cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ελισάβετ του Νεβέρ
Βιογραφία
Η Ελισάβετ απεβίωσε στις 21 Ιουνίου 1483, πριν από τον πατέρα της. Οι αξιώσεις της στις κομητείες Nεβέρ και E κληρονομήθηκαν από τον τρίτο γιο της Ένγκελμπερτ. Η Ελισάβετ τάφηκε στην κολεγιακή εκκλησία της Αγίας Μαρίας στην Κλέβη, μαζί με τον άντρα της. Ο τάφος τους καλύπτεται με εγχάρακτα, επιχρυσωμένα πλαίσια χαλκού. Το κορυφαίο πλαίσιο, που ανατέθηκε από τον Κάρολο Β΄ των Έχμοντ (γιο του Αδόλφου), απεικονίζει τους δύο κεκοιμημένους και είναι μία από τις λίγες απεικονίσεις της Ελισάβετ. Ο τάφος θεωρείται ένα από τα πιο σημαντικά καλλιτεχνήματα του είδους του.
Οικογένεια
Παντρεύτηκε το 1456 τον Ιωάννη Α΄ των Λα Μαρκ δούκα της Κλέβης και είχε έξι παιδιά:
Υποσημειώσεις
Κατηγορία:Οίκος των Βαλουά-Βουργουνδίας Κατηγορία:Γάλλοι ευγενείς του Μεσαίωνα Κατηγορία:Δούκισσες της Κλέβης Κατηγορία:Δούκισσες της Βουργουνδίας
Σιδηροδρομικός Σταθμός Λιβαδειάς
Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Λιβαδειάς είναι σιδηροδρομικός σταθμός στην Λιβαδειά της Βοιωτίας και βρίσκεται λίγο έξω από την πόλη. Ο σταθμός άνοιξε στις 8 Μαρτίου 1904 και εξυπηρετείται από τα υπεραστικά τρένα ανάμεσα στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη καθώς και από τα τοπικά τρένα της γραμμής Οινόης - Λειανοκλαδίου.
Στην περιοχή του σταθμού υπάρχει μικρός οικισμός με την ονομασία Σταθμός Λιβαδειάς, ο οποίος έχει 17 κατοίκους, σύμφωνα με την απογραφή του 2011.
Παραπομπές
Κατηγορία:Σιδηροδρομικές μεταφορές στη Βοιωτία Λιβαδεια Λιβαδεια Λιβαδεια Σταθμος
Mamma Mia! Here We Go Again
Το 'Mamma Μia! Here We Go Again' είναι μιούζικαλ και αισθηματική κωμωδία, αμερικανικής και βρετανικής παραγωγής του 2018. Γράφτηκε και σκηνοθετήθηκε από τον Ολ Πάρκερ, από μια ιστορία των Parker, Catherine Johnson και Richard Curtis. Είναι συνέχεια της ταινίας Mamma Mia του 2008, το οποίο με τη σειρά του βασίζεται στο ομώνυμο μιούζικαλ που χρησιμοποιεί τη μουσική των ABBA. Η ταινία περιλαμβάνει ένα καστ σημαντικών και διακεκριμένων ηθοποιών, συμπεριλαμβανομένων των Ντόμινικ Κούπερ, Amanda Seyfried, Pierce Brosnan, Colin Firth, Στέλαν Σκάρσγκορντ, Jeremy Irvine, Josh Dylan, Hugh Skinner, Lily James, Jessica Keenan Wynn, Alexa Davies, Christine Baranski, Julie Walters, Andy García, Meryl Streep και Cher. Η πλοκή συνεχίζει μετά από τα γεγονότα της προηγούμενης ταινίας, και επίσης εμφανίζει αναδρομές στο 1979, αφηγείται την ιστορία της άφιξης της Donna Sheridan στο νησί Καλοκαίρι και των πρώτων συναντήσεων της με τους τρεις πιθανούς πατέρες της κόρης της Σόφι.
Λόγω της οικονομικής επιτυχίας της πρώτης ταινίας, η Universal Pictures ενδιαφερόταν από καιρό για μια συνέχεια. Η ταινία ανακοινώθηκε επίσημα τον Μάιο του 2017, με τον Parker να προσλαμβάνεται να γράφει και να σκηνοθετεί. Τον Ιούνιο του 2017, πολλοί από τους πρωταγωνιστές επιβεβαίωσαν τη συμμετοχή τους, με την James να αναλαμβάνει τον ρόλο της Ντόνα σε μικρή ηλικία, τον Ιούλιο. Τα γυρίσματα πραγματοποιήθηκαν από τον Αύγουστο έως τον Δεκέμβριο του 2017 σε Κροατία, Μπορντό, Στοκχόλμη, Οξφόρδη, Χάμπτον και στα Shepperton Studios. Μια βρετανική και αμερικανική συνεργασία, η ταινία ήταν συμπαραγωγή των Playtone, Littlestar Productions και Legendary Entertainment.
Η ταινία έκανε πρεμιέρα στο Hammersmith Apollo στο Λονδίνο στις 16 Ιουλίου 2018 και κυκλοφόρησε στο Ηνωμένο Βασίλειο και τις Ηνωμένες Πολιτείες στις 20 Ιουλίου 2018, δέκα χρόνια από την εβδομάδα μετά την κυκλοφορία της προηγούμενης ταινίας, σε τυπική και IMAX μορφή. Η ταινία είχε επιτυχία στο box office, συγκεντρώνοντας 395 εκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως και έλαβε γενικά θετικά σχόλια, με κριτικούς να επαινούν τις υποκριτικές ικανότητες και τις χορογραφίες.
Η ταινία είναι αφιερωμένη στη μνήμη του σχεδιαστή παραγωγής Alan Macdonald.
Πλοκή
Η Sophie Sheridan (Αμάντα Σέιφραντ) ετοιμάζεται για το μεγάλο άνοιγμα του ξενοδοχείου της μητέρας της Donna, μετά το θάνατο της, ένα χρόνο νωρίτερα. Είναι αναστατωμένη επειδή δύο από τους πατέρες της, τον Χάρι (Κόλιν Φέρθ) και τον Μπιλ (Στέλαν Σκάρσγκαρντ), δεν μπορούν να είναι παρόντες στα εγκαίνια του ξενοδοχείου ενώ η ίδια έχει προβλήματα στη σχέση της με τον Sky (Ντόμινκ Κούπερ), ο οποίος βρίσκεται στη Νέα Υόρκη.
Η ταινία κάνει μία αναδρομή στα νεότερα χρόνια της μητέρας της, Ντόνα (Μέριλ Στριπ)
Το 1979, η νεαρή Donna (Λίλι Τζέιμς) αποφοίτησε από το New College της Οξφόρδης με τη Rosie (Τζούλι Γουόλτερς) και την Tanya (Κριστίν Μπαράνσκι) και ετοιμάζεται να ταξιδέψει στον κόσμο. Στο Παρίσι, συναντά τον Χάρι. Περνούν τη νύχτα μαζί, αλλά η Donna φεύγει λίγο μετά. Χάνει τη βάρκα της στο νησί Καλοκαίρι, αλλά ο Μπιλ της προσφέρει μία βόλτα με τη δική του. όσο ταξιδεύουν βοηθούν έναν ψαρά, τον Αλέξιο, πίσω στην ακτή εγκαίρως για να σταματήσουν την αγάπη της ζωής του να παντρευτεί άλλο. Χωρίς να το γνωρίζει η Ντόνα, ο Χάρι την έχει ακολουθήσει στην Ελλάδα. Ωστόσο, έφτασε πολύ αργά, και βλέπει δυστυχώς το σκάφος να πλέει στο βάθος.
Στο παρόν, η Τάνια και η Rosie φτάνουν να στηρίξουν τη Sophie στα εγκαίνια και αποκαλύπτεται ότι η Rosie και ο Bill έχουν χωρίσει.Στη συνέχεια, η Sophie επισκέπτεται τον Sam (Πιρς Μπρόσναν), ο οποίος, όπως και η Sophie, εξακολουθεί να θρηνεί για το θάνατο της Donna. Πίσω στο παρελθόν, η Ντόνα φτάνει στο νησί και ενώ εξερευνά την αγροικία, κατά τη διάρκεια μιας ξαφνικής καταιγίδας, ανακαλύπτει ένα τρομακτικό άλογο στο υπόγειο. Αναζητά βοήθεια και βρίσκει έναν νεαρό Σαμ που οδηγεί τη μοτοσικλέτα του και τη βοηθά να σώσει το άλογο. Πίσω στο παρόν, μια καταιγίδα προκάλεσε σοβαρή αναστάτωση στα σχέδια της Sophie για τα εγκαίνια και εμπόδισε την κάλυψη των εκδηλώσεων από τα ΜΜΕ.
Πίσω στο παρελθόν, η Donna και ο Sam απολαμβάνουν ένα ρομαντικό ειδύλλιο έως ότου η Donna ανακαλύψει μια εικόνα της αρραβωνιαστικιάς του Sam, Lorraine στο συρτάρι του. Στενοχωρημένη, η Ντόνα απαιτεί από τον Σαμ να φύγει από το νησί και αρνείται να τον ξαναδεί. Στο παρόν, ο Σαμ λέει στη Σόφι για την αξία της μητέρα της. Εν τω μεταξύ, ο Χάρι αφήνει την επιχειρηματική του συμφωνία στο Τόκιο για να στηρίξει τη Σόφι, και στη Στοκχόλμη, ο Μπιλ έχει την ίδια ιδέα. Ο Μπιλ και ο Χάρι συναντιούνται στις αποβάθρες, αλλά τους λένε ότι δεν υπάρχουν βάρκες ώστε να πάνε στο νησί. Ωστόσο, ο Αλέξιο βοηθά με δικές του βάρκες τον Μπιλ, τον Χάρι, τον νεοαφιχθέντα Sky και άλλους να πάνε στο νησί.
Στο παρελθόν, η Tanya και η Rosie επισκέπτονται την στενοχωρημένη Ντόνα. Σε ένα τοπικό μπαρ, η Donna νιώθει καλύτερα με τη βοήθεια της Tanya και της Rosie ενώ μετά συναντά ξανά τον Bill και πηγαίνουν βόλτα με το σκάφος του. Ενώ έχουν φύγει, ο Σαμ επιστρέφει, έχοντας χωρίσει από την σχέση του για χάρη της Ντόνα, αλλά λυπάται που ακούει ότι είναι με έναν άλλο άντρα και φεύγει από το νησί για άλλη μια φορά. Η Ντόνα ανακαλύπτει ότι είναι έγκυος αλλά δεν έχει ιδέα ποιος από τους τρεις πρόσφατους εραστές της είναι ο πατέρας. Η Σόφια, η μητέρα του ιδιοκτήτη του μπαρ όπου έπαιξε το συγκρότημα τους Donna and the Dynamos, κρυφακούει την επιθυμία της Ντόνα να παραμείνει στο νησί και αφήνει την Ντόνα να μείνει στο παλιό σπίτι που είχε εκείνη στο νησί. Η Ντόνα δέχεται με χαρά κι εκεί τελικά γεννήθηκε η Σόφι.
Πίσω στο παρόν, οι φιλοξενούμενοι έφτασαν στο πάρτι και η Σόφι επανενώθηκε με τους άλλους δύο πατέρες της και το Sky. Η Sophie αποκαλύπτει στον Sky ότι είναι έγκυος και ότι δεν αισθάνθηκε ποτέ πιο κοντά στη μητέρα της, έχοντας πλέον καταλάβει τι πέρασε. Ο Μπιλ και η Ρόζι επανενώθηκαν λόγω της θλίψης τους για την Ντόνα. Η απομακρυσμένη γιαγιά της Sophie και μητέρα της Donna, Ruby (Σερ), φτάνουν παρότι η Sophie δεν την είχε προσκαλέσει. Η Ruby αποκαλύπτει ότι ο Sky την εντόπισε στη Νέα Υόρκη και ότι πλέον θέλει να χτίσει μια πραγματική σχέση με τη Sophie. Στη συνέχεια, η Sophie ερμηνεύει ένα τραγούδι με την Tanya και τη Rosie προς τιμήν της μητέρας της, με τη γιαγιά της να της λέει με δάκρυα στη συνέχεια, πόσο περήφανη είναι για αυτήν. Η Ruby επανασυνδέθηκε αργότερα με τον Fernando, τον διευθυντή του ξενοδοχείου και τον πρώην εραστή της το 1959.
Εννέα μήνες αργότερα, η Sophie γέννησε ένα αγοράκι, που ονόμασε Donny. Όλοι έχουν συγκεντρωθεί για το βάπτισμά του, όπου η Τάνια φλερτάρει με τον αδερφό του Φερνάντο, Ραφαέλ. Η τελετή πραγματοποιείται με το πνεύμα της Ντόνα να παρακολουθεί την κόρη της με υπερηφάνεια καθώς οι δύο έχουν μια τελευταία στιγμή πριν περάσει το πνεύμα της Ντόνα. Στο τέλος, όλοι οι χαρακτήρες, συμπεριλαμβανομένης της Ντόνα, τραγουδούν το "Super Trouper" σε ένα τεράστιο πάρτι στο Hotel Bella Donna. μικρογραφία| Αριστερά προς τα δεξιά: Alexa Davies, Lily James, Jessica Keenan Wynn, στο MTV International το 2018 μικρογραφία| Αριστερά προς τα δεξιά: Hugh Skinner, [[Τζέρεμι Ίρβιν|Jeremy Irvine, Josh Dylan, στο MTV International το 2018 ]]
Έκτακτες εμφανίσεις
Μουσική
Ένα άλμπουμ με τα soundtrack της ταινίας κυκλοφόρησε στις 13 Ιουλίου 2018 από την Capitol και την Polydor Records στις Ηνωμένες Πολιτείες και διεθνώς, αντίστοιχα. Το άλμπουμ δημιουργήθηκε από τον Benny Andersson, ο οποίος ήταν επίσης εκτελεστικός παραγωγός του άλμπουμ μαζί με τους Björn Ulvaeus και Judy Craymer. Κάθε τραγούδι εμφανίζεται στην ταινία, με εξαίρεση το " I Wonder (Departure) " και " The Day Before You Came ".
Οργάνωση
Το ''Mamma Mia! Here We Go Again'' ανακοινώθηκε στις 19 Μαΐου 2017, με ημερομηνία κυκλοφορίας στις 20 Ιουλίου 2018. Γράφτηκε και σκηνοθετήθηκε από τον Ol Parker. Στις 27 Σεπτεμβρίου 2017, ο Benny Andersson επιβεβαίωσε 3 τραγούδια ABBA που θα εμφανίζονταν στην ταινία: " When I Kissed the Teacher ", " I Wonder (Departure) " και " Angeleyes ". Το "I Wonder (Departure)" κόπηκε από την ταινία, αλλά περιλαμβάνεται στο άλμπουμ του soundtrack.
Κάστινκ
Την 1η Ιουνίου 2017, ανακοινώθηκε ότι ο Seyfried θα επέστρεφε ως Sophie. Αργότερα τον ίδιο μήνα, ο Dominic Cooper επιβεβαίωσε ότι θα επιστρέψει για τη συνέχεια, μαζί με τους Streep, Firth και Brosnan ως Sky, Donna, Harry και Sam, αντίστοιχα. Τον Ιούλιο του 2017, η Μπάρανσκι επιβεβαιώθηκε επίσης ότι θα επιστρέψει ως Τάνια. Στις 12 Ιουλίου 2017, η Λίλι Τζέιμς πέρασε από καστινκ για να παίξει το ρόλο της νέας Ντόνα. Στις 3 Αυγούστου 2017, ο Jeremy Irvine και η Alexa Davies συμμετείχαν επίσης στην ταινία, με τον Irvine να παίζει τον χαρακτήρα του Sam σε νεότερη ηλικία, και τον Hugh Skinner να παίζει τον Harry σε νεότερη ηλικία, τον Davies ως νεαρή Rosie, την οποία έπαιξε η Julie Walters. Στις 16 Αυγούστου 2017, ανακοινώθηκε ότι η Τζέσικα Κέιναν Γουίν είχε πρωταγωνιστήσει ως νεαρή Τάνια, που παίζεται από την Μπαράνσκι. Η Τζούλι Γουόλτερς και ο Στέλαν Σκάρσγκαρντ επιβεβαίωσαν επίσης τους ρόλους τους ως Ρόζι και Μπιλ, αντίστοιχα. Στις 16 Οκτωβρίου 2017, ανακοινώθηκε ότι η τραγουδίστρια και ηθοποιός Cher είχε ενταχθεί στο καστ, στον πρώτο της ρόλο στην οθόνη από το 2010, και την πρώτη της ταινία με την Streep μετά το Silkwood. Το μέρος γράφτηκε ειδικά για την Cher και κλήθηκε να επιλέξει τον Andy Garcia ως ρομαντικό σύντροφό της.
Γυρίσματα
Το ''Mamma Mia! Here We Go Again'' κυκλοφόρησε στις 20 Ιουλίου 2018 από την Universal Pictures, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στις Η.Π.Α. και σε άλλες επιλεγμένες χώρες τόσο σε τυπική όσο και σε μορφή IMAX. Η ταινία έκανε πρεμιέρα στις 16 Ιουλίου 2018 στο Hammersmith Apollo στο Λονδίνο.
Διαφήμιση
Το πρώτο τρέιλερ για την ταινία κυκλοφόρησε στις 21 Δεκεμβρίου 2017, πριν το Pitch Perfect 3, μια άλλη ταινία των Universal Pictures. Η Σερ ερμήνευσε το " Fernando " στο Las Vegas CinemaCon στις 25 Απριλίου 2018, μετά την προβολή αποσπασμάτων της ταινίας. H Universal χρηματοδότησε τους σταρ του YouTube, Merrell Twins για να εκτελέσουν μια διασκευή του τραγουδιού "Mamma Mia" για την προώθηση της ταινίας.
Ψηφιακά μέσα
Το ''Mamma Mia! Here We Go Again'' κυκλοφόρησε μέσω ψηφιακού αντιγράφου στις 9 Οκτωβρίου 2018 και κυκλοφόρησε σε DVD, Blu-ray και 4K UHD Combo Pack στις 23 Οκτωβρίου 2018. Η ταινία έκανε το ντεμπούτο της στην κορυφή του NPD VideoScan First Alert chart για την εβδομάδα που έληξε στις 27 Οκτωβρίου 2018. Διατήρησε την πρώτη θέση για την εβδομάδα που έληξε στις 3 Νοεμβρίου 2018.
Εισιτήρια
Το ''Mamma Μia! Here We Go Again'' κέρδισε 120,6 εκατομμύρια δολάρια στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά, και 274,4 εκατομμύρια δολάρια σε άλλες περιοχές, για συνολικό ακαθάριστο ποσό παγκοσμίως 395 εκατομμυρίων δολαρίων, έναντι προϋπολογισμού παραγωγής 75 εκατομμυρίων δολαρίων.
Τον Ιούνιο του 2018, τρεις εβδομάδες πριν από την κυκλοφορία της ταινίας, υπολόγιζαν το ντεμπούτο της ταινίας στα 27-33 εκατομμύρια δολάρια  τα οποία αυξήθηκαν στα 36 εκατομμύρια δολάρια την εβδομάδα της κυκλοφορίας της. Κέρδισε 14,3 εκατομμύρια δολάρια την πρώτη ημέρα. Στη συνέχεια, έκανε το ντεμπούτο της στα 35 εκατομμύρια δολάρια, τερματίζοντας δεύτερη, πίσω από την ταινία The Equalizer 2 (36 εκατομμύρια δολάρια) και κέρδισε το άνοιγμα της πρώτης ταινίας (27,8 εκατομμύρια δολάρια) κατά περισσότερο από 24%. Μειώθηκε κατά 57% στα 15,1 εκατομμύρια δολάρια το δεύτερο σαββατοκύριακο, τερματίζοντας δεύτερη πίσω από την ταινία Mission: Impossible - Fallout. Στο τρίτο Σαββατοκύριακο, η ταινία κέρδισε 9 εκατομμύρια δολάρια, πέφτοντας στην τέταρτη θέση και 5,8 εκατομμύρια δολάρια το τέταρτο σαββατοκύριακο, τερματίζοντας έβδομη.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η ταινία κέρδισε 12,7 εκατομμύρια δολάρια κατά το άνοιγμα του Σαββατοκύριακου, στην κορυφή του box office και πέτυχε το τέταρτο μεγαλύτερο άνοιγμα για μια ταινία το 2018. Στο δεύτερο σαββατοκύριακο της διεθνούς κυκλοφορίας, η ταινία κέρδισε 26,6 εκατομμύρια δολάρια (συνολικά 98,6 εκατομμύρια δολάρια). Οι μεγαλύτερες νέες αγορές της ήταν η Γαλλία (1,7 εκατομμύρια δολάρια), η Πολωνία (1,3 εκατομμύρια δολάρια), η Ελβετία (223.000 δολάρια) και η Κροατία (151.000 δολάρια), ενώ οι καλύτερες περιοχές της ήταν η Αυστραλία (9,5 εκατομμύρια δολάρια), το Ηνωμένο Βασίλειο (8,6 εκατομμύρια δολάρια) και η Γερμανία (8,2 εκατομμύρια δολάρια). Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η ταινία ήταν η δεύτερη ταινία με τα υψηλότερα κέρδη του 2018, μετά το Avengers: Infinity War.
Αντιδράσεις κριτικών
μικρογραφία|upright|Η υποκριτική της Λίλι Τζέιμς ως νεαρής Ντόνα επαινέθηκε από τους κριτικούς ως ρόλος «επιτυχημένος». Στον ιστότοπο συγκέντρωσης κριτικών Rotten Tomatoes, η ταινία έχει βαθμολογία έγκρισης 79% με βάση 270 κριτικές και σταθμισμένο μέσο όρο 6,31 / 10. Η κριτική συναίνεση του ιστότοπου αναφέρει, " Το Mamma Mia! Here We Go Again διπλασιάζει σχεδόν όλα όσα άρεσαν στους θαυμαστές για την πρώτη ταινία". Στο Metacritic η ταινία έχει μέσο σκορ 60 στα 100 με βάση 46 κριτικούς, δείχνοντας "μικτές ή μέσες κριτικές". Το κοινό που ερωτήθηκε από το CinemaScore έδωσε στην ταινία έναν μέσο βαθμό "A-" σε κλίμακα A + έως F, την ίδια βαθμολογία με την πρώτη ταινία, ενώ η PostTrak ανέφερε ότι οι κινηματογραφιστές της έδωσαν συνολικά θετικό σκορ 83%.
Ο Peter Travers του Rolling Stone έβαλε στην ταινία δυόμισι από τα πέντε αστέρια, σημειώνοντας ότι η απουσία της Streep στο μεγαλύτερο μέρος της ταινίας εμπόδισε την απόλαυσή του και είπε, "η απουσία της είναι βαθιά αισθητή από τότε που η τρεις φορές νικήτρια των Όσκαρ τραγούδησε και χόρεψε με την καρδιά της ως Donna Sheridan". Η Lindsay Bahr της Associated Press απονέμει την ταινία σε τρία από τα τέσσερα αστέρια, χαρακτηρίζοντάς την «εντελώς γελοία», συγχαίροντας όμως την αυτογνωσία της. Εξήρε επίσης την απόδοση της Τζέιμς και το ταλέντο της στο τραγούδι. Ο Richard Roeper του Chicago Sun-Times έδωσε στη συνέχεια μια μικτή κριτική, δίνοντάς της δύο στα τέσσερα αστέρια, επικρίνοντας τις επαναλήψεις του "Dancing Queen" και του "Super Trouper" ως ανεπιθύμητες και αισθάνθηκε ότι ορισμένα από τα μουσικά κομμάτια τράβηξαν το ρυθμό. Θεώρησε τους ηθοποιούς που έπαιζαν τις νεότερες ηλικίες των βασικών χαρακτήρων «ενεργητικούς» και «συμπαθητικούς». Η Stephanie Zacharek του Time έδωσε στην ταινία μια μικτή κριτική, γράφοντας "Το Mamma Mia! Here We Go Again είναι φρικτό. Και υπέροχο. Είναι όλοι οι λόγοι που δεν πρέπει ποτέ να πάτε στις ταινίες. Και όλοι οι λόγοι που πρέπει να αγωνιστείτε για να πάρετε εισιτήριο. "
Σίκουελ
Τον Ιούνιο του 2020, η Judy Cramer ανακοίνωσε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια τρίτη ταινία, με τον παραγωγό να επιβεβαιώνει ότι τα νέα τραγούδια των ᗅᗺᗷᗅ που γράφτηκαν για την επανένωση του συγκροτήματος θα εμφανίζονται στο soundtrack. Δήλωσε ότι η πανδημία COVID-19 προκάλεσε καθυστερήσεις στην ανάπτυξη του έργου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής Universal Pictures Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Κροατία Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες Κατηγορία:Βρετανικές αισθηματικές κωμικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές ρομαντικές κωμικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές αισθηματικές μουσικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές μουσικές κωμικές ταινίες Κατηγορία:Ταινίες του 2018 Κατηγορία:Μιούζικαλ Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στην Ελλάδα Κατηγορία:Ταινίες IMAX Κατηγορία:Σελίδες με μη επιθεωρημένες μεταφράσεις
Δήμος Κουμάνοβο
Ο Δήμος Κουμάνοβο (Куманово Kumanovë) είναι δήμος στο βορειοανατολικό μέρος της Βόρειας Μακεδονίας. Αποτελεί μέρος της Βορειοανατολικής Στατιστικής Περιφέρειας. Κουμάνοβο ονομάζεται επίσης η πόλη στην οποία βρίσκεται η έδρα του Δήμου Κουμάνοβο.
Γεωγραφία
Ο Δήμος Κουμάνοβο συνορεύει με:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Δήμοι της Βόρειας Μακεδονίας  Κατηγορία:Βορειοανατολική Στατιστική Περιφέρεια (Βόρεια Μακεδονία)
Επενιέ
Το Επενιέ (γαλλικά: Épeugney) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό του Ντου, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ντου
Μερσέδες Σόσα
Η Αϊδέε Μερσέδες Σόσα (Haydée Mercedes Sosa, ισπανική προφορά ΔΦΑ : [merˈseðes ˈsosa], 9 Ιουλίου 1935 – 4 Οκτωβρίου 2009), γνωστότερη ως La Negra, ήταν τραγουδίστρια από την Αργεντινή, που απέκτησε φήμη όχι μόνο στην Λατινική Αμερική αλλά και διεθνώς. Έγινε επίσης γνωστή ως "η φωνή των ανθρώπων χωρίς φωνή".
Η καριέρα της διήρκεσε 4 δεκαετίες και υπήρξε πρέσβειρα της UNICEF.
Πρώιμα χρόνια
Γεννήθηκε στο Σαν Μιγκέλ ντε Τουκουμάν, στην βορειοδυτική επαρχία Τουκουμάν, στις 9 Ιουλίου 1935. Το 1950 κέρδισε σε έναν διαγωνισμό και μερικά χρόνια αργότερα ηχογράφησε το πρώτο της άλμπουμ, με τίτλο La Voz de la Zafra. Σύντομα άρχισε να ερμηνεύει σε φεστιβάλ και καθιερώθηκε ως εκπρόσωπος του κινήματος nueva canción (στην Αργεντινή ονομάστηκε nuevo cancionero). Ο πρώτος της δίσκος ήταν η συλλογή λαϊκών τραγουδιών, με τίτλο Canciones con Fundamento.
Καριέρα
Το 1967 η Σόσα έκανε περιοδείες στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη, με μεγάλη επιτυχία. Συνεργάστηκε με ισπανόφωνους και άλλους διεθνείς καλλιτέχνες. Το 1979 συνελήφθη από την στρατιωτική χούντα του Χόρχε Βιδέλα και απελευθερώθηκε μόνο έπειτα από διεθνή παρέμβαση. Αυτοεξορίστηκε στο Παρίσι και στη Μαδρίτη, καθώς η μουσική της απαγορεύτηκε στην ίδια της την πατρίδα. Ο δεύτερός της σύζυγος απεβίωσε το 1978. Το 1982 επέστρεψε στην Αργεντινή και από τη δεκαετία του 1990 πραγματοποίησε συναυλίες στο εξωτερικό, σε χώρες όπως οι ΗΠΑ και το Βατικανό.
Η Σόσα ήταν πρέσβειρα καλής θέλησης της UNESCO για την Λατινική Αμερική και την Καραϊβική.
Έχει συνεργαστεί και με Έλληνες ερμηνευτές όπως η Μαρία Φαραντούρη, η Νανά Μούσχουρη και ο Διονύσης Σαββόπουλος.
Βραβεία
Κέρδισε Βραβείο λάτιν Γκράμι για το καλύτερο άλμπουμ λαϊκής μουσικής το 2000 ("Misa Criolla"), το 2003 ("Acústico") και το 2006 ("Corazón Libre"). Το άλμπουμ της Cantora 1 απέσπασε δύο βραβεία στα βραβεία Λάτιν Γκράμι του 2009, στην κατηγορία καλύτερο άλμπουμ και καλύτερη συσκευασία για ηχογράφημα.
Θάνατος
Η Σόσα υπέφερε από αναπνευστικά προβλήματα και νοσηλεύτηκε στο Μπουένος Άιρες τον Σεπτέμβριο του 2009. Απεβίωσε στις 4 Οκτωβρίου του 2009, από ασθένεια των νεφρών. Είχε έναν γιο από τον πρώτο της γάμο. Όταν πέθανε, η σορός της τέθηκε σε λαϊκό προσκύνημα στο κτήριο του εθνικού κογκρέσου και κηρύχθηκε από την κυβέρνηση της Αργεντινής τριήμερο εθνικό πένθος. Χιλιάδες ανθρώπων είχαν σχηματίσει ουρές κατά την περίοδο εκείνη, προκειμένου να προσκυνήσουν τη σορό.
Δισκογραφία
right|thumb|Η Σόσα το 2005, με την πρώτη Κυρία της Αργεντινής [[Κριστίνα Φερνάντες.]] Ηχογράφησε 40 άλμπουμς.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
bideoΣοσα, Μερσεδες
Δήμος Ελευθερών
Ο Δήμος Ελευθερών ήταν δήμος του νομού Καβάλας που συστάθηκε με το πρόγραμμα Καποδίστριας από τη συνένωση παλαιότερων κοινοτήτων της περιοχής, που αποτέλεσαν στη συνέχεια τα δημοτικά διαμερίσματα του δήμου. Λειτούργησε την περίοδο 1999 -2010 οπότε και καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης και εντάχθηκε στον νέο δήμο Παγγαίου. Βρισκόταν στο δυτικό τμήμα του νομού. Αποτελούταν από 7 δημοτικά διαμερίσματα, καταλάμβανε έκταση 150,5 Km2 και είχε συνολικό πληθυσμό 7.376 κατοίκους. Έδρα του δήμου ήταν η Νέα Πέραμος. Σήμερα αποτελεί Δημοτική Ενότητα του Δήμου Παγγαίου.
Ο δήμος περιλάμβανε τα παρακάτω δημοτικά διαμερίσματα και οικισμούς.
Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Ε
WikiScanner
thumb|150px
Το WikiScanner (επίσης γνωστό ως Wikipedia Scanner, δηλαδή «σαρωτής της Βικιπαίδειας») είναι λογισμικό εργαλείο που κατασκευάστηκε στις 14 Αυγούστου 2007 από τον Βίρτζιλ Γκρίφιθ, χάκερ, φοιτητή του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Καλιφόρνια και ερευνητή του Ινστιτούτου Σάντα Φε στο Νέο Μεξικό, το οποίο αποτελείται από μια δημόσια βάση δεδομένων με δυνατότητα αναζήτησης η οποία συνδέει, ή αντιστοιχίζει, εκατομμύρια ανώνυμες επεξεργασίες της Βικιπαίδειας με οργανισμούς από όπου προφανώς προήλθαν αυτές οι επεξεργασίες, μέσω διασταύρωσης των επεξεργασιών με τα δεδομένα των ιδιοκτητών των σχετικών ομάδων διευθύνσεων ΙP. Το WikiScanner δεν καλύπτει επεξεργασίες που γίνονται από χρήστες που είναι συνδεδεμένοι στη Βικιπαίδεια με το προσωπικό όνομα χρήστη.
Ο Γκρίφιθ αναφέρει ότι «γενικά—ειδικά για μη αμφιλεγόμενα θέματα—η Βικιπαίδεια δουλεύει ήδη καλά» αλλά «για αμφιλεγόμενα θέματα, η Βικιπαίδεια μπορεί να γίνει πιο αξιόπιστη μέσω τεχνικών όπως το WikiScanner».
Κάρλο Λιεβόρε
Ο Κάρλο Λιεβόρε (Carlo Lievore, 10 Νοεμβρίου 1937 – 9 Οκτωβρίου 2002) ήταν Ιταλός ακοντιστής.
Την 1η Ιουνίου του 1961 σημεΙωσε στο Μιλάνο παγκόσμιο ρεκόρ με επίδοση 86,74 μ. Το να επιτυγχάνει παγκόσμιο ρεκόρ σε ρίψη Ιταλός, δεν είναι και το πιο συνηθισμένο συμβάν στην αθλητική ιστορία. Ο ακοντιστής Κάρλο Λιεβόρε ήταν ένας από τους λίγους που έχουν κατορθώσει κάτι τέτοιο. Ωστόσο, πέραν τούτου, δεν επέδειξε κάποια άλλη αξιοσημείωτη επίδοση ή διάκριση.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιταλοί αθλητές του στίβου Κατηγορία:Ιταλοί αθλητές του στίβου στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες Κατηγορία:Αθλητές του στίβου στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1960 Κατηγορία:Αθλητές του στίβου στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1964 Κατηγορία:Αθλητές του στίβου στους Μεσογειακούς Αγώνες 1963 Κατηγορία:Κάτοχοι μεταλλίων του Ιταλικού Πρωταθλήματος Στίβου
Διάδρομος αεροδρομίου
Διάδρομος (αγγλικά: Runway) είναι η καθορισμένη ορθογώνια περιοχή που βρίσκεται σε ένα αεροδρόμιο και η οποία προορίζεται για τις προσγειώσεις και απογειώσεις των αεροσκαφών. Ο διάδρομος είναι η κυριότερη και η χαρακτηριστικότερη υποδομή και του πιο υποτυπώδους πολιτικού ή στρατιωτικού αεροδρομίου, εν χρήσει. Συχνά, χρησιμοποιείται λανθασμένα ο όρος αεροδιάδρομος, ο οποίος δεν είναι ταυτόσημος με το διάδρομο, καθώς ο αεροδιάδρομος αποτελεί μέρος του εναέριου χώρου (air space), μέσα στον οποίο μπορούν να ίπτανται αεροσκάφη. Η λέξη διάδρομος συναντάται επίσης στην αεροπορική ορολογία και ως διάδρομος προσγείωσης/απογείωσης.
Ο άξονας του διαδρόμου είναι κατά το δυνατόν ευθύγραμμος, ενώ η επιφάνεια των διαδρόμων είναι κατά το δυνατόν επίπεδη (χωρίς ανωφέρειες και κατωφέρειες) και, κατά κανόνα, καλυμμένη με άσφαλτο ή τσιμέντο, το οποίο αντέχει αεροσκάφη μεγαλύτερου βάρους. Σε μικρά αεροδρόμια -γενικής αεροπορίας- είναι δυνατόν να είναι και χωμάτινοι ή με γρασίδι (airfield). Για περισσότερες τεχνικές λεπτομέρειες χαρακτηρισμού των επιφανειών των διαδρόμων, βλέπε "Αριθμός Ταξινόμησης οδοστρώματος - PCN".
Εξοπλισμός διαδρόμων
Ανάλογα με τον εξοπλισμό, που φέρει κάθε διάδρομος, διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες: οπτικής προσέγγισης, ενόργανης προσέγγισης άνευ ακριβείας και ενόργανης προσέγγισης μετ' ακριβείας.
Οπτική προσέγγιση
Οι οπτικοί διάδρομοι χρησιμοποιούνται σε μικρά αεροδρόμια, που είναι συνήθως καλυμμένα με γρασίδι, χαλίκι, πάγο, άσφαλτο ή τσιμέντο. Αν και ως επί το πλείστον δεν υπάρχει σήμανση σε οπτικούς διαδρόμους, είναι δυνατόν να υπάρχουν σημάνσεις κατωφλίων, αναγνωριστικά και κεντρική γραμμή. Επιπροσθέτως, δεν παρέχουν ενόργανες διαδικασίες προσγείωσης. Οι πιλότοι θα πρέπει να είναι σε θέση να βλέπουν τον διάδρομο, που πρόκειται να χρησιμοποιήσουν. Επίσης, επειδή μάλλον δεν υπάρχει η δυνατότητα ασύρματης επικοινωνίας με το έδαφος, οι πιλότοι θα πρέπει να νοιώθουν αυτοδύναμοι.
Ενόργανη προσέγγιση άνευ ακριβείας
Οι διάδρομοι ενόργανης προσέγγισης άνευ ακριβείας απαντώνται σε αεροδρόμια μικρού έως μεσαίου μεγέθους. Αυτοί οι διάδρομοι, αναλόγως την επιφάνειά τους, ενδέχεται να έχουν σήμανση κατωφλίων, αναγνωριστικών, κεντρικής γραμμής και κάποιες φορές ένα σημάδι στα 300 m (1.000 πόδες), γνωστό ως σημείο στόχευσης, ή κάποιες άλλες φορές ένα σημάδι στα 500 m (1.500 πόδες). Οι διάδρομοι αυτοί, παρέχουν επίσης καθοδήγηση οριζόντιας θέσης σε αεροπλάνα με ενόργανη προσέγγιση μέσω μη-κατεθυντικού ραδιοφάρου (beacon), μέσω Πανκατευθυντικού (προς κάθε κατεύθυνση) Αεροναυτιλιακού Ραδιοφάρου (VHF Omnidirectional Range - VOR) ή μέσω του Παγκόσμιου Συστήματος Στιγματοθέτησης (Global Positioning System - GPS) κ.ά.
Ενόργανη προσέγγιση μετ' ακριβείας
Οι διάδρομοι ενόργανης προσέγγισης μετ' ακριβείας απαντώνται σε αεροδρόμια μεσαίου έως μεγάλου μεγέθους. Περιλαμβάνει διαδρόμους ακινητοποίησης (stopway) -προαιρετικά για αεροδρόμια, που διαχειρίζονται αεροσκάφη-jet-, κατώφλια, αναγνωριστικά, κεντρική γραμμή, σημείο στόχευσης και σημάδια ζώνης επαφής τροχών στα 500 πόδες (152 m), 1.000 πόδες (305 m)/1.500 πόδες (457 m), 2.000 πόδες (610 m), 2.500 πόδες (762 m), and 3.000 πόδες (914 m). Οι διάδρομοι ακριβείας παρέχουν και οριζόντια και κατακόρυφη καθοδήγηση για ενόργανες προσεγγίσεις.
Συστήματα ασφαλείας διαδρόμων
Οι ασφαλτοστρωμένοι ή τσιμεντένιοι διάδρομοι έχουν, συνήθως, εγκατεστημένο σύστημα απορροής υδάτων, ώστε να απομακρύνεται γρηγορότερα το νερό από την επιφάνεια τους, ελαχιστοποιώντας τον κίνδυνο υδρολίσθησης, κάνοντας έτσι τις επιχειρήσεις (προσγείωση/απογείωση) πιο ασφαλείς εν καιρώ καταρρακτωδών βροχών. Πρόκειται για μικρά αυλάκια, που σκάβονται κατά πλάτος του διαδρόμου ανά τακτά διαστήματα σε όλο το μήκος του διαδρόμου. Τα αυλάκια συγκεντρώνουν το νερό και το οδηγούν σε φαρδιά χαντάκια, που κείτονται εκατέρωθεν του διαδρόμου.
Ονομασία διαδρόμων
Σε ένα αεροδρόμιο, κάθε διάδρομος προσγείωσης-απογείωσης είναι ονομαστικά καταγεγραμμένος και μοναδικά προσδιορισμένος, έτσι ώστε να αναγνωρίζεται από πιλότους και ελεγκτές του Πύργου Ελέγχου.
Ο κάθε διάδρομος συνήθως φέρει στις δύο άκρες του από έναν διψήφιο αριθμό αναγνώρισης, από το 01 μέχρι το 36. Αυτοί οι αριθμοί αντιστοιχούν, γενικά, με τα δύο πρώτα ψηφία του τριψήφιου αζιμουθιακού προσανατολισμού του διαδρόμου σε σχέση με τον μαγνητικό βορρά (από 000 έως 359 μοίρες) με στρογγυλοποίηση 10 μοιρών. Ο αζιμουθιακός προσανατολισμός, ταυτίζεται με την πορεία, που ακολουθεί ένα αεροσκάφος, καθώς προσεγγίζει στην συγκεκριμένη άκρη του διαδρόμου.
Έτσι, αν ένας διάδρομος είναι προσανατολισμένος ακριβώς στη διεύθυνση Ανατολής-Δύσης, θα φέρει στη δυτική του άκρη τον αριθμό 09 (τα δύο πρώτα ψηφία της κατεύθυνσης 090) και στην ανατολική άκρη, τον αριθμό 27 (τα δύο πρώτα ψηφία του 270). Ενώ, αν ο διάδρομος είναι προσανατολισμένος ακριβώς στη διεύθυνση Βορρά-Νότου, θα φέρει στη βόρεια άκρη τον αριθμό 360 (τα δύο πρώτα ψηφία της κατεύθυνσης 360 = 000) και στην νότια άκρη, τον αριθμό 18 (τα δύο πρώτα ψηφία του 180).
Ένας διάδρομος χρησιμοποιείται κανονικά και προς τις δύο κατευθύνσεις, γι' αυτό έχει διαφορετικό αριθμό αναγνώρισης σε κάθε κατεύθυνση. Για παράδειγμα, ο "διάδρομος 33" (τα δύο πρώτα ψηφία της κατεύθυνσης 330) είναι η μια κατεύθυνση, ενώ ο "διάδρομος 15" (τα δύο πρώτα ψηφία της κατεύθυνσης 150) είναι η άλλη κατεύθυνση του ίδιου διαδρόμου. Τότε ο διάδρομος, συνολικά, αναφέρεται ως 15/33. Πάντοτε, οι δυο αριθμοί αναγνώρισης διαφέρουν κατά 18, που αντιστοιχεί στις 180° (ευθεία γωνία), που σχηματίζουν οι δύο αντίθετες άκρες κάθε διαδρόμου.
Αν υπάρχουν πλέον του ενός διάδρομοι προσανατολισμένοι στην ίδια διεύθυνση (παράλληλοι διάδρομοι), με ταυτόσημους αριθμούς, απαιτούνται επιπλέον διακριτικά στοιχεία αναγνώρισης, για την αποφυγή σύγχυσης και φυσικά ενδεχόμενων ατυχημάτων. Έτσι, στην περίπτωση δύο παράλληλων διαδρόμων, κάθε διάδρομος ταυτοποιείται επισυνάπτοντας στον αριθμό αναγνώρισης το γράμμα L (Left) ή R (Right), εννοώντας τον αριστερό ή τον δεξί διάδρομο αντίστοιχα, όπως φαίνεται κατά την προσέγγισή του. Αν υπάρχει και τρίτος παράλληλος διάδρομος, τότε οι ακραίοι ταυτοποιούνται όπως πριν, ενώ ο κεντρικός ταυτοποιείται με την επισύναψη του γράμματος C (Center) στον αριθμό αναγνώρισής του. Για παράδειγμα, ένα αεροδρόμιο έχει τρεις παράλληλους διαδρόμους: τον 15L, 15C και 15R. Από την αντίθετη κατεύθυνση, ο αριστερός διάδρομος γίνεται δεξιός και αντίστροφα, ενώ ο κεντρικός διάδρομος (αν υπάρχει) παραμένει κεντρικός. Στο παραπάνω παράδειγμα: (15+18=) 33L, 33C και 33R. Συνολικά, υπάρχουν τρεις διάδρομοι: ο 15L/33R, ο 15C/33C και ο 15R/33L.
Σε μεγάλα αεροδρόμια με τέσσερις ή περισσότερους παράλληλους διαδρόμους (τυπικά παραδείγματα τα αεροδρόμια του Los Angeles, του Detroit Metropolitan Wayne County, του Hartsfield-Jackson της Atlanta, του Denver, του Dallas-Fort Worth και του Orlando), οι αριθμοί αναγνώρισης ορισμένων διαδρόμων μετατοπίζονται κατά 1 (δηλαδή κατά 10 μοίρες), ώστε να αποφευχθεί η σύγχυση ή αμφιβολία στην αναφορά ενός εκ των διαδρόμων τους. Για παράδειγμα το αεροδρόμιο του Los Angeles έχει τέσσερις παράλληλους διαδρόμους με αζιμουθιακή απόκλιση 69 περίπου μοιρών και αναγνωριστικά: 6L, 6R, 7L και 7R. Επίσης, στο Διεθνές Αεροδρόμιο του Dallas/Fort Worth υπάρχουν πέντε παράλληλοι διάδρομοι προσανατολισμένοι όλοι στις 175,4 μοίρες και αναγνωριστικά: 17L, 17C, 17R, 18L και 18R.
Υπάρχουν περιπτώσεις, στις οποίες ένα αεροδρόμιο έχει μόνο τρις παράλληλους διαδρόμους και να χρησιμοποιούν διαφορετικούς αριθμούς αναγνώρισης. Ένα τέτοιο παράδειγμα ήταν ο καινούριος τρίτος παράλληλος διάδρομος, που λειτούργησε το 2000, και βρισκόταν νότια του παλαιότερου 8R/26L και στο Διεθνές Αεροδρόμιο του Phoenix, Sky Harbor. Αντί να μετονομαστεί ο νέος διάδρομος σε 8R/26L, προκαλώντας σύγχυση με αναγνωριστικά του παλαιού διαδρόμου, προτιμήθηκε ο νέος διάδρομος να ονομαστεί 7R/25L, ενώ ο πρώην 8R/26L έγινε 7L/25R και ο πρώην 8L/26R έγινε απλά 8/26.
Στις επικοινωνίες μεταξύ των ελεγκτών και πιλότων, έχει επικρατήσει τα αναγνωριστικά των διαδρόμων να προφέρονται ψηφίο-ψηφίο, ακόμη και όταν το πρώτο ψηφίο είναι ο αριθμός 0.
Επιπλέον σήμανση για διαδρόμους μη-ακριβείας
Εκτός από τις προαναφερόμενες σημάνσεις, ένας διάδρομος μη-ακριβείας πρέπει απαραίτητα να διαθέτει και τα εξής: thumb|Δύο παραλλαγές σήμανσης του σημείου στόχευσης. Στα αριστερά εικονίζεται η σήμανση, που επικρατεί διεθνώς και στα δεξιά η σήμανση, που επικρατεί μόνο στα βρετανικά αεροδρόμια
Πινακίδες σήμανσης επί του διαδρόμου
Ο παρακάτω πίνακας περιλαμβάνει τις κυριότερες πινακίδες, που μπορεί να συναντήσει κάποιος κινούμενος επί του διαδρόμου. Για πινακίδες, που τοποθετούνται στους τροχοδρόμους, βλέπε εδώ
Πλάτος διαδρόμου
Οι μικρότεροι διάδρομοι ξεκινούν μόλις από τα 8 m (26 πόδια) στη περίπτωση μικρών αεροδρομίων γενικής αεροπορίας μέχρι 80 m (262 πόδια) σε μεγάλα διεθνή αεροδρόμια, που κατασκευάστηκαν, για να υποδέχονται τα μεγαλύτερα αεροσκάφη-jet του κόσμου. Εξέχουσα περίπτωση είναι αυτή του παραλίμνιου διαδρόμου 17/35 της αεροπορικής βάσης Edwards, στην Καλιφόρνια των Η.Π.Α., ο οποίος έχει πλάτος 274 m (899 πόδια) και αποτελεί χώρο προσγείωσης των αποσυρθέντων διαστημικών λεωφορείων.
Μήκος διαδρόμου
Το μήκος των διαδρόμων εξαρτάται κατά κύριο λόγο από τις επιδόσεις των αεροσκαφών, για τα οποία έχει σχεδιαστεί να υποδέχεται το κάθε αεροδρόμιο. Για παράδειγμα, μεγάλα ή/και βαριά αεροσκάφη απαιτούν περισσότερο διάδρομο, από όσο χρειάζονται μικρά ή/και ελαφρύτερα αεροπλάνα.
Στο επίπεδο της θάλασσας, τα 3.048 m (10.000 πόδες) θεωρούνται επαρκή για να προσγειωθεί οποιοσδήποτε τύπος αεροσκάφος. Για παράδειγμα, το διεθνές αεροδρόμιο O'Hare, στο Σικάγο (το οποίο διαθέτει 9 διαδρόμους!), όταν λαμβάνουν χώρα ταυτόχρονες προσγειώσεις στους διαδρόμους 4L/22R και 10/28 ή 9R/27L, είναι συνήθης διαδικασία για τις αφικνούμενες πτήσεις από την Ανατολική Ασία, οι οποίες κατευθύνονται κανονικά για προσγείωση στο διάδρομο 4L/22R (με μήκος 2.286 m ή 7.500 πόδες) ή στο διάδρομο 9R/27L (με μήκος 2.428 m ή 7.967 πόδες) να ζητούν άδεια προσγείωσης στον 28R (με μήκος 3.963 m ή 13.001 πόδες). Αυτό είναι πάντα εφικτό, αν και περιστασιακά έχει καθυστερήσεις. Άλλο ένα παράδειγμα αποτελεί το αεροδρόμιο Luleå, στη Σουηδία, στο οποίο οι υπεύθυνοι επέκτειναν το διάδρομό του μέχρι τα 3.350 m (10.990 πόδες), ώστε να καταστεί δυνατή η απογείωση οποιουδήποτε φορτηγού αεροσκάφους με πλήρη καύσιμα.
Δευτερεύοντες παράγοντες προσδιορισμού του μήκους του διαδρόμου είναι το υψόμετρο από τη μέση στάθμη θάλασσας, που σχετίζεται με την πυκνότητα του αέρα, και η μέση μηνιαία θερμοκρασία του θερμότερου μήνα του έτους. Για παράδειγμα, ένα αεροπλάνο απαιτεί περισσότερο διάδρομο αν το αεροδρόμιο βρίσκεται σε κάποιο οροπέδιο, από όσο χρειάζεται το ίδιο αεροπλάνο (με ίδιο βάρος) αν το αεροδρόμιο είναι παραθαλάσσιο. Η μειωμένη πυκνότητα του αέρα στα μεγάλα υψόμετρα μειώνουν τόσο την άντωση του αεροσκάφους, όσο και την ισχύ (άρα και την επιτάχυνση) των κινητήρων, με αποτέλεσμα να αναζητούνται υψηλότερες ταχύτητες προσγείωσης και απογείωσης. Έτσι, για παράδειγμα, κατά την απογείωση, μεγαλύτερη ταχύτητα απογείωσης με μειωμένη επιτάχυνση, συνεπάγεται μεγαλύτερο χρονικό και χωρικό διάστημα, στο οποίο κυλάει το απογειούμενο αεροσκάφος μέχρι να κηρυχτεί σε κατάσταση πτήσης (αγγλικά: airborne).
Για του παραπάνω λόγους, παρατηρείται ότι τα μήκη των διαδρόμων ανά τον κόσμο να ποικίλουν σημαντικά. Οι μικρότεροι διάδρομοι ξεκινούν μόλις από τα 245 m (804 πόδια) στη περίπτωση μικρών αεροδρομίων γενικής αεροπορίας και φθάνουν μέχρι τα 5,5 km (18.045 πόδια) σε μεγάλα διεθνή αεροδρόμια, που κατασκευάστηκαν, για να υποδέχονται τα μεγαλύτερα αεροσκάφη-jet του κόσμου. Μάλιστα, ο μεγαλύτερος ασφαλτοστρωμένος διάδρομος του κόσμου έχει συνολικό μήκος 5.500 m (18.045 πόδες) και ανήκει στο Αεροδρόμιο Qamdo Bamda στο οροπέδιο του Θιβέτ, στη Κίνα. Εξέχουσα περίπτωση είναι και αυτή του παραλίμνιου διαδρόμου 17/35 της αεροπορικής βάσης Edwards, στην Καλιφόρνια των Η.Π.Α., ο οποίος έχει μήκος 11.917 m και αποτελεί χώρο προσγείωσης των αποσυρθέντων διαστημικών λεωφορείων.
Κωδικοποίηση των διαδρόμων
Ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας έχει κωδικοποιήσει τους διαδρόμους ανάλογα με το μήκος τους.
Δηλωμένες αποστάσεις διαδρόμων
Στα παραπάνω, έγινε λόγος για το φυσικό μήκος ενός διαδρόμου, δηλαδή για τη φυσική απόσταση, που απέχουν τα δύο άκρα του στρωμένου διαδρόμου. Στην αεροπορία, όμως, υπάρχουν και οι δηλωμένες αποστάσεις (declared distances), που αντιστοιχούν σε κάθε διάδρομο. Οι δηλωμένες αποστάσεις δεν διαφέρουν μόνο μεταξύ τους, αλλά και από το ένα ή το άλλο άκρο του ίδιου διαδρόμου! Έτσι ορίζονται διεθνώς οι εξής όροι, που δηλώνουν τις διαθέσιμες αποστάσεις προσγείωσης και απογείωσης :
Αριθμός Ταξινόμησης Οδοστρώματος PCN
Ο αριθμός ταξινόμησης οδοστρώματος (Pavement Classification Number - PCN) χαρακτηρίζει την αντοχή του οδοστρώματος των διαδρόμων, των τροχοδρόμων και των επιπέδων στάθμευσης (apron) ενός αεροδρομίου. Αυτός ο κωδικοποιημένος αριθμός ορίζεται, έτσι ώστε να διασφαλιστεί, ότι οι επιφάνειες ενός αεροδρομίου δεν υπόκεινται σε υπερβολική φθορά, επιμηκύνοντας έτσι και τη διάρκεια ζωής του διαδρόμου, ενώ προάγεται και το αίσθημα της ασφάλειας κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων (απογείωσης/προσγείωσης).
Για ένα τυχαίο παράδειγμα, ένας PCN: 80/R/B/W/T σημαίνει, ότι η χωρητικότητα φόρτωσης του οδοστρώματος είναι 80, είναι κατασκευασμένο από συμπαγές υλικό (πιθανότατα σκυρόδεμα), το υπόστρωμά του είναι μέτριας αντοχής, δεν έχει όριο πίεσης ελαστικών και οι υπολογισμοί βασίστηκαν σε τεχνική εκτίμηση.
Για ένα συγκεκριμένο παράδειγμα, ο διάδρομος 07/25 και οι συνδετήριοι τροχόδρομοι του αεροδρομίου Αλεξανδρούπολης, έχουν αριθμό PCN: 53/F/B/X/U. Αυτό σημαίνει, ότι η χωρητικότητα φόρτωσης του οδοστρώματος είναι 53, είναι κατασκευασμένο από εύκαμπτο υλικό (άσφαλτος), το υπόστρωμά του είναι μέτριας αντοχής, ανεκτικό σε υψηλές πιέσεις ελαστικών και οι υπολογισμοί βασίστηκαν σε φυσικές δοκιμές.
Επιπλέον, στα αεροπορικά διαγράμματα, ο τύπος της επιφάνειας συνήθως αναγράφεται με σύντμηση ως τριψήφιος κωδικός. Οι πιο κοινές, σκληρές επιφάνειες είναι η άσφαλτος και το σκυρόδεμα, ενώ οι πιο μαλακές είναι το γρασίδι και το χαλίκι. Ακολουθούν ορισμένοι κωδικοί διαφόρων χρησιμοποιούμενων υλικών:
Οι υδάτινοι διάδρομοι δεν έχουν κωδικό τύπου, καθώς δεν έχουν συγκεκριμένα φυσική σήμανση και έτσι, δεν καταχωρούνται ως συγκεκριμένοι διάδρομοι.
Επιλογή και χρήση πολλών διαδρόμων ανά αεροδρόμιο
Ο διάδρομος προσγείωσης/απογείωσης συνδέεται με το σύστημα τροχοδρόμων (αγγλικά: taxiway) μέσω των συνδετήριων τροχοδρόμων, ακολούθως, το σύστημα τροχοδρόμων οδηγεί στο επίπεδο στάθμευσης αεροσκαφών (αγγλικά: apron). Το πλήθος των διαδρόμων που υπάρχουν σε ένα αεροδρόμιο εξαρτάται από δύο παράγοντες: την αεροπορική κίνηση και τους επικρατούντες ανέμους. Για να ικανοποιήσει ένα αεροδρόμιο την αεροπορική κίνηση, κατασκευάζονται περισσότεροι του ενός διάδρομοι. Από εκεί και μετά, αν οι άνεμοι, που επικρατούν στην περιοχή του αεροδρομίου, πνέουν σχεδόν σε σταθερή διεύθυνση, τότε επιλέγεται η κατασκευή παράλληλων διαδρόμων (σε κάποιες χώρες, όταν οι παράλληλοι διάδρομοι είναι πολύ κοντά μεταξύ τους, οι κανονισμοί υποχρεώνουν τη χρήση μόνο του ενός διαδρόμου κάθε φορά, ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες). Αν όμως, οι επικρατούντες άνεμοι έχουν μεγάλο εύρος προσανατολισμού, κατασκευάζονται μη-παράλληλοι (συχνά διασταυρούμενοι) διάδρομοι, με στόχο να χρησιμοποιούνται σε ποσοστό άνω του 85% ετησίως.
Η φορά του ανέμου, που πνέει κάθε φορά, επηρεάζει σε πολύ μεγάλο ποσοστό την κίνηση των αφίξεων και των αναχωρήσεων από το αεροδρόμιο, καθώς όταν αλλάζει η φορά του ανέμου, τα αεροπλάνα απογειώνονται/προσγειώνονται από την αντίθετη κατεύθυνση του διαδρόμου, έτσι ώστε ο άνεμος να είναι πάντα αντίθετος από τη φορά κίνησης των αεροσκαφών, εξασφαλίζοντας έτσι αυξημένη ροή γύρω από τα πτερύγια και συνεπώς μεγαλύτερη άντωση. Για τον ίδιο λόγο, όταν αλλάζει η διεύθυνση του ανέμου, τα αεροπλάνα απογειώνονται/προσγειώνονται από άλλο, μη-παράλληλο διάδρομο, εφόσον υπάρχει και είναι διαθέσιμος.
Εκτός από τη φορά των ανέμων, καθοριστικό ρόλο για την επιλογή του καταλληλότερου διαδρόμου παίζουν και οι περιβαλλοντικοί παράγοντες (όπως ο θόρυβος κοντά σε κατοικημένες περιοχές), αλλά και οι τοπογραφικοί παράγοντες (φυσικά εμπόδια γύρω από το αεροδρόμιο, αεροπορική κίνηση λόγω της γειτνίασης με άλλα αεροδρόμια κ.λ.π). Τέλος, οι απαιτήσεις σε μήκος διαδρόμου και οι προδιαγραφές των μεγάλων αεροπλάνων μπορεί να καθορίσει την επιλογή του καταλληλότερου διαδρόμου.
Ασφάλεια Διαδρόμου
Ένας κλάδος της ασφάλειας πτήσεων αφορά την ασφάλεια των διαδρόμων κάθε αεροδρομίου. Στη συνέχεια, αναφέρονται ορισμένα συμβάντα ασφαλείας των διαδρόμων, τα οποία συχνά οδηγούν σε αεροπορικά δυστυχήματα.
1. Εισβολή στο διάδρομο (Runway incursion): Η "εισβολή" στο διάδρομο συμβαίνει, όταν ένα αεροσκάφος, όχημα ή πρόσωπο εισέλθει χωρίς άδεια στην Περιοχή Ασφαλείας ενός διαδρόμου, προκαλώντας, ενδεχομένως, τον κίνδυνο σύγκρουσης του "εισβολέα" με ένα άλλο αεροσκάφος, που επιχειρεί προσγείωση ή απογείωση στον συγκεκριμένο διάδρομο εκείνη την ώρα. Ιστορικά παραδείγματα τέτοιου συμβάντος είναι αυτά της πολύνεκρης αεροπορικής τραγωδίας, που συνέβη στο αεροδρόμιο της νήσου Τενερίφη με την εμπλοκή των πτήσεων 4805 της KLM και 1736 της Pan Am και του [1972 Chicago-O'Hare runway collision δυστυχήματος στο Αεροδρόμιο O'Hare στο Σικάγομε την εμπλοκή των πτήσεων 954 της Delta Air Lines και 575 της North Central Airlines].
2. Εκτροπή από το διάδρομο (Runway excursion): Στην εκτροπή από τον διάδρομο, εμπλέκεται μόνο ένα αεροσκάφος, το οποίο κάνει μια μη αναμενόμενη έξοδο από το διάδρομο. Αυτή η έξοδος μπορεί να οφείλεται είτε σε λάθος του πιλότου, είτε σε κακές καιρικές συνθήκες, είτε σε δυσλειτουργία του αεροσκάφους. Παράδειγμα τέτοια εξόδου είναι η πτήση 679 της Thai Airways, που συνέβη στις 8 Σεπτεμβρίου 2013 επιχειρώντας προσγείωση στο διάδρομο 19L του αεροδρομίου της Μπανγκόκ. Ιδιάζουσες υποπεριπτώσεις αυτού του είδους συμβάντων, είναι οι εξής δύο:
3. Σύγχυση διαδρόμων (Runway Confusion): Συμβαίνει όταν ένα αεροσκάφος χρησιμοποιεί χωρίς πρόθεση λάθος διάδρομο ή τροχόδρομο, για να πραγματοποιήσει προσγείωση ή απογείωση, ως αποτέλεσμα παρεξήγησης ή κακής συνεννόησης πιλότων και ελεγκτών Πύργου Ελέγχου ή ανεπαρκούς σηματοδότησης των διαδρόμων και των τροχοδρόμων ή μειωμένης ορατότητας. Αξιοσημείωτα περιστατικά ήταν αυτά των πτήσεων 5191 της Comair, 006 της Singapore Airlines και 2605 της Western Airlines.
Στατιστικά, τα πιο συχνά συμβάντα είναι εκτροπές από το διάδρομο, ενώ έπονται οι "εισβολές" στο διάδρομο. Ακόμη, το 96% των καταγεγραμμένων ατυχημάτων, που σημειώθηκαν μεταξύ των ετών 1995 και 2007, οφείλονταν σε εκτροπές από διάδρομο.
Καιρικές Συνθήκες και Ασφάλεια Διαδρόμου
Οι συνθήκες διαδρόμου περιγράφουν την τρέχουσα κατάσταση ενός διαδρόμου σε σχέση με της μετεωρολογικές συνθήκες, που επικρατούν, και με την αεροπορική ασφάλεια.
Φώτα κατάστασης διαδρόμου
Αυτό το διάστημα εφαρμόζεται στις Η.Π.Α. ένα νέο σύστημα συμβουλευτικού φωτισμού, τα Φώτα Κατάστασης Διαδρόμου (Runway Staus Lights - RWSL), το οποίο μεταφέρει στους εμπλεκόμενους το καθεστώς του διαδρόμου, με σκοπό να κάνει τους διαδρόμους των πιο πολυσύχναστων αεροδρομίων ασφαλέστερους. Αυτό το σύστημα προστίθεται στα ήδη υπάρχοντα επίπεδα ασφαλείας, παρέχοντας οπτικές προειδοποιήσεις σε πιλότους και οδηγούς οχημάτων, όταν η κίνηση στον διάδρομο καθιστά επίφοβη την είσοδο ή τη διασταύρωση του εν λόγω διαδρόμου ή ακόμη και την διαδικασία απογείωσης από αυτόν. Τα φώτα αυτά ενισχύουν την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα, χωρίς να επηρεάζουν την κανονική και ασφαλή ροή των επιχειρήσεων, ένας πολύ σημαντικός παράγοντας για τα αεροδρόμια, που χειρίζονται εκατοντάδες επιχειρήσεις (προσγειώσεις και απογειώσεις) σε μια ώρα.
Το RWSL είναι ένα πλήρως αυτοματοποιημένο και τέλεια συγχρονισμένο σύστημα, που παρέχει στους πιλότους και στους χειριστές των οχημάτων εδάφους πληροφορίες για την κατάσταση του κάθε διαδρόμου, ώστε να μπορούν να κρίνουν οι ίδιοι πότε είναι και πότε δεν είναι ασφαλές να εισέλθουν ή να διασχίσουν έναν διάδρομο, ή να απογειωθούν από αυτόν ή να προσγειωθούν σε αυτόν. Το σύστημα RWSL επεξεργάζεται δεδομένα, όπως θέσεις και ταχύτητες, που προέρχονται από συστήματα παρακολούθησης σε πραγματικό χρόνο σε σχέση με την κίνησης εδάφους και προσέγγισης του διαδρόμου. Δύο υποσυστήματα, ο Επεξεργαστής RWSL και το Σύστημα Φωτισμού Πεδίου (Field Lighting System - FLS), εργάζονται από κοινού, ώστε να ενεργοποιούν ή να απενεργοποιούν τα ενδοδαπέδια φώτα του διαδρόμου. Ο Επεξεργαστής RWSL αναλύει τα δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, ενώ το FLS αποτελεεί τη φυσική διεπαφή μεταξύ του Επεξεργαστή και των φώτων του διαδρόμου. To FLS αποτελείται από τα παρακάτω συστήματα:
Τα REL, τα THL και τα RIL είναι ενδοδαπέδια φωτιστικά σώματα, τα οποία είναι άμεσα ορατά στους πιλότους και τους χειριστές των οχημάτων εδάφους. Το σύστημα δίνει εντολή στα ενδοδαπέδια φώτα να φωτοβολήσουν κόκκινο χρώμα, όταν υπάρχει κίνηση στους παρακείμενους διαδρόμους.
Στους τροχοδρόμους, που οδηγούν σε διάδρομο, τα ενεργοποιημένα REL υποδεικνύουν, ότι σε αυτόν το διάδρομο η είσοδος (ή απλά διέλευση) είναι επικίνδυνη.
Στους διαδρόμους, τα ενεργοποιημένα THL ειδοποιούν τους πιλότους, ότι δεν είναι ακόμη ασφαλές να εκκινήσουν την διαδικασία απογείωσης, επειδή σε κάποιο άλλο τμήμα εκείνου του διαδρόμου λαμβάνει χώρα μια άλλη επιχείρηση.
Σε τυχόν, διασταυρούμενους διαδρόμους, που χρησιμοποιούνται για επιχειρήσεις Βραχείας Προσγείωσης και Ακινητοποίησης (Land And Hold Short Operations - LAHSO), τα ενεργοποιημένα RIL υποδεικνύουν, ότι στον διασταυρούμενο διάδρομο υπάρχει κίνηση υψηλής ταχύτητας.
Το FAROS ειδοποιεί τους πιλότους των αφικνούμενων αεροσκαφών, ότι ο διάδρομος, τον οποίον προσεγγίζουν, είναι κατειλημμένος, πάλλοντας τον Δείκτη Διαδρομής Ακριβούς Προσέγγισης (Precision Approach Path Indicator - PAPI). Το σύστημα FAROS εφαρμόζεται είτε ως πρόσθετο του RWSL είτε ως ανεξάρτητο σύστημα σε αεροδρόμια, που δεν διαθέτουν RWSL.
Ωστόσο, το RWSL δεν υποκαθιστά την εξουσία του Πύργου Ελέγχου. Όλες οι άδειες, που αφορούν την είσοδο, την διέλευση, την απογείωση, τη προσγείωση και γενικά κάθε επιχείρηση στο διάδρομο εξακολουθούν να δίδονται από τον Πύργου Ελέγχου. Αν και ο Πύργος Ελέγχου έχει μικρή επιρροή στον έλεγχο του συστήματος, το προσωπικό δεν το χρησιμοποιεί άμεσα και ενδεχομένως δεν είναι σε θέση να αντιληφθεί τις ενεργοποιήσεις και τις απενεργοποιήσεις των φώτων κατά τις καθημερινές επιχειρήσεις του Πύργου Ελέγχου.
Ιστορία
Ο πρώτος φωτισμός διαδρόμου εμφανίστηκε το 1930 στο Δημοτικό Αεροδρόμιο του Cleveland (σήμερα γνωστό ως Διεθνές Αεροδρόμιο του Cleveland, Hopkins), στο Οχάιο. Μια ευθεία γραμμή από φώτα σε αεροδρόμιο ή οπουδήποτε αλλού, με σκοπό την καθοδήγηση κατά την απογείωση ή την προσέγγιση κατά την προσγείωση, καθώς και ένας φωταγωγημένος διάδρομος προσγείωσης/απογείωσης καλείται συχνά Flare Path (Φωτο-μονοπάτι).
Τεχνικές Προδιαγραφές
Ο φωτισμός των διαδρόμων χρησιμοποιείται στα αεροδρόμια, για να επιτυγχάνονται νυκτερινές επιχειρήσεις (προσγειώσεις και απογειώσεις). Αν το δει κανείς από αέρος, τα φώτα του διαδρόμου σχηματίζουν το περίγραμμα του. Ένας συγκεκριμένος διάδρομος μπορεί να έχει όλα ή μερικά από τα ακόλουθα συστήματα φωτισμού:
Φώτα Προσέγγισης Διαδρόμου
Το Σύστημα Φωτισμού Προσέγγισης (Approach Lighting System - ALS) εγκαθίσταται στις περιοχές προσέγγισης κάθε κατωφλίου, στις προεκτάσεις ενός διαδρόμου. Απαρτίζεται από συστάδες λαμπτήρων, μικρούς φάρους ή έναν συνδυασμό των προηγουμένων. Το σύστημα ALS εξυπηρετεί έναν διάδρομο, που σχετίζεται με μια διαδικασία ενόργανης προσέγγισης (instrument approach procedure - IAP) και επιτρέπει στον πιλότο να ταυτοποιήσει οπτικά το περιβάλλον του διάδρομου και να ευθυγραμμίσει το αεροσκάφος του σε σχέση με το διάδρομο βάσει ενός προκαθορισμένου σημείου κατά την προσέγγιση.
Τα σύγχρονα συστήματα φωτισμού προσέγγισης είναι αρκετά περίπλοκα στο σχεδιασμό τους και ενισχύουν σημαντικά την ασφάλεια των επιχειρήσεων των αεροσκαφών, ειδικά σε συνθήκες περιορισμένης ορατότητας.