cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Λιουβιγγέλδος
Άνοδος στον θρόνο
Όταν απεβίωσε ο βασιλιάς των Βησιγότθων Αθαναγίλδος (567), τον διαδέχθηκε ο Λιούβα Α΄ σε μεγαλοπρεπή τελετή που έγινε στο Ναρμπόν. Ο Λιούβα Α΄ αναγνώρισε τις ικανότητες τού μικρότερου αδελφού του Λιουβιγγέλδου και τον ανακήρυξε συμβασιλιά, και τού έδωσε και τη διοίκηση στην Εντεύθεν Ιβηρία της ανατολικής Hispania. Οι δύο συμβασιλείς είχαν ασπαστεί τον Αρειανισμό, που ήταν το κυρίαρχο δόγμα όλων των Βησιγότθων βασιλέων της Hispania μέχρι το 587. Ο Λιουβιγγέλδος νυμφεύτηκε δύο φορές, με την πρώτη του σύζυγο Θεοδοσία απέκτησε δύο γιους : τον 'αγιο Ερμινίγγελδο και τον μετέπειτα βασιλιά των Βησιγότθων Ρεκαρέδο Α΄. Μετά τον θάνατο της Θεοδοσίας, ο Λιουβιγγέλδος νυμφεύτηκε σε δεύτερο γάμο την χήρα του Αθαναγίλδου Γοϊσβίνθα. Από την πρώτη χρονιά που ο Λιουβιγγέλδος έγινε συμβασιλιάς, ξεκίνησε εκστρατείες απέναντι σε όλους τους εχθρούς των Βησιγότθων στην Ιβηρική όπως η Γαλισία, η Βυζαντινή αυτοκρατορία και οι Βάσκοι. Τις εκστρατείες αυτές καταγράφει ο ιστορικός Πέτερ Χήδερ με τον τίτλο "κατάλογος στοχευμένων επιτυχιών". Η πρώτη εκστρατεία του Λιουβιγγέλδου ξεκίνησε εναντίον της Γαλισίας (569), κατέκτησε την Ζαμόρα, την Παλένθια και το Λεόν, επιτέθηκε κατόπιν στη Βαστανία (570), όπου νίκησε τις αυτοκρατορικές δυνάμεις. Την ίδια χρονιά (570) λεηλάτησε τη Μαλάγα, την επόμενη χρονιά (571) κατέλαβε την Μεδίνα Σιδόνια. Με τον θάνατο τού μεγαλύτερου αδελφού του Λιούβα Α΄, παρέμεινε ο μοναδικός βασιλιάς (572) και κατέλαβε από τους Βυζαντινούς την Κόρδοβα.
Ο Λιουβιγγέλδος αποδέχτηκε όλες τις Ρωμαϊκές (Βυζαντινές) συνήθειες, όπως το prenomen "Φλάβιος", την πορφυρή χλαμύδα, το στέμμα, το σκήπτρο και χρυσά νομίσματα σε ανάμνηση γεγονότων. Οι Γαλίσιοι επιτέθηκαν για να ανακαταλάβουν τα εδάφη τους, και ο Λιουβιγγέλδος ξεκίνησε αντεπίθεση (573), αλλά την ίδια στιγμή έμαθε ότι απεβίωσε ο αδελφός του και θα παρέμενε ο μοναδικός βασιλιάς των Βησιγότθων. Ο Λιουβιγγέλδος ξεκίνησε τις προσπάθειες για να εξασφαλίσει την ομαλή διαδοχή, όρισε τους γιους του συμβασιλείς και δούκες του Τολέδου και του Ναρμπόν. Οι Βησιγότθοι εξακολουθούσαν να είναι στην εποχή του μία διακριτή αριστοκρατία στην Ιβηρική, και διαχωριζόντουσαν έντονα με τον παλαιότερο πληθυσμό των Ιβηρο-Ρωμαίων με νομικούς κανόνες. Ο Λιουβιγγέλδος όρισε νέους νομικούς κώδικες, κατήργησε τους παλαιούς, που χρονολογούνταν από τον 4ο αι., όταν οι Βησιγότθοι είχαν κατακτήσειαν την Ιβηρική. Ο σημαντικότερος ήταν η κατάργηση τού νόμου, που απαγόρευε τους γάμους ανάμεσα στους Βησιγότθους και τους Ίβηρο-Ρωμαίους, όταν τα πρώτα χρόνια η τιμωρία ήταν ακόμη και ο θάνατος.
Μετά τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις, ξεκίνησε νέες εκστρατείες για κατακτήσεις, κατέλαβε την Μπραγκάνσα στα σύνορα με την Γαλισία. Ο Γρηγόριος Τουρώνης ισχυρίζεται ότι ο Λιουβιγγέλδος ισχυροποίησε τις δυνάμεις του, όταν έκανε διανομή του βασιλείου του στους γιους του. Η πράξη αυτή έγινε πιθανότατα, για να περιορίσει την δύναμη των ευγενών, και αυτό προκάλεσε πολλές επαναστάσεις και απειλές από την Βυζαντινή αυτοκρατορία. Με την βοήθεια τού γιου του Ρεκαρέδου κατέπνιξε όλες τις εξεγέρσεις, και οι εχθροί του τιμωρήθηκαν με βίαιο θάνατο. Σε μιά από τις εκστρατείες του (576) ανάγκασε τον βασιλιά των Σουάβων Μίρο να γίνει φόρου υποτελής του. Ο Λιουβιγγέλδος εόρτασε τις μεγάλες νίκες του με την ίδρυση μίας πόλης, που της έδωσε το όνομα Ρεκαραδία προς τιμή του γιου του Ρεκαρέδου. Αργότερα (582) κατέλαβε και την Μέριδα, έτσι μέχρι το τέλος της βασιλείας του κατείχε σχεδόν ολόκληρη την Ιβηρική.
Η επανάσταση του Ερμινίγγελδου
δεξιά|μικρογραφία|[[Τριτημόριον (tremissis) τού Λιουβιγγέλδου, 573-578.]] Ο μεγαλύτερος γιος του Ερμινίγγελδος του ασπάστηκε την Ορθόδοξη Χριστιανική θρησκεία, σημαντικό ρόλο σε αυτό είχαν η Φράγκα σύζυγος του Ινγούνδη και ο επίσκοπος Λέανδρος της Σεβίλλης. Ο πατέρας του αντέδρασε έντονα και συνέχισε να διορίζει Αρειανούς επισκόπους, με αποτέλεσμα την εξέγερση της Βαιτικής υπό την ηγεσία του ίδιου του Ερμινίγγελδου, που υποστήριζε τους Ορθόδοξους επισκόπους: τον υποστήριζε και ο πάπας Γρηγόριος Α΄. Ο Λιουβιγγέλδος προσπάθησε να συμβιβαστεί με τον μεγαλύτερο γιο του, έτσι έκανε αποδεκτούς τους Αγίους, τα λείψανα και την ισότητα του Ιησού με τον πατέρα του, σε αντίθεση με τον Αρειανισμό που τον ήθελε υποδεέστερο. Όμως οι προσπάθειες δεν είχαν κανένα αποτέλεσμα, αφού ο Αρειανισμός είχε απορριφθεί από το σύνολο του Χριστιανισμού. Η εξέγερση του Ερμινίγγελδου ανησύχησε έντονα τον Λιουβιγγέλδο σχετικά με το θέμα της εμπλοκής των Μςεοβίγγειων στους Βησιγότθους. Ο αδελφός της Ινγούνδης Χιλδεβέρτος Β΄ έδειξε έντονο ενδιαφέρον στο βασίλειο της αδελφής του, όταν πέθανε ο πατέρας του Σιγιβέρτος Α΄. Ο Λιουβιγγέλδος προσπάθησε να προσεγγίσει τους Φράγκους, προτείνοντας τον γάμο τού μικρότερου γιου του Ρεκαρέδου με την κόρη του Χιλπέριχου Α΄ Ριγούνθα: οι διαπραγματεύσεις σταμάτησαν με τον θάνατο του Χιλπέριχου Α΄. Ο Ερμινίγγελδος παρουσίασε τον εαυτό του ως θύμα τού πατέρα του και προσπάθησε να δημιουργήσει συμμαχίες στο όνομα της Ορθοδοξίας. Παρά την υποστήριξη τού πάπα, ο Ερμινίγγελδος βρήκε ελάχιστη υποστήριξη στην εξέγερση εναντίον τού πατέρα του, και η Ρωμαϊκή (Βυζαντινή) υποστήριξη απέτυχε. Ο Λιουβιγγέλδος πολιόρκησε, κατέλαβε την Σεβίλλη (584) και έστειλε τον γιο του εξορία στην Βαλένθια, όπου την επόμενη χρονιά δολοφονήθηκε (585). Ο επίσκοπος Λέανδρος της Σεβίλλης πήγε εξορία και κατόπιν αγιοποιήθηκε. Η σύζυγος τού Ερμινίγγελδου Ινγούνδη ζήτησε την βοήθεια του ανατολικού Αυτοκράτορα Τιβέριου Β΄ και ακούστηκε για τελευταία φορά στην Αφρική. Ο πάπας έριξε την ευθύνη για την δολοφονία του Ερμινίγγελδου στον πατέρα του και δήλωσε ότι μαρτύρησε για χάρη της Ορθόδοξης πίστης.
Τελευταία χρόνια
μικρογραφία|160εσ|Άγαλμα του Λιουβιγγέλδος στη [[Μαδρίτη του γλύπτη Φελίπε δελ Κόραλ, έργο των ετών 1750-53.]] Ο Λιουβιγγέλδος κατέκτησε τους Σουηβούς, ύστερα από 40 χρόνια ανεξαρτησίας τους στην Ιβηρική (585). Οι απόπειρές τους να αποκτήσουν ξανά την ανεξαρτησία τους απέτυχαν, έτσι ο Λιουβιγγέλδος τους ανάγκασε να ορκιστούν σε αυτόν υποτέλεια. Στο τέλος της βασιλείας του παρέμειναν ανεξάρτητα μόνο δύο Βασκικά κρατίδια και ένα μικρό τμήμα στα νότια, που κατείχε η Ρωμαϊκή (Βυζαντινή) Αυτοκρατορία. Είχε τεράστιες στρατιωτικές του επιτυχίες, ωστόσο ο Λιουβιγγέλδος δεν μπόρεσε να επιτύχει την θρησκευτική ενότητα ανάμεσα στην αριστοκρατία των Αρειανών και στην Ορθόδοξη λαϊκή πλειοψηφία. Το τελευταίο έτος της βασιλείας του βρέθηκε στα βόρεια σύνορά του σε ανοιχτό πόλεμο με τους Φράγκους. Ο Λιουβιγγέλδος υπήρξε ωστόσο ο κορυφαίος βασιλιάς των Βησιγότθων της Hispania, επέτυχε την ενοποίηση της χερσονήσου με επίκεντρο την πρωτεύουσα Τολέδο. Ο Γρηγόριος του Τουρ έγραψε ότι έπεσε άρρωστος (586) και στην επιθανάτιο κλίνη του ασπάστηκε την Ορθόδοξη θρησκεία με συνεχή μετάνοια για επτά μέρες. Τον διαδέχθηκε ο μικρότερος γιος του Ρεκαρέδος Α΄, που με την Γ΄ Σύνοδο του Τολέδου (589) επέβαλε την Ορθόδοξη θρησκεία, επιτυγχάνοντας τη θρησκευτική ενότητα.
Οι μεταγενέστεροι διάδοχοι τού Λιουβιγγέλδος περιλάμβαναν τον βασιλιά Σιλδασβίνθ (642-653) και τον γιο του Ρεκένσβιθ (653-672), οι οποίοι και οι δύο αναμόρφωσαν τους Βησιγοτθικούς νόμους και τους νομικούς κώδικες, που ουσιαστικά εξάλειψαν τη διάκριση μεταξύ Ιβηρο-Ρωμαίων και Γότθων και οι οποίοι επέτρεπαν τον μεικτό γάμο μεταξύ των δύο πληθυσμών. Η πρόκληση για την κυριαρχία των Βησιγότθων ήρθε απότομα με τη μορφή Μουσουλμάνων Βερβέρων, με επικεφαλής τους τον Ομμεϋάδη Ταρίκ, οι δυνάμεις των οποίων νίκησαν τον βασιλιά Ροδέρικ των Βησιγότθων το 711 και μέχρι το 725, και το Βησιγοτθικό βασίλειο στην Hispania είχε κατακλυστεί πλήρως από μουσουλμάνους εισβολείς.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βασιλείς των Βησιγότθων
Σαράνσκ
Το Σαράνσκ (ρωσικά: Саранск) είναι πόλη και η πρωτεύουσα της Δημοκρατίας της Μορδοβίας της Ρωσίας, καθώς και το οικονομικό της κέντρο. Βρίσκεται στην πεδιάδα του Βόλγα, στη συμβολή των ποταμών Σαράνκα και Ινσάρ, περίπου 630 χιλιόμετρα ανατολικά της Μόσχας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2010, έχει 297.415 κατοίκους. Στις προηγούμενες απογραφές είχε 304.866 (2002) και 312.128 (1989) κατοίκους. Ήταν μια από τις πόλεις που φιλοξένησαν το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου 2018.
Ίδρυση
Η παλαιότερη περιγραφή του οχυρού χρονολογείται από το 1703. Ήταν ξύλινο, με ισχυρούς τοίχους από βελανιδιά και σχεδόν τετράγωνο σχήμα. Στις γωνίες ορθώνονταν τέσσερις εξάγωνοι πύργοι ύψους 16 μέτρων και διαμέτρου 8, με θέσεις για την τοποθέτηση όπλων. Άλλοι τέσσερις τετράγωνοι πύργοι βρίσκονταν στη μεσότητα των τειχών. Ο ένατος βρισκόταν στο κέντρο του οχυρού (σε περίπτωση που ο εχθρός κατάφερνε να εισχωρήσει) και λειτουργούσε ως αποθήκη πυρομαχικών. Από όλες τις πλευρές, το οχυρό περιβαλλόταν από χωμάτινο προμαχώνα, στην εξωτερική πλευρά του οποίου είχαν σκαφτεί βαθιές τάφροι. Μέσα στο οχυρό βρίσκονταν αποθήκες, στάβλοι και διάφορα δημόσια κτίρια, και γύρω του είχε αναπτυχθεί οικισμός.
Αυτοκρατορική Ρωσία
Το 1651, το Σαράνσκ έγινε διοικητικό κέντρο του Ουγιέζντ του Σαράνσκ και άρχισε να αποκαλείται πόλη. Απέκτησε επίσημα το καθεστώς πόλης το 1780. Το φθινόπωρο του 1670, τάγματα του Στεπάν Ράζιν υπό την ηγεσία του Μιχαήλ Χαριτόνοφ κατέλαβαν την πόλη και τη μετέτρεψαν σε κέντρο τους, το οποίο παρείχε τροφή και όπλα στο Ράζιν. Το Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου, τα τσαρικά στρατεύματα κατέλαβαν το Σαράνσκ ύστερα από πολλαπλές προσπάθειες, και ο Ράζιν εκδιώχθηκε. Μέχρι το τέλος του 17ου αιώνα, το Σαράνσκ είχε περισσότερους από 4.000 κατοίκους.
Το 1708, κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Πέτρου Α΄, το Επαρχιακό Γραφείο αντικαταστάθηκε από τον Κυβερνήτη και η Ρωσική Αυτοκρατορία χωρίστηκε σε 8 μεγάλες επαρχίες. Το Σαράνσκ αρχικά βρέθηκε στην επαρχία Αζόφ, αλλά ήδη από το 1709 είχε μεταφερθεί στην επαρχία Αστραχάν. Το 1719, οι αχανείς επαρχίες χωρίστηκαν σε μικρότερες επαρχίες και κυβερνεία. Το Σαράνσκ εντάχθηκε στην επαρχία Πένζα του κυβερνείου του Καζάν. Η πόλη σταδιακά έχασε τη στρατιωτική σημασία και αναδείχθηκε σε εμπορικό κέντρο. Το 1785, η Αικατερίνη Β΄ ενέκρινε το πολεοδομικό σχέδιο ανακατασκευής του Σαράνσκ. Στις αρχές του 19ου αιώνα, ο πληθυσμός του Σαράνσκ είχε φτάσει τους 7.400 κατοίκους.
Η πόλη καταστράφηκε τρεις φορές από πυρκαγιές, το 1817, 1851 και 1869. Κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα στην πόλη ιδρύθηκαν μια σχολή ζωγραφικής, τράπεζα, σταθμός παραγωγής ενέργειας και δύο δημόσιες βιβλιοθήκες. Η πόλη στα τέλη του 19ου αιώνα είχε περισσότερους από 14.000 κατοίκους. Το 1893, ο σιδηρόδρομος ο οποίος ένωσε τη Μόσχα με το Καζάν πέρασε από το Σαράνσκ. Αν και η οικονομική και πολιτική ζωή της πόλης αναπτύχθηκε, δεν εξελίχθηκε σε μείζον βιομηχανικό κέντρο και ο αγροτικός τομέας συνέχισε να κυριαρχεί.
Σοβιετική Ρωσία
Η βιομηχανική παραγωγή της πόλης γνώρισε έντονη ανάπτυξη, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, με τη δημιουργία εργοστασίων τα οποία παρήγαγαν τρόφιμα, πυρομαχικά, στολές και οχήματα για το στρατό. Ακόμη και σήμερα λειτουργούν στη πόλη εργοστάσια τα οποία παράγουν μηχανήματα, ηλεκτρικό εξοπλισμό και άλλα καταναλωτικά αγαθά. Το 1957 ιδρύθηκε στην πόλη πανεπιστήμιο.
Αδελφοποιημένες πόλεις
Το Σαράνσκ έχει αδελφοποιηθεί με τις εξής πόλεις:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
κατηγορία:Ευρωπαϊκές πόλεις της Ρωσίας κατηγορία:Δημοκρατία της Μορδοβίας
Όμηρος ο Βυζάντιος
Ο Όμηρος ο Βυζάντιος (4ος-3ος αιώνας π.Χ.) ήταν αρχαίος Έλληνας λόγιος και τραγωδός με καταγωγή από την πόλη του Βυζαντίου. Σύμφωνα με το λεξικό Σούδα η μητέρα του ήταν η επίσης ποιήτρια Μοιρώ η Βυζαντία, και ο ίδιος ονομάζονταν και ως ο Νεότερος ώστε να διακρίνεται από τον παλαιό και διάσημο επικό ποιητή του 9ου αιώνα π.Χ. Όμηρο.
Διακρίθηκε στις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ., στην αυλή του Πτολεμαίου Β´ Φιλάδελφου στην Αλεξάνδρεια, όπου μαζί με τον κύριο αντίπαλο του τον Σωσίθεο, συγκαταλέγεται ανάμεσα στους 7 σπουδαίους τραγικούς ποιητές του Αλεξανδρινού κανόνα. Του αποδίδονται πάνω από 40 έργα (ανάλογα με την πηγή, 45, 47 ή 57) από τα οποία δεν διασώζεται κανένα. Το μόνο που διασώζεται από ένα από τα έργα του είναι ο τίτλος με την ονομασία Ευρυπύλεια το οποίο πιθανώς αναφέρεται σε κάποιον Ευρύπυλο από τους πολλούς της ελληνικής μυθολογίας. Αναφέρεται επίσης πως το άγαλμα του κοσμούσε το γυμνάσιο του Ζεύξιππου στο Βυζάντιο.
Πηγές
Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες τραγικοί ποιητές
Μπελκόμπ
Το Μπελκόμπ (γαλλικά: Bellecombe) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό του Ζυρά, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ζυρά
Πανελλήνια Λέσχη Φίλων Παναθηναϊκού
Η Πανελλήνια Λέσχη Φίλων Παναθηναϊκού (ΠΑΛΕΦΙΠ) είναι οργάνωση υποστηρικτών του Παναθηναϊκού Αθλητικού Ομίλου (ΠΑΟ) που ιδρύθηκε το 1981, με πρωτοβουλία του Γιώργου Βαρδινογιάννη, τότε προέδρου του ποδοσφαιρικού τμήματος.
Για πολλά χρόνια η διοίκηση της ΠΑΕ Παναθηναϊκός αναγνώριζε την ΠΑΛΕΦΙΠ ως τον μόνο επίσημο σύνδεσμο φιλάθλων της ομάδας, με αποτέλεσμα να αποκτήσει μεγάλη δύναμη στον κόσμο του Παναθηναϊκού. Αργότερα όμως ο Γιώργος Βαρδινογιάννης δέχτηκε να αναγνωρίσει και άλλους συνδέσμους.
Η απόφαση του Βαρδινογιάννη να αναγνωρίζει την ΠΑΛΕΦΙΠ ως τον μόνο επίσημο σύνδεσμο της ομάδας επικρίθηκε ως απόπειρα ελέγχου και καθυπόταξης των οπαδών, όμως από την άλλη πλευρά, την δεκαετία του 1980 τα γήπεδα συνταράσσονταν από μεγάλης έκτασης επεισόδια και χουλιγκανισμούς, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται ανεξέλεγκτες καταστάσεις που συχνά καλούνταν να διαχειριστούν οι διοικήσεις των ομάδων, με αποτέλεσμα τιμωρίες και πρόστιμα.
Παραπομπές
Κατηγορία:Παναθηναϊκός Α.Ο.
Λάουρα Πίλντβερε
Η Λάουρα Πίλντβερε (πρώην Remmel; γ. 30 Αυγούστου 1988) αναφέρεται και ως Λάουρα, είναι Εσθονή τραγουδίστρια. Εκπροσώπησε την Εσθονία στη Eurovision του 2005 σαν μέλος του συγκροτήματος Suntribe και ξαναεκπρόσωπησε τη χώρα στη Eurovision του 2017 σε ντουέτο με τον Κόιτ Τοόμε με το τραγούδι "Verona".
Παραπομπές
Κατηγορία:Εσθονοί τραγουδιστές Κατηγορία:Συμμετέχοντες στο διαγωνισμό τραγουδιού Eurovision με την Εσθονία Κατηγορία:Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 2017 Κατηγορία:Συμμετέχοντες στη Eurovision
Μπελμόν (Ζυρά)
Το Μπελμόν (γαλλικά: Belmont) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό του Ζυρά, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ζυρά
Κοιλάδα του Λίγηρα
μικρογραφία|Ηλιοβασίλεμα στον [[Λίγηρας|Ποταμό Λίγηρα από το Κάστρο του Μονσορώ - Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης]] Η Κοιλάδα του Λίγηρα (Vallée de la Loire) βρίσκεται στο μεσαίο τμήμα του ποταμού Λίγηρα στην κεντρική Γαλλία, στις δύο διοικητικές περιφέρειες Περιοχή του Λίγηρα (Pays de la Loire) και Σαντρ-Βαλ ντε Λουάρ (Centre-Val de Loire). Η περιοχή της Κοιλάδας του Λίγηρα έχει μήκος 280 χλμ και έκταση 800 τ.χλμ. Αναφέρεται ως το Λίκνο της Γαλλίας και ο Κήπος της Γαλλίας, λόγω της αφθονίας σε αμπελώνες, οπωρώνες (όπως κερασιών), και καλλιέργειες αγκινάρας και σπαραγγιών, παράλληλα προς τις όχθες του ποταμού. Η κοιλάδα που είναι αξιοσημείωτη για τις ιστορικές πόλεις, την αρχιτεκτονική, και τα κρασιά της έχει κατοικηθεί από την Μέση Παλαιολιθική περίοδο. Το 2000, η UNESCO πρόσθεσε το κεντρικό τμήμα της Κοιλάδας του Λίγηρα στον κατάλογο με τα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Παραπομπές
Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στη Γαλλία
ΣΚ Τζιλάνι
Εξωτερικοί σύδνεσμοι
Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1945 Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Γιουγκοσλαβίας Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Κοσσυφοπεδίου
Οχυρό Άγκρα
Το Οχυρό Άγκρα είναι ένα ιστορικό φρούριο στην πόλη Άγκρα στην Ινδία. Ήταν η κύρια κατοικία των αυτοκρατόρων της Δυναστείας των Μουγκάλ μέχρι το 1638, που η πρωτεύουσα μεταφέρθηκε από την Άγκρα στο Δελχί. Είναι ένα Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ. Βρίσκεται 2,5 χλμ. βορειοδυτικά από το πιο διάσημο αδερφικό μνημείο, το Ταζ Μαχάλ. Το φρούριο περιγράφεται ακριβέστερα ως μια οχυρωμένη πόλη.
Ιστορία
μικρογραφία|Το Ντιβαν-ι-Ααμ (Αίθουσα κοινού)|εναλλ.=|αριστερά Μετά την Πρώτη Μάχη του Πανιπάτ το 1526, ο Μπαμπούρ έμεινε στο οχυρό, στο παλάτι του Ιμπραήμ Λόντι. Αργότερα έχτισε ένα μπαόλι (πηγάδι με σκαλοπάτια) εκεί. Το 1530 ο διάδοχός του, Χουμαγιούν, στέφθηκε αυτοκράτορας στο οχυρό. Το 1540 ηττήθηκε στο Μπίλγκραμ από τον Σερ Σαχ Σούρι. Το οχυρό παρέμεινε στην κατοχή των Σούρι μέχρι το 1555, που ο Χουμαγιούν το ανακατέλαβε. Το 1556 ο στρατηγός του Αντίλ Σαχ Σούρι, Χέμου, ανακατέλαβε την Άγκρα σε 1556 και καταδίωξε τον τρεπόμενο σε φυγή κυβερνήτη ως το Δελχί όπου αναμετρήθηκε με τους Μουγκά στη Μάχη του Τουγκχλακαμπαντ. μικρογραφία|Χάρτης του Κόκκινου Οχυρού στην Άγκρα από το Εγχειρίδιο του Τζόν Μάρεϊ για ταξιδιώτες το 1911|εναλλ.=|αριστερά Ο Άκμπαρ λαμβάνοντας υπόψη την κεντρική σημασία του, μετέφερε την πρωτεύουσα στην Άγκρα από το 1558. Ο ιστορικός του, Αμπού'λ Φαζλ, ανέφερε ότι επρόκειτο για τούβλινο οχυρό γνωστό ως "Μπανταλγκαρχ'. Ήταν σε ερειπωμένη κατάσταση και ο Άκμπαρ διέταξε ανακατασκευή του οχυρού με κόκκινο ψαμμίτη. Οι αρχιτέκτονες έβαλαν τα θεμέλια και χτίστηκαν με τούβλα το εσωτερικό και με ψαμμίτη οι εξωτερικές επιφάνειες. Οι περίπου 4.000 οικοδόμοι που εργάστηταν καθημερινά για οκτώ χρόνια, ολοκλήρωσαν το έργο το 1573.
Επί βασιλείας του Σαχ Τζαχάν, εγγονού του Άκμπαρ, η περιοχή διαμορφώθηκε όπως είναι σήμερα. Ο Σαχ Τζαχάν έχτισε το θαυμάσιο Ταζ Μαχάλ στη μνήμη της συζύγου του, Μουμτάζ Μαχάλ. Αντίθετα από τον Άκμπαρ, ο Σαχ Τζαχάν προτιμούσε να κατασκευάζει τα κτίρια από λευκό μάρμαρο.
Προς το τέλος της ζωής του, ο Σαχ Τζαχάν καθαιρέθηκε και τέθηκε υπό κράτηση στο οχυρό από τον γιό του, Αοραντζέμπ.
Στις αρχές του 18ου αιώνα η Αυτοκρατορία των Μαράθα εισέβαλε στο οχυρό και το κατέκτησε. Στη συνέχεια, άλλαξε χέρια μεταξύ των Μαράθα και των αντιπάλων τους πολλές φορές. Το 1761, μετά την καταστροφική ήττα στην Τρίτη Μάχη του Πανιπάτ από τον Αχμαντ Σαχ Αμπντάλι, οι Μαράθα έμειναν εκτός της περιοχής για μία δεκαετία. Το 1785 ο μονάρχης των Μαράθα Μαχάντζι Σίντε κατέλαβε το οχυρό. Οι Μαράθα το έχασαν από τους Βρετανούς κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Πολέμου Αγγλων-Μαράθα, το 1803.
Κατά την Ινδική εξέγερση του 1857 το οχυρό έγινε το πεδίο μίας μάχης που προκάλεσε το τέλος της κυριαρχίας της Βρετανικής Εταιρείας ανατολικών ινδιών στην Ινδία, και οδήγησε σε έναν αιώνα άμεσης διακυβέρνησης της Ινδίας από τη Βρετανία.
Διάταξη
Το οχυρό των 380 στρεμμάτων έχει ημικυκλικό σχήμα, η χορδή του είναι παράλληλη προς το ποτάμι και οι τοίχοι του είναι εβδομήντα μέτρα ψηλοί. Οι διπλοί προμαχώνες έχουν τεράστια κυκλικά προπύργια κατά διαστήματα, με επάλξεις, πολεμίστρες, πολεμικές δομές.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στην Ινδία Κατηγορία:Ισλαμική αρχιτεκτονική Κατηγορία:Αυτοκρατορία των Μουγκάλ
Αγνή Χέντβιχ του Άνχαλτ
Η Αγνή-Χέντβιχ, γερμ.: Agnes-Hedwig von Anhalt (12 Μαρτίου 1573, Ντέσαου - 3 Νοεμβρίου 1616, Σόντενμπουργκ) από τον Οίκο των Ασκάνια ήταν πριγκίπισσα του Άνχαλτ εκ γενετής, ηγουμένη του Γκέρνροντε και από γάμο εκλέκτορας της Σαξονίας και αργότερα δούκισσα του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ.
Βιογραφία
Ήταν κόρη του Ιωακείμ-Ερνέστου πρίγκιπα του Άνχαλτ και της δεύτερης συζύγου του Eλεονόρας της Βυρτεμβέργης. Από το 1581 έως το 1586 ήταν ηγουμένη του αυτοκρατορικού αβαείου του Αγίου Κύριακ στο Γκέρνροντε.
Στις 3 Ιανουαρίου 1586, σε ηλικία 13 ετών, παντρεύτηκε τον Αύγουστο εκλέκτορα της Σαξονίας, και έγινε η δεύτερη σύζυγός του. Τη νύχτα του γάμου τους, λέγεται ότι ζήτησε την απελευθέρωση του Κάσπαρ Πέουσερ. Ο Αύγουστος απεβίωσε λίγες εβδομάδες αργότερα, στις 11 Φεβρουαρίου 1586. Η Αγνή-Χέντβιχ έλαβε το κάστρο του Λίχτενμπουργκ ως δικό της εισόδημα (wittum), αλλά δεν έζησε ποτέ εκεί.
Δύο χρόνια αργότερα, στις 14 Φεβρουαρίου 1588, παντρεύτηκε τον Ιωάννη Β΄ δούκα του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ και ήταν και η δεύτερη σύζυγός του. Απεβίωσε το 1616, έξι χρόνια πριν από τον σύζυγό της.
Οικογένεια
Παντρεύτηκε πρώτα το 1586 τον Αύγουστο των Βέττιν εκλέκτορα της Σαξονίας, ο οποίος απεβίωσε λίγους μήνες μετά.. Δεν είχαν απογόνους.
Έπειτα η Αγνή-Χέντβιχ έκανε δεύτερο γάμο με τον Ιωάννη Β΄ των Όλντενμπουργκ δούκα του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Σόντερμπουργκ και είχε τέκνα:
Υποσημειώσεις
Κατηγορία:Γερμανίδες δούκισσες Κατηγορία:Εκλέκτειρες της Σαξονίας
Σαντάλ Γιάνσεν
Η Σαντάλ Γιάνσεν (γεννημένη στις 15 Φεβρουαρίου 1979) είναι ολλανδή ηθοποιός, τραγουδίστρια και τηλεοπτική παρουσιάστρια. Συμμετείχε στις ταινίες The Preacher, Full Moon Party και Deuce Bigalow: European Gigolo και παρουσίασε την ολλανδική εκδοχή του Idols. Έπαιξε επίσης την Belle στην ολλανδική μουσική έκδοση του Beauty and the Beast και της Jane στην ολλανδική μουσική έκδοση του Tarzan. Επίσης, τραγούδησε ένα τραγούδι ενάντια στον καρκίνο, το "Vecht Mee" (Αγγλικά: Καταπολέμηση με εμάς) με τον ολλανδό ράπερ Yes-R. Από τα τέλη του 2011, παριστάνει την Glinda στο μιούζικαλ Wicked.
Ζωή και σταδιοδρομία
Η Γιάνσεν γεννήθηκε στο Τέγκελεν. Σπούδασε στο Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten. Διδάχτηκε κλασσική, σύγχρονη, τζαζ και τάπντανς, ενεργώντας, τραγουδώντας και μουσικό ρεπερτόριο. Έπαιξε σε διάφορα μιούζικαλ, συμπεριλαμβανομένου του Crazy For You, Kunt u mij de weg naar Hamelen vertellen, mijnheer?, Saturday Night Fever, 42nd Street, Beauty and the Beast, Tarzan και Petticoat.
Έπαιξε πολλούς ρόλους γκεστ σε τηλεοπτικές εκπομπές όπως Baantjer, Intensive Care, De Band, Meiden van De Wit και Kinderen Geen Bezwaar. Επίσης φιλοξένησε τη Staatsloterij Live και την ολλανδική εκδοχή των Idols. Ο Janzen έπαιξε διάφορα κομμάτια στις ταινίες: De Dominee, Feestje , Deuce Bigalow: Ευρωπαίοι Gigolo , Volle Maan , Alles είναι Liefde , Kicks και η ταινία Loverboy για την τηλεόραση. Τον Δεκέμβριο του 2002, το σινγκλ "Achter De Sterren", το τραγούδι τίτλου από την ταινία Science Fiction, κυκλοφόρησε.
Η Janzen κέρδισε το μουσικό βραβείο John Kraaijkamp το 2002 για το επερχόμενο ταλέντο για το προβάδισμά του στο Πυρετός το Σαββατόβραδο. Επίσης κέρδισε ένα μουσικό βραβείο το 2005 για την καλύτερη ηθοποιό σε υποστηρικτικό ρόλο για το μιούζικαλ Crazy For You. Πήρε το υποψήφιο για το καλύτερο γυναικείο προβάδισμα το 2006 ως Belle στην ομορφιά και το θηρίο και το 2007 πήρε το υποψήφιο για το ίδιο βραβείο για το ρόλο της ως Jane στο μουσικό Tarzan. Λόγω της εγκυμοσύνης της, έπρεπε να εγκαταλείψει προσωρινά το ρόλο της στο μουσικό Tarzan από τον Σεπτέμβριο του 2008 έως τον Απρίλιο του 2009. Αντικαταστάθηκε από τον Bente van den Brand. Μετά από τον Ταρζάν έπαιξε ρόλο στο Μουσικό Φεστιβάλ Disney. Το 2010 Janzen μπορεί να δει στο μουσικό Petticoat. Πρόκειται για ένα πρωτότυπο ολλανδικό μουσικό, το οποίο γράφτηκε ειδικά γι 'αυτήν. Μετά το ρόλο της στην Petticoat έπαιξε το ρόλο της Glinda στην ολλανδική παράδοση του μουσικού Wicked του Broadway.
Το 2011, η Janzen έληξε τη σύμβασή του με το ολλανδικό τηλεοπτικό κανάλι AVRO και υπέγραψε σύμβαση με την RTL. Σύμφωνα με αυτήν, η φιλοξενία των βραβείων δείχνει ότι φιλοξενεί στο AVRO για τέταρτη συνεχή χρονιά, θα έκανε την εμφάνισή της φθηνή. Ήταν ενθουσιασμένη από την ιδέα να βιώσει άλλα πράγματα. Το 2012 ο Janzen είχε ρόλους στη σειρά Divorce και Goede tijden, slechte tijden. Αργότερα το 2019 ο Janzen επέστρεψε σε ένα άλλο μικρό ρόλο στο Goede tijden, slechte tijden.
Στα χρόνια από το 2015 έως το 2016, η Janzen ήταν παρουσιαστής στη Γερμανία στο The Voice Kids και ως μέλος της κριτικής επιτροπής στα Superkids.
Το 2019 η Janzen ήταν ένα από τα μέλη του "Wall of the World" στην αμερικανική τηλεοπτική εκπομπή The World's Best. Στις 4 Δεκεμβρίου 2019, ανακοινώθηκε ένας από τους τρεις παρουσιαστές του Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision 2020 στο Ρότερνταμ μαζί με την Edsilia Rombley και τον Jan Smit.
Τηλεόραση
Ως ηθοποιός
Ως παρουσιάστρια / κριτής
Προσωπική ζωή
Η Janzen είναι σε σχέση με τον Marco Geeratz. Στις 23 Ιανουαρίου 2009 γέννησε τον γιο τους τον James. Στις 15 Δεκεμβρίου 2014 το ζευγάρι παντρεύτηκε στο Λονδίνο. Ο Geeratz έχει και άλλα τρία παιδιά από προηγούμενη σχέση. Στις 30 Μαρτίου 2018 γέννησε τον δεύτερο γιο τους τον Bobby.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Διαγωνισμός Τραγουδιού Eurovision 2021 Κατηγορία:Ολλανδοί τραγουδιστές Κατηγορία:Παρουσιαστές Κατηγορία:Ολλανδές ηθοποιοί κινηματογράφου Κατηγορία:Ολλανδές ηθοποιοί τηλεόρασης Κατηγορία:Ολλανδές ηθοποιοί θεάτρου
Μπερσαγιέν
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ζυρά
Οικονομία της Βόρειας Μακεδονίας
Η οικονομία της Βόρειας Μακεδονίας έχει απελευθερωθεί περισσότερο, με βελτιωμένο επιχειρηματικό περιβάλλον, έπειτα από την ανεξαρτησία της από τη Γιουγκοσλαβία το 1991. Αυτή η εξέλιξη στέρησε από τη Βόρεια Μακεδονία τις κύριες προστατευμένες αγορές της και τις μεγάλες επιχορηγήσεις από το Βελιγράδι. Πριν από την ανεξαρτησία, η Βόρεια Μακεδονία ήταν η φτωχότερη Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας (μόνο το 5% της συνολικής Ομοσπονδιακής παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών). Η απουσία υποδομής, οι κυρώσεις του ΟΗΕ στη μεγαλύτερη αγορά της χώρας, την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας, και ένα Ελληνικό οικονομικό εμπάργκο εμπόδισε την οικονομική ανάπτυξη μέχρι το 1996.
Τα εμβάσματα των εργατών και η εξωτερική βοήθεια έχουν ελαφρύνει τη δύσκολη περίοδο της ανάκαμψης. Το ΑΕΠ της χώρας αναπτύχθηκε κάθε χρόνο εκτός από το 2001, όπου αυξήθηκε κατά 5% το 2000. Ωστόσο, η ανάπτυξη το 1999 ήταν χαμηλότερη, συνεπεία των σοβαρών οικονομικών επιπτώσεων από τον Πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου.
Η επιτυχημένη ιδιωτικοποίηση το 2000 ενίσχυσε τα συναλλαγματικά αποθέματα της χώρας σε πάνω από 700 εκατομμύρια δολάρια. Επίσης, η ηγεσία επέδειξε συνεχή δέσμευση για οικονομική μεταρρύθμιση, ελεύθερο εμπόριο και περιφερειακή ολοκλήρωση. Η οικονομία μπορεί να καλύψει τις βασικές ανάγκες της σε τρόφιμα, αλλά εξαρτάται από εξωτερικές πηγές για όλο το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο και τα περισσότερα σύγχρονα μηχανήματα και εξαρτήματα. Ο πληθωρισμός αυξήθηκε στο 11% το 2000, κυρίως λόγω των υψηλότερων τιμών του πετρελαίου.
Η Βόρεια Μακεδονία βιώνει έναν από τους μεγαλύτερους ρυθμούς ανάπτυξης της Ευρώπης, φτάνοντας ετησίως μέσο όρο ανάπτυξης 4% (ακόμη και κατά τη διάρκεια της πολιτικής κρίσης), καθιστώντας τη συγκρίσιμη με χώρες όπως η Ρουμανία και η Πολωνία.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Βορεια Μακεδονια  Κατηγορία:Σελίδες με πηγές CS1 στα Σλαβομακεδονικά (mk) Κατηγορία:Σφάλματα CS1: εξωτερικοί σύνδεσμοι Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις
Αθαναγίλδος
Ο Αθαναγίλδος, Athanagild, (π. 517 – Δεκέμβριος 567) ήταν Βησιγότθος βασιλιάς της Ισπανίας και της Σεπτιμανίας. Είχε επαναστατήσει εναντίον τού προκατόχου του, Αγίλα Α΄, το 551. Οι στρατοί τού Αγκίλα και του Αθαναγίλδος συναντήθηκαν στη Σεβίλλη, όπου ο Αγκίλα γνώρισε μία δεύτερη ήττα. Μετά το τέλος τού Αγκίλα το 554, ήταν ο μοναδικός ηγεμόνας για το υπόλοιπο της βασιλείας του.
Ο Ρότζερ Κόλινς γράφει ότι η βασιλεία του Αθαναγίλδος «είναι ίσως πιο σημαντική από ό,τι οι πηγές μας μπορούν να μας αφήσουν να πιστέψουμε». Ο Κόλινς υποστηρίζει ότι η αφήγηση του Ισίδωρου της Σεβίλλης μπορεί να έχει χρωματιστεί από την εχθρότητα, που είχαν οι επόμενοι Βησιγότθοι βασιλείς προς τον Αθαναγίλδος και τους απογόνους του.
Η ρωμαϊκή εισβολή
Κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης μεταξύ των δύο, μία ρωμαϊκή δύναμη που στάλθηκε από τον Ιουστινιανό Α΄ κατέλαβε τον έλεγχο ενός μεγάλου τμήματος της Hispania Baetica (Ανδαλουσίας). Το πρόσχημα της άφιξής τους είναι ασαφές. Ο Πέτερ Χήδερ δηλώνει ότι ο Ιορδάνης ο Αλανός υπονοεί ότι ο Aγκίλα τους είχε καλέσει. Ο Ισίδωρος της Σεβίλλης αναφέρει δύο αντικρουόμενες ιστορίες: στο τμήμα για τον Αγκίλα, οι Γότθοι που τον περιέβαλλαν τον σκότωσαν από φόβο, «μήπως οι Ρωμαίοι στρατιώτες εισβάλουν στην Ισπανία με το πρόσχημα της παροχής βοήθειας», ενώ στην επόμενη ενότητα ο Ισίδωρος αναφέρει ότι ο Αθαναγίλδος είχε ζητήσει βοήθεια από τον Ιουστινιανό Α΄, αλλά μόλις έφτασαν στην Ισπανία «δεν μπόρεσε να τους απομακρύνει από το έδαφος τού βασιλείου, παρά τις προσπάθειές του». Ο Κόλινς σημειώνει ότι «και στις δύο άλλες δυτικές επεμβάσεις τού Αυτοκράτορα Ιουστινιανού Α΄, στην Αφρική το 533 και στην Ιταλία το 535, ήρθε φαινομενικά για να υποστηρίξει τα δικαιώματα των νόμιμων μοναρχών έναντι των σφετεριστών», συμφωνώντας έτσι με την εκδοχή του Ιορδάνη για τα γεγονότα.
Αν και ο Αθαναγίλδος ανέκτησε μερικές πόλεις, οι Ρωμαίοι είχαν το μεγαλύτερο μέρος της κατάκτησής τους, η οποία οργανώθηκε ως επαρχία της Σπανίας, πολύ μετά το τέλος της βασιλείας του. Δεν είναι σαφές η ακριβής περιοχή, που κάλυπτε αυτή η επαρχία. Ο Τζ. Μπ. Μπιούρυ δηλώνει ότι "περιλάμβανε συνοικίες και πόλεις στα δυτικά, καθώς και στα ανατολικά των Στενών των Γιβραλτάρ" και περιλάμβανε τις πόλεις της Νέας Καρχηδόνας (Καρθαγένη), της Κορδούβας (Κόρδοβας) και της Ασιονίας. Ο Πήτερ Χέδερ, ενώ συμφώνησε ότι περιελάμβανε τη Νέα Καρχηδόνα και την Ασιονία, είναι αμφίβολος για την Κόρδουβα και είναι βέβαιο ότι συμπεριλήφθηκαν η Μάλαγα και η Σαγοντία. Ο Κόλινς συμφωνεί ότι η Κόρδουβα δεν τέθηκε υπό ρωμαϊκό έλεγχο, ούτε η κοιλάδα του Γουαδαλκιβίρ, δηλώνοντας ότι τα κύρια οχυρά τους ήταν η Μεδίνα Σιδόνια, η Μάλαγα και η Νέα Καρχηδόνα.
Ο Αθαναγίλδος απεβίωσε από φυσικά αίτια στο Τολέδο, σύμφωνα με τον Ισίδωρο, και μετά, μετά από μεσοβασιλεία πέντε μηνών, ο Λιούβα Α' έγινε βασιλιάς.
Δυναστικές συμμαχίες
Η βασίλισσά του, Γκοϊσβίνθα, του έδωσε δύο κόρες: τη Μπρουνχίλντα και τη δολοφονημένη Γκαλσβίνθα, οι οποίες ήταν παντρεμένες με δύο Μεροβίγγειους αδελφούς: τον Σιγιβέρτο Α' της Αυστρασίας και τον Χιλπέρριχο Α΄, βασιλιά των Φράγκων της Νευστρίας. Αν και ο Γρηγόριος της Τουρ αναφέρει ότι οι λόγοι γι' αυτό ήταν ότι ο Σιγιβέρτος περιφρόνησε τη διαδεδομένη πρακτική "να παίρνεις συζύγους, που ήταν εντελώς ανάξιες" και αναζητούσε την όμορφη και καλλιεργημένη Μπρουνχίλντα, ενώ η Χιλπέριχος Α΄ νυμφεύτηκε την αδελφή της λόγω αδελφικής αντιπαλότητας, επισημαίνει ο Ίαν Γουντ. Ότι οι συνθήκες και η κλίμακα της προίκας (morgengab) υποδηλώνουν ότι η κατάσταση ήταν πιο περίπλοκη. «Ο Αθαναγίλδος δεν είχε γιους. Παντρεύοντας δύο κόρες με Φράγκους βασιλείς, ίσως σκόπευε να εμπλέξει τους Μεροβίγγειους στη διαδοχή των Βησιγότθων. Ίσως ήλπιζε ότι οι γάμοι θα έδιναν εγγόνια, που θα μπορούσαν να τον διαδεχτούν»
Ωστόσο, το τέλος του Αθαναγίλδος το 567 άλλαξε την κατάσταση. Ο Γουντ εικάζει ότι η ημερομηνία της δολοφονίας της Γκαλσβίνθας ακολούθησε αμέσως μετά το τέλος του. Η Μπρουνχίλντα απέφυγε τη μοίρα της αδελφής της και έγινε κεντρικό πρόσωπο της φραγκικής ιστορίας για το υπόλοιπο του 6ου αι. Τέλος, ο Γκοϊσβίνθα επέζησε της αναταραχής, που ακολούθησε το τέλος του Aθάναγκιλντ και έγινε η δεύτερη σύζυγος του Λιουβιγγέλδος, αδελφού του διαδόχου του Aθάναγκιλντ, Λιούβα. Ο ίδιος ο Λιουβιγγέλδος ήταν ο μελλοντικός βασιλιάς των Βησιγότθων.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βασιλείς των Βησιγότθων
Σολτανίγιε
Το Σολτανίγιε ( Soltania/ Sultania) είναι η πρωτεύουσα πόλη της Περιοχής Σολτανίγιε στην Κομητεία Αμπάρ, Ζαντζάν, Αζερμπαϊτζάν στο βορειοδυτικό Ιράν.
Κατά την απογραφή του 2006 ο πληθυσμός της ήταν 5.684 άτομα σε 1.649 οικογένειες.
Ιστορία
Το Σολτανίγιε, που βρίσκεται 240 χλμ. βόρειοδυτικά της Τεχεράνης, χτίστηκε ως η πρωτεύουσα των Μογγολικών Ιλχανάτων που κυβερνούσαν το Ιράν κατά τον 14ο αιώνα. Η ονομασία που σχετίζεται με τον Ισλαμικό τίτλο ηγεμόνα του σουλτάνου μεταφράζεται αόριστα ως "Αρχοντικό". Από το Σολτανίγιε πέρασε ο Ρουί Γκονθάλεθ ντε Κλαβίχο, που ανέφερε ότι η πόλη ήταν κομβικό σημείο για την εξαγωγή μεταξιού.
Το 2005 η UNESCO αναγνώρισε το Σολτανίγιε ως Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Εκκλησιαστική ιστορία
Την 1η Απριλίου 1318 ιδρύθηκε η λατινική Μητροπολίτικη Αρχιεπισκοπή του Σολτάνια
Το 1329 η λατινική Επισκοπή τηςΣαμαρκάνδης έγιναν υποτελείς βοηθοί επίσκοποι για το Χανάτο Τσαγκατάι, μέχρις ότου ο Ταμερλάνος (ιδρυτής των Τιμουρίδων του Ουζμπεκιστάν) σάρωσε όλη τη Σαμαρκάνδη.
Αναφορές
Κατηγορία:Ιράν Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στο Ιράν
Five Nights at Freddy's (βιντεοπαιχνίδι)
Το Five Nights at Freddy's είναι point and click βιντεοπαιχνίδι επιβίωσης τρόμου πρώτου προσώπου που αναπτύχθηκε από τον Scott Cawthon. Το παιχνίδι επικεντρώνεται στην Πιτσαρία με το όνομα "Freddy Fazbear's Pizza" όπου ο παίκτης πρέπει να δράσει ως ο νυχτοφύλακας με σκοπό να αποφύγει τα animatronics της πιτσαρίας τα οποία τη νύχτα ζωντανεύουν, με μοναδική άμυνα προς αυτά κάμερες ασφαλείας και δυο ηλεκτρονικές πόρτες.
Τρόπος παιχνιδιού
Ο παίκτης πρέπει να επιβιώσει τη βάρδια του που είναι από τις 12 τα μεσάνυχτα ως τις 6 το πρωί (περίπου 8 λεπτά και 36 δευτερόλεπτα σε πραγματικό χρόνο, 4 λεπτά και 30 δευτερόλεπτα στο κινητό και tablet), χωρίς να δεχθεί επίθεση από τα ρομποτικά ζώα που τριγυρίζουν το κατάστημα. Ο παίκτης, ο οποίος κάθεται σε ένα γραφείο και δεν είναι σε θέση να κινηθεί, έχει πρόσβαση σε ένα δίκτυο από κάμερες ασφαλείας σε όλη την εγκατάσταση για να παρακολουθεί τις κινήσεις των ρομποτικών ζώων. Οι τέσσερις από τους πέντε ρομποτικούς χαρακτήρες έχουν διαφορετικά πρότυπα κίνησης, ενώ ο πέμπτος ο "Golden Freddy", εμφανίζεται μόνο όταν έχουν ληφθεί ορισμένες ενέργειες. Ωστόσο, οι περισσότερες από τις κινήσεις των χαρακτήρων λαμβάνουν χώρα εκτός οθόνης. Οι κάμερες φορτίζονται από αμυδρή ενέργεια, έχουν παραμορφωμένη εικόνα και δεν καλύπτουν ορισμένες περιοχές του κτιρίου, κυρίως τους δύο διαδρόμους ακριβώς αριστερά και δεξιά του παίκτη. Ο παίκτης δεν μπορεί να αφήσει το δωμάτιο αλλά μπορεί να κλείσει τις πόρτες και να ανάψει εν συντομία τα φώτα στους διαδρόμους για να ελέγξει για τα κουκλάκια. Η συνεχής χρήση αυτών των δράσεων όμως καταναλώνουν την περιορισμένη ηλεκτρική ενέργεια. Αν τελειώσει η ενέργεια οι κάμερες παύουν να λειτουργούν οι πόρτες ανοίγουν και κλείνουν όλα τα φώτα, αφήνοντας τον παίκτη χωρίς άμυνα απέναντι σε μια επίθεση. Εκείνη τη στιγμή θα επικρατήσει σκοτάδι και μουσική θα αρχίζει να παίζει μαζί με ένα ζευγάρι από φωσφορίζοντα μάτια που ανήκουν στον Φρέντυ τον Αρκούδο. Αν ο παίκτης είναι άτυχος και η ώρα δεν πάει 6 τότε ο Φρέντυ θα σκοτώσει τον παίκτη.
Πλοκή
Ο Μάικ Σχμιντ πιάνει δουλεία ως νυχτοφύλακας στην πιτσαρία "Freddy Fazbear's Pizza". Ένα μήνυμα στον τηλεφωνητή που άφησε ο προκάτοχος του Μάικ εξηγεί ότι τα ρομποτικά ζώα του εστιατορίου ο Φρέντυ, ο Μπόνι, η Τσίκα και ο εγκαταλελειμμένος Φόξυ είναι σε θέση να περιφέρονται ελεύθερα το βράδυ, γιατί αν είχαν παραμείνει εκτός λειτουργίας για μεγάλο χρονικό διάστημα, οι σερβοκινητήρες τους θα είχαν κλειδώσει. Προσθέτει επίσης ότι τα ρομπότ δεν είναι πια ελεύθερα να κυκλοφορούν τη μέρα μετά από ένα επεισόδιο που αναφέρεται ως το "δάγκωμα του '87", στην οποία κάποιος έχασε το μετωπιαίο λοβό του. Ο υπάλληλος προειδοποιεί τον Μάικ ότι αν ένα από τα ρομπότ συναντήσει έναν άνθρωπο, που θα νομίσει ότι είναι ενδοσκελετός χωρίς κοστούμι και θα προσπαθήσουν να τον βάλουν σε μια εφεδρική στολή του Φρέντυ σκοτώνοντας τον άνθρωπο.
Αποκόμματα εφημερίδων στο φόντο μιας από τις σκηνές αποκαλύπτουν ότι το εστιατόριο ήταν μέρος εξαφανίσεων πέντε παιδιών των οποίων τα πτώματα δεν βρέθηκαν ποτέ, αφού ένας άνδρας ντυμένος ως ένα από τα ρομπότ (Purple Guy) παρέσυρε τα παιδιά σε ένα δωμάτιο και τα σκότωσε. Το εστιατόριο έγινε τόπος κι άλλων εξαφανίσεων ανθρώπων. Αργότερα, το εστιατόριο έλαβε καταγγελίες ότι τα ρομπότ άρχισαν να βάφονται με αίμα και βλέννα γύρω από τα μάτια και το στόμα, με έναν πελάτη να τα αποκαλεί "νεκροζώντανα κουφάρια".
Υποδοχή
Το παιχνίδι ήταν εξαιρετικά επιτυχημένο τόσο σε πωλήσεις όσο και σε κριτικές. Έγινε το αντικείμενο πολλών δημοφιλών "Let's play" βίντεο στο YouTube. Το Five Nights at Freddy's είχε αρκετή επιτυχία ώστε να το ακολουθήσουν τέσσερις συνέχειες. Το παιχνίδι αγαπήθηκε από τους κριτικούς και θεωρήθηκε μια ξεχωριστή εκδοχή του τρόμου. Με ιδιαίτερη έμφαση στην απλοϊκή σχεδίαση του, το gameplay και την αισθητική συνέβαλαν σε μια συνολική αίσθηση του φόβου και της παράνοιας. Ο δημιουργός του, ο Scott Cawthon έχει γράψει βιβλία, όπως το «Survival Logbook», μία τριλογία με τα βιβλία «The Silver Eyes», «The Tuisted Ones» και το «The Fourth Closet».Το Five Nights at Freddy's ήταν το παιχνίδι με τις μεγαλύτερες πωλήσεις στο Desura για την εβδομάδα που έληξε στις 18 Αυγούστου 2014. Τρεις συνέχειες κυκλοφόρησαν: το Five Nights at Freddy's 2, το Five Nights at Freddy's 3, το Five Nights at Freddy's 4 και το Five Nights at Freddys's: Sister Location.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Five Nights at Freddy's Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια του 2014 Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια επιβίωσης Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια τρόμου Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια των Windows Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια για κινητά Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια point-and-click Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια με ανθρωπόμορφους χαρακτήρες Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια τοποθετημένα στα 1990s
Αδελφοί Ρομπέρ
Οι Αδελφοί Ρομπέρ (Les Frères Robert) ήταν δύο Γάλλοι επιστήμονες. Οι Αν-Ζαν Ρομπέρ (Anne-Jean Robert, 1758–1820) και Νικολά-Λουί Ρομπέρ (Nicolas-Louis Robert, 1760–1820) ήταν οι μηχανικοί που κατασκεύασαν το πρώτο αερόστατο υδρογόνου στον κόσμο για τον καθηγητή Ζακ Σαρλ, το οποίο πέταξε από το κεντρικό Παρίσι στις 27 Αυγούστου 1783. Συνέχισαν με την κατασκευή του πρώτου επανδρωμένου αεροστάτου υδρογόνου, και τη 1η Δεκεμβρίου 1783 ο Νικολά-Λουί συνόδευσε τον Ζακ Σαρλ σε πτήση 2 ωρών και 5 λεπτών. Το βαρόμετρο και το θερμόμετρο τους συνεισέφεραν στην πρώτη πτήση αεροστάτου και παρείχαν μετεωρολογικές μετρήσεις της ατμόσφαιρας απάνω από την επιφάνεια της Γης.
Οι αδελφοί στη συνέχεια πειραματίστηκαν με το επίμηκες ελλειπτικό σχήμα για το κάλυμμα υδρογόνου σε αερόστατο που προσπάθησαν να τροφοδοτήσουν και το πηδαλιουχούσαν με κουπιά και ομπρέλες. Το Σεπτέμβριο του 1784 οι αδελφοί πέταξαν 186 χιλιόμετρα από το Παρίσι στο Μπεβρί, την πρώτη πτήση απόστασης πάνω από 100 χιλιόμετρα.
Παρασκήνιο
Οι αδελφοί Ρομπέρ ήταν επιδέξιοι μηχανικοί με εργαστήριο στην Πλας ντε Βικτουάρ (Place des Victoires) στο Παρίσι, οι οποίοι εργαζόταν με τον καθηγητή Ζακ Σαρλ για την κατασκευή του πρώτου εύχρηστου αεροστάτου υδρογόνου το 1783. Ο Σαρλ συνέλαβε την ιδέα πως το υδρογόνο θα ήταν κατάλληλο ανυψωτικό αέριο για αερόστατα επειδή, ως χημικός, είχε μελετήσει τα έργα των συγχρόνων του Χένρι Κάβεντις, Τζόζεφ Μπλακ και Τιμπέριους Καβάλιο.
thumb|250px|left|Το αερόστατο που κατασκεύασαν ο Ζακ Σαρλ και οι αδελφοί Ρομπέρ δέχεται επίθεση από τρομοκρατημένους χωρικούς στο Γκονές (Gonesse).
Πρώτο αερόστατο υδρογόνου
Ο Ζακ Σαρλ σχεδίασε το αερόστατο υδρογόνου και οι αδελφοί Ρομπέρ εφηύραν την μεθοδολογία κατασκευής του ελαφροβαρούς, αεροσταγούς θαλάμου αερίου. Διέλυσαν καουτσούκ σε διάλυμα από νέφτι και βερνίκωσαν τα πανιά απο μετάξι που ήταν κολλημένα μαζί για να φτιάξουν το κυρίως κάλυμμα. Χρησιμοποίησαν εναλλασσόμενες λωρίδες κόκκινου και λευκού μεταξιού, αλλά μετά τον αποχρωματισμό της διαδικασίας βερνικώματος/κάλυψης με καουτσούκ το κάλυμμα απέκτησε κόκκινο και κίτρινο χρώμα.
Ο Ζακ Σαρλ και οι αδελφοί Ρομπέρ απογείωσαν το αερόστατο τους, το πρώτο αερόστατο με υδρογόνο στον κόσμο, στις 27 Αυγούστου 1783 από το Πεδίο του Άρεως (Champ de Mars), (εκεί που πλέον βρίσκεται ο Πύργος του Άιφελ) όπου μεταξύ των θεατών βρισκόταν και ο Βενιαμίν Φραγκλίνος. Το αερόστατο ήταν σχετικά μικρό, μια σφαίρα 35 κυβικών μέτρων από μετάξι καλυμμένο με καουτσούκ, και είχε την δυνατότητα ανύψωσης περίπου 9 κιλών (20 λίβρες). Ήταν φουσκωμένο με υδρογόνο και κατασκευάστηκε με την διάχυση περίπου 250 κιλών θειικού οξέος σε 500 κιλά παλιοσίδερων. Το αέριο υδρογόνο διοχετευόταν στο αερόστατο μέσω σωλήνων μολύβδου, αλλά αφού δεν περνούσε μέσω κρύου νερού, υπήρξε μεγάλη δυσκολία στο πλήρες γέμισμα του αεροστάτου (το αέριο ήταν θερμό όταν παραγόταν, αλλά ψυχραινόταν στο αερόστατο και συστελλόταν). Εκδιδόταν καθημερινά δελτία σχετικά με το γέμισμα του αεροστάτου, και το πλήθος ήταν τόσο μεγάλο που την 26η του μήνα το αερόστατο μεταφέρθηκε κρυφά τη νύχτα στο Σαμπ ντε Μαρς, σε απόσταση 4 χιλιομέτρων.
Το αερόστατο πέταξε βόρεια για 45 λεπτά, ακολουθούνταν από έφιππους κυνηγούς, και προσγειώθηκε μετά από 21 χιλιόμετρα στο χωριό Γκονές όπου οι σύμφωνα με αναφορές τρομοκρατημένοι χωρικοί το κατέστρεψαν με αξίνες ή μαχαίρια.. Το έργο χρηματοδοτήθηκε μέσω συνδρομών που οργάνωσε ο Μπαρτέλεμι Φαουζάς ντε Σαιντ-Φοντ.
thumb|220px|right|Σύγχρονη αναπαράσταση της πρώτης πτήσης του Καθηγητή Ζακ Σαρλ με τον Νικολά-Λουί Ρομπέρ, 1 Δεκεμβρίου 1783. Άποψη από την [[Πλατεία Κονκόρντ προς το Παλάτι του Κεραμεικού (καταστράφηκε το 1871)]]
Πρώτη επανδρωμένη πτήση με αερόστατο υδρογόνου
Στις 13:45 της 1ης Δεκεμβρίου 1783, ο Καθηγητής Ζακ Σαρλ (τα αερόστατα υδρογόνου ονομάστικαν προς τιμήν του Σαρλιέρ (Charlière)) και οι αδελφοί Ρομπέρ απογείωσαν ένα νέο επανδρωμένο αερόστατο από τον κήπο του Παλατιού του Κεραμεικού στο Παρίσι, εν μέσω τεραστίου κοινού και ενθουσιασμού. Το αερόστατο κρατούνταν από σχοινιά και μεταφέρθηκε στο τελικό σημείο απογείωσης από τέσσερις εκ των πιο σημαντικών ευγενών της Γαλλίας, τον Μαρσάλ ντε Ρισελιέ, Μαρσάλ ντε Μπιρόν, τον Κλητήρα του Σουφρέν, και τον Δούκα του Σωλνέ. Ο Ζακ Σαρλ συνοδευόταν από το Νικολά-Λουί Ρομπέρ ως συγκυβερνήτη στο 380 κυβικών μέτρων αερόστατο υδρογόνου. Το κάλυμμα διέθετε βαλβίδα ελευθέρωσης υδρογόνου και καλυπτόταν από δίκτυ στο οποίο κρεμόταν το καλάθι. Έρματα άμμου χρησιμοποιήθηκαν για τον έλεγχο του ύψους πλεύσης. Ανυψώθηκαν σε ύψος περίπου 550 μέτρων (1.800 πόδια) και προσγειώθηκαν με το ηλιοβασίλεμα στο Νεσλ-λε-Βαλέε μετά από πτήση 2 ωρών και 5 λεπτών καλύπτοντας 36 χιλιόμετρα. Οι έφιπποι κυνηγοί, που καθοδηγούνταν από τον Δούκα της Σαρτρ, κράτησαν το σκάφος κάτω όσω οι Σαρλ και Νικολά-Λουί αποβιβαζόταν.
Τότε ο Ζακ Σαρλ αποφάσισε να ανυψωθεί ξανά, αλλά μόνος του αυτή τη φορά επειδή το αερόστατο είχε χάσει μέρος του υδρογόνου του. Αυτή τη φορά ανυψώθηκε τάχιστα σε ύψος 3.000 μέτρων,, όπου είδε τον ήλιο ξανά. Άρχισε να υποφέρει από πόνο στα αυτιά και έτσι άνοιξε την βαλβίδα για να ελευθερώσει υδρογόνο, και άρχισε την κάθοδο για να προσγειωθεί ομαλά σε απόσταση περίπου 3 χιλιομέτρων στο Τουρ ντυ Λαι. Εν αντιθέσει με τους αδελφούς Ρομπέρ, ο Σαρλ δεν πέταξε ποτέ ξανά.
Ακόμη μετέφεραν βαρόμετρο και θερμόμετρο για να μετρήσουν την πίεση και την θερμοκρασία του αέρα, κανόντας την πέρα από την πρώτη επανδρωμένη πτήση αεροστάτου και ευκαιρία παροχής μετεωρολογικών μετρήσεων της ατμόσφαιρας πάνω από την επιφάνεια της Γης.
Αναφέρεται πως 400.000 θεατές παρακολούθησαν την απογείωση, και πως εκατοντάδες είχαν πληρώσει μια κορώνα ο καθένας για να βοηθήσουν οικονομικά στην κατασκευή και ως αντάλλαγμα έλαβαν πρόσβαση σε «ειδικό έγκλειστο χώρο» για «κοντινή θέα» της απογείωσης. Μεταξύ των θεατών στον «ειδικό κλειστό χώρο» ήταν και ο Βενιαμίν Φραγκλίνος, διπλωματικός αντιπρόσωπος των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Επίσης παρών ήταν ο Ζοζέφ Μονγκολφιέ, τον οποίον ο Σαρλ τίμησε ζητώντας του να ελευθερώσει το μικρό, ανοιχτό πράσινο, αερόστατο πλοηγό για να εκτιμηθούν ο άνεμος και οι καιρικές συνθήκες.
Το γεγονός αυτό έλαβε χώρα δέκα μέρες μετά την πρώτη επανδρωμένη πτήση του Ζαν-Φρανσουά Πιλάτρ ντε Ροζιέ που χρησιμοποίησε το αερόστατο θερμού αέρα των αδελφών Μονγκολφιέ. Ο Σάιμον Σάμα έγραψε στο Citizens: Ο κύριος επιστημονικός συνεργάτης των Μονγκολφιέ ήταν ο Μ. Σαρλ, ... ο οποίος ήταν ο πρώτος που πρότεινε το αέριο που παραγόταν από την βιτριόλη αντί για την καύση, περιβρέχοντας άχυρα και ξύλα που είχε χρησιμοποιήσει σε προηγούμενες πτήσεις. Ο ίδιος ο Σαρλ ήταν πρόθυμος να απογειωθεί αλλά βρέθηκε σε μπελάδες μετά από το βέτο του Βασιλιά, ο οποίος από τις πρώτες αναφορές παρακολουθούσε την διαδικασία των πτήσεων με έντονη προσοχή. Αγχωμένος για τους κινδύνους της παρθενικής πτήσης, ο Βασιλιάς πρότεινε πως ως επιβάτες του αεροστάτου θα έπρεπε να είναι δύο εγκληματίες, στο οποίο ο Σαρλ και οι συνεργάτες του αγανάκτησαν.
220px|left|thumb|Το πηδαλιουχούμενο του Μενιέ
Προσπάθεια για πηδαλιουούμενο: το επίμηκες αερόστατο
Το επόμενο έργο για τον Ζακ Σαρλ και τους αδελφούς Ρομπέρ ήταν η κατασκευή ενός επιμηκούς, πηδαλιουχούμενου σκάφους σύμφωνα με τις προτάσεις του Ζαν Μπατίστ Μενιέ (1783–85) για πηδαλιουχούμενο αερόστατο. Το μοντέλο περιελάμβανε τα εσωτερικά κύτταρα αέρα (ballonnet) του Μωνιέ, πηδάλιο κατεύθυνσης και μέθοδο προώθησης.
Στις 19 Σεπτεμβρίου 1784 οι αδελφοί Ρομπέρ και ο Μ. Κόλιν-Χάλιν πέταξαν για 6 ώρες και 40 λεπτά, καλύπτοντας 186 χιλιόμετρα από το Παρίσι στο Μπεβρί, κοντά στο Μπέτουν. Στη διαδρομή τους πέρασαν πάνω από το Σαιντ-Ζυστ-εν-Σωσέ και την επαρχία του Κλερμόν ντε λ'Ουαζέ. Ήταν η πρώτη πτήση απόστασης πάνω από 100 χιλιόμετρα.
Εορτασμοί μνήμης
Τον Οκτώβριο του 2001 η CIA (Commission Internationale d’Aérostation της FAI - Διεθνής Επιτροπή Αεροστάτων της Διεθνούς Ομοσπονδίας Αεροναυτικής) ανακοίνωσε πως οι αδελφοί Ρομπέρ εισήλθαν στο "Hall of Fame" (Αίθουσα της φήμης) για Αερόστατα και Αερόπλοια της Ομοσπονδιακής Διοίκησης Αεροπορίας των ΗΠΑ για την ανάπτυξη των πρώτων εύχρηστων αεροστάτων υδρογόνου.
Το Κύπελλο Charles et Robert ήταν διεθνής αγώνας αεροστάτων που διεξήχθη το 1983 παράλληλα με το Κύπελλο Γκόρντον Μπένετ.
Στο Μπωβρύ κτίστηκε πέτρινο μνημείο για τον εορτασμό της 200ης επετείου από την προσγείωση των αδελφών. Εορταστικό φεστιβάλ με την ονομασία la ducasse du Ballon διεξάγεται στο τέλος κάθε Σεπτεμβρίου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Γάλλοι εφευρέτες Κατηγορία:Γάλλοι μηχανικοί Κατηγορία:Γάλλοι αεροπόροι Κατηγορία:Πρωτοπόροι της αεροπορίας
Μπεζαίν
Το Μπεζαίν (γαλλικά: Besain) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό του Ζυρά, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ζυρά
Κελάνταν
Το Κελάνταν (μαλαισιανά: Kelantan, Τζάουι: کلنتن, μαλαισιανά του Κελάνταν: Klaté) είναι κρατίδιο της Μαλαισίας. Πρωτεύουσα είναι το Κότα Μπάρου και βασιλική έδρα είναι το Κουμπάνγκ Κεριάν. Το τιμητικό όνομα της πολιτείας είναι Νταρούλ Ναΐμ (Τζάουι: دار النعيم, «Η ευλογημένη κατοικία»). Έχει έκταση 14.922 τετραγωνικά χιλιόμετρα και πληθυσμό 1.792.500 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2020. Το Κελάνταν βρίσκεται στη βορειοανατολική άκρη της χερσονήσου. Το Κελάνταν, το οποίο λέγεται ότι μεταφράζεται ως η «Γη των Κεραυνών» (βλ. εναλλακτικές θεωρίες παρακάτω), είναι ένα αγροτικό κρατίδιο με καταπράσινους ορυζώνες, παραδοσιακά ψαροχώρια και παραλίες γεμάτες με δέντρα καζουαρίνα. Το Κελάνταν φιλοξενεί μερικές από τις αρχαιότερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις στη Μαλαισία, συμπεριλαμβανομένων αρκετών προϊστορικών οικισμών αυτοχθόνων.
Λόγω της σχετικής απομόνωσης του Κελάνταν και του κυρίως αγροτικού τρόπου ζωής του, ο πολιτισμός Κελάνταν διαφέρει κάπως από τον πολιτισμό της Μαλαισίας της υπόλοιπης χερσονήσου. Αυτό αντικατοπτρίζεται στην κουζίνα, τις τέχνες και τη μοναδική μαλαισιανή γλώσσα του Κελάνταν, η οποία είναι ακατανόητη ακόμη και για ορισμένους ομιλητές της τυπικής μαλαισιανής.
Το Κελάνταν βρίσκεται στα βορειοανατολικά της χερσονήσου της Μαλαισίας. Συνορεύει με την επαρχία Ναραθιβάτ της Ταϊλάνδης στα βόρεια, το Τερενγκάνου στα νοτιοανατολικά, το Περάκ στα δυτικά και το Παχάνγκ στα νότια. Στα βορειοανατολικά του Κελάνταν βρίσκεται η Θάλασσα της Νότιας Κίνας.