cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Τζέιμς Μποντ, πράκτωρ 007: Για τα μάτια σου μόνο
Κυκλοφορία και υποδοχή
Η διαφημιστική αφίσα της ταινίας παρουσίαζε μια γυναίκα που κρατούσε μια βαλλίστρα φωτογραφημένη από πίσω, με ντύσιμο που άφηνε ακάλυπτο το κάτω μισό των γλουτών της. Το αποτέλεσμα επιτεύχθηκε βάζοντας το μοντέλο να φορέσει ένα ζευγάρι μπικίνι ανάποδα, έτσι ώστε το μέρος που φαίνεται στην πίσω πλευρά της να είναι το μπροστινό μέρος του μαγιό. Η αφίσα προκάλεσε οργή —σε μεγάλο βαθμό στις ΗΠΑ—
Κριτικές
Ο Ντέρεκ Μάλκολμ στην εφημερίδα Guardian έγραψε ότι δεν του άρεσε η ταινία, λέγοντας ότι ήταν «υπερβολικά μεγάλη... και πολύ βαρετή ανάμεσα στα ακροβατικά», αν και παραδέχτηκε ότι τα ακροβατικά ήταν υψηλής ποιότητας. Γράφοντας στην εφημερίδα The Observer, ο Φίλιπ Φρενς σχολίασε ότι «δεν είναι για πρώτη φορά που στη σειρά οι τίτλοι αρχής είναι το καλύτερο μέρος της ταινίας».
Ο κριτικός κινηματογράφου για το περιοδικό Time Out ήταν σύντομος και εύστοχος: «χωρίς πλοκή και με κακούς διαλόγους, ενώ ο Μουρ ηλικιακά θα μπορούσε να είναι θείος αυτών των κοριτσιών».
Ο Γάλλος σκηνοθέτης Ρομπέρ Μπρεσόν θαύμασε την ταινία: «Με εξέπληξε λόγω της κινηματογραφικής της γραφής... αν μπορούσα να την έβλεπα δύο φορές στη σειρά και ξανά την επόμενη μέρα, θα το είχα κάνει». Ο Μπρεσόν είπε επίσης ότι του άρεσε και η σκηνή της καταδίωξης με τα σκι.
Οι γνώμες για την ταινία έχουν βελτιωθεί με την πάροδο του χρόνου, αν και ορισμένες κριτικές εξακολουθούν να είναι από ανάμεικτες έως θετικές: Η ταινία, μέχρι το 2019, κατατασσόταν στην ενδέκατη θέση μεταξύ των 24 ταινιών Μποντ. Ο Ίαν Νέιθαν του περιοδικού Empire δίνει στην ταινία μόνο δύο από πέντε αστέρια, παρατηρώντας ότι η ταινία «ακόμα θεωρείται ένας από τους πιο ξεχασμένους Μποντ που έχουν υπάρξει». Το 2006, το IGN επέλεξε το Για τα μάτια σου μόνο ως την έκτη καλύτερη ταινία Μποντ, ισχυριζόμενο ότι είναι «μια καλή παλιομοδίτικη ιστορία κατασκοπείας».
Προσαρμογές
Η Marvel Comics δημοσίευσε μια προσαρμογή της ταινίας στο τεύχος 19 του περιοδικού Marvel Comics Super Special, το οποίο επαναπροσαρμόστηκε ως κόμικ δύο τευχών. Το πρώτο τεύχος κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1981 και σύντομα ακολούθησε το δεύτερο τεύχος τον Νοέμβριο του ίδιου έτους.
Ήταν η δεύτερη ταινία της σειράς Μποντ που έγινε κόμικ, μετά από το Δόκτωρ Νο το 1962. Η Marvel Comics κυκλοφόρησε το 1983 σε κόμικ και μια προσαρμογή του Επιχείρηση Οκτόπουσι.
Σε μια συνέντευξη του 2015 στο CBC Radio One, οι Λι Ντεμάρμπρ και Ίαν Ντρίσκολ ανακοίνωσαν τα σχέδιά τους να κάνουν μια καναδική κινηματογραφική μεταφορά του Για τα μάτια σου μόνο που θα διαδραματίζεται στην Οττάβα, ως πρώτο μέρος μιας σειράς τεσσάρων ταινιών. Οι Ντεμάρμπρ και Ντρίσκολ εξέφρασαν ενδιαφέρον να παίξει ο Ράιαν Ρέινολντς τον Τζέιμς Μποντ και η Τζέσικα Παρέ ως Τζούντι Χάβλοκ, ενώ συζητούνταν οι Ντόναλντ Σάδερλαντ, Κρίστοφερ Πλάμερ και Μάικλ Άιρονσαϊντ ως δεύτεροι ρόλοι. και οι Dead Obies ως ερμηνευτές του ομότιτλου τραγουδιού.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στις Μπαχάμες Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Ελλάδα Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής United Artists Κατηγορία:Ταινίες Τζέιμς Μποντ Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Ιταλία Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Κέρκυρα Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Αγγλία Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στην Ισπανία Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στην Ιταλία Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στην Ελλάδα Κατηγορία:Ταινίες σε παραγωγή Άλμπερτ Μπρόκολι Κατηγορία:Ταινίες που έγιναν κόμικς Κατηγορία:Βρετανικές ταινίες Κατηγορία:Ταινίες του 1981 Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες
Κόπα Αμέρικα 2001
Το Κόπα Αμέρικα 2001 (ισπανικά: 2001 Copa América) είναι η 40η διοργάνωση του Κόπα Αμέρικα, κύριου ποδοσφαιρικού κυπέλλου για τις εθνικές ομάδες της Νότιας Αμερικής. Η διοργάνωση οργανώθηκε από την ΚΟΝΜΕΜΠΟΛ και έλαβε χώρα στην Κολομβία από τις 11 Ιουλίου ως τις 29 Ιουλίου.
Η Κολομβία κατέκτησε το κύπελλο, νικώντας στον τελικό την Μεξικό με 1-0. Η Ονδούρα κατέκτησε την τρίτη θέση, νικώντας την Ουρουγουάη με 5-4 στα πέναλτι στον μικρό τελικό (2-2).
Παραπομπές
Κατηγορία:Κόπα Αμέρικα
Φρειδερίκος Γ΄ του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ
Ο Φρειδερίκος Γ΄, γερμ. Friedrich III (1 Μαΐου 1616 - 6 Σεπτεμβρίου 1634) από τον Οίκο των Χοεντσόλερν ήταν μάργραβος του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ (1625-1634).
Βιογραφία
Ήταν ο πρωτότοκος γιος του Ιωακείμ-Ερνέστου μαργράβου του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ και της Σοφίας, κόρης του Ιωάννη-Γεωργίου Α΄ κόμη του Ζολμς-Λάουμπαχ.
Διαδέχθηκε τον πατέρα του το 1625. Το 1634 απεβίωσε στη μάχη του Νέρντλινγκεν σε ηλικία 18 ετών. Ήταν άγαμος και τον διαδέχθηκε ο νεότερος αδελφός του Αλβέρτος Γ΄ ως μάργραβος του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Οίκος των Χοεντσόλερν
Εδβίγη της Γαλλίας
H Εντουίγκ, γαλλ. Hedwig de France, comtesse de Mons (π. 970 - μετά το 1013) από τον Οίκο των Καπετιδών ήταν πριγκίπισσα της Γαλλίας και με τον γάμο της έγινε κόμισσα του Μονς.
Βιογραφία
Ήταν η δεύτερη κόρη του Ούγου Καπέτου της Γαλλίας και της Αδέλας του Πουατιέ, κόρης του Γουλιέλμου Γ΄ δούκα της Ακουιτανίας.
Οικογένεια
Παντρεύτηκε το 996 τον Ρέγκιναρ Δ΄ των Ρεγκιναριδών κόμη του Μονς και είχε τέκνα:
Πηγές
Κατηγορία:Οίκος των Καπετιδών Κατηγορία:Γαλλίδες κόμισσες
Γεγονότα Απριλίου 2021
1 Απριλίου
Πολιτισμός και τέχνες
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
2 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Τέχνες και κουλτούρα
3 Απριλίου
Υγεία και περιβάλλον
Τέχνες και πολιτισμός
Καταστροφές
Νόμος και έγκλημα
4 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
5 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Οικονομία
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
Αθλητισμός
6 Απριλίου
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
7 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Νόμος και έγκλημα
Πολιτική και εκλογές
8 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Καταστροφές και δυστυχήματα
Νόμος και έγκλημα
9 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Τέχνες και κουλτούρα
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
10 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Πολιτική και εκλογές
Αθλητισμός
11 Απριλίου
Νόμος και έγκλημα
Πολιτική και εκλογές
Αθλητισμός
12 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
13 Απριλίου
Υγεία και περιβάλλον
14 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
15 Απριλίου
Υγεία και περιβάλλον
Διεθνείς σχέσεις
Νόμος και έγκλημα
16 Απριλίου
Διεθνείς σχέσεις
Πολιτική και εκλογές
17 Απριλίου
Υγεία και περιβάλλον
Διεθνείς σχέσεις
18 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
19 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
Επιστήμη και τεχνολογία
20 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Νόμος και έγκλημα
Αθλητισμός
21 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Αθλητισμός
22 Απριλίου
Οικονομία και επιχειρήσεις
Διεθνείς σχέσεις
Πολιτική και εκλογές
23 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Διεθνείς σχέσεις
24 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Διεθνείς σχέσεις
Επιστήμη και τεχνολογία
25 Απριλίου
Τέχνες και πολιτισμός
Καταστροφές και δυστυχήματα
Πολιτική και εκλογές
26 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
27 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Τέχνες και κουλτούρα
Νόμος και έγκλημα
Πολιτική και εκλογές
28 Απριλίου
Καταστροφές και δυστυχήματα
Υγεία και περιβάλλον
Πολιτική και εκλογές
Διεθνείς σχέσεις
29 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Διεθνείς σχέσεις
Υγεία και περιβάλλον
30 Απριλίου
Πόλεμος και επιθέσεις
Καταστροφές και δυστυχήματα
Οικονομία και επιχειρήσεις
Πολιτική και εκλογές
Τροφαρέλλο
Το Τροφαρέλλο (ιταλικά: Trofarello) είναι ιταλικός δήμος στην Μητροπολιτική Πόλη του Τορίνο, στην περιφέρεια του Πεδεμοντίου.
Κίσσηρη
thumb|250px|Δείγμα ελαφρόπετρα από το [[Τέιδε.]] Η κίσσηρη, κίσηρη ή περισσότερο γνωστή ως ελαφρόπετρα είναι ηφαιστειογενές πέτρωμα το οποίο αποτελείται από πορώδες τραχείας υφής ηφαιστειακό γυαλί, το οποίο μπορεί να περιλαμβάνει και κρυστάλλους. Είναι συνήθως ανοικτού χρώματος. Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της κίσσηρης είναι ότι λόγω των πολλών πόρων της έχει μικρή πυκνότητα και έτσι επιπλέει στο νερό, μπορεί ακόμη και για χρόνια. Η σκωρία είναι ένα άλλο πορώδες ηφαιστειακό πέτρωμα, αλλά διαφέρει από την κίσσηρη καθώς διαθέτει μεγαλύτερους πόρους και παχύτερα τοιχώματα πόρων, ενώ είναι σκουρότερου χρώματος και πυκνότερο.
Η κίσσηρη λόγω της τραχύτητάς της χρησιμοποιείται ως λειαντικό, στο πετροπλύσιμο των τζιν και στην ατομική φροντίδα ως αποφολιδωτικό του δέρματος. Επίσης, λόγω της μικρής πυκνότητάς της χρησιμοποιείται ως συστατικό ελαφριού σκυροδέματος, ενώ η ύπαρξη φυσαλίδων αερίων δρουν ως μονωτικό. Τα χαρακτηριστικά της, όπως η ύπαρξη πόρων, η μικρή πυκνότητα και το ουδέτερο pH, την καθιστούν ιδανική για τη βελτίωση του χώματος, καθώς διευκολύνει την ανταλλαγή αερίων και νερού στις ρίζες του φυτού. Άλλη μια συχνή χρήση είναι στα φίλτρα νερού.
Η κίσσηρη απαντά σε όλη την υδρόγειο, αποτέλεσμα ηπειρωτικών και υποθαλάσσιων ηφαιστειακών εκρήξεων. Οι επιπλέουσες πέτρες μπορούν να διασπαρούν από τα θαλάσσια ρεύματα. Καθώς η κίσσηρη παράγεται από ηφαιστειακές εκρήξεις κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες, τα μεγαλύτερα αποθέματα βρίσκονται κοντά σε ενεργές ηφαιστειακές περιοχές, όπου βρίσκονται τα ορυχεία. Το 2011, οι μεγαλύτεροι παραγωγοί παγκοσμίως ήταν η Ιταλία και η Τουρκία, με 4 και 3 εκατομμύρια τόνους αντίστοιχα, ενώ η παραγωγή ξεπερνά το ένα εκατομμύριο τόνους στην Ελλάδα, το Ιράν, τη Χιλή και τη Συρία. Το 2019, οι δύο μεγαλύτεροι παραγωγοί παγκοσμίως ήταν η Τουρκία και η Ελλάδα. Η παγκόσμια παραγωγή το 2019 υπολογίστηκε σε 18 εκατομμύρια τόνους.
Παραπομπές
κατηγορία:Ηφαιστειογενή πετρώματα‎ Κατηγορία:Βιομηχανικά ορυκτά Κατηγορία:Υγιεινή Κατηγορία:Προϊόντα καθαρισμού
Διάτομα
right|thumb|Κάποια θαλάσσια [[διάτομα, μια ομάδα - κλειδί του φυτοπλαγκτόν.]] Τα διάτομα (ομοταξία: Βακιλλαριοφύκη (Bacillariophyceae)) αποτελούν μια πολύ σημαντική ομάδα φυτοπλαγκτικών οργανισμών και είναι άφθονα τόσο στα θαλάσσια οικοσυστήματα όσο και στα εσωτερικά νερά. Πρόκειται για μονοκύτταρα φύκη με κυτταρικό τοίχωμα που εμφανίστηκαν την Ιουρασική περίοδο, πριν από περίπου 185 εκατομμύρια χρόνια. Ο αριθμός των ειδών που ανήκουν στα διάτομα δεν είναι απόλυτα γνωστός, αλλά πιστεύεται ότι σήμερα υπάρχουν περίπου 100.000 είδη, τα μισά από τα οποία είναι θαλάσσια. Είναι μονοκύτταροι ευκαρυωτικοί οργανισμοί, αν και πολλά από αυτά σχηματίζουν αποικίες σε μορφή αλυσίδας ή σε αστερόμορφους και άλλους σχηματισμούς. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ομάδας είναι το κυτταρικό τοίχωμα, με βασικό του συστατικό το διοξείδιο του πυριτίου. Οι κοινωνίες των διατόμων συχνά χρησιμοποιούνται ως βιολογικοί δείκτες σε προγράμματα παρακολούθησης της οικολογικής κατάστασης των υδάτων.
Μορφολογία
Το μέγεθος των οργανισμών κυμαίνεται από 2 έως 200 μm. Τα είδη της ομοταξίας έχουν χρώμα από κίτρινο έως καφέ και οφείλεται στην ύπαρξη των κίτρινων – φαιών καροτινοειδών χρωστικών τους. Οι φωτοσυνθετικές χρωστικές των διατόμων γενικά είναι οι χλωροφύλλες a, c1 και c2, οι β- και ε-καροτίνες και από τις ξανθοφύλλες η φουκοξανθίνη (που δίνει στα διάτομα το χαρακτηριστικό τους χρώμα), η διατοξανθίνη και η διαδινοξανθίνη.
Οικολογία
Τα διάτομα είναι άφθονα στις εύκρατες και πολικές περιοχές, τόσο στα παράκτια όσο και στα ωκεάνια νερά. Γενικά είναι κοινά σε νερά πλούσια σε θρεπτικά συστατικά. Η ομάδα των διατόμων περιλαμβάνει είδη της θάλασσας και των εσωτερικών υδάτων (λίμνες και ποτάμια). Τα περισσότερα διάτομα είναι πλαγκτικά, δηλαδή προσαρμοσμένα να ζουν σε αιώρηση μέσα στο νερό, αλλά πολλά είδη διαθέτουν προσαρμογές και εξαρτήματα που τους επιτρέπουν να προσκολλώνται σε σκληρές επιφάνειες όπως βράχους και σημαδούρες.
Τα διάτομα είναι σημαντικοί πρωτογενείς παραγωγοί στα υδάτινα οικοσυστήματα. Συγκεκριμένα υπολογίζεται ότι το 20 – 25% της συνολικής δέσμευσης του διοξειδίου του άνθρακα πραγματοποιείται από αυτά, ενώ θεωρούνται οι σημαντικότεροι μη προσκολλημένοι πρωτογενείς παραγωγοί της ανοικτής θάλασσας στις εύκρατες και πολικές περιοχές. Λίγα μόνο είδη είναι άχρωμα και ζουν προσκολλημένα πάνω στις επιφάνειες των φυκών ως ετερότροφοι οργανισμοί.
Τα διάτομα συμμετέχουν συχνά σε φαινόμενα «άνθισης του νερού» (ή φυτοπλαγκτικής «άνθισης») - ο αντίστοιχος αγγλικός όρος είναι «water bloom», δηλαδή φαινόμενα κατά τα οποία ορισμένοι φυτοπλαγκτικοί οργανισμοί αυξάνονται ανά περιόδους σε αφθονία και βιομάζα, εξ’ αιτίας της επικράτησης ευνοϊκών συνθηκών στο νερό (διαθεσιμότητα θρεπτικών συστατικών και άλλοι παράγοντες) και το νερό χρωματίζεται ανάλογα με τις φωτοσυνθετικές χρωστικές των οργανισμών που επικρατούν. Τα διάτομα εμφανίζουν φαινόμενα άνθισης τόσο σε λίμνες όσο και σε παράκτιες αλλά και ωκεάνιες περιοχές (για παράδειγμα στον Ατλαντικό ωκεανό) κατά την άνοιξη.
Κάτω από δυσμενείς συνθήκες τα διάτομα έχουν την ικανότητα να σχηματίζουν ανθεκτικές δομές γνωστές ως έμμονα σπόρια, τα οποία διατηρούνται αδρανή όσο οι συνθήκες είναι δυσμενείς, ενώ όταν αυτές γίνουν ξανά ευνοϊκές προκύπτουν πάλι διάτομα από τα σπόρια.
Στο βυθό των θαλασσών σε διάφορες ωκεάνιες περιοχές οι θήκες των νεκρών διατόμων καθιζάνουν, συσσωρεύονται και σχηματίζουν μεγάλες αποθέσεις, γνωστές ως γη διατόμων. Τα ιζήματα αυτά έχουν πολλές εμπορικές εφαρμογές, όπως κατασκευή φίλτρων, ηχομονωτικών και θερμομονωτικών υλικών, καθαριστικών, αποσμητικών, λειαντικών και πολλών άλλων υλικών.
Ταξινόμηση
Μια ακόμη διαφορά ανάμεσα στις δύο κλάσεις αφορά στην εγγενή αναπαραγωγή των οργανισμών: τα κεντρικά διάτομα παράγουν αρσενικούς γαμέτες που φέρουν μαστίγιο και κινούνται, ενώ ο θηλυκός γαμέτης δε φέρει μαστίγιο. Αντίθετα τα πτεροειδή διάτομα παράγουν γαμέτες που δε φέρουν μαστίγια.
Αναπαραγωγή
Ο πιο κοινός τρόπος αναπαραγωγής για τα διάτομα είναι η αγενής αναπαραγωγή με κυτταρική διαίρεση. Κατά τη διαδικασία αυτή το κάθε νέο κύτταρο φέρει μία θυρίδα από το αρχικό κύτταρο και εκκρίνει μια δεύτερη, μικρότερη θυρίδα. Επαναλαμβανόμενες κυτταρικές διαιρέσεις κατά τις περιόδους ταχείας αναπαραγωγής (γνωστή ως φάση ακμής) με ευνοϊκές συνθήκες στο περιβάλλον (θερμοκρασία, διαθεσιμότητα θρεπτικών κ.α.) οδηγούν σε σταδιακά μικρότερο μέγεθος των διατόμων, κυρίως επειδή το διαλυμένο στο νερό πυρίτιο εξαντλείται κατά την κατασκευή των νέων κυτταρικών τοιχωμάτων, αλλά και επειδή τα κελύφη τους δεν έχουν τη δυνατότητα να μεγαλώσουν. Όταν τα κύτταρα φτάσουν σε ένα ελάχιστο κρίσιμο μέγεθος σχηματίζονται τα αυξοσπόρια (στάδια ήπιας ανακαμπτικής ανάπτυξης), τα οποία σταδιακά αυξάνουν το μέγεθός τους και ανακτάται το κανονικό μέγεθος, ή λαμβάνει χώρα εγγενής αναπαραγωγή, σε συνδυασμό με την επικράτηση ορισμένων απαραίτητων ευνοϊκών συνθηκών στο περιβάλλον, όσον αφορά τη θερμοκρασία, τα θρεπτικά, τα ιχνοστοιχεία και άλλους παράγοντες. Με τη συγχώνευση των δύο γαμετών αναπτύσσεται ένα αυξοσπόριο και το μέγεθος αποκαθίσταται όπως περιγράφηκε προηγουμένως.
Τοξίνες Διατόμων
Η σημαντικότερη και πιο ισχυρή τοξίνη που παράγουν πολλά διάτομα είναι το Δομοϊκό Οξύ (Domoic Acid, DA). Το δομοϊκό οξύ είναι μια ισχυρή νευροτοξίνη φυκών που παράγεται με φυσικό τρόπο από αρκετά Διάτομα. Συγκεκριμένα, παράγεται από 12 είδη του γένους Pseudo-nitzschia καθώς επίσης και από τα είδη: Amphora coffeaeformis και Nitzschia navis-varingica. Το DA είναι ένα υδατοδιαλυτό, πολικό αμινοξύ που συνδέεται δομικά με το καϊνικό οξύ. Δρα αγωνιστικά με το γλουταμινικό οξύ και έχει εξωτοξική δράση στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα αλλά και στα όργανα που είναι πλούσια σε υποδοχείς του γλουταμινικού στα σπονδυλωτά. Η τοξίνη αυτή είναι υπεύθυνη για μια ασθένεια  που προκαλεί στους ανθρώπους, γνωστή ως αμνησιακή δηλητηρίαση οστρακοειδών (Amnesic Shellfish Poisoning, ASP). Αυτή η ασθένεια ταυτοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1987, όταν 143 άνθρωποι αρρώστησαν και τέσσερις πέθαναν έπειτα από την κατανάλωση μολυσμένων με δομοϊκό οξύ μυδιών, τα οποία είχαν συλλεχθεί από ειδικές εγκαταστάσεις καλλιέργειάς τους στην ανατολική ακτή του Prince Edward Island στον Καναδά. Αν και έχουν αναγνωριστεί πολλές πηγές του DA και σε Μακροφύκη, τη σημαντικότερη απειλή στην ανθρώπινη υγεία προβάλλουν τα τοξικά είδη των διατόμων εξαιτίας της συσσώρευσης του DA στο σύστημα φιλτραρίσματος της τροφής που διαθέτουν κάποιοι θαλάσσιοι οργανισμοί. Τα κλινικά συμπτώματα της ASP στους ανθρώπους περιλαμβάνουν γαστρεντερική διαταραχή, σύγχυση, αποπροσανατολισμό, επιληπτικές κρίσεις, μόνιμη απώλεια της βραχύχρονης μνήμης και σε πιο ακραίες περιπτώσεις θάνατο.
Οι πληθυσμιακές εκρήξεις των τοξικών διατόμων είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα και φαίνεται να παρουσιάζουν αύξηση τόσο στην συχνότητα όσο και στην τοξικότητα απειλώντας την ανθρώπινη υγεία και την ασφάλεια των θαλασσινών τροφίμων. Εξαιτίας αυτού, έχουν εγκαθιδρυθεί πολλά προγράμματα έρευνας και ελέγχου στην δυτική ακτή των Η.Π.Α. με σκοπό τον εντοπισμό του DA σε οστρακοειδή και παράκτια νερά. Στην Ελλάδα γίνονται κάποια παρόμοια προγράμματα, μικρότερης όμως κλίμακας, κυρίως για ακαδημαϊκούς σκοπούς. Την περίοδο Αυγούστου-Οκτωβρίου 2008, έξι στελέχη του είδους Pseudo-nitzschia pseudodelicatissima απομονώθηκαν από τον Θερμαϊκό κόλπο. Τα στελέχη καλλιεργήθηκαν και υποβλήθηκαν σε ελέγχους για να διαπιστωθεί εάν παρήγαγαν DA. Τελικά εντοπίστηκε η παραγωγή του και στα έξι στελέχη και η μελέτη αυτή επιβεβαίωσε την παραγωγή του δομοϊκού οξέος από το P. pseudodelicatissima. Στη λήψη μέτρων για τον έλεγχο της ανθρώπινης έκθεσης στο DA, ηγετικό ρόλο παίζει ο Καναδάς και ακολουθούν οι: Νορβηγία, Σκωτία, Γαλλία, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία, Ιαπωνία, Αυστραλία και Νέα Ζηλανδία.
Σε πολλές περιοχές έχουν εδραιωθεί προγράμματα ελέγχου της τοξίνης και η λήψη μέτρων και εκτέλεσή τους, έχει συνδράμει στην αποφυγή νέου –καταγεγραμμένου- περιστατικού από αυτό του 1987. Αν και τα προγράμματα αυτά δείχνουν να είναι αποτελεσματικά στο να αποτρέπουν δηλητηριάσεις, είναι πιθανό να υπάρχουν επιπτώσεις από την επαναλαμβανόμενη μακρόχρονη έκθεση σε μικρή ποσότητα DA που δεν έχουν ακόμα διερευνηθεί. Έχει π.χ. διαπιστωθεί ένα σύνδρομο χρόνιας τοξικότητας του DA σε θαλάσσιους λέοντες οι οποίοι χρησιμοποιούνται ως πειραματικό είδος για την ανίχνευση των πιθανών κινδύνων σε ανθρώπους από την τοξίνη. Επιπλέον, βρίσκεται σε εξέλιξη η δημιουργία ενός σπονδυλωτού μοντέλου που θα επιτρέπει την αξιολόγηση των επιπτώσεων από την επαναλαμβανόμενη μακρόχρονη έκθεση σε χαμηλά επίπεδα DA.
Όπως αναφέρθηκε, ο μεγαλύτερος κίνδυνος έκθεσης σε DA για τους ανθρώπους και τη θαλάσσια πανίδα είναι η διατροφική κατανάλωση από μολυσμένα με τοξίνη θαλασσινά, όπως οστρακοειδή και κάποια είδη ψαριών. Επιπλέον, έχει διαπιστωθεί ότι και οι βενθικοί οργανισμοί στους οποίους συσσωρεύεται το δομοϊκό οξύ μπορούν να δράσουν σημαντικά ως τοξικοί φορείς στην πελαγική τροφική αλυσίδα. Με σκοπό την ενημέρωση των καταναλωτών έχουν διαμορφωθεί πίνακες που αναφέρουν τα είδη των σπονδυλωτών ζώων που μπορεί να είναι φορείς DA εξαιτίας της διατροφής τους. Κάποια ενδεικτικά παραδείγματα τέτοιων οργανισμών είναι: Balaenoptera musculus (μπλε φάλαινα), γένος Delphinus (κοινό δελφίνι), Engraulis mordax (γαύρος), Sardinops sagax (σαρδέλα), Psettichthys melanostictus (γλώσσα) κ.ά.
Μετά το επεισόδιο του 1987 πολυάριθμες έρευνες τοξικότητας διενεργήθηκαν με σκοπό να προσδιοριστεί η δραστικότητα του DA σε διάφορα σπονδυλωτά είδη. Τα μέχρι τώρα δεδομένα δείχνουν ότι οι άνθρωποι είναι πιο ευαίσθητοι στο DA και εμφανίζουν δυσμενή συμπτώματα σε αρκετά χαμηλότερα επίπεδα της τοξίνης έναντι των τρωκτικών και των ψαριών.
Προκειμένου να προστατευτούν οι καταναλωτές των θαλασσινών, έπειτα από το περιστατικό του ASP στον Καναδά το 1987, οι αρχές θέσπισαν ένα όριο για το επίπεδο του DA που ανέρχεται στα 20 μg DA/g ιστού οστρακοειδών. Αν τα επίπεδα του DA υπερβαίνουν αυτό το όριο, τότε είναι δυνατόν αυτό να προκαλέσει την απομόνωση της μολυσμένης παραλίας ή περιοχή καλλιέργειας οστρακοειδών. Το παραπάνω όριο έχει υιοθετηθεί πλέον και από άλλες χώρες και εφαρμόζεται υποχρεωτικά στις Η.Π.Α., Ε.Ε., Νέα Ζηλανδία και Αυστραλία για μια ποικιλία οστρακοειδών όπως τα μύδια, χτένια και στρείδια.
Βιοτεχνολογία
Η μεγάλη αύξηση του ανθρώπινου πληθυσμού και η ανάπτυξη των πόλεων συμβάλλουν στην εξάντληση των φυσικών πόρων, στην αύξηση του κόστους παραγωγής τους και συντελούν στο φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής. Για να ξεπεραστούν οι δυσκολίες στον εφοδιασμό του πληθυσμού και να μειωθεί το κόστος των πόρων η επιστημονική κοινότητα στράφηκε σε εναλλακτικές πηγές, όπως τα μικροφύκη (που συμπεριλαμβάνουν και τα διάτομα) χρησιμοποιούν διοξείδιο του άνθρακα (CO2) για να παράγουν βιομάζα ή πολύτιμες ενώσεις.
Τα διάτομα έχουν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο οικοσύστημα για εκατομμύρια χρόνια ως μία σημαντική ομάδα παραγωγής οξυγόνου στη γη και ως μία από τις σημαντικότερες πηγές βιομάζας στους ωκεανούς. Τα φύκη καλλιεργούνται εδώ και πολλά χρόνια, αλλά μόλις πρόσφατα συνειδητοποιήθηκε ότι ο ωκεανός είναι μία σχετικά αναξιοποίητη και ανεξερεύνητη πηγή βιομάζας. Χάρη στην αποτελεσματική τους ικανότητα για φωτοσύνθεση, μετατρέπουν την φωτεινή ενέργεια σε χημική ενέργεια και σε οργανικά μόρια όπως οι υδατάνθρακες και τα λιπίδια. Μέχρι πριν από κάποια χρόνια τα διάτομα είχαν περιοριστεί σχεδόν αποκλειστικά στην βασική έρευνα με ελάχιστη εκτίμηση των πρακτικών τους χρήσεων πέρα από τις πιο υποτυπώδεις εφαρμογές. Έχουν καταβληθεί προσπάθειες για την καθιέρωσή τους ως αποφασιστικά χρήσιμες εμπορικές και βιομηχανικές εφαρμογές, αλλά και νανοτεχνολογίας.
Εφαρμογές
Βιομηχανική χρήση: λιπάσματα, υδατάνθρακες για παραγωγή αιθανόλης μέσω ζύμωσης, πρωτεΐνες για παραγωγή μεθανίου μέσω αναερόβιας αεριοποίησης και φυσικά έλαια για παραγωγή βιοντίζελ. Το μεγάλο πλεονέκτημα που διαθέτουν τα διάτομα είναι οι διατροφικές τους συνήθειες, απαιτούν διοξείδιο του άνθρακα, νερό, ανόργανα άλατα και φως για να αναπτυχθούν. Επιπλέον, οι χώροι παραγωγής τους μπορούν να βρίσκονται οπουδήποτε, με αποτέλεσμα να μη στερούν καλλιεργήσιμη γη.
Νανοτεχνολογία: σήμερα τα διάτομα χρησιμοποιούνται ως συστατικά φίλτρων σε διαδικασίες καθαρισμού DNA και απορρόφησης βαρέων μετάλλων. Λόγω του ιδιαίτερου κυτταρικού τοιχώματος θα μπορούσαν μελλοντικά να χρησιμοποιηθούν και σε τσιπ υπολογιστών.
Φαρμακευτική και ιατρική χρήση: εμβόλια αντισώματα, ορμόνες, ένζυμα σκόνη ψύλλων, καλλυντικά και συστατικά οδοντόπαστας.
Διατροφική χρήση: βιταμίνες υψηλής ποιότητας, καθώς είναι πλούσια σε ακόρεστα λιπαρά οξέα και αμινοξέα, επίσης λόγω των υδατανθράκων και των λιπιδίων που παράγουν, μπορούν να αξιοποιηθούν ως τρόφιμα αλλά και ως ζωοτροφές.
Με τα τεχνολογικά άλματα των τελευταίων ετών αλλά και με την μεγάλη ανεκτικότητα σε ποικίλα περιβάλλοντα σε συνδυασμό με την οικονομική αποδοτικότητα, τα διάτομα προσφέρουν ευκαιρίες επαγγελματικές τόσο σε επιστημονικό όσο και σε επιχειρηματικό επίπεδο.
Πηγές
Κατηγορία:Φύκη Κατηγορία:Πλαγκτολογία
Ραμπίγκα Κουσάεβα
Βιογραφία
Η Ραμπίγκα έγινε δασκάλα του χωριού της στο Μπουρστζάν της Κυβερνείου της Σαμάρα το 1916. Ο μεγαλύτερος αδερφός της, Χάρης Γιουμαγκούλοβιτς Γιουμαγκούλοφ (1891-1937) ήταν ένας από τους ηγέτες του κινήματος ανεξαρτησίας του Μπασκίρ.
Το 1917 η Ραμπίγκα συμμετείχε στο Μπασκιρικό συμβούλιο στο Αρινμπούρκ ως εκπρόσωπος των Μπασκίριων του Πουγκάτσεβ. Σε αυτή τη συνάντηση υποστήριξε τα ίσα δικαιώματα για τις Μπασκίριες γυναίκες. Απαίτησε πλήρη αστικά και πολιτικά δικαιώματα για τις γυναίκες σύμφωνα με τα δικαιώματα των ανδρών και πρότεινε συγκεκριμένα μέτρα για την εφαρμογή αυτών των απαιτήσεων. Το ψήφισμα του συμβουλίου περιείχε 10 σημεία για την ισότητα των φύλων.
Το 1919 η Ραμπίγκα Γιαγκούλοβνα έγινε επικεφαλής του τμήματος γυναικείων υποθέσεων της Μπασκίρ Περιφέρειας. Οργάνωσε το συνέδριο για γυναίκες εργαζόμενες γυναίκες και αγρότισσες, που πραγματοποιήθηκε στο Στερλιτάμακ τον Σεπτέμβριο του 1920. Τον Νοέμβριο του 1921 συμμετείχε στο IX (Σύνοδος του Ρωσικού Κογκρέσου των Σοβιετικών) στη Μόσχα. Συμμετείχε στην οργάνωση και την προετοιμασία του Πρώτου Συνεδρίου των Εργαζομένων και των Αγροτών Γυναικών, που πραγματοποιήθηκε τον Νοέμβριο του 1924, και την Διάσκεψη Γυναικών της Σοβιετικής, που πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο του 1927.
Η Ραμπίγκα παντρεύτηκε τον Τσάφις Κουτσάφιεβιτς Κουσάεβ (1888-1937) το 1922, ο οποίος ήταν στρατιώτης στον Ρωσικό Αυτοκρατορικό Στρατό και συμμετείχε στο κίνημα ανεξαρτησίας του Μπασκίρ μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση.
Το 1927 η Κουσάεβα (πλέον με το επίθετο του συζύγου της) έγινε διευθύντρια του Τσουνταϊμπέρντιν-Κίντερχαϊμς στην Ουφά. Το 1929 έγινε επιθεωρητής του τμήματος του Κίντερχαϊμς της Λαϊκής Επιτροπής για την Εκπαίδευση στη Μόσχα.
Το καλοκαίρι του 1937, η Κουσάεβα είχε ένα θανατηφόρο ατύχημα κατά την επιστροφή της με το ηλεκτρικό τρένο. Την ίδια χρονιά, κατά τη διάρκεια του Μεγάλου Τρόμου ο σύζυγός της πυροβολήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου (1957 αποκαταστάθηκε) και ο αδερφός της επίσης πυροβολήθηκε το Δεκέμβριο της ίδιας χρονιάς.
Η Κουσάεβα και ο Κουσάεβ είχαν τρία παιδιά. Η πρώτη τους κόρη, η Μίνσι, πέθανε από διφθερίτιδα το 1923. Η δεύτερη κόρη τους Τανσιλού (1925-1996) έγινε μπαλαρίνα στην Περμ. Μετά το θάνατο των γονιών του, ο πεντάχρονος γιος τους, ο Ιρέκ, στάλθηκε σε ορφανοτροφείο.
Παραπομπές
Κατηγορία:Μπασκίροι φεμινιστές
Ερημοποίηση
thumb|405px|Παγκόσμιος χάρτης κινδύνου ερημοποιήσεως Με τον όρο ερημοποίηση χαρακτηρίζεται ένας τύπος υποβαθμίσεως της γης, κατά την οποία μια ήδη σχετικώς ξηρή περιοχή γίνεται όλο και ξηρότερη, συνήθως χάνοντας σώματα νερού, βλάστηση και άγρια ζωή. Η ερημοποίηση προκαλείται από ποικίλους παράγοντες, όπως η κλιματική αλλαγή και η υπερεκμετάλλευση του εδάφους εξαιτίας ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Η αυτόματη εμφάνιση ερήμων κατά τους κύκλους «ζωής» ενός πλανήτη μπορεί να αποκληθεί φυσικό φαινόμενο, ωστόσο όταν εμφανίζονται έρημοι εξαιτίας της αλόγιστης και ανεξέλεγκτης απορροφήσεως θρεπτικών συστατικών του εδάφους που είναι απαραίτητα για να παραμείνει αυτό καλλιεργήσιμο, τότε το φαινόμενο οφείλεται στην υπερεκμετάλλευση από τον άνθρωπο. Η ερημοποίηση αποτελεί σημαντικό παγκόσμιο οικολογικό και περιβαλλοντικό πρόβλημα.
Ορισμοί
Μία άλλη σχετική διαφωνία αφορά την ομαδοποίηση διάφορων ειδών ερημοποιήσεως. Αυτές κυμαίνονται από την πολύ ασαφή και κοντόφθαλμη άποψη της «ανθρωπογενούς ερήμου» (man-made-desert) μέχρι την ευρύτερη και λιγότερο εστιασμένη μορφή της «ερήμου χωρίς πρότυπο» (Non-pattern-Desert)
Η παλαιότερη γνωστή συζήτηση για το θέμα στον Δυτικό κόσμο προέκυψε σύντομα μετά τον γαλλικό εποικισμό της Δυτικής Αφρικής, οπότε η Comité d'Etudes παρήγγειλε μία μελέτη επί της desséchement progressif για να ερμηνεύσει την προϊστορική επέκταση της ερήμου Σαχάρας.
Ιστορία
Οι πλέον αξιόλογες έρημοι του κόσμου έχουν δημιουργηθεί από φυσικές διαδικασίες που αλληλεπιδρούσαν μεταξύ τους επί μεγάλα χρονικά διαστήματα. Κατά τη διάρκεια των γεωλογικών περιόδων, έρημοι εξαπλώνονταν και συρρικνώνονταν ανεξαρτήτως των ανθρώπινων δραστηριοτήτων. Οι παλαιοέρημοι είναι μεγάλες «θάλασσες από άμμο» που σήμερα είναι ανενεργές επειδή σταθεροποιούνται από βλάστηση.
Η ερημοποίηση έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ανθρώπινη ιστορία, καθώς έχει συντελέσει στην κατάρρευση αρκετών μεγάλων αυτοκρατοριών, όπως η Καρχηδονιακή, καθώς και τη μετοικεσία τοπικών πληθυσμών. Ιστορικά στοιχεία δείχνουν ότι η σοβαρή και εκτεταμένη υποβάθμιση γαιών που συνέβη πριν από αρκετούς αιώνες σε ξηρές περιοχές είχε τρία επίκεντρα: τη Μεσόγειο, την κοιλάδα της Μεσοποταμίας και το Υψίπεδο Λες της Κίνας, περιοχές δηλαδή που συντηρούσαν πυκνό και μεγάλο σχετικώς ανθρώπινο πληθυσμό.
Ουσσώ
Το Ουσσώ (ιταλικά: Usseaux) είναι ιταλικός δήμος στην Μητροπολιτική Πόλη του Τορίνο, στην περιφέρεια του Πεδεμοντίου.
Ερημοποίηση
Περιοχές που επηρεάζονται
Οι ξερότοποι (drylands) καταλαμβάνουν περί το 40 ως 41% της εκτάσεως της ξηράς στη Γη και σε αυτούς κατοικούν περισσότεροι από 2 δισεκατομμύρια άνθρωποι. Εκτιμάται ότι ποσοστό μεταξύ του 10 και του 20% της εκτάσεως των περιοχών αυτών έχει ήδη υποβαθμισθεί, με τη συνολική έκταση που επηρεάζεται από την ερημοποίηση να είναι μεταξύ 6 και 12 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα. Εκτιμάται επίσης ότι ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι απειλούνται από περαιτέρω ερημοποίηση του τόπου τους.
Η ερημοποίηση στο Σαχέλ
Η επίπτωση του παγκόσμιου ανθρωπογενούς φαινομένου του θερμοκηπίου, όσο και των τοπικών ανθρώπινων δραστηριοτήτων εμφανίζονται στο Σαχέλ. Εδώ το επίπεδο της ερημοποιήσεως είναι πολύ υψηλό σε σύγκριση με άλλες περιοχές του κόσμου.
Μελέτες έχουν δείξει ότι η Αφρική έχει χάσει περίπου 650 χιλιάδες τ.χλμ. της παραγωγικής αγροτικής γης της κατά τα τελευταία 50 χρόνια. Η διάδοση της ερημοποίησης στην ήπειρο αυτή είναι σημαντική.
Σύμφωνα με κάποιες στατιστικές, από το 1900 μέχρι την εποχή μας η Σαχάρα έχει επεκταθεί κατά 250 χλμ. προς τα νότια, καλύπτοντας επιπλέον 6.000 τ.χλμ. Αυτό σημαίνει ότι η ξηρότητα του κλίματος εξαπλώνεται γρήγορα στις χώρες του Σαχέλ. Η ερημοποίηση εκεί μπορεί να επηρεάσει δεκάδες εκατομμύρια κατοίκων. Το 70% του εδάφους της ξηρής περιοχής έχει υποβαθμισθεί και υδάτινοι πόροι έχουν εξαφανισθεί. Η απώλεια του επιφανειακού στρώματος του εδάφους σημαίνει ότι τα φυτά δεν μπορούν να ριζώσουν καλά, οπότε μπορεί να ξεριζωθούν από καταρρακτώδεις βροχές ή και από ισχυρούς ανέμους.
Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών (UNC) αναφέρει ότι περί τα 6 εκατομμύρια κάτοικοι του Σαχέλ μέσα σε 25 χρόνια θα πρέπει να εγκαταλείψουν τις ερημοποιημένες ζώνες της υποσαχάριας Αφρικής, οπότε θα κατευθυνθούν στη βόρεια παράκτια ζώνη της ηπείρου και στην Ευρώπη.
Η Κίνα και η έρημος Γκόμπι
Μια άλλη μεγάλη περιοχή που επηρεάζεται σήμερα από ερημοποίηση είναι τα όρια της Ερήμου Γκόμπι. Στην εποχή μας η έρημος Γκόμπι είναι η «ταχύτερα μετακινούμενη» έρημος της Γης: σύμφωνα με κάποιους ερευνητές, καταπίνει πάνω από 2.000 τ.χλμ. ετησίως. Αυτή η επέκταση έχει καταστρέψει ήδη πολλά χωριά που βρήκε στον δρόμο της, ιδίως στην «υποέρημο» Τενγκέρ. Αυτό σημαίνει ότι μεγάλοι πληθυσμοί Κινέζων θα πρέπει σύντομα να αντιμετωπίσουν τον ερχομό της ερήμου στον οικισμό τους. Παρά το ότι η κυρίως έρημος Γκόμπι απέχει ακόμη αρκετά από το Πεκίνο, αναφορές από μελέτες πεδίου δηλώνουν ότι υπάρχουν μεγάλοι αμμόλοφοι που σχηματίζονται μόλις 70 χιλιόμετρα έξω από τα όρια της πόλης.
Αίτια
Η άμεση αιτία είναι η απώλεια του μεγαλύτερου μέρους της βλάστησης. Αυτή επάγεται από διάφορους παράγοντες, που δρουν μεμονωμένα ή σε συνδυασμό, όπως είναι η ξηρασία, οι κλιματικές μεταβολές, το όργωμα, η υπερβόσκηση, καθώς και η αποδάσωση από υλοτόμους για καύσιμη ή οικοδομική ξυλεία. Η βλάστηση παίζει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση της βιολογικής συστάσεως του εδάφους. Μελέτες έχουν δείξει πως σε πολλά περιβάλλοντα ο ρυθμός της διαβρώσεως και της απώλειας εδάφους μειώνεται εκθετικά με την αύξηση της καλύψεως από φυτά. Οι απροστάτευτες ξηρές επιφάνειες του εδάφους αφαιρούνται από τον άνεμο ή από ραγδαίες βροχοπτώσεις, αφήνοντας άγονα στρώματα εδάφους, τα οποία ψήνονται από τον Ήλιο και γίνονται μια σκληρή επιφάνεια όπου είναι δύσκολο να φυτρώσει κάτι.
Φτώχεια
thumb|Βοσκός με τα πρόβατά του στην έρημο έξω από το [[Μαρακές]] Τουλάχιστον τα 9/10 των κατοίκων των απειλούμενων περιοχών ζουν σε αναπτυσσόμενα κράτη, όπου επιπλέον υποφέρουν και από τις οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες. Αυτή η κατάσταση επιδεινώνεται από την υποβάθμιση των εδαφών, η οποία επιφέρει μείωση της αγροτικής παραγωγικότητας, αβέβαιες συνθήκες ζωής και δυσκολία στην πρόσβαση πόρων και ευκαιριών.
Σε πολλές υπανάπτυκτες χώρες δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος από την υπερβόσκηση, την εξάντληση του εδάφους και την υπεράντληση νερού. Αυτό συμβαίνει σε οριακά παραγωγικές περιοχές του κόσμου εξαιτίας των πιέσεων που δημιουργεί ο υπερπληθυσμός για την αγροτοκτηνοτροφική εκμετάλλευση των οριακών περιοχών. Οι επενδυτές είναι κατανοητό ότι αποστρέφονται τις επενδύσεις σε ξηρές περιοχές με χαμηλή δυναμικότητα, και αυτή η απουσία επενδύσεων συνεισφέρει στην περιθωριοποίηση αυτών των ζωνών. Όταν οι δυσμενείς αγρο-κλιματικές συνθήκες συνδυάζονται με απουσία υποδομών και προσβάσεων σε αγορές, καθώς και με μη προσαρμοσμένες τεχνικές παραγωγής και ανεπαρκή εκπαίδευση του πληθυσμού, οι περισσότερες τέτοιες ζώνες αποκλείονται από την ανάπτυξη.
Συχνά η ερημοποίηση καθιστά τις αγροτικές γαίες ανίκανες να υποστηρίξουν πληθυσμούς ίσους με εκείνους που ζούσαν εκεί προηγουμένως. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα μαζικές μεταναστευτικές ροές από αγροτικές σε αστικές περιοχές, ιδιαίτερα στην Αφρική. Η συσσώρευση πληθυσμού στις πόλεις προκαλεί συχνά μεγάλη ανεργία, με τους νέους κατοίκους να καταλήγουν σε παραγκουπόλεις.
Αντίμετρα και πρόληψη
Υπάρχουν τεχνικές και αντίμετρα για τον μετριασμό ή και την αντιστροφή των αποτελεσμάτων της ερημοποιήσεως. Για μερικές μεθόδους υπάρχουν πολλά εμπόδια για την εφαρμογή τους, ενώ για άλλες η λύση απαιτεί απλώς τη χρήση της ανθρώπινης λογικής.
Μία από τις απλούστερες λύσεις που έχουν προταθεί, αν και αμφιλεγόμενη, είναι να τεθεί ένα άνω όριο στην αύξηση του πληθυσμού και τελικώς να μειωθεί αυτός.
Σημαντικός φραγμός σε μια άλλη κατηγορία λύσεων είναι ότι το κόστος της υιοθετήσεως αειφόρων αγροτικών πρακτικών υπερβαίνει συχνά τα οφέλη για μεμονωμένους αγρότες, ακόμα και όταν αυτές είναι κοινωνικά και περιβαλλοντικά ωφέλιμες. Παράλληλα, ζήτημα αποτελεί και η έλλειψη πολιτικής βουλήσεως ή/και χρηματοδοτήσεως για τη στήριξη της ανάκτηση γαιών και προγραμμάτων αντι-ερημοποίησης.
Η ερημοποίηση αναγνωρίζεται ως ένας μείζων κίνδυνος για τη βιοποικιλότητα. Κάποιες χώρες έχουν αναπτύξει σχέδια δράσεως σχετικώς, ιδίως για την προστασία της κινδυνεύουσας χλωρίδας και πανίδας.
Η αναδάσωση καταπολεμεί μία από τις βασικές αιτίες της ερημοποίησης και όχι απλώς τις συνέπειές της. Περιβαλλοντικές οργανώσεις εργάζονται σε μέρη όπου η αποδάσωση και η ερημοποίηση συνεισφέρουν σε ακραία φτώχεια. Εκεί εστιάζουν κυρίως στην εκπαίδευση των τοπικών πληθυσμών σχετικά με τους κινδύνους από την αποδάσωση και κάποτε αναπτύσσουν μαζί δενδρύλλια, τα οποία μεταφέρουν και φυτεύουν σε αποδασωμένες εκτάσεις κατά την εποχή των βροχών. Η Διεθνής Οργάνωση Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) του ΟΗΕ ανακοίνωσε το 2012 την «Πρωτοβουλία Αποκαταστάσεως Ξηρών Γαιών, προκειμένου να συγκεντρώσει γνώσεις και εμπειρία σχετικά με το θέμα αυτό. Το 2015 η FAO δημοσίευσε παγκόσμιες οδηγίες για την αποκατάσταση υποβαθμισμένων δασών και τοπίων σε ξηρές περιοχές, σε συνεργασία με το τουρκικό Υπουργείο Δασών και Υδάτων.
Σήμερα, μία από τις μεγαλύτερες μάχες κατά της ερημοποίησης δίνεται στην Κίνα και είναι γνωστή ως το «Μέγα Πράσινο Τείχος» της Κίνας. Αυτό το σχέδιο προτάθηκε από τα τέλη της δεκαετίας του 1970 και έχει εξελιχθεί σε ένα μεγάλο πρόγραμμα «οικολογικής μηχανικής», που δεν προβλέπεται να ολοκληρωθεί πριν από το έτος 2055. Σύμφωνα με κινεζικές πηγές, σχεδόν 66 δισεκατομμύρια δέντρα έχουν φυτευθεί σε μία λωρίδα-«τείχος» κατά της επεκτάσεως της ερήμου. Ενθαρρυνόμενες από την επιτυχία αυτού του προγράμματος, οι αρχές χωρών της Αφρικής σχεδιάζουν να αρχίσουν να δημιουργούν ένα ανάλογο «τείχος» κατά μήκος των ορίων της Σαχάρας.
Δύο ακόμα μέθοδοι επικεντρώνονται σε δύο άλλες πλευρές: την εξασφάλιση νερού και τη σταθεροποίηση/«υπερλίπανση» των εδαφών.
Η σταθεροποίηση του εδάφους γίνεται συχνά με τη φύτευση σειρών δέντρων ή θάμνων κατά του ανέμου, καθώς και μεγαλύτερων συστάδων δένδρων. Μειώνεται έτσι η αιολική διάβρωση του εδάφους και η εξάτμιση του νερού από το έδαφος από τον άνεμο. Αυτές οι τεχνικές ενθαρρύνονται ευρύτατα από αναπτυξιακές υπηρεσίες στο Σαχέλ από τα μέσα της δεκαετίας του 1980.
Ορισμένα εδάφη (π.χ. τα αργιλώδη) μπορεί να καταστούν με την έλλειψη νερού συμπαγή αντί πορώδη (όπως τα αμμώδη εδάφη). Κάποιες τεχνικές, όπως το zaï ή η όργωση, εφαρμόζονται τότε για να γίνει δυνατή η φύτευση.
Μια άλλη τεχνική είναι η εκσκαφή τάφρων παράλληλων με τις ισοϋψείς καμπύλες της τοπογραφίας της περιοχής, αποτρέποντας έτσι το νερό από το να ρεύσει μέσα τους και να προκαλέσει διάβρωση. Τέτοιες τάφροι έχουν μήκος περί τα 150 μέτρα και βάθος περί το 1 μέτρο. Πέτρινα τοιχία κτίζονται στις πλευρές τους, ώστε να μην «κλείσουν». Ως επινοητής της μεθόδου αυτής αναφέρεται ο Πέτερ Βέστερβελντ.
Ο εμπλουτισμός του εδάφους και η αποκατάσταση της γονιμότητάς του γίνεται συχνά από φυτά. Τα σημαντικότερα είδη τέτοιων φυτών είναι τα ψυχανθή (όσπρια), τα οποία χάρη σε συμβιωτικές σχέσεις με αζωτοβακτήρια μπορούν να δεσμεύουν το άζωτο του αέρα στο έδαφος, αλλά και φυτείες όπως τα αγρωστώδη (με ιδιαίτερη μνεία για το κριθάρι και τα φασόλια) και η χουρμαδιά. Είναι δυνατή επίσης η χρήση φρακτών από άμμο για τον έλεγχο της διαβρώσεως του εδάφους.
Μερικά ερευνητικά κέντρα (όπως το Bel-Air Research Center IRD/ISRA/UCAD) πειραματίζονται επίσης με τον εμβολιασμό ειδών δένδρων σε ξηρές ζώνες με μυκόρριζα. Οι μύκητες αυτοί προσκολλώνται στις ρίζες, δημιουργώντας μια συμβιωτική σχέση με το δέντρο, αυξάνοντας κατά πολύ την ενεργό επιφάνεια των ριζών του (επιτρέποντας στο δέντρο να συλλέξει πολύ περισσότερα θρεπτικά συστατικά από το έδαφος).
Καθώς υπάρχουν αρκετοί διαφορετικοί τύποι ερήμου, έτσι υπάρχουν και διαφορετικές μέθοδοι για την ανάκτηση εδαφών από την έρημο. Π.χ. οι επίπεδες περιοχές αλατιού στην αραβική έρημο Ρουμπ αλ Χάλι είναι μία από τις περισσότερο υποσχόμενες ερημικές εκτάσεις για την καλλιέργεια αλόφιλων φυτών και μπορεί να έρθει στη ζωή χωρίς τη χρήση γλυκού νερού ή πολλής ενέργειας.
Η φυσική αναγέννηση από αγρότες (Farmer-managed natural regeneration, FMNR) είναι μία άλλη τεχνική που έχει αποδώσει καλά αποτελέσματα στην ανάκτηση εδαφών από ερήμους. Από το 1980 αυτή η μέθοδος αναδασώσεως υποβαθμισμένων τόπων έχει εφαρμοσθεί με κάποια επιτυχία στον Νίγηρα. Είναι απλή, χαμηλού κόστους και επέτρεψε σε αγρότες να αναγεννήσουν περίπου 30 εκατομμύρια στρέμματα στη χώρα αυτή. Συνίσταται στην ενίσχυση της βλαστήσεως αυτοφυών ειδών δέντρων της περιοχής με επιλεκτικό κλάδεμα των θάμνων. Τα κλαδεμένα κλαδιά μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως επικάλυμμα στους αγρούς, κατακρατώντας περισσότερο νερό και μειώνοντας την εξάτμισή του. Επιπλέον, κατάλληλα κλαδευμένα δένδρα στις κατάλληλες αποστάσεις το ένα από το άλλο μπορούν να αυξήσουν τις αποδόσεις των καλλιεργειών. Το Humbo Assisted Regeneration Project, που εφαρμόζει τεχνικές της FMNR στην Αιθιοπία, έχει χρηματοδοτηθεί από το Ταμείο Βιοάνθρακα της Παγκόσμιας Τράπεζας, το οποίο υποστηρίζει προγράμματα που κατακρατούν άνθρακα σε δάση ή σε αγροτικά οικοσυστήματα.
left|thumb|Υποστηρίζεται ότι κατάλληλα διαχειριζόμενες μέθοδοι βοσκήσεως μπορούν να αποκαταστήσουν τους βοσκότοπους.
Η βόσκηση και η διαχείρισή της
Η αποκατάσταση των βοσκότοπων αποθηκεύει CO2 από τον αέρα σε φυτικό υλικό. Τα κοπάδια των κτηνοτρόφων, που συνήθως δεν αφήνονται να περιπλανώνται ελεύθερα, τρώνε το χόρτο ελαχιστοποιώντας την ανάπτυξή του, ενώ αν το χόρτο έμενε αβόσκητο θα αναπτυσσόταν στο τέλος τόσο, ώστε θα κάλυπτε και θα σκίαζε τα νεογέννητα χορταράκια, εμποδίζοντάς τα να φωτοσυνθέσουν και άρα να αναπτυχθούν. Μία μέθοδος που έχει προταθεί για την αποκατάσταση των βοσκότοπων είναι η τοποθέτηση φρακτών με πολλές μικρές περίφρακτες μάντρες και η μετακίνηση των κοπαδιών από τη μία μάντρα στην άλλη μετά από μια-δυο μέρες, προς μίμηση των άγριων φυτοφάγων. Με τον τρόπο αυτό υποστηρίζεται ότι το χόρτο θα αναπτυσσόταν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Εκτιμάται ότι η αύξηση της συγκρατήσεως του άνθρακα από τα εδάφη και τα φυτά στα 35 δισεκατομμύρια στρέμματα αγροτικών βοσκοτόπων του πλανήτη θα κάλυπτε σχεδόν 12 χρόνια εκπομπών CO2. Ο Άλαν Σέιβορυ (Allan Savory, γενν. 1935), εισηγητής της «ολιστικής (συστημικής) κτηνοτροφίας», ισχυρίζεται ότι, παρά τις κατηγορίες κατά των μεγάλων κτηνοτροφικών κοπαδιών ως υπεύθυνων για την ερημοποίηση, κατά την προϊστορία οι ίδιες γαίες υποστήριζαν εξίσου μεγάλα ή και μεγαλύτερα κοπάδια άγριων φυτοφάγων ζώων, ενώ εκτάσεις των ΗΠΑ από τις οποίες απομακρύνθηκαν τα κοπάδια των κτηνοτρόφων συνεχίζουν να ερημοποιούνται.
Οι ευεργετικές αυτές ιδιότητες δεν ισχύουν ωστόσο στην περίπτωση βόσκησης από κατσίκια. Ιδίως ο Νίκος Μάργαρης υποστήριζε επίμονα ότι τα ελληνικά (και τα μεσογειακά γενικότερα) δάση και οι δασικές εκτάσεις έχουν την ικανότητα φυσικής αναγεννήσεως μετά από πυρκαγιά, αν όμως βοσκηθούν από γίδια για λίγα χρόνια, τότε δεν αναγεννώνται ποτέ πια, το έδαφος χάνεται από τη διάβρωση και η περιοχή ερημοποιείται. Αυτή η μεγάλη επίπτωση προκαλείται από μία μικρή διαφορά στον τρόπο διατροφής: ενώ το πρόβατο είναι συνήθως σκυμμένο και τρώει χλόη, η κατσίκα σηκώνεται συχνά στα πίσω πόδια της για να φάει τα τρυφερά επάνω φύλλα στην κορυφή των δενδρυλλίων. Και όταν οι επάνω «οφθαλμοί» αναπτύξεως κοπούν, το δενδρύλλιο δεν παίρνει ποτέ ύψος, και ομοίως το ριζικό του σύστημα δεν αναπτύσσεται, οπότε δεν είναι σε θέση να συγκρατήσει το χώμα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έρημοι Κατηγορία:Περιβαλλοντικές κοινωνικές επιστήμες Κατηγορία:Διατήρηση Κατηγορία:Κλιματική ιστορία
Μεχταρλάμ
Το Μεχταρλάμ ή Μεχτάρ Λαμ ή και Μιχταρλάμ (περσ. και παστού: مهترلام) είναι η 16η μεγαλύτερη σε πληθυσμό πόλη του Αφγανιστάν, με 144.162 κατοίκους το 2020. Είναι η πρωτεύουσα της Επαρχίας Λαγκμάν και το κέντρο ομώνυμου διαμερίσματος. Στην επαρχία της αποτελεί όχι μόνο τη μεγαλύτερη πόλη, αλλά και τον μοναδικό μεγάλο αστικό οικισμό. Η πόλη είναι κτισμένη στην κοιλάδα που σχηματίζουν οι ποταμοί Αλισάνγκ και Αλινγκάρ, και απέχει 47 χιλιόμετρα από τη μεγάλη πόλη Τζαλαλαμπάντ. Υπάρχει ασφαλτοστρωμένος δρόμος που συνδέει τις δύο πόλεις και η διαδρομή με αυτοκίνητο διαρκεί περίπου μία ώρα. Το Μεχταρλάμ βρίσκεται σε μέσο υψόμετρο 779 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας και γεωγραφικές συντεταγμένες του κέντρου του 34°40΄06΄΄ Βόρειο πλάτος και 70°12΄32΄΄ Ανατολικό μήκος.
Αξιοθέατα
Αξιοσημείωτα στο Μεχτάρ Λαμ είναι επίσης:
Παραπομπές
Μεχταρλαμ
CP/M
Το CP/M, αρχικά ως Control Program/Monitor (Πρόγραμμα ελέγχου / επίβλεψης) και αργότερα Control Program for Microcomputers ( Πρόγραμμα ελέγχου για Μικροϋπολογιστές), είναι λειτουργικό σύστημα για την ευρεία αγορά που δημιουργήθηκε το 1974 για μικροϋπολογιστές  Intel 8080/85 από τον Gary Kildall της Digital Research, Inc. Αρχικά περιορίστηκε σε μονή διεργασία σε επεξεργαστές 8-bit και όχι περισσότερο από 64 kilobytes μνήμης, οι νεότερες εκδόσεις του CP/M πρόσθεσαν παραλλαγές πολλών χρηστών και μετακινήθηκαν σε επεξεργαστές 16-bit.
Ο συνδυασμός CP/M και επεξεργαστές με δίαυλο S-100 ήταν χαλαρά σχεδιασμένος στο MITS Altair, ένα πρώιμο πρότυπο στη βιομηχανία μικροϋπολογιστών. Αυτή η πλατφόρμα υπολογιστών χρησιμοποιήθηκε ευρέως στις επιχειρήσεις μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1970 και στα μέσα της δεκαετίας του 1980. Το CP/M αύξησε το μέγεθος της αγοράς τόσο για το υλικό όσο και για το λογισμικό μειώνοντας σημαντικά τον απαιτούμενο προγραμματισμό για την εγκατάσταση μιας εφαρμογής σε έναν υπολογιστή νέου κατασκευαστή. Ένας σημαντικός μοχλός καινοτομίας λογισμικού ήταν η έλευση (συγκριτικά) χαμηλού κόστους μικροϋπολογιστών που εκτελούσαν CP/M, καθώς ανεξάρτητοι προγραμματιστές και χάκερ τους αγόρασαν και μοιράστηκαν τις δημιουργίες τους σε ομάδες χρηστών. Το CP/M εκτοπίστηκε από το DOS αμέσως μετά την εισαγωγή του IBM PC το 1981.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιστορία υπολογιστών
Βάιε
Το Βάιε (ιταλικά: Vaie) είναι ιταλικός δήμος στην Μητροπολιτική Πόλη του Τορίνο, στην περιφέρεια του Πεδεμοντίου.
Παραπομπές
Κατηγορία:Δήμοι της Μητροπολιτικής Πόλεως του Τορίνο
Αγροτικό συμβούλιο (Ουκρανία)
Ένα αγροτικό συμβούλιο ή επίσημα, συμβούλιο χωριού (ουκρανικά: сільська́ ра́да, silska rada), συχνά συντομευμένο σε (ουκρανικά: сільра́да, silrada) είναι μια περιοχή τοπικής αυτοδιοίκησης που συνδέεται με αγροτικές κατοικημένες περιοχές στην Ουκρανία. Αυτές οι κατοικημένες περιοχές μπορούν να αναφέρονται σε δύο χωριά (ουκρανικά: село, selo) ή αγροτικούς οικισμούς (ουκρανικά: селище, selysche).
Το καθεστώς τους καθορίστηκε από το νόμο του 1997 "για την τοπική αυτοδιοίκηση της Ουκρανίας" του Βερχόβνα Ράντα.
Το 2015, υπήρχαν συνολικά 10.279 αγροτικά συμβούλια.
Παραπομπές
Κατηγορία:Διοικητική διαίρεση της Ουκρανίας
Ουσσέλιο
Παραπομπές
Κατηγορία:Δήμοι της Μητροπολιτικής Πόλεως του Τορίνο
Αλβέρτος Β΄ του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ
Ο Αλβέρτος Β΄, γερμ. Albert III (18 Σεπτεμβρίου 1620 - 22 Οκτωβρίου 1667) από τον Οίκο των Χοεντσόλερν ήταν μάργραβος του Βρανδεμβούργου-Άνσμπαχ (1634-1667).
Βιογραφία
Το 1667 απεβίωσε στο Άνσμπαχ σε ηλικία 47 ετών και τον διαδέχθηκε ο μόνος γιος του Ιωάννης-Φρειδερίκος.