Ιαματικές_πηγές_της_Ελλάδας
Στερεά Ελλάδα
Η Φθιώτιδα είναι από τις προικισμένες περιοχές σε γεωθερμικά φαινόμενα και ιαματικές πηγές. Η Υπάτη, μια μικρή κωμόπολη-λουτρόπολη 19 χλμ βορειοδυτικά της Λαμίας, φημίζεται για τα ιαματικά λουτρά της, τα οποία λέγεται ότι ανέβλυσαν το 427 π.Χ. μετά από σεισμό. Σύμφωνα με τα αρχαιολογικά ευρήματα, η τοποθεσία είχε ως προστάτιδα τη θεά Αφροδίτη. Το νερό της Υπάτης χαρακτηρίζεται ως υπόθερμο Cl-Na- Ca- HCO3- K-HS-CO2 υποτονικό, ασθενώς ραδιενεργό και ενδείκνυται για αγγειοπάθειες, καρδιοπάθειες, δερματοπάθειες και παθήσεις του νευρικού συστήματος. Λειτουργεί άρτια εξοπλισμένο υδροθεραπευτήριο με 59 λουτήρες και μια κολυμβητική δεξαμενή, που είναι επισκέψιμα όλο το χρόνο. Στην κωμόπολη της Μακρακώμης Φθιώτιδας, στους πρόποδες του όρους Όθρυς, οικοδομήθηκαν το 1929 εγκαταστάσεις θερμαλισμού για την αξιοποίηση των ιαματικών πηγών μεταλλικού νερού. Κατά την οικοδόμησή τους ανακαλύφθηκαν και κατάλοιπα αρχαίων λουτρικών εγκαταστάσεων, γεγονός που μαρτυρεί τη χρήση των πηγών και στην Αρχαιότητα. Το νερό αναβλύζει στους 32°C και χαρακτηρίζεται ως θερμό Na- Cl- B - υδροθειούχο, υποτονικό, ασθενώς ραδιενεργό, κατάλληλο τόσο για ποσιθεραπεία, με την οποία αντιμετωπίζονται παθήσεις του ήπατος και της χοληδόχου κύστης καθώς και του πεπτικού συστήματος, αλλά και για υδροθεραπεία για ρευματοπάθειες, αρθροπάθειες και δερματοπάθειες. Επίσης κοντά στη Μακρακώμη, στη θέση Παλαιοβράχα, αναβλύζει ιαματική πηγή σε θερμοκρασία 26 βαθμών Κελσίου. Το νερό της πηγής διοχετεύεται σε ανοιχτές πισίνες, οι οποίες είναι επισκέψιμες από το κοινό τους θερινούς μόνο μήνες. Στο Δομοκό Φθιώτιδας, ανάμεσα στην Καρδίτσα και τη Λαμία, σε χαμηλό υψόμετρο και καταπράσινο τοπίο, βρίσκονται τα ιαματικά λουτρά Δρανίστας-Καϊτσας, τα οποία ήταν σε χρήση ήδη κατά την οθωμανική περίοδο. Η πρώτη φάση του υδροθεραπευτηρίου, που είναι ορατό και σήμερα, ανάγεται στα 1890. Το νερό αναβλύζει σε θερμοκρασία 22°C και είναι ψυχρό, Ca - Na - HCO3 - Br - F - υδροθειούχο, υποτονικό, κατάλληλο για την αντιμετώπιση ρευματισμών, αρθροπαθειών, παθήσεων του νευρικού συστήματος, κεφαλαλγιών, αυχενικού συνδρόμου και γυναικολογικών παθήσεων. Στη στενή λωρίδα γης, μεταξύ Μαλιακού κόλπου και του όρους Καλλίδρομου, απλώνεται η λουτρόπολη των Καμμένων Βούρλων. Στην περιοχή αναβλύζει ιαματικό νερό σε διάφορες πηγές, με παραλλαγές στη χημική του σύσταση. Η θερμοκρασία του νερού κυμαίνεται από 30-42°C και χαρακτηρίζεται ως υπέρθερμο ραδιενεργό χλωριονατριούχο, ενίοτε δε και ως υδροθειο-χλωρονατριούχο. Οι παθήσεις για τις οποίες ενδείκνυται η υδροθεραπεία στα Καμμένα Βούρλα είναι οι χρόνιοι ρευματισμοί, οι αρθρίτιδες, οι γυναικολογικές παθήσεις, οι παθήσεις των νεφρών, οι παθήσεις του κυκλοφορικού και οι δερματοπάθειες. Υπάρχουν περισσότερες από μία ιαματικές πηγές. Τα τελευταία χρόνια το κεντρικό, δημοτικό υδροθεραπευτήριο έχει παραχωρηθεί σε ιδιωτικό ξενοδοχειακό συγκρότημα. Τα Καμμένα Βούρλα υπήρξαν κέντρο κοσμοπολίτικων διακοπών τις δεκαετίες του 1960 και 1970. Δυστυχώς στις μέρες μας κάποια από τα ξενοδοχεία της εποχής εκείνης, που αποτελούσαν ορόσημα της περιοχής αλλά και μοναδικά αρχιτεκτονήματα, παρακμάζουν και καταστρέφονται. Οι Θερμοπύλες, γνωστές από τη μάχη μεταξύ Ελλήνων και Περσών το 480 π.Χ. και τη θυσία των Σπαρτιατών και Πλαταιέων, βρίσκονται 15 χιλιόμετρα πριν τη Λαμία στους πρόποδες του Καλλίδρομου. Εκεί ο Ήφαιστος λέγεται ότι κτύπησε το βράχο για να αναβλύσει θερμό νερό, προκειμένου να ξεκουράζεται ο Ηρακλής από τους άθλους του. Το νερό των Θερμοπυλών αναβλύζει σε θερμοκρασία 40°C και χαρακτηρίζεται Υπέρθερμο Cl- Na- K- HS-Br-CO2 υποτονικό, ασθενώς ραδιενεργό. Στη δεκαετία του 1930 δημιουργήθηκε το υπάρχον υδροθεραπευτήριο, γύρω από το οποίο αναπτύχθηκαν τουριστικές υποδομές (μικρά ξενοδοχεία και εστιατόρια). Ωστόσο τα τελευταία χρόνια οι θερμαλιστικές εγκαταστάσεις έκλεισαν και μπορεί κάποιος να απολαύσει το ιαματικό νερό ελεύθερα μόνον στο σημείο όπου βγαίνει από τους βράχους. μικρογραφία|αριστερά|Το ιστορικό ξενοδοχείο της Αιδηψού "Θέρμαι Σύλλα" Οι θειούχες ιαματικές πηγές της Αιδηψού είναι γνωστές από την Αρχαιότητα. Τόσο ο Αριστοτέλης τον 4ο αι. π.Χ. όσο και ο Αθήναιος (τέλος 2ου-αρχές 3ου αι. μ.Χ.) και ο Πλίνιος (1ος αι. μ.Χ.) αναφέρονται στις ιαματικές ιδιότητες των υδάτων της περιοχής. Στη ρωμαϊκή περίοδο η περιοχή εξελίχθηκε σε κέντρο υδροθεραπείας, στο οποίο σύχναζαν πολλοί επιφανείς. Ο οικισμός της Αιδηψού άρχισε σαν παραθεριστικό θέρετρο με παραπήγματα το 19ο αιώνα και μόλις μετά το 1875 άρχισε να εξελίσσεται οικιστικά. Από τα πρώτα ξενοδοχεία που κτίστηκαν στην περιοχή ήταν το μεγαλοπρεπές "Θέρμαι Σύλλα", το οποίο, ανακαινισμένο πλέον, θεωρείται σήμερα ένα από τα δέκα καλύτερα θερμαλιστικά ξενοδοχεία στην Ευρώπη. Η Αιδηψός εξελίχθηκε σε κοσμοπολίτικο σπα, κατά τα πρότυπα των αντίστοιχων ευρωπαϊκών λουτροπόλεων, με κέντρα διασκέδασης, εστιατόρια, ξενοδοχεία και τακτικούς θαμώνες από τα υψηλά κοινωνικά στρώματα. Τα νερά της Αιδηψού ανήκουν στην κατηγορία των αλιπηγών, με νερά υπέρθερμα, μεταλλικά, όξινα, Na-CL-B-K-CO2-H2S χλωρονατριούχα, ισχυρώς ανθρακούχα και μετρίως υδροθειούχα, σε θερμοκρασίες από 71 έως 73 περίπου βαθμούς Κελσίου. Ενδείκνυνται δε για παθήσεις όπως ρευματισμοί, αρθρίτιδες, νευρίτιδες, ισχυαγίες, μετατραυματικά προβλήματα, γυναικολογικές παθήσεις, δερματοπάθειες και αναπνευστικές παθήσεις. Έχουν αναγνωρισθεί εννέα πηγες στην Αιδηψό: