cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Σύνταγμα της Ελλάδας
Ιστορικό
Το σύνταγμα αυτό ήταν ένα από τα πρώτα στον κόσμο που καθιέρωσε την καθολική ψηφοφορία (των ανδρών) ανεξαρτήτως οικονομικού εισοδήματος. Μόνον οι πλήρως οικονομικά εξαρτημένοι άνδρες (τσιράκια ή οικόσιτοι) δεν είχαν δικαίωμα ψήφου. Αυτό βρισκόταν σε αντίθεση με τα άλλα δυτικά συντάγματα της εποχής όπου μόνον οι γαιοκτήμονες αστοί είχαν δικαίωμα ψήφου. Για να εκτιμήσουμε αυτή τη διαφορά αρκεί να πούμε ότι ενώ στη Γαλλία ή στην Αγγλία την εποχή εκείνη είχε δικαίωμα ψήφου το 10% των ενήλικων ανδρών περίπου, στην Ελλάδα το ποσοστό αυτό ήταν περίπου 90%.
Το 1926 συντάχθηκε το «Σύνταγμα της τριακονταμελούς επιτροπής» το οποίο δεν ίσχυσε αφού συντάχθηκε νέο από αναθεωρητική βουλή. Εκείνη ψήφισε το «Σύνταγμα της Ελληνικής Δημοκρατίας» του 1927 με το οποίο το πολίτευμα μετατρεπόταν σε αβασίλευτη κοινοβουλευτική δημοκρατία. Το 1935 επανήρθε η μοναρχία με το σύνταγμα του 1864/1911 αλλά μετά τη δικτατορία της 4ης Αυγούστου 1936 έπαυσαν να ισχύουν ουσιώδεις διατάξεις του. Μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο το σύνταγμα αναθεωρήθηκε στο Σύνταγμα του 1952.
Η δικτατορία των Συνταγματαρχών παρουσίασε νέο Σύνταγμα το 1968 το οποίο επικυρώθηκε στο δημοψήφισμα του ίδιου έτους και ένα νεότερο το 1973 που επίσης επικυρώθηκε με δημοψήφισμα το 1973. Αυτό έπαυσε να έχει ισχύ με την πτώση της το 1974, οπότε μετά από το Δημοψήφισμα του 1974 που διεξάχθηκε την 8η Δεκεμβρίου 1974, το πολίτευμα της Ελλάδας μετατράπηκε ξανά σε αβασίλευτη δημοκρατία. Συντάχθηκε νέο σύνταγμα από την πέμπτη Αναθεωρητική Βουλή και τέθηκε σε ισχύ στις 11 Ιουνίου 1975. Ισχύει έως σήμερα όπως αναθεωρήθηκε το 1986, το 2001, το 2008 και το 2019.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πολιτική της Ελλάδας Ελλαδα
Βικιλεξικό
right|200px Το Βικιλεξικό (Wiktionary, από συμφυρμό των λέξεων wiki και dictionary = λεξικό) είναι πολύγλωσσο λεξικογραφικό διαδικτυακό εγχείρημα του ιδρύματος Wikimedia. Βασίζεται σε σύστημα wiki και το περιεχόμενό του μπορεί να χρησιμοποιηθεί ελεύθερα (υπό την GNU Free Documentation License).
Στόχος του λεξικού αυτού είναι η καταγραφή όλων των λέξεων σε όλες τις γλώσσες, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων τεχνητών (όπως λ.χ. η εσπεράντο), και έχει συνολικά 190 γλωσσικές υλοποιήσεις - εκδοχές. Το Βικιλεξικό κάθε γλώσσας επεξεργάζεται και μεταφράζει με το δικό του τρόπο και στη δική του γλώσσα τα λήμματα όλων των γλωσσών που διαθέτει. Στα Βικιλεξικά, εκτός από λέξεις, περιλαμβάνονται και εκφράσεις, όροι, γνωμικά και παροιμίας κ.λπ. Τα λήμματα περιέχουν ορισμούς, ετυμολογίες, προφορές, κλίσεις, ενδεχομένως εικόνες, καθώς και παραδείγματα χρήσης ή παραθέματα από γραπτά αλλά και το διαδίκτυο, καταγραφή συσχετιζόμενων ή συγγενικών λέξεων και όρων (όπως συνώνυμα και αντώνυμα), όπως και μεταφράσεις σε άλλες γλώσσες.
Ιστορία
Ο Ντάνιελ Άλστον ή Fonzy, είναι από τους κύριους θεμελιωτές του εγχειρήματος. Το σχέδιο ξεκίνησε στο https://web.archive.org/web/20021222032308/http://wiktionary.wikipedia.org/ την Πέμπτη 12 Δεκεμβρίου 2002, στις 6h40 UTC, μετά μετακόμισε στο http://www.wiktionary.org στις 26 Δεκεμβρίου 2002. Η ελληνόγλωσση (ελληνική) έκδοση δημιουργήθηκε την 1η Μαΐου 2004 στο http://el.wiktionary.org.
Ελληνόγλωσση έκδοση
Το 2006 το ελληνικό Βικιλεξικό (ελληνόγλωσση-ελληνική έκδοση), με λιγότερες από 300 σελίδες τότε, έφθασε το 2021, περίπου στις 800.000 (λήμματα, κατηγορίες, παραρτήματα). Σε πρώτη φάση, εισήχθηκαν οι περισσότερες λέξεις της νέας ελληνικής. Σιγά σιγά, χάρη σε όλο και περισσότερους χρήστες, προστέθηκαν πολλοί ορισμοί που έλλειπαν, εμπλουτίστηκε το περιεχόμενο των λημμάτων που υπήρχαν, ενώ παράλληλα γίνονταν νέες καταχωρίσεις ελληνικών λέξεων, καθώς και πάρα πολλών ξένων.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Λεξικα Κατηγορία:Ψηφιακά λεξικά Κατηγορία:Εκπαιδευτικές ιστοσελίδες
Εύη Δαέλη
Η Εύη Δαέλη (γενν. Αθήνα, 19 Ιουνίου 1995) είναι Ελληνίδα ηθοποιός. Έγινε ευρέως γνωστή για την συμμετοχή της στην τηλεοπτική σειρά Ευτυχισμένοι Μαζί.
Βιογραφικό
Γεννήθηκε στις 19 Ιουλίου 1995 στην Αθήνα από Ελληνοαυστραλή μητέρα και Έλληνα πατέρα. Σε ηλικία έξι ετών ξεκίνησε να δουλεύει ως παιδί μοντέλο, κάνοντας φωτογραφίσεις και διαφημιστικά, ενώ το 2007 ξεκίνησε την πορεία της ως ηθοποιός, συμμετέχοντας στην κινηματογραφική ταινία «Παρέες» (σκην. Σωτήρη Γκορίτσα) αλλά και στην κωμική σειρά του MEGA «Ευτυχισμένοι μαζί» (σκην. Ανδρέα Μορφονιού) υποδυόμενη την κόρη της Κατερίνας Λέχου και του Γιάννη Μπέζου. Η σειρά σημείωσε μεγάλη επιτυχία και ολοκληρώθηκε σε δύο σεζόν, τον Ιουνιο του 2009. Την σεζόν 2009-2010 πρωταγωνίστησε στην κωμική σειρά «Μ+Μ» (σκην. Ανδρέα Μορφονιού), πάλι στο MEGA, με τον ρόλο της Λούσυ, μια από τις κόρες του Φάνη Μουρατίδη. Ύστερα από μια αποχή τριών ετών, επέστρεψε ως ηθοποιός το 2013, μέσα από την κωμική σειρά του MEGA «Το σπίτι της Έμμας» (σκην. Ανδρέα Μορφονιού), η οποία κράτησε μία σεζόν και στην οποία συνεργάστηκε, μεταξύ άλλων, με τους Γιάννη Μπέζο, Κάτια Δανδουλάκη και Φαίδρα Δρούκα. Την σεζόν 2014-2015 συμμετείχε στην δραματική σειρά του STAR «Όρκος σιωπής» (σκην. Γιάννη Βασιλειάδη, Γιώργου Σιούγα), ενώ από το 2016 μέχρι το 2021 πρωταγωνίστησε στην κωμική σειρά του ALPHA «Έλα στη θέση μου» (σκην. Γιάννη Βασιλειάδη, Σπύρου Ρασιδάκη).
Έχει παρακολουθήσει μαθήματα μπαλέτου, ορθοφωνίας και κιθάρας.
Εκτός από ηθοποιός είναι και πτυχιούχος του Τμήματος Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος από το Τ.Ε.Ι. Στερεάς Ελλάδας.
Παραπομπές
Κατηγορία:Ελληνίδες ηθοποιοί Κατηγορία:Ελληνίδες ηθοποιοί τηλεόρασης
Το σπίτι της Έμμας
Το Σπίτι Της Έμμας είναι ο τίτλος μιας ελληνικής κωμικής τηλεοπτικής σειράς που προβλήθηκε από τους τηλεοπτικούς δείκτες του Mega Channel τη σεζόν 2013-2014. Το σενάριο της σειράς υπέγραψαν ο Βασίλης Ρίσβας με τη Δήμητρα Σακαλή, ενώ τη σκηνοθεσία ανέλαβε ο Ανδρέας Μορφονιός. Το τραγούδι τίτλων της σειράς λέγεται Μια Βόλτα και το ερμηνεύουν οι Onirama, σε μουσική του Θοδωρή Μαραντίνη και στίχους του Σταύρου Σταύρου.
Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου ανδρών 1935
Το Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου ανδρών 1935 διεξήχθη στην Αθήνα, στο Παναθηναϊκό Στάδιο από 28 ως 30 Ιουνίου 1935. Πρωταθλητής σύλλογος αναδείχθηκε ο Πειραϊκός Σύνδεσμος για δεύτερη φορά στην ιστορία του, μετά το μακρινό 1914 και κατέκτησε το έπαθλο του νικητή, το αγαλματίδιο "Θρίαμβος". Ίσχυσε το σύστημα βαθμολογίας 6-5-4-3-2-1 για τους έξι πρώτους νικητές κάθε αγωνίσματος. Στο πρωτάθλημα αυτό αναδείχθηκε για πρώτη φορά πανελληνιονίκης ο μετέπειτα γνωστός πολιτικός Γρηγόρης Λαμπράκης.
Το σπίτι της Έμμας
Υπόθεση
Ο Αρχοντής Παξινός, χωρισμένος εδώ και αρκετά χρόνια από την Ιουλία, ζει μαζί με τα δυο του παιδιά στην ίδια πολυκατοικία καθώς και με τη σκυλίτσα του, Έμμα. Από τη μία ο γιος του, Ιάσονας, που είναι παντρεμένος με δύο παιδιά και από την άλλη η κόρη του, Ζωή, που είναι ελεύθερη και είναι φιλόλογος. Η ερωτική ζωή του Αρχοντή μετά το διαζύγιο είναι άστατη, αφού συνάπτει σύντομες ερωτικές σχέσεις με νέες όμορφες γυναίκες μέχρι που κάποια στιγμή γνωρίζει την Ουκρανή, Άννια. Ο Αρχοντής αποφασίζει να σοβαρευτεί και να δημιουργήσει μια σοβαρή σχέση μαζί της, ενώ της προτείνει να ζήσουν μαζί στο σπίτι του. Αυτή η απόφαση του θα βρει αντίθετη όλη του την οικογένεια, όπως και την Ιουλία, που τον ζηλεύει. Όμως με τον καιρό, η Άννια δημιουργεί καλές σχέσεις με όλους -εκτός από την Ιουλία- που βάζει συνεχώς εμπόδια στο ζευγάρι.
Γαλαξιακές συντεταγμένες
thumb|Η θέση του [[Ήλιος|Ήλιου μέσα στον Γαλαξία, με τις τιμές των γαλαξιακών συντεταγμένων]] Οι γαλαξιακές συντεταγμένες αποτελούν ομώνυμο σύστημα συντεταγμένων που επινοήθηκε για προβλήματα θέσεως και δομής που αφορούν τον Γαλαξία, εξ ου και η ονομασία τους.
Για τον προσδιορισμό αυτών των συντεταγμένων οι αστρονόμοι εισήγαγαν την έννοια του γαλαξιακού ισημερινού, ενός κύκλου που περιβάλει την ουράνια σφαίρα και από της θέσης του Ηλίου διαιρεί στα δύο τη γαλαξιακή ζώνη, δημιουργώντας έτσι τους Βόρειο και Νότιο γαλαξιακούς Πόλους.
Οι γαλαξιακές συντεταγμένες είναι το "γαλαξιακό μήκος" (λγαλ) και το "γαλαξιακό πλάτος" (φγαλ), που ορίζονται ως ακολούθως:
Το σπίτι της Έμμας
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Τηλεοπτικές σειρές Mega Κατηγορία:Ελληνικές ρομαντικές-κωμικές τηλεοπτικές σειρές
Γαλαξιακές συντεταγμένες
Γαλαξιακό πλάτος
thumb|right|200px|Μέτρηση των λγαλ άνω, και φγαλ κάτω Το γαλαξιακό πλάτος, φγαλ είναι η γωνία η οποία μετριέται από το γαλαξιακό ισημερινό όπου και θεωρείται θετική προς τον Βόρειο γαλαξιακό Πόλο, που βρίσκεται στη διεύθυνση του Κόμη Βερενίκης.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Γαλαξίας Κατηγορία:Συστήματα συντεταγμένων Κατηγορία:Ουράνιο σύστημα συντεταγμένων
Πανελλήνιο πρωτάθλημα στίβου ανδρών 1935
Χρονικό
Στους αγώνες μετείχαν κυρίως αθλητές από τους συλλόγους του κέντρου και ελάχιστοι από τις επαρχιακές πόλεις. Δήλωσαν συμμετοχή 264 αθλητές από 20 σωματεία. Τα αγωνίσματα έγιναν τις απογευματινές ώρες στο Παναθηναϊκό Στάδιο από Παρασκευή 28 ως Κυριακή 30 Ιουνίου, εκτός από τη σφυροβολία που διεξήχθη την Πέμπτη 27/6/1935 στο γυμναστήριο του Πανελληνίου Γ.Σ. Στους αγώνες συμπεριλήφθηκαν τα σπάνια αγωνίσματα της λιθοβολίας, ελληνικής δισκοβολίας και σκυταλοδρομιών 4Χ200μ και βαλκανικής (800Χ400Χ200Χ100μ).
Το πρωτάθλημα μαραθωνίου δεν διεξήχθη αυτή τη χρονιά, διότι λίγες εβδομάδες νωρίτερα είχε διεξαχθεί ο Βαλκανικός μαραθώνιος στην κλασική διαδρομή με τη συμμετοχή ων καλυτέρων Ελλήνων δρομέων. Σε αυτόν ο Στέλιος Κυριακίδης τερμάτισε 2ος πίσω από τον Ρουμάνο Γκαλ με 3ώρ. 08΄. Δεύτερος Έλληνας και 5ος στη γενική κατάταξη ήταν ο Σάρρας και τρίτος Έλληνας ο Χρήστος Βαρτζάκης που τερμάτισε μετά την εξάδα.
Πηγές
Ανδρων Κατηγορία:Στίβος το 1935 Κατηγορία:Διοργανώσεις στίβου στην Αθήνα
Dead Space (βιντεοπαιχνίδι, 2008)
Το Dead Space βιντεοπαιχνίδι επιβίωσης τρόμου και επιστημονικής φαντασίας που αναπτύχθηκε από την EA Redwood Shores (νυν Visceral Games) για τα Microsoft Windows, το PlayStation 3, και το Xbox 360, και κυκλοφόρησε σε όλες τις κονσόλες τον Οκτώβριο του 2008. Στο παιχνίδι, ο παίκτης ελέγχει έναν μηχανικό με το όνομα Isaac Clarke, ο οποίος προσπαθεί να διαφύγει του διαστημοπλοίου USG Ishimura, εξαιτίας των Necromorphs, τερατωδών αναγεννημένων ανθρώπινων πτωμάτων.
Το παιχνίδι δέχθηκε διθυραμβικές κριτικές και πούλησε περισσότερα από 2 εκατομμύρια αντίγραφα. Ακολούθησαν δύο sequels, το Dead Space 2 και το Dead Space 3, τα οποία κυκλοφόρησαν στις 25 Φεβρουαρίου του 2011 και στις 5 Φεβρουαρίου του 2013, αντίστοιχα.
Μελίβοια Λάρισας
Η Μελιβοία είναι το μεγαλύτερο χωριό του Δήμου Αγιάς του Νομού Λάρισας, με πληθυσμό 805 μόνιμους κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2011.Τους καλοκαιρινούς μήνες ο πληθυσμός ξεπερνά τα 1000 άτομα. Το όνομά της είναι συνδεδεμένο με την ιστορία, αφού την αρχαιότερη αναφορά του οικισμού τη συναντούμε στα τέλη της βυζαντινής εποχής. Το παλιότερο όνομα του χωριού ήταν Αθανάτη, λόγω των πολλών κακουχιών που υπέστησαν οι κάτοικοι ανά τους αιώνες. Σε Μελίβοια μετονομάστηκε το 1920. Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες είναι οι βυζαντινές αλλά και οι νεότερες εκκλησίες: της Κοίμησης της Θεοτόκου (1800), της Αγ. Παρασκευής, του Προφ. Ηλία, της Αγ. Κυριακής και του Αγ. Θωμά. Το χωριό πανηγυρίζει στις 8 Μαίου ( Ιωάννου του Θεολόγου ), στις 6 Δεκεμβρίου (Αγιος Νικόλαος), στις 26 Ιουλίου (Αγία Παρασκευή) και του Αγίου Θωμά.
Dead Space (βιντεοπαιχνίδι, 2008)
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια Dead Space Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια του 2008 Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια βολών τρίτου προσώπου Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια με Havok Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια της Visceral Games Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια του PlayStation 3 Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια των Windows Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια του Xbox 360 Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια με 3D γραφικά Κατηγορία:Επαυξημένη πραγματικότητα στη μυθοπλασία
Μελίβοια Λάρισας
Κατηγορία:Χωριά του νομού Λάρισας Κατηγορία:Δήμος Αγιάς
Oldboy (ταινία, 2003)
Το Oldboy (κορεατικά: 올드보이, Oldeuboi) είναι νοτιοκορεατική neo-noir θρίλερ ταινία δράσης του 2003, σε σκηνοθεσία Παρκ Τσαν-γουκ. Η ταινία είναι βασισμένη στο ιαπωνικό manga Old Boy, το οποίο γράφτηκε από τον Marley Caribu και εικονογραφήθηκε από τον Νομπουάκι Μινεγκίσι. Η ταινία αποτελεί το δεύτερο μέρος της τριλογίας The Vengeance Trilogy, με τα άλλα δύο να είναι το Sympathy for Mr. Vengeance (2002) και Lady Vengeance (2005). Στην ταινία πρωταγωνιστούν οι Τσόι Μιν-σικ (ως Oh Dae-su), Γου Τζι-τάε (ως Lee Woo-jin) και Κανγκ Χίε-τζουνγκ (ως Mi-do). Το όνομα του πρωταγωνιστή εμπνεύστηκε από τον όνομα Οιδίπους, και τον ονόμασε έτσι για να έρχεται αυτό στον νου των θεατών, ενώ εμφανίζει κι άλλα στοιχεία αυτής της ελληνικής τραγωδίας.
Η πλοκή της ταινίας επικεντρώνεται στην ιστορία του Oh Dae-su, ο οποίος είναι φυλακισμένος σε ένα κελί, το οποίο μοιάζει με δωμάτιο ξενοδοχείου. Εκεί βρισκόταν επί 15 έτη, χωρίς να ξέρει την ταυτότητα των απαγωγέων του, μα ούτε και τα κίνητρα τους. Όταν πια καταφέρνει να ελευθερωθεί, ο πρωταγωνιστής βρίσκει τον εαυτό του εγκλωβισμένο σε ένα δίκτυο ο σκευωριών και βίας. Στο ταξίδι του για εκδίκηση, εμπλέκεται ρομαντικά και ερωτεύεται τη νεαρή σούσι σεφ Mi-do. Η ταινία γυρίστηκε σε Νότια Κορέα, εκτός από την τελευταία σκηνή, με το χιονισμένο τοπίο, η οποία γυρίστηκε στη Νέα Ζηλανδία. Η ταινία κυκλοφόρησε στη Νότια Κορέα, στις 21 Σεπτεμβρίου του 2003. Ενώ, έμελλε να είναι και η πιο επιτυχημένη εισπρακτικά στη Νότια Κορέα, εκείνη τη χρονιά.
Στο Φεστιβάλ των Καννών, του 2004, η ταινία κέρδισε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής, της οποίας ηγείτο ο Αμερικανός σκηνοθέτης Κουέντιν Ταραντίνο. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, γενικότερα, η ταινία επαινέθηκε από τους κριτικούς, με τον Ρότζερ Ίμπερτ να λέει χαρακτηριστικά: «δυναμική ταινία όχι εξαιτίας όσων δείχνει, αλλά λόγω του βάθους της ανθρώπινης καρδιάς». Η ταινία επαινέθηκε επίσης κι από τις σκηνές δράσης της, οι οποίες γυρίστηκαν σε ένα γύρισμα. Η ταινία έλαβε πολυάριθμες βραβεύσεις και υποψηφιότητες, μεταξύ αυτών η υποψηφιότητα της για Χρυσό Φοίνικα. Πλέον θεωρείται μία από τις σπουδαιότερες neo-noir ταινίες όλων των εποχών και μία από τις καλύτερες ταινίες της δεκαετίας του 2000. Το 2013, ο Σπάικ Λι, σκηνοθέτησε remake με τον ίδιο τίτλο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ταινίες του 2003 Κατηγορία:Ταινίες με κορεατική γλώσσα Κατηγορία:Νοτιοκορεατικές ταινίες Κατηγορία:Νεο-νουάρ ταινίες Κατηγορία:Νοτιοκορεατικές θρίλερ ταινίες δράσης Κατηγορία:Νοτιοκορεατικές ταινίες μυστηρίου Κατηγορία:Ταινίες με απαγωγή Κατηγορία:Ταινίες που αφορούν την εκδίκηση Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στη Νέα Ζηλανδία Κατηγορία:Ταινίες σε σκηνοθεσία Παρκ Τσαν-γουκ Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στη Σεούλ Κατηγορία:Ταινίες με θέμα την αυτοκτονία
Ευρύβατος ο Λουσιεύς
Ο Ευρύβατος ο Λουσιεύς (8ος αιώνας π.Χ.), ήταν αρχαίος Έλληνας ολυμπιονίκης ο οποίος στέφθηκε νικητής στο αγώνισμα της πάλης κατά τους 18ους ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας (708 π.Χ.). Σε αυτούς τους Ολυμπιακούς εισήχθηκε η πάλη (αλλά και το πένταθλο) ως ολυμπιακό άθλημα και ο Ευρύβατος ήταν ο πρώτος ολυμπιονίκης στο άθλημα αυτό.
Ο σοφιστής του 3ου αιώνα μ.Χ. Φλάβιος Φιλόστρατος τον αναφέρει ως Λουσιέα (Λουσιεύς) σε αντιδιαστολή με τον Λάμπι τον οποίο αναφέρει αμέσως μετά και προσδιορίζει ως Λακεδαιμόνιο, ενώ προσδιορίζει πως ο Ευρύβατος αναφέρεται και ως Σπαρτιάτης. Πιθανώς η διαφοροποίηση αυτή να οφείλεται στην αρχαία πόλη Λουσοί της Αρκαδικής Αζανίας ή στον ποταμό Λούσιο ο οποίος περνούσε από την Αρκαδία, και έτσι φαίνεται να προτείνεται πως ο Ευρύβατος καταγόταν από την περιοχή της Αρκαδίας κοντά στον ποταμό, άποψη που φέρεται να θεωρεί πολύ πιθανή και ο ιστορικός του 20ού αιώνα Λουίτζι Μορέτι παρότι έχει καταγεγραμμένο και ο ίδιος τον Ευρύβατο ως Σπαρτιάτη.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες Ολυμπιονίκες Κατηγορία:Αρχαίοι Σπαρτιάτες ολυμπιονίκες Κατηγορία:Αρχαίοι ολυμπιονίκες της πάλης‎ Κατηγορία:Αρχαίοι ολυμπιονίκες (8ος αιώνας π.Χ.)
Χαλύβδινο Σύμφωνο
thumb|170px|right|Τσιάνο, Χίτλερ, Μουσολίνι Το λεγόμενο Χαλύβδινο Σύμφωνο (γερμανικά: Stahlpakt, Ιταλικά: Patto d'Acciaio) και κατά το επισημότερο «Γερμανο-Ιταλικό Σύμφωνο Φιλίας και Συμμαχίας» ήταν ένα διμερές σύμφωνο που συνομολογήθηκε στο Βερολίνο, μεταξύ της Εθνικοσοσιαλιστικής Γερμανίας και της Φασιστικής Ιταλίας στις 22 Μαΐου του 1939. thumb|150px|right|Ο Γιοάχιμ φον Ρίμπεντροπ
Γενικά
Το Σύμφωνο αυτό υπέγραψαν οι τότε υπουργοί εξωτερικών των παραπάνω χωρών φον Ρίμπεντροπ και Τσιάνο, πληρεξούσιοι του Χίτλερ και Μουσολίνι αντίστοιχα, παρουσία του Χίτλερ. Το Σύμφωνο περιελάμβανε στην αρχή μία κοινή δήλωση περί φιλίας, συμμαχίας και στρατιωτικής και οικονομικής συνεργασίας με διάρκεια ισχύος μιας δεκαετίας (μέχρι το 1949).
Βασική πολιτική φιλοσοφία αυτού ήταν μέσα από τις πολιτικές επιδιώξεις των χωρών αυτών η «εγγύηση των βάσεων της ευρωπαϊκής παιδείας». Στην πραγματικότητα όμως ήταν μια γενική προετοιμασία αλληλοϋποστήριξης σε επικείμενο πόλεμο με σύσφιξη των σχέσεων σε κοινή πολεμική δράση. Της δήλωσης αυτής ακολουθούσαν τα επιλεγόμενα εκ του αριθμού τους «επτά άρθρα του Χαλύβδινου Συμφώνου»
Τα επτά άρθρα
Τα επτά άρθρα του Χαλύβδινου Συμφώνου όπως αυτά δόθηκαν στη δημοσιότητα προέβλεπαν τα ακόλουθα σε γενικές γραμμές:
Σημειώσεις
Η δε Ιταλία του Μουσολίνι που από το 1935 μαχόταν στην Αιθιοπία, τον επόμενο χρόνο την είχε καταλάβει, ενώ τον Απρίλιο του 1939, ένα μήνα πριν της συνομολόγησης του συμφώνου, είχε καταλάβει την Αλβανία. Παράλληλα και οι δύο χώρες από το 1936 μέχρι και το 1939 είχαν επέμβει απροκάλυπτα στον εμφύλιο πόλεμο της Ισπανίας προς ενίσχυση του Φράνκο, ο οποίος ενάμιση μήνα πριν, στις 7 Απριλίου, του 1939 προσχώρησε στο Σύμφωνο Αντικομιντέρν.
Παρατηρήσεις
Μελετώντας όμως τις εξελίξεις που ακολούθησαν μετά τη συνομολόγηση του συμφώνου αυτού και της συμβολής του σ΄ αυτές, με την άνεση βέβαια που μας παρέχει σήμερα η ιστορία, διαπιστώνονται τα ακόλουθα.
Η Ιταλία του Μουσολίνι εισήλθε στον πόλεμο οκτώ μήνες μετά, στις 10 Ιουνίου του 1940 εισβάλλοντας στη Γαλλία πιστεύοντας σε μια μεγαλειώδη νίκη. Πολύ γρήγορα όμως άρχισαν οι στρατιωτικές αποτυχίες όπως σημειώθηκαν ιδιαίτερα στα μέτωπα της Λιβύης και της Ελλάδας που ανέτρεψαν όλες τις προσδοκίες. Δεν είναι υπερβολή να σημειωθεί ότι με την υπογραφή του Χαλύβδινου Συμφώνου η μεγάλη άνοδος του Χίτλερ ταυτίστηκε με την πτώση του φασισμού του Μουσολίνι. Βέβαια το γεγονός αυτό δεν μπορούσε να γίνει τότε αντιληπτό από τις λαϊκές μάζες και των δύο χωρών όπου τα καθεστώτα τους εμφανίζονταν «ενωμένα – δυνατά».
Ειδικότερα ο Ελληνοϊταλικός πόλεμος του 1940 η εξέλιξη του οποίου επέφερε με την εμπλοκή γερμανικών δυνάμεων σ΄ αυτόν τεράστια ζημία στο χρονοδιάγραμμα της στρατηγικής του Χίτλερ, εξαπολύοντας επίθεση κατά της Σοβιετικής Ένωσης με μεγάλη καθυστέρηση υπήρξε καταστροφική. Η αποτυχία των γερμανικών δυνάμεων μόλις μπροστά στη Μόσχα, που συνέπεσε με την είσοδο των ΗΠΑ στον πόλεμο, απογοήτευσε την ιταλική κοινή γνώμη και ταπείνωσε τους επικεφαλής των στρατιωτικών δυνάμεων. Καταφανής ήταν και η αντίδραση του Βασιλέως Βίκτορα Εμμανουήλ της Ιταλίας, των πολιτικών αλλά και του Φασιστικού Συμβουλίου όταν στις 24 Ιουλίου του 1943 εξηγέρθη κατά του Μουσολίνι, για να ακολουθήσει δύο μήνες μετά, (9 Σεπτεμβρίου 1943), η άνευ όρων συνθηκολόγηση της Ιταλίας.
Πηγές
Χ Κατηγορία:Συνθήκες της Ιταλίας Κατηγορία:Ιστορία της Ιταλίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο Κατηγορία:Ιστορία της Ρουμανίας Κατηγορία:Δυνάμεις του Άξονα
Μπαλαγέ
Το Μπαλαγέ (στα καταλανικά, Balaguer) είναι μια πόλη της Καταλονίας, πρωτεύουσα της κομητείας της Νογέρα και δεύτερο μεγαλύτερο αστικό κέντρο της επαρχίας της Λιέιδα. Ιστορικά αποτέλεσε πρωτεύουσα της μεσαιωνικής Κομητείας του Ουρζέλ ενώ βρέχεται από τον ποταμό Σέγρε.
Μεσαιωνική ιστορία
Είναι πιθανόν να υπήρχε στην πόλη ιβηρικός ή ρωμαϊκός οικισμός. Ωστόσο η πρώτη γραπτή αναφορά της πόλης είναι του 868, όπου αναφέρεται ως Balagium, τοποθεσία όπου ξεκουράστηκαν κάποιοι μοναχοί στον δρόμο τους από την Σαραγόσα προς τη Μπέργα. Ως οικισμός, μάλλον αναπτύχθηκε γύρω από ένα φρούριο που προστάτευε μια γέφυρα στον ποταμό Σέγρε.
Σύμφωνα με τον Abū Ahmad Ibn, το Μπαλαγέ απέκτησε δύναμη κατά την περίοδο των Μπανού Κάσι, όταν ο κύριος της Λιέιδα, και υπεύθυνος για το χτίσιμο του κάστρου της το 862, Λιοπ Ιμπν Αχμάντ, έκτισε και το φρούριο του Μπαλαγέ το 877.
Η πόλη αντιστάθηκε στις προσπάθειες του Αρνάου Μιρ δε Τοστ να την καταλάβει, έπεσε για ένα χρόνο στα χέρια του Γκεράου δε Καβρέρα, ευγενούς υπό τις διαταγές του Ερμενγκόλ Ε’ του Ουρζέλ, το 1100, για να περάσει οριστικά στην κατοχή της Κομητείας του Ουρζέλ το 1105 μετά την επίθεση του Ραϋμόνδου Βερεγγάριου Γ’ της Βαρκελώνης και του Πέδρο Ανσούρεθ, αντικόμη του Ερμενγκόλ Στ’. Μετά την κατάκτηση οι κόμητες του Ουρζέλ μετέφεραν την κατοικία τους στο κάστρο της πόλης, γνωστό ως Castell Formós («όμορφο κάστρο»). Εκκλησιαστικά, τα εδάφη και η πόλη του Μπαλαγέ τέθηκαν κάτω από την Επισκοπή του Ουρζέλ.
Στη συνέχεια η πόλη συμμετείχε στην εξέγερση των ευγενών και του κόμη του Ουρζέλ, Ερμενγκόλ Ι’, εναντίον του Ιακώβου Α’, έζησε την απορρόφηση της κομητείας του Ουρζέλ από τον Φερδινάνδο της Αντεκέρα ενώ εκεί έστησε την βάση επιχειρήσεών του ο Ιωάννης Β’ κατά τον Καταλανικό Εμφύλιο.
Σημεία ενδιαφέροντος
Η πόλη κυριαρχείται από την παρουσία ενός λόφου που ορθώνεται μπροστά στον ποταμό Σέγρε. Στην κορυφή του λόφου βρίσκονται τα κύρια μνημεία της πόλης, η εκκλησία γοτθικού ρυθμού της Αγίας Μαρίας, τα απομεινάρια του κάστρου της πόλης και τα μεσαιωνικά της τείχη. Μεταξύ του λόφου και του ποταμού απλώνεται το κύριο σώμα της πόλης, όπου εντοπίζεται η πλατεία του Μερκαδάλ και το Μουσείο του Χρυσού, αφιερωμένο στην εκμετάλλευση του χρυσού των νερών του ποταμού.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πόλεις της Καταλονίας
Έλβις Πρίσλεϊ
Ο Έλβις Άαρον Πρίσλεϊ (Elvis Aaron Presley (ορθή προφορά: Έλβις Άαρον Πρέσλι, 8 Ιανουαρίου 1935 – 16 Αυγούστου 1977), ευρύτερα γνωστός και απλά ως Έλβις, ήταν Αμερικανός τραγουδιστής, μουσικός και ηθοποιός. Γνωστός ως «ο Βασιλιάς του Ροκ εντ Ρολ» ή απλώς «ο Βασιλιάς», θεωρείται ως ένας από τους μεγαλύτερους καλλιτέχνες στην ιστορία του θεάματος.
Η μουσική του καριέρα ξεκίνησε το 1954, ηχογραφώντας στην εταιρεία Sun Studios με τον παραγωγό Σαμ Φίλιπς, ο οποίος ήθελε να φέρει τον ήχο της αφροαμερικάνικης μουσικής σε ένα ευρύτερο κοινό. Ο Πρίσλεϊ στην ρυθμική ακουστική κιθάρα συνοδευόμενος από τον βασικό κιθαρίστα Σκότι Μουρ και τον μπασίστα Μπιλ Μπλακ, ήταν πρωτοπόρος του rockabilly: ενός συνδυασμού μουσικής κάντρι και rhythm and blues. Το 1955 ο ντράμερ Ντ.Τζ. Φοντάνα εντάχθηκε για να ολοκληρωθεί το κλασικό κουαρτέτο του Πρίσλεϊ και υπέγραψε συμβόλαιο με την RCA Records σε μια συμφωνία που κανόνισε ο "συνταγματάρχης" Τομ Πάρκερ, ο οποίος ήταν μάνατζερ του για περισσότερες από δύο δεκαετίες. Το πρώτο του single με την RCA, "Heartbreak Hotel", κυκλοφόρησε τον Ιανουάριο του 1956 και έγινε νούμερο ένα επιτυχία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Με μία σειρά επιτυχημένων τηλεοπτικών εμφανίσεων και δίσκων, έγινε πρωτοπόρος το νέου δημοφιλούς ήχου του ροκ εντ ρολ. Οι δυναμικές ερμηνείες τραγουδιών και το προκλητικό του στυλ, συνδυασμένα με ένα μοναδικό και ισχυρό μείγμα επιρροών τον έκαναν πάρα πολύ δημοφιλή και αμφιλεγόμενο.
114 π.Χ.
Γεννήσεις
Αμύντας ΣΤ΄
Θάνατοι
Χάμος, αρχηγός των Σκορδίσκων (( πέθανε από φυσικά αίτια )) Κατηγορία:Έτη
Έλβις Πρίσλεϊ
Ο Πρίσλεϊ είναι ο πιο επιτυχημένος εμπορικά καλλιτέχνης στην ιστορία της ηχογραφημένης μουσικής με εκτιμώμενο αριθμό πωλήσεων 500 εκατομμυρίων δίσκων. Κέρδισε τρία βραβεία Γκράμι και απέσπασε το Βραβείο Γκράμι για Συνολική Προσφορά σε ηλικία 36 ετών. Το 2018, τιμήθηκε μετά θάνατον με το Προεδρικό Μετάλλιο της Ελευθερίας.
Πρώιμα χρόνια
Ο Έλβις γεννήθηκε στις 8 Ιανουαρίου του 1935 στο Τουπέλο του Μισισίπι, σε ένα σπίτι με δύο δωμάτια, από τους Βέρνον Έλβις Πρίσλεϊ (1916-1979) και Γκλάντις Λαβ Σμιθ (1912-1958). Ο δίδυμος αδερφός του, Τζέσι Γκάρον Πρίσλεϊ, πέθανε κατά τη γέννα. Ο Έλβις, στη μνήμη του πρόωρα χαμένου αδελφού του, χρησιμοποιούσε ως μεσαίο όνομα το "Άρον", που προέρχεται από το "Γκάρον".
Το 1941, ο Έλβις ξεκίνησε να πηγαίνει στο σχολείο το 1941. Οι συμμαθητές του τον πείραζαν συνεχώς καθώς έδειχνε ξένος σε σχέση με αυτούς. Σύμφωνα με τους καθηγητές του, ήταν καλό παιδί και μέτριος μαθητής. Το 1945 ο Έλβις αποκτά την πρώτη του κιθάρα η οποία ήταν μεταχειρισμένη. Το 1946, ο Πρίσλεϊ αλλάζει σχολείο, αλλά το 1948 η οικογένεια μετακομίζει στο Μέμφις του Τενεσί, όπου και πάλι έμειναν σε φτωχικές γειτονιές. Ο νεαρός Έλβις πήγαινε στις Συνάξεις του Θεού και εκεί επηρεάζεται ιδιαίτερα από τη μπλουζ μουσική αλλά και από την γκόσπελ. Μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του το 1953, ο Πρίσλεϊ έκανε διάφορες δουλειές όπως οδηγός φορτηγού, ενώ δούλεψε και σε συνεργείο.
Καριέρα
Στις 18 Ιουλίου 1953, ο Πρίσλεϊ πλήρωσε 3,25 δολάρια για να ηχογραφήσει έναν δίσκο στη Sun Studios με τα τραγούδια My Happiness και That's When Your Heartaches Begin. Ο Πρίσλεϊ έδωσε αυτόν τον δίσκο στη μητέρα του ως δώρο για τα γενέθλιά της. Επέστρεψε στη Sun Studios στις 4 Ιανουαρίου 1954 και πλήρωσε 8,25 δολάρια για να ηχογραφήσει έναν δεύτερο δίσκο με τα τραγούδια I'll Never Stand in Your Way και It Wouldn't Be the Same Without You. Ο ιδρυτής του μικρού στούντιο ηχογραφήσεων, Σαμ Φίλιπς, είχε ήδη ηχογραφήσει καλλιτέχνες όπως οι Howlin' Wolf, Τζέιμς Κότον, B. B. King και Λιτλ Μίλτον. Ο Πρίσλεϊ εμφανίστηκε την κατάλληλη χρονική στιγμή, ο Σαμ Φιλιπς και η συνεργάτης του, Μάριον Κέιστερ, τον καλούν στο στούντιο για ένα δοκιμαστικό. μικρογραφία|Ο Πρίσλεϊ υπογράφει αυτόγραφα στη [[Μινεάπολη το 1956]] Ο Έλβις έπαιξε με τους Σκοτ Μουρ και Μπιλ Μπλακ (μετέπειτα, The Jordanaires) αλλά αρχικά το δοκιμαστικό κρίθηκε αποτυχημένο. Κατά τη διάρκεια μιας πρόβας όμως πάνω στο τραγούδι That's All Right, ο Φίλιπς έκρινε το αποτέλεσμα ικανοποιητικό και στις 19 Ιουλίου 1954 το έδωσε στην κυκλοφορία. Ο δίσκος έγινε επιτυχία και η φήμη του Πρίσλεϊ άρχισε να εξαπλώνεται, παρά τις όποιες διαμαρτυρίες υπήρξαν γύρω από τη μουσική του. Το δεύτερο σινγκλ του με τα Good Rockin' Tonight και I Don't Care if the Sun Don't Shine κυκλοφόρησε στις 25 Σεπτεμβρίου 1954. Η καριέρα του αρχίζει να παίρνει εθνικές διαστάσεις, όταν στις 28 Ιανουαρίου 1956 μαζί με τους Μουρ, Μπλακ και Ντι Τζέι Φοντάνα έκαναν την πρώτη τους τηλεοπτική εμφάνιση στην εκπομπή Stage Show, σε μια σειρά οκτώ εμφανίσεων.
Ο Πρίσλεϊ και ο Τομ Πάρκερ
Ιστορική στιγμή για την καριέρα και την πορεία του Έλβις στάθηκε η γνωριμία του με τον Τομ Πάρκερ (γνωστό και ως "συνταγματάρχη" - "Colonel"). Ο Πάρκερ μετέφερε τον Πρίσλεϊ από την Sun Studios στην RCA Records στις 25 Νοεμβρίου 1955, εξαγοράζοντας το συμβόλαιό του με τη Sun για 35.000 δολάρια. Το πρώτο σινγκλ του Έλβις για την RCA με τίτλο Heartbreak Hotel πούλησε πολύ γρήγορα ένα εκατομμύριο αντίτυπα.
Ο Πάρκερ ήταν ένας από τους καλύτερους στη δουλειά του και έκανε τα πάντα για να προωθήσει ακόμη περισσότερο τον Πρίσλεϊ, κλείνοντας μια σειρά από τηλεοπτικές εμφανίσεις. Ακόμη, έκλεισε στον Έλβις επταετές συμβόλαιο με κινηματογραφικό στούντιο, κάτι που οδήγησε στην παραμέληση της μουσικής καριέρας του, για συμμετοχή σε ταινίες. Αυτές συνήθως ήταν μιούζικαλ και σημάδεψαν τη μεταμόρφωση του Πρίσλεϊ από έναν επαναστάτη ρόκερ σε διασκεδαστή για όλη την οικογένεια. Ο Πρίσλεϊ ξεκίνησε την κινηματογραφική του καριέρα με την ταινία Αγάπα με τρυφερά ενώ κάποιες από τις καλύτερες ταινίες στις οποίες πρωταγωνίστησε θεωρούνται τα Ο τραγουδιστής του Αλκατράζ (Jailhouse Rock) και Ο βασιλιάς του ροκ (King Creole). μικρογραφία|Ο Πρίσλεϊ με την τότε σύζυγό του, [[Πρισίλα Πρίσλεϋ|Πρισίλα, και την κόρη τους, Λίζα Μαρί, το 1968]] Η επιτυχία του Πρίσλεϊ οδήγησε τον ίδιο και τον Πάρκερ να μοιράζονται τα κέρδη ισόποσα.
Στρατιωτική Θητεία
μικρογραφία|Ο Πρίσλεϊ με τον πρόεδρο των ΗΠΑ [[Ρίτσαρντ Νίξον στον Λευκό Οίκο το 1970]] Στις 20 Δεκεμβρίου 1957 ο Πρίσλεϊ λαμβάνει το φύλλο πορείας του για την υποχρεωτική θητεία του στον αμερικανικό στρατό. Στις 24 Μαρτίου του 1958 παρουσιάστηκε κανονικά στη μονάδα του στο Φρίντμπεργκ της Γερμανίας. Κατά την παραμονή του στα γερμανικά εδάφη γνώρισε την 14χρονη Πρισίλα Μπολιέ, την κοπέλα που αργότερα θα παντρευόταν. Ο Έλβις Πρίσλεϊ επέστρεψε στις Η.Π.Α. για να αποστρατευθεί αναχωρών από τη Φραγκφούρτη. Προσγειώθηκε στις 2 Μαρτίου του 1960 στο Νιου Τζέρσεϊ και μερικές μέρες αργότερα του απονεμήθηκε τιμητικά ο βαθμός του λοχία. Ο μάνατζέρ του δήλωσε ότι υπολόγιζε ότι ο τραγουδιστής θα εισέπραττε 850.000 δολάρια εκείνο το έτος για εμφανίσεις του στον κινηματογράφο και την τηλεόραση.
1968: Η επιστροφή
Το άστρο του Πρίσλεϊ είχε αρχίσει να τρεμοσβήνει την εποχή που ο ίδιος αφιερωνόταν εξ ολοκλήρου στην κινηματογραφική του καριέρα και η βρετανική "επιδρομή" στις Η.Π.Α. ήταν πλέον γεγονός, με τους Beatles να ηγούνται αυτής. Έως και τα τέλη της δεκαετίας του 1960, ο Πρίσλεϊ συμμετείχε σε μια σειρά ταινιών οι οποίες, αν και κερδοφόρες, δεν είχαν κάτι ιδιαίτερο να επιδείξουν όσον αφορά τη μουσική τους. Ο ίδιος ήταν ιδιαίτερα απογοητευμένος από την πορεία που είχε πάρει η καριέρα του. Αυτό οδήγησε σε ένα μαγνητοσκοπημένο κονσέρτο που αργότερα ονομάστηκε "'68 Comeback Special", μεταδόθηκε από το NBC στις 3 Δεκεμβρίου 1968 και αργότερα κυκλοφόρησε σε άλμπουμ από την RCA. Ο Πρίσλεϊ είχε να δώσει ζωντανή παράσταση από το 1961 στο Περλ Χάρμπορ.
Αν και δεν είχε τον τεράστιο προϋπολογισμό των κινηματογραφικών του ταινιών, ο Πρίσλεϊ κατάφερε να βγάλει μέσα από αυτό μια παράσταση συναισθηματικού μεγαλείου, με ερμηνείες που τον έφερναν και πάλι πίσω στις ρίζες του ροκ εν ρολ. Απέφυγε να κάνει ένα απλό χριστουγεννιάτικο σόου, όπως αρχικά αποσκοπούσε ο Τομ Πάρκερ. Η επιστροφή του το 1968 ακολουθήθηκε από ζωντανές συναυλίες το 1969, αρχικά στο Λας Βέγκας και έπειτα σε ολόκληρη την έκταση των ΗΠΑ, με αριθμό-ρεκόρ θεατών στις περισσότερες από αυτές. Παρ' όλη την επιτυχία αυτών, ήταν η αρχή μιας νέας εποχής για τον Έλβις, κατά την οποία απομακρύνθηκε από τα "ρεύματα" που εκείνη την εποχή είχαν παγιωθεί από τους Beatles και Rolling Stones. Πολλοί ήταν αυτοί που άσκησαν κριτική σε αυτήν την απομάκρυνση από τις ρίζες του.
Τα τελευταία χρόνια
Μετά από εφτά χρόνια μακριά από τα τσαρτς, το τραγούδι του Πρίσλεϊ "Suspicious Minds" έφτασε στο νούμερο 1 του αμερικανικού Billboard στις 1 Νοεμβρίου 1969. Από το 1969 έως το 1971 θα κυριαρχήσει στις πωλήσεις δίσκων σε πολλές χώρες, με 20 συνεχόμενες επιτυχίες. Μετά από μια δεκαετία κινηματογραφικών ταινιών, η δεκαετία του 1970 σηματοδότησε την επιστροφή του καλλιτέχνη σε μια καθαρά μουσική καριέρα. Η αρχή έγινε με το σινγκλ "Kentucky Rain" το οποίο μόνο στις ΗΠΑ πούλησε πάνω από 500.000 αντίτυπα. Ακολούθησε μια σειρά επιτυχημένων δίσκων και παραστάσεων, όπως τα "Elvis Country", "Love Letters", "That’s The Way It Is" κ.ά. Το 1973, η χρονιά ξεκίνησε με δύο παραστάσεις στη Χαβάη, μια από τις οποίες μεταδόθηκε ζωντανά σε όλο τον κόσμο μέσω δορυφόρου και την παρακολούθησαν πάνω από ένα δισεκατομμύριο τηλεθεατές. Κυκλοφόρησε και σε άλμπουμ με την ονομασία "Aloha from Hawaii via Satellite". μικρογραφία|Ο τάφος του Πρίσλεϊ στη Γκρέισλαντ Παρά τις επιτυχίες και ιδιαίτερα μετά το διαζύγιο του το 1973, ο Πρίσλεϊ άρχισε να γίνεται ιδιαίτερα απόμακρος και να παίρνει συνεχώς βάρος, ενώ μαχόταν και με την εξάρτησή του από τα συνταγογραφούμενα φάρμακα, τα οποία είχαν μεγάλο αντίκτυπο στην εμφάνισή του αλλά και στην απόδοσή του πάνω στη μουσική. Παρά τα όποια προβλήματα, ο Πρίσλεϊ συνέχισε τις συναυλίες και τα νέα άλμπουμ για τα επόμενα χρόνια. Το 1977 βρήκε τον Πρίσλεϊ να μάχεται με τον εαυτό του, καθώς είχε μετατραπεί σε μια καρικατούρα αυτού που ήταν πριν μερικά χρόνια. Πολλές συναυλίες δεν δόθηκαν καθόλου ενώ δεν ήταν λίγες αυτές στις οποίες το ηχητικό αποτέλεσμα ήταν κάτω του μετρίου. Αντιμέτωπος με την πολύ κακή του υγεία, έκανε την τελευταία του ζωντανή εμφάνιση στην Ιντιανάπολις, στις 26 Ιουνίου 1977.
Θάνατος και ταφή
Η χρόνια χρήση συνταγογραφουμένων φαρμάκων επιβάρυνε σοβαρά την υγεία του. Απεβίωσε το 1977 στο κτήμα του, την Γρέισλαντ, σε ηλικία 42 ετών.
Στις 16 Αυγούστου 1977 στο Μέμφις του Τενεσί, ο Πρίσλεϊ βρέθηκε από τη μνηστή του, Τζίντζερ Όλντεν, ξαπλωμένος στο πάτωμα στο σπίτι του στο κτήμα Γρέισλαντ. Μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Baptist Memorial όπου και στις 3:30 μ.μ. ανακοινώθηκε ο θάνατος του, σε ηλικία 42 ετών.
Σε μια συνέντευξη τύπου που δόθηκε αργότερα, οι γιατροί ανακοίνωσαν πως ο θάνατος επήλθε από καρδιακή αρρυθμία, η οποία προκλήθηκε από μεγάλη δόση ναρκωτικών.
Η κηδεία του Πρίσλεϊ ήταν εθνικό γεγονός, το οποίο παρακολούθησαν φίλοι, θαυμαστές του και δημοσιογράφοι. Η ταφή του αρχικά έγινε στο νεκροταφείο του Φόρεστ Χιλ στο Μέμφις, δίπλα από τη μητέρα του, αλλά για λόγους ασφαλείας οι σωροί μεταφέρθηκαν στη Γρέισλαντ. Μετά το θάνατο του άρχισαν να κυκλοφορούν διάφορες φημολογίες, από τον τρόπο με τον οποίο πέθανε μέχρι και το αν βρίσκεται ακόμη στη ζωή.
Φωνητικά
Ο Πρίσλεϊ ήταν βαρύτονος με φωνή με πολυποίκιλα ηχοχρώματα. Κάλυπτε 2,3 οκτάβες, με πιο ιδανική για τον Πρίσλεϊ τη μεσαία οκτάβα. Η φωνή του θύμιζε σε πολλά αυτή των τραγουδιστών rhythm and blues και γκόσπελ, τα μουσικά βήματα των οποίων άλλωστε ακολούθησε και ο ίδιος.
Μουσικές ρίζες
Ακόμη και στη δεκαετία του 1960, σε μια εποχή που ο ρατσισμός βρίσκονταν στο αποκορύφωμα του, ο Πρίσλεϊ πάντα έδειχνε την αγάπη του για την αφροαμερικανική μουσική και εξέφραζε αβίαστα το πόσα οφείλει σε καλλιτέχνες όπως οι B. B. King, Arthur Crudup, Τζάκι Γουίλσον, Ρόμπερτ Τζόνσον, Άιβορι Τζο Χάντερ και Φατς Ντόμινο.
Έως και τα μέσα του 20ού αιώνα, οι μαύροι καλλιτέχνες είχαν ελάχιστες πωλήσεις δίσκων, βγάζοντας μόνο τα προς το ζην. Άλλα από τη στιγμή που ο Έλβις αγόρασε τη μουσική του Ότις Μπλάκουελ και συνεργάστηκε με τον στιχουργό Κλοντ Ντιμίτριους, η μουσική βιομηχανία πέρασε σε μια νέα διάσταση.
Δεν ήταν λίγοι όμως αυτοί που κατηγόρησαν τον Πρίσλεϊ πως απλώς κλέβει την αφροαμερικανική μουσική. Σύμφωνα με τον καθηγητή Μάικλ Μπέρτλαντ του πανεπιστημίου του Τενεσί, ο Πρίσλεϊ δανείστηκε από τους μαύρους ακριβώς όσα δανείστηκε από τους λευκούς και πως όσοι υποστηρίζουν κάτι τέτοιο απλώς δεν γνωρίζουν τις πολλαπλές επιρροές που είχε. Ουσιαστικά, η εκκλησιαστική μουσική γκόσπελ ήταν μια από τις κύριες επιρροές για τη μετέπειτα πορεία του Πρίσλεϊ και το κύριο θεμέλιο όλης της μουσικής του παιδείας.
"Η μαφία του Μέμφις" και άλλοι φίλοι
Ο Πρίσλεϊ είχε πολλούς φίλους, με τους οποίους συνήθιζε να περνά αρκετές ώρες. Η παρέα αυτή αποκαλούνταν πολλές φορές από τον τύπο ως η «μαφία τους Μέμφις». Μερικοί εξ αυτών ήταν οι Σόνι Γουέστ, Ρεντ Γουέστ, Μπιλ Σμιθ, Μάρτι Λάκερ και Λαμάρ Φάικ.
Ένα άλλο κεφάλαιο ήταν οι άνθρωποι που είχαν επωμιστεί στις πλάτες τους την ασφάλεια του Πρίσλεϊ, Ρεντ και Σόνι Γουέστ καθώς και ο Ντέιβ Χέμπλερ, οι οποίοι έδειχναν πίστη και αγάπη προς το πρόσωπο του Πρίσλεϊ, ενώ δεν έλειπαν οι φορές που καλούνταν να το αποδείξουν έμπρακτα, ρισκάροντας την ίδια τους τη ζωή.
Πρίσλεϊ και γυναίκες
thumb|280x280εσ|Η αφίσα της ταινίας Girls! Girls! Girls! (1962) βασίστηκε στη φήμη του Πρίσλεϊ ως σύμβολο του σεξ
Τα ελκυστικά φυσικά χαρακτηριστικά του Έλβις ήταν κάτι κοινώς και ευρέως αποδεκτό και θεωρούνταν εξαιρετικά όμορφος,τόσο από γυναίκες όσο και από άνδρες ανεξαρτήτως σεξουαλικών προτιμήσεων. Ο τρόπος εκτέλεσης των παραστάσεων του, η φυσική του όψη, και η χαρακτηριστική κίνηση του με τα πόδια και γοφούς ήταν τα χαρακτηριστικά που συνέβαλαν στην έντονα ερωτική εικόνα που εξέπεμπε στο ευρύ κοινό.
Την εικόνα του αυτή ενίσχυσαν οι διάφορες φήμες που κυκλοφορούσαν για τις εφήμερες σχέσεις που είχε με διάφορες ανερχόμενες και καταξιωμένες σταρ του Χόλυγουντ, από την Νάταλι Γουντ κατά την δεκαετία του 1950 έως την Κόνι Στήβενς και την Αν Μάργκρετ τη δεκαετία του 1960, και τις Κάντις Μπέργκεν και Σίμπιλ Σέπαρντ τη δεκαετία του 1970. Ο Έλβις φαίνεται πως δεν ήταν άνετος με την επακόλουθη δημοσιότητα που λάμβαναν αυτές οι σχέσεις έτσι οι περισσότερες διήρκεσαν για πολύ λίγο χρονικό διάστημα.
Ο Έλβις, πέρα από τις σχέσεις που κατά καιρούς διατηρούσε, παντρεύτηκε την Πρισίλα Μπολιέ την 1 Μαΐου του 1967. Ο Πρίσλεϊ γνωρίστηκε με την Πρισίλα κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής θητείας του στη Γερμανία. Εννιά μήνες μετά το γάμο τους, ο οποίος έγινε στις 1 Μαΐου 1967, ήρθε στον κόσμο η μοναχοκόρη τους, Λίζα Μαρί Πρίσλεϊ (1 Φεβρουαρίου 1968) η οποία σήμερα είναι τραγουδίστρια. Χώρισαν στις 23 Φεβρουαρίου του 1972 και συμφώνησαν σε από κοινού επιμέλεια της κόρης τους.
Έξι μήνες μετά το χωρισμό με την Πρισίλα, ο Έλβις γνώρισε τη βασίλισσα ομορφιάς Λίντα Τόμσον, αλλά η σχέση τους θα χαρακτηρίζονταν περισσότερο σαρκική παρά οτιδήποτε άλλο. Τελευταία σύντροφος του Πρίσλεϊ ήταν η Τζίντζερ Όλτεν.
Γκρέισλαντ
thumb|Το σπίτι του Πρέσλεϊ στην [[Γκρέισλαντ|280x280px]]Η Γκρέϊσλαντ βρίσκεται στον αριθμό 3764 της λεωφόρου Έλβις Πρίσλεϊ, πάνω σε ένα λόφο του προαστίου Γουάιτχεβεν του Μέμφις, 8 μίλια μακρυά από το κέντρο της πόλης. Η κατοικία χτίστηκε αρχικά κατά τον Αμερικανικό Εμφύλιο Πόλεμο (1861-1865) από τον εκδότη Σ. Ε. Τουφ, ενώ τη μορφή που έχει σήμερα την πήρε το 1938 από τους τότε ιδιοκτήτες της δρα Τόμας και Ρουθ Μουρ. Από την κόρη του ζεύγους, Ρουθ Μαρί, πωλήθηκε αργότερα στον Έλβις Πρίσλεϊ το 1957 προς 102.500 δολάρια, ενώ σήμερα κατοικεί σε αυτήν η Λίζα Μαρί Πρίσλεϊ. Ο Έλβις και οι γονείς του έμειναν στη Γκρέϊσλαντ από το 1957 έως και το τέλος της ζωής τους, μαζί και με τη γιαγιά του Έλβις, Μίνι Μέι, η οποία ξεπέρασε τους απογόνους της και έφυγε από τη ζωή στις 8 Μαΐου 1980. Στην Γκρέϊσλαντ βρίσκονται θαμμένες οι σοροί του Έλβις, της μητέρας του Γκλάντις καθώς και της Μίνι Μέι. Η οικία του στην Γκρέισλαντ ήταν παράδειγμα της πολυτέλειας και της υπερβολής με την οποία ζούσε τη ζωή του. Διέθετε επίσης έναν αριθμό από ακριβά αυτοκίνητα, ανάμεσα στα οποία υπήρχαν και 3 ροζ Κάντιλακ, κάτι που αναφέρεται και στο τραγούδι του με τίτλο "Baby, Let's Play House". Υπάρχουν πολλές ιστορίες, πραγματικές και υπερβολικές, σχετικά με τις διατροφικές συνήθειες του Έλβις και την ιδιαίτερη προτίμηση του για το πλούσιο και βαρύ φαγητό. Έτσι φαίνεται πως προτιμούσε την μαγειρική του νότου των ΗΠΑ όπου και είχε μεγαλώσει, κάτι που συμπεριελάμβανε αρκετά ψητά κοτόπουλα με ψωμάκια και σάλτσα, ενώ δεν φαίνεται να έλλειπαν και τα μεγάλα σάντουιτς με φυστικοβούτυρο, μπανάνα και μπέικον.
Επιρροή
Το 1957 ο Έλβις ήταν ο πιο διάσημος καλλιτέχνης σε όλο τον κόσμο. Αυτό ενέπνευσε τραγουδιστές από πολλά μέρη του κόσμου να φτιάξουν τα δικά τους τραγούδια βασισμένα στη μουσική του Πρίσλεϊ. Το 1959 εμφανίζεται στο προσκήνιο ο Κλιφ Ρίτσαρντς, ο αποκαλούμενος και "Βρετανός Έλβις" ενώ στη Γαλλία ο Τζόνι Χαλιντέι είχε τον τίτλο του "Έλβις της Γαλλίας". Παρόμοια συνέβη στην Ιταλία με τον Κλωντ Φρανσουά και τον Μπόμπι Σόλο. Όλοι τους ήταν φανερά επηρεασμένοι από τον νεαρό Πρίσλεϊ.μικρογραφία|Το αστέρι του Έλβις στην [[Λεωφόρος της Δόξας στο Χόλυγουντ|Λεωφόρο της Δόξας στο Χόλυγουντ]]Την εποχή που άρχισαν να κάνουν την εμφάνιση τους και οι πρώτες ταινίες του, πολλοί ήταν αυτοί που μιμήθηκαν τον τρόπο με τον οποίο κινούνταν στη σκηνή ενώ όλο και περισσότεροι έφηβοι άρχισαν να υιοθετούν τον τρόπο με τον οποίο χτενιζόταν. Ένα μεγάλο κεφάλαιο έκανε την εμφάνιση του μετά το θάνατο του το 1977 και αυτό δεν ήταν άλλο από τους μίμους, τους ανθρώπους που προσπαθούσαν να τον μιμηθούν στα πάντα, από τη φωνή μέχρι την εμφάνιση του. Η διαρκής άνοδος της φήμης του Έλβις άλλαξε την βιομηχανία της δημοφιλούς μουσικής επεκτείνοντας την ευρέως προς όλες τις κατευθύνσεις. Ο καταλύτης της κοινωνικής αυτής επανάστασης ήταν η μουσική της ροκ εντ ρολ, στην οποία ο Έλβις ήταν ο κεντρικός άξονας την εποχή εκείνη και η κυρίαρχη δύναμη ως προς την μετατροπή της μουσικής αυτής σε ένα από τα κύρια μέσα έκφρασης της νεανικής κουλτούρας και επαναστατικότητας, ενώ παράλληλα βοήθησε και στο ξεκίνημα της ευρύτερης αποδοχής της κουλτούρας των μαύρων Αμερικανών, στις μουσικές εκφράσεις των οποίων η μουσική του ροκ εντ ρολ έχει τις ρίζες της, αλλάζοντας έτσι για πάντα την αμερικανική κουλτούρα. Το όνομα, η δημόσια εικόνα και η φωνή του εξακολουθούν να είναι διεθνώς αναγνωρίσιμα, ενώ έχει εμπνεύσει μυριάδες μιμητές οι οποίοι ντύνονται, χορεύουν και τραγουδούν όπως ο Έλβις. Εξακολουθεί επίσης να αναφέρεται στις διάφορες δημοσκοπήσεις και ερωτηματολόγια ως ένας από τους μεγαλύτερους αστέρες όλων των εποχών.
Πέρα από τα υπόλοιπα επιτεύγματα του Πρίσλεϊ, είναι και ένας από τους τέσσερις καλλιτέχνες (οι υπόλοιποι τρεις είναι οι Ρόι Όρμπισον, Guns N' Roses και Nelly) που κατάφερε να έχει ανάμεσα στα πέντε καλύτερα δύο άλμπουμ του στο ίδιο τσαρτ. Έχει μπει στα Rock and Roll Hall of Fame, Country Music Hall of Fame και Gospel Music Hall of Fame. Το 1993, η μορφή του Έλβις έκανε την εμφάνιση της σε γραμματόσημο των αμερικανικών ταχυδρομείων, ενώ το σπίτι του στο Μέμφις έχει χαρακτηριστεί εθνικό μνημείο από τις αρχές.
Σημειώσεις
<references group=lower-alpha/>
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί τραγουδιστές Κατηγορία:Βραβευμένοι με Γκράμι Κατηγορία:Αμερικανοί άνδρες ηθοποιοί κινηματογράφου Κατηγορία:Mississippi Blues Trail
Δαχτυλίδια της Δύναμης
Στο έργο του Τόλκιν υπάρχουν συνολικά 20 Δαχτυλίδια Δύναμης. Τα 19 από αυτά φτιάχτηκαν από τα ξωτικά, με οδηγίες όμως του Σάουρον, ενώ εκείνος κρυφά κατασκεύασε το Ένα Δαχτυλίδι (ή Κυρίαρχο Δαχτυλίδι), ἠ τον Χαμό του Ισίλντουρ, όπως αναφέρεται.
Τα Τρία Δαχτυλίδια
Τα Τρία Δαχτυλίδια ανήκαν στα Ξωτικά και φτιάχτηκαν από τον Κελεμπρίμπορ, ο οποίος απεχθανόταν τον Σάουρον και τα δημιούργησε με δυνάμεις μαγικές, όχι για δύναμη και εξουσία, της λευκής Μαγείας των Ξωτικών. Τα Τρία μπορούσαν να γιατρέψουν καταστροφές, να προστατέψουν απέναντι στη φθορά του χρόνου, και βοηθούσαν τους κατόχους τους να μετατρέψουν τον χώρο κατοικίας σε παράδεισο και ένα μέρος ανασύνταξης των δυνάμεων τους απέναντι στο Κακό. Μετά την καταστροφή του Ενός Δαχτυλιδιού, τα Τρία έχασαν τις δυνάμεις τους. Τα Τρία Δαχτυλίδια ήταν τα εξής:
Τα Τρία έμειναν κρυμμένα και ανέπαφα από τον Σάουρον. Κατά την Τρίτη Εποχή, όταν έχασε το Ένα, αυτά χρησιμοποιήθηκαν για διατήρηση και βελτίωση των τριών εναπομείναντων βασιλείων των Ξωτικών. Η Βίλυα από τον Έλροντ στο Σχιστό Λαγκάδι, η Νένυα από την Γκαλάντριελ στο Λοθλόριεν και η Νάρυα από τον Κίρνταν στο Λίντον.
Επειδή τα Τρία Δαχτυλίδια ήταν άμεσα συνδεδεμένα με το Ένα Δαχτυλίδι του Σάουρον, όταν το Ένα καταστράφηκε τα Τρία Δαχτυλίδια έχασαν το μεγαλύτερο μέρος της δύναμής τους. Έτσι όντας ανίσχυρα τα δαχτυλίδια δεν μπορούσαν πλέον να προστατεύσουν τον Έλροντ και την Γκαλάντριελ από την φθορά του χρόνου, αναγκάζοντάς τους να φύγουν από τη Μέση Γη για πάντα και να πάνε στο Βάλινορ.
Τα Εννιά και τα Επτά
Εννιά από τα Δαχτυλίδια της Δύναμης δόθηκαν σε άρχοντες των Ανθρώπων. Αρχικά, τους πρόσδιδαν κύρος και δύναμη, και την αθανασία, αλλά κρυφά, η κακία που έκρυβε το κάθε Δαχτυλίδι τους κατέτρωγε, και ένας-ένας οι Άρχοντες, έγιναν αόρατοι για τον κόσμο αυτόν ("ξεθώριασαν", όπως αναφέρεται η επίδραση των Δαχτυλιδιών) και μπήκαν στον κόσμο των Σκιών. Έγιναν υπηρέτες του Σάουρον, όπως άλλωστε ήταν και ο αρχικός σκοπός του, τα Δαχτυλιδοφαντάσματα (Ringwraiths) ή Νάζγκουλ στις ιστορίες.
Επτά από τα Δαχτυλίδια δόθηκαν στους Επτά προπάτορες των Νάνων, που είχε δημιουργήσει ο Άουλε. Ο Σάουρον τους τα έδωσε για να τους υποτάξει και αυτούς στην θέλησή του. Δεν τα κατάφερε όμως. Οι Νάνοι αποδείχθηκαν πολύ ισχυροί για να υποταχθούν, αφενός λόγω του ότι δύσκολα φανέρωναν τις απόκρυφές τους σκέψεις, αφετέρου δεν μπορούσαν να εκφυλιστούν σε σκιές, συν το γεγονός ότι δεν ανέχονταν την επιβολή κυριαρχίας από τρίτους. Όμως αυξήθηκε η - ήδη - υπερβολική απληστία που είχαν, καθώς, και ο θυμός απ' όπου προήλθε αρκετό κακό προς όφελος του Σάουρον. Από αυτά τα Δαχτυλίδια, μερικά καταστράφηκαν στις φλόγες των Δράκων (οι οποίοι συχνά επιτίθενται στους Νάνους με σκοπό κυρίως να λαφυραγωγήσουν τα πλούτη τους) και τα υπόλοιπα τα πήρε πίσω ο Σάουρον με ποικίλους τρόπους. Το τελευταίο από τα Επτά ήταν το Δαχτυλίδι του Θρορ, παππού του Θόριν, ενός αρχοντικού Νάνου που εμφανίζεται ως ήρωας στο Χόμπιτ.
Το Ένα Δαχτυλίδι
Το Ένα Δαχτυλίδι ήταν τόσο ισχυρό που είχε βούληση από μόνο του. Ωστόσο, το μόνο που επιδίωκε, ήταν να επιστρέψει στον Έναν και μοναδικό ο οποίος ήταν αρκετά ισχυρός για να το χρησιμοποιήσει, στον Σκοτεινό Άρχοντα Σάουρον. Το Δαχτυλίδι επίσης είχε τεράστια επιρροή πάνω στη βούληση των πλασμάτων της Μέσης Γης και ιδιαίτερα των ανθρώπων οι οποίοι ήταν οι λιγότερο σοφοί, αλλά και συνάμα οι πιο φιλόδοξοι. Το Δαχτυλίδι για να επηρεάσει τους ανθρώπους τους προέτρεπε να γίνουν αυτοί οι επόμενοι άρχοντές του και να γίνουν οι απόλυτοι κυρίαρχοι. Οι περισσότεροι από αυτούς πείθονταν χωρίς δεύτερη σκέψη μη γνωρίζοντας ότι δεν μπορούσαν να το χρησιμοποιήσουν. Έτσι το Δαχτυλίδι πλησίαζε όλο και πιο πολύ στον αρχικό του αφέντη.
Όταν ο Σάουρον νικήθηκε από την Τελευταία Συμμαχία των Ανθρώπων και των Ξωτικών, ο Ισίλντουρ έκοψε από το χέρι του το δάχτυλο όπου φορούσε το Ένα και το κράτησε ως τιμή στον πατέρα του, Ελέντιλ, που είχε πεθάνει από το χέρι του Σάουρον. Τότε είχε την ευκαιρία να το καταστρέψει, η γοητεία όμως του Ενός, ήταν μεγάλη και το κράτησε.
Μέσα στη λάσπη μετά από πολλούς αιώνες το βρήκε ένα πλάσμα, απροσδιόριστης φυλής, που όμως πρέπει να είχε κάποια συγγένεια με τα Χόμπιτ. Το πλάσμα αυτό λεγόταν Ντίγκολ, και είχε βγει για ψάρεμα με τον φίλο του, Σμίγκολ. Του Σμίγκολ του άρεσε πολύ το Δαχτυλίδι, και κυριεύτηκε από την επιθυμία να το κάνει δικό του, φτάνοντας στο σημείο να δολοφονήσει τον Ντίγκολ για να το πάρει. Η οικογένειά του τον εξοστράκισε γι' αυτό και έτσι εκείνος κατέφυγε στα βουνά, μακριά από τον ήλιο, και πήρε την ονομασία Γκόλουμ, από τον γουργουριστό ήχο που συνήθιζε να βγάζει.
Από εκεί και έπειτα, το Δαχτυλίδι πέρασε στην κατοχή του Μπίλμπο Μπάγκινς, ο οποίος το βρήκε τυχαία στη σπηλιά του Γκόλουμ και το κληροδότησε στον Φρόντο Μπάγκινς, τον ανιψιό του. Η ιστορία αυτή περιγράφεται στα βιβλία Το Χόμπιτ και Ο Άρχοντας των Δαχτυλιδιών.
Πηγές
Κατηγορία:Μέση Γη
Βοεβοδάτο Ελάσσονος Πολωνίας
Το Βοεβοδάτο Ελάσσονος Πολωνίας, ή Επαρχία Ελάσσονος Πολωνίας (πολωνικά: województwo małopolskie), είναι ένα από τα βοεβοδάτα (επαρχία) της Πολωνίας, στα νότια της χώρας. Έχει έκταση 15.108 τετραγωνικά χιλιόμετρα και πληθυσμό 3.404.863 κατοίκων (2019).
Δημιουργήθηκε την 1η Ιανουαρίου 1999 από τα πρώην βοεβοδάτα Κρακοβίας, Τάρνουφ, Νόβι Σοντς και τμήματα των βοεβοδάτων Μπιέλσκο-Μπιάουα, Κατοβίτσε, Κιέλτσε και Κρόσνο, σύμφωνα με τις μεταρρυθμίσεις της πολωνικής τοπικής αυτοδιοίκησης που εγκρίθηκαν το 1998. Το όνομα του βοεβοδάτου θυμίζει το παραδοσιακό όνομα μιας ιστορικής πολωνικής περιοχής, της Ελάσσονος Πολωνίας (πολωνικά: Małopolska). Το τρέχων Βοεβοδάτο Ελάσσονος Πολωνίας, ωστόσο, καλύπτει μόνο ένα μικρό μέρος της ευρύτερης αρχαίας περιοχής της Ελάσσονος Πολωνίας, η οποία, μαζί με την Μείζων Πολωνία (Wielkopolska) και τη Σιλεσία (Śląsk), αποτέλεσαν το πρώιμο μεσαιωνικό πολωνικό κράτος. Η ιστορική Ελάσσων Πολωνία είναι πολύ μεγαλύτερη από το τρέχων βοεβοδάτο. Εκτείνεται πολύ βόρεια, μέχρι το Ράντομ και το Σιέντλτσε, συμπεριλαμβανομένων και πόλεων όπως οι Σταλόβα Βόλα, Λούμπλιν, Κιέλτσε, Τσενστοχόβα και Σοσνόβιετς.
Το βοεβοδάτο οριοθετείται στα βόρεια από τα Όρη Τιμίου Σταυρού (Góry Świętokrzyskie), στα δυτικά από το Υψίπεδο Κρακοβίας-Τσενστοχόβα (μια ευρεία γκάμα λόφων που εκτείνεται από την Κρακοβία έως την Τσενστοχόβα) και στα νότια από τα Όρη Τάτρα, Πιενίνι και Μπεσκίντι. Πολιτικά συνορεύει με το Βοεβοδάτο Σιλεσίας προς τα δυτικά, το Βοεβοδάτο Τιμίου Σταυρού προς τα βόρεια, το Βοεβοδάτο Κάτω Καρπαθίων προς τα ανατολικά και τη Σλοβακία στο νότο.