cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Ο Καλιγούλας
Ο Γάιος Καλιγούλας (ονομάστηκε έτσι από τις caligae, τα στρατιωτικού τύπου παπούτσια που συνήθιζε να φορά όταν, νέος, επισκεπτόταν το στρατόπεδο του πατέρα του) Αρχικά, η άνοδος του έγινε δεκτή με ενθουσιασμό. Όλοι νόμιζαν ότι είχαν απαλλαγεί από το στυγνό καθεστώς του καχύποπτου Τιβέριου. Η κατάσταση, όμως, γρήγορα έγινε χειρότερη, με την κατασπατάληση του κεφαλαίου και την αύξηση της φορολογίας. Το χειρότερο, όμως, ήταν ότι τα τέλη του 37 μ.Χ. ο Γάιος έπεσε βαριά άρρωστος: η ψυχική του υγεία διαταράχθηκε και μετά την ανάρρωσή του ήταν πλέον ένας δεσποτικός και μεγαλομανής τύραννος. Απαιτούσε τη απονομή τιμών θεού στο πρόσωπό του και σκόπευε να μετατρέψει το πολίτευμα σε απόλυτη μοναρχία. Ακόμη, ανέπτυξε αιμομικτικές σχέσεις με την αδελφή του, Δρουσίλλα, την οποία και θεοποίησε μετά το θάνατό της. Εμφανιζόταν δημόσια με σύμβολα θεοτήτων και λάμβανε μέρος σε αγώνες ως μονομάχος και ιπποδρόμος. Στις 24 Ιανουαρίου 41 μ.Χ. δολοφονήθηκε.
Ο Κλαύδιος
Μετά το θάνατο του Γάιου, η Σύγκλητος ήθελε να θέσει τέλος στο αυτοκρατορικό σύστημα, αλλά οι πραιτωριανοί επιθυμούσαν τη συνέχιση του καθεστώτος. Έτσι, ανακάλυψαν τον Κλαύδιο, θείο του Γάιου, και τον ανακήρυξαν αυτοκράτορα. Η Σύγκλητος υποχώρησε στην πίεση των πραιτωριανών και τον ανακήρυξε αυτοκράτορα, δημιουργώντας ένα άσχημο προηγούμενο, που θα άνοιγε το δρόμο για τον 3ο αιώνα μ.Χ.
Ο Κλαύδιος δεν είχε πείρα διοίκησης και στηριζόταν στις συζύγους του, την Αγριππίνα και τη Βαλερία Μεσσαλίνα. Παράλληλα, ήταν μορφωμένος, ευφυής και πρακτικός. Μάλιστα ήταν οπαδός του συστήματος διακυβέρνησης της res publica, σε αντίθεση με το δεσποτικό τρόπο διακυβέρνησης του Τιβέριου και του Γάιου.
Ήδη από τα πρώτα χρόνια της βασιλείας του, προέβη σε διοικητικές μεταρρυθμίσεις. Ενώ οι προηγούμενοι αυτοκράτορες χρησιμοποιούσαν συγγενείς και φίλους τους για βοηθούς του, ο Κλαύδιος προσέλαβε απελεύθερους. Παράλληλα, προσπάθησε να προωθήσει τον εκρωμαϊσμό της αυτοκρατορίας, παραχώρησε τη ρωμαϊκή υπηκοότητα (civitas romana) σε επαρχιώτες και εισήγαγε επαρχιώτες ευγενείς στη Σύγκλητο.
Η εύρεση πολλών προσώπων με το όνομα Claudius στις επιγραφές αποτελεί δείγμα ότι ο Κλαύδιος τους είχε παραχωρήσει τη ρωμαϊκή υπηκοότητα. Η εξωτερική του πολιτική στόχευε στην αύξηση των εδαφών της αυτοκρατορίας και κατέκτησε τη Βρετανία. Ονόμασε, μάλιστα, το γιο του Βρετανικό, τον οποίο προετοίμαζε για διάδοχό του, εις ανάμνηση της νίκης του αυτής. Επίσης, ενσωμάτωσε τη Θράκη στην αυτοκρατορία, ίδρυσε ρωμαϊκές αποικίες και εκτέλεσε ένα φιλόδοξο πρόγραμμα δημοσίων έργων. Ενώ όλοι πίστευαν ότι ο Βρετανικός θα διαδεχθεί τον Κλαύδιο, η Αγριππίνα προωθούσε το γιο της από προηγούμενο γάμο, το Νέρωνα. Έπεισε τον Κλαύδιο να τον υιοθετήσει. Το 54 μ.Χ οι πραιτωριανοί τον ανακήρυξαν αυτοκράτορα.
Ο Κλαύδιος δεν είχε λάβει μέρος στη δημόσια ζωή λόγω της έμφυτης αστάθειάς του, και γι’ αυτό ο Αύγουστος και ο Τιβέριος τον είχαν κρίνει ακατάλληλο για τη θέση του αυτοκράτορα. Οι ερευνητές παρουσιάζονται διχασμένοι ως προς την προσωπικότητά του: άλλοι υποστηρίζουν ότι ήταν ένας ισχυρός ηγεμόνας με σαφείς προσανατολισμούς, ο οποίος αποτελούσε τη "χρυσή τομή" ανάμεσα στην παράδοση και την προσπάθεια για μεταρρύθμιση. Το ελαττωματικό παρουσιαστικό του αναπληρωνόταν από την ευφυΐα και την ευρηματικότητά του. Οι ισχυροί απελεύθεροι και γραμματείς του, Νάρκισσος και Βώας, ήταν απλοί υπηρέτες της πολιτικής του, που έβλεπε ότι οι νέες ανάγκες απαιτούσαν μεταρρυθμίσεις.
Άλλοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι ήταν ένας ασθενούς θελήσεως αυτοκράτορας, αφηρημένος, εκκεντρικός και ευκολόπιστος, δίχως την απαιτούμενη εμπειρία ή τα προσόντα. Γρήγορα, έγινε υποχείριο φιλόδοξων μελών του περιβάλλοντος του αυτοκρατορικού οίκου και, ιδίως, των συζύγων του. Ο διοικητικός συγκεντρωτισμός ήταν ένδειξη της αδυναμίας του να ασκήσει εξουσία. Έτσι, ανέλαβαν το ρόλο του οι ισχυροί απελεύθεροι και μερικώς οι σύζυγοί του.
Είναι δύσκολο να αποφανθεί κάποιος για το πόση αλήθεια βρίσκεται σε κάθε άποψη. Οι αρχαίοι ιστορικοί ευνοούν την αρνητική για τον Κλαύδιο εκδοχή. Ο Δίων Κάσσιος ισχυρίζεται ότι ήταν υποχείριο των δούλων και των συζύγων του, ενώ ο Σενέκας τον γελοιοποιεί στην «αποκολοκύνθωση». Οι επιγραφές και οι μαρτυρίες, όμως, που σώζουν διατάγματα και επιστολές του δείχνουν έναν αποφασιστικό και δραστήριο ηγεμόνα. Γενικά, φαίνεται ότι οι οργανωτικές και ανθρώπινες αρετές του δεν μπόρεσαν να υπερισχύσουν του χαμηλού κύρους και του χάους της προσωπικής του ζωής. Η Μεσσαλίνα εκτελέστηκε, διότι βρέθηκε αναμεμιγμένη σε μία συνωμοσία εναντίον του Κλαύδιου, και η Αγριππίνα φρόντιζε μόνο για την προώθηση του γιου της, τον οποίο και επέβαλε ως ηγεμόνα.
Ο ισχυρότερος αυτοκράτορας της δυναστείας των Κλαυδίων ήταν ο Κλαύδιος. Αυτός προσέθεσε νέες περιοχές στην αυτοκρατορία, οργάνωσε τη γραφειοκρατία της αυτοκρατορίας. Δημιουργώντας ιδιαίτερα αξιώματα (ένα είδος υπουργών), τα οποία επάνδρωσε με απελεύθερους. Σώζεται μάλιστα μία μακροσκελής επιστολή του προς τους κατοίκους της Αλεξάνδρειας, με την οποία διευθέτησε με σοβαρότητα τα προβλήματα ανάμεσα στην Ελληνική και την Εβραϊκή κοινότητα της περιοχής και ένας του λόγος στη Σύγκλητο, τον οποίο διέσωσε ο Σουητώνιος, αλλά και μία επιγραφή στη Λυών.
Ο Νέρων
Η άνοδος του Νέρωνα στο θρόνο γέννησε πολλές ελπίδες για το μοίρασμα της εξουσίας ανάμεσα στον αυτοκράτορα και τη σύγκλητο, υπό την επίδραση του δασκάλου του, του στωικού φιλοσόφου Σενέκα.
Το 66 μ.Χ. μετά από μία πετυχημένη περιοδεία στην Ελλάδα με νίκες σε αρματοδρομίες και θεατρικούς αγώνες, το πιο εντυπωσιακό γεγονός της βασιλείας του ήταν η πυρκαγιά που έπληξε τη Ρώμη το 64 μ.Χ. Η πιθανή εμπλοκή του Νέρωνα σ’ αυτήν της έδωσε μυθικές διαστάσεις. Η πυρκαγιά άρχισε μια νύχτα του Ιουλίου του 64 μ.Χ. και γρήγορα εξαπλώθηκε στα οικήματα. Από τα δεκατέσσερα διαμερίσματα μόνο τα τέσσερα έμειναν ανεπηρέαστα από την πυρκαγιά. Οι απώλειες σε έργα τέχνης, παρμένα από τον ελληνιστικό κόσμο της Ανατολής, και σε κτήρια ήταν μεγάλες. Ο Τάκιτος, στα Annales, αναφέρει ότι η αιτία της πυρκαγιάς ήταν αμφίβολη. Όλοι οι υπόλοιποι ιστορικοί, όμως, συμφωνούν ότι ήταν έργο του Νέρωνα.
Ο πανικός και οι διαδόσεις που ακολούθησαν οδήγησαν σε εξιλαστήριες θυσίες και έτσι σώζεται η πρώτη ιστορική νύξη για το Χριστιανισμό, που έγινε αντικείμενο αναρίθμητων σχολίων, στην ιστορική ερμηνεία των οποίων συναντούμε δυσκολίες. Τα προφανή συμπεράσματα είναι τα εξής:
Προκύπτει ότι ο Νέρων τους χρησιμοποίησε μάλλον ως εξιλαστήρια θύματα. Περίεργο είναι ότι κανένας άλλος δεν αναφέρει το γεγονός, ούτε τα χριστιανικά μαρτυρολόγια. Η πιο πιθανή εκδοχή είναι ότι μετά τις θηριωδίες, η χριστιανική κοινότητα της Ρώμης εξολοθρεύτηκε και, όταν ανασυγκροτήθηκε, το γεγονός είχε πλέον ξεχαστεί.
Μετά την επιστροφή του από το ταξίδι στην Ελλάδα, το 67 μ.Χ., ο Νέρων βρέθηκε αντιμέτωπος με πολλά προβλήματα και επαναστάσεις. Ο Ιούλιος Βίντεξ, νικητής της Γαλατίας, θανατώθηκε. Η σύγκλητος στράφηκε στο διοικητή της Ισπανίας, Γάλβα, για να διώξει το Νέρωνα. Οι πραιτωριανοί τον εγκατέλειψαν, η σύγκλητος ανακήρυξε αυτοκράτορα το Γάλβα και ο Νέρων αυτοκτόνησε τον Ιούλιο του 68 μ.Χ.
Η δυναστεία των Φλαβίων
Το επόμενο έτος (68-69) είναι γνωστό ως το έτος των 4 αυτοκρατόρων. Ο Γάλβας με αυστηρά οικονομικά μέτρα προκάλεσε τις αντιδράσεις των πραιτωριανών και των λαϊκών στρωμάτων και δολοφονήθηκε. Ο Όθων ανακηρύχθηκε αυτοκράτορας και οι λεγεώνες της Γερμανίας ανακήρυξαν αυτοκράτορα τον Βιτέλλιο. Όμως, οι ανατολικές λεγεώνες αρνήθηκαν να αναγνωρίσουν τον Βιτέλλιο ως αυτοκράτορα και η σύγκλητος ανακήρυξε το διοικητή της Ιουδαίας, Βεσπασιανό, αυτοκράτορα, ιδρύοντας μία νέα δυναστεία, αυτήν των Φλαβίων.
Ο Βεσπασιανός
Ο Βεσπασιανός άσκησε μία περιοριστική οικονομική πολιτική και αύξησε τις προσόδους του κράτους, πολλοί άνεργοι απασχολήθηκαν στην κατασκευή δημόσιων έργων, η civitas romana παραχωρήθηκε σε μεγαλοκτηματίες και επαρχιώτες εισήλθαν στη σύγκλητο, προκαλώντας τη δυσαρέσκεια παλαιότερων μελών της. Περιόρισε ακόμη τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, για χάρη των δημόσιων οικονομικών, εκτός από την αιματηρή καταστολή της εξέγερσης των Ιουδαίων στην Παλαιστίνη και την εκστρατείες στη Βρετανία και τη Συρία. Το Βεσπασιανό διαδέχθηκαν με βάση την αρχή της κληρονομικής διαδοχής ο Τίτος και ο Δομιτιανός.
Ο Τίτος
Ο γιος του Βεσπασιανού, Τίτος, κυβέρνησε ένα σύντομο διάστημα που χαρακτηρίστηκε από μία φοβερή φυσική καταστροφή που έπληξε την Ιταλία, την έκρηξη του Βεζούβιου το 79 μ.Χ., η οποία έθαψε κάτω από στρώματα τέφρας δύο πόλεις την Πομπηία και το Ηράκλειο.
Ο Δομιτιανός
Τον Τίτο διαδέχθηκε ο αδελφός του, Δομιτιανός, που δε διέθετε ούτε την πείρα ούτε τη σύνεση του Τίτου. Λειτούργησε ως απόλυτος μονάρχης που στηριζόταν στους στρατιώτες της πραιτωριανής του φρουράς. Εισήγαγε νέους επαρχιώτες στη Σύγκλητο ή προήγε ιππείς στην τάξη των Συγκλητικών, προκαλώντας το μίσος των παλαιότερων μελών της συγκλήτου. Ο Δομιτιανός εκτέλεσε, εξόρισε. Άλλοι απομακρύνθηκαν λόγω αυτού του κύματος τρομοκρατίας. Προήγαγε τους καταδότες σε κρατικούς αξιωματούχους και όσοι φιλόσοφοι ή διανοούμενοι τηρούσαν κριτική στάση απέναντί του εξορίστηκαν. Η δεσποτική του συμπεριφορά και οι συνεχείς συνωμοσίες οδήγησαν στη δολοφονία του το 96 μ.Χ.
Ο Νέρβας
Επόμενος αυτοκράτορας ήταν ο Νέρβας, ήταν μετριοπαθής και αδιάφθορος συγκλητικός.
Ο Τραϊανός
Η μεγάλη κρίση μετά το θάνατό του (π.χ. εμφύλιοι πόλεμοι) αποφεύχθηκε με την υιοθεσία του Τραϊανού, του διοικητή του στρατού του Ρήνου. Το γεγονός αυτό δείχνει τη σημασία του επαρχιακού στοιχείου στη διακυβέρνηση της αυτοκρατορίας. Η πλειοψηφία των Ιταλιωτών συγκλητικών περιορίστηκε και οι σχέσεις της συγκλήτου με τον αυτοκράτορα λίγοι περισσότερο επιτυχείς. Οι σωζόμενες επιστολές του Τραϊανού προς τον Πλίνιο το Νεότερο, διοικητή Βιθυνίας και Πόντου, δείχνουν τη λεπτότητα και την ευγένεια του αυτοκράτορα. Κατέκτησε νέα και πλούσια εδάφη στην περιοχή της Δακίας με τους δύο δακικούς πολέμους (101-106) και διεξήγαγε εκστρατεία εναντίον των Πάρθων, χωρίς να ενσωματώσει περιοχές. Το 117 μ.Χ. πέθανε κατά τη διάρκειά τους.
Όσον αφορά την οικονομική του πολιτική, ελάττωσε τους φόρους, ενίσχυσε το σύστημα δωρεάν παροχής σιτηρών (alimenta). Με τα χρήματα από τα πλούσια λάφυρα των Δακικών πολέμων βελτίωσε τα οικονομικά των επαρχιακών πόλεων, αύξησε την κρατική παρέμβαση στη διοίκηση διορίζοντας λογιστές που επέβλεπαν τα οικονομικά των πόλεων. Ίσως ήταν η καλύτερη περίοδος της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, αφού η ακμή της έφτασε στο απόγειό της. Το 104 μ.Χ. του απονεμήθηκε ο τίτλος του ‘optimus princeps’. Οι αρχαίοι συγγραφείς εκφράζουν για το πρόσωπό του θαυμασμό που ξεπερνά οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο. Έκδηλη ήταν η δημοτικότητά του, σε αντίθεση με τα αισθήματα απέχθειας για το Δομιτιανό, και η συμφιλιωτική και μετριοπαθής πολιτική του προς τη Σύγκλητο. Μοναδική είναι η γοητεία της προσωπικότητάς του. Οι στρατιώτες ήταν αφοσιωμένοι στον αυτοκράτορα που μοιραζόταν μαζί τους τα λάφυρα του πολέμου και έσχιζε τα ρούχα του για να δέσει τις πληγές τους. Προσέφερε άφθονα θεάματα (panem et circenses) και ήξερε να ανεβάζει το ηθικό του λαού με τις νίκες του.
Ο Αδριανός
Επόμενος αυτοκράτορας ήταν ο Αδριανός, ο οποίος επίσης από ρωμαϊκή οικογένεια της Ισπανίας. Το εύρος των ενδιαφερόντων και η σύνθετη προσωπικότητά του καθιστούν την προσωπικότητά του την πιο ενδιαφέρουσα ανάμεσα στις αυτοκρατορικές. Ήταν κοσμοπολίτης, αγαπούσε τις τέχνες και είχε σπουδαίες διοικητικές ικανότητες. Αν και στρατιωτικός, ανέστρεψε την επιθετική εξωτερική πολιτική του Τραϊανού και προτίμησε να ρίξει το βάρος στην άμυνα. Χρησιμοποίησε τη διπλωματία και κράτησε μόνο τη Δακία και την Αραβία από τις κατακτήσεις του προκατόχου του, λόγω της στρατηγικής και εμπορικής τους σημασίας. Όρισε αυστηρά τα σύνορα του ρωμαϊκού κράτους και τα ενίσχυσε με μόνιμες οχυρώσεις (limites romani).
Η αποτελεσματικότητα της αποφυγής εμπλοκής του σε πόλεμο είναι αμφισβητήσιμη. Μέχρι το τέλος της βασιλείας του, επικρατούσε ειρήνη στα σύνορα της αυτοκρατορίας. Μοιραίο μειονέκτημά του ήταν το ότι δε γνώριζε ότι οι αυτοκρατορίες είτε επεκτείνονται είτε παρακμάζουν και ότι κανένα σύστημα από μόνο του δεν μπορεί να αντιμετωπίσει αποφασισμένους εισβολείς. Ο σεβασμός των γειτόνων του κατά τη βασιλεία του ίσως οφείλεται στις νίκες του προκατόχου του, Τραϊανού.
Για να επιτύχει καλύτερη οργάνωση και αποτελεσματικότητα της φύλαξης των παραμεθόριων στρατιωτικών μονάδων, δεδομένου ότι ήταν δύσκολο οι μονάδες να διατηρούν την ετοιμότητά τους σε καιρό ειρήνης παρά μόνο ασκούμενες σε πραγματικές στρατιωτικές επιχειρήσεις, ο Αδριανός πραγματοποιούσε συνεχείς περιοδείες για στρατιωτικές επιχειρήσεις, στις οποίες και αφιέρωσε το μισό χρόνο του ως αυτοκράτορας, κερδίζοντας το προσωνύμιο του ‘περιηγητή αυτοκράτορα’. Ένα άλλο κίνητρο που τον οδήγησε στην απόφασή του να ταξιδέψει τόσο πολύ ήταν τα πολλαπλά ενδιαφέροντά του (οι τέχνες, η επιστήμη, ο αθλητισμός) και η έμφυτη περιέργειά του. Ακολουθούσε συμπεριφορά περιηγητή, η οποία γλαφυρά αποδίδεται στο έργο της Μαργκερίτ Γιουρσενάρ Αδριανού απομνημονεύματα.
Ο Αντωνίνος
Το 138, ο Αδριανός πέθανε και τον διαδέχθηκε ο υιοθετημένος από αυτόν Αντωνίνος, πλούσιος συγκλητικός σε ηλικία 51 ετών, που είχε ένα γιο. Ο Αδριανός επιθυμούσε να ιδρύσει μία δυναστεία μέσω υιοθεσιών και υποχρέωσε τον Αντωνίνο να υιοθετήσει τους ηλικίας 16 και 7 ετών αντίστοιχα Μάρκο Αυρήλιο και Λεύκιο Βήρο.
Ο Αντωνίνος ήταν ο καλύτερος εκφραστής του κοσμοπολιτισμού. Ήταν γαλατικής καταγωγής και η σύζυγός του, Γαλερία, καταγόταν από την Ισπανία. Κατά τη βασιλεία του επικράτησε ειρήνη και ευημερία, καθιστώντας τον άξιο των εγκωμίων που του επιδαψίλευσε ο Αίλιος Αριστείδης.
Σε αντίθεση με τον Αδριανό, ο Αντωνίνος δεν ταξίδευσε σχεδόν καθόλου και παρέμεινε ως επί το πλείστον εντός των ορίων της Ιταλίας. Το 148 μ.Χ. γιόρτασε τα 900 χρόνια από την κτίση της Ρώμης. Οι άριστες σχέσεις της συγκλήτου με τον αυτοκράτορα υποδηλώνονταν με την concordia και την tranquilitas, που αναγράφονται σε νομίσματα της εποχής καθώς είχαν ουσιαστικό νόημα και δεν ήταν κενό γράμμα. Προώθησε τα σύνορα στη Δακία, την περιοχή του Ρήνου και τη Βρετανία. Προσπάθησε, ακόμη, να προετοιμάσει το διάδοχό του Μάρκο Αυρήλιο. Στη διοίκηση και τη νομοθεσία ακολούθησε την πολιτική του Αδριανού χωρίς μεγάλες αλλαγές. Εμφανής ήταν η διάκριση των πολιτών σε humiliores (πολίτες των λαϊκών τάξεων) και honestiores (πολίτες αριστοκρατικής καταγωγής), αφού σε περίπτωση παραπτωμάτων στις προβλεπόμενες ποινές συμπεριλαμβάνονταν η μαστίγωση και τα βασανιστήρια, ποινές που εφαρμόζονταν μόνο σε δούλους την περίοδο της res publica.
Ο Μάρκος Αυρήλιος
Τον Αντωνίνο διαδέχθηκε ο Μάρκος Αυρήλιος, που γεννήθηκε στη Ρώμη από οικογένεια καταγόμενη από την Ισπανία. Υπήρξε μία πολύ ξεχωριστή προσωπικότητα, με γερή φιλολογική και φιλοσοφική μόρφωση και μεγάλη κλίση στη φιλοσοφία. Ως αυτοκράτορας θέλησε να αφοσιωθεί στην ιστορική φιλοσοφία και συνέγραψε τα ‘εις εαυτόν’. Τα πρώτα χρόνια ήταν συναυτοκράτορας με το Λεύκιο Αυρήλιο Ουήρο, ενώ από το 169 μ.Χ. κατείχε μόνος τον αυτοκρατορικό θρόνο. Δεν ήταν τυχερός, όμως, για να αφεθεί ανενόχλητος να εφαρμόσει το στωικιστικό πρόγραμμά του: όταν ήταν αυτοκράτορας μία σειρά φυσικών καταστροφών έπληξαν το κράτος, πλημμύρες και μία επιδημία πανώλης που έπληξε όλη σχεδόν την αυτοκρατορία.
Ο Κόμμοδος
Μετά το θάνατο του Μάρκου Αυρήλιου, αυτοκράτορας έγινε ο Κόμμοδος, γιος του Μάρκου Αυρήλιου, σε ηλικία 19 ετών. Όπως και οι επίσης νεαροί Νέρων και Καλιγούλας, ήταν ανίκανος και ματαιόδοξος. Παρ’ όλα αυτά, τα σύνορα έμειναν αλώβητα λόγω των ικανοτήτων των στρατιωτών των λεγεώνων. Εγκατέλειψε τα σχέδια του Μάρκου Αυρήλιου και ανέθεσε τις υποθέσεις του κράτους σε ευνοούμενούς του, που επιδίδονταν σε συνωμοσίες και δημεύσεις περιουσιών. Ο Κόμμοδος δολοφονήθηκε την τελευταία μέρα του 192 μ.Χ.. Το άδοξο τέλος του Κόμμοδου ακολούθησαν παρόμοια με το έτος των τεσσάρων αυτοκρατόρων γεγονότα μέχρι την άνοδο της δυναστείας των Σεβήρων.
Η κρίση της αυτοκρατορίας
Η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία τα τέλη του 2ου αιώνα μ.Χ. εκτεινόταν από τη Βρετανία ως τη Σαχάρα. Ανάμεσα στα ευαίσθητα σύνορα που εκτείνονταν κατά μήκος του Ρήνου, του Δούναβη και του Ευφράτη, υπήρχε μέχρι και την περίοδο του Μάρκου Αυρηλίου, ένα ομοιογενές κράτος που είχε γνωρίσει μία μακρά περίοδο ειρήνης. Ο Αύγουστος αντικατέστησε το σύστημα διοίκησης της res publica με μία ιδιότυπη μοναρχία, έθεσε τις βάσεις της Pax Romana, ολοκλήρωσε την αναδιάρθρωση της διοίκησης, χωρίζοντας την επικράτεια σε περίπου 30-40 επαρχίες. Η αυτοκρατορία είχε μία καθυστερημένη κοινωνική οργάνωση, αλλά, όπως παρατηρεί ο Gibbon, ουδέποτε πριν δεν έζησε η ανθρωπότητα με περισσότερη ευημερία απ’ ότι το 2ο αιώνα μ.Χ.
Γεγονός είναι ότι οι αυτοκράτορες προσέφεραν γενική και μακροχρόνια ειρήνη σε έκταση και διάρκεια. Με την ανάρρηση του Μάρκου Αυρηλίου στο θρόνο (161) εμφανίστηκαν τα πρώτα σύννεφα, που αργότερα οδήγησαν στην ολοκληρωτική και μόνιμη διασάλευση της Pax Romana. Οι δαπανηρές επιχειρήσεις εναντίον των Πάρθων και οι εκστρατείες εναντίον των τευτονικών φύλων που επιχειρούσαν επιδρομές τερμάτισαν την οικονομική ευημερία των μεσαίων τάξεων και υποβάθμισαν την ποιότητα του επιπέδου ζωής.
Οι εμφύλιοι πόλεμοι που ξεκίνησαν με τη δολοφονία του αυτοκράτορα διήρκεσαν 4 χρόνια. Από τους 5 αντίπαλους νικητής αναδείχθηκε ο Σεπτίμιος Σεβήρος.
Μετά τον Τραϊανό, που ήταν ο πρώτος αυτοκράτορας από ρωμαϊκή οικογένεια εκτός της Ιταλίας και συγκεκριμένα από Ρωμαίους αποίκους της Ισπανίας, λίγοι ήταν οι αυτοκράτορες από την Ιταλία, η οποία έχασε την οικονομική και πολιτική σημασία που είχε παλιότερα. Πρώτος από τους μη Ευρωπαίους αυτοκράτορες ήταν ο Σεπτίμιος Σεβήρος, καταγόμενος από τη Βόρεια Αφρική, ενώ η σύζυγός του, η Ιουλία Δόμνα, καταγόταν από τη Συρία, η οποία είχε εξελιχθεί σε σπουδαίο κέντρο εξελληνισμού.
Η ανατολική παράδοση εισβάλλει στη Ρώμη και κατά τους ύστερους αυτοκρατορικούς χρόνους σχηματίζεται ένα ιδιότυπο πολιτιστικό αμάλγαμα. Ο Σεπτίμιος Σεβήρος υποστήριζε τις διοικητικές συνήθειες και παραδόσεις των Αντωνίνων, των οποίων παρουσιαζόταν πλαστά ως διάδοχος. Επέβαλε μία μορφή απόλυτης μοναρχίας. Στο εξής, οι κάτοικοι της αυτοκρατορίας έπρεπε να συνηθίσουν σε μία βίαιη μορφή φορολόγησης σε χρήμα και σε είδος. Το 212 μ.Χ. ο αυτοκράτορας Καρακάλλας εκδίδει διάταγμα με το οποίο όλοι οι ελεύθεροι κάτοικοι της αυτοκρατορίας θεωρούνται Ρωμαίοι πολίτες.
Το γιο του Σεπτίμιου Σεβήρου, Καρακάλλα, διαδέχθηκε ο Μακρίνος, που ήταν ιππέας από τη Μαυριτανία της Αφρικής, δείγμα της ολοένα μειούμενης επιρροής της Συγκλήτου. Τον πρώτο μη ανήκοντα στη σύγκλητο αυτοκράτορα αντικατέστησε ο πρώτος καταγόμενος από τη Συρία, ο Ελαγάβαλος, ανιψιός της Ιουλίας Δόμνας, σε ηλικία 14 ετών. Προβλήθηκε ως γιος του Καρακάλλα και μόνη του μέριμνα ήταν η μεταφορά της λατρείας του Ήλιου από την Έμεσα της Συρίας στη Ρώμη.
Το 222 αντικαταστάθηκε από το μικρότερο ξάδερφό του, Σεβήρο Αλέξανδρο, που κηδεμονευόταν από τη μητέρα του, που σκόπευε να τονώσει τις παραδοσιακές αξίες και το γόητρο της Συγκλήτου. Κάτι τέτοιο, όμως, δεν ήταν δυνατό, επειδή οι οικονομικές ανάγκες ήταν μεγάλες, καθώς οι Πάρθοι είχαν πλέον αντικατασταθεί από τους Σασσανίδες Πέρσες, αντίπαλος φοβερός και επικίνδυνος για τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία. Συμπίπτουν η μετάβαση από τη στρατιωτική μοναρχία στη στρατιωτική αναρχία. Για μισό αιώνα η αυτοκρατορία αναστατωνόταν από πολέμους ανάμεσα σε διεκδικητές του θρόνου, από τους οποίους επωφελούνταν οι Πέρσες και τα γερμανικά φύλα.
Ακολούθησε ο Μαξιμίνος ο Θραξ, ένας άσημος στρατιωτικός του Δούναβη, που εφάρμοσε σκληρές μεθόδους πειθαρχίας και οδηγήθηκε στο θάνατο. Το 238 πέντε αυτοκράτορες ανταγωνίστηκαν για το θρόνο, από τους οποίου επέζησε μόνο ο Γορδιανός Γ'. Την περίοδο των στρατιωτών αυτοκρατόρων η κατάσταση ήταν ζοφερή. Γύρω στο 260 φάνηκε να επίκειται το τέλος της αυτοκρατορίας. Ο αυτοκράτορας Ουαλεριανός είχε αιχμαλωτιστεί από τους Πέρσες, οι οποίοι μόλις αντιμετωπίζονταν, όπως και στα βόρεια τα γερμανικά φύλα. Και άλλα φαινόμενα υποτίμησης ρωμαϊκού νομίσματος, άνοδος τιμών, θεομηνίες και συγκρούσεις κοινωνικές.
Η άσχημη πολιτική και οικονομική κατάσταση ενίσχυσε τις αποσχιστικές τάσεις των επαρχιών και άλλα διοικητικά προβλήματα. Η κεντρική Γαλατία επαναστάτησε εναντίον της κεντρικής εξουσίας. Σε άλλες περιοχές, σημειώθηκε εγκατάλειψη της γης από τους αγρότες, που στράφηκαν, ανάμεσα σε άλλα, και στη ληστεία, μείωση του μεγέθους της καλλιεργούμενης γης. Τα μεγέθη των εξελίξεων αυτών είναι δύσκολο να ποσοτικοποιηθούν. Πάντως είναι απίθανο να έγινε ομοιόμορφα.
Περισσότερα στοιχεία διαθέτουμε για την κρίση του νομισματικού συστήματος, που έλαβε μορφή ολοκληρωτικής κατάρρευσης, καθώς τα μεγέθη είναι εύκολα μετρήσιμα. Οι αιτίες είναι σύνθετες, η κυριότερη, όμως, είναι η ελλιπής γνώση κανόνων που καθορίζουν τη νομισματική κυκλοφορία ως ρυθμιστικού παράγοντα της οικονομίας. Το ρωμαϊκό κράτος δεν έκανε πάντα πιστή εφαρμογή εγγυήσεων, αφού ήταν επιτρεπτή η νόθευση του νομίσματος και η ανάμιξη ευτελών μετάλλων. Ουσιαστικά υποτιμούσαν την ονομαστική αξία του νομίσματος.
Η λύση που δόθηκε ήταν η απαίτηση να καταβάλλεται ένα ποσό της φορολογίας σε είδος ή με την παροχή συγκεκριμένων υπηρεσιών στο κράτος. Αυτό το σύστημα φορολόγησης επικράτησε ολοκληρωτικά και βασικό χαρακτήρα? και άμεσα επηρεάστηκαν οι δημόσιες ευεργεσίες και οι δωρεές στις πόλεις.
Ο Διοκλητιανός και η έναρξη του dominatum (Δεσποτεία)
Η γεωγραφική διαίρεση από προσωρινή επί αυτοκράτορα Γαλλιηνού γίνεται μόνιμη επί Διοκλητιανού. Τότε, αρχίζει η αποκατάσταση της αυτοκρατορίας (restituo). Η κρίση φαινόταν να υπερνικάται και με μακρόπνοο σχεδιασμό εφαρμόστηκε ένα συγκεντρωτικό σύστημα απολυταρχικής εξουσίας. Η τέχνη προχώρησε και κατασκευάστηκαν δαπανηρά παλάτια με ιδιαίτερη λαμπρότητα και αρχιτεκτονική πρωτοτυπία για τους αυτοκράτορες. Το κόστος μεγάλωσε με την απόφαση του Διοκλητιανού να αυξηθούν οι δημόσιοι υπάλληλοι και κυρίως ο στρατός και καλύφθηκε με φορολόγηση σε είδος και συστηματοποίηση της φορολογίας από προηγούμενους αυτοκράτορες. Ο Διοκλητιανός δεν αντιμετώπισε τον καλπάζοντα πληθωρισμό και έκανε μία αποτυχημένη προσπάθεια να ελέγξει την άνοδο των τιμών με διατάγματα τιμών.
Τα αίτια της κρίσης του αστικού τρόπου ζωής κατά τον Ροστόβτζεφ, πρέπει να αναζητηθούν στη συμμαχία αγροτικού πληθυσμού και στρατού, που, κατά το Ρώσο ιστορικό, δημιουργήθηκε τον 3ο αιώνα μ.Χ. εναντίον της εύπορης τάξης των πόλεων. Είναι φανερές οι αναλογίες ανάμεσα στη δράση του Κόκκινου Στρατού εναντίον των γαιοκτημόνων και την εναντίωση του ρωμαϊκού στρατού στους εύπορους κατοίκους των πόλεων. Η θεωρία αυτή, όμως, δεν είναι απόλυτα τεκμηριωμένη, αφού, όπως, δείχνουν οι πηγές, ο στρατός καταπίεζε όλους το ίδιο.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Η Εθνική Ένωση Νέων Μάμμαρι «Ο Ροτσίδης» (ή ο Ροτσίδης Μάμμαρι) είναι κυπριακή ποδοσφαιρική ομάδα από το Μάμμαρι της επαρχίας Λευκωσίας. Η ομάδα έχει κατακτήσει ένα πρωτάθλημα Γ΄ κατηγορίας και έχει 3 συμμετοχές στη Β΄ κατηγορία. Χρώματα της ομάδας είναι το μπλε και το άσπρο.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Η πρώτη επαφή με ένα γερμανικό λαό έγινε από τον Μάριο το 107 π.Χ., περίπου, όταν και νίκησε τους Τεύτονες και τους Κίμβρους στη νότιο Γαλλία. Το 58 π.Χ., ο Ιούλιος Καίσαρ κατεδίωξε τους Σουηβούς, που κατείχαν ένα μέρος της Γαλατίας πέρα από το Ρήνο ποταμό.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Ιστορία
Ο Ροτσίδης ιδρύθηκε στις 11 Αυγούστου 1961 από την ενοποίηση των σωματείων ΑΤΕ ΠΕΚ Μάμμαρι, Θρησκευτικός Όμιλος «Άγιος Γεώργιος» και ΣΕΚ Μάμμαρι. Πήρε το όνομα του από τον Σάββα Ροτσίδη ήρωα του αγώνα της ΕΟΚΑ. Το 1962 στην ΕΠΟΠΛ και συμμετείχε στις διοργανώσεις της ομοσπονδίας. Το 1986 δημιουργήθηκε το ιδιόκτητο στάδιο του, το Ροτσίδειον Στάδιον.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Αργότερα, ο αυτοκράτορας Αύγουστος (30 π.Χ.-14 μ.Χ.) προσπάθησε να επεκτείνει τη ρωμαϊκή κυριαρχία στη Γερμανία, σχέδιο που δεν κατάφερε να πραγματοποιήσει, καθώς οι λεγεώνες του εκεί έπεσαν το 9 μ.Χ. σε ενέδρα γερμανικών φυλών στο Τευτοβούργιο Δρυμό και κυριολεκτικά διαλύθηκαν. Αυτό ανάγκασε τους Ρωμαίους να φτιάξουν μία σταθερή συνοριακή γραμμή από οχυρά κατά μήκος του Ρήνου και να μην επιχειρήσουν να επιτεθούν ξανά στην κυρίως Γερμανία. Παρόμοιες συνοριακές γραμμές δημιουργήθηκαν στους ποταμούς Δούναβη και Ευφράτη.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Ιστορία
Το καλοκαίρι του 1985 η Κυπριακή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου (ΚΟΠ) αποφάσισε τη δημιουργία της Δ΄ κατηγορίας. Ο Ροτσίδης ήταν ανάμεσα στις ομάδες που επελέγησαν από τη ΣΤΟΚ για να συμμετάσχει στο πρώτο πρωτάθλημα της κατηγορίας και έτσι εντάχθηκε στις τάξεις της ΚΟΠ.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Οι περισσότεροι από τους γειτονικούς λαούς της αυτοκρατορίας ήταν γερμανικοί και οι Ρωμαίοι τους αποκαλούσαν "βαρβάρους", λέξη που είχαν πρωτο-χρησιμοποιήσει οι Έλληνες, που αποκαλούσαν έτσι όλους τους μη-Έλληνες, από τους ακατανόητους, για Ρωμαίους, ήχους των γλωσσών τους που έμοιαζαν με "βαρ-βαρ".
Ροτσίδης Μάμμαρι
Ιστορία
Στην Δ΄ Κατηγορία αγωνίστηκε μέχρι την περίοδο 1994-95, όπου και κέρδισε την άνοδο του στη Γ΄ κατηγορία. Την περίοδο 1996-97 κατέκτησε το πρωτάθλημα Γ΄ κατηγορίας και προβιβάστηκε στη Β΄ κατηγορία. Την περίοδο 2002-03 ο Ροτσίδης αγωνιζόταν στη Δ΄ κατηγορία από την οποία υποβιβάστηκε στα αγροτικά (τοπικά) πρωταθλήματα. Το 2017 μέσα από το Πρωτάθλημα ένταξης κέρδισε την άνοδο του στην Επίλεκτη κατηγορία ΣΤΟΚ.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Οι βάρβαροι είχαν συγκροτήσει τις δικές τους κοινωνίες και ήταν πολύ καλοί τεχνίτες, αλλά οι Ρωμαίοι, επειδή ο τρόπος ζωής τους διέφερε ριζικά σε πολλά επίπεδα και τομείς από εκείνο των βαρβάρων, τους θεωρούσαν αγρίους και απολίτιστους. Σε καιρούς ειρήνης, υπήρχε επαφή και εμπόριο ανάμεσα στους Ρωμαίους και στους γειτονικούς τους λαούς. Όμως η αυτοκρατορία αποδυναμώνεται και μαζί της αποδυναμώνονται και τα σύνορά της. Οι Γότθοι έκαναν επιδρομές ως το Αιγαίο μέχρι το 269 μ.Χ. που ηττήθηκαν σε μάχη κοντά στη Ναϊσσό. Οι Φράγκοι έφτασαν μέχρι τις ακτές της Ισπανίας, ενώ στην Ανατολή οι Πέρσες αρχίζουν να προελαύνουν και το 260 μ.Χ. αιχμαλωτίζουν τον αυτοκράτορα Βαλεριανό, μετά από μία καταστροφική ήττα των Ρωμαίων. Μεταξύ 268 μ.Χ. και 270 μ.Χ. η σύμμαχος της Ρώμης στην ανατολή και βασίλισσα της Παλμύρας, Ζηνοβία, θα φτιάξει ένα εφήμερο κράτος με αρκετές ρωμαϊκές επαρχίες, μέχρι να σταλεί στρατός να την αντιμετωπίσει.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Ιστορία
Την περίοδο 2018-19 τερμάτισε στην προτελευταία θέση του πρωταθλήματος και υποβιβάστηκε στα αγροτικά (τοπικά) πρωταθλήματα. Συνεχίζει στις διοργανώσεις της ΕΠΟΠΛ.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Αυτήν την εποχή, οι αυτοκράτορες είναι στρατιωτικοί που ανεβαίνουν στην εξουσία με τη δύναμη του στρατού που διοικεί ο καθένας, ενώ η Σύγκλητος βλέπει τη δύναμή της να περιορίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό. Οι περισσότεροι αυτοκράτορες, τώρα, κατάγονται από τις επαρχίες και δεν έχουν ουσιαστικούς δεσμούς με τη Ρώμη, και από αυτούς πάρα πολλοί ήταν από την Ιλλυρία: γι’ αυτό, αυτή η περίοδος (235 μ.Χ. - 284 μ.Χ.) ονομάζεται περίοδος των Ιλλυριών αυτοκρατόρων.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Ιστορία
1Η Δ΄ κατηγορία ήταν χωρισμένη σε τρεις ομίλους. Ο Ροτσίδης συμμετείχε στον όμιλο Λευκωσίας-Κερύνειας. 2Η Δ΄ κατηγορία ήταν χωρισμένη σε τέσσερις ομίλους. Ο Ροτσίδης συμμετείχε στον Α΄ όμιλο. 3Η Δ΄ κατηγορία ήταν χωρισμένη σε τρεις ομίλους. Ο Ροτσίδης συμμετείχε στον όμιλο Λεμεσού-Πάφου.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Το 284 ανέρχεται στο θρόνο ένας στρατιωτικός από την Ιλλυρία, ο Διοκλητιανός, και αντιλαμβάνεται ότι η αυτοκρατορία είναι πολύ μεγάλη για να διοικείται από έναν άνθρωπο. Για να λύσει αυτό το πρόβλημα εγκαινιάζει το σύστημα των τετραρχιών. Η αυτοκρατορία χωρίζεται σε τέσσερα τμήματα:
Ακόμη, χωρίζει τις παλαιές επαρχίες σε πολλές μικρότερες για να διοικούνται καλύτερα. Έτσι τα προβλήματα σε κάθε περιοχή λύνονταν ευκολότερα και γρηγορότερα, ενώ υπήρχε πάντα στρατός εκεί κοντά για να αντιμετωπίσει τυχόν εισβολείς. Το σύστημα λειτούργησε όσο ο Διοκλητιανός βρισκόταν στην εξουσία, ως ένας από τους Αυγούστους. Μόλις αποσύρθηκε, ξέσπασαν εμφύλιοι πόλεμοι μεταξύ των διαφόρων τετραρχών, μέχρι η αυτοκρατορία να ενωθεί ξανά υπό έναν αυτοκράτορα, τον Μέγα Κωνσταντίνο το 324. Οι βάρβαροι, όμως, δεν είχαν εξουδετερωθεί και τους επόμενους δύο αιώνες θα συνέχιζαν να επιτίθενται με σφοδρότητα. Το 378, ο αυτοκράτορας Ουάλης σκοτώνεται στη μάχη της Αδριανούπολης μεταξύ Ρωμαίων και Βησιγότθων. Το 395, αρχηγός των Βησιγότθων γίνεται ένας πρώην αξιωματικός του ρωμαϊκού στρατού, ο Αλάριχος, που τελικά το 410 θα τους οδηγήσει στη Ρώμη, την οποία κατέλαβαν και στη συνέχεια λεηλάτησαν για έξι ημέρες, προτού κατευθυνθούν στη νότια Γαλλία και την Ισπανία.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Συμμετοχές ανά κατηγορία
Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τις συμμετοχές της ομάδας ανά εθνική κατηγορία του Συστήματος ποδοσφαιρικών πρωταθλημάτων Κύπρου καθώς και στις διοργανώσεις κυπέλλου έως και την περίοδο 2019-20.
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Αυτή την εποχή, ένας νέος λαός κάνει την εμφάνισή του, οι Ούννοι. Οι Ούννοι είναι τουρκικός λαός, συγγενής με τους Μογγόλους, και κατάφεραν να διασχίσουν τις στέπες και να νικήσουν Κινέζους, Πέρσες και πολλούς βαρβαρικούς λαούς. Δημιούργησαν ένα τεράστιο κράτος από το Ρήνο μέχρι τις στέπες της Ρωσίας και υπέταξαν πολλούς λαούς.
Ροτσίδης Μάμμαρι
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αθλητικοί σύλλογοι Επαρχίας Λευκωσίας Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Κύπρου (ανδρών) Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1961 Κατηγορία:Μάμμαρι
Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Τα βαρβαρικά φύλα και έθνη - Κρίση και παρακμή
Ο σημαντικότερος αρχηγός τους ήταν ο Αττίλας. Με τον Αττίλα, οι Ούννοι φτάνουν στο απόγειο της δύναμής τους. Η ανατολική και η δυτική αυτοκρατορία του πληρώνουν τεράστια ποσά για την ασφάλειά τους και όλοι οι γύρω λαοί τον τρέμουν. Το 451, ο Αττίλας εισβάλει στη Γαλατία, όπου ένας συνασπισμός Ρωμαίων και Βησιγότθων και άλλων Γερμανών, υπό το στρατηγό Αέτιο, καταφέρνει να τον αναχαιτίσει στα Καταλαυνικά πεδία. Όμως, τον επόμενο χρόνο, ο Αττίλας εισβάλλει στην Ιταλία και, χωρίς κανείς να μπορεί να τον σταματήσει, κατευθύνεται προς τη Ρώμη. Όλα έδειχναν ότι η αιώνια πόλη θα καταστρεφόταν αλλά μετά από μία συνάντηση με τον πάπα και ίσως επειδή τα στρατεύματά του είχαν προσβληθεί από επιδημίες, ή και γιατί δεν ήθελε να αποκλειστεί στην Ιταλία, ο Αττίλας αποφασίζει να επιστρέψει στο στρατόπεδό του στην Ουγγαρία χωρίς να φτάσει στη Ρώμη. Το 453 μ.Χ. πεθαίνει και η αυτοκρατορία των Ούννων διαλύεται. Το 455 μ.Χ. οι Βάνδαλοι με αρχηγό το Γιζέριχο καταλαμβάνουν και, με τη σειρά τους, λεηλατούν τη Ρώμη.
Η επικράτηση του Χριστιανισμού
Ο Μέγας Κωνσταντίνος ήταν ο πρώτος Ρωμαίος αυτοκράτορας που είδε ευνοϊκά την εξάπλωση του χριστιανισμού και που φρόντισε για την αύξηση της δύναμής του. Ο Κωνσταντίνος αποφασίζει ότι η ανανέωση που χρειαζόταν η αυτοκρατορία και η νέα θρησκεία που εξαπλωνόταν ταχύτατα είχαν ανάγκη από μία νέα πρωτεύουσα και το 330 μ.Χ. μετέφερε την έδρα της αυτοκρατορίας στην πόλη που εκείνος έκτισε, τη λεγόμενη Νέα Ρώμη ή Κωνσταντινούπολη. Μετά το θάνατο του Κωνσταντίνου, οι περισσότεροι αυτοκράτορες ήταν χριστιανοί, ή τουλάχιστον ήταν ευνοϊκοί απέναντι στο χριστιανισμό εκτός από τον Ιουλιανό (361-363) που προσπάθησε να σταματήσει την εξάπλωση του χριστιανισμού και να αναβιώσει την αρχαία ελληνική θρησκεία, προσπάθεια που εγκαταλείφθηκε μετά το θάνατό του σε εκστρατεία κατά των Περσών. Τελικά, ο αυτοκράτορας Θεοδόσιος Α' αναγνώρισε το χριστιανισμό ως την επίσημη θρησκεία του κράτους και συνέχισε την πολιτική σκληρών διώξεων κατά των Ελλήνων εθνικών.
Οριστική διαίρεση (395 μ.Χ.) και κατάλυση της αυτοκρατορίας (476 μ.Χ.)
thumb|right|250px|Η διοικητική διαίρεση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας περί το 395 μ.Χ. Δεν απεικονίζονται οι τέσσερις [[υπαρχία του πραιτωρίου|υπαρχίες του πραιτωρίου.]] Το 395 μ.Χ. ο Θεοδόσιος Α' πέθανε και όρισε στη διαθήκη του τη διαίρεση της αυτοκρατορίας σε δύο τμήματα, ανατολικό και δυτικό.
Το δυτικό μέρος, που έχανε ταχύτατα τη μία μετά την άλλη τις επαρχίες του (Φράγκοι στη βόρειο Γαλλία, Βησιγότθοι στη νότιο Γαλλία και στην Ισπανία, Οστρογότθοι στην Ιλλυρία, Βάνδαλοι στην Αφρική, Άγγλοι, Σάξονες και Ιούτοι στη Βρετανία), καταλύθηκε τελικά το 476 μ.Χ. από τον Οδόακρο, αρχηγό των βαρβάρων μισθοφόρων των Ρωμαίων, ενώ το ανατολικό μέρος έζησε για χίλια χρόνια ακόμη ως η γνωστή Βυζαντινή Αυτοκρατορία.
Ο τελευταίος αυτοκράτορας του δυτικού τμήματος της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, που η έδρα του από τη Ρώμη είχε μεταφερθεί στην πόλη Ραβένα της Ιταλίας, Ρωμύλος, με το υποτιμητικό παρωνύμιο αυγουστύλος από το αύγουστος, δεν πέθανε μαζί με την αυτοκρατορία του. Ο Οδόακρος του έδωσε μία βίλα στην Καμπανία και ένα ετήσιο εισόδημα μέχρι το τέλος της ζωής του. Το 488 μ.Χ. ο αρχηγός των Οστρογότθων, Θευδέριχος ο Μέγας, νίκησε τον Οδόακρο και κατάκτησε την Ιταλία.
Σε αντίθεση με το δυτικό τμήμα της αυτοκρατορίας που καταλύθηκε και έπαυσε να υπάρχει, το ανατολικό τμήμα κατόρθωσε να επιζήσει των βαρβαρικών επιδρομών και, χωρίς να υπάρξει διακοπή και με συνέχεια στην αυτοκρατορική διαδοχή, συνέχισε να υπάρχει μέχρι την κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης από το οθωμανικό κράτος.
Μετά το 476 μ.Χ.
Παρόλο που το δυτικό τμήμα της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας καταλύθηκε το 476 και ο χαρακτήρας του ανατολικού τμήματος μεταβλήθηκε ουσιαστικά κατά το πέρασμα των αιώνων, η ρωμαϊκή αυτοκρατορία συνέχισε να επηρεάζει για αιώνες την πορεία της ανθρώπινης ιστορίας. Το ρωμαϊκό δίκαιο συνέχισε να χρησιμοποιείται από τους Βυζαντινούς Αυτοκράτορες αλλά και από τους Γερμανούς ηγεμόνες της Δύσης. Η λατινική γλώσσα θεωρούνταν για αιώνες η γλώσσα των μορφωμένων ανθρώπων, ενώ η ρωμαϊκή αρχιτεκτονική και οδοποιία θαυμάζονται μέχρι σήμερα.
Δείτε επίσης
Ρωμαικη Κατηγορία:Ιστορία της Μεσογείου Ρωμαικη Ρωμαικη Ρωμαικη
Μανάρ (νησί)
To Μανάρ (ταμίλ: மன்னார் தீவு, Maṉṉār tīvu, σιναλέζικα: මන්නාරම් දූපත, Mannāram dūpata) είναι νησί που βρίσκεται στα βορειοδυτικά παράλια της Σρι Λάνκα και είναι τμήμα της επαρχίας Μανάρ. Συνδέεται με το κύριο νησί της Σρι Λάνκα με έναν υπερυψωμένο δρόμο και με τη γέφυρα Μανάρ. Έχει έκταση 126,46 τετραγωνικά χιλιόμετρα και καλυπτεται κυρίως από βλάστηση και άμμο.
Το νησί βρίσκεται στο ανατολικό άκρο της Γέφυρας του Αδάμ, μια αλυσίδα από ασβεστολιθικούς αμμώδεις υφάλους μεταξύ του νησιού Πάμπαν (επίσης γνωστό και ως νησί Ράμεσβαραμ), στα νοτιοανατολικά παράλια του Ταμίλ Ναντού, της Ινδίας και του νησιού Μανάρ. Γεωλογικές μελέτες έχουν δείξει πως η ζώνη αυτή στο παρελθόν αποτελούσε μια ενιαία λωρίδα γης που ένωνε την Ινδία με τη Σρι Λάνκα.
Η αλιεία είναι σημαντικό μέρος της τοπικής οικονομίας.
Περιβάλλον
Το νησί φιλοξενεί δέντρα μπάομπαμπ, που προέρχονται από την Αφρική και τα οποία έφεραν Άραβες έμποροι πριν από αιώνες. Το Καταφύγιο Πουλών Βανκάλαϊ βρίσκεται ακριβώς νότια του νησιού στην ηπειρωτική χώρα. Προστατεύεται από την κυβέρνηση της Σρι Λάνκα και αναγνωρίζεται βάσει της σύμβασης Ραμσάρ για τους υγρότοπους διεθνούς σημασίας, ιδίως ως οικότοπος υδρόβιων πτηνών ως σημαντική περιοχή τόσο για τα τοπικά όσο και για τα αποδημητικά πτηνά.
Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Σκοποβολής 10 μέτρων 1973
Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Σκοποβολής 10 μέτρων 1973 (αγγλικά: 1973 10m European Shooting Championships) ήταν η 3η διοργάνωση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Σκοποβολής 10 μέτρων, που διεξήχθη από την Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Σκοποβολής. Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε στο Λιντς, στην Αυστρία από την Παρασκευή 16 έως και το Σάββατο 17 Φεβρουαρίου του 1973. Διεξήχθησαν 4 αγωνίσματα ανδρών, 4 γυναικών και αγωνίσματα εφήβων. Πρωταθλήτρια χώρα αναδείχθηκε η Σοβιετική Ένωση κατακτώντας 8 χρυσά, 2 ασημένια και 3 χάλκινα μετάλλια. Τη δεύτερη θέση κατέλαβε η Δυτική Γερμανία με 4 ασημένια και την τρίτη η Πολωνία με 1 ασημένιο και 2 χάλκινα μετάλλια.
Ανδρών
1971 | 1972 | 1973 | 1974 | 1975
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Σκοποβολής 10 μέτρων Κατηγορία:Σκοποβολή το 1973 Κατηγορία:Αθλητισμός στην Αυστρία
Διοργανώσεις Ε.Π.Σ. Φωκίδας 2009–10
Το πρωτάθλημα της Α΄Κατηγορίας Ε.Π.Σ. Φωκίδας της περιόδου 2009-10 ήταν το 25ο κατά σειρά, υπό την αιγίδα της Ένωσης και έγινε με τη συμμετοχή 12 ομάδων.
Τον τίτλο κατέκτησε, για δεύτερη φορά στην ιστορία του (η πρώτη ήταν το 1998-99), ο Ο. Δωρικός, ο οποίος όμως, λόγω οικονομικών προβλημάτων, παραιτήθηκε από το δικαίωμά του να συμμετάσχει, την επόμενη περίοδο, στο Περιφερειακό Πρωτάθλημα.
Πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος της Α΄Φωκίδας αναδείχθηκε ο Γιάννης Δελής του Κρισσαίου, με 23 τέρματα
Ο πρωταθλητής της προηγούμενης χρονιάς Απόλλων Ευπαλίου, αναδείχθηκε, για πρώτη φορά στα χρονικά, κυπελλούχος Φωκίδας το 2010, επικρατώντας στον Τελικό της 23 Απριλίου 2010, που έγινε στο Ε.Γ. Άμφισσας, με σκορ 2-0 του Κρισσαίου Χρισσού.
Β΄ Κατηγορία Φωκίδας
Η Αναγέννηση Βουνιχώρας, μια ομάδα που ιδρύθηκε μόλις το 2002, κατάφερε να αναδειχτεί πρωταθλήτρια της Β΄τοπικής κατηγορίας στη Φωκίδα και να ανέλθει στην Α΄κατηγορία. Το πρωτάθλημα της Β΄κατηγορίας διεξήχθη σε 2 φάσεις και τις δυο πρώτες θέσεις της β΄φάσης, μαζί με την άνοδο στην Α΄κατηγορία, κέρδισαν ο Α.Σ. Αναγέννηση Βουνιχώρας και ο δευτεραθλητής Α.Σ. Αμφισσαϊκός 2006.
Παραπομπές
ΕΠΣ Φωκίδας 2009-10 Κατηγορία:Εγχώρια ποδοσφαιρικά πρωταθλήματα 2009-2010
Δημήτρης Κωνσταντάρας
Ο Δημήτρης Κωνσταντάρας (9 Οκτωβρίου 1946) είναι Έλληνας δημοσιογράφος, συγγραφέας, πολιτικός και παραγωγός της τηλεόρασης και του ραδιοφώνου.
Γεννήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 1946 στην Αθήνα, υιός των ηθοποιών Λάμπρου Κωνσταντάρα και Ιουλίας Γεωργοπούλου. Το 2002 εξελέγη Νομαρχιακός Σύμβουλος Αττικής με την παράταξη του Γιάννη Τζανετάκου, στην πρώτη θέση.
Στις δημοτικές εκλογές του Μαΐου 2014, επανεξελέγη δημοτικός σύμβουλος με την παράταξη του Άρη Σπηλιωτόπουλου και στην συνέχεια παραιτήθηκε από την παράταξη και ανεξαρτητοποιήθηκε. Εξελέγη μέλος του Δ.Σ. του πολιτιστικού οργανισμού ΟΠΑΝΔΑ. Το 2015 παραιτήθηκε από τον ΟΠΑΝΔΑ και ορίστηκε αντιπρόεδρος της "Εταιρείας Ασφαλιστικών Συμβουλευτικών Υπηρεσιών Αυτοδιοίκησης". Επέστρεψε στην Νέα Δημοκρατία ύστερα από κάλεσμα του Αντώνη Σαμαρά και ήταν υποψήφιος βουλευτής στις εκλογές του Ιανουαρίου 2015 στην Α΄ Αθηνών, αλλά δεν εξελέγη.
Σήμερα είναι συνταξιούχος. Γράφει άρθρα, αναλύσεις και συνεντεύξεις σε διαδικτυακά ιστολογία (blogs) και βιβλία.
Είναι νυμφευμένος με τη Βίκυ Βουρλάκη, και έχει δύο παιδιά, την Παυλίνα που είναι σκηνοθέτης, ραδιοφωνική παραγωγός και επιχειρηματίας και τον Λάμπρο που είναι δημοσιογράφος, παρουσιαστής τηλεοπτικών προγραμμάτων, εξειδικευμένος στο διαδίκτυο και μουσικός παραγωγός. Αποφοίτησε από το Γυμνάσιο Wilson High School, στην αμερικανική Πόλη Easton της Πολιτείας Πενσυλβάνια. Σπούδασε αγγλική και ελληνική φιλολογία στην Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, απ' όπου αποφοίτησε το 1972. Εργάστηκε ως συντάκτης, αρθρογράφος, αρχισυντάκτης και διευθυντής σύνταξης στις παρακάτω εφημερίδες:
Παράλληλα, δούλευε στα περιοδικά:
Παράλληλα, δούλευε και τηλεοπτικά στους εξής φορείς και σταθμούς:
Παράλληλα, δούλευε και ραδιοφωνικά στους εξής σταθμούς:
Από τον Οκτώβριο του 2012 ως τον Μάιο του 2014, επιμελούνταν και παρουσίαζε στο ΑΡΤ την καθημερινή, ενημερωτική εκπομπή «Τα Πάντα Ρει» από τις 19:00 ως τις 20:30 το βράδυ. 4 μήνες μετά τις εκλογές για την τοπική αυτοδιοίκηση και αφού είχε επανεκλέγει Δημοτικός Σύμβουλος Αθηναίων με την παράταξη του Άρη Σπηλιωτόπουλου, επανήλθε στην οθόνη, παρουσιάζοντας κάθε Σάββατο και Κυριακή (12:00-13:30) την εκπομπή "Δεύτερος Καφές". Πριν από τις βουλευτικές εκλογές του 2015, αποχώρησε από το κανάλι.
Συγγραφικό έργο
Από το Νοέμβριο του 2016 ως τον Ιούλιο του 2017, εργάστηκε ως διευθυντής έκδοσης της σειράς Παγκόσμιας Κλασικής Λογοτεχνίας των Εκδόσεων Σμυρνιωτάκη καθώς Επιμελήθηκε της έκδοσης 24 βιβλίων.
Είναι τακτικό μέλος της ΕΣΗΕΑ, του ΠΣΑΤ, της Association Internationale de la Presse Sportive (AIPS), της Ελληνικής Εταιρίας Θεατρικών Συγγραφέων (ΕΕΘΣ) και του Πανελλήνιου Γυμναστικού Σύλλογου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες δημοσιογράφοι Κατηγορία:Δημοσιογράφοι στο ραδιόφωνο Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με τη Νέα Δημοκρατία Κατηγορία:Βουλευτές Α΄ Αθηνών
Τόμισλαβ Νίκολιτς
Ο Τόμισλαβ Νίκολιτς (σερβικά: Томислав Николић, γενν. 15 Φεβρουαρίου 1952) είναι ο Πρόεδρος της Σερβικής Δημοκρατίας από το 2012. Ο ίδιος είναι ιδρυτής του Σερβικού Προοδευτικού Κόμματος, του οποίου ηγείτο μέχρι την εκλογή του ως Πρόεδρος. Η θητεία του είναι πενταετής.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στο Κραγκούγεβατς. Υπηρέτησε νωρίτερα και επί μακρόν ως βουλευτής του Σερβικού Ριζοσπαστικού Κόμματος (SRS). Ήταν αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της Σερβίας από το 1998 ως το 1999 και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας στην κυβέρνηση συνασπισμού από το 1999 ως το 2000. Το 2003 ανέλαβε αντιπρόεδρος του Ριζοσπαστικού Κόμματος και το 2007 ήταν για μικρή θητεία πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης της Σερβίας. Το 2008 παραιτήθηκε από το κόμμα έπειτα από ασυμφωνία με τον ηγέτη του κόμματος Βόισλαβ Σέσελι, αναφορικά με την ένταξη της χώρας στην ΕΕ (ο Σέσελι διαφώνησε, ενώ ο Νίκολιτς την υποστήριξε). Εν συνεχεία ο Νίκολιτς ίδρυσε το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα, όπου προσχώρησαν αρκετά μέλη του SRS.
Το 2003 ο Νίκολιτς διεκδίκησε το αξίωμα του Προέδρου της Γιουγκοσλαβίας και ήταν 3ος στις εκλογές του 2000. Συνολικά 4 φορές ήταν υποψήφιος πρόεδρος της Σερβίας: το 2003, το 2004, το 2008 και το 2012. Το 2003 έλαβε τις περισσότερες ψήφους, όμως οι εκλογές αναβλήθηκαν εξαιτίας της χαμηλής συμμετοχής. Το 2004 και το 2008 ήρθε 2ος, με πρώτο τον Μπόρις Τάντιτς. Το 2012 κέρδισε τον Τάντιτς στον δεύτερο γύρο και ορκίστηκε πρόεδρος της Σερβίας στις 31 Μαΐου 2012.
Πρόεδρος
Τον Απρίλιο του 2013 ο πρόεδρος ζήτησε συγγνώμη για τα εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν σε βάρος Μουσουλμάνων της Βοσνίας στη Σρεμπρένιτσα κατά τη δεκαετία του ' 90.
Παραπομπές
Κατηγορία:Πρόεδροι της Σερβίας
Λουκιανός Κηλαηδόνης
Ο Λουκιανός Κηλαηδόνης (15 Ιουλίου 1943 – 7 Φεβρουαρίου 2017) ήταν Έλληνας συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής.
Το πάρτυ στη Βουλιαγμένη
Ιδιαίτερη μνεία απαιτεί η πρώτη μεγάλης κλίμακας συναυλία του, το Πάρτυ στη Βουλιαγμένη, που έγινε στις 25 Ιουλίου του 1983 και συγκέντρωσε πάνω από 70.000 άτομα (άλλες εκτιμήσεις ανεβάζουν τον αριθμό στις 100.000). Στο πάρτυ εμφανίστηκαν ο Διονύσης Σαββόπουλος, η Μαργαρίτα Ζορμπαλά, ο Βαγγέλης Γερμανός, ο Γιώργος Νταλάρας, η Αφροδίτη Μάνου και η Μαντώ, αποβιβαζόμενοι με ταχύπλοα στην πλωτή εξέδρα. Σε μια εποχή που ο όρος beach party δεν ήταν ιδιαίτερα γνωστός, αυτό το πάρτυ κατάφερε να δημιουργήσει το αδιαχώρητο στην παραλιακή λεωφόρο, από τη Βουλιαγμένη μέχρι τη Λεωφόρο Συγγρού. Από πολλούς το Πάρτυ στη Βουλιαγμένη θεωρήθηκε το ελληνικό Woodstock. Ο Κηλαηδόνης ήταν ο πρώτος καλλιτέχνης που έβγαλε τις συναυλίες από τα γήπεδα και τα θέατρα, επιλέγοντας φυσικούς χώρους.
Θέατρο
Για δέκα χρόνια έγραφε μουσική για το «Ελεύθερο Θέατρο» («Ελεύθερη Σκηνή»), με επιλεγμένα κομμάτια να περιλαμβάνονται στο άλμπουμ «Πάμε μαέστρο». Βασικός συνθέτης των παραστάσεων του «Θεσσαλικού Θεάτρου» της πρώτης περιόδου. Εχει συνεργαστεί με το Εθνικό Θέατρο, με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, με το Λαϊκό Θέατρο του Λ. Τριβιζά, με την παιδική σκηνή της Ξένιας Καλογεροπούλου κλπ.
Κινηματογράφος
Εχει γράψει μουσική για τις ταινίες «Οι κυνηγοί» και «Ο θίασος» του Θόδωρου Αγγελόπουλου, «Ελευθέριος Βενιζέλος» του Παντελή Βούλγαρη και «Οι Αθηναίοι» του Βασίλη Αλεξάκη, καθώς και για πολλές τηλεοπτικές εκπομπές.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες άνδρες τραγουδιστές Κατηγορία:Έλληνες στιχουργοί Κατηγορία:Έλληνες συνθέτες Κατηγορία:Έλληνες τραγουδοποιοί Κατηγορία:Έλληνες μουσικοί Κατηγορία:Απόφοιτοι Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου
Κόιντος Κούρτιος Ρούφος
Ο Κόιντος Κούρτιος Ρούφος (Quintus Curtius Rufus) ήταν Ρωμαίος ιστορικός, που έζησε την εποχή του Κλαύδιου ή του Βεσπασιανού.
Συγγραφικό έργο
thumb|250px|right|Εικονογράφηση σελίδας σε [[Αρχέτυπο (τυπογραφία)|αρχέτυπο προ του 1500, από την ιταλική έκδοση του έργου του Κόιντου Κούρτιου Ρούφου, “Historiae Alexandri Magni”, Φλωρεντία 1478.]]
Το μόνο σωζόμενο έργο του Κόιντου Κούρτιου Ρούφου, είναι το κείμενο «Ιστορίες του Μεγάλου Αλεξάνδρου» (λατινικά: Historiae Alexandri Magni), το οποίο είναι μια βιογραφία του Μεγάλου Αλεξάνδρου στα λατινικά, που αποτελούνταν συνολικά από δέκα βιβλία, εκ των οποίων έχουν χαθεί τα δύο πρώτα και τα υπόλοιπα οκτώ είναι ελλιπή.
Επιρροές σε μεταγενέστερους συγγραφείς
Οι «Ιστορίες του Μεγάλου Αλεξάνδρου» του Κόιντου Κούρτιου Ρούφου απολάμβαναν υψηλής δημοτικότητας κατά την περίοδο του Μεσαίωνα. Το έργο υπήρξε η κύρια πηγή έμπνευσης για το επικό ποίημα «L’Alexandréide» (Αλεξανδρειάς) του Γάλλου θεολόγου και συγγραφέα του 12ου αιώνα, Γκωτιέ ντε Σατιγιόν (Gautier de Châtillon, λατινικά: Gualterus de Castellione).
Υγεία - θάνατος
Παρά το γεγονός ότι οι πληροφορίες που έχουμε για τον αρχαίο αυτόν ιστορικό είναι σχετικά λίγες, σημαντικά στοιχεία δείχνουν ότι υπέστη μία από τις πρώτες γνωστές περιπτώσεις επιπεφυκίτιδας. Αρκετοί μελετητές υποστηρίζουν ότι εξ αιτίας της μη θεραπείας αυτής της ασθένειας του ματιού, αυτό έγινε και η αιτία του πρόωρου θανάτου του.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ρωμαίοι ιστορικοί Κατηγορία:Ρωμαίοι συγγραφείς
Πρωτέα (φυτό)
Πρωτέα (Protea) είναι το επιστημονικό αλλά και το κοινό όνομα που έχουν άνθη, τα οποία μερικές φορές ονομάζονται στα αγγλικά sugarbushes.
Μέγαρα (αποσαφήνιση)
Μέγαρα μπορεί να είναι το όνομα των εξής πόλεων
Πρωτέα (φυτό)
Το γένος Πρωτέα έλαβε αυτήν την ονομασία το 1735 από το Λινναίο και το όνομα οφείλεται στο θεό Πρωτέα  ο οποίος κατά βούληση άλλαζε μορφή, όπως έχουν πολλούς διαφορετικούς τύπους και τα λουλούδια αυτά.
Οι πρωτέες κατάφεραν να ελκύσουν την προσοχή των βοτανολόγων που επισκέφτηκαν το Ακρωτήρι Καλής Ελπίδας το 17ο αιώνα. Το 18ο αιώνα πολλά είδη μεταφέρθηκαν στην Ευρώπη και ήταν εξαιρετικά δημοφιλή στους βοτανολόγους.
Φυσική ιστορία και ταξινόμηση
Η οικογένεια των Πρωτεοειδών (Proteaceae), στις οποίες ανήκουν τα άνθη αυτά είναι αρχαία. Οι πρόγονοί τους φύονταν στην Γκοντβάνα, περίπου 300 εκατομμύρια χρόνια πριν. Η εν λόγω οικογένεια υποδιαιρείται σε δύο υποοικογένειες:
Στην Αφρική υπάρχει μόνο ένα γένος στη Μαδαγασκάρη, ενώ πολλά κοινά γένη υπάρχουν στη Νότια Αμερική και στην Αυστραλία. Αυτό δείχνει ότι η Αυστραλία και η Νότια Αμερική διαχωρίστηκαν από την Αφρική προτού αποσπαστούν η μία από την άλλη.