cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Σαλικυλικό οξύ
Διατροφικές πηγές
Το σαλικυλικό οξύ εμφανίζεται σε φυτά ως ελεύθερο σαλικυλικό οξύ και καρβοξυλιωμένους εστέρες και φαινολικούς γλυκοζίτες του. Αρκετές μελέτες δείχνουν ότι οι άνθρωποι μεταβολίζουν το σαλικυλικό οξύ σε μετρήσιμες ποσότητες από αυτά τα φυτά. Ποτά και τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε σαλικυλικό περιλαμβάνουν μπύρα, καφέ, τσάι, πολλά φρούτα και λαχανικά, γλυκοπατάτα, ξηρούς καρπούς και ελαιόλαδο, μεταξύ άλλων. Το κρέας, τα πουλερικά, τα ψάρια, τα αυγά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα, η ζάχαρη και τα ψωμιά και τα δημητριακά έχουν χαμηλή περιεκτικότητα σε σαλικυλικό.
Μερικά άτομα με ευαισθησία στα διαιτητικά σαλικυλικά μπορεί να έχουν συμπτώματα αλλεργικής αντίδρασης, όπως βρογχικό άσθμα, ρινίτιδα, γαστρεντερικές διαταραχές ή διάρροια, και έτσι μπορεί να χρειαστεί να υιοθετήσουν δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε σαλικυλικά.
Φυτική ορμόνη
Συμμετέχει στη συστηματική επίκτητη αντίσταση στην οποία μια παθογόνος προσβολή σε ένα μέρος του φυτού προκαλεί αντίσταση σε άλλα μέρη. Το σήμα μπορεί επίσης να μετακινηθεί σε γειτονικά φυτά με το σαλικυλικό οξύ να μετατραπεί σε πτητικό εστέρα μεθυλοσαλικυλικό. Ο σαλικυλικός μεθυλεστέρας προσλαμβάνεται από τα στομάτα του γειτονικού φυτού, και μόλις βαθιά στο φύλλο, μετατρέπεται πίσω σε σαλικυλικό οξύ για να προκαλέσει την ανοσοαπόκριση.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βασικά Φάρμακα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας Κατηγορία:Αντισηπτικά Κατηγορία:Φαινόλες Κατηγορία:Υδροξυοξέα Κατηγορία:Μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα
Επιτροπή της Σικελικής Μαφίας
Η δικαιοδοσία εκτείνεται σε μια επαρχία, όπου κάθε επαρχία της Σικελίας έχει κάποιο είδος Επιτροπής, εκτός από τη Μεσίνα, τις Συρακούσες και τη Ραγκούσα. Αρχικά η ιδέα ήταν ότι τα αφεντικά της οικογένειας δεν θα συμμετείχαν στην Επιτροπή, αλλά για να αποφευχθούν ανισορροπίες εξουσίας θα διοριζόταν κάποιο άλλο εξέχον μέλος. Ωστόσο, αυτός ο κανόνας δεν τηρήθηκε από την αρχή. Σύμφωνα με τον πεντίτο Τομάζο Μπουσκέτα, η Επιτροπή δημιουργήθηκε για πρώτη φορά "για τη διευθέτηση διαφορών μεταξύ των μελών των διαφόρων οικογενειών και των αφεντικών τους" προκειμένου να πειθαρχήσει τα μέλη κάθε οικογένειας. Μόνο αργότερα επεκτάθηκε η λειτουργία του σε «ρύθμιση των δραστηριοτήτων όλων των οικογενειών σε μια επαρχία».
Δημοσιοποίηση
Η πρώτη φορά που η ύπαρξη μιας τέτοιας Επιτροπής κοινοποιήθηκε στον υπόλοιπο κόσμο ήταν το 1965 κατά τη διάρκεια της έρευνας για τον πρώτο πόλεμο της μαφίας από τον δικαστή Τσέζαρε Τερανόβα. Ο Τερανόβα βασίστηκε σε μια εμπιστευτική έκθεση των Καραμπινιέρι της 28ης Μαΐου 1963, όπου ένας εμπιστευτικός πληροφοριοδότης αποκάλυψε την ύπαρξη της επιτροπής αποτελούμενη από δεκαπέντε άτομα (έξι από την πόλη του Παλέρμο και τα υπόλοιπα από πόλεις της επαρχίας) "το καθένα με το βαθμό του αφεντικού είτε μιας ομάδας είτε μιας οικογένειας της μαφίας." Ο δικαστής Τερανόβα δεν πίστευε ότι η ύπαρξη τέτοιας επιτροπής σήμαινε ότι η μαφία ήταν μια σφιχτά ενοποιημένη δομή. Το 1973, ο Λεονάρντο Βιτάλε (ένας κατώτερου επίπεδου μαφιόζος) αποκάλυψε την ύπαρξη της Επιτροπής, αλλά οι αποκαλύψεις του απορρίφθηκαν τότε και ο Βιτάλε κρίθηκε τρελός.
Η ύπαρξη της Επιτροπής καθορίστηκε για πρώτη φορά από δικαστήριο κατά τη διάρκεια της δίκης Μάξι το 1986-87. Το θεμέλιο για αυτήν την δίκη έγινε κατά την προκαταρκτική φάση της έρευνας από την Δεξαμενή Αντιμαφίας του Παλέρμο, που δημιουργήθηκε από τον δικαστή Ρόκο Σινίτσι, στην οποία εργάστηκαν επίσης οι δικαστές Τζοβάνι Φαλκόνε και Πάολο Μπορσελίνο. Ο Τομάζο Μπουσκέτα αποκάλυψε οριστικά την ύπαρξη και τη λειτουργία της Επιτροπής, όταν έγινε μάρτυρας του κράτους και άρχισε να δίνει αποδείξεις στον δικαστή Φαλκόνε το 1984. Αυτο επέτρεψε στον Φαλκόνε να υποστηρίξει ότι η Κόζα Νόστρα ήταν μια ενοποιημένη ιεραρχική δομή που λειτουργούσε με μια Επιτροπή και ότι οι ηγέτες της (που κανονικά δεν θα λερώναν τα χέρια τους με εγκληματικές πράξεις) θα μπορούσαν να θεωρηθούν υπεύθυνοι για εγκληματικές δραστηριότητες που είχαν δεσμευτεί να ωφελήσουν τον οργανισμό.
Η Μαφία ταυτίστηκε με τον οργανισμό Κόζα Νόστρα, και όρισε έναν μοναδικό, πυραμιδικό και οργανισμό, που διοικούνταν επαρχιακά από μια Επιτροπή και περιφερειακά από έναν διεπαγγελματικό οργανισμό, στον οποίο ο επικεφαλής της επιτροπής του Παλέρμο έχει ηγεμονικό ρόλο. Αυτή η υπόθεση έγινε γνωστή ως το θεώρημα Μπουσκέτα. Αυτό το όραμα της Κόζα Νόστρα δεν αναγνωρίστηκε αμέσως. Άλλοι δικαστές, συγκεκριμένα ο Κοράντο Καρνεβάλε του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ιταλίας (Corte di Cassazione), υποστήριξε ότι οι ενώσεις της Μαφίας είναι αυτόνομες ομάδες, που δεν συνδέονται μεταξύ τους και, ως εκ τούτου, δεν υπήρχε η συλλογική ευθύνη για τα μέλη της Επιτροπής.Η άποψη του Καρνεβάλε υπερισχύσε κατά την έφεση της δίκης Μάξι, αλλά το θεώρημα Μπουσκέτα επιβεβαιώθηκε με την τελευταία απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου τον Ιανουάριο του 1992. (Ο Καρνεβάλε δεν προεδρεύε του δικαστηρίου που εξέδωσε την απόφαση). Εν τω μεταξύ, η Δεξαμενή Αντιμαφίας του Παλέρμου διαλύθηκε και ο δικαστής Ρόκο Σινίτσι δολοφονήθηκε το 1983.
Πολλά αφεντικά της Μαφίας καταδικάστηκαν σε ισόβια κάθειρξη και η Κόζα Νόστρα αντέδρασε οργισμένα και ξεκίνησε μια σειρά από δολοφονίες εκδίκησης λόγω της ποινής του Ανώτατου Δικαστηρίου. Η μαφία είχε βασιστεί στους πολιτικούς Σάλβο Λίμα και τον πρωθυπουργό Τζούλιο Αντρεότι να διορίσουν τον Κοράντο Καρνεβάλε για να επανεξετάσει την ποινή, ο οποίος είχε ανατρέψει πολλές καταδικαστικές αποφάσεις για τη μαφία για τις πιο λεπτές τεχνικές στο παρελθόν. Ο Καρνεβάλε, ωστόσο, έπρεπε να αποσυρθεί λόγω πίεσης από την κοινή γνώμη και από τον Τζοβάνι Φαλκόνε (που τότε είχε μετακομίσει στο υπουργείο Δικαιοσύνης). Ο Φαλκόνε υποστηρίχθηκε από τον υπουργό Δικαιοσύνης Κλαούντιο Μαρτέλλι παρά το γεγονός ότι υπηρέτησε υπό τον πρωθυπουργό Αντρέοτι. Τον Μάρτιο του 1992, ο Λίμα σκοτώθηκε, ακολουθούμενος από τους Φαλκόνε και Μπορσελίνο αργότερα εκείνο το έτος.
Διαπεριφερειακή Επιτροπή
Πέρα από το επαρχιακό επίπεδο, οι λεπτομέρειες είναι ασαφείς. Σύμφωνα με τον πεντίτο Τομάζο Μπουσκέτα, δημιουργήθηκε μια διεπιχειρησιακή επιτροπή στη δεκαετία του 1970, ενώ ο πεντίτο Αντονίνο Καλντερόνε ισχυρίστηκε ότι υπήρξε μια περιφέρεια αντιπροσώπων στη δεκαετία του 1950 πριν από τη δημιουργία των επιτροπών και του capi mandamento. Η περιφερειακή αντιπροσώπευση εκείνες τις μέρες ήταν υπο τη ηγεσία του Άντρεα Φάτσιο από το Τράπανι.
Σύμφωνα με τον πεντίτο Λεονάρντο Μεσίνα, η Περιφερειακή Επιτροπή το 1992 συγκροτήθηκε με τον Σαλβατόρε Ριίνα για την επαρχία του Παλέρμου, τον Nitto Santapaola για την επαρχία της Κατάνια, τον Salvatore Saitta για την επαρχία Enna, τον Giuseppe Madonia για την επαρχία Caltanissetta, τον Antonio Ferro για την επαρχία Agrigento και τον Mariano Agate για την επαρχία Τράπανι.
Ιστορία και κανόνες
Σύμφωνα με τον Μπουσκέτα, η πρώτη Επιτροπή της Σικελικής Μαφίας για την επαρχία του Παλέρμο δημιουργήθηκε μετά από μια σειρά συναντήσεων μεταξύ κορυφαίων μαφιόζων της Αμερικής και της Σικελίας κατά την διάρκεια της Σύσκεψης στο Γκραντ Χοτέλ του Παλέρμο μεταξύ 12-16 Οκτωβρίου 1957, και το εστιατόριο θαλασσινών Spanò. Οι αμερικανοί γκάνγκστερς Τζόζεφ Μπονάνο και Λάκι Λουτσιάνο πρότειναν στους ομολόγους τους από τη Σικελία να σχηματίσουν μια Επιτροπή, ακολουθώντας το παράδειγμα της αμερικανικής μαφίας που είχε σχηματίσει την Επιτροπή τους τη δεκαετία του 1930. Οι Σικελοί συμφώνησαν με την πρότασή τους και οι Μπουσκέτα, Γκαετάνο Μπανταλαμέντι, Σαλβατόρε Γκρέκο έθεσαν τους βασικούς κανόνες, όπου περίπου στις αρχές του 1958 η Σικελική Μαφία σχημάτισε την πρώτη της Επιτροπή, η οποία δημιουργήθηκε μεταξύ των οικογενειών της Μαφίας στην επαρχία του Παλέρμου, η οποία είχε την υψηλότερη συγκέντρωση μαφιοζικών φατρίων, περίπου 46. Ο Σαλβατόρε Γκρέκο διορίστηκε ως ο πρώτος γραμματέας αλλά είχε πολύ λίγη δύναμη, καθώς το καθήκον του ήταν απλώς να οργανώσει τις συναντήσεις.
Πριν από αυτό το διάστημα οι οικογένειες της Μαφίας δεν συνδέονταν με μια συλλογική δομή. Σύμφωνα με τον δικαστή Τσέζαρε Τερανόβα, ήταν «μωσαϊκό μικρών οικογενειών με τοπογραφικά σύνορα που χαρακτηρίζονται από παράδοση». Τις ημέρες πριν από την δημιουργία του συντονισμού της Επιτροπής στην Κόζα Νόστρα υπήρξαν άτυπες συναντήσεις μεταξύ των αφεντικών των ισχυρότερων οικογενειών. Στην πραγματικότητα, η απόφαση για τη σύσταση της Επιτροπής ήταν η τυποποίηση αυτών των περιστασιακών συναντήσεων σε ένα μόνιμο, συλλογικό σώμα. Αρχικά, για να αποφευχθεί η υπερβολική συγκέντρωση εξουσίας στα χέρια μερικών ατόμων, αποφασίστηκε ότι μόνο "άνδρες τιμής" που δεν είχαν ηγετική θέση στην οικογένειά τους (με άλλα λόγια απλοί "στρατιώτες") θα μπορούσαν να διοριστούν ως μέλη της Επιτροπής. Αυτός ο κανόνας καταργήθηκε αμέσως λόγω της αντίθεσης ορισμένων αφεντικών που απείλησαν να εγκαταλείψουν την Επιτροπή από την αρχή.
Μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1980, οι αρμοδιότητες της Επιτροπής συχνά αγνοήθηκαν λόγω του συλλογικού χαρακτήρα της και της ευρείας αυτονομίας των αφεντικών της οικογένειας. Μόνο όταν ο Σαλβατόρε Τοτό Ριίνα, ο Μπερνάρντο Προβεντσάνο και η συμμορία των Κορλεονέζι επέβαλαν την εξουσία τους, η Επιτροπή έγινε κεντρικό ηγετικό όργανο. Ωστόσο, στην πραγματικότητα η Επιτροπή έχασε την αυτονομία της και έγινε απλό όργανο επιβολής που υποστήριξε τις αποφάσεις που έλαβαν οι Ριίνα και Προβεντσάνο.
Η Επιτροπή, ωστόσο, δεν μπόρεσε να αποτρέψει το ξέσπασμα ενός βίαιου πολέμου της μαφίας το 1963. Το Casus belli ήταν μια συμφωνία ηρωίνης που πήγε στραβά και η επακόλουθη δολοφονία του Καλτσεντόνιο Ντι Πίζα στις 26 Δεκεμβρίου 1962, ο οποίος θεωρήθηκε υπεύθυνος. Αντί να επιλύσει την διαφορά, η Επιτροπή έγινε μέρος της εσωτερικής σύγκρουσης.
Στις 30 Ιουνίου 1963, μια βόμβα αυτοκινήτου εξερράγη κοντά στο σπίτι του Γκρέκο στο Τσακούλι, σκοτώνοντας επτά αστυνομικούς και στρατιωτικούς αξιωματικούς που στάλθηκαν για να την απενεργοποιήσουν μετά από ένα ανώνυμο τηλεφώνημα. Η οργή για τη σφαγή του Τσακούλι άλλαξε τον πόλεμο της μαφίας σε πόλεμο κατά της μαφίας. Προκάλεσε τις πρώτες συντονισμένες προσπάθειες κατά της μαφίας από το κράτος στη μεταπολεμική Ιταλία. Η Επιτροπή της Σικελικής Μαφίας διαλύθηκε και αρκετοί σημαντικοί μαφιόζοι που είχαν ξεφύγει από τη σύλληψη πήγαν στο εξωτερικό. Ο Γκρέκο κατέφυγε στο Καράκας της Βενεζουέλας.
Κωδικό Όνομα U.N.C.L.E.
Η ταινία Κωδικό Όνομα U.N.C.L.E (πρωτότυπος τίτλος:The Man from UNCLE) είναι μια αμερικανική ταινία είδους χιουμοριστικής περιπέτειας και κατασκοπείας, παραγωγής 2015, σε σκηνοθεσία του Γκάι Ρίτσι και σε σενάριο των Γκάι Ρίτσι, Λάιονελ Γουίγκραμ, Τζεφ Κλίμαν και Ντέιβιντ Σ. Γουίλσον.
Η ταινία βασίζεται στην ομώνυμη τηλεοπτική σειρά, η οποία έκανε πρεμιέρα το 1964 και δημιουργήθηκε από τον Ίαν Φλέμινγκ, τον Νόρμαν Φέλτον και τον Σαμ Ρολφ, ενώ για πρωταγωνιστές είχε τους Ρόμπερτ Βον και  Ντέιβιντ Μακ Κάλουμ.
Στην ταινία πρωταγωνιστούν ο Χένρι Κάβιλ, ο Άρμι Χάμερ, η Αλίσια Βικάντερ, η Ελίζαμπεθ Ντεμπικι και ο Χιου Γκραντ.
Η ταινία έκανε επίσημη πρεμιέρα στις 7 Αυγούστου 2015 στο Λονδίνο, κυκλοφόρησε δε, στις 14 Αυγούστου 2015 στις ΗΠΑ και στις 10 Σεπτεμβρίου του 2015 στην Ελλάδα. Η ταινία έλαβε θετικές προς μικτές αξιολογήσεις από τους κριτικούς και ήταν μια αποτυχία στο box office, με εισπράξεις που ξεπερνούν τα 110 εκατομμύρια δολάρια σε όλο τον κόσμο.
Παραγωγή
Τα γυρίσματα για την ταινία ξεκίνησαν στις 9 Σεπτεμβρίου 2013. Τα γυρίσματα έγιναν στην Αγγλία και στην Ιταλία. Σε αρκετές από τις επικίνδυνες σκηνές με τους Χένρι Κάβιλ και Άρμι Χάμερ δεν χρησιμοποιήθηκε κάποιος κασκαντέρ, αλλά τις έκαναν οι ίδιοι οι ηθοποιοί.
Box Office
Η ταινία είχε προϋπολογισμό 75 εκατομμύρια δολάρια και ήταν μια μέτρια επιτυχία στο Box Office, κερδίζοντας πάνω από 110 εκατομμύρια δολάρια σε όλο τον κόσμο. Η ταινία είχε επιτυχία στο ρωσικό Box Office κάνοντας στο εναρκτήριο τριήμερο 3,1 εκατομμύρια δολάρια.
Κριτικές και αξιολογήσεις
Η ταινία έλαβε θετικές προς μικτές αξιολογήσεις από τους κριτικούς. Στην ιστοσελίδα «Rotten Tomatoes» έλαβε βαθμολογία 67% με βάση 208 κριτικές (με μέση βαθμολογία 6.2/10). Στο «Metacritic» έλαβε μια βαθμολογία 55 στα 100 βάσει 40 κριτικών. Το κοινό έδωσε στην ταινία ένα μέσο βαθμό «Β» στο «CinemaScore» και βαθμολογία 8 στα 10 στο «IMDb».
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες Κατηγορία:Ταινίες του 2015 Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής Warner Bros. Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες Κατηγορία:Κωμικές ταινίες κατασκοπείας Κατηγορία:Αμερικανικές κωμικές ταινίες δράσης Κατηγορία:Αμερικανικές buddy ταινίες Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Ιταλία Κατηγορία:Αμερικανικές κατασκοπικές ταινίες Κατηγορία:Βρετανικές ταινίες ενηλικίωσης Κατηγορία:Ταινίες IMAX
Οικογένεια ντα Βερόνα
Η ντα Βερόνα (da Verona) ήταν οικογένεια ευγενών με καταγωγή από τη Βερόνα της Ιταλίας, μέλη της οποίας ήταν γνωστά για τη δραστηριότητά τους μετά το 1204 και μέχρι το 1470 στην λατινοκρατούμενη Ελλάδα, γιατί αρκετά μέλη της οικογένειας ήταν τριτημόριοι της Εύβοιας ως βαρόνοι της Χαλκίδας. Μέλη της οικογένειας ήταν οι:
Πηγές
Μεγάλο μέρος του παρόντος είναι βασισμένο στο έργο:
Μια ιδιαίτερα σημαντική πηγή (η οποία σήμερα θεωρείται παρωχημένη) για την οικογένεια ντα Βερόνα, που προώθησε σημαντικά στην εποχή της τη γνώση για τη γενεαλογία αυτής, αλλά και άλλων οικογενειών, ήταν το έργο: Αυτό το έργο σήμερα θεωρείται παρωχημένο, δεδομένου ότι περιέχει λάθη, αναμιγνύοντας μέλη των οικογενειών ντα Βερόνα και νταλε Κάρτσερι. Το ίδιο ισχύει και για έργα που βασίζονται σε αυτό όπως το:
Αναφορές
Κατηγορία:Φραγκοκρατία
Ιωάννης Κομνηνός Μόλυβδος
Ο Ιωάννης Κομνηνός Μόλυβδος (μέσα Δεκεμβρίου 1657 - 1717) ήταν Έλληνας μητροπολίτης και ο τελευταίος γόνος του γένους των Κομνηνών.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στην Πέρινθο της Ηρακλείας. Με βάση την ημερομηνία βάπτισής του (26 Ιανουαρίου 1658), θεωρείται ότι γεννήθηκε περί τα μέσα Δεκεμβρίου του 1657. Πατέρας του ήταν ο Αλέξιος Κομνηνός, ο οποίος είχε το ιδιαίτερο επίθετο «Μόλυβδος». Εκπαιδεύτηκε στην Κωνσταντινούπολη, και αργότερα στην Ιταλία, όπου σπούδασε ιατρική και φιλοσοφία. Από την Ιταλία πήγε στο Βουκουρέστι όπου εργάστηκε ως ιατρός και δίδαξε την ιατρική στο «Αυθεντικόν Φροντιστήριον». Διορίστηκε στην υπηρεσία του ηγεμόνα Ουγγροβλαχίας Ιωάννη Κωνσταντίνου Βασαράβα. Είχε εκ φύσεως ροπή προς τα θρησκευτικά και γι' αυτό έφυγε προσκυνητής στα Ιεροσόλυμα, και μετά στο όρος Σινά και στο Άγιο Όρος, το οποίο και περιέγραψε στο «Προσκυνητάριό» του.
Έγινε κληρικός και ανακηρύχθηκε μητροπολίτης Σίδης και μετέπειτα Δρύστρας, όπου και μετονομάστηκε Ιερόθεος και έμεινε γνωστός ως Ιερόθεος Δρύστρας. Πέθανε στο Βουκουρέστι περί το 1717.
Πηγές
Κατηγορία:Δυναστεία των Κομνηνών
Αικατερίνη Ρενάτα της Αυστρίας
Η Αικατερίνη Ρενάτα (γερμ. Catherine Renata von Habsburg, 4 Ιανουαρίου 1576 - 29 Ιουνίου 1599) από τον Οίκο των Αψβούργων ήταν κόρη του Αρχιδούκα της Έσω Αυστρίας.
Βιογραφία
Ήταν η τρίτη κόρη του Καρόλου Β΄ της Αυστρίας και της Μαρίας Άννας των Βίττελσμπαχ, κόρης του Αλβέρτου Ε΄ της Βαυαρίας.
Γεννήθηκε στο Γκρατς και, όπως όλα τα μέλη της οικογένειάς της, υπέφερε από το Αψβουργικό κάτω χείλος (προγναθισμό). Ξεκίνησαν διαπραγματεύσεις για τον γάμο της με τον Οδοάρδο Φαρνέζε, Δούκα της Πάρμας, όταν ξαφνικά η Αικατερίνη Ρενάτα απεβίωσε 23 ετών. Τάφηκε στο Αββαείο του Σέκαου. Το 1619 τον θείο της Ματθία της Γερμανίας διαδέχθηκε ο αδελφός της Φερδινάνδος Β΄.
Παραπομπές
Κατηγορία:Οίκος των Αψβούργων Κατηγορία:Πριγκίπισσες της Αυστρίας
Χρωματοφωτόμετρο
Το χρωματοφωτόμετρο είναι όργανο μέτρησης της έντασης του χρώματος ενός υλικού. Υπάρχουν δύο τύποι:
Ο τύπος που μετρά το χρώμα με ανάκλαση του προσπιπτόμενου φωτός. Ο τύπος αυτός εκτιμά το χρώμα όπως το ανθρώπινο μάτι. Χρησιμοποιείται στον έλεγχο των ελαιοχρωμάτων, των τροφίμων και γενικά αδιαφανών υλικών. Η οργανολογία του είναι απλή. Μια δέσμη λευκού φωτός προσπίπτει στο εξεταζόμενο αντικείμενο και κάποια φωτόμετρα ευαίσθητα σε διάφορα μήκη κύματος (χρώματα) μετράνε το ποσοστό ανάκλασης του κάθε χρώματος.
Ο τύπος που μετρά το φως που διαπερνά το εξεταζόμενο υλικό. Ο τύπος αυτός είναι ιδιαιτέρως χρήσιμος στα χημικά εργαστήρια, διότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να μετρήσει την περιεκτικότητα εγχρώμων διαλυμάτων, αν και για ακριβέστερα αποτελέσματα χρησιμοποιείται το φασματοφωτόμετρο. Η οργανολογία του είναι πολύ απλή: Ένας λαμπτήρας που έχει σε σειρά ένα φίλτρο, συνήθως χρωματιστό γυαλί, ώστε να παρέχει χρωματιστό φως κατ΄ επιλογή του χειριστή, φωτίζει το προς εξέταση αντικείμενο. Πίσω από το αντικείμενο βρίσκεται ένα φωτόμετρο που μετρά πόσο φως πέρασε από το εξεταζόμενο σώμα.
Κατηγορία:Συσκευές εργαστηρίου
Κοινότητα Συκάμινου
Η κοινότητα Συκάμινου ήταν κοινότητα της ανατολικής Αττικής η οποία λειτούργησε στο διάστημα 1929-2010 οπότε και καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης. Βρισκόταν στο βορειοανατολικό τμήμα της Αττικής και συνόρευε με τις κοινότητες Ωρωπού, Σκάλας Ωρωπού και τον δήμο Αυλώνα. Αποτελούταν από ένα κοινοτικό διαμέρισμα, καταλάμβανε έκταση 18,9 τ.χλμ. και ο πληθυσμός του σύμφωνα με την απογραφή του 2001 ήταν 1.522 κάτοικοι. Έδρα της κοινότητας ήταν το Συκάμινο.
Διαίρεση
Η κοινότητα περιλάμβανε τους παρακάτω οικισμούς (σε παρένθεση ο πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2001):
Ιστορική εξέλιξη της Κοινότητας
Η κοινότητα Συκαμίνου συστάθηκε το 1929 οπότε και αποσπάστηκε από την κοινότητα Ωρωπού στην οποία ανήκε μέχρι τότε. Παλαιότερα η περιοχή ανήκε στον πρώην διευρυμένο δήμο Ωρωπίων. Κατά την διάρκεια των επόμενων δεκαετιών μέσα στα όρια της κοινότητας Ωρωπού αναγνωρίστηκαν οι οικισμοί Καμάρι, Κατηφόρι, Νέο Συκάμινο και Πευκιάς. Η κοινότητα διατηρήθηκε αμετάβλητη με την διοικητική διαίρεση του 1997 και καταργήθηκε με την εφαρμογή του σχεδίου Καλλικράτης την 1η Ιανουαρίου του 2011, οπότε συνενώθηκε στον νέο διευρυμένο δήμο Ωρωπού.
Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Κατηγορία:Δήμοι και Κοινότητες της Αττικής
Βυζαντινή Αυτοκρατορία
Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία, αναφερόμενη και ως Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, Ρωμανία ή απλά Βυζάντιο, αλλά και ως Αυτοκρατορία των Ελλήνων όπως χαρακτηρίστηκε το 1791 στο έργο "Γεωγραφία Νεωτερική", ήταν αυτοκρατορία με πρωτεύουσα την Κωνσταντινούπολη, συνέχεια της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας. Τα χρονικά όρια της Βυζαντινής αυτοκρατορίας ξεκινούν από τα εγκαίνια της Κωνσταντινούπολης στις 11 Μαΐου 330 και φτάνουν ως την τελική της πτώση, την Άλωση από τους Οθωμανούς, στις 29 Μαΐου 1453. Τα όριά της μέσα στα εκτεταμένα χρονικά όρια ζωής άλλαξαν πολλές φορές αλλά στη μεγαλύτερή της έκταση διοικούσε εδάφη που περιελάμβαναν τα Βαλκάνια, την Ιταλική χερσόνησο, τη Μικρά Ασία, τη Συρία και Παλαιστίνη, την Αίγυπτο, τη σημερινή Τυνησία καθώς και μικρό τμήμα της Λιβύης, τής Αλγερίας, τού Μαρόκο καθώς και νότιες περιοχές τής Ιβηρικής χερσονήσου και της Κριμαία ς.
Από τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία γεννήθηκε το «εκχριστιανισμένο ρωμαϊκό κράτος της Ανατολής» με κύριο μέλημα την ανασύσταση της αυτοκρατορίας. Επί της δυναστείας του Ηρακλείου μεταμορφώθηκε στην «εξελληνισμένη αυτοκρατορία της χριστιανικής Ανατολής» όπως την αποκάλεσε μερίδα Ελλήνων ιστορικών κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, και τέλος, κυρίως από το 1204 και μετά, με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τον βενετσιάνικο στόλο και τους Λατίνους Σταυροφόρους, γεννήθηκε η  «ελληνική βυζαντινή-ρωμαϊκή αυτοκρατορία» . Ωστόσο, με τον όρο Έλληνες εννοείτο το Βυζάντιο από τα χρόνια του βασιλιά Όθωνα Α΄ της Γερμανίας, τον 10ο αιώνα.
Πρώιμη Βυζαντινή περίοδος (4ος αι.-6ος αι.)
Το 293, ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Διοκλητιανός εισήγαγε ένα νέο σύστημα διοίκησης της αυτοκρατορίας, την τετραρχία, με το οποίο διαμοιραζόταν η αυτοκρατορική εξουσία σε τέσσερις συναυτοκράτορες, ο καθένας από τους οποίους διοικούσε μία μεγάλη γεωγραφική και διοικητική περιφέρεια, που ονομαζόταν υπαρχία. Στο κάθε τμήμα κυβερνούσε ένας καίσαρας και ένας αύγουστος. Συγκεκριμένα, στο ανατολικό τμήμα κυβερνούσε ο Διοκλητιανός Αύγουστος μαζί με τον καίσαρα Γαλέριο ενώ αντίθετα στο δυτικό κυβερνούσαν ο Κωνστάντιος Χλωρός καίσαρας και ο Μαξιμιανός Αύγουστος. Διαμάχες ξέσπασαν ανάμεσα στους διαδόχους του Διοκλητιανού και του Μαξιμιανού.Ο γιος του Κωνστάντιου Χλωρού Κωνσταντίνος, αφού νίκησε τον Μαξέντιο έξω από τη Ρώμη το 312, κυριαρχεί στο δυτικό τμήμα της αυτοκρατορίας μαζί με τον Λικίνιο στο ανατολικό. Μαζί με τον Λικίνιο εκδίδουν το διάταγμα των Μεδιολάνων (313), το οποίο θέσπιζε την ανεξιθρησκία. Με αυτό, σταμάτησαν οι διωγμοί των χριστιανών και αναγνωρίστηκε ο χριστιανισμός ως θρησκεία. Τέλος ο Κωνσταντίνος νικά τον Λικίνιο το 324 και γίνεται μονοκράτορας. Ο, μονοκράτορας πλέον, Κωνσταντίνος ιδρύει ένα νέο διοικητικό κέντρο στην ανατολή μεταφέροντας την πρωτεύουσα από τη Ρώμη στο Βυζάντιο,που μετονομάστηκε σε Κωνσταντινούπολη. Τα εγκαίνια της νέας πόλης έγιναν στις 11 Μαΐου 330. Επίσης διακρίνει την πολιτική από τη στρατιωτική εξουσία στη διοίκηση των επαρχιών. Κόβει σταθερό χρυσό νόμισμα (solidus) και δείχνει ευνοϊκή μεταχείριση και ενισχύει τον Χριστιανισμό. Το 325 συγκαλεί ο ίδιος την Α' Οικουμενική Σύνοδο στη Νίκαια της Βιθυνίας, για την ειρήνευση της Εκκλησίας. Οι λόγοι μεταφοράς της πρωτεύουσας ήταν τρεις. Πρώτον, το ανατολικό τμήμα της αυτοκρατορίας διέθετε ακμαίο πληθυσμό και οικονομία. Δεύτερον, η γεωγραφική θέση της Κωνσταντινούπολης ήταν ιδανική, αφού είχε φυσική οχύρωση και ήταν κοντά στα σημεία των συγκρούσεων με τους Πέρσες στην ανατολή και με τα γερμανικά φύλα-Γότθους στον Βορρά, στο σύνορο του Δούναβη.
Η Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία αποτελεί ένα ιδιότυπο ιστορικό φαινόμενο: ο Κωνσταντίνος αναγνωρίζεται ως ο πρώτος αυτοκράτορας της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας χωρίς όμως να είναι και ο τελευταίος Ρωμαίος αυτοκράτορας, ενώ η Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία είναι η μόνη αυτοκρατορία, που δεν κτίσθηκε πάνω στα ερείπια μιας άλλης ως προϊόν στρατιωτικών επιτυχιών, αλλά ήταν αποτέλεσμα των εξελίξεων στον ρωμαϊκό κόσμο.
Έτσι μοιρασμένη η ρωμαϊκή αυτοκρατορία αντιμετώπισε ως τα τέλη του 5ου αι. τις επιθέσεις γερμανικών και άλλων φύλων, τα οποία είχαν αρχίσει ήδη από τον 3ο αιώνα να εισδύουν στην Ευρώπη. Η έκβαση αυτού του αγώνα ήταν διαφορετική για τα δύο τμήματα της αυτοκρατορίας. Το έτος 476 σημαδεύει την οριστική πτώση του δυτικού ρωμαϊκού κράτους, ενώ η οικονομικά ισχυρότερη Ανατολή γνώριζε μια περίοδο σχετικής ισορροπίας, εσωτερικής και εξωτερικής.
μικρογραφία|Η Βυζαντινή αυτοκρατορία στη μεγαλύτερη έκτασή της, επί Ιουστινιανού μικρογραφία|Η έκταση της Βυζαντινής αυτοκρατορίας σε ολόκληρη την ιστορία της (animation) Ως συνέχεια της ρωμαϊκής, η Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία κληρονόμησε τον γεωγραφικό της χώρο και η προσπάθεια για την αποκατάσταση της αυτοκρατορίας στα παλαιά της σύνορα παρέμεινε θεμελιώδης αξία της βυζαντινής ιδεολογίας. Η προσήλωση σ' αυτήν ή, αντίθετα, η εγκατάλειψή της, διαίρεσε πολλές φορές τον πολιτικό κόσμο και τον λαό του Βυζαντίου και προσανατόλισε τη βυζαντινή διπλωματία.
Μεσοβυζαντινή περίοδος
Στη λεγόμενη «Μεσοβυζαντινή περίοδο», κατά τον 6ο και 7ο αιώνα, οι εγκαταστάσεις των εχθρών στα βυζαντινά εδάφη αλλάζουν και πάλι τη γεωγραφική όψη της αυτοκρατορίας. Οι Λογγοβάρδοι εισβάλλουν και εγκαθίστανται στη βόρεια Ιταλία και οι Σλάβοι στη βορειοδυτική και βόρεια βαλκανική περιοχή. Το κράτος υφίσταται πολύ βαριές εδαφικές απώλειες και το έτος 642, με την αποχώρηση του στόλου της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας από την Αλεξάνδρεια, οριστικοποιείται η απώλεια των πέρα από τη Μικρά Ασία ανατολικών επαρχιών, της ελληνιστικής Ανατολής, κάτω από την πίεση της κατακτητικής ορμής των Αράβων που αποσπούν τη Συρία, την Παλαιστίνη, την Αίγυπτο και τις βορειοαφρικανικές περιοχές της αυτοκρατορίας. Επίσης, στα τέλη του 7ου αιώνα εγκαθίστανται μόνιμα, νοτίως του Δούναβη, οι Βούλγαροι.
Οι αμφίρροποι αγώνες του 8ου και του 9ου αιώνα έφεραν ελάχιστες μόνο αλλαγές στην εδαφική όψη του κράτους, όμως επί Μακεδονικής δυναστείας, στα χρόνια των τελευταίων Μακεδόνων, η αυτοκρατορία πέτυχε σημαντικές επεκτάσεις και στην Ανατολή και στη Δύση. Πρώτα ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Β´ Φωκάς (963-969 μ.Χ) που κατέλαβε την Κρήτη και την Κύπρο. Έπειτα ο Ιωάννης Α΄ Τσιμισκής (969-976), που κατάφερε να απωθήσει τους Ρως του Κιέβου μέχρι τον Δούναβη και με τα στρατεύματα του κατάφερε να νικήσει τους Άραβες. Τον Τσιμισκή διαδέχτηκε ο περίφημος Βασίλειος ο Βουλγαροκτόνος (976-1025) ο οποίος κατάφερε να νικήσει τους επαναστάτες Βάρδα Σκληρό και Φωκά. Ο ιστορικός Μιχαήλ Ψελλός αναφέρει πως οι Βυζαντινοί, για να χωρέσουν τον χρυσόπου συγκεντρώθηκε επί Βασιλείου, έσκαψαν μεγαλύτερες στοές στο θησαυροφυλάκιο. Ασχολήθηκε και με τα εξωτερικά θέματα, αν και ηττήθηκε από τους Βούλγαρους στην αρχή, κατάφερε να νικήσει τους Γερμανούς (Αγία Ρωμαϊκή αυτοκρατορία) στη μάχη του Μπάρι (987) και της Ρώμης (989) και έτσι τα Παπικά Κράτη έγιναν υποτελή στο Βυζάντιο. Επίσης κατάφερε να καταλάβει την Κριμαία (990). Έπειτα, μετά από αρκετές νίκες εναντίον των Βουλγάρων την περίοδο 990-994, έμαθε πως ο διοικητής Βούρτζης έχασε μία μάχη εναντίον των Αράβων στην Αντιόχεια και έσπευσε να βοηθήσει. Εν τω μεταξύ στα Βαλκάνια οι Βούλγαροι εκμεταλλεύτηκαν την απουσία του Βασιλείου και λεηλάτησαν όλη την Ελλάδα μέχρι την Αθήνα αλλά απέτυχαν να καταλάβουν τη Θεσσαλονίκη. Έτσι ο στρατηγός Νικηφόρος Ουρανός τους διέλυσε στη μάχη του Σπερχειού και ανέκτησε σχεδόν όλη την Ελλάδα. Ο Βασίλειος επέστρεψε στα Βαλκάνια για να νικήσει τους Βούλγαρους όπου και μετά από 18 συνεχόμενα χρόνια πολέμου το κάνει, το 1018. Έτσι κατάφερε να εδραιώσει μια κοσμοκρατορία η οποία αποτελούνταν από τη Νότια Ιταλία μέχρι τη Ρώμη που ήταν υποτελείς στο Βυζάντιο, τα Βαλκάνια μέχρι τον ποταμό Δούναβη, την Ελλάδα, τη Μικρά Ασία, Καύκασο, Αρμενία, Γεωργία. Όμως 35 χρόνια μετά τον θάνατο του πολλά από αυτά τα εδάφη χάθηκαν. Επίσης εκχριστιάνισε τους Ρώσους.
Υστεροβυζαντινή περίοδος
Περιορισμένη εδαφικά, η αυτοκρατορία γνώρισε μια σύντομη ανάκαμψη υπό τη δυναστεία των Κομνηνών (1081-1185) οι οποίοι αντιμετώπισαν τον ερχομό των Σταυροφόρων της Α΄ και Β΄ Σταυροφορίας. Στα χρόνια της βασιλείας του Μανουήλ Α΄ Κομνηνού (1143-1180) η αυτοκρατορία διέθετε οικονομική ευρωστία, αξιόλογη στρατιωτική ισχύ, ενώ ανέπτυξε και σημαντική πολιτιστική δραστηριότητα, τόσο ώστε να θεωρείται ότι στα χρόνια αυτά η αναγέννηση των Κομνηνών έφθασε στο ιστορικό της ζενίθ.
thumb|right|150px|Το λεγόμενο «βασιλικό φλάμουλο» επί Παλαιολόγων, στα μέσα του 14ου αιώνος, όπως περιγράφεται από τον [[Γεώργιος Κωδινός|ψευδο-Κωδινό και τον ισπανικό άτλαντα Conoscimento de todos los reinos. ]] Η ισχύς του Βυζαντινού κράτους είχε τρωθεί από την άλωση του 1204 και δεν επανήλθε στα πρότερα επίπεδα. Η περίοδος των Παλαιολόγων (1258-1453) που ακολούθησε, χαρακτηριζόταν από αποδυνάμωση και μείωση της εδαφικής εκτάσεως της αυτοκρατορίας, που οφειλόταν στους εμφυλίους του 14ου αιώνα και στις κατακτήσεις των Οθωμανών Τούρκων, πρώτα στη Μικρά Ασία και στη συνέχεια στη χερσόνησο του Αίμου. Την ίδια περίοδο όμως παρατηρείται μια άνθηση και ανανέωση της βυζαντινής τέχνης και φιλοσοφίας με ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τη στροφή προς την κλασική αρχαιότητα. Παράλληλα, σε πολλές περιοχές συνεχίστηκε η λατινοκρατία, ενώ στην Ήπειρο και στην Τραπεζούντα, διατηρήθηκαν απομωνομένα και ανεξάρτητα από την Κωνσταντινούπολη κράτη, που δεν κατάφεραν να επιβιώσουν παρά ελάχιστα έτη μετά το 1453.
Στις αρχές του 14ου αιώνα, το Βυζάντιο είχε χάσει τη Μικρά Ασία, στα μέσα του ίδιου αιώνα περιορίστηκε στην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη και στις αρχές του 15ου αιώνα στην περιοχή της Πόλης και σε κάποιες κτήσεις στα νησιά του Αιγαίου και στο λεγόμενο Δεσποτάτο του Μυστρά. Οι τελευταίοι αυτοκράτορες είχαν στραφεί προς τη δυτική χριστιανοσύνη αναζητώντας συμμάχους. Το 1438 ο Ιωάννης Η' Παλαιολόγος στη Σύνοδο της Φερράρας-Φλωρεντίας συμφώνησε στην ένωση της ανατολικής και δυτικής εκκλησίας, απόφαση η οποία δίχασε τους υπηκόους του και την Εκκλησία και δεν ήταν δυνατό να εφαρμοστεί, ειδικά μετά την Άλωση (1453). Η Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς υπό τον Μωάμεθ Β' στις 29 Μαΐου του 1453, ήρθε μετά από μία μακρόχρονη επιθανάτια αγωνία, την οποία ακολούθησε η τελική καταστροφή. Η βυζαντινή αυτοκρατορία έπαψε να υπάρχει και η Πόλη έγινε πρωτεύουσα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας.
Η αυτοκρατορική ιδέα
Η έννοια της αυτοκρατορικής ιδέας προέρχεται από την οικουμενικότητα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η οποία, έχοντας την πλήρη κυριαρχία σε όλη σχεδόν την Ευρώπη και κάνοντας τη Μεσόγειο Ρωμαϊκή λίμνη, είχε την παντοδυναμία στον τότε γνωστό κόσμο. Έτσι ο αυτοκράτοράς της θεωρούνταν μοναδικός και αυτοκράτορας όλου του κόσμου. Η Ανατολική Ρωμαϊκή (Βυζαντινή) Αυτοκρατορία αξίωνε να θεωρείται η μόνη οικουμενική αυτοκρατορία, βασίζοντας την αξίωση αυτή επάνω στο γεγονός ότι αποτελούσε την μοναδική οργανική, ιστορική κληρονόμο της αρχαίας Ρώμης. Ο πρώτος δε αυτοκράτορας που έδωσε ιστορική σάρκα στην αυτοκρατορική ιδέα ήταν ο Ιουστινιανός (527-565), αφού επί της βασιλείας του η Μεσόγειος έγινε βυζαντινή λίμνη (βλ. χάρτη) και τα εδάφη της αρχαίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας επανακτήθηκαν σε ικανό βαθμό. Η αξίωση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας να θεωρείται ως η μόνη παγκόσμια αυτοκρατορία επιβίωσε ακόμα και στην περίοδο κατά την οποία είχε χάσει πλέον την έκταση και τη δύναμη που κατείχε στα χρόνια της ακμής της, τουλάχιστον μέχρι τη διάλυσή της από τη φράγκικη προέλαση και τη συνακόλουθη κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης του 1204. Στο Ρωμαϊκό κράτος της Χριστιανικής ανατολής ο αυτοκράτοράς του ήταν ο εκλεκτός του Θεού και ηγέτης όλων των υπολοίπων κρατών. Ο στόχος τόσο του ιδίου όσο και ο ύψιστος στόχος της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας ήταν η οικουμενικότητα. Η Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία προσπάθησε να διατηρήσει και να ανακαταλάβει τις χαμένες περιοχές τού τόσο πρόωρα καταλυμένου Δυτικού Ρωμαϊκού κράτους (πολιτική της Renovatio (Ανανέωσης) ή της Reconquista (Ανάκτησης)). Ήταν άλλωστε θεσμοθετημένο με νομική διάταξη (συγκεκριμένα δια του νόμου που ονομαζόταν Επαναγωγή) ότι ρόλος του αυτοκράτορα ήταν "η των απολεσθέντων ανάκτησις".
Η ιδεολογία της οικουμενικότητας μεταλλάχτηκε με τα χρόνια, από τον 7ο-8ο αιώνα μ.Χ., δίνοντας τη θέση της στον εθνικισμό, ο οποίος γεννήθηκε στη βάση της αυτονομίας της Ορθόδοξης Εκκλησίας από την Καθολική, με αποτέλεσμα ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας να θεωρείται αναμφισβήτητα η μόνη νόμιμη αρχή των Ορθοδόξων και κυρίως των Ελλήνων και να θεωρείται ανώτερη αρχή από τους υπόλοιπους Ορθόδοξους Βασιλείς.
Πολεοδομική οργάνωση
Ως πολεοδομική οργάνωση στη βυζαντινή αυτοκρατορία εννοείται η διαμόρφωση της βυζαντινής πόλης. Προκειμένου να παρακολουθήσει κανείς την εξέλιξη της βυζαντινής πόλης, χρειάζεται να λάβει υπόψη του ότι η πόλη-κράτος της κλασικής περιόδου υπέστη σημαντικές αλλαγές κατά την ελληνιστική περίοδο με την εισαγωγή της χωροταξικής μονάδας της συνοικίας και τις επακόλουθες πολεοδομικές αλλαγές που επέφερε το σύστημα της μοναρχίας με τα μεγάλα τείχη, τα ανάκτορα, τους ιπποδρόμους και τα πολυτελή λουτρά. Όλα αυτά τα πολεοδομικά στοιχεία αποτέλεσαν επίσης στοιχεία της μεταγενέστερης ρωμαϊκής πόλης στον ελληνικό γεωγραφικό χώρο και παρουσιάζουν ενδιαφέρον ως ιστορικές συνέχειες για τη διαμόρφωση της βυζαντινής πόλης.
Τέχνη
Οι χαρακτηριστικές καλλιτεχνικές μορφές της βυζαντινής τέχνης άρχισαν να αναπτύσσονται στη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία από τον 4ο αιώνα ως αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης αφενός της αρχαίας ελληνικής παράδοσης και αφετέρου της ανατολικής επίδρασης και θρησκευτικότητας. Με την επικράτηση του Χριστιανισμού, η βυζαντινή τεχνοτροπία χαρακτηρίζεται από τα στοιχεία μιας αμιγώς θρησκευτικής τέχνης, σκοπός της οποίας δεν είναι τόσο η αναζήτηση του κάλλους και της αρμονίας όσο η εσωτερικότητα, ο συμβολισμός και η υποβολή της θρησκευτικής συγκίνησης. Η ίδρυση της Κωνσταντινούπολης συνδέθηκε με τη δημιουργία ενός μεγάλου νέου καλλιτεχνικού κέντρου για το ανατολικό μισό της αυτοκρατορίας και ειδικότερα ένα κέντρο με έντονα χριστιανικά στοιχεία.
thumb|Εικόνα του Ευγγγελισμού από την Αχρίδα, πρώτο τέταρτο του 14ου αιώνα.
Την περίοδο της ύφεσης διαδέχεται η μεγάλη ακμή της βυζαντινής τέχνης στα χρόνια της Μακεδονικής δυναστείας. Σε αυτή την περίοδο, αναπτύσσεται ιδιαίτερα η αρχιτεκτονική, ενώ επικρατεί ο σταυροειδής με τρούλο ναός, χωρίς να απουσιάζει ωστόσο και ο προγενέστερος τύπος της βασιλικής. Οι εκκλησιαστικοί ναοί διακρίνονται από μεγαλύτερη κομψότητα και είναι λιγότερο λιτοί, χωρίς όμως να αποκλίνουν από τον κυρίως σκοπό της πρόκλησης μίας πνευματικής ανάτασης στους πιστούς. Η γλυπτική τέχνη είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την αρχιτεκτονική και τα περισσότερα έργα που έχουν διασωθεί αποτελούν τμήμα αρχιτεκτονικών κτισμάτων. Τα θέματα των γλυπτών είναι κυρίως γεωμετρικά με έντονα διακοσμητικό χαρακτήρα, ενώ σπανιότερα απεικονίζονται και ανθρώπινες μορφές.
Κατά την υστεροβυζαντινή περίοδο οι αρχιτεκτονικοί τύποι δεν διαφοροποιούνται αισθητά από τα παραδείγματα των προγενέστερων εποχών. Κύριο χαρακτηριστικό τους είναι η μεγαλύτερη ποικιλομορφία, η οποία εκδηλώνεται με τη δημιουργία συνδυαστικών τύπων. Επιπλέον, σε ορισμένα μνημεία, αναγνωρίζονται μορφολογικές επιδράσεις της γοτθικής αρχιτεκτονικής που οφείλονται κυρίως στην επιρροή των Φράγκων, με χαρακτηριστικότερο στοιχείο τις οξυκόρυφες αψίδες. Οι εικονογραφίες της εποχής ακολουθούν τα πρότυπα της μεσοβυζαντινής εποχής, ενώ παράλληλα εμπλουτίζονται προοδευτικά με θέματα από την παιδική ηλικία και τα πάθη του Χριστού ή το βίο της Παναγίας. Στη ζωγραφική αυτής περιόδου, εμφανίζονται πιο έντονα φυσιοκρατικά στοιχεία, ενώ αρκετοί καλλιτέχνες επιδιώκουν σταδιακά μία περισσότερο υποκειμενική απόδοση των παραδοσιακών θεμάτων που αναπτύσσουν, με αποτέλεσμα να τονίζονται οι εκφράσεις των προσώπων ή οι κινήσεις των μορφών που απεικονίζονται. Κατά την υστεροβυζαντινή περίοδο η τέχνη της φορητής εικόνας φτάνει στη μεγαλύτερή της ακμή, με πολλές εικόνες να σώζονται μέχρι σήμερα. Η Δυναστεία των Παλαιολόγων που ξεκινά το 1259, αποτελεί ίσως την τελευταία άνθηση της βυζαντινής τέχνης, κυρίως διότι κατά αυτή την περίοδο εντείνεται η αλληλεπίδραση μεταξύ βυζαντινών και Ιταλών καλλιτεχνών.
Η βυζαντινή μουσική είναι η μουσική της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας που μεταφράζεται κι απαρτίζεται αποκλειστικά από ελληνικά κείμενα ως μελωδία. Έλληνες και ξένοι ιστορικοί συμφωνούν ότι αυτές οι μελωδίες, οι εκκλησιαστικοί ήχοι και γενικά το όλο σύστημα της βυζαντινής μουσικής, συνδέεται στενά με το αρχαίο ελληνικό μουσικό σύστημα. Οι αρχές της χρονολογούνται από ορισμένους μελετητές στον 4ο αιώνα μ.Χ, λίγο μετά τη μεταφορά της πρωτεύουσας της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας στην Κωνσταντινούπολη από το Μέγα Κωνσταντίνο. Η βυζαντινή μουσική που διασώζεται είναι στο σύνολο της εκκλησιαστική, με εξαίρεση κάποιους αυτοκρατορικούς ύμνους, που και αυτοί έχουν θρησκευτικά στοιχεία. Το βυζαντινό άσμα ήταν μονωδικό, σε ελεύθερο ρυθμό, και προσπάθησε συχνά να απεικονίσει μελωδικά την έννοια των λέξεων. Η γλώσσα που χρησιμοποιήθηκε ήταν η ελληνική. Ο βυζαντινός ύμνος, του οποίου υπήρξαν τρεις τύποι, ήταν η μέγιστη έκφανση αυτού του μουσικού είδους.
Ονομασία
Ο όρος «βυζαντινός» είναι ένας νεολογισμός που εισήγαγε το 1562 ο ιστορικός Ιερώνυμος Βολφ (Hieronymus Wolf, 1516-1580), τότε βιβλιοθηκάριος και γραμματέας στον οίκο των ισχυρών τραπεζιτών Fugger στην Αυγούστα (Augsburg). Ο Βολφ, ο οποίος επέδειξε μεγάλο ζήλο τόσο για τους Βυζαντινούς όσο και για τους κλασικούς συγγραφείς, είδε τη βυζαντινή ιστορία ως ένα ιδιαίτερο και ανεξάρτητο τμήμα της γενικής ιστορίας και συνέλαβε την ιδέα ενός Corpus Historiae Byzantinae (Σώμα βυζαντινής ιστορίας) που θα περιλάμβανε έργα Βυζαντινών ιστορικών από την εποχή του Κωνσταντίνου του Μεγάλου, μέχρι τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο. Κατόπιν, τον όρο «βυζαντινός» καθιέρωσε ένας πολύ σημαντικός Γάλλος λόγιος και εκδότης, ο Ιησουίτης Φίλιππος Λαμπέ, 1607-1667, ο οποίος προλόγισε το δικό του σώμα κειμένων βυζαντινής ιστορίας, με τις λέξεις: "De Byzantinae historiae scriptoribus...". Όταν εκδόθηκε ο πρώτος τόμος αυτής της συλλογής, δημοσίευσε μια έκκληση προς όλους τους λάτρεις της βυζαντινής Ιστορίας, με την οποία τόνιζε τη σημασία της ιστορίας της Ανατολικής Ελληνικής Αυτοκρατορίας «της τόσο εκπληκτικής σε γεγονότα, τόσο δελεαστικής σε ποικιλία και τόσο αξιόλογης για την μακραίωνή της διάρκεια». Στα 1680 ο Γάλλος ιστορικός, φιλόλογος, αρχαιολόγος, νομισματολόγος και εκδότης Κάρολος Δουκάγγιος χρησιμοποίησε τον όρο για να τιτλοφορήσει το ιστορικό του βιβλίο Historia Byzantina, που πραγματευόταν την ιστορία του κράτους της Κωνσταντινούπολης.
Η προέλευση αυτής της ονομασίας αυτής βρίσκεται στο ότι η πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας κτίστηκε από τον Μέγα Κωνσταντίνο στη θέση του αρχαίου Βυζαντίου, της αρχαίας πόλης της νοτιοανατολικής Θράκης στο Βόσπορο, που είχε ιδρυθεί το 659 π.Χ. από ομάδα Μεγαρέων αποικιστών με αρχηγό το Βύζαντα, στον οποίο η πόλη όφειλε και την ονομασία της. Οι αρχαΐζοντες Βυζαντινοί συγγραφείς συχνά ονομάζουν Βυζάντιο την Κωνσταντινούπολη, όνομα που τελικά κατέληξε να δηλώνει το σύνολο του κράτους. Η επέκταση αυτή της σημασίας του όρου «Βυζάντιο», δείχνει και τον πρωταρχικό ρόλο που διαδραμάτισε σε όλη τη βυζαντινή ιστορία ο κόσμος της Κωνσταντινούπολης.
Η ορολογία αυτή, ωστόσο, δε χρησιμοποιούνταν κατά τη διάρκεια ύπαρξης της Βυζαντινής αυτοκρατορίας. Οι κάτοικοί της ονόμαζαν τους εαυτούς τους Ρωμαίους, το κράτος τους ονομαζόταν «Ρωμανία», «Ρωμαΐς»,, ο εκάστοτε αυτοκράτορας Βασιλεύς Ρωμαίων, ενώ η πρωτεύουσά τους ήταν γνωστή και ως Νέα Ρώμη.
Οριοθέτηση της βυζαντινής περιόδου
Κάθε χρονική τομή και κάθε χρονικός περιορισμός της ιστορικής εξέλιξης, που στην πραγματικότητα είναι αδιάκοπη, αποτελούν συμβατικές οροθεσίες οι οποίες δεν βρίσκουν πάντα σύμφωνους όλους τους ερευνητές. Έτσι και τα χρονικά όρια που έχουν γίνει αποδεκτά για τη βυζαντινή ιστορία είναι συμβατικά, βοηθούν όμως στην κατανόηση της σημασίας παραγόντων και γεγονότων, στους οποίους βασίζονται οι διάφορες αντιμαχόμενες θέσεις.
Αν και όλοι σχεδόν συμφωνούν ότι η Βυζαντινή ιστορία τελειώνει με την πτώση της Πόλης το 1453, συχνά θεωρήθηκε ως αφετηρία για τη βυζαντινή χρονολογία ο θρίαμβος του Χριστιανισμού το 392, όταν δηλαδή ο Θεοδόσιος Α' έθεσε εκτός νόμου τις αρχαίες λατρείες. Αν όμως λάβουμε υπόψη ότι η αρχαία θρησκεία επέζησε τουλάχιστον ως την εποχή του Ιουστινιανού και κατόπιν αντικαταστάθηκε από την εθνική θρησκεία των λαών που εγκαταστάθηκαν στα βυζαντινά εδάφη, βλέπουμε ότι η χρονολογία αυτή έχει δυσκολίες ως προς την εδραίωσή της. Κείμενα του 10ου αι. αναφέρουν μη χριστιανούς σλαβικής καταγωγής εγκατεστημένους στη βυζαντινή Ελλάδα, οργανωμένους σε αυτόνομες κοινότητες, υπό τοπικούς αρχηγούς της ίδιας εθνικής προελεύσεως και σχεδόν ανεξάρτητους από την αυτοκρατορική επαρχιακή διοίκηση της περιοχής. Μάλιστα, συχνά αποτέλεσαν επικίνδυνες εστίες εξεγέρσεως κατά της αυτοκρατορικής εξουσίας, κυρίως στην περιοχή της Θεσσαλονίκης και στην Πελοπόννησο.
Ο καθηγητής Άρνολντ Τόινμπι (1889–1975) υποστήριξε ότι η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία έσβησε κατά τα τελευταία χρόνια του 6ου αιώνα και μια νέα αυτοκρατορία αναπτύχθηκε ως απάντηση της χριστιανικής Ανατολής στην απειλή των μουσουλμάνων. Από την άλλη, ο Βρετανός κλασικός φιλόλογος και ιστορικός Τζων Μπάγκνελ Μπιούρυ 1861–1927) αρνήθηκε ότι το Βυζάντιο γνώρισε ποτέ γενέθλια ημέρα. Υποστήριξε ότι «η Βυζαντινή αυτοκρατορία με δική της υπόσταση ουδέποτε υπήρξε, η ρωμαϊκή αυτοκρατορία δεν έληξε μέχρι το 1453». ''
Κάθε μία από τις παραπάνω απόψεις, παρουσιάζει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Όσοι πάντως πιστεύουν ότι η βυζαντινή ιστορία αρχίζει απ' τη μονοκρατορία του Μεγάλου Κωνσταντίνου και τη θεμελίωση της Κωνσταντινούπολης το 324 (ή από τα επίσημα εγκαίνια της το 330), θεωρούν ότι η χρονολογία αυτή εμπεριέχει γεγονότα-ορόσημα για το βυζαντινό κράτος:
Βυζάντιο και Δύση
Παρά το γεγονός ότι το Ανατολικό και το Δυτικό τμήμα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, είχαν αποτελέσει μέρη του ίδιου κράτους, της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, αποτελεί κοινό τόπο η διαπίστωση ότι, ανάμεσα στους Βυζαντινούς και τους Λατίνους της Δύσης, υπήρξε μια διαρκής αντιπαράθεση, η οποία κατά τη διάρκεια της Δ΄ Σταυροφορίας κορυφώθηκε με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης, το έτος 1204. Ανάμεσα στη Δύση και την Ανατολή, η αποξένωση και, στη συνέχεια, η αμοιβαία εχθρότητα των δύο κόσμων ήταν τόσο μεγάλη, που είχε ως συνέπεια, οι Δυτικοί να παρακολουθήσουν με πλήρη σχεδόν αδιαφορία την πτώση της ανατολικής αυτοκρατορίας.
Στην πραγματικότητα, ακόμα και το όνομα της «Βυζαντινής Αυτοκρατορίας», μαρτυρεί μια μακραίωνη έχθρα και υποτίμηση. Ποιος θα μπορούσε άλλωστε να φανταστεί ότι η δυτική ιστοριογραφία, θα επινοούσε το πρωτοφανές όνομα «Βυζάντιο», συσχετίζοντας τη Νέα Ρώμη, την Κωνσταντινούπολη, απλώς με μια αρχαία ελληνική αποικία, προκειμένου να αποσυνδέσει το ανατολικό τμήμα από την αυτοκρατορική παράδοση και να περιγράψει με τον τρόπο αυτό, την άλλοτε κραταιά Αυτοκρατορία, που αυτοπροσδιοριζόταν ως μοναδικός κληρονόμος της αυτοκρατορικής Ρώμης. Παρά τις θετικές, αρχικές προσπάθειες κάποιων δυτικών ιστοριογράφων, η μακρά παράδοση αδιαφορίας, έλλειψης κατανόησης και παρεξηγήσεων ανάμεσα στις δύο πλευρές, οδήγησε σε μια νοοτροπία γκετοποίησης της Βυζαντινής ιστοριογραφίας.
Είναι βέβαιο ότι, το πλέον προβεβλημένο γεγονός, ως άξονας διαφοροποίησης των δύο πλευρών είναι το Σχίσμα των δύο εκκλησιών, Ορθόδοξης και Ρωμαιοκαθολικής, όμως, μιλώντας σήμερα για Βυζάντιο και Δυτικό Μεσαίωνα, αναφερόμαστε στην πραγματικότητα σε δύο διακριτά, όχι μόνο θρησκευτικά, αλλά και ιστορικά και πολιτιστικά μεγέθη, τα οποία περιγράφουν, αυτονόητα και φυσικά, δύο διαφορετικούς τρόπους σκέψης και ύπαρξης με ρίζες ιστορικές. Η μοιρασμένη στα δύο, αυτοκρατορία, από τον Θεοδόσιο Α' το 395, ορίζει και γεωγραφικά, ως ένα βαθμό, τις δύο μεσαιωνικές δυνάμεις.
Στην υπερχιλιόχρονη πορεία του Βυζαντίου, μια σειρά από γεγονότα έπαιξαν αποφασιστικό ρόλο στη διαμόρφωση ενός (δυτικού) μεσαιωνικού πολιτισμού που αναπτύχθηκε ανταγωνιστικά προς το Βυζάντιο. Αυτά ήταν η γλωσσική αποξένωση, η βαθμιαία ανεξαρτητοποίηση της δυτικής θεολογικής και πολιτικής σκέψης και ο ανταγωνισμός της Δυτικής με την Ανατολική Εκκλησία.
Εθνολογική σύνθεση
Κατά τους πρώτους αιώνες της ιστορικής πορείας της, η Βυζαντινή Αυτοκρατορία αποτελούσε ένα υπερεθνικό, οικουμενικό κράτος που περιελάμβανε όλον τον πολιτισμένο, τότε, μεσογειακό κόσμο. Το μόνο άλλο οργανωμένο κράτος που γνώριζε ήταν η Περσία των Σασσανιδών. Στην τεράστια επικράτειά της, η οποία απλωνόταν σε τρεις ηπείρους, συμβίωναν Έλληνες και εξελληνισμένοι λαοί, αυθεντικοί Ρωμαίοι, Αρμένιοι, Σύροι, Αιγύπτιοι και Ιουδαίοι, υπολείμματα παλαιών μικρασιατικών λαών (Ίσαυροι, Φρύγες, Καππαδόκες), στη Χερσόνησο του Αίμου, καθώς επίσης υπολείμματα νεώτερων εποικισμών Γαλατών και Γότθων. Όλοι αυτοί αυτοαποκαλούνταν Ρωμαίοι, στον βαθμό που ήταν αφοσιωμένοι στην Εκκλησία και στον Αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης, τον Ρωμαίο Αυτοκράτορα.
Ήδη από την ελληνιστική εποχή είχαν εμφανιστεί ισχυρές τάσεις επιγαμίας μεταξύ των μεσογειακών λαών. Π.χ. ο αυτοκράτορας Αρκάδιος ήταν ισπανικής καταγωγής, ενώ αρμενικής καταγωγής ήταν οι στρατηγοί του Ιουστινιανού Ναρσής, Ναρσής Καμσαρακάν και οι αυτοκράτορες Λέων Ε΄, Βασίλειος Α΄, Ιωάννης Α΄ Τσιμισκής, Ρωμανός Α΄. Ο αυτοκράτορας Νικηφόρος ο Α΄ είχε αίμα αραβικό και ο πατέρας του επικού Διγενή Ακρίτα ήταν προσήλυτος Σαρακηνός. Οι Βυζαντινοί ήταν κοσμοπολίτες και χωρίς φυλετικές προκαταλήψεις. Δεν είχαν πρόβλημα να δεχθούν τον οποιονδήποτε και παιδιά μικτών γάμων μπορούσαν να κυβερνήσουν την Αυτοκρατορία. Απαραίτητη προϋπόθεση ήταν ο νεοεισερχόμενος να είναι Χριστιανός και να μιλά ελληνικά.
Βέβαια, αν και στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας του, η εθνολογική σύνθεση του Βυζαντίου δεν συνδέθηκε αποκλειστικά με μία μόνο εθνότητα, γιατί στα σύνορα του υπήρχαν ή προσαρτήθηκαν κατά καιρούς πολλοί διαφορετικοί λαοί, όμως, κορμός της σύνθεσης αυτής ήταν ο ελληνορωμαϊκός κόσμος, και οι διάφορες εθνότητες απόκτησαν τα κοινά χαρακτηριστικά της χριστιανικής πίστης και προοδευτικά της ελληνικής γλώσσας, παράγοντες που λειτούργησαν ως ενοποιητικοί. Ειδικά η ελληνική γλώσσα, η οποία ήδη από τον 4ο αιώνα είχε αρχίσει να εκτοπίζει τη λατινική στην Ανατολή, επικράτησε επί Ηρακλείου ως η κατ' εξοχήν επίσημη γλώσσα του Βυζαντίου. Είχε προηγηθεί η μοιραία αποδυνάμωση του ζωντανού, στρατιωτικής καταγωγής λατινικού πυρήνα των Βαλκανίων από τον Ιουστινιανό, προκειμένου να επανδρώσει τις ανακτημένες και εκγερμανισμένες επαρχίες της Δύσης. Μόνο έτσι μπορεί να κατανοηθεί ο προοδευτικός εξελληνισμός όχι μόνο των δομών της Αυτοκρατορίας, αλλά και των προσαρτημένων στα όριά της λαών.
Τον 7ο αιώνα λόγω της απώλειας της Αιγύπτου και της Συρίας, σημειώθηκε ριζική διαφοροποίηση στον χάρτη των εθνοτήτων και το βυζαντινό κράτος περιόρισε την επικράτειά του σε περιοχές όπου το πατροπαράδοτα ελληνικό στοιχείο δέσποζε και αριθμητικά. Όμως δεν έπαψαν να εμφανίζονται νέοι λαοί.
Ταυτότητα: Ελληνισμός και Βυζάντιο
Ως αποτέλεσμα της ενοποιητικής πολιτικής των Ρωμαίων αυτοκρατόρων και της δημιουργίας μίας συγκεντρωτικής ρωμαϊκής γραφειοκρατίας από τον ύστερο τρίτο μ.Χ. αιώνα οι κάτοικοι της αυτοκρατορίας, ακόμη και στις επαρχίες, είχαν αρχίσει να θεωρούν τους εαυτούς τους μέλη μιας κοινωνικής και πολιτικής κοινότητας που αποτελούσε συνέχεια της αρχαίας Ρώμης. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε στην εγκατάλειψη των τοπικών ταυτοτήτων που διέσπαζαν την ενότητα της Ρωμαϊκής πολιτείας, συμπεριλαμβανομένης της ελληνικής.
Το πρόβλημα, αν στο σύνολό της η βυζαντινή ιστορία αποτελεί οργανικό μέρος της ιστορίας του ελληνικού έθνους, υπήρξε ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα, καθώς δεν μπορεί κάποιος να παραγνωρίσει το γεγονός ότι, εξίσου με τον σύγχρονο ελληνισμό, η ιταλική χερσόνησος, οι βαλκανικοί πληθυσμοί και οι σλαβικοί λαοί της βορειοανατολικής Ευρώπης, ο κόσμος της Μικράς Ασίας και του αρμενικού έθνους, αναζητούν την κατανόηση της ιστορικής τους πραγματικότητας στο Βυζάντιο. Ωστόσο, οι περισσότεροι κάτοικοι των εδαφών της αυτοκρατορίας, ιδίως μετά τον 6ο αιώνα, ήταν ελληνόφωνοι, μιλούσαν, δηλαδή, μια μορφή της ελληνικής επηρεασμένης από την εισαγωγή λατινικής προέλευσης όρων, και μέχρι περίπου το 600 μ.Χ. η χρήση της Λατινικής στη διοίκηση είχε περιοριστεί κατά πολύ. Επίσης οι σπουδές της άρχουσας τάξης του Βυζαντίου ήταν εξαρχής ελληνορωμαϊκές (επειδή οι Ρωμαίοι θαύμαζαν τον πλούτο του ελληνικού λεξιλογίου, την τέχνη και τη φιλοσοφία των Ελλήνων) και σύντομα έγιναν κυρίως ελληνικές. Κατά συνέπεια η άρχουσα τάξη ενστερνιζόταν τη γλώσσα και τον πολιτισμό των Ελλήνων, ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι η λέξη «Έλλην» ήταν ταυτισμένη τους πρώτους αιώνες με την ειδωλολατρεία και απέφευγαν την αναφορά του εθνικού ονόματος.