cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Θεσσαλονίκη
Ξηροκρήνη
thumb|left|Η συνοικία [[Ξηροκρήνη (Θεσσαλονίκης)|Ξηροκρήνη του Δήμου Θεσσαλονίκης.]] Η Ξηροκρήνη πήρε το όνομα της από την ομώνυμη συνοικία της Κωνσταντινούπολης, καθώς πρόσφυγες από την Κωνσταντινούπολη, τη Μικρά Ασία, την Ανατολική Θράκη και την Ανατολική Ρωμυλία αποτέλεσαν τους πρώτους οικιστές της περιοχής μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 και την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923-1924.
Η περιοχή αποτελούσε σημαντικό λατρευτικό κέντρο κατά την πρωτοχριστιανική και Βυζαντινή περίοδο και μέχρι πρόσφατα έχουν ανασκαφεί τρεις παλαιοχριστιανικοί ναοί οι οποίοι πιθανόν συνδέονται με το μαρτύριο και τη μνήμη του αγίου Νέστορα ή των τριών αδελφών μαρτύρων Αγάπης, Ειρήνης και Χιονίας που επίσης μαρτύρησαν εκεί.
Σήμερα, διασώζεται η Βυζαντινή κρήνη της Ξηροκρήνης, τα θεμέλια της Παλαιοχριστιανικής Βασιλικής Ξηροκρήνης ενώ υπάρχουν άλση και πάρκα όπως το Άλσος Αγίας Παρασκευής με τον ιστορικό Ναό της Αγίας Παρασκευής Ξηροκρήνης που κτίσθηκε το 1897, η Πλατεία Αλεξάνδρου Γαλοπούλου κ.ά.
Επίσης, στην περιοχή υπάρχει και το άγαλμα του Γεωργίου Σαϊνόβιτς-Ιβάνοφ, που βρίσκεται στην οδό Λαγκαδά με Αγίου Δημητρίου. Ο Γεώργιος Ιβάνοφ ήταν ένας από τους μεγαλύτερους αντιστασιακούς των Συμμάχων ενάντια στις δυνάμεις του Άξονα.
Άλλες συνοικίες Δήμου Θεσσαλονίκης
Στον Δήμο Θεσσαλονίκης πέραν του ιστορικού κέντρου, της Άνω Πόλης και της Ξηροκρήνης, περιλαμβάνονται οι συνοικίες: Βαρδάρης, Ιχθυόσκαλα, Λαχανόκηποι, Παλαιά Σφαγεία, Μπεχτσινάρι, Δικαστήρια, Παναγία Φανερωμένη, Λουλουδάδικα, Λαδάδικα, Δόξα, Σαράντα Εκκλησιές, Ευαγγελίστρια, Πανεπιστημιούπολη, Τριανδρία, Αγ. Φανούριος, Αγία Τριάδα (Φάληρο), Ιπποκράτειο, Ανάληψη, Παλαιά Παραλία, Χαριλάου, Ντεπώ, Νέα Ελβετία, Τροχιοδρομικών, Κάτω Μαλακοπή και Τούμπα.
Εντός των ορίων του Δήμου Θεσσαλονίκης βρίσκεται ο Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός, το εμπορικό και επιβατικό Λιμάνι της πόλης, ο Παλαιός Σιδηροδρομικός Σταθμός Θεσσαλονίκης, το κεντρικό κτιριακό συγκρότημα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας στο οποίο είναι ενταγμένα τα κτίρια της παλιάς εταιρείας Φωταερίου του 1888 καθώς και το υπό ανέγερση Μουσείο Ολοκαυτώματος Ελλάδος. Στην περιοχή του Παλαιού Σταθμού δημιουργήθηκε Πάρκο Μνήμης με ελαιώνα που αποτελείται από 200 και πλέον αιωνόβιες ελιές. Στην παλαιά συνοικία των Εξοχών, διατηρούνται πολλά αρχοντικά, κτισμένα στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα. Στην περιοχή βρίσκονται ο Οικισμός Ουζιέλ, το Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, οι Μύλοι Αλλατίνη και το Ποσειδώνιο Κολυμβητήριο. Στην περιοχή του λιμανιού βρίσκονται πολλές ξενοδοχειακές μονάδες και αρκετά παλαιά διατηρητέα βιομηχανικά κτίσματα όπως ο Μύλος (διατηρητέος πενταόροφος αλευρόμυλος του 1924), το ΦΙΞ και η Βίλκα, τα οποία σήμερα λειτουργούν ανακαινισμένα ως πολυχώροι πολιτισμού, τo κεντρικό αντλιοστάσιο της πόλης, κτίσμα του 1894, το οποίο αποκαταστάθηκε και λειτουργεί ως Μουσείο Ύδρευσης καθώς και το διατηρητέο μεγάλο πέτρινο βυρσοδεψείο του 1913 επί της οδού 26ης Οκτωβρίου το οποίο λειτουργεί ως ξενοδοχείο.
Δήμοι Πολεοδομικού Συγκροτήματος
thumb|Χρυσό στεφάνι μυρτιάς από κιβωτιόσχημο τάφο του τελευταίου τετάρτου του 4ου αι. π.Χ. που βρέθηκε στη [[Σταυρούπολη Θεσσαλονίκης|Σταυρούπολη και εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο.]] thumb|Το Επταπύργιο και η περιοχή των [[Συκιές Θεσσαλονίκης|Συκεών.]]
Γύρω από τον κεντρικό Δήμο Θεσσαλονίκης βρίσκονται οι άλλοι Δήμοι του Πολεοδομικού Συγκροτήματος στους οποίους ανήκουν η συνοικίες: Αμπελόκηποι, Ελευθέριο - Κορδελιό, Μενεμένη, Εύοσμος, Ηλιούπολη, Σταυρούπολη, Νικόπολη, Νεάπολη, Πολίχνη, Μετέωρα, Άγιος Παύλος, Ευαγγελίστρια και Συκιές.
Η είσοδος στο κέντρο της Θεσσαλονίκης γίνεται μέσω της Νέας δυτικής εισόδου και των οδών Μοναστηρίου και Μίκη Θεοδωράκη, συνδεόμενη με τον αυτοκινητόδρομο ΑΘΕ και την Εγνατία Οδό.
Στην περιοχή των Λαχανόκηπων βρίσκονται ο Σταθμός Υπεραστικών Λεωφορείων (ΚΤΕΛ Μακεδονία), ο μικρός Σιδηροδρομικός Σταθμός Διαλογής του 1894 που λειτουργεί σήμερα ως Σιδηροδρομικό Μουσείο Θεσσαλονίκης.
Στη Σταυρούπολη βρίσκεται Μονή Λαζαριστών η οποία είναι χτισμένη το 1886 από τους μοναχούς του τάγματος του Αγίου Βικεντίου του Παύλου, ευρέως γνωστοί ως Λαζαριστές, από την έδρα του τάγματός τους στην εκκλησία Σεν Λαζάρ (Saint Lazare) του Παρισιού. Οι Λαζαριστές που πρωτοεμφανίστηκαν στην Ελλάδα περί το τέλος του 18ου - αρχές 19ου αιώνα είχαν ως κύριο στόχο, εκτός από τη φροντίδα και περίθαλψη των φτωχών, τη μόρφωση των κληρικών και την εξάπλωση του καθολικισμού. Σήμερα οι κτιριακές εγκαταστάσεις της Μονής αποκατεστημένες, στεγάζουν δυο θεατρικές σκηνές του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης και την έδρα της Κρατικής Ορχήστρας Θεσσαλονίκης. Παράλληλα, λειτουργεί και η Ανώτερη Σχολή Δραματικής Τέχνης του Κ.Θ.Β.Ε. Κάθε καλοκαίρι στο αίθριο της Μονής Λαζαριστών πραγματοποιούνται συναυλίες και παραστάσεις στο πλαίσιο του «Φεστιβάλ της Μονής Λαζαριστών».
Στη βορειοδυτική Θεσσαλονίκη βρίσκονται και άλλες πολιτιστικές υποδομές όπως το ανοικτό θέατρο Συκεών Μάνος Κατράκης, το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού Νεάπολης, το ανοικτό και το κλειστό δημοτικό θέατρο Νεάπολης αλλά και το Νέο Πολιτιστικό Κέντρο Μενεμένης, με Θέατρο και θερινό Κινηματογράφο, έργο των βραβευμένων αρχιτεκτόνων Πρόδρομου Νικηφορίδη και Bernard Cuomo (οδός Έλλης Αλεξίου) κ.ά. Ο Βοτανικός Κήπος Σταυρούπολης επί της οδού Περικλέους περιλαμβάνει 1.000 είδη φυτών και αποτελεί μια όαση πρασίνου 5 στρεμμάτων. Το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Κορδελιού σχεδιάστηκε το 1997 και αποτελεί ένα από τα λίγα δημόσια βιοκλιματικά κτίρια της Θεσσαλονίκης.
Στα βορειοδυτικά της πόλης έχουν ανεγερθεί μνημεία προς τιμήν των αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, καθώς σε αυτές της περιοχές παρουσίασαν τη σημαντικότερη δράση από όλη τη Θεσσαλονίκη: το μνημείο Εθνικής Αντίστασης Συκεών - Επταπυργίου, το μνημείο Αντιστασιακών Σταυρούπολης, το μνημείο Εθνικής Αντίστασης Επταλόφου, το Μνημείο οκτώ εκτελεσθέντων Αντιστασιακών νέων 11ης Μαΐου - Καΐστριο Πεδίο Αμπελοκήπων, το Άγαλμα αγωνιζόμενης Μάνας του Λαού στην πλατεία Επταλόφου. Στην Επτάλοφο άλλωστε, στις 15 Μαΐου 1941, ένα μήνα μετά την κατάληψη της χώρας από τους κατακτητές, ιδρύεται η πρώτη αντιστασιακή οργάνωση στην Ελλάδα, η "Ελευθερία", με την ομώνυμη εφημερίδα της και το πρώτο παράνομο τυπογραφείο της πόλης της Θεσσαλονίκης, στην περιοχή της Επταλόφου.
Σημαντικό μνημείο αποτελούν και τα Συμμαχικά Κοιμητήρια (Κοιμητήρια Ζέιτενλικ), στη Λεωφόρο Μίκη Θεοδωράκη, όπου έχουν ενταφιαστεί 20.500 στρατιώτες από τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η Πυλαία στην αρχαιότητα ονομαζόταν Στρέψα. Μετά την οθωμανική κατάκτηση ονομάστηκε Καπουτζήδα, από τους "Καπουτζήδες" (τούρκικα: kapıcı), τους εργαζόμενους δηλαδή των τειχών της πόλης. Με την επέκταση της πόλης ενώθηκε σταδιακά με το πολεοδομικό συγκρότημα.
Οι συνοικίες Νέα Κρήνη και Αρετσού του Δήμου Καλαμαριάς αποτελούν το νοτιότερο παραθαλάσσιο τμήμα του Πολεοδομικού Συγκροτήματος. Στην άλλοτε υποβαθμισμένη και βαλτώδη περιοχή της Καλαμαριάς εγκαταστάθηκαν κατά κύματα προσφυγικοί πληθυσμοί, αρχικά μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και μετέπειτα με την ανταλλαγή πληθυσμών. Στην Καλαμαριά βρισκόταν η ιστορική εβραϊκή συνοικία Κάμπελ, όπου έλαβε χώρα το Πογκρόμ του Κάμπελ, δηλαδή βιαιοπραγίες και εμπρησμός της συνοικίας από ακραία εθνικιστικά στοιχεία με αποκορύφωμα το βράδυ της 29ης Ιουνίου του 1931. Σήμερα η Περιοχή Κάμπελ λέγεται Βότση. Άλλες συνοικίες του Δήμου Καλαμαριάς περιλαμβάνουν το Καραμπουρνάκι, τον Άγιο Ιωάννη, το Βυζάντιο, τον Φοίνικα και την Κηφισιά.
Προάστια
thumb|Το ΠΣΘ και τα προάστια.
Προάστια θεωρούνται οι παρακάτω Δήμοι και περιοχές, συνολικού πληθυσμού 223.106 κατοίκων, κατά την Απογραφή του 2011:
Το 2004, η απογραφή της Eurostat για των "Ευρύτερων Αστικών Περιοχών" (αγγλικά: Larger Urban Zones - LUZ), σε μια προσπάθεια εναρμόνισης των ορισμών της αστικοποίησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και σε χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπολόγισε 995.766 κατοίκους για τη Θεσσαλονίκη.
Μνημεία
Η Θεσσαλονίκη απαριθμεί μνημεία από όλο το φάσμα του ιστορικού χρόνου, με πλειάδα αρχαίων, ελληνιστικών, ρωμαϊκών, πρωτοχριστιανικών και βυζαντινών. Ένα πολύ γνωστό μνημείο και σύμβολο της Θεσσαλονίκης είναι ο Λευκός Πύργος. Άλλα σημαντικά μνημεία είναι η ρωμαϊκή Αγορά (φόρουμ), η Αψίδα του Γαλερίου (Καμάρα) και το μαυσωλείο του (Ροτόντα-Άγιος Γεώργιος), η εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, τα τείχη της και πλήθος άλλων βυζαντινών εκκλησιών, όπως η Αγία Σοφία, οι Άγιοι Δώδεκα Απόστολοι, η Παναγία Χαλκέων, ο Άγιος Νικόλαος ο Ορφανός και η Αχειροποίητος. Ακόμη στην Άνω Πόλη δεσπόζει η Μονή Βλατάδων ή Βλαταίων πολύ κοντά στα τείχη του Επταπυργίου και είναι το μοναδικό βυζαντινό μοναστήρι της πόλης που εξακολουθεί να λειτουργεί μέχρι σήμερα.
Μακεδονικοί Τάφοι
μικρογραφία|Ο Μακεδονικός Tάφος του Μαιευτηρίου (3ος μ.Χ.), στην οδό Παπαναστασίου και Επικούρου.
Στην περιοχή της Θεσσαλονίκης βρέθηκαν μακεδονικοί τάφοι που προβάλλουν τον πλούτο και την καλλιτεχνική αίσθηση των κατοίκων της πόλης στα ελληνιστικά χρόνια.
Ο Μακεδονικός Τάφος στο Δερβένι (αρχαία Λητή), είναι πλήρως αποκατεστημένος και επισκέψιμος. Ένας αρχαίος δρόμος μήκους 15 μέτρων οδηγεί στον διθάλαμο μακεδονικό τάφο με τη μνημειακή ιωνική πρόσοψη. Το ταφικό μνημείο της Θεσσαλονίκης (τέλος 4ου - αρχές 3ου αι. π.Χ.) ταυτισμένο με την αρχαία Λητή, μία από τις σπουδαιότερες πόλεις του μακεδονικού βασιλείου. Μετά τις εργασίες αποκατάστασης που διήρκεσαν τέσσερα χρόνια, είναι επισκέψιμο. Αρχαιολογικά ευρήματα αξίας ανασκάφηκαν στη συγκεκριμένη τοποθεσία της νεκρόπολης, συμπεριλαμβανομένων του παπύρου του Δερβενίου και του κρατήρα του Δερβενίου που φυλάσσονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης. Ακόμη στην ίδια περιοχή ήλθαν στο φως έξι κιβωτιόσχημοι τάφοι, ένας λακκοειδής και ένας μονοθάλαμος μακεδονικού τύπου. Η αποκάλυψη των πλούσια κτερισμένων αυτών τάφων, άμεσα συσχετιζόμενων με την αρχαία μυγδονική πόλη της Λητής, αποτέλεσε σταθμό για την αρχαιολογική έρευνα της αρχαίας Μακεδονίας και εμπλούτισε τις γνώσεις για τα εργαστήρια τορευτικής στον μακεδονικό χώρο. Στην ίδια θέση, το 1997, ανασκάφηκε ένας διθάλαμος μακεδονικός τάφος (συμβατικά τάφος ΙΙΙ), κτισμένος σε όρυγμα, λαξευμένο στον φυσικό βράχο. Ο τάφος είναι επισκέψιμος. Μεταξύ των μακεδονικών τάφων Γ και ΙΙΙ τον Φεβρουάριο του 1986 αποκαλύφθηκε ένας λαξευτός μονοθάλαμος καμαροσκεπής τάφος.
Επίσης ο μακεδονικός τάφος του Φοίνικα, δίπλα στο νοσοκομείο Άγιος Παύλος είναι επισκέψιμος και καλά διατηρημένος. Εξωτερικά επισκέψιμος είναι ο μακεδονικός Tάφος του Μαιευτηρίου (3ος μ.Χ.), στην οδό Παπαναστασίου και Επικούρου, ορατός σε διαμορφωμένη πλατεία. Άλλοι τρεις μακεδονικοί διασώθηκαν σε υπόγεια πολυκατοικιών, στις περιοχές Νεάπολης, Χαριλάου, πλατεία Σιντριβανίου και οδού Μοναστηρίου.
Ρωμαϊκή Αγορά
thumb|right|Μία από της [[Μαγεμένες της Θεσσαλονίκης|Μαγεμένες.]] thumb|right|Άποψη της ρωμαϊκής αγοράς. μικρογραφία|Η κολυμβήθρα του Βαπτιστηρίου του Αγίου Ιωάννη (πρώτοι μ.Χ. αιώνες). μικρογραφία|Μνημειακό Κρηναίο οικοδόμημα οδού Εγνατία (4ος μ.Χ. αιώνας).
Η ρωμαϊκή Αγορά (φόρουμ) είναι έργο του 2ου-3ου αιώνα μ.Χ., και η στοά της ήταν διπλή, με κίονες που είχαν ανάγλυφες παραστάσεις (σήμερα φυλάσσονται στο Λούβρο). Σήμερα διοργανώνονται εκθέσεις εντός της Κρυπτής Στοάς. Αξιόλογα είναι η πλατεία, τα λουτρά και το ωδείο, που χρησιμοποιείται ως θερινό θέατρο. Επίσης υπήρχε νομισματοκοπείο και βιβλιοθήκη. Στην αγορά υπήρχε μια συστοιχία κιόνων που αποτελούνταν από οκτώ ειδώλεια. Τα αγάλματα αυτά ήταν της Μαινάδας, του Διονύσου, της Αριάδνης, της Λήδας, του Γανυμήδη, του Διόσκουρου, της Αύρας και της Νίκης και ήταν γνωστά στους Θεσσαλονικείς ως οι "Μαγεμένες" (las incantadas στα ισπανοεβραϊκά) οι οποίες μεταφέρθηκαν στο μουσείο του Λούβρου το 1864 από τον Γάλλο παλαιογράφο Εμμανουέλ Μιλέρ, όπου βρίσκονται μέχρι σήμερα.
Γαλεριανό συγκρότημα
Το Γαλεριανό συγκρότημα συναποτελείται από τέσσερα μνημεία.
Ναός Αφροδίτης
Ο υστεροαρχαϊκός ναός της Αφροδίτης είχε αρχικά κτισθεί στην περιοχή της σημερινής Νέας Μηχανιώνας αλλά στους πρώιμους αυτοκρατορικούς χρόνους μεταφέρθηκε στη Θεσσαλονικη και συγκεκριμένα στην περιοχή των ιερών (σημερα περιοχή Διοικητηρίου). Για τον λόγο αυτό οι αρχαιολόγοι τον κατέταξαν στην κατηγορία των περιπλανώμενων ναών ενώ εξάγεται το συμπέρασμα ότι ο ναός χρησιμοποιήθηκε ως ναός αυτοκρατορικής λατρείας. Αρχιτεκτονικά κατάλοιπα του ναού είναι ορατά στην Πλατεία Αντιγονιδών (στη διασταύρωση των οδών Κρυστάλλη και Διοικητηρίου ή αλλιώς Καραολή και Δημητρίου) ενώ πολλά ιωνικά αρχιτεκτονικά μέλη του εκτείθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης.
Βυζαντινή Θεσσαλονίκη
μικρογραφία|Τα βυζαντινά τείχη και οι πύργοι τους
Βυζαντινοί ναοί και μονές
thumb|right|Χάρτης με τα μνημεία του ιστορικού κέντρου.
Οι βυζαντινοί ναοί της Θεσσαλονίκης αποτελούν σημαντικό δείγμα της εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής και τέχνης των πρώιμων χριστιανικών χρόνων και της Βυζαντινής Περιόδου. Ο πιο αντιπροσωπευτικός είναι ο Ναός του Αγίου Δημητρίου, που κτίστηκε τον 7ο αιώνα στα ερείπια παλαιότερου ναού. Καταστράφηκε από πυρκαγιά, αναστηλώθηκε και επαναλειτούργησε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Άλλοι παλαιοχριστιανικοί και βυζαντινοί ναοί της πόλης είναι: Εκτός των παραπάνω ναών που βρίσκονται σε χρήση στη Θεσσαλονίκη έχουν βρεθεί μετά από ανασκαφές αρχιτεκτονικά κατάλοιπα και άλλων ναών όπως :
Βυζαντινά λουτρά
Το μοναδικό σωζόμενο βυζαντινό λουτρό βρίσκεται στην οδό Θεοτοκοπούλου, στο Κουλέ Καφέ, στην Άνω Πόλη. Χρονολογείται στα τέλη 12ου-αρχές 13ου αιώνα και είναι στεγασμένο με τρούλο και καμάρες.
Οχυρωματικά έργα
Στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης δεσπόζει ο Λευκός Πύργος, που χτίστηκε μετά την άλωση της πόλης από τους Οθωμανούς (1430) και αποτελούσε μέρος της οχύρωσης της πόλης. Ο πύργος είναι κυκλικός, ύψους 37 μέτρων και έλαβε το προσωνύμιο "Πύργος του Αίματος" επειδή χρησιμοποιούνταν ως φυλάκιο για τη φρουρά και φυλακή (λειτουργούσε ως φυλακή για τους Γενίτσαρους). Σήμερα λειτουργεί ως εκθεσιακός χώρος και στεγάζει τη μόνιμη έκθεση που αφορά τη Θεσσαλονίκη από την εποχή της ίδρυσής της το 316/15 π.Χ. μέχρι τις μέρες μας. Άλλο οχυρωματικό έργο είναι το Φρούριο Βαρδαρίου, γνωστό ως Τοπ Χανέ, οικοδομημένο το 1546, που περιλαμβάνει πύργο της κύριας πύλης και οκταγωνικό πύργο στο νοτιοδυτικό άκρο του. Βρίσκεται στην περιοχή Βαρδαρίου εκεί όπου υπήρχε επί ρωμαϊκής και βυζαντινής εποχής η Πύλη Αξιού.
Οθωμανικά Τεμένη
Δύο από τα σωζόμενα μουσουλμανικά τεμένη της περιόδου της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας είναι το Αλατζά Ιμαρέτ και το Αλκαζάρ, που οικοδομήθηκε το 1467 και ανοικοδομήθηκε το 1620. Το πρώτο μιμείται τη βυζαντινή αρχιτεκτονική ως προς την τοιχοδομία και έλαβε το όνομά του επειδή κοντά στο τζαμί λειτουργούσε πτωχοκομείο (ιμαρέτ). Το δεύτερο έως και τις αρχές του 21ου αι. στέγαζε διάφορα καταστήματα και κινηματογράφο και σήμερα βρίσκεται υπό εργασίες στήριξης και αποκατάστασης.
Ένα ακόμα σημαντικό μνημείο αυτής της περιόδου είναι το Γενί Τζαμί, που κτίστηκε το 1902 από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι και χρησίμευε ως τόπος λατρείας για τους Εβραίους που είχαν εξισλαμιστεί, τους επονομαζόμενους ντονμέδες (Donmeh). Έχει δύο ορόφους και συμβαδίζει με την εκλεκτικιστική αρχιτεκτονική του 20ού αιώνα. Μετά την απέλαση των Ντονμέδων (1924) στο κτήριο στεγάστηκε το νεοσύστατο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, έως ότου μεταφερθεί στο νέο του κτήριο στη Λεωφόρο Στρατού. Σήμερα χρησιμοποιείται ως εκθεσιακός χώρος.
Τέλος, στο στρατόπεδο του Παύλου Μελά σώζεται και το τζαμί του Λεμπέτ, το οποίο χτίστηκε για τους εγκλείστους μουσουλμάνους στο στρατόπεδο. Το κτίριο τη δεκαετία του 1990 στα πλαίσια της διάνοιξης της τότε οδού Λαγκαδά (Μίκη Θεοδωράκη), μεταφέρθηκε βορειότερα κατά 12 με 15 μέτρα.
Μετά τη μεγάλη πυρκαγιά του 1917 κατεδαφίστηκαν όλα τα μουσουλμανικά τεμένη της Θεσσαλονίκης εκτός από τα τέσσερα προαναφερθέντα (Αλκαζάρ, Γενί Τζαμί, Αλατζά Ιμαρέτ, Τζαμί του Λεμπέτ), ενώ καθαιρέθηκαν το 1925 όλοι οι μιναρέδες εκτός αυτού της Ροτόντας, ώστε να αποκατασταθεί η βυζαντινή αρχιτεκτονική των ναών.
Λουτρά
Το 1444 κτίστηκε το πρώτο οθωμανικό λουτρό στη Θεσσαλονίκη, το Μπέη Χαμάμ (Λουτρά Παράδεισος) το οποίο είναι και το μεγαλύτερο στην Ελλάδα. Το κτήριο αποκαταστάθηκε από την Αρχαιολογική Υπηρεσία και είναι επισκέψιμο. Άλλα σωζόμενα λουτρά της εποχής της Τουρκοκρατίας είναι τα Λουτρά Φοίνιξ στην περιοχή των Δώδεκα Αποστόλων, το Γιαχουντί Χαμάμ (Λουτρό των Εβραίων) στην περιοχή Λουλουδάδικα, αμφότερα του 16ου αιώνα, και το Γενί Χαμάμ (γνωστό και ως Αίγλη).
Μεταβυζαντινοί ναοί
thumb|right|Ο μεταβυζαντινός ναός της Νέας Παναγίας που κτίσθηκε το 1727. thumb|right|Ο Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά στη Θεσσαλονίκη. thumb|right|Ο Άγιος Δημήτριος, πολιούχος της Θεσσαλονίκης. Κατά τον 18ο και 19ο αιώνα (και πριν την Απελευθέρωση του 1912) κτίσθηκαν στην πόλη της Θεσσαλονίκης ναοί (λεγόμενοι μεταβυζαντινοί) όπως ο Άγιος Μηνάς, η Νέα Παναγία, ο Άγιος Αντώνιος, η Υπαπαντή, η Παναγούδα (Παναγία Γοργοεπήκοος), ο Άγιος Χαράλαμπος, η Αγία Παρασκευή Ξηροκρήνης, ο Άγιος Αθανάσιος, η Παναγία Λαοδηγήτρια, ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς (Άγιος Δημήτριος τότε) και ο μεταβυζαντινός ναός του Αγίου Αθανασίου, ο οποίος κτίσθηκε το 1818 στον Εύοσμο. Ακόμη την ίδια περίοδο κτίσθηκαν ναοί, που όμως δεν υφίστανται σήμερα, καθώς στη θέση τους βρίσκονται νέοι ναοί που ξανακτίστηκαν στις ίδιες θέσεις αργότερα, όπως ο Άγιος Νικόλαος της Αρχαίας Αγοράς την περίοδο 1928-1935 στην πλατεία της Αρχαίας Αγοράς (στη θέση του Αγίου Νικολάου του Τρανού που κάηκε κατά την πυρκαγιά του 1917). Σε θέσεις προϋπάρχοντων ναών κτίσθηκαν μετά το 1950: ο Άγιος Κωνσταντίνος Ιπποδρομίου, ο Άγιος Υπάτιος (στη θέση του οποίου κτίσθηκε η Παναγία Δέξια) και η Αγία Θεοδώρα.
Άλλα μνημεία της Οθωμανικής περιόδου
thumb|right|Το μπεζεστένι Θεσσαλονίκης. thumb|right|Η [[Μονή Λαζαριστών στη Σταυρούπολη.]]
Αξίζει να αναφερθεί στα μνημεία της περιόδου και η σκεπαστή αγορά υφασμάτων (Μπεζεστένι), (τουρκ.: bezesten), που χρονολογείται από τα τέλη του 15ου αιώνα. Είναι ένα από τα δύο σωζόμενα σήμερα μπεζεστένια στην Ελλάδα (το άλλο μπεζεστένι βρίσκεται στις Σέρρες). Το μπεζεστένι και σήμερα στεγάζει μικρά καταστήματα με υφάσματα.
Στην Άνω Πόλη (πλατεία Τερψιθέας) βρίσκεται ο Τουρμπές Μουσά Μπαμπά, ο οποίος είναι ένα οθωμανικό ταφικό μνημείο / μαυσωλείο (δηλαδή τουρμπές) και χρονολογείται από τον 16ο αιώνα. Το σχήμα του είναι οκταγωνικό και εκεί βρίσκεται θαμμένος ο Μουσά Μπαμπά, ένας άγιος μουσουλμάνος μπαμπά του τάγματος των Μπεκτασήδων δερβίσηδων. Η σημερινή αυλή της Τερψιθέας στο παρελθόν αποτελούσε την αυλή ενός τεκέ (μοναστηριού Μπεκτασήδων Δερβίσηδων).
Το Νοσοκομείο "Άγιος Δημήτριος" χτίστηκε περί το 1900, πιθανώς σε σχέδια του Βιταλιάνο Ποζέλι που διέπονται από απόλυτη συμμετρία. Οι αυθεντικές αρχές είναι κλασικιστικές, ενώ χρησιμοποιούνται και αναγεννησιακά στοιχεία. Το ιστορικό κτίριο του Νοσοκομείου μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο χαρακτηρίστηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού διατηρητέο έργο τέχνης.
Το Κτήριο εργαστηρίων της Σχολής Τεχνών & Επαγγελμάτων «Χαμιδιέ», κατασκευάστηκε το 1903 και αποτελούσε τμήμα του οθωμανικού ορφανοτροφείου «Ισλαχανέ», το οποίο ιδρύθηκε το 1874 από τη μουσουλμανική κοινότητα της Θεσσαλονίκης, για ορφανά αγόρια κάθε θρησκείας. Στη Σχολή λειτουργούσε ξυλουργείο, μηχανουργείο, χυτήριο και σιδηρουργείο όπου φοιτούσαν ορφανά παιδιά. Με την απελευθέρωση της πόλης το κτήριο περιήλθε στο Δημόσιο, το οποίο από το 1920 και μετά το εκμίσθωνε σε ιδιώτες προκειμένου να στεγαστούν βιοτεχνικές χρήσεις, ανάλογες με τα αρχικά εργαστήρια που υπήρχαν στη Σχολή. Το 1992 το κτήριο χαρακτηρίστηκε από το ΥΠ.ΠΟ. ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο συμπεριλαμβανομένου του εξοπλισμού του.
Στο νοτιανατολικό τμήμα της παλιάς πόλης, νότια της οδού Τσιμισκή και σε μικρή απόσταση από τη θάλασσα και τον Λευκό Πύργο βρίσκεται ο ναός της Νέας Παναγίας ένα κεραμοσκεπές κτίσμα που κτίσθηκε μετά το 1727.
Στη Σταυρούπολη κτίσθηκε το 1886 η Μονή Λαζαριστών, από μοναχούς του τάγματος του Αγίου Βικεντίου του Παύλου, ευρέως γνωστοί ως Λαζαριστές. Η Μονή Λαζαριστών κρίθηκε ετοιμόρροπη το 1978, λόγω των καταστροφών που προκάλεσαν οι σεισμοί και εγκαταλείφθηκε. Το 1980 το κτίριο κηρύχθηκε διατηρητέο λόγω της ιστορικής αλλά και αρχιτεκτονικής του αξίας. Το 1983 αγοράστηκε από το Ελληνικό Δημόσιο για τον εορτασμό των 2300 χρόνων της Θεσσαλονίκης και χαρακτηρίστηκε ως Πολιτιστικό Κέντρο. Εντάχθηκε στο πρόγραμμα των μεγάλων έργων που πραγματοποιήθηκαν από τον Οργανισμό Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης "Θεσσαλονίκη 1997", το 1996 ξεκίνησαν οι εργασίες αναστήλωσης και προσθήκης στο αρχικό κτίσμα ενώ το συγκρότημα της Μονής Λαζαριστών αποπερατώθηκε το 1997. Σήμερα στη Μονή Λαζαριστών στεγάζεται το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης καθώς και υποδομές του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, όπως η θεατρική Σκηνή Σωκράτης Καραντινός, το Μικρό Θέατρο και η Δραματική Σχολή. Στη διαμορφωμένη πλατεία της Μονής Λαζαριστών λαμβάνει χώρα το ετήσιο Φεστιβάλ Μονής Λαζαριστών, με συναυλίες και δρώμενα κάθε καλοκαίρι. Σήμερα το κτιριακό συγκρότημα στεγάζει δυο θεατρικές σκηνές του Κρατικού Θεάτρου της Βορείου Ελλάδος καθώς και το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης.
Άλλες πολυτελείς επαύλεις, που κτίσθηκαν πριν την Απελευθέρωση της πόλης στις αρχές του 20ού αιώνα, είναι η Βίλα Πετρίδη, η Κάζα Μπιάνκα και η Βίλα Μορντώχ που αποκαταστάθηκαν και σήμερα στεγάζουν εκθέσεις και πολιτιστικές δράσεις του Δήμου Θεσσαλονίκης.
Σύγχρονα μνημεία
μικρογραφία|Ο ιστορικός ανδριάντας του [[Χρυσόστομος Σμύρνης|Χρυσοστόμου Σμύρνης, έργο του Μικρασιάτη γλύπτη Θανάση Απάρτη (1960), στην πλατεία Αγίας Σοφίας.]] μικρογραφία|Η «Λουόμενη» ([[Νικόλαος Παυλόπουλος|Νικόλας Παυλόπουλος, 1969), Πάρκο Βασιλικού Θεάτρου]] μικρογραφία|Οι ομπρέλες του Ζογγολόπουλου.
Η πρώτη μεγάλη νεότερη μνημειακή αστική παρέμβαση στην πόλη έγινε μετά την πυρκαγιά του 1917. Στο πλαίσιο της αστικής ανάπλασης δημιουργήθηκε η Πλατεία Αριστοτέλους, σχεδιασμένη από τον Γάλλο αρχιτέκτονα και πολεοδόμο Ερνέστ Εμπράρ με τον κύριο άξονά της κάθετο προς τη θάλασσα και στοές με νεοβυζαντινά χαρακτηριστικά.
Το πλέον αναγνωρίσιμο από τα σύγχρονα μνημεία της πόλης είναι ο Πύργος του ΟΤΕ, έργο του αρχιτέκτονα Αλέξανδρου Αναστασιάδη, στην είσοδο της ΔΕΘ. Κτίστηκε το 1969 για να στεγάσει το περίπτερο του ΟΤΕ. Η ΔΕΘ/Helexpo αποτελεί συγκρότημα εκθεσιακών περιπτέρων και τα κτίρια ακολουθούν τις σύγχρονες τάσεις της αρχιτεκτονικής.
Στη Νέα Παραλία βρίσκεται σε περίοπτη θέση ο ανδριάντας του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ο οποίος ανεγέρθηκε το 1970, στην Πλατεία Αγίας Σοφίας ο ανδριάντας του Μητροπολίτη Χρυσοστόμου Σμύρνης, έργο του Απάρτη, στην Πλατεία Ελευθερίας το μνημείο του Ολοκαυτώματος των Εβραίων της Θεσσαλονίκης και στη Λεωφόρο Μεγάλου Αλεξάνδρου το Μνημείο Θρακών Ηρώων 1821, αφιερωμένο στους Αντώνη και Δόμνα Βισβίζη. Στο νοτιοανατολικό άκρο της Νέας Παραλίας κτίσθηκε το πρώτο κτήριο Μ1 του Μεγάρου Μουσικής με βυζαντινές αρχιτεκτονικές αναφορές ενώ το κτήριο Μ2 είναι σχεδιασμένο από τον Ιάπωνα αρχιτέκτονα Αράτα Ισοζάκι και αποτελεί δείγμα του μοντέρνου αρχιτεκτονικού ρεύματος. Η Νέα Παραλία έλαβε την τελική της μορφή το 1972.
Τα χαρακτηριστικότερα γλυπτά της πόλης αποτελούν το Γλυπτό ΔΕΘ στην Πλατεία Συντριβανίου και οι Ομπρέλες (1997) στη Νέα Παραλία, αμφότερα έργα του Γιώργου Ζογγολόπουλου. Επίσης, η Λουόμενη στο σιντριβάνι στην Πλατεία Βασιλικού Θεάτρου και το Αγόρι που σφυρίζει στην Πλατεία Ναυαρίνου, έργα του Νικόλαου Παυλόπουλου.
Σημαντικά σύγχρονα αρχιτεκτονικά μνημεία χαρακτηρίζονται τα κτίρια του Α.Π.Θ. που ανήκουν στο μοντέρνο κίνημα της αρχιτεκτονικής (Πολυτεχνική Σχολή, Αίθουσα Τελετών Πολυτεχνείου, Θεολογική Σχολή, Σχολή Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών, Κεντρική Βιβλιοθήκη, κτίριο Διοίκησης και Αίθουσα Τελετών Α.Π.Θ). Κηρυγμένα επισήμως ως διατηρητέα μνημεία νεότερης κληρονομιάς είναι τα κτίρια του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης (1962 - του αρχιτέκτονα Πάτροκλου Καραντινού) και του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού (1994 - του αρχιτέκτονα Κυριάκου Κρόκου).
Ένα μεγάλο κεφάλαιο στην ιστορία της Θεσσαλονίκης ήταν το βιβλιοπωλείο του Μόλχο, το παλαιότερο της πόλης και το μοναδικό εκείνη την εποχή που διέθετε ξένα βιβλία και περιοδικά. Το βιβλιοπωλείο ιδρύθηκε από τον Ισαάκ Μόλχο το 1888, και στεγάστηκε σε κτίριο της οδού Σαμπρή Πασά (σημερινή Βενιζέλου). Το κτίριο καταστράφηκε στην πυρκαγιά του 1917 και μετά από κάποια χρόνια το βιβλιοπωλείο, μεταφέρθηκε στο ισόγειο, δεξιά της εισόδου, στο Μέγαρο Κόφφα.
Ιστορικά Καφενεία-Εστιατόρια
Πριν την πυρκαγιά του 1917, στο ιστορικό κτίριο στη συμβολή της Λεωφόρου Νίκης με την Ελευθ. Βενιζέλου, υπήρχε στο ισόγειο το «Μεγάλο Καφεζυθοπωλείον Κρυστάλ» ενώ στον 1ο όροφο η λέσχη Ο Κύκλος της Σαλονίκης (Circle de Salonique). Το κτίριο υπέστη σοβαρές ζημιές από την πυρκαγιά του 1917, το ισόγειο ωστόσο συνέχισε να λειτουργεί με διάφορα καταστήματα μέχρι την κατεδάφιση του το 1928.
Το εστιατόριο «Όλυμπος-Νάουσα» κατασκευάστηκε το 1926 από τον αρχιτέκτονα Ζακ Μωσσέ στη Λεωφόρο Νίκης 5. Λειτούργησε από το 1927 έως και το 1994. Το κτήριο αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα εκλεκτικισμού, με αρχιτεκτονικά και διακοσμητικά στοιχεία που παραπέμπουν στην μπελ επόκ και τον νεοκλασικισμό. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό στη διακόσμηση της πρόσοψης, αποτελούν τα διακοσμητικά μενταγιόν με κεφαλή γυναίκας και άνδρα.
Όσον αφορά τα ιστορικά καφενεία-ζαχαροπλαστεία από τα παλαιότερα είναι το καφεζαχαροπλαστείο "Ντορέ" που ξεκίνησε το 1908, από τον Θεσσαλονικέα Αλφρέδο Μορατόρι, στην οδό Εθνικής Αμύνης και έκλεισε με την πυρκαγιά του 1917 και ξανανοίγει λίγο αργότερα στο ίδιο σημείο σε σχέδια του Ιταλού αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι. Το 1933 το “Ντορέ” στεγάστηκε στην περιοχή Λευκού Πύργου και από το 1995 λειτουργεί στην οδό Τσιρογιάννη ως ζυθεστιατόριο με το όνομα “Ντορέ Ζύθος”. Το παλαιότερο σε λειτουργία καφενείο είναι Το Καφαντάρι στην περιοχή των Δώδεκα Αποστόλων, στην αρχή της οδού Αγίου Δημητρίου. Κατασκευάστηκε το 1917 από τον Ωραιόπουλο, πολιτικό μηχανικό που κατασκεύασε πολλά ακόμα κτίρια σε όλη τη γύρω περιοχή. Αποτελούσε καφενείο και λαϊκό κέντρο διασκέδασης με ορχήστρα και μουσικά σχήματα της εποχής.
Ιστορικά Ξενοδοχεία
thumb|Ξενοδοχείο Βιέννη ([[Γεώργιος Καμπανέλλος 1929-1931), Εγνατία 2-4, Πλατεία Δημοκρατίας.]] thumb|Ξενοδοχείο Ηλέκτρα Παλάς (Φ. Βώκος, 1962), [[Πλατεία Αριστοτέλους.]]
Πολιτιστικά κέντρα
Υπό τη διαχείριση του Δήμου Θεσσαλονίκης βρίσκονται διάφοροι χώροι πολιτισμού όπως οι εξής: Άλλα πολιτιστικά κέντρα είναι τα εξής:
Αρχιτεκτονική
μικρογραφία|Ο Άξονας της Αριστοτέλους, σχεδιάστηκε με βάση τα σχέδια του [[Ερνέστ Εμπράρ, μετά την πυρκαγιά του 1917.]]
Κατά το 2ο μισό του 19ου αιώνα με την κατεδάφιση του παραλιακού τείχους και την κατασκευή της προκυμαίας στη Θεσσαλονίκη έχουμε ένα πέρασμα από μια μεσαιωνική σε μια σύγχρονη πόλη. Επίσης, το 1889 με την κατεδάφιση των νοτιοανατολικών τειχών, η Θεσσαλονίκη επεκτείνεται προς τα νότια, όπου δημιουργείται η Συνοικία των Εξοχών. Στη νέα συνοικία που αναπτύσσεται με άξονα τη λεωφόρο των Εξοχών (σημερινή Λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας) και συνδέεται συγκοινωνιακά με ιππήλατο τραμ, κατασκευάζονται πολλές επαύλεις με μεγάλους κήπους, όπου εγκαθίστανται κάτοικοι που ανήκουν σε υψηλά κοινωνικά στρώματα, δημιουργούνται χώροι αναψυχής (Καφενείο Μοδιάνο), στεγάζονται εδώ όλα τα προξενεία και κατασκευάζονται δημόσια (Παπάφειο Ορφανοτροφείο, Μαράσλειο Λύκειο) και εκκλησιαστικά κτίρια (Ναός της Ανάληψης, Γενί Τζαμί) και νοσοκομεία (Ισραηλιτικό Νοσοκομείο Χιρς, Ιταλικό Νοσοκομείο "Βασίλισσα Μαργαρίτα", Ρωσικό Νοσοκομείο). Κυριότεροι αρχιτέκτονες της τελευταίας φάσης του οθωμανικού εκσυγχρονισμού και της επέκτασης της πόλης προς τον νότο είναι οι Ξενοφών Παιονίδης (Παπάφειο Ορφανοτροφείο, Νοσοκομείο Άγιος Δημήτριος, Βίλα Μορντώχ), Βιταλιάνο Ποζέλι (Τράπεζα της Θεσσαλονίκης-Στοά Μαλακοπή, Διοικητήριο, Καθολική και Αρμένικη Εκκλησία, Γενί Τζαμί), Πιέτρο Αρριγκόνι (Παλαιός Σιδηροδρομικός Σταθμός, Βίλα Μεχμέτ Καπαντζή, Κάζα Μπιάνκα), Ελί Μοδιάνο (Έπαυλη Μοδιάνο, Παλιό Τελωνείο), Ερνέστος Τσίλλερ ("Ελληνικόν Γυμνάσιον" μετέπειτα "Οικοκυρική σχολή", 1892-93, Γενικό Προξενείο της Ελλάδας, το σημερινό Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, 1894), Απόστολος Γρεκός (Μαράσλειο Λύκειο) και ο εμπειροτέχνης-αρχιτέκτονας Άγγελος Σιάγας. Αυτής της περιόδου επίσης είναι το κτήριο που στεγάζει σήμερα το Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης (πρώην οικία J. Abbott, Οθωμανική Τράπεζα και ΙΚΑ Φράγκων) στην οδό Φράγκων 15,  η “Εμπορική Σχολή Προόδου” (σήμερα 51ο Δημοτικό Σχολείο), στην οδό Κασσάνδρου 54, κατασκευασμένη το 1905, πιθανόν από τους αρχιτέκτονες Μπαρούχ και Αμάρ, κτήριο που αρχικά κατασκευάστηκε ως ιδιωτικό σχολείο των Ντονμέδων της Θεσσαλονίκης και συγκεκριμένα των Καπαντζή  και το Μέγαρο Νάτσινα κτισμένο το 1896 στην οδό Εδέσσης 3.
Στη μεταπολεμική Θεσσαλονίκη κυριαρχεί ο Πάτροκλος Καραντινός, με τον σχεδιασμό του Χημείου, της Φυσικομαθηματικής και της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, καθώς και του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης (1960). Στον χώρο του Πανεπιστημίου την περίοδο 1960-1974 οι Κωνσταντίνος Φινές και Κωνσταντίνος Παπαϊωάννου, σχεδιάζουν τα κτίρια της Διοίκησης, της Νομικής, της Θεολογικής Σχολής και της Αίθουσας Τελετών, ενώ ο Ι. Τριανταφυλλίδης το Μετεωροσκοπείο. Οι Προκόπης Βασιλειάδης, Εμμανουήλ Βουρέκας και Σπύρος Στάικος, το 1959-1960, στην Πλατεία ΧΑΝΘ, σχεδιάζουν την Πύλη της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, ενώ εντός του χώρου της ΔΕΘ ο Αλ. Αναστασιάδης τον Πύργο του ΟΤΕ το 1969. Ακόμη, σε μικρότερο βαθμό οι Περικλής Σακελλάριος (Παλατάκι (Κυβερνείο)), Βασίλειος Κασσάνδρας (Θέατρο Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών), Άγγελος Σιάγας (Μητροπολιτικό Μέγαρο, 1965), Ρέννος Κουτσούρης (Ξενοδοχείο Ολύμπικ, 1958), Κωνσταντίνος Καψαμπέλης (Ναυτικός Όμιλος Θεσσαλονίκης, 1963 και το εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου του Ναυτικού Ομίλου Θεσσαλονίκης που σχεδιάστηκε το 1977, αλλά κατασκευάστηκε το 1990), Θύμιος Παπαγιάννης (Περίπτερο-Αναψυκτήριο στο δάσος του Σέιχ Σου), Παύλος Μυλωνάς (Λέσχη Φρουράς Θεσσαλονίκης), Ο. Σιμώνης, Κ. Φιλίππου, Αθανάσιος Μπαρζούκας (Ξενοδοχεία: "Αμαλία", "Ολύμπια"), Ν. Μουτσόπουλος, Γραφείο Δοξιάδη (Ξενοδοχείο "Μακεδονία Παλάς", 1962-1971), Τάκης Ζενέτος, Ελισάβετ Βακαλοπούλου-Giuliano (Υποκατάστημα και Πολυϊατρείο του ΙΚΑ, 1967 στο Φρούριο του Τοπ-Χανέ στην Πύλη Αξιού), Σ. Μπονάνος και Φ. Κεφαλόπουλος (Δικαστικό μέγαρο Θεσσαλονίκης, 1969 στην Πύλη Αξιού), Λ. Νάτσινας και ο Σπυρίδων Λέγγερης. Ο Π. Βασιλάκης, το Περίπτερο του ΕΟΤ το 1972-1973 στην Αρετσού. Επίσης, στο Φάληρο βρίσκεται ο Ναός της Αγίας Σολομονής, κτισμένος το 1950.
Στη σύγχρονη Θεσσαλονίκη ξεχωρίζουν ο Κυριάκος Κρόκος με τον σχεδιασμό του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού, ο Αράτα Ισοζάκι με την κατασκευή του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, οι Τάσος και Δημήτρης Μπίρης, αρχιτέκτονες του Νέου Δημαρχειακού Μεγάρου Θεσσαλονίκης (2005-2010).
Ιδιαίτερη μνεία χρειάζεται η αρχιτεκτονική της Άνω Πόλης, αφού παρουσιάζει πολλά χαρακτηριστικά της αρχιτεκτονικής της βαλκανικής χερσονήσου και διασώζονται σε αρκετά σημεία κατοικίες του 19ου και 20ου αιώνα, καθώς και ένα πολυδαίδαλο ρυμοτομικό σύστημα με στενούς λιθόστρωτους δρόμους, μικρές πλατείες και αδιέξοδα, χαρακτηριστικά διάρθρωσης της μεσαιωνικής πόλης. Τυπικές κατοικίες παραδοσιακής αρχιτεκτονικής στην Άνω Πόλη, αποτελούν το κτήριο που στεγάζει σήμερα το Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς, στην οδό Δημητρίου Πολιορκητού 37, η Οικία Βασιλειάδη του 1875 που σήμερα στεγάζει το λογιστήριο του Υπουργείου Νεότερων Μνημείων στην οδό Μουσών 47, το Μέλαθρον Μπίλλη του 1898 στην οδό Μουσών 37, το Κτήριο του ΣΑΘ στην οδό Επιμενίδου 19, η Δημοτική Βιβλιοθήκη της Άνω Πόλης (1892) στην οδό Κρίσπου αρχικά κατοικία του στρατιωτικού διοικητή Θεσσαλονίκης Χατζή Μπέη Καϊμακάμη και για πολλά χρόνια Λύκειο Αρρένων, η Οικία Αλβανού βοεβόδα στη διασταύρωση Θεοφίλου και Αγίας Σοφίας, το 3όροφο διατηρητέο της οδού Θεοφίλου 13, το Καρίπειον Μέλαθρον (1870-1880) στην οδό Ολυμπιάδος με Κλειούς, το Κτήριο του Πολιτιστικού Οργανισμού “εν Χορδαίς” στην οδό Κλειούς 9, η κατοικία της οδού Μωρέος 8 (σήμερα ξενοδοχείο) του 1885.
Βιομηχανική Αρχιτεκτονική
Σημαντική επίσης είναι η βιομηχανική αρχιτεκτονική κληρονομιά της Θεσσαλονίκης, με πολλά βιομηχανικά κτίρια να κατασκευάζονται από τα τέλη του 19ου μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα, κυρίως στο δυτικό τμήμα (παλαιά περιοχή Μπεχτσινάρι) της πόλης. Το ζυθοποιείο «ΦΙΞ» κατασκευάστηκε το 1888, αρχικά ως οινοπνευματοποιείο «Μισραχή», το κτίριο των παλιών δημοτικών σφαγείων, χτίστηκε το 1896-97, το Βυρσοδεψείο Υιών Νούσια και Σία το 1907, ενώ ο Μύλος Χατζηγιαννάκη γνωστός ως "Μύλος" το 1924. Το παλιό Κεντρικό Αντλιοστάσιο (σήμερα Μουσείο Ύδρευσης), κατασκευάστηκε μεταξύ 1890-94 από Βέλγους τεχνικούς για λογαριασμό της τότε Οθωμανικής Εταιρείας Υδάτων (Compagnie Ottomane des Eaux de Salonique). Το παλαιό εργοστάσιο φωταερίου Θεσσαλονίκης, κτίστηκε το 1888 και λειτούργησε έως το 1917. Μετά το 1948 οι εγκαταστάσεις στέγασαν χώρους της Υπηρεσίας Εγγείων Βελτιώσεων. Τα τρία παλαιά κτίρια του πρώην εργοστασίου φωταερίου χαρακτηρίστηκαν το 1994 από το Υπουργείο Πολιτισμού ως ιστορικά διατηρητέα μνημεία και το 2001 παραχωρήθηκαν στην πρώην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Θεσσαλονίκης –σήμερα Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας. Επίσης, μεταπολεμικά, το 1956, χτίστηκε το εργοστάσιο «ΒΙΛΚΑ» της οικογένειας Μιχαηλίδη, παρήγαγε τσουβάλια και λινάτσες καννάβεως, ήταν δηλαδή, όπως δηλώνουν τα αρχικά του “Βιομηχανία Λίνου και Κανάβεως”. Στην περιοχή του Αγίου Φανουρίου, στη συμβολή των οδών Ομήρου και Παπάφη ιδρύθηκε το 1926 η «Ανώνυμος Εταιρεία Βιομηχανίας Υφασμάτων ΥΦΑΝΕΤ» και οι νέες εγκαταστάσεις σχεδιάζονται από τους αρχιτέκτονες Α. Νικόπουλο και Κ. Κοκορόπουλο. Στην ακτή του Κελλάριου όρμου κτίζονται το 1898-1900, σε σχέδια του Ιταλού αρχιτέκτονα Βιταλιάνο Ποζέλι οι Μύλοι Αλατίνι, ενώ το 1880 ιδρύεται το εργοστάσιο κεραμοποιίας Αλατίνι αντικαθιστώντας ένα μικρό κεραμοποιείο που είχε ιδρυθεί το 1848. Το εργοστάσιο καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1936, και σε σχέδια του Ελβετού μηχανικού Αλβέρτου Αρτιν, κατασκευάστηκε το 1939 στη Νέα Ελβετία η καινούργια μονάδα κεραμοποιίας. Στη Θεσσαλονίκη σώζεται έως και σήμερα ένας μεγάλος αριθμός κτηρίων καπναποθηκών του 20ού αιώνα, κομμάτι της αρχιτεκτονικής-βιομηχανικής κληρονομιάς, όταν η πόλη αποτελούσε το κύριο καπνεμπορικό κέντρο της Ελλάδας. Παραδείγματα αποτελούν: η Καπναποθήκη Α. Κωνσταντινίδη (Βασίλειος Βασιλειάδης, 1925) στη συμβολή των οδών Γλάδστωνος 10 & Κωστή Παλαμά 1, η Αρ Ντεκό Καπναποθήκη της Αυστροελληνικής ΑΕ που σήμερα φιλοξενεί το Εμπορικό Κέντρο Assos Odeon (A. Νικόπουλος, μετά το 1928) μεταξύ των οδών Τσιμισκή 43 & Βασ. Ηρακλείου 38 και η επίσης Αρ Ντεκό Καπναποθήκη Γ. Γαβριήλογλου κατασκευασμένη το 1937, στην οδό Δωδεκανήσου 6 που σήμερα φιλοξενεί το ξενοδοχείο "Vanoro", οι Καπναποθήκες Α. Μιχαηλίδη-Κ. Σακκά (Α. Νικόπουλος & Κ. Κοκορόπουλος, 1937) στην οδό Ναυμαχίας Λήμνου, η Καπναποθήκη Τζανίδη (Α. Νικόπουλος & Κ. Κοκορόπουλος, 1937-1939) στην οδό Καραολή & Δημητρίου 17-19, η Καπναποθήκη «Ιταλικής Εταιρείας Καπνών Ανατολής» (Δημήτριος Βαρβέρης 1959) στη συμβολή των οδών Βασιλίσσης Όλγας & Αλεξάνδρου Φλέμινγκ και το Κόκκινο Καπνομάγαζο κατασκευασμένο από κόκκινο τούβλο στη Σταυρούπολη.
Μέσα μαζικής ενημέρωσης
Η ΕΡΤ3 είναι το μοναδικό πανελλαδικό κανάλι που εκπέμπει από τη Θεσσαλονίκη, ενώ παλαιότερα λειτουργούσαν το Μακεδονία TV για μια τριακονταετία (1990-2020) και το New Channel για μια δεκαετία (1990-2000). Και τα δύο ιδιωτικά κανάλια μεταφέρθηκαν στην Αθήνα με το δεύτερο να μετατρέπεται στο Tempo TV και να διακόπτει τη λειτουργία του λόγω οικονομικών προβλημάτων.
Στη Θεσσαλονίκη εκδίδεται η εβδομαδιαία εφημερίδα Thessnews, η καθημερινή εφημερίδα Τύπος Θεσσαλονίκης (εκτός Δευτέρας) καθώς και οι αθλητικές εφημερίδες Fair Play (Arena) Press, Metrosport, Άρης Είσαι και Forza.
Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί που εκπέμπουν στα FM:
Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί που εκπέμπουν στα AM:
Θέατρο
thumb|Η Σκηνή Σωκράτης Καραντινός του [[Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος|Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος στη Μονή Λαζαριστών - Σταυρούπολη.]]
Αδελφοποιημένες πόλεις
Ο Δήμος Θεσσαλονίκης είναι αδελφοποιημένος με πολλές πόλεις του εξωτερικού, ενώ έχει υπογράψει σύμφωνα φιλίας και συνεργασίας με άλλες πόλεις.
Αθλητισμός
Η Θεσσαλονίκη αποτελεί την έδρα μερικών από τα μεγαλύτερα αθλητικά σωματεία της Ελλάδας, όπως ο ΠΑΟΚ, ο Άρης, και ο Ηρακλής που βοήθησε στην απελευθέρωση της πόλης. Άλλα σημαντικά αθλητικά σωματεία που δημιουργήθηκαν από τον προσφυγικό πληθυσμό της πόλης, εκτός από την ομάδα του ΠΑΟΚ, είναι ο Α.Σ. Μακεδονικός Νεάπολης, ο Μ.Γ.Σ.Σ. Θερμαϊκός Θεσσαλονίκης, ο Ποδοσφαιρικός Όμιλος Ξηροκρήνης, ο Α.Ο. Παύλος Μελάς Σταυρούπολης, ο Μ.Γ.Σ. Απόλλων Καλαμαριάς, ο Οδυσσέας Κορδελιού, ο Αγροτικός Αστέρας Ευόσμου, ο Αστέρας Αμπελοκήπων, ο Α.Σ. Ελπίς Αμπελοκήπων και ο Βυζαντινός Αθλητικός Όμιλος. Άλλοι τοπικοί αθλητικοί σύλλογοι της πόλης και της ευρύτερης περιοχής είναι ο Α.Σ. Ποσειδών Νέας Μηχανιώνας, η Μορφωτική Ένωσις Νεολαίας Τούμπας, ο Ε.Ο. Σταυρούπολης, ο Ελευθεριακός Α.Π.Ο., ο Γ.Σ. Μέγας Αλέξανδρος, η Νέα Γενεά Ασβεστοχωρίου, ο Π.Α.Ο. Νέων Επιβατών και ο Θερμαϊκός Θέρμης. Στη Θεσσαλονίκη έγινε ο πρώτος αγώνας καλαθοσφαίρισης στην Ελλάδα, από αθλητές της ΧΑΝΘ. Η πόλη αποτέλεσε μία από τις Ολυμπιακές Πόλεις κατά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 καθώς επίσης σε αυτή βρίσκεται και το Ολυμπιακό Μουσείο. Πολλοί μεγάλοι αθλητές με διεθνείς διακρίσεις και ολυμπιονίκες είναι Θεσσαλονικείς όπως ο Δημοσθένης Ταμπάκος και ο Αλέξανδρος Νικολαΐδης.
Αστικές συγκοινωνίες
thumb|Λεωφορείο του [[Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης|ΟΑΣΘ.]] Η Θεσσαλονίκη διαθέτει ένα εκτεταμένο δίκτυο λεωφορειακών γραμμών που εξυπηρετούν ολόκληρη τη μητροπολιτική περιοχή. Τη διαχείρισή τους έχει ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης. Αποτελεί μέχρι στιγμής, το μοναδικό μέσο μαζικής μεταφοράς στην πόλη, εν αναμονή της ολοκλήρωσης των έργων του μετρό που προβλέπεται να ανακουφίσει το πρόβλημα της μετακίνησης των κατοίκων της πόλης.
Ποδηλατόδρομοι
Η Θεσσαλονίκη διαθέτει δίκτυο ποδηλατοδρόμων 12 χιλιομέτρων, που ξεκινάει από τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό και μέσω των οδών Αναγεννήσεως, Πολυτεχνείου, Σαλαμίνος, Κουντουριώτου, Νίκης, Μεγάλου Αλεξάνδρου (στο παραλιακό μέτωπο) καταλήγει στο Μέγαρο Μουσικής. Υπάρχουν κάθετοι ποδηλατόδρομοι προς την Πλατεία Δημοκρατίας (Σαλαμίνος-Δωδεκανήσου), την πλατεία Αριστοτέλους, τη Ροτόντα (Γούναρη), το Πανεπιστήμιο (άγαλμα Μεγάλου Αλεξάνδρου-ΧΑΝΘ-Αγγελάκη-Εθνικής Αμύνης-Αγίου Δημητρίου) και το Γ' Σώμα Στρατού (Στρατού-Καυταντζόγλου).
Μετρό
thumb|Ο χάρτης του [[Μετρό Θεσσαλονίκης|Μετρό της Θεσσαλονίκης.]] Το Μετρό Θεσσαλονίκης ξεκίνησε να κατασκευάζεται το 2006 και αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2023. Η πρώτη γραμμή θα πραγματοποιεί τη διαδρομή Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός - Νέα Ελβετία και θα έχει 13 σταθμούς ενώ έχει δρομολογηθεί και η επέκταση προς Καλαμαριά με άλλους 5 νέους σταθμούς.
Σιδηροδρομικές μεταφορές
Όλες οι μεταφορές γίνονται από τον κεντρικό Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό, ενώ οι εμπορικές είτε από τον σταθμό Διαλογής (μετά τη Μενεμένη) ή από τον παλιό σταθμό (που ήταν και επιβατικός). Η μόνη εταιρεία παροχής σιδηροδρομικών υπηρεσιών είναι η Hellenic Train (πρώην ΤΡΑΙΝΟΣΕ) που δουλεύει για τους ιταλικούς κρατικούς σιδηρόδρομους και πραγματοποιεί καθημερινά απευθείας δρομολόγια προς Αθήνα, Λάρισα, Αλεξανδρούπολη, Δράμα, Φλώρινα και Καλαμπάκα μέσω Παλαιοφάρσαλου με άλλο τρένο. Ο Παλαιός Σιδηροδρομικός Σταθμός Θεσσαλονίκης βρίσκεται κοντά στο λιμάνι και χρησιμοποιείται σήμερα μόνο για εμπορευματικές και ταχυδρομικές μεταφορές. Από το 2014 επαναλειτούργησαν οι επιβατικές σιδηροδρομικές γραμμές που συνέδεαν τη Θεσσαλονίκη με τη Βουλγαρία, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία.
Οδικές μεταφορές
[[Αρχείο:Thessaloniki Road Map.svg|right|thumb|Ο οδικός χάρτης της Θεσσαλονίκης Πηγή: OpenStreetMap]]
Η Θεσσαλονίκη βρίσκεται στο σταυροδρόμι των αυτοκινητοδρόμων Α1 (ΑΘΕ), Α2 (Εγνατία Οδός) και Α25 (Προμαχώνας-Σέρρες-Θεσσαλονίκη-Νέα Μουδανιά). Η Θεσσαλονίκη επίσης διαθέτει έναν αστικό αυτοκινητόδρομο, την Περιφερειακή Οδό, που αποτελεί βασική οδική αρτηρία της, καθώς συνδέει περιμετρικά τις περιοχές του Πολεοδομικού Συγκροτήματος και παρακάμπτει τον πολεοδομικό ιστό της πόλης, εξυπηρετώντας πάνω από 120.000 οχήματα καθημερινά.
Η πόλη εξυπηρετείται εκτός του Νομού Θεσσαλονίκης με τα υπεραστικά λεωφορεία του ΚΤΕΛ από τον σταθμό υπεραστικών λεωφορείων Μακεδονία, που βρίσκεται στη δυτική κεντρική είσοδο της πόλης. Τα λεωφορεία προς Χαλκιδική αναχωρούν από τον σταθμό υπεραστικών λεωφορείων του ΚΤΕΛ Χαλκιδικής στα ανατολικά της πόλης (9ο χλμ. Θεσσαλονίκης - Ν. Μουδανιών).
Οι κύριοι δρόμοι που καταλήγουν στην Θεσσαλονίκη είναι:
Αεροπορικές μεταφορές
Η Θεσσαλονίκη συνδέεται αεροπορικά με διάφορους εσωτερικούς και ευρωπαϊκούς προορισμούς. Ο Διεθνής Κρατικός Αερολιμένας Θεσσαλονίκης «Μακεδονία» βρίσκεται 15 χλμ. νότια της πόλης, στην περιοχή της Μίκρας. Μέχρι το 2019 στο αεροδρόμιο δεν έχει εγκατασταθεί επαρκές σύστημα ραντάρ με αποτέλεσμα όταν υπάρχει ομίχλη στην περιοχή να υπάρχει πρόβλημα στις απογειώσεις και προσγειώσεις. Τον Φεβρουάριο του 2021 το αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης παραδόθηκε στο επιβατικό κοινό αναβαθμισμένο, ύστερα από εντατικές εργασίες κατασκευής δεύτερου τερματικού σταθμού.
Ακτοπλοϊκές μεταφορές
thumb|Ο [[Θερμαϊκός κόλπος.]] μικρογραφία|Καραβάκι «Κωνσταντής», συνδέει το λιμάνι της Θεσσαλονίκης και τον Λευκό Πύργο με τις παραλίες της [[Περαίας και των Νέων Επιβατών.]] Τους θερινούς μήνες υπάρχει τακτική ακτοπλοϊκή σύνδεση του λιμανιού της Θεσσαλονίκης και της παραλίας στο ύψος του Λευκού Πύργου με την Περαία και τους Νέους Επιβάτες, η οποία εκτελείται από μικρά καραβάκια. Αυτούς τους μήνες επίσης, η Θεσσαλονίκη συνδέεται ακτοπλοϊκά και με τις Σποράδες, τις Κυκλάδες και την Κρήτη. Ακόμη, το λιμάνι της Θεσσαλονίκης προσεγγίζουν κρουαζιερόπλοια κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες.
Δημόσια Νοσοκομεία
thumb|[[Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης.]]
Προξενικές Αρχές
Στη Θεσσαλονίκη υφίστανται τα ακόλουθα προξενεία χωρών: • 🇦🇱
• 🇦🇹
• 🇦🇺
• 🇧🇪
•
• 🇲🇰
• 🇧🇷
• 🇫🇷
• 🇺🇸
• 🇬🇧
• 🇮🇳
• 🇯🇴
• 🇮🇪
• 🇪🇸
• 🇮🇱
• 🇮🇹
• 🇨🇦
• 🇰🇷
The Final Countdown (τραγούδι)
Το The Final Countdown (ελληνικά: Η Τελική Αντίστροφη Μέτρηση) είναι ένα τραγούδι του σουηδικού Rock συγκροτήματος Europe, το οποίο συμπεριλήφθηκε στο ομώνυμο άλμπουμ τους, το 1986, επίσης ήταν το πρώτο single, που κυκλοφόρησε από αυτόν τον δίσκο. Το τραγούδι το έγραψε εξ ολοκλήρου ο Τζόι Τέμπεστ. Το single έφτασε νούμερο 1 στα chart 25 χωρών, συμπεριλαμβανομένου και του Ηνωμένου Βασιλείου, στο οποίο έγινε και χρυσό. Ενώ στις ΗΠΑ, έφτασε το νούμερο 8 στα Billboard Hot 100.
Θεσσαλονίκη
Προξενικές Αρχές
• 🇨🇾
The Final Countdown (τραγούδι)
Παραπομπές
Κατηγορία:Τραγούδια του 1986 Κατηγορία:Singles του 1986 Κατηγορία:Singles του 1999 Κατηγορία:Singles της Epic Records Κατηγορία:Νούμερο 1 singles στην Αυστρία
Θεσσαλονίκη
Προξενικές Αρχές
• 🇱🇹
• 🇱🇺
Εκλογική περιφέρεια Ραιδεστού
Η Εκλογική περιφέρεια Ραιδεστού ήταν εκλογική περιφέρεια της Ελλάδος στη σημερινή Ανατολική Θράκη και τη σημερινή Τουρκία. Η εκλογική περιφέρεια δημιουργήθηκε το 1920 και διατηρήθηκε μόνο για τις εκλογές της ίδιας χρονιάς αφού η περιοχή επεστράφη στην Τουρκία.
Θεσσαλονίκη
Προξενικές Αρχές
• 🇳🇴
Εκλογική περιφέρεια Ραιδεστού
Η εκλογική περιφέρεια αντιπροσώπευε 86.033 κάτοικους της περιοχής και περιελάμβανε τους Καζάδες : Ραιδεστού, Τυρολόης, Μαλγάρων και Χαριουπόλεως. Στις εκλογές του 1920, όπως και σε όλη τη Θράκη, συμμετείχαν στην περιφέρεια μόνο εκπρόσωποι των Φιλελευθέρων αφού κανείς δεν δέχτηκε να είναι υποψήφιος της Ηνωμένης Αντιπολιτεύσεως.
Παραπομπές
Κατηγορία:Καταργηθείσες εκλογικές περιφέρειες της Ελλάδας
Θεσσαλονίκη
Προξενικές Αρχές
• 🇭🇺
• 🇺🇦
• 🇵🇱
• 🇸🇰
• 🇷🇴
• 🇷🇺
• 🇷🇸
• 🇸🇪
• 🇨🇿
• 🇫🇮
• 🇨🇱
Μέγας Γιαλός Σύρου
Ο Μέγας Γιαλός είναι παραθαλάσσιο χωριό που βρίσκεται στη νότια πλευρά του νησιού της Σύρου και μεταξύ των οικισμών Ποσειδωνία και Βάρη.
Γενικές πληροφορίες
Το χωριό διαθέτει μία μεγάλη παραλία αλλά και κάποιες μικρότερες. Στην περιοχή λειτουργούν ξενοδοχεία, εστιατόρια, ενώ έχει χτιστεί και μεγάλος αριθμός εξοχικών κατοικιών.
Δίπλα στην παραλία βρίσκεται το εκκλησάκι του Αγίου Αντωνίου, ενώ στην απέναντι πλευρά του όρμου βρίσκεται το παλιό εξωκλήσι της Αγίας Θέκλας. Στην κορυφή του λόφου πάνω από τον οικισμό, υπάρχει ένα ακόμα ξωκλήσι, αυτό του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου. Πίσω από τον Άγιο Αντώνιο υπάρχει μονοπάτι που οδηγεί στον όρμο της Αμπέλας, όπου υπάρχει μία μικρή και ήσυχη αμμουδιά. Επίσης στην περιοχή βρίσκεται και το παρεκκλήσιο των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου.
Διοίκηση και πληθυσμός
Διοικητικά, ο Μέγας Γιαλός ανήκει στη Δημοτική Ενότητα Ποσειδωνίας, η οποία υπάγεται στον Δήμο Σύρου - Ερμούπολης. Πριν το Πρόγραμμα Καλλικράτης, υπαγόταν στον Δήμο Ποσειδωνίας.
Το μεγαλύτερο μέρος του χωριού ανήκει στη Δημοτική Κοινότητα Βάρης. Η πορεία του πληθυσμού στην περιοχή:
Το δυτικό τμήμα του χωριού ανήκει στην Τοπική Κοινότητα Ποσειδωνίας. Η πορεία του πληθυσμού στην περιοχή:
Συνολικά, λοιπόν, στον Μέγα Γιαλό ζουν σήμερα 395 κάτοικοι, σύμφωνα με την απογραφή του 2011, με τον πληθυσμό να παρουσιάζει συνεχώς αυξητική τάση κατά τις τελευταίες δεκαετίες.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Χωριά της Σύρου Κατηγορία:Παραλίες της Σύρου
Χρυσή Μπάλα του 1958
Η Χρυσή Μπάλα του 1958 δόθηκε στον καλύτερο ποδοσφαιριστή της Ευρώπης από το γαλλικό περιοδικό France Football, όπως κρίθηκε από επιτροπή αθλητικών δημοσιογράφων από χώρες μέλη της UEFA. Μετά από την ψηφοφορία αυτή δόθηκε στο Ρεϊμόν Κοπά στις 16 Δεκεμβρίου 1958.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
1958
Μόνικα Ντέικον
Η Μόνικα Ντέικον (γεννήθηκε ως Monica Jessie Sheen, 1934-) είναι πολιτικός από τον Άγιο Βικέντιο και Γρεναδίνες, που υπήρξε Γενική Κυβερνήτρια της χώρας προσωρινά το 2002. Είναι χήρα του βουλευτή Κλερ Ντέικον και η πρώτη γυναίκα στη χώρα της που υπηρέτησε στα αξιώματα της αναπληρώτριας κυβερνήτριας και Γενικού Κυβερνήτη.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στις 4 Ιουνίου του 1934. Ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και πέτυχε τόσο στο Cambridge School Certificate όσο και στο Cambridge Higher School Certificate. Στη συνέχεια εργάστηκε επί 35 χρόνια στο χώρο της εκπαίδευσης. Εκτός από την πατρίδα της, δίδαξε και σε δύο σχολεία του Τρινιντάντ και Τομπάγκο. Το 1982 απέκτησε μπάτσελορ στην Εκπαίδευση από το Πανεπιστήμιο των Δυτικών Ινδιών. Επιστρέφοντας στον Άγιο Βικέντιο δίδαξε ως λέκτορας σε κολέγιο για εκπαιδευτικούς.