cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Εχινάκεια η στενόφυλλη
Περιγραφή
Η εχινάκεια είναι πολυετές, ποώδες (μέχρι ύψους 120 cm (47 in) και 25 cm (10 in) πλάτος) κατά την ωριμότητα. Ανάλογα με το κλίμα, ανθίζει όλη την άνοιξη μέχρι το καλοκαίρι. Οι κωνοειδείς ανθισμένες κεφαλές είναι συνήθως, αλλά όχι πάντα, μοβ στην άγρια ​​φύση. Τα ατομικά λουλούδια (florets) μέσα στο κεφάλι των λουλουδιών είναι ερμαφρόδιτα, με αρσενικά και θηλυκά όργανα σε κάθε λουλούδι. Η επικονίαση γίνεται από πεταλούδες και μέλισσες. Αν και το φυτό προτιμά τα αργιλώδη ή αμμώδη, καλά στραγγιζόμενα εδάφη, επηρεάζεται ελάχιστα από το pH του εδάφους.
Καλλιέργεια
Η εχινάκεια καλλιεργείται επίσης ως διακοσμητικό φυτό και έχουν αναπτυχθεί πολυάριθμες ποικιλίες για την ποιότητα και τη φυτική μορφή των λουλουδιών. Το φυτό μεγαλώνει στον ήλιο ή σε φωτεινή σκιά. Ευδοκιμεί σε ξηρό ή υγρό έδαφος και μπορεί να ανεχθεί την ξηρασία.
Πολλαπλασιασμός
Η εχινάκεια μπορεί να πολλαπλασιαστεί είτε με αγενή τρόπο είτε με σπόρους. Οι χρήσιμες φυτικές τεχνικές περιλαμβάνουν τη διαίρεση και τα μοσχεύματα ριζών. Οι συστάδες μπορούν να χωριστούν ή να σπάσουν σε μικρότερες δέσμες, κάτι που γίνεται κανονικά την άνοιξη ή το φθινόπωρο. Τα μοσχεύματα που προέρχονται από ρίζες "μεγέθους μολυβιού" θα αναπτυχθούν σε φυτά όταν ξεκινήσουν στα τέλη του φθινοπώρου ή στις αρχές του χειμώνα. Φυτά που δημιουργούνται σε εξωτερικούς χώρους.
Η βλάστηση των σπερμάτων γίνεται καλύτερα με τις ημερήσιες διακυμάνσεις της θερμοκρασίας ή μετά τη στρωματοποίηση, οι οποίες συμβάλλουν στο τερματισμό της παύσης. Οι σπόροι μπορούν να ξεκινούν σε εσωτερικούς χώρους πριν από την καλλιεργητική περίοδο ή σε εξωτερικούς χώρους μετά την έναρξη της καλλιεργητικής περιόδου.
Αρπακτικά τρώνε αυτό το φυτό.
Χημεία
Η εχινάκεια περιέχει πολλαπλές ουσίες, όπως πολυσακχαρίτες, παράγωγα καφεϊκού οξέος (συμπεριλαμβανομένου του κιχωρικού οξέος ), αλκυλαμίδια και γλυκοπρωτεΐνες.
Χρήσεις
Παραδοσιακό βοτανικό φάρμακο Στην ιθαγενή ιατρική των αυτοχθόνων Ινδιάνων, το φυτό χρησιμοποιήθηκε εξωτερικά για πληγές, εγκαύματα και τσιμπήματα εντόμων , μάσημα ρίζας για πονόδοντο και μολύνσεις στο λαιμό. Εσωτερική χρήση για πόνο, βήχα, κράμπες στομάχου και τσιμπήματα φιδιού, ως αντιβιοτικό, αποτοξινωτικό, εφιδρωτικό, επουλωτικό των πληγών και αντιαλλεργιογόνο.
Σημερινές χρήσεις
Είναι οικονομικά σημαντικό, στο φαρμακευτικό εμπόριο. Υποτίθεται ότι όλα τα μέρη του μωβ coneflower διεγείρουν το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι καλά ελεγχόμενες δοκιμές που μελετούν αυτές τις χρήσεις είναι περιορισμένες και χαμηλής ποιότητας. Τα αποτελέσματα της μελέτης αναμειγνύονται σχετικά με το κατά πόσο τα παρασκευάσματα που περιλαμβάνουν εχινάκεια μπορεί να είναι χρήσιμα για λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένου του κρυολογήματος. Οι παρενέργειες περιλαμβάνουν γαστρεντερικές επιδράσεις και αλλεργικές αντιδράσεις, όπως εξανθήματα , αυξημένο άσθμα και αναφυλαξία που απειλεί τη ζωή.
Ετυμολογία
Η ονομασία "εχινάκεια" προέρχεται από την ελληνική λέξη 'εχίνος', που σημαίνει «αχινός» δηλαδή 'αγκαθωτός', λόγω του ακανθώδους κεντρικού δίσκου. «Purpurea» σημαίνει «κοκκινωπό-μοβ».
Παραπομπές
Κατηγορία:Σύνθετα
Τριπόταμο (αποσαφήνιση)
Με το όνομα Τριπόταμο αναφέρονται οι παρακάτω οικισμοί της Ελλάδας:
Σεργκέι Στάνισεφ
Ο Σεργκέι Στάνισεφ (Сергей Дмитриевич Станишев, 5 Μαΐου 1966) είναι Βούλγαρος πολιτικός, ο 48ος πρωθυπουργός της Βουλγαρίας.
Καριέρα
Γεννήθηκε στην Ουκρανία στις 5 Μαΐου του 1966. Σπούδασε στο London School of Economics πολιτικές επιστήμες το 1998. Εργάστηκε επίσης ως δημοσιογράφος.
Ανήκει στο κόμμα BSP (Βουλγαρικό Σοσιαλιστικό Κόμμα), του οποίου είναι Πρόεδρος. Μετά τις εκλογές της 25 Ιουνίου 2005, ο Στάνισεφ επιλέχθηκε στις 27 Ιουλίου 2005 από το Κοινοβούλιο για την Πρωθυπουργία. Η κυβέρνησή του όμως καταψηφίστηκε με πρόταση μομφής και επαναδιορίστηκε λίγο μετά. Ηγήθηκε τρικομματικής κυβέρνησης συνασπισμού, μαζί με το Κίνημα για τα Δικαιώματα και τις Ελευθερίες και το κόμμα του απερχόμενου Πρωθυπουργού Συμεών. Με ψήφους 168 υπέρ και 67 κατά το Κοινοβούλιο ενέκρινε τελικά την τρικομματική κυβέρνηση συνασπισμού και στις 17 Αυγούστου 2005 ανέλαβε την πρωθυπουργία. Στις εκλογές που διεξήχθησαν τον Ιούλιο του 2009 ηττήθηκε από την Κεντροδεξιά αλλά επανεξελέγη πρόεδρος του κόμματός του με 455 ψήφους στις 19 Οκτωβρίου 2009, σε έκτακτο συνέδριο. Τον διαδέχθηκε στην πρωθυπουργία ο Μπόικο Μπορίσοφ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρωθυπουργοί της Βουλγαρίας Κατηγορία:Βούλγαροι αρχηγοί κομμάτων
Κωνσταντίνος Ζαφειρόπουλος (Αγιάννης)
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Κωνσταντίνος Ζαφειρόπουλος, καταγόταν από το χωριό Αγιάννης της επαρχίας Αγίου Πέτρου Πελοποννήσου. Το 1820, έγινε μέλος της Φιλικής Εταιρίας από τον Αναγνώστη Κονδάκη, μαζί με τον πεθερό του, Πάνο Σαρρηγιάννη και άλλους. Ο Κωνσταντίνος Ζαφειρόπουλος, εμπορευόταν στην Ύδρα ή κατά άλλους στην Τεργέστη και όταν άρχισε η Επανάσταση, εγκαταστάθηκε στην πατρίδα του μαζί με τους αδερφούς του. Σύντομα, μετέβη στο στρατόπεδο των Βερβένων μαζί με τα αδέρφια του, που μαζί με αυτόν ηγούνταν των στρατιωτικών σωμάτων του Αγίου Ιωάννη και με τον προεστό Πάνο Σαρηγιάννη, όπου συμμετείχε στην τροφοδότησή του και αργότερα, στο στρατόπεδο των Δολιανών. Έγινε γερουσιαστής της Πελοποννήσου, πληρεξούσιος των Εθνοσυνελεύσεων και βουλευτής κατά τα έτη 1823, 1824 και 1825.
Κατά το 1825, πήγε να απελευθερώσει τον αδερφό του Παναγιώτη που εξεστράτευσε κατά των Αιγυπτίων υπό τον Κυριάκο Σκούρτη και είχε πιαστεί αιχμάλωτος στη μάχη του Κρεμμυδίου, πιάστηκε όμως και ο ίδιος αιχμάλωτος από τους στρατιώτες του Ιμπραήμ. Τελικά ο Κωνσταντίνος Ζαφειρόπουλος και ο αδερφός του, εξαγοράστηκαν από τον μικρότερο αδερφό τους, Ιωάννη και ανταλλάχτηκαν με τους Σεχνετσιπαίους Τούρκους από την Τριπολιτσά. Την ίδια χρόνια, εγκαταστάθηκε με τους αδερφούς του στο Κάστρο Παραλίου Άστρους.
Ο Κωνσταντίνος Ζαφειρόπουλος, πέθανε τον Μάιο του 1826. Έχει παντρευτεί την κόρη του Πάνου Σαρηγιάννη και έχει αποκτήσει μια κόρη.
Πηγές
Κατηγορία:Έλληνες Γερουσιαστές Κατηγορία:Έλληνες πληρεξούσιοι Κατηγορία:Έλληνες βουλευτές
Λάμα (Βουδισμός)
thumb|200 px|Λάμα από τη [[Μογγολία]] Ο Λάμα (བླ་མ་; = αρχηγός ) είναι τίτλος για δάσκαλο Ντάρμα από το Θιβέτ. Το όνομα Λάμα μοιάζει πολύ με τον ορισμό Γκούρου από τη Σανσκριτική γλώσσα, μια από τις αρχαιότερες της Ινδίας.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βουδισμός
Πρινές Ρεθύμνου
Ο Πρινές είναι χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του Δήμου Ρεθύμνης στην Περιφερειακή Ενότητα Ρεθύμνης της Κρήτης.
Γεωγραφικά - Ιστορικά στοιχεία
Ο Πρινές βρίσκεται σε απόσταση περίπου 10 χλμ. Δ.-ΝΔ. από το Ρέθυμνο, δίπλα και νοτιοδυτικά από το Ατσιπόπουλο σε περιοχή κατάφυτη από καρυδιές, πλατάνια, βελανιδιές, ελιές και σε υψόμετρο 196 μέτρα. Το όνομα του χωριού προέρχεται από την λατινική λέξη princeps.
Ως ξεχωριστός οικισμός αναφέρεται το 1925 στο ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925 να ορίζεται έδρα στην ομώνυμη νεοϊδρυθείσα κοινότητα. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης, μαζί με τους Βεδέρους αποτελούν την Κοινότητα Πρινέ που ανήκει στη δημοτική ενότητα Νικηφόρου Φωκά του Δήμου Ρεθύμνης και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει μόνιμο πληθυσμό 851 κατοίκους.
Δείτε: Κοινότητα Πρινέ
Σημείωση
Η παλιά ονομασία του σημερινού οικισμού της Αρχαίας Ελεύθερνας στο Δήμο Ρεθύμνης ήταν Πρινές ενώ υπάρχει και ο συνώνυμος Πρινές στα Χανιά.
Παραπομπές
Κατηγορία:Χωριά του νομού Ρεθύμνης Κατηγορία:Δήμος Ρεθύμνης
Έντουαρντ Άλυν
Ο Έντουαρντ Άλυν ή Νεντ Άλυν (αγγλ. Edward "Ned" Alleyn, 1η Σεπτεμβρίου 1566 – 21 Νοεμβρίου 1626) ήταν Άγγλος ηθοποιός, σημαντική μορφή του θεάτρου της ελισαβετιανής εποχής (έχει θεωρηθεί και ως ο κορυφαίος ηθοποιός της γενιάς του), ο οποίος έπαιζε και στα νέα έργα του σχεδόν συνομηλίκου του Σαίξπηρ. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του, έχοντας συγκεντρώσει τεράστια περιουσία, έγινε ευεργέτης, ιδρύοντας φιλανθρωπικά ιδρύματα.
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Άλυν γεννήθηκε στο Λονδίνο, πιθανώς στο Μπίσοπσγκεϊτ, και ήταν το στερνοπαίδι του πανδοχέα Έντουαρντ Άλυν, έχοντας τρεις μεγαλύτερους αδελφούς. Ο πατέρας πέθανε όταν ο Νεντ ήταν 4 ετών και η μητέρα του ξαναπαντρεύτηκε έναν ηθοποιό ονόματι Μπράουν, γεγονός που συνετέλεσε στην εξοικείωση του Νεντ με τη θεατρική κουλτούρα. Είναι άγνωστο σε ποια ακριβώς ηλικία ξεκίνησε την ηθοποιία, αλλά το 1583 το όνομα του Νεντ Άλυν βρισκόταν στον κατάλογο ηθοποιών του Κόμη του Γούστερ. Σε ηλικία είκοσι ετών, το 1586, αξιολογήθηκε με κοινή συναίνεση ως ο κορυφαίος των ηθοποιών του Λονδίνου την εποχή εκείνη, με μοναδικό ανταγωνιστή ως προς αυτό τον επίσης νεαρό Ρίτσαρντ Μπέρμπατζ.
Μεγάλο μέρος της φήμης του Άλυν οφειλόταν στην ερμηνεία των πρωταγωνιστικών ρόλων σε τρία ομώνυμα των ρόλων αυτών θεατρικά έργα του Κρίστοφερ Μάρλοου: στον Δόκτορα Φάουστους, στον Ταμερλάνο και στον Εβραίο της Μάλτας. Υπήρξε ο πρώτος που έπαιξε αυτούς τους ρόλους, οι οποίοι πιθανότατα δημιουργήθηκαν ειδικά για αυτόν. Ο Έντουαρντ Άλυν ήταν ψηλός άνδρας, γνωστός για τον χειρισμό των ρόλων ηγετικών προσωπικοτήτων. Εμφανίσθηκε μαζί με τον Ουίλλιαμ Σαίξπηρ στο ονομαστό θέατρο του Σαίξπηρ, το «Γκλόουμπ», όπου διακρίθηκε σε έργα του Σαίξπηρ και του Μπεν Τζόνσον.
Το 1592 ο Άλυν πήρε ως σύζυγό του την Τζόαν Γούντγουορντ, πλούσια προγονή του θεατρικού επιχειρηματία Φίλιπ Χένσλοου, και έγινε πλουσιότερος, αποκτώντας και θεατρικές επιχειρήσεις. Αυτό του επέτρεψε να αποσυρθεί από την ηθοποιία στο αποκορύφωμα της φήμης του, γύρω στο 1598. Λέγεται μάλιστα ότι η ίδια η Βασίλισσα Ελισάβετ τού ζήτησε να επιστρέψει στη θεατρική σκηνή, το οποίο ο Άλυν έπραξε, αλλά ένα έτος μετά τον θάνατο της Ελισάβετ, το 1604. Σε κάθε περίπτωση, ο Άλυν διορίσθηκε διευθυντής του βασιλικού ζωοτροφείου, με αστρονομικές για την εποχή του απολαβές. Παραλλήλως λοιπόν με την καλλιτεχνική του φήμη απέκτησε και τεράστια περιουσία, την οποία διέθεσε σε φιλανθρωπικά έργα. Ανάμεσα σε αυτά ξεχωρίζει το Κολέγιο του Ντάλιτς στο νότιο Λονδίνο, το αποκαλούμενο σήμερα «Παλαιό Κολέγιο» ή «Παλαιό Κολέγιο του Ντάλιτς» (Old [Dulwich] College), το οποίο όμως ο Άλυν ονόμασε «Κολέγιο του Δώρου του Θεού» (College of God's Gift). Ο Άλυν είχε ήδη αγοράσει την έπαυλη του Ντάλιτς από το 1605, μετά το 1614 αγόρασε και ευρεία έκταση γύρω της για 35.000 λίρες και το 1619 ίδρυσε το κολέγιο, που ήταν το πρώτο στην Αγγλία σχολείο-πτωχοκομείο, όπου φοιτούσαν παιδιά άπορων οικογενειών.
Η Τζόαν Γούντγουορντ πέθανε το καλοκαίρι του 1623, οπότε τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους ο Άλυν δεν δίστασε να πάρει ως δεύτερη σύζυγό του την Κονστάνς Νταν, θυγατέρα του γνωστού ποιητή Τζων Νταν (ο Νταν ήταν 5 χρόνια μικρότερος του Άλυν). Ο Άλυν απεβίωσε άτεκνος τρία χρόνια αργότερα, σε ηλικία εξήντα ετών, και η Κονστάνς ξαναπαντρεύτηκε το 1630.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Άγγλοι άνδρες ηθοποιοί θεάτρου
Υπολοχαγός
Ο Υπολοχαγός (Υπλγός, ή Υπίλαρχος, Υπλχος, για τα Τεθωρακισμένα και παλαιότερα το Ιππικό) είναι στρατιωτικός βαθμός μέσου Αξιωματικού (OF-1) στον Ελληνικό Στρατό Ξηράς, ανώτερος του Ανθυπολοχαγού και κατώτερος του Λοχαγού. Είναι ο ελάχιστος βαθμός που απαιτείται (μαζί με 10ετή υπηρεσία ως Αξιωματικός) για την απονομή του Μεταλλίου Στρατιωτικής Αξίας και παρασήμου του Τάγματος Αριστείας του Φοίνικος καθώς επίσης και (μαζί με 12ετή υπηρεσία ως Αξιωματικός) για την απονομή παρασήμου του Τάγματος Αριστείας της Τιμής. Οι αντίστοιχοι βαθμοί στο Πολεμικό Ναυτικό και στο Λιμενικό είναι ο Ανθυποπλοίαρχος, στην Πολεμική Αεροπορία ο Υποσμηναγός, στην Ελληνική Αστυνομία ο Υπαστυνόμος Α΄ και στην Πυροσβεστική ο Υποπυραγός.
Στους αγγλόφωνους στρατούς ο αντίστοιχος βαθμός καλείται Lieutenant.
Ετυμολογία
Η λέξη υπολοχαγός προέρχεται από το υπό + Λοχαγός < Λόχος + -αγός < άγω (οδηγώ).
Διακριτικό
Το διακριτικό του Υπολοχαγού είναι δύο ασημένια αστέρια (κάθετης διάταξης) σε κάθε επωμίδα της στολής εξόδου, ή δύο αστέρια στο αριστερό πέτο της στολής αγγαρείας και οπλόσημο στο δεξί. Η σημερινή του μορφή καθιερώθηκε το 1968.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Στρατιωτικοί βαθμοί
Καρακάλ
Το καρακάλ ανήκει στις μεγάλες αγριόγατες, με μέγεθος σχεδόν όσο ενός λύγκα, και απαντά σε ποικίλο φάσμα οικοτόπων της Ασίας και της Αφρικής. Παρά την ευρεία εξάπλωση που εμφανίζει, η κατά τόπους κατανομή του διαφοροποιείται σημαντικά, δηλαδή σε κάποιες περιοχές είναι αρκετά κοινό, ενώ σε άλλες είναι πολύ σπάνιο (βλ. Κατάσταση πληθυσμού).
Ονοματολογία
Η επιστημονική ονομασία του γένους και του είδους, αλλά και η κοινή ονομασία Caracal, έχει τουρκική προέλευση και έχει προέλθει από παράφραση των λέξεων kara kulak «μαύρα αυτιά», με σαφή αναφορά στο συγκεκριμένο μορφολογικό στοιχείο του θηλαστικού. Αλλά και στα περσικά, το ζώο ονομάζεται سیاهگوش siyāh-gōsh που, επίσης, σημαίνει «μαύρα αυτιά», όπως άλλωστε και στα ινδικά, όπου αποκαλείται स्याहगोश syahgosh.
Παρόλο που δεν ανήκει στο γένος Λυγξ, σε πολλές χώρες όπου απαντά, αποκαλείται αφρικανικός λύγκας, ασιατικός λύγκας ή λύγκας της ερήμου. Στον υποσαχάριο λαό των Τούμπου (Toubou) αποκαλείται ngam ouidenanga «γάτα-γαζέλα», ενώ στην ολλανδική της Νότιας Αφρικής (Αφρικάανς) αποκαλείται rooikat «κόκκινη γάτα».
Συστηματική ταξινομική
Το είδος περιγράφηκε για πρώτη φορά από τον Γερμανό φυσιοδίφη Γιόχαν φον Σρέμπερ (Johann Christian Daniel von Schreber, 1739-1810), ως Felis caracal, το 1776, από ένα δείγμα που συλλέχθηκε στο Όρος Τέιμπλ (Table Mountain), στη Νότια Αφρική, που θεωρείται ο τύπος του είδους. Η μεταφορά στο γένος Caracal έγινε από τον Βρετανό ζωολόγο Τζον Έντουαρντ Γκρέι (John Edward Gray, 1800-1875) το 1843, με βάση ένα δείγμα που συνελέγη κοντά στο Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδος. Μελέτες των αρχών της δεκαετίας του 1980 τόνισαν τη φυλογενετική συγγένεια του γένους Καρακάλ με το Φέλις, αλλά και τον διαχωρισμό του από το Lynx. Οι Mattern και McLennan (2000) υποστήριξαν τη φυλογενετική συγγένεια του Καρακάλ με το σερβάλ (Leptailurus serval). Ωστόσο, οι ίδιοι ερευνητές θεώρησαν ότι το συγκεκριμένο «ζευγάρι» σχετίζεται με το Profelis (Caracal) aurata, ενώ οι Bininda-Emonds et al. (1999) υποστήριξαν ότι τοποθετείται πιο κοντά στο Felis. Οι Johnson και O'Brien (1997) θεώρησαν τα taxa C. caracal και P. aurata, στενότατα φυλογενετικά.
Γεωγραφική εξάπλωση υποειδών
thumb|right|300px|Γεωγραφική εξάπλωση του είδους Caracal caracal Το καρακάλ εμφανίζει ευρείες ζώνες κατανομής στην Αφρική και την Κ. Ασία μέχρι την Ινδία. Ωστόσο, η εικόνα αυτή είναι εν μέρει παραπλανητική, διότι σε πολλές περιοχές της κατανομής του, είναι από λίγο κοινό έως σπάνιο, ιδιαίτερα στα ακραία τμήματα του φάσματος, στην Ινδία και το Πακιστάν.
Η εξάπλωσή του στην Αφρική περιλαμβάνει όλη σχεδόν την ήπειρο, αλλά απουσιάζει από τα πυκνά ισημερινά δάση (Κονγκό) και από μεγάλο μέρος της κεντρικής Σαχάρας. Ωστόσο, υπάρχει στους ορεινούς όγκους της ερήμου και τις παρυφές της, συμπεριλαμβανομένων των Ορέων Χογκάρ και Τασιλί της Αλγερίας, στον μαροκινό Άτλαντα και τις μεγάλες αμμώδεις περιοχές του Ανατολικού Μεγάλου Εργκ (Erg). Η κατανομή του είναι συμπαγής προς τα δυτικά και ανατολικά της κεντρικής Σαχάρας και συνδέει τις περιοχές στα νότια και βόρεια της ερήμου. Η ιστορική γεωγραφική εξάπλωση του καρακάλ συμπίπτει, κατά κάποιον τρόπο, με εκείνη του γατόπαρδου, ακολουθώντας την κατανομή πολλών μικρών γαζελών της ερήμου. Μολονότι εξακολουθούν να καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος της ιστορικής τους επικράτειας στην Αφρική, έχουν σημαντικές απώλειες στις περιφερειακές περιοχές, ιδιαίτερα στη Β. και Δ. Αφρική.
Τα καρακάλ είναι κοινά θηλαστικά στη Νότια Αφρική και τη Ν. Ναμίμπια, όπου μπορούν να καταλαμβάνουν και νέες περιοχές. Στην Εγγύς Ανατολή και την Αραβική Χερσόνησο, απαντούν σε όλες τις οροσειρές και στις ημιορεινές περιοχές της στέπας, αλλά δεν διεισδύουν βαθιά στις μεγάλες ηπειρωτικές ερήμους.
Η Κασπία Θάλασσα, η επαρχία Ουστιούρτ (Ustyurt), και η λίμνη Αράλη αποτελούν το βόρειο όριο εξάπλωσης των καρακάλ, η οποία εκτείνεται λίγο ανατολικά του ποταμού Αμού Ντάρια. Στο Τουρκμενιστάν, φθάνουν στις παρόχθιες πεδιάδες των εκβολών του ποταμού Ατρέκ (Atrek), στους πρόποδες των Ορέων Κοπέτ-Νταγκ (Κopet-Dag), κατά μήκος του ποταμού Τετζέν (Tedzhen), στις ερήμους κατά μήκος του ποταμού Μουργκάμπ (Murghab) και ανατολικά του ποταμού Κούσκα (Kushka). Το φάσμα τους εκτείνεται από το ΝΑ. Ιράν, μέσω του Πακιστάν την κεντρική Ινδία, στο ύψος του Ούταρ Πραντές, όπου, όμως, είναι αρκετά σπάνια.
Βιότοπος
Το καρακάλ καταλαμβάνει μεγάλη ποικιλία βιοτόπων, από τις ημιερημικές περιοχές μέχρι τις σχετικά ανοικτές σαβάνες και από τους θαμνότοπους στα υγρά, πεδινά ή ορεινά δάση, μέχρι τα ξηρότερα δάση και τις σαβάνες με αραιή βλάστηση. Παρόλο που δείχνει προτίμηση στις ξηρές περιοχές, απουσιάζει από την πραγματική έρημο και, δείχνει να χρειάζεται κάποιο ποσοστό φυτοκάλυψης.
Μπορεί να βρεθεί μέχρι τα 2.500 μ. και, κατ’ εξαίρεσιν, μέχρι τα 3.300 μ. στα υψίπεδα της Αιθιοπίας. Σε μεγάλες, άγονες περιοχές οι πυκνότητες των πληθυσμών του είναι μικρές, όπως λ.χ. στη Ναμίμπια, όπου τρία (3) αρσενικά απαντούν σε έκταση 316,4 χλμ², κατά μέσον όρο. Στη Σαουδική Αραβία, ένα (1) αρσενικό εφοδιασμένο με κολάρο παρακολούθησης, περιπλανήθηκε σε περιοχές από 270-1.116 χλμ², σε διαφορετικές εποχές, ενώ σε ισραηλινή έρευνα, τα αρσενικά περιπλανήθηκαν, κατά μέσον όρο, σε έκταση 220,6 χλμ². Η πυκνότητα των πληθυσμών στα ευνοϊκότερα περιβάλλοντα της Νότιας Αφρικής είναι μεγαλύτερη (δύο (2) αρσενικά, κατά μέσον όρο, ανά 26,9 χλμ² στο Εθνικό Πάρκο της Δυτικής Ακτής (West Coast National Park)). Οι αντίστοιχες επικράτειες των θηλυκών είναι σημαντικά μικρότερες από εκείνες των αρσενικών. Επομένως, η επικράτεια κάθε αρσενικού επικαλύπτει αρκετές των θηλυκών, έτσι ώστε σε κάθε αρσενικό καρακάλ να αντιστοιχούν αρκετά θηλυκά. Το μέγεθος της επιφάνειας περιπλάνησης των καρακάλ συσχετίζεται -θετικά- με το σωματικό βάρος τους και -αρνητικά- με τη διαθεσιμότητα της λείας.
Μορφολογία
thumb|left|500px|Πορτρέτο ενήλικου καρακάλ Τα καρακάλ, γενικότερα, είναι αιλουροειδή μέσου μεγέθους, αλλά από τις μεγαλύτερες αγριόγατες, με τα αρσενικά να είναι λίγο μεγαλύτερα και βαρύτερα από τα θηλυκά (βλ. Βιομετρικά στοιχεία). Το σώμα τους είναι λεπτό αλλά στιβαρό, με «γραμμές» που θυμίζουν έντονα μικρό πούμα. Το τρίχωμα στο πάνω μέρος και τις πλευρές είναι γενικά ομοιόμορφο καστανόξανθο ή κοκκινωπό (στο χρώμα της άμμου), ανάμικτο με γκρι. Η κοιλιά και το κάτω μέρος των μακριών ποδιών και του στήθους είναι υπόλευκα με στίγματα ή αχνές κηλίδες. Η ουρά είναι μικρή σε σχέση με το σώμα τους. Πολλές σκληρές τρίχες υπάρχουν ανάμεσα στα πέλματα των ποδιών σε κάποιους πληθυσμούς, ίσως προσαρμογή για τη μετακίνηση πάνω στη μαλακή άμμο (αποφυγή βύθισης, προστασία από τη θερμότητα). Το κρανίο είναι ψηλό και στρογγυλεμένο, με κοντή κάτω γνάθο, αλλά στιβαρή και εξοπλισμένη με μεγάλα, ισχυρά δόντια. Περίπου 92% των καρακάλ στερούνται τον δεύτερο άνω προγόμφιο. Το πρόσωπο χαρακτηρίζεται από σκουρόχρωμη λωρίδα που κατευθύνεται από το κέντρο του μετώπου προς τη μύτη, ενώ μία γραμμή ακόμη «τρέχει» από το εσωτερικό άκρο του ματιού προς τα ρουθούνια. Ανοικτόχρωμος δακτύλιος περιβάλλει τα μάτια, και ένα μάλλον αμυδρό σκούρο καφέ «μπάλωμα» εμφανίζεται πάνω από το καθένα. Οι ίριδες είναι πρασινωπές και οι κόρες κυκλικές. Λευκές κηλίδες εμφανίζονται σε κάθε πλευρά της μύτης.
Τροφή
Τα καρακάλ τρέφονται, κυρίως, με μικρά (ύρακες, ποντίκια) και μεσαίου μεγέθους θηλαστικά (λαγοί), από μικρά τρωκτικά έως αντιλόπες των 50 κιλών, άν και τα θηράματά τους είναι συνήθως μικρότερα, όπως πουλιά, ερπετά, ασπόνδυλα, ψάρια, και ελάχιστη φυτική ύλη. . Όπως συνέβαινε και με τους γατόπαρδους, τα καρακάλ εκπαιδεύονταν για να κυνηγούν προς όφελος των Ινδών μαχαραγιάδων, κυρίως για τα μεγάλα οπληφόρα, τελικά όμως χρησιμοποιήθηκαν για μικρά θηλαστικά και πτηνά. . Επίσης, είναι γνωστό ότι τα καρακάλ τρέφονται κάποιες φορές με θνησιμαία. Είναι σε θέση να επιβιώσουν χωρίς νερό για μεγάλο χρονικό διάστημα, διότι καλύπτουν τις ανάγκες τους από τα υγρά του σώματος των θηραμάτων τους.
Κυνήγι
thumb|left|360px|Τα μεγάλα φουντωτά αυτιά του καρακάλ αποτελούν το σημαντικότερο χαρακτηριστικό του Κυνηγούν ενεδρεύοντας το θήραμά τους και, αφού αυτό προσεγγίσει στα 5 μ., περίπου, επιτίθενται με μεγάλη ταχύτητα. Τα μικρότερα αρπακτικά θανατώνονται με δάγκωμα στον τράχηλο, ενώ τα μεγαλύτερα δαγκώνοντας το λαιμό και προκαλώντας τους ασφυξία. Μερικές φορές κρύβουν τα μεγάλα θηράματα, καλύπτοντάς τα, εάν δεν μπορούν να καταναλώσουν ολόκληρο το σφάγιο σε ένα μόνο γεύμα, και επιστρέφουν αργότερα. Ορισμένα, μάλιστα, έχουν παρατηρηθεί να κρύβουν τα σφάγια σε δένδρα. Τα καρακάλ είναι γνωστά για την ικανότητά τους να συλλαμβάνουν πουλιά στον αέρα, πηδώντας 2 μ. ή και περισσότερο από θέση στάσης. Μερικές φορές αναποδογυρίζουν με «τρικλοποδιά» τις μεγάλες γαζέλες, ακριβώς όπως κάνουν οι γατόπαρδοι. Υπάρχει, μάλιστα, η άποψη ότι το τρίχωμα των ατόμων που ζουν σε αυτές τις ημιερημικές περιοχές, εμφανίζει μεγάλη ομοιότητα με εκείνο των γαζελών.
Ηθολογία
Τα καρακάλ είναι, γενικότερα, μοναχικές αγριόγατες, αλλά έχουν επίσης παρατηρηθεί να κινούνται ανά ζεύγη. Αρθρώνουν το σύνηθες φάσμα των ήχων που ακούγεται στις γάτες (νιαούρισμα, γρυλισμός, πουρπούρισμα), αλλά βρυχώνται, επί πλέον. Παραδόξως, μπορούν επίσης να παράγουν έναν ήχο που μοιάζει με «γάβγισμα», το οποίο ενδεχομένως χρησιμοποιείται ως προειδοποιητικό σήμα. Οριοθετούν την περιοχή τους αφήνοντας περιττώματα σε εμφανή σημεία και με ψεκασμό ούρων σε θάμνους ή κούτσουρα, ή χαράσσουν το έδαφος με τα πίσω πόδια τους.
Αναπαραγωγή
thumb|right|360px|Ενήλικο καρακάλ, σε ζωολογικό κήπο Η αναζήτηση συντρόφου μπορεί να εμφανίζεται καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Στη Σαχάρα, η αναπαραγωγή φέρεται να πραγματοποιείται κυρίως στην καρδιά του χειμώνα. Ο οίστρος διαρκεί 5-6 ημέρες. Τα θηλυκά ζευγαρώνουν με πολλά αρσενικά, ακολουθώντας μια «ιεραρχία», η οποία σχετίζεται με την ηλικία και το μέγεθος του αρσενικού. Ένα (1) θηλυκό παρατηρήθηκε να ζευγαρώνει με τρία (3) διαφορετικά αρσενικά κατά τη διάρκεια της περιόδου οίστρου, κάθε φορά με τα ίδια άτομα και με την ίδια σειρά. Σε ορισμένες περιοχές, τα αρσενικά έχουν παρατηρηθεί να δίνουν σφοδρές μάχες για τα θηλυκά και να παραμένουν με αυτό που επέλεξαν για αρκετές ημέρες, προστατεύοντάς το από τους αντιπάλους. Ωστόσο, υπάρχουν και περιπτώσεις, όπου το αρσενικό εμφανίζεται λιγότερο διεκδικητικό. Η συνεύρεση μπορεί να διαρκέσει από 90 δευτερόλεπτα έως 10 λεπτά. thumb|right|360px|Νεαρό καρακάλ σε ζωολογικό κήπο στην Κοπεγχάγη Η κυοφορία διαρκεί 69-81 ημέρες και το μέγεθος της γέννας κυμαίνεται από 1-6 γατάκια. Τα θηλυκά χρησιμοποιούν σπήλαια, κουφάλες δένδρων ή λαγούμια για τον τοκετό. Τα νεογέννητα ζυγίζουν 198-250 γραμμάρια, και ανοίγουν τα μάτια τους μετά από 4-10 ημέρες, ενώ βγαίνουν έξω από τη φωλιά στον ένα (1) μήνα, περίπου. Τα νεογιλά δόντια τους έχουν αναπτυχθεί πλήρως στην ηλικία των 50 ημερών και απογαλακτίζονται στις 10 εβδομάδες. Σε περίπου 4-5 μήνες, εμφανίζονται οι κυνόδοντες, ενώ τα υπόλοιπα δόντια κατά τους επόμενους 6 μήνες. Τα νεαρά καρακάλ παραμένουν με τη μητέρα τους για ένα (1) έτος, όταν θα αρχίσουν να φθάνουν στη σεξουαλική ωριμότητα. Σε αιχμαλωσία, τα καρακάλ έχουν ζήσει μέχρι και 16 χρόνια.
Απειλές
Επειδή τα καρακάλ μπορούν να θανατώνουν μικρά κατοικίδια ζώα, συχνά υπόκεινται σε έντονες διώξεις. Κατά τη διάρκεια των ετών 1931-1952, κατά μέσον όρο 2.219 ζώα σκοτώθηκαν ετησίως, στις επιχειρήσεις «ελέγχου» των πληθυσμών τους στο Καρού (Karoo) της Νότιας Αφρικής. Παρομοίως, στη Ναμίμπια, αγρότες ανταποκριθέντες σε κυβερνητική εντολή, ανέφεραν ότι θανάτωσαν 2.800 ζώα, το 1981. Έρευνα στην πρώην Επαρχία Ακρωτηρίου (Cape Province) στη Νότια Αφρική έδειξε ότι τα καρακάλ ήσαν υπεύθυνα για την απώλεια 5 κατοικιδίων ζώων ανά 100 χλμ², ετησίως.
Στο Ιράν, οι απώλειες για τους μικρούς κτηνοτρόφους έφερε το καρακάλ σε σοβαρή σύγκρουση με τους ντόπιους, οι οποίοι μερικές φορές κάνουν προσπάθειες για να εξαφανίσουν όλα τα άτομα που περιπλανώνται στην περιοχή.
Η καταστροφή των οικοτόπων από τη γεωργία και την ερημοποίηση, αποτελεί σημαντική απειλή στην Κ., Δ., Β. και ΒΑ. Αφρική, όπου τα καρακάλ απαντούν σε πολύ μικρές πυκνότητες. Αυτή είναι, πιθανόν, η κύρια απειλή και στις ασιατικές επικράτειες του είδους. Το θηλαστικό δεν έχει ποτέ καταγραφεί να σκοτώνεται σε τροχαία ατυχήματα, ούτε φαίνεται να υφίσταται κάποια σοβαρή πίεση από τη λαθροθηρία.
Κατάσταση πληθυσμού
Η γενική κατάσταση του παγκόσμιου πληθυσμού θεωρείται καλή και σταθερή, γι’ αυτό και η IUCN κατατάσσει το καρακάλ στα Είδη Ελαχίστης Ανησυχίας (LC), ωστόσο αυτή η «εικόνα» δεν είναι ομοιόμορφη σε όλες τις, κατά τόπους, κατανομές των πληθυσμών του.
Στην υποσαχάρια Αφρική, το είδος είναι κοινό σε κάποια τμήματα της κατανομής του, ιδιαίτερα στη Νότια Αφρική και τη Ν. Ναμίμπια όπου αποικίζει νέες, κενές περιοχές. Ωστόσο, στην Κ. και Δ. Αφρική, όπου απουσιάζει σε μεγάλο βαθμό, οι πυκνότητες των πληθυσμών του είναι προφανώς χαμηλότερες. Στη Β. Αφρική, το είδος θεωρείται απειλούμενο και σπάνιο στις δημοκρατίες της Κ. Ασίας και της Ινδίας.
Πηγές
Κατηγορία:Αιλουρίδες Κατηγορία:Θηλαστικά της Αφρικής Κατηγορία:Πανίδα της ερήμου Κατηγορία:Θηλαστικά της Μέσης Ανατολής Κατηγορία:Θηλαστικά της Αραβικής Χερσονήσου
Βιλιούι
μικρογραφία|Το φράγμα Βιλιούι, ένας [[Υδροηλεκτρική ενέργεια|υδροηλεκτρικός σταθμός στο ποτάμι.]] Ο Βιλιούι (Вилю́й, γιακουτικά: Бүлүү, Bülüü - Μπίλι) είναι ποταμός στη Ρωσία και ο μακρύτερος παραπόταμος του Λένα. Διασχίζει μια απόσταση 2.650 χιλιομέτρων, κυρίως εντός της Δημοκρατία των Σαχά. Η λεκάνη του καλύπτει περίπου 454.000 χιλιόμετρα.
Ιστορία
Ο ποταμός αναφέρεται για πρώτη φορά τον 17ο αιώνα με τη ρωσική κατάκτηση της Σιβηρίας. Το 1634, οι Ρώσοι Κοζάκοι, με επικεφαλής τον Βόιν Σάχοφ, ίδρυσαν έναν χειμερινό οικισμό στη συμβολή των ποταμών Βιλιούι και Τιουκιάν. Αυτός ο οικισμός χρησίμευσε ως διοικητικό κέντρο της περιοχής για αρκετές δεκαετίες, απ'όπου μετά η έδρα της περιοχής μεταφέρθηκε στην περιοχή Γιολιονιόχ 45 χιλιόμετρα κάτω στον Βιλιούι, όπου ιδρύθηκε το όστρογκ (οχυρωμένος οικισμός) του Ολένσκ, σημερινό Βιλιούισκ, το 1773.
Στη δεκαετία του 1950 βρέθηκαν αποθέματα διαμαντιών στην περιοχή, περίπου 700 χιλιόμετρα από το στόμιο του. Αυτό οδήγησε στην κατασκευή του οχυρού Μιρ, μαζί με τους δρόμους πρόσβασης και έναν αερολιμένα, και το φράγμα Βιλιούι για να παραγάγει τη δύναμη που απαιτείται για τους συμπυκνωτές διαμαντιών.
Γεωγραφία και γεωλογία
Στα δυτικά του Βιλιούι και του Τσόνα βρίσκεται η λεκάνη Νίζνιαγια Τουνγκούσκα. Η λεκάνη του Βιλιούι είναι αραιοκατοικημένη, όπως και η δημοκρατία των Σαχά. Το Βιλιούισκ, το Βερχνεβιλιούισκ, το Σουντάρ και το Νιούρμπα είναι μικροί οικισμοί γύρω από τον Βιλιούι.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ποταμοί της Ρωσίας
Ρίτσαρντ Ντάγκλας Χάσμπαντ
Ο Ρίτσαρντ Ντάγκλας («Ρικ») Χάσμπαντ (Richard Douglas "Rick" Husband, 12 Ιουλίου 1957 – 1 Φεβρουαρίου 2003) ήταν Αμερικανός αστροναύτης και πιλότος μαχητικών αεροσκαφών.
Ιωάννης Γκέλιος
Ο Ιωάννης Γκέλιος (24 Απριλίου 1992, Άουγκσμπουργκ) είναι Έλληνας επαγγελματίας ποδοσφαιριστής, ο οποίος αγωνίζεται ως τερματοφύλακας για τη Χόλσταϊν Κίελ.
Ρίτσαρντ Ντάγκλας Χάσμπαντ
Βιογραφικά δεδομένα
Το 1994 επιλέχθηκε από τη ΝΑΣΑ ως υποψήφιος αστροναύτης για μία αποστολή στη Σελήνη και στον Άρη. Συμμετείχε για πρώτη φορά σε διαστημική αποστολή στις 30 Μαΐου 1999, στην αποστολή STS-96 του Διαστημικού Λεωφορείου «Ντισκάβερι», ως πιλότος. Η τελευταία του αποστολή ήταν η STS-107 με το Διαστημικό Λεωφορείο «Κολούμπια» ως επικεφαλής η οποία ξεκίνησε στις 16 Ιανουαρίου 2003 και τελείωσε την 1η Φεβρουαρίου 2003 με τη γνωστή Τραγωδία του Κολούμπια, όταν το σκάφος κατά την επιστροφή και την επανείσοδό του στη γήινη ατμόσφαιρα διαλύθηκε σε ύψος 60 χιλιομέτρων, σκοτώνοντας το επταμελές πλήρωμά του. Ο Χάσμπαντ είχε συμπληρώσει συνολικό χρόνο παραμονής στο διάστημα στις δύο αποστολές του 25 ημέρες και 17 ώρες.
Ιωάννης Γκέλιος
Διεθνής σταδιοδρομία
Ο Γκέλιος έχει αγωνιστεί με την Εθνική Ελλάδας U21.
Ρίτσαρντ Ντάγκλας Χάσμπαντ
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί αστροναύτες
Ιωάννης Γκέλιος
Στατιστικά σταδιοδρομίας
.
<references group="lower-alpha">
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Τερματοφύλακες ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Γερμανοί ελληνικής καταγωγής Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδας Κ21 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές ΦΚ Άουγκσμπουργκ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές ΦΚ Άουγκσμπουργκ ΙΙ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ρεγκιονάλλιγκα Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές στο εξωτερικό Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές ΦΚ Χάνσα Ρόστοκ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές 3. Λίγκα Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Χόλσταϊν Κίελ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές 2. Μπουντεσλίγκα
Πατριάρχης Αθανάσιος Β΄
Ο Αθανάσιος Β΄ διετέλεσε Οικουμενικός Πατριάρχης τα κρίσιμα χρόνια πριν την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, μετά τη φυγή του προκατόχου του Γρηγόριου Γ΄ Μαμμή το 1450.
Μέχρι την εκλογή του στον Πατριαρχικό Θρόνο, ήταν ηγούμενος της Μονής Περιβλέπτου. Ήταν ανθενωτικός και εξελέγη Οικουμενικός Πατριάρχης από Σύνοδο που έλαβε χώρα το 1450 στο Ναό της Αγίας Σοφίας με τη συμμετοχή των Εκκλησιών της Αλεξάνδρειας, των Ιεροσολύμων και της Αντιόχειας. Σύμφωνα με τα πρακτικά αυτής της Συνόδου, ο Αθανάσιος χειροτονήθηκε Πατριάρχης από τους Μητροπολίτες Κυζίκου, Νικομηδείας και Νικαίας.
Πηγές
Αθανασιος Β Κατηγορία:Βυζαντινοί του 15ου αιώνα Κατηγορία:Επίσκοποι του 15ου αιώνα
Χρήστος Εμβολιάδης
Ο Χρήστος Εμβολιάδης (γενν. Θεσσαλονίκη, 12 Ιουνίου 1954 ) είναι παλαίμαχος Έλληνας ποδοσφαιριστής και νυν προπονητής. Φόρεσε τα χρώματα του Πανιωνίου για 15 χρόνια.
Ποδοσφαιριστής
Ο Χρήστος Εμβολιάδης γεννήθηκε και μεγάλωσε στη συνοικία του Διοικητηρίου Θεσσαλονίκης και ξεκίνησε την καριέρα του στην ηλικία των 13 ετών από την ομάδα της γενέτειρας του, Π.Α.Ο. Διοικητηρίου. Το ταλέντο του τράβηξε την προσοχή του προπονητή της Ομοσπονδίας Κλεάνθη Βικελίδη. Τον Απρίλιο του 1970 κλήθηκε στην μικτή της Ε.Π.Σ. Μακεδονίας και τον Ιανουάριο του 1972 κλήθηκε στο κλιμάκιο νέων-ερασιτεχνών εθνικών ομάδων Βορείου Ελλάδος, με την οποία αγωνίστηκε σε ένα διεθνές φιλικό ματς εναντίον της Εθνικής Νέων Σερβίας (όχι Γιουγκοσλαβίας) στις 2 Φεβρουαρίου 1972 στο γήπεδο Χαριλάου (σκορ: 1-1) και ήταν στους διακριθέντες. Συνέχισε τις προπονήσεις με την προεθνική νέων Β. Ελλάδος αλλά δεν κλήθηκε στην κανονική Εθνική Νέων.
Στον Πανιώνιο έρχεται με μεταγραφή σε ηλικία 19 ετών, το καλοκαίρι του 1973 με αντίτιμο 120.000 δρχ και πριμ μεταγραφής 30.000 δρχ. Αγωνίζεται ως χαφ, κι απ’ την πρώτη κιόλας χρονιά καταφέρνει να κερδίσει θέση βασικού αν και στη μεσαία γραμμή του Πανιωνίου υπάρχουν πραγματικά μεγάλα ονόματα. Το ντεμπούτο του με την «κυανέρυθρη» φανέλα πραγματοποιείται στις 16 Δεκεμβρίου 1973 στη Νέα Σμύρνη, όπου με αντίπαλο το Αιγάλεω μπαίνει ως αλλαγή και η ομάδα κερδίζει με 1-0. Ένα χρόνο νωρίτερα στην Νέα Σμύρνη είχε έρθει ο Δημήτρης Μαυρίκης και οι δύο τους στην πορεία των ετών έγιναν κάτι παραπάνω από φίλοι, αδέλφια πραγματικά. Οι «Διόσκουροι» του Πανιωνίου, όπως εύστοχα τους αποκαλούσαν.
Τα επόμενα χρόνια, ο Εμβολιάδης από καθαρός μέσος θα εξελιχθεί σε αμυντικό χαφ, θα παίξει πολλές φορές και ως στόπερ, κι ακόμη περισσότερες θα γίνει ο άνθρωπος των ειδικών αποστολών, αυτός που θα αναλάβει να εξουδετερώσει τον επικίνδυνο παίκτη του αντιπάλου. Μάλιστα, το 1984-85 θα επιλεγεί στην καλύτερη ενδεκάδα του πρωταθλήματος. Θα σταματήσει το ποδόσφαιρο το καλοκαίρι του 1987, μαζί με τον Μαυρίκη, και θα τιμηθούν απ’ τον Πανιώνιο στις 12 Σεπτεμβρίου του 1987 στο ημίχρονο του αγώνα με τον ΠΑΟΚ στην Νέα Σμύρνη (1-1), για την πολύχρονη προσφορά τους στην ομάδα.
Ο Εμβολιάδης σε 14 χρόνια καριέρας ως παίκτης, «μέτρησε» 329 συμμετοχές και 10 γκολ με τον Πανιώνιο στην Α’ Εθνική, την κατάκτηση του Κυπέλλου στις 9 Ιουνίου του 1979 απέναντι στην ΑΕΚ, αλλά και τέσσερις συμμετοχές στο Κύπελλο Κυπελλούχων στους αγώνες με την ολλανδική ΦΚ Τβέντε και την σουηδική ΙΦΚ Γκέτεμποργκ.
Ως Προπονητής
Ο Χρήστος Εμβολιάδης, ανέλαβε σε τρεις διαφορετικές χρονικές στιγμές την τεχνική ηγεσία του Πανιωνίου, πάντα ως υπηρεσιακός προπονητής και παραδόξως και οι τρεις φορές έχουν μείνει στην ιστορία.
Το ντεμπούτο του στον «κυανέρυθρο» πάγκο πραγματοποιήθηκε στις 18 Φεβρουαρίου 1996, στον αγώνα Πανιωνίου-Παναθηναϊκού (1-3), ο οποίος έγινε θέμα διχογνωμιών σχετικών με λάθη της διαιτησίας. Η δεύτερη επιστροφή του γίνεται στις 15 Νοεμβρίου 1997, μετά την παραίτηση του Γιάννη Κυράστα. Κερδίζει τον ΟΦΗ με 3-0 στη Νέα Σμύρνη, ωστόσο η μεγάλη επιτυχία έρχεται μέσα στο 1998, όταν οδηγεί τον Πανιώνιο στον τελικό του Κυπέλλου Ελλάδος στις 29 Απριλίου και το κατακτά απέναντι στον Παναθηναϊκό, για δεύτερη φορά.
Η τρίτη και τελευταία επιστροφή του στον πάγκο της ομάδας γίνεται πράξη στις 12 Απριλίου 2000 αντί του Μάκη Κατσαβάκη, και οδηγεί τον Πανιώνιο μια ανάσα απ’ την Ευρώπη, η οποία χάνεται στα μπαράζ με τον Άρη και τον Ηρακλή.
Τα τελευταία χρόνια ασχολείται με τα τμήματα υποδομής της ομάδας με σκοπό να βοηθήσει στην ανάδειξη των μελλοντικών «κυανέρυθρων» αστεριών, κυρίως όμως να διδάξει ήθος και αθλητική άμιλλα στα νέα παιδιά. Είναι επικεφαλής του τμήματος παμπαίδων.
Αναφορές
Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Έλληνες προπονητές ποδοσφαίρου Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πανιωνίου Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Πανιωνίου Κατηγορία:Αμυντικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Φοίνικα Καλλιθέας
Σαάμι
Οι Σαάμι (Λάπωνες) είναι αυτόχθων αρχαίος λαός που ζει στο βόρειο άκρο της Σκανδιναβικής χερσονήσου, συμπεριλαμβανομένης και της χερσονήσου Κόλα.
Οι Λάπωνες είναι Φιννοουγγρικός λαός που κατοικεί στη Λαπωνία, που σήμερα περιλαμβάνει μεγάλα βόρεια τμήματα της Νορβηγίας και της Σουηδίας, βόρεια τμήματα της Φινλανδίας και τη Χερσόνησο Κόλα στην Περιφέρεια Μούρμανσκ της Ρωσίας. Οι Σαάμι είναι ιστορικά γνωστοί στα ελληνικά ως Λάπωνες, ο όρος όμως σήμερα, ενδεχομένως να θεωρηθεί προσβλητικός. Η προγονική χώρα των Σαάμι δεν είναι σαφώς καθορισμένη. Οι παραδοσιακές γλώσσες τους είναι οι γλώσσες Σάμι και κατατάσσονται ως κλάδος της Ουραλικής γλωσσικής οικογένειας.
Παραδοσιακά οι Σαάμι έχουν ακολουθήσει μια ποικιλία τρόπων βιοπορισμού, μεταξύ των οποίων η παράκτια αλιεία, η παγίδευση ζώων για γούνες και η εκτροφή προβάτων. Το πιο γνωστό μέσο βιοπορισμού είναι η ημινομαδική εκτροφή ταράνδων. Επί του παρόντος περίπου το 10% των Σαάμι συνδέεται με την εκτροφή ταράνδων, που τους παρέχουν κρέας, γούνες και μέσο μεταφοράς. 2.800 Σαάμι δραστηριοποιούνται στην εκτροφή ταράνδων με πλήρες απασχόληση. Για παραδοσιακούς, περιβαλλοντικούς, πολιτιστικούς και πολιτικούς λόγους η εκτροφή ταράνδων επιτρέπεται νόμιμα μόνο στους Σαάμι σε ορισμένες περιοχές των Βόρειων Χωρών.
Ετυμολογίες
Οι Σαάμι ονομάζουν εαυτούς Sámit (Σαάμι) ή Sápmelaš (γένους Σαάμι), με τη λέξη Σαάμι να εμπλέκεται σε διάφορες γραμματικές μορφές. Έχει υποστηριχθεί ότι το Σαάμι (δανεισμένο πιθανόν από Πρωτοφιννική λέξη), το Häme (Φινλανδική λέξη για την «Ταβαστία» (επαρχία της νότιας Φινλανδίας)) (← Πρωτοφιννικό *šämä, το δεύτερο ακόμα βρίσκεται στην αρχαϊκή πηγή Hämäläinen) και ίσως το Suomi (Φινλανδική λέξη για τη Φινλανδία) (← *sōme- / sōma-, σύγκρινε suomalainen, θεωρούμενο δανεισμένο από την Πρωτογερμανική πηγή *sōma- από το Πρωτοβαλτικό *sāma-, με τη σειρά του δανεισμένο από το Πρωτοφιννικό *šämä) είναι της ίδιας προέλευσης και τελικά δανεισμένα από τη Βαλτική λέξη *žēmē, που σημαίνει «γη».. Η Βαλτική λέξη είναι συγγενής με τη Σλαβική земля, που σημαίνει επίσης «γη». Τα θεσμικά όργανα των Σαάμι - ιδίως τα κοινοβούλια, οι ραδιοφωνικοί και τηλεοπτικοί σταθμοί, τα θέατρα κ.λπ. - χρησιμοποιούν όλοι τον όρο τον όρο Σαάμι, μεταξύ άλλων όταν απευθύνονται σε ξένους στα νορβηγικά, σουηδικά, φινλανδικά ή αγγλικά.
Η πρώτη πιθανή ιστορική αναφορά του Σάμι, που ονομάζονταν τότε  Fenni,, ήταν από τον Τάκιτο, περί το 98 μ.Χ. Παραλλαγές του Finn ή του Fenni χρησιμοποιούντο ευρέως στην αρχαιότητα, κρίνοντας από τα ονόματα Fenni και Φίννοι σε κλασικά Ρωμαϊκά και Ελληνικά έργα. Finn (ή οι παραλλαγές του, όπως skridfinn) ήταν το όνομα που χρησιμοποίησαν αρχικά οι ομιλούντες την Αρχαία νορδική γλώσσα (και τους προγόνους τους ομιλούντες την Πρωτονορδική) για να αναφερθούν στους Σαάμι, όπως πιστοποιείται στις ισλανδικές Έντα και στις σκανδιναβικές σάγκα (11ος ως 14ος αιώνας). Η ετυμολογία είναι κάπως αβέβαιη, αλλά φαίνεται να υπάρχει ομοφωνία ότι σχετίζεται με το Αρχαίο Νορδικό finna, από το Πρωτογερμανικό *finthanan («να βρει»), με τη λογική ότι οι Σαάμι, ως κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες "έβρισκαν" την τροφή τους, αντί να την καλλιεργούν. Καθώς η Αρχαία Νορδική εξελίχθηκε σταδιακά στις ξεχωριστές Σκανδιναβικές γλώσσες, οι Σουηδοί φαίνεται ότι άρχισαν να χρησιμοποιούν το Finn για να αναφέρονται στους κατοίκους της σημερινής Φινλανδίας, ενώ οι Σαάμι άρχισαν να αποκαλούνται Λάπωνες. Στη Νορβηγία, ωστόσο, οι Σαάμι αποκαλούνταν ακόμα Finn τουλάχιστον μέχρι τη σύγχρονη εποχή (που αντανακλάται σε τοπωνύμια όπως Finnmark, Finnsnes, Finnfjord και Finnøy) και ορισμένοι βόρειοι Νορβηγοί ακόμη χρησιμοποιούν περιστασιακά το Finn για να αναφερθούν στους Σαάμι, αν και οι ίδιοι οι Σαάμι σήμερα θεωρούν ότι αυτό είναι ένας ακατάλληλος όρος. Οι Φινλανδοί μετανάστες στη Βόρεια Νορβηγία το 18ο και το 19ο αιώνα ονομάζονταν Kvens για να διακρίνονται από τους Finn Σαάμι. Οι Φινλανδοί (Suomi) είναι διαφορετική ομάδα από τους Σαάμι.
Λάπωνες
Η λέξη Lapp (Λάπωνας) μπορεί να ανιχνευθεί στο Πρωτοσουηδικό  lapper, στο ισλανδικό lappir (πληθυντικός) φινλανδικής προέλευσης. Συγκρίνετε τα φινλανδικά lappalainen "Λάπωνας", Lappi "Λαπωνία" (που πιθανόν σημαίνει "ερημιά στο βορρά"), με το αρχικό νόημα να είναι άγνωστο. Δεν είναι γνωστό πώς εισήχθη η λέξη Lapp στην Αρχαία νορδική γλώσσα γλώσσα, αλλά μία από τις πρώτες γραπτές αναφορές του όρου είναι στο Gesta Danorum από το Δανό ιστορικό του 12ου αιώνα Σάξωνα το Γραμματικό, που αναφέρθηκε στους δύο Λάπωνες, αν και αναφερόταν ακόμη στους Σαάμι ως (Skrid-)Finns. Στην πραγματικότητα, ο Σάξων δεν συνδέει ρητά τους Σαάμι με τα "δύο Λάπωνες". Ο όρος "Λάπωνας" έγινε γνωστός και έγινε η συνήθης ορολογία από το έργο του Γιοχάνες Σέφερους Acta Lapponica (1673).
Οι Σαάμι είναι συνήθως γνωστοί σε άλλες γλώσσες με τα εξώνυμα Λάπωνες, Lap, Lapp ή Laplanders, αν και αυτά θεωρούνται υποτιμητικά, ενώ άλλες αποδέχονται τουλάχιστον το όνομα Λαπωνία. . Παραλλαγές του ονόματος Lapp χρησιμοποιήθηκαν αρχικά στη Σουηδία και τη Φινλανδία και, μέσω των σουηδικών, υιοθετήθηκαν από πολλές μεγάλες ευρωπαϊκές γλώσσες: Αγγλικά Lapps, Γερμανικά και Ολλανδικά Lappen, Γαλλικά Lapons, Ελληνικά Λάπωνες, Ουγγρικά lappok, Ιταλικά Lapponi, Πολωνικά Lapończycy, Πορτογαλικά Lapões, Ισπανικά Lapones, Ρουμανικά laponi, Τουρκικά Lapon. Στη ρωσική ο αντίστοιχος όρος είναι лопари (λοπάρι) και στην ουκρανική лопар◌і (λοπάρι).
Στη Φινλανδία και τη Σουηδία το Lapp είναι σύνηθες σε τοπωνύμια, όπως Lappi (Σατακούντα), Lappeenranta (Νότια Καρελία) και Lapinlahti (Βόρειο Σάβο) στη Φινλανδία και Lapp (Περιφέρεια της Στοκχόλμης), Lappe (Σέντερμανλαντ) και Lappabo (Σμόλαντ) στη Σουηδία. Όπως έχει ήδη αναφερθεί το Finn είναι σύνηθες στοιχείο σε Νορβηγικά (ιδιαίτερα Βόρεια Νορβηγικά) τοπωνύμια, ενώ το Lapp είναι εξαιρετικά σπάνιο.
Τα ζητήματα ορολογίας στα φινλανδικά είναι κάπως διαφορετικά. Οι Φινλανδοί που ζουν στη Φινλανδική Λαπωνία γενικά αυτοαποκαλούνται lappilainen, ενώ η αντίστοιχη λέξη για τους Σαάμι είναι lappalainen. Αυτό μπορεί να προκαλέσει σύγχυση στους ξένους επισκέπτες λόγω της παρόμοιας ζωής Φινλανδών και Σαάμι σήμερα στη Λαπωνία. Το Lappalainen είναι επίσης σύνηθες επώνυμο στη Φινλανδία. Στα φινλανδικά το saamelainen είναι η συνηθέστερη λέξη που χρησιμοποιείται στις μέρες μας, ειδικά σε επίσημα πλαίσια.
Ιστορία
Οι Σαάμι της Αρκτικής Ευρώπης έχουν ζήσει και εργαστεί σε μια περιοχή που εκτείνεται στα βόρεια τμήματα των περιοχών που σήμερα είναι γνωστές ως Νορβηγία, Σουηδία, Φινλανδία και Ρωσική Χερσόνησος Κόλα. Κατοικούν τις βόρειες αρκτικές και υποαρκτικές περιοχές της Φινοσκανδίας επί 3.500 χρόνια. Προγενέστερα πιθανότατα ζούσαν στη Φινοουγγρική πατρίδα τους. Οι Σαάμι συγκαταλέγονται στους λαούς της Αρκτικής και ανήκουν στις ομάδες του πολικού κύκλου όπως η Γραμματεία του Συμβουλίου των Αυτοχθόνων Λαών της Αρκτικής.
Πετρογλυφικά και αρχαιολογικά ευρήματα, όπως οικισμοί που χρονολογούνται γύρω στα 10.000 π.Χ., βρίσκονται στη Λαπωνία και το Φίνμαρκ (βορειοανατολική Νορβηγία). Αυτοί οι κυνηγοί και τροφοσυλλέκτες της ύστερης Παλαιολιθικής και πρώιμης Μεσολιθικής περιόδου ονομάστηκαν Kόμσα (από το βουνό με τα ευρήματα) από τους ερευνητές, καθώς είναι άγνωστο πώς ονομάζονταν.
Η γεωγραφική κατανομή των Σαάμι έχει μεταβληθεί με την πάροδο του ιστορικού χρόνου. Οι πληθυσμοί τους πιθανότατα ζούσαν στην περιοχή των Ουραλίων Ορέων, που είναι η κοιτίδα των Φιννοουγγρικών γλωσσών, στις οποίες περιλαμβάνονται και οι Σααμικές γλώσσες, και όπως επιβεβαιώνεται και από τη γονιδιακή ανάλυση. Από την Εποχή του Χαλκού οι Σαάμι κατείχαν την ενδοχώρα του Φίνμαρκ και της Χερσονήσου Kόλα. Είναι η ίδια εποχή που χρονολογείται η άφιξη του γονιδιώματος της Σιβηρίας στην Εσθονία και τη Φινλανδία, γεγονός που πιθανώς αντιστοιχεί στην εισαγωγή των Φιννοουγγρικών γλωσσών στην περιοχή.
Νότια όρια της εγκατάστασης των Σαάμι κατά το παρελθόν
Εδώ και πολλά χρόνια το πόσο νότια επεκτάθηκαν οι Σαάμι κατά το παρελθόν έχει συζητηθεί μεταξύ ιστορικών και αρχαιολόγων. Ο Νορβηγός ιστορικός Ινγκβαρ Νίλσεν, που του ανατέθηκε από τη Νορβηγική κυβέρνηση το 1889 να απαντήσει σε αυτό το ζήτημα για να διευθετηθούν τα σύγχρονα ζητήματα των δικαιωμάτων επί της γης των Σαάμι, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι Σαάμι δεν είχαν ζήσει νοτιότερα νότια από το Λίρνε της περιφέρειας Νορντ-Trέντελαγκ μέχρι το 1500, οπότε άρχισαν να κινούνται νοτιότερα, φτάνοντας στην περιοχή γύρω από τη Λίμνη Φέμουντ το 18ο αιώνα. Αυτή η υπόθεση εξακολουθεί να είναι αποδεκτή από πολλούς ιστορικούς, αλλά αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής συζήτησης τον 21ο αιώνα. Τα τελευταία χρόνια αρκετά αρχαιολογικά ευρήματα δείχνουν παρουσία των Σαάμι στη νότια Νορβηγία κατά το Μεσαίωνα, και στη νότια Σουηδία, συμπεριλαμβανομένων των ευρημάτων στο Λέσγια, στο Βανγκ, στο Βάλντρες και στο Χολ και στο Ολ στο Χάλινγκνταλ [30] Οσοι αποδίδουν στους Σαάμι αυτά τα ευρήματα δέχονται ένα μικτό πληθυσμό Σκανδιναβών και Σαάμι στις ορεινές περιοχές της Νότιας Νορβηγίας κατά το Μεσαίωνα Proponents of the Sámi interpretations of these finds assume a mixed population of Norse and Sámi people in the mountainous areas of southern Norway in the Middle Ages. .
Βουβωνική πανώλη
βηγούς.
Αλιεία
Η αλιεία υπήρξε ανέκαθεν το βασικό μέσο βιοπορισμού για τους πολλούς Σαάμι που ζουν μόνιμα στις παράκτιες περιοχές. Οι αρχαιολογικές έρευνες δείχνουν ότι οι Σαάμι έχουν ζήσει κατά μήκος των ακτών και κάποτε στο παρελθόν ζούσαν πολύ νοτιότερα και ασχολούντο επίσης με άλλες εργασίες εκτός από την εκτροφή ταράνδων (π.χ. αλιεία, γεωργία, σιδηρουργία). Η αλιεία κατά μήκος των ακτών της βόρειας Νορβηγίας, ειδικά στα νησιά Λόφοτεν και Βεστερόλεν, είναι αρκετά παραγωγική με ποικιλία ψαριών και κατά τη μεσαιωνική εποχή αποτελούσε σημαντική πηγή εισοδήματος τόσο για τους ψαράδες όσο και για τη Νορβηγική μοναρχία. . Με την τόσο μεγάλη μείωση πληθυσμού που προκλήθηκαν από τη Μαύρη πανώλη τα φορολογικά έσοδα από την πηγή αυτή μειώθηκαν σημαντικά. Λόγω του τεράστιου οικονομικού οφέλους που θα μπορούσε να προκύψει από αυτές τις αλιευτικές δραστηριότητες οι τοπικές αρχές προσέφεραν κίνητρα στους Σαάμι - που αντιμετώπιζαν τις δικές τους πληθυσμιακές πιέσεις - να εγκατασταθούν στα πρόσφατα εκκενωθέντα αγροκτήματα. Αυτό αποτέλεσε την αρχή του οικονομικού διαχωρισμού μεταξύ των Σαάμι της Θάλασσας (sjøsamene), που ψάρευαν σε μεγάλες αποστάσεις από τις ακτές, και των Ορεινών Σαάμι (fjellsamene, innlandssamene), που συνέχισαν να κυνηγούν ταράνδους και μικρά θηράματα. Αργότερα εξέτρεφαν ταράνδους. Ακόμη και στις αρχές του 18ου αιώνα, υπήρχαν πολλοί Σαάμι που εγκαθίσταντο ακόμα σε αυτά τα αγροκτήματα που είχαν εγκαταλειφθεί από τη δεκαετία του 1350. Μετά από πολλά χρόνια συνεχιζόμενης μετανάστευσης, αυτοί οι Σαάμι της Θάλασσας έγιναν πολύ περισσότεροι από τους Ορεινούς Σαάμι, που αποτελούν σήμερα μόνο το 10% του συνόλου των Σαάμι. Στη σύγχρονη εποχή διεξάγονται επίσης συνεχείς διαβουλεύσεις μεταξύ της Κυβέρνησης της Νορβηγίας και του Κοινοβουλίου των Σαάμι σχετικά με το δικαίωμα των παράκτιων Σαάμι να αλιεύουν στις θάλασσες με βάση την ιστορική χρήση και το διεθνές δίκαιο. Οι κρατικές ρυθμίσεις της θαλάσσιας αλιείας υπέστησαν δραστικές αλλαγές στα τέλη της δεκαετίας του '80. Οι ρυθμίσεις αυτές συνέδεσαν τις ποσοστώσεις με τα σκάφη και όχι με τους αλιείς. Αυτές οι νουπολογισμένες ποσοστώσεις διανεμήθηκαν δωρεάν στα μεγαλύτερα σκάφη με βάση το ποσό των αλιευμάτων τα προηγούμενα έτη, με αποτέλεσμα τα μικρά σκάφη στις περιοχές των Σαάμι να μην εμπίπτουν στο νέο σύστημα ποσοστώσεων σε μεγάλο βαθμό ..
Ορεινοί Σαάμι
Καθώς οι Σαάμι της Θάλασσας εγκαταστάθηκαν κατά μήκος των φιόρδ της Νορβηγίας και των εσωτερικών πλωτών οδών, επιδιώκοντας ένα συνδυασμό γεωργίας, εκτροφής βοοειδών, παγίδευσης ζώων και αλιείας, η μειοψηφία των Ορεινών Σαάμι συνέχισε να κυνηγάει άγριους ​​ταράνδους. Περί το 1500 άρχισαν να εξημερώνουν αυτά τα ζώα σε κοπάδια, μετατρεπόμενοι στους γνωστούς νομάδες ταράνδων, που συχνά απεικονίζονται από τους ξένους να ακολουθούν τον αρχέτυπο τρόπο ζωής των Σαάμι. Οι Ορεινοί Σαάμι έπρεπε να καταβάλουν φόρους σε τρία κράτη, τη Νορβηγία, τη Σουηδία και τη Ρωσία, καθώς διέσχιζαν τα σύνορα, ακολουθώντας τις ετήσιες μετακινήσεις των ταράνδων. Αυτό με τα χρόνια προκάλεσε μεγάλη δυσαρέσκεια. Μεταξύ 1635-1659 το Σουηδικό στέμμα ανάγκασε τους Σουηδούς κληρωτούς και τους Σαάμι αχθοφόρους να εργαστούν σε ένα ορυχείο στο Νάσαφγελ, κάνοντας πολλούς Σαάμι να μεταναστεύσουν από την περιοχή για να αποφύγουν την καταναγκαστική εργασία. Ετσι ο πληθυσμός των εκεί Σαάμι μειώθηκε σημαντικά.
Μετά το 1800
Για μεγάλες χρονικές περιόδους, oι Σαάμι ευημερούσαν με τον τρόπο ζωής τους, λόγω της προσαρμογής του στο περιβάλλον της Αρκτικής. Πράγματι καθ 'όλη τη διάρκεια του 18ου αιώνα, καθώς οι Νορβηγοί της Βόρειας Νορβηγίας υπέφεραν από τις χαμηλές τιμές των ψαριών και την επακόλουθη πληθυσμιακή αποδυνάμωση, το πολιτιστικό στοιχείο των Σαάμι ενισχύθηκε, αφού αυτοί ως επί το πλείστον ήταν ανεξάρτητοι από τις προμήθειες από τη Νότια Νορβηγία.
Από την πλευρά της Σουηδίας και της Φινλανδίας οι αρχές ήταν λιγότερο αγωνιστικές, παρόλο που η γλώσσα των Σαάμι απαγορευόταν στα σχολεία και η έντονη οικονομική ανάπτυξη στο βορρά οδήγησε σε εξασθένηση της πολιτιστικής και οικονομικής κατάσταση των Σαάμι. Από το 1913 ως το 1920 το σουηδικό πολιτικό κίνημα φυλετικού διαχωρισμού δημιούργησε ένα φυλετικό βιολογικό ινστιτούτο, που συγκέντρωνε ερευνητικό υλικό από ζωντανούς ανθρώπους και τάφους και στείρωνε γυναίκες των Σαάμι. Ανά τους αιώνες Σουηδοί έποικοι ενθαρρύνονταν να μετακομίσουν στις βόρειες περιοχές μέσω κινήτρων όπως τα δικαιώματα επί των εδαφών και των υδάτων, οι φορολογικές ελαφρύνσεις και οι στρατιωτικές απαλλαγές [49].
Η μεγαλύτερη πίεση σημειώθηκε από το 1900 ως το 1940, όταν η Νορβηγία επένδυσε σημαντικά ποσά και προσπάθειες για να εξαλείψει τον πολιτισμό των Σαάμι. Όποιος ήθελε να αγοράσει ή να μισθώσει κρατικά αγροτικά εδάφη στο Φίνμαρκ έπρεπε να αποδείξει τη γνώση της Νορβηγικής γλώσσας και έπρεπε να εγγραφεί με νορβηγικό όνομα. Αυτό προκάλεσε την εκτόπιση ορισμένων Σαάμι τη δεκαετία του 1920, γεγονός που αύξησε το χάσμα μεταξύ των τοπικών ομάδων Σαάμι (κάτι που εξακολουθεί να υπάρχει σήμερα) που μερικές φορές είχε το χαρακτήρα εσωτερικής εθνικής σύγκρουσης των Σαάμι. Το 1913 το Νορβηγικό κοινοβούλιο ψήφισε ένα νομοσχέδιο για να κατανείμει τα καλύτερα και πιο εύφορα εδάφη στους Νορβηγούς έποικους. Ένας άλλος παράγοντας ήταν η πολιτική της καμένης γης που εφάρμοσε ο Γερμανικός στρατός στη βόρεια Φινλανδία και στη βόρεια Νορβηγία το 1944-45, καταστρέφοντας όλα τα υπάρχοντα σπίτια ή kota και τα ορατά ίχνη του πολιτισμού των Σαάμι. Μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο η πίεση ήταν χαλαρή, αν και η κληρονομιά την ήταν εμφανής και τα επόμενα χρόνια, όπως ο νόμος της δεκαετίας του 1970 που περιόριζε το μέγεθος των σπιτιών που επιτρεπόταν στους Σαάμι να χτίσουν.