cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Έξυπνο τηλέφωνο
Ιστορία
Το 1996, η Nokia κυκλοφόρησε το Nokia 9000, μέρος της σειράς Nokia Communicator, το οποίο ήταν το τηλέφωνο με τις μεγαλύτερες πωλήσεις εκείνης της εποχής. Ήταν ένα τηλέφωνο σε ύφος υπολογιστή, σε συνδυασμό με ένα προσωπικό ψηφιακό οδηγό από την HP. Στα πρώτα πρωτότυπα, οι δύο συσκευές είχαν συνδεθεί μαζί με έναν σύνδεσμο και το εγχείρημα περιεγράφηκε ως μια σχεδίαση με συρόμενη πρόσοψη. Όταν άνοιγε, η οθόνη των 640 επί 200 εικονοστοιχείων ήταν στην εσωτερική άνω επιφάνεια και ένα φυσικό πληκτρολόγιο τύπου QWERTY βρισκόταν στο κάτω μέρος. Το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και η περιήγηση στο διαδίκτυο με βάση το κείμενο παρέχονταν μέσω του λειτουργικού συστήματος GEOS V3.0. Στα τέλη της δεκαετίας του 1990 όμως, η συντριπτική πλειοψηφία των κινητών τηλεφώνων διέθεταν μόνο τις βασικές λειτουργίες του τηλεφώνου, συνεπώς πολλοί άνθρωποι κουβαλούσαν επίσης μια ξεχωριστή ειδική συσκευή PDA που έτρεχε τις πρώτες εκδόσεις των λειτουργικών συστημάτων, όπως το Palm OS, το BlackBerry OS ή τα Windows CE/Pocket PC. Αυτά τα λειτουργικά συστήματα θα εξελίσσονταν αργότερα σε λειτουργικά συστήματα κινητών τηλεφώνων που θα στελέχωναν μερικά από τα έξυπνα τηλέφωνα υψηλού επιπέδου.
Στις αρχές του 2001, η Palm, Inc. εισήγαγε το Kyocera 6035, το πρώτο έξυπνο τηλέφωνο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η συσκευή αυτή συνδύαζε ένα προσωπικό ψηφιακό οδηγό με ένα κινητό τηλέφωνο και λειτουργούσε στο δίκτυο της Verizon Wireless. Υποστήριζε, επίσης, περιορισμένη περιήγηση στο διαδίκτυο. Η συσκευή δεν υιοθετήθηκε ευρέως εκτός Βορείου Αμερικής. μικρογραφία|229x229εσ|iPhone (πρώτης γενιάς) Το 2004, η HP κυκλοφόρησε το iPAQ h6315, μια συσκευή που συνδύαζε το προηγούμενο προσωπικό ψηφιακό οδηγό τους, το HP 2215, με δυνατότητες κινητού τηλεφώνου.
Το 2007, η Apple Inc. κυκλοφόρησε το iPhone, ένα κινητό τηλέφωνο που έφερε την πρώτη multi-touch οθόνη (οθόνη αφής). Επίσης, μπορούσε να μεγεθύνει φωτογραφίες, να γίνει GPS και επέτρεπε την πλοήγηση στο διαδί-κτυο. Αυτό το τηλέφωνο είναι αξιοσημείωτο, καθώς ήταν το πρώτο που δε χρειαζόταν stylus pen ή πληκτρολόγιο.
Οθόνη
μικρογραφία|Samsung Galaxy Οι οθόνες στα έξυπνα τηλέφωνα ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό τόσο σε μέγεθος όσο και σε ανάλυση. Τα πιο συνηθισμένα μεγέθη οθόνης κυμαίνονται από 3 ίντσες ως πάνω από 5 ίντσες (διαγώνια μέτρηση). Ορισμένες συσκευές με οθόνη 6-8 ιντσών τρέχουν σε λειτουργικά συστήματα κινητών τηλεφώνων και έχουν την ικανότητα να πραγματοποιούν τηλεφωνικές κλήσεις, όπως το Huawei Ascend Mate, το Asus Fonepad και το Samsung Galaxy Note 8.0. Έχουν ακουστεί ορισμένα επιχειρήματα σχετικά με την εργονομία, ότι η αύξηση των μεγεθών οθόνης αρχίζει να επηρεάζει αρνητικά τη χρηστικότητα.
Οι συχνότερες αναλύσεις για οθόνες έξυπνων τηλεφώνων ποικίλλουν από 320 επί 240 εικονοστοιχεία (QVGA) έως 1920 επί 1080 εικονοστοιχεία (Full HD), με ναυαρχίδα τα τηλέφωνα Android, τα οποία έχουν συνήθως ανάλυση ίση ή μεγαλύτερη από 1280 επί 720 εικονοστοιχεία (HD) και το iPhone 5 με 1136χ640 εικονοστοιχεία
Από τα τέλη του 2012 και τις αρχές του 2013, έχει προκύψει στο χώρο της βιομηχανίας μια τάση μετακίνησης προς τις οθόνες έξυπνων τηλεφώνων με πλήρη υψηλή ευκρίνεια (Full HD) χαρακτηριστικά για τις συσκευές υψηλού επιπέδου (high-end).
Με το πέρασμα των ετών, η πυκνότητα των εικονοστοιχείων στις οθόνες των έξυπνων τηλεφώνων γίνεται όλο και μεγαλύτερη. Η Apple έλαβε το αναγνωρισμένο σήμα για την οθόνη υψηλής πυκνότητας με την επωνυμία Retina. Η ανάλυση υψηλής πυκνότητας βολεύει για μικρούς, περίπλοκους χαρακτήρες (κυρίως για κείμενα ανατολικής Ασίας) και αιχμηρές άκρες (ιδίως γραμμικό σχέδιο και γραμματοσειρές Aliased).
Δημοφιλείς εφαρμογές
Σύμφωνα με έκθεση της ComScore που κυκλοφόρησε στις 12 Μαΐου 2011, σχεδόν ένας στους πέντε χρήστες έξυπνων τηλεφώνων αξιοποιούν τις υπηρεσίες τσεκ-ιν, όπως το Foursquare και το Gowalla. Συνολικά 16,7 εκατομμύρια συνδρομητές κινητής τηλεφωνίας χρησιμοποίησαν υπηρεσίες βασισμένες στην τοποθεσία στα τηλέφωνα τους τον Μάρτιο του 2011. Ορισμένα έξυπνα τηλέφωνα επιτρέπουν την παρακολούθηση τηλεόρασης και παρέχουν μια δεύτερη οθόνη για μέσα πολυδιεργασίας. Επίσης ορισμένες εφαρμογές επιτρέπουν στο χρήστη να προστατεύσει την ιδιωτική του ζωή, όπως η πρόληψη ανεπιθύμητων κλήσεων από εταιρείες τηλεπωλήσεων και υπηρεσίες «μην ενοχλείτε».
Χρήση των έξυπνων τηλεφώνων
Για αρκετά χρόνια, η ζήτηση των έξυπνων τηλεφώνων ξεπέρασε το υπόλοιπο της αγοράς κινητής τηλεφωνίας. Σύμφωνα με μια έρευνα του 2012, περίπου το ήμισυ των καταναλωτών κινητών τηλεφώνων στις ΗΠΑ έχουν στην κατοχή τους έξυπνα τηλέφωνα και θα μπορούσαν να αντιπροσωπεύουν περίπου το 70% του συνόλου των κινητών συσκευών των ΗΠΑ από το 2013. Στην ηλικιακή ομάδα 25-34, η ιδιοκτησία έξυπνων τηλεφώνων φέρεται να ανέρχεται στο 62%. Το NPD Group αναφέρει ότι, στις ΗΠΑ, το μερίδιο πωλήσεων των συσκευών έξυπνων τηλεφώνων κατά το 3ο τρίμηνο του 2011 έφθασε σε 59% για τους καταναλωτές άνω των 18 ετών. Η ευρωπαϊκή αγορά κινητής τηλεφωνίας, όπως μετράται από ενεργούς συνδρομητές από τα κορυφαία 50 δίκτυα, αποτελείται από 860 εκατομμύρια χρήστες. Σύμφωνα με μια έκθεση της Olswang στις αρχές του 2011, το ποσοστό υιοθέτησης των έξυπνων τηλεφώνων επιταχύνεται: από τον Μάρτιο του 2011, το 22% των Βρετανών καταναλωτών είχαν έξυπνα τηλέφωνα, με το ποσοστό αυτό να αυξάνεται στο 31% στις ηλικίες μεταξύ 24 έως 35 ετών. Στην Κίνα, τα έξυπνα τηλέφωνα αντιπροσώπευαν περισσότερο από το ήμισυ (51%) των αποστολών συσκευών κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2012. Παγκοσμίως, σε μερίδιο επί των κερδών, τα έξυπνα τηλέφωνα υπερβαίνουν κατά πολύ το μερίδιο των απλών κινητών τηλεφώνων. Σύμφωνα με μια έρευνα του Canaccord Genuity τον Νοέμβριο του 2011, η Apple κατέχει το 52% των συνολικών λειτουργικών κερδών της βιομηχανίας κινητής τηλεφωνίας, ενώ κατέχει μόνο το 4,2% της παγκόσμιας αγοράς συσκευών. Ομοίως, η HTC και η RIM κατασκευάζουν μόνο έξυπνα τηλέφωνα και τα παγκόσμια μερίδια κέρδους τους είναι στο 9% και 7%, αντίστοιχα. Η Samsung, στη δεύτερη θέση με 29% μετά την Apple, κατασκευάζει τόσο έξυπνα τηλέφωνα όσο και απλά κινητά τηλέφωνα, αλλά δεν αναφέρει την κατανομή διαχωρισμού των κερδών της μεταξύ των δύο ειδών συσκευών. Μέχρι το τέλος του Νοεμβρίου 2011, τα έξυπνα τηλέφωνα με ενσωματωμένη φωτογραφική μηχανή λάμβαναν το 27% των φωτογραφιών, μια σημαντική αύξηση από το 17% το 2010. Για πολλούς ανθρώπους, τα έξυπνα τηλέφωνα έχουν αντικαταστήσει τις παραδοσιακές φωτογραφικές μηχανές και κάμερες. Μια μελέτη που πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2012 κατέληξε στο συμπέρασμα ότι 4 στους 5 ιδιοκτήτες έξυπνων τηλεφώνων (85,9 εκατ. χρήστες από τις ΗΠΑ) χρησιμοποιούν τη συσκευή για τα ψώνια τους. Στις αρχές του 2013, οι πωλήσεις έξυπνων τηλεφώνων ξεπέρασαν παγκοσμίως εκείνες των κινητών τηλεφώνων παλαιότερων στυλ. * Η Huawei συμπεριλαμβάνει και τη HONOR.
Ανά κατασκευαστή
Από το λανσάρισμα του μοντέλου Communicator το 1996 μέχρι το 2011, η Nokia ήταν κυρίαρχη στην αγορά των έξυπνων τηλεφώνων, αν και πρόσφατα εισήλθαν κι άλλοι ανταγωνιστές στην αγορά. Με βάση μια έκθεση της Strategy Analytics, η Samsung ξεπέρασε τη Nokia σε αποστολές έξυπνων τηλεφώνων με περίπου 27,8 εκατομμύρια μονάδες να έχουν αποσταλεί κατά το 3ο τρίμηνο 2011 (Η Samsung δεν δημοσιοποιεί τους αριθμούς των αποστολών και πωλήσεων έξυπνων τηλεφώνων της). Η Apple ξεπέρασε παγκοσμίως τη Nokia με βάση τα έσοδα και τα κέρδη για πρώτη φορά το 2ο τρίμηνο 2011, με το μερίδιο επί των κερδών της Apple της συνολικής παγκόσμιας αγοράς έξυπνων τηλεφώνων να αυξάνεται στο 66,3%. Η Nokia στο ίδιο διάστημα ανακοίνωσε ζημίες. Μεταξύ του 2ου τριμήνου του 2010 και του 2ου τριμήνου του 2011, οι παγκόσμιες πωλήσεις έξυπνων τηλεφώνων που λειτουργούσαν με το λογισμικό Symbian της Nokia μειώθηκαν σημαντικά από 38,1% σε 15,2%, ενώ οι πωλήσεις έξυπνων τηλεφώνων της Samsung αυξήθηκαν σημαντικά σε όλο τον κόσμο από 5% έως 17,5%. Από το 1ο τρίμηνο του 2011, η Nokia είχε ήδη ανακοινώσει σχέδια μετάβασης σε Windows Phone. Τα έξυπνα τηλέφωνα της Samsung χρησιμοποιούν ένα ευρύ χαρτοφυλάκιο λειτουργικών συστημάτων, συμπεριλαμβανομένου του δικού τους λειτουργικού συστήματος Bada, μαζί με τα Android και τα Windows Mobile. Το μερίδιο αγοράς μεταξύ των κατασκευαστών έξυπνων τηλεφώνων δεν ισοδυναμεί με το μερίδιο αγοράς των λειτουργικών συστημάτων, δεδομένου ότι ορισμένα λειτουργικά συστήματα είναι διαθέσιμα μόνο προς έναν κατασκευαστή και άλλα έχουν λάβει άδεια από πολλούς κατασκευαστές. Το iPhone της Apple, το Symbian της Nokia και το BlackBerry της RIM είναι προς το παρόν διαθέσιμα μόνο από ενιαίους κατασκευαστές. Το λειτουργικό σύστημα Android της Google και τα λειτουργικά συστήματα για κινητά της Microsoft είναι πλατφόρμες που έχουν λάβει άδεια και χρησιμοποιούνται από διάφορους κατασκευαστές. Ως αποτέλεσμα, οι κατασκευαστές έξυπνων τηλεφώνων που χρησιμοποιούν εξουσιοδοτημένα λειτουργικά συστήματα διαμοιράζουν όλοι το συνολικό μερίδιο αγοράς του συγκεκριμένου λειτουργικού συστήματος μεταξύ τους, ενώ το συνολικό μερίδιο για ένα λειτουργικό σύστημα ενός ενιαίου κατασκευαστή κατέχει μόνον ο εν λόγω κατασκευαστής. Το λειτουργικό σύστημα Symbian της Nokia ήταν διαθέσιμο στο παρελθόν από διάφορους κατασκευαστές υπό εξουσιοδοτημένο μοντέλο, αργότερα κατά κύριο λόγο μόνο από τη Nokia. Κατά το 1ο τρίμηνο του 2012, μετά από 14 χρόνια στην αγορά, η Samsung ξεπέρασε τη Nokia σε μονάδες πώλησης. Η Samsung βρέθηκε επίσης στην πρώτη θέση με πωλήσεις 44,5 εκατ. έξυπνα τηλέφωνα ή 30,6% του μεριδίου αγοράς, ενώ πωλήθηκαν 35,1 εκατ. iPhone ή 24,1% του μεριδίου αγοράς.
Επί του παρόντος, η συντριπτική πλειοψηφία των έξυπνων τηλεφώνων κατασκευάζονται στην Κίνα, στη Ταϊβάν και στο Μεξικό, για εταιρείες με έδρα στις ΗΠΑ (Apple, HP, Motorola), στη Νότια Κορέα (LG, Samsung), στην Ιαπωνία (Sony), στον Καναδά (RIM), στην Κίνα (Xiaomi, Huawei, OnePlus), στη Φινλανδία (Nokia) και στη Ταϊβάν (HTC).
Φιλική Εταιρεία
Η Φιλική Εταιρεία ήταν η σημαντικότερη από τις μυστικές οργανώσεις που σχηματίστηκαν για την προετοιμασία της Επανάστασης του 1821, για την απελευθέρωση των Ελλήνων από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Ιδρύθηκε το 1814 στην Οδησσό της σημερινής Ουκρανίας, και σύμφωνα με τους παλαιότερους ιστορικούς, από τον Εμμανουήλ Ξάνθο, τον Νικόλαο Σκουφά και τον Αθανάσιο Τσακάλωφ. Τέταρτο μέλος της, μυήθηκε ο Αντώνιος Κομιζόπουλος από τη Φιλιππούπολη. Τρίτο ή πέμπτο μέλος της Εταιρείας πιθανό να ήταν ο Νικόλαος Γαλάτης. Επίσης από τα πρώτα μέλη που μυήθηκαν ήταν και ο Παναγιώτης Αναγνωστόπουλος (και μάλιστα κατά ορισμένες πηγές υπήρξε συνιδρυτής, πριν τον Ξάνθο που μυήθηκε αργότερα). Η Μικρασιάτισσα Κυριακή Ναύτη από τη Σμύρνη ήταν η πρώτη γυναίκα μέλος. Οι Φιλικοί, αφού μυούνταν στην Εταιρεία, έδιναν όρκο πίστης και επικοινωνούσαν με κώδικες, ψευδώνυμα και συνθηματικές λέξεις. Αυτή η μυστικότητα εξηγεί εν μέρει τα λίγα και ασαφή τεκμήρια που διαθέτουμε για την συγκεκριμένη οργάνωση.Το 1817 μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη για να μαζέψει πιο πολύ κόσμο
Προδρομικές μυστικές οργανώσεις
Της Επανάστασης του 1821 είχαν προηγηθεί αρκετές άλλες τοπικές εξεγέρσεις, με έναρξη ήδη από τον 15ο αιώνα και με τελευταία αυτή του Νικοτσάρα στη Βόρεια Ελλάδα. Στις αρχές του 19ου αι., ήταν ήδη αναπτυγμένο το κίνημα του Νεοελληνικού Διαφωτισμού (1750-1821) το οποίο στηρίχθηκε στον γαλλικό Διαφωτισμό, τις ιδέες του οποίου διέδωσαν η Γαλλική Επανάσταση, καθώς και οι Ναπολεόντειοι πόλεμοι. Στο πλαίσιο του νεοελληνικού Διαφωτισμού, σημαντικές προσωπικότητες θα επιχειρήσουν να μεταλαμπαδεύσουν στο υπόλοιπο γένος τις φιλελεύθερες ιδέες της εποχής και να το μορφώσουν.
Από ανθρώπους με μόρφωση που ζούσαν σε πόλεις της Ευρώπης, της Βλαχίας και της Ρωσίας τέθηκαν οι βάσεις της Φιλικής Εταιρείας. Το 1809 ιδρύεται στο Παρίσι το Ελληνόγλωσσον Ξενοδοχείον, από τον Θεσσαλονικέα λόγιο Γρηγόριο Ζαλύκη, ενώ ανάμεσα στα μέλη του είναι και ο Αθανάσιος Τσακάλωφ, μετέπειτα ιδρυτικό μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Συγκροτείται τυπικά ως εταιρεία μελέτης του αρχαιοελληνικού πολιτισμού, στην ουσία όμως σκοπός είναι η απελευθέρωση της Ελλάδας και προς αυτήν την κατεύθυνση γίνονται όλες οι κινήσεις. Για την παράνομη δράση της η οργάνωση υιοθετεί τους κανόνες των Καρμπονάρων και των Ελευθεροτεκτόνων, ενώ τα μέλη της δεσμεύονται με όρκο και φέρουν ως αναγνωριστικό ένα χρυσό δακτυλίδι με τα αρχικά Φ.Ε.Δ.Α. (Φιλικός Ελληνικός Δεσμός Άλυτος). Από το 1815, όμως, άρχισε να παρακμάζει, καθώς η συντριβή του Ναπολέοντα έσβησε όποια όνειρα είχαν να τους βοηθήσει.
Άλλη παρόμοια μυστική οργάνωση ήταν η «Εταιρεία του Φοίνικος» στην οποία ανήκαν αρχικά οι Σκουφάς και Ξάνθος. Κατά μία άποψη μάλιστα από αυτή προήλθε η Φιλική Εταιρεία.
Ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας
thumb|left|Νικόλαος Σκουφάς
thumb|right|Εμμανουήλ Ξάνθος
Στα πλαίσια του διακαούς πόθου για αποτίναξη του τουρκικού ζυγού και με σαφή την επίδραση των μυστικών εταιρειών της Ευρώπης, συναντιούνται το 1814 στην Οδησσό τρεις Έλληνες και αποφασίζουν τη σύσταση μιας αυστηρά συνωμοτικής οργάνωσης, η οποία θα προετοίμαζε τον ξεσηκωμό όλων των Ελλήνων. Συμβολικά είχε οριστεί η 14η Σεπτεμβρίου, επέτειος της Ύψωσης του Τιμίου Σταυρού, ως ημέρα ίδρυσής της. Πρόκειται για τον Νικόλαο Σκουφά, 35 χρόνων, από το Κομπότι της Άρτας, τον Εμμανουήλ Ξάνθο, 42 χρόνων, από την Πάτμο και τον Αθανάσιο Τσακάλωφ, 26 χρόνων, από τα Γιάννενα. Και οι τρεις έχουν ήδη γίνει κοινωνοί των επαναστατικών ιδεών και του εταιρισμού. Ο Σκουφάς είχε ιδιαίτερες επαφές με τον Κωνσταντίνο Ράδο, ο οποίος ήταν μυημένος στον Καρμποναρισμό. Ο Ξάνθος είχε μυηθεί σε τεκτονική Στοά της Λευκάδας («Εταιρεία των Ελεύθερων Κτιστών», της Αγίας Μαύρας), ενώ ο Τσακάλωφ είχε υπάρξει ιδρυτικό μέλος μιας Φιλανθρώπου Εταιρείας και γνώριζε την οργάνωση του Ελληνόγλωσσου Ξενοδοχείου. Το καταστατικό και το πρόγραμμα της Φιλικής Εταιρείας ήταν γραμμένο στην δημοτική ελληνική γλώσσα "για να μπορεί να φτάσει και να γίνει αντιληπτό σε κάθε τσοπάνο".
Ο ρόλος των Σκουφά-Ξάνθου-Τσακάλωφ στην ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας
Ο Ξάνθος είχε μεταβεί για λογαριασμό τριών εμπόρων από την Κωνσταντινούπολη στην Πρέβεζα και στα Γιάννενα, για να κλείσει συμφωνία αγοραπωλησίας ελαιολάδου και επιστρέφει στην Οδησσό. Αρχές Νοεμβρίου 1813 γνωρίζεται με τους Σκουφά και Τσακάλωφ.
Δεν είναι εξακριβωμένο ποιος από τους τρεις είχε την σύλληψη της ιδέας για την ίδρυση της Εταιρείας. Ο Ξάνθος στα απομνημονεύματά του, δηλώνει πως είναι αυτός που παρακίνησε τον Σκουφά, αλλά είναι βέβαιο ότι ο Σκουφάς πρώτος διέγραψε ένα αρχικό πλάνο για την Εταιρεία.
Σκοπός της ίδρυσής της
Σκοπός της Φιλικής Εταιρείας ήταν η γενική επανάσταση των Ελλήνων για την «ανέγερσιν και απελευθέρωσιν του Ελληνικού Έθνους και της Πατρίδoς μας», όπως μας πληροφορεί ο ίδιος ο Ξάνθος. Και σημειώνει στα «Απομνημονεύματά» του: ..δια να ενεργήσωσι μόνοι των ό,τι ματαίως από πολλού χρόνου ήλπιζον από την φιλανθρωπίαν των χριστιανών βασιλέων».
Η πορεία ανάπτυξης της Φιλικής είναι εντυπωσιακή. Οι εμπνευστές της άφησαν έντεχνα, να διαδοθεί η φήμη πως είχαν κοινούς σκοπούς με την προϋπάρχουσα "Φιλόμουσο Εταιρεία" (η οποία το 1813 είχε φτάσει σε μεγάλη ανάπτυξη στην Αθήνα, στοχεύοντας στη διάσωση αρχαιοτήτων και τη βελτίωση του πνευματικού επιπέδου της νεολαίας) Το διάστημα 1814-1816 τα μέλη της αριθμούν περίπου 20. Ως τα μέσα του 1817 αναπτύσσεται κυρίως μεταξύ των Ελλήνων της Ρωσίας και της Μολδοβλαχίας, αλλά και πάλι τα μέλη της δεν υπερβαίνουν τα 30. Όμως, από το 1818 σημειώνονται αθρόες μυήσεις. Κατά το 1820 εξαπλώνεται σε όλες σχεδόν τις περιοχές της Ελλάδας και τις περισσότερες ελληνικές παροικίες του εξωτερικού. Χιλιάδες υπολογίζονται οι μυημένοι, μολονότι είναι γνωστά μόνο 1096 ονόματα. Τους πρώτους μήνες του 1821 τα μέλη της αριθμούν δεκάδες χιλιάδες. Η οργάνωση είχε υπερβεί τα ίδια της τα όρια. Σημαντικότατο ρόλο σε αυτή την αυξητική πορεία, έπαιξε και το γεγονός πως οι Φιλικοί, σκόπιμα συνέδεαν τη Ρωσική Αυλή με την ηγεσία της εταιρείας τους, κάνοντας λόγο για την (ανύπαρκτη) "Ανώτατη Αρχή", που υπονοούσαν ότι ήταν η κορυφή της Ρωσικής Αυτοκρατορίας (ουσιαστικά ο ίδιος ο τσάρος) και ότι, με την έναρξη του ελληνικού αγώνα, θα στέκονταν αλληλέγγυα. Αυτό το ψεύδος ενέπνευσε τους υπόδουλους Έλληνες, φέροντας στο επίκεντρο τις παραδόσεις και προφητείες παλαιότερων ετών, σύμφωνα με τις οποίες η απελευθέρωση της Ελλάδας θα πραγματοποιούνταν με τη βοήθεια του "Ξανθού Γένους", που ήταν το Ρωσικό.
Στις γραμμές της συσπειρώνονται κυρίως έμποροι και μικροαστοί, αλλά και Φαναριώτες και κοτζαμπάσηδες και κληρικοί, πρόσωπα που θα διαδραματίσουν αγωνιστικό ρόλο (θετικό ή αρνητικό) στον αγώνα για την ανεξαρτησία, όπως οι οπλαρχηγοί Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, Οδυσσέας Ανδρούτσος, Αναγνωσταράς, ο αρχιμανδρίτης Γρηγόριος Δικαίος (Παπαφλέσσας), οι Φαναριώτες Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος και Νέγρης, οι Υδραίοι μεγαλοκαραβοκύρηδες Κουντουριώτηδες, οι μεγαλοκoτζαμπάσηδες Ζαΐμης, Λόντος, Νοταράς, ο μητροπολίτης Παλαιών Πατρών Γερμανός κ.ά.
Διάρθρωση της Εταιρείας
Η όλη διάρθρωση της Φιλικής Εταιρείας στηρίχθηκε στα οργανωτικά πρότυπα των Καρμπονάρων και των Ελευθεροτεκτόνων. Οι ιδρυτές, δηλαδή, της Εταιρείας πήραν αρκετά στοιχεία από τις τεκτονικές στοές. Για παράδειγμα, δημιούργησαν ένα μυστικό αλφάβητο με τα «γράμματα των ιερέων», που αποτελούνταν από ελληνικά στοιχεία και αραβικούς αριθμούς. Βέβαια η Φιλική Εταιρεία δεν ήταν παρακλάδι μασονικής στοάς, αλλά χρησιμοποίησε στοιχεία από τον μασονισμό αποσκοπώντας στο να διατηρήσει την μυστικότητά της.Επιπλέον τα ιδρυτικά στελέχη χρησιμοποιούσαν αλφαβητικά ψευδώνυμα, ώστε να διατηρηθεί μυστική η ταυτότητά τους. Έτσι λοιπόν το ΑΒ αντιστοιχούσε στον Τσακάλωφ, το ΑΓ στον Σκουφά και το ΑΔ στον Ξάνθο.
Η ηγετική της ομάδα απεκαλείτο «η Αόρατος Αρχή» και περιβλήθηκε από την πρώτη στιγμή με τέτοια μυστική αίγλη, ώστε να πιστεύεται ότι συμμετείχαν σε αυτήν πολλές σημαντικές προσωπικότητες, όχι μόνον Έλληνες μα και ξένοι, όπως ο τσάρος Αλέξανδρος Α΄ της Ρωσίας. Στην πραγματικότητα, τον πρώτο καιρό ήταν μόνο οι τρεις ιδρυτές της. Κατόπιν, από το 1815 έως το 1818, προστέθηκαν άλλοι πέντε και μετά το θάνατο του Σκουφά προστέθηκαν άλλοι τρεις.
Το 1818, η Αόρατη Αρχή μετονομάστηκε σε «Αρχή των Δώδεκα Αποστόλων» και κάθε Απόστολος επωμίστηκε την ευθύνη μιας μεγάλης περιφέρειας. Οι Απόστολοι της Φιλικής Εταιρείας ήταν δώδεκα και ορίστηκαν από τον Σκουφά, όταν πήγε στην Κωνσταντινούπολη την άνοιξη του 1818. Αυτοί ήταν οι ακόλουθοι: Όλοι αυτοί, μετά το θάνατο του Σκουφά, διασκορπίστηκαν στις περιφέρειες που τους ορίστηκαν και άρχισαν να μυούν τους Έλληνες στους σκοπούς της Φιλικής Εταιρείας. Ανάμεσα σ' αυτούς πεφωτισμένοι λόγιοι και επιστήμονες της εποχής, αλλά και προεστοί όπως ο Κόντε Ιωάννης Κεφαλάς από την Ήπειρο και άλλοι εξέχοντες άνδρες.
Η όλη δομή ήταν πυραμιδοειδής και στην κορυφή δέσποζε η «Αόρατος Αρχή». Κανείς δε γνώριζε ούτε είχε δικαίωμα να ρωτήσει ποιοι την αποτελούσαν. Οι εντολές της εκτελούνταν ασυζητητί, ενώ τα μέλη δεν είχαν δικαίωμα να λαμβάνουν αποφάσεις. Η Εταιρεία απεκαλείτο «Ναός» και είχε αρχικά τέσσερις βαθμίδες μύησης: α) οι αδελφοποιητοί ή βλάμηδες, β) οι συστημένοι, γ) οι ιερείς και δ) οι ποιμένες. Όταν το 1818 η εταιρεία μετέφερε την έδρα της στην Κωνσταντινούπολη, δημιουργήθηκαν ακόμα δύο βαθμοί ε) οι αφιερωμένοι και στ) οι αρχηγοί των αφιερωμένων, οι οποίοι δίνονταν αποκλειστικά σε στρατιωτικούς. Αργότερα οι βαθμίδες συμπληρώθηκαν από ζ)τους απόστολους και η) το Γενικό Επίτροπο της Αρχής, τίτλος που δόθηκε στην Αλεξ. Υψηλάντη, όταν δέχτηκε την αρχηγία της Φιλικής Εταιρείας (1820).
Οι Ιερείς ήταν επιφορτισμένοι με το έργο της μύησης στους δύο πρώτους βαθμούς. Όταν ο Ιερέας πλησίαζε κάποιον, σιγουρευόταν για τη φιλοπατρία του και τον κατηχούσε πλάγια στους σκοπούς της εταιρείας, οπότε το τελευταίο στάδιο ήταν να ορκιστεί.
thumb|Ο όρκος, ελαιογραφία του [[Διονύσιος Τσόκος|Δ. Τσόκου (1849).]]
Τότε τον πήγαινε σε κάποιον κληρικό—κάτι καθόλου εύκολο αν ο ιερέας δεν ήταν ήδη μυημένος. Πήγαινε και έβρισκε τον ιερέα και του έλεγε ότι ήθελε να ορκίσει κάποιον για προσωπική τους υπόθεση, προκειμένου να διαπιστώσει ότι λέει την αλήθεια. Ο κληρικός φορούσε το πετραχήλι και έπαιρνε το Ευαγγέλιο, οπότε ο κατηχητής έπαιρνε παράμερα τον υποψήφιο και του υπαγόρευε ψιθυριστά τον «μικρό όρκο», τον οποίο έπρεπε να τον επαναλαμβάνει ο κατηχούμενος χαμηλόφωνα τρεις φορές.
«Ορκίζομαι εις το όνομα της αληθείας και της δικαιοσύνης, ενώπιον του Υπερτάτου Όντος, να φυλάξω, θυσιάζων και την ιδίαν μου ζωήν, υποφέρων και τα πλέον σκληρά βάσανα το μυστήριον, το οποίον θα μου εξηγηθεί και ότι θα αποκριθώ την αλήθειαν εις ό,τι ερωτηθώ».
Όταν γινόταν αυτό, τότε ο κατηχητής πλησίαζε τον υποψήφιο στον ιερέα και τον ρωτούσε:
Από εκεί και μετά ο μυούμενος θεωρείτο νεοφώτιστο μέλος της Εταιρείας, ήταν δηλαδή Βλάμης, με όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις. Ο Φιλικός με το βαθμό του Ιερέα είχε αμέσως την υποχρέωση να του δείξει όλα τα σημάδια αναγνώρισης μεταξύ των Βλάμηδων. Τόσο οι Βλάμηδες όσο και οι Συστημένοι αγνοούσαν τους επαναστατικούς σκοπούς της οργάνωσης. Ήξεραν μόνο πως υπήρχε μια Εταιρεία που πασχίζει για το γενικό καλό του έθνους, η οποία συμπεριελάμβανε στους κόλπους της και σημαντικά πρόσωπα. Κάτι τέτοιο διαδιδόταν σκόπιμα, για να τονώνεται το ηθικό των μελών αφενός και αφετέρου για να γίνεται ευκολότερα ο προσηλυτισμός.
Η διαδικασία μύησης
thumb|Ο Όρκος της Φιλικής Εταιρείας.|εναλλ.=|αριστεράΑπό τη μυητική βαθμίδα των Συστημένων αναδεικνύονταν όσοι επρόκειτο να περάσουν στην επόμενη, εκείνη των Ιερέων. Προηγείτο λεπτομερής παρακολούθηση του χαρακτήρα τους και δοκιμαζόταν ο βαθμός αφοσίωσής τους στην υπόθεση της ελευθερίας. Όποιος κρινόταν ώριμος να προχωρήσει στο βαθμό του Ιερέα, τον αναλάμβανε ο μυητής. Κατ' αρχάς διεξαγόταν ένας σημαντικός διάλογος ανάμεσά τους, κατά τη διάρκεια του οποίου ο μυητής του έθετε καίριες ερωτήσεις για τη σχέση του με τη Φιλική Εταιρεία, για το ότι μπορούσε να χάσει και τη ζωή του για τα ιδεώδη της, για το πόσο αισθανόταν έτοιμος και ικανός να προχωρήσει. Εάν οι απαντήσεις ήταν ικανοποιητικές, του ανακοίνωνε ότι επρόκειτο να περάσει στη βαθμίδα των Ιερέων και χώριζαν για να ξανασυναντηθούν την επόμενη νύχτα.
Ο υποψήφιος έφερνε ένα μικρό κίτρινο κερί που του είχε ζητηθεί από πριν και πήγαιναν σ' ένα ασφαλές σπίτι. Εκεί ο μυητής έπαιρνε ένα εικόνισμα και το έστηνε στο τραπέζι. Μπροστά από το εικόνισμα άναβαν το κερί. Μέσα στην επιβλητική ατμόσφαιρα του μισοσκόταδου ο μυητής τον ρωτούσε με επισημότητα για τελευταία φορά:
«''Μήπως δεν στοχάζεσαι τον εαυτόν σου εις αρκετήν δύναμην; Έχεις ακόμη καιρό να παραιτηθείς.. Από τον δεσμόν όπου εμβαίνεις μόνον ο θάνατος θα ημπορεί να σε λυτρώσει! Σε ολίγoν κάθε μεταμέλειά σου θα είναι ασυγχώρητος!''»
«Το εστοχάστηκα και στέργω», έπρεπε να είναι η απάντηση που αναμενόταν από τον υποψήφιο και εάν την έδινε, τότε συνεχιζόταν η μυητική διαδικασία.
Αμέσως μετά ο μυητής έπαιρνε το κερί και το έδινε στον υποψήφιο που το κρατούσε με το αριστερό χέρι, ενώ γονάτιζαν και οι δύο, έκαναν το σταυρό τους και ασπάζονταν την εικόνα. Σε αυτή τη θέση ο μυητής διάβαζε το «τον μεγάλο όρκο" και ο μυούμενος τον επαναλάμβανε με κάθε σεβασμό της ιερής εκείνης στιγμής.
«''Ορκίζομαι ενώπιον του αληθινού Θεού, ότι θέλω είμαι επί ζωής μου πιστός εις την Εταιρείαν κατά πάντα. Να φανερώσω το παραμικρόν από τα σημεία και τους λόγους της, μήτε να σταθώ κατ΄ουδένα λόγον ή αφορμή του να καταλάβωσι άλλοι ποτέ, ότι γνωρίζω τι περί τούτων, μήτε εις συγγενείς μου, μήτε εις πνευματικόν ή φίλον μου''.
''Ορκίζομαι ότι εις το εξής δεν θέλω έμβει εις καμμίαν εταιρείαν, οποία και αν είναι, μήτε εις κανέναν δεσμόν υποχρεωτικόν. Και μάλιστα, οποιονδήποτε δεσμόν αν είχα, και τον πλέον αδιάφορον ως προς την Εταιρείαν, θέλω τον νομίζει ως ουδέν''. thumb|Η σφραγίδα της Φιλικής Εταιρείας Ορκίζομαι ότι θέλω τρέφει εις την καρδίαν μου αδιάλλακτον μίσος εναντίον των τυράννων της πατρίδος μου, των οπαδών και των ομοφρόνων με τούτους, θέλω ενεργεί κατά πάντα τρόπον προς βλάβην και αυτόν τον παντελή όλεθρόν των, όταν η περίστασις το συγχωρήσει.
Ορκίζομαι να μη μεταχειριστώ ποτέ βίαν δια να αναγνωρισθώ με κανένα συνάδελφον, προσέχων εξ εναντίας με την μεγαλυτέραν επιμέλειαν να μην λανθασθώ κατά τούτο, γενόμενος αίτιος ακολούθου τινός συμβάντος, με κανένα συνάδελφον.thumb|right|Το Έμβλημα της Φιλικής Εταιρείας''
''Ορκίζομαι να συντρέχω, όπου εύρω τινά συνάδελφον, με όλην την δύναμιν και την κατάστασίν μου. Να προσφέρω εις αυτόν σέβας και υπακοήν, αν είναι μεγαλύτερος εις τον βαθμόν και αν έτυχε πρότερον εχθρός μου, τόσον περισσότερον να τον αγαπώ και να τον συντρέχω, καθ΄όσον η έχθρα μου ήθελεν είναι μεγαλυτέρα''.
Ορκίζομαι ότι καθώς εγώ παρεδέχθην εις Εταιρείαν, να δέχομαι παρομοίως άλλον αδελφόν, μεταχειριζόμενος πάντα τρόπον και όλην την κανονιζομένην άργητα, εωσού τον γνωρίσω Έλληνα αληθή, θερμόν υπερασπιστήν της πατρίδος, άνθρωπον ενάρετον και άξιον όχι μόνον να φυλάττη το μυστικόν, αλλά να κατηχήση και άλλον ορθού φρονήματος.
''Ορκίζομαι να μην ωφελώμαι κατ΄ουδένα τρόπον από τα χρήματα της Εταιρείας, θεωρών αυτά ως ιερό πράγμα και ενέχυρον ανήκον εις όλον το Έθνος μου. Να προφυλάττωμαι παρομοίως και εις τα λαμβανόμενα εσφραγισμένα γράμματα''.
''Ορκίζομαι να μην ερωτώ κανένα των Φιλικών με περιέργειαν, δια να μάθω οποίος τον εδέχθη εις την Εταιρείαν. Κατά τούτο δε μήτε εγώ να φανερώσω, ή να δώσω αφορμήν εις τούτον να καταλάβη, ποίος με παρεδέχθη. Να αποκρίνομαι μάλιστα άγνοιαν, αν γνωρίζω το σημείον εις το εφοδιαστικόν τινός''.
''Ορκίζομαι να προσέχω πάντοτε εις την διαγωγήν μου, να είμαι ενάρετος. Να ευλαβώμαι την θρησκείαν μου, χωρίς να καταφρονώ τας ξένας. Να δίδω πάντοτε το καλόν παράδειγμα. Να συμβουλεύω και να συντρέχω τον ασθενή, τον δυστυχή και τον αδύνατον. Να σέβομαι την διοίκησιν, τα έθιμα, τα κριτήρια και τους διοικητάς του τόπου, εις τον οποίον διατριβώ''.
''Τέλος πάντων ορκίζομαι εις Σε, ω ιερά πλην τρισάθλια Πατρίς ! Ορκίζομαι εις τας πολυχρονίους βασάνους Σου. Ορκίζομαι εις τα πικρά δάκρυα τα οποία τόσους αιώνας έχυσαν και χύνουν τα ταλαίπωρα τέκνα Σου, εις τα ίδια μου δάκρυα, χυνόμενα κατά ταύτην την στιγμήν, και εις την μέλλουσαν ελευθερίαν των ομογενών μου ότι αφιερώνομαι όλως εις Σε. Εις το εξής συ θέλεις είσαι η αιτία και ο σκοπός των διαλογισμών μου. Το όνομά σου ο οδηγός των πράξεών μου, και η ευτυχία Σου η ανταμοιβή των κόπων μου. Η θεία δικαιοσύνη ας εξαντλήσει επάνω εις την κεφαλήν μου όλους τους κεραυνούς της, το όνομά μου να είναι εις αποστροφήν, και το υποκείμενόν μου το αντικείμενον της κατάρας και του αναθέματος των Ομογενών μου, αν ίσως λησμονήσω εις μίαν στιγμήν τας δυστυχίας των και δεν εκπληρώσω το χρέος μου. Τέλος ο θάνατός μου ας είναι η άφευκτος τιμωρία του αμαρτήματός μου, δια να μη λησμονώ την αγνότητα της Εταιρείας με την συμμετοχήν μου''».
Με το πέρας του όρκου ο μυητής ακουμπούσε το δεξί του χέρι στον ώμο του μυούμενου και δήλωνε με κάθε επισημότητα:
«''Ενώπιον του αοράτου και πανταχού παρόντος αληθινού Θεού,. του καθ' αυτό δικαίου, του εκδικούντος την παράβασιν και παιδεύοντος την κακίαν, καθιερώνω κατά τους κανόνας της Φιλικής Εταιρείας τον (ονοματεπώνυμο) εκ πατρίδος (τόπος καταγωγής), ετών (ηλικία) και επαγγέλματος (τάδε) και δέχομαι τούτον ιερέα, καθώς εδέχθην τούτον εις την Εταιρείαν των Φιλικών''».
thumb|[[Αλέξανδρος Υψηλάντης (Φιλικός)|Αλέξανδρος Υψηλάντης με το έμβλημα του Ιερού Λόχου. Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, Αθήνα]]
Το κερί έσβηνε και φυλασσόταν ευλαβικά, ενώ από εκείνη τη στιγμή ο μυημένος ήταν Ιερέας της Φιλικής. Την επόμενη μέρα του δείχνονταν τα σημάδια αναγνώρισης. Την τρίτη ημέρα έπρεπε να αποστηθίσει τον μυστικό κώδικα της οργάνωσης, ενώ την τέταρτη μέρα απαντούσε σε ένα προκαθορισμένο ερωτηματολόγιο. Τέλος, ο νέος Ιερέας συνεισέφερε ένα χρηματικό ποσό για τους σκοπούς της οργάνωσης, που συνοδευόταν από ένα γράμμα, το οποίο στη συνθηματική γλώσσα απεκαλείτο αφιερωτικό. Σε αυτό το γράμμα ο μυητής χάραζε στην κορυφή το δικό του μυστικό σήμα αφιέρωσης και δίπλα το μυστικό σήμα καθιέρωσης του Ιερέα, που στο εξής αποτελούσε τη συμβολική του υπογραφή. Παραδινόταν, επίσης, στον Ιερέα ένα γράμμα που πάντα είχε μαζί του και στη μυστική γλώσσα των Φιλικών ονομαζόταν γράμμα υπεροχής. Όταν ένας Ιερέας συναντούσε κάποιον Συστημένο και έκαναν τα σημεία αναγνώρισης, ο δεύτερος ήταν υποχρεωμένος να δείξει το συστατικό του γράμμα εάν το ζητούσε ο πρώτος, αρκεί αυτός να έδειχνε από μακριά το γράμμα υπεροχής. Προκειμένου να διαφυλάσσονται τα στεγανά της «Αόρατης Αρχής», κανείς νεοφώτιστος Ιερέας δεν μπορούσε να επικοινωνήσει απευθείας με αυτήν, παρά μόνο μέσω του μυητή του. Αυτή η πυραμιδοειδής δομή ήταν που διαφύλαξε μέχρι τέλους και διατήρησε αλώβητη τη Φιλική Εταιρεία.
Έτσι, ο νέος Ιερέας ήταν έτοιμος να ξεκινήσει το έργο της διαφώτισης και της στρατολόγησης νέων μελών, εφόσον έδινε έναν τελικό όρκο, στον οποίο ορκιζόταν ότι πάντοτε θα διακήρυσσε τα ιδεώδη της οργάνωσης. Η ανώτατη βαθμίδα μύησης στη Φιλική Εταιρεία ήταν οι Ποιμένες, οι οποίοι στρατολογούνταν από τις τάξεις των Ιερέων. Κατά την τελετή μύησής τους οι υποψήφιοι Ποιμένες έφερναν μαζί το κερί της προηγούμενης μύησής τους και για άλλη μια φορά έδιναν μέγα όρκο εμπρός στο εικόνισμα ότι θα τηρούν αυστηρά τα καθήκοντά τους, ότι δε θα δέχονται στις τάξεις τους άσωτους ή φιλάργυρους και ότι δεν πρόκειται για κανένα λόγο να μαρτυρούν το βαθμό τους. Συνέτασσαν και αυτοί ένα αφιερωτικό γράμμα προς την «Αόρατο Αρχή», στο οποίο χαράσσονταν διαφορετικά σύμβολα. Επίσης, διαφορετικό κώδικα είχε και το γράμμα που έφεραν μαζί τους. Σε καμιά βαθμίδα δεν υπήρχε δυνατότητα λήψης αποφάσεων, ούτε επιτρεπόταν να συσκέπτονται και να συνεδριάζουν. Υπάκουαν ασυζητητί στις εντολές της ηγεσίας.
Η πορεία προς την Επανάσταση
thumb|Προκήρυξη της Φιλικής Εταιρείας για την [[Ελληνική Επανάσταση του 1821|Ελληνική επανάσταση]] To 1818 η έδρα της Φιλικής μεταφέρθηκε από την Οδησσό στην Κωνσταντινούπολη, δηλαδή στην καρδιά της Οθωμανικής εξουσίας, κάτι που πιστοποιούσε «την αυτοπεποίθηση των Φιλικών στις συνομωτικές οργανωτικές τους ικανότητες» ενώ ο θάνατος του Σκουφά ήταν σοβαρή απώλεια. Με αφορμή αυτό το γεγονός και με δεδομένη τη ραγδαία εξάπλωσή της, οι υπόλοιποι από τους ιδρυτές επιχείρησαν να βρουν μια μεγάλη προσωπικότητα να αναλάβει τα ηνία, θέλοντας να της προσδώσουν μεγαλύτερο κύρος και αίγλη.Στις αρχές του 1818 έγινε μια συνάντηση με τον Ιωάννη Καποδίστρια ο οποίος αρνήθηκε να αναλάβει την ηγεσία, καθώς δεν μπορούσε να προδώσει την εμπιστοσύνη του τσάρου. Στην πραγματικότητα ο ίδιος θεωρούσε ότι θα μπορούσε να προσφέρει περισσότερα από τη θέση που βρισκόταν ως Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας. Τελικά, μετά από αρκετές επαφές, τον Απρίλιο του 1820 ανέλαβε την αρχηγία της Φιλικής Εταιρείας ο Αλέξανδρος Υψηλάντης. μικρογραφία|ΤΟ ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΤΗΣ ΦΙΛΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Οι συνθήκες έδειχναν πλέον αρκετά ώριμες για να εκδηλωθεί η εξέγερση και εκπονήθηκε ένα μεγαλόπνοο σχέδιο. Κατά την κρατούσα άποψη, το σχέδιο ήταν αρχικά να ξεσπάσει ταυτόχρονα επανάσταση των Σέρβων και των Μαυροβουνίων, καθώς και στη Μολδοβλαχία. Παράλληλα να κάψουν τον τουρκικό στόλο στην Κωνσταντινούπολη, ενώ να ηγηθεί ο Υψηλάντης της επανάστασης στην Πελοπόννησο.
Νεώτερη μελέτη δείχνει ότι ως αρχική εστία της Επανάστασης είχε επιλεγεί η Πελοπόννησος. Αυτό προκύπτει από τη μεγάλη συγκέντρωση "αποστόλων" της Εταιρείας και μυήσεων σ' αυτή την περιοχή. Επιδιώχθηκε μάλιστα η δημιουργία ενός κύκλου μελών με ηγετικές θέσεις στην τοπική κοινωνία. Το 1820, μετά από αίτημα Πελοποννήσιων προεστών και ιεραρχών δημιουργήθηκε η Εφορία της Πελοποννήσου ή της Πάτρας, όπως συχνά αναφέρεται στις πηγές. Πιστεύεται ότι η σχετική πρόταση διατυπώθηκε από τον Παλαιών Πατρών Γερμανό στο κείμενο με τον τίτλο "Στοχασμοί των Πελοποννησίων περί του καλού συστήματος". Οι προτάσεις μεταφέρθηκαν από τον Ιωάννη Παπαρρηγόπουλο στον Αλέξανδρο Υψηλάντη στην Οδησσό. Αυτός όρισε τρείς κοτζαμπάσηδες και τρείς ιεράρχες ως εφόρους, με επικεφαλής τον Ιωάννη Βλασσόπουλο, πρόξενο της Ρωσίας στην Πάτρα. Αυτή η προσπάθεια των Πελοποννησίων προεστών είχε ερμηνευτεί παλαιότερα ως αντίδραση απέναντι στην ανάπτυξη των επαναστατικών δικτύων στην Πελοπόννησο, και η αποδοχή του αιτήματος από τον Υψηλάντη ως αποτέλεσμα πολιτικού συμβιβασμού. Όμως η μελέτη των πηγών δείχνει ότι οι αρμοδιότητες της εφορίας Πελοποννήσου ήταν παρόμοιες με αυτές των άλλων εφοριών, ενώ και η εξουσία της Αρχής δεν αμφισβητήθηκε από τους Πελοποννησίους. Αντίθετα, από τις πηγές φαίνεται ότι οι τοπικές ηγεσίες της Πελοποννήσου κινήθηκαν προς την ενσωμάτωσή τους σε μοντέρνες πολιτικές και επαναστατικές δομές (όπως ήταν και η Φ. Εταιρεία), δίκτυα και σχέσεις εξουσίας. Αυτό εξηγεί και το μεγάλο βαθμό νομιμοφροσύνης που έδειξαν οι κοτζαμπάσηδες και οι ιεράρχες της Πελοποννήσου προς τη Φ. Εταιρεία στους λίγους μήνες μέχρι την έναρξη της Επανάστασης. Αποδέχτηκαν τις αποφάσεις-εντολές της Εταιρείας για την έναρξη της Επανάστασης και τις υλοποίησαν. Η μυστική συνέλευση της Βοστίτσας (Ιανουάριος 1821) ήταν μια διευρυμένη σύσκεψη των μελών της εφορίας με τον απόστολο του Υψηλάντη, τον Γρηγόριο Δικαίο-Παπαφλέσσα. Ο κοινός ιστοριογραφικός τόπος ότι στη Βοστίτσα υπήρξε σύγκρουση απόψεων των κοτζαμπάσηδων και ιερέων με τον Δικαίο, (όπως αναφέρεται π.χ. στην Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, ΙΒ', σ. 79) και ότι το ξέσπασμα της Επανάστασης έγινε περίπου τυχαία, δεν γίνεται αποδεκτό από σύγχρονους ιστορικούς (π.χ. Β. Παναγιωτόπουλος, Δ. Τζάκης). Οι συντονισμένες ενέργειες υψηλού ρίσκου και συνωμοτικότητας (μετακινήσεις, συσκέψεις, συγκέντρωση χρημάτων και πολεμικού υλικού, πυκνή αλληλογραφία κτλ) και η ετοιμότητα που υπήρξε το τρίτο δεκαήμερο του Μαρτίου του 1821, δεν θα μπορούσαν να επιτευχθούν αν στη Βοστίτσα είχε απορριφθεί το επαναστατικό σχέδιο της Φ. Εταιρείας. Η διαδεδομένη ιστοριογραφική άποψη που θέλει τον Δικαίο απομονωμένο ή και καταδιωκόμενο από τους κοτζαμπάσηδες και αρχιερείς βασίζεται στην επιλεκτική χρήση κάποιων πηγών (π.χ. Φωτάκος, Φραντζής, Π.Π.Γερμανός) και την αποσιώπηση άλλων, όπως η αποστολή του Σπ. Χαραλάμπους προς τον Ιάκωβο Τομπάζη και τους Υδραίους Φιλικούς με τις αποφάσεις της συνέλευσης της Βοστίτσας. Πιστεύεται δηλαδή ότι στη Βοσίτσα δεν υπήρξαν μόνο αντιρρήσεις αλλά έγινε και η αποδοχή του σχεδίου για μετάβαση του Αλ. Υψηλάντη στη Μάνη και έναρξη της Επανάστασης.
Για ανεξιχνίαστους λόγους (Τζάκης, σ. 101) και αφού κάποια από τα σχέδια της Εταιρείας είχαν ήδη προδοθεί ή διαρρεύσει, η επανάσταση κηρύχθηκε το Φεβρουάριο του 1821 στο Ιάσιο, πρωτεύουσα της Μολδαβίας. Στις 24 Φεβρουαρίου κυκλοφόρησε η περίφημη προκήρυξη του Υψηλάντη, «ΜΑΧΟΥ ΥΠΕΡ ΠΙΣΤΕΩΣ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΔΟΣ», στην οποία ανταποκρίθηκαν αρκετοί Έλληνες, μεταξύ των οποίων οι νέοι. Όμως η Ρωσία δεν ήλθε ως αναμενόμενος αρωγός, ενώ το Πατριαρχείο, κατόπιν πιέσεων της Πύλης, αφόρισε επισήμως στις 23 Μαρτίου τον Αλέξανδρο Υψηλάντη και τον Μιχαήλ Σούτσο, μαζί με όλους τους επαναστάτες:
«[...] θέλοντες (οι επαναστάτες) να διαταράξωσιν την άνεσιν και ησυχίαν των ομογενών μας πιστών ραγιάδων της κραταιάς βασιλείας την οποίαν απολαμβάνουσιν υπό την αμφιαφή αυτής σκιά με τόσης ελευθερίας προνόμια, όσα δεν απολαμβάνει άλλο έθνος υποτελές και υποκείμενον... να διακηρύξετε την απάτην των ειρημένων κακοποιών και κακοβούλων ανθρώπων και να τους αποδείξητε και να τους στηλιτεύετε πανταχού ως κοινούς λυμεώνας και ματαιόφρονας... και παραδίδοντας και εκείνους τους απλουστέρους, όσοι ήθελον φορασθή, ότι ενεργούν ανοίκεια του ραγιαδικού χαρακτήρος [...]».
Μπορεί η μάχη του Δραγατσανίου (Ιούνιος 1821) να οδήγησε στη σφαγή των νέων του Ιερού Λόχου και στη συντριβή του κινήματος στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες, αλλά απετέλεσε τον ιδανικό αντιπερισπασμό για να κηρυχθεί η Επανάσταση στην Ελλάδα.
Αναγνωστόπουλος - Ξάνθος
Το γεγονός ότι ο Ξάνθος είχε ως ψευδώνυμο το Α.Δ. και ο Παναγιώτης Αναγνωστόπουλος το Α.Ι συγκλίνει στο γεγονός ότι ο Ξάνθος είχε μυηθεί πρώτος από τον Αναγνωστόπουλο. Το Α.Α. ήταν κενό για αυτόν που θα αναλάμβανε την αρχηγία της οργάνωσης, το Α.Β. ήταν στον Τσακάλωφ και το Α.Γ. στον Σκουφά. Ερωτήματα όμως προκαλεί η αντικατάστασή του Ξάνθου με τον Γαλάτη και αυτό γιατί μερικά χρόνια αργότερα ο Νικόλαος Γαλάτης εμφανίζεται με τα χαρακτηριστικά Α.Δ. που θεωρητικά ανήκαν στον Ξάνθο, ενώ ο Εμμανουήλ Ξάνθος με το Α.Θ. Σύμφωνα με τους ιστορικούς, αυτό εξηγείται αφού ο τελευταίος για τέσσερα χρόνια είχε εξαφανιστεί. Η απουσία του προφανώς συνέβαλε στην αντικατάστασή του.
Δολοφονία Γαλάτη
Η δολοφονία του Νικολάου Γαλάτη όπως και του Κυριάκου Καμαρηνού αποτελούν σκοτεινά σημεία στην ιστορία της Φιλικής Εταιρείας. Ο Νικόλαος Γαλάτης, ένα χαρισματικό άτομο, υπήρξε όντως αμφιλεγόμενη προσωπικότητα, η οποία όμως συνέβαλε με την τόλμη και τον ενθουσιασμό της τα μέγιστα στην Εταιρεία (αύξησε θεαματικά όχι μόνον τον αριθμό των μελών της αλλά και τα εισοδήματά της από εισφορές, κάτι καίριας σημασίας για τον διοργανούμενο επαναστατικό αγώνα). Εντούτοις του καταμαρτυρούσαν σπατάλες -ενδεχομένως και ατασθαλίες με το ταμείο της Εταρείας- καθώς και αλαζονική συμπεριφορά και φιλαρχία -επεδίωκε δηλαδή να αναλάβει τα ηνία της οργάνωσης. Πιθανόν να ήθελε να παραγκωνίσει ακόμα και τον Καποδίστρια παρουσιαζόμενος στον τσάρο Αλέξανδρο ως άνθρωπός του στην Ελλάδα.
Τον σκότωσαν δύο μέλη της Εταιρείας με το αιτιολογικό ότι είχε καταστεί επικίνδυνος και, συγκεκριμένα, επικαλέσθηκαν ότι εκβίαζε πως αν δεν του παρέδιδαν την ηγεσία, θα κατέδιδε τους πάντες στον Χαλέτ Εφέντη -σημαντικό παράγοντα του Οθωμανικού κράτους, στην Κωνσταντινούπολη. Μετά από την εκτόξευση της απειλής αυτής, ανέλαβαν την εξόντωσή του ο Αθανάσιος Τσακάλωφ και ο Μανιάτης Παναγιώτης Δημητρόπουλος ή Δημητρακόπουλος. Τον παρέσυραν στην Ερμιόνη δήθεν για αρχαιολογική εκδρομή και εκεί, ενώ ο Τσακάλωφ παρακολουθούσε από μικρή απόσταση, ο Δημητρόπουλος πυροβόλησε τον Γαλάτη πισώπλατα. Καθώς πέθαινε απευθυνόμενος στο δολοφόνο του είπε: «Αχ. Μ' εφάγατε. Τι σας έκαμα;» Ο Δημητρόπουλος φέρεται να του απάντησε με δάκρυα «δεν είχαμε άλλο τρόπο να γλιτώσομε από την ανοικονόμητον κακίαν σου». Ύστερα από δεκαπέντε λεπτά ξεψύχησε. Επί τόπου πρέπει να σκότωσαν και τον υπηρέτη του. Στη συνέχεια διέφυγαν στη Μάνη και από εκεί στην Πίζα της Ιταλίας.
Εντούτοις εκφράζεται η άποψη ότι ίσως και οι δύο φόνοι μπορούσαν να είχαν αποτραπει. Για τον δε Γαλάτη εκφράζεται και η άποψη ότι η ιστορία της προδοσίας κατασκευάσθηκε ώστε να συγκαλυφθούν τα πραγματικά κίνητρα ή ότι κάποιες ασυνέπειές του μεγαλοποιήθηκαν για να αιτιολογηθεί η εκτέλεσή του. Ο Γαλάτης δηλαδή, με την παιδεία, τις διασυνδέσεις και τον προσωπικό του πλούτο παρουσιαζόταν με περισσότερα ηγετικά προσόντα από οιονδήποτε άλλο στον μικρό τότε κύκλο της Φιλικής και ίσως τα σφάλματα στα οποία περιέπεσε να μεγεθύνθηκαν ώστε να απαλλαγούν από εκείνον όσοι είχαν εξίσου υψηλές φιλοδοξίες.
Απόηχος της Εταιρείας στους Νεώτερους Χρόνους
Στους νεώτερους χρόνους κατ' απομίμηση της Φιλικής Εταιρείας δημιουργήθηκαν άλλες δύο οργανώσεις με αυτήν την ονομασία στη διάρκεια της Μεταξικής Δικτατορίας: μία με έδρα την Αθήνα και μία στην Κρήτη
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Ελληνική Επανάσταση του 1821  Κατηγορία:Νεοελληνικός διαφωτισμός
Καλονέρι Αρκαδίας
Το Καλονέρι, παλαιότερα γνωστό ως Σβόρνα, είναι ορεινό χωριό του νομού Αρκαδίας. Είναι χτισμένο σε υψόμετρο 1.050 μέτρων σε ένα μικρό οροπέδιο του όρους Μαίναλο και αποτελεί έναν από τους πιο ορεινούς οικισμούς της Αρκαδίας. Το Καλονέρι ανήκει στον δήμο Λαγκαδίων και σύμφωνα με την απογραφή του 2001 έχει 135 κατοίκους. Το 1951 είχε 187 κατοίκους.
κατηγορία:Χωριά του νομού Αρκαδίας Κατηγορία:Δήμος Γορτυνίας Κατηγορία:Χωριά του Μαινάλου
Ισοκεφαλία
thumb|right|300 px|Τμήματα της ζωφόρου του Παρθενώνα που εκλάπησαν από το [[Λόρδος Έλγιν|Λόρδο Έλγιν, με εμφανή την "ισοκεφαλία"]] thumb|right|300px|Βυζαντινό ψηφιδωτό, με εμφανή την "ισοκεφαλία" Ισοκεφαλία ονομάζεται ο καλλιτεχνικός κανόνας που ακολουθείται από ζωγράφους, χαράκτες και γλύπτες κατά τον οποίο οι μορφές των ανάγλυφων ή ζωγραφικών παραστάσεων παριστάνονται έτσι ώστε οι κεφαλές των προσώπων να βρίσκονται στο ίδιο ύψος, χωρίς να λαμβάνεται υπ΄ όψη η θέση ή στάση της κάθε μορφής.
Πάντως η ισοκεφαλία αποτελεί χαρακτηριστικό της αρχικής βαθμίδας της τέχνης.
Κατηγορία:Ζωγραφική Κατηγορία:Γλυπτική Κατηγορία:Αγιογραφία
Τάσος Υφαντής
Βιογραφία
Σπούδασε στη Δραματική Σχολή Μιχαηλίδη και στη συνέχεια έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη Γαλλία Εμφανίστηκε σε θεατρικές παραστάσεις ("Παντρολογήματα", 1976) και σε κινηματογραφικές ταινίες (Ρεπό, 120 ντεσιμπέλ, Δοξόμπους). Συμμετείχε σε σειρές της τηλεόρασης και στο τηλεπαιχνίδι "Ομιλείτε ελληνικά" της ΕΤ-1. Το 1983 υποδύθηκε τον εαυτό του στο ντοκιμαντέρ "Ο ερωτισμός στην αρχαία ελληνική τέχνη".
Απεβίωσε ξαφνικά από ανακοπή της καρδιάς στις 14 Αυγούστου του 1989.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες άνδρες ηθοποιοί κινηματογράφου Κατηγορία:Έλληνες άνδρες ηθοποιοί τηλεόρασης
Λουγκούρου
Οι Λουγκούρου (ή Ρουγκούρου) (πληθυντικός Ουαλουγκούρου (Waluguru), Ουαρουγκούρου (Waruguru)), είναι μια μητρογραμμική εθνοτική και γλωσσική ομάδα από την Περιφέρεια Πουάνι (Pwani Region) και την Περιφέρεια Μορογκόρο (Morogoro Region) στη Τανζανία. Ομιλούν τη γλώσσα Λουγκούρου (Luguru language) των Μπαντού (Bantu).
Το 2001, ο πληθυσμός των Λουγκούρου εκτιμάτο σε 692.000 άτομα.
Σημειώσεις
<references responsive="0" group="Σημ." />
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Εθνοτικές ομάδες στην Τανζανία Κατηγορία:Αυτόχθονες λαοί της Ανατολικής Αφρικής Κατηγορία:Φυλές της Αφρικής
Νέα Καμένη Θήρας
Η Νέα Καμένη ή παλιότερα και Νέα Καϋμένη, "το ηφαίστειο" για τους ντόπιους, είναι ηφαιστειογενές νησί στο κέντρο της καλδέρας της Σαντορίνης, το οποίο άρχισε να δημιουργείται το 1570 (ή 1573), με τη δημιουργία αρχικά της Μικρής Καμένης και αποτελεί το πιο πρόσφατα δημιουργημένο τμήμα ξηράς στη Μεσόγειο Θάλασσα. Η έκταση του σήμερα είναι 340 εκτάρια και το ψηλότερο σημείο του είναι 127 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Υπάρχουν δύο αγκυροβόλια στο νησί, ο όρμος Ταξιάρχης, στα νοτιοανατολικά του νησιού, και ο όρμος Ερινιά στα βόρεια. μικρογραφία|Η Νέα Καμένη (δεξιά) και η Παλαιά Καμένη (αριστερά)
Η Νέα και η Παλαιά Καμένη έχουν ενταχθεί στο κοινοτικό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών NATURA 2000.
Συνοπτικά στοιχεία ηφαιστειακής δραστηριότητας
*Ο Δείκτης Μεγέθους Ηφαιστειακής Εκρήξεως (VEI) και ο όγκος της λάβας είναι εκτιμήσεις που προέκυψαν από τη μελέτη ιστορικών πηγών.
Σημερινή κατάσταση
Σήμερα στο νησί εκδηλώνεται ατμιδική δραστηριότητα, στην κορυφή και ανατολικά του κρατήρα του Γεωργίου, ενώ κατά μήκος των ακτών του υπάρχουν θερμές πηγές.
Έρευνα επιστημόνων του Πανεπιστημίου του Καίμπριτζ, η οποία διεξήχθη το 2006, έδειξε ότι σε περίπτωση που γινόταν ηφαιστειακή έκρηξη στην περιοχή των νησιών Παλαιά και Νέα Καμένη μέσα στο 2006, αυτή θα είχε αρκετή ενέργεια για να διαρκέσει περισσότερο από 2,7 χρόνια και να φτιάξει ηφαιστειακό θόλο με ύψος 115-125 μέτρα.
Στα δύο νησιά, Παλαιά και Νέα Καμένη, υπάρχει σήμερα ολοκληρωμένο σύστημα παρακολούθησης της σεισμικής δραστηριότητας και δεκάδων άλλων παραμέτρων, το οποίο έχει εγκατασταθεί από το Ινστιτούτο Μελέτης και Παρακολούθησης του Ηφαιστείου Σαντορίνης (Ι.Μ.Π.Η.Σ.).
Ιστορία
μικρογραφία|Η Σαντορίνη (Δεξιά). μικρογραφία|Η καλδέρα της Σαντορίνης. 3D εμψύχωση. μικρογραφία|Η καλδέρα της Σαντορίνης. Αεροφωτογραφία.
Το ηφαίστειο και οι ξένοι
Ο Abba Pegues ήταν ιησουίτης ιερωμένος που δημοσίευσε ένα βιβλίο για τη Σαντορίνη το 1840. Είναι ένα έργο ιδιάζον που διαπνέεται από ισχυρή θρησκευτικότητα και έντονα πολεμικό ύφος, επιμένει σε μια περιγραφή του νησιού κατά την παράδοση των περιηγητών των προηγούμενων αιώνων. Κύριο ενδιαφέρον του βιβλίου είναι η ιστορία και η συνεισφορά του Τάγματος των Ιησουιτών στη Σαντορίνη, το οποίο διαδέχτηκαν αργότερα οι Λαζαριστές. Στόχος του βιβλίου είναι να αποδείξει πως η πίστη των καθολικών είναι ανώτερη από αυτή των ορθοδόξων «σχησματικών» και ότι θα έπρεπε οι δεύτεροι να επιστρέψουν στο σωστό καθολικό δόγμα. Το ηφαίστειο και οι εκρήξεις του συσχετίστηκαν με τον φόβο, τη θρησκευτική συγκίνηση που αυτές προκαλούσαν, τη μεταφυσική απειλή, την τιμωρία του θεού για τις αμαρτίες των «σχισματικών». Ενδιαφέρον είναι το γεγονός ότι οι λεπτομερέστερες περιγραφές των εκρήξεων, από το 15ο αιώνα και εξής, έγιναν από πατέρες ιησουίτες – όπως του Richard (για το 1650) και του Père Gorée (για το 1707). Αξίζει να αναφερθεί ότι βρισκόμαστε σε μια εποχή που η Ελλάδα δεν αποτελεί ανεξάρτητο κράτος και οι ανταγωνισμοί μεταξύ των θρησκευτικών δογμάτων δεν είναι παρά αντανακλάσεις των γενικότερων ανταγωνισμών που υπήρχαν μεταξύ Δύσης και Ανατολής. Τα πράγματα αλλάζουν αισθητά το 1866 όταν καθολικοί και ορθόδοξοι προύχοντες και έμποροι συνεργάζονται με τους Έλληνες και ξένους επιστήμονες χωρίς εμφανείς εχθρότητες. Πιθανότερα η αλλαγή του τρόπου αντιμετώπισης να οφείλεται στο σταδιακό εξαστισμό της Θήρας, στις διεθνείς σχέσεις που έχουν στο μεταξύ αναπτυχθεί (μετά την ίδρυση του Ελληνικού Κράτους το 1833). Η ύπαρξη αυτού του γεωλογικού περιβάλλοντος, στη συγκεκριμένη περιοχή, έπαιξε καθοριστικό ρόλο σε όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας. Η καλλιέργεια της γης, η αρχιτεκτονική, το λεξιλόγιο και η αυτοσυνείδηση των κατοίκων περνά μέσα από αυτή την ιδιαίτερη κατάσταση. Ακόμα και στις μακρές περιόδους ηρεμίας, η παρουσία αυτή σημάδευε θετικά ή αρνητικά τη ζωή των κατοίκων της περιοχής.
Οι Θηραίοι και το ηφαίστειο
«Μα κι ο καπετάνιος που την κουμαντάρει και τη διαφεντεύει είναι ένας τζαναμπέτης και κακορίζικος αρχιπειρατής. Ένας κακομούτσουνος κι αιμοβόρος είνε και τονε λένε Βουρκάνο, που σαν τύχει κι ανάψει το τσιμπούκι του, βγάζει απ’ τα ρουθούνια του φλόγες πύρινες κι ατμίδες καπνού και σαν τεντωθεί τρέμει η γης κι η οικουμένη. Για τούτο, σαν αγναντέψεις το παράξενο ετούτο νησί απ’ τη μεριά το πονέντε φόβος απερίγραπτος και δέος θανάτου σε κυριεύει, γιατί λες: ανή κάμει, πως ξυπνήσει ο τρομερός αυτός δράκοντας, δεν είσαι και τόσο σίγουρος για την ύπαρξή σου. Αφότις, μ’ όλη τη σοφία και γνώση, που απόχτησε ο άνθρωπος, δεν είνε σε θέση να προλάβει κι ούτε μπορεί να καταπονέσει το θυμό και την οργή αυτουνού του ανήμερου θηρίου, που λέγεται: σεισμός. »
Πάνδημες ήταν οι λιτανείες που λάμβαναν χώρα, όταν γινόταν σεισμοί, ο κλήρος πρωτοστατούσε σ'αυτές τις λαϊκές συγκεντρώσεις και συμμετείχε στη γενικότερη συγκίνηση του πλήθους. Μέσα και έξω από τους ναούς, με μορφή δεήσεων και μεταφορά λειψάνων, εικόνων, σταυρού κ.λ.π. και με τελετές ευχελαίου. Αίτιος του σεισμού θεωρούταν μόνο ο Θεός που επιβλέπει τον κόσμο. Είναι φανερό ότι προσπαθούσαν με κάποιους τρόπους να προβλέψουν τα έκτακτα φυσικά φαινόμενα και ιδίως τα απειλητικά, παρατηρώντας τους «οιωνούς» από το φως του ήλιου, το πέταγμα ή το κρώξιμο των πουλιών, το φεγγάρι, οι άκαιρες φωνές των ζώων, κτλ. Οι εκτεταμένοι θάνατοι ψαριών και πουλιών, αποτελούσαν σημεία που λάμβαναν πολύ σοβαρά υπ'όψη τους.
Λαογραφία
Τα παλιά χρόνια, οι κάτοικοι της Σαντορίνης θεωρούσαν ότι η Παλαιά και η Νέα Καμένη ήταν κατοικίες δαιμόνων.
Τα Ηφαίστεια
Τα Ηφαίστεια διοργανώνονται τον Αύγουστο από τον Δήμο Θήρας σε όλα τα Δημοτικά Διαμερίσματα του Δήμου και περιλαμβάνουν μουσικοχορευτικές και θεατρικές παραστάσεις, εκθέσεις, συναυλίες και αθλητικές δραστηριότητες. Αποκορύφωμα των εκδηλώσεων είναι η εικονική έκρηξη του ηφαιστείου με ρίψη χιλιάδων βεγγαλικών, την οποία ακολουθεί μεγάλο γλέντι στο χώρο μπροστά από τη Μητρόπολη των Φηρών με προσφορά παραδοσιακών μεζέδων (ντοματοκεφτέδες και φάβα) και άφθονου κρασιού.