cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ικαρία
Γεωγραφική Θέση και Μορφολογία
Η τοπογραφία της παρουσιάζει αντιθέσεις, καθώς εμφανίζει καταπράσινες πλαγιές και γυμνούς απότομους βράχους. Το νησί είναι ορεινό στο μεγαλύτερο μέρος του. Διασχίζεται από την οροσειρά του Αθέρα (Πράμνος), του οποίου η υψηλότερη κορυφή είναι 1.041 μέτρα. Η πλειονότητα των χωριών χαρακτηρίζονται ορεινά, κάτι που οφείλεται στην ανάγκη προστασίας των κατοίκων από τις πειρατικές επιδρομές στο Μεσαίωνα. Η Ικαρία έχει παράδοση στην παραγωγή ενός δυνατού κόκκινου κρασιού, γνωστού από τον Όμηρο ως «Πράμνειος Οίνος». Το νησί είναι σε μεγάλο κομμάτι του καλυμμένο από βλάστηση, κουμαριές, πρίνους και πευκοδάση. Υπάρχει αφθονία νερού, ενώ έχει χτιστεί και φράγμα στο Πέζι για συγκράτηση των υδάτων και ύδρευση του νησιού. Στα δυτικά βρίσκεται το δάσος του Ράντη, ένα από τα σπανιότερα χαρακτηριστικά μεσογειακά προϊστορικά δάση. Μέρος του νησιού είχε καταστραφεί από φονική πυρκαγιά το 1993. Υπάρχουν σπάνια και μοναδικά είδη ζώων στο νησί, όπως η σαύρα «κορκόφυλας», αλλά και ιδιαίτερη χλωρίδα. Εκτός από συνηθισμένα ζώα, χαρακτηριστικά είναι τα ημιάγρια κατσίκια ελευθέρας βοσκής (τα λεγόμενα «ρασκά» = ορεσκά, ορεσίβια), τα οποία συναντώνται παντού, διαταράσσοντας τη χλωρίδα του νησιού με την υπερβόσκηση. Το κλίμα της Ικαρίας υπάγεται στον κλιματικό τύπο του μεσογειακού παράκτιου (Csb κατά Köppen), δηλαδή ξηρό και σχετικά θερμό καλοκαίρι με υγρούς και ήπιους χειμώνες.
Ονομασία
μικρογραφία|Μνημείο του [[Ίκαρος|Ικάρου (λιμένας Αγίου Κηρύκου)|εναλλ.=]]Υπάρχουν διάφορες θεωρίες για την προέλευση της ονομασίας του νησιού. Η πρώτη αναφέρει ότι η λέξη Ικαρία προέρχεται από την ινδο-ευρωπαϊκή ρίζα -καρ, η οποία συναντάται σε λέξεις που δηλώνουν σκληρό, απότομο. Εν προκειμένω συνδέεται με βραχώδη, απόκρημνα μέρη, όπως αντίστοιχα η γειτονική Καρία της Μικράς Ασίας. Άλλη αρχαία ονομασία που συναντάται για το νησί είναι «Δολίχη» που σημαίνει μακριά, λόγω του μακρόστενου σχήματός της. Στο διάβα του χρόνου, το νησί αναφέρεται και με άλλες ονομασίες όπως Οινόη, Ιχθυόεσσα, Ανεμόεσσα και στο Βυζάντιο ως Μάκρη.
Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, το νησί ονομάζεται Ικαρία από το μύθο του θρυλικού Ικάρου που, με τον θάνατό του από την πτώση στη θάλασσα, υπάρχει ο βράχος που θεωρείται ότι έπεσε ο Ίκαρος στη θέση Ξυλοσύρτη,έδωσε το όνομά του στο Ικάριο πέλαγος. Η ονομασία των κατοίκων του νησιού είναι Ικαριώτης και Ικαριώτισσα (ή απλά Καριώτης - Καριώτισσα ή Καριωτίνα), στον πληθυντικό Ικαριώτες και Ικαριώτισσες. Το όνομα του δεύτερου λιμένα, του Ευδήλου, προέρχεται από τα συνθετικά «ευ» + «δήλος = φανερός», δηλαδή λιμένας που φαίνεται εύκολα από μακριά, πλησιάζοντας στη βόρεια πλευρά του νησιού.
Ιστορία
Οι Ιππότες του Αγίου Ιωάννη, που είχαν τη βάση τους στη Ρόδο, ασκούσαν εξουσία στην Ικαρία μέχρι το 1521 που η Οθωμανική Αυτοκρατορία ενσωμάτωσε την Ικαρία στις κτήσεις της. Τότε επιδεινώθηκε το πρόβλημα της πειρατείας, οπότε οι κάτοικοι του νησιού εφάρμοσαν την πρακτική της αφάνειας: τραβήχτηκαν στα ορεινά του νησιού, κρύβοντας τους οικισμούς, αλλά και τις κατοικίες τους. Για την αντιπειρατική άμυνα, εκτός από την «αφάνεια» (αραιοκατοίκηση και απόκρυψη των κατοικιών), υπήρχαν παρατηρητήρια - βίγλες, διάφορα σημεία συγκέντρωσης και άμυνας του πληθυσμού σε περίπτωση επιδρομών (οροπέδια αόρατα από τη θάλασσα), και κοινές κρυμμένες προμήθειες για χρήση σε ώρα ανάγκης. Η κλοπή τους τιμωρούταν από το ιδιαίτερο εθιμικό δίκαιο της εποχής ακόμη και με θάνατο. Υπάρχουν τέλος αναφορές για επίθεση των κατοίκων σε ανεπιθύμητους επισκέπτες των ακτών, ακόμη και σε ναυαγούς. Οι Ικαριώτες λίντσαραν τον πρώτο Τούρκο φοροεισπράκτορα, αλλά κατά κάποιον τρόπο κατόρθωσαν να παραμείνουν ατιμώρητοι. Η συγκεκριμένη ιστορία, όπως έχει διατηρηθεί στην προφορική παράδοση, μιλάει για έναν Οθωμανό Αγά, που για να μετακινηθεί έβαλε δύο Ικαριώτες να τον κουβαλήσουν στα χέρια, πάνω σε ένα φορείο. Οι Ικαριώτες μην αντέχοντας τον εξαναγκασμό, τον έριξαν στο γκρεμό, στην περιοχή Κακό Καταβασίδι. Οι τουρκικές αρχές συγκέντρωσαν τον πληθυσμό και ρώτησαν ποιοι ήταν οι δράστες, αλλά έλαβαν την απάντηση «ούλοι εμείς εφέντη». Η φράση έμεινε παροιμιώδης, τονίζοντας την αλληλεγγύη της κοινωνίας εκείνη την εποχή.
Οι Τούρκοι επέβαλλαν ένα πολύ χαλαρό καθεστώς διοίκησης, δεν έστειλαν αξιωματούχους στην Ικαρία για αρκετούς αιώνες. Η καλύτερη καταγραφή που διαθέτουμε για το νησί κατά τη διάρκεια των συγκεκριμένων χρόνων είναι από τον κονδυλοφόρο του επισκόπου Ιωσήφ Γεωργειρήνη που το 1677 περιέγραψε το νησί με 1.000 κατοίκους οι οποίοι ήταν οι φτωχότεροι στο Αιγαίο. Το 1827 η Ικαρία αποσπάστηκε από την Οθωμανική Αυτοκρατορία, αλλά αναγκάστηκε να αποδεχτεί την Τουρκική διοίκηση κάποια χρόνια μετά και παρέμεινε κομμάτι της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας έως τις 17 Ιουλίου 1912 όταν εκδίωξε μια μικρή τουρκική φρουρά κατά τη διάρκεια της Ικαριακής Επανάστασης.
Ελευθέρα Πολιτεία Ικαρίας
Την 17η Ιουλίου του 1912 οι επαναστάτες εκδίωξαν την τουρκική φρουρά, με αρχηγό τον ιατρό Ιωάννη Μαλαχία και πεσόντα ήρωα τον Γεώργιο Σπανό, του οποίου το μνημείο βρίσκεται έξω από το χωριό Χρυσόστομος και το άγαλμα του στον Εύδηλο. Εξαιτίας των Βαλκανικών πολέμων, η Ικαρία αδυνατούσε να συνενωθεί με την Ελλάδα μέχρι το Νοέμβριο του αυτού έτους. Για 5 μήνες παρέμεινε ανεξάρτητη πολιτεία, με τις δικές της ένοπλες δυνάμεις, σφραγίδες και ύμνο ως η Ελευθέρα Πολιτεία Ικαρίας. Η σημαία της ελευθέρας πολιτείας ήταν μπλε με έναν λευκό σταυρό στη μέση. Οι πέντε μήνες ανεξαρτησίας ήταν δύσκολοι. Οι ντόπιοι είχαν έλλειψη σε προμήθειες, δεν είχαν συχνή συγκοινωνία και ταχυδρομικές υπηρεσίες, ενώ κινδύνευαν να γίνουν κομμάτι της Ιταλικής Αυτοκρατορίας στο Αιγαίο. Με απόφαση της εθνοσυνέλευσης ενώθηκε με την Ελλάδα.
Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος
Το νησί είχε τρομακτικές απώλειες σε έμψυχο και άψυχο δυναμικό κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και τη Γερμανική και Ιταλική Κατοχή. Δεν υπάρχουν ακριβή νούμερα ως προς το πόσοι άνθρωποι λιμοκτόνησαν, αλλά στο χωριό Καραβόσταμο πάνω από 100 άτομα πέθαναν από ασιτία. Από τότε, στο νησί η πλειονότητα των κατοίκων είναι φίλα προσκείμενοι στον Κομμουνισμό, ενώ η Ελληνική Κυβέρνηση χρησιμοποίησε το νησί ως τόπο εξορίας για περίπου 13.000 κομμουνιστές από το 1945 έως το 1949. Τόπος εξορίας ήταν άλλωστε και παλαιότερα κατά το καθεστώς Μεταξά, αλλά και κατά τη βυζαντινή περίοδο όπου αυτοκρατορικές οικογένειες εξορίζονταν στο νησί. Υπήρχε έτσι η προκατάληψη στους απλούς ανθρώπους να μην παντρεύονται με κατοίκους από γειτονικά νησιά, θεωρώντας τους εαυτούς τους γαλαζοαίματους. Μέχρι σήμερα η Ικαρία ονομάζεται «Κόκκινο Νησί» ή «Κόκκινος Βράχος», εξαιτίας των αριστερών πεποιθήσεων των κατοίκων.
Νεότερα Χρόνια
Χαρακτηριστική απασχόληση των Ικαριωτών από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και τα μέσα του 20ού αιώνα ήταν η παραγωγή και εμπορία ξυλοκάρβουνου. «Κομπανίες» Ικαριωτών ταξίδευαν για μήνες αρχικά στη Μικρά Ασία και μετά το 1922 σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας για τον σκοπό αυτό. Στη συνέχεια η μεγάλη μετανάστευση, κυρίως στις Η.Π.Α., και η ναυτολόγηση των κατοίκων περιόρισε και τελικά μηδένισε τη δραστηριότητα αυτή. Η παροικία των Ικαρίων στις Η.Π.Α. είναι σήμερα μεγάλη και ιδιαίτερα δυναμική, εξακολουθεί δε να έχει ιδιαίτερους δεσμούς με τον γενέθλιο τόπο.
Η ποιότητα ζωής βελτιώθηκε σημαντικά μετά από το 1960 όταν η Ελληνική Κυβέρνηση ξεκίνησε να επενδύει στην υποδομή των νησιών προκειμένου να προωθηθεί ο τουρισμός, με σημαντική συμβολή του Ικαριώτη Γεώργιου Τσαντίρη. Ακόμα και τώρα όμως, η Ικαρία θεωρείται από τα «ξεχασμένα» νησιά και οι ντόπιοι βασίζονται στα έσοδα που έχουν από τις διάφορες εκδηλώσεις για τη βελτίωση της τοπικής υποδομής. Είναι χαρακτηριστική η έλλειψη σε έργα υποδομής, λόγω της βραχώδους και απότομης μορφολογίας που τα καθιστά πολυδάπανα.
Μόλις τα τελευταία χρόνια έχει βελτιωθεί η συχνότητα ακτοπλοϊκής σύνδεσης και ο χρόνος ταξιδιού, ενώ από το 1995 λειτουργεί και το αεροδρόμιο «Ίκαρος» στο Φανάρι. Η Ικαρία αποτελεί πλέον έναν από τους δημοφιλέστερους εναλλακτικούς καλοκαιρινούς προορισμούς, όσον αφορά το νησιωτικό τουρισμό στην Ελλάδα.
Γνωρίσματα των Κατοίκων
Η Ικαρία, όπως και κάθε τόπος, έχει τα δικά της χαρακτηριστικά γνωρίσματα που συναντώνται σε πολλούς κατοίκους της. Είναι ένα νησί αρκετά μακριά από την ηπειρωτική Ελλάδα και η απομόνωση του μεσαίωνα συντέλεσε στο να διατηρηθούν πολλά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, όπως η αρχαΐζουσα γλώσσα και άλλα έθιμα. Οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με τη ναυτιλία, ή με τοπικά επαγγέλματα, οι δεσμοί τους είναι στενοί και φημίζονται για το ότι δε συνηθίζουν να παίρνουν τα πράγματα πολύ σοβαρά.
Από τους κατοίκους χρησιμοποιείται η έκφραση «το Ικαριώτικο ραχάτι» (ραχατιλίκι) που σηματοδοτεί τους αργούς ρυθμούς με τους οποίους κυλά η ζωή. Αυτό το γνώρισμα συναντιέται σε πολλές περιοχές της Ικαρίας, από τα καφενεία του Αγίου Κηρύκου μέχρι τα ορεινά χωριά των Ραχών όπου ανοίγουν τα μαγαζιά λίγο μετά τη δύση του ηλίου. Η συνήθεια του νυχτερινού ωραρίου στα εμπορικά μαγαζιά οφείλεται στο ότι παλαιότερα, οι άνθρωποι κατά τη διάρκεια της ημέρας ασχολούνταν με τις βιοποριστικές τους εργασίες. Εξειδικευμένα επαγγέλματα δεν υπήρχαν, εκτός λίγων εξαιρέσεων (π.χ. σιδεράς, ξυλουργός), έτσι ο καθένας έπρεπε να φροντίσει τις ανάγκες της οικογένειας μόνος του (γεωργία, κτηνοτροφία, στέγαση κλπ). Χαρακτηριστική ήταν η ανταλλακτική εργασία: όταν κάποιος για παράδειγμα έχτιζε, άλλοι τον βοηθούσαν, με αντάλλαγμα τη βοήθειά του αργότερα στις δικές τους ανάγκες («μεταχεριά», ή «αλλαξιά»). Η οικονομία ήταν ανταλλακτική και δεν χρησιμοποιούσε νόμισμα πριν από τα τέλη του 19ου αιώνα. Γι΄ αυτό το λόγο οι Ικαριώτες είναι πολύ κοινωνικοί, φιλικοί και φιλόξενοι. Είναι επίσης χαρακτηριστικό το γεγονός της οικειοθελούς συμβολής των κατοίκων για την ανάπλαση της περιοχής τους, όπως για παράδειγμα η κατασκευή σκαλοπατιών σε μία πολυσύχναστη παραλία ή παρεμφερή τεχνικά έργα.
Οι Ικαριώτες έχουν βαριά προφορά που θυμίζει αρκετά την κυπριακή. Η διάλεκτος έχει πολλά αρχαϊκά στοιχεία στη γραμματική και το λεξιλόγιο, και συνηθίζουν να κόβουν τα σύμφωνα (έ μ_πάαω = δεν πάω). Τα διπλά σύμφωνα προφέρονται διαφορετικά, όπως και τα μακρά φωνήεντα.
Απόδειξη του αρχαϊκού χαρακτήρα του ιδιώματος είναι η, μέχρι τις μέρες μας, χρήση και σημασία της λέξης σιφούνι. Στο λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας του Μπαμπινιώτη ερμηνεύεται η λέξη ως το αυλάκι του νερόμυλου στο οποίο κυλά το νερό που θέτει σε κίνηση τη φτερωτή. Στο λεξικό επίσης του Δημητράκου και των Lidell- Scott, το ουσιαστικό σιφούνι της δημοτικής σημαίνει αυλός του υδρόμυλου απ’ όπου ρέει το νερό και το ρήμα σιφουνίζω σημαίνει μισοστεγνώνω, στεγνώνω λίγο. Καμία από τις παραπάνω ερμηνείες δεν ισχύει για τις λέξεις σιφούνι-σιφουνίζω, όπως χρησιμοποιούνται στην τοπική ντοπιολαλιά. Κατά την ερμηνεία του Ικαριώτη Γ. Καρούτσου, σιφούνι σημαίνει όργανον ή κολοκύθα δια του οποίου αντλώσιν οίνον εκ των πιθών, ενώ το ρήμα σιφωνίζω, στο λεξικό της αρχαίας ελληνικής του Σταματάκου, με παραπομπή στις Θερμοφοριάζουσες του Αριστοφάνη (στίχος 556: σιφωνίζομεν τον οίνον), σημαίνει ό,τι ακριβώς και μέχρι σήμερα στην Ικαρία: μεταγγίζω υγρό από δοχείο σε δοχείο διά σίφωνος. Η επιβίωση της λέξης, της σημασίας της αλλά και της πρακτικής της άντλησης του κρασιού με τη βοήθεια μιας κολοκύθας (του ταμπουρά, όπως την αποκαλούν οι ντόπιοι), αποδεικνύει μία μακραίωνη συνέχεια της γλώσσας και του πολιτισμού της Ικαρίας, από την αρχαιότητα ως σήμερα. Άλλωστε, η λέξη έχει περάσει και στο παραδοσιακό τραγούδι του αμπελιού και του κρασιού: Σιφούνι στραβοράδικο της γης καταβολάδα
κρασίμ που μας επότισες τούτην την εβδομάδα...
Ένα άλλο αξιοσημείωτο γεγονός για τους κατοίκους είναι το υψηλό προσδόκιμο ζωής, το οποίο φτάνει τα 88,1 έτη και είναι το μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής για τα ελληνικά δεδομένα, ξεπερνώντας το μέσο όρο 79,8 της χώρας. Έχει προστεθεί στον παγκόσμιο χάρτη των «μπλε ζωνών», όπου κατατάσσονται περιοχές με τα υψηλότερα προσδόκιμα ζωής ανά τον κόσμο (η Ικαρία βρίσκεται στην πρώτη πεντάδα παγκοσμίως). Ερευνητές θεωρούν ως λόγο τον υγειινό τρόπο ζωής και την έλλειψη στρες. Χαρακτηριστική είναι η λαϊκή φράση : «Άγχος και ταλαιπωρία δε χωρούν στην Ικαρία»
Χοροί
Ιδιαίτερα γνωστός στο πανελλήνιο είναι ο Ικαριώτικος χορός που χορεύεται στα τοπικά πανηγύρια, από τα οποία ευρέως γνωστό είναι της Αγίας Μαρίνας στο χωριό Αρέθουσα, την ημέρα της απελευθέρωσης του νησιού στις 17 Ιουλίου. Τα τελευταία χρόνια τα πανηγύρια έχουν «ξαναγεννηθεί» με τη συμμετοχή της νεολαίας αλλά και των επισκεπτών του νησιού τα καλοκαίρια, καθώς είναι ένα από τα στοιχεία της ιδιοτυπίας των Ικαριωτών. Στα Ικαριώτικα πανηγύρια, οι διοργανωτές είναι όλοι εθελοντές του χωριού που μαγειρεύουν (βραστό και ψητό κατσίκι, πατάτες, σαλάτες, κλπ.), σερβίρουν, ενώ η ορχήστρα με κυρίαρχο το βιολί δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον Ικαριώτικο χορό. Τα έσοδα χρησιμοποιούνται στη συνέχεια για έργα της κοινότητας του χωριού. Το δυνατό κόκκινο Ικαριώτικο κρασί συμβάλλει ώστε τα πανηγύρια να έχουν πολύ κέφι και να διαρκούν όλο το βράδυ. Όλα αυτά συνιστούν πρωτοτυπίες στον Ελλαδικό χώρο κάνοντας τα πανηγύρια της Ικαρίας μοναδικά (ημερομηνίες).
Διατροφικές Συνήθειες και Έθιμα
Η παραδοσιακή διατροφή των Ικαριωτών περιλαμβάνει πολλά λαχανικά που καλλιεργούνται στις οικογενειακές εκτάσεις, γάλα και κρέας από κατσίκι, πουλερικά, κουνέλια και ψάρια, ενώ τα γεύματα συνοδεύονται πάντα από το ντόπιο κρασί. Τρόφιμα συλλέγονται επίσης από τις γύρω περιοχές, όπως άγρια χόρτα, μανιτάρια, σαλιγκάρια, ή κυνήγια. Η καλλιέργεια φρούτων και λαχανικών στις ορεινές περιοχές γίνεται στις «πεζούλες», δηλαδή επίπεδα, χτιστά αγροτεμάχια που προκύπτουν μετά από κατάλληλη διαμόρφωση. Παραδοσιακά φαγητά είναι το «σουφικό» ένα μείγμα από λαχανικά, το λευκό τυρί «καθούρα», τα πιτταράκια, ενώ χαρακτηριστικό έδεσμα είναι οι λουκουμάδες που παρασκευάζονται στις γιορτές. Λόγω της αραιοκατοίκησης και της διασποράς των κατοίκων, ιδιαιτερότητα αποτελεί η πώληση ψωμιού με περιοδεία στα χωριά, ειδοποιώντας με την κόρνα από μακριά.
Τα Χριστούγεννα οι νέοι τραγουδούν τα Ικαριώτικα Κάλαντα, ενώ την Πρωτοχρονιά κάθε σπίτι μαγειρεύει φαγητό, και παρέες επισκέπτονται τους γείτονες ή διπλανά χωριά μέχρι το πρωί. Σ' αυτό το έθιμο, το οποίο ονομάζεται «Αγερμοί» ή «Χαιρετίδια» προσφέρονται κεράσματα, κυρίως χοιροσφάγια και κρασί. Τις απόκριες αναβιώνουν οι «Τραγόμορφοι και Κουδουνάτοι», όπου μασκαράδες φορούν προβιές και κουδούνια χορεύοντας γύρω από τη φωτιά. Το Πάσχα οι κάτοικοι κάθε χωριού ανταγωνίζονται συγκεντρώνοντας τα περισσότερα ξύλα κοντά στις εκκλησίες, και την ώρα της Ανάστασης βάζουν μια μεγάλη φωτιά, γιορτάζοντας το έθιμο «Σωρός» ή «Αφανός». Κάποια άλλα χωριά, όπως ο Χριστός και το Γλαρέδο, ετοιμάζουν ένα ομοίωμα του Ιούδα, το οποίο ονομάζουν «Τσιφούτη» και το καίνε την επόμενη μέρα, ανήμερα του Πάσχα. Ένα ξεχωριστό έθιμο λαμβάνει χώρα στους γάμους, όπου ο γαμπρός δέχεται συνεχή πειράγματα ώσπου οι φίλοι του να τον ντύσουν και τους «εκδικείται» αργότερα ταϊζοντάς τους με τη γραβάτα του που έχει μαγειρευτεί σε μικρά κομματάκια. Επίσης μετά από τη λήξη της τελετής στην εκκλησία, οι καλεσμένοι που συνήθως είναι όλο το χωριό, ρίχνουν σε πολύ μεγάλες ποσότητες ρύζι στο νιόπαντρο ζευγάρι.
Αξιοθέατα
Νας: Αρχαία πόλη όπου κατά τη μυθολογία κατοικούσαν οι Ναϊάδες. Στην αρχαιότητα χτίστηκε ένα από τα πιο φημισμένα Ιερά, αφιερωμένο στην Ταυροπόλο Αρτέμιδα. Από το αρχαίο λιμάνι σώζεται σήμερα η προκυμαία, και από το Ναό κυρίως το δάπεδο. Βρίσκεται δυτικά του Αρμενιστή. Ο Νας είναι ευρέως γνωστός ως τόπος εναλλακτικού τουρισμού και γυμνισμού, με πληθώρα σκηνών να στήνονται στο πράσινο, ήσυχο τοπίο εκατέρωθεν του ποταμού που καταλήγει στην παραλία. Πεζοπορώντας προς την ενδοχώρα μετά τον αρχαίο ναό υπάρχει μικρός καταρράκτης.
Οινόη: Αρχαία πρωτεύουσα του νησιού. Ονομαζόταν και Διονυσιάδα. Σήμερα σώζονται ίχνη από το τείχος που περιέκλειε την πόλη, καθώς και ερειπωμένο οίκημα της Βυζαντινής περιόδου. Τα ευρήματα ευρίσκονται στη σημερινή περιοχή Κάμπο.
Δράκανο: Αρχαία πόλη που θεωρείται και πατρίδα του Διονύσου. Βρίσκεται στην περιοχή Φανάρι στο ανατολικότερο σημείο του νησιού. Σήμερα σώζονται ερείπια του αρχαίου κάστρου και πάνω στο ύψωμα ο Πύργος του Δράκανου, κυκλικό οικοδόμημα Αλεξανδρινής εποχής, του 4ου π.Χ. αιώνα.
Θερμαί: Πόλη της αρχαιότητας με τις γνωστές ραδιούχες ιαματικές πηγές. Βρίσκεται λίγο ανατολικότερα από τα σημερινά Θέρμα (βυθίστηκαν από σεισμό τη ρωμαϊκή εποχή).
Κάστρο του Κοσκινά: Φρούριο Βυζαντινής εποχής, έργο του 10ου αιώνα, κοντά στο χωριό Κοσοίκια στη βόρεια περιοχή του νησιού. Μέσα στο φρούριο βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου του Δοργανά.μικρογραφία|εναλλ.=|Παρεκκλήσι Θεοσκέπαστης (δίπλα στη Μονή Θεοκτίστης)
Μουσείο Αγίου Κηρύκου: Στο νεοκλασικό κτήριο του Αρχαιολογικού Μουσείου υπάρχουν πολλά αρχαία ευρήματα, αγγεία, στήλες, λίθινα και χάλκινα εργαλεία, αμφορείς που βρέθηκαν στο βυθό της θάλασσας, κ.ά. Ορισμένα εκθέματα υπάρχουν και στο λαογραφικό μουσείο.
Μουσείο Κάμπου: Εκτίθενται αξιόλογα αρχαιολογικά ευρήματα από τα ερείπια της αρχαίας Οινόης, όπως συλλογές από εργαλεία νεολιθικής εποχής, αγγεία όλων των εποχών της αρχαιότητας, πήλινα ειδώλια, ανάγλυφα επιτύμβια, νομίσματα, κ.ά.
Μοναστήρι της Ευαγγελίστριας: Χτίστηκε τον 17ο αιώνα. Βρίσκεται δυτικά του Αγ. Κηρύκου κοντά στον Ξυλοσύρτη. Μέσα στο μοναστήρι βρίσκεται η εκκλησία του Αγ. Μακαρίου.
Μοναστήρι της Παναγίας στο Μουντέ: Μοναστήρι του 13ου αιώνα με τοιχογραφίες και παλιές εικόνες. Βρίσκεται κοντά στο Χριστό Ραχών σε μια καταπράσινη τοποθεσία με εκπληκτική θέα.
Μοναστήρι της Οσίας Θεοκτίστης: Βρίσκεται στο χωριό Πηγή κοντά στον Κάμπο. Η εκκλησία είναι αγιογραφημένη με την τεχνική φρέσκο ακολουθώντας Αγιορείτικη διάταξη.
Αξιοσημείωτο αξιοθέατο αποτελεί και ένας μεγάλος ορεινός βράχος σε απόκρημνη πλαγιά, τον οποίο οι κάτοικοι αποκαλούν περιπαιχτικά «Γεώργιο Παπανδρέου», καθώς θυμίζει πολύ το προφίλ του «γέρου της δημοκρατίας».
Παραλίες
Την Ικαρία τη χαρακτηρίζει η άγρια ομορφιά. Πυκνή βλάστηση, ψηλά βουνά, ποτάμια, χαράδρες, και αρκετές όμορφες παραλίες. Εκτός από τις αμμουδιές, πολλές παραλίες είναι με βότσαλο, ενώ υπάρχουν και αρκετές ερημικές χωρίς άμεση πρόσβαση με αυτοκίνητο. Οι πιο γνωστές παραλίες και τουριστικά μέρη βρίσκονται στο βόρειο τμήμα του νησιού στην περιοχή του Αρμενιστή-Ράχες: η Μεσαχτή, το Λιβάδι, ο Νας, το Γιαλισκάρι, και στην περιοχή του Ευδήλου: ο Κάμπος, το Παρθένι, το Καραβόσταμο. Στο νότιο τμήμα, στην περιοχή του Αγίου Κηρύκου συναντάμε αξιόλογες προσβάσιμες παραλίες στον Ξυλοσύρτη και το Φάρο. Μια νεότερη πολυσύχναστη παραλία στη νοτιοδυτική πλευρά, είναι οι Σεϋχέλλες, γνωστή για το γαλάζιο χρώμα των νερών της, που δημιουργήθηκε λόγω κατολισθήσεων από τις εργασίες για την κατασκευή τούνελ στο Μαγγανίτη. Πιο απομονωμένες παραλίες εξίσου ωραίες είναι οι: Άρης, Κιόνι, Αϊ-Γιώργης (Δράκανο), και άλλες.
Πολλές από τις βόρειες παραλίες είναι εκτεθειμένες στο ανοιχτό, συνήθως τρικυμιώδες Ικάριο Πέλαγος, εκτός από τον Ιούνιο και κυρίως το Σεπτέμβριο (αλλά όχι αποκλειστικά). Σε ορισμένες από αυτές τις παραλίες (Μεσαχτή, Νας) όταν υπάρχει κακοκαιρία σχηματίζονται επικίνδυνα θαλάσσια ρεύματα, όπως υποδεικνύουν αντίστοιχες πινακίδες, και εφιστάται η προσοχή στους λουόμενους.
Ιαματικά Λουτρά
Η ιστορία των λουτρών είναι συνδεδεμένη με την ιστορία του τόπου μας. Οι αρχαίοι Έλληνες ήταν από τους πρώτους που χρησιμοποίησαν τα λουτρά, όπως επίσης αρχαίοι Έλληνες γιατροί, φυσικοί, ιστορικοί, και γεωγράφοι ήταν οι πρώτοι που ασχολήθηκαν με τις πηγές και τα μεταλλικά ύδατα. Στα Ασκληπιεία από τον 13ο π.Χ. αιώνα χρησιμοποιούσαν τα λουτρά για θεραπευτικούς λόγους. Πρώτος παρατηρητής των ιαματικών υδάτων υπήρξε ο ιστορικός Ηρόδοτος που προηγήθηκε του Ιπποκράτη, περιγράφοντας μάλιστα αρκετές ιαματικές πηγές. Οι πηγές της Ικαρίας θεωρούνται μεταξύ των πλέον θεραπευτικών πηγών του κόσμου.
Υπάρχουν οκτώ θερμοπηγές ανάμεσα στις δεκαεπτά κυριότερες ιαματικές πηγές της Χώρας μας, που αναβλύζουν σε διάφορα σημεία του νησιού. Η πλέον γνωστή είναι τα Θέρμα, στην περιοχή του Δήμου Αγίου Κηρύκου, με μεγάλη επισκεψιμότητα, κυρίως από ηλικιωμένους. Ανήκουν στην κατηγορία των θερμών ραδιενεργών αλιπηγών (πλησίον της θάλασσας) διαφέροντας μεταξύ τους ως προς την ένταση της ραδιενέργειας και τη θερμοκρασία.
Από αυτές οι πηγές Θερμό και Χλιό - Θερμό βρίσκονται δυτικά του Αγίου Κηρύκου και σε απόσταση 2.500 μ. και 1.800 μ. αντίστοιχα στην περιοχή Λευκάδας. Η πηγή Μουσταφά - Λίτζα βρίσκεται σε μικρή απόσταση ανατολικά του Επαρχείου μέσα στην πόλη του Αγ. Κηρύκου. Πέντε πηγές του Σπηλαίου του Παμφίλη, του Κράτσα, της Αρτέμιδος και του Απόλλωνος βρίσκονται στην περιοχή των Θερμών. Υπάρχουν μη αξιοποιημένες πηγές στην περιοχή Λευκάδα αλλά και στα Θέρμα, που βρίσκονται δίπλα στη θάλασσα. Στη βορειοανατολική ακτή του νησιού υπάρχει η πηγή της Αγίας Κυριακής. Στην περιοχή του Ξυλοσύρτη αναβλύζει μια άλλη πηγή 10 μέτρα από τη θάλασσα με την ονομασία «Αθάνατο νερό». Το νερό της πηγής αυτής, διουρητικό, βοηθάει στην αποβολή λίθων και άμμου από τα νεφρά και την κύστη.
Την υψηλή ραδιενέργεια των πηγών της Ικαρίας διαπίστωσε πρώτος ο Μ. Περτέσης τα έτη 1936 και 1938. Η πρώτη μελέτη της αξιοποίησης των θερμομεταλλικών πηγών της Ικαρίας έγινε το 1962 από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Α. Κ. Μακρή). Σύμφωνα με τη μελέτη του Υπουργείου Συντονισμού (1980), παρατηρούνται αλλαγές στη συγκέντρωση του ραδονίου και στη χημική σύσταση των πηγών. Τα ύδατα των θερμομεταλλικών πηγών Ικαρίας θεωρούνται κατάλληλα για τη θεραπεία των παρακάτω παθήσεων:
Οικισμοί
Οι μεγαλύτερες πόλεις και οικισμοί του νησιού είναι ο Άγιος Κήρυκος, ο Εύδηλος και ο Χριστός Ραχών. Άλλα μεγάλα χωριά και τουριστικά μέρη είναι ο Αρμενιστής, το Καραβόσταμο, το Γιαλισκάρι, ο Μαγγανίτης και ο Κάμπος. Οι κάτοικοι δεν είναι συγκεντρωμένοι, αλλά κατοικούν σχεδόν στο σύνολο του νησιού. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του χωριού Μαγγανίτης, το οποίο μέχρι αρκετά πρόσφατα επικοινωνούσε με το υπόλοιπο νησί μόνο μέσω θαλάσσης και όταν ο καιρός το επέτρεπε, αφού δεν υπήρχε δρόμος που να το συνδέει.Η συνδεση με το υπόλοιπο οδικό δίκτυο, έγινε με την διάνοιξη τούνελ την δεκαετία του '80, στην τοποθεσία "Κατσούνες", επιτρέποντας την σύνδεση με το υπόλοιπο οδικό δίκτυο της Ικαρίας.
Πληθυσμός
Ο πληθυσμός της Ικαρίας μειώθηκε σε μεγάλο βαθμό μετά την ενσωμάτωση της στην Ελλάδα ωστόσο τις τελευταίες δεκαετίας έχει παρουσιάσει μία μικρή αύξηση. Ο πληθυσμός της σύμφωνα με την τελευταία απογραφή του 2021 ήταν 8.843 άτομα.
Χάρτης
Ακολουθεί ένας βασικός χάρτης του νησιού, όπου φαίνονται οι σημαντικότεροι οικισμοί, οι παραλίες, η μορφολογία του εδάφους και οι ασφαλτοστρωμένοι δρόμοι. Η Ικαρία αποτελεί προορισμό εκδρομέων για πεζοπορία, με πληθώρα μονοπατιών και σχεδιασμένων διαδρομών. Αρκετοί ενδιαφέρονται για το αρχαίο δάσος του Ράντη, το οποίο δυστυχώς σε μεγάλο τμήμα του έχει αποψιλωθεί, ή για την εξερεύνηση-φωτογράφιση των σπάνιων φυτών και ζώων. κέντρο|500x500px|εναλλ.=|μικρογραφία|Πατήστε για μεγέθυνση
Περιβάλλον
μικρογραφία|Τοπίο του βιότοπουΤο νοτιοδυτικό τμήμα του νησιού είναι προστατευόμενος βιότοπος του Natura 2000, με κωδικό GR4120005, κατά μία έκταση 73,66 τ.χλμ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρώην δημοκρατίες
ΡΣΚ Άντερλεχτ
Η ΡΣΚ Άντερλεχτ (αγγλικά: RSC Anderlecht) είναι το πιο επιτυχημένο ποδοσφαιρικό σωματείο του Βελγίου και προέρχεται από την πρωτεύουσα της χώρας, τις Βρυξέλλες. Από τη σεζόν 1935-36 αγωνίζεται στην Α΄ κατηγορία.
Έχει χρώματα το μενεξεδί και το λευκό και τα ψευδώνυμα της είναι: Paarswit (ολλανδικά) και Les Mauve et Blanc (γαλλικά). Ως έδρα χρησιμοποιεί το στάδιο «Κονστάν Φάντεν Στοκ» χωρητικότητας 26.361 θεατών (21.619 στις διοργανώσεις της UEFA).
Αν και ιδρύθηκε το 1908 κέρδισε το πρώτο σημαντικό τρόπαιο μόλις το 1947. Όμως, από τότε δεν έχει τερματίσει κάτω από την πέμπτη θέση του βελγικού πρωταθλήματος, εκτός από δύο χρονιές που ήταν έκτη: το 1952 και το 1973. Έχει κατακτήσει 34 πρωταθλήματα και 5 ευρωπαϊκούς τίτλους.
Το ξεκίνημα (1908-19)
Στις 27 Μαΐου 1908 ποδοσφαιρόφιλοι της συνοικίας Άντερλεχτ των Βρυξελλών συγκεντρώθηκαν στο καφέ Concordia και ίδρυσαν την Sporting Club Anderlecht. Στον πρώτο αγώνα της η ομάδα συνέτριψε το Ινστιτούτο Σεν-Τζορτζ με 11-8. Στη συνέχεια πήγαινε από νίκη σε νίκη κι έτσι το 1909 η διοίκηση αποφάσισε να την εγγράψει στο επίσημο πρωτάθλημα. Ξεκίνησε από τη χαμηλότερη τοπική κατηγορία κι από την πρώτη σεζόν προκρίθηκε στην επόμενη. Ως το 1913 κατάφερε να προκριθεί στη Β΄ κατηγορία εθνικού επιπέδου και να τερματίσει τέταρτη.
Στη συνέχεια το πρωτάθλημα διακόπηκε ως το 1919 λόγω του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Επειδή η ομάδα είχε αποκτήσει μεγάλη δημοτικότητα, το 1917 αποφασίστηκε να εγκατασταθεί σε ένα νέο γήπεδο, που ονομάστηκε «Stade Emile Versé». Το στάδιο κτίστηκε στην περιοχή «Parc Astrid» (ή «Parc du Meir», όπως ονομαζόταν τότε).
Πορεία προς την κορυφή (1919-35)
Τη σεζόν 1919-20 τερμάτισε τρίτη και δεν κατάφερε να ανεβεί στην Α΄ κατηγορία. Όμως, η ομοσπονδία αποφάσισε να αυξήσει τον αριθμό των ομάδων που θα προάγονταν και διοργάνωσε αγώνες κατάταξης. Η Άντερλεχτ υπερίσχυσε και ανέβηκε για πρώτη φορά στην ανώτερη κατηγορία του βελγικού πρωταθλήματος. Στην πρώτη της χρονιά στην Α΄ τερμάτισε 12η. Όμως, το 1923 υποβιβάστηκε για να ανεβεί την αμέσως επόμενη σεζόν. Το 1925 τερμάτισε 9η αλλά το 1926 υποβιβάστηκε ξανά. Ως το 1935 ανεβοκατέβαινε στην Α΄ κατηγορία. Όμως, από το 1935 δεν υποβιβάστηκε ξανά μέχρι σήμερα.
Το 1933, στην επέτειο της 25ετίας από την ίδρυσή της, πρόσθεσε στον τίτλο της τη επωνυμία Royal κι έτσι απέκτησε την ονομασία Royal Sporting Club Anderlechtois (σε ελεύθερση μετάφραση: Βασιλικός Αθλητικός Σύλλογος του Άντερλεχτ).
Οι πρώτες επιτυχίες (1935-68)
Η Άντερλεχτ τερμάτισε 5η το 1939. Στη συνέχεια το πρωτάθλημα διακόπηκε για δυο χρονιές, λόγω του Β΄ παγκοσμίου πολέμου. Το 1942 στην ομάδα μεταγράφηκε ο επιθετικός Jef Mermans από την K. Tubantia F.C. αντί του ποσού ρεκόρ για την εποχή των 125.000 βελγικών φράγκων.
Με τον Mermans στη σύνθεσή της η Άντερλεχτ άρχισε να διεκδικεί τον τίτλο. Τερμάτισε 2η το 1944, 3η το 1946 και το 1947 κέρδισε για πρώτη φορά το πρωτάθλημα. Ως το 1956 κατέκτησε άλλους 6 τίτλους και καθιερώθηκε ως μία από τις κορυφαίες βελγικές ομάδες. Άλλοι δυο τίτλοι ήρθαν το 1959 και το 1962. Σημαντικός προπονητής της ομάδας εκείνη την εποχή ήταν ο Άγγλος Bill Gormlie που καθιέρωσε το περίφημο σύστημα «W-M».
Τη δεκαετία του ’60 την ανέλαβε ο Pierre Sinibaldi, που καθιέρωσε το βραζιλιάνικο 4-2-4. Η ομάδα πήρε 5 συνεχόμενα πρωταθλήματα (1964 – 1968) που ως τώρα αποτελεί ρεκόρ Βελγίου, τα τρία με τον Sinibaldi και τα δύο με τον Ούγγρο Andreas Beres. Αστέρας εκείνης της ομάδας ήταν ο Πολ Βαν Χιμστ (Paul Van Himst), που αναδείχθηκε 4 φορές κορυφαίος σκόρερ του πρωταθλήματος (1960, 1961, 1965, 1974).
Η Άντερλεχτ αντιπροσώπευε πλέον ότι καλύτερο είχε το βελγικό ποδόσφαιρο. Είναι χαρακτηριστικό πως στις 30 Σεπτεμβρίου 1964 έντεκα παίκτες της Άντερλεχτ συγκρότησαν την Εθνική Βελγίου σε αγώνα εναντίον της Ολλανδίας. Την ιστορική εκείνη ενδεκάδα αποτελούσαν οι: Jean Trappeniers, Georges Heylens, Laurent Verbiest, Jean Plaskie, Jean Cornelis, Pierre Hanon, Joseph Jurion, Jacky Stockman, Johan Devrindt, Paul Van Himst και Wilfried Puis.
Πρώτες ευρωπαϊκές συμμετοχές
Η Άντερλεχτ συμμετείχε στο Κύπελλο Πρωταθλητριών από την πρώτη διοργάνωση, το 1955, χωρίς επιτυχία. Το ίδιο ανεπιτυχείς ήταν κι οι επόμενες συμμετοχές της -όταν κατακτούσε το βελγικό πρωτάθλημα- ως το 1962-63. Τότε έφτασε ως τα προημιτελικά αποκλείοντας την περίφημη Ρεάλ Μαδρίτης με 3-3, 1-0 και την ΤΣΣΚΑ Σόφιας, πριν αποκλειστεί από τη σκοτσέζικη Νταντί. Στα προημιτελικά έφτασε ξανά το 1965. Εκεί αποκλείστηκε από τη Ρεάλ με 1-0, 2-4 έχοντας παράπονα από το διαιτητή της ρεβάνς.
Στο Βέλγιο
Έπειτα από μια περίοδο μετριότητας η Άντερλεχτ κατέκτησε και πάλι τον τίτλο το 1972. Το ίδιο έτος ήρθε στην ομάδα ο επιθετικός Rob Rensenbrink από την Κλαμπ Μπρυζ, που άφησε εποχή. Η Άντερλεχτ πήρε ξανά τον τίτλο το 1974 με την βοήθεια επίσης των: Ludo Coeck, Paul Van Himst και Attila Ladynski.
Την επόμενη δωδεκαετία (1975 ως 1984) κέρδισε μόνο ένα πρωτάθλημα αλλά γνώρισε ανεπανάληπτες ευρωπαϊκές διακρίσεις. Το 1981 πήρε το 17ο εθνικό πρωτάθλημα με προπονητή τον Tomislav Ivic και βασικούς ποδοσφαιριστές τους: Juan Lozano, Morten Olsen, Luka Peruzović.
Στην Ευρώπη
Το 1970 η Άντερλεχτ αγωνίστηκε για πρώτη φορά σε ευρωπαϊκό τελικό, στο Κύπελλο Διεθνών Εκθέσεων. Αφού απέκλεισε τις: Βάλουρ Ρέικιαβικ (Ισλανδία), Ντανφέρμλιν (Σκοτία), Νιούκασλ Γιουνάιτεντ (Αγγλία) και Ίντερ (Ιταλία), αντιμετώπισε στον τελικό την Άρσεναλ. Νίκησε με 3-1 στο πρώτο ματς αλλά ηττήθηκε με 0-3 στη ρεβάνς κι έχασε το κύπελλο.
Το 1976 κέρδισε το πρώτο ευρωπαϊκό τρόπαιο, το Κύπελλο Κυπελλούχων. Απέκλεισε τις: Ραπίντ Βουκουρεστίου (Ρουμανία), Μπάνια Λούκα (Γιουγκοσλαβία), Ρέξαμ (Ουαλία), Τσβικάου (Ανατολική Γερμανία) και στον τελικό, που έγινε στο Στάδιο Χέιζελ των Βρυξελλών, αντιμετώπισε τη Γουέστ Χαμ. Με σκόρερ τους Ρένσενμπρινκ (2), Βαν Ντερ Ελστ (2) νίκησε με 4-2 κατακτώντας το Κύπελλο. Το ίδιο έτος πήρε και το ευρωπαϊκό Σούπερ Καπ επικρατώντας της Μπάγερν Μονάχου με 1-2, 4-1.
Το 1976-77 συμμετείχε ξανά στο Κύπελλο Κυπελλούχων ως κάτοχος του τροπαίου. Έφτασε ξανά στον τελικό, όπου ηττήθηκε από το Αμβούργο με 0-2.
Η επόμενη ευρωπαϊκή διάκριση ήρθε το 1982-83 στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ, με προπονητή τον παλιό της παίκτη Πολ Βαν Χιμστ που διαδέχθηκε τον Ίβιτς. Απέκλεισε τις: Κουόπιο (Φινλανδία), ΦΚ Πόρτο, Σαράγιεβο, Βαλένθια και Μποέμιανς Πράγας κι έφτασε στον τελικό. Εκεί βρήκε αντίπαλο την πορτογαλική Μπενφίκα, την οποία νίκησε και πήρε το πέμπτο ευρωπαϊκό τρόπαιο σε επτά χρόνια. Σημαντικοί παίκτες της επιτυχίας ήταν οι διεθνείς: Franky Vercauteren και Juan Lozano.
Το 1984 έφτασε πάλι στον τελικό του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ. Όμως, η επιτυχία επισκιάστηκε από ένα σκάνδαλο. Στα ημιτελικά, στον πρώτο αγώνα ηττήθηκε από τη Νότιγχαμ Φόρεστ με 0-2. Στη ρεβάνς νίκησε με 3-0 και προκρίθηκε. Αργότερα αποκαλύφθηκε πως ο διαιτητής του αγώνα είχε λάβει αμοιβή 27.000 λιρών από τον πρόεδρο της Άντερλεχτ. Στον τελικό έχασε από την Τότεναμ Χότσπερ στα πέναλτι.
Στο Βέλγιο
Το επόμενο πρωτάθλημα της ομάδας ήρθε το 1985 με πανηγυρικό τρόπο. Πέτυχε 100 γκολ και τερμάτισε με 11 βαθμούς διαφορά από τη δεύτερη ομάδα. Σημαντικοί ποδοσφαιριστές της εποχής ήταν οι: Munaron (τερμ.), Franky Vercauteren, Morten Olsen, Luka Peruzović, Erwin Vandenbergh, Alex Czerniatynski, Enzo Scifo και Georges Grün.
Την 1η Ιουλίου του 1993, με την ευκαιρία της συγχώνευσης με την ομάδα γυναικών Brussel Dames '71 (8190), ο σύλλογος αλλάζει και πάλι την ονομασία του και γίνεται Royal Sporting Club Anderlecht.
Για δύο σεζόν, από το 1998 ως το 2000, αγωνίστηκε στην Άντερλεχτ ο Έλληνας επιθετικός Γιάννης Αναστασίου και σε 23 παιχνίδια σημείωσε 9 γκολ.
Στην Ευρώπη
Στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις η Άντερλεχτ έχει σταθερή παρουσία τα τελευταία χρόνια, κατά βάση στο Τσάμπιονς Λιγκ. Το 2000-01 αγωνίστηκε στους ομίλους του Τσάμπιονς Λιγκ και προκρίθηκε στην β΄ φάση των ομίλων (16 ομάδες), όπου τερμάτισε τρίτη κι αποκλείστηκε. Στους ομίλους αγωνίστηκε επίσης τέσσερις συνεχόμενες σεζόν: 2003-04 ως 2006-07, χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία.
Στάδιο
Η Άντερλεχτ αγωνίζεται στο Στάδιο «Constant Vanden Stock», το οποίο είναι χτισμένο μέσα στο Parc Astrid, στο προάστιο Άντερλεχτ των Βρυξελλών. Ο σχεδιασμός της διοίκησης είναι να μετακομίσει σε μεγαλύτερο γήπεδο, όχι απαραίτητα στην ίδια περιοχή.
Η ομάδα αγωνιζόταν ανέκαθεν στο Parc Astrid, μέχρι την ανέγερση του Σταδίου «Emile Versé» στα 1917. Το 1983 το γήπεδο ανακατασκευάστηκε και μετονομάστηκε σε Constant Vanden Stock προς τιμήν του τότε προέδρου του συλλόγου.
Φίλαθλοι
Η Άντερλεχτ είναι η πιο δημοφιλής ομάδα του Βελγίου. Συγκεντρώνει τους περισσότερους θεατές κατά μέσο όρο στο βελγικό πρωτάθλημα. Έχει οπαδούς σε όλη τη χώρα και μόνο μια μειονότητα προέρχονται από την περιοχή των Βρυξελλών.
Υπάρχουν 76 σωματεία φιλάθλων, από τα οποία 20 στην επαρχία της Φλάνδρας και τρία εκτός Βελγίου: στη Γαλλία, στην Πολωνία και στο Τέξας των ΗΠΑ.
Ποδόσφαιρο γυναικών
Το γυναικείο ποδοσφαιρικό τμήμα της ΡΣΚ Άντερλεχτ ιδρύθηκε το 1993, έπειτα από μετονομασία της Μπρούσελς Νταμς 71 (Brussels Dames 71), η οποία είχε ιδρυ8εί το 1971.
Αγώνες ταχύτητας
Το τμήμα μηχανοκίνητου αθλητισμού της ΡΣΚ Άντερλεχτ ιδρύθηκε το 2008.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βρυξέλλες Κατηγορία:Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 1908 Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Βελγίου Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1908
Λέων Καραπαναγιώτης
Ο Λέων Καραπαναγιώτης (1931 — 7 Ιανουαρίου 2006) ήταν Έλληνας δημοσιογράφος, γεννημένος στην Αθήνα και με καταγωγή από γνωστή οικογένεια της Μυτιλήνης και ειδικότερα του χωριού Μόρια της Λέσβου, που βρίσκεται πολύ κοντά στην πόλη της Μυτιλήνης. Πατέρας του ήταν ο Βύρων Καραπαναγιώτης, στενός συνεργάτης του Ελευθερίου Βενιζέλου, που χρημάτισε τότε, βουλευτής Λέσβου και υπουργός των κυβερνήσεων Ελ. Βενιζέλου, ενώ συμμετείχε επίσης και στο κίνημα Νικολάου Πλαστήρα. Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες στη Γαλλία και την Ελβετία και εργάστηκε στο Δημοσιογραφικό Οργανισμό Λαμπράκη από το 1953 μέχρι το θάνατό του. Διετέλεσε επί πολλά χρόνια διευθυντής της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ». Απεβίωσε το 2006, μετά από αλλεπάλληλα εγκεφαλικά επεισόδια.
Κόρες του είναι η Τατιάνα Καραπαναγιώτη και η Ναταλία Καραπαναγιώτη που είναι παντρεμένη με τον Δημήτρη Ξενάκη.
Κατηγορία:Έλληνες δημοσιογράφοι
Ζωρζ Πομπιντού
Ο Ζωρζ Πομπιντού (Georges Jean Raymond Pompidou, 5 Ιουλίου 1911 – 2 Απριλίου 1974) ήταν Γάλλος πολιτικός, που διετέλεσε πρωθυπουργός της Γαλλίας από το 1962 έως το 1968 και πρόεδρος της Γαλλικής Δημοκρατίας από το 1969 έως τον θάνατό του το 1974.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στις 5 Ιουλίου 1911 στο Μονμπουντίφ. Σπούδασε φιλολογία και στην αρχή δίδαξε σε λύκειο. Κατόπιν εργάστηκε σε τράπεζα, όπου σύντομα έφτασε σε υψηλή θέση. Μετά επιλέχθηκε από τον Πρόεδρο Ντε Γκωλ να διοικήσει Ίδρυμα που είχε ιδρύσει ο ίδιος για τα παιδιά με Σύνδρομο Down.
Το 1962 ο Ντε Γκωλ του ανέθεσε την πρωθυπουργία, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1968. Το 1969 εξελέγη Πρόεδρος της Γαλλικής Δημοκρατίας, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι τον θάνατό του.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρόεδροι της Γαλλικής Δημοκρατίας Κατηγορία:Πρωθυπουργοί της Γαλλίας Κατηγορία:Απόφοιτοι της École Normale Supérieure
Βιβλιοθήκη και Αρχείο της Εθνικής Πινακοθήκης
Η Bιβλιοθήκη και το Aρχείο της Εθνικής Πινακοθήκης - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου δημιουργήθηκαν με σκοπό να καλύψουν τις ερευνητικές, μουσειολογικές και εκθεσιακές ανάγκες του μουσείου και του προσωπικού της. Σήμερα αποτελούν ένα ανοιχτό πληροφοριακό κέντρο στο χώρο των εικαστικών τεχνών, σημείο αναφοράς για μελετητές, ιστορικούς της τέχνης, υποψήφιους διδάκτορες, προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και σπουδαστές.
Ιστορία
Πρόκειται για μια ειδική βιβλιοθήκη εικαστικών τεχνών η οποία αναπτύχθηκε παράλληλα με το μουσείο και άρχισε να λειτουργεί αμέσως μετά την αποπεράτωση του κτιρίου της οδού Μιχαλακοπούλου και την έκθεση των συλλογών της το 1976. Από το καλοκαίρι του 2013 η βιβλιοθήκη μαζί με τις υπόλοιπες υπηρεσίες του μουσείου έχει μεταφερθεί προσωρινά στο Άλσος Ελληνικού Στρατού στο Γουδή μέχρι να ολοκληρωθούν τα έργα εκσυγχρονισμού και επέκτασης στο κεντρικό κτίριο που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Η πρώτη της συλλογή περιελάμβανε τα βιβλία του Αλέξανδρου Σούτσου, η οποία αποτελούνταν από παλιές και σπάνιες εκδόσεις. Στον εμπλουτισμό της συλλογής συνέβαλαν αργότερα με δωρεές ο Ζαχαρίας Παπαντωνίου, ο Οδυσσέας Φωκάς, ο Ουμβέρτος Αργυρός, ο Ανδρέας Ιωάννου, ο Θεμιστοκλής Τσάτσος και πρόσφατα οι γλύπτριες Μπέλλα Ραφτοπούλου και Φρόσω Ευθυμιάδη - Μενεγάκη, ο γλύπτης Χρήστος Καπράλος, ο τέως διευθυντής της Εθνικής Πινακοθήκης Δημήτρης Παπαστάμος και η επιμελήτρια Αγγέλα Ταμβάκη.
Συλλογές
Η συλλογή απαρτίζεται από περίπου 25.000 τίτλους βιβλίων και περιοδικών και καλύπτει θεματικές κατηγορίες όπως μονογραφίες Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών, καταλόγους εκθέσεων, βιβλία θεωρίας και ιστοριογραφίας της ελληνικής και ευρωπαϊκής, κυρίως, τέχνης, εικονογραφία, αρχαιολογία, βυζαντινή τέχνη, βιβλία μουσειολογίας, συντήρησης καθώς εγκυκλοπαίδειες τέχνης και λεξικά καλλιτεχνών.
Στη συλλογή υπάρχουν ακόμη τα λευκώματα της Εθνικής Πινακοθήκης, στα οποία απεικονίζεται το έργο μεμονωμένων Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών, αλλά και συλλογές έργων τέχνης, καθώς και εικόνες με παλαιότερες όψεις της Ελλάδας και των μνημείων της, ενώ σπάνιες και πολύτιμες καλλιτεχνικές εκδόσεις εικονογραφούνται με χαρακτικά. Η συλλογή σπάνιων εκδόσεων, εκτός από λευκώματα, περιλαμβάνει ημερολόγια, λογοτεχνικά και ιστορικά βιβλία εικονογραφημένα από καλλιτέχνες, καθώς και μεμονωμένες σπάνιες εκδόσεις ιστορίας της τέχνης.
Τα περιοδικά τέχνης αποτελούν ένα άλλο τμήμα της συλλογής της Βιβλιοθήκης. Μεγάλη σημασία για την έρευνα της νεοελληνικής τέχνης κατέχουν οι ελληνικοί τίτλοι παλιών περιοδικών που περιλαμβάνουν τα σημαντικότερα έντυπα με εικαστικό περιεχόμενο που κυκλοφόρησαν στην Αθήνα, κυρίως, μετά το 1847 έως το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Τα ξένα περιοδικά, αγγλικά, γαλλικά, ιταλικά και γερμανικά, καλύπτουν την ευρωπαϊκή εικαστική δραστηριότητα από 1831 και μετά. Οι τρέχουσες συνδρομές της Βιβλιοθήκης ξεπερνούν τους 70 τίτλους ξενόγλωσσων και ελληνικών περιοδικών. Επιπλέον παρέχεται η πρόσβαση σε 150 τίτλους μέσω της ηλεκτρονικής βάσης JSTOR. Όλες οι περιοδικές εκδόσεις και τα ανάτυπά τους είναι αποδελτιωμένα κατά έλληνα καλλιτέχνη.
Παράλληλα η Βιβλιοθήκη διατηρεί αρχείο αποκομμάτων ημερίσου και περιοδικού τύπου, – έντυπο από το 1900 έως το 1996 και ηλεκτρονικό, μέσω διαδικτύου, από το 1999 έως σήμερα.
Eπίσης υπάρχει η συλλογή 8.000 έντυπων καταλόγων δημοπρασιών τέχνης από τα τέλη του 19ου αιώνα έως τώρα όπου είναι επίσης αποδελτιωμένες κατά Έλληνα καλλιτέχνη. Τα τελευταία χρόνια η Βιβλιοθήκη είναι συνδρομήτρια στη διεθνή βάση δεδομένων Art price όπου ψηφιοποιούνται και αποδελτιώνονται οι δημοπρασίες έργων τέχνης όλων των καταξιωμένων οίκων της Ελλάδας και του εξωτερικού από το 1987 έως σήμερα. Σε συνεχή ανάπτυξη βρίσκεται η συλλογή του οπτικοακουστικού υλικού που απαρτίζεται από 500 περίπου CD. Πρόκειται για συνοδευτικό υλικό βιβλίων και καταλόγων εκθέσεων, διατριβών, αυτοτελών εκδόσεων καθώς και ψηφοιοποιημένων περιοδικών τέχνης και λόγου από το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο.
Λειτουργία
Η Βιβλιοθήκη υπάγεται διοικητικά στην Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου στην διεύθυνση Συλλογών και Μουσειολογικού Προγραμματισμού. Η χρηματοδότησή της προέρχεται από τον τακτικό προϋπολογισμό του ιδρύματος. Η πολιτική ανάπτυξης της συλλογής καθορίζεται σύμφωνα με το εκθεσιακό και ερευνητικό πρόγραμμα του Μουσείου. Βασική πηγή εμπλουτισμού αποτελεί η αγορά υλικού από ελληνικούς και ξένους εκδοτικούς οίκους και η ανταλλαγή εκδόσεων της Εθνικής Πινακοθήκης με εκείνες άλλων Μουσείων και πολιτιστικών και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στα πλαίσια της συνεργασίας μεταξύ των βιβλιοθηκών τέχνης. Η Bιβλιοθήκη δέχεται δωρεές από ιδρύματα, όπως τράπεζες, ελληνικά και ξένα μουσεία και πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες, εκδοτικούς οίκους, αίθουσες τέχνης και εταιρείες.
Διαδικτυακός τόπος
Τον Δεκέμβριο του 2014 ολοκληρώθηκε το έργο δημιουργίας ψηφιακής βιβλιοθήκης στην Εθνική Πινακοθήκη. Αποτέλεσμα τη διάθεση των συλλογών τους μέσω της ιστοσελίδας www.nationalgallery.gr/library. Στα πλαίσια του έργου ψηφιοποιήθηκε μεγάλο μέρος των συλλογών, όπως σπάνιο αρχειακό υλικό (φωτογραφικά αρχεία 19ου αιώνα, προσωπικά αρχεία καλλιτεχνών, διοικητικά έγγραφα των απαρχών της λειτουργίας του μουσείου), αφίσες, εξαντλημένοι κατάλογοι εκθέσεων του μουσείου, φυλλάδια και προσκλήσεις εκθέσεων Ελλήνων καλλιτεχνών στην Ελλάδα και το εξωτερικό από το 1875 έως σήμερα και αποκόμματα εφημερίδων εικαστικού περιεχομένου από το 1900 έως το 1970. Όλες οι συλλογές είναι διαθέσιμες μέσω των ηλεκτρονικών καταλόγων (opac) όπου παρέχεται η δυνατότητα βιβλιογραφικής αναζήτησης του υλικού της ψηφιοπημένο και έντυπο. Επιπλέον έχει δημιουργηθεί μία πύλη βασισμένη στο λογισμικό (CatMining), με δυνατότητα ταυτόχρονης αναζήτησης και παρουσίασης των αποτελεσμάτων όλων των συλλογών της βιβλιοθήκης, του αρχείου και των έργων τέχνης της Εθνικής Πινακοθήκης. Τέλος, οι αρχειακές συλλογές παρουσιάζονται στο κοινό και μέσω εικονικής έκθεσης.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βιβλιοθήκες στην Αθήνα
Μεταμοντέρνος φεμινισμός
Ο Μεταμοντέρνος φεμινισμός είναι μια προσέγγιση στην φεμινιστική θεωρία που υποστηρίζει πως δεν υπάρχει μια μόνη αιτία για την υποδεέστερη θέση της γυναίκας γιατί το κοινωνιολογικό φύλο από μόνο του κατασκευάζεται μέσω της γλώσσας. Επειδή λοιπόν το νόημα πίσω από αυτό το φύλο δεν είναι παγκόσμιο, δεν υπάρχει μία μοναδική προσέγγιση για να ασχοληθεί κανείς με αυτό το ζήτημα.
Φεμινισμος Κατηγορία:Φεμινισμός τρίτου κύματος
Ψυχαγωγία
300px|thumb|Μία κατάμεστη αίθουσα στη Μητροπολιτική Όπερα στη [[Νέα Υόρκη, περιμένοντας να ξεκινήσει μια μουσική διασκέδαση (1937).]] ''Ψυχαγωγία είναι η συμμετοχή του ανθρώπου στα ανώτερα έργα του ανθρώπινου πολιτισμού, που τον μορφώνει πνευματικά και αισθητικά και τον εξευγενίζει. Η ψυχαγωγία, παρόλο που επιτυγχάνεται με διαφορετικούς τρόπους σε κάθε πολιτισμό, σε όλους συνδέεται με την πνευματική και καλλιτεχνική δημιουργία και, μυώντας τον άνθρωπο κατάλληλα, φέρνει την αρμονία σώματος και ψυχής.
Ετυμολογία
Προερχόμενη από σύνθεση των «ψυχή» και «άγω», σημαίνει την αγωγή της ψυχής.
Η ψυχαγωγία σήμερα
Η ψυχαγωγία σήμερα έχει χάσει το νόημα μα της και μετατράπηκε σε διασκέδαση ή σε παθητική ψυχαγωγία, μέσο τα Μ. Μ. Ε και το διαδίκτυο που βλάπτουν άμεσα το νόημα της ψυχαγωγίας.
Ψυχαγωγία - διασκέδαση - εκτόνωση
Ο ορισμός της ψυχαγωγίας διαχωρίζεται από εκείνον της διασκέδασης. Ως ψυχαγωγία ορίζεται η τέρψη που επιτυγχάνεται μέσα από πνευματικά μέσα. Αντίθετα, η διασκέδαση δηλώνει την απομάκρυνση από τα καθημερινά προβλήματα, το διασκορπισμό των εννοιών μέσα από το ξέδομα- το ξαλάφρωμα.
«Νόθη» ψυχαγωγία
Ως νόθη (ή κακή) ψυχαγωγία αναφέρονται οι μορφές διασκέδασης που προβάλλονται ως ψυχαγωγικές ενώ κατ' ουσίαν δεν εξελίσσουν τον άνθρωπο πνευματικά. Τέτοιοι τρόποι ψυχαγωγίας είναι για παράδειγμα η χαρτοπαιξία, η υπέρμετρη κατανάλωση αλκοόλ και τα χαμηλής στάθμης θεάματα. Αποτέλεσμα της νόθης ψυχαγωγίας μπορεί να είναι ο εθισμός, η κρίση ηθικών αξιών, η φθορά σωματικής και ψυχικής υγείας κλπ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Ψυχαγωγία Vs. Διασκέδαση
* Κατηγορία:Αισθητική
NGC 6212
thumb|right|255px|Ο NGC 6212 Ο NGC 6212 είναι σπειροειδής γαλαξίας στον αστερισμό Ηρακλή. Είναι τύπου Sb και τον ανακάλυψε ο Γάλλος αστρονόμος Εντουάρ Στεφάν (Édouard Stephan) στις 26 Ιουλίου 1870. Υπολογίζεται ότι απέχει περίπου 400 εκατομμύρια έτη φωτός από την Γη.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
6212 58840 Κατηγορία:Σπειροειδείς γαλαξίες Κατηγορία:Ηρακλής (αστερισμός)
Tremor (τραγούδι των Dimitri Vegas, Martin Garrix, Like Mike)
Το Tremor είναι τραγούδι σε συνεργασία των Dimitri Vegas, Martin Garrix, και Like Mike.Το τραγούδι κυκλοφόρησε στις 22 Απριλίου του 2014, από την δισκογραφική Spinnin' Records ενώ έχει βρεθεί στα charts της Ολλανδίας, της Γαλλίας και της Αυστρίας.
Μουσικό βίντεο
Μουσικό βίντεο για το τραγούδι δημοσιεύτηκε στις 22 Απριλίου του 2014, στο κανάλι YouTube της δισκογραφικής εταιρείας Spinnin' Records.To βίντεο διαρκεί 3 λεπτά και 18 δευτερόλεπτα.To μουσικό βίντεο έχει πάνω από 450 εκ. προβολές έως τον Ιανουάριο του 2018.
Charts
Εβδομαδιαία charts
Παραπομπές
Κατηγορία:Τραγούδια του 2014
Πνευματική ιδιοκτησία
thumb|right|Το σύμβολο του copyright, © Πνευματική ιδιοκτησία ή πνευματικά δικαιώματα ή αλλιώς copyright ονομάζονται τα αποκλειστικά δικαιώματα των πνευματικών δημιουργών στο έργο τους. Παραχωρούνται από τον νόμο για ορισμένο χρόνο για να απαγορεύσουν σε τρίτους τη χρήση των έργων χωρίς την άδεια του δημιουργού. Το πνευματικό δικαίωμα υφίσταται σε έργα λογοτεχνίας και τέχνης, όπως βιβλία, θέατρο, ζωγραφική, γλυπτική, φωτογραφία, αρχιτεκτονική αλλά και άλλες δημιουργίες όπως λογισμικό ή βάσεις δεδομένων (databases). Περιλαμβάνει το δικαίωμα της εκμετάλλευσης του έργου (περιουσιακό δικαίωμα) και το δικαίωμα της προστασίας του προσωπικού δεσμού του δημιουργού του προς αυτό (ηθικό δικαίωμα). Το πνευματικό δικαίωμα, ανάλογα με τη νομοθεσία, συνήθως αποκτάται αυτοδικαίως χωρίς να απαιτείται αίτηση του δημιουργού ή καταχώριση του έργου σε κάποια υπηρεσία.
Λόγος ύπαρξης
Υπάρχουν δύο αντιδιαμετρικά αντίθετοι δικαιολογητικοί λόγοι ύπαρξης της πνευματικής ιδιοκτησίας, οι οποίοι όμως στις σύγχρονες νομοθεσίες περισσότερο αλληλοσυμπληρώνονται παρά αλληλοαποκλείονται.
Ανθρωπιστική-ιδεαλιστική δικαιολόγηση
Ο ένας, ανθρωπιστικός και ιδεαλιστικός, συνδέεται με τις θεωρίες περί φυσικού δικαίου. Σύμφωνα με αυτόν ο δημιουργός έχει έναν ιδιαίτερο ψυχικό δεσμό με το δημιούργημά του, ο οποίος είναι αναπαλλοτρίωτος και τον οποίο ο νόμος οφείλει να αναγνωρίσει. Ως πρότυπο έχει αυτή η θεωρία κυρίως το μοναχικό δημιουργό, ο οποίος δημιουργεί τέχνη για βιοπορισμό και η πολιτεία έχει υποχρέωση να του δώσει το δικαίωμα να εκμεταλλεύεται κατ' αποκλειστικότητα το έργο του. Ο δημιουργός είναι πάντα φυσικό πρόσωπο. Αυτή η οπτική γωνία επιβάλλει ρυθμίσεις που προστατεύουν το δημιουργό και από αυτούς στους οποίους ο ίδιος αναθέτει την οικονομική εκμετάλλευση του έργου του (εκδότες, παραγωγούς), γιατί εξαρτάται από αυτούς και τους έχει ανάγκη προκειμένου να επιβιώσει. Έτσι ο δημιουργός δεν μπορεί, ακόμη και αν το θέλει, να εκχωρήσει ποτέ όλα τα δικαιώματά του, ενώ έχει πάντα αξίωση σε εύλογη αμοιβή. Το δικαίωμα της πνευματικής ιδιοκτησίας είναι ταυτόχρονα και μέσο προώθησης της πολιτιστικής δημιουργίας. Βάρος δίνεται σε έργα κατ' εξοχήν πνευματικά και προϋπόθεση προστασίας είναι το δημιουργικό ύψος του έργου. Η αντίληψη αυτή συνδέεται με τη Γαλλική Επανάσταση και το Διαφωτισμό και έχει επικρατήσει στην ηπειρωτική Ευρώπη. Χαρακτηριστική είναι και η ορολογία, η οποία εστιάζει στο δημιουργό (Droit d' auteur, Urheberrecht). Αντίστοιχα και η διάρκεια του δικαιώματος δε συνδέεται με τη ζωή του έργου αλλά με τη ζωή του δημιουργού.