είτε (α) να αλλάξει την απόφαση κατόπιν συμβουλής του VAR, είτε (b) να πραγματοποιήσει επανεξέταση στο γήπεδο (OFR) πηγαίνοντας σε ένα καθορισμένο σημείο στην πλάγια γραμμή, που ονομάζεται περιοχή επανεξέτασης διαιτητή, για να εξετάσει το βίντεο με τη βοήθεια του βοηθού επανεξέτασης ή (γ) να αποφασίσει ότι είναι σίγουρος για την αρχική απόφαση και δεν εκτελεί OFR. Ο διαιτητής μπορεί να σταματήσει τον αγώνα για να αντιστρέψει μια απόφαση ή να διεξάγει ένα OFR, αλλά δεν πρέπει να το κάνει όταν κάποια από τις δύο ομάδες εμπλακεί σε πιθανότητα καλής επίθεσης.
Το επίσημο σήμα για μια επανεξέταση βίντεο από το διαιτητή, είναι ο σχηματισμός ενός ορθογώνιου περιγράμματος που σχηματίζεται με τους δείχτες των 2 χεριών (υποδεικνύοντας μια οθόνη βίντεο). Αυτό προηγείται και οποιουδήποτε OFR, καθώς και κάθε αλλαγής στην αρχική απόφαση. Οι παίκτες που ζητούν επανεξέταση βίντεο κάνοντας υπερβολική κίνηση σχηματισμού ορθογωνίου, πρέπει να δεχτούν μία κίτρινη κάρτα. Οι παίκτες που εισέρχονται στην περιοχή όπου ο διαιτητής διεξάγει OFR, πρέπει επίσης να δεχτούν μια κίτρινη κάρτα και τα μέλη της ομάδας που το κάνουν πρέπει να αποβληθούν.
Ο VAR μπορεί να είναι ενεργός ή πρώην διαιτητής.
Βοηθός βοηθού διαιτητή βίντεο
Ο βοηθός βοηθού διαιτητή βίντεο (AVAR) είναι ένας ενεργός ή πρώην διαιτητής που διορίστηκε για να βοηθήσει τον VAR στην αίθουσα λειτουργίας βίντεο. Οι ευθύνες του AVAR περιλαμβάνουν την παρακολούθηση της ζωντανής δράσης του αγώνα, ενώ ο VAR διενεργεί "έλεγχο" ή "επανεξέταση", για να κρατάει σημειώσεις για συμβάντα και να κοινοποιεί το αποτέλεσμα μιας επανεξέτασης στους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς.
Ιστορία
Το VAR σχεδιάστηκε από το πρόγραμμα Refereeing 2.0 στις αρχές του 2010, υπό την καθοδήγηση της Βασιλικής Ολλανδικής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου ( KNVB ). Το σύστημα δοκιμάστηκε κατά τη διάρκεια της σεζόν 2012-13 της 1ης Κατηγορίας του Ολλανδικού Πρωταθλήματος. Το 2014, η KNVB υπέβαλε αίτηση στο Διεθνές Συμβούλιο Ποδοσφαίρου (IFAB), ώστε να τροποποιήσει τους νόμους του παιχνιδιού για να επιτρέψει τη χρήση του συστήματος κατά τη διάρκεια πιο εκτεταμένων δοκιμών. Η IFAB έγκρινε τις δοκιμές και την πορεία προς την πλήρη εφαρμογή κατά τη διάρκεια της γενικής της συνέλευσης του 2016. Ο Λούκας Μπρουντ, γραμματέας της IFAB, δήλωσε: "Με τα 4G και Wi-Fi στα στάδια σήμερα ... γνωρίζαμε ότι έπρεπε να προστατέψουμε τους διαιτητές από το να κάνουν λάθη που ο καθένας μπορεί να δει αμέσως", όπως το χέρι του Τιερί Ανρί που απέκλεισε την Ιρλανδία από την πρόκριση για το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010, όπου οι διαιτητές στο γήπεδο δεν ήταν σε θέση να δουν την παράβαση. Στη συνέχεια, ο πρόεδρος της FIFA, Ζεπ Μπλάτερ, ο οποίος ήταν εναντίον της εισαγωγής νέας τεχνολογίας στο ποδόσφαιρο, αναγκάστηκε να αποχωρήσει από τη θέση του, λόγω σκανδάλου διαφθοράς το 2015 και η πρόταση του VAR δέχθηκε θερμής υποδοχής από τον διάδοχό του, Τζιάνι Ινφαντίνο.
Η δοκιμή του συστήματος VAR ξεκίνησε τον Αύγουστο του 2016, σε έναν αγώνα της United Soccer League μεταξύ δύο ομάδων της Μέιτζορ Λιγκ Σόκερ, αποτελούμενες από αναπληρωματικούς παίκτες. Ο διαιτητής του αγώνα, Ismail Elfath, επανεξέτασε δύο φάουλ κατά τη διάρκεια του αγώνα και μετά από διαβούλευση με τον βοηθό διαιτητή Άλεν Τσάπμαν, αποφάσισε να δώσει κόκκινη κάρτα και κίτρινη κάρτα στα αντίστοιχα περιστατικά. Επανεξετάσεις βίντεο παρουσιάστηκαν τον επόμενο μήνα, κατά τη διάρκεια διεθνούς φιλικού μεταξύ της Γαλλίας και της Ιταλίας. Στο Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων του 2016 εισήχθη μια "οθόνη γηπέδου", επιτρέποντας στους διαιτητές να επανεξετάσουν τη φάση εντός του αγωνιστικού χώρου.
Το Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου Αυστραλίας, έγινε το πρώτο που χρησιμοποίησε το σύστημα VAR στην κορυφαία επαγγελματική διοργάνωση της στις 7 Απριλίου του 2017, όταν η Μέλμπουρν Σίτι έπαιξε με την Άντελαϊντ Γιουνάιτεντ, αν και αυτός ο αγώνας ολοκληρώθηκε χωρίς να ζητηθεί η βοήθεια του VAR. Η πρώτη παρέμβαση του VAR σε επαγγελματικό παιχνίδι πρωταθλήματος, εμφανίστηκε στις 8 Απριλίου, όταν η Ουέλινγκτον Φίνιξ φιλοξένησε τη Σίντνεϊ. Από το VAR εντοπίστηκε παράβαση χρήσης χεριού στη μεγάλη περιοχή και καταλογίτηκε πέναλτι υπέρ της Σίντνεϊ. Το παιχνίδι τελείωσε με ισοπαλία 1-1. Η Μέιτζορ Λιγκ Σόκερ στις Ηνωμένες Πολιτείες, εισήγαγε συστήματα VAR σε αγώνες κατά τη διάρκεια της σεζόν 2017, μετά το 2017 MLS All-Star Game, στις 2 Αυγούστου 2017. Η πρώτη επίσημη χρήση του, έλαβε χώρα κατά τη διάρκεια ενός αγώνα μεταξύ της Φιλαντέλφια Γιούνιον και της Ντάλας, ακυρώνοντας ένα γκολ της δεύτερης, λόγω της επαφής μεταξύ ενός παίκτη της Ντάλας και του τερματοφύλακα της Φιλαντέλφια. Το VAR χρησιμοποιήθηκε σε διεθνές επίπεδο στο Κύπελλο Συνομοσπονδιών του 2017 τον Ιούνιο, όπου εγκωμιάστηκε, αλλά η χρησιμότητά του αμφισβητήθηκε μετά από μία απόφαση του διαιτητή στον τελικό αγώνα.
Το σύστημα VAR εισήχθη σε κορυφαία κατηγορία Ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου, από τη Μπουντεσλίγκα και τη Σέριε Α στην αρχή της σεζόν 2017-18 και από την Πριμέρα Ντιβισιόν στην αρχή της σεζόν 2018-19. Το σύστημα χρησιμοποιήθηκε επίσης στο Παγκόσμιο Κύπελλο U20 του 2017 τον Οκτώβριο. Στις 8 Ιανουαρίου 2018, το VAR δοκιμάστηκε για πρώτη φορά στην Αγγλία, σε παιχνίδι του Κυπέλλου 2017-18 μεταξύ της Μπράιτον εντ Χόουβ Άλμπιον και της Κρίσταλ Πάλας και την επόμενη ημέρα δοκιμάστηκε για πρώτη φορά στη Γαλλία, στο ντέρμπι της Κυανής Ακτής, μεταξύ της Νις και της Μονακό, για το θεσμό του Λιγκ Καπ 2017-18. Ειπώθηκε ότι δούλεψε καλά.
Η Ιταλία άνοιξε το πρώτο εκπαιδευτικό κέντρο VAR στον κόσμο, στο Κοβερτσιάνο τον Ιανουάριο του 2018.
Στις 3 Μαρτίου 2018, η IFAB ενέταξε το VAR στους Νόμους του Παιχνιδιού σε μόνιμη βάση. Η χρήση τους παραμένει προαιρετική για τις διοργανώσεις και η Αγγλική Πρέμιερ Λιγκ και το Τσάμπιονς Λιγκ δεν αναμένεται να εφαρμόσουν το VAR για τη σεζόν 2018-19. Ωστόσο, ο εκτελεστικός πρόεδρος της Πρέμιερ Λιγκ, Richard Scudamore, χαρακτήρισε "αναπόφευκτη" την εισαγωγή του VAR στην Πρέμιερ Λιγκ. Στις 27 Σεπτεμβρίου 2018, η UEFA ανακοίνωσε ότι το VAR θα χρησιμοποιηθεί στο Τσάμπιονς Λιγκ 2019-20. Παρόλο που το VAR δεν εφαρμόστηκε στη φάση των ομίλων της σεζόν 2018-19, η UEFA είχε ανακοινώσει στις 3 Δεκεμβρίου 2018, ότι το VAR θα χρησιμοποιούνταν στη νοκ-άουτ φάση που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο του 2019.
Στις 15 Νοεμβρίου 2018, οι ομάδες της Πρέμιερ Λιγκ είχαν ψήσει υπέρ της εισαγωγής του συστήματος VAR από τη σεζόν 2019-20, αναμένοντας την έγκριση της IFAB και της FIFA. Αυτή η απόφαση ήρθε μετά από μια αμφιλεγόμενη απόφαση από τον διαιτητή Simon Hooper να ακυρώσει ένα γκολ που σημείωσε ο επιθετικός της Σάουθαμπτον, Τσάρλι Όστιν.
Παγκόσμιο Κύπελλο 2018
Η FIFA ενέκρινε επισήμως τη χρήση του VAR στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2018, κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Συμβουλίου της, στις 16 Μαρτίου 2018 στη Μπογκοτά. Αυτή η διοργάνωση, έγινε η πρώτη, που έγινε πλήρης χρησιμοποίηση του VAR (σε όλους τους αγώνες και σε όλους τα γήπεδα). δεξιά|μικρογραφία|290x290εσ| Ο [[Κριστιάνο Ρονάλντο(Πορτογαλία) δέχτηκε κίτρινη κάρτα μετά από μία διεκδίκηση με έναν Ιρανό παίκτη, που επανεξετάστηκε από τον διαιτητή Enrique Cáceres, ως πιθανή παράβαση κόκκινης κάρτας. ]] Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2018 σηματοδότησε το ντεμπούτο του συστήματος VAR σε Παγκόσμιο Κύπελλο. Συνολικά, ελέγχθηκαν 335 συμβάντα από το VAR κατά τη διάρκεια της φάσης των ομίλων, με μέσο όρο 7 ανά αγώνα και δεκατέσσερις αποφάσεις από τους διαιτητές άλλαξαν ή ακυρώθηκαν μετά την επανεξέταση τους από το VAR. Σύμφωνα με τη FIFA, το σύστημα VAR είχε ποσοστό επιτυχίας 99,3%, αυξημένο από το 95% των σωστών αποφάσεων από τους διαιτητές, χωρίς τη χρήση VAR. Η πρώτη απόφαση με χρήση VAR στο Παγκόσμιο Κύπελλο ήρθε στις 16 Ιουνίου, σε αγώνα της φάσης ομίλων μεταξύ της Γαλλίας και της Αυστραλίας, όπου ο διαιτητής Αντρές Κούνια απένειμε πέναλτι στη Γαλλία, μετά από διαβούλευση με τον VAR. Στον τελικό, ο διαιτητής Νέστορ Πιτάνα χρησιμοποίησε το VAR, για να επανεξετάσει μία αμυντική παράβαση για χρήση χεριού εντός της περιοχής, δίνοντας πέναλτι για τη Γαλλία, στο οποίο ευστόχησε και πήρε το προβάδισμα με 2-1 έναντι της Κροατίας. Ο αγώνας, τελικώς, ολοκληρώθηκε με τη Γαλλία να επικρατεί με 4-2.
Η χρήση του VAR έχει πιστωθεί για την αναγνώριση της διοργάνωσης του 2018, ως το καθαρότερο Παγκόσμιο Κύπελλο από το 1986, αφού δε δόθηκε καμία κόκκινη κάρτα στους 11 πρώτες αγώνες και μόνο τέσσερις παίκτες αποβλήθηκαν σε ολόκληρο το τουρνουά, που ήταν ο μικρότερος αριθμός από τη διοργάνωση του 1978. 22 γκολ επιτεύχθηκαν από 29 εκτελέσεις πέναλτι, προσπερνώντας το προηγούμενο ρεκόρ των 17 πέναλτι, που απονεμήθηκαν στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1998. Η δραματική αύξηση του αριθμού των ποινών πέναλτι που απονεμήθηκαν στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2018, έχει αποδοθεί στο σύστημα VAR, που καταγράφει ποινές που διαφορετικά θα παρέμεναν ατιμώρητες. Ο τεχνικός διευθυντής του Διεθνούς Ποδοσφαιρικού Συμβουλίου, David Elleray, δήλωσε την πεποίθηση ότι η παρουσία του VAR, σημαίνει ότι οι παίκτες θα ξέρουν ότι δεν θα είναι σε θέση να ξεφύγουν με οτιδήποτε, κάτω από το νέο σύστημα.
Κριτική
Περαιτέρω κριτική ασκήθηκε στο σύστημα VAR, αφού αντιμετώπισε ζητήματα που εμπόδιζαν τη χρήση του, όπως για παράδειγμα σε ένα Πορτογαλικό αγώνα, όπου η σημαία ενός υποστηρικτή είχε εμποδίσει την κάμερα του VAR ή στον Τελικό του Πρωταθλήματος Αυστραλίας 2018 μεταξύ της Νιούκασλ Γιουνάιτεντ και της Μέλμπουρν Βίκτορι, όπου το λογισμικό του VAR υπέστη μια τεχνική δυσλειτουργία, που εμπόδισε τον βοηθό διαιτητή από την προβολή της επανάληψης.
Μετά την εισαγωγή του συστήματος VAR στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2018, η FIFA το έκρινε επιτυχές. Παρ 'όλα αυτά, η χρήση (ή η έλλειψη χρήσης) του VAR έχει επικριθεί. Ανεξάρτητες εκτιμήσεις σημειώνουν ότι ενώ οι περισσότερες αποφάσεις έγιναν σωστά ως αποτέλεσμα του VAR, μερικές ήταν λάθος παρά την επανεξέταση του VAR και κάποιες αποφάσεις οι οποίες κλήθηκαν λανθασμένα, δεν εξετάστηκαν καν. Η Guardian καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το σύστημα VAR ήταν πιο αποτελεσματικό για αντικειμενικές αποφάσεις, όπως οφσάιντ και λανθασμένες ταυτοποιήσεις, ενώ οι υποκειμενικές αποφάσεις, όπως τα πέναλτι ή το πειθαρχικό προς τους παίκτες, ήταν πολύ χειρότερες. Η έλλειψη σαφήνειας και συνοχής είναι δύο βασικοί τομείς αδυναμίας.
Ένα πρόβλημα συνοχής στο Παγκόσμιο Κύπελλο 2018, ήταν για παράδειγμα οι διαφορετικές αποφάσεις σε παρόμοιες καταστάσεις παιχνιδιού, οι οποίες θα μπορούσαν να εξηγηθούν από την ασαφή ερμηνεία των κανόνων VAR. Για παράδειγμα, στο παιχνίδι μεταξύ Πορτογαλίας και Ιράν στη φάση ομίλων, το Ιράν πήρε ένα πέναλτι μετά από χρήση χεριού από τον Cedric Soares, ενώ στο παιχνίδι μεταξύ Νιγηρίας και Αργεντινής, η Νιγηρία δεν είχε αυτή την ευκαιρία, αφού ο Μάρκος Ρόχο έστειλε τη μπάλα στο δικό του χέρι.
Άλλοι επεσήμαναν τη φύση του συστήματος VAR που αλλάζει το παιχνίδι. Οι αρχικοί φόβοι ότι η χρήση του συστήματος θα επιμηκύνει σημαντικά το χρόνο του αγώνα δεν έχουν επιβεβαιωθεί, με κάθε επανεξέταση του VAR να διαρκεί κατά μέσο όρο μόνο 80 δευτερόλεπτα Ο Jonathan Liew της The Independent, συγκρίνει την κατάσταση με την εισαγωγή του Συστήματος Επανεξέτασης Απόφασης στο κρίκετ και σημειώνει τις αλλαγές που είχε σε αυτό το άθλημα και θεωρεί πως θα οδηγήσει σε αλλαγές παρόμοιου χαρακτήρα στο ποδόσφαιρο.
Διοργανώσεις που χρησιμοποιούν το VAR
(*) Όχι σε όλους τους αγώνες
Παραπομπές
<references group="" responsive="0">
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βίντεο Κατηγορία:Διαιτητές ποδοσφαίρου Κατηγορία:Κανόνες Ποδοσφαίρου Κατηγορία:Τεχνολογία διαιτησίας αθλημάτων
Γκυστάβ-Λεόν Σλυμπερζέ
Βιογραφικά στοιχεία
Γεννήθηκε στο Γκεμπβιλέ (Guebwiller) της Αλσατίας το 1844. Αρχικά σπούδασε ιατρική, στην οποία μάλιστα ανακηρύχθηκε διδάκτορας το 1872. Γρήγορα όμως απορροφήθηκε στη συλλογή και μελέτη νομισμάτων και ιστορικών μνημείων. Μάλιστα την περίοδο 1877 με 1878, δημοσίευσε τα πορίσματα των μελετών του. Το 1877 έγινε μέλος της Γαλλικής Εταιρείας Αρχαιοδιφών και στη συνέχεια μέλος της Ακαδημίας Επιγραφών και Γραμμάτων. Χάρη στη γλαφυρότητα του λόγου του, έφερε την μελέτη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας ξανά στα ενδιαφέροντα των επιστημονικών κύκλων.
Τηρούσε συχνή αλληλογραφία με την Πηνελόπη Δέλτα αποτέλεσμα της οποίας ήταν και το μυθιστόρημά της «Στα χρόνια του Βουλγαροκτόνου» που εκδόθηκε στο Λονδίνο το 1911 σε επιμελημένη έκδοση.
Εργογραφία
Τα γνωστότερα έργα του είναι τα εξής:
Παραπομπές
Κατηγορία:Γάλλοι βυζαντινολόγοι Κατηγορία:Γάλλοι ιατροί
Γανυμήδης
Με το όνομα Γανυμήδης είναι πιθανόν να αναφέρονται τα εξής:
Κατηγορία:Αποσαφηνίσεις ονομάτων
Πιαστ ο Τροχοποιός
Ο Πιαστ ο τροχοποιός (πολωνικά: Piast Kołodziej) ((740/1 - 861) από τον Οίκο των Πιαστ ήταν στη μεσαιωνική Πολωνία ο ημι-μυθικός προπάτορας τού Οίκου των Πιαστ, που θα κυβερνούσαν το μελλοντικό βασίλειο της χώρας.
Βιογραφία
Ο Πιαστ εμφανίζεται στο Πολωνικό Χρονικό τού Γάλλου τού Ανωνύμου ως γιος τού Χόστσισκο και σύζυγος της Ζέπιχα.
Το Χρονικό αναφέρει, πως τον επισκέφτηκαν απροσδόκητα δύο ξένοι και τού ζήτησαν να τους αφήσει να συμμετέχουν στα 7α γενέθλια τού γιού του Σιεμόβιτ (μία παγανιστική τελετή για το πέρασμα των νεαρών αγοριών στην εφηβεία). Σε ανταμοιβή για τη φιλοξενία οι επισκέπτες πρόφεραν μία ευχή: το κελλάρι τού Πιαστ να είναι πάντα γεμάτο από αγαθά. Βλέποντας αυτό οι συμπατριώτες του, τον ανακήρυξαν ως νέο τους πρίγκιπα, στη θέση τού προηγουμένου Πόπιελ.
Αν ο Πιαστ υπήρξε, θα ήταν ο προ-προ-πάππος τού Μιέσκο Α΄ της Πολωνίας (π. 930-992), τού πρώτου ιστορικού ηγεμόνα (δούκα) της Πολωνίας. Ο γιος τού τελευταίου Μπολέσλαφ Α΄ ο Γενναίος ήταν ο πρώτος βασιλιάς της.
Οι θρυλικοί πρώτοι των Πιαστ κατοικούσαν στο Γκνιέζνο, μία καλά οχυρωμένη πόλη, που ιδρύθηκε τον 8ο-9ο αι. μέσα στη γη της φυλής των Πολάνιε. Σύμφωνα με τον θρύλο ο Πιαστ απεβίωσε το 861 σε ηλικία 120 ετών. Κανένας απόγονός του τα επόμενα 1000 έτη δεν έφερε το όνομα Πιαστ.
Οικογένεια
Νυμφεύτηκε τη Ζεπίχα και είχε γιο:
Πηγές
Κατηγορία:Οίκος των Πιαστ Κατηγορία:Μονάρχες της Πολωνίας Κατηγορία:Δούκες της Πολωνίας Κατηγορία:Θρυλικοί Πολωνοί μονάρχες Κατηγορία:Πολωνοί πρίγκιπες
Τζίγκα Βερτόφ
Ο Τζίγκα Βερτόφ (ορθή προφορά Βέρτοφ, ρωσ. Дзига Вертов, πραγματικό όνομα Νταβίντ Άμπελοβιτς Κάουφμαν, ρωσ. Дави́д А́белович Ка́уфман, 2 Ιανουαρίου 1896 – 12 Φεβρουαρίου 1954)ήταν Σοβιετικός πρωτοπόρος κινηματογραφιστής και θεωρητικός του κινηματογράφου. Οι κινηματογραφικές πρακτικές του επηρέασαν το σινεμά-βεριτέ ντοκιμαντέρ και την ομάδα Τζίγκα Βερτόφ (1968-1972).
Σε ψηφοφορία του Sight and Sound το 2012, η ταινία του Ο άνθρωπος με την κινηματογραφική μηχανή ψηφίστηκε ως η 8η καλύτερη όλων των εποχών και το 2014 το καλύτερο ντοκιμαντέρ όλων των εποχών.
Τα αδέλφια του Μπόρις και Μιχάι Κάουφμαν ήταν επίσης αξιοσημείωτοι κινηματογραφιστές.
Βιογραφία
Ο Βερτόφ γεννήθηκε Νταβίντ Αμπέλεβιτς Κάουφμαν και ήταν γόνος εβραϊκής οικογένειας που ζούσε στο Μπιάλιστοκ της Ρωσικής Αυτοκρατορίας, σήμερα τμήμα της Πολωνίας. Ο πατέρας του ήταν βιβλιοθηκάριος. Παρακολούθησε μαθήματα στο τοπικό ωδείο ενώ έγραφε ποιήματα στο λύκειο. Η οικογένειά του κατέφυγε στη Μόσχα το 1915, λόγω της εισβολής των γερμανικών στρατευμάτων, και μετά στην Αγία Πετρούπολη. Το 1916-1917, ο Βερτόφ ήταν φοιτητής ιατρικής, ενώ πειραματιζόταν με τους ήχους σε ένα εργαστήριο ακουστικής, φτιάχνοντας συνθέσεις με διάφορους ήχους βιομηχανικής πόλης (μηχανές, ομιλίες) και είχε γοητευθεί από τον φουτουρισμό. Τελικά, άλλαξε το όνομά του σε Ντζίγκα Βερτόφ, από την ουκρανική λέξη ντζίγκα που σημαίνει αδράχτι και το ρωσικό ρήμα βερτέρ που σημαίνει περιστρέφομαι.
Μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση το 1917, σε ηλικία 22 ετών, ο Βερτόφ ξεκίνησε να εργάζεται στα επίκαιρα με την Κίνο Νετνέλια (Εβδομάδα του Κινηματογράφου), από την οποία αποχώρησε το 1918. Εκεί γνώρισε την μετέπειτα σύζυγό του Ελιζαβέτα Σβίλοβα. Επίσης γύρισε μερικές ταινίες προπαγάνδας υπέρ της Επανάστασης κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου που ακολούθησε.
Το 1922, χρονιά κατά την οποία κυκλοφόρησε Ο Νάνουκ του Βορρά, ο Βερτόφ δημιουργεί το Κίνο Πράβδα (κινηματογράφος της αλήθειας ή πήρε το όνομά του από την εφημερίδα των Μπολσεβίκων Πράβδα, που σημαίνει αλήθεια στα ρωσικά), με σκοπό να παρουσιάσει την αντικειμενική πραγματικότητα, χωρίς κλασική αφήγηση και δραματικά στοιχεία. Κατέγραψε αυτές τις σκέψεις στο «μανιφέστο των Κίνοκ» (κινόκ σημαίνει μάτι-κάμερα). Προς στο τέλος της σειράς, ο Βέρτοφ προχωρά σε ελεύθερη χρήση διάφορων κινηματογραφικών τεχνικών όπως το στοπ-καρέ. Βασιζόμενος στο μανιφέστου του, γύρισε στο τέλος της δεκαετίας του 1920 την ταινία «Ο άνθρωπος με την κινηματογραφική μηχανή», η οποία θεωρείται το αριστούργημά του.
Το 1930 γυρίζει τον «Ενθουσιασμό», ένα μοντάζ με ήχους, γεγονός που το χαρακτηρίζει σαν ταινία με ήχο. Ασχολείται με τους Σοβιετικούς μεταλλωρύχους. Στη συνέχεια ξεκίνησε την ταινία «Τρία τραγούδια για τον Λένιν», αλλά αντιμετώπισε προβλήματα με τη γραφειοκρατία. Επίσης, η άνοδος του καλλιτεχνικού ρεύματος του σοσιαλιστικού ρεαλισμού ανάγκασε τον Βερτόφ να περιορίσει το προσωπικό καλλιτεχνικό αποτέλεσμα, και τελικά έγινε συντάκτης σοβιετικών επικαίρων. Το 1937 γύρισε την ταινία «το Νανούρισμα», μια ωδή στον Στάλιν.
Πέθανε το 1954 από καρκίνο στη Μόσχα.
Πηγές
Κατηγορία:Ρωσοεβραίοι Κατηγορία:Σοβιετικοί σκηνοθέτες κινηματογράφου
Γάμοι των Σουσών
δεξιά|μικρογραφία|250x250εσ| Ο [[Αλέξανδρος ο Μέγας παντρεύεται τη Στάτειρα Γ΄ και ο Ηφαιστίωνας παντρεύεται την αδερφή της Στάτειρας, Δρυπέτη, στα Σούσα.]]
Οι γάμοι των Σουσών ήταν μία μαζική γαμήλια τελετή που διοργανώθηκε από τον Αλέξανδρο τον Μέγα το 324 π.Χ. στην περσική πόλη Σούσα.
Ο Αλέξανδρος σκόπευε να ενώσει συμβολικά τον περσικό και τον ελληνικό πολιτισμό, παίρνοντας μια Περσίδα σύζυγο και γιορτάζοντας έναν μαζικό γάμο με την περσική τελετή μαζί με τους αξιωματικούς του, για τους οποίους οργάνωσε γάμους με ευγενείς Περσιδές συζύγους. Η ένωση δεν ήταν απλώς συμβολική, καθώς οι μελλοντικοί απόγονοί τους προορίζονταν να είναι παιδιά και των δύο πολιτισμών.
Ο Αλέξανδρος ήταν ήδη παντρεμένος με τη Ρωξάνη, κόρη ενός αρχηγού της Βακτρίας, αλλά τα μακεδονικά και περσικά έθιμα επέτρεψαν αρκετές γυναίκες. Ο ίδιος ο Αλέξανδρος παντρεύτηκε τη Στάτειρα Γ΄ (μερικές φορές ονομάζεται Βαρσίνη, αλλά δεν πρέπει να συγχέεται με την Βαρσίνη, σύζυγο του Μέμνων), την μεγαλύτερη κόρη του Δαρείου Γ΄ της Περσίας και, σύμφωνα με τον Αριστόβουλο τον Κασσάνδρειο, ακόμη μία γυναίκα, την Παρυσάτιδα, τη νεότερη κόρη του Αρταξέρξη Γ΄ της Περσίας. Στον Ηφαιστίωνα έδωσε την Δρυπέτη, η οποία ήταν επίσης κόρη του Δαρείου, της αδερφής της συζύγου του, γιατί ήθελε τα παιδιά του Ηφαιστίωνα να είναι δικοί του ανιψιοί και ανιψιές (αυτό μπορεί επίσης να συνδεθεί με τη στενή σχέση του Αλέξανδρου και του Ηφαιστείου). Στον Σέλευκο Α΄ έδωσε την Απάμα, την κόρη του Σπιταμένη του Βακτριανού, και επίσης στους άλλους Συνοδούς, τις κόρες των πιο αξιοσημείωτων Μήδων και Περσών, ογδόντα στο σύνολο. Ο Πτολεμαίος Α΄ Σωτήρ παντρεύτηκε τον Αρτακάμα, κόρη του Αρτάβαζου Β΄ της Φρυγίας.
Οι γάμοι γιορτάστηκαν με τα περσική έθιμα: τοποθετήθηκαν καρέκλες για τους γαμπρούς κατά σειρά ιεραρχίας και μετά τις προπόσεις, οι νύφες εισήλθαν και κάθισαν η κάθε μία δίπλα από τον γαμπρό της, που την πήρε από το χέρι και τη φίλησε. Ο βασιλιάς ήταν ο πρώτος που παντρεύτηκε και όλοι οι γάμοι γιορτάστηκαν με τον ίδιο τρόπο, και σε αυτήν την τελετή έδειξε ακόμη περισσότερα τη συνηθισμένη προσέγγιση και τη συντροφικότητά του. Τότε οι γαμπροί πήραν τις συζύγους τους πίσω στα σπίτια τους και ο Αλέξανδρος έδωσε στον καθένα προίκα. Διέταξε να εγγραφούν όλοι οι άλλοι Μακεδόνες που είχαν προηγουμένως παντρευτεί Περσιδές γυναίκες και βρέθηκαν πάνω από 10.000. Σε όλους αυτούς, ο Αλέξανδρος έδωσε γαμήλια δώρα.
Με το γάμο του με τις κόρες του Δαρείου και του Αρταξέρξη, ο Αλέξανδρος ταύτιζε τον εαυτό του με τους Πέρσες και έκανε επίσης τη δική του θέση πιο ασφαλής. Τώρα μπορούσε να ισχυριστεί ότι είναι ο γιος και ο νόμιμος κληρονόμος και των δύο προηγούμενων Περσών βασιλιάδων. Ήθελε επίσης να τιμήσει τον Ηφαιστίωνα κάνοντας τον κουνιάδο του.
Αυτό που νόμιζαν οι Μακεδόνες για αυτούς τους γάμους είναι προφανές από το γεγονός ότι όλοι οι ευγενείς χώρισαν τις συζύγους τους μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου, εκτός από τον Ηφαιστίωνα, που πέθανε πριν από τον Αλέξανδρο και τον Σελευκό. Έτσι, παρά τη συνήθεια του Αλεξάνδρου, οι Μακεδόνες δεν είχαν την τάση να μοιράζονται την ισότητα με τους Πέρσες.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αλέξανδρος ο Μέγας Κατηγορία:Σούσα Κατηγορία:4ος αιώνας π.Χ. στο Ιράν Κατηγορία:Γάμος Κατηγορία:Γάμος στην κλασική αρχαιότητα
Karma (τραγούδι της Άντζελας Περιστέρη)
Το "Karma" είναι ένα τραγούδι της Αλβανίδας τραγουδίστριας Άντζελα Περιστέρη. Το τραγούδι γράφτηκε από τους Κλέντι Μπαϊτι και Όλτι Κούρι. Το τραγούδι εκπροσώπησε την Αλβανία στον στο Ρότερνταμ της Ολλανδίας, αφού κέρδισε τον διαγωνισμό προεπιλογής Festivali i Këngës και ήταν 21ο στον τελικό.
Ιστορικό και σύνθεση
Τον Οκτώβριο του 2020, η Άντζελα Περιστέρη ανακοινώθηκε ως μία από τους είκοσι έξι διαγωνιζόμενους που επιλέχθηκαν να συμμετάσχουν στην 59η έκδοση του Festivali i Këngës, η εθνική επιλογή για τον καθορισμό του συμμετέχοντα της Αλβανίας για το διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision 2021. Στο πλαίσιο των κανόνων του διαγωνισμού, οι στίχοι των συμμετοχών έπρεπε να είναι στην αλβανική γλώσσα. Η Περιστέρη έλαβε μέρος στο τραγούδι "Karma", σε στίχους του Αλβανού τραγουδοποιού Όλτι Κούρι και σύνθεση του Αλβανού τραγουδιστής και τραγουδοποιού Κλέντι Μπαϊτι. Για τους σκοπούς της συμμετοχής της Περιστέρη στο διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision, το "Karma" θα ανανεωθεί ενώ οι στίχοι του θα παραμείνουν στην αλβανική γλώσσα.
Προώθηση
Τον Ιανουάριο του 2021, η Περιστέρη εμφανίστηκε να τραγουδά το τραγούδι στην Αλβανική τηλεοπτική εκπομπή Telebingo Shqiptare.
Festivali i Këngës
Το Radio Televizioni Shqiptar (RTSH), ο εθνικός ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός της Αλβανίας, διοργάνωσε την 59η έκδοση του Festivali i Këngës προκειμένου να επιλέξει τον εκπρόσωπο της χώρας για το διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision 2021. Ο διαγωνισμός αποτελούσε παραδοσιακά δύο ημιτελικούς και τον τελικό που πραγματοποιήθηκε τον Δεκέμβριο του 2020. Κατά τη διάρκεια του πρώτου ημιτελικού, το "Karma" εμφανίστηκε στην έκδοση στούντιο ενώ στο δεύτερο ημιτελικό, σε ακουστική έκδοση. Μετά τον μεγάλο τελικό, η Άντζελα Περιστέρη κέρδισε με το "Karma" και ταυτόχρονα ανακοινώθηκε ως εκπρόσωπος της Αλβανίας για το διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision 2021.
Φωσφολιπίδια
Τα φωσφολιπίδια είναι οργανικές ενώσεις που μαζί με τα ουδέτερα λίπη και τα στεροειδή αποτελούν τις βασικές κατηγορίες των λιπιδίων.Τα φωσφολιπίδια είναι µια κατηγορία λιπιδίων που παρουσιάζει ποικιλία δοµών. Η σύνθεση των φωσφολιπιδίων απαιτεί ενεργοποιημένο ενδιάμεσο.
Τα περισσότερο διαδεδομένα φωσφολιπίδια αποτελούν ενώσεις από ένα μόριο γλυκερόλης, δύο μόρια λιπαρών οξέων, ένα μόριο φωσφορικού οξέος και ένα μόριο ακόμη, μικρότερο, καλούμενο γενικά πολικό μόριο.
Τα πιο συνηθισµένα φωσφολιπίδια έχουν έναν κορµό γλυκερόλης και ονοµάζονται ειδικότερα γλυκεροφωσφολιπίδια ή φωσφογλυκερίδια. Το απλούστερο γλυκεροφωσφολιπίδιο έχει µια φωσφορική οµάδα στην ακραία θέση της γλυκερόλης και από µια ακυλοµάδα στις άλλες δυο θέσεις. Ονοµάζεται φωσφατιδικό οξύ και είναι η µητρική ένωση των υπόλοιπων γλυκεροφωσφολιπιδίων.
Οι αλκοόλες που συναντάµε συχνότερα στα γλυκεροφωσφολιπίδια είναι η χολίνη, η αιθανολαµίνη, η ινοσιτόλη και η σερίνη. Τα αντίστοιχα γλυκεροφωσφολιπίδια ονοµάζονται φωσφατιδυλοχολίνη, φωσφατιδυλαιθανολαµίνη, φωσφατιδυλινοσιτόλη και φωσφατιδυλοσερίνη.
Κυριότερο φωσφολιπίδιο είναι η λεκιθίνη που ως πολικό μόριο φέρει μια αζωτούχο βάση, τη χολίνη.
Βιολογικός ρόλος
Τα φωσφολιπίδια αποτελούν το δομικό υλικό της κυτταρικής ή πλασματικής μεμβράνης των οποίων η χημική συμπεριφορά τους παίζει καθοριστικό ρόλο στη ζωή των κυττάρων γενικότερα. Συγκεκριμένα η αρχή (κεφαλή) του μορίου των φωσφολιπιδίων είναι υδρόφιλη, ενώ αντίθετα το τέλος του μορίου τους, (η ουρά), είναι υδρόφοβη. Αυτό έχει ως συνέπεια όταν φωσφολιπίδια βρεθούν μέσα στο νερό να δημιουργούν στην επιφάνειά του ένα στρώμα (μορίων) του οποίου οι μεν κεφαλές βρίσκονται μέσα στο νερό, ενώ οι υδρόφοβες ουρές να βρίσκονται έξω από το νερό.
Επειδή όμως τα κύτταρα αφενός μεν περιέχουν υδατικό περιβάλλον και αφετέρου βρίσκονται τα ίδια (εξωτερικά) μέσα σε υδατικό επίσης περιβάλλον (μεσοκυττάριο υγρό), τα φωσφολιπίδια που συγκροτούν την πλασματική μεμβράνη, δημιουργούν εκ της συμπεριφοράς τους αυτής μία διπλοστιβάδα, της οποίας οι μεν υδρόφιλες κεφαλές (των φωσφολιπιδίων) να στρέφονται προς το εσωκυττάριο και εξωκυττάριο περιβάλλον, αμφότερα υδατικά, οι δε ουρές των μορίων τους να αλληλοπροσεγγίζονται στενά, κρυπτόμενες έτσι, στο εσωτερικό της διπλοστιβάδας, σε μια δημιουργούμενη εκ των πραγμάτων, σταθερή δομή.
Παραπομπές
Κατηγορία:Λιπίδια Κατηγορία:Οργανικές ενώσεις με φωσφόρο
Δούκας Καλογήρου
Ο Δούκας Καλογήρου του Ξενοφώντος (1922 - 1 Μαΐου 2008) ήταν Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός από τη Λέσβο, ο οποίος υπηρέτησε και ως βουλευτής.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στα Βασιλικά Λέσβου το 1922. Σπούδασε νομικά και εργάστηκε ως δικηγόρος. Ήταν υποψήφιος για πρώτη φορά στις εκλογές του 1961.
Εξελέγη βουλευτής με τη Νέα Δημοκρατία στις εκλογές του 1974 με 8.601 σταυρούς. Ήταν επίσης υποψήφιος στις εκλογές του 1977, 1981 και του 1990.
Πέθανε το 2008. Η κόρη του, Χριστίνα Καλογήρου υπηρέτησε ως βουλεύτρια της ΝΔ και εξελέγη περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου στις εκλογές του 2014.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με τη Νέα Δημοκρατία Κατηγορία:Βουλευτές Λέσβου
Λαϊκόν Κόμμα
Παρουσία ως το 1936
Στις εκλογές του 1920 επικράτησε έναντι του Κόμματος Φιλελευθέρων του Ελευθερίου Βενιζέλου. Το διάστημα 1920-22 σχηματίστηκαν διαδοχικές κυβερνήσεις με τη συμμετοχή του Λαϊκού Κόμματος, υπό τον Δημήτριο Γούναρη, τον Νικόλαο Στράτο και τον Πέτρο Πρωτοπαπαδάκη. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και το στρατιωτικό κίνημα του Σεπτεμβρίου του 1922, η πλειοψηφία των στελεχών του διώχτηκε και πέντε από τα κυριότερα στελέχη των κυβερνήσεών του εκτελέστηκαν, μαζί με τον τελευταίο αρχιστράτηγο, Γεώργιο Χατζηανέστη. Την περίοδο 1923-1925, το ακέφαλο Λαϊκό Κόμμα απείχε από τις εκλογικές αναμετρήσεις. Μετά την πτώση του παγκαλικού καθεστώτος, τον Ιανουάριο του 1924, πολιτεύτηκε υπό την ηγεσία του Παναγή Τσαλδάρη, που ανέλαβε προσωρινά -και από 4 Μαΐου οριστικά- ανακτώντας την εκλογική του επιρροή. Στις εκλογές του 1932 στέρησε από το Κόμμα Φιλελευθέρων την κοινοβουλευτική αυτοδυναμία και στις εκλογές του 1933 επικράτησε, σχηματίζοντας αυτοδύναμη κυβέρνηση. Παρέμεινε στην εξουσία μέχρι και το ατυχές βενιζελικό κίνημα του 1935, συνέπεια του οποίου ήταν η παραίτησή του από την εξουσία, και ένεκα του πολιτικού χάους η παλινόρθωση της μοναρχίας από την κυβέρνηση Γεωργίου Κονδύλη.
Στις εκλογές που ακολούθησαν την παλινόρθωση βγήκε πρώτο σε κοινοβουλευτική δύναμη, χωρίς όμως να είναι σε θέση να σχηματίσει κυβέρνηση. Τελικώς, έδωσε ψήφο εμπιστοσύνης στις κυβερνήσεις Κωνσταντίνου Δεμερτζή και Ιωάννη Μεταξά. Μετά το θάνατο του Παναγή Τσαλδάρη και την επιβολή του καθεστώτος της 4ης Αυγούστου, ανεστάλη η πολιτική του δράση, όπως και όλων των άλλων κομμάτων, ακόμη και αυτού του Μεταξά, παράγοντες του οποίου και διώχθηκαν.
Μετά τον πόλεμο
200px|thumb|right|Αφίσα του Λαϊκού Κόμματος στις εκλογές του 1946 Μετά την απελευθέρωση το 1944, το κόμμα επαναδραστηριοποιήθηκε υπό συλλογική ηγεσία, μέχρι που αρχηγός του ορίστηκε ο ανιψιός του Παναγή Τσαλδάρη, Κωνσταντίνος Τσαλδάρης. Στις εκλογές που ακολούθησαν παρέμεινε η πρώτη δύναμη στο χώρο της Δεξιάς. Αποκορύφωμα ήταν οι εκλογές του 1946, στις οποίες υπερίσχυσε έναντι του ασθενικού Κέντρου και των καταλοίπων του μεταξικού καθεστώτος· από τις εκλογές απείχαν οι κομμουνιστές. Παρά τη νίκη του όμως, ο Τσαλδάρης αναγκάστηκε υπό την έντονη πίεση των Αμερικανών, να στηρίξει κυβέρνηση συνασπισμού, με πρωθυπουργό τον παλαιό βενιζελικό πολιτικό και αρχηγό του Κόμματος Φιλελευθέρων, Θεμιστοκλή Σοφούλη. Στο δημοψήφισμα για τη μορφή του πολιτεύματος που έγινε τον ίδιο χρόνο, στήριξε ανεπιφύλακτα την επιστροφή του βασιλιά Γεωργίου Β΄.
Στις εκλογές του 1950 παρέμεινε πρώτη δύναμη στο χώρο της Δεξιάς, αν και τα κόμματα του Κέντρου μπόρεσαν να αποκτήσουν την πλειοψηφία στη Βουλή. Στις εκλογές του 1951 όμως, το κόμμα σαρώθηκε από τον Ελληνικό Συναγερμό του Αλέξανδρου Παπάγου, τη νέα δύναμη στη Δεξιά, η δε πλειοψηφία των στελεχών του προσχώρησε άμεσα σ’ αυτόν. Ο Τσαλδάρης συνέχισε να ηγείται του συνεχώς συρρικνούμενου κόμματός του, το οποίο πλέον εξέλεγε ελάχιστο αριθμό βουλευτών. Το 1956, το Λαϊκό Κόμμα συμμετείχε από κοινού με τα κόμματα του Κέντρου και της Αριστεράς, στο συνασπισμό υπό τον τίτλο Δημοκρατική Ένωσις, κερδίζοντας 3 έδρες στη Βουλή. Το 1958, το Λαϊκό Κόμμα επιχείρησε να ανακτήσει ορισμένα από τα παλαιά στελέχη του, συγκεντρώνοντάς τα σε έναν εκλογικό συνασπισμό υπό την επωνυμία Ένωσις Λαϊκών Κομμάτων, και έλαβε στις εκλογές της 11ης Μαΐου 4 έδρες, οι 2 από τις οποίες περιήλθαν στο κόμμα.
Από το 1961 δεν μετέχει πλέον σε εκλογές.
Διατελέσαντες πρόεδροι
Οι διατελέσαντες πρόεδροι του Λαϊκού Κομματος είναι οι εξής:
Παραπομπές
Κατηγορία:Λαϊκό Κόμμα (Ελλάδα) Κατηγορία:Δημήτριος Γούναρης Κατηγορία:1920 Κατηγορία:Καταργημένα φιλομοναρχικά κόμματα στην Ελλάδα
Πωλ Α. Πόρτερ
Ο Πωλ Άλντερμαντ Πόρτερ (Paul Aldermandt Porter) (1904 - 26 Νοεμβρίου, 1975) ήταν Αμερικανός δικηγόρος, διπλωμάτης και πολιτικός. Υπήρξε πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών (1944 - 1946), ενώ αργότερα υπήρξε συνιδρυτής των δικηγορικών γραφείων, γνωστών μέχρι σήμερα Άρνολντ εντ Πόρτερ (Arnold & Porter) στην Ουάσιγκτον. Ο Πωλ Άλντερμαντ Πόρτερ αναμίχθηκε στην νεότερη ελληνική ιστορία ως αρχηγός αμερικανικής αποστολής στην Ελλάδα το 1947, όπου επέβαλε διαχειριστικούς και δημοσιονομικούς όρους ενόψει εφαρμογής του δόγματος Τρούμαν. Ο Π. Α. Πόρτερ δεν θα πρέπει να συγχέεται με τον Πωλ Ρόμπερτ Πόρτερ επίσης Αμερικανό επιτετραμμένο, αρχηγό αποστολής Οικονομικής Συνεργασίας στην Ελλάδα, την περίοδο 1949-1951.
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Π. Πόρτερ γεννήθηκε στην πόλη Τζόπλιν, της πολιτείας Μισσούρι και σε μικρή ηλικία η οικογένειά του μετακόμισε στο Γουίντσεστερ, του Κεντάκι. Αποφοιτώντας από το Wesleyan College έλαβε πτυχίο νομικής από το Πανεπιστήμιο του Κεντάκι. Αρχικά ξεκίνησε να δικηγορεί εργαζόμενος σε γραφείο τοπικού δικαστή ενώ παράλληλα ασχολήθηκε και με την πολιτική με την δημοκρατική παράταξη. Κατά την περίοδο μέχρι της ανάδειξης των δημοκρατικών με την επανεκλογή του προέδρου Φραγκλίνου Ρούσβελτ ο Π. Πόρτερ ανέλαβε μια σειρά διοικητικών θέσεων εργασίας υπό τον Ρούσβελτ. Τον Δεκέμβριο του 1944 ο Πόρτερ ορίστηκε από τον Πρόεδρο Ρούσβελτ πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών, θέση που διατήρησε μέχρι το 1946 όπου τον διαδέχθηκε ο Τσαρλς Ντέννυ.
Το 1946 ο Πρόεδρος Χάρι Τρούμαν διόρισε τον Π. Πόρτερ ως επικεφαλής της Αμερικανικής Οικονομικής Αποστολής στην Ελλάδα, με το βαθμό του πρέσβη(*) όπου και έγινε ιδιαίτερα γνωστός από την ερευνητική ομώνυμη έκθεσή του επί της πολιτικής, οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης της χώρας ενόψει της αμερικανικής βοήθειας, του Δόγματος Τρούμαν που ακολούθησε. Αν και το δόγμα Τρούμαν εξαγγέλθηκε στις 12 Μαρτίου του 1947 την έκθεση αυτή υπέβαλε στις 28 Μαρτίου του 1947 στο Κογκρέσο όπου συμπλήρωνε διάφορες εισηγήσεις παρουσίας Αμερικανών αξιωματούχων για πληρέστερη διασφάλιση και επιτυχία του σκοπού. Δύο μήνες αργότερα, όταν η αθηναϊκή εφημερίδα "Ελευθερία" δημοσίευσε τη σχετική έκθεση (1,9 και 10 Μαΐου), ένα μεγάλο μέρος του λαού στράφηκε εναντίον του. Δύο χρόνια αργότερα, εκπροσώπησε τις Ηνωμένες Πολιτείες στη Μέση Ανατολή και στις ειρηνευτικές συνομιλίες που ακολούθησαν στη Γενεύη.
Ιδιωτική ζωή - θάνατος
Ο Π. Πόρτερ αρχικά είχε νυμφευτεί την Μπέσσυ Έντγκαρ Μπέντον (Bessie Edgar Banton) με την οποία είχε αποκτήσει δύο παιδιά, την οποία όμως χώρισε το 1956 όταν νυμφεύτηκε αργότερα την Κάθλην Γουΐνσορ (Kathleen Winsor). Στις 21 Νοεμβρίου του 1975, ο Πόρτερ δειπνώντας σε ένα εστιατόριο με τη γυναίκα του και τους φίλους του, υπέστη πνιγμό από ένα κομμάτι αστακού. Περιήλθε σε κώμα και πέθανε πέντε μέρες αργότερα στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Γεώργιος Ουάσιγκτον. Το προσωπικό του αρχείο περιήλθε και φυλάσσεται στη Βιβλιοθήκη Χ. Τρούμαν.
Σημειώσεις
(*) Ο Πωλ Πόρτερ ήλθε στην Ελλάδα στις 18 Ιανουαρίου του 1947. Έξι ημέρες αργότερα, στις 24 Ιανουαρίου, ορκίστηκε νέα κυβέρνηση υπό τον εξωκοινοβουλευτικό τραπεζίτη Δημήτριο Μάξιμο. Στην κυβέρνηση που σχηματίστηκε συμμετείχαν επτά πολιτικοί αρχηγοί (Κ. Τσαλδάρης, Σ. Βενιζέλος, Π. Κανελ­λόπουλος, Γ. Παπανδρέου, Ν. Ζέρβας, Στ. Γονατάς και Α. Αλεξανδρής), καλούμενη εξ αυτού «κυβέρνηση συνασπισμού», μόνο ο Θ. Σοφούλης είχε αρνηθεί να συμμετάσχει, αξιώνοντας την πρωθυπουργία. Η Κυβέρνηση Μαξίμου ονομάστηκε επίσημα «Κυβέρνησις εθνικής συ­νεργασίας», ενώ ο λαός την αποκαλούσε «Επτακέφαλη κυβέρνηση».
Λισαβόνα
Η Λισαβόνα ή Λισσαβώνα, (πορτογαλικά: Lisboa (Λιζμπόα)), παλαιότερα Ολισσιπόνα, είναι η πρωτεύουσα και η μεγαλύτερη πόλη της Πορτογαλίας. Η Λισαβόνα έχει πληθυσμό 545.796 κατοίκους ενώ η μητροπολιτική (γενικότερη) περιοχή της Λισαβόνας με τα προάστια έχει σχεδόν 3.000.000 κατοίκους (2013). Έχει χαρακτηριστεί «Πόλη του Οδυσσέα», επίσης «Πόλη των μεγάλων θαλασσοπόρων - εξερευνητών», ως και «Πριγκίπισσα του Ωκεανού».
Γενικά
Το ιστορικό κέντρο της Λισαβόνας βρίσκεται κτισμένο επάνω σε επτά λόφους και των μεταξύ αυτών κοιλάδων κατά μήκος της βόρειας όχθης του ποταμού Τάγου (στα πορτογαλικά: Τέζου) και 17 χλμ. ανατολικά προ των εκβολών του στον Ατλαντικό, πράγμα που την καθιστά μεγαλοπρεπή από τη θάλασσα. Το εμπορικό τμήμα της πόλης, η Μπάισα (Σιντάντ Μπάισα = Κάτω Πόλη), βρίσκεται μεταξύ του παλαιού τμήματος της πόλης Αλφάμα, ανατολικά, και της Μπάιρου Άλτου και Εστρέλα (=άνω πόλη) δυτικά. Συνέχεια στη δυτική πλευρά της προηγουμένης και προς τη θάλασσα, παρά τις εκβολές του Τάγου, εκτείνεται ο εμπορικός λιμένας και τα προάστια Αλκάνταρα και Μπελέμ. Η παλαιά πόλη χαρακτηρίζεται από στενούς, ανηφορικούς και ελικοειδείς δρόμους, πάρα πολύ απότομους για τα μηχανοκίνητα οχήματα, πράγμα που δεν είναι μεν πρακτικό σήμερα, προσδίνει όμως μεγάλη γραφικότητα στην πόλη. Η εξυπηρέτηση κατοίκων και επισκεπτών γίνεται από τρία τελεφερίκ και έναν ανελκυστήρα.
Η δυτική πλευρά της κυρίως πόλης και βόρεια της περιοχής Αλκάνταρα καταλαμβάνεται κατά το μεγαλύτερο μέρος της από το δασικό πάρκο Monsanto, ένα από τα μεγαλύτερα αστικά πάρκα στην Ευρώπη με έκταση κοντά στα 10 τετραγωνικά χιλιόμετρα με πολλές πλούσιες επαύλεις.
Σημειώνεται ότι μετά τον ιδιαίτερα καταστρεπτικό σεισμό που συνέβη στις 1 Νοεμβρίου του 1755, όπου το μεγαλύτερο μέρος του κέντρου της πόλης ισοπεδώθηκε, η πλειονότητα των κλασικών κτιρίων της πόλης ανάγονται κυρίως στον 18ο αιώνα.
Ιστορία
Η αρχαία ιστορία της πόλης καλύπτεται από διάφορους μύθους, μεταξύ των οποίων φέρεται να ιδρύθηκε από τον Οδυσσέα, του οποίου το λατινικό όνομά είναι "Ulysses". Αυτό συνάγεται εκ του αρχαίου ιστορικού ονόματός της, σύμφωνα με αρχαιολογικά ευρήματα, που ήταν Ulissipo, ή Olissipo. Επί ρωμαϊκών χρόνων έφερε το όνομα "Felicitas Julia". Μετά τους Ρωμαίους και τους Τεύτονες επιδρομείς που ακολούθησαν, όταν η περιοχή καταλήφθηκε το 714 από τους Μαυριτανούς, μετά τη νίκη της Γουαδελέτης, μετονόμασαν την πόλη σε "Αλ Οσμπούνα" ή "Λασμπούνα". Από το 844 μέχρι το 1422 η Λασμπούνα αποτελώντας την πρωτεύουσα της ευρύτερης περιοχής και του νέου χριστιανικού Βασιλείου απετέλεσε το μήλο της έριδος πολλών επιδρομέων με αντίστοιχες καταστροφές, μέχρι που πυρπολήθηκε το 1373 από τους Ισπανούς.
Λίγο αργότερα, με την ανακάλυψη του λεγόμενου Νέου Κόσμου, τη ναυπήγηση τεράστιων ιστιοφόρων και την απότομη αύξηση του εμπορίου η Λισαβόνα κατέστη μία από τις πλουσιότερες πρωτεύουσες της Ευρώπης. Τα διάφορα όμως γεγονότα που ακολούθησαν κυριολεκτικά εξαφάνισαν την ευημερία εκείνη. Μεταξύ αυτών επιγραμματικά αναφέρονται: η δίωξη των Εβραίων το 1497, ο σεισμός του 1531, η μόνιμη εγκατάσταση της Ιερής Εξέτασης στη Λισαβόνα το 1536, ο σεισμός του 1551, η πανώλη του 1569, καθώς και η πανωλεθρία του Αλκαζάρ Κεμπίρ στο Μαρόκο, το 1578, όπου φονεύθηκε ο βασιλιάς Σεβαστιανός και μένοντας εν χηρεία ο θρόνος ακολούθησε η επιβολή της ισπανικής κυριαρχίας που διατηρήθηκε επί 60 χρόνια, μέχρι το 1640. Στη συνέχεια άρχισε και πάλι η πόλη να ανακάμπτει οικονομικά, όταν τότε συνέπεσε η ανακάλυψη της Βραζιλίας με τον εισαγόμενο εξ αυτής πλούτο. Δυστυχώς όμως και αυτή η νέα περίοδος ευημερίας τερματίσθηκε απότομα με τον μεγάλο σεισμό της Λισαβόνας που σημειώθηκε στις 1 Νοεμβρίου του 1755, όπου το μεγαλύτερο μέρος της πόλης ισοπεδώθηκε. Ακολούθησε η ανοικοδόμηση της πόλης επί των ερειπίων της. Πριν όμως προλάβει να ολοκληρωθεί ξέσπασαν οι Ναπολεόντειοι Πόλεμοι κατά τους οποίους η πόλη απετέλεσε μεγάλη βάση των Άγγλων εναντίον των οποίων στάλθηκαν γαλλικά στρατεύματα υπό τον στρατηγό και μετέπειτα στρατάρχη Ζαννό ντε Μονσέ ο οποίος και κυρίευσε την πόλη.
Μετά το τέλος του Ναπολέοντα όπου η χώρα απελευθερώθηκε, ο Βασιλιάς Ιωάννης ΣΤ΄ ενέκρινε το νέο φιλελεύθερο σύνταγμα γεγονός που προκάλεσε εμφύλιο πόλεμο κατά τον οποίο η Λισαβόνα κατέστη το επίκεντρο των συγκρούσεων. Μη μπορώντας τελικά ο Βασιλιάς να σταματήσει τις εμφύλιες συγκρούσεις αναγκάσθηκε να εγκαταλείψει τον θρόνο. Επί του γεγονότος αυτού συνέβη νέος σεισμός (του 1910) και ακολούθησαν άλλοι το 1915, το 1917, το 1919 και το 1927 προκαλώντας συνεχείς καταστροφές στην πόλη. Στη διάρκεια του Β' Π.Π. χιλιάδες πρόσφυγες από διάφορες χώρες της Ευρώπης κατέφυγαν στη Λισαβόνα προκειμένου να μεταβούν στη συνέχεια στις ΗΠΑ ή την Αγγλία. Μετά τον πόλεμο στην πόλη κατέφυγαν και πολλοί Ιταλοί εξόριστοι. Στις 20 Φεβρουαρίου του 1952 συνήλθε στη Λισαβόνα το Συμβούλιο του Βορειοατλαντικού συμφώνου του ΝΑΤΟ όπου στην αίθουσα του πορτογαλικού κοινοβουλίου λήφθηκε η απόφαση της αύξησης μέτρων της αμυντικής ισχύος του Οργανισμού. Στη σύνοδο εκείνη παρευρέθηκαν και οι αντιπροσωπείες Ελλάδας και Τουρκίας προκειμένου να προπαρασκευασθεί η είσοδος των δύο χωρών στον Αμυντικό Οργανισμό.
Κλίμα
Το κλίμα της Λισαβόνας είναι τυπικό μεσογειακό με ήπιους και βροχερούς χειμώνες και ζεστά και ξηρά καλοκαίρια. Ωστόσο, πολλές φορές η θαλασσινή αύρα που παρατηρείται συχνότατα προσφέρει μεγάλη αίσθηση δροσιάς. Η πόλη απολαμβάνει 250 μέρες ηλιοφάνειας τον χρόνο.
Αξιοθέατα
thumb|203x203px|left|Το τραμ της Λισαβόνας Η καρδιά της πόλης είναι το κέντρο Μπάισα (Baixa), περιοχή υπό εξέταση για να λάβει μια θέση στην παγκόσμια κληρονομιά της UNESCO. Το Μπάισα οργανώνεται σε ένα σύστημα πλέγματος και ένα δίκτυο τετραγώνων που χτίστηκε μετά από τον μεγάλο σεισμό του 1755, ο οποίος ισοπέδωσε ένα μεγάλο μέρος της μεσαιωνικής πόλης. Το κάστρο του Σάου Ζορζ και ο καθεδρικός ναός της Λισαβόνας βρίσκονται σε έναν από τους επτά λόφους της Λισαβόνας, στα ανατολικά του Μπάισα. Η παλαιότερη περιοχή της πόλης είναι η Αλφάμα, κοντά στον Τάγο, γεγονός το οποίο την έχει καταστήσει σχετικά άτρωτη από τους διάφορους σεισμούς.
Άλλα μνημεία της πόλης: η Πράσα ντου Κουμέρσιου (Praça do Comércio - Πλατεία Εμπορίου), πλατεία Ροσίου (Rossio), πλατεία Restauradores, ανελκυστήρας Σάντα Ζούστα (Elevador de Santa Justa), ένας ανελκυστήρας στο στυλ γοτθικής αναγέννησης, που κατασκευάσθηκε περί το 1900 για να συνδέσει το Μπάισα και το Μπάιρρου Άλτου, το μοναστήρι των Ζερόνιμος, ο πύργος της Μπελέμ και το Μνημείο των Ανακαλύψεων (Padrão dos Descobrimentos).
Η πόλη της Λισαβόνας είναι πλούσια σε γοτθική και μπαρόκ αρχιτεκτονική, καθώς και σε μεταμοντέρνες κατασκευές. Η πόλη διασχίζεται, επίσης, από τις μεγάλες λεωφόρους και τα μνημεία κατά μήκος αυτών των κύριων οδών, ιδιαίτερα στις ανώτερες περιοχές. Μεταξύ αυτών, είναι οι λεωφόροι Avenida da Liberdade (της ανεξαρτησίας), Avenida Fontes Pereira de Mello, Avenida Almirante Reis (του ναυστάθμου) και η Avenida da Republica (της Δημοκρατίας).