cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ξενοδοχείο Μετροπόλ (Μόσχα)
Το Ξενοδοχείο «Μετροπόλ» (ρωσικά: Метрополь) είναι ένα από τα παλαιότερα και πιο ιστορικά ξενοδοχεία της Μόσχας στη Ρωσία. Βρίσκεται στην Πλατεία Θεάτρου (Τρεατράλνι προσπέκτ, Театральная Площадь ) και κοντά στο περίφημο Θέατρο Μπολσόι. Εξυπηρετείται από το σταθμό του Μετρό "Τεατράλναγια" (Театра́льная).
Ιστορία – περιγραφή
Το μεγαλοπρεπές ξενοδοχείο «Μετροπόλ» χτίστηκε μεταξύ των ετών 1899 και 1905 σε σχέδια του Άγγλου αρχιτέκτονα Ουίλλιαμ Ουάλκοτ (William Walkot, 1874 - 1943), ενός από τους πλέον διάσημους εκπροσώπους του μοντερνισμού (ρωσικά: Modern Style), ενός αρχιτεκτονικού ρυθμού που προσεγγίζει το ευρωπαϊκό αρ-νουβό. Το «Μετροπόλ» αποτελεί εξαίρετο ορόσημο της αρ-νουβό αρχιτεκτονικής του 20ου αιώνα στη ρωσική επικράτεια. right|thumb|300px|Ξενοδοχείο "Μετροπόλ", Μόσχα: Το μωσαϊκό της πρόσοψης του Ρώσου ζωγράφου Μιχαήλ Βρούμπελ Η επιβλητική πρόσοψη του ξενοδοχείου κοσμείται στην κορυφή της με ένα περίτεχνο μωσαϊκό του Ρώσου συμβολιστή ζωγράφου Μιχαήλ Βρούμπελ (Mikhail Vrubel, 1856 - 1910), με τον τίτλο «Η πριγκίπισσα των ονείρων» και είναι εμπνευσμένο από το θεατρικό έργο «Η μακρινή πριγκίπισσα» (La princesse lointaine, 1895) του Γάλλου συγγραφέα Εντμόν Ροστάν (Edmond Rostand, 1868 – 1918).
Το εσωτερικό του ξενοδοχείου είναι εντυπωσιακά διακοσμημένο με περίτεχνα μωσαϊκά, πολυελαίους και πολύχρωμα βιτρό. Το Εστιατόριο Μετροπόλ (Metropol Restaurant) βρίσκεται κάτω από μια επιβλητική γυάλινη οροφή και φωτίζεται από μεγάλες ελικοειδείς λάμπες που στηρίζονται σε ψηλούς επίχρυσους στύλους.
Η πολύχρονη ιστορία του ξενοδοχείου «Μετροπόλ» αντικατοπτρίζει την ιστορική πορεία της Μόσχας σ’ όλη τη διάρκεια του 20ού αιώνα. Κατά την εποχή της τσαρικής Ρωσίας, το «Μετροπόλ» αντανακλούσε την κοινωνική ευμάρεια της ρωσικής πρωτεύουσας. Αμέσως μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917 στη Ρωσία, το 1918, το ξενοδοχείο κρατικοποιήθηκε από το μπολσεβικικό σοβιετικό καθεστώς.
Κατά την περίοδο της περεστρόικα (1985 – 1991), το «Μετροπόλ» ανακαινίστηκε (1986 – 1991) εκ βάθρων και επαναλειτούργησε ως το πολυτελέστερο ξενοδοχείο στη ρωσική πρωτεύουσα.
Διάσημοι επισκέπτες
Το Ξενοδοχείο «Μετροπόλ» της Μόσχας κατά τη διάρκεια της υπερεκατονταετούς ιστορίας του, έχει φιλοξενήσει διάσημους επισκέπτες: εστεμμένους, αρχηγούς κρατών, πολιτικούς ηγέτες, συγγραφείς και καλλιτέχνες.
Όπως προκύπτει από το «βιβλίο φιλοξενουμένων», μεταξύ των διάσημων επισκεπτών του περιλαμβάνονται: η τέως βασίλισσα της Ολλανδίας Βεατρίκη, η Βασίλισσα Σοφία της Ισπανίας, ο πρώην Πρόεδρος της Γαλλίας Ζακ Σιράκ, ο Πρόεδρος των Η.Π.Α. Μπάρακ Ομπάμα, ο Πρωθυπουργός της Ισπανίας Ροντρίγκεθ Θαπατέρο κ. ά. left|thumb|180px| Εσωτερικό Ξενοδοχείου Μετροπόλ της Μόσχας, Ιούλιος 2007 Στις διασημότητες από το χώρο των γραμμάτων, της τέχνης και της μόδας περιλαμβάνονται: οι θεατρικοί συγγραφείς Τζορτζ Μπέρναρ Σω και Μπέρτολντ Μπρεχτ, ο Ρώσος συνθέτης και βιολονίστας Μστισλάβ Ροστροπόβιτς, ο σκηνοθέτης Φράνσις Φορντ Κόπολα, οι ηθοποιοί Πίτερ Ουστίνοφ, Ανί Ζιραρντό, Μαρτσέλο Μαστρογιάνι, Κατρίν Ντενέβ, Άρνολντ Σβαρτσενέγκερ, Σιλβέστερ Σταλόνε, Ζεράρ Ντεπαρντιέ, Χάρισον Φορντ και Σάρον Στόουν, ο τενόρος της όπερας Πλάθιντο Ντομίνγκο, οι τραγουδιστές Χούλιο Ινγκλέσιας, Έλτον Τζων και Μάικλ Τζάκσον, οι σχεδιαστές μόδας Πιερ Καρντέν και Τζιόρτζιο Αρμάνι κ. ά.
Πηγές
Μετροπολ Μοσχα Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στη Μόσχα
Λευκή φυλή
Ο όρος λευκή φυλή είναι ένας όρος φυλετικής ταξινόμησης, που χρησιμοποιείται ως επί το πλείστον για άτομα ευρωπαϊκής καταγωγής. Η «λευκή φυλή» χρησιμοποιείται και για άτομα με λευκό δέρμα. Η χρήση ξεκίνησε τον 17ο αιώνα.
Η ιδέα μιας ενοποιημένης λευκής φυλής δεν απέκτησε καθολική αποδοχή στην Ευρώπη όταν τέθηκε σε χρήση ο όρος για πρώτη φορά τον 17ο αιώνα και έπειτα. Ο ισχυρότερος υποστηρικτής της ιδέας αυτής στην Ευρώπη του 20ου αιώνα, η ναζιστική Γερμανία, θεωρούσε ορισμένους ευρωπαϊκούς λαούς όπως οι Σλάβοι ως φυλετικά διακριτοί από τους υπολοίπους. Πριν από τον 20ό αιώνα, κανένας ευρωπαϊκός λαός δεν θεωρούσε τον εαυτό του ως "λευκό", αλλά σύμφωνα με την καταγωγή του. Επιπλέον, δεν υπάρχει αποδεκτό πρότυπο για τον προσδιορισμό του γεωγραφικού φραγμού μεταξύ λευκών και μη λευκών ανθρώπων. Οι σύγχρονοι ανθρωπολόγοι και άλλοι επιστήμονες, αναγνωρίζοντας την πραγματικότητα της βιολογικής ποικιλότητας μεταξύ διαφορετικών ανθρώπινων πληθυσμών, θεωρούν την έννοια της "λευκής φυλής" ως κατασκευασμένη.
Η έννοια της λευκότητας έχει ιδιαίτερη απήχηση στις φυλετικά ποικίλες χώρες με μεγάλο πληθυσμό με πλειοψηφία ή μειοψηφία με περισσότερο ή λιγότερο μικτή ευρωπαϊκή καταγωγή: π.χ. στις Ηνωμένες Πολιτείες (Λευκοί Αμερικανοί), στον Καναδά (Λευκοί Καναδοί), στην Αυστραλία (Λευκοί Αυστραλοί), στη Νέα Ζηλανδία (Λευκό Νέα Ζηλανδία), το Ηνωμένο Βασίλειο (Λευκό Βρετανικό) και τη Νότια Αφρική (Άσοι Νοτιοαφρικανοί). Σε μεγάλο μέρος της υπόλοιπης Ευρώπης, η διάκριση μεταξύ φυλής και εθνικότητας είναι πιο θολή.
Η περιγραφή των πληθυσμών ως "λευκών" αναφορικά με το χρώμα του δέρματός τους προηγείται αυτής της έννοιας και περιβάλλεται περιστασιακά στην ελληνορωμαϊκή εθνογραφία και άλλες αρχαίες ή μεσαιωνικές πηγές, αλλά αυτές οι κοινωνίες δεν είχαν καμιά ιδέα λευκής πανευρωπαϊκής φυλής.
Κατηγορία:Ρατσισμός Κατηγορία:Ανθρώπινη φυλή
Σημαία της Αϊτής
right|200px|thumb|[[Αρχείο:FIAV 011011.svg|23px Λόγος σημαίας: 3:5]] thumb|right|250px|[[Αρχείο:FIAV 100100.svg|23px Πολιτική σημαία. Διαστάσεις: 3:5]] Η σημαία της Αϊτής αποτελείται από δύο οριζόντιες ισομεγέθεις λωρίδες, με το εθνόσημο της χώρας στη μέση της σημαίας.
Η πολιτική σημαία δεν έχει το έμβλημα. Η κόκκινη και μπλε σημαία φέρεται να έχει σχεδιαστεί από την εποχή της επανάστασης εναντίον της γαλλικής αποικιοκρατίας. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1936 στο Βερολίνο, βρέθηκε ότι η Αϊτή και το Λίχτενσταϊν χρησιμοποιούσαν την ίδια σημαία, γεγονός που οδήγησε στο να προστεθεί ένα στέμμα στη σημαία του Λίχτενσταϊν.
Καθιερώθηκε στις 25 Φεβρουαρίου του 1986. Η χώρα έχει Σύνταγμα από το Μάρτιο του 1987 (ανεστάλη η ισχύς του την περίοδο Ιουνίου 1988 - Μαρτίου 1989).
Πηγές
Αιτή Κατηγορία:Εθνικά σύμβολα της Αϊτής
Προσιμιίδες
thumb|right|200px|Ο [[λεμούριος με δακτυλιδωτή ουρά (Lemur catta) ανήκει στην ομάδα Προσιμιίδες και συγκεκριμένα στην οικογένεια Λεμουρίδες.]]
Προσιμιίδες (αγγλ. Prosimians) ή Προπίθηκοι ονομάζεται η ομάδα θηλαστικών που περιλαμβάνει όλα τα πρωτεύοντα που δεν είναι μαϊμούδες ή πίθηκοι. Αυτά μεταξύ άλλων, είναι οι λεμούριοι, τα άι-άι, οι γαλάγοι (ημιπίθηκοι) και οι τάρσιοι. Θεωρείται πως έχουν πιο πρωτόγονα χαρακτηριστικά από αυτά των μαϊμούδων και των πιθήκων. Οι προσιμιίδες είναι τα μόνα πρωτεύοντα που είναι ενδημικά στη Μαδαγασκάρη, και συναντώνται επίσης στην Ασία και την Αφρική. Με εξαίρεση του τάρσιους, όλα τα μέλη των σωζόμενων προσιμιίδων ανήκουν στην υποτάξη Στρεψίρρινοι. Επειδή οι τάρσιοι, και μερικά άλλα αφανισμένα μέλη των προσιμιίδων μοιράζονται έναν κοινό πρόγονο με τις μαϊμούδες και τους πιθήκους, οι προσιμιίδες ανήκουν σε μία παραφυλετική ομάδα και όχι σε έναν κλάδο.
Ταξινομία
Οι προσιμιίδες θεωρούνταν μέχρι πρότινος ξεχωριστή υποτάξη της τάξης των Πρωτευόντων (υποτάξη Προσίμιοι). Αποδείχτηκε όμως πως αποτελούν παραφυλετική ομάδα, δηλαδή ο τελευταίος κοινός πρόγονος των προσιμιίδων ήταν προσιμιίδης αλλά είχε μη-προσιμιίδες απογόνους (μαϊμούδες, πιθήκους). Στη συνέχεια ακολουθεί λίστα με τις διαιρέσεις σε τάξεις και οικογένειες των Πρωτευόντων στις οποίες οι προσιμιίδες διακρίνονται με έντονα γράμματα.
Δείτε επίσης
Κατηγορία:Πρωτεύοντα
Αριέττα Μουτούση
Η Aριέττα Μουτούση (Παρίσι, 28 Μαρτίου 1957) είναι Ελληνίδα ηθοποιός.
114ο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών
To 114o Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών (αγγλικά: 114th United States Congress) ήταν η συνεδρίαση του νομοθετικού σώματος στην Ουάσινγκτον από τις 3 Ιανουαρίου 2015 έως τις 3 Ιανουαρίου 2017. Είναι το νομοθετικό σώμα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης των ΗΠΑ, αποτελούμενο από τη Γερουσία και τη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Αριέττα Μουτούση
Βιογραφία
Γεννήθηκε στο Παρίσι και ήρθε στην Ελλάδα όταν ήταν μόλις 4 ετών. Είναι απόφοιτος της Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου.
114ο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών
Στις 6 Ιανουαρίου 2015 ο πρόεδρος της Βουλής Τζον Μπένερ επανεξελέγη.
Μέλη της Γερουσίας
Άινταχο
Αριέττα Μουτούση
Βιογραφία
Είναι κόρη της ηθοποιού Νόνικας Γαληνέα και του νευρολόγου - ψυχιάτρου Νίκου Μουτούση. Έχει δύο αδερφές: την Αλεξία, με την οποία είναι δίδυμες, και την Αμαλία, που είναι γεννημένη το 1961 και είναι κι αυτή ηθοποιός, καθώς και ένα μικρότερο αδερφό από το δεύτερο γάμο του πατέρα της.
114ο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών
Μέλη της Γερουσίας
Άιοβα
Αλαμπάμα
Αλάσκα
Αρκάνσας
Βιρτζίνια
Βόρεια Καρολίνα
Βόρεια Ντακότα
Γιούτα
Ιλινόι
Ιντιάνα
Καλιφόρνια
Κάνσας
Κολοράντο
Κονέκτικατ
Λουιζιάνα
Μασαχουσέτη
Μέιν
Μέριλαντ
Μιζούρι
Μινεσότα
Μίσιγκαν
Μισισίπι
Μοντάνα
Νέα Υόρκη
Νέο Μεξικό
Νιου Τζέρσεϊ
Νιου Χάμσαϊρ
Νότια Καρολίνα
Νότια Ντακότα
Ντέλαγουερ
Όρεγκον
Ουαϊόμινγκ
Ουάσινγκτον
Ουισκόνσιν
Οχάιο
Πενσυλβάνια
Ρόουντ Άιλαντ
Τενεσί
Τέξας
Χαβάη
Παραπομπές
Κατηγορία:Κογκρέσο των ΗΠΑ
Νόμος του Γκράσμαν
Ο νόμος του Γκράσμαν, ο οποίος ονομάσθηκε από τον Χέρμαν Γκράσμαν που τον ανακάλυψε, είναι ένας φωνολογικός νόμος της αρχαίας ελληνικής και σανσκριτικής γλώσσας, ο οποίος δηλώνει ότι εάν σε μία λέξη ένα δασυνώμενο φωνήεν ή σύμφωνο ακολουθείται στην επόμενη συλλαβή από άλλο ένα δασυνώμενο σύμφωνο ή φωνήεν, τότε ένα από τα δασέα σύμφωνα θα χάσει την δασύτητά του.
Μερικά παραδείγματα του νόμου του Γκράσμαν:
Παραπομπές
Κατηγορία:Φωνολογία
Εθνόσημο της Αϊτής
Πηγές
Αιτή Κατηγορία:Εθνικά σύμβολα της Αϊτής
Εθνόσημο της Ανγκόλας
right|180px|thumb|Το σημερινό έμβλημα της Ανγκόλας Το έμβλημα της Ανγκόλας αντανακλά την πρόσφατη ιστορία της χώρας. Υπάρχει πληθώρα μαρξιστικών συμβόλων στο εθνόσημο.
Στο κέντρο βρίσκεται μια χατζάρα και μια τσάπα, που αντιπροσωπεύουν την επανάσταση, με την οποία η χώρα κατέκτησε την ανεξαρτησία της, αλλά και τη σημασίας των αγροτών. Επάνω και από τα δύο εμβλήματα βρίσκεται ένα αστέρι, το οποίο συναντάται σε πολλές σοσιαλιστικές εικόνες. Ο ανατέλλων ήλιος είναι το παραδοσιακό έμβλημα μιας νέας αρχής. Αυτά τα εμβλήματα περικλείονται σε έναν κύκλο, ο οποίος σχηματίζεται κατά το ήμισυ από ένα γρανάζι το οποίο συμβολίζει τους βιομηχανικούς εργάτες και κατά το άλλο μισό με ένα καφεόδεντρο με φύλλα καφέ, το οποίο συμβολίζει τη βιομηχανία καφέ. Στο κάτω μέρος βρίσκεται ένα ανοικτό βιβλίο, το οποίο συμβολίζει την εκπαίδευση. Ένα πανό υπάρχει από κάτω, που γράφει «Δημοκρατία της Ανγκόλας» στα πορτογαλικά.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Ανγκολα Κατηγορία:Εθνικά σύμβολα της Ανγκόλας
Μεγάλη Άρκτος
Η Μεγάλη Άρκτος (Λατινικά: ονομαστική Ursa Major, γενική Ursae Majoris αστρον. σύμβολο: UMa) είναι αστερισμός που σημειώθηκε στην αρχαιότητα από τον Πτολεμαίο και είναι ένας από τους 88 επίσημους αστερισμούς που θέσπισε η Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Είναι αειφανής στην Ελλάδα. Υπήρξε ανέκαθεν ο γνωστότερος αστερισμός, ως προς το τμήμα του με το χαρακτηριστικό σχήμα της «κατσαρόλας» ή το λεγόμενο «άροτρο». Ως ο τρίτος μεγαλύτερος σε έκταση αστερισμός, συνορεύει με οκτώ άλλους, που είναι οι εξής: Δράκων, Καμηλοπάρδαλις, Λυγξ, Μικρός Λέων, Λέων, Κόμη Βερενίκης, Θηρευτικοί Κύνες και Βοώτης.
Ονομασίες και ιστορία
Ως αρχή μπορεί κάποιος να ανατρέξει στους στίχους της Οδύσσειας, όπου αναφέρεται η Άρκτος,
«που κι Άμαξα τη λένε, που μόνο αυτή δε λούζεται στου ωκεανού το κύμα»
(στο μεταξύ όμως, χάρη στη μετάπτωση του γήινου άξονα, έχει απομακρυνθεί από τον βόρειο ουράνιο πόλο κι έτσι δεν είναι πλέον αειφανής αστερισμός από το μεγαλύτερο μέρος της Μεσογείου, ούτε ως προς το τμήμα της «κατσαρόλας»). Οι υπόλοιποι πολύ βόρειοι αστερισμοί δεν είχαν ακόμα εφευρεθεί την εποχή του Ομήρου και έτσι δικαιολογείται η λέξη «μόνο» του ομηρικού στίχου. Η ίδια ομηρική άποψη της Άρκτου απαντάται και κατά την περιγραφή της Ασπίδας του Αχιλλέως.
Τα ονόματα Lycaonia, Lycaonia Arctos προέρχονται από τον Λυκάονα, πατέρα της Καλλιστούς, ενώ το Dianae Comes επειδή οι Νύμφες ήταν ακόλουθοι της Αρτέμιδος. Ποιητικοί τίτλοι ήταν οι Virgo Nonacrina και Tegeaea Virgo, από τις πόλεις Νωνακρίς και Τεγέα της Αρκαδίας. Τα Parrhasis, Parrhasia Virgo, Parrhasides Stellae από μια αρχαία φυλή, με πιθανή την επίδραση του φοινικικού Parrasis (= «Οδηγός Αστήρ», ομόρριζο με το Pharashah των Εβραίων). Ο Σοφοκλής στον Οιδίποδα αποκαλεί τη Μεγάλη Άρκτο «Αρκάδιον αστέρα», από την πατρίδα της Καλλιστούς. Υπάρχουν εξάλλου και πανάρχαια αργυρά νομίσματα από τη Μαντίνεια φέροντα άρκτο ως μητέρα. Η τελείως διαφορετική εκδοχή του Αράτου προέρχεται από πανάρχαια παράδοση της Νάξου, κατά την οποία οι Άρκτοι ήταν οι Κρητικές τροφοί του βρέφους Δία, που στη συνέχεια υψώθηκαν στους ουρανούς για την αφοσίωση στο καθήκον τους. Από αυτή την εκδοχή έχουμε το Cretaeae sive Arctoe του Γερμανικού. Μεταγενέστερη μεταλλαγή αντικαθιστά τις τροφούς με τις Κρητικές Νύμφες Ελίκη και Μέλισσα. Τα Έλιξ και Ελίκη απαντούν ως ονόματα για τον ίδιο τον αστερισμό, επειδή «ελίσσεται» γύρω από τον πόλο (Απολλώνιος ο Ρόδιος). Αλλά ο Γερμανικός, όπως και ο Υγίνος, χρησιμοποιούν και τους αρσενικούς τύπους Ursus και Arctus.
Η εβραϊκή λέξη Ash ή Ayish στο Βιβλίο του Ιώβ (θ΄9, λη΄32), αναφερόμενη μάλλον στο τετράγωνο της Μεγάλης Άρκτου ως, υποτίθεται, νεκροφόρο τράπεζα, μεταφράσθηκε σε «Πλειάς» και «Έσπερος» από τους Εβδομήκοντα, και... Αρκτούρος στις δυτικές μεταφράσεις. Αλλά στη συνέχεια οι Εβραίοι υιοθέτησαν το ελληνικό όνομα ως Dobh, οι Φοίνικες ως Dub και οι Άραβες ως Al Dubb al Akbar (= η Μεγάλη Αρκούδα). Το περίεργο είναι ότι και Ινδιάνοι της Αμερικής αποκαλούσαν την «κατσαρόλα» αρκούδα (Okuari και Paukunawa στις γλώσσες τους), παρά το ότι ελάχιστα μοιάζει στο ζώο, όπως μαρτυρείται από τους Λε Κλερκ (1691), Cotton Mather (1712) κ.ά.. Τουλάχιστον η απίθανα μακριά για αρκούδα ουρά ήταν γι´αυτούς «Οι Τρεις Κυνηγοί» ή «Ο Κυνηγός με τα δύο σκυλιά του», που κυνηγούσαν την αρκούδα.
Το υπερβολικό μήκος της ουράς αιτιολογείται ως εξής από τον Thomas Hood τον 15ο αιώνα με διαλογικό διδακτικό τρόπο:
Μία πιθανή ερμηνεία της συσχετίσεως με αρκούδα είναι ότι στα Σανσκριτικά, μητέρα των ινδοευρωπαϊκών γλωσσών, η λέξη Riksha σημαίνει σε δύο διαφορετικά γένη «αρκούδα» και «άστρο» (ή «λαμπρό»). Επίσης, ως ρήμα, «λάμπω». Παρατηρούμε ότι σε λαούς που δεν χρησιμοποιούν ινδοευρωπαϊκές γλώσσες υπάρχει απόκλιση από την αρκούδα, π.χ. στη Συρία η Μεγάλη Άρκτος ήταν αγριόχοιρος, στους Λάπωνες Sarw (τάρανδος) και στη Φινλανδία η προφορική παράδοση θέλει τους αστέρες των δύο Άρκτων, ιδίως τον Πολικό, να παριστάνουν νεαρές και όμορφες παρθένες με υψηλή δεξιότητα στο γνέσιμο και στην ύφανση. Πάντως, το μεγάλο Φινλανδικό έπος Καλεβάλα δίνει μεγάλη σημασία στη Μεγάλη Άρκτο, την οποία αποκαλεί Otawa.
Ως προς την, παράλληλη με την Άρκτο, χρήση του ονόματος «Άμαξα», ο Άρατος παραθέτει ότι η λέξη προέρχεται από το άμα = «μαζί» και το άξων (ο γήινος άξονας). Η «άμαξα» επομένως είναι ο αστερισμός του οποίου οι αστέρες περιφέρονται όλοι μαζί γύρω από έναν άξονα, εκείνον που περνά από τον Βόρειο Ουράνιο Πόλο (πρβλ. και τον σανσκριτικό θεό Akshivan, τον «Οδηγό του Άξονος»). Πολύ αργότερα, όταν η άμαξα έχει πια πάρει την έννοια του κάρρου, ο Ησύχιος δίνει το όνομα Άγαννα, από το «άγειν» αλλά και από το ακκαδικό Aganna / Akanna = «Κύριος των Ουρανών» για τους αστέρες της Άμαξας. Παρόμοια ηχεί και η εβραϊκή λέξη για την άμαξα, Ajala, που αναφέρεται για τον αστερισμό από τον Aben Ezra. Οι Ρωμαίοι βέβαια μετέφρασαν και αυτή τη σημασία ως Currus, Plaustrum, Plostrum magnum, Plaustra Parrhasis. Επιστρέφουμε έτσι, με τα Stori Vagn / Karls Vagn των Σκανδιναβών, στο βορειοευρωπαϊκό-αγγλοσαξονικό Charle's Wain. Αυτός ο Karl ήταν αρχικά ο Θωρ, ο βασιλιάς των θεών και άρα αντίστοιχος του Δία. Κάποτε ήταν και η Άμαξα του Όντιν, του πατέρα του Θωρ. Αλλά στο Charle's Wain οι Αγγλοσάξονες εννοούν τον Καρλομάγνο. Στους νεότερους χρόνους βέβαια ο απλός γερμανικός λαός άρχισε να αποκαλεί τη Μεγάλη Άρκτο απλώς Himmel Wagen, το άρμα με το οποίο ο Προφήτης Ηλίας ταξίδεψε στους ουρανούς. Εντελώς όμοιο και το πολωνικό Woz Niebeski (= Ουράνια Άμαξα).
Επίσης, συχνή αγγλική λαϊκή ονομασία για την Μεγάλη Άρκτο (πάντα το τμήμα της «κατσαρόλας») είναι «το Αλέτρι» (the Plough), που αντικατοπτρίζεται στη νεοελληνική λαϊκή ονομασία για τον αστερισμό: Αλετροπόδι. Ο J.F. Hewitt βλέπει το όνομα «Ουράνιο Αλέτρι» ακόμα και στην προϊστορική Ινδία. Ωστόσο, το συνηθέστερο λαϊκό όνομα έως σήμερα στις ΗΠΑ είναι Big Dipper (= Μεγάλη Κουτάλα), μολονότι πιο επιτυχημένο είναι το παλαιότερο Butcher's Cleaver (ο Μπαλτάς του Χασάπη). Στη Γαλλία ο λαός την ονομάζει Casserole (κατσαρόλα).
Τα περσικά ονόματα του αστερισμού ήταν Hafturengh, Heft Averengh ή Heft Rengh, διευκρινιζόμενα από το Mihin (= μεγάλη). Στην αρχαία Αίγυπτο ήταν ο Μηρός του ταύρου ή η Κνήμη, όπως και αναπαρίσταται στην πλανισφαίρα Δενδερά και στον ναό του Εντφού. Στο Βιβλίο των Νεκρών διαβάζουμε: «ο αστερισμός του Μηρού στον βόρειο ουρανό». Και έτσι αναφέρεται σε επιγραφές στους τάφους των βασιλέων. Οι αστέρες του, ειδικότερα κάποιος από αυτούς, ονομάζονταν «μεσχέτ» και αντιπροσώπευαν τον κακό κόκκινο θεό Σηθ, στην πρωταρχική μορφή τον σκύλο του Σηθ ή τον Τυφώνα. Στην ελληνιστική εποχή, όταν η Αίγυπτος επηρεάσθηκε από την Ελλάδα, η δική μας Άμαξα θεωρήθηκε ως η Άμαξα του Όσιρι.
Ο Αλ Μπιρούνι αφιέρωσε ολόκληρο κεφάλαιο του έργου του για την Ινδία στα 7 άστρα της «κατσαρόλας», που εκεί ονομάζονταν Saptar Shayar, οι Επτά Ερημίτες, με την ευσεβή γυναίκα Al Suha (τον αστέρα Αλκόρ), όλοι υψωθέντες σε πολύ υψηλότερο μέρος από τους υπόλοιπους αστέρες, «κοντά στον Vas, στην αγνή γυναίκα Vumdhati». Η Varaha Mihira γράφει: ''«Η βόρεια περιοχή είναι διακοσμημένη με αυτά τα άστρα όπως μια όμορφη γυναίκα στολίζεται με ένα περιδέραιο μαργαριταριών ή λευκών ανθέων λωτού όμορφα πλεγμένων. Έτσι στολισμένα, είναι σαν παρθένες που χορεύουν και περιφέρονται γύρω από τον πόλο.»''
Στην Κίνα οι Tsei Sing, οι Επτά Αστέρες της «κατσαρόλας», ήταν γνωστοί ως «η Κυβέρνηση» ή Pih Tow, το Βόρειο Μέτρο. Κατά τον αστρονόμο John Reeves οι 4 αστέρες του τετραπλεύρου ήταν ο Tien Li, ο Ουράνιος Λόγος, ενώ ο Βρετανός ιεραπόστολος Joseph Edkins στο έργο του Religion in China γράφει ότι θεωρούσαν το τετράπλευρο ως την κατοικία της Tow Moo, θεάς των Ταοϊστών.
Κατά τις ιουδαιο-χριστιανικές αναπαραστάσεις των ουράνιων μορφών (κυρίως 17ος αιώνας) η Μεγάλη Άρκτος προσομοιώθηκε από τον Ιούλιο Σίλερ με τον Αρχάγγελο Μιχαήλ και από τον Καίσιο με μια από τις αρκούδες που έστειλε ο Ελισαίος να τιμωρήσουν τους διώκτες του ή με το άρμα που έδωσε ο Φαραώ στον Ιωσήφ.
Στη νεότερη ελληνική λαϊκή παράδοση, η Μεγάλη Άρκτος ονομάζεται Αναποδοκάραβο από την ομοιότητά της με ανάποδο καράβι: Οι 4 αστέρες του τραπεζίου της παριστούν το κύτος του πλοίου και οι τρεις της ουράς τον πρόβολό του.
Ο Άγγλος ποιητής Έντμουντ Σπένσερ (1552-1599) δείχνει τη χρήση της Μεγάλης Άρκτου ως ουράνιου ρολογιού: "By this the northern wagoner had set / His sevenfold teme behind the steadfast starre". Η από τον Όμηρο χρονολογούμενη χρήση της στη ναυτιλία συνεχίσθηκε και στις ερήμους της Αραβίας, «μέσα από τις οποίες οι ταξιδιώτες κατευθύνουν από τις Άρκτους την πορεία τους, με τον ίδιο τρόπο που γίνεται στη θάλασσα» (Διόδωρος ο Σικελιώτης). Ο Σοφοκλής γράφει κάτι παρόμοιο, υποστηρίζοντας ότι η Άρκτος κατευθύνει τους ταξιδιώτες γενικά.
Οι αστρολόγοι της εποχής του Σαίξπηρ όμως απέδιδαν στη Μεγάλη Άρκτο κακές επιδράσεις, και ο Εδμόνδος στον Βασιλιά Ληρ λέει ειρωνικά πως «η γέννησή μου συνέβη κάτω από τη Μεγάλη Άρκτο, έτσι έπεται ότι είμαι σκληρός και λάγνος».
Η Αρκτική περιοχή της Γης ονομάσθηκε έτσι από το γεγονός ότι οι Άρκτοι εκεί φαίνονται όλη την πολική νύκτα να περιφέρονται γύρω από το ζενίθ. Στη συνέχεια, η αντιδιαμετρική περιοχή ονομάσθηκε Ανταρκτική ή Ανταρκτίδα.
Αξιοσημείωτα στον αστερισμό
- Ο αστέρας 47 Μεγάλης Άρκτου, με φαινόμενο μέγεθος 5,10 και φασματικό τύπο G0V, έχει έναν εξωηλιακό πλανήτη, σε μέση απόσταση από αυτόν 314 εκατομμύρια χιλιόμετρα και με περίοδο περιφοράς 1.098 γήινες ημέρες, ενώ το όλο σύστημα απέχει από εμάς 45,93 έτη φωτός και απομακρύνεται με ταχύτητα 12,6 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Η μάζα του πλανήτη είναι 2,4 ως 7 φορές μεγαλύτερη από τη μάζα του Δία, ενώ του αστέρα 10% μεγαλύτερη εκείνης του Ήλιου. Είναι από τους πρώτους εξωηλιακούς πλανήτες που ανακαλύφθηκαν, καθώς ανακαλύφθηκε το 1996.
- Στις αρχές του 21ου αι. ανακαλύφθηκε και άλλος εξωηλιακός πλανήτης στη Μεγάλη Άρκτο, περί τον αστέρα HD 89744 (φαινόμενο μέγεθος 5,74 και φασματικός τύπος F7V, από τους θερμότερους με πλανήτη) και σε μέση απόσταση από αυτόν 132 εκατομμύρια χιλιόμετρα, αλλά σε τροχιά μεγάλης εκκεντρότητας (0,7) και περίοδο περιφοράς 256 γήινες ημέρες. Το όλο σύστημα απέχει από εμάς 130 έτη φωτός. Η μάζα του πλανήτη είναι περίπου δεκαπλάσια αυτής του Δία.
- Ο αστέρας Λαλάντ 21185 (Lalande 21185 ή αλλιώς HD 95735), νάνος αστέρας φασματικού τύπου Μ2. Πρόκειται για τον έκτο κοντινότερο αστέρα στη Γη ανάμεσα στα δισεκατομμύρια του νυκτερινού ουρανού (ή για τον τέταρτο πλησιέστερο αστέρα, όταν λογαριάζει κανείς τον Άλφα του Κενταύρου ως μεμονωμένο αστέρα και όχι ως σύστημα αποτελούμενο από τρεις αστέρες).
- Ο δωδεκάτου μεγέθους αστέρας Giclas 196-3, σε απόσταση 70 έτη φωτός, είναι νεαρό διπλό σύστημα ερυθρού και φαιού νάνου. Η ηλικία τους εκτιμάται σε 100 εκατομμύρια έτη. Διαχωρισμός 350 AU ή 16΄΄. Η μάζα του φαιού νάνου υπολογίζεται σε 25 μάζες Δία.
- Ο δι´εκλείψεων μεταβλητός αστέρας W Μεγάλης Άρκτου (W UMa) (φαινόμενο μέγεθος 7,75 ως 8,48, δηλαδή ορατός και με κιάλια) έδωσε το όνομά του σε ολόκληρη την κατηγορία των «διπλών συστημάτων σε επαφή», που αποτελούνται από δύο αστέρες που περιφέρονται ταχύτατα περί το κοινό κέντρο μάζας τους και τους συνδέει ένας «λαιμός» της ύλης τους. Η φυγόκεντρος δύναμη αποτρέπει τη συνένωσή τους σε ένα σώμα από τη βαρύτητα.
- Το πλανητικό νεφέλωμα M97 (ή NGC 3587) έχει φαινόμενο μέγεθος 9,9 και είναι γνωστό στους ερασιτέχνες αστρονόμους ως «Νεφέλωμα της Κουκουβάγιας» εξαιτίας του χαρακτηριστικού του σχήματος. Η απόστασή του από τη Γη υπολογίζεται σε 2.600 έτη φωτός. Στο ίδιο πεδίο φαίνεται και ο γαλαξίας Μ108.
- Η Μεγάλη Άρκτος είναι γνωστή και για τους φωτεινούς της γαλαξίες (συνολικά περίπου 50 παρατηρούνται και με ερασιτεχνικά τηλεσκόπια). Οι κυριότεροι είναι:
Κίτρινη φυλή
Ο όρος κίτρινη φυλή χρησιμοποιείται για να καλύψει εθνολογικά μια ομάδα διαφόρων εθνοτικών πληθυσμών στην Ασία, τη Βόρεια Αμερική, τη Νότια Αμερική και τα Νησιά του Ειρηνικού (με ορισμένες εξαιρέσεις).
Τα άτομα σε αυτούς τους πληθυσμούς συχνά μοιράζονται ορισμένα συναφή φαινοτυπικά χαρακτηριστικά, όπως επικάνικες πτυχές. Σήμερα δεν χρησιμοποιείται ευρέως από τους ανθρωπολόγους, καθώς η εγκυρότητα και η χρησιμότητά στην ταξινόμηση θεωρείται εξαιρετικά αμφισβητήσιμη.
Οι επικονιακές πτυχές και οι λοξές οπές του πεβούμπρα είναι κοινές μεταξύ των ατόμων της κίτρινης φυλής. Η έννοια αυτή εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ως ακατάλληλη για κατηγοριοποίηση εθνοτικής ή φυλετικής προέλευσης, παρόλο που η χρήση της, ακόμη και αυτή καθαυτή, στην ανθρωπολογία έχει κριθεί υπερβολικά ασαφής καθώς ο όρος καλύπτει μια πολύ μεγάλη και ποικίλη ομάδα φαινοτύπων.
Κατηγορία:Εθνολογία
Ολλανδία
Η Ολλανδία (ολλανδικά: Nederland, ), επίσημα Κάτω Χώρες, είναι το ευρωπαϊκό τμήμα του Βασιλείου των Κάτω Χωρών (ολλανδικά: Koninkrijk der Nederlanden). Είναι πυκνοκατοικημένη χώρα που βρίσκεται στη Δυτική Ευρώπη, με τρεις μικρές νησιωτικές περιοχές στην Καραϊβική. Το 2023, είχε συνολικό πληθυσμό: 17.866.118 κατοίκους.
Η χώρα, που αποκαλείται στα ολλανδικά Nederland και κυριολεκτικά σημαίνει Κάτω Χώρες, επηρεάζεται από το γεγονός ότι περίπου το 1/4 της χώρας βρίσκεται κάτω από τη στάθμη της θάλασσας, με μόνο το 50% της γης να υπερβαίνει το ένα μέτρο πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Οι περισσότερες από τις περιοχές που βρίσκονται κάτω από το επίπεδο της θάλασσας, είναι τεχνητές, ενώ 3.000 χιλιόμετρα φραγμάτων προστατεύουν τη χώρα. Από τα τέλη του 16ου αιώνα, μεγάλες περιοχές (πόλντερ) έχουν ανακτηθεί από τη θάλασσα και τις λίμνες, ενώ ανέρχονται σχεδόν στο 17% της τρέχουσας μάζας γης της χώρας. Με πυκνότητα πληθυσμού περί τους 510 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο (Ιούλιος 2016), χωρίς να περιλαμβάνονται οι περιοχές με νερό, η Ολλανδία είναι μια πολύ πυκνοκατοικημένη χώρα. Μόνο το Μπανγκλαντές, η Νότια Κορέα και η Ταϊβάν έχουν μεγαλύτερο πληθυσμό και υψηλότερη πυκνότητα πληθυσμού. Παρ' όλα αυτά, η Ολλανδία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας τροφίμων και γεωργικών προϊόντων στον κόσμο, μετά τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτό οφείλεται εν μέρει στη γονιμότητα του εδάφους και στο ήπιο κλίμα.
Η Ολλανδία είναι η τρίτη αρχαιότερη χώρα στον κόσμο που έχει εκλεγμένο κοινοβούλιο, ενώ από το 1848 κυβερνάται ως Βασιλευομένη Κοινοβουλευτική Δημοκρατία, οργανωμένη ως ενιαίο κράτος. Η Ολλανδία έχει μακρά ιστορία όσον αφορά την κοινωνική ανοχή και θεωρείται γενικά ως μια φιλελεύθερη χώρα, αφού νομιμοποίησε την άμβλωση, την πορνεία και την ευθανασία, διατηρώντας παράλληλα μια προοδευτική πολιτική για τα ναρκωτικά. Το 2001, έγινε η πρώτη χώρα στον κόσμο που νομιμοποίησε το γάμο ατόμων του ίδιου φύλου.
Αψβουργικές Κάτω Χώρες (1519 - 1581)
thumb|200px|left|Η καθημερινή ζωή κατά τη «χρυσή εποχή» της Ολλανδίας Η ευρύτερη περιοχή της σημερινής Ολλανδίας, μαζί με το σημερινό Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και όμορα εδάφη, αναφέρεται ως μέρος των Δεκαεπτά Επαρχιών των Κάτω Χωρών, κατά τη βασιλεία του Καρόλου του Ε΄, Άγιου Ρωμαίου Αυτοκράτορα και βασιλιά της Ισπανίας κατά τον 16ο αιώνα. Το 1568 είναι η αρχή του ογδοηκονταετούς πολέμου μεταξύ των επαρχιών αυτών και της Ισπανίας για τα κυριαρχικά δικαιώματα σε αυτές. Το 1579, το βόρειο τμήμα των δεκαεπτά επαρχιών σχημάτισε την Ένωση της Ουτρέχτης, η οποία ουσιαστικά αποτέλεσε μία συμφωνία αλληλοϋποστήριξης μεταξύ τους στην άμυνα απέναντι στον ισπανικό στρατό. Η Ένωση της Ουτρέχτης αναφέρεται και ως το πρώτο ιστορικό σημείο εμφάνισης των Κάτω Χωρών ως ξεχωριστή θεσμική οντότητα. Το 1581 οι βόρειες επαρχίες υιοθέτησαν τη Δήλωση της Άρνησης, με την οποία διακήρυξαν την ανεξαρτησία τους και αποκήρυξαν τον Φίλιππο τον Β΄ της Ισπανίας. Ο αγώνας των Ολλανδών ενάντια στους Ισπανούς επηρέασε τη βασίλισσα Ελισάβετ η Α΄ της Αγγλίας, η οποία το 1585 υπέγραψε συνθήκη μαζί τους με την υπόσχεση αποστολής στρατού για την υποστήριξή τους στον πόλεμο για την ανεξαρτησία τους. Το Δεκέμβριο του ίδιου έτους, σχεδόν 7.500 στρατιώτες έφτασαν στην Ολλανδία από την Αγγλία κάτω από τις διαταγές του Ρόμπερτ Ντάντλεϊ, πρώτου κόμη του Λέστερ. Ο αγγλικός στρατός όμως αναλώθηκε σε ανώφελες εκστρατείες στην ευρύτερη περιοχή, χωρίς να έχει κάποιο ουσιαστικό αντίκτυπο στην ολλανδική εξέγερση. Ο Ντάντλεϊ επέστρεψε το 1586 στην Ολλανδία με στρατό, αλλά ούτε και τότε συνεισέφερε σε κάποιο σημαντικό αποτέλεσμα. Ο Φίλιππος ο Β΄ της Ισπανίας, γιος του Καρόλου του Ε΄, δεν ήταν διατεθειμένος να παραδώσει τις Κάτω Χώρες και ο πόλεμος συνεχίστηκε μέχρι και το 1648, όταν ο βασιλιάς Φίλιππος ο Δ΄ τελικά αναγνώρισε την ανεξαρτησία των επτά βορειοδυτικών επαρχιών της περιοχής με τη συνθήκη ειρήνης του Μίνστερ. Τμήματα των νότιων επαρχιών παρέμειναν στην κατοχή των Ολλανδών και έτσι αποτέλεσαν και αυτά μέρος του νέου ανεξάρτητου κράτους.
Ολλανδική Δημοκρατία (1581–1795)
Μετά την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας τους οι επαρχίες Ολλανδία, Ζηλανδία, Χρόνινγκεν, Φρίσλαντ, Ουτρέχτη, Οφεράισσελ και Χέλρε σχημάτισαν μία συνομοσπονδία γνωστή ως η Δημοκρατία των Επτά Ενωμένων Κάτω Χωρών. Όλες οι επαρχίες παρέμειναν αυτόνομες και είχαν τη δική τους κυβέρνηση, την πολιτεία της επαρχίας, όπως έμεινε γνωστή. Η κυβέρνηση της συνομοσπονδίας και οι ύπατοι κυβερνήτες των επαρχιών είχαν έδρα τη Χάγη, ενώ αποτελούνταν από αντιπροσώπους των μελών της συνομοσπονδίας. Η αραιοκατοικημένη περιοχή Ντρέντε ήταν μέρος της δημοκρατίας, αν και δεν θεωρούνταν επαρχία. Η Ντρέντε είχε τους δικούς τους αξιωματούχους, αλλά ο κυβερνήτης της διορίζονταν από τους ύπατους κυβερνήτες. Παράλληλα, η δημοκρατία κατείχε και ορισμένες περιοχές εκτός των παραδοσιακών συνόρων των επαρχιών, γνωστές ως Γενικές Εκτάσεις, οι οποίες διοικούταν απευθείας από τους ύπατους κυβερνήτες, χωρίς δικούς τους αντιπροσώπους ή εξουσία. Η πλειοψηφία των περιοχών αυτών είχε καταληφθεί από τους Ολλανδούς κατά τη διάρκεια του ογδοηκονταετούς πολέμου και κατοικούνταν κυρίως από καθολικούς. Οι περιοχές αυτές αποτελούσαν μια ουδέτερη ζώνη ανάμεσα στη δημοκρατία και τις νότιες Κάτω Χώρες.
Η ολλανδική αυτοκρατορία αναπτύχθηκε και σταδιακά εξελίχθηκε σε μια από τις μεγαλύτερες ναυτικές και οικονομικές δυνάμεις του 17ου αιώνα. Στην ονομαζόμενη ολλανδική Χρυσή Εποχή ιδρύθηκαν αποικίες και εμπορικοί σταθμοί σε όλο τον κόσμο. Η εγκατάσταση των Ολλανδών στη βόρεια Αμερική ξεκίνησε με την ίδρυση του οικισμού Νέο Άμστερνταμ στο νότιο άκρο του Μανχάταν το 1614. Οι Ολλανδοί ίδρυσαν την Αποικία του Ακρωτηρίου στη Νότια Αφρική το 1652. Μέχρι το 1650 ο ολλανδικός στόλος αριθμούσε 16.000 εμπορικά πλοία, ενώ παράλληλα ο πληθυσμός αυξήθηκε σε περίπου 2 εκατομμύρια από 1,5 μέσα στον 17ο αιώνα.
Πολλοί ιστορικοί και οικονομολόγοι θεωρούν την Ολλανδία ως την πρώτη καπιταλιστική χώρα στην παγκόσμια ιστορία. Στην πρώιμη σύγχρονη Ευρώπη, η Ολλανδία είχε την πιο πλούσια εμπορική πόλη, το Άμστερνταμ, και το πρώτο πλήρως λειτουργικό χρηματιστήριο. Η εφευρετικότητα των εμπόρων οδήγησε στη θεσμοθέτηση κεφαλαίου ασφάλισης και σύνταξης, καθώς και σε λιγότερο ευχάριστα φαινόμενα, όπως στο φαύλο οικονομικό κύκλο, την πρώτη παγκόσμια πληθωριστική φούσκα, τη μανία της τουλίπας μεταξύ 1636 και 1637 και στον πρώτο παγκόσμιο τυχοδιώκτη του χρηματιστηρίου, ο οποίος κατέβαζε τις τιμές των μετοχών πουλώντας για να τις αγοράσει ξανά με χαμηλότερη τιμή. Η δημοκρατία έπεσε σε γενική παρακμή στα τέλη του 18ου αιώνα με τον έντονο οικονομικό ανταγωνισμό από την Αγγλία και συνεχείς εσωτερικές προστριβές ανάμεσα στις δύο κύριες πολιτικές ομάδες της χώρας, τους ρεπουμπλικάνους και τους βασιλικούς.
Τον 17ο αιώνα συνεχίστηκαν οι διαμάχες με την Αγγλία για ανταγωνιστικές αποικίες και εμπορικούς σταθμούς σε όλο τον κόσμο. Οι Ολλανδοί είχαν ιδρύσει αποικίες φυτειών κατά μήκος των ακτών και των ποταμών της Γουιάνας στη νότια Αμερική, παράλληλα με τους Άγγλους. Μετά από συνεχόμενες διαμάχες, οι δύο χώρες κατέληξαν σε συμφωνία αποχώρησης των Άγγλων και παραχώρησης των εκτάσεών τους στους Ολλανδούς, με τη συνθήκη της Μπρέντα. Η συμφωνία προέβλεπε την ανταλλαγή των εκτάσεων με την αποικία των Ολλανδών στη βόρεια Αμερική, το Νέο Άμστερνταμ, έναν μικρό εμπορικό σταθμό, ο οποίος μετέπειτα εξελίχθηκε στη σημερινή Νέα Υόρκη.
Γαλλική κυριαρχία: 1795–1815
Στις 19 Ιανουαρίου του 1795, μία ημέρα μετά τη διαφυγή του κυβερνήτη Γουλιέλμου Ε΄ της Οράγγης στην Αγγλία, ανακηρύχθηκε η Δημοκρατία της Μπατάβια με στόχο την ένωση των Κάτω Χωρών σε ένα ενιαίο κράτος. Από το 1795 ως και το 1806 με το καθεστώς αυτό η Ολλανδία απέκτησε μία κρατική δομή παρόμοια με αυτή της τότε νεοσύστατης Η Πρώτη Γαλλική Δημοκρατία και η περίοδος της Γαλλικής Δημοκρατίας.
Με την άνοδο του Ναπολέοντα στην εξουσία της Γαλλίας, στις Κάτω Χώρες καθιερώθηκε το Βασίλειο της Ολλανδίας από το 1806 μέχρι το 1810, υποτελές στη Γαλλία με βασιλιά τον αδελφό του Ναπολέοντα, Λουδοβίκο Βοναπάρτη, με πλήρη έλεγχο των εξουσιών από τους Γάλλους. Για την ονομασία του βασιλείου αυτού χρησιμοποιήθηκε το όνομα της κύριας επαρχίας, της Ολλανδίας, το οποίο και καθιερώθηκε από τότε και στο εξής ως ταυτόσημο των Κάτω Χωρών. Το Βασίλειο της Ολλανδίας κάλυπτε την έκταση της σημερινής χώρας εκτός από την επαρχία του Λίμπουρχ και τμήματα της επαρχίας Ζέελαντ, τα οποία άνηκαν στη Γαλλία. Το 1807 προστέθηκαν στο βασίλειο η ανατολική Φρισία, πρότερη κτήση της Πρωσίας, και η περιοχή του Γιέβερ. Το 1809 όμως, μετά από μία αποτυχημένη Βρετανική εισβολή, η Ολλανδία υποχρεώθηκε να παραχωρήσει όλα τα εδάφη της νότια του Ρήνου στη Γαλλία.thumb|250px|left|Χάρτης των επτά Ηνωμένων ΕπαρχιώνΟ βασιλιάς Λουδοβίκος δεν ικανοποίησε τις προσδοκίες του Ναπολέοντα, καθώς υποστήριζε τα τοπικά συμφέροντα περισσότερο από τα γαλλικά, και υποχρεώθηκε σε παραίτηση το 1810. Τον διαδέχθηκε ο πεντάχρονος γιος του, Ναπολέοντας Λουδοβίκος Βοναπάρτης, ο οποίος βασίλεψε ως Λουδοβίκος ο Β΄ για δέκα μόλις ημέρες, αφού ο Ναπολέοντας δεν αναγνώρισε την εξουσία του στον θρόνο και κατέλαβε άμεσα την Ολλανδία, καταλύοντας το βασίλειο. Έτσι, οι Κάτω Χώρες έγιναν τμήμα της Γαλλικής Αυτοκρατορίας, στην οποία και παρέμειναν ως και το 1813, όταν, μετά την ήττα του στη μάχη της Λειψίας, ο Ναπολέοντας υποχρεώθηκε να αποσύρει τα στρατεύματά του από τη χώρα.
Ηνωμένο Βασίλειο των Κάτω Χωρών
thumb|250px|right|Χάρτης που απεικονίζει την παλαιά Ολλανδική Αυτοκρατορία, τον 18ο αιώνα. Ο Γουλιέλμος ο Α΄ των Κάτω Χωρών, γιος του τελευταίου κυβερνήτη Γουλιέλμου του Ε΄ της Οράγγης, επέστρεψε στην Ολλανδία το 1813 και ανακηρύχθηκε ισόβιος πρίγκιπας των Κάτω Χωρών, ενώ το 1815 ο τίτλος του εξελίχθηκε σε Βασιλιάς των Κάτω Χωρών.
Το Συνέδριο της Βιέννης το 1815 εγκαθίδρυσε το Ηνωμένο Βασίλειο των Κάτω Χωρών με την επέκταση της επικράτειάς του στο Βέλγιο, ώστε να δημιουργήσει μία ισχυρή κρατική οντότητα στα βόρεια σύνορα της Γαλλίας. Παράλληλα, ο Γουλιέλμος έγινε κληρονόμος του τίτλου του Μεγάλου Δούκα του Λουξεμβούργου. Έτσι, το Λουξεμβούργο παραχωρήθηκε στον Γουλιέλμο ως προσωπική ιδιοκτησία σε ανταλλαγή με τις κτήσεις του στη Γερμανία, δηλαδή στο Νασσάου-Ντίλενμπουργκ, το Ζίγκεν, το Χανταμάρ και το Ντιτς.
Ιχθύς Ιπτάμενος
Ο Ιπτάμενος Ιχθύς (λατινικά: Volans, συντομογραφία: Vol) είναι αστερισμός που σημειώθηκε για πρώτη φορά το 1603, από τους Keyser και Houtman στην Ουρανομετρία τους, και είναι ένας από τους 88 επίσημους αστερισμούς που θέσπισε η Διεθνής Αστρονομική Ένωση. Είναι νότιος αστερισμός αόρατος από την Ελλάδα. Συνορεύει με τους αστερισμούς Τρόπιδα, Οκρίβαντα, Δοράδα, Τράπεζα και Χαμαιλεόντα. Η αρχική λατινική και διεθνής ονομασία ήταν Piscis Volans, δηλαδή το ιπτάμενο ψάρι, το χελιδονόψαρο. Οι Ροδόλφειοι Πίνακες ωστόσο τον ονομάζουν Passer (σπουργίτι), και ως τέτοιος μεταφράσθηκε στην Κίνα (Fe Yu). Ο Ιούλιος Σίλερ και ο Καίσιος συνδύασαν τους αστέρες της Δοράδος με εκείνους του Ιπταμένου Ιχθύος και σχημάτισαν τη μορφή του Άβελ από τη Γένεση. Κατά μία καταμέτρηση, ο Ιπτάμενος Ιχθύς έχει 46 αστέρες ορατούς με γυμνό μάτι.
Ολλανδία
Ηνωμένο Βασίλειο των Κάτω Χωρών
Η μεγαλύτερη ολλανδική αποικία εκείνη την περίοδο στο εξωτερικό ήταν η Αποικία του Ακρωτηρίου, η οποία είχε ιδρυθεί από τον Γιαν βαν Ρίμπεκ για λογαριασμό της Ολλανδικής Εταιρίας των Ανατολικών Ινδιών το 1652 στην Πόλη του Ακρωτηρίου. Ο Πρίγκηπας του Οράνιε συναίνεσε στην κατάληψη και έλεγχο της αποικίας από τους Βρετανούς το 1788. Η Ολλανδία είχε και άλλες αποικίες, αλλά το Ακρωτήριο ήταν η πολυπληθέστερη, με τις Ολλανδικές Ανατολικές Ινδίες (σημερινή Ινδονησία) και το Σουρινάμ να ακολουθούν. Αυτές οι αποικίες αρχικά διοικούνταν από την Ολλανδική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών και αντίστοιχα την Ολλανδική Εταιρία των Δυτικών Ινδιών, οι οποίες ήταν συλλογικές ιδιωτικές επιχειρήσεις. Τρεις αιώνες αργότερα οι εταιρίες αυτές είχαν οικονομικά προβλήματα και οι περιοχές που διοικούσαν πέρασαν στον έλεγχο της Ολλανδικής κυβέρνησης το 1815 και το 1791 αντίστοιχα. Τότε μόνο έγιναν και τυπικά επίσημα αποικίες.
Ιχθύς Ιπτάμενος
Οι φωτεινότεροι αστέρες
Επειδή όλοι οι αστέρες του Ιπταμένου Ιχθύος είναι αμυδροί, τετάρτου μεγέθους και κάτω, και ο αστερισμός πολύ νότιος, κανένας τους δεν έχει δικό του ιδιαίτερο όνομα.
Ολλανδία
Ηνωμένο Βασίλειο των Κάτω Χωρών
Κατά την περίοδο της αποικιοκρατίας, η Ολλανδία εμπλεκόταν ιδιαίτερα στο εμπόριο σκλάβων. Οι Ολλανδοί άποικοι και ιδιοκτήτες φυτειών βασίζονταν στους αφρικανούς σκλάβους για τις καλλιέργειες καφέ, κακάο, ζαχαροκάλαμου και βαμβακιού κατά μήκος των διαφόρων ποταμών. Η μεταχείριση των σκλάβων ήταν ιδιαίτερα άσχημη και αρκετοί δραπέτευαν. Η δουλεία καταργήθηκε από την Ολλανδία στο Σουρινάμ το 1863, αλλά το σύνολο των σκλάβων δεν απελευθερώθηκε παρά μόνο μέχρι το 1873 μετά από μία υποχρεωτική δεκαετή περίοδο μετάβασης, κατά την οποία δούλευαν στις φυτείες για τον ελάχιστο μισθό και χωρίς βασανιστήρια. Με την επίσημη απελευθέρωση οι περισσότεροι έφυγαν από τις φυτείες και προτίμησαν να εγκατασταθούν στην κύρια πόλη του Σουρινάμ, το Παραμαρίμπο.
Κατά το 19ο αιώνα η Ολλανδία εκβιομηχανίστηκε σχετικά αργά σε σύγκριση με τις γειτονικές της χώρες, κυρίως λόγω της μεγάλης πολυπλοκότητας του εκσυγχρονισμού των υποδομών της, οι οποίες κύρια αποτελούνται από υδάτινες οδούς, αλλά και λόγω του σημαντικού ρόλου της αιολικής ενέργειας στη βιομηχανία της χώρας.
Αν και η Ολλανδία παρέμεινε ουδέτερη κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, αναμείχθηκε ιδιαίτερα σε αυτόν. Ο κόμης Σλίφεν αρχικά είχε σχεδιάσει να καταλάβει την Ολλανδία κατά την προέλασή του στη Γαλλία. Το σχέδιο αυτό άλλαξε από τον Χέλμουτ φον Μόλτκε τον νεότερο, ώστε να διατηρηθεί η ολλανδική ουδετερότητα. Αργότερα, αυτή η ουδετερότητα αποδείχθηκε κρίσιμη για την επιβίωση της Γερμανίας μέχρι το εμπάργκο που ολοκληρώθηκε με την εισδοχή των ΗΠΑ και της Μεγάλης Βρετανίας το 1916, και την αδυναμία εισαγωγών από την Ολλανδία στα γερμανικά εδάφη. Παρ'όλα αυτά, οι Ολλανδοί παρέμειναν ουδέτεροι χρησιμοποιώντας τη διπλωματία τους και την ικανότητά τους στο εμπόριο.
Β' Παγκόσμιος Πόλεμος
thumb|300px|right|Το [[Ρότερνταμ μετά τις αεροπορικές επιδρομές της Λούφτβαφε το 1940. Η εκκλησία στο κέντρο είναι ο καθεδρικός ναός του Αγίου Λαυρεντίου]] Η Ολλανδία επιθυμούσε να παραμείνει ουδέτερη κατά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, όπως και στο παρελθόν, αλλά τα σχέδια των στρατών του Βελγίου, της Γαλλίας και της Μεγάλης Βρετανίας ήταν διαφορετικά. Χωρίς ενδοιασμούς, η ναζιστική Γερμανία εισέβαλε στην Ολλανδία λόγω της στρατηγικής της θέσης στις 10 Μαΐου του 1940, ως μέρος της εκστρατείας κατά των Συμμάχων. Η επίπεδη διαμόρφωση του εδάφους της χώρας διευκόλυνε την ανάπτυξη των γερμανικών στρατευμάτων και ο ολλανδικός στρατός υπέκυψε σε 4 μέρες, παρά την επίμονη αρχική αντίστασή του. Η κυβέρνηση της χώρας και η βασίλισσα εξορίστηκαν στο Λονδίνο.
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής και υπό τη διοίκηση του στυγνού Άρτουρ Ζάις-Ίνκβαρτ 100.000 Ολλανδοί Εβραίοι μεταφέρθηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Αρκετοί ήταν επίσης οι Ολλανδοί - περίπου 50.000, που κατετάγησαν εθελοντικά στην Ες Ες. Παρά το κόστος της κατοχής σε ζωές και χρήμα, η Ολλανδία είχε πολύ καλύτερη μεταχείριση από το ναζιστικό καθεστώς σε σχέση με χώρες της Ανατολής, καθώς οι Ολλανδοί θεωρούνταν από τους Γερμανούς «τευτονικός» λαός. Επιπλέον μιας και η Γερμανία δεν είχε αρκετά ισχυρό στόλο για να «σιγουρέψει» τις ολλανδικές αποικίες, όφειλε να φερθεί ήπια ώστε να πείσει τους Ολλανδούς να συνεργαστούν. Έτσι καθ'όλη τη διάρκεια της κατοχής ο προπολεμικός κρατικός μηχανισμός παρέμεινε άθικτος και οι Ολλανδοί ανώτεροι κρατικοί υπάλληλοι διεκπεραίωναν το πραγματικό κομμάτι της διοίκησης, με σχετικά μικρό αριθμό Γερμανών να επιβλέπει τη χώρα.
Η χώρα απελευθερώθηκε στις 5 Μαΐου 1945 με την παράδοση των τελευταίων γερμανικών στρατευμάτων στους Συμμάχους. Την ίδια περίοδο στην Ινδονησία, η οποία είχε τελέσει υπό ιαπωνική κατοχή κατά τη διάρκεια του Β' ΠΠ, ξεκινούσε ο αγώνας για την αποτίναξη του ολλανδικού αποικιοκρατικού ζυγού.
1945 - σήμερα
Το 2013 νέος βασιλιάς έγινε ο Γουλιέλμος Αλέξανδρος, μετά την παραίτηση της μητέρας του Βεατρίκης από το θρόνο.
Γεωγραφία και κλίμα
thumb|200px|right|Οι περιοχές της Ολλανδίας που είναι πάνω από το επίπεδο της θάλασσας thumb|right|Το φράγμα [[Άφσλαουτνταϊκ, αριστερά η Βόρεια Θάλασσα, δεξιά η Άισελμεερ]] Η Ολλανδία έχει έκταση 33.491 τ.χλμ. ξηράς και, αν ληφθεί υπ' όψιν και το 20% της θαλάσσιας έκτασης συνολική επιφάνεια: 41.526 τ.χλμ. Η μισή χώρα βρίσκεται λιγότερο από ένα μέτρο πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, ενώ το 1/4 κάτω από το επίπεδο της θάλασσας. Το ψηλότερο σημείο της χώρας είναι το Φάαλσερμπερχ (Vaalserberg) στα νότια της χώρας, στα σύνορα με το Βέλγιο και τη Γερμανία και έχει υψόμετρο μόλις 321 μέτρα. Το χαμηλότερο σημείο της χώρας βρίσκεται στο δήμο Νίουερκερκ αν ντεν Άισελ (Ολλανδικά: Nieuwerkerk aan den IJssel) και βρίσκεται 6,76 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, αποτελώντας έτσι το χαμηλότερο σημείο της Ευρώπης. Το τοπίο είναι γενικά πιο λοφώδες στα ανατολικά και νότια της χώρας.
Πολλά τμήματα της Ολλανδίας, όπως ολόκληρη η επαρχία Φλέβολαντ (Ολλανδικά: Flevoland) δεν ήταν πάντα στεριά αλλά θάλασσα που οι Ολλανδοί διεκδίκησαν. Τα μέρη που διεκδικήθηκαν από τη θάλασσα ονομάζονται Πόλντερ. Το 18,4% της συνολικής έκτασης της Ολλανδίας είναι υδάτινες επιφάνειες. Η λίμνη Άισελμεερ (IJsselmeer) χωρίζεται από τη θάλασσα με το φράγμα Άφσλαουτνταϊκ μήκους 29 χιλιομέτρων, το οποίο χτίστηκε το 1932. Οι σημαντικότεροι ποταμοί της χώρας είναι ο Ρήνος, ο Μάας και ο Σχέλντε. Η Ολλανδία είναι, επί της ουσίας, το δέλτα που δημιουργούν αυτά τα τρία ευρωπαϊκά ποτάμια. Εκτός από τη γεωγραφική τους σημασία, αυτά τα ποτάμια χωρίζουν τη χώρα -σε γενικές γραμμές- πολιτιστικά και θρησκευτικά σε βόρεια και νότια.
Το κλίμα είναι ωκεάνιο με δυτικούς ανέμους ως επί το πλείστον. Οι βροχές είναι άφθονες όλο τον χρόνο (εκτός του χειμώνα), ενώ οι θερμοκρασίες είναι σχετικά ήπιες το χειμώνα και δροσερές το καλοκαίρι. Χιονοπτώσεις συμβαίνουν κυρίως από τις αρχές Δεκεμβρίου έως και τα τέλη Φεβρουαρίου. Βροχές έχει όλο τον υπόλοιπο χρόνο και κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες. Οι θερμοκρασίες κυμαίνονται από -1,-2 έως 4-5 βαθμούς το χειμώνα και από 11-12 έως 20-22 βαθμούς το καλοκαίρι. Οι διαφορές θερμοκρασίας τόσο κατά το καλοκαίρι όσο και κατά και χειμώνα είναι σχετικά μικρές, και αυτό συμβαίνει διότι το χειμώνα ένα θερμό ρεύμα, το οποίο έρχεται κάθε χρόνο από τον κόλπο του Μεξικού, επηρεάζει τη θερμοκρασία της θάλασσας, με αποτέλεσμα να μην παγώνει σχεδόν ποτέ. Εάν δεν συνέβαινε αυτό, υπολογίζεται πως το Άμστερνταμ το χειμώνα θα είχε μέση θερμοκρασία γύρω στους -10 βαθμούς Κελσίου.
Δημογραφία
Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2019 του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ήταν 81,8 χρόνια (80,4 χρόνια οι άνδρες και 83,1 οι γυναίκες).
Γλώσσες
Στην Ολλανδία ομιλούνται επίσης κυρίως από μετανάστες τα τουρκικά και τα αραβικά από περίπου 192.000 και 100.000 κατοίκους αντίστοιχα, ακολουθούμενα από άλλες γλώσσες.
Θρησκείες
Η Ολλανδία, από παλιά χριστιανική χώρα, είναι σήμερα μία από τις πλέον αγνωστικιστικές χώρες. Περίπου το 40% των κατοίκων της δεν αυτοπροσδιορίζεται ως ακόλουθος καμίας θρησκείας. Υπάρχουν έτσι πολλοί άθεοι. Το υπόλοιπο 60% του πληθυσμού χωρίζεται περίπου ως εξής:
Οι καθολικοί βρίσκονται κυρίως στο νότιο τμήμα της χώρας, ενώ οι προτεστάντες στο βόρειο.
Δευτεροβάθμια εκπαίδευση
Η Δευτεροβάθμια εκπαίδευση, η οποία ξεκινά από την ηλικία των 12 ετών, είναι υποχρεωτική μέχρι την ηλικία των 16 ετών και προσφέρεται σε διάφορα επίπεδα. Τα δύο προγράμματα γενικής εκπαίδευσης που οδηγούν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι τα HAVO (πέντε χρόνια) και VWO (έξι έτη). Οι μαθητές εγγράφονται ανάλογα με τις ικανότητές τους, και αν και το VWO είναι πιο αυστηρό, τόσο το HAVO όσο και το VWO χαρακτηρίζονται ως επιλεκτικοί τύποι δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Το πρόγραμμα σπουδών του VWO προετοιμάζει τους μαθητές για το πανεπιστήμιο και μόνο το δίπλωμα VWO παρέχει πρόσβαση σε WO (ερευνητικά πανεπιστήμια). Το δίπλωμα HAVO είναι η ελάχιστη προϋπόθεση για την εισαγωγή στο HBO (πανεπιστήμια επαγγελματικής εκπαίδευσης). Τα δύο τελευταία χρόνια του ΗΑVO και τα τρία τελευταία χρόνια της VWO αναφέρονται ως δεύτερη φάση («tweede fase»), ή ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Κατά τη διάρκεια αυτών των ετών, οι μαθητές επικεντρώνονται σε μία από τις τέσσερις θεματικές δέσμες («profielen»), κάθε μια από τις οποίες εστιάζει σε μια συγκεκριμένη περιοχή μελέτης, επιπρόσθετα της ικανοποίησης των γενικών απαιτήσεων εκπαίδευσης. Κάθε δέσμη έχει σχεδιαστεί για να προετοιμάσει τους μαθητές για τα προγράμματα σπουδών στο τριτοβάθμιο επίπεδο. Ένας μαθητής που εγγράφονται στα VWO ή ΗΑVO μπορεί να επιλέξει από τις παρακάτω θεματικές δέσμες:
1) Επιστήμη και Τεχνολογίας («Natuur en Techniek»)
3) Οικονομικά και Κοινωνία («Economie en Maatschappij»)
4) Πολιτισμός και Κοινωνία («Cultuur en Maatschappij»)
Ανώτερη και Ανώτατη εκπαίδευση
Η τριτοβάθμια εκπαίδευση στην Ολλανδία προσφέρεται σε δύο τύπους ιδρυμάτων: ερευνητικά πανεπιστήμια («universiteiten» ή «Wetenschappelijk Onderwijs») και τα πανεπιστήμια επαγγελματικής εκπαίδευσης («Hogescholen» ή «Hoger Beroepsonderwijs»). Τα πρώτα περιλαμβάνουν γενικά πανεπιστήμια και πανεπιστήμια που ειδικεύονται στον τομέα της μηχανικής και της γεωργίας. Τα δεύτερα περιλαμβάνουν γενικά ιδρύματα και ιδρύματα που ειδικεύονται σε ένα συγκεκριμένο τομέα, όπως η γεωργία, καλές τέχνες και τέχνες του θεάματος, ή η κατάρτιση των εκπαιδευτικών.