cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Μίλος Σέστιτς
Ο Μίλος Σέστιτς (γεννήθηκε 8 Αυγούστου 1956 στη πόλη Μιλοσάβτσι της Γιουγκοσλαβίας) είναι πρώην Γιουγκοσλάβος (από τη Σερβία) διεθνής επαγγελματίας ποδοσφαιριστής που αγωνίστηκε στα πρωταθλήματα της σημερινής Σερβίας καθώς και της Ελλάδας. Αν και βραχύσωμος (1,68 μέτρα ύψος), διακρινόταν για το ποδοσφαιρικό του θράσος, τις διεισδύσεις και το δυνατό του σουτ.
Καριέρα
Ο Μίλος Σέστις έκανε τα πρώτα του ποδοσφαιρικά βήματα στις ακαδημίες του Ερυθρού Αστέρα. Με την ομάδα του Βελιγραδίου υπέγραψε το πρώτο του επαγγελματικό συμβόλαιο το 1973, αφού προηγουμένως προωθήθηκε στην πρώτη ομάδα της σερβικής ομάδας, σε ηλικία μόλις 17 ετών. Ο Σέστιτς παρέμεινε στον Ερυθρό Αστέρα για έντεκα χρόνια και συγκεκριμένα από το 1973 μέχρι το 1984 έχοντας καταφέρει να κατακτήσει τρία πρωταθλήματα Γιουγκοσλαβίας (1977, 1980, 1981) καθώς και ένα Κύπελλο Γιουγκοσλαβίας (1982). Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στον Ερυθρό Αστέρα, ο Μίλος Σέστιτς πραγματοποίησε 216 συμμετοχές, ενώ κατάφερε να πετύχει και 44 γκολ.
Το Δεκέμβριο του 1984, ο Ολυμπιακός Πειραιώς κατέθεσε επίσημη πρόταση για την απόκτηση του Σέστις, η οποία και έγινε αποδεκτή τόσο από τη διοίκηση του Ερυθρού Αστέρα, όσο και από τον ίδιο τον παίκτη. Ο Μίλος Σέστιτς παρέμεινε στον Ολυμπιακό για περίπου δύο χρόνια. Δεν κατάφερε να κατακτήσει με την ελληνική ομάδα κάποιο τίτλο, πρόλαβε όμως να πραγματοποιήσει 50 εμφανίσεις και να πετύχει 11 γκολ.
Μετά το πέρασμά του από τον Ολυμπιακό Πειραιώς, ο Μίλος Σέστιτς επέστρεψε στη Σερβία, σε ομάδες της οποίας αγωνίστηκε μέχρι το τέλος της καριέρας του, καθώς δεν έφυγε ποτέ ξανά εκτός της χώρας. Αρχικά, αγωνίστηκε για δύο χρόνια στη Βοϊβοντίνα, με την οποία πραγματοποίησε συνολικά 60 συμμετοχές, ενώ κατάφερε να πετύχει και 9 γκολ. Στη συνέχεια και συγκεκριμένα το 1989, μεταπήδησε στη Ζέμουμ, περισσότερο γνωστή στην Ελλάδα και ως ΦΚ Σεμλίνο. Στην ομάδα του Σεμλίνο αγωνίστηκε για ένα μόλις χρόνο πραγματοποιώντας συνολικά 18 εμφανίσεις.
Τη διετία 1990-92, ο Μίλος Σέστις αγωνίστηκε αρχικά στην ΟΦΚ Βελιγραδίου και έπειτα στη Βόζντοβατς. Μετά το τέλος της περιόδου 1991-92 και όντας 36 ετών, ο Σέστιτς αποφάσισε να κρεμάσει τα ποδοσφαιρικά του παπούτσια και να βάλει τέλος στην πολυετή επαγγελματική του καριέρα.
Διεθνείς συμμετοχές
Ο Μίλος Σέστις ήταν μόνιμο στέλεχος της εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου της Γιουγκοσλαβίας από το 1979, μέχρι και το 1985, έχοντας πραγματοποιήσει συνολικά 21 συμμετοχές και έχοντας καταφέρει να πετύχει 2 γκολ.
Πηγές
Κατηγορία:Γιουγκοσλάβοι ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ολυμπιακού Πειραιώς Κατηγορία:Επιθετικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ερυθρού Αστέρα Κατηγορία:Ξένοι ποδοσφαιριστές στην Ελλάδα
Μαξιμίνος της Τρίερ
Ο Άγιος Μαξιμίνος (γεννήθηκε στο Σιλλύ κοντά στο Πουατιέ - πέθανε στο Πουατιέ 12 Σεπτεμβρίου 346 ) ήταν ο πέμπτος επίσκοπος Τρεβήρων (Τρίερ), καταλαμβάνοντας την έδρα του το 341/342. Ο Μαξιμίνος ήταν αντίπαλος του Αρειανισμού,  και υποστηρίχθηκε από τις αυλές του Κωνσταντίνου Β΄ και του Κώνστα, ο οποίος φιλοξένησε ως τιμώμενο τον Αθανάσιο δύο φορές κατά τη διάρκεια της εξορίας του από την Αλεξάνδρεια, το 336-37, πριν γίνει επίσκοπος, και πάλι το 343. Στη διαμάχη του Αρειανισμού είχε ξεκινήσει με την πλευρά του Παύλου Α΄ της Κωνσταντινούπολης. Ωστόσο, πήρε μέρος στη σύνοδο της Σαρδικής που συγκλήθηκε από τον Πάπα Ιούλιο τον Α΄ (περίπου το 342), και, όταν τέσσερις Αρειανοί επίσκοποι ήρθαν από την Αντιόχεια στους Τρεβήρους, με σκοπό να κερδίσουν τον αυτοκράτορας Κώνστα στο πλευρό τους, ο Μαξιμίνος αρνήθηκε να τους υποδεχθεί και συνέστησε στον αυτοκράτορα να απορρίψει τις προτάσεις τους.
Λατρεία
Ο Μαξιμίνος ενταφιάστηκε στο νεκροταφείο έξω από τη βόρεια πύλη της Τρίερ, όπου τα οστά του αργότερα ενώθηκαν με μεταγενέστερους επισκόπους στην πολλαπλών θαλάμων κρύπτη του ναού αφιερωμένου στον Ιωάννη τον Ευαγγελιστή, ενώ αργότερα αφιερώθηκε ξανά ως Αββαείο Αγίου Μαξιμίνου. Ο Γρηγόριος Τουρώνης ήδη πιστοποιεί τη λατρεία του Μαξιμίνου στην εκκλησία του Αγίου Ιωάννη Θεολόγου και τη λατρεία που προσφερόταν στον τάφο του. Το Αββαείο - καταστράφηκε από τους Νορμανδούς το 882, και ξαναχτίστηκε, στη συνέχεια ξαναχτίστηκε εξολοκλήρου στα 1680, εκκοσμικεύτηκε το 1802, βομβαρδίστηκε στο Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και μεγάλο μέρος κατεδαφίστηκε - ήταν ένα από τα παλαιότερα στη Δυτική Ευρώπη.
Στην εικονολογία ο Μαξιμίνος απεικονίζεται αναγνωρίσιμα ως επίσκοπος, με βιβλίο, τη μινιατούρα μιας εκκλησίας, και, δανειζόμενη από το μύθο του Κορβινιανού, μια αρκούδα που μεταφέρει το ταξιδιωτικό σάκο του Αγίου. Ως προστάτης, ο Μαξιμίνος προβλήθηκε ως προστασία έναντι της ψευδορκίας, της απώλειας στη θάλασσα και καταστροφικών βροχών. Η λατρεία του ήταν ισχυρότερη στην περιοχή γύρω από Τρίερ και στην Αλσατία.
Μεσαιωνικός θρύλος τον συγχέει με τον Μαξιμίνο της Αιξ (γαλλικά: Saint Maximin d'Aix), ο οποίος προστέθηκε στους Εβδομήντα Αποστόλους που αναφέρονται στο Ευαγγέλιο του Λουκά. Εκείνος ο Μαξιμίνος ειπώθηκε ότι είχε συνοδεύσει τη Μαρία τη Μαγδαληνή και μια ομάδα πιστών στην Αιξ-αν-Προβάνς, ως εκ θαύματος επιταχυμένη από ένα ελαφρύ πλοίο χωρίς πηδάλιο ή κατάρτι. Αφότου ο Μαξιμίνος έγινε ο πρώτος επίσκοπος της Αιξ-αν-Προβάνς η Μαρία αποσύρθηκε στη "έρημο" περίπου για τριάντα χρόνια πριν να βρεθεί και επαναφερθεί από τον Μαξιμίνο λίγο πριν από το θάνατό της. Η αφήγηση του δέκατου τρίτου αιώνα, του μύθου μπορεί να διαβαστεί στην αγγλική μετάφραση από τον William Caxton, του Χρυσού Θρύλου  του Jacobus de Voragine. Στην πραγματικότητα, αυτό το μέρος του θρύλου ξεσηκώθηκε από την Ανατολική ιστορία της Αγίας Μαρίας της Αιγυπτίας και  του Άγιου Ζωσιμά της Παλαιστίνης. Η λατρεία της Μαρίας της Μαγδαληνής και αυτού του Αγίου Μαξιμίνου στην Προβηγκία επικεντρώθηκε στη Σεν Μαξιμιν λα Σεντ Μπομ. Άλλες κοινότητες στη Γαλλία  που ονομάζονται Saint-Maximin τιμούν τον ένα ή τον άλλο Άγιο Μαξιμίνο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Άγιοι της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας Κατηγορία:Επίσκοποι του 4ου αιώνα
Έλαφος Πιερίας
thumb|Ο ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στην Έλαφο Πιερίας. Η Έλαφος είναι ημιορεινός οικισμός του νομού Πιερίας. Βρίσκεται σε υψόμετρο 345 μ., κοντά στα Πιέρια Όρη, και έχει 499 κατοίκους, με βάση την Απογραφή του 2001. Η θέση της είναι στο βορειοδυτικό τμήμα του νομού Πιερίας, στα σύνορα με το Νομό Ημαθίας, στον οποίο και ανήκε μέχρι το 1974. Υπάγεται διοικητικά στο Δήμο Κατερίνης. Οι κάτοικοι ασχολούνται με την καλλιέργεια καπνού και σιταριού. Η απόσταση της Ελάφου από την Κατερίνης είναι 15 χιλιόμετρα.
Ιστορικά στοιχεία
Η ονομασία του αρχικού χωριού όπου ζούσαν ως το 1940 οι κάτοικοι ήταν Ελαφίνα και οφείλεται στα πολλά ελάφια, που ζούσαν στα δάση του χωριού τα παλιά χρόνια. Το χωριό αυτό βρίσκεται στο σημερινό νομό Ημαθίας. Σήμερα μαζί με πέντε ακόμα οικισμούς συναποτελούν το Δήμο Μακεδονίδος.
Το 1940 η Ελαφίνα πυρπολήθηκε από τους Γερμανούς και καταστράφηκε. Οι κάτοικοι έχτισαν τα νέα τους σπίτια στην περιοχή που ονομαζόταν Καλύβια, όπου είναι και η θέση του σημερινού χωριού. Η καταγωγή των κατοίκων είναι από την Ημαθία.
Στις αρχές του 20ου αι., στην περίοδο μετά την απελευθέρωση και στα χρόνια του μεσοπολέμου, μικρά και μεγάλα χειμαδιά Αρβανιτόβλαχων και Βεργιάνων Βλάχων εντοπίστηκαν στο χωριό.
Υποδομή
Η Έλαφος έχει ένα διθέσιο Δημοτικό Σχολείο μαζί με μονοθέσιο νηπιαγωγείο, με γύρω στα 30 παιδιά συνολικά. Υπάρχει συνεταιρισμός που βοηθάει τους αγρότες, αγροτικό ιατρείο στο κτίριο της Κοινότητας. Το χωριό έχει έναν κεντρικό ναό, αυτόν της Κοίμησης της Θεοτόκου. Επίσης, ενδιαφέρον είναι το εξωκλήσι της Αγίας Βαρβάρας και η Αγίου Γεωργίου. Διαθέτει αθλητικό (ΓΑΣ Ταύρος Ελάφου- αγωνίζεται στην Α΄ ερασιτεχνική κατηγορία στο ποδόσφαιρο) και πολιτιστικό σύλλογο, την "Ελαφίνα". Μέχρι πρόσφατα, στο χωριό γινόταν η αναπαράσταση του παλαιού γάμου, με σατιρικά στοιχεία. Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η διαδρομή από το χωριό Έλαφος προς το παλιό χωριό, την Ελαφίνα, η οποία απέχει 15 χλμ. περίπου. Ο δρόμος είναι ορεινός σε υψόμετρο από 500-800 μ. και εμφανίζει εξαιρετικά πλούσια βλάστηση από φυσικά δέντρα (δρύινα, οξιές, άγριες καστανιές κλπ.), χλωρίδα από σπάνια άγρια λουλούδια και χόρτα μεταξύ των οποίων μπορεί κανείς να βρει ρίγανη, φλαμούρι, διάφορα βότανα, άγρια αμπέλια, θεραπευτικούς βολβούς κλπ. Τα ζώα που ζούνε στα ορεινά αποτελούνται από ελάφια, λαγούς, λύκους, αλεπούδες, διάφορα αποδημητικά πουλιά. Πολλά ελεύθερα ρυάκια σχηματίζονται από τον μεγάλο όγκο βροχών, που καταλήγουν σε μικρά και μεγάλα ποτάμια τα οποία χρησιμοποιούνται για τις ανάγκες των καλλιεργητών που ασχολούνται εκτός από τον καπνό και το σιτάρι, με καινούριους ελαιώνες και μικρή καλλιέργεια αμπελιού. Στην Έλαφο λειτουργεί και νόμιμο οινοποιείο για την παραγωγή τσίπουρου.
Παραπομπές
Κατηγορία:Χωριά του νομού Πιερίας Κατηγορία:Δήμος Κατερίνης
Γκιόρεμε
Το Γκιόρεμε (τουρκικά: Göreme) είναι περιοχή στην Καππαδοκία της τουρκικής επαρχίας Νεφσεχίρ. Η περιοχή ονομαζόταν τη Βυζαντινή περίοδο Ματιανή ή Ματιανά και μετονομάστηκε το 1928 σε Γκιόρεμε, μια παραφθορά της αρχαιοελληνικής ονομασίας Κόραμα.
Η περιοχή είναι το κέντρο του εθνικού πάρκου Γκιόρεμε, το οποίο σε συνδυασμό με τις μονολιθικές εκκλησίες της Καππαδοκίας έχουν ανακηρυχθεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς από την UNESCO από το 1985. Το τοπίο στο Γκιόρεμε χαρακτηρίζεται από εντυπωσιακούς σχηματισμούς βράχων, μερικώς διαβρωμένων, όπως οι περίφημοι παράξενοι λίθοι που αποτελούν και μια από τις μεγάλες τουριστικές ατραξιόν της περιοχής.
Διαμόρφωση
Βράχοι ποικίλης σκληρότητας σχηματισμένοι από ηφαιστειακή τέφρα αποτελούν την καρδιά αυτού του τοπίου, το οποίο διαμορφώθηκε από εκρήξεις ηφαιστείων και πλημμύρες κατά τη διάρκεια εκατομμυρίων χρόνων για να καταλήξει στη σημερινή του μορφή. μικρογραφία|αριστερά|Παράξενοι λίθοι στην περιοχή του Γκιόρεμε Οι πρώτοι χριστιανοί το αποίκησαν για να ζήσουν μια ασκητική ζωή, αλλά κυρίως για να βρουν καταφύγιο από τους εχθρούς τους (Πέρσες, Ρωμαίοι, Άραβες, Μογγόλοι...). Για τη διαμονή τους δημιούργησαν τις ξακουστές λαξευτές κατασκευές της περιοχής. Δεν σκάλισαν στους βράχους μόνο εκκλησίες και παρεκκλήσια αλλά ολόκληρα υπέργεια και υπόγεια οικιστικά συγκροτήματα προορισμένα να φιλοξενήσουν χιλιάδες ανθρώπους. Οι κατασκευές αυτές, που κάποιες φτάνουν σε βάθος και δέκα επιπέδων κάτω από τη γη, περιλαμβάνουν εγκαταστάσεις όπως κουζίνες, αποθήκες, κοιτώνες, ακόμα και στάβλους και νεκροτομεία, και σε συνδυασμό με βαθιά φρεάτια εξαερισμού παρέχουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης. Η ηφαιστειακή πέτρα προσφέρει και καλή προστασία από τις καιρικές συνθήκες. Το καλοκαίρι τα καταλύματα αυτά παραμένουν δροσερά ενώ το χειμώνα η θερμοκρασία εντός τους δεν πέφτει δραματικά. Επίσης, οι διάδρομοι μπορούσαν να φραγούν με μεγάλες πέτρες σε περίπτωση ανάγκης.
Υπολογίζεται πως υπάρχουν περίπου 100 συγκροτήματα, τα οποία συνδέονται μεταξύ τους. Το μεγαλύτερο είναι το Ντερινκουγιού το οποίο υπολογίζεται πως φιλοξένησε κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του περί τους 10.000 επισκέπτες.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Καππαδοκία Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στην Τουρκία
Επιβατικός σταθμός Αγίου Νικολάου
Το κτήριο του επιβατικού Σταθμού του Αγίου Νικολάου – «Παγόδα» είναι έργο των Ιωάννη Λιάπη και Ηλία Σκρουμπέλου και βρίσκεται στη λιμενική ζώνη του δήμου Πειραιά. Το κτίριο πήρε το όνομά του από το σχήμα της σκεπής του που θυμίζει παγόδα. Αποτελεί προϊόν του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού «Επιβατικοί Σταθμοί και Τελωνεία Υπερατλαντικών Γραμμών» που τέθηκε το 1961 και δημιουργήθηκε την περίοδο 1962 – 1967, ενώ εγκαινιάστηκε το φθινόπωρο του 1967. Αποτελεί ένα από τα πλέον τολμηρά μοντερνιστικά κτίρια στην Ελλάδα. Ο Σταθμός Επιβατών ΟΛΠ δεσπόζει εμβληματικά στο λιμάνι και συνοδεύεται από τα μεγάλα τοπόσημα των νεότερων εποχών του Πειραιά, τους ναούς του νεοκλασικισμού Αγίου Νικόλαου και Αγίου Σπυρίδωνος, όπως και τα μεσοπολεμικά έργα υποδομών, τον Σταθμό ΗΣΑΠ και το Σιλό Σιτηρών. To συγκεκριμένο κτίριο, αποτελούσε τμήμα ενός ευρύτερου προγράμματος λιμενικού εκσυγχρονισμού, ο οποίος περιλάμβανε άλλη μία πτέρυγα στην προβλήτα Βασιλέως Κωνσταντίνου (στη θέση του σημερινού λιμεναρχείου), ένα κτίριο γραφείων και ένα κτίριο γραφείων και τελωνείου.
Ιστορικά Στοιχεία - Στόχος Δημιουργίας του Σταθμού
Η ιδέα της δημιουργίας του προέκυψε από την ανάγκη ύπαρξης επιβατικού σταθμού για τα μεγάλα υπερωκεάνια αναχυψής (Queen Elizabeth, France κ.α.), ενώ συσχετίστηκε και με τον ελλιμενισμό των υπερωκεανίων στον Πειραιά για τη μαζική μεταφορά των μεταναστών κατά τη διάρκεια του 1960, όταν εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες εγκατέλειπαν τη χώρα που είχε πληγεί βαρύτατα από την Κατοχή και τον Εμφύλιο και αναζητούσαν μια καλύτερη ζωή μακριά από την πατρίδα. Η δημιουργία του όπως και το κτήριο του Ανατολικού Αεροσταθμού στο Ελληνικό, έργο του αρχιτέκτονα Έερο Σάαρινεν εντάσσονται στο πρόγραμμα μεγάλων δημόσιων υποδομών μεταφοράς, τα οποία αφορούν την τουριστική ανάπτυξη της δεκαετίας του ’60, καθώς συγκροτούν την είσοδο από αέρα και θάλασσα στην πρωτεύουσα.
Αργότερα, μέχρι την ολοκλήρωση του κτιρίου, το 1969, το μεταναστευτικό ρεύμα έσβησε και τα υπερωκεάνια δεν ελλιμενίζονταν στον Πειραιά, διότι το λιμάνι του απεδείχθη μικρό, με αποτέλεσμα να αγκυροβολούν στον Φαληρικό Όρμο και οι κρουαζιέρες τους να προσανατολίζονται προς άλλους προορισμούς, εκτός της Μεσογείου. Σε αυτό συνέβαλε η ανάπτυξη των υπερατλαντικών συγκοινωνιών με την εξελιγμένη αεροπορία, με Έτσι ο βασικός λόγος δημιουργίας του Σταθμού είχε εκλείψει.
Η κατασκευή του Σταθμού διαμόρφωσε ένα υποβαθμισμένο τμήμα της λιμενικής ζώνης, και συγκεκριμένα τα "Καρβουνιάρικα", περιοχή στην οποία γίνονταν οι φορτοεκφορτώσεις του κάρβουνου, όπου είχε εγκατασταθεί πλήθος προσφύγων που διέμεναν σε ξύλινα παραπήγματα, (τα οποία απομακρύνθηκαν τη δεκαετία του ΄60), όπως και το αστικό μέτωπο της Υδραϊκής συνοικίας και των ακτών Μιαούλη και Ξαβερίου. Επομένως το τοπίο που είχε διαμορφωθεί κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα διαφοροποιήθηκε, με τη συνύπαρξη του μνημειώδους νεοκλασικού ναού του Αγίου Νικολάου, του Λοιμοκαθαρτηρίου, του συγκροτήματος του Τελωνείου, και των αποθηκών άνθρακα, ξυλείας κ.α. Έτσι, ο Σταθμός 2 Επιβατών ερχόταν σε προκλητικό διάλογο με το μέτωπο των νέων κτιρίων ναυτιλιακών εταιρειών, τον ιστορικό ναό και τα κτίρια του Τελωνείου. Αργότερα λειτούργησε σαν μόνιμος εκθεσιακός χώρος για τις ναυτικές (Ποσειδώνια) και εμπορικές εκθέσεις της πόλης.
Λειτουργία
1967: Εγκαινιάστηκε ο Σταθμός Επιβατών. Λειτούργησε ελάχιστα με τη χρήση για την οποία κατασκευάστηκε.
1976: Οργανώθηκε στο κτήριο για πρώτη φορά η ναυτική έκθεση «Ποσειδώνια», ένας θεσμός που συνέβαλε σημαντικά στη διεθνή προβολή της πόλης του Πειραιά, ως παγκόσμιο ναυτιλιακό κέντρο. Μέχρι το 1984 ο χώρος φιλοξενούσε μόνο αυτή την έκθεση.
1985: Το κτήριο χρησιμοποιήθηκε μόνιμα ως εκθεσιακό κέντρο και φιλοξενήθηκε και η έκθεση «Ελλάς και Θάλασσα» στα πλαίσια της διοργάνωσης «Αθήνα- Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης». Παράλληλα στο κτίριο στεγάστηκαν διάφορες υπηρεσίες του ΟΛΠ, μεταξύ των οποίων ο καταναλωτικός συνεταιρισμός των υπαλλήλων στο ισόγειο, στον ημιόροφο το 1ο Διαμέρισμα (ΟΛΠ) και στον Α’ όροφο η Διεύθυνση Οικονομικού ΟΛΠ.
Η λειτουργία του δεν ήταν συνεχής, καθώς είχε διακοπεί κάποιο διάστημα λόγω φθορών. Επιπλέον, το κτίριο κακοποιήθηκε κατά τη διάρκεια των αναδιαμορφώσεων του για τις ανάγκες των εκθεσιακών χώρων.
1996-1997: Η χρήση του σταμάτησε από υπηρεσίες του ΟΛΠ σταμάτησε, μετά τη λειτουργία του νέου μεγάρου στην Ακτή Ξαβερίου.
Σύμφωνα με το επενδυτικό πρόγραμμα του ΟΛΠ 2012-2016, αναμενόταν να μετατραπεί σε Επιβατικό Σταθμό εξυπηρέτησης κρουαζιερόπλοιων και ξενοδοχείου πολυτελείας πέντε αστέρων.
Η ίδια πρόταση αναφέρεται και στο Master Plan του ΟΛΠ το 2017 και υπερισχύει κάθε άλλης περί εκθεσιακού συνεδριακού χώρου.
Με αφορμή τα σχέδια του Οργανισμού Λιμένος Πειραιώς για την επαναλειτουργία του ιστορικού κτιρίου παρατέθηκαν ζητήματα επανεξέτασης σχετικά με την ένταξη της νέας χρήσης όσον αφορά τη διατήρηση της αρχιτεκτονικής δομής και μορφής του κτιρίου.
Σχεδιασμός
Η πλευρική σχέση λιμενικών κτιρίων-πλοίων είχε εφαρμοστεί, ώστε η φορτοεκφόρτωση στις λιμενικές αποθήκες να γίνεται άμεσα, χωρίς να παρεμβάλλεται οποιαδήποτε μεταφορά στις προβλήτες, επάνω στις οποίες ήταν εγκατεστημένοι οι γερανοί και οι ταινιόδρομοι.Ο σταθμός αποτελεί ένα πρωτότυπο δημόσιο κτίριο της εποχής του που φέρει τεχνολογικές καινοτομίες και σημαντικούς συμβολισμούς για την ελληνική αρχιτεκτονική και για το αστικό τοπίο του Πειραιά.
Πρόκειται για ένα μνημειώδες, αλλά και αντισυμβατικό αρχιτεκτόνημα με αξιώσεις εκφραστικής πρωτοτυπίας και με συμβολικές φιλοδοξίες.
Το κτίριο του Σταθμού Επιβατών, παρουσιάστηκε πολλές φορές σε ελληνικές και διεθνείς εκδόσεις, ως ένα σημαντικό δείγμα της μοντέρνας αρχιτεκτονικής των δημοσίων κτιρίων.
Οι εσωτερικοί χώροι έχουν το χαρακτήρα των αιθουσών αναμονής αεροδρομίων και σιδηροδρομικών σταθμών.
Εφαρμόζεται η πλευρική σχέση λιμενικών κτιρίων-πλοίων, ώστε η φορτοεκφόρτωση στις λιμενικές αποθήκες να γίνεται άμεσα, χωρίς να παρεμβάλλεται οποιαδήποτε μεταφορά στις προβλήτες, επάνω στις οποίες ήταν εγκατεστημένοι οι γερανοί και οι ταινιόδρομοι.
Τομή
Η αιωρούμενη καμπυλόγραμμη στέγη που κρατιέται με καλώδια, υποδεικνύει τη μορφή πλοίου με ιστία, καθώς αυτή καθόρισε την εικόνα του κτιρίου αντιληπτή στο λιμενικό μέτωπο του Πειραιά. Συγκεκριμένα, η καμπύλη της στέγης, αλλά και τα καλώδια που την στηρίζουν, σε συνδυασμό με τον ελεύθερο χώρο που δημιουργείται χωρίς την ύπαρξη υποστυλωμάτων, αφήνουν στην τομή να δημιουργηθεί μια αγκαλιά που φαίνεται να καλωσορίζει τα διερχόμενα πλοία. Κυριαρχεί η οργάνωση του κενού και του πλήρους και επιτυγχάνεται η καθαρότητα της μορφής, ενώ τονίζεται η διαφάνεια με τη βοήθεια των μεγάλων υαλοστασίων που επιτρέπουν την έντονη διάχυση του φωτός στο εσωτερικό του κτηρίου.
Ο γερανός φορτοεκφορτώσεων που τοποθετείται δυτικά, στο σχέδιο τις τομής του κτηρίου, αναφέρεται στις αντίστοιχες μορφές των λιμενικών αποθηκών, ενώ τονίζει το άνοιγμα του κτιρίου προς τη θάλασσα, όπως και τη λειτουργική και συμβολική συνομιλία του με τα πλοία.
Κατόψεις
Έχει κάτοψη ορθογωνίου με διαστάσεις 185 μέτρα μήκους και 51 μέτρα πλάτους και προσανατολισμό βορρά-νότου. Το δυτικό πλευρικό όριο υψώνεται δίπλα στα πλευρά των κρουαζιερόπλοιων, ακολουθώντας την τυπολογία των λιμενικών αποθηκών και είναι παράλληλο με την προβλήτα.
Το κτίριο αναπτύσσεται σε τρία κύρια επίπεδα, ενώ παρεμβάλλεται και ένα ενδιάμεσο επίπεδο (ημιορόφος) σε συγκεκριμένο τμήμα του κτιρίου μεταξύ δεύτερου και τρίτου ορόφου.
Στο επίπεδο του ισογείου είχαν χωροθετηθεί οι υπηρεσίες εκτελωνισμού και η διακίνηση εμπορευμάτων.
Ο πρώτος όροφος είχε διπλάσιο ύψος από ότι το ισόγειο, και διέθετε εσωτερικά χώρους αναμονής επιβατών, τελωνείο για τους επιβάτες, αναψυκτήρια, γραφεία τουρισμού, εστιατόρια, κ.α. Στο ίδιο επίπεδο είχε διαμορφωθεί και ένας ημιυπαίθριος χώρος με μικρά καταστήματα, αναψυκτήριο και ταχυδρομείο.
Ο δεύτερος όροφος περιείχε εσωτερικά αναψυκτήριο για επιβάτες και επισκέπτες, ενώ στον ημιυπαίθριο χώρο του επιπέδου αυτού βρισκόταν ο χώρος αποχαιρετισμού. Γενικότερα, στα ανώτερα επίπεδα γινόταν η διακίνηση των επιβατών, οι οποίοι είχαν πρόσβαση από την πλευρά του αστικού μετώπου του Αγίου Νικολάου, όπου υπήρχε οργανωμένος υπαίθριος χώροςστάθμευσης οχημάτων.
Η κατακόρυφη κίνηση γινόταν με κλιμακοστάσια και ηλεκτρικές κυλιόμενες σκάλες, ενώ η κίνηση των εμπορευμάτων με μεταφορικές ταινίες. Αξίζει να σημειωθεί ότι ήταν το πρώτο δημόσιο κτίριο στην Ελλάδα, που διέθετε κυλιόμενες σκάλες. Αξίζει να σημειωθεί, ότι το λειτουργικό διάγραμμα του κτιρίου και η διάταξη των χρήσεων, μοιάζουν εντυπωσιακά με το αντίστοιχο του Ανατολικού Αεροσταθμού στο Ελληνικό.
Αρχιτεκτονικά Σχέδια
Όψεις
Στις όψεις κυριαρχεί και τονίζεται η οριζοντιότητα των επιπέδων με την αιωρούμενη αναρτημένη καμπυλωμένη πλάκα να τα στεγάζει. Δυτικά, η διάταξη των ανοικτών γραμμικών χώρων συνδιαλέγεται με τα καταστρώματα των κρουαζιερόπλοιων, καθώς οι διαστάσεις, το ύψος και τα επίπεδα έχουν περίπου τις ίδιες αναλογίες.
Τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν εξωτερικά και εσωτερικά του κτηρίου, όπως και η σύνθεση γενικότερα παρουσιάζουν χαρακτηριστικά του μοντέρνου κινήματος, καθώς αυτό εντάσσεται στη μεταπολεμική εξελικτική ωρίμαση του ελληνικού μοντερνισμού.
Κατασκευή
Ο φέρων οργανισμός του κτιρίου είναι κατασκευασμένος από οπλισμένο σκυρόδεμα και η θεμελίωση του αποτελείται από πασσάλους με διάμετρο 1,10 μέτρου σε βάθος 10 μέτρων, λόγω της γειτνίασης του κτιρίου με τη θάλασσα.
Ο όγκος του κτιρίου στεγάζεται από μία ενιαία καμπυλωμένη στέγη οπλισμένου σκυροδέματος, η οποία αναρτάται από δεκατρείς πυλώνες – ιστία, μέσω μεταλλικών καλωδίων. Οι πυλώνες φθάνουν σε ύψος 25 μέτρων και προεκτείνονται πάνω από τη στέγη του κτηρίου.
Η στέγη τοποθετήθηκε ασύμμετρα ως προς τη συστοιχία των πυλώνων, καθώς το δυτικό άκρο με κατεύθυνση προς τη θάλασσα, εκτείνεται σε μεγαλύτερο ύψος από το ανατολικό με κατεύθυνση προς τη στεριά. Για τη στήριξη του δυτικού τμήματος σχεδιάστηκε μία κιονοστοιχία η οποία μειώνει το πλάτος του προβόλου στα 8,00 μέτρα, ενώ το πλάτος του προβόλου, του ανατολικού τμήματος, είναι μικρότερο (πλάτους 22,50 μέτρων). Για την ασφαλή ανάρτηση των πλακών από τους πυλώνες ακολουθήθηκε η τεχνική της προέντασης στα καλώδια ανάρτησης και η αγκύρωση τους στη δεύτερη σειρά στύλων.
Το εμφανές οπλισμένο σκυρόδεμα κυριαρχεί στο σύνολο του κτηρίου, συμπεριλαμβανομένης της στέγης, των πυλώνων και των κλιμακοστασίων. Τα γραμμικά εξωτερικά οριζόντια κιγκλιδώματα του κτηρίου, θυμίζουν τα αντίστοιχα των καταστρωμάτων που βρίσκονται στις κουπαστές των πλοίων. Οι κατακόρυφες επιφάνειες των τοιχοποιών ήταν επενδεδυμένες με μαύρο μάρμαρο, ενώ οι επιφάνειες προς τη θάλασσα έφεραν μεγάλα μεταλλικά υαλοστάσια.
Οι υπαίθριοι χώροι ήταν στρωμένοι με λευκές τσιμεντόπλακες. Όσον αφορά τους εσωτερικούς χώρους, τοποθετήθηκε μάρμαρο στα δάπεδα των εσωτερικών χώρων, ενώ στην οροφή προσαρμόστηκαν λευκές γυψοσανίδες. Ο φωτισμός τοποθετήθηκε σε οργανωμένα ορθοκανονικά πλαίσια και χαράξεις.
Κατάσταση διατήρησης
Το κτήριο είχε παρουσιάσει αρκετές φθορές στο πέρασμα του χρόνου και είχε κακοποιηθεί κατά τη διάρκεια αναδιαμορφώσεων που σχετίζονταν με τη λειτουργία του. Το 1984 ξεκίνησαν τα έργα ανάπλασης του κτιρίου και της πλατείας - πάρκου στη δυτική πλευρά, με την κατασκευή μεγάλου υπόγειου χώρου στάθμευσης. Οι όψεις του και το εσωτερικό του καλύπτονταν με ευτελή υλικά, ενώ δεν υπήρξε καμία σοβαρή συντήρηση του κελύφους. Παρέμεινε επί σειρά ετών αναξιοποίητο, ενώ κινδύνευσε με κατεδάφιση. (04 Φεβρουαρίου 2018)
Διατηρητέο
Το Κεντρικό Συμβούλιο Νεώτερων Μνημείων αποφάσισε ομόφωνα τον Απρίλιο του 2013 τον χαρακτηρισμό του κτηρίου ως μνημείο, εφόσον το κτήριο του Σταθμού έχει ιδιαίτερη αρχιτεκτονική αξία, καθώς αποτελεί συνάντηση της κορυφαίας αρχιτεκτονικής έκφρασης με την τεχνική και κατασκευαστική έκφραση, ενώ είναι χαρακτηριστικό τοπόσημο στην περιοχή του Πειραιά.
Αρχιτέκτονες
Ο Ιωάννης Λιάπης γεννήθηκε στα Τρίκαλα το 1922.
Σπούδασε στη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ από όπου αποφοίτησε το 1945. Είχε μεγάλη παραγωγή ποιοτικού έργο τόσο στη δημόσια όσο και στην ιδιωτική αρχιτεκτονική. Την περίοδο 1956 - 1963 συνεργάστηκε με τον Γιάννη Λιάπη σε σειρά μελετών και έργων. Μελέτες του διακρίθηκαν σε αρχιτεκτονικούς διαγωνισμούς. Από το 1980 συνεργάστηκε με τον Ιωάννη Βικέλα. Στα έργα του περιλαμβάνεται η Πολυτεχνική Σχολή ΑΠΘ 1953-1958 (με Π.Καραντινό κ Γ.Λιάπη) το μνημείο των Καλαβρύτων (με Γ. Λιάπη, Χρ. Ιακωβίδη και την γλύπτρια Α.Βαφία), η Φυσικομαθηματική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών (1969-1976).
Παραπομπές
Κατηγορία:Λιμένας Πειραιώς Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στον Πειραιά
Μεμβλίαρος
Στην ελληνική μυθολογία με το όνομα Μεμβλίαρος είναι γνωστός ένας Φοίνικας, ο οποίος συνόδευσε τον Κάδμο στην αναζήτηση της αδελφής του Ευρώπης ανά τον κόσμο. Ο Κάδμος άφησε τον Μεμβλίαρο στη νήσο Θήρα ως τον αρχηγό αποικίας Φοινίκων. Αργότερα ο Μεμβλίαρος αποίκισε και το γειτονικό νησί Ανάφη, μάλλον με δική του πρωτοβουλία.
Πηγές
Μεμβλιαρος Κατηγορία:Φοίνικες
Μπάιρον Ντίνκινς
Ο Μπάιρον Ντίνκινς (Byron Dinkins) είναι Αμερικάνος πρώην καλαθοσφαιριστής, ο οποίος έπαιξε στο ΝΒΑ και επίσης σε ελληνικές ομάδες. Αγωνιζόταν στη θέση πλέι μέικερ.
Βιογραφία
Ο Μπάιρον Ντίνκινς είχε μια αξιόλογη καριέρα στο ελληνικό πρωτάθλημα έχοντας αγωνιστεί στις ομάδες Περιστέρι, Πανιώνιος, Παναθηναϊκός και Ηρακλής. Υπήρξε ένας από τους πιο ικανούς πασέρ πυ αγωνίστηκαν στην ελληνική Α1 και τρεις φορές αναδείχθηκε πρώτος σε ασίστ (το 1996 με τον Πανιώνιο, το 1997 με τον Παναθηναϊκό και το 2000 με τον Ηρακλή).
Την περίοδο 1996-1997 αγωνιζόμενος στον ΠΑΟ κατέκτησε το Διηπειρωτικό Κύπελλο. Ήταν από τους βασικούς συντελεστές της επιτυχίας αυτής σημειώνοντας 38 πόντους (7,7,24) στους τρεις αγώνες για το Διηπειρωτικό Κύπελλο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί καλαθοσφαιριστές Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές αμερικανικών συλλόγων Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές του NBA Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Χιούστον Ρόκετς Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Σαν Αντόνιο Σπερς Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ιντιάνα Πέισερς Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Πανιωνίου Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παναθηναϊκού Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ηρακλή Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Περιστερίου Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Απόλλωνα Λεμεσού Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές γερμανικών συλλόγων Κατηγορία:Ξένοι καλαθοσφαιριστές στην Ελλάδα
1066
Η τρέχουσα σελίδα αφορά το έτος 1066 κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έτη
Μενίππη
Στην ελληνική μυθολογία με το όνομα Μενίππη αναφέρονται τα ακόλουθα δύο διαφορετικά πρόσωπα:
Μύλοι Νάξου
Οι Μύλοι είναι οικισμός της κεντροδυτικής Νάξου, χτισμένο σε υψόμετρο 170-200 μέτρων και έχει 27 κατοίκους (απογραφή 2011). Διαθέτουν και έναν σύλλογο με όνομα "Σύλλογος Κουρνοχώρι-Μύλοι". Το χωριό αποτελείται από τους κάτω, τους μεσαίους και τους πάνω Μύλους.
Διοικητικές μεταβολές
Σήμερα, μετά τη τελευταία μεταβολή του 2010 (πρόγραμμα Καλλικράτης), αποτελεί μαζί με τους οικισμούς Άγιο Θαλέλαιο ( 106 κ.), Κουρουνοχώρι ( 105 κ.) και Μέλανες ( 414 κ.) την Τοπική Κοινότητα Μελάνων ( 652 κ.). Η τ.κ. Μελάνων υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Νάξου, του δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων, της περιφερειακής ενότητας Νάξου (του πρώην νομού Κυκλάδων), στην περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου.
Πηγές
Κατηγορία:Χωριά της Νάξου
Μελισσέας
Στην ελληνική μυθολογία με το όνομα Μελισσέας (αρχαία ελληνικά: Μελισσεύς) αναφέρονται τα ακόλουθα τρία πρόσωπα:
Μυθολογία
Στην ελληνική μυθολογία, ο Μελισσέας (ή «Μελισσάς»), πατέρας των νυμφών Αδράστεια και Ίδη (ή Αίγα, σύμφωνα με τον Υγίνο) που φρόντισαν το νεογνό Δία στην Κρήτη, ήταν ο μεγαλύτερος και αρχηγός των εννέα Κουρητών. Αυτοί ήταν χθόνιοι δαίμονες του όρους Ίδα, που έκρουαν τα δόρατα και τις ασπίδες τους για να σπάσουν τα κλάματα του νεογνού Δία, του οποίου έλαβαν από τη Μεγάλη Θεά, Ρέα, τη μητέρα του. Το θείο βρέφος κρύφτηκε από τον κανίβαλο πατέρα του και μεγάλωσε σε σπηλιά η οποία ήταν ιερή για τη θεά (Δα) γιορτάζοντάς το από τους Κουρήτες, του οποίου το όνομα έφερε και εξακολουθεί να φέρει. Τα ονόματα των δύο θυγατέρων του Μελισσέα, εννοούσαν «τη μοιραία» (Αδράστεια) και το άλλο απλά «θεά» (Ίδα ή Ίδη, δε) ήταν ονόματα που χρησιμοποιόταν επίσης για τη Μεγάλη Μητέρα Ρέα.
Σε ένα μυθικό κομμάτι που εξηγεί τη σύνδεση του νεότερου κρητικού πολιτισμού με το νησί της Ρόδου, όπως προκύπτει από την Κρήτη, ο Διόδωρος Σικελιώτης αναφέρει πως πέντε από τους Κουρήτες έπλευσαν από την Κρήτη στη Χερσόνησο απέναντι από τη Ρόδο, με αξιοσημείωτη εκστρατεία, έδιωξαν τους Κάρες που κατοικούσαν εκεί, για να εγκατασταθούν και να διαιρέσουν τη γη σε πέντε μέρη, καθένα, δίνοντας τους τα δικά τους ονόματα. Ο Τρίοψ, ένας από τους γιους του Ήλιου και της Ρόδου, ο οποίος ήτανε φυγάς εξαιτίας της δολοφονίας του αδερφού του Τέναγη, καθαρίστηκε από τη δολοφονία με την παρέμβαση του Μελισσέα.
Σημειώσεις
Κατηγορία:Μυθικοί βασιλείς της Καρίας Μελισσεας
Πυρίμαχο
Πυρίμαχο ονομάζεται κάθε υλικό που έχει μεγάλη ανθεκτικότητα στις υψηλές θερμοκρασίες. Υφίσταται δύσκολα αλλοιώσεις από αυτές και μόνο σε υπερβολικά υψηλές θερμοκρασίες είναι δυνατό να τακεί. Υπάρχουν, ωστόσο, και πυρίμαχα υλικά, όπως τα κεραμικά, τα οποία είναι άτηκτα. Γι' αυτή τους την εξαιρετικά ωφέλιμη ιδιότητα τα πυρίμαχα υλικά χρησιμοποιούνται στις βιομηχανίες υαλουργίας, μεταλλουργίας, κατασκευής τσιμέντου, όπου χρειάζεται υψηλή αντοχή στην θερμότητα. Επίσης, από πυρίμαχο υλικό κατασκευάζονται και οι στολές των πυροσβεστών.
Πυροσκοπική αντίσταση ονομάζεται, στα πυρίμαχα υλικά, η θερμοκρασία στην οποία το υλικό αρχίζει να μαλακώνει.
Πυρίμαχα υλικά είναι η άργιλος, ορισμένες ενώσεις του πυριτίου, του αργιλίου και του μαγνησίου κ.ά.
Μόρατσνικ (νήσος)
Το Μόρατσνικ (Морачник) είναι νήσος εντός της Λίμνης Σκαντάρ, στον μαυροβουνιακό δήμο του Μπαρ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Νησιά του Μαυροβουνίου Κατηγορία:Μπαρ (Μαυροβούνιο)
Καταλονία
Η Καταλονία ή Καταλωνία (καταλανικά: Catalunya, οξιτανικά: Catalonha, ισπανικά: Cataluña) είναι περιφέρεια της Ισπανίας. Πρωτεύουσα και μεγαλύτερή της πόλη είναι η Βαρκελώνη ενώ ο πληθυσμός της ανέρχεται σε 7.512.982 κατοίκους. Έχει τρεις επίσημες γλώσσες: τα καταλανικά, τα ισπανικά και τα αρανικά. Το έδαφος της Καταλονίας καλύπτει 32.114 τ.χλμ. στο βορειοανατολικό άκρο της Ισπανίας και συνορεύει βόρεια με τη Γαλλία και την Ανδόρρα. Περιλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος των εδαφών του πρώην Πριγκιπάτου της Καταλωνίας, το βόρειο τμήμα του οποίου ανήκει από το 1659 στη Γαλλία.
Διοικητικά χωρίζεται σε τέσσερις επαρχίες που έχουν ως πρωτεύουσες τις τέσσερις μεγαλύτερές πόλεις: Βαρκελώνη, Λιέιδα, Ταραγόνα και Ζιρόνα. Ως Αυτοδιοίκητη Περιφέρεια απολαμβάνει ιδιαίτερη αυτονομία σε θέματα εκπαίδευσης, πολιτισμού και οικονομικής διαχείρισης. Έχει δικό της κοινοβούλιο και περιφερειακή κυβέρνηση, τη Ζενεραλιτάτ της Καταλονίας.
Οι Καταλανοί αποτελούν κοινότητα με βαθειά ιστορία και παράδοση που ξεκινά ήδη από τον 10ο αιώνα μ.Χ. όταν οι κομητείες της βόρειας και κεντρικής Καταλονίας ανεξαρτητοποιήθηκαν από το Φραγκικό Βασίλειο και, πρωτοστατούσης της Κομητείας της Βαρκελώνης, ξεκίνησαν μια πορεία που τους έκανε να εδραιωθούν ως σημαντική δύναμη της ευρύτερης λεκάνης της Μεσογείου. Με την ένωση του Οίκου της Βαρκελώνης με το Στέμμα της Αραγώνας το 1137 έφεραν εις πέρας την κατάκτηση της περιοχής της Βαλένθια, των Βαλεαρίδων, της Σαρδηνίας, της Σικελίας και την εγκαθίδρυση του Δουκάτου των Αθηνών και της Νεοπάτρας, εξάγοντας τη γλώσσα τους και κερδίζοντας ηγεμονική θέση στο εμπόριο, παράλληλα με την άνθιση των καταλανικών γραμμάτων. Ωστόσο η εξαφάνιση του καταλανικού Οίκου της Βαρκελώνης (1410), ο Καταλανικός Εμφύλιος (1462-1472) και η συγκρότηση της Ισπανικής Μοναρχίας με βάση το οικονομικά ισχυρότερο Βασίλειο της Καστίλης έφεραν την παρακμή και τον παραγκωνισμό της περιοχής. Η πολεμική που εξαπέλυσαν οι ολοένα και πιο συγκεντρωτικοί Ισπανοί μονάρχες εναντίον των καταλανικών νόμων και γλώσσας προκάλεσε τον Πόλεμο των Θεριστών (1640-1652), κατά το τέλος του οποίου αποδόθηκε η Βόρεια Καταλονία στη Γαλλία. Οι επιδιώξεις της ισπανικής μοναρχίας στην εν λόγω περιοχή καρποφόρησαν μετά τη νίκη του Φιλίππου Ε΄ στον πόλεμο της Ισπανικής Διαδοχής και την επιβολή των νόμων της Καστίλης.
Σταδιακά, και παρά την επίσημη καταδίωξη των καταλανικών από το Ισπανικό κράτος, η Καταλονία επανέκαμψε και παρά την κατοχή της από το Ναπολέοντα (1808-1814) και τους Καρλικούς Πολέμους (κατά διαστήματα μεταξύ 1833 και 1876) επέδειξε μεγάλη οικονομική και βιομηχανική ανάπτυξη. Με την Καταλανική Αναγέννηση (Renaixença) ανανεώθηκε και πολιτισμικά, πράγμα που οδήγησε στη γέννηση του κινήματος του καταλανικού εθνικισμού στις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα. Η ισχυροποίησή του πέτυχε το 1914 την ίδρυση της Ένωσης των Τεσσάρων Επαρχιών της Καταλονίας (Mancomunitat de Catalunya) και την εκ νέου σύσταση της Ζενεραλιτάτ, που ακυρώθηκε ωστόσο μετά τη νίκη των στρατευμάτων του στρατηγού Φράνκο κατά τον Ισπανικό Εμφύλιο (1936-1939). Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας που ακολούθησε (1939-1975), η καταλανική ταυτότητα υπονομεύθηκε αλλά με την επάνοδο της δημοκρατίας η Καταλονία αναγνωρίστηκε ως ιστορική εθνότητα της Ισπανίας και σταδιακά αποκαταστάθηκε η γλωσσική και πολιτισμική της κανονικότητα. Έκτοτε ο καταλανικός εθνικισμός παίζει σημαντικό ρόλο στην πολιτική και κοινωνική ζωή της Ισπανίας, με ένα ποσοστό των Καταλανών να θεωρούν τον εαυτό τους διαφορετικό έθνος από τους Ισπανούς και να επιθυμούν τη δημιουργία ανεξάρτητου καταλανικού κράτους.
Γεωγραφία
Η Καταλονία δεν αποτελεί μια εννιαία μορφολογική ενότητα. Αντίθετα, το ανάγλυφό της μοιράζεται μεταξύ τριών μορφολογικών ενοτήτων: τα Πυρηναία, το Κεντρικό Καταλανικό Βύθισμα που είναι επέκταση του αντίστοιχου του Έβρου και τη μεσογειακή ζώνη που ορίζεται από το Παράκτιο ορογραφικό σύστημα.
Τα ποτάμια που πηγάζουν στα Πυρηναία
Από τα δυτικά Πυρηναία πηγάζουν οι σημαντικότεροι ποταμοί που διασχίζουν το Κεντρικό Καταλανικό Βύθισμα και άμεσα ή έμμεσα καταλήγουν στον Έβρο. Ο κυριότερος εξ αυτών είναι ο Σέγρε, ο μακρύτερος παραπόταμος του Έβρου, που πηγάζει στη Σερδάνια και στον οποίο εκβάλλουν οι έτεροι Νογέρα Ριβαγορσάνα, Νογέρα Παλιαρέζα και Σίνκα, όλοι τους στη δεξιά του όχθη.
Από τα ανατολικά Πυρηναία πηγάζουν οι δύο σημαντικότεροι ποταμοί της Καταλονίας, ο Λιοβρεγάτ (μήκος 170 χμ.) και ο Τερ (208 χμ.) που μαζί με τους ελάσσονες Φλουβιά και Μούγα συμμετέχουν στο δεύτερο μεγάλο υδρογραφικό σύστημα της Καταλονίας, αυτό των Πυρηναίων-Μεσογείου. Διαφοροποιούνται επομένως από τη λεκάνη του Έβρου στο ότι δεν εκβάλλουν σε αυτόν και από τους ξεκάθαρα μεσογειακούς ποταμούς στο ότι πηγάζουν από τα Πυρηναία. Στην υδρογραφική λεκάνη του Τερ εντάσσεται και η λίμνη της Μπανιόλες, η μεγαλύτερη φυσική λίμνη της Καταλονίας.
Τα Προπυρηναία
Μεταξύ των κατεξοχήν Πυρηναίων και του Κεντρικού Βυθίσματος εντοπίζεται η μορφολογική υποενότητα των Προπυρηναίων (Prepirineus), όρη με μέσο υψόμετρο με διάσπαρτες κοιλάδες και υψίπεδα. Ψηλότερες κορυφές είναι η La Faiada με 2.859 μέτρα. Στα ανατολικά Προπυρηναία εντοπίζεται η περιορισμένη σε έκταση Εγκάρσια Οροσειρά (serralada Transversal).
Η Κοιλάδα του Αράν
Η Κοιλάδα του Αράν μορφολογικά δεν ανήκει στην Ιβηρική χερσόνησο αλλά στην ατλαντική λεκάνη και απόδειξη του γεγονότος αυτού είναι το ωκεάνιο κλίμα της και το ότι εκεί πηγάζει ο ποταμός Γαρούνας.
Το Κεντρικό Καταλανικό Βύθισμα
Το Κεντρικό Καταλανικό Βύθισμα (Depressió Central) γεννιέται ανατολικά στη φυσική επαρχία του Μπάζες στην κεντρική Καταλονία και μέσω μιας διαδοχής υψίπεδων που ξεκινούν από ένα υψόμετρος της τάξης των χιλίων μέτρων καταλήγει στο Βύθισμα του Έβρου στα δυτικά σε ένα μέσο υψόμετρο των εκατό μέτρων. Τα παραπάνω υψίπεδα τέμνονται από λεκάνες που έχουν προκληθεί από τη διάβρωση από τα νερά ποταμών όπως η Λεκάνη του Μπαρβερά. Εκεί εντοπίζεται η πεδιάδα του Ουρζέλ (γύρω από τη Λιέιδα και προς τα ανατολικά), η μεγαλύτερη της Καταλονίας. Με σκοπό την αποτελεσματικότερη αγροτική εκμετάλλευση των πεδινών εκτάσεων του βυθίσματος, έχουν κατασκευαστεί διάφορα κανάλια όπως αυτό του Ουρζέλ και της Σεγάρα-Γκαρίγες.
Το Παράκτιο Ορογραφικό Σύστημα
Μεταξύ του Κεντρικού Βυθίσματος και της Μεσογείου εντοπίζεται το Παράκτιο Ορογραφικό Σύστημα (γνωστό και ως «Μεσογειακό») που με τη σειρά του χωρίζεται σε τρεις υποενότητες. Η πρώτη, η Προπαράκτια οροσειρά (Cordillera Prelitoral) με την ψηλότερη κορυφή της, το Turó de l'Home στο όρος Μοντσέν, να φτάνει τα 1.700 μέτρα. Ακολουθεί το Προπαράκτιο Βύθισμα, ένας διάδρομος μήκους 100 και πλάτους 20 περίπου χιλιομέτρων που περιλαμβάνει όλες τα χαμηλού υψομέτρου εδάφη μεταξύ της Προπαράκτιας και Παράκτιας οροσειράς, όπως το Πενεδές ή το Μπαλιές και την, ανοικτή στη θάλασσα, Πεδιάδα της Ταραγόνας. Η Παράκτια οροσειρά είναι ο κυρίαρχος ορεινός διάδρομος από τον ποταμό Φόις μέχρι την οροσειρά του Μοντσιά βόρεια του Δέλτα του Έβρου. Τέλος, το Παράκτιο Βύθισμα είναι ο σύντομος παραλιακός διάδρομος στον οποίο εντάσσονται όλες οι παράκτιες πεδιάδες όπως αυτή της Βαρκελώνης ή του Ματαρό.
Στα βόρεια του Παράκτιου Συστήματος βρίσκεται η έτερη μεγαλύτερη πεδιάδα της Καταλονίας, η πεδιάδα του Ενπορδά.
Το Παράκτιο Σύστημα διαφοροποιείται υδρογραφικά από το εσωτερικό της Καταλονίας λόγω της ύπαρξης σε αυτό πολλών σύντομων μεσογειακών ποταμών. Οι λεγόμενες «μεσογειακές λεκάνες» περιλαμβάνουν όλα τα ποτάμια της Καταλονίας που πηγάζουν στην Προπαράκτια οροσειρά κι εκβάλλουν στη Μεσόγειο διατρέχοντας το Παράκτιο Σύστημα. Το μεγαλύτερο είναι ο Φρανκολί.
Οι εκβολές του Έβρου
Το Δέλτα του Έβρου αποτελεί το μεγαλύτερο δέλτα της Καταλονίας, με περίπου 325 χμ² κερδισμένα από τη θάλασσα. Δέλτα επίσης σχηματίζει ο Λιοβρεγάτ
Αρχαία και μεσαιωνική περίοδος
Τα εδάφη που αποτελούν σήμερα την αυτόνομη κοινότητα της Καταλονίας στην Ισπανία, και τη γειτονική καταλανική περιοχή της Γαλλίας κατοικήθηκαν για πρώτη φορά κατά την Μέση Παλαιολιθική Περίοδο. Όπως και το υπόλοιπο τμήμα της μεσογειακής ακτογραμμής της Ιβηρικής Χερσονήσου, αποικίστηκε από τους Αρχαίους Έλληνες (οι δύο κύριες αποικίες υπήρξαν το Εμπόριο και η Ρόδη) ενώ στα εδάφη του αναπτύχθηκε ο πολιτισμών των Ιβηρικών φυλών. Η ρωμαϊκή κατάκτηση που ξεκίνησε με την απόβαση του Σκιπίωνα του Αφρικανού στο Εμπόριο κατά τον Β΄ Καρχηδονιακό Πόλεμο, επέφερε τον εκρωμαϊσμό των Ιβήρων και την οριστική εξαφάνιση του ντόπιου πολιτισμού μέχρι τις αρχές της πρώτης χιλιετίας μ.Χ. Ολόκληρη η βόρεια ρωμαϊκή Ιβηρία εντάχθηκε στην επαρχία της Ταρρακωνικής, που είχε ως πρωτεύουσα τη ρωμαϊκή αποικία της Ταραγόνας.
Η αποδυνάμωση της αυτοκρατορικής εξουσίας είδε την εισβολή διάφορων γερμανικών εθνοτήτων αν και εν τέλει ήταν οι Βησιγότθοι αυτοί που εγκαθίδρυσαν στην τέως ρωμαϊκή Ιβηρία ένα σταθερό βασίλειο. Με τη μουσουλμανική κατάκτηση της Ιβηρικής, το βορειότερο τμήμα της Καταλονίας κατελήφθη για σύντομο χρονικό διάστημα από τους Μαυριτανούς από την Αλ-Ανταλούς αλλά μετά την ήττα των δυνάμεων του Εμίρη Αμντούλ Ραχμάν Αλ Γκαφικίουα στην Τουρ το 732, οι ντόπιοι Βησιγότθοι επανέκτησαν την αυτονομία τους και οικειοθελώς κατέστησαν τους εαυτούς τους φόρου υποτελείς στην αναδυόμενη δύναμη του Βασιλείου των Φράγκων, το οποίο έδωσε σε αυτές τις μικρές αριθμητικά αυτόνομες ομάδες πληθυσμών τη γενική ονομασία Ιβηρική Μαρκιωνία.
Την εποχή εκείνη, η Καταλονία ορίστηκε ως το έδαφος που εκτεινόταν από το Σάλσες (σήμερα στη γαλλική Βόρεια Καταλονία) ως τη Λιέιδα και την Τορτόζα. Ωστόσο, δεν χαρακτηρίστηκε συλλογικά με κανέναν άλλο φεουδαρχικό τίτλο όπως πριγκιπάτο, κομητεία ή δουκάτο, παρά χρησιμοποιείτο πλέον είτε το όνομα Καταλονία είτε αυτό της σημαντικότερης κομητείας της περιοχής, αυτής της Βαρκελώνης. Οι Καταλανοί υπήρξαν η κύρια πολιτισμική, οικονομική και πληθυσμιακή δύναμη του στέμματος, εποικώντας το Βασίλειο της Βαλένθια, τις Βαλεαρίδες νήσους και μέρος της Σαρδηνίας. Οι οικονομικές τους δραστηριότητες τους έφτασαν στο σημείο να ιδρύσουν πρεσβείες σε όλο το μήκος της Μεσογείου, από το Αλγέρι μέχρι την Κωνσταντινούπολη και την Αλεξάνδρεια. Η νομική, πολιτική και πολιτισμική σύγκλιση των κρατιδίων της Καταλονίας επετεύχθη με τη θέσπιση μεταξύ του 1170 και του 1195 των τριών νομοθετικών σωμάτων που πολλάκις αναφέρονται ως «τα τρία μνημεία της καταλανικής πολιτικής ταυτότητας», τα Usatici Barchinonae, το Liber domini regis και το Gesta Comitum Barchinonensium που δίνουν μια τελική μορφή στην Καταλονία ως ένα μεσαιωνικό κράτος με κοινούς νόμους, ενοποιημένη νομοθεσία και κοινές πολιτισμικές αναφορές.
Νεότερη εποχή
Ο Κάρολος Α΄, εγγονός των Καθολικών Βασιλέων, υπήρξε ο πρώτος μονάρχης που βασίλευσε στο σύνολο των εδαφών του νεοσύστατης Ισπανικής Μοναρχίας από το 1516. Για τους επόμενους δύο αιώνες, η Καταλονία εντάχθηκε στην ομόσπονδη Ισπανία των Αψβούργων, το συνονθύλευμα των παραδοσιακών βασιλείων της Ιβηρικής που συμπληρώνονταν από τις προσωπικές κτήσεις των μοναρχών της στη Δυτική Ευρώπη. Ως μέλος του Στέμματος της Αραγωνίας (που διατηρήθηκε ενεργό), η Καταλονία συνέχισε να απολαμβάνει τη διαχρονική της αυτονομία παρότι σταδιακά ο έλεγχος των βασιλέων από την επίσημη πρωτεύουσα της μοναρχίας από το 1561, Μαδρίτη, έτεινε σε όλο και μεγαλύτερα ποσοστά κρατικού συγκεντρωτισμού. Η σύγκρουση μεταξύ του βασιλικού συγκεντρωτισμού και της προτίμησης του αυτοδιοίκητου από τους Καταλανούς επέφεραν τον Πόλεμο των Θεριστών το 1640 και την προσωρινή ενσωμάτωση της Καταλονίας στο Γαλλικό Βασίλειο μέχρι την υπογραφή της συνθήκης των Πυρηναίων το 1648 που καρατόμησε την περιοχή και παρέδωσε στη Γαλλία τη Βόρεια Καταλονία.
Την ίδια λογική ακολούθησε εν μέρει ο γνωστότερος Πόλεμος της Ισπανικής Διαδοχής, ο οποίος ξεκίνησε όταν ο Κάρολος Β΄ της Ισπανίας απεβίωσε χωρίς διάδοχο το 1700, αφήνοντας τον θρόνο στον μακρινό του απόγονο, Φίλιππο του Ανζού, εγγονό του Λουδοβίκου ΙΔ΄ της Γαλλίας. Οι πολύπλοκες γεωπολιτικές επιπτώσεις τέτοιας εξέλιξης οδήγησαν στην αντίδραση του αυστριακού κλάδου του οίκου των Αψβούργων και την ανάδειξη του γιου του τότε αυτοκράτορα, αρχιδούκα Καρόλου ως εναλλακτικού διεκδικητή του θρόνου. Η Καταλονία και το σύνολο των εδαφών του Στέμματος της Αραγωνίας, υποστήριξε τις αξιώσεις του αρχιδούκα επί του θρόνου (αφού πρώτα ακύρωσε τους όρκους πίστης της στον Φίλιππο Ε', το 1702), σε αντίθεση με το Στέμμα της Καστίλης που υποστήριζε τον Φίλιππο. Παρά τις αρχικές του επιτυχίες, ο Κάρολος είδε τις δυνάμεις του να ηττώνται σε σημαντικές μάχες όπως αυτή της Αλμάνσα και τη Βαρκελώνη να πέφτει στις 11 Σεπτεμβρίου 1714, γεγονότα που σήμαναν την επικράτηση του Φιλίππου και την κατάργηση των παραδοσιακών νόμων των εδαφών του Στέμματος της Αραγωνίας που με τη σειρά του έπαυσε να υφίσταται. Τα λεγόμενα διατάγματα της Nueva Planta του Φίλιππου Ε΄, κατήργησαν τους κυριότερους πολιτικούς θεσμούς της Καταλονίας και επέβαλαν στρατιωτικό νόμο στην περιοχή αν και διατηρήθηκε το αστικό της δίκαιο.
Σύγχρονη εποχή
Σταδιακά, και παρά την επίσημη καταδίωξη των καταλανικών από το Ισπανικό κράτος, η Καταλονία επανέκαμψε και παρά την κατοχή της από το Ναπολέοντα (1808-1814) και τους Καρλικούς Πολέμους (κατά διαστήματα μεταξύ 1833 και 1876) επέδειξε μεγάλη οικονομική και βιομηχανική ανάπτυξη. Με την Καταλανική Αναγέννηση (Renaixença) ανανεώθηκε και πολιτισμικά πράγμα που οδήγησε στη γέννηση του κινήματος του καταλανικού εθνικισμού στις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα. Η ισχυροποίησή του πέτυχε το 1914 την ίδρυση της Ένωσης των Τεσσάρων Επαρχιών της Καταλονίας (Mancomunitat de Catalunya) και την εκ νέου σύσταση της Ζενεραλιτάτ, που ακυρώθηκε ωστόσο μετά τη νίκη των στρατευμάτων του στρατηγού Φράνκο κατά τον Ισπανικό Εμφύλιο (1936-1939). Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας που ακολούθησε (1939-1975), η καταλανική ταυτότητα υπονομεύθηκε αλλά με την επάνοδο της δημοκρατίας η Καταλονία αναγνωρίστηκε ως ιστορική εθνότητα της Ισπανίας και σταδιακά αποκαταστάθηκε η γλωσσική και πολιτισμική της κανονικότητα. Έκτοτε ο καταλανικός εθνικισμός παίζει σημαντικό ρόλο στην πολιτική και κοινωνική ζωή της Ισπανίας, με ένα ποσοστό των Καταλανών να θεωρούν τον εαυτό τους διαφορετικό έθνος από τους Ισπανούς και να επιθυμούν τη δημιουργία ανεξάρτητου καταλανικού κράτους.
Σύμβολα
Τα σύμβολα της Καταλονίας αποτελούνται από μια σειρά από εμβλήματα, μύθους, ιστορικές προσωπικότητες, παραδόσεις και γεωγραφικές τοποθεσίες που έχουν συνδεθεί με την Καταλονία τόσο ως γεωγραφική οντότητα όσο και με τους Καταλανούς ως έθνος.
Η σημαία της Καταλονίας
μικρογραφία|Η σενιέρα, σημαία της Καταλονιας. Η σημερινή σημαία της Καταλονίας (Senyera) προέρχεται από το ιστορικό έμβλημα του Στέμματος της Αραγωνίας (Senyal Reial del Rei d' Aragó). Ο κυρίαρχος μύθος για την προέλευσή του αναφέρεται στον Βιλφρέδο τον Δασύτριχο (Guifré el Pilós) από τον οποίο ο αυτοκράτορας Κάρολος ο Φαλακρός (που, το 870, μόλις του έχει παραχωρήσει τις κομητείες του Ουρζέλ και της Σερδάνια) είχε ζητήσει βοήθεια για να αντιμετωπίσει τους Νορμανδούς. Στη διάρκεια της μάχης, ο Βιλφρέδος τραυματίζεται από ένα βέλος. Το βράδυ, ο Φράγκος αυτοκράτορας πηγαίνει στη σκηνή του κόμη, ο οποίος είναι ξαπλωμένος στο κρεβάτι του κοντά στο οποίο βρίσκεται η ασπίδα του, χρυσής απόχρωσης χωρίς καμία διακόσμηση. Βουτάει τέσσερα δάχτυλα στην ανοιχτή πληγή του Βιλφρέδου και σχεδιάζει, με μια κίνηση, τις τέσσερις κόκκινες γραμμές δίνοντας έτσι στην Καταλονία το έμβλημα της.
Ωστόσο ιστορικά το έμβλημα είναι αποτέλεσμα της επαφής της περιοχής με την εραλδική τέχνη που είχε αναπτυχθεί στα μέσα του 12ου αιώνα στην κεντρο-δυτική Ευρώπη. Το 1150 εμφανίζεται ήδη από το πρώτο έμβλημα με τέσσερις κάθετες στήλες σε νόμισμα του Ραιμούνδου Βερεγγάριου Δ'. Έκτοτε όλοι οι απόγονοί του (μέλη δηλαδή του Οίκου της Βαρκελώνης που αποτέλεσε τη βασιλεύουσα δυναστεία του Στέμματος της Αραγωνίας μέχρι το 1410) θα φέρουν με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο τις τέσσερις κόκκινες ρίγες πάνω σε κίτρινο ή χρυσό φόντο. Κατ' επέκταση το ίδιο το Στέμμα της Αραγωνίας και ο κατά καιρούς μονάρχης θα ταυτιστεί με το σύμβολο αυτό. Αυτό αποδεικνύεται από την παραχώρηση εκ μέρους του Ιακώβου Α' του συμβόλου ως στις κατακτημένες πόλεις της Βαλένθια και της Μαγιόρκας μα και από τη συνέχιση ταύτιση του Στέμματος με τις τέσσερις ρίγες, ακόμη κι όταν μετά το 1412 θα αναλάβει τη βασιλεία η καστιλιανική δυναστεία των Τραστάμαρα.
Η μετατροπή του συμβόλου των τεσσάρων κάθετων ριγών σε σημαία όπου αυτές γίνονται οριζόντιες θα λάβει χώρα σταδιακά και θα οριστικοποιηθεί με την πολιτισμική αναγέννηση της Καταλονίας (Reinaxença). Τότε θα ταυτιστεί με την Καταλονία κυρίως λόγω της ταύτισης της με τον Οίκο της Βαρκελώνης. Το ίδιο σύμβολο αποτελεί παράλληλα αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητας και των λοιπών πρώην κτήσεων του Στέμματος της Αραγωνίας και γι' αυτό σήμερα αντιπροσωπεύει με μικρές παραλλαγές την Αραγωνία, τη Βαλενθιανή Χώρα και τις Βαλεαρίδες νήσους στην Ισπανία όπως επίσης και το Περπινιάν στη Γαλλία.
Ιστορικές τοποθεσίες
μικρογραφία|Το βουνό του Μονσεράτ, με το χαρακτηριστικό σχήμα των απολήξεών του. Τα τρία συμβολικά βουνά της Καταλονίας είναι το όρος Μονσεράτ (Montserrat) κοντά στη Μανρέζα, το όρος της Πεδραφόρκα (Pedraforca) και το Κανιγό (Canigó) που βρίσκεται στο γαλλικό διαμέρισμα των Ανατολικών Πυρηναίων, στην αποκαλούμενη από τους Καταλανούς Βόρεια Καταλονία.