cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Απολιθωμένο δάσος της Λέσβου
Ιστορία
Το πάρκο Πλάκας που βρίσκεται σε ένα ακρωτήριο, περίπου 500 μέτρα νότια του Σιγρίου και είναι μία από τις πέντε περιοχές που προστατεύονται με το προεδρικό διάταγμα. Η έκταση παραχωρήθηκε το 2000 από το Υπουργείο Γεωργίας για τη δημιουργία πάρκου, ύστερα από αίτημα του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου. Αμέσως μετά τη παραχώρηση της έκτασης άρχισαν οι διαδικασίες προστασίας και ανάδειξης της έκτασης. Διάφοροι κορμοί ανακαλύφθηκαν με τη χρήση της τεχνικής γεωφυσική διασκόπηση. Ένας από τους κορμούς που αποκαλύφθηκε είχε διάμετρο 3,7 μέτρα και περίμετρο 14 μέτρα και είναι ο μεγαλύτερος που έχει βρεθεί στο απολιθωμένο δάσος Λέσβου. Το πάρκο άρχισε να λειτουργεί το Ιουλίου του 2005. Στα μέσα του 2012 άρχισαν συστηματικές ανασκαφές στη νησίδα Νησιώπη, που οδήγησαν στην ανακάλυψη δεκάδων ιστάμενων ή κατακείμενων κορμών, ανάμεσα στους οποίους βρίσκεται ένας κορμός μήκους 17,2 μέτρων και με διάμετρο κοντά στη βάση 1,70 μέτρα.
Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου ιδρύθηκε το 1994 (νόμος 2260/1994) και βρίσκεται στο Σίγρι, στο δυτικό άκρο της Λέσβου. Η δημιουργία του Μουσείου συγχρηματοδοτήθηκε από την Ελληνική πολιτεία και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το Μουσείο έχει ως στόχο τη μελέτη, έρευνα, ανάδειξη, συντήρηση και φύλαξη του Απολιθωμένου Δάσους της Λέσβου. Από το 2000, το Μουσείο είναι ιδρυτικό μέλος του δικτύου Ευρωπαϊκών Γεωπάρκων και το 2004 εντάχθηκε στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων της UNESCO. Το 2001 απέσπασε το πρώτο ευρωπαϊκό βραβείο από το Ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών eurocite για τη διαχείριση του απολιθωμένου δάσους Λέσβου.
Το Νοέμβριο του 2011, ο δήμος Λέσβου έστειλε φάκελο στην UNESCO, με σκοπό όλο το νησί να ενταχθεί στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων αυτής. Την 21η Σεπτεμβρίου του 2012, η UNESCO ενέκρινε την υποψηφιότητα της Λέσβου και την ενέταξε ολόκληρη στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων, έπειτα από απόφαση που λήφθηκε στο Οπόρτο. Την επιτροπή αξιολόγησης απάρτιζαν ο δόκτωρ Ζ. Μαρτινί, διευθυντής γεωπάρκου στις γαλλικές Άλπεις και ο δόκτωρ Α. Σίλερ, διευθυντής γεωπάρκου στο Φούλκαν Άιφελ της Γερμανίας.
Γεωλογία
thumb|240px|Ο ηφαιστειακός δόμος του Μεσοτόπου είναι αποτέλεσμα της μειοκαινικής ηφαιστεικής δραστηριότητας στη Λέσβο Το δυτικό τμήμα της Λέσβου αποτελείται από πυροκλαστικά υλικά τα οποία καλύπτουν παλαιότερα πετρώματα. Τα παλαιότερα πετρώματα είναι περμιοτριαδικής ηλικίας και είναι σχιστόλιθοι, χαλαζίτες, φυλλίτες και μεταψαμμίτες που εναλλάσσονται με μάρμαρα και κρυσταλλικούς ασβεστόλιθους. Αυτά τα πετρώματα αποτελούν το έδαφος στο οποίο αναπτύχθηκε το δάσος. Τα πυροκλαστικά υλικά προέρχονται από την έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα που έλαβε χώρα στο Βόρειο Αιγαίο πριν από 21 με 16 εκατομμύρια χρόνια. Τα ηφαιστειακά υλικά καλύπτουν τα 2/3 της Λέσβου.
Η ηφαιστειακή δραστηριότητα ήταν αποτέλεσμα της σύγκρουσης της ευρασιατικής λιθοσφαρικής πλάκας στο βορρά με την αφρικανική λιθοσφαρική πλάκα στο νότο, με αποτέλεσμα τη βύθιση της δεύτερης κάτω από τη πρώτη. Η αφρικανική πλάκα λιώνει και στη συνέχεια το λιωμένο υλικό κινείται προς της επιφάνεια και δημιουργεί ένα τόξο ηφαιστείων πίσω από τη περιοχή σύγκρουσης των δύο πλακών. Η περιοχή σύγκλισης βρίσκεται νότια της Κρήτης και υπάρχουν ενεργά ηφαίστεια στη Σαντορίνη και τη Νίσυρο. Πριν από 21,5 με 16,5 εκατομμύρια χρόνια στο χώρο του σημερινού Αιγαίου υπήρχε μία ενιαία ξηρά, η Αιγηίδα, η περιοχή σύγκλισης βρισκόταν στο χώρο των Κυκλάδων και τα ηφαίστεια στο Βορειοανατολικό Αιγαίο. Αυτή η ηφαιστειακή δραστηριότητα δημιούργησε ένα αριθμό από καλδέρες στη βόρεια και δυτική Λέσβο. Τέτοια ηφαίστεια έχουν βρεθεί και αναγνωριστεί με τη χρήση των δορυφόρων όπως οι Landsat και SPOT ως η καλδέρα της Βατούσας, του Λεπέτυμνου (Στύψη), της Άγρας, της Ανεμώτιας, του Σκαλοχωρίου, του Σιγρίου και του Μεσοτόπου. Αρκετές από αυτές βρέθηκαν ότι έχουν διάμετρο μεγαλύτερη από 10 χιλιόμετρα.
Οι ηφαιστειακές εκρήξεις προκάλεσαν την έξοδο τεράστιων ποσοτήτων λάβας, στάχτης και άλλων ηφαιστειακών υλικών που σκέπασαν μεγάλες εκτάσεις. Πυροκλαστικές ροές κινήθηκαν από τα ανατολικά προς τα δυτικά και σκέπασαν το μεγάλο, πυκνό και πλούσιο δάσος που υπήρχε την εποχή εκείνη. Πολλά από τα δέντρα του δάσους έσπασαν και έπεσαν, αφήνοντας πίσω κορμούς ύψους ενός με δύο μέτρων. Κάτι παρόμοιο συνέβη το 1980 με την έκρηξη του όρους της Αγίας Ελένης στις ΗΠΑ. Σε πολλές περιπτώσεις η ηφαιστειακή στάχτη παρασύρθηκε από τις έντονες βροχοπτώσεις που ακολούθησαν τις ηφαιστειακές εκρήξεις και έτσι δημιουργήθηκαν μεγάλες λασπορροές πυροκλαστικών υλικών. Τα πυροκλαστικά πετρώματα σχηματίζουν στρώματα διαφορετικής σύστασης. Υπάρχουν ορίζοντες ελαφρόπετρας, λασπορροών και ηφαιστειακών κροκαλοπαγών. Το κατώτερο στρώμα αποτελείται από αερομεταφερόμενη ηφαιστειακή στάχτη από τις εκρήξεις, η οποία κατακάθισε πρώτη, σχηματίζοντας ένα ορίζοντα ελαφρόπετρας. Αυτό το στρώμα καλύφθηκε από λασπορροές που μετέφεραν στάχτη που είχε κατακαθίσει σε ψηλότερα σημεία. Η ροή του νερού δημιούργησε επίσης τις αποθέσεις κροκαλοπαγών, των οποίων το αποστρογγυλεμένο σχήμα δείχνει ότι διήνυσαν αρκετά μεγάλες αποστάσεις.
Αυτά τα ηφαιστειακά υλικά κάλυψαν τους κορμούς και τα κλαδιά απομονώνοντάς τους από το υπόλοιπο περιβάλλον. Σε αυτές τις συνθήκες έγινε εφικτή η μόριο προς μόριο αντικατάσταση του βιολογικού υλικού με πυριτικό πέτρωμα (χαλαζίας) με αποτέλεσμα μορφολογικά γνωρίσματα των δένδρων, όπως η εξωτερική επιφάνεια του κορμού, οι αυξητικοί δακτύλιοι καθώς και η εσωτερική δομή του ξύλου, να διατηρηθούν πολύ καλά. Εξαιτίας της παρουσίας οξειδίων διαφόρων μετάλλων στοιχείων, όπως σίδηρος, χαλκός και μαγγάνιο, οι κορμοί έχουν διάφορες αποχρώσεις. Το γεγονός ότι έχουν βρεθεί απολιθωμένες ρίζες ανάμεσα σε απολιθωμένους κορμούς δείχνουν ότι ανάμεσα στις ηφαιστειακές εκρήξεις αναπτύχθηκε νέο δάσος, το οποίο στη συνέχεια απολιθώθηκε.
Ένα άλλο χαρακτηριστικό της περιοχής είναι ότι στις παράκτιες περιοχές, όπως στο πάρκο Πλάκας εμφανίζονται χαρακτηριστικές μορφές κυψελοειδούς αποσάθρωσης των ηφαιστειακών πετρωμάτων, τα οποία στη περιοχή του Σιγρίου είναι ανδεσίτες, γνωστές ως ταφόνι (tafoni) αυτές που έχουν διάμετρο μεγαλύτερη από μισό μέτρο, ενώ για μικρότερες χρησιμοποιείται ο όρος alneoles. Πρόκειται για γεωμορφές που παρουσιάζουν μορφή σφαιρικών κοιλοτήτων με ομαλά, κοίλα τοιχώματα. Τα ταφόνι σχηματίζονται από την έντονη αιολική και χημική αποσάθρωση. Ο πιο πιθανός μηχανισμός δημιουργίας τους είναι ότι το αλάτι εισέρχεται διαλυμένο στο νερό σε μικρορωγμές του βράχου. Με την εξάτμιση του νερού σχηματίζονται κρύσταλλοι άλατος που γεμίζουν τους κενούς χώρους και ασκούν τάσεις στο εσωτερικών των βράχων, με αποτέλεσμα ποσότητα του πετρώματος να αποσπάται και με το πέρασμα του καιρού οι κοιλότητες που δημιουργούνται να παίρνουν όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις.
Παλαιοοικοσύστημα
Από τη μελέτη της απολιθωμένης χλωρίδας προκύπτει ότι το κλίμα στην περιοχή του Αιγαίου πριν 20 εκατομμύρια χρόνια ήταν υποτροπικό που μεταβαλλόταν σε θερμό ηπειρωτικό. Σήμερα δάση ανάλογα με αυτό που βρισκόταν στη Λέσβο παρατηρούνται στην υποτροπική Ασία και Αμερική. Από τις ερευνητικές εργασίες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου δάσους Λέσβου τα τελευταία δέκα χρόνια στη περιοχή του Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου έχουν αποκαλυφθεί διαφορετικές ζώνες βλάστησης, συνθέτοντας έτσι την εικόνα της βλάστησης που επικρατούσε στην περιοχή πριν από 20 εκατομμύρια χρόνια. Το δάσος βρίσκεται σε μια ζώνη όπου υπάρχουν μικτά δάση κωνοφόρων ενώ σε χαμηλότερα υψόμετρα φύτρωναν φοινικόδεντρα και πλατύφυλλα φυτά.
Το απολιθωμένο δάσος αποτελείται κωνοφόρα, αγγειόσπερμα – ανθοφόρα φυτά, και λίγα πτεριδόφυτα. Στα κωνοφόρα περιλαμβάνεται το γένος Taxodioxylon, με τα είδη T. gyspaceum και T. albertense, Pinoxylon, Tetraclinoxylon και taxoxylon. Τα είδη αυτά είναι προγονικές μορφές της σεκόιας, του πεύκου, του κυπαρισσιού του τάξου, ενώ υπάρχουν και άλλα σπάνια ειδών των οποίων δεν υπάρχουν σύγχρονοι απόγονοι. Το γένος Taxodioxylon είναι προγονική μορφή του φυτού σεκόια, που φύεται στις δυτικές ακτές των Ηνωμένων Πολιτειών. Υπολογίζεται ότι κάποια φυτά του γένους πρέπει να ξεπερνούσαν σε ύψος τα 100 μέτρα. Το είδος Pinoxylon paradoxum (πεύκη η παράδοξη) παίζει σημαντικό ρόλο στη σύνθεση του δάσους κωνοφόρων. Το είδος ανήκει στην οικογένειες των πρωτοπευκίδων και προσδιορίστηκε για πρώτη φορά στο πάρκο. Αυτό το είδος έχει το χαρακτηριστικό ότι συνδυάζει τόσο χαρακτηριστικά ελάτου, όσο και πεύκου, των οποίων αποτελεί προγονική μορφή. Έχουν προσδιορισθεί επίσης φυτά της οικογένειας κυπαρισσίδες, όπως το γένος tetraclinoxylon και το σπάνιο κωνοφόρο Κουνιχάμια η μειοκαινική.
Τα αγγειόσπερμα – ανθοφόρα φυτά περιλαμβάνουν αντιπρόσωπους των ειδών Λεύκα, Δάφνη, Κανελλόδενδρο, Πλάτανος, Δρυς, Οξιά, Σκλήθρο, Βάτος, Σφένδαμος και Καρυδιά. Επίσης, έχουν προσδιοριστεί πολλά είδη φοινικίδων, όπως Phoenix και Palmoxylon. Οι ανασκαφές έδειξαν ότι μετά την καταστροφή και απολίθωση του δάσους κωνοφόρων αναπτύχθηκε στον ίδιο ορίζοντα ένα δάσος αγγειόσπερμων το οποίο στη συνέχεια απολιθώθηκε από άλλη έκρηξη. εναλλ.=|μικρογραφία|Κάτω γνάθος Δεινοθηρίου. Αν και η χλωρίδα του απολιθωμένου δάσους έχει μελετηθεί εκτενώς, λίγα είναι γνωστά για τη πανίδα του. Οι ερευνητικές εργασίες, που πραγματοποιήθηκαν από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου το 1999 στην περιοχή του Γαβαθά Άντισσας, έφεραν στο φως τα οστά του πρώτου ζώου που βρέθηκε μέχρι σήμερα στην περιοχή του Απολιθωμένου Δάσους. Τα ευρήματα ανήκουν σε μεγάλο προβοσκιδωτό τις οικογένειας των δεινοθηρίων, προγονική μορφή των σημερινών ελεφάντων. Τα ευρήματα χρονολογήθηκαν με αρκετές μεθόδους και καθορίστηκε η κατώτατη ηλικία των 18,4 εκατομμυρίων ετών. Πρόκειται για το αρχαιότερο δείγμα δεινοθηρίου στην Ελλάδα, και δεδομένης της θέσης της Λέσβου, πιθανότατα και το αρχαιότερο στην Ευρώπη. Η ύπαρξη του απολιθώματος σε ιζήματα κάτω από τα πρώτα ηφαιστειακά πετρώματα της Δυτικής Λέσβου, υποδηλώνει ότι το ζώο ήταν ένας από τους κατοίκους του υποτροπικού δάσους που υπήρχε στη Λέσβο αποδεικνύοντας έτσι τη μετακίνηση δεινοθηρίων από την Αφρική, προς την Ευρώπη μέσω της Μικράς Ασίας - Ελλάδας.
Η μελέτη του παλαιοπεριβάλλοντος της περιοχής πιστοποίησε ότι, το ζώο αυτό ζούσε στις παρυφές του Απολιθωμένου Δάσους κοντά σε μια μεγάλη λίμνη που υπήρχε εκεί πριν 20 περίπου εκατομμύρια χρόνια και τρεφόταν από την πλούσια βλάστηση του υποτροπικού δάσους. Όταν πέθανε, ο σκελετός του μεταφέρθηκε μέσα στη λίμνη και απολιθώθηκε εξαιτίας της κάλυψής του από τα ιζήματα της λίμνης. Τα οστά βρίσκονταν μέσα σε σκληρό πέτρωμα και απαιτήθηκε η χρήση κομπρεσέρ και μηχανικού κόφτη για να εκταφούν. Τα σπάνια αυτά ευρήματα μεταφέρθηκαν στα εργαστήρια του Μουσείου, όπου ακολούθησε ο προσεκτικός καθαρισμός τους από τα σκληρά πυριτιωμένα υλικά που τα περιέβαλαν, ο οποίος διήρκεσε σχεδόν δύο μήνες. Μετά την ολοκλήρωση της εργασίας καθαρισμού αποκαλύφθηκε η κάτω γνάθος του ζώου μαζί με την οδοντοστοιχία του καθώς και τμήματα που την ένωναν με το κρανίο του ζώου. Η οδοντοστοιχία, έχει διατηρηθεί ακέραιη με 5 δόντια σε κάθε πλευρά της γνάθου. Έπειτα, ακολούθησε μελέτη των ευρημάτων με σκοπό τον ακριβή προσδιορισμό του γένους και του είδους του ζώου. Οι έρευνες έδειξαν ότι αυτό ανήκει στο είδος Prodinothirium bavaricum. Το είδος ανήκει στην υπόταξη Deinotherioidea που αποτελεί πλευρικό κλάδο των Προβοσκιδωτών με χαρακτηριστική αυτονομία. Στα ζώα αυτά χαυλιόδοντες υπήρχαν μόνο στην κάτω γνάθο. Τα οστά της κάτω γνάθου προεκτείνονταν, κάμπτονταν προς τα κάτω και από αυτά εξείχαν οι χαυλιόδοντες που ήταν κυρτωμένοι προς τα πίσω. Οι χαυλιόδοντες του ζώου χρησίμευαν για να τραβάει και να ξεριζώνει χόρτα και ρίζες από τους βάλτους μέσα στους οποίους ζούσε, καθώς επίσης και για να στηρίζεται στα δέντρα έτσι ώστε να διευκολύνεται στο κόψιμο των κλαδιών και των φύλλων. Τα απολιθώματα του αποτελούν σπανιότατο εύρημα, αφού μέχρι σήμερα έχουν εντοπισθεί ελάχιστα δείγματα μεγάλων σπονδυλόζωων ηλικίας Κατωτέρου Μειόκαινου όχι μόνο στον ελληνικό, αλλά και στον ευρωπαϊκό χώρο.
Σύγχρονη χλωρίδα και πανίδα
Η Λέσβος παρουσιάζει μεγάλη ποικιλία οικοσυστημάτων που περιλαμβάνουν μεσογειακή μακία βλάστηση, φυτά που αναπτύσσονται σε πιο υγρές συνθήκες, όπως ο πλάτανος και η καστανιά, εκτενείς ελαιώνες και πευκοδάση. Στο δυτικό άκρο του νησιού, όπου βρίσκεται το απολιθωμένο δάσος, επικρατούν πιο ξηρές συνθήκες. Η βλάστηση περιλαμβάνει τυπική φρυγανική βλάστηση. Τυπικά είδη είναι η ρίγανη, η γαλαστοίβη, τα φυτιλάκια και ο ασπάλαθος. Επίσης στην περιοχή υπάρχουν δρυοδάση. Στις όχθες των ποταμών παροδικής ροής και των χειμάρρων φύονται ροδοδάφνες. Στα περιφραγμένα πάρκα του απολιθωμένου δάσους, τα φυτά είναι προστατευμένα από τη βόσκηση και τις πυρκαγιές. Στο χώρο του Πάρκου έχουν φυτευτεί και άλλα είδη φυτών αλλά και πεύκα για να μπορεί ο επισκέπτης να συγκρίνει την αλλαγή των δέντρων πριν 20.000.000 χρόνια μέχρι και σήμερα.
Η πανίδα σήμερα συμπεριλαμβάνει πολλά σποροφάγα, εντομοφάγα και αρπακτικά πτηνά, λαγούς, ποντικούς και βραχοποντικούς, χελώνες, σαύρες και φίδια. Ανάμεσα στα πουλιά ξεχωρίζουν τα απειλούμενα είδη σμυρνοχελίδονο και ο σκουρόβλαχος, που είναι από τα λίγα πτηνά που είναι ενδημικά της Μεσογείου. Η περιοχή του απολιθωμένου δάσους περιλαμβάνει μια από τις 3 περιοχές Natura 2000 του νησιού. Από τις σαύρες ξεχωρίζουν το κροκοδειλάκι και ο οφίσωψ που απαντώνται από την Ευρώπη μόνο στην Ελλάδα.
Δραστηριότητες
Ο επισκέπτης του απολιθωμένου δάσους μπορεί να επισκεφτεί το Μουσείο, καθώς και τα διαφορετικά πάρκα στα οποία απαντώνται διάφορες συγκεντρώσεις απολιθωμένων κορμών. Τα πάρκα αυτά είναι το Πάρκο Απολιθωμένου Δάσους, το Πάρκο Σιγρίου, το Πάρκο Πλάκας και το Πάρκο στο νησί Νησιώπη (Θαλάσσιο Πάρκο Απολιθωμένου Δάσους Νησιώπης). Επίσης, έχουν σχεδιαστεί πεζοπορικές διαδρομές που συνδέουν τις απολιθωματοφόρες θέσεις.
thumb|250px|Άποψη της 2ης διαδρομής του πάρκου του Απολιθωμένου Δάσους Το πάρκο του Απολιθωμένου Δάσους είναι το πρώτο πάρκο που σχεδιάστηκε και χαρακτηρίζεται ως πυρήνας του απολιθωμένου δάσους. Στο πάρκο έχουν χαραχθεί διαδρομές που επιτρέπουν στο επισκέπτη του πάρκου να δει τις κυριότερες συγκεντρώσεις κορμών. Υπάρχουν τέσσερις θεματικές διαδρομές στο πάρκο. Η 1η έχει μήκος 300 μέτρα και έχει τίτλο «Ανακαλύπτοντας το Απολιθωμένο Δάσος των κωνοφόρων». Ξεκινάει από την είσοδο του πάρκου και φτάνει μέχρι τη θέση πανοραμικής θέας, στο ανατολικό άκρο του πάρκου. Από τη θέση θέας ξεκινούν οι υπόλοιπες τρεις διαδρομές. Η 2η διαδρομή έχει μήκος 1.121 μέτρα και έχει τίτλο «Ερευνώντας τα μυστικά της δημιουργίας του Απολιθωμένου Δάσους». Η 3η διαδρομή είναι η μακρύτερη με μήκος 2.100 μέτρα και έχει τίτλο «Περπατώντας στο δάσος της Σεκόιας». Η διαδρομή συνδέει τους μεγαλύτερους κορμούς, οι οποίοι είναι προγονικές μορφές της Σεκόιας και ανήκουν στο είδος Ταξοδιόξυλο. Η 4η διαδρομή έχει μήκος 556 μέτρα και τιτλοφορείται «Περπατώντας στο δάσος των Πρωτοπευκίδων». Η διαδρομή έχει ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον καθώς περνάει ανάμεσα από κορμούς του είδος Pinoxylon paradoxum, το οποίο αναγνωρίστηκε στο πάρκο. Πέρα από τις διαδρομές, στο πάρκο υπάρχει φυλάκιο, αναψυκτήριο, θέσεις στάσης, πέτρινες βρύσες και WC.
Το πάρκο Σιγρίου βρίσκεται δίπλα στο κτήριο του μουσείου, στο Σίγρι. Περιλαμβάνει αρκετούς ριζικούς κόμβους και ριζικά συστήματα των δέντρων σε πλήρη ανάπτυξη. Οι διάφορες απολιθωμένες θέσεις συνδέονται μεταξύ τους με μονοπάτι. Το πάρκο Πλάκας βρίσκεται 700 μέτρα νότια του Σιγρίου. Ο αγροτικός δρόμος που συνδέει το Σίγρι χωρίζει το πάρκο σε δύο μέρη, το παράκτιο δυτικά και το χερσαίο ανατολικά. Περιπατικές συνδέουν μεταξύ τους κορμούς, ανάμεσα στους οποίους βρίσκεται ο μεγαλύτερος γνωστός απολιθωμένος κορμός. Στο πάρκο Πλάκας υπάρχει φυλάκιο, αναψυκτήριο και θέσεις στάσης. Το 2000 στο πάρκο ανακαλύφθηκε ο μεγαλύτερος γνωστός απολιθωμένος κορμός, με περίμετρο 13,7 μέτρα και διάμετρο 3,7. Το πάρκο Νησιώπης βρίσκεται στη νησίδα Νησιώπη, η οποία κλείνει το κόλπο του Σιγρίου. Η νησίδα είναι προσβάσιμη με βάρκα και φιλοξενεί αρκετές απολιθωματοφόρες θέσεις. Άλλα πάρκα είναι το πάρκο Χαμανδρούλα, κοντά στην Ερεσό, και το πάρκο Σκαμιούδας Άντισσας, το οποίο βρίσκεται εκτός των ορίων της προστατευόμενης περιοχής του δάσους.
Στη δυτική Λέσβο υπάρχουν δύο περιπατητικές διαδρομές, οι οποίες είναι τόσο κατα μήκος του οδικού δικτύου, όσο και χαραγμένα μονοπάτια. Αυτό το δίκτυο μονοπατιών έχει την ονομασία «Μονοπάτια της λάβας». Διαδρομές ξεκινούν από την Καλλονή και κατευθύνονται η μία προς το Λεπέτυμνο και στη συνέχεια προς το Απολιθωμένο Δάσος ακολουθώντας τη βόρεια ακτογραμμή του νησιού, ενώ η άλλη προς τη Βατούσα μέσω του δρόμου που περνάει από τα Δάφια και τη Φίλια. Από τα μονοπάτια που χαράχθηκαν στη δυτική Λέσβο, το πρώτο συνδέει το Σίγρι με το πάρκο του Απολιθωμένου Δάσους και την Ερεσό και έχει συνολικό μήκος 27 χιλιόμετρα. Κατά μήκος της διαδρομής υπάρχουν ενημερωτικές πινακίδες για την πληροφόρηση του περιπατητή για τις δομές που παρατηρεί. Η δεύτερη περιπατητική διαδρομή συνδέει το Γαβαθά με τα Λάψαρνα, παρακάμπτοντας τον οικισμό Λυγερή. Η διαδρομή έχει μήκος 6,5 χιλιόμετρα και κατά μήκος της υπάρχουν ενημερωτικές πινακίδες.
Μουσείο Φυσικής Ιστορίας
Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου ιδρύθηκε το 1994 και βρίσκεται στο Σίγρι, στο δυτικό άκρο της Λέσβου. Η δημιουργία του Μουσείου συγχρηματοδοτήθηκε από την Ελληνική πολιτεία και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Έχει έκταση 1.597 τετραγωνικά μέτρα. Το Μουσείο λειτουργεί με τις προδιαγραφές ενός σύγχρονου Μουσείου του 21ου αιώνα. Διαθέτει την πιο πλήρη συλλογή απολιθωμένων φυτών στην Ελλάδα, με επίκεντρο τα σημαντικότερα απολιθώματα του Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου, και παρουσιάζει για πρώτη φορά ολοκληρωμένα μοναδικά απολιθώματα που φέρουν στο φως οι συνεχής ανασκαφές. Πρόκειται για μονώροφο αρχιτεκτονικό οικοδόμημα που χαρακτηριστικό της εξωτερικής του όψης είναι η λιθοδομή από γκρίζα λάβα, υλικό που κυριαρχεί στην περιοχή. Η κεντρική είσοδος του κτηρίου οδηγεί τον επισκέπτη του Μουσείου σε ένα ευρύχωρο προθάλαμο. Στη νότια πλευρά του κτηρίου βρίσκονται οι μόνιμοι εκθεσιακοί χώροι, ενώ στη βόρεια πλευρά ο επισκέπτης συναντά την αίθουσα οπτικοακουστικών μέσων, τους χώρους διοίκησης, την αίθουσα περιοδικών εκθέσεων, τη βιβλιοθήκη και τα εργαστήρια έρευνας και συντήρησης των απολιθωμάτων. Παράλληλα διαθέτει οργανωμένα ερευνητικά εργαστήρια για την υλοποίηση ερευνητικών δράσεων. Επίσης, διαθέτει υπαίθριο αμφιθέατρο 400 θέσεων, όπου πραγματοποιούνται ποικίλες πολιτιστικές εκδηλώσεις και θεατρικές παραστάσεις. Η αίθουσα οπτικοαουστικών μέσων, δυναμικότητας 100 θέσεων, διαθέτει σύγχρονο εξοπλισμό και σύστημα ταυτόχρονης μετάφρασης δύο γλωσσών με στόχο την εξυπηρέτηση επιστημονικών συναντήσεων και μικρών συνεδρίων. Η αίθουσα περιοδικών εκθέσεων και εκπαιδευτικών προγραμμάτων φιλοξενεί, συχνά, περιοδικές θεματικές εκθέσεις κατά την καλοκαιρινή περίοδο, ενώ το υπόλοιπο διάστημα χρησιμοποιείται για την πραγματοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Η βιβλιοθήκη στεγάζεται δίπλα στην αίθουσα περιοδικών εκθέσεων και φιλοξενεί σημαντικό αριθμό βιβλίων, επιστημονικών εκδόσεων χαρτών.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Γεωγραφία της Λέσβου Κατηγορία:Απολιθώματα Λεσβου
Αιγαί Κιλικίας
Οι Αιγές (αρχαία ελληνικά: Αιγαί ή Αιγαιαί) ήταν στρατιωτική μακεδονική αποικία των χρόνων του Μεγάλου Αλεξάνδρου ή των Σελευκιδών στην παραλιακή Κιλικία. Την πόλη αναφέρει και ο Παυσανίας (6 21.11).
Στη νεόδμητη πόλη προσήλθαν Μακεδόνες άποικοι από τις Αιγές, την πρώην πρωτεύουσα των Αργεαδών. Η πόλη ήταν φημισμένη για το ιερό του Ασκληπιού (Ασκληπιείον) που καταστράφηκε από Χριστιανούς τον 4ο αιώνα. Ήταν σπουδαίο κέντρο των Σελευκιδών, ώσπου περιήλθε στο Ρωμαίο στρατηγό Πομπήιο το 64 π.Χ. Τις Αιγές αναφέρει και ο ιστορικός Τάκιτος («Χρονικά», XIII) Στην πόλη πραγματοποίησε ο Απολλώνιος ο Τυανεύς τις πρώτες του μελέτες στις αρχές του 1ου αιώνα, ενώ αργότερα εκεί μαρτύρησε ο Άγιος Θαλλελαίος στα χρόνια του Νουμεριανού (283-284), του οποίου η μνήμη τιμάται στις 20 Μαΐου. Δεν αποκλείεται να υπήρξε και η γενέθλιος πόλη των Αγίων Αναργύρων, Κοσμά και Δαμιανού, που έδρασαν στις αρχές του 4ου αιώνα. Κατά το δεύτερο ήμισυ του 13ου αιώνα κατέστη σημαντικό λιμάνι του αρμενικού βασιλείου της Κιλικίας. Ιδιαίτερα μετά την πτώση της Πτολεμαΐδος της Παλαιστίνης, οι Αιγές (γνωστή και ως Laiazzo στο Μεσαίωνα) προήχθησαν σε κέντρο συναλλαγών μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Από την πόλη των Αιγών ξεκίνησε το μακρινό του ταξίδι για την Κίνα ο Μάρκο Πόλο το 1271. Με τη Ναυμαχία των Αιγών το 1294, οι Γενουάτες συνέτριψαν τον Ενετικό στόλο και ορισμένοι μάλιστα μελετητές πιστεύουν ότι ο Μάρκο Πόλο συνελήφθη τότε αιχμάλωτος. Το 1347 η πόλη περιήλθε στην κυριαρχία των Μαμελούκων Τούρκων και αργότερα, με την οθωμανική κατοχή ανήκε στην περιφέρεια των Αδάνων.
Βρέθηκε τετράδραχμο νόμισμα της περιόδου του 215/6 μ.Χ. που έγραφε από την μια όψη: ΑΙΓΕΑΙΩΝ ΑΝΤΩΝΕΙΝΟΥ ΠΟΛΕΩC και από την άλλη: ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗC ΕΥΓΕΝΟΥC. Απεικόνιζε την θεότητα του Ασκληπιού που κρατούσε φίδι. Στην θέση της αρχαίας πόλης υπάρχει η σημερινή Ayas της Τουρκίας.
Πηγές
Κατηγορία:Αρχαίες πόλεις της Κιλικίας
Γενέθλια
μικρογραφία|250x250εσ|Γενέθλια τούρτα Τα γενέθλια είναι η επέτειος της γέννησης ενός ατόμου. Μεταφορικά ο όρος χρησιμοποιείται και για την επέτειο από την ίδρυση ενός θεσμού ή ιδρύματος. Τα γενέθλια των ανθρώπων γιορτάζονται σε πολλούς πολιτισμούς, συχνά με δώρα, κάρτες γενεθλίων, πάρτι γενεθλίων ή ιεροτελεστίες.
Πολλές θρησκείες γιορτάζουν τα γενέθλια των ιδρυτών τους (ή θρησκευτικών προσώπων) με ειδικές αργίες (π. χ. Χριστούγεννα, Μολίντ, Γενέθλια του Βούδα και Κρίσνα Τζανμαστάμι).
Υπάρχει μια διάκριση μεταξύ των γενεθλίων και της ημερομηνίας γέννησης: Τα γενέθλια είναι μια ημέρα που εμφανίζεται κάθε χρόνο, εξαιρουμένης της 29ης Φεβρουαρίου, ενώ η ημερομηνία γέννησης είναι η ακριβής ημερομηνία γέννησης ενός ανθρώπου (π.χ. 15 Ιανουαρίου 2001).
Κατηγορία:Εορτές
«Η έννοια του εορτασμού γενεθλίων απείχε πολύ από τις ιδέες των Χριστιανών αυτής της περιόδου γενικά».​—Γενική Ιστορία της Χριστιανικής Θρησκείας και Εκκλησίας (Allgemeine Geschichte der christlichen Religion und Kirche), 1842, Τόμ. 1, σ. 518.
«Οι μεταγενέστεροι Εβραίοι θεωρούσαν τον εορτασμό γενεθλίων μέρος της ειδωλολατρικής λατρείας, και η άποψη αυτή επιβεβαιωνόταν πλήρως από τα όσα έβλεπαν να γίνονται συνήθως στις γιορτές των γενεθλίων».​—Το Αυτοκρατορικό Λεξικό της Βίβλου ([The Imperial Bible-Dictionary] Λονδίνο, 1874), επιμέλεια Πάτρικ Φέρμπερν, Τόμ. 1, σ. 225.
Δυναστεία Τσιν
Η Δυναστεία Τσιν (Chinese: 秦朝; πινγίν: Qín Cháo; Wade–Giles: Ch'in2 Ch'ao2), ήταν η πρώτη δυναστεία της Αυτοκρατορικής Κίνας, από το 221 π.Χ. έως το 206 π.Χ. Πήρε το όνομά της από την καρδιά της περιοχής εξουσίας της, Τσιν, στις σημερινές επαρχίες Κανσού και Σαανσί. Η δυναστεία σχηματίστηκε μετά την κατάκτηση έξι άλλων κρατών από το κράτος των Τσιν, ενώ ιδρυτής της ήταν ο Τσιν Σι Χουάνγκ, πρώτος αυτοκράτορας της δυναστείας.
Η δύναμη του κράτους των Τσιν αυξήθηκε σημαντικά από τις νομικίστικες μεταρρυθμίσεις του Σανγκ Γιανγκ τον 4ο αιώνα π.Χ., κατά τη διάρκεια της περιόδου των "Εμπόλεμων Κρατών". Στα μέσα και τέλη του 3ου αιώνα π.Χ., οι Τσιν κατάφεραν μια σειρά από γρήγορες κατακτήσεις, τερματίζοντας αρχικώς την ανίσχυρη δυναστεία των Τσόου, και τελικώς κατακτώντας τα υπόλοιπα έξι από τα "Επτά Εμπόλεμα Κράτη", επιβάλλοντας την εξουσία τους στο σύνολο της Κίνας.
Από τη δυναστεία αυτή πήρε το όνομά της η Κίνα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Δυναστείες της Κίνας Κατηγορία:Πρώην αυτοκρατορίες της Ασίας Κατηγορία:Πρώην μοναρχίες της Ασίας Κατηγορία:Ιστορία της Κίνας Κατηγορία:Πρώην κράτη της Ανατολικής Ασίας
Δημοτικό διαμέρισμα Βασιλοπούλου Ιωαννίνων
Το δημοτικό διαμέρισμα Βασιλοπούλου είναι το βόρειο τμήμα του Δήμου Ευρυμενών Ιωαννίνων. Περιλαμβάνει δύο χωριά, το ημιορεινό Βασιλόπουλο και το ορεινό Καστρί.
Κατά το παρελθόν τα δύο αυτά χωριά αποτελούσαν ξεχωριστό ΟΤΑ, την Κοινότητα Βασιλοπούλου, η οποία καταργήθηκε με το Νόμο Καποδίστρια το 1999.
Κατηγορία:Δήμος Ευρυμενών Ιωαννίνων
Αλέκος Παπαδόπουλος
Το όνομα Αλέκος Παπαδόπουλος μπορεί να αναφέρεται στους:
Γαμήλια φορεσιά Λευκίμμης
Με τον όρο γαμήλια φορεσιά της Λευκίμμης αναφέρεται η νυφική ενδυμασία που καθιερώθηκε κατά τα παλιότερα χρόνια στο νότιο τμήμα της Κέρκυρας.
Περιγραφή
Όσον αφορά το στηθόδεσμο, σε αντίθεση με την καθημερινή ενδυμασία όπου χρησιμοποιούσαν ένα λεπτό ύφασμα από λινό, η γαμήλια φορεσιά διέθετε στηθόδεσμο από τούλι ή μετάξι. Εκεί, τοποθετούσαν κατά τις επίσημες περιστάσεις τα χρυσαφικά τους, τα οποία στερεώνονταν στη λεγόμενη μπουστίνα, ένα είδος πλατύ πρόσθετου γιακά που ήταν εξάρτημα της νυφικής ενδυμασίας.
Απαραίτητο εξάρτημα της νυφικής φορεσιάς ήταν το λεγόμενο τζιπούνι ή κοτολί, ένα γιλέκο φτιαγμένο από βελούδο με φαρδιές χρυσές φάσες. Ήταν κεντημένο με χρυσή στολή δεξιά και αριστερά από το μπούστο και ήταν περίτεχνα στολισμένο. Τα χρώματά του ποίκιλαν, με το κόκκινο, το μπλε, το βυσσινί και το θαλασσί να κυριαρχούν ενώ σπανιότερα χρησιμοποιούταν και μαύρο ύφασμα.
Παραπομπές
Λευκίμμη Λευκίμμης νυφική φορεσιά
29
Η τρέχουσα σελίδα αφορά το έτος 29 κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο
Το έτος 29 ήταν ένα κοινό έτος, το οποίο ξεκινούσε το Σάββατο. Εκείνη την εποχή ήταν γνωστό ως το έτος των υπάτων Γεμίνου και Γεμίνου (ή, λιγότερο γνωστό, το έτος 782 από Κτήσεως Κόσμου). Η ονομασία 29 έχει χρησιμοποιηθεί από την πρώιμη μεσαιωνική περίοδο, όταν το χριστιανικό ημερολόγιο έγινε η δημοφιλέστερη μέθοδος ονομασίας των ετών στην Ευρώπη.
Παραπομπές
29
Δέλτα ποταμού
thumb|250px|Δορυφορική εικόνα του [[δέλτα του Νείλου.]] Το ποτάμιο δέλτα ή δέλτα ποταμού είναι γεωγραφικός σχηματισμός ο οποίος σχηματίζεται από την απόθεση ιζημάτων που μεταφέρει ένας ποταμός στην εκβολή του μια περιοχή με στάσιμο ή νερό που κινείται με μικρή ταχύτητα. Αυτό συμβαίνει όταν ο ποταμός εισέρχεται σε έναν ωκεανό, θάλασσα, λίμνη, αποταμιευτήρα ή (σπανιότερα) σε έναν άλλο ποταμό, ο οποίος δεν μπορεί να απομακρύνει τα ιζήματα. Το όνομά του, σχετίζεται με την ομοιότητά του με το ελληνικό γράμμα Δ.
Στο δέλτα, η ταχύτητα του ποταμού μειώνεται γρήγορα, με αποτέλεσμα τα ιζήματα που μεταφέρει να αρχίσουν να καθιζάνουν. Αυτά τα αλλούβια συσσωρεύονται, σχηματίζοντας το δέλτα του ποταμού. Η ροή του νερού όταν φτάνει στα στάσιμα νερά, δεν περιορίζεται από τις όχθες και επεκτείνεται σε πλάτος, με αποτέλεσμα η ταχύτητά της να μειώνεται και τα ιζήματα που μεταφέρει να καθιζάνουν. Με τον καιρό, αυτό το κανάλι σχηματίζει ένα δελτοειδή λοβό, με αποτέλεσμα το στόμιο του ποταμού να προχωράει.
Ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η εκτροπή των υδάτων και η δημιουργία φραγμάτων μπορούν να έχουν προκαλέσουν ριζικές αλλαγές στο οικοσύστημα ενός δέλτα. Για παράδειγμα, τα φράγματα εμποδίζουν τη ροή των ιζημάτων, με αποτέλεσμα το δέλτα να διαβρωθεί.
Δελτα
Κουνελονήσι Μυκόνου
Το Κουνελονήσι ή Σχίνος είναι μικρή ακατοίκητη βραχονησίδα δυτικά της Μυκόνου. Βρίσκεται βορειοανατολικά της Ρήνειας και είναι προστατευόμενος αρχαιολογικός χώρος και ζώνη ειδικής προστασίας ενταγμένο στο δίκτυο Natura 2000.
Κατά τον Σίμο Μενάρδο, η ονομασία του πιθανότατα οφείλεται στα κουνέλια που βρίσκονταν στο νησί. Διοικητικά ανήκει στη Δημοτική Ενότητα Μυκονίων, η οποία υπάγεται στον Δήμο Μυκόνου. Πάνω στη νησίδα υπάρχει ξωκλήσι αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βραχονησίδες της Μυκόνου
Μάικλ Σωτήρχος
Ο  Μάικλ Σωτήρχος (Michael G. Sotirhos, ήταν Αμερικανός διπλωμάτης. Υπήρξε ο πρώτος Ελληνοαμερικανός πρεσβευτής των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα, κατά την περίοδο 1989-1993, ενώ πιο πριν είχε διατελέσει πρεσβευτής στη Τζαμάικα (1985-1989).
Ο Σωτήρχος γεννήθηκε στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης στις 12 Νοεμβρίου 1928. Ήταν παιδί Ελλήνων που είχαν μεταναστεύσει στις στις ΗΠΑ το 1923: του Γεωργίου Σωτήρχου από τα Κύθηρα, και της Αικατερίνης Μιχ. Αιβαλιώτη από τον Τριοβασάλο της Μήλου. Κατά την παραμονή του στην Ελλάδα έκανε επίσκεψη στο σπίτι της μητέρας του στη Μήλο, μαζί με τη σύζυγό Έστελ (Ιούνιος 1991).
Ο Μάικλ Σωτήρχος πέθανε στην Φλόριντα των ΗΠΑ στις 14 Απριλίου 2019, σε ηλικία 91 ετών.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αμερικανοί ελληνικής καταγωγής Κατηγορία:Πρέσβεις των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα
Γεγονότα Απριλίου 2012
2 Απριλίου
(AP διά Washington Post)
8 Απριλίου
(CNN)
(BBC)
10 Απριλίου
(The Guardian) (Al Jazeera)
11 Απριλίου
(AFP μέσω The Australian)
13 Απριλίου
(AFP)
15 Απριλίου
(CNN)
16 Απριλίου
(CNN)
17 Απριλίου
•Φεύγει από την ζωή ο μεγάλος τραγουδιστής της Ελλάδας Δημήτρης Μητροπάνος.
19 Απριλίου
(The Guardian)
23 Απριλίου
(Al Jazeera)
24 Απριλίου
(BBC)
26 Απριλίου
(Al Jazeera)
30 Απριλίου
04
Βιλαέτι της Υεμένης
Το Βιλαέτι της Υεμένης (οθωμανικα τουρκικά: ولايت یمن, Vilâyet-i Yemen) ήταν ένα διοικητικό τμήμα πρώτου επιπέδου (βιλαέτι) της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, στις αρχές του 20ου αιώνα είχε έκταση 200.000 χλμ2. Ο πληθυσμός για το βιλαέτι δίνεται από την οθωμανική απογραφή του 1885 σε 2.500.000.
Σε γενικές γραμμές, το βιλαέτι οριοθετήθηκε από τον 20ο βόρειο παράλληλο προς τα βόρεια, το Προτεκτοράτο του Άντεν στα νότια, την Ερυθρά Θάλασσα στα δυτικά και τον 45ο ανατολικό μεσημβρινό προς τα ανατολικά. Τα νότια σύνορα οριοθετήθηκαν από την Αγγλο-Τουρκική Επιτροπή Συνόρων 1902–1905, ενώ το όριο των ανατολικών συνόρων αφέθηκε ασαφές.
Ιστορία
Μετά την οθωμανική κατάκτηση της Υεμένης το 1517, ήταν γνωστή ως Εγιαλέτι της Υεμένης. Μετά τις μεταρρυθμίσεις Τανζιμάτ στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, δημιουργήθηκε το Βιλαέτι της Υεμένης, από το μεγαλύτερο μέρος του πρώην Εγιαλετιού το 1872. Στη δεκαετία του 1830, με τη βοήθεια της κατάρρευσης της Ζαϊντίγια λόγω της εσωτερικής διχοτόμησης και της υιοθέτησης σύγχρονων όπλων μετά τον Κριμαϊκό Πόλεμο, οι Οθωμανοί μετακόμισαν στη βόρεια Υεμένη, καταλήγοντας τελικά στη Σαναά και καθιστώντας την πρωτεύουσα του Βιλαετιού της Υεμένης το 1872. Ακόμα και τότε, ο οθωμανικός έλεγχος περιοριζόταν σε μεγάλο βαθμό σε πόλεις και αναγνωρίστηκε επίσημα ο κανόνας του ιμάμη της Ζαϊντίγια στην Άνω Υεμένη.
Το 1906, οι ηγέτες του Εμιράτου Ιντρίσι του Ασίρ επαναστάτησαν κατά των Οθωμανών. Μέχρι το 1910 έλεγχαν το μεγαλύτερο μέρος του Ασίρ, αλλά τελικά ηττήθηκαν από τουρκικές και Χετζάζ δυνάμεις.
Ο Αχμέτ Ιζέτ Πασά σύναψε συνθήκη με τον Ιμάμη Γιαχία τον Οκτώβριο του 1911, με την οποία αναγνωρίστηκε ως χρονικός και πνευματικός επικεφαλής των Ζαΐδων, είχε το δικαίωμα να διορίζει αξιωματούχους και να εισπράττει φόρους από αυτούς. Οι Οθωμανοί διατήρησαν το σύστημα διακυβέρνησής τους στα τμήματα της Υεμένης με την πλειοψηφία των Σουνιτών.
Τον Μάρτιο του 1914, η αγγλοτουρκική συνθήκη οριοθέτησε τα σύνορα μεταξύ Υεμένης και του προτεκτοράτου του Άντεν. Όταν ξέσπασε ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, ο Ιμάμης Γιαχία παρέμεινε ονομαστικά πιστός στον Σουλτάνο, αλλά προσπάθησε να διαπραγματευτεί ταυτόχρονα με τη Βρετανία. Το Ασίρ, από την άλλη πλευρά, προσχώρησε στη Βρετανία μόλις ξεκίνησε ο πόλεμος. Η Αραβική Επανάσταση στο Χετζάζ απέκοψε την Υεμένη από την υπόλοιπη Οθωμανική Αυτοκρατορία και ο ιμάμης εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία να εδραιώσει την εξουσία του σε όλη την Υεμένη.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βιλαέτια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στην Ασία Κατηγορία:Ιστορία της Υεμένης
Βασίλης Κούκουρας
Ο Βασίλης Κούκουρας (Αθήνα 8 Μαΐου 1961) είναι Έλληνας ηθοποιός.
Δακτύλιος της Ανθής
thumb|250px|Ο φωτεινός δακτύλιος που σχηματίζει η Ανθή.
Δακτύλιος της Ανθής ονομάστηκε ένας αχνός δακτύλιος, που σχηματίζει τόξο και εντοπίστηκε για πρώτη φορά τον Ιούνιο του 2007, καλύπτοντας μια διαμήκη έκταση περίπου 20 μοιρών, πάνω στην τροχιά της Ανθής, μικρού δορυφόρου του Κρόνου. Το υλικό στο τόξο πιστεύεται ότι αντιπροσωπεύει τη σκόνη που έχει φύγει από την Ανθή, λόγω των μικρομετεωρωειδών επιπτώσεων. Ο περιορισμός της σκόνης εντός του τόξου οφείλεται στην τροχιακή απήχηση 10:11 της Ανθής απήχηση με τον Μίμα. Κάτω από την επίδραση της ίδιας απήχησης, η Ανθή παρασύρεται εμπρός και πίσω στην τροχιά της, πάνω από 14° γεωγραφικού μήκους.
Κατηγορία:Πλανητικοί δακτύλιοι
Βασίλης Κούκουρας
Βιογραφία
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αθήνα στις 8 Μαΐου 1961. Η καταγωγή του πατέρα του είναι από τα Βέρβενα Αρκαδίας και της μητέρας του από την Κέρκυρα.
Οι ρόλοι που τον έκαναν γνωστό στο τηλεοπτικό κοινό ήταν ο χαρακτήρας Μάνθος Φουστάνος, δημιούργημα του Χάρη Ρώμα στη σειρά του ANT1 «Κωνσταντίνου και Ελένης», και ο χαρακτήρας Βασίλης Παπαδόπουλος, δημιούργημα του Σπύρου Μεταλληνού στη σειρά «Εμείς κι εμείς».
Τα τελευταία χρόνια, έχει σχέση με την επίσης ηθοποιό Βάνα Ραμπότα. Έχει επίσης έναν γιο, από τη σχέση του με την ηθοποιό Κατερίνα Σασλή που γεννήθηκε το 2000.
Αλέκος Παπαδόπουλος (πολιτικός)
Ο Αλέκος Παπαδόπουλος (Γηρομέρι Θεσπρωτίας, 1949) είναι Έλληνας πολιτικός και πρώην υπουργός του ΠΑΣΟΚ επί Κώστα Σημίτη (1996–2002) και επί Ανδρέα Παπανδρέου (1994–1996).
Βιογραφικό
Γεννήθηκε το 1949 στο Γηρομέρι Θεσπρωτίας. Είναι πτυχιούχος Νομικής του Πανεπιστημίου Αθηνών και πτυχιούχος Πολιτικών Επιστημών και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου.
Στις 25 Νοεμβρίου 2010 ο Παπαδόπουλος εισήχθη εσπευσμένα στο νοσοκομείο «ΝΙΜΤΣ» έχοντας υποστεί ελαφρύ εγκεφαλικό επεισόδιο.
Είναι νυμφευμένος με τη Λίλιαν Χατζοπούλου, με την οποία απέκτησαν δύο παιδιά.
Πολιτική σταδιοδρομία
Η πρώτη κάθοδος στην πολιτική έγινε στις δημοτικές εκλογές του 1978, όπου εξελέγη δημοτικός σύμβουλος του δήμου Αργυρούπολης με την παράταξη του Δημήτρη Ευσταθιάδη, όπου ήταν και ο νικητής των εκλογών και επανεξελέγη Δήμαρχος. Εξελέγη βουλευτής Θεσπρωτίας με το ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του 1989 (Ιουνίου και Νοεμβρίου), 1990, 1993, 1996 και 2000, ενώ στις εκλογές του 2004 και 2007 εξελέγη βουλευτής Β΄ Αθηνών.
Διετέλεσε Υπουργός και Υφυπουργός σε κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ τη δεκαετία του 1990 και του 2000:
Κατά τη διάρκεια της θητείας του στο Υπουργείο Εσωτερικών ψηφίστηκε το Σχέδιο Καποδίστριας, η δημιουργία της ανεξάρτητης διοικητικής αρχής "Συνήγορος του Πολίτη" και η δημιουργία του Σώματος Επιθεωρητών-Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης.
Στις 21 Ιουνίου 2015 ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να ιδρύσει το επόμενο διάστημα νέο κόμμα.
Στις 7 Ιουλίου 2016 ανακοινώθηκε η συμμετοχή του στην ίδρυση νέου πολιτικού κόμματος με την ονομασία Δημοκρατική Ευθύνη μαζί με τον πρώην βουλευτή Χάρη Θεοχάρη.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βουλευτές Θεσπρωτίας Κατηγορία:Βουλευτές Β΄ Αθηνών Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με το ΠΑΣΟΚ Κατηγορία:Έλληνες υπουργοί Οικονομικών Κατηγορία:Έλληνες υπουργοί Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης Κατηγορία:Έλληνες υπουργοί Υγείας Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Κατηγορία:Έλληνες υφυπουργοί Οικονομικών Κατηγορία:Έλληνες πολιτικοί του 20ού αιώνα Κατηγορία:Έλληνες πολιτικοί του 21ου αιώνα
Άσπρα Σπίτια Ηλείας
Τα Άσπρα Σπίτια είναι χωριό και έδρα ομώνυμης τοπικής κοινότητας, της δημοτικής ενότητας και δήμου Αρχαίας Ολυμπίας, της περιφερειακής ενότητας (τέως νομού) Ηλείας, στην περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης. Πριν το πρόγραμμα Καλλικράτης και το σχέδιο Καποδίστριας, ανήκε στην επαρχία Ηλείας του νομό Ηλείας, στο γεωγραφικό διαμέρισμα Πελοποννήσου.
Γεωγραφία
Τα Άσπρα Σπίτια είναι πεδινό χωριό στο ανατολικό τμήμα του νομού Ηλείας, στη βόρεια όχθη του Αλφειού και κοντά στη συμβολή του με τον Ερύμανθο, δίπλα στα όρια με τον νομό Αρκαδίας και σε μέσο σταθμικό υψόμετρο 170. Το χωριό απέχει 38 χλμ. περίπου Α. ΝΑ. του Πύργου. Η τοπική κοινότητα είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός πεδινός οικισμός, με έκταση 12,412 χμ² (2011).
Διοικητικές μεταβολές μέχρι τον «Καλλικράτη»
Ο οικισμός αναγνωρίστηκε το 1835 και προσαρτήθηκε στον δήμο Πίσσης του, τέως, νομού Αχαΐας & Ήλιδος. Το 1841 προσαρτήθηκε στον δήμο Ολυμπίων. Το 1899 εντάχθηκε στον νομό Ηλείας και το 1909 πάλι στον νομό Αχαΐας & Ήλιδος. Το 1912 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης κοινότητας και το 1939 υπήχθη οριστικά στον νομό Ηλείας. Με το ΦΕΚ 244Α – 04/12/1997 αποσπάστηκε από την κοινότητα Άσπρων Σπιτιών και προσαρτήθηκε στον δήμο Αρχαίας Ολυμπίας.
Ιστορικά στοιχεία
Κοντά στο χωριό έχουν αποκαλυφθεί ίχνη προϊστορικού οικισμού ο οποίος κατοικήθηκε μέχρι και τους νεολιθικούς χρόνους. Κοντά στο χωριό κατά την αρχαιότητα υπήρχε ιερό του Ηρακλή. Το ιερό βρισκόταν δίπλα στον Ερύμανθο ποταμό και είχε χτιστεί στο σημείο που ο ήρωας είχε σκοτώσει τον ληστή Σαύρο. Ο Σαύρος λήστευε και σκότωνε του ταξιδιώτες που περνούσαν από εκεί.
Αξιοθέατα
Στο χωριό δραστηριοποιείται ο Πολιτιστικός Σύλλογος «ΠΡΟΟΔΟΣ»
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Χωριά του νομού Ηλείας Κατηγορία:Δήμος Αρχαίας Ολυμπίας
Κάρλος Γκαμάρρα
Εθνική Παραγουάης
Υπήρξε για πολλά χρόνια ο ηγέτης αλλά και αρχηγός της Εθνικής Παραγουάης, με την οποία αγωνίστηκε σε τρεις διοργανώσεις παγκοσμίου κυπέλλου (1998, 2002, 2006). Αναδείχθηκε μέλος της κορυφαίας ενδεκάδας του Μουντιάλ 1998 και της κορυφαίας ενδεκάδας της Νότιας Αμερικής το 1995, το 1996, το 1998 και το 2000. Το 2004 κατέκτησε το αργυρό μετάλλιο στην Ολυμπιάδα της Αθήνας ενώ ήταν αρχηγός της Εθνικής Παραγουάης.Επίσης συμμετείχε σε πέντε Κόπα Αμέρικα (1993, 1995 ,1997 ,1999 , 2004 )
Καριέρα
Έπαιξε ποδόσφαιρο σε ένδεκα ομάδες: Σέρρο Πορτένιο, Ιντεπεντιέντε, Ιντερνασιονάλ, Μπενφίκα, Κορίνθιανς, Ατλέτικο Μαδρίτης, Φλαμένγκο, ΑΕΚ, Ίντερ, Παλμέϊρας και έκλεισε την καριέρα του στην μισητή αντίπαλο της Σέρρο Πορτένιο την Ολίμπια Ασουνσιόν (Κλουμπ Ολίμπια).
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Παραγουανοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ατλέτικο Μαδρίτης Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Αθλητικής Ένωσης Κωνσταντινουπόλεως Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ίντερ Κατηγορία:Αμυντικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 2006 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 2002 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 1998 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σούπερ Λιγκ Ελλάδας Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πριμέρα Ντιβιζιόν Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σέριε Α Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μπενφίκα Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κόπα Αμέρικα 2004 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κόπα Αμέρικα 1993 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κόπα Αμέρικα 1999 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κόπα Αμέρικα 1997 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κόπα Αμέρικα 1995 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Παραγουάης Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ιντεπεντιέντε Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κλουμπ Ολίμπια Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σπορτ Κλαμπ Ιντερνασιονάλ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σπορτ Κλαμπ Κορίνθιανς Παουλίστα Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Κλούμπε ντε Ρεγκάτας ντο Φλαμένγκο Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σέρρο Πορτένιο Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πριμέιρα Λίγκα Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Καμπεονάτο Μπραζιλέιρο Σέριε Α Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 2004 Κατηγορία:FIFA Century Club Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1992
Προ Βερτσέλλι
Η Προ Βερτσέλι (Unione Sportiva Pro Vercelli Calcio) είναι μία ποδοσφαιρική ομάδα της Ιταλίας με έδρα την πόλη Βερτσέλλι της Περιφέρειας Πεδεμόντιου. Ιδρύθηκε το 1892 ως γυμναστικός σύλλογος, ενώ το ποδοσφαιρικό τμήμα της ομάδας ιδρύθηκε το 1903. Η Προ Βερτσέλλι είναι μια ιστορική ομάδα της Ιταλίας και στο παρελθόν αποτελούσε έναν πολύ δυνατό σύλλογο, ενώ έχει κατακτήσει 7 εθνικούς τίτλους, από το 1908 έως το 1922. Σήμερα αγωνίζεται στην 3η Κατηγορία της Ιταλίας (Lega Pro Prima Divisione).
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1903
30
Η τρέχουσα σελίδα αφορά το έτος 30 κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο Το έτος 30 ήταν ένα κοινό έτος, το οποίο ξεκινούσε το Σάββατο. Εκείνη την εποχή ήταν γνωστό ως το έτος των υπάτων Βινίκιου και Λογγίνου (ή, λιγότερο γνωστό, το έτος 783 από Κτήσεως Κόσμου). Η ονομασία 30 έχει χρησιμοποιηθεί από την πρώιμη μεσαιωνική περίοδο, όταν το χριστιανικό ημερολόγιο έγινε η δημοφιλέστερη μέθοδος ονομασίας των ετών στην Ευρώπη.
Αναιμία
Η αναιμία είναι παθολογική κατάσταση του οργανισμού, κατά την οποία κυκλοφορεί μικρότερη από τη φυσιολογική μάζα αριθμού ερυθρών αιμοσφαιρίων στο αίμα. Η αναιμία αναγνωρίζεται με τον εργαστηριακό προσδιορισμό δεικτών της μάζας των κυκλοφορούντων ερυθρών αιμοσφαιρίων, όπως είναι ο αιματοκρίτης, η συγκέντρωση της αιμοσφαιρίνης στο αίμα και ο αριθμός των ερυθρών ανά κυβικό χιλιοστό αίματος.
Η αναιμία δεν αποτελεί στην ουσία κλινική εκδήλωση (σύμπτωμα), αλλά εργαστηριακό εύρημα. Δεν αποτελεί νόσο, αφού είναι αποτέλεσμα ποικίλων ασθενειών και, κατά συνέπεια, η διάγνωση "αναιμία" δεν έχει ουσιαστικό νόημα. Για να είναι η διάγνωση σαφής, θα πρέπει να προσδιορίζεται η συγκεκριμένη νόσος που προκαλεί την αναιμία ή να αναφέρεται σε συγκεκριμένο τύπο αναιμίας.
Συμπτώματα
Η αναιμία αναγνωρίζεται ως ωχρότητα του δέρματος και των επιπεφυκότων του ματιού, ωχρότητα, όμως, δε σημαίνει υποχρεωτικά και ύπαρξη αναιμίας. Στα συμπτώματα του ασθενούς με αναιμία συμπεριλαμβάνονται επίσης ταχυκαρδία, αίσθημα κόπωσης, δύσπνοια στην κόπωση, φύσημα, ζάλη, εμβοές στα αυτιά, κεφαλαλγία. Τα συμπτώματα, ωστόσο, του αναιμικού αρρώστου εξαρτώνται όχι μόνο από τη βαρύτητα της κατάστασης αλλά και από την ταχύτητα εγκατάστασης της αναιμίας και το υποκείμενο νόσημα.
Ταξινόμηση
Τα αίτια της αναιμίας μπορούν να ταξινομηθούν με βάση το παθοφυσιολογικό αίτιο σε τρεις βασικές κατηγορίες: ελαττωμένη παραγωγή ερυθροκυττάρων, αυξημένη καταστροφή ερυθροκυττάρων (αιμόλυση) και μεθαιμορραγική αναιμία. Παρακάτω αναφέρονται τα κύρια αίτια κάθε κατηγορίας:
Αναιμία οφειλόμενη κυρίως σε μείωση της παραγωγής ερυθρών αιμοσφαιρίων
α) Έλλειψη ερυθροποιητικού παράγοντα
στη σύνθεση της αίμης (σιδηροπενική αναιμία)
στη σύνθεση του DNA (μεγαλοβλαστική αναιμία)
γ) Μυελοφθισική αναιμία (λευχαιμία, λεμφώματα)
δ) Απλαστική αναιμία (διαταραχή στο πρόδρομο κύτταρο των ερυθροκυττάρων)
Αιμολυτική αναιμία
Είναι οφειλόμενη σε αυξημένη καταστροφή των ερυθρών αιμοσφαιρίων
α) Αιμολυτική αναιμία από αίτια ενδοερυθροκυτταρικά (μεσογειακή αναιμία, δρεπανοκυτταρική αναιμία)
β) Αιμολυτική αναιμία από αίτια εξωερυθροκυτταρικά (αυτοάνοση αιμολυτική αναιμία)
Μεθαιμορραγική αναιμία
Είναι οφειλόμενη σε απώλεια αίματος που οφείλεται σε:
α) Αιμορραγία από το πεπτικό σύστημα λόγω γαστρορραγίας ή εντερορραγίας
β) Αιμορραγία από το αναπνευστικό σύστημα λόγω αιμόπτυσης
γ) Αιμορραγία από το ουροποιητικό σύστημα λόγω αιματουρίας
δ) Κακώσεις
Μορφολογική ταξινόμηση
(οι όροι ορθοκυτταρική, ορθόχρωμη χρησιμοποιούνται συχνά αντί για τους όρους νορμοκυτταρική, νορμόχρωμη)
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Παθήσεις του αίματος
Δημοκρατική Αναγέννηση
Η Δημοκρατική Αναγέννηση είναι ελληνικό πολιτικό κόμμα, που ιδρύθηκε  το 2003 από τον πολιτικό Στέλιο Παπαθεμελή. Κινείται στον ευρύτερο χώρο του χριστιανικού κέντρου και της δεξιάς.
Ιστορικό
Η Δημοκρατική Αναγέννηση ιδρύθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2003 από τον Στέλιο Παπαθεμελή, πρώην υπουργό των κυβερνήσεων του Ανδρέα Παπανδρέου. Της ίδρυσης του κόμματος είχε προηγηθεί η ανεξαρτητοποίηση του Παπαθεμελή από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑ.ΣΟ.Κ..
Ενόψει των εθνικών εκλογών του 2004 η Δημοκρατική Αναγέννηση συνεργάσθηκε εκλογικά με τη Νέα Δημοκρατία. Έπειτα από συμφωνία με τον Κώστα Καραμανλή, ο Στέλιος Παπαθεμελής ήταν υποψήφιος στην Α' Θεσσαλονίκης, ενώ άλλα δύο στελέχη του κόμματος συμμετείχαν στα ψηφοδέλτια της Α' και Β' Αθηνών. Τελικά, η Νέα Δημοκρατία αναδείχθηκε νικήτρια των εκλογών και ο Παπαθεμελής εξελέγη βουλευτής, ενώ στη συνέχεια ανεξαρτητοποιήθηκε.
Τον Ιούνιο του 2007 πραγματοποιήθηκε το 1ο Συνέδριο της Δημοκρατικής Αναγέννησης, κατά το οποίο εξελέγησαν τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου του κόμματος, ενώ ο Στέλιος Παπαθεμελής προανήγγειλε την αυτόνομη κάθοδο του κόμματός του στις επόμενες εκλογές. Τους επόμενους μήνες, προσχώρησαν στη Δημοκρατική Αναγέννηση αρκετά στελέχη του Λαϊκού Ορθόδοξου Συναγερμού και του Δημοκρατικού Κοινωνικού Κινήματος. Το ίδιο έτος, στις βουλευτικές εκλογές η Δημοκρατική Αναγέννηση συνεργάστηκε με τη Χριστιανική Δημοκρατία και έλαβε 0,80% χωρίς να καταφέρει να μπει στη Βουλή.
Η Δημοκρατική Αναγέννηση, στις ευρωεκλογές του 2009 συμμετείχε στο συνδυασμό Πανελλήνιο Μακεδονικό Μέτωπο μαζί με τον καθηγητή Κώστα Ζουράρι, μακεδονικές οργανώσεις της Ελλάδας και του εξωτερικού καθώς και άτομα του ευρύτερου πατριωτικού και εθνικιστικού χώρου. Συνολικά έλαβε 1,27% και δεν εξέλεξε ευρωβουλευτή. Στις βουλευτικές εκλογές του ίδιου έτους η Δημοκρατική Αναγέννηση κατέβηκε αυτόνομα και έλαβε 0,45%.
Το 2020 η Δημοκρατική Αναγέννηση μπήκε σε φάση αναδιοργάνωσης, με ανασυγκρότηση των οργάνων της, ενώ δημιούργησε την Πατριωτική Δημοκρατική Ένωση, έναν συνασπισμό κομμάτων, με την Ελεύθερη Πατρίδα και τον Πατριωτικό Σύνδεσμο. Στις 16 Δεκεμβρίου 2021 ανακοινώθηκε η συνεργασία του με την Πανελλήνια Πατριωτική Ένωση. όμως λίγους μήνες μετά διεκόπη και έκτοτε το κόμμα ακολουθεί αυτόνομη πορεία.
Στις εθνικές εκλογές του 2023 η Δημοκρατική Αναγέννηση συμμετείχε από κοινού με την Χριστιανική Δημοκρατία στον συνασπισμό «Πολιτική Πρωτοβουλία».
Ιδεολογία
Σύμφωνα με την Ιδρυτική Διακήρυξη του κόμματος, η Δημοκρατική Αναγέννηση χαρακτηρίζεται ως «δημοκρατικό, προοδευτικό, πατριωτικό και κοινωνικό κόμμα». Οι θέσεις της αναφέρονται στην οικονομία με ανθρώπινο πρόσωπο, την αναστήλωση του κοινωνικού κράτους, την καταπολέμηση της φτώχειας και των ανισοτήτων, την ανάσχεση της δημογραφικής κατάρρευσης. Δίνει έμφαση στα μείζονα εθνικά θέματα και την στρατηγική αποτρεπτικής ισχύος, τις παραδόσεις του Γένους, την Ορθοδοξία και τις μεγάλες ελληνικές αξίες της ζωής που συγκροτούν την ταυτότητά μας και εγγυώνται την κοινωνική μας συνοχή.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ελληνικά πολιτικά κόμματα
Ορτοκίδες
thumb|right|250px|Τμήμα των τειχών του Ντιγιαρμπακίρ Οι Ορτοκίδες ή Αρτουκίδες ήταν τουρκομανική δυναστεία που κυβέρνησε την Ανατολική Ανατολία, Βόρεια Συρία και Βόρειο Ιράκ κατά τον 11ο και τον 12ο αιώνα μ.Χ.
Οι Ορτοκίδες κυβέρνησαν την περιφέρεια του Ντιγιαρμπακίρ στη νοτιοανατολική Ανατολία μέσω δύο κλάδων: των Χισν Καϋφά-Αμίτ και των Μαρντίν-Μαγιαφαρικίν. Ο πρώτος ηγέτης τους, Ορτούκ ιμπν Εκσέμπ, αναφέρεται ότι πήρε μέρος σε εκστρατεία του Βυζαντίου κατά των Νορμανδών. Λίγα χρόνια αργότερα πολέμησε για λογαριασμό του Σελτζούκου σουλτάνου Μαλίκ Σαχ Α΄ και του αδελφού του Τουτούς, παίρνοντας για τις υπηρεσίες του ως αντάλλαγμα την Παλαιστίνη (1086). Ο διάδοχός του Μουγίν αντ-Ντιν Σοκμέν, μετά την κατάκτηση της Παλαιστίνης από τους Φατιμίδες της Αιγύπτου γύρισε στο Ντιγιαρμπακίρ και ανέλαβε τη διοίκηση της εκεί περιοχής.
Στη μεγαλύτερη ακμή τους οι Ορτοκίδες έφτασαν μέχρι τη Μεσοποταμία, επεκτεινόμενοι βορειοανατολικά κατά μήκος της ανατολικής όχθης του Ευφράτη στην περιοχή της Άμιδας (1113). Η ανάμιξή τους σε πολέμους με τους Σταυροφόρους και οι βλέψεις του Σαλαντίν στην περιοχή επέφεραν την παρακμή τους, υποτάσσοντάς τους στον μεγάλο Κούρδο πολέμαρχο και τους διαδόχους του Αγιουβίδες τη δεκαετία του 1180.