cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Αλεσσάντρα Τσελλέτι
Προέρχεται από ένα καθαρά κλασσικό υπόβαθρο, αποφοιτώντας απο το Ωδείο Σάντα Σεσίλια της Ρώμης.Τελειοποίησε τις σπουδές της με την Βέρα Γκόμπι Μπελκρέντι. Έχει παίξει στην Ιταλία, στην Αγγλία, στη Γερμανία, στην Πορτογαλία, στη Δανία, στην Τσεχία, στην Αυστρία, στην Ισπανία, στις Η.Π.Α. ,στη Μοζαμβίκη, στην Τυνησία, στην Ινδία. Το 2006 κυκλοφόρησε το άλμπουμ «Ποιός θα μου δώσει φτερά».
Πτήση 222 της TransAsia Airways
Η πτήση 222 ταξίδευε με 54 επιβάτες και 4 μέλη του πληρώματος. Από αυτούς βρήκαν τον θάνατο οι 48, ενώ επέζησαν 10.
Αλεσσάντρα Τσελλέτι
Στο ρεπερτόριο της περιλαμβάνονται συνθέσεις των: Ερίκ Σατί, Κλωντ Ντεμπυσσύ, Μορίς Ραβέλ, Μπαλντασάρε Γκαλούπι, Λέος Γιάνατσεκ, Γκουρτζίεφ/Ντε Χάρτμαν, Σκοτ Τζόπλιν, Τζον Κέιτζ και Φίλιπ Γκλας. Το 2007 δημοσίευσε το <<The Golden Fly>> στην Kha Records. Το 2008 το άλμπουμ <<Way Out>> LTM, Cui Sound, με μίξη ήχων: πιάνου, κρουστών, φωνής. Η Τσελέτι έχει συνεργαστεί με τη Σουηδέζα εννοιολογικό καλλιτέχνη Παβλίνα Γουόλενμπεργκ Όλσον, τον σαξοφωνίστα Νίκολα Αλεσίνι, τον ντράμερ Μαρτσέλο Πιτσινίνι, τον ποιητή Μπέπε Κόστα, τον πολυτάλαντο Λούκα Βενιτούτσι, τον διπλό μπασίστα Ντάνιελ Έρκολι, τον βιολιστή Μαουρίτσιο Μανσουέτι, τον ντράμερ Τσαρλς Χέιγουορντ, τον συνθέτη Λόρενς Μπάλα, τον ηθοποιό Φλάβιο Μπούτσι, την χορεύτρια Γκλόρια Πομάρντι, τον καλλιτέχνη Τζόρτζιο Αντρεότα Κάλο, τον καλλιτέχνη Ρέι Σεζάρ, τον Άγγλο συνθέτη Μαρκ Τράνμερ (γνωστό και ως GNAC), με τον οποίο κυκλοφόρησε το άλμπουμ <<Οι Ερυθρές Σελίδες >>. Επίσης με τον συνθέτη της σύγχρονης πειραματικής μουσικής Χανς Τζόακιμ Ρεντέλιους.
Πτήση 222 της TransAsia Airways
Κατά τη διάρκεια της προσέγγισης του αεροπλάνου στο νησί Πενγκού ο σφοδρός τυφώνας «Μάτμο» προκαλούσε πολύ δυνατούς ανέμους και καταρρακτώδη βροχή. Σύμφωνα με πληροφορίες το αεροπλάνο επιχείρησε δύο φορές να προσεγγίσει τον διάδρομο προσγείωσης, όμως, λόγω των κακών καιρικών συνθηκών δεν τα κατάφερε, καθώς στη δεύτερη απόπειρά του, προσέκρουσε στο έδαφος.
Αλεσσάντρα Τσελλέτι
Το 2011 η Τσελέτι δημοσιεύει το δέκατο τρίτο άλμπουμ της με τίτλο <<Crazy Girl Blue >>, παράλληλα δημοσιεύει <<Σκίτσα της Σακατζαγουία>> σε περιορισμένο αριθμό αντιτύπων,μόλις 200 αριθμημένα. Το συγκεκριμένο έργο είναι αφιερωμένο στην ιθαγενή της Βόρειας Αμερικής και Αμερικανή ηρωίδα Σακατζαγουία.
Το 2011 η Τσελέτι συνέθεσε μαζί με το Γερμανό υπερρεαλιστή καλλιτέχνη Τζάαν Πάτερσον το soundtrack - λεύκωμα που συνοδεύει την κυκλοφορία του μυθιστορήματος του George Bataille <<W.C.>>, για τον εκδότη της Transeuropa. Το 2016 κυκλοφόρησε το έργο Working on Satie ,ένα έργο μαζί με τον εικαστικό καλλιτέχνη Onze. Το έργο χάρη στην εκστρατεία του crowdfunding έγινε CD και DVD, και έκανε ρεκόρ πωλήσεων στο φεστιβάλ Romaeuropa 2016.
Πτήση 222 της TransAsia Airways
Παραπομπές
Κατηγορία:Αεροπορικά ατυχήματα
Αλεσσάντρα Τσελλέτι
== πιάνο-πιάνο στο δρόμο == Το καλοκαίρι του 2013 η Τσελέτι έθεσε σε εφαρμογή το σχέδιο της για  πιάνο-πιάνο στο δρόμο . Ολόκληρη η διαδρομή γυρίστηκε σε ντοκυμαντέρ του Marco Carlucci of Prima Film,και επιλέχθηκε στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Έντμοντον στον Καναδά,καθώς και στο Φεστιβάλ Ζαγκρέμπ Ντόξ στην Κροατία. Το τρέιλερ κέρδισε το  Roma Videoclip Award-ο Κινηματογράφος συναντά τη μουσική  ΧΧΙ έκδοση, ενώ το ντοκυμαντέρ κέρδισε το διαγωνισμό ' DOC Travel  της Φλωρεντίας.
Παραπομπές
Κατηγορία:Ιταλοί συνθέτες Κατηγορία:Ιταλίδες τραγουδίστριες
Δικαιοδοσία (περιοχή)
Η δικαιοδοσία είναι μία περιοχή με ένα σύνολο νόμων υπό τον έλεγχο ενός συστήματος δικαστηρίων ή κυβερνητικής οντότητας που διαφέρουν από τις γειτονικές περιοχές.
Κάθε πολιτεία σε μια ομοσπονδία όπως η Αυστραλία, η Γερμανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελεί ξεχωριστή δικαιοδοσία. Ωστόσο, μερικές φορές ορισμένοι νόμοι σε ένα ομοσπονδιακό κράτος είναι ομοιόμορφοι σε όλες τις συνιστώσες πολιτείες και επιβάλλονται από ένα σύνολο ομοσπονδιακών δικαστηρίων, με αποτέλεσμα το ομοσπονδιακό κράτος να αποτελεί ενιαία δικαιοδοσία για το σκοπό αυτό.
Είναι επίσης δυνατό να διεξάγεται δίωξη για αξιόποινες πράξεις που διαπράττονται κάπου εκτός της δικαιοδοσίας του, μόλις ο δράστης επιστρέψει. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ένας πολίτης άλλης δικαιοδοσίας εκτός της δικής του μπορεί να εκδοθεί σε περίπτωση δικαιοδοσίας όπου το έγκλημα είναι παράνομο, ακόμη και αν δεν διαπράχθηκε σε αυτή τη δικαιοδοσία.
Δημοσθένης Δημοσθενόπουλος
Ο Δημοσθένης Δημοσθενόπουλος (γενν. 1929) είναι Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός, ιδρυτικό μέλος της Ένωσης Κέντρου και αργότερα του ΠΑΣΟΚ. Διετέλεσε βουλευτής Καβάλας, υφυπουργός Οικονομικών και Εθνικής Οικονομίας και διοικητής της Γενικής Τράπεζας.
Δικαιοδοσία (περιοχή)
Τα ενωτικά κράτη διαθέτουν συνήθως ενιαία δικαιοδοσία, αλλά το Ηνωμένο Βασίλειο αποτελεί αξιοσημείωτη εξαίρεση, έχει τρεις διαφορετικές δικαιοδοσίες λόγω των τριών ξεχωριστών νομικών συστημάτων. Η Κίνα έχει επίσης διακριτές δικαιοδοσίες από αυτές του Χονγκ Κονγκ και του Μακάο.
Περαιτέρω μελέτη
Κατηγορία:Διεθνές Δίκαιο
Δημοσθένης Δημοσθενόπουλος
Βιογραφικά στοιχεία
Γεννήθηκε το 1929 στην Καβάλα. Σπούδασε νομικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και εργάστηκε ως δικηγόρος. Πολύ νέος συνδέθηκε με τον Γεώργιο Παπανδρέου και αργότερα με τον γιο του Ανδρέα.
Κατά τη Μεταπολίτευση του 1974, σε αντίθεση με τους περισσότερους κεντρώους που ακολούθησαν τον Γεώργιο Μαύρο στην Ένωση Κέντρου - Νέες Δυνάμεις, ο ίδιος συντάχθηκε με το ΠΑΣΟΚ. Διετέλεσε βουλευτής Καβάλας του ΠΑΣΟΚ από το 1977 έως το 1985, από τον Ιούνιο ως τον Νοέμβριο του 1989, και από το 1993 έως το 1996. Χρημάτισε υφυπουργός Οικονομικών από τον Οκτώβριο του 1981 έως τον Ιούλιο του 1982, υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας από τον Ιούλιο του 1982 έως τον Μάρτιο του 1984 και ξανά υφυπουργός Οικονομικών από το Μάρτιο του 1984 έως τον Ιούνιο του 1985. Επίσης, διετέλεσε διοικητής της Γενικής Τράπεζας από το 1985 έως το 1989.
Τον Ιανουάριο του 2010, τρεις μήνες μετά τον σχηματισμό της κυβέρνησης Γιώργου Παπανδρέου, ο Δημοσθενόπουλος παραιτήθηκε από το ΠΑΣΟΚ. Σε ανακοίνωσή της, η Περιφερειακή Επιτροπή Ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης του ΠΑΣΟΚ εξέφρασε τη λύπη της, και τον χαρακτήρισε «Νέστορα της δημοκρατικής παράταξης στην περιοχή μας».
Πηγές
Κατηγορία:Έλληνες δικηγόροι Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με το ΠΑΣΟΚ Κατηγορία:Βουλευτές Καβάλας Κατηγορία:Έλληνες υφυπουργοί Οικονομικών Κατηγορία:Έλληνες υφυπουργοί Εθνικής Οικονομίας
Μουρσίλις Γ΄
Ο Μουρσίλις Γ΄ (1272 - 1265 π.Χ.) ήταν ο μεγαλύτερος γιος και διάδοχος του βασιλιά των Χετταίων Μουβατάλις Β΄. Όταν έγινε βασιλιάς, μετέφερε αμέσως την πρωτεύουσα από την Ταρχουντάσσα στη Χαττούσα. Οι Ασσύριοι κυρίευσαν την Ανιγαλβάτ εξασθενώντας τις δυνάμεις τους. Τον έβδομο χρόνο της βασιλείας του κυρίευσε δύο κάστρα που ανήκαν στις δυνάμεις του θείου του Χατουσίλις, επειδή υποπτευόταν ότι ο θείος του ήθελε να του πάρει τον θρόνο. Ο Χατουσίλις συγκέντρωσε αμέσως όλες τις συμμαχικές του δυνάμεις, ακόμα και ξένους συμμάχους των Χιττιτών, που τους βρήκε στα αρχεία της μάχης του Καντές, νίκησε εύκολα και ανέτρεψε τον ανιψιό του από τον θρόνο. Ο Μουρσίλις δραπέτευσε στην Αίγυπτο, ενώ λίγο αργότερα ο Χατουσίλις κατηγόρησε τον φαραώ Ραμσή Β΄ ότι συνεργεί με τον ανιψιό του να του ξαναπάρει τον θρόνο. Έτσι κινδύνευσε να τιναχθεί στον αέρα η ειρήνη μετά την μάχη του Καντές και να ξεσπάσει νέος πόλεμος με την Αίγυπτο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Χετταίοι Κατηγορία:Βασιλείς των Χετταίων
Hermès
Η Hermès είναι γαλλική εταιρία πώλησης ειδών πολυτελείας, ειδικευμένη στο δέρμα, στο μετάξι και το κασμίρι.
Ιδρύθηκε το 1836 από τον Τιερρύ Ερμές ως μια εταιρία κατασκευής σελών και άλλων ειδών ιππασίας. Η Έμιλυ-Maurice Hermès, η διάδοχος του Τιερρύ, στις αρχές του 20ου αιώνα επέκτεινε τις δραστηριότητες της εταιρείας και σε άλλους τομείς και σύντομα καταξιώθηκε στο χώρο. Σήμερα καταστήματά της λειτουργούν σε όλο τον κόσμο ενώ στη λίστα των πελατών της συμπεριλαμβάνονται διάσημες προσωπικότητες από τον χώρο του θεάματος.
Η έδρα της βρίσκεται στο Παρίσι, ενώ τα προϊόντα πωλούνται μέσω ενός δικτύου 250 καταστημάτων της Hermès σε όλο τον κόσμο.
Προϊόντα
Τα πιο διάσημα και ακριβά προϊόντα του οίκου είναι οι τσάντες Birkin και Kelly που πήραν το όνομά τους από τις διασημότητες που τις χρησιμοποιούσαν. Ανάλογα με το υλικό κατασκευής του μπορούν να φτάσουν σε δεκάδες χιλιάδες ευρώ. Είναι χειροποίητες και η λίστα αναμονής φτάνει τα 2 ή και τα 6 χρόνια.
Η Hermès συνεργάστηκε με την Bugatti για την δημιουργία μιας Veyron και πρόσφατα μιας Chiron που φέρει δέρμα και διακοσμητικά στοιχεία Hermès. Η συνεργασία των δύο εταιριών είναι πολύ παλιά.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Επιχειρήσεις της Γαλλίας Ερμές Κατηγορία:Κατασκευαστές αξεσουάρ μόδας Κατηγορία:Γαλλικά εμπορικά σήματα Κατηγορία:Εταιρείες λιανικού εμπορίου της Γαλλίας
Δοξυκυκλίνη
right|thumb|Το συντακτικό του μορίου της δοξυκυκλίνης right|thumb|Η στερεοχημική δομή του μορίου της δοξυκυκλίνης
Η δοξυκυκλίνη είναι αντιβιοτικό φάρμακο, που ανήκει στις τετρακυκλίνες και χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση ποικίλων μολύνσεων. Η δοξυκυκλίνη είναι ημισυνθετική ουσία, που παράχθηκε για πρώτη φορά και αναπτύχθηκε κλινικά στις αρχές της δεκαετίας 1960-1970, ενώ πήρε την έγκριση της Υπηρεσίας Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ το 1967: ένα από τα πρώτα αντιβιοτικά «ευρέος φάσματος».
Ως χημική ένωση, η δοξυκυκλίνη έχει επίσημη ονομασία κατά IUPAC: (4S,4aR,5S,5aR,6R,12aS)-4-(διμεθυλαμινο)- 3,5,10,12,12a-πενταϋδροξυ- 6-μεθυλ- 1,11-διοξο- 1,4,4a,5,5a,6,11,12a-οκταϋδροτετρακενη-2-καρβοξαμίδη.
Χρήσεις-ενδείξεις
Εκτός από τις γενικές ενδείξεις για όλα τα αντιβιοτικά της ομάδας των τετρακυκλινών, η δοξυκυκλίνη χρησιμοποιείται συχνά για τη θεραπεία της νόσου του Lyme, της χρόνιας προστατίτιδας, της ιγμορίτιδας, της σύφιλης, της χλαμυδίας, της ακμής και των μολύνσεων από ρικετσία.
right|thumb|Κάψουλες δοξυκυκλίνης των 100 mg (γενόσημο)
Ως αντιπρωτοζωικό
Η δοξυκυκλίνη χρησιμοποιείται προφυλακτικά κατά της ελονοσίας. Δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται μόνη της για την αρχική αντιμετώπιση της νόσου, ακόμα και όταν το παράσιτο είναι ευαίσθητο στην ουσία, επειδή η ανθελονοσιακή δράση της δοξυκυκλίνης καθυστερεί. Αυτή η καθυστέρηση σχετίζεται με τον μηχανισμό δράσεώς της, που είναι η επίδραση στην κληρονόμηση γονιδίων του παρασίτου, που επιφέρει ανώμαλη κυτταρική διαίρεση. Μπορεί ωστόσο να χορηγηθεί στα πλαίσια ενός θεραπευτικού σχήματος σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα, όπως η κινίνη.
Ως αντιβακτηριακό
Τα μικρόβια Branhamella catarrhalis, Brucella melitensis, χλαμυδία και μυκόπλασμα της πνευμονίας είναι γενικώς ευαίσθητα στη δοξυκυκλίνη, ενώ ορισμένα είδη του αιμοφίλου, το μυκόπλασμα του ανθρώπου και η Pseudomonas aeruginosa έχουν αναπτύξει ανθεκτικότητα διαφορετικών βαθμών.
Η δοξυκυκλίνη χρησιμοποιείται στη θεραπεία και την προφύλαξη από τον άνθρακα (που προκαλείται από τον βάκιλλο του άνθρακα).
Είναι επίσης αποτελεσματική ενάντια στο μικρόβιο της βουβωνικής πανώλους και συνταγογραφείται για τη νόσο του Lyme (νευροβορρελίωση) και τον πυρετό των Βραχωδών Ορέων. Μάλιστα, επειδή η δοξυκυκλίνη είναι το καλύτερο από τα ελάχιστα φάρμακα που έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση του πυρετού των Βραχωδών Ορέων (με δεύτερο καλύτερο τη χλωραμφαινικόλη), ενδείκνυται για χρήση ακόμα και σε παιδιά για την ασθένεια αυτή. Στις άλλες ασθένειες δεν ενδείκνυται για παιδιά ηλικίας κάτω των οκτώ ετών. Επίσης, όπως και τα άλλα αντιβιοτικά, δεν θα θεραπεύσει κρυολογήματα, τη γρίπη ή άλλες λοιμώξεις που προκαλούνται από ιούς.
Επίσης, ως συνδυασμένη θεραπεία για τη Chlamydia trachomatis, επειδή έως και το 50% των ασθενών προσβάλλονται από το στέλεχος αυτού του βακτηρίου που είναι ανθεκτικό στη β-λακτάμη.
Ως ανθελμινθικό
Η δοξυκυκλίνη σκοτώνει τα συμβιωτικά βακτηρίδια του γένους Wolbachia στις αναπαραγωγικές οδούς των παρασιτικών νηματωδών σκωλήκων, καθιστώντας τους έτσι στείρους. Με τον τρόπο αυτό μειώνει τη μετάδοση νοσημάτων όπως η onchocerciasis και η ελεφαντίαση. Κλινικές δοκιμές το 2005 έδειξαν ότι μία αγωγή οκτώ εβδομάδων με δοξυκυκλίνη σταματά σχεδόν τελείως την απελευθέρωση microfilariae.
Προφυλάξεις και παρενέργειες
Οι προφυλάξεις και οι παρενέργειες από τη χρήση δοξυκυκλίνης είναι παρόμοιες με αυτές των άλλων τετρακυκλινών. Ωστόσο, ο κίνδυνος φωτοευαίσθητων αντιδράσεων του δέρματος έχει ιδιαίτερη σημασία για μακρόχρονη προληπτική χρήση κατά της ελονοσίας, επειδή μπορεί να προκαλέσει μόνιμη ευαισθησία και λεπτό δέρμα, άρα και βλάβες από το ηλιακό φως.
Σε αντίθεση με κάποιες άλλες τετρακυκλίνες, η δοξυκυκλίνη μπορεί να χορηγηθεί σε ασθενείς με νεφρικές βλάβες.
Παλαιότερα, η δοξυκυκλίνη πιστευόταν πως μείωνε την αποτελεσματικότητα πολλών τύπων ορμονικών αντισυλληπτικών, εξαιτίας επαγωγής του κυτοχρώματος CYP450. Πρόσφατες έρευνες ωστόσο δεν έχουν δείξει εμφανή απώλεια στην αποτελεσματικότητα αντισυλληπτικών από τη χρήση τετρακυκλινών γενικά.
Η πρόσληψη δοξυκυκλίνης μαζί με φαγητό και ειδικότερα γαλακτοκομικά προϊόντα ίσως μειώσει την ποσότητα του φαρμάκου που απορροφάται. Ο συνδυασμός της με γαλακτοκομικά, συμπληρώματα ασβεστίου, σίδηρο ή καθαρτικά με μαγνήσιο δεν είναι αφ' εαυτού επικίνδυνος, αλλά οποιοδήποτε από αυτά τα τρόφιμα ή συμπληρώματα μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητα του φαρμάκου.
Η δοξυκυκλίνη, όπως όλες οι τετρακυκλίνες, αντενδείκνυται για γενική χρήση από παιδιά, αλλά ειδικές εξαιρέσεις γίνονται για δυνητικά μοιραίες αρρώστειες, οπότε τα οφέλη ξεπερνούν τους κινδύνους και δεν υπάρχουν άλλες εναλλακτικές λύσεις (π.χ. άνθρακας). Δεν ενδείκνυται επίσης για εγκύους και ελλιποβαρή άτομα (κάτω των 45 κιλών).
Ληγμένες τετρακυκλίνες ή τετρακυκλίνες που έχουν εκτεθεί σε pH μικρότερο του 2 αναφέρονται ως νεφροτοξικές, εξαιτίας του σχηματισμού μιας παράγωγης ενώσεως, της ανυδροεπιτετρακυκλίνης, η οποία προκαλεί σύνδρομο Φανκόνι. Αλλά στην περίπτωση της δοξυκυκλίνης, η απουσία υδροξυλομάδας στο 6ο άτομο άνθρακα αποτρέπει τον σχηματισμό της νεφροτοξικής ουσίας. Πάντως και η δοξυκυκλίνη πρέπει να χορηγείται με προσοχή σε ασθενείς με τραύμα στα νεφρά, επειδή μπορεί να επιδεινώσει τυχόν αζωταιμία εξαιτίας καταβολικών δράσεων.
Πειραματικές εφαρμογές
Σε μικρότερες από τις θεραπευτικές δόσεις, η δοξυκυκλίνη αποτελεί αναστολέα των μεταλλοπρωτεασών και έχει δοκιμασθεί σε διάφορα πειραματικά συστήματα για τον σκοπό αυτό, όπως π.χ. σε περιπτώσεις υποτροπιάζουσας διαβρώσεως του κερατοειδούς. Η δοξυκυκλίνη έχει αποδειχθεί ότι μειώνει in vitro την ανάπτυξη των ανθρώπινων κυττάρων καρκίνου του μαστού και του προστάτη, ίσως δια της διακοπής του κυτταρικού κύκλου στη φάση G1. Η δοξυκυκλίνη, όπως και άλλες τετρακυκλίνες, είναι επίσης πολύ οστεοτροπικές και, σε ζωικά μοντέλα οστικών μεταστάσεων καρκίνου του μαστού, δόσεις δοξυκυκλίνης έχουν μειώσει την ανάπτυξή τους. Η δοξυκυκλίνη έχει χρησιμοποιηθεί επιτυχώς σε ένα τουλάχιστον ασθενή με λεμφαγγειολειομυομάτωση, μία ασθένεια που επιδεινώνεται προοδευτικά και είναι μοιραία. Επιπλέον, το φάρμακο έχει δειχθεί ότι ελαφραίνει την καρδιακή υπερτροφία (σε ποντίκια).
Στη χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, η δοξυκυκλίνη έχει δειχθεί ότι βελτιώνει την πνευμονική λειτουργία σε ασθενείς με σταθερά συμπτώματα. Doxycycline is also used in "Tet-on" and "Tet-off" tetracycline-controlled transcriptional activation to regulate transgene expression in organisms and cell cultures.
Μερικές άλλες πειραματικές εφαρμογές είναι και κατά των παρακάτω:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Δοξυκυκλ Κατηγορία:Βασικά Φάρμακα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας
Σταχτοπούτα (ταινία, 1950)
Η Σταχτοπούτα (πρωτότυπος τίτλος: Cinderella) είναι αμερικανική κινηματογραφική ταινία μιούζικαλ κινουμένων σχεδίων φαντασίας παραγωγής Ουώλτ Ντίσνεϋ και διανομής RKO Pictures. Βασίζεται στο ομώνυμο παραμύθι του Σαρλ Περώ και αποτελεί τη δωδέκατη ταινία κινουμένων σχεδίων μεγάλου μήκους της Disney. Τη σκηνοθεσία της ταινίας ανέλαβαν οι Κλάιντ Τζερόνιμι, Χάμιλτον Λασκ και Ουίλφρεντ Τζάκσον. Τα τραγούδια της ταινίας γράφτηκαν από τους Μακ Ντέιβιντ, Τζέρρυ Λίβινγκστον και Αλ Χόφμαν, και περιλαμβάνουν τα Cinderella, A Dream is a Wish Your Heart Makes, Sing Sweet Nightingale, The Work Song, Bibbidi-Bobbidi-Boo, και So This is Love. Στην ταινία ακούγονται, μεταξύ άλλων, οι φωνές των ηθοποιών Ιλέν Γουντς, Έλενορ Όντλει, Βίρνα Φέλτον, Ρόντα Ουίλιαμς, Τζίμι ΜακΝτόναλντ, Λουί βαν Ρούτεν, Ντον Μπάρκλεϊ, Μάικ Ντάγκλας και Λουσίλ Μπλις.
Εκείνη την περίοδο, η Walt Disney Productions είχε χάσει επαφή με τις Ευρωπαϊκές κινηματογραφικές αγορές εξαιτίας της έκρηξης του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, κάτι το οποίο προκάλεσε τις αποτυχίες ταινιών όπως οι Πινόκιο, Φαντασία και Μπάμπι στο box office, από τις οποίες όμως επήλθαν κέρδη αργότερα μέσω των αλλεπάλληλων επανακυκλοφοριών στις αίθουσες αλλά και σε home video. Εκείνη την περίοδο, ωστόσο, τα στούντιο είχαν χρέος πάνω από $4 εκατομμύρια και ήταν στα όρια της χρεοκοπίας. Ο Ουώλτ Ντίσνεϋ και οι εικονογραφιστές του επέστρεψαν στην παραγωγή ταινιών το 1948, μετά την παραγωγή μιας σειράς ταινιών συσκευασίας, με την ιδέα της μεταφοράς του παραμυθιού Cendrillon (Σταχτοπούτα) του Σαρλ Περώ στην οθόνη. Είναι η πρώτη ταινία όπου όλη η ομάδα των Disney's Nine Old Men δούλεψε μαζί.
Μετά από δύο χρόνια παραγωγής, η Σταχτοπούτα κυκλοφόρησε στις 15 Φεβρουαρίου 1950 και έγινε η μεγαλύτερη κριτική και εμπορική επιτυχία των στούντιο από τότε που κυκλοφόρησε η Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι (1937), βοηθώντας τα στούντιο να επιστρέψουν στα κέρδη. Θεωρείται μία από τις καλύτερες Αμερικανικές ταινίες κινουμένων σχεδίων όλων των εποχών, όπως επιλέχθηκε στη λίστα «AFI 10 Top 10» του Αμερικανικού Ινστιτούτου Κινηματογράφου. Το 2018 η ταινία χαρακτηρίστηκε από την Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου ως «πολιτιστικά, αισθητικά και ιστορικά σημαντική» και επιλέχθηκε να ενταχθεί στο Εθνικό Μητρώο Κινηματογράφου των Ηνωμένων Πολιτειών.
Έλαβε τρεις υποψηφιότητες για βραβείο Όσκαρ, συμπεριλαμβανομένης της υποψηφιότητας Καλύτερου Τραγουδιού για το «Bibbidi-Bobbidi-Boo». Δεκαετίες αργότερα, ακολούθησαν δύο συνέχειες της ταινίας οι οποίες κυκλοφόρησαν απευθείας σε βίντεο -  Σταχτοπούτα ΙΙ: Τα όνειρα γίνονται πραγματικότητα και Σταχτοπούτα ΙΙΙ: Στροφή στο χρόνο - καθώς και μία live-action προσαρμογή το 2015, την οποία σκηνοθέτησε ο Κένεθ Μπράνα.
Πλοκή
Η Σταχτοπούτα βρίσκει ένα παλιό φόρεμα που ανήκε στη μητέρα της και αποφασίζει να το ανανεώσει για τον χορό, αλλά η θετή οικογένειά της το εμποδίζει αυτό, αφού της δίνει περισσότερες δουλειές να κάνει και δεν προλαβαίνει. Οι φίλοι της τα ζώα, ανάμεσά τους και ο Ζακ με τον Γκας, ανανεώνουν το φόρεμα για εκείνην, ολοκληρώνοντας το σχέδιο με ένα περιδέραιο και μια ζώνη, τα οποία είχαν πετάξει η Ντριζέλα και Αναστασία αντίστοιχα. Όταν η Σταχτοπούτα εμφανίζεται φορώντας το φόρεμα, οι αδελφές της αναστατώνονται βλέποντας τα δικά τους αξεσουάρ και έτσι σκίζουν το φόρεμά της πριν φύγουν για τον χορό μαζί με τη μητέρα τους, αφήνοντας πίσω μια πληγωμένη Σταχτοπούτα. Κλαίγοντας φτάνει στον κήπο όπου εμφανίζεται η Νεραϊδονονά και της λέει ότι θα πάει στο χορό. Η ΝεραΛιδονονά μετατρέπει με μαγεία μια κολοκύθα σε άμαξα, τα ποντίκια σε άλογα, το άλογο της Σταχτοπούτας Μαζόρ σε οδηγό άμαξας και τον σκύλο Μπρούνο σε υπηρέτη. Στη συνέχεια, μετατρέπει το σκισμένο φόρεμα σε ένα λαμπερό άσπρο φόρεμα και τα παπούτσια της σε γυάλινα γοβάκια. Καθώς η Σταχτοπούτα φεύγει για τον χορό, η Νεραϊδονονά την προειδοποιεί ότι το ξόρκι θα σπάσει τα μεσάνυχτα και της τονίζει ότι θα πρέπει να έχει αποχωρήσει από τον χορό μέχρι τότε.
Στον χορό, ο Πρίγκιπας απορρίπτει όλα τα κορίτσια μέχρι που βλέπει τη Σταχτοπούτα, η οποία συμφωνεί να χορέψει μαζί του μη γνωρίζοντας ποιος είναι. Οι δυο τους ερωτεύονται και πάνε για μια βόλτα έξω από το κάστρο, στον κήπο. Όταν είναι έτοιμοι να φιληθούν, η Σταχτοπούτα ακούει τον χτύπο του ρολογιού να σημάνει μεσάνυχτα και τρέπεται σε φυγή. Καθώς φεύγει τρέχοντας από το κάστρο, ένα από τα γοβάκια τής βγαίνει και το βρίσκει ο Πρίγκιπας. Οι φρουροί κυνηγούν τη Σταχτοπούτα πριν σπάσει το ξόρκι και όταν αυτό συμβαίνει, η Σταχτοπούτα και τα ζώα κρύβονται στο δάσος αποφεύγοντας τους φρουρούς.
Ο Μεγάλος Δούκας ενημερώνει τον Βασιλιά ότι η Σταχτοπούτα, για την οποία ακόμα δε γνωρίζουν το όνομά της, το έχει σκάσει, ότι ο Πρίγκιπας επιθυμεί να την παντρευτεί και ότι το γυάλινο γοβάκι είναι το μόνο πράγμα που έχουν από την κοπέλα. Ο Βασιλιάς εκδίδει βασιλική διακήρυξη όπου ζητάει από κάθε κοπέλα της χώρας να δοκιμάσει το γοβάκι σε μια προσπάθεια να βρεθεί η κοπέλα που έκλεψε την καρδιά του Πρίγκιπα. Όταν τα νέα φτάνουν στον πύργο της οικογένειας Τρεμέιν, η Λαίδη συνειδητοποιεί ότι η θετή της κόρη είναι η κοπέλα που ψάχνει ο Πρίγκιπας όταν την ακούει να σιγοτραγουδάει το βαλς που έπαιζε στον χορό και την κλειδώνει στη σοφίτα. Αργότερα, ο Δούκας φτάνει στον πύργο και ο Ζακ μαζί με τον Γκας, κλέβουν το κλειδί της σοφίτας από τη Λαίδη για να ελευθερώσουν τη Σταχτοπουτα. Ξεκινούν να το πάνε στη σοφίτα ενώ Αναστασία και Ντριζέλα προσπαθούν ανεπιτυχώς να φορέσουν το γοβάκι. Η γάτα της Λαίδης, ο Λούσιφερ, αιφνιδιάζει τα ποντίκια αλλά ο Μπρούνο τον κυνηγάει επιτρέποντας στα ποντίκια να ελευθερώσουν τη Σταχτοπούτα. Καθώς ο Δούκας ετοιμάζεται να φύγει, η Σταχτοπούτα εμφανίζεται και του ζητάει να δοκιμάσει κι αυτή το γοβάκι. Ξέροντας ότι θα της ταιριάζει, η Λαίδη Τρεμέιν βάζει τρικλοποδιά στον υπηρέτη καθώς πηγαίνει το γοβάκι στον Δούκα, με αποτέλεσμα το γοβάκι να πέσει και να γίνει κομμάτια. Προς μεγάλη φρίκη της Λαίδης, η Σταχτοπούτα παρουσιάζει στον Δούκα το δεύτερο γοβάκι το οποίο και φοράει. Η ταινία τελειώνει με τους νεόνυμφους, Πρίγκιπα και Σταχτοπούτα, να αποχωρούν για το μήνα του μέλιτος καθώς μοιράζονται ένα φιλί.
Ιστορικό ανάπτυξης
Το 1922, ο Ουώλτ Ντίσνεϋ δημιούργησε μια μικρού μήκους ταινία καρτούν στα στούντιο Laugh-O-Gram, βασισμένη στην ιστορία της «Σταχτοπούτας» και είχε δείξει ενδιαφέρον να το ξανακάνει στον Δεκέμβριο του 1933, ως μέρος της σειράς ταινιών κινουμένων σχεδίων μικρού μήκους, «Silly Symphony». Ο Μπερτ Γκιλιέτ θα ήταν ο σκηνοθέτης ενώ ο Φρανκ Τσόρτσιλ ανέλαβε τη σύνθεση της μουσικής. Ένα κομμάτι της ιστορίας θα περιελάμβανε «άσπρα ποντίκια και πουλιά» ως τους συμπρωταγωνιστές της Σταχτοπούτας. Για να μεγαλώσει η ιστορία, οι καλλιτέχνες εισηγήθηκαν οπτικά αστεία, μερικά από τα οποία κατέληξαν στην τελική ταινία. Ωστόσο, αποδείχθηκε ότι η ιστορία ήταν αρκετά πολύπλοκη για να συμπυκνωθεί σε μια ταινία μικρού μήκους και έτσι προτάθηκε να γίνει ταινία μεγάλου μήκους στις αρχές του 1938, ξεκινώντας με μια ιστορία δεκατεσσάρων σελίδων γραμμένων από τον Αλ Πέρκινκς. Δύο χρόνια αργότερα, σε μια επανεξέταση της ιστορίας που γράφτηκε από τις Ντάνα Κόφι και Μπιάνκα Ματζόλι, η μητριά της Σταχτοπούτας είχε το όνομα Φλοριμέλ ντε λα Ποσιέλ, οι θετές αδελφές της ονομάζονταν Γουάντα και Ζαβότ, το κατοικίδιο ποντίκι και χελώνα Ντάστι και Κλαρίσα αντίστοιχα, η γάτα Μπον Μπομ, ο υπασπιστής του Πρίγκιπα Σπινκ και ο δάσκαλος χορού των αδελφών Κύριος Κάρνγουολ. Αυτή η εκδοχή ήταν αρκετά κοντά στην αυθεντική ιστορία του παραμυθιού μέχρι που η Σταχτοπούτα φτάνει στο σπίτι αργά από τον δεύτερο χορό. Η θετή της οικογένεια τότε την αιχμαλωτίζει σε ένα μπουντρούμι. Όταν ο Σπινκ και οι στρατιώτες του φτάνουν στην οικία Λα Ποσιέλ, ο Ντάστι παίρνει το γοβάκι και τους οδηγεί στο μπουντρούμι ώστε να ελευθερώσουν τη Σταχτοπούτα.
Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 1943, ο Ντίσνεϋ ανέθεσε στους Ντικ Χούμερ και Τζόε Γκραντ να ξεκινήσουν να δουλεύουν στη Σταχτοπούτα ως επιβλέποντες την ιστορία και τους δόθηκε ένα προσχέδιο προϋπολογισμού $1 εκατομμυρίου. Ωστόσο, μέχρι το 1945, η δουλειά τους στο προσχέδιο της ιστορίας σταμάτησε. Κατά τη διάρκεια των συγγραφικών σταδίων της ταινίας Το Τραγούδι του Νότου, οι Ντάλτον Σ. Ρέιμοντ και Μορίς Ραπφ τσακώθηκαν, κι έτσι ο Ραπφ μεταφέρθηκε να δουλέψει στη Σταχτοπούτα. Στη δική του εκδοχή, η Σταχτοπούτα γράφτηκε με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι ένας λιγότερο παθητικός χαρακτήρας από τη Χιονάτη και πιο επαναστατική απέναντι στην θετή της οικογένεια. Ο Ραπφ εξήγησε: «Το σκεπτικό μου ήταν ότι δεν μπορείς να έχεις κάποιον ο οποίος εμφανίζεται ξαφνικά και αλλάζει τα πάντα για σένα. Δεν γίνεται να σου δίνονται όλα στο πιάτο. Θα πρέπει να τα κερδίσεις. Έτσι, στην εκδοχή μου, η Νεραϊδονονά είπε: «Είναι εντάξει μέχρι τα μεσάνυχτα, αλλά από εκεί και έπειτα εξαρτάται από σένα». Την έκανα να το κερδίσει και το τι έπρεπε να κάνει για να το πετύχει ήταν να επαναστατήσει απέναντι στη μητριά της και τις θετές αδελφές της, έτσι ώστε να σταματήσει να είναι σκλάβα στο ίδιό της το σπίτι. Έτσι είχα μια σκηνή όπου τη διατάζουν συνεχώς και εκείνη πετάει τα πράγματα πίσω σε εκείνες. Εξεγείρεται, και έτσι την κλειδώνουν στη σοφίτα. Νομίζω ότι κανείς δεν με πήρε (την ιδέα μου) στα σοβαρά».
Την άνοιξη του 1946, ο Ντίσνεϋ συγκάλεσε τρεις συναντήσεις για την ιστορία της ταινίας και ακολούθως, συγκεκριμένα στις 24 Μαρτίου 1946, έλαβε διορθώσεις στην ιστορία από τους Τεντ Σιρς, Χόμερ Μπράιτμαν και Χάρι Ρήβς. Στις διορθώσεις, ο Πρίγκιπας εμφανιζόταν νωρίτερα στην ιστορία θυμίζοντας τη Χιονάτη και τους επτά νάνους και υπήρχε ένας υπαινιγμός της διαμάχης γάτας και ποντικών. Μέχρι τον Μάιο του 1947, η πρώτη πρόχειρη φάση της απεικόνισης της ιστορίας βρισκόταν σε εξέλιξη και τον ίδιο μήνα, σε μια αναφορά απογραφής, εισηγήθηκε μια διαφορετική προσέγγιση έτσι ώστε η ιστορία «να δίνεται σε μεγάλο βαθμό μέσω των ζώων του σπιτιού και της αυλής και των δικών τους παρατηρήσεων στην καθημερινότητα της Σταχτοπούτας».
Μετά την κυκλοφορία της ταινίας Ώρα για διασκέδαση, το τραπεζικό χρέος της εταιρίας Walt Disney Productions μειώθηκε από $4.2 εκατομμύρια σε $3 εκατομμύρια. Εκείνη την περίοδο περίπου, ο Ντίσνεϋ αναγνώρισε την ανάγκη για υγιείς οικονομικές πολιτικές, αλλά τόνισε τους δανειστές ότι τερματίζοντας βίαια την παραγωγή θα ήταν καταστροφικό. Προκειμένου να αποκατασταθεί το στούντιο οικονομικά, εξέφρασε την επιθυμία του να επιστρέψει στην παραγωγή ολοκληρωμένων μεγάλου μήκους ταινιών κινουμένων σχεδίων. Μέχρι τότε, τρία πρότζεκτ κινουμένων σχεδίων — Σταχτοπούτα, Η Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων και Πίτερ Παν — βρίσκονταν σε ανάπτυξη. Ο Ντίσνεϋ ένιωσε ότι οι χαρακτήρες της Αλίκης στη Χώρα των Θαυμάτων και του Πίτερ Παν ήταν πολύ ψυχροί, σε αντίθεση με της Σταχτοπούτας οι οποίοι περιείχαν στοιχεία παρόμοια με αυτά της Χιονάτης και έτσι έδωσε το πράσινο φως στο συγκεκριμένο πρότζεκτ. Επιλέγοντας τα κορυφαία ταλέντα του στην εικονογράφηση, ο Μπεν Σάρπστιν ανατέθηκε ως επιβλέπων της παραγωγής ενώ οι Χάμιλτον Λάσκε, Ουίλφρεντ Τζάκσον και Κλάιντ Τζερόνιμι έγιναν οι σκηνοθέτες. Μολαταύτα, η παραγωγή της Αλίκης συνεχίστηκε έτσι ώστε οι δύο ομάδες εικονογράφησης να ανταγωνίζονται αποτελεσματικά η μία την άλλη για να δουν ποια ταινία θα ολοκληρωνόταν πρώτη.
Στις αρχές του 1948, η Σταχτοπούτα είχε προχωρήσει περισσότερο από ό,τι η Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων και ήταν πολύ κοντά στο να γίνει η πρώτη ολοκληρωμένη ταινία μεγάλου μήκους κινουμένων σχεδίων από τότε που κυκλοφόρησε η ταινία Μπάμπι. Κατά τη διάρκεια μας συνάντησης για την ιστορία της ταινίας στις 15 Ιανουαρίου 1948, οι σκηνές με τη γάτα και τα ποντίκια ξεκίνησαν να μετατρέπονται σε ένα σημαντικό στοιχείο της ταινίας σε τέτοιο βαθμό, που ο Ντίσνεϋ τοποθέτησε τον βετεράνο καλλιτέχνη Μπιλ Πιτ υπεύθυνο για τα τμήματα γάτας-ποντικιών.
Κάστινγκ
Ο Μακ Ντέιβιντ και ο Τζέρι Λίβινγκστον ζήτησαν από την Ιλέν Γουντς να τραγουδήσει σε αρκετές ντέμο ηχογραφήσεις των τραγουδιών. Την ήξεραν προηγουμένως από τη γνωστή ραδιοφωνική της εκπομπή «The Ilene Woods Show» η οποία μεταδιδόταν από το ABC. Η εκπομπή περιείχε δεκαπέντε λεπτά μουσικής, στα οποία οι Ντέιβιντ και Λίβινγκστον παρουσίασαν τη μουσική τους. Δύο μέρες αργότερα, η Γουντς έλαβε ένα τηλεφώνημα από τον Ντίσνεϋ, με τον οποίο προγραμμάτισε αμέσως μια συνέντευξη. Η Γουντς ανακαλώντας σε μια συνέντευξη που είχε δώσει στην εφημερίδα Los Angeles Times είπε: «Συναντηθήκαμε και μιλήσαμε για λίγο και μου είπε 'Θα σου άρεσε να γίνεις η Σταχτοπούτα;'» κάτι στο οποίο συμφώνησε.
Για τον ρόλο του Λούσιφερ, ένας εκπρόσωπος των στούντιο ρώτησε την Τζουν Φορέι αν θα μπορούσε να προσφέρει της φωνή μιας γάτας. «Λοιπόν, θα μπορούσα να κάνω το οτιδήποτε» θυμάται η Φορέι. «Έτσι με προσέλαβε ως τη γάτα Λούσιφερ στη Σταχτοπούτα και κάπως έτσι ξεκίνησα να δουλεύω στη Disney».
Live-action αναφορά
Ξεκινώντας την άνοιξη του 1948, οι ηθοποιοί κινηματογραφήθηκαν σε μεγάλες σκηνές να σχηματίζουν με το στόμα τους τους διαλόγους, ενώ οι διάλογοι έπαιζαν σε playback. Ο Ντίσνεϋ είχε χρησιμοποιήσει στο παρελθόν live-action αναφορά στις ταινίες Η Χιονάτη και οι επτά νάνοι, Πινόκιο και Φαντασία, αλλά ως μέρος της προσπάθειας να κρατήσει το κόστος παραγωγής χαμηλά, το υλικό χρησιμοποιήθηκε για να ελεγχθεί η πλοκή, ο συγχρονισμός και η κίνηση των χαρακτήρων πριν γίνει η εικονογράφηση. Το υλικό μονταρίστηκε καρέ-καρέ σε μεγάλα Photoshat φύλλα ώστε να αντιγραφεί, τα οποία οι εικονογραφιστές έβρισκαν πολύ περιοριστικά καθώς δεν τους επιτρεπόταν να φανταστούν το οτιδήποτε οι ηθοποιοί δεν παρουσίαζαν, αφού τέτοιου είδους πειραματισμοί μπορεί να απαιτούσαν αλλαγές που θα κόστιζαν χρήματα. Επιπρόσθετα, οι εικονογραφιστές είχαν λάβει οδηγίες να σχεδιάζουν από μια συγκεκριμένη σκηνοθετική ματιά για να αποφευχθούν διαφορετικές λήψεις και γωνίες. Ο Φρανκ Τόμας εξήγησε: «Κάθε φορά που θα σκεφτόσουν κάποιον άλλον τρόπο να παρουσιάσεις μια σκηνή, σου έλεγαν: 'Δεν μπορούμε να ανεβάσουμε την κάμερα εκεί πάνω'! Έτσι, έπρεπε να πας με το τι θα δούλευε καλά σε live action».
Ο Ουώλτ Ντίσνεϋ προσέλαβε την ηθοποιό Ελίν Στάνλεϊ ως το μοντέλο για τη live-action αναφορά της Σταχτοπούτας, η οποία είχε παίξει το ρόλο της Σταχτοπούτας νωρίτερα σε μια συγκεκριμένη σκηνή, και οι καλλιτέχνες σχεδίασαν τον χαρακτήρα βασιζόμενοι σε κινήσεις της ηθοποιού. Αργότερα έκανε την ίδια δουλειά για χαρακτήρες όπως η Πριγκίπισσα Ορόρα στην ταινία Η Ωραία Κοιμωμένη και η Ανίτα Ράντκλιφ στην ταινία Τα 101 Σκυλιά της Δαλματίας. Οι εικονογραφιστές σχεδίασαν τον Πρίγκιπα χρησιμοποιώντας ως μοντέλο τον ηθοποιό Τζέφρι Στόουν, ο οποίος έκανε επίσης μερικές επιπρόσθετες φωνές στην ταινία. Η Μαίρη Άλις Ο'Κόνορ χρησιμοποιήθηκε για τη live-action αναφορά της Νεραϊδονονάς.
Εικονογράφηση χαρακτήρων
Μέχρι το 1950, το Διοικητικό Συμβούλιο Εικονογράφησης - το οποίο είχε καθιερωθεί από τις αρχές του 1940 για να βοηθάει στη διαχείριση του τμήματος εικονογράφησης - είχε κατασταλάξει σε εννέα επόπτες εικονογραφιστές. Αν και ήταν ακόμη νεαροί σε ηλικία (στα 30 τους), ο Ουώλτ Ντίσνεϋ αναφερόταν σε αυτούς αστειευόμενος ως οι «Εννέα Γηραιοί της Disney», μετά την περιφρόνηση του Προέδρου Φραγκλίνου Ρούζβελτ στο Ανώτατο Δικαστήριο. Συμπεριλαμβανομένου του Νορμ Φέργκιουσον, στους κύριους εικονογραφιστές περιλαμβάνονταν οι Λες Κλαρκ, Μαρκ Ντέιβις, Όλι Τζόνστον, Μιλτ Καλ, Γουόρντ Κίμπαλ, Έρικ Λάρσον, Τζον Λόνσμπερι, Φρανκ Τόμας και Βόλφγκανγκ Ράιτερμαν.
Ο Λάρσον ήταν ο πρώτος που εικονογράφησε τον ομότιτλο χαρακτήρα, τον οποίο οραματίστηκε ως ένα δεκαεξάχρονο κορίτσι με πλεξούδες και σιμή μύτη. Αργότερα, ο Μαρκ Ντέιβις εικονογράφησε τη Σταχτοπούτα, την οποία ο Λάρσον παρατήρησε ως «μια πιο εξωτική δεσποινίς» με έναν μακρύ λαιμό σαν κύκνο. Επειδή ο τελικός σχεδιασμός χαρακτήρων δεν είχε οριστεί, οι βοηθοί εικονογραφιστές ήταν υπεύθυνοι για την ελαχιστοποίηση των διαφορών. Όταν ο Ντίσνεϋ ρωτήθηκε ποιο ήταν το αγαπημένο του κομμάτι εικονογράφησης, απάντησε: «Υποθέτω ότι θα ήταν η στιγμή όπου η Σταχτοπούτα λαμβάνει το φόρεμά της για τον χορό», το οποίο είχε εικονογραφηθεί από τον Ντέιβις.
Ο Μιλτ Καλ ήταν ο σκηνοθετικός εικονογραφιστής της Νεραϊδονονάς, του Βασιλιά και του Μεγάλου Δούκα. Αρχικά, ο Ντίσνεϋ είχε σκοπό η Νεραϊδονονά να είναι ένας ψηλός, ηγεμονικός χαρακτήρας καθώς έβλεπε τις νεράιδες ως ψηλές, μητρικές φιγούρες (όπως βλέπουμε τη Γαλάζια Νεράιδα στον Πινόκιο), αλλά ο Καλ διαφώνησε με αυτόν τον χαρακτηρισμό. Μετά την πρόσληψη της Βίρνα Φέλτον, ο Καλ κατάφερε να πείσει τον Ντίσνεϋ για την αναξιοπρεπή έννοια του για τη Νεραϊδονονά.
Σε αντίθεση με τους ανθρώπινους χαρακτήρες, οι χαρακτήρες των ζώων δεν είχαν εικονογραφηθεί με live-action αναφορά. Κατά τη διάρκεια της παραγωγής, κανένα από τα σχέδια του Κίμπαλ δεν ικανοποιούσε τον Ντίσνεϋ. Όταν επισκέφτηκε τον Κίμπαλ στο σπίτι του και είδε τη γάτα του, ο Ντίσνεϋ είπε: «Έι, να το μοντέλο σου για τον Λούσιφερ». Ο Ράιτερμαν εικονογράφησε τη σκηνή όπου ο Ζακ και ο Γκας σέρνουν με κόπο το κλειδί πάνω στις σκάλες, για να ελευθερώσουν τη Σταχτοπούτα.
Μουσική
Το 1946, ο καλλιτέχνης ιστοριών και part-time στιχουργός Λάρι Μόρεϊ συνεργάστηκε με τον μουσικό διευθυντή Τσαρλς Γουόλκοτ για τη σύνθεση των τραγουδιών. Η Σταχτοπούτα θα τραγουδούσε τρία τραγούδια: το «Sing a Little, Dream a Little» καθώς έκανε δουλειές, το «The Mouse Song» καθώς θα έντυνε τα ποντίκια και το «The Dress My Mother Wore» καθώς θα φαντασιωνόταν το παλιό νυφικό της μητέρας της. Στην προσπάθεια να ανακυκλωθεί μια σκηνή που δε χρησιμοποιήθηκε στη Χιονάτη, το τραγούδι «Dancing on a Cloud» χρησιμοποιήθηκε καθώς η Σταχτοπούτα και ο Πρίγκιπας χορεύουν βαλς κατά τη διάρκεια του χορού. Μετά τον χορό, η Σταχτοπούτα θα τραγουδούσε το «I Lost My Heart at the Ball» και ο Πρίγκιπας το «The Face That I See in the Night». Ωστόσο, κανένα από αυτά τα τραγούδια δε χρησιμοποιήθηκε.
Δύο χρόνια αργότερα, ο Ντίσνεϋ στράφηκε στους τραγουδοποιούς Μακ Ντέιβιντ, Αλ Χόφμαν και Τζέρι Λίβινγκστον για τη σύνθεση των τραγουδιών. Το τρίο είχε γράψει προηγουμένως το τραγούδι «Chi-Baba, Chi-Baba», το οποίο ο Ντίσνεϋ είχε ακούσει στο ραδιόφωνο και αποφάσισε ότι θα ταίριαζε εξαιρετικά στη σκηνή της Νεραϊδονονάς. Η μουσική επένδυση της ταινίας ολοκληρώθηκε τον Μάρτιο του 1949.
Ο Όλιβερ Ουάλας συνέθεσε τη μουσική επένδυση, αλλά μόνο όταν η εικονογράφηση ήταν έτοιμη, κάτι που έμοιαζε εξαιρετικά σαν να δούλευε σε live-action ταινία. Αυτή ήταν μια δραστική αλλαγή από τις προηγούμενες ταινίες κινουμένων σχεδίων της Disney, όπου η μουσική και η δράση ήταν προσεκτικά συγχρονισμένες κατά τη διαδικασία.
1950 παιδικό άλμπουμ
Στις 4 Φεβρουαρίου 1950, το περιοδικό Billboard ανακοίνωσε ότι η RCA Records και η Disney θα κυκλοφορούσαν ένα παιδικό άλμπουμ, το οποίο θα συνδεόταν με την κινηματογραφική κυκλοφορία. Το άλμπουμ πώλησε 750,000 αντίτυπα κατά την πρώτη κυκλοφορία του και σκαρφάλωσε στο νούμερο ένα των Billboard pop charts.
Soundtrack
Το soundtrack της Σταχτοπούτας κυκλοφόρησε από την εταιρία Walt Disney Records σε μορφή CD στις 4 Φεβρουαρίου 1997 και περιελάμβανε ένα έξτρα ντέμο. Στις 4 Οκτωβρίου 2005, η Disney κυκλοφόρησε μια ειδική έκδοση του soundtrack σε συνδυασμό με την κυκλοφορία της «Πλατινένιας έκδοσης» του DVD. Αυτή η έκδοση περιέχει αρκετά ντέμο τραγούδια τα οποία κόπηκαν από την τελική ταινία, ένα νέο τραγούδι και μια διασκευή του «A Dream is a Wish Your Heart Makes». Το soundtrack κυκλοφόρησε ξανά στις 2 Οκτωβρίου 2012 και αποτελούνταν από αρκετές χαμένες συγχορδίες και την επανηχογράφησή τους. Μια αποκλειστική περιορισμένη έκδοση «Music Box Set» αποτελούμενη από το soundtrack χωρίς τις χαμένες συγχορδίες ή τα έξτρα ντέμο, το CD Song and Story: Cinderella και έξτρα DVD της ταινίας μικρού μήκους Tangled Ever After κυκλοφόρησε την ίδια μέρα στα καταστήματα Walmart. 200px|thumb|right|Εξώφυλλο αυθεντικού soundtrack που κυκλοφόρησε το 1997
Κυκλοφορία και υποδοχή
Η ταινία κυκλοφόρησε για πρώτη φορά στις αίθουσες στις 15 Φεβρουαρίου 1950 στη Βοστώνη της Μασαχουσέτης. Επανακυκλοφόρησε τις χρονιές 1957, 1965, 1973, 1981 και 1987. Η Σταχτοπούτα προβλήθηκε επίσης σε επιλεγμένες αίθουσες των Cinemark Theatres από τις 16-18 Φεβρουαρίου του 2013.
Κριτική
Η ταινία έγινε κριτική επιτυχία συγκεντρώνοντας την καλύτερη αποδοχή για ταινία κινουμένων σχεδίων της Disney από τότε που κυκλοφόρησε η ταινία Ντάμπο, το ελεφαντάκι. Σε προσωπικό γράμμα προς τον Ουώλτ Ντίσνεϋ, ο σκηνοθέτης Μάικλ Κερτίζ χαιρέτησε την ταινία ως το «αριστούργημα όλων των ταινιών που έχεις κάνει». Ο παραγωγός Χαλ Ουόλις δήλωσε: «Αν αυτό δεν είναι το καλύτερό σου, είναι πολύ κοντά στην κορυφή». Η Μάε Τίνι γράφοντας για την εφημερίδα Chicago Tribune παρατήρησε: «Η ταινία όχι μόνο είναι όμορφη, με ευφάνταστη τέχνη και λαμπερά χρώματα για να στολίσουν το παλιό παραμύθι, αλλά ειπώθηκε και με έναν ευγενικό τρόπο, χωρίς τους θορυβώδεις κακούς που μερικές φορές προκαλούν εφιάλτες. Είναι ενισχυμένη από ξαφνικές, πικάντικες πινελιές χιούμορ και η μουσική απευθύνεται τόσο σε μεγάλους όσο και σε μικρούς».
Ωστόσο, ο χαρακτήρας της Σταχτοπούτας έλαβε μικτές κριτικές. Ο Μπόσλεϊ Κρόουδερ από την εφημερίδα The New York Times έγραψε: «Η όμορφη Σταχτοπούτα έχει ένα φιλήδονο πρόσωπο και μορφή - να μην αναφέρω μια πρόθυμη διάθεση - που συγκρίνεται με την Ντέιζι Μάε του Αλ Καππ». Κριτικάροντας το ρόλο της και την προσωπικότητά της, ο Κρόουδερ παρατήρησε: «Κατά συνέπεια, η κατάσταση στην οποία εμπλέκονται αμοιβαία έχει τον περιορισμό και την ακινησία επεισοδίων εκφρασμένων σε πίνακες. Όταν ο κ. Ντίσνεϋ προσπαθεί να τους κάνει να συμπεριφέρονται ως ανθρώπινα όντα, είναι τραγικό». Ομοίως, το περιοδικό Variety ισχυρίστηκε ότι η ταινία βρήκε «περισσότερη επιτυχία στο να προβάλει τα κατώτερα ζώα παρά τον κεντρικό της χαρακτήρα, τη Σταχτοπούτα, η οποία είναι άχρωμη, σαν κούκλα, όπως και ο Πρίγκιπας».
Box office
Η επιτυχία της Σταχτοπούτας επέτρεψε στον Ντίσνεϋ να συνεχίσει την παραγωγή ταινιών καθ'όλη τη δεκαετία του '50. Τα κέρδη τα οποία προήλθαν από την κυκλοφορία στις αίθουσες, σε συνδυασμό με τα επιπρόσθετα κέρδη από πωλήσεις δίσκων, μουσική και άλλα εμπορικά προϊόντα, έδωσαν στον Ντίσνεϋ το κεφάλαιο για να παραγάγει ταινίες (κινουμένων σχεδίων και live-action), να εγκαταστήσει τη δική εταιρία διανομής, να μπει με παραγωγές στην τηλεόραση και να ξεκινήσει το κτίσιμο της Disneyland.
Η Σταχτοπούτα είχε έσοδα $95.5 εκατομμύρια εγχώρια, και $315 εκατομμύρια παγκοσμίως (σε αξία δολαρίου του 1995) από την πρώτη κυκλοφορία της και τις πολλές επανακυκλοφορίες της. Προσαρμοσμένα στον πληθωρισμό και ενσωματώνοντας επακόλουθες κυκλοφορίες, η ταινία είχε συνολικά κέρδη μέχρι σήμερα $553,567,100.
Home media
Η ταινία κυκλοφόρησε σε VHS και Laserdisc το 1988 ως μέρος της συλλογής «Τα κλασικά της Disney». Η κυκλοφορία είχε μια προβολή με ελεύθερη αναπαραγωγή λιθογραφίας για όσους έκαναν προ-παραγγελία το βίντεο, πριν από την ημερομηνία κυκλοφορίας του. Ο Ντίσνεϋ είχε στείλει αρχικά 4.3 εκατομμύρια αντίτυπα VHS στα μαγαζιά πώλησης, αλλά λόγω της μεγάλης ζήτησης από το κοινό, τελικά στάλθηκαν περισσότερα από 7 εκατομμύρια αντίτυπα. Την περίοδο της αρχικής κυκλοφορίας σε home video, ήταν η ταινία με τις περισσότερες πωλήσεις σε VHS μέχρι που ξεπεράστηκε από την ταινία Ε.Τ. ο Εξωγήινος. Η Disney απέσυρε την ταινία από την αγορά στις 30 Απριλίου 1989, αφού είχαν πωληθεί 7 εκατομμύρια αντίτυπα.
Στις 4 Οκτωβρίου 1995, η ταινία κυκλοφόρησε σε VHS και LaserDisc ως μέρος της συλλογής «Τα αριστουργήματα της Disney». Και οι δύο εκδόσεις συνοδεύονταν από ένα βίντεο για το πώς φτιάχτηκε η ταινία. Μία Deluxe έκδοση του LaserDisc περιελάμβανε εκτός από το βίντεο, κι ένα εικονογραφημένο σκληρόδετο βιβλίο το οποίο ξαναέλεγε στην ιστορία του κλασικού παραμυθιού με ζωγραφιές αλλά και ένα έντυπο με την καλλιτεχνική δουλειά της ταινίας. Ο Ντίσνεϋ έστειλε περισσότερα από 15 εκατομμύρια αντίτυπα VHS στα μαγαζιά πώλησης, από τα οποία τα 8 εκατομμύρια πωλήθηκαν τον πρώτο μήνα.
Η Disney επεξεργάστηκε την ταινία για την επανακυκλοφορία της στις 4 Οκτωβρίου 2008 με τη «Πλατινένια Συλλογή». Σύμφωνα με το Studio Briefing, η Disney πώλησε 3.2 εκατομμύρια αντίγραφα την πρώτη εβδομάδα και είχε έσοδα από τις πωλήσεις $64 εκατομμύρια. Η Πλατινένια Έκδοση κυκλοφόρησε επίσης και σε VHS, ωστόσο το μόνο έξτρα υλικό που περιείχε ήταν το μουσικό βίντεο κλιπ του τραγουδιού «A Dream Is a Wish Your Heart Makes» ερμηνευμένο από τους «Circle of Stars» της Disney. Η DVD Πλατινένια Έκδοση της ταινίας αλλά και οι συνέχειες, αποσύρθηκαν από την αγορά στις 31 Ιανουαρίου 2008. Στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ιρλανδία, κυκλοφόρησε σε DVD μια «Βασιλική Έκδοση» της Σταχτοπούτας στις 4 Απριλίου 2011, ως ένδειξη εορτασμού για τον Βασιλικό Γάμο του Πρίγκιπα Ουίλιαμ και της Κάθριν Μίντλτον.
Βραβεία και υποψηφιότητες
Οι ταινία έλαβε τρεις υποψηφιότητες για βραβείο Όσκαρ στις κατηγορίες «Καλύτερη Μίξη Ήχου» (Σαμ Σλάιφιλντ) όπου έχασε από την ταινία Όλα για την Εύα, «Καλύτερης Μουσικής» (Όλιβερ Ουάλας και Πολ Σμιθ) όπου έχασε από την ταινία Άννα πάρε την καραμπίνα! και «Καλύτερου Τραγουδιού» για το τραγούδι «Bibbidi-Bobbidi-Boo» (Μακ Ντέιβιντ, Τζέρι Λίβινγκστον και Αλ Χόφμαν) όπου έχασε από την ταινία Ο προδότης. Στο πρώτο διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου κέρδισε το βραβείο Χρυσή Άρκτος στην κατηγορία ταινίας μιούζικαλ.
Αναγνώριση από το Αμερικανική Ινστιτούτο Κινηματογράφου:
Ιστορία της Αφρικής
εναλλ.=|μικρογραφία|400x400εσ|Προ-αποικιακές Αφρικάνικες πολιτείες από διαφορετικές χρονικές περιόδους δεξιά|μικρογραφία|267x267εσ|[[Οβελίσκος στο ναό του Λούξορ, Αίγυπτος. 1200 π. Χ.]] δεξιά|μικρογραφία|276x276εσ|Ιππότης των Μπαγκίρμι σε πανοπλία πλήρους κάλυψης Η Ιστορία της Αφρικής ξεκινά με την εμφάνιση των ανθρωπιδών, των αρχαϊκών ανθρώπων και – από τουλάχιστον 200.000 χρόνια πριν – των ανατομικά σύγχρονων ανθρώπων (Homo sapiens), στην Ανατολική Αφρική, και συνεχίζεται χωρίς διακοπή στο παρόν ως ένα συνονθύλευμα διαφορετικών και πολιτικά αναπτυσσόμενων εθνικών κρατών. Η πρώιμη γραπτή ιστορία πρωτοπαρουσιάστηκε στο Βασίλειο του Κους και αργότερα στην Αρχαία Αίγυπτο, στο Σαχέλ, στο Μαγκρέμπ και στο Κέρας της Αφρικής.
Μετά την ερημοποίηση της Σαχάρας, η ιστορία της Βόρειας Αφρικής ήταν συνυφασμένη με εκείνη της Μέσης Ανατολής και της Νότιας Ευρώπης, ενώ οι Μπαντού εξαπλώθηκαν σαρωτικά από το σύγχρονο Καμερούν (Δυτική Αφρική) σε όλη την υποσαχάρια ήπειρο, σε κύματα κατά την 1η χιλιετία π.Χ., δημιουργώντας μια γλωσσική κοινότητα σε μεγάλο μέρος της κεντρικής και της νότιας ηπείρου.
Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα το Ισλάμ εξαπλώθηκε δυτικά από την Αραβία προς την Αίγυπτο, διασχίζοντας το Μαγκρέμπ και το Σαχέλ. Στις αξιοσημείωτες προ-αποικιακές πολιτείες και κοινωνίες της Αφρικής περιλαμβάνονται η Αυτοκρατορία των Αγιουράν, οι Ντ'μτ, Το Σουλτανάτο Αντάλ, το Σουλτανάτο Γουαρσαντζαλί, το Βασίλειο του Νρι, ο πολιτισμός Νοκ, η Αυτοκρατορία του Μάλι, η Αυτοκρατορία του Σονγκχάι, η Αυτοκρατορία του Μπενίν, η Αυτοκρατορία του Όγιο, η Αυτοκρατορία του Ασάντι, η Αυτοκρατορία της Γκάνα, τα Βασίλεια Μόσσι, η Αυτοκρατορία του Μουτάπα, το Βασίλειο του Μαπουνγκουμπουε, το Βασίλειο του Σίνε, το Βασίλειο του Σένναρ, το Βασίλειο του Σαλούμ, το Βασίλειο του Μπαόλ, το Βασίλειο του Καγιόρ, το Βασίλειο του Ζιμπάμπουε, το Βασίλειο του Κονγκό, η Αυτοκρατορία του Κααμπού, το Βασίλειο του Ιλε-Ιφέ, η Αρχαία Καρχηδόνα, η Νουμιδία, η Μαυριτανία, και η Αυτοκρατορία του Αξούμ. Στο αποκορύφωμά της, πριν από την Ευρωπαϊκή αποικιοκρατία, εκτιμάται ότι η Αφρική είχε έως και 10.000 διαφορετικές πολιτείες και αυτόνομες ομάδες με διακριτές γλώσσες και έθιμα.
Από τα μέσα του 7ου αιώνα Αφρικανοί αγοράζονταν και πωλούνταν σκλάβοι από Άραβες δουλεμπόρους. Κατόπιν μιας εκεχειρίας ανάμεσα στο Χαλιφάτο Ρασιντούν και το Βασίλειο της Μακογρια μετά τη Δεύτερη Μάχη του Ντόνγκολα το 652 μ.Χ., μετακινήθηκαν, μαζί με Ασιάτες και Ευρωπαίους, πέρα από την Ερυθρά Θάλασσα, τον Ινδικό Ωκεανό και την έρημο Σαχάρα.
Από τα τέλη του 15ου αιώνα, οι Ευρωπαίοι συμμετείχαν στο δουλεμπόριο (περίπου 850 χρόνια αργότερα). Θα μπορούσε να πει κανείς ότι οι Πορτογάλοι ήταν μέρος όλων αυτών σε συνεργασία με τους Ευρωπαίους. Σε αυτά περιλαμβάνεται το τριγωνικό εμπόριο, με τους Πορτογάλους αρχικά να αποκτούν σκλάβους με εμπορικά μέσα και αργότερα δια της βίας ως μέρος του Ατλαντικού δουλεμπορίου. Μετέφεραν σκλάβους από τη Δυτική, την Κεντρική και τη Νότια Αφρική στο εξωτερικό. Στη συνέχεια, o αποικισμός της Αφρικής από Ευρωπαίους αναπτύχθηκε ραγδαία από 10% (1870) σε πάνω από 90% (1914) κατά τη Διαμάχη για την Αφρική (1881-1914). Ωστόσο, μετά από αγώνες για την ανεξαρτησία σε πολλά μέρη της ηπείρου, καθώς και μια αποδυναμωμένη Ευρώπη μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο (1939 - 1945), σε ολόκληρη την ήπειρο παρουσιάστηκε αποαποικιοποίηση που κορυφώθηκε το 1960, το Έτος της Αφρικής.
Η προ-αποικιακή ιστορία της Αφρικής αποτέλεσε πρόκληση για την έρευνα, κυρίως λόγω της παντελούς έλλειψης ευρημάτων και αρχιτεκτονικής όπως αυτών που βρίσκονται άφθονα στις ηπείρους της Ευρώπης και της Ασίας. Κλάδοι όπως η καταγραφή της προφορικής ιστορίας, η ιστορική γλωσσολογία, η αρχαιολογία και η γενετική έχουν ζωτική σημασία.
Παλαιολιθική περίοδος
Οι πρώτες γνωστές ανθρωπίδες προέκυψαν από εξέλιξη στην Αφρική. Σύμφωνα με την παλαιοντολογία, ανατομικά τα κρανία των πρώτων ανθρωπίδων ήταν παρόμοια με αυτά των γορίλων και των χιμπατζήδων, των μεγάλων πιθήκων που επίσης εξελίχθηκαν στην Αφρική, αλλά οι ανθρωπίδες είχαν υιοθετήσει κίνηση δίποδων που ελευθέρωσε τα χέρια τους. Αυτό τους έδωσε ένα πολύ σημαντικό πλεονέκτημα, επιτρέποντάς τους να ζουν εξίσου σε δασικές περιοχές και στην ανοιχτή σαβάνα σε μια εποχή που η Αφρική ξηραινόταν και η σαβάνα εισέβαλε στις δασικές εκτάσεις. Αυτό θα είχε συμβεί πριν από 10-5 εκατομμύρια χρόνια, αλλά οι ισχυρισμοί είναι αμφιλεγόμενοι με τους βιολόγους και τους γενετιστές να θεωρούν ότι οι άνθρωποι εμφανίστηκαν περί τα τελευταία 70 - 200 χιλιάδες χρόνια.
Πριν από 4 εκατομμύρια χρόνια, πολλά ανθρωποειδή είδη αυστραλοπιθήκων είχαν αναπτυχθεί σε όλη τη Νότια, την Ανατολική και την Κεντρική Αφρική. Ήταν κατασκευαστές και χρήστες εργαλείων. Κυνηγούσαν ζώα για το κρέας τους και ήταν παμφάγοι.
Πριν από περίπου 3,3 εκατομμύρια χρόνια, οι πρωτόγονοι χρησιμοποίησαν για πρώτη φορά πέτρινα εργαλεία για να συλλέξουν κρέας και μεδούλι από τα νεκρά θηράματα που άφηναν άλλοι θηρευτές. Στο κυνήγι, ο Homo habilis μάλλον δεν ήταν σε θέση να ανταγωνιστεί τα μεγάλα αρπακτικά ζώα και μάλιστα ήταν περισσότερο θήραμα παρά κυνηγός. Ο H. habilis μάλλον έκλεβε αυγά από τις φωλιές τους και ίσως ήταν σε θέση να κυνηγήσει μικρά και εξασθενημένα μεγάλα θηράματα. Τα εργαλεία τους είναι ταξινομημένα ως Ολντουβάι από το όνομα της τοποθεσίας όπου βρέθηκαν.