cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Hunger Games: Φωτιά
Πλοκή
Για τους 75ους Αγώνες Πείνας, όπου θα εορταστεί η τρίτη εικοσιπενταετία, ανακοινώνεται πως οι φόροι θα προέρχονται μόνο από νικητές προηγούμενων νικητών, κάτι που εξαγριώνει την πλειοψηφία των νικητών, αφού τους αναγκάζουν να επιστρέψουν στους Αγώνες. Η Κάτνις επιλέγεται ως η μοναδική γυναίκα νικήτρια από την Περιφέρεια 12, ενώ από τους άντρες η κληρωτίδα βγάζει το όνομα του Χέιμιτς. Ωστόσο, ο Πίτα προσφέρεται εθελοντικά να τον αντικαταστήσει. Κατά τη συνέντευξή της πριν τους Αγώνες, η Κάτνις φοράει ένα νυφικό σχεδιασμένο από τον Σίνα, το οποίο μετατρέπεται επί σκηνής σε φόρεμα κοτσυφόκισσας, το σύμβολο της επανάστασης. Επιπρόσθετα, ο Πίτα ανακοινώνει οι δυο τους παντρεύτηκαν κρυφά και περιμένουν παιδί, σε μία μάταιη προσπάθεια να ακυρωθούν οι Αγώνες. Λίγο αργότερα, προτού η Κάτνις βγει στην αρένα, ο Σίνα ξυλοκοπείται άγρια μπροστά της από τους Ειρηνοποιούς για το φόρεμα που σχεδίασε.
Στους Αγώνες, οι Κάτνις και Πίτα συμμαχούν με τους φόρους από την Περιφέρεια 4, τον Φίνικ Οντέρ και την ηλικιωμένη μέντορά του, Μαγκς. Όταν ο Πίτα πέφτει πάνω σε ένα δυναμικό πεδίο, ο Φίνικ του σώζει τη ζωή, ενώ αργότερα, η Μαγκς θυσιάζεται ώστε να μπορέσει ο Φίνικ να βοηθήσει τον Πίτα να ξεφύγουν από τη δηλητηριώδη ομίχλη που τους κατατρέχει. Μετέπειτα, δέχονται επίθεση από κυνοκέφαλους πιθήκους, όπου η φόρος από την Περιφέρεια 6 θυσιάζεται για να σώσει τον Πίτα ακόμα μία φορά. Όλοι μαζί φτάνουν στην παραλία, όπου συναντιούνται με τους Μπίτι και Γουάιρες, τους επιστήμονες από την Περιφέρεια 3, αλλά και την Τζοάνα από την Περιφέρεια 7. Με τη βοήθεια της Γουάιρες, η Κάτνις συνειδητοποιεί πως η αρένα είναι σχεδιασμένη ως ένα μεγάλο ρολόι, με τις επιθέσεις που δέχονται ανά ώρα να περιορίζονται μέσα στην αντίστοιχη ωρολογιακή ζώνη τους. Αντίπαλοι φόροι εμφανίζονται και σκοτώνουν την Γουάιρες, αλλά η ομάδα της Κάτνις αντεπιτίθεται και τους σκοτώνει, πριν ο Χέβενσμπι περιστρέψει την πίστα για να τους αποπροσανατολίσει, αφού ανακάλυψαν τον τρόπο που λειτουργεί.
Ο Μπίτι προτείνει να σκοτώσουν τους εναπομείναντες φορείς με ηλεκτροπληξία και, η ομάδα, προσπαθώντας να εφαρμόσει το σχέδιο, χωρίζεται. Όταν οι φόροι από την Περιφέρεια 2 εμφανίζονται, η Τζοάνα κτυπάει την Κάτνις αφήνοντάς την αναίσθητη και, πριν φύγει, αφαιρεί τον ιχνηλάτη από το χέρι της Κάτνις. Όταν η Κάτνις συνέρχεται, ψάχνει τον Πίτα και φτάνει κοντά στο να σκοτώσει τον Φίνικ, πιστεύοντας πως τους έχει προδώσει. Εκείνος της λέει να «θυμηθεί ποιος είναι ο πραγματικός εχθρός» και σταματάει. Αντ' αυτού, ρίχνει με βέλος το καλώδιο που θα χρησιμοποιούσαν για την ηλεκτροπληξία στην οροφή της αρένας, καταστρέφοντάς την, και ξαναλιποθυμάει.
Η Κάτνις ξυπνάει σε ένα αεροσκάφος, στο οποίο επιβαίνουν οι Χέιμιτς, Φίνικ και Χέβενσμπι, για τον οποίο αποκαλύπτεται πως είναι μέλος της επανάστασης. Την ενημερώνουν πως το σχέδιό τους ήταν εξαρχής να τη σώσουν, αφού αποτελεί το σύμβολο της επανάστασης, και πως πηγαίνουν στο αρχηγείο τους στην Περιφέρεια 13, ενώ οι Πίτα και Τζοάνα έχουν πιαστεί αιχμάλωτοι. Ο Γκέιλ την ενημερώνει πως η Περιφέρεια 12 έχει καταστραφεί, αλλά η οικογένειά της είναι ασφαλής.
Παραγωγή
Η Lionsgate ανακοίνωσε ότι το δεύτερο βιβλίο Φωτιά (Catching Fire) θα κυκλοφορήσει με τον τίτλο The Hunger Games: Catching Fire στις 22 Νοεμβρίου 2013 και θα αποτελεί συνέχεια της ταινίας Αγώνες Πείνας (The Hunger Games, 2012) με τα γυρίσματα να ξεκινάνε το Σεπτέμβριο του 2012. Ο Σάιμον Μπόφοϊ προσελήφθη να γράψει το σενάριο και παρέδωσε δύο προσχέδιο πριν αποχωρήσει από το πρότζεκτ μετά την απόφαση του Γκάρι Ρος να μην σκηνοθετήσει την ταινία. Το χρονοδιάγραμμα τως γυρισμάτων συντονίστηκε από τη Lionsgate και την 20th Century Fox με τέτοιο τρόπο ώστε να επιτρέψει στην Τζένιφερ Λόρενς να γυρίσει την ταινία X-Men: Ημέρες ενός Ξεχασμένου Μέλλοντος (X-Men: Days of Future Past), συνέχεια της ταινίας X-Men: Η Πρώτη Γενιά (X-Men: First Class, 2011).
Τον Απρίλιο του 2012, ανακοινώθηκε ότι ο Γκάρι Ρος δεν θα επιστρέψει στη θέση του σκηνοθέτη για τη συνέχεια, εξαιτίας του "σφιχτου" προγράμματος της παραγωγής. Οι Μπένετ Μίλερ, Τζο Κόρνις, Φράνσις Λόρενς και Χουάν Αντόνιο Μπαγιονά θεωρήθηκαν πιθανοί αντικαταστάτες. Λίγες μέρες αργότερα ανακοινώθηκε ότι έγινε πρόταση στον Φράνσις Λόρενς να σκηνοθετήσει την ταινία. Τα γυρίσματα της ταινίας θα έπρεπε να ολοκληρωθούν μέχρι το Δεκέμβριο του 2012 ώστε να μην υπάρξει πρόβλημα με το πρόβλημα της Τζένιφερ Λόρενς. Ωστόσο, όταν η παραγωγή της ταινίας X-Men: Days of Future Past αντιμετώπισε κάποια προβλήματα, η Λόρενς δεν χρειαζόταν να παραστεί στα γυρίσματα τον Ιανουάριο του 2013 και το χρονοδιάγραμμα γυρισμάτων του The Hunger Games: Catching Fire επεκτάθηκε μέχρι το Μάρτιο του 2013. Το Μάιο του 2012, η Lionsgate ανακοίνωσε επίσης ότι ο Λόρενς θα είναι ο σκηνοθέτης της ταινίας. Δύο μέρες αργότερα, αναφέρθηκε ότι ο Μάικλ Αρντ, σεναριογράφος των ταινιών Little Miss Sunshine (2006) και Toy Story 3 (2010) βρισκόταν σε συζητήσεις για να ξαναγράψει το σενάριο της συνέχειας. Στα τέλη του ίδου μήνα, ανακοινώθηκε ο τίτλος της ταινίας ως The Hunger Games: Catching Fire και επιβεβαιώθηκε η συμμετοχή του Αρντ στο σενάριο.
Box office
Με προϋπολογισμό 130.000.000 δολάρια, η ταινία The Hunger Games: Φωτιά έκανε άνοιγμα τριημέρου στην 1η θέση με 158 εκατομμύρια δολάρια. Οι συνολικές εισπράξεις στο αμερικανικό box office έφτασαν τα 424,6 εκατομμύρια δολάρια ενώ στον υπόλοιπο κόσμο συγκέντρωσε 440,3 εκατομμύρια δολάρια. Παγκοσμίως στο σύνολο απέφερε 865 εκατομμύρια δολάρια.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Ταινία 2 Κατηγορία:Ταινίες του 2013 Κατηγορία:Αμερικανικές δραματικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες επιστημονικής φαντασίας Κατηγορία:Περιπέτεια επιστημονικής φαντασίας (ταινίες) Κατηγορία:Αμερικανικές θρίλερ ταινίες επιστημονικής φαντασίας Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες Κατηγορία:Ταινίες παραγωγής StudioCanal Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες επιβίωσης Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στην Τζόρτζια Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στη Χαβάη Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στο Νιου Τζέρσεϊ Κατηγορία:Ταινίες σίκουελ Κατηγορία:Δυστοπικές ταινίες Κατηγορία:Ταινίες IMAX
Χειρόγραφο Βόινιτς
thumb|200px|Το χειρόγραφο Βόινιτς, γραμμένο σε ένα άγνωστο [[σύστημα γραφής]] Το χειρόγραφο Βόινιτς είναι εικονογραφημένο βιβλίο με ακατανόητο περιεχόμενο. Θεωρείται ότι γράφτηκε πριν από αιώνες (περίπου 400 έως 800 χρόνια) από κάποιον άγνωστο συγγραφέα, που χρησιμοποίησε ένα άγνωστο σύστημα γραφής και ακατανόητη γλώσσα.
Κατά τη διάρκεια της ιστορίας του το εικονογραφημένο χειρόγραφο αποτέλεσε αντικείμενο εντατικής μελέτης από πολλούς επαγγελματίες και ερασιτέχνες κρυπταναλυτές, μεταξύ των οποίων μερικοί από τους κορυφαίους Αμερικανούς και Βρετανούς αποκρυπτογράφους του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, χωρίς όμως κανείς τους να καταφέρει να αποκρυπτογραφήσει έστω και μία λέξη. Αυτές οι επανειλημμένες αποτυχίες έχουν κάνει το χειρόγραφο Βόινιτς περιβόητο στην ιστορία της κρυπτογραφίας, έδωσαν όμως βάση και στην άποψη ότι το βιβλίο δεν είναι τίποτε περισσότερο από μια περίτεχνη απάτη, μια δίχως νόημα εναλλαγή τυχαίων χαρακτήρων. Το μυστήριο του νοήματος και της προέλευσης του χειρογράφου κέντρισε τη λαϊκή φαντασία, κάνοντας το χειρόγραφο θέμα μυθιστορημάτων και εικασιών. Καμία από τις υποθέσεις των τελευταίων εκατό ετών για την προέλευση και το περιεχόμενό του δεν έχει επαληθευτεί. Το βιβλίο είναι γνωστό με το όνομα του Πολωνοαμερικανού παλαιοβιβλιοπώλη Βίλφριντ Βόινιτς (Wilfrid Voynich), ο οποίος το αγόρασε το 1912. Η πρώτη αναπαραγωγή του κυκλοφόρησε το 2005. Το χειρόγραφο δώρισε ο Χανς Π.Κράους στη βιβλιοθήκη σπανίων βιβλίων και χειρογράφων Μπέινεκε του πανεπιστημίου του Γέιλ το 1969, όπου καταλογογραφήθηκε ως MS 408. Ψηφιοποιημένο αντίγραφο υψηλής ανάλυσης είναι ελεύθερα διαθέσιμο στον ιστότοπο της βιβλιοθήκης.
Περιγραφή
Το κείμενο είναι γραμμένο από αριστερά προς τα δεξιά και οι περισσότερες από τις σελίδες φέρουν απεικονίσεις ή διαγράμματα. Είναι αρκετοί εκείνοι που υπέθεσαν ότι η γραφή δεν είναι τίποτε άλλο από ανοησίες. Ωστόσο, το 2013, ο Μαρτσέλο Μοντεμούρο του πανεπιστημίου του Μάντσεστερ και ο Ντάμιαν Ζάνετ (Damian Zanette) του Ατομικού Κέντρου Μπάριλοχ δημοσίευσε μία μελέτη στην οποία τεκμηριώνει την ταυτοποίηση ενός εννοιολογικού προτύπου στη γραφή, υπονοώντας ότι το χειρόγραφο είναι κρυπτογράφημα με μήνυμα.
Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα εκτιμήσεις, το βιβλίο αρχικά αποτελείτο από 272 σελίδες περγαμηνής δεμένες σε 17 16σέλιδα. Σήμερα σώζονται γύρω στις 240 σελίδες, και ορισμένα κενά στην αρίθμησή τους (που έγινε μεταγενέστερα από τη συγγραφή του) δείχνουν ότι αρκετές σελίδες ήδη έλειπαν, όταν το απόκτησε ο Βόινιτς. Υπάρχουν επίσης ισχυρές ενδείξεις ότι σε κάποια στιγμή οι σελίδες του χειρογράφου αναδιευθετήθηκαν. Για τη δημιουργία του κειμένου και των εικόνων χρησιμοποιήθηκε πένα από φτερό και οι εικόνες χρωματίστηκαν με χρώμα (με κάπως άτεχνο τρόπο), πιθανώς αργότερα από τη δημιουργία τους.
Εικόνες
Οι εικόνες του βιβλίου δε βοηθούν ιδιαίτερα στην κατανόηση του περιεχομένου, δείχνουν όμως ότι αποτελείται από έξι «ενότητες» με διαφορετικό αντικείμενο και στυλ. Εκτός από την τελευταία ενότητα, που αποτελείται μόνο από κείμενο, σχεδόν κάθε σελίδα του βιβλίου περιέχει τουλάχιστον μια εικονογράφηση. Οι ενότητες, και τα ονόματα που τους έχουν αποδοθεί, είναι:
thumb|right|Η βοτανική ενότητα του βιβλίου κυριαρχείται από εικόνες φυτών
Το κείμενο
thumb|right|Η βιολογική ενότητα του χειρόγραφου περιλαμβάνει πυκνό κείμενο και εικόνες γυμνών γυναικών μέσα σε λίμνες Το κείμενο έχει προφανώς γραφτεί από τα αριστερά προς τα δεξιά, με ένα κάπως ατημέλητο δεξί περιθώριο, όπως φαίνεται στις σελίδες του χειρογράφου. Οι μεγάλες ενότητες χωρίζονται σε παραγράφους, που μερικές φορές σημαδεύονται από κουκκίδα στο αριστερό περιθώριο. Δεν υπάρχει εμφανής στίξη. Η σύνθεση ductus (λατ. ρημ. duco + carmen π.χ συνθέτω ποίημα) (η ταχύτητα, επιμέλεια και απόσταση των χαρακτήρων) ρέει στρωτά, όπως συμβαίνει όταν ο συγγραφέας καταλαβαίνει τι γράφει· το χειρόγραφο δίνει την εντύπωση ότι κάθε χαρακτήρας αποτυπώθηκε με τρόπο φυσικό, χωρίς προηγούμενη σκέψη.
Το κείμενο είναι σύνθεση 170.000 γλύφων, που χωρίζονται μεταξύ τους με μικρά κενά. Οι περισσότεροι από τους γλύφους είναι γραμμένοι με ένα ή δύο απλές γραμμές. Ενώ υπάρχει διαφωνία για το αν ορισμένοι γλύφοι είναι διακριτοί ή όχι, αρκεί ένα αλφάβητο 20–30 γλύφων για όλο σχεδόν το κείμενο. Εξαίρεση αποτελούν σπανιότεροι χαρακτήρες, που απαντώνται μία ή δύο φορές ο καθένας. Δημιουργήθηκαν διάφορα αλφάβητα μεταγραμματισμού, προκειμένου να εξισωθούν οι γλύφοι του χειρογράφου με λατινικούς χαρακτήρες, για λόγους κρυπτανάλυσης, όπως για παράδειγμα το Ευρωπαϊκό Αλφάβητο Βόινιτς. Το πρώτο αλφάβητο δημιουργήθηκε από τον κρυπτογράφο Γουίλιαμ Φ. Φρίντμαν το 1940, όταν όλες οι γραμμές του χειρογράφου μεταγράφηκαν σε IBM κάρτα ώστε να γίνει αναγνώσιμο από μηχανή.
Η στατιστική ανάλυση των λέξεων του κειμένου έδειξε ότι ακολουθούν την κατανομή μιας φυσικής γλώσσας. Για παράδειγμα, η συχνότητα των λέξεων ακολουθεί το νόμο του Ζιπφ και η εντροπία (περίπου 10 bits ανά λέξη) είναι παρόμοια με αυτή της αγγλικής ή της λατινικής γλώσσας. Μερικές λέξεις απαντώνται μόνο σε συγκεκριμένες ενότητες, ενώ άλλες σε ολόκληρο το χειρόγραφο. Υπάρχουν ελάχιστες επαναλήψεις στις «λεζάντες» που συνοδεύουν τις εικόνες. Στη «βοτανική» ενότητα, η πρώτη λέξη κάθε σελίδας συναντάται μόνο στη συγκεκριμένη σελίδα και μπορεί να είναι το όνομα του φυτού.
Από την άλλη, η «γλώσσα» του χειρόγραφου έχει αρκετές διαφορές με τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Για παράδειγμα, δεν υπάρχουν λέξεις με περισσότερα από δέκα «γράμματα», ενώ υπάρχουν λίγες λέξεις με ένα ή δυο γράμματα. Η κατανομή των γραμμάτων μέσα στις λέξεις είναι επίσης κάπως περίεργη: κάποιοι χαρακτήρες υπάρχουν μόνο στην αρχή των λέξεων, κάποιοι μόνο στο τέλος, και άλλοι μόνο στη μέση-μια κατανομή που απαντάται στα Αραβικά, αλλά όχι στο ρωμαϊκό, ελληνικό ή κυριλλικό αλφάβητο. Ωστόσο το (τελικό) σίγμα γράφεται στα ελληνικά με διαφορετική μορφή όταν είναι στο τέλος μιας λέξης. Όμοια, ακόμη και στα αγγλικά τα κεφαλαία γράμματα, που συνήθως βρίσκονται μόνο στην αρχή των λέξεων, μπορεί να διαφέρουν δραματικά από τα αντίστοιχα μικρά.
Οι επαναλήψεις των λέξεων φαίνονται πιο συχνές απ' ό,τι στις ευρωπαϊκές γλώσσες: υπάρχουν περιπτώσεις όπου μια λέξη εμφανίζεται μέχρι και τρεις φορές στη σειρά. Λέξεις που διαφέρουν μόνο κατά ένα γράμμα, επίσης, επαναλαμβάνονται με ασυνήθιστη συχνότητα.
Υπάρχουν μόνο λίγες λέξεις στο χειρόγραφο γραμμένες σε μορφή που μοιάζει με λατινική γραφή. Στην τελευταία σελίδα υπάρχουν τέσσερεις γραμμές κειμένου, γραμμένες με (κάπως παραμορφωμένα) λατινικά γράμματα, εκτός από δυο λέξεις που είναι στη γραφή του υπόλοιπου κειμένου. Το κείμενο των γραμμών αυτών μοιάζει με τα ευρωπαϊκά αλφάβητα του 15ου αιώνα, αλλά οι λέξεις δε βγάζουν νόημα σε καμία γλώσσα. Επίσης, σε μια σειρά διαγραμμάτων στην «αστρονομική» ενότητα τα ονόματα δέκα μηνών (Μάρτη έως Δεκέμβρη) είναι γραμμένα στο λατινικό σύστημα, με ορθογραφία που παραπέμπει στις μεσαιωνικές γλώσσες της Γαλλίας ή της Ιβηρικής χερσονήσου. Όμως δεν είναι γνωστό αν αυτά τα ψήγματα λατινικής γραφής ήταν μέρος του αρχικού κειμένου ή προστέθηκαν αργότερα.
Ιστορία
thumb|right|Οι «λίμνες» της βιολογικής ενότητας συνδέονται με ένα σύστημα σωλήνων Η ιστορία του χειρόγραφου είναι ακόμη γεμάτη κενά, ειδικά σε ό,τι αφορά στις απαρχές της. Από τη στιγμή που το αλφάβητο δεν ανήκει σε καμιά γνωστή γλώσσα και το κείμενο δεν έχει αποκρυπτογραφηθεί, η μόνη χρήσιμη πληροφορία για την προέλευση και την ηλικία του βιβλίου είναι οι εικόνες -ειδικά τα ρούχα και οι κομμώσεις των ανθρώπων που εικονίζονται, και ένα-δύο κάστρα που περιλαμβάνονται στα διαγράμματα. Όλα αυτά είναι Ευρωπαϊκά και βασισμένοι σε αυτές τις ενδείξεις, οι περισσότεροι ειδικοί χρονολογούν το χειρόγραφο μεταξύ του 1450 και του 1520. Η εκτίμηση αυτή υποστηρίζεται από άλλες, δευτερεύουσες ενδείξεις.
Το 2009, το πανεπιστήμιο της Αριζόνα έκανε τεστ ραδιενεργού άνθρακα στο υλικό του χειρογράφου. Το αποτέλεσμα του τεστ έδειξε ότι το χειρόγραφο κατασκευάστηκε μεταξύ του 1404 και του 1438. Επιπρόσθετα, το Ερευνητικό Ινστιτούτο ΜακΚρόουν (McCrone Research Institute) στο Σικάγο ανακάλυψε ότι τα χρώματα του χειρογράφου ανήκαν σε εκείνη την περίοδο της ευρωπαϊκής ιστορίας.
Σύμφωνα με μία επιστολή του 1666 που συνόδευε το χειρόγραφο όταν στάλθηκε από τον Γιάν Μάρτσι στον Αθανάσιο Κίρχερ, το βιβλίο ανήκε κάποτε στον αυτοκράτορα Ροδόλφο Β΄ (1552–1612), ο οποίος πλήρωσε 600 χρυσά δουκάτα για αυτό. Το βιβλίο δόθηκε ή δανείστηκε στον Γιακόμπους Χορτσίσκυ ντε Τεπενέτς (Jacobus Horcicky de Tepenecz) (θ. 1622), επικεφαλής των βοτανικών κήπων του Ροδόλφου.
Ο επόμενος γνωστός ιδιοκτήτης του χειρόγραφου ήταν ο Γκέοργκ Μπάρες (Georg Baresch), ένας αλχημιστής που έζησε στην Πράγα στις αρχές του 17ου αιώνα και για τον οποίο λίγα πράγματα είναι γνωστά. Ο Μπάρες κατά πάσα πιθανότητα ήταν το ίδιο μπερδεμένος όσο και οι σύγχρονοι επιστήμονες για τη φύση του βιβλίου. Όταν έμαθε ότι ο Αθανάσιος Κίρχερ, ένας Ιησουίτης λόγιος από το Κολλέτζιο Ρομάνο της Ρώμης είχε εκδώσει ένα λεξικό της Κοπτικής γλώσσας (Αιθιοπικά) και είχε «αποκρυπτογραφήσει» τα Αιγυπτιακά ιερογλυφικά, του έστειλε (δυο φορές) ένα μικρό αντιγραμμένο τμήμα του χειρόγραφου ρωτώντας τον τη γνώμη του. Το γράμμα του 1639 προς τον Κίρχερ, που εντοπίστηκε πρόσφατα, είναι η πιο παλιά αναφορά στο χειρόγραφο που έχει βρεθεί μέχρι σήμερα.
Η προσωπική βιβλιοθήκη του Μπεξ μεταφέρθηκε στη Βίλλα Φρασκάτι, μια μεγάλη αγροικία κοντά στη Ρώμη που είχαν αγοράσει οι Ιησουίτες το 1866 και στέγαζε τη διοίκηση του Ιησουιτικού Κολλέτζιο Γκισλέρι.
Γύρω στα 1912 το Κολλέτζιο Ρομάνο είχε οικονομικές δυσκολίες και αποφάσισε να πουλήσει (κάτω από άκρα μυστικότητα) μερικά από τα περιουσιακά του στοιχεία. Ο Βίλφριντ Βόινιτς αγόρασε 30 χειρόγραφα, ανάμεσα στα οποία και εκείνο που σήμερα είναι γνωστό με το όνομά του. Το 1930, μετά τον θάνατό του, το χειρόγραφο κληρονόμησε η χήρα του, συγγραφέας Έθελ Λίλιαν Βόινιτς. Εκείνη πέθανε το 1960, αφήνοντας το χειρόγραφο στη φίλη της Αν Νιλ. Το 1961 η Νιλ πούλησε το βιβλίο στον παλαιοπώλη βιβλίων Χανς Κράους, ο οποίος, μη μπορώντας να βρει αγοραστή, δώρισε το χειρόγραφο στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ το 1969.
Υποθέσεις για τον συγγραφέα
Πολλά ονόματα έχουν προταθεί για τον πιθανό συγγραφέα του χειρογράφου. Αυτά που ακολουθούν είναι μόνο τα πιο γνωστά.
Ρότζερ Μπέικον
Αν και ο Μάρτσι είχε επιφυλάξεις ως προς τον ισχυρισμό αυτό, ο Βόινιτς πίστεψε ότι ήταν βάσιμος και έκανε ό,τι μπορούσε για να τον επιβεβαιώσει. Η πεποίθησή του αυτή επηρέασε τις περισσότερες προσπάθειες αποκρυπτογράφησης για τα επόμενα 80 χρόνια. Ωστόσο, μελετητές που έχουν εξετάσει το χειρόγραφο και είναι εξοικειωμένοι με το έργο του Μπέικον, έχουν ρητά απορρίψει αυτή την πιθανότητα. Ο Μνισόβσκι πέθανε το 1644 και η αγορά στην οποία αναφέρεται πρέπει αναγκαστικά να έγινε πριν την εκδίωξη του Ροδόλφου το 1611, τουλάχιστον 55 χρόνια πριν από το γράμμα του Μάρτσι.
Τζων Ντη
thumbnail|right|[[Τζων Ντη]] Η υπόθεση ότι ο Ρότζερ Μπέικον ήταν ο συγγραφέας του βιβλίου οδήγησε τον Βόινιτς στο συμπέρασμα ότι αυτός που πούλησε το χειρόγραφο στον Ροδόλφο δεν θα μπορούσε να είναι άλλος από τον Τζων Ντη (John Dee), μαθηματικό και αστρολόγο στην αυλή της βασίλισσας Ελισάβετ της Α΄, που κατείχε μεγάλο αριθμό χειρογράφων του Μπέικον. Ο Ντι και ο Έντουαρντ Κέλλυ έζησαν στη Βοημία για πολλά χρόνια, ελπίζοντας να προσφέρουν έμμισθες υπηρεσίες στον αυτοκράτορα. Όμως το σχολαστικά ενημερωμένο ημερολόγιο του Ντι δεν αναφέρει πουθενά την πώληση του βιβλίου, πράγμα που την κάνει μάλλον απίθανη.
Έντουαρντ Κέλλυ
thumbnail|right|[[Έντουαρντ Κέλλυ]] Σύμφωνα με τον Γκόρντον Ραγκ, που διεξήγαγε έρευνα για το έγγραφο και το θεωρεί απάτη, ο συνεργάτης του Ντη στη Πράγα, Έντουαρντ Κέλλυ (Edward Kelley), ήταν πιθανός συγγραφέας του βιβλίου.
Βίλφριντ Βόινιτς
Πολλοί υποπτεύθηκαν ότι ο ίδιος ο Βόινιτς πλαστογράφησε το χειρόγραφο. Ως έμπειρος παλαιοβιβλιοπώλης, πιθανότατα είχε και τις γνώσεις και τα μέσα για κάτι τέτοιο· κι ένα «χαμένο βιβλίο» του Βάκωνα θα άξιζε μια περιουσία. Όμως, με τη χρονολόγηση του χειρόγραφου από ειδικούς και την πρόσφατη ανακάλυψη του γράμματος του Μπάρες στον Κίρχερ, αποκλείστηκε και αυτή η πιθανότητα.
Γιάκομπους Σινάπιους
Ένα φωτοστατικό αντίγραφο της πρώτης σελίδας του χειρόγραφου, που έγινε από τον Βόινιτς κάποια στιγμή πριν το 1921, έδειξε ότι υπήρχε κάποια επιγραφή που σχεδόν είχε σβήσει. Με τη χρήση χημικών στο κείμενο εμφανίστηκε το όνομα Jacobj `a Tepenece. Το όνομα αυτό αποδίδεται στον Γιακούμπ Χορτσίτσκι (Jakub Horcický) του Τέπενετς, γνωστό και με το λατινικό του όνομα: Γιάκομπους Σινάπιους (Jacobus Sinapius). Ήταν ειδικός στη βοτανολογία, προσωπικός γιατρός του Ροδόλφου του Β' και επιστάτης των βοτανικών του κήπων. Ο Βόινιτς και πολλοί μετά από αυτόν συμπέραναν από αυτή την επιγραφή ότι ο Γιάκομπους κατείχε το βιβλίο πριν από τον Μπάρες και σε αυτό το γεγονός είδαν την επιβεβαίωση της ιστορίας του Ραφαήλ. Άλλοι πρότειναν ότι ο ίδιος ο Γιάκομπους θα μπορούσε να είναι ο συγγραφέας.
Αντόνιο Αβερλίνο
Στο βιβλίο που εξέδωσε το 2006 ο Νικ Πέλινγκ πρότεινε μια εναλλακτική θεωρία σύμφωνα με την οποία το χειρόγραφο γράφτηκε από τον Αντόνιο Αβερλίνο, Ιταλό αρχιτέκτονα της Αναγέννησης, προκειμένου να κρυπτογραφήσει και να μεταφέρει στρατιωτικά μυστικά και μηχανικές κατασκευές από τα ταξίδια του στην οθωμανική αυτοκρατορία.
Θεωρίες για το περιεχόμενο και τον σκοπό του βιβλίου
thumb|right|300px|Τρισέλιδο που περιλαμβάνει ένα χάρτη φαινομενικά αστρονομικό Η συνολική εντύπωση που δίνεται από τις σωζόμενες σελίδες του χειρογράφου δείχνει ότι προοριζόταν για χρήση ως φαρμακολόγιο ή περιγράφει θέματα μεσαιωνικής ή πρώιμης σύγχρονης ιατρικής. Παρόλα αυτά οι μπερδεμένες λεπτομέρειες των εικονογραφήσεων έχουν δώσει τροφή για πολλές θεωρίες σχετικά με την προέλευση του βιβλίου, το περιεχόμενό του και το σκοπό για τον οποίο δημιουργήθηκε. Ακολουθούν μερικές μόνο:
Αλχημεία
Οι λίμνες και οι σωλήνες στη «βιολογική» ενότητα μοιάζουν να παραπέμπουν στην αλχημεία, που θα ήταν επίσης σχετική αν το βιβλίο περιείχε οδηγίες για την παρασκευή φαρμακευτικών ουσιών. Όμως τα αλχημιστικά βιβλία της εποχής μοιράζονται μια κοινή γλώσσα εικόνων και συμβόλων, όπου οι διαδικασίες και τα υλικά αντιπροσωπεύονται από συγκεκριμένες εικόνες (αετός, βάτραχος, ο άντρας στον τάφο, το ζευγάρι στο κρεβάτι κλπ) ή καθορισμένους χαρακτήρες (κύκλος με σταυρό κλπ) και τίποτε απ' αυτά δεν έχει ουσιαστικά βρεθεί στο χειρόγραφο Βόινιτς.
Αλχημιστικό βοτανολόγιο
Ο Σέρτζιο Τορεζέλλα, ειδικός στα αρχαία βότανα, επεσήμανε ότι το χειρόγραφο θα μπορούσε να είναι «αλχημιστικό βοτανολόγιο», που στην πραγματικότητα δεν είχε καμία σχέση με αλχημεία αλλά ήταν απλά ένα ψεύτικο βοτανολόγιο με επινοημένες εικόνες, που κάποιος κομπογιαννίτης γιατρός χρησιμοποιούσε για να εντυπωσιάζει τους πελάτες του. Φαίνεται ότι υπήρχε μια μικρή «βιομηχανία» τέτοιων βιβλίων κάπου στη Βόρεια Ιταλία σχεδόν την ίδια εποχή με το βιβλίο. Όμως εκείνα τα βιβλία διαφέρουν από το χειρόγραφο σε στυλ και μορφή, και ήταν όλα γραμμένα σε απλή γλώσσα.
Αστρολογικό βοτανολόγιο
Οι αστρολογικές προβλέψεις πάντα έπαιζαν σημαντικό ρόλο στη συγκομιδή των βοτάνων, την αφαίμαξη και άλλες ιατρικές διαδικασίες που συνηθίζονταν την εποχή που δημιουργήθηκε το βιβλίο. Πάντως, εκτός από τα γνωστά Ζωδιακά σύμβολα και ένα διάγραμμα που πιθανόν απεικονίζει τους κλασσικούς πλανήτες, κανείς δεν μπόρεσε να ερμηνεύσει τις εικόνες με βάση τις γνωστές αστρολογικές παραδόσεις, ευρωπαϊκές ή άλλες.
Μικροσκόπια και τηλεσκόπια
Μια κυκλική εικόνα στην «αστρονομική» ενότητα δείχνει αντικείμενο ακαθόριστου σχήματος με τέσσερεις κυρτούς «βραχίονες», κάτι που μερικοί έχουν ερμηνεύσει ως απεικόνιση ενός γαλαξία, που θα μπορούσε να παρατηρηθεί μόνο με τηλεσκόπιο. Άλλες εικόνες ερμηνεύτηκαν σαν κύτταρα, παρατηρημένα με μικροσκόπιο. Αυτό θα σήμαινε ότι το χειρόγραφο δημιουργήθηκε στην πρώιμη σύγχρονη αντί για τη μεσαιωνική εποχή. Όμως οι ομοιότητες αυτές των εικόνων με γαλαξίες και κύτταρα είναι αμφισβητούμενες: με πιο προσεκτική παρατήρηση, το κέντρο του «γαλαξία» φαίνεται περισσότερο σαν λίμνη με νερό.
Ταυτοποιήσεις
Το 2014 ο Άρθουρ Ο.Τάκερ (Arthur O. Tucker) και ο Ρέξφορντ Χ. Τάλμπερτ (Rexford H. Talbert) δημοσίευσαν μία μελέτη σύμφωνα με την οποία ισχυρίζονται ότι ταυτοποίησαν 37 φυτά, 6 ζώα, και 1 ορυκτό τα οποία αναφέρονται στο χειρόγραφο. Τα συγκεκριμένα είδη απαντώνται στη Νέα Ισπανία και τις γύρω περιοχές. Κάτι τέτοιο προσδίδει σχετική χρονολόγηση στο χειρόγραφο την περίοδο 1521 έως περίπου το 1576, γεγονός που δε συμφωνεί με τα αποτελέσματα της ραδιοχρονολόγησης της περγαμηνής. Η συγκεκριμένη ανάλυση έχει δεχτεί την κριτική αρκετών ερευνητών της υπόθεσης.
Θεωρίες για τη γλώσσα
Πολλές θεωρίες έχουν προταθεί όσον αφορά τη «γλώσσα» στην οποία είναι γραμμένη το χειρόγραφο. Αυτός είναι μόνο ένας ενδεικτικός κατάλογος.
Κώδικας αντικατάστασης
Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία το χειρόγραφο περιέχει κείμενο κατανοητό σε κάποια ευρωπαϊκή γλώσσα, που σκόπιμα παραποιήθηκε και έγινε ακατανόητο με τη μετατροπή του στο «αλφάβητο» Βόινιτς, δια μέσω κάποιου είδους κρυπτοσυστήματος, δηλαδή ενός αλγόριθμου που δρούσε σε μεμονωμένα γράμματα.
Αυτή ήταν και η υπόθεση εργασίας για τις περισσότερες προσπάθειες αποκρυπτογράφησης που έγιναν κατά τον εικοστό αιώνα, μια από τις οποίες από (ανεπίσημη) ομάδα μελών του NSA, υπό την ηγεσία του Γουίλιαμ Φρίντμαν στις αρχές της δεκαετίας του '50. Οι απλοί κώδικες αντικατάστασης μπορούν να αποκλειστούν, επειδή είναι πολύ εύκολο να σπάσουν. Έτσι οι προσπάθειες κρυπτανάλυσης επικεντρώθηκαν στους πολυαλφαβητικούς κώδικες, που επινοήθηκαν από τον Λέον Μπαττίστα Αλμπέρτι στα 1460. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνεται ο περίφημος κώδικας Vigenère, που θα μπορούσε να είχε ενισχυθεί με τη χρήση τυφλών ή και ισοδύναμων συμβόλων, αναγραμματισμών, παραπειστικών διαστημάτων ανάμεσα στις λέξεις κ.α. Κάποιοι υπέθεσαν ότι τα φωνήεντα σβήστηκαν πριν κρυπτογραφηθεί το κείμενο. Πολλές παρόμοιες υποθέσεις έχουν γίνει, αλλά καμία δεν έγινε πλατιά δεκτή, κυρίως επειδή οι προτεινόμενοι αλγόριθμοι κρυπτογράφησης εξαρτώνται από τόσες πολλές υποθέσεις από την πλευρά του χρήστη, που θα μπορούσε να εξαχθεί κατανοητό κείμενο από οποιαδήποτε τυχαία σειρά χαρακτήρων.
Κώδικας σημειωματάριου
Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία οι «λέξεις» του χειρόγραφου Βόινιτς στην πραγματικότητα είναι κώδικες, που αντιστοιχούν σε άλλες λέξεις ενός «λεξικού» ή «σημειωματάριου», όπου βρίσκονται οι αντίστοιχες κανονικές λέξεις. Η κυριότερη απόδειξη για αυτή τη θεωρία είναι ότι η εσωτερική δομή και η κατανομή μηκών των λέξεων είναι παρόμοιες με αυτές των ρωμαϊκών αριθμών, που εκείνη την εποχή θα ήταν φυσική επιλογή για τους κώδικες. Όμως οι κώδικες που βασίζονται σε βιβλία είναι κατάλληλοι μόνο για σύντομα μηνύματα, επειδή είναι δύσκολο να γραφούν και να διαβαστούν.
Οπτικός κώδικας
Ο Τζέιμς Φιν, στο βιβλίο του «Η ελπίδα της Πανδώρας» του 2004, προτείνει ότι το χειρόγραφο είναι στην πραγματικότητα κωδικοποιημένα Εβραϊκά. Αν τα γράμματα του βιβλίου μεταγραφούν σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Αλφάβητο Βόινιτς, πολλές από τις λέξεις του μπορούν να θεωρηθούν εβραϊκές, που επαναλαμβάνονται με διάφορες παραμορφώσεις για να μπερδέψουν τον αναγνώστη. Για παράδειγμα η λέξη ΑΙΝ από το χειρόγραφο είναι η εβραϊκή λέξη για το «μάτι» και εμφανίζεται σε διάφορες παραλλαγές, όπως «aiin» ή «aiiin», έτσι ώστε να φανεί ότι πρόκειται για διαφορετικές λέξεις. Χρησιμοποιούνται επίσης κι άλλες μέθοδοι οπτικής κρυπτογράφησης. Το κύριο επιχείρημα υπέρ αυτής της θεωρίας είναι το ότι θα εξηγούσε την αποτυχία των περισσότερων ερευνητών στην αποκρυπτογράφηση του χειρόγραφου, καθώς βασίζονται σε πιο μαθηματικοποιημένες μεθόδους. Το κύριο επιχείρημα εναντίον της είναι ότι μια τέτοια ποιοτική κρυπτογράφηση θα δυσκόλευε πάρα πολύ έναν αποκωδικοποιητή, με δεδομένες τις πολλές διαφορετικές οπτικές ερμηνείες ενός συγκεκριμένου κειμένου. Θα ήταν δύσκολο να ξεχωρίσει κανείς τι ποσοστό της ερμηνείας θα βασιζόταν στο αυθεντικό κείμενο και τι ποσοστό θα ήταν απλή αντανάκλαση της υποκειμενικής προδιάθεσης του αποκωδικοποιητή.
Μικρογραφία
Μετά την επανεμφάνιση του χειρόγραφου το 1912, μια από τις πρώτες προσπάθειες να αποκαλυφθεί το μυστικό του βιβλίου (και μια από τις πρώτες διαβεβαιώσεις για την αποκρυπτογράφησή του) έγινε το 1921 από τον Ουίλιαμ Νιούμπολντ του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια. Η υπόθεσή του ήταν ότι το κείμενο δεν είχε κάποιο συγκεκριμένο νόημα αλλά ότι το κάθε «γράμμα» στην πραγματικότητα αποτελούνταν από μια σειρά μικροσκοπικών χαρακτήρων, ορατών μόνο με μεγέθυνση. Αυτά τα σύμβολα, που βασίζονταν στην αρχαία ελληνική στενογραφία, υποτίθεται ότι συγκροτούσαν ένα δεύτερο επίπεδο κειμένου που περιείχε το πραγματικό περιεχόμενο των γραφομένων. Με βάση αυτά ο Νιούμπολντ ισχυρίστηκε ότι αποκρυπτογράφησε ολόκληρες παραγράφους, που αποδείκνυαν όχι μόνο ότι ο Βάκων έγραψε το βιβλίο αλλά και ότι είχε χρησιμοποιήσει μικροσκόπιο τετρακόσια χρόνια πριν απ' τον Λέβενχουκ.
Παρόλα αυτά ο Τζον Μάνλυ του Πανεπιστημίου του Σικάγου επεσήμανε σημαντικές αδυναμίες σε αυτή τη θεωρία. Κάθε στενογραφικός χαρακτήρας μπορούσε να έχει πολλές ερμηνείες, χωρίς να υπάρχει αξιόπιστος τρόπος να καθοριστεί ποια από αυτές ίσχυε κάθε φορά. Επίσης η μέθοδος του Νιούμπολντ απαιτούσε την αναδιάταξη των γραμμάτων κατά βούληση, μέχρις ότου παράγονταν κατανοητά Λατινικά. Αυτοί και μόνο οι παράγοντες έδιναν στο σύστημα τόση ελαστικότητα, ώστε σχεδόν οτιδήποτε θα μπορούσε να «διαβαστεί» στα μικροσκοπικά σύμβολα, που έτσι κι αλλιώς ήταν από μόνα τους παραπλανητικά. Αν και υπάρχει μια εβραϊκή παράδοση στη μικρογραφία, δεν είναι ούτε στο ελάχιστο τόσο πολύπλοκη και συμπυκνωμένη όσο υποστήριξε ο Νιούμπολντ. Με μια κοντινότερη ματιά οι «χαρακτήρες» φαίνονται να είναι απλό αποτέλεσμα του τρόπου με τον οποίο το μελάνι ραγίζει, καθώς στεγνώνει πάνω στην περγαμηνή. Χάρη στην πλήρη κατάρριψη της θεωρίας από τον Μάνλυ, το ενδεχόμενο της μικρογραφίας σήμερα θεωρείται εκτός συζήτησης.
Στεγανογραφία
Κάποιοι πρότειναν ότι το κατανοητό κείμενο θα μπορούσε να κρύβεται στο μήκος ή το σχήμα ορισμένων σημαδιών της πένας.
Εξωτική φυσική γλώσσα
Όντας γλωσσολόγος εξειδικευμένος στις ινδοευρωπαϊκές γλώσσες, ο Τσάιλντ επιβεβαίωσε ότι ταυτοποίησε στο χειρόγραφο σύνταξη, αρκετά στοιχεία της οποίας θυμίζουν ορισμένες γερμανικές γλώσσες, παρόλο που το περιεχόμενο είναι ιδιαίτερα νεφελώδες.
Στα τέλη του 2003, ο Πολωνός Ζμπίγκνιου Μπάνασικ υποστήριξε ότι το χειρόγραφο είναι κείμενο στη γλώσσα Μαντσού και κυκλοφόρησε μια ημιτελή μετάφραση της πρώτης σελίδας του χειρόγραφου.
Τεχνητή γλώσσα
Η περίεργη εσωτερική δομή των «λέξεων» του χειρόγραφου οδήγησε τους Γουίλιαμ Φρίντμαν και Τζον Τίλτμαν στο συμπέρασμα, ότι το κείμενο είναι μια τεχνητή γλώσσα (ειδικότερα μια «φιλοσοφική» τεχνητή γλώσσα). Σε γλώσσες αυτής της κατηγορίας το λεξιλόγιο οργανώνεται σύμφωνα με ένα σύστημα κατηγοριοποίησης, έτσι ώστε το γενικότερο νόημα μιας λέξης να μπορεί να εξαχθεί από την ακολουθία των γραμμάτων. Για παράδειγμα, στη σύγχρονη τεχνητή γλώσσα Ρο, το πρόθεμα bofo- χαρακτηρίζει την κατηγορία των χρωμάτων και κάθε λέξη που ξεκινά με αυτά τα γράμματα αναφέρεται σε ένα χρώμα: το «κόκκινο» είναι bofoc, και το «κίτρινο» bofof. (Αυτή είναι μια ακραία παραλλαγή του Συστήματος κατηγοριοποίησης της Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου που χρησιμοποιείται από πολλές βιβλιοθήκες. Σ' αυτό το σύστημα, το «Ρ» αντιπροσωπεύει την κατηγορία «γλώσσα και λογοτεχνία», το «ΡΑ» την Ελληνική γλώσσα και τα Λατινικά, κλπ).
Γλωσσολαλιά
Στο βιβλίο τους οι Κέννεντυ και Τσώρτσιλ επισημαίνουν την πιθανότητα το χειρόγραφο να είναι προϊόν μιας περίπτωσης γλωσσολαλιάς, επικοινωνίας με το υπερπέραν ή τέχνης του περιθωρίου.
Αν έτσι έχουν τα πράγματα, ο συγγραφέας του βιβλίου αναγκάστηκε να γράψει μεγάλα κομμάτια κειμένου κατά ένα τρόπο που θυμίζει την αυτόματη γραφή, είτε υπακούοντας σε κάποιες «φωνές» είτε λόγω εσωτερικής παρόρμησης. Αν και στη γλωσσολαλιά το κείμενο συχνά γράφεται σε μια επινοημένη γλώσσα (που συνήθως είναι φτιαγμένη από κομμάτια της γλώσσας που μιλάει ο συγγραφέας), παρ' όλα αυτά η επινόηση ενός συστήματος γραφής γι' αυτό το σκοπό είναι σπάνιο φαινόμενο. Οι Κέννεντυ και Τσώρτσιλ φέρνουν ως παράδειγμα τα έργα της Χίλντεγκαρντ του Μπίνγκεν και παραλληλίζουν τις εικόνες που έφτιαχνε όταν υπέφερε από σοβαρή ημικρανία με ορισμένες εικονογραφήσεις του χειρόγραφου, ειδικά με τους «ποταμούς αστεριών» που απαντώνται συχνά και την επαναλαμβανόμενη εμφάνιση των «νυμφών» στη βιολογική ενότητα.
Η θεωρία είναι ουσιαστικά αδύνατο να επιβεβαιωθεί ή να διαψευσθεί, από τη στιγμή που δεν έχει αποκρυπτογραφηθεί το κείμενο· οι ίδιοι οι Κέννεντυ και Τσώρτσιλ δεν έχουν πειστεί για την ορθότητά της, αλλά την εξετάζουν ως σοβαρή πιθανότητα. Ένα από τα προβλήματα αυτής της θεωρίας είναι ότι δεν μπορεί να εξηγήσει την σκόπιμη διάρθρωση του βιβλίου και τις προσεκτικά κατασκευασμένες ενότητες της βοτανικής και της κοσμολογίας.
Απάτη
Τα περίεργα χαρακτηριστικά του κειμένου (όπως οι διπλές και τριπλές λέξεις), το ύποπτο περιεχόμενο των εικονογραφήσεων (όπως τα «συγκολλημένα» φυτά), η απουσία ιστορικών αναφορών και η σθεναρή αντίστασή του στις προσπάθειες αποκωδικοποίησης έχουν οδηγήσει πολλούς στο συμπέρασμα ότι το χειρόγραφο μπορεί να είναι απάτη.
Το 2003 ο επιστήμονας της πληροφορικής Γκόρντον Ραγκ (Gordon Rugg) έδειξε ότι μπορούσε να κατασκευάσει κείμενο παρόμοιο με αυτό του χειρόγραφου, χρησιμοποιώντας πίνακες με προθέματα, θέματα και καταλήξεις λέξεων, που επιλέγονταν και συνδυάζονταν με ένα διάτρητο χάρτινο πλαίσιο. Ο μηχανισμός αυτός, γνωστός σαν πλέγμα Κάρνταν (Cardan grille), εφευρέθηκε γύρω στα 1550 ως εργαλείο κρυπτογράφησης, λίγο μεταγενέστερα αλλά πάντως την ίδια εποχή με την εκτιμώμενη χρονολογία δημιουργίας τού χειρόγραφου. Μερικοί όμως ισχυρίζονται ότι, από τη στιγμή που τα ψευδοκείμενα που δημιούργησε στα πειράματά του ο Ραγκ δεν έχουν τις ίδιες λέξεις και την ίδια στατιστική με το χειρόγραφο Βόινιτς, η ομοιότητά τους με τα «Βοϊνιτσιανά» είναι επιφανειακή.
Το κύριο επιχείρημα για την αυθεντικότητα του κειμένου είναι γενικά ότι το χειρόγραφο είναι πολύ περίπλοκο για να κατασκευάστηκε με σκοπό την εξαπάτηση. Όπως αναφέρθηκε πολλοί σοβαροί γλωσσολόγοι και ιστορικοί έχουν διαπιστώσει ότι το χειρόγραφο είναι πολύ περίπλοκο και ενδιαφέρον. Οι απάτες, ειδικά εκείνης της εποχής, τείνουν να είναι άτεχνες και χοντροκομμένες. Αν το χειρόγραφο είναι όντως απάτη, είναι παρόλα αυτά μια πολύ περίτεχνη απάτη και το ερώτημα του γιατί δημιουργήθηκε παραμένει σε κάθε περίπτωση αναπάντητο. Οι μελετητές γλωσσών έχουν επισημάνει ότι το χειρόγραφο διαθέτει ορισμένες στατιστικές λέξεων που απαντώνται στις φυσικές γλώσσες και τις οποίες δεν έχει γενικά το τυχαία δημιουργημένο κείμενο. Από την άλλη κάποιες έρευνες δείχνουν, ότι το τυχαίο κείμενο μπορεί να παρουσιάσει τέτοια χαρακτηριστικά. Όπως κι ο ίδιος ο Ραγκ παραδέχεται, η δυνατότητα κατασκευής ενός τέτοιου χειρογράφου με τεχνικές εκείνης της εποχής δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το ίδιο το χειρόγραφο Βόινιτς είναι απάτη. Ούτε είναι αδύνατο, αν και όχι πολύ πιθανό, το τυχαίο κείμενο να παρουσιάζει κάποια στατιστική ομοιότητα με τις φυσικές γλώσσες. Έτσι καμία από αυτές τις δυο θέσεις δεν μπορούμε να πούμε ότι κλείνει το θέμα.
Το Απρίλιο του 2007 μια μελέτη του αυστριακού ερευνητή Αντρέας Σίνερ (Andreas Schinner), που εκδόθηκε στο Cryptologia, υποστήριξε την υπόθεση της απάτης. Ο Σίνερ θεώρησε, πως απέδειξε ότι οι στατιστικές ιδιότητες του κειμένου του χειρογράφου ήταν ασυνάρτητες φράσεις, που παρήχθησαν από μία ημιστοχαστική μέθοδο σαν και αυτή που περιέγραψε ο Ραγκ. Ωστόσο η σύγκρισή του είναι έγκυρη μόνο για κείμενα γραμμένα σε ευρωπαϊκές γλώσσες ή κείμενα κρυπτογραφημένα δι' απλής αντικατάστασης και όχι για την ιδιαίτερα σύνθετη κρυπτογραφική μέθοδο του χειρογράφου, αν υφίσταται βεβαίως κάτι τέτοιο.
Στα τέλη του 2007 ο Κλωντ Μαρτέν (Claude Martin) ισχυρίστηκε επίσης, ότι το χειρόγραφο είναι απάτη στηριγμένη σε αλγόριθμο για αναγραμματισμό. Παρόλο που μια τέτοια μέθοδος θα μπορούσε να παράγει κείμενο παρόμοιο με αυτό του χειρογράφου, δεν εξηγεί ικανοποιητικά γιατί θα έπρεπε να χρησιμοποιηθεί μια τόσο δύσκολη και χρονοβόρα μέθοδος για μια απάτη, συν το γεγονός ότι τέτοια μέθοδος δε χρησιμοποιείτο κατά τον μεσαίωνα. Σε αυτή την περίπτωση το σημαντικότερο πιθανώς είναι, ότι ο Μαρτέν αποφεύγει να εκθέσει τη λογική επαγωγή που τον οδήγησε σε αυτό το συμπέρασμα.
Λογοτεχνία
Το χειρόγραφο Βόινιτς έχει χρησιμοποιηθεί και ως το κύριο στοιχείο στο βιβλίο του Έλληνα συγγραφέα Παναγιώτη Κονιδάρη «Το χειρόγραφο της Πράγας».
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Το χειρόγραφο στο διαδίκτυο
Γενικές πληροφορίες
Υπόθεση Ραγκ (ότι το κείμενο είναι απάτη κατασκευασμένη με συστήματα πινάκων:)
Γενικά θέματα
ΤΣΣΚΑ Μόσχας (καλαθοσφαίριση ανδρών)
Η ΠΜΚ ΤΣΣΚΑ Μόσχας (ρώσικα: ПБК ЦСКА Москва, αγγλικά: PBC CSKA Moscow) είναι ρώσικη ομάδα καλαθοσφαίρισης, που συχνά αποκαλείται «Κόκκινος Στρατός» λόγω σχέσης στο παρελθόν με το σοβιετικό στρατό. Αποτελεί τμήμα του "Κεντρικού Αθλητικού Συλλόγου του Στρατού" (ΤΣΣΚΑ) Μόσχας. Η ΤΣΣΚΑ έχει ακόμα τμήματα ποδοσφαίρου, βόλεϊ, χάντμπολ, υδατοσφαίρισης κλπ. Το 1999 το τμήμα καλαθοσφαίρισης ιδιωτικοποιήθηκε.
Ιστορία
Η ΤΣΣΚΑ Μόσχας έχει να επιδείξει μακρά ιστορία επιτυχιών. Κατέκτησαν το Κύπελλο Πρωταθλητριών, πρόδρομο της σημερινής Ευρωλίγκα, το 1961, το 1963, το 1969 και το 1971˙ κέρδισαν το σοβιετικό πρωτάθλημα 24 φορές, καθώς και το ρώσικο τίτλο 9 συνεχόμενες φορές από το 1992 έως το 2000, και 5 συνεχόμενες κατά το διάστημα 2003 με 2007. Η ομάδα της ΤΣΣΚΑ είχε επίσης φτάσει στο Φάιναλ Φορ της Ευρωλίγκα το 1996, το 2003, το 2004 και το 2005, πριν κατακτήσει τον τίτλο το 2006 και το 2008. Επίσης, έφθασε στο Φάιναλ Φορ της Σουπρολίγκα το 2001 και της Ευρωλίγκα το 2007, όπου στον τελικό ηττήθηκε από τον Παναθηναϊκό με 93-91.
Η ομάδα της σεζόν 2004-2005 έγινε η πρώτη στην ιστορία της Ευρωλίγκα που πέρασε αήττητη από την κανονική φάση των ομίλων, ενώ πριν το Φάιναλ Φορ του τουρνουά είχε ηττηθεί μόνο από την Μπαρτσελόνα. Τελικά όμως, η ΤΣΣΚΑ δεν τα κατάφερε στα ημιτελικά στην έδρα της εναντίον της Τάου Θεράμικα και του Παναθηναϊκού στον αγώνα για την τρίτη θέση. Αυτό τους έστειλε στο δεύτερο γκρουπ δυναμικότητας στην κλήρωση της Ευρωλίγκα, παρόλο που ολοκλήρωσαν τη συμμετοχή τους στο πρωτάθλημα αυτό με το καλύτερο ρεκόρ. Την ίδια χρονιά, αν και έχασαν έναν αγώνα στους τελικούς του ρωσικού πρωταθλήματος, στέφθηκαν ξανά πρωταθλητές.
Από το 2014 μέχρι το 2022 προπονητής της ομάδας ήταν ο Έλληνας Δημήτρης Ιτούδης. Η ΤΣΣΚΑ Μόσχας κατέκτησε ακόμα δυο Ευρωλίγκες το 2016 και το 2019, και ήταν σταθερά στο Φάιναλ Φορ από το 2012 μέχρι το 2021, ενώ έχει αγωνιστεί στον τελικό της διοργάνωσης το 2012 δίχως να κερδίσει. Επίσης έχει κερδίσει έντεκα φορές την VTB Λίγκα. Το 2020, έγινε η πρώτη ομάδα που έσπασε το φράγμα των 500 αγώνων στην Ευρωλίγκα.
Στις 18 Φεβρουαρίου 2022, αποβλήθηκε από την Ευρωλίγκα λόγω της ρώσικης εισβολής στην Ουκρανία. Η αποβολή της ίσχυσε και τη σεζόν 2022-23.
Στην ΤΣΣΚΑ Μόσχας έχουν αγωνιστεί σημαντικοί αθλητές της καλαθοσφαίρισης όπως οι Σεργκέι Μπέλοφ, Ρίμας Κουρτινάιτις, Βλαντιμίρ Τκατσένκο, Αλεξάντερ Βολκώφ, Αντρέι Κιριλένκο, Τζέι Αρ Χόλντεν, Θοδωρής Παπαλουκάς, Ματίας Σμόντις, Βίκτορ Χριάπα, Ραμούνας Σισκάουσκας, Μίλος Τεόντοσιτς, Ναντό ντε Κολό, Ουίλ Κλάιμπερν, Κάιλ Χάινς και Αλεξέι Σβεντ καθώς και προπονητές όπως οι Αλεξάντερ Γκομέλσκι, Ντούσαν Ίβκοβιτς, Έτορε Μεσίνα κ.α.
Έμβλημα
Το έμβλημα του συλλόγου έχει εξελιχθεί με το πέρασμα του χρόνου. Το 2000, έπειτα από την ιδιωτικοποίηση του τμήματος καλαθοσφαίρισης, το λογότυπο αποτελούνταν από τα αρχικά «CSKA» με φόντο μία μπάλα και μια μπασκέτα. Την περίοδο 2002–2003 χρησιμοποιήθηκε ένα νέο λογότυπο σε μορφή ασπίδας που εμπεριείχε τα αρχικά «CSKA» και μία μπάλα μπάσκετ, έχοντας στην κορυφή ένα αστέρι, ενώ την επόμενη περίοδο τροποποιήθηκε ελαφρώς. Το 2017, ένα νέο λογότυπο με παρόμοια στοιχεία που όμως εμφάνιζε ένα μέρος μόνο της μπάλας μπάσκετ, αντικατέστησε το προηγούμενο.
Εγχώριοι
1945, 1960, 1961, 1962, 1964, 1965, 1966, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1977, 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1988, 1990
1992, 1993, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ρωσικοί σύλλογοι καλαθοσφαίρισης Κατηγορία:Αθλητισμός στη Μόσχα Κατηγορία:Ιδρύσεις ομάδων καλαθοσφαίρισης το 1923 Κατηγορία:Σοβιετικοί σύλλογοι καλαθοσφαίρισης
Διρρεύματα Εύβοιας
Τα Διρρεύματα είναι χωριό του δήμου Κύμης-Αλιβερίου της Περιφερειακής Ενότητας Εύβοιας. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχουν 189 κατοίκους. Είναι κτισμένοι σε υψόμετρο 150 μ.
Σημεία ενδιαφέροντος
Στο χωριό βρίσκεται ο ναός των Αγίων Αναργύρων.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Χωριά του νομού Εύβοιας Κατηγορία:Δήμος Κύμης - Αλιβερίου
Φαίδρος ο Μυρρινούσιος
Ο Φαίδρος ο λεγόμενος Μυρρινούσιος υπήρξε μαθητής του Σωκράτη στην αρχαία Αθήνα που έμεινε όμως περισσότερο γνωστός από τους Πλατωνικούς φιλοσοφικούς διαλόγους. Ακόμη είναι γνωστός και από τους λίγους μεν, αλλά θερμούς λόγους του Λυσία του οποίου υπήρξε επίσης μαθητής.
Ακνταγμαντενί (περιοχή)
Η περιοχή Ακνταγμαντενί (τουρκικά: Akdağmadeni ilçesi) ή, παλαιότερα, Ακ Νταγ Μα(ν)τέν είναι υποδιαίρεση της επαρχίας Γιοζγκάτ (Υοζγάτης), του διαμερίσματος της Κεντρικής Ανατολίας στην Τουρκία. Κυριότερος οικισμός ήταν πάντοτε η ομώνυμη κωμόπολη. Στην περιοχή, πριν το 1922, κατοικούσε σημαντικός αριθμός Ελλήνων, προερχόμενος από περιοχές του Πόντου, κυρίως της Κιμισχανέ (Αργυρούπολη) και των περιχώρων της, της οποίας το γλωσσικό ιδίωμα διατήρησαν με λίγες παραλλαγές.
Η ονομασία προέρχεται από τα μεταλλεία χρυσού-αργύρου-μολύβδου καθώς, στα τουρκικά, Ακ Νταγ (= Λευκό Όρος) είναι η ονομασία του ορεινού όγκου που δεσπόζει στην περιοχή και μα(ν)τέν = μεταλλείο.
Σύγχρονη εποχή
thumb|Ορεινό δάσος στην περιοχή Ακνταγμαντενί thumb|Το χωριό Μπόζχουγιούκ (Bozhüyük), στo όρος Ακ Νταγ, ανατολικά της πόλης Ακνταγμαντενί
Σύμφωνα με την απογραφή του 2000, ο πληθυσμός του διαμερίσματος είναι 61.373 κάτοικοι από τους οποίους οι 20.312 ζουν στην ομώνυμη κωμόπολη. . Η περιοχή περιβάλλεται, κυρίως στα νοτιο-ανατολικά, από λόφους με πεύκα, έλατα και βελανιδιές. Ιδιαίτερα εκτεταμένα είναι τα πευκοδάση του γένους pinus silbestris.
Μεσαίωνας
Δέκα χιλιόμετρα βορειοδυτικά της πόλης Ακνταγμαντενί βρίσκονται, στο χωριό Μουσαλέμ Καλεσί, τα ερείπια του φρουρίου Χαρσιανόν. Η περιοχή του φρουρίου ήταν έδρα βυζαντινής Κλεισούρας. Το φρούριο καταλήφθηκε το 730 από τους Άραβες, στη συνέχεια ανακτήθηκε από τους Βυζαντινούς και από τότε υπέστη πολλές αραβικές επιθέσεις χωρίς να καταληφθεί. Αργότερα ήταν η καρδιά του ομώνυμου Χαρσιανού θέματος (ιδρύθηκε μεταξύ 863 και 872). Το φρούριο διαδραμάτισε στρατηγικότατο ρόλο στην άμυνα της Μικράς Ασίας κατά τους βυζαντινο-αραβικούς πολέμους, καθώς ήταν το διοικητικό κέντρο κρίσιμων συνοριακών περιοχών με Αρμενίους και Άραβες, ενώ ήλεγχε δύο μεγάλες στρατιωτικές αρτηρίες: αυτή που συνέδεε την Κωνσταντινούπολη, μέσω Άγκυρας, με τη Σεβάστεια (ή την Τεφρική) και τη Μελιτηνή (σημ. Μαλάτεια) μέσω Μαλανδάρων. Ο «στρατηγός» (διοικητής) του θέματος είχε ετήσιο μισθό 20 λιβρών χρυσού και διοικούσε, σύμφωνα με αραβικές πηγές, 4 φρούρια και 4.000 στρατιώτες. Το Χαρσιανόν θέμα χάθηκε οριστικά για τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία το 1071, μετά τη μάχη του Μαντζικέρτ.
Το φρούριο του Χαρσιανού, μαζί με άλλα φρούρια που σήμερα είναι ερειπωμένα, στα περίχωρα της Ακνταγμαντενί και κοντά στα ορυχεία σιδήρου και μολύβδου του Τσαλχαλή και Νουσρατλή, προστάτευε τη μεγάλη στρατιωτική οδό Άγκυρας-Σεβάστειας, τη δευτερεύουσα οδό που διέσχιζε την περιοχή του ΑκνταγΜαντενί αλλά και τα ορυχεία. Το ενδιαφέρον των Σελτζούκων για τα ορυχεία πιστοποιεί επιγραφή, της περιόδου του Σελτζούκου βασιλιά Καϋχοσρόη Β΄ (Kaykhusraw, 1236-1246), που βρέθηκε στο Μουσαλέμ Καλεσί, η οποία αναφέρει πως χτίστηκε (ίσως επισκευάστηκε) φρούριο.
Ίδρυση της ελληνικής κοινότητας
Οι ορθόδοξοι Χριστιανοί κάτοικοι της περιοχής του Ακ Νταγ Ματέν διοικητικά ανήκαν στην Άγκυρα, γι’ αυτό και οι υπόλοιποι Πόντιοι τους αποκαλούσαν Αγκαραλίδες. Θρησκευτικά υπάγονταν στη μητρόπολη Χαλδίας με έδρα την Κιμισχανέ (Αργυρούπολη) του Πόντου. Κατέφθασαν στην περιοχή μετά τον ρωσοτουρκικό πόλεμο του 1828, εποχή όπου έπαψαν να λειτουργούν τα μεταλλεία της Αργυρούπολης. Τότε οι κάτοικοι της τελευταίας άρχισαν να υποφέρουν από την πείνα και γι αυτό, το 1832, αρκετές οικογένειες εγκαταστάθηκαν στις γόνιμες κοιλάδες του όρους Ακ Νταγ, όπου βρήκαν απασχόληση στη γεωργία και τα μεταλλεία. Αρχικά έμεναν σε πρόχειρα καταλύματα κοντά στα ορυχεία. Μαζί με τους Κιμισχανλίδες (Αργυρουπολίτες), εγκαταστάθηκαν και αρκετές οικογένειες Κρυπτοχριστιανών από το Σταυρίν του Πόντου (οι αποκαλούμενοι Σταυριώτες ή Σταυρέτες), καθώς και άλλοι Έλληνες Πόντιοι των κοινοτήτων Άδυσσης, Κοροξένης, Κρώμνης, Βαρενού, Γιαγλίδερες, Σολοχαίνης. Έτσι ιδρύθηκε η ομώνυμη κωμόπολη (κοινότητα) του Ακ Νταγ Ματέν.
Το 1880 σταμάτησαν να λειτουργούν τα μεταλλεία και οι Έλληνες κάτοικοι της επαρχίας, που αριθμούσε τότε 30 ελληνικά χωριά, στράφηκαν ολοκληρωτικά στη γεωργία, το εμπόριο και τις τέχνες.
Διωγμοί Κρυπτοχριστιανών
Από το 1876, οι κάτοικοι της περιοχής υπέφεραν από επανηλειμμένες διώξεις των τουρκικών αρχών. Αυτές άρχισαν όταν οι Σταυριώτες Κρυπτοχριστιανοί, παίρνοντας θάρρος από την έκδοση του πρώτου τουρκικού Συντάγματος του 1876, παρακολούθησαν τη λειτουργία της Ανάστασης στον Ναό του Αγίου Χαραλάμπου. Πήραν τη μορφή συλλήψεων, φυλακίσεων και εξοριών των Σταυριωτών προκρίτων της επαρχίας, παρά τις έντονες πιέσεις του Ρώσου πρέσβη οι οποίες μόνο μικρή ύφεση επέφεραν στις διώξεις αυτές. Το 1905, όταν οι Σταυριώτες αρνήθηκαν να απογραφούν ως Μουσουλμάνοι, οι διώξεις και τα βασανιστήρια ξανάρχισαν με μεγαλύτερη ένταση, κορύφωση των οποίων ήταν η προσαγωγή του ιερέα Κύριλλου Καρατζά και μερικών προκρίτων των Σταυριωτών στην Άγκυρα, όπου πέθαναν στη φυλακή. Τελικά, το 1910, με την Επανάσταση των Νεοτούρκων, οι Σταυριώτες δικαιώθηκαν και σταμάτησαν οι διωγμοί. Γι' αυτό το θέμα είχε γραφτεί το 1919 γραφτεί μελέτη από τον επίσκοπο Σεβαστείας (μετέπειτα Γρεβενών) Γερβάσιο Σουμελίδη, με τίτλο Οι Σταυριώται
Α' Παγκόσμιος Πόλεμος - 1923
Με την έναρξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου το 1914 και την επακόλουθη επιστράτευση, ο ελληνικός ανδρικός πληθυσμός στελνόταν στα στρατιωτικά Τάγματα Εργασίας (Αμελέ Ταμπουρού), όπου ήταν αναγκασμένος να εργάζεται υπό απάνθρωπες συνθήκες. Οι οικογένειες αυτών που λιποτακτούσαν για να σώσουν τη ζωή τους βασανίζονταν από τις τουρκικές αρχές. Το 1915, οι διωγμοί των Ελλήνων εντάθηκαν με την πρόφαση ότι αποκρύπτουν Αρμένιους, οι οποίοι υφίσταντο γενοκτονία από τους Οθωμανούς.
Το 1919, κατά τον εμφύλιο πόλεμο μεταξύ κεμαλικών και αντι-κεμαλικών δυνάμεων, οι τελευταίοι κατέλαβαν την περιοχή. Ο στρατός που έστειλε εναντίον τους ο Κεμάλ Ατατούρκ στράφηκε εναντίον κυρίως των Ελλήνων κατοίκων, με αρπαγές περιουσιών, εξορίες, βιασμούς, βασανιστήρια και σφαγές έως το 1922, οπότε οι Έλληνες άρχισαν να εγκαταλείπουν την επαρχία. Οι τελευταίοι από αυτούς μεταφέρθηκαν στην Ελλάδα, με την ανταλλαγή πληθυσμών του 1923.
Οικονομία
Όσο υπήρχε μετάλλευμα, και επειδή τα ορυχεία ήταν κρατικά, η οθωμανική κυβέρνηση υποχρέωνε κάθε οικογένεια να δίνει τουλάχιστον έναν τσαλκιτζή (μεταλλωρύχο, από την τουρκική λέξη τσακίλ = χαλίκι). Όταν εξαντλήθηκαν τα μεταλλεία, οι κάτοικοι στράφηκαν στη γεωργία και το εμπόριο. Προόδευσαν μάλιστα τόσο πολύ που έλεγχαν ολόκληρο το εμπόριο της επαρχίας, η οποία περιελάμβανε 180 αρμενικά και τουρκικά χωριά. Επίσης, εκτός του ότι αγόρασαν κτήματα, δημιούργησαν και νέα μέσα στα δάση και ασχολήθηκαν  με  την κτηνοτροφία. Επίσης έγιναν οικοδόμοι, κτίστες, εργολάβοι, μαρμαρογλύπτες κ.α. Ως κατασκευαστές σπιτιών, τζαμιών, ναών, σχολείων, γεφυριών, έφταναν μέχρι τη Σμύρνη, Άγκυρα, Σεβάστεια, Μερσίνα.
Οικισμοί
Πέρα από την ομώνυμη κωμόπολη και τα 180 περίπου τουρκικά και αρμενικά χωριά, στην περιοχή του Ακ Νταγ Ματέν υπήρχαν 30 και κατ' άλλους 30-34 ελληνικά χωριά. Το μεγαλύτερο χωριό ήταν το Καράπιρ, με 350 οικογένειες / 1.500 κατοίκους. Άλλα χωριά ήταν το Άκταξ, το Απτουραχμανλή, το Άταλαν (όπου καλλιεργούσαν και το κεντίρ, δηλαδή την ινδική κάνναβη, από την οποία κατασκεύαζαν σχοινιά, σακκιά κ.α.), το Γαρέτζιορεν, το Γετή-Σεϊλή, το Γκιουλού-Πουνάρ (Βρύση  των ρόδων), το Γούρντινι, το Εβτζή, το Ελμαλίκιολι, το Καριπλέρ, η Κατήκουσλα, η Κέϊσερη, το Κιουλίκ, η Κούσκαγια, το Μπας-Τσακάτ, το Μπαχτσετσίκ, η Όλουτσα, το Πελ-Ορέν, το (M)Ποζ-Χογιούκ ή Πόσικ (σημ. Bozhüyük), το Σαχνά-Δερέ, το Σεκη-Γασή, το Τοχούζ, το Τσιχριτσί, το Τέττερσι, το Τουργούτ, το Τεκκέ-Κουνεγί, το Τσάχαλη, το Χαλχατζή, το Χοπούτς.