cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Νόσος του Γουίλσον
Γενετική
Το γονίδιο για τη Νόσο του Wilson (ATP7B) χαρτογραφήκε στο χρωμόσωμα 13 (13q14.3) και εκφράζεται πρωτίστως στο ήπαρ, στο νεφρό και στον πλακούντα. Το γονίδιο κωδικοποιεί έναν P-τύπο (κατιονικού ενζύμου μεταφορά) ATPάσης που μεταφέρει χαλκό μέσα στη χολή και το ενσωματώνει στην κερουλοπλασμίνη. Μεταλλάξεις ανιχνεύονται στο 90%. Οι περισσότεροι (60%) είναι ομόζυγοι για ATP7B μεταλλάξεις (δύο μη φυσιολογικά αντίγραφα), και 30% έχουν μόνο ένα μη φυσιολογικό αντίγραφο. 10% δεν εμφανίζουν ανιχνεύσιμη μετάλλαξη. Παρόλο που 300 μεταλλάξεις του ATP7B έχουν περιγραφεί, στους περισσότερους πληθυσμούς τα περιστατικά της Νόσου Wilson οφείλονται σ’ έναν μικρό αριθμό συγκεκριμένων μεταλλάξεων γι’ αυτόν τον πληθυσμό. Για παράδειγμα, στους δυτικούς πληθυσμούς η H1069Q μετάλλαξη (αντικατάσταση της ιστιδίνης από γλουταμίνη στη θέση 1069 της πρωτείνης) εμφανίζεται στο 37-63% των περιστατικών, ενώ στην Κίνα αυτή η μετάλλαξη είναι πολύ ασυνήθιστη και η R778L (αργινίνη σε λευκίνη στην 778) βρίσκεται πιο συχνά. Σχετικά λίγα είναι γνωστά όσον αφορά το αντίκτυπο ποικίλων μεταλλάξεων, παρόλο που η H1069Q μετάλλαξη φαίνεται να προμηνύει καθυστερημένη εκδήλωση και κατά κύριο λόγο νευρολογικά προβλήματα, σύμφωνα με κάποιες μελέτες. Μία φυσιολογική ποικιλία στο PRNP γονίδιο μπορεί να τροποποιήσει την πορεία της νόσου καθυστερώντας την ηλικία έναρξης και επηρεάζοντας τον τύπο των συμπτωμάτων που αναπτύσσονται. Αυτό το γονίδιο παράγει πρωτογενή πρωτείνη, η οποία είναι ενεργή στον εγκέφαλο και σε άλλους ιστούς και ακόμα φαίνεται να εμπλέκεται στη μεταφορά του χαλκού. Ένας ρόλος για το ApoE γονίδιο αρχικά υποπτεύφθηκε αλλά δε μπόρεσε να επιβεβαιωθεί. Η νόσος κληρονομείται με αυτοσωματικό υπολειπόμενο χαρακτήρα. Προκειμένου να την κληρονομήσει κάποιος, πρέπει και οι δύο γονείς ενός ατόμου να φέρουν από ένα προσβεβλημένο γονίδιο. Οι περισσότεροι δεν έχουν οικογενειακό ιστορικό για τη νόσο. Άτομα με μόνο ένα μη φυσιολογικό γονίδιο καλούνται φορείς (ετεροζυγώτες) και μπορεί να εμφανίζουν ήπιες, αλλά κλινικά ασήμαντες, ανωμαλίες στο μεταβολισμό του χαλκού. Η Νόσος του Wilson είναι η πιο κοινή από την κατηγορία των κληρονομικών ασθενειών που προκαλούν υπερφότωση του χαλκού στο συκώτι. Όλες μπορούν να προκαλέσουν κύρρωση σε μικρή ηλικία. Δεν υπάρχουν μεταλλάξεις σχετιζόμενες με το ATP7B: για παράδειγμα, η ICC έχει συνδεθεί με μεταλλάξεις στο KRTP και στο KRT18 γονίδιο.
Παθοφυσιολογία
Το σώμα μας χρειάζεται τον χαλκό για να επιτελέσει μια σειρά από λειτουργίες. Ο χαλκός λειτουργεί κυρίως ως συμπαράγοντας για διάφορα ένζυμα, όπως η σερουλοπλασμίνη, η οξειδάση του κυτοχρώματος c, η β-υδροξυλάση της ντοπαμίνης, η δισμουτάση του υπεροξειδίου και η τυροσινάση. Ο χαλκός εισέρχεται στον οργανισμό μέσω του πεπτικού σωλήνα. Μια πρωτεΐνη μεταφορέας στα κύτταρα του λεπτού εντέρου, ο μεμβρανικός μεταφορέας του χαλκού 1 (CMT1), μεταφέρει χαλκό στο εσωτερικό των κυττάρων, όπου ένα μέρος του συνδέεται με μεταλλοθειονίνη, ενώ ένα άλλο μεταφέρεται συνδεδεμένο με το ATOX1 σε ένα οργανίδιο γνωστό ως σύστημα Golgi. Από εδώ, ένα ένζυμο που ονομάζεται ATP7A ελευθερώνει χαλκό στην πυλαία φλέβα στο ήπαρ ως απάντηση στην αύξηση των συγκεντρώσεων του χαλκού. Τα ηπατικά κύτταρα φέρουν, επίσης, την CMT1 πρωτεΐνη, μεταλλοθειονίνη και το ATOX1 που δεσμεύεται στο εσωτερικό του κυττάρου. Το ATP7B συνδέει τον χαλκό με σερουλοπλασμίνη και τον απελευθερώνει στην κυκλοφορία του αίματος, καθώς επίσης ρυθμίζει και την απομάκρυνση της περίσσειας του χαλκού με την έκκριση του στη χολή. Και οι δύο λειτουργίες του ATP7B παρουσιάζουν διαταραχές στη νόσο του Wilson. Ο χαλκός συσσωρεύεται στον ιστό του ήπατος. Η σερουλοπλασμίνη συνεχίζει να εκκρίνεται, αλλά σε μια μορφή που δεν περιέχει χαλκό (ονομάζεται αποσερουλοπλασμίνη) και αποδομείται ταχέως στην κυκλοφορία του αίματος.
Όταν η ποσότητα του χαλκού στο ήπαρ ξεπερνάει κατά πολύ την ποσότητα των πρωτεϊνών  που φυσιολογικά δεσμεύονται σε αυτόν, προκαλείται οξειδωτική βλάβη, μέσω μιας διαδικασίας γνωστής ως Χημεία Fenton. Αυτή η βλάβη τελικά οδηγεί σε χρόνια ενεργό ηπατίτιδα, ίνωση (εναπόθεση συνδετικού ιστού) και κίρρωση. Το ήπαρ απελευθερώνει επίσης χαλκό στην κυκλοφορία του αίματος που δεν είναι συνδεδεμένος με σερουλοπλασμίνη. Αυτή η ποσότητα του ελεύθερου χαλκού καθιζάνει σε όλο το σώμα, αλλά κυρίως στα νεφρά, τα μάτια και τον εγκέφαλο. Στον εγκέφαλο, ο περισσότερος χαλκός εναποτίθεται στα βασικά γάγγλια, ιδιαίτερα στην ωχρά σφαίρα και το κέλυφος που μαζί αποτελούν το φακοειδή πυρήνα. Οι περιοχές αυτές φυσιολογικά συμμετέχουν στο συντονισμό της κίνησης και παίζουν σημαντικό ρόλο στις ψυχομετρικές διαδικασίες, όπως την επεξεργασία των ερεθισμάτων και τη ρύθμιση της διάθεσης. Βλάβη σε αυτές τις περιοχές, και πάλι από Χημεία Fenton, προκαλεί τα νευροψυχιατρικά συμπτώματα που παρατηρούνται στη νόσο του Wilson. Δεν είναι σαφές γιατί η νόσος του Wilson προκαλεί αιμόλυση, αλλά ποικίλες έρευνες δίνουν στοιχεία στα οποία φαίνεται ότι τα υψηλά επίπεδα του ελεύθερου (μη δεσμευόμενου με σερουλοπλασμίνη) χαλκού έχουν άμεση επίπτωση και στην οξείδωση της αιμοσφαιρίνης, με αναστολή των ενζύμων που προμηθεύουν με ενέργεια τα ερυθρά αιμοσφαίρια, αλλά και σε βλάβες στην κυτταρική μεμβράνη.
Διάγνωση
Η νόσος του Wilson μπορεί να θεωρηθεί πιθανή με βάση κάποιο από τα συμπτώματα που αναφέρονται παραπάνω ή όταν ένας στενός συγγενής έχει διαγνωστεί με τη νόσο. Οι περισσότεροι έχουν ελαφρά μη φυσιολογικές δοκιμασίες ηπατικής λειτουργίας όπως αυξημένα επίπεδα ηπατικής τρανσαμινάσης, της τρανσαμινάσης της αλανίνης και της χολερυθρίνης. Εάν η ηπατική βλάβη είναι σημαντική, η λευκωματίνη μπορεί να μειωθεί λόγω της αδυναμίας των κατεστραμμένων ηπατικών κυττάρων να την παράγουν. Επίσης ο χρόνος ζωής της προθρομβίνης(μια δοκιμασία της πήξης του αίματος ) μπορεί να παραταθεί καθώς το ήπαρ δεν μπορεί να συνθέσει πρωτεΐνες που είναι γνωστές ως παράγοντες πήξης. Τα επίπεδα της αλκαλικής φωσφατάσης είναι σχετικά χαμηλά σε άτομα με νόσο του Wilson,που σχετίζονται με οξεία ηπατική ανεπάρκεια. Εάν υπάρχουν νευρολογικά συμπτώματα συνήθως πραγματοποιείται μαγνητική τομογραφία(MRI)  του εγκεφάλου: αυτό δείχνει υψηλές εντάσεις στο μέρος του εγκεφάλου που ονομάζεται βασικά γάγγλια στον Τ2 καθορισμό. Η μαγνητική τομογραφία μπορεί να δείξει επίσης το χαρακτηριστικό μοτίβο «πρόσωπο ενός γιγάντιου πάντα». MRI may also demonstrate the characteristic "face of the giant panda" pattern. Δεν υπάρχει καμία απολύτως αξιόπιστη εξέταση για τη νόσο του Wilson αλλά τα επίπεδα της σερουλοπλασμίνης και του χαλκού στο αίμα, καθώς και η ποσότητα του χαλκού που αποβάλλεται στα ούρα κατά τη διάρκεια 24 ωρών, χρησιμοποιούνται από κοινού για να σχηματίσουν μια εικόνα για την ποσότητα του χαλκού στο σώμα. Η ιδανικότερη δοκιμασία είναι η βιοψία ήπατος.
Σερουλοπλασμίνη
Τα επίπεδα της σερουλοπλασμίνης είναι ασυνήθιστα χαμηλά (<0,2 g / L) στο 80-95% των περιπτώσεων. Ωστόσο μπορεί να υπάρχει σε φυσιολογικά επίπεδα σε άτομα με συνεχή φλεγμονή, όπως είναι μια πρωτεΐνη οξείας φάσης. Χαμηλά επίπεδα σερουλοπλασμίνης βρίσκονται επίσης στη νόσο Menkes και την ασερουλοπλασμιναιμία με τις οποίες σχετίζονται αλλά πιο σπανια από τη μόσο του Wilson. Ο συνδυασμός των νευρολογικών συμπτωμάτων, Kayser-Fleisher δαχτυλιδιών και ένα χαμηλό επίπεδο σερουλοπλασμίνης θεωρείται επαρκής για τη διάγνωση της νόσου του Wilson. Σε πολλές περιπτώσεις, ωστόσο, χρειάζονται περαιτέρω εξετάσεις.
Χαλκός στον ορό και στα ούρα
Στη νόσο του Wilson τα επίπεδα χαλκού στον ορό είναι παραδόξως χαμηλά ενώ στα ούρα είναι αυξημένα. Τα ούρα συλλέγονται για 24 ώρες σε ένα μπουκάλι με επένδυση χωρίς χαλκό. Επίπεδα πάνω από 100 μg/24h (1,6 μmol/24h) επιβεβαιώνουν τη νόσο του Wilson και τα επίπεδα άνω των 40 μg/24h (0,6 μmol/24h) είναι έντονα ενδεικτικά. Τα υψηλά επίπεδα χαλκού στα ούρα δεν είναι το μοναδικά για τη νόσο του Wilson: μερικές φορές παρατηρούνται στην αυτοάνοση ηπατίτιδα και στη χολόσταση(κάθε ασθένεια που εμποδίζει τη ροή της χολής από το ήπαρ στο λεπτό έντερο).
Στα παιδιά μπορεί να χρησιμοποιηθεί η δοκιμασία πενικιλαμίνης. Χορηγείται από το στόμα μια δόση πενικιλαμίνης των 500 mg και συλλέγονται ούρα για 24 ώρες. Εάν περιέχουν πάνω από 1600μg (25 μmol) πενικιλαμίνης είναι αξιόπιστη ένδειξη για νόσο του Wilson. Η δοκιμή αυτή δεν έχει επικυρωθεί σε ενήλικες.
Βιοψία ήπατος
Τη στιγμή που άλλες έρευνες δείχνουν νόσο του Wilson, η ιδανική εξέταση είναι η αφαίρεση ενός μικρού ποσού ηπατικού ιστού μέσω βιοψίας ήπατος. Στη συνέχεια εξετάζεται μικροσκοπικά για το βαθμό στεάτωσης και κίρρωσης, και η ιστοχημεία και ο ποσοτικός προσδιορισμός του χαλκού χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση της σοβαρότητας της συσσώρευσης του χαλκού. Επίπεδα των 250μg/gr χαλκού σε αποξηραμένο ηπατικό ιστό επιβεβαιώνουν νόσο του Wilson. Περιστασιακά έχουν βρεθεί χαμηλότερα επίπεδα χαλκού: στην περίπτωση αυτή, ο συνδυασμός των ευρημάτων της βιοψίας με όλες τις άλλες εξετάσεις θα μπορούσε να οδηγήσει σε επίσημη διάγνωση της νόσου.
Στα αρχικά στάδια της νόσου, η βιοψία δείχνει συνήθως στεάτωση (εναπόθεση λιπαρών υλών), αυξημένο γλυκογόνο στον πυρήνα καθώς και περιοχές που έχουν νεκρωθεί(κυτταρικός θάνατος).Σε πιο προχωρημένο στάδιο της νόσου, οι μεταβολές που παρατηρούνται είναι παρόμοιες με εκείνες που παρατηρούνται στην αυτοάνοση ηπατίτιδα, όπως η διήθηση από φλεγμονώδη κύτταρα τμηματική νέκρωση και ίνωση (ουλώδης ιστός). Τέλος, σε προχωρημένο στάδιο της νόσου, κίρρωση είναι το βασικό εύρημα. Στην οξεία ηπατική ανεπάρκεια, παρατηρείται εκφύλιση των κυττάρων του ήπατος και κατάρρευση της δομής του ηπατικού ιστού, συνήθως με φόντο κιρρωτικές αλλαγές. Ιστοχημικές μέθοδοι για ανίχνευση χαλκού είναι αναξιόπιστες και θεωρούνται ανεπαρκείς για τον καθορισμό διάγνωσης.
Γενετικός Έλεγχος
Μπορεί να πραγματοποιηθεί ανάλυση της μετάλλαξης του γονιδίου ATP7B, καθώς και άλλων γονιδίων που συνδέονται με τη συσσώρευση χαλκού στο ήπαρ. Όταν η μετάλλαξη έχει επιβεβαιωθεί, είναι πιθανό να ελεγχθούν μέλη της οικογένειας για την ασθένεια ως μέρος της κλινικής οικογενειακής γενετικής συμβουλευτικής.
Διατροφή
Γενικά, συστήνεται μια διατροφή χαμηλής πρόσληψης χαλκού αποφεύγοντας μανιτάρια, ξηρούς καρπούς, σοκολάτα, αποξηραμένα φρούτα, συκώτι και όστρακα.
Φαρμακευτική Αγωγή
Ποικιλία θεραπειών είναι διαθέσιμες για τη Νόσο του Wilson. Κάποιες αυξάνουν την απομάκρυνση του χαλκού από το σώμα, ενώ άλλες αποτρέπουν την απορρόφηση του με σωστή διατροφή.
Γενικά, η πενικιλλαμίνη είναι η πρώτης επιλογής θεραπεία που χρησιμοποιείται. Αυτή δεσμεύει το χαλκό (αποσιδήρωση) και οδηγεί σε απέκρισσή του από τα ούρα. Ως εκ τούτου, η παρακολούθηση της ποσότητας του χαλκού στα ούρα μπορεί να γίνει για να εξασφαλίσει ότι μία επαρκής υψηλή δόση προσλαμβάνεται. Η πενικιλαμίνη ωστόσο παρουσιάζει και κάποια προβλήματα: περίπου το 20% έχουν παρενέργειες ή επιπλοκή στη θεραπεία με πενικιλαμίνη, όπως λύκο επαγόμενο από φάρμακο (προκαλεί πόνους στους συνδέσμους και εξανθήματα στο δέρμα) ή μυασθένια (νευρική κατάσταση που οδηγεί σε αδυναμία των μυών). Σε αυτούς που εμφανίζουν νευρολογικά συμπτώματα, σχεδόν οι μισοί εμφανίζουν μία παράδοξη επιδείνωση των συμπτωμάτων τους. Κι ενώ το φαινόμενο αυτό παρατηρείται και σ’ άλλες θεραπείες για τη νόσο, συνήθως λαμβάνεται ως ένδειξη για τη διακοπή της πενικιλαμίνης και την έναρξη μίας δεύτερης σε σειρά θεραπείας. Μη ανεκτικοί σε πενικιλαμίνη μπορούν αντ’ αυτού να ξεκινήσουν υδροχλωρική τριεντίνη, η οποία επίσης έχει δεσμευτικές ιδιότητες. Κάποιοι προτείνουν/ συστείνουν την τριεντίνη σαν πρώτη θεραπεία, αλλά η εμπειρία με πενικιλαμίνη είναι πιο εκτενής. Ένας περαιτέρω παράγοντας με γνωστή δραστηριότητα στη Νόσο Wilson είναι ο τετραθειομόλυβδος. Αυτός βέβαια ακόμα θεωρείται ως πειραματικός παράγοντας, παρόλου που μερικές μελέτες έχουν δείξει ευεργετικό αποτέλεσμα.
Μόλις όλα τα αποτελέσματα επιστρέψουν στα φυσιολογικά, ο ψευδάργυρος (συνήθως με μορφή του οξικού άλατός του zinc acetate που συνταγογραφείται ως Wilzin) μπορεί να χρησιμοποιηθεί αντί για χηλικούς παράγοντες για να διατηρήσει σταθερά επίπεδα χαλκού στο σώμα. Ο ψευδάργυρος διεγείρει τη μεταλλοθειονίνη, μια πρωτείνη στα εντερικά κύτταρα που δεσμεύει χαλκό και αποτρέπει την απορρόφηση και μεταφορά της στο συκώτι. Η θεραπεία με ψευδάργυρο συνεχίζεται εκτός εάν τα συμπτώματα επαναληφθούν, ή εάν η ουρική απέκκριση του χαλκού αυξηθεί.
Σε σπάνιες περιπτώσεις όπου καμία από του στόματος θεραπεία δεν είναι δραστική, ειδικά στη νευρολογική εκδήλωση της νόσου, διμεκαπρόλη είναι ακόμα περιστασιακά απαραίτητη. Αυτή η θεραπεία γίνεται με ένεση ενδομυϊκά (μέσα στο μυ) κάθε λίγες εβδομάδες για ένα διάστημα και έχει έναν αριθμό από ανεπιθύμητα αποτελέσματα όπως ο πόνος.
Φυσικοθεραπεία
Η φυσικοθεραπεία είναι ευεργετική για τους ασθενείς με τη νευρολογική μορφή της νόσου. Η θεραπεία χηλικού χαλκού που χρησιμοποιείται μπορεί να χρειαστεί έως και έξι μήνες για να αρχίσει να έχει αποτέλεσμα, και έτσι η φυσικοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της αταξίας, της δυστονίας, και του ρίγους, καθώς προλαμβάνει και την ανάπτυξη των συσπάσεων που μπορεί να προκύψουν από τη δυστονία.
Μεταμόσχευση
Η μεταμόσχευση ήπατος είναι μια αποτελεσματική θεραπεία για τη νόσο του Wilson, αλλά χρησιμοποιείται μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, λόγω των πολλών κινδύνων και των επιπλοκών που έχει η διαδικασία. Χρησιμοποιείται κυρίως σε άτομα με οξεία ηπατική ανεπάρκεια που δεν ανταποκρίνονται στη θεραπεία, ή σε άτομα με προχωρημένη χρόνια ηπατική νόσο. Μεταμόσχευση ήπατος αποφεύγεται σε σοβαρές νευροψυχιατρικές ασθένειες, στις οποίες το όφελος δεν έχει αποδειχθεί.
Επιπρόσθετες συνδέσεις
Κατηγορία:Παθήσεις του ήπατος Κατηγορία:Γενετικές διαταραχές Κατηγορία:Νευρολογικές παθήσεις Κατηγορία:Ηπατολογία Κατηγορία:Σπάνιες ασθένειες
Αστυνομική Υπηρεσία της Βορείου Ιρλανδίας
Η Αστυνομική Υπηρεσία της Βορείου Ιρλανδίας (αγγλικά: Police Service of Northern Ireland, PSNI, ιρλανδικά: Seirbhís Póilíneachta Thuaisceart Éireann, σκωτικά του Όλστερ: Polis Servis o Norlin Airlan) αποτελεί την αστυνομική δύναμη της Βορείου Ιρλανδίας. Διαδέχτηκε την Βασιλική Χωροφυλακή του Όλστερ (RUC), η οποία με τη σειρά της είχε αντικαταστήσει τη Βασιλική Χωροφυλακή της Ιρλανδίας (RIC).
Παρά το γεγονός ότι η πλειοψηφία των αξιωματικών της PSNI είναι ακόμη Προτεστάντες του Όλστερ, δεν είναι τόσο έντονη όσο ήταν στη RUC, λόγω των θετικών πολιτικών δράσεων. Η RUC ήταν μια ιδιαίτερα στρατιωτικοποιημένη αστυνομία και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη βίαιη σύγκρουση γνωστή ως Ταραχές. Ως μέρος της Συμφωνίας της Μεγάλης Παρασκευής, υπήρξε πρόβλεψη δημιουργίας μιας νέας αστυνομικής δύναμης, αρχικά, επί τη βάσει των χωροφυλάκων της RUC. Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης, συστάθηκε η Ανεξάρτητη Επιτροπή για την Αστυνόμευση στη Βόρεια Ιρλανδία (Independent Commission on Policing for Northern Ireland) γνωστή ως Επιτροπή Πάτεν (Patten Commission) και η RUC αντικαταστάθηκε από την PSNI στις 4 Νοεμβρίου του 2001. Με βάση την Πράξη της Αστυνομίας (Βόρεια Ιρλανδία) του 2000, η νέα αστυνομική δύναμη ονομάστηκε Αστυνομική Υπηρεσία της Βορείου Ιρλανδίας (αντικαθιστώντας την ονομασία Βασιλική Χωροφυλακή του Όλστερ) για επιχειρησιακούς σκοπούς.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βόρεια Ιρλανδία Κατηγορία:Σώματα ασφαλείας
28 Ιουλίου
27 Ιουλίου | 28 Ιουλίου | 29 Ιουλίου
Η 28η Ιουλίου είναι η 209η ημέρα του έτους κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο (210η σε δίσεκτα έτη). Υπολείπονται 156 ημέρες.
Ορθόδοξη Εκκλησία
Κατηγορία:Ημέρες του έτους
Breguet 14
Το Breguet 14 ήταν Γαλλικό βομβαρδιστικό και αναγνωριστικό διπλάνο του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Κατασκευάστηκε σε μεγάλους αριθμούς και η παραγωγή του συνεχίστηκε για πολλά χρόνια μετά το τέλος του πολέμου. Πέρα από την ευρεία παραγωγή του, υπήρξε το πρώτο αεροσκάφος μαζικής παραγωγής όπου χρησιμοποιήθηκε περισσότερο μέταλλο από ξύλο στην κατασκευή του. Το αεροσκάφος ήταν ελαφρύτερο από ότι αν έφερε ξύλινο πλαίσιο παρόμοιας αντοχής, γεγονός που το καθιστούσε ταχύτερο και πιο ευέλικτο για το μέγεθός του και το έδινε την ικανότητα να ξεπερνά πολλά από τα μαχητικά αεροσκάφη της εποχής. Η στιβαρή κατασκευή του ήταν ικανή να δεχθεί αρκετά πλήγματα, ήταν εύκολο στον χειρισμό και είχε καλές επιδόσεις. Το Breguet 14 θεωρείται ένα από τα καλύτερα αεροσκάφη του πολέμου.
Σχεδίαση και εξέλιξη
Το αεροσκάφος σχεδιάστηκε από τον Λουί Μπρεζέ (Louis Breguet), ο οποίος πέταξε το πρώτο πρωτότυπο (που αρχικά ονομαζόταν Breguet AV) στην παρθενική του πτήση στις 21 Νοεμβρίου 1916. Το σχέδιο αυτό ήταν η επιστροφή της Breguet στη σχεδίαση συμβατικών αεροσκαφών μετά από την παρουσίαση του Breguet BUM, το οποίο χρησιμοποιούσε έλικες προώθησης αντί έλξης. Αργότερα τον ίδιο μήνα το Τεχνικό Αεροπορικό Τμήμα (Section Technique de l' Aéronautique - S.T.Aé.) του Γαλλικού στρατού εξέδοσε προδιαγραφές για τέσσερις διαφορετικούς τύπους αεροσκαφών. Ο Μπρεζέ υπέβαλλε το νέο του σχέδιο σε δύο από τις κατηγορίες, ως αναγνωριστικό και ως βομβαρδιστικό.
Με το πέρας των αξιολογήσεων τον Φεβρουάριο του 1917, το Breguet 14 επιλέχθηκε για αυτούς τους ρόλους και τον Μάρτιο κατατέθηκε παραγγελία για 150 αναγνωριστικά και 100 βομβαρδιστικά αεροσκάφη, με ονομασία Breguet 14A.2 και 14B.2 αντίστοιχα (ή Breguet XIV A2/B2). Το A.2 ήταν εξοπλισμένο με φωτογραφική μηχανή, κάποια έφεραν ασυρμάτους ενώ η κάτω πτέρυγα του Breguet 14B.2 ήταν ελαφρά τροποποιημένη ώστε να δεχθεί φορείς βομβών, κατασκευασμένους από τη Michelin. Αμφότερες οι εκδόσεις θα έφεραν αυτόματα πτερύγια καμπυλότητας (flaps) που όμως δεν υιοθετήθηκαν στα αεροσκάφη παραγωγής.
Άλλες εκδόσεις που πέταξαν σε μικρότερους αριθμούς κατά τη διάρκεια του πολέμου περιλάμβαναν το μονοθέσιο βομβαρδιστικό μακράς ακτίνας δράσης 14B.1, το αναγνωριστικό μακράς ακτίνας δράσης 14GR.2, το υδροπλάνο 14H, το εναέριο ασθενοφόρο 14S και το εκπαιδευτικό 14E.2. Οι μεταγενέστερες εκδόσεις 14bis A2 και 14bis B2 έφεραν βελτιώσεις στις πτέρυγες. Βελτιωμένη έκδοσή του με μεγαλύτερες πτέρυγες αποτέλεσε το Breguet 16, ενώ σε μικρούς αριθμούς κατασκευάστηκε το διθέσιο μαχητικό Breguet 17.
Επιχειρησιακή ιστορία
Μετά την επιτυχημένη χρήση του στον πόλεμο από τους Γάλλους ο τύπος παραγγέλθηκε από τον Βελγικό στρατό (40 αεροσκάφη) και την Αεροπορία του Αμερικανικού στρατού (περισσότερα από 600 αεροσκάφη). Περίπου μισά από τα Βελγικά και Αμερικανικά αεροσκάφη έφεραν κινητήρες Fiat A.12 εξαιτίας ελλείψεων στην παραγωγή των αρχικών Renault 12F. Έως τα τέλη του πολέμου είχαν κατασκευαστεί περίπου 5.500 αεροσκάφη.
Ο τύπος συνέχισε να χρησιμοποιείται εκτενώς και μετά τον πόλεμο, εξοπλίζοντας τις Γαλλικές κατοχικές δυνάμεις στη Γερμανία και υποστηρίζοντας τις Γαλλικές ένοπλες δυνάμεις στις αποικίες. Παράλληλα αναπτύχθηκε μία ειδική έκδοση για χρήση στο εξωτερικό, με την ονομασία 14TOE (Théatres des Operations Extérieures). Η έκδοση αυτή χρησιμοποιήθηκε για την καταστολή αναταραχών στην Συρία και το Μαρόκο, στο Βιετνάμ καθώς και στην προσπάθεια της Γαλλίας να παρέμβει στον Ρωσικό εμφύλιο πόλεμο. Τα τελευταία εκπαιδευτικά αεροσκάφη αποσύρθηκαν από την Γαλλική αεροπορία το 1932.
Το Breguet 14 χρησιμοποιήθηκε από αρκετές αεροπορικές δυνάμεις σε ολόκληρο τον κόσμο. 70 περίπου αεροσκάφη της Πολωνικής πολεμικής αεροπορίας χρησιμοποιήθηκαν στον πόλεμο μεταξύ της Πολωνίας και της Σοβιετικής Ένωσης μεταξύ του 1919 και του 1921. Το Breguet 14 κατασκευαζόταν επίσης στην Ιαπωνία από την Nakajima, κατόπιν αδείας.
Μεταπολεμικά η Breguet ξεκίνησε την κατασκευή πολιτικών εκδόσεων του αεροσκάφους. Το 14T.2 Salon μετέφερε δύο επιβάτες στην ειδικά τροποποιημένη άτρακτο. Βελτιωμένη έκδοσή του αποτέλεσε το 14Tbis, που κατασκευάστηκε τόσο ως αεροπλάνο όσο και ως υδροπλάνο. Το 14Tbis αποτέλεσε τη βάση για μία βελτιωμένη έκδοση εναέριου ασθενοφόρου και για 100 ταχυδρομικά αεροσκάφη, ειδικά κατασκευασμένα για την αεροπορική εταιρία του Pierre Latécoère, Lignes Aeriennes Latécoère. Μετά την αλλαγή του ονόματός της σε CGEA, η αεροπορική εταιρία χρησιμοποίησε μεταξύ άλλων 106 Breguet 14 για πτήσεις πάνω από την έρημο Σαχάρα. Το 18T ήταν ένα 14T με κινητήρα Renault Ja και μεταφορική ικανότητα τεσσάρων επιβατών. Με τον τερματισμό της παραγωγής το 1928 είχαν κατασκευαστεί συνολικά περίπου 7.800 αεροσκάφη όλων των εκδόσεων.
Το Breguet 14 σε Ελληνική υπηρεσία
Η Ελληνική Πολεμική Αεροπορία παρέλαβε τον Νοέμβριο του 1917 αριθμό αεροσκαφών Breguet 14 και των δύο βασικών εκδόσεων (βομβαρδισμού Β2 και αναγνώρισης Α2), εξοπλίζοντας τις 532 και 533 Μοίρες. Έλαβαν μέρος στις επιχειρήσεις του Μακεδονικού μετώπου. Τα αεροσκάφη παρέμειναν σε υπηρεσία ολόκληρη τη δεκαετία του 1920, ενώ από το 1931 επτά αεροσκάφη χρησιμοποιήθηκαν σε εκπαιδευτικούς ρόλους.
Τεοντάτο (δόγης)
Ο Τεοντάτο, επίσης γνωστός ως Ντιοντάτο ή Ντεοντάτο (... - ...), ήταν, σύμφωνα με την παράδοση "Στρατιωτικός Μάγιστρος" της Βενετίας (740) και στην συνέχεια Δόγης της Βενετίας (742 - 755)
Βιογραφία
Οι πληροφορίες που είναι γνωστές γι'αυτόν προέρχονται σχεδόν αποκλειστικά από τον χρονικογράφο Τζιοβάνι Ντιάκονο, ο οποίος έζησε στην διάρκεια του 11ου αιώνα.
Προερχόταν από μία οικογένεια ευγενών της Ερακλέα, ενώ ήταν γιος του Δόγη Όρσο ο οποίος το διάστημα μεταξύ 726-727 είχε εκλεγεί δούκας των Ενετών, οι οποίοι είχαν εξεγερθεί ενάντια στον Βυζαντινό Αυτοκράτορα Λέων Γ΄.
Μετά τον θάνατο του πατέρα του (737), ο Τεοντάτο εξορίστηκε λόγω της εμπλοκής του στην εμφύλια σύγκρουση που ξέσπασε ανάμεσα στην Ερακλέα και την Εκουίλο. Ο Έξαρχος της Ραβέννας αποφάσισε να εμπιστευθεί την διακυβέρνηση της περιοχής σε έναν magister militum με μονοετή θητεία και επιλεγμένο μεταξύ ξένων αξιωματούχων, καθώς δεν εμπιστευόταν την τοπική αριστοκρατία. Περιέργως, ο τρίτος magister ήταν ο Τεοντάτο, ο οποίος εξελέγη, πιθανώς καθώς υπήρξε υποστηρικτής της βυζαντινής διακυβέρνησης, ή λόγω του ότι κατάφερε να λάβει την υποστήριξη της τοπικής αριστοκρατίας σε μία δύσκολη χρονικά στιγμή κατά την οποία οι Λομβαρδοί απειλούσαν την Ραβέννα. Πράγματι, μέχρι το τέλος της θητείας του η πόλη είχε κατακτηθεί.
Δύο χρόνια αργότερα, άλλαξε πλευρά και ηγήθηκε της συνωμοσίας που ανέτρεψε τον τελευταίο magister Τζιοβάνι Φαμπριτσιάκο και έχοντας την ισχυρή στήριξη της τοπικής αριστοκρατίας, αυτοανακηρύχτηκε dux.
Τα χρονικά της εποχής αναφέρουν μια ξεκάθαρη αντιπαλότητα που υπήρχε μεταξύ των κατοίκων της Ερακλέα, ως επί το πλείστον γαιοκτημόνων, και των κατοίκων του Μαλαμόκκο, ως επί το πλείστον ναυτεμπόρων. Στην πραγματικότητα, η κατάσταση ήταν κατά πολύ πιο πολύπλοκη και το γεγονός ότι ο Τεοντάτο ήταν πότε υποστηρικτής της Αυτοκρατορίας, πότε υποστηρικτής της τοπικής αυτονομίας και πότε της ειρηνικής συμβίωσης με τους Λομβαρδούς, ήταν χαρακτηριστικό παράδειγμα. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται επίσης από την εκλογή του Δόγη, η οποία και διεξήχθη στο Μαλαμόκκο και όχι στην Ερακλέα. Ο ίδιος δεν επιθυμούσε να μεταφέρει εκ νέου την πρωτεύουσα στην Ερακλέα, θεωρώντας το Μαλαμόκκο ως καλύτερο από αμυντική άποψη, ενώ αποτελούσε ένα στρατιωτικό λιμάνι το οποίο βρισκόταν επί της Αδριατικής, έχοντας με αυτό τον τρόπο πιο στενή σχέση με την Αυτοκρατορία. Ο Τεοντάτο, ουσιαστικά, ποτέ δεν θεώρησε το Δουκάτο πλήρως ανεξάρτητο της Αυτοκρατορίας.
Στην διάρκεια της βασιλείας του, ενδεχομένως γιατί και η ίδια η Βενετία βρισκόταν υπό την απειλή των Λομβαρδών, στήριζε ιδιαιτέρως το Εξαρχάτο. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι οι πηγές της εποχής αναφέρουν αρκετές περιόδους έντασης μεταξύ των δύο πλευρών, οι Βυζαντινοί είχαν ιδιαίτερη εκτίμηση για την πολιτική που αυτός ακολουθούσε, σε τέτοιον βαθμό, μάλιστα, που του απένειμαν τον τίτλο του υπάτου. Αυτό, ωστόσο, δεν απέτρεψε την επέλαση των Λομβαρδών: με το τέλος της θητείας του το Εξαρχάτο είχε καταληφθεί (751) και το Δουκάτο παρέμενε ως το τελευταίο υπόλειμμα της βυζαντινής κυριαρχίας στην Ιταλία. Μετά το γεγονός αυτός, ο Δόγης επεχείρησε την δημιουργία συμμαχίας μεταξύ των τελευταίων δυνάμεων της περιοχής που τάσσονταν κατά των Λομβαρδών, όπως καταδεικνύει και το έγγραφο που υπεγράφη από τον Πάπα Στέφανο Β΄ (754).
Είναι επίσης γνωστό ότι, την περίοδο μεταξύ 749 και 756, δηλαδή κατά την περίοδο της βασιλείας του Αϊστούλφου, οι Ενετοί προσπάθησαν να διατηρήσουν καλές σχέσεις με τους Λομβαρδούς. Κατά την ίδια αυτή περίοδο που ακολούθησε της κατάληψης της Ραβέννας, μια συμφωνία συνήφθη με τον Λομβαρδό βασιλιά, μέσω της οποίας αναγνωρίζονταν τα σύνορα του Δουκάτου. Το πλέον σημαντικό γεγονός της περιόδου διακυβέρνησής του υπήρξε, ωστόσο, η ίδρυση του Μπροντόλο, σήμερα frazione της Κιότζια, στις εκβολές του Μπρέντα, μία οχυρή θέση η οποία θα προστάτευε το Μαλαμόκκο από τις προερχόμενες από τις περιοχές στα νοτιοδυτικά επιθέσεις (αν και θα μπορούσε να εκληφθεί και ως ένα αντιβυζαντινό μέτρο).
Η περίοδος διακυβέρνησης του Τεοντάτο τερματίστηκε με βίαιο τρόπο το 755, λόγω ενός ξεσηκωμού που υποκινήθηκε από τον αριστοκράτη Γκάλλα, ο οποίος και τον υποχρέωσε σε παραίτηση. Η ακριβής ημερομηνία θανάτου του είναι άγνωστη, όπως και το αν είχε απογόνους. Μια άλλη εκδοχή που γράφει ο Ουίλιαμ Χάζλιτ στο έργο του "Ιστορία της Βενετικής Δημοκρατίας" είναι ότι ο Τεοντάτο εκθρονίστηκε, τυφλώθηκε και κατόπιν δολοφονήθηκε από τους οπαδούς του νέου δόγη Γκάλλα.
Πηγές
Κατηγορία:Δόγηδες της Βενετίας Κατηγορία:Βυζαντινοί του 8ου αιώνα Κατηγορία:Βυζαντινοί κυβερνήτες της Βενετίας Κατηγορία:Βυζαντινοί δούκες Κατηγορία:Βυζαντινοί Ύπατοι
Δημήτρης Σαραβάκος
Ο Δημήτρης Σαραβάκος (Αθήνα, 26 Ιουλίου 1961) είναι Έλληνας πρώην διεθνής ποδοσφαιριστής. Θεωρείται ένας από τους κορυφαίους Έλληνες ποδοσφαιριστές όλων των εποχών και ένα από τα μεγαλύτερα σύμβολα του Παναθηναϊκού. Η IFFHS τον επέλεξε στην καλύτερη 11άδα όλων των εποχών του ελληνικού ποδοσφαίρου το 2021.
Καριέρα
Διέθετε εξαιρετική τεχνική κατάρτιση και ποδοσφαιρική ευφυία, με μεγάλη έμφαση σε τελικές πάσες, ανάπτυξη του παιχνιδιού και δεινή ικανότητα στο σκοράρισμα, θεωρούμενος ως ένας από τους πιο αποτελεσματικούς παίκτες σε εκτελέσεις φάουλ και πέναλτι.
Πανιώνιος (1977-1984)
Ο Σαραβάκος ξεκίνησε την επαγγελματική καριέρα από την ομάδα του Πανιώνιου όπου σε ηλικία μόλις 16 χρονών στις 26 Δεκεμβρίου 1977 αγωνίστηκε για πρώτη φορά στο πρωτάθλημα της Α΄ Εθνικής.
Τη δεύτερη χρονιά στον Πανιώνιο αγωνίστηκε 9 φορές δίπλα σε σπουδαίους αθλητές οι οποίοι κατέκτησαν το κύπελλο Ελλάδας το 1979. Την περίοδο 1981-82 ο Σαραβάκος είχε την πιο αποδοτική του χρονιά στον Πανιώνιο καθώς σημείωσε 13 γκολ σε 31 συμμετοχές στο πρωτάθλημα και οι επιδόσεις του τον έκαναν διεθνή με την εθνική Ελλάδας. Την τελευταία του χρονιά με τον Πανιώνιο (1983-84) σημείωσε 10 γκολ σε 28 συμμετοχές.
Στις 19 Μαΐου 1984 ο Πανιώνιος έδωσε αγώνα μπαράζ για την παραμονή του στην Α΄ Εθνική με αντίπαλο τον ΠΑΣ Γιάννινα, ο οποίος κρίθηκε στην παράταση με τον Σαραβάκο να σκοράρει στο 104' και να δίνει το προβάδισμα στον Πανιώνιο που επικράτησε με 2-0. Συνολικά στον Πανιώνιο αγωνίστηκε επτά χρόνια καταγράφοντας 132 συμμετοχές και 35 τέρματα στο πρωτάθλημα.
Παναθηναϊκός (1984-1994)
Στις 22 Ιουνίου 1984 ο Παναθηναϊκός τον απέκτησε δαπανώντας 60.000.000 δραχμές, καθώς την προηγούμενη χρονιά (1983-84) αναδείχθηκε πρωταθλητής Ελλάδας και επιχείρησε να ενισχυθεί περαιτέρω έτσι ώστε να αναζητήσει μια ευρωπαϊκή διάκριση. Πέραν του Σαραβάκου απέκτησε και τον Βέλιμιρ Ζάετς και η προσθήκη του τελευταίου σε συνδυασμό με την παρουσία του Χουάν Ραμόν Ρότσα κατέστησαν τον κεντρικό άξονα της ομάδας ιδιαίτερα δημιουργικό με συνέπεια να αξιοποιηθούν πλήρως οι επιθετικές αρετές του Δημήτρη Σαραβάκου. Κατά την πρώτη του χρονιά στον Παναθηναϊκό αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ στο πρωτάθλημα Ελλάδας. Σημείωσε το πρώτο του γκολ με τη φανέλα του Παναθηναϊκού στις 23 Σεπτεμβρίου 1984 απέναντι στον ΟΦΗ. Στις 25 Νοεμβρίου 1984 σκόραρε για πρώτη φορά εναντίον της ΑΕΚ στη νίκη με 3-2 και στις 20 Φεβρουαρίου 1985 σκόραρε το πρώτο γκολ του απέναντι στον Ολυμπιακό δίνοντας παράλληλα τη νίκη στον αγώνα για το κύπελλο Ελλάδας. Στο κύπελλο Πρωταθλητριών η παρουσία του υπήρξε καθοριστική για τη συμμετοχή του Παναθηναϊκού στον ημιτελικό του θεσμού. Ο Παναθηναϊκός έχοντας προκριθεί απέναντι στη Φέγενορντ αντιμετώπισε τη Λίνφιλντ και στον επαναληπτικό αγώνα βρέθηκε να χάνει στην Ιρλανδία με σκορ 3-0. Με το γκολ του Σαραβάκου ξεκίνησε την αντεπίθεση που οδήγησε στην ισοφάριση και την πρόκριση. Στον επόμενο γύρο ο Σαραβάκος δημιουργώντας μια εξαιρετική επιθετική δυάδα με τον Θανάση Δημόπουλο σκόραρε εναντίον της Γκέτεμποργκ στο Ούλεβι δίνοντας τη νίκη στον Παναθηναϊκό. Στον επαναληπτικό αγώνα η Γκέτεμποργκ είχε αποκτήσει σκορ πρόκρισης όμως στο 78' ο Σαραβάκος ισοφάρισε σε 2-2 οδηγώντας την ομάδα του στον ημιτελικό της διοργάνωσης.
Την επόμενη περίοδο 1985-86 ο Σαραβάκος αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ στο πρωτάθλημα και κατέκτησε το νταμπλ στην Ελλάδα. Στο κύπελλο Ελλάδας σημείωσε στον ημιτελικό απέναντι στην ΑΕΚ το γκολ που έδωσε σκορ πρόκρισης και στον τελικό σημείωσε 2 γκολ στο επιβλητικό 4-0 επί του Ολυμπιακού που αποτελεί και τη μεγαλύτερη σε έκταση νίκη σε τελικό αιωνίων αντιπάλων. Στο κύπελλο ΟΥΕΦΑ τα δύο γκολ που σημείωσε απέναντι στην Τορίνο εκτός κι εντός έδρας δεν στάθηκαν αρκετά για την πρόκριση στον επόμενο γύρο.
Την περίοδο 1986-87 ο Σαραβάκος αναδείχθηκε ξανά δεύτερος σκόρερ στο πρωτάθλημα. Στις 3 Μαΐου 1987 σημείωσε το πιο γρήγορο του γκολ σε ντέρμπι, στο πρώτο λεπτό του αγώνα με την ΑΕΚ που έληξε 0-3. Για το κύπελλο Πρωταθλητριών ο Παναθηναϊκός βρέθηκε κοντά στη μεγάλη ανατροπή, όταν απέναντι στον Ερυθρό Αστέρα, με γκολ του Σαραβάκου και του Χρήστου Δημόπουλου, βρέθηκε να κερδίζει στον επαναληπτικό αγώνα με 2-0, απέχοντας ένα γκολ από την ισοφάριση του πρώτου αγώνα.
Η περίοδος 1987-88 σημαδεύτηκε από τις αξιόλογες εμφανίσεις του Σαραβάκου στους αγώνες απέναντι σε ισχυρούς αντιπάλους. Στις 8 Νοεμβρίου 1987 ο Παναθηναϊκός σημείωσε 4 γκολ σε βάρος του Ολυμπιακού επικρατώντας με 1-4 με σκόρερ και τον Σαραβάκο. Για το κύπελλο ΟΥΕΦΑ σκοράροντας απέναντι στην Οσέρ του Ερίκ Καντονά εξασφάλισε την πρόκριση του Παναθηναϊκού στον επαναληπτικό αγώνα της Γαλλίας. Στον επόμενο γύρο έδωσε δύο από τους πιο αξιομνημόνευτους αγώνες της καριέρας του απέναντι στη Γιουβέντους. Στις 21 Οκτωβρίου 1987 με άριστο σουτ εκτός της μεγάλης περιοχής σημείωσε γκολ και έδωσε τη νίκη στον Παναθηναϊκό με 1-0. Στις 4 Νοεμβρίου 1987 άνοιξε και πάλι το σκορ απέναντι στη Γιουβέντους μετά από πάσα του Χρήστου Δημόπουλου ο οποίος επίσης σκόραρε, δίνοντας την πρόκριση στην ομάδα του. Μάλιστα η μεγάλη ιταλική ομάδα μετά τον αποκλεισμό της έδειξε ενδιαφέρον για την απόκτησή του, χωρίς να προχωρήσει σε έμπρακτη πρόταση. Στον επόμενο γύρο ο Παναθηναϊκός βρέθηκε να χάνει με 5-0 από τη Χόνβεντ στην Ουγγαρία. Ο Σαραβάκος δεν εγκατέλειψε την προσπάθεια και μείωσε με 2 γκολ του σε 5-2 με συνέπεια στον επαναληπτικό αγώνα ο Παναθηναϊκός να νικήσει με 5-1 και να προκριθεί. Στον προημιτελικό του ΟΥΕΦΑ το γκολ του απέναντι στην Κλαμπ Μπριζ δεν στάθηκε αρκετό για να προκριθεί ο Παναθηναϊκός. Για το κύπελλο Ελλάδας ο Σαραβάκος σημείωσε 3 γκολ απέναντι στην πρωταθλήτρια Λάρισα και έδωσε την πρόκριση στον Παναθηναϊκό στον τελικό της διοργάνωσης, όπου απέναντι στον Ολυμπιακό το δίδυμο Σαραβάκου - Χρήστου Δημόπουλου υπήρξε και πάλι επιτυχημένο καθώς με 2 γκολ τους ο Παναθηναϊκός διεκδίκησε τον τίτλο στα πέναλτι, όπου επιβλήθηκε με 4-3.
Πριν ξεκινήσει η επόμενη περίοδος 1988-89, τον Ιούνιο του 1988 ο τότε πρόεδρος του Ολυμπιακού, Γιώργος Κοσκωτάς, προσέφερε στον Σαραβάκο το "εξωπραγματικό" ποσό για τα ελληνικά δεδομένα των 600.000.000 δραχμών όμως δεν κατάφερε να ντύσει τον αθλητή στα ερυθρόλευκα. Στο τέλος της περιόδου ο Δημήτρης Σαραβάκος αναδείχθηκε κυπελλούχος Ελλάδας με τον Παναθηναϊκό σημειώνοντας γκολ και στον τελικό επί του Πανιωνίου.
Την περίοδο 1989-90 ο Παναθηναϊκός προχώρησε στην απόκτηση του Κριστόφ Βαζέχα ο οποίος έδεσε άψογα με τον Σαραβάκο και οι δυο τους οδήγησαν τον σύλλογο στην κατάκτηση του πρωταθλήματος. Στις 25 Φεβρουαρίου 1990 ο Σαραβάκος αγωνίστηκε για τρίτη φορά στην καριέρα του σε αγώνα που ο Παναθηναϊκός σημείωσε 4 γκολ επί του Ολυμπιακού, όταν επικράτησε με 3-4 μέσα στο στάδιο Καραϊσκάκη με τον ίδιο αρχηγό. Στον ημιτελικό του κυπέλλου Ελλάδας ο Σαραβάκος σημείωσε χατ τρικ απέναντι στον Ολυμπιακό όμως το τελικό σκορ 3-3 δεν ήταν αρκετό να ανατρέψει το 2-1 του πρώτου αγώνα. Στο κύπελλο Κυπελλούχων σημείωσε ένα γκολ στη νίκη του Παναθηναϊκού με 3-2 επί της Σουόνσι, όμως στον επαναληπτικό χρειάστηκε να σκοράρει δύο φορές για να ισοφαρίσει σε 3-3 και να δώσει την πρόκριση στην ομάδα του.
Την περίοδο 1990-91 ο Σαραβάκος με τον Βαζέχα συνέθεσαν την κορυφαία επιθετική δυάδα του πρωταθλήματος καθώς ο Σαραβάκος αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του Ελληνικού πρωταθλήματος με 23 γκολ και ο Βαζέχα δεύτερος με 18 γκολ. Ο Παναθηναϊκός κατέκτησε ένα ακόμη νταμπλ τερματίζοντας πρώτος με 8 βαθμούς διαφορά στο πρωτάθλημα ενώ στέφθηκε και κυπελλούχος Ελλάδας με 10 γκολ του Δημήτρη Σαραβάκου.
Η επόμενη περίοδος 1991-92 ήταν η πιο παραγωγική σε γκολ στο πρωτάθλημα για τον Σαραβάκο ο οποίος σημείωσε 24 γκολ και αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ. Στις 26 Ιανουαρίου 1992 ο Παναθηναϊκός με τους Σαραβάκο και Βαζέχα να σημειώνουν γκολ, επικράτησε με 3-0 επί του Ολυμπιακού. Στις 9 Φεβρουαρίου 1992 με 2 γκολ του Σαραβάκου μέσα σε 2 λεπτά ο Παναθηναϊκός επιβλήθηκε με 2-0 επί της ΑΕΚ η οποία στέφθηκε πρωταθλήτρια. Στο κύπελλο Ελλάδας στον προημιτελικό το γκολ του Σαραβάκου έδινε σκορ πρόκρισης στον Παναθηναϊκό επί του Ολυμπιακού έως το 90ο λεπτό, οπότε ο Προτάσοφ ισοφάρισε σε 1-1 και έδωσε την πρόκριση στους ερυθρόλευκους με τον κανονισμό του εκτός έδρας γκολ, καθώς ο πρώτος αγώνας είχε λήξει 0-0. Στην Ευρώπη ο Σαραβάκος οδήγησε τον Παναθηναϊκό στους ομίλους της πρώτης διοργάνωσης του Τσάμπιονς Λιγκ. Στους προκριματικούς αγώνες ενάντια στην Γκέτεμποργκ σημείωσε 3 από τα 4 γκολ του Παναθηναϊκού. Ο πρώτος αγώνας έληξε υπέρ του Παναθηναϊκού με 2-0 με τον Σαραβάκο να ανοίγει το σκορ. Στη ρεβάνς όμως η Γκέτεμποργκ βρέθηκε να προηγείται με 2-0 ισοφαρίζοντας το αποτέλεσμα του πρώτου αγώνα όμως με 2 γκολ ο Σαραβάκος ισοφάρισε σε 2-2 και οδήγησε τον Παναθηναϊκό στις 8 καλύτερες ομάδες της Ευρώπης. Σημαντική στιγμή υπήρξε για τον Σαραβάκο η συμμετοχή του στη Μικτή Κόσμου μαζί με τον Αποστολάκη το 1992 σε αγώνα της για διαμαρτυρία λόγω της εισβολής στο Κουβέιτ.
Την περίοδο 1993-94 σημείωσε 15 γκολ σε 25 συμμετοχές και ήταν δεύτερος σκόρερ του Παναθηναϊκού πίσω από τον Βαζέχα που με 24 γκολ αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ στο πρωτάθλημα, ενώ κατέκτησε για 6η φορά στην καριέρα του με τον Παναθηναϊκό το κύπελλο Ελλάδας. Στις 2 Νοεμβρίου 1993 ο Σαραβάκος αγωνίστηκε για τελευταία φορά στην καριέρα του με τον Παναθηναϊκό σε αγώνα ευρωπαϊκής διοργάνωσης στην εκτός έδρας νίκη απέναντι στην Μπάγερ Λεβερκούζεν με 1-2, ανοίγοντας το σκορ στο 6ο λεπτό.
Τα 10 χρόνια παρουσίας του στον Παναθηναϊκό έμειναν στη μνήμη φιλάθλων και μέχρι σήμερα ο Σαραβάκος παραμένει ως ένα από τα μεγαλύτερα σύμβολα στην ιστορία του συλλόγου.
ΑΕΚ (1994-1996)
Το συμβόλαιό του δεν ανανεώθηκε και το καλοκαίρι του 1994 ο Σαραβάκος αποχώρησε από τον Παναθηναϊκό, σε ηλικία 33 ετών, με προορισμό την ΑΕΚ. Στις 10 Αυγούστου 1994 αγωνίστηκε στον πρώτο του επίσημο αγώνα με την ΑΕΚ, ο οποίος υπήρξε ένας από τους πιο αξιομνημόνευτους με τη φανέλα της. Η ΑΕΚ αγωνίστηκε απέναντι στους Ρέιντζερς Γλασκώβης διεκδικώντας την πρόκριση στους ομίλους του Τσάμπιονς Λιγκ για πρώτη φορά στην ιστορία της. Ο Δημήτρης Σαραβάκος με 2 γκολ στον πρώτο αγώνα έδωσε τη νίκη με 2-0 και ουσιαστικά την πρόκριση στην ΑΕΚ που επικράτησε και στον επαναληπτικό. Η παρουσία του στο ελληνικό πρωτάθλημα ήταν εξίσου ικανοποιητική καθώς αναδείχθηκε δεύτερος σκόρερ της διοργάνωσης με 21 γκολ. Την 1 Απριλίου 1995 σκόραρε για τελευταία φορά στην καριέρα του σε ντέρμπι όταν άνοιξε το σκορ στην αναμέτρηση με τον Ολυμπιακό.
Την επόμενη περίοδο 1995-96 αγωνίστηκε με την ΑΕΚ 17 φορές και σημείωσε 2 γκολ. Αναδείχθηκε επίσης κυπελλούχος Ελλάδας για 8η φορά στην καριέρα του. Στο τέλος της χρονιάς η ΑΕΚ σεβόμενη την προσφορά του τον αποδέσμευσε λύνοντας το συμβόλαιό του κοινή συναινέσει.
Στις εθνικές ομάδες
Ο Σαραβάκος υπήρξε βασικό στέλεχος της εθνικής Ελλάδας, με την οποία αγωνίστηκε το διάστημα 1982-1994. Είναι τέταρτος σκόρερ στην ιστορία της εθνικής με 22 γκολ σε 78 συμμετοχές. Συμμετείχε στην ομάδα που διεκδίκησε την πρόκριση για το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα του 1988 και συνέβαλε στη μεγάλη επιτυχία της πρόκρισης στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Αμερικής το 1994.
Αγωνίστηκε επίσης με τη μεσογειακή ομάδα στους Μεσογειακούς Αγώνες 1983 στην Καζαμπλάνκα του Μαρόκου, όπου στις 11/9/83 σκόραρε το δεύτερο γκολ της ομάδας στη νίκη με 2-1 επί της Λιβύης. Το 1983 συμμετείχε σε 4 αγώνες με την ολυμπιακή εθνική ομάδα.
Ο Σαραβάκος στα ντέρμπι αιωνίων αντιπάλων
Ο Σαραβάκος είναι ο κορυφαίος σκόρερ στις αναμετρήσεις που έχουν διεξαχθεί ανάμεσα σε Παναθηναϊκό και Ολυμπιακό. Έχει σημειώσει 16 γκολ, γεγονός που φανερώνει τις αξιόλογες επιδόσεις του σε κρίσιμους αγώνες όπου είχε τη δυνατότητα να αναδείξει τον ηγετικό χαρακτήρα του παιχνιδιού του.
Τα γκολ του Σαραβάκου στις αναμετρήσεις Παναθηναϊκού - Ολυμπιακού:
Ο Σαραβάκος στα ντέρμπι ΑΕΚ-Παναθηναϊκού
Ο Σαραβάκος έκρινε με τα γκολ του την έκβαση αρκετών ντέρμπι απέναντι στην ΑΕΚ. Σημείωσε 9 γκολ στην καριέρα του. Με εξαίρεση μια ισοπαλία, όταν ο Σαραβάκος σκόραρε απέναντι στην ΑΕΚ ο Παναθηναϊκός κέρδιζε και τον αγώνα.
Τα γκολ του Σαραβάκου στην Ευρώπη
Αξιόλογη είναι και η επιθετική συγκομιδή του Σαραβάκου σε γκολ στους ευρωπαϊκούς αγώνες. Έχει σημειώσει 25 τέρματα εκ των οποίων τα 23 σκόραρε ως παίκτης του Παναθηναϊκού και τα 2 τελευταία του ως αθλητής της ΑΕΚ.
Μετέπειτα σταδιοδρομία
150px|thumb|right|Ο Δημήτρης Σαραβάκος μαζί με τον Σπύρο Ζανδραβέλη της Παναχαϊκής σε αγώνα παλαιμάχων.
Μετά την αποχώρησή του από τα γήπεδα ασχολήθηκε με το ποδόσφαιρο 5Χ5 στην άμμο παράλληλα με επιχειρηματικές δραστηριότητες, ενώ αρθρογραφούσε σε αθλητικές εφημερίδες.
Το 2013 επέστρεψε στον Παναθηναϊκό ως Συντονιστής Ποδοσφαίρου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Επιθετικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Μέσοι ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδος Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Πανιωνίου Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παναθηναϊκού Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Αθλητικής Ένωσης Κωνσταντινουπόλεως Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 1994 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σούπερ Λιγκ Ελλάδας Κατηγορία:Παράγοντες ΠΑΟ
Εθνόσημο του Μπενίν
Το εθνόσημο του Μπενίν επαναφέρθηκε το 1990 έπειτα από την αντικατάστασή του, το 1975.
Στην κορυφή του εμβλήματος υπάρχουν δύο κέρατα με καλαμπόκι στο εσωτερικό και και γεμισμένα με άμμο. Αυτά φαίνεται ότι εκπροσωπούν την ευημερία. Κάτω από το κύριο σημείο του εμβλήματος βρίσκεται ένας θυρεός, ο οποίος φέρει το κύριο εθνόσημο της χώρας.
Ο θυρεός είναι χωρισμένος σε τέσσερα τέταρτα. Στο πάνω αριστερά τεταρτημόριο βρίσκεται ένα κάστρο των Σόμπα, εκπροσώπων της ιστορίας του Μπενίν. Πάνω δεξιά βρίσκεται το Αστέρι της Μπενίν, η σημαντικότερη τιμητική διάκριση στη χώρα. Κάτω από αυτό εικονίζεται ένα πλοίο, που συμβολίζει την άφιξη των Ευρωπαίων στην Μπενίν. Στο κάτω αριστερό μέρος βρίσκεται ένας φοίνικας.
Το θυρεό βαστούν δύο λεοπαρδάλεις, εθνικά ζώα της χώρας. Κάτω από το θυρεό υπάρχει το εθνικό ρητό του Μπενίν στα γαλλικά «Fraternité, Justice, Travail», που σημαίνει «Αδερφοσύνη, Δικαιοσύνη, Εργασία».
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Εθνικά σύμβολα του Μπενίν Μπενιν
Ντόμινε, κβο βάντις; (Καρράτσι)
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πίνακες του Αννιμπάλε Καρράτσι Κατηγορία:Πίνακες της Εθνικής Πινακοθήκης του Λονδίνου
Συμεών της Μόσχας
Ο Συμεών Ιβανόβιτς ο υπερήφανος, ρωσ. Семён Иванович Гордый (7 Νοεμβρίου 1316 - 27 Απριλίου 1353) από τον Οίκο των Ρουρικιδών ήταν πρίγκιπας της Μόσχας (1340-53) και μεγάλος πρίγκιπας τού Βλαντίμιρ (1340-53).
Βιογραφία
Ήταν ο πρωτότοκος γιος τού Ιβάν Α΄ τού πολυχρήματου πρίγκιπα της Μόσχας και της Ελένας.
Η σχετικά ήσυχη περίοδος για τη Μόσχα έληξε με την επιδημία πανώλης, που στέρησε τη ζωή τού Συμεών και των γιων του το 1353.
Οικογένεια
Νυμφεύτηκε πρώτα την (Αυγούστα) Αναστασία, κόρη τού Γκεντιμίνας μεγάλου δούκα της Λιθουανίας και είχε τέκνα:
Το 1345 απεβίωσε η Αναστασία και ο Συμεών έκανε δεύτερο γάμο με την Ευπραξία τού Σμολένσκ, αλλά την έστειλε πίσω στην οικογένειά της, λέγοντας ότι "ήταν κάθε βράδυ σαν πεθαμένη".
Έπειτα ο Συμεών έκανε τρίτο γάμο με τη Μαρία τού Τβερ και είχε τέκνα:
Πηγές
Κατηγορία:Ρουρικίδες
Κανέ (Ερώ)
Το Κανέ (γαλλικά και οξιτανικά: Canet) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό του Ερώ, στη διοικητική περιοχή της Οξιτανίας.
Οι κάτοικοί του είναι γνωστοί ως Κανετουά (γαλλικά: Canétois).
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες του Ερώ
Παραλίμνι
Το Παραλίμνι είναι πόλη και δήμος της επαρχίας Αμμοχώστου στην Κύπρο. Είναι έδρα του νεοσύστατου Δήμου Παραλιμνίου-Δερύνειας ο οποίος απο τον Μάιο του 2024 θα αποτελείται από τα δημοτικά διαμερίσματα Παραλιμνίου, Δερύνειας, Φρενάρους και Αχερίτου.
Τοποθεσία
Το Παραλίμνι είναι χτισμένο σε υψόμετρο 75 μέτρων. Στα βόρεια συνορεύει με τον Δήμο Δερύνειας, στα δυτικά με τον Δήμο Σωτήρας και στα νότια με τον Δήμο Αγίας Νάπας. Το ανατολικό μέρος της διοικητικής του έκτασης είναι παραθαλάσσιο.
Ιστορία
Η περιοχή του Παραλιμνίου κατοικείτο από τα αρχαία χρόνια. Στην περιοχή υπήρχε η πόλη Λεύκολλα.
Την βυζαντινή εποχή το Παραλίμνι αποτελείτο από πολλούς μικρούς αγροτικούς οικισμούς. Λόγω των αραβικών επιδρομών οι κάτοικοι εγκατέλειψαν τους οικισμούς αυτούς, οι οποίοι ήταν κοντά στα παράλια, και μετακινήθηκαν στον χώρο που βρίσκεται ο σημερινός πυρήνας του Παραλιμνίου. Η επιλογή της τοποθεσίας έγινε ώστε να είναι αθέατο από τη θάλασσα.
Ιστορία του δήμου
Μετά την τουρκική εισβολή του 1974 και την κατάληψη του διοικητικού κέντρου της επαρχίας Αμμοχώστου, δηλαδή του Δήμου Αμμοχώστου, το Παραλίμνι αποτελεί το διοικητικό κέντρο της ελεύθερης περιοχής Αμμοχώστου.
Το 1986 πραγματοποιήθηκε δημοψήφισμα με το οποίο οι κάτοικοι υπερψήφισαν την ανακήρυξη του Παραλιμνίου σε δήμο. Πρώτος δήμαρχος εκλέχτηκε ο Νίκος Βλίττης.
Ακολούθησε μια ραγδαία ανάπτυξη. Το Παραλίμνι σήμερα είναι χωρισμένο σε δύο τομείς, στον αστικό και τον τουριστικό. Ο τουριστικός τομέας αποτελείται από τον Πρωταρά, παραθαλάσσια περιοχή του δήμου.
Πληθυσμός
Σύμφωνα με τις απογραφές πληθυσμού που πραγματοποιήθηκαν στην Κύπρο, ο πληθυσμός του Παραλιμνίου αποτελείτο από Ελληνοκύπριους. Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει τον πληθυσμό του Παραλιμνίου όπως καταγράφηκε στις απογραφές πληθυσμού που έγιναν στην Κύπρο.
Δήμαρχοι
Δήμαρχοι Παραλιμνίου διετέλεσαν οι:
Αδελφοποιήσεις
Ο Δήμος Παραλιμνίου είναι αδελφοποιημένος με:
Αθλητικά σωματεία και αθλητικές εγκαταστάσεις
Γνωστό αθλητικό σωματείο της περιοχής είναι η Ένωσις Νέων Παραλιμνίου, η οποία διατηρεί ποδοσφαιρικό, καλαθοσφαιρικό, πετοσφαιρικό τμήμα, καθώς και τμήμα ποδοσφαίρου σάλας. Η ποδοσφαιρική ομάδα της Ένωσης Νέων Παραλιμνίου χρησιμοποιεί ως έδρα το Στάδιο Τάσος Μάρκου και τα άλλα τμήματα την κλειστή αίθουσα Παραλιμνίου.
Διάφορα
Αποτελεί έδρα του Επαρχιακού Δικαστηρίου Αμμοχώστου, της Επαρχιακής Διοίκησης Αμμοχώστου, του Γενικού Νοσοκομείου Αμμοχώστου, του Επαρχιακού Κτηματολογίου καθώς και της Αστυνομικής Διεύθυνσης Αμμοχώστου.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Δήμοι της Επαρχίας Αμμοχώστου
Γουλιέλμος Β΄ της Προβηγκίας
Ο Γουλιέλμος Β΄ της Προβηγκίας ή Γουλιέλμος ο Ευσεβής, (Γαλλικά : Gullaume II le pieux, 981 - 30 Μαΐου 1018) μέλος του Οίκου των Μποζονιδών ήταν Κόμης της Προβηγκίας και του Αρλ (993 - 1018) σε συμβασιλεία με τον θείο του Ρότμπολντ Α΄ (993 - 1008), τον ξάδελφο του Ρότμπολντ Β΄ (1008 - 1015) και τον ανεψιό του Γουλιέλμο Γ΄ (1015 - 1018).
Βιογραφία
Ήταν γιος του Γουλιέλμου Α΄ κόμη της Προβηγκίας και της Αρσένντε, κόρης του Αρνάλντο κόμη του Κομάνζ.
Διαδέχθηκε τον πατέρα του, όταν εκείνος αποσύρθηκε σε μονή λίγο πριν αποβιώσει το 994. Ήταν 13 ετών και την επιτροπεία ανέλαβε η μητριά του, ώσπου ενηλικιώθηκε το 999. Η Αρσέντε ήταν η πρώτη σύζυγος τού πατέρα του και η Αδελαΐδα-Λευκή των Ινζελζέρ η δεύτερη. Τον διαδέχθηκε ως κόμης, ενώ ο τίτλος του μάργραβου πήγε στον θείο του Ρόντμπολντ Α΄.
Το 1018 απεβίωσε σε ηλικία 37 ετών και τον διαδέχθηκαν οι τρεις γιοί του στην Προβηγκία & Αρλ.
Οικογένεια
Νυμφεύτηκε το 1002 τη Γκέρμπεργκα των Ιβρέα, κόρη του Όθωνα-Γουλιέλμου κόμη της Βουργουνδίας και είχε τέκνα:
Δείτε επίσης
Κατηγορία:Οίκος των Μποζονιδών
Ρεφορμισμός
Ο όρος ρεφορμισμός (γαλλ.: reformisme, λατιν.: reformo) είναι όρος της πολιτικής με τον οποίον, από τα τέλη του 19ου αιώνα, στο πλαίσιο του σοσιαλιστικού κινήματος, χαρακτηρίστηκε κάθε πολιτική τάση εγκατάλειψης της επαναστατικής ανατροπής του κεφαλαιοκρατικού καθεστώτος (επαναστατικός σοσιαλισμός) και αντικατάσταση αυτής με προσπάθεια επίτευξης μεταρρυθμίσεων μέσα από τους κόλπους του ίδιου του καπιταλιστικού συστήματος και της, συνδεδεμένης με αυτό, φιλελεύθερης δημοκρατίας (π.χ. μέσω κοινοβουλευτικής δράσης περιοριζόμενης από το αστικό σύνταγμα). Έτσι οι ελευθεριακοί και οι λενινιστές σοσιαλιστές αποκαλούν συνήθως ρεφορμιστές τους σοσιαλδημοκράτες. Ορισμένες φορές ο όρος επεκτείνεται και για να περιγράψει τον ευρωκομμουνισμό, λόγω της δέσμευσής του στον σταδιακό και ομαλό σοσιαλιστικό μετασχηματισμό της κοινωνίας μέσα από τους θεσμούς της αστικής δημοκρατίας.
Επιπλέον ορισμός
Επιπρόσθετα ο όρος «ρεφορμισμός» από πολιτική άποψη, σημαίνει την ενσωμάτωση της στρατηγικής κομμουνιστικών και γενικότερα αριστερών κομμάτων και οργανώσεων στις ανάγκες του αστικού καπιταλιστικού συστήματος, καθώς απεμπολείται η προοπτική ολικής ρήξης με την αστική εξουσία. Ανεξάρτητα από τους διακηρυγμένους στόχους και τη φρασεολογία που χρησιμοποιεί ο ρεφορμισμός, η εγκατάλειψη της στρατηγικής της ανατροπής της αστικής εξουσίας περιλαμβάνει την υιοθέτηση της αντίληψης περί «εργασιακής ειρήνης» (ομαλής διεξαγωγής των παραγωγικών δραστηριοτήτων σε συνθήκες ιδιωτικής ιδιοκτησίας των μέσων παραγωγής και ιεραρχικών ταξικών σχέσεων), ειρηνικής συνύπαρξης της αστικής και της εργατικής τάξης, τα συμφέροντα των οποίων όμως είναι αντίθετα κατά τη σοσιαλιστική θεωρία. Επιπλέον ο όρος αναφέρεται στην υιοθέτηση αστικών τακτικών, αντιλήψεων και συμπεριφορών, τόσο στην εσωτερική λειτουργία μίας αριστερής οργάνωσης όσο και στην εξωστρεφή δράση της. Ο όρος είναι παρόμοιος με τον ρεβιζιονισμό.
Σήμερα
Σήμερα ο όρος ρεφορμισμός μπορεί να χρησιμοποιείται και έξω από τα στενά πλαίσια του ιστορικού σοσιαλισμού, αλλά με παρόμοια χροιά. Ενδεικτικά, στο οικολογικό κίνημα, οι κοινωνικοί οικολόγοι, οι οικοσοσιαλιστές ή οι οικοαναρχικοί αποκαλούν ορισμένες φορές ρεφορμιστικά τα πράσινα κόμματα της πολιτικής οικολογίας.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Μαρξισμός Κατηγορία:Σοσιαλισμός Κατηγορία:Σοσιαλδημοκρατία
Arabia Felix
μικρογραφία|250x250εσ|Ένας γαλλικός χάρτης του 1787 της Arabia Felix από τον Κλοέ, ΖΜΛ (Ζαν Μπατίστ Λουί). Arabia Felix (κυριολεκτικά: Εύφορη/Ευτυχισμένη/Τυχερή Αραβία, επίσης αρχαία ελληνικά: Ευδαίμων Αραβία) ήταν το λατινικό όνομα που χρησιμοποιούνταν προηγουμένως από γεωγράφους για να περιγράψουν τη Νότια Αραβία, ή αυτό που είναι τώρα Υεμένη.