Ντομπρόβα_Γκουρνίτσα
Ιστορία
Μετά τον τρίτο διαμελισμό της Πολωνίας (1795), η Ντομπρόβα προσαρτήθηκε στην Πρωσία και ενσωματώθηκε στη νεοσύστατη επαρχία της Νέας Σιλεσίας. Οι Πρώσοι ανακάλυψαν εδώ πλούσια κοιτάσματα άνθρακα και το πρώτο ανθρακωρυχείο ιδρύθηκε από τον Φρίντριχ Βίλχελμ φον Ρέντεν το 1796. Το 1799, δημιουργήθηκε ο πρώτος λεπτομερής χάρτης αυτής της περιοχής, στον οποίο παρουσιάζεται ένας οικισμός που ονομάζεται Stara Dąbrowa (Παλιά Ντομπρόβα). Βρισκόταν κατά μήκος ενός δρόμου από την Κρακοβία προς την Άνω Σιλεσία. Το ανθρακωρυχείο, που ιδρύθηκε από τον Φρίντριχ Ρέντεν, προσέλκυσε εργάτες και σύντομα δημιουργήθηκε ένας οικισμός γύρω από αυτό. Το 1807, η Ντομπρόβα ανακτήθηκε από τους Πολωνούς και συμπεριλήφθηκε στο βραχύβιο πολωνικό Δουκάτο της Βαρσοβίας και το 1815, μετά τη διάλυση του δουκάτου, έγινε μέρος της υπό ρωσικό έλεγχο Πολωνίας του Συνεδρίου. Το 1846, άνοιξε το ανθρακωρυχείο Τσιεσκόφσκι, το οποίο πήρε το όνομά του από τον Γιούζεφ Τσιεσκόφσκι. Το εργοστάσιο ψευδάργυρου Konstanty λειτούργησε ήδη από το 1823 και τα χαλυβουργικά έργα Huta Bankowa, τα οποία εξακολουθούν να λειτουργούν, κατασκευάστηκαν στο Ντομπρόβα Γκουρνίτσα το 1834. Το πρώτο δημοτικό σχολείο άνοιξε το 1820 και η πρώτη ρωμαιοκαθολική εκκλησία του Αγίου Αλεξάνδρου χτίστηκε τη δεκαετία του 1870. Κατά τη διάρκεια της Ιανουαριανής Εξέγερσης, τον Φεβρουάριο του 1863, η Ντομπρόβα καταλήφθηκε από τους Πολωνούς αντάρτες μετά τη νίκη τους στη Μάχη του Σοσνόβιετς εκεί κοντά. Το 1909 η γκμίνα της Ντομπρόβα Γκουρνίτσα ιδρύθηκε από τις τσαρικές αρχές. Παρόλο που ο πληθυσμός του έφτασε τους 30.000, οι Ρώσοι ήταν απρόθυμοι να χορηγήσουν καθεστώς πόλης στη Ντομπρόβα και έτσι παρέμεινε χωριό μέχρι τις 18 Αυγούστου 1916, όταν οι αυστριακές αρχές, οι οποίες κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο κατέλαβαν το νότιο τμήμα του Κογκρέσου της Πολωνίας, συμφώνησαν να ιδρύσουν την πόλη. Μετά τον πόλεμο, το 1918, η Πολωνία ανέκτησε την ανεξαρτησία και τον έλεγχο της πόλης. 15 ντόπιοι Πολωνοί πρόσκοποι σκοτώθηκαν σε αγώνες για την ανεξαρτησία της Πολωνίας το 1914-1920. Στη Δεύτερη Πολωνική Δημοκρατία, η Ντομπρόβα ανήκε στο Βοεβοδάτο Κιέλτσε. μικρογραφία|240x240εσ| Μνημείο για τους ντόπιους ανθρακωρύχους που δολοφονήθηκαν από τους Γερμανούς στο [[Στρατόπεδο συγκέντρωσης Άουσβιτς|Άουσβιτς.]] Το Σεπτέμβριο του 1939, στις αρχές του Β΄΄\ Παγκοσμίου Πολέμου, η Γερμανία εισέβαλε στην πόλη και λίγο αργότερα η γερμανική Einsatzgruppe I επιχείρησε στην πόλη και διέπραξε διάφορα εγκλήματα κατά του πολωνικού πληθυσμού. Επίσης, το Σεπτέμβριο του 1939, τα στρατεύματα της Βέρμαχτ πραγματοποίησαν σφαγή 14 Πολωνών προσκόπων από γειτονικά χωριά της σημερινής περιοχής Τουτσνάβα. Πολωνοί από τη Ντομπρόβα Γκουρνίτσα ήταν μεταξύ των θυμάτων σφαγών που διέπραξαν οι Γερμανοί σε άλλα μέρη, συμπεριλαμβανομένου του Σοσνόβιετς στις 4 Σεπτεμβρίου 1939 και του Τσελίνι στις 4 Ιουνίου 1940. Κάτω από τη γερμανική κατοχή η πόλη προσαρτήθηκε απευθείας στη Γερμανία και συμπεριλήφθηκε στην Επαρχία Άνω Σιλεσίας. Τουλάχιστον 14 Πολωνοί αστυνομικοί από τη Ντομπρόβα δολοφονήθηκαν από τους Ρώσους στη μεγάλη σφαγή του Κάτιν τους Απρίλιο-Μάιο του 1940. Περαιτέρω εκτελέσεις Πολωνών πραγματοποιήθηκαν από τους Γερμανούς κατά τη διάρκεια του πολέμου. Πάνω από 40 ντόπιοι Πολωνοί πρόσκοποι, αγόρια και κορίτσια, σκοτώθηκαν από τους Γερμανούς σε διάφορα μέρη, συμπεριλαμβανομένου του στρατοπέδου συγκέντρωσης του Άουσβιτς και κατά τη διάρκεια της Εξέγερσης της Βαρσοβίας του 1944, και πάνω από 60 ντόπιοι ανθρακωρύχοι δολοφονήθηκαν επίσης στο Άουσβιτς. Τον Οκτώβριο του 1941, οι κατακτητές εκδίωξαν πάνω από 100 Πολωνούς, οι οποίοι στη συνέχεια στάλθηκαν σε καταναγκαστική εργασία είτε στη Γερμανία είτε σε διάφορα εργοστάσια της περιοχής, ενώ τα σπίτια τους παραδόθηκαν στους Γερμανούς αποίκους στο πλαίσιο της πολιτικής Lebensraum. Η γερμανική κατοχή έληξε το 1945.