cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Μάικλ Τζόρνταν
Η επιστροφή και το δεύτερο «Three Peat»
Για άλλη μία φορά, ο Τζόρνταν ψηφίστηκε ως MVP των τελικών έχοντας μέσο όρο 33,5 πόντους ανά παιχνίδι (με ποσοστό ευστοχίας 42,7 % ), συμπεριλαμβανομένων των 45 στο αποφασιστικό έκτο παιχνίδι. Ήταν παρών και στα 103 παιχνίδια των Μπουλς εκείνης της σεζόν και είναι χαρακτηριστικό ότι είχε διψήφιο αριθμό πόντων σε όλα. Ήταν παρών και στα 82 παιχνίδια της κανονικής περιόδου στα τρία χρόνια του δεύτερου three peat. Οι έξι τίτλοι τελικών MVP του Τζόρνταν είναι επίδοση που παραμένει ακατάρριπτο ρεκόρ, έχοντας τον υψηλότερο μέσο όρο πόντων (33,45 επίσης ακατάρριπτο ρεκόρ) όπως και το γεγονός ότι είναι ο μοναδικός παίκτης στην ιστορία του ΝΒΑ που ποτέ δεν σκόραρε λιγότερους από 20 πόντους σε κανένα από τα παιχνίδια του σε τελικούς. Οι τελικοί του 1998 κατέχουν την υψηλότερη τηλεοπτική θεαματικότητα οποιασδήποτε σειράς τελικών στην ιστορία με το έκτο παιχνίδι να είναι στην κορυφή από οποιοδήποτε παιχνίδι στην ιστορία του NBA. Η φανέλα που φορούσε στο πρώτο παιχνίδι των τελικών δημοπρατήθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου του 2022 για 10,1 εκατομμύρια δολάρια, ποσό ρεκόρ για οποιοδήποτε αθλητικό προσωπικό αντικείμενο στην ιστορία όλων των αθλημάτων.
Κλείνοντας την καριέρα του με την ομάδα του Σικάγου είχε πετύχει τα εξής: 6 πρωταθλήματα και 6 τίτλους MVP τελικών (1991, 1992, 1993, 1996, 1997, 1998), 5 τίτλους MVP κανονικής περιόδου (1988, 1991, 1992, 1996, 1998), καλύτερος αμυντικός της χρονιάς (1988), τον υψηλότερο μέσο όρο πόντων, 10 σεζόν (1997–1993, 1996–1998) κορυφαίος σκόρερ του ΝΒΑ (αριθμός ρεκόρ στο ΝΒΑ), 3 σεζόν (1988, 1990, 1992) πρώτος στα κλεψίματα. Ήταν ακόμα τρίτος σκόρερ όλων των εποχών και τρίτος στα κλεψίματα όλων των εποχών στην ιστορία του NBA. Για 10 σεζόν ήταν στην καλύτερη πεντάδα (1987–1993, 1996–1998) και 9 σεζόν στην καλύτερη αμυντική πεντάδα του ΝΒΑ (1988–1993, 1996–1998), ενώ ψηφίστηκε καλύτερος αμυντικός το 1988. Σε 1.109 παιχνίδια κανονικής περιόδου και πλέι οφ σημείωσε μονοψήφιο αριθμό πόντων μόνο μία φορά.
Δεύτερη αποχώρηση και δεύτερη επιστροφή
Η σεζόν 1998–99 ήταν για το NBA καταστροφική. Οι οικονομικές διαφορές μεταξύ παικτών, διοργανωτών και ιδιοκτητών των ομάδων είχε φτάσει σε τέτοιο σημείο, ώστε να ανασταλεί η έναρξη του πρωταθλήματος από την 1η Ιουλίου 1998. Μετά από συνεχείς διαπραγματεύσεις και με τον κίνδυνο να χαθεί ολόκληρη η χρονιά οριστικά, επετεύχθη συμφωνία στις 20 Ιανουαρίου 1999. Με το συμβόλαιο του Φιλ Τζάκσον να λήγει και ο ίδιος να έχει φανεί από αρκετά νωρίτερα ότι αποχωρεί, οι εκκρεμείς αποχωρήσεις Πίπεν και Ρόντμαν να εμφανίζονται και να βρίσκονται στα τελευταία στάδια αποκλεισμού από τους ιδιοκτήτες του NBA, ο Τζόρνταν αποχώρησε για δεύτερη φορά στις 13 Ιανουαρίου 1999, ένα μήνα πριν συμπλήρωσει τα 36 του χρόνια. Η μακροχρόνια αναμονή έναρξης λειτούργησε διαλυτικά για την ομάδα σε όλους τους τομείς με τις εκκρεμότητες των συμβολαίων να εκκρεμούν ήδη από το καλοκαίρι και ήταν σημαντικός παράγοντας για την απόφασή του. Ο ίδιος είχε ισχυρή επιθυμία να συνεχίσει με τους κυριότερους συνεργάτες του. Όμως ο Τζάκσον ήταν ο άνθρωπος που θεωρούσε απαραίτητο να παραμείνει καθώς ήταν αυτός που διατηρούσε την ισορροπία στην ομάδα. Ένας μικρός τραυματισμός εκείνη την περίοδο δεν έπαιξε ρόλο. Δήλωσε τότε σε συνέντευξη τύπου που συγκέντρωσε 800 δημοσιογράφους από όλο τον κόσμο: «Είμαι ψυχικά εξαντλημένος, δεν αισθάνομαι ότι έχω άλλες προκλήσεις. Φυσικά αισθάνομαι υπέροχα. Για μένα είναι η τέλεια στιγμή για να φύγω από αυτό το άθλημα. Είμαι γαλήνιος». Ρωτήθηκε επίσης για την πιθανότητα επανόδου και διευκρίνησε ότι «Όχι, δεν υπάρχει. Ποτέ μη λες ποτέ βέβαια αλλά είμαι κατά 99,9 % σίγουρος για την απόφαση αυτή». Η σεζόν ξεκίνησε στις 5 Φεβρουαρίου 1999, μετά την επίτευξη νέας εξαετούς Συλλογικής Συμφωνίας μεταξύ του ΝΒΑ και της Εθνικής Ένωσης Παικτών Μπάσκετ. Η αποχώρηση των σημαντικότερων ατόμων στην επιτυχία της ομάδας οδήγησε σε αποκαρδιωτική παρουσία στο πρωτάθλημα με 13 μόλις νίκες σε 50 αγώνες. Στις 19 Ιανουαρίου 2000 επέστρεψε στο ΝΒΑ όχι ως παίκτης, αλλά ως μέτοχος (σε ποσοστό έως 10 %) και πρόεδρος των επιχειρήσεων μπάσκετ για τους Ουάσινγκτον Ουίζαρντς. Οι ευθύνες του με το σύλλογο ήταν να ελέγχει όλες τις πτυχές των επιχειρήσεων μπάσκετ και είχε τον τελευταίο λόγο σε όλα τα θέματα του προσωπικού. Κατάφερε να εκκαθαρίσει την ομάδα από υψηλά αμειβόμενους παίκτες αλλά χρησιμοποίησε την πρώτη επιλογή στο ντραφτ του 2001, η οποία δεν ανταποκρίθηκε στις προσδοκίες.
Η αποχώρησή του είχε σημαντικές επιπτώσεις στη δημοτικότητα του αθλήματος στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο μέσος όρος προσέλευσης στο πρωτάθλημα έχει πέσει και οι τηλεθεατές της κανονικής περιόδου είχαν υποχωρήσει σταθερά, από 6,3 εκατομμύρια θεατές ανά παιχνίδι την τελευταία σεζόν του σε τέσσερα εκατομμύρια τηλεθεατές τη σεζόν 2000–01. Από την αποχώρησή του, τρεις τελικοί του NBA χωρίς αυτόν είχαν συγκεντρώσει τουλάχιστον πέντε εκατομμύρια λιγότερους θεατές από οποιοδήποτε από τις έξι εμφανίσεις των Μπουλς στους τελικούς. Η έρευνα του CBS έδειξε ότι ένας σημαντικός αριθμός ανθρώπων βλέπουν αγώνες του NBA μόνο για να δουν τον Τζόρνταν. Παρά τον ισχυρισμό του τον Ιανουάριο του 1999 για την πιθανότητα επανόδου, το καλοκαίρι του 2001 ο Τζόρνταν εξέφρασε το ενδιαφέρον του να κάνει μία άλλη επιστροφή, αυτή τη φορά με τη νέα του ομάδα. Πέρασε μεγάλο μέρος της άνοιξης και του καλοκαιριού του 2001 στην προπόνηση. Επιπλέον, προσέλαβε τον παλιό προπονητή του στους Μπουλς Νταγκ Κόλινς, ως προπονητή της Ουάσινγκτον για την επερχόμενη σεζόν, μια απόφαση που πολλοί θεώρησαν ως προάγγελο επιστροφής την επόμενη χρονιά.
thumb|left|300px|Με τη φανέλα των Ουίζαρντς
Στις 25 Σεπτεμβρίου 2001 ο Τζόρνταν ανακοίνωσε την επιστροφή του στο ΝΒΑ για να αγωνιστεί με τους Ουάσινγκτον Ουίζαρντς, δωρίζοντας το μισθό του ως παίκτη στην προσπάθεια ανακούφισης για τα θύματα των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου. Διευκρίνισε ότι επιστρέφει γιατί αγαπά το παιχνίδι και δεν τον ενδιαφέρει αν θα πληρωθεί ακόμη και καθόλου. «Νομίζω ότι δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να διδάξεις νέους παίκτες από το να είσαι στο γήπεδο μαζί τους ως συμπαίκτης, όχι μόνο στην πράξη, αλλά και σε πραγματικά παιχνίδια του ΝΒΑ», είπε καθώς ανακοίνωσε την επιστροφή του. Είχε ξαναπροσλάβει τον προσωπικό του προπονητή, Τιμ Γκρόβερ, ο οποίος έφτιαξε ένα πρόγραμμα για την ενίσχυση των μυών γύρω από το γόνατό του. Ο Τζόρνταν δεν μπορούσε να υπταται όπως στο παρελθόν αλλά εξακολουθούσε να διαθέτει το επιθετικό του ταλέντο. Τον πρώτο μήνα οι Ουίζαρντς έχασαν 10 από τα 13 παιχνίδια τους. Μια ομάδα αποτελούμενη σε μεγάλο βαθμό από υποσχόμενους νεανικής ηλικίας παίκτες και ορισμένοι στα μέσα της καριέρας τους ήταν επιρρεπής στα λάθη. Είχαν θέσει την πρόκριση στα πλέι οφ ως ένα λογικό σημείο αναφοράς για την επιτυχία της σεζόν, και μέχρι το Δεκέμβριο ισορρόπησαν τα αποτελέσματά τους. Σε μία σεζόν 2001–02 που χαρακτηρίστηκε από τραυματισμούς, ο Τζόρνταν ήταν πρώτος στην ομάδα στο σκοράρισμα (22,9 πόντοι μέσο όρο), ασίστ (5,2 μ.ο.) και κλεψίματα (1,4 μ.ο.). Ωστόσο, ο τραυματισμός στο δεξί του γόνατο για τον οποίο υποβλήθηκε σε επέμβαση έδωσε τη δυνατότητα για μόνο 60 αγώνες, τους λιγότερους που είχε παίξει σε μια κανονική περίοδο από τότε που έπαιξε 17 παιχνίδια μετά την επιστροφή του από την πρώτη του αποχώρηση κατά τη διάρκεια της αγωνιστικής περιόδου 1994–95. Ξεκίνησε 53 από τα 60 παιχνίδια του με μέσο όρο 24,3 πόντους, 5,4 ασίστ και 6,0 ριμπάουντ στους 53 που ξεκίνησε ως βασικός αγωνιζόμενος για 35 περίπου λεπτά. Οι επτά τελευταίες εμφανίσεις του ήταν σε εφεδρικό ρόλο, στις οποίες κατά μέσο όρο έπαιξε τουλάχιστον 20 λεπτά ανά παιχνίδι. Στις 27 Δεκεμβρίου 2001 σημείωσε έξι πόντους εναντίον των Ιντιάνα Πέισερς, αρνητικό ρεκόρ στην καριέρα του, συμπληρώνοντας μέχρι τότε 866 παιχνίδια με διψήφιο αριθμό πόντων (είχε ξεκινήσει μετά τις 22 Μαρτίου 1986, όταν σε αγώνα με τους Κλιβελαντ Καβαλίερς είχε σημειώσει οκτώ πόντους ). Στον αγώνα είχε τραυματιστεί και δεν αγωνίστηκε στο δεύτερο ημίχρονο. Δύο μέρες αργότερα, ο Τζόρνταν πέταξε με 51 πόντους με αντίπαλο τους Σάρλοτ Χόρνετς (αποτέλεσμα 117–90) και έγινε ο μεγαλύτερος σε ηλικία παίκτης στην ιστορία του ΝΒΑ που έφτασε στο όριο των 50 πόντων σε ένα παιχνίδι. Στις 3 Ιανουαρίου 2002 αγωνίστηκε για πρώτη φορά εναντίον της προηγούμενης ομάδας του και σημείωσε 29 πόντους με χαμηλά όμως ποσοστά ευστοχίας, βοηθώντας όμως στη νίκη των Ουίζαρντς με 89–83. Η ομάδα τελικά βελτιώθηκε σημαντικά και από 19 μόνο νίκες την προηγούμενη χρονιά έφτασε στις 34, διεκδίκησε την πρόκριση στα πλέι οφ στο μεγαλύτερο μέρος της κανονικής περιόδου, χωρίς τελικά να τα καταφέρει.
Την επόμενη αγωνιστική περίοδο χρονιά ήταν ο μόνος παίκτης της Ουάσιγκτον που έπαιξε και στα 82 παιχνίδια, ξεκινώντας από 67 από αυτά. Είχε κατά μέσο όρο 20,0 πόντους, 6,1 ριμπάουντ και 3,8 ασίστ ανά παιχνίδι. Παρόλο που έκλεισε τα 40 του χρόνια μέσα στη σεζόν, σημείωσε 30 ή περισσότερους πόντους εννέα φορές και 40 ή περισσότερους πόντους τρεις φορές. Στις 1 Φεβρουαρίου 2003 στη νίκη με αντίπαλο τους Χόρνετς σημείωσε 45 πόντους. Στις 21 Φεβρουαρίου 2003 έγινε ο πρώτος 40χρονος που σημείωσε 43 πόντους σε ένα παιχνίδι του ΝΒΑ (στη νίκη με 89–86 απέναντι στους Νιου Τζέρσεϊ Νετς). Κατά τη διάρκεια της θητείας του στην ομάδα της πρωτεύουσας, όλα τα εντός έδρας παιχνίδια εξαντλήθηκαν σε εισιτήρια ήδη πριν την έναρξη του πρωταθλήματος και οι Ουίζαρντς ήταν η δεύτερη  με την μεγαλύτερη θεαματικότητα στο ΝΒΑ, με μέσο όρο 20.172 φιλάθλους ανά παιχνίδι εντός έδρας και 19.311 εκτός. Όμως τα αποτελέσματα δεν ήταν συνολικά θετικά και ο Τζόρνταν συχνά δεν ήταν ικανοποιημένος με το παιχνίδι των γύρω του. Σε αρκετά σημεία επέκρινε ανοιχτά τους συμπαίκτες του στα μέσα ενημέρωσης, επικαλούμενος την έλλειψη συγκέντρωσης και πάθους. Η βελτίωση της ομάδας ήταν σαφής από την πρώτη χρονιά  πετυχαίνοντας 37 νίκες αλλά όχι επαρκής.
Με την αναγνώριση ότι το 2002–03 θα ήταν η τελευταία σεζόν της καριέρας του, έγιναν αφιερώματα σε ολόκληρο το NBA. Στο τελευταίο του παιχνίδι στο Γιουνάιτεντ Σέντερ στο Σικάγο, το οποίο ήταν το παλαιό γήπεδο του, ο Τζόρνταν δέχθηκε επευφημία τεσσάρων λεπτών. Οι Μαϊάμι Χιτ απέσυραν τη φανέλα με τον αριθμό 23 στις 11 Απριλίου 2003, παρόλο που ο Τζόρνταν δεν έπαιξε ποτέ για την ομάδα και αυτός ήταν ο πρώτος αριθμός φανέλας που απέσυρε η ομάδα στην ιστορία της. Στο All-Star Game του 2003 του προσφέρθηκε θέση βασικού από δύο παίκτες που είχαν ψηφιστεί ως βασικοί αλλά αρνήθηκε και τις δύο. Στο τέλος, δέχθηκε τη θέση του Βινς Κάρτερ. Παίζοντας στο 14ο και τελευταίο του παιχνίδι NBA All-Star (από τα καλύτερα στην ιστορία του θεσμού με δύο παρατάσεις), ο Τζόρνταν σημείωσε 20 πόντους και ξεπέρασε τον Καρίμ Αμπντούλ Τζαμπάρ ως τον κορυφαίο σκόρερ όλων των εποχών στην ιστορία των All-Star Game.
Η επιστροφή του δεν κρίνεται τόσο επιτυχής τη δεύτερη φορά. Δεν κατάφερε να φέρει την ομάδα της πρωτεύουσας στα πλέι οφ σε καμία από τις δύο χρονιές του που ήταν ο στόχος του, ενώ και οι εκτιμήσεις της κοινότητας του αθλήματος ήταν ποικίλες. Εάν το επίπεδο λατρείας οδήγησε τους φιλάθλους να βιαστούν μαζικά για να τον δουν με οδηγό τις ισχυρές δίδυμες έλξεις της νοσταλγίας και των θριάμβων, τους οδήγησε επίσης να προσπαθήσουν να ξεχάσουν την τελευταία τους ματιά. Ο Τζόρνταν έπαιξε το τελευταίο του παιχνίδι στο ΝΒΑ στις 16 Απριλίου 2003, στη Φιλαδέλφεια. Αφού σημείωσε 13 πόντους στο παιχνίδι, πήγε στον πάγκο με 4 λεπτά και 13 δευτερόλεπτα να απομένουν στο τρίτο δωδεκάλεπτο και η ομάδα του έχανε από τους Φιλαδέλφεια 76ερς, 75–56. Αμέσως μετά την έναρξη της τέταρτης περιόδου, το πλήθος του First Union Center άρχισε να φωνάζει «Θέλουμε τον Μάικλ!». Μετά από ενθάρρυνση από τον προπονητή, ο Τζόρνταν τελικά σηκώθηκε από τον πάγκο και επανήλθε στο παιχνίδι για τα 2:35 που απόμειναν. Ένα λεπτό και 45 δευτερόλεπτα του έγινε φάουλ και μπήκε στη γραμμή για να κάνει και τις δύο ελεύθερες βολές. Μετά τη δεύτερη εκτέλεση, έγινε ένα ακόμα σκόπιμο φάουλ στον αγώνα προκειμένου να σταματήσει ο χρόνος, έτσι ώστε ο Τζόρνταν να μπορεί να επιστρέψει στον πάγκο. Δέχθηκε τριών λεπτών επευφημία από τους συμπαίκτες του, τους αντιπάλους του και το πλήθος των 21.257 φιλάθλων. Συνολικά, τις δύο τελευταίες σεζόν του, είχε μέσο όρο 21,2 πόντους ανά παιχνίδι, 6,0 ριμπάουντ, 4,5 ασίστ και  43 % ποσοστό ευστοχίας.
Διεθνής - Ολυμπιακή σταδιοδρομία
Μετά την κατάκτηση του χρυσού μεταλλίου των Παναμερικανικών Αγώνων του 1983, ο Τζόρνταν αγωνίστηκε με την εθνική ομάδα των Η.Π.Α. στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1984 πριν ξεκινήσει την επαγγελματική του πορεία. Η ομάδα αποτελούταν υποχρεωτικά από παίκτες κολεγίων, η προετοιμασία της ήταν ιδιαίτερα σκληρή (ο Τζόρνταν πολύ αργότερα τη χαρακτήρισε εφιάλτη) και έδειξε την ισχύ της σε φιλική συνάντηση με νίκη επί επίλεκτης ομάδας του NBA σε αγώνα προετοιμασίας με 96–85. Από τα μέλη της ομάδας των επίλεκτων ήταν τέσσερις παίκτες των πρωταθλητών του NBA Μπόστον Σέλτικς (μεταξύ τους και ο Λάρι Μπέρντ), ενώ τον αγώνα στην Ινδιανάπολη παρακολούθησαν 67.596 θεατές, αριθμός ρεκόρ στην ιστορία του αμερικανικού μπάσκετ. Το αποτέλεσμα προκάλεσε εντύπωση και οι 25 πόντοι του Τζόρνταν έδειξαν ότι ήταν ήδη έτοιμος να πρωταγωνιστήσει στο επίπεδο του επαγγελματικού πρωταθλήματος. Προπονητής ήταν ο Μπόμπι Νάιτ που τον χρησιμοποίησε περισσότερο ως σμολ φόργουορντ. Στους αγώνες του Ολυμπιακού τουρνουά ο Τζόρνταν ήταν πρώτος σκόρερ της ομάδας με μέσο όρο 17,1 πόντους ανά αγώνα, 3,0 ριμπάουντ, 2,0 ασίστ, 1,5 κλέψιμο, ένα κόψιμο ανά αγώνα, ποσοστό 54,5 % εντός πεδιάς και 17/25 ελεύθερες βολές. Η ομάδα θεωρήθηκε ως η καλύτερη που είχε μέχρι τότε παρουσιαστεί σε Ολυμπιακούς Αγώνες, κέρδισε και τους οκτώ αγώνες του τουρνουά που έδωσε με μέση διαφορά πόντων στους 32 και επικράτησε στον τελικό επί της Ισπανίας με 96–65 με 20 πόντους από το Τζόρνταν. Η έλλειψη επαρκών επαφών μεταξύ ευρωπαϊκού και αμερικανικού μπάσκετ την εποχή εκείνη ήταν αιτία της άγνοιας των Ευρωπαίων για τα τεκταινόμενα του αθλήματος στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού και ο Τζόρνταν ήταν ουσιαστικά άγνωστος. Εντυπωσίασε ιδιαίτερα με τις ικανότητες, τη δύναμη και το χαρακτήρα που έδειξε στα γήπεδα, αν και ήταν μόνο 21 ετών. Η παγκόσμια πρεμιέρα του ανερχόμενου αστέρα ήταν απόλυτα επιτυχημένη.
Το 1992 στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Βαρκελώνης, ήταν μέλος της ομάδας που ονομάστηκε  Dream Team (ομάδα όνειρο), και η όποια θεωρείται ως η καλύτερη όλων των εποχών και όλων των αθλημάτων έχοντας στις τάξεις της για πρώτη φορά τους κορυφαίους επαγγελματίες καλαθοσφαιριστές. Η ομάδα ανακοινώθηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 1991 και στο προκριματικό τουρνουά (Ιούνιος-Ιούλιος στα πλαίσια του Αμερικανικού Πρωταθλήματος Καλαθοσφαίρισης) σημείωσε έξι νίκες σε ισάριθμους αγώνες έχοντας 121,2 πόντους ανά αγώνα κατά μέσο όρο και διαφοράς 51,5 πόντους. Στον τελικό νίκησαν τη Βενεζουέλα με 127–80. Η αρχική πεντάδα δεν ήταν σταθερή αλλά συχνότερα αποτελούνταν από τους Μάτζικ Τζόνσον, Τσαρλς Μπάρκλεϊ, Καρλ Μαλόουν, Πάτρικ Γιούιν και το Τζόρνταν, που ήταν ο μόνος που αγωνίστηκε ως βασικός και στους οκτώ νικηφόρους αγώνες έχοντας μέσο όρο 14,9 πόντους. Ήταν δεύτερος σκόρερ της ομάδας πίσω από τον Τσαρλς Μπάρκλεϊ. Ο Τζόρνταν αγωνίστηκε για 185 λεπτά και είχε ακόμα 2,7 ριμπάουντ, 3,4 ασίστ, 2,8 κλεψίματα και 50,0 % ευστοχία στα σουτ δύο πόντων. Ισοφάρισε το ρεκόρ αριθμού ασίστ με 12 στον αγώνα με αντίπαλο τη Γερμανία και σημείωσε ρεκόρ κλεψιμάτων με 8 σε δύο αγώνες, με αμφότερα να παραμένουν ακατάρριπτα για την Εθνική των Ηνωμένων Πολιτειών σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Όμως, ήταν ίσως ο μόνος που δεν είχε κάτι να αποδείξει (ο ίδιος είχε δηλώσει ότι διασκέδασε τη συμμετοχή του, αποτελώντας την ήρεμη δύναμη της ομάδας) σε αντίθεση με άλλους αλλά όλοι χρειάζονταν συνεχώς να επινοούν προκλήσεις για να διατηρήσουν το ενδιαφέρον τους. Τα αποτελέσματα της ομάδας μοναδικά: μέσο όρο πόντων ολυμπιακό ρεκόρ 117,3 πόντων ανά παιχνίδι, η ομάδα κέρδισε με μέσο όρο 43,8 πόντους διαφορά και ο κοντινότερος αντίπαλος ήταν με 32 πόντους διαφορά (117–85 απέναντι στην Κροατία στο παιχνίδι του χρυσού μεταλλίου). Στον τελικό ο Τζόρνταν σημείωσε 22 πόντους, ήταν αυτός που περιόρισε επιθετικά το Ντράζεν Πέτροβιτς που ήταν ο κύριος υπεύθυνος για την πρωτοπορεία των Κροατών στο 10:16 με 25–23, ενώ ήταν και πρώτος στα κλεψίματα στη διοργάνωση με 37. «Θα δείτε ξανά μια ομάδα επαγγελματιών στους Ολυμπιακούς Αγώνες» δήλωσε ο προπονητής Τσακ Ντέιλι, με τον οποίο οι Ντιτρόιτ Πίστονς είχαν κατακτήσει δύο συνεχόμενα πρωταθλήματα (1989 και 1990). «Αλλά δεν νομίζω ότι θα δείτε μία άλλη τέτοια ομάδα».
thumb|280px|Ως μέλος της ομάδας-όνειρο του 1992
Τόσο εντυπωσιασμένοι ήταν οι αντίπαλοι των ομάδων καθώς και όσοι είχαν πρόσβαση στους παίκτες της ομάδας των Η.Π.Α. (η οποία διέμενε σε ξενοδοχείο εκτός Ολυμπιακού χωριού) που ζητούσαν ακόμη και αναμνηστικές φωτογραφίες και αυτόγραφα πριν παίξουν. Η Ντριμ Τιμ εισήλθε στο Hall of Fame της FIBA. Στο τέλος της χρονιάς ο Τζόρνταν επελέγη από τη γαλλική L'Équipe ως αθλητής της χρονιάς όλων των αθλημάτων (γαλλικά: Champion des champions de L'Équipe), ο μόνος καλαθοσφαιριστής που έχει πετύχει κάτι τέτοιο από το 1980 που δημιουργήθηκε το βραβείο. Η εθνική ομάδα των ΗΠΑ δεν έχασε ποτέ σε παιχνίδι στις τέσσερις διοργάνωσεις στις οποίες έπαιξε ο Τζόρνταν (30 αγώνες). Στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1996 στην Ατλάντα είχε δηλώσει ότι δεν ήθελε να συμμετάσχει αφήνοντας νεότερους παίκτες να αγωνιστούν.
Χαρακτηριστικά παιχνιδιού
Ο Τζόρνταν αγωνιζόταν στη θέση του σούτινγκ γκαρντ αλλά μπορούσε επίσης να παίξει ως πόιντ γκαρντ ή σμολ φόργουορντ (θέση που έπαιξε κατά κύριο λόγο κατά τη δεύτερη επιστροφή του στο επαγγελματικό μπάσκετ με τους Ουίζαρντς). Προικισμένος με εξαιρετικές φυσικές ικανότητες - 4 % σωματικό λίπος σε σύγκριση με τον μέσο όρο επτά ή οκτώ για έναν επαγγελματία αθλητή - ήταν ανταγωνιστικός και παθιασμένος σε σημείο οργής. Η αποφασιστικότητά του ήταν χαρακτηριστική με δύο αγώνες τελικών να κρίνονται με δικές του προσπάθειες στα τελευταία πέντε δευτερόλεπτα. Η ανταγωνιστικότητά του ήταν κορυφαία διατηρούμενος στο στα πλαίσια του ήθους. Ο πατέρας του είχε πει: «Αυτό που έχει είναι ένα πρόβλημα ανταγωνισμού. Λες και γεννήθηκε με αυτό. Ο άνθρωπος που προσπαθεί να υπερβεί περισσότερο στη ζωή του είναι ο εαυτός του». Ο αθλητικός συγγραφέας Ράιτ Τόμπσον τον περιέγραψε ως «δολοφόνο, με την έννοια του Δαρβίνου, γρήγορη ανίχνευση και επίθεση στο αδύναμο σημείο κάποιου». Καθώς οι Μπουλς οργανώθηκαν γύρω του, η διοίκηση έπρεπε να απομακρύνει παίκτες που δεν ήταν «αρκετά σκληροί» για να ανταγωνιστούν μαζί του στην πράξη. Για να βελτιώσει την άμυνα του, ξόδεψε επιπλέον ώρες μελετώντας ταινίες από αγώνες των αντιπάλων. Στην επίθεση, βασίστηκε περισσότερο στο ένστικτο και τον αυτοσχεδιασμό, με βάση το απαράμιλλο ταλέντο του.
Ανθεκτικός παίκτης που εργάστηκε σκληρά για να αυξήσει στο έπαρκο τα φυσικά του προσόντα, δεν έχασε τέσσερα ή περισσότερα παιχνίδια, ενώ είχε συμμετοχή σε ολόκληρη τη σεζόν από το 1986–87 έως το 2001–02, όταν τραυματίστηκε στο δεξί του γόνατο. Από τις 15 σεζόν που αγωνίστηκε στο NBA, έπαιξε και τα 82 παιχνίδια κανονικής περιόδου εννέα φορές. Σημαντικό στοιχείο κατά τον ίδιο (όπως αποκάλυψε σε τηλεοπτική συνέντευξη το 1996) είναι το μέγεθος της παλάμης του. Θεωρείται από πολλές μετρήσεις μία από τις μεγαλύτερες στην ιστορία του ΝΒΑ, με 24,7 εκατοστά μήκος και άνοιγμα 28,8.
thumb|left|Ο Τζόρνταν (αριστερά με τη μπάλα) σε προσπάθεια από αγώνα με τους Νιου Τζέρσει Νετς το 1991
Ο Τζόρνταν είχε ευέλικτο επιθετικό παιχνίδι. Ήταν ικανός να κινείται επιθετικά προς το καλάθι, καθώς και να παίρνει φάουλ από τους αντιπάλους του σε μεγάλο αριθμό. Οι τελικές του προσπάθειες συχνά κατέληγαν σε καρφώματα κάθε είδους, ώστε να χαρακτηρίζεται αξιόπιστα ως ο πιο εντυπωσιακός παίκτης στην ιστορία του αθλήματος. Οι κορυφαίες αλτικές του ικανότητες του έδωσαν δυνατότητες για ποικιλόμορφες προσπάθειες που τελικά τον έκαναν ασταμάτητο, ακόμα και από τους υψηλότερους αντιπάλους με τη φράση του «όταν σηκώνομαι, κανείς δε μπορεί να με σταματήσει» να αποτελεί μια ορατή πραγματικότητα. Στην αρχή της πορείας του αυτό αποτελούσε το συνηθέστερο τρόπο δράσης του αλλά στη δεκαετία του 1990 οι προσπάθειες από την περιφέρεια αυξήθηκαν ποσοστιαία. Ικανός σουτέρ και από μακρινές αποστάσεις, βελτιώθηκε από αρχικά ποσοστά που δεν υπερέβησαν το 30 % στις αρχές της καριέρας του φτάνοντας στο 50 % στη δεύτερη φάση της καριέρας του στο Σικάγο με την αλλαγή της απόστασης της γραμμής των τριών πόντων. Παρ' αυτά, οι προσπάθειες τριών πόντων στο σύνολο της σταδιοδρομίας του ήταν περιορισμένες, 1,7 κατά μέσο όρο ανά αγώνα, με διακύμανση 1,2 την πρώτη του χρονιά, έως 3,6 το 1997 που ήταν το υψηλότερο. Προτίμησε να διατηρήσει το δικό του ρεπερτόριο κινήσεων, ακόμα μετά την ελάττωση της απόστασης του τρίποντου που του έδωσε συγκριτικά καλύτερα ποσοστά ευστοχίας. Είναι ο πρώτος που καθιέρωσε ευρέως το fadeaway στην μπασκετική κοινότητα χωρίς να είναι ο αυτός που την πρωτοεφάρμοσε. Είχε χρησιμοποιηθεί νωρίτερα από παίκτες όπως ο Λάρι Μπερντ, ωστόσο ήταν εκείνος που την τελειοποίησε. Κριτικές των μέσων μαζικής ενημέρωσης που τον είχαν χαρακτηρίσει ως εγωιστή στις αρχές της καριέρας του σκόνταψαν γρήγορα από τον αυξανόμενο αριθμό ασίστ που παρείχε. Ήταν επίσης καλός ριμπάουντερ με μέσο όρο 6,2 ανά παιχνίδι, ποσοστό υψηλό για τη θέση που αγωνίζονταν, ενώ είναι ο γκαρντ με τα περισσότερα κοψίματα στην ιστορία του πρωταθλήματος.
Το 1988 ο Τζόρνταν τιμήθηκε με το βραβείο αμυντικού παίκτη της χρονιάς και έγινε ο πρώτος παίκτης του ΝΒΑ που κέρδισε τόσο το βραβείο του καλύτερου αμυντικού παίκτη της χρονιάς όσο και το βραβείο του πιο πολύτιμου παίκτη στην ίδια σεζόν. Επιπλέον, έθεσε ρεκόρ καριέρας στα κοψίματα για παίκτη της θέσης του, στατιστικό στοιχείο ενδεικτικό της αμυντικής του δυνατότητας. Είναι ένας από τους τρεις παίκτες - γκαρντ που έχουν κερδίσει τον τίτλο του καλύτερου αμυντικού της χρονιάς, ενώ ήταν στην καλύτερη αμυντική ομάδα 9 φορές. Τα επιτεύγματα αυτά συχνά υποτιμώνται σε σύγκριση με με την κορυφαία επιθετική του δραστηριότητα. Είναι τρίτος όλων των εποχών σε μέσο όρο ανά αγώνα στα κλεψίματα (στοιχείο ειδικά εντυπωσιακό αν σκεφτεί κανείς πόσο δραστήριος ήταν στο να σκοράρει και επίσης να μπλοκάρει προσπάθειες αντιπάλων ), γεγονός που του έδινε την ευκαιρία για γρήγορες αντεπίθεσεις, όπου στις μονομαχίες ένας προς έναν ήταν πάντα νικητής. Δεν είναι περίεργο που αμυντικοί που τον αντιμετώπισαν εξέφρασαν φόβο στους αγώνες εναντίον του. Η πληρότητά του αποδεικνύεται από το ότι είναι ο μόνος που κέρδισε τον τίτλο του πρώτου σκόρερ του ΝΒΑ, του πολυτιμότερου παίκτη της κανονικής περιόδου, το πρωτάθλημα του ΝΒΑ, του πολυτιμότερου παίκτη των τελικών και την ίδια χρονιά να συμπεριληφθεί στην καλύτερη αμυντική ομάδα. Τα κατάφερε όλα όχι μόνο σε μία σεζόν (κάτι που κανείς άλλος δεν έχει επιτύχει), αλλά σε τέσσερις διαφορετικές σεζόν: 1990–91, 1991–92, 1995–96 και 1997–98.
Μετά την αποχώρηση από την ενεργό δράση
Μετά την οριστική αποχώρηση από τον μπάσκετ, εξέφρασε την επιθυμία να επιστρέψει στην πρώτη θέση ως Διευθυντής Επιχειρήσεων Μπάσκετ με το σύλλογο. Ωστόσο, η προηγούμενη θητεία του είχε προκαλέσει τα προαναφερθέντα μικτά αποτελέσματα. Στις 7 Μαΐου 2003, ο ιδιοκτήτης των Ουίζαρντς τον εκδίωξε από πρόεδρο της ομάδας μπάσκετ. Ο Τζόρνταν δήλωσε αργότερα ότι ένιωσε προδομένος και ότι αν γνώριζε ότι θα απολυθεί μετά την αποχώρησή του, δεν θα επέστρεφε ποτέ για να παίξει. Δεν ακολούθησε προπονητική καριέρα (κάτι συνηθισμένο σε επιτυχημένους πρώην παίκτες) λόγω έλλειψης υπομονής στις προσαρμογές των αλλαγών του αγωνιστικού τρόπου με την πάροδο του χρόνου.
thumb|Σε φωτογραφία του 2014
Στις 15 Ιουνίου 2006, ο Τζόρνταν αγόρασε μερίδιο μειοψηφίας στη Σάρλοτ Χόρνετς και έγινε ο δεύτερος μεγαλύτερος μέτοχος της ομάδας. Ως μέρος της συμφωνίας, ανέλαβε τον πλήρη έλεγχο της πλευράς του μπάσκετ της επιχείρησης. Τον Φεβρουάριο του 2010, δήλωσε ενδιαφέρον για την αγορά του πλειοψηφικού πακέτου. Στις 17 Μαρτίου, το Διοικητικό Συμβούλιο του ΝΒΑ ενέκρινε ομόφωνα την αγορά, καθιστώντας τον Τζόρνταν τον πρώτο πρώην παίκτη που έγινε πλειοψηφικός ιδιοκτήτης μιας ομάδας του ΝΒΑ. Τον έκανε επίσης το μοναδικό αφρο-αμερικανό ιδιοκτήτη της πλειοψηφίας μιας ομάδας του πρωταθλήματος. Κατά τη διάρκεια της σεζόν 2011–12 που συντομεύτηκε σε 66 παιχνίδια, η ομάδα πέτυχε αρνητικό ρεκόρ 7–59 και έκλεισε τη σεζόν με ένα χαμένο σερί 23 παιχνιδιών. Το ποσοστό νίκης τους (10,6 %) ήταν το χειρότερο στην ιστορία του NBA. Η συνέχεια όμως ήταν καλύτερη και ως επένδυση αποδείχθηκε μακροχρόνια επιτυχημένη.
Τον Απρίλιο του 2009 ο Τζόρνταν έλαβε μία από τις μεγαλύτερες μπασκετικές τιμές των ΗΠΑ: το όνομά του προστέθηκε στο Naismith Memorial Basketball Hall of Fame. Στην διαδικασία δάκρυσε, καθώς αντιλαμβάνεται ότι πλέον «η μπασκετική μου καριέρα έχει τελειώσει οριστικά». Την επόμενη χρονιά εισήχθη για δεύτερη φορά ως μέλος της ομάδας μπάσκετ των Ολυμπιακών Αγώνων του 1992. Το Σεπτέμβριο του 2015 έγινε μέλος και του Hall of Fame της FIBA.
Στις 22 Νοεμβρίου 2016 βραβεύτηκε από τον Πρόεδρο τω μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών Μπαράκ Ομπάμα με το Προεδρικό Μετάλλιο Ελευθερίας, ανώτατη τιμητική διάκριση του κράτους που έχει δοθεί συνολικά σε 21 Αμερικανούς πολίτες πρωτοπόρους στον τομέα δραστηριότητάς τους. Ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι οι άνθρωποι εξακολουθούν να χρησιμοποιούν το όνομα του Τζόρνταν ως συνώνυμο του καλύτερου. Το 2021 συμπεριλήφθηκε στην επετειακή επιλογή των 75 χρόνων του ΝΒΑ. Στις 13 Δεκεμβρίου 2022 το NBA αποφάσισε τη μετονομασία του βραβείου του πολυτιμότερου παίκτη της κανονικής περιόδου (θεωρούμενο ως το σημαντικότερο του NBA) σε «Βραβείο Μάικλ Τζόρνταν» (Michael Jordan Trophy).
Δραστηριότητες εκτός αθλητισμού
Η κορυφαία καριέρα του Τζόρνταν του έδωσε τη δυνατότητα να αναδειχθεί σε μία από τις πιο δημοφιλείς αθλητικές παρουσίες στην ιστορία. Υπήρξε σημαντικός εκπρόσωπος για πολλές δημοφιλείς εμπορικές εταιρείες. Η Nike δημιούργησε ένα παπούτσι υπογραφής για τον Τζόρνταν, που ονομάζεται Air Jordan, το 1984 και γνώρισε μεγάλη επιτυχία πολύ γρήγορα. Μέχρι τότε η εταιρεία απευθύνονταν κυρίως σε αθλητές στίβου και τενίστες, ενώ ορισμένες προσπάθειες που είχαν γίνει στο χώρο του μπάσκετ είχαν αποτύχει. Η δημοφιλία του Τζόρνταν μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1984 τον έθεσαν ως κύριο στόχο για την εταιρεία που επιτεύχθηκε. Ο ίδιος τα φόρεσε για πρώτη φορά στις 17 Νοεμβρίου 1984 σε αγώνα με αντίπαλο τους Φιλαδέλφεια 76ερς. Με εκτίμηση πωλήσεων 100.000 ζευγαριών τον πρώτο χρόνο έφτασαν τα 450.000 σε ένα μόνο μήνα. Οι αρχικές προσδοκίες της εταιρείας ήταν για πωλήσεις τριών εκατομμυρίων δολαρίων τα τέσσερα πρώτα χρόνια, ενώ τα έσοδα της πρώτης χρονιάς έφτασαν τελικά τα 126 εκατομμύρια δολάρια, και ο αριθμός αυτός εκτοξεύτηκε στα τρία δισεκατομμύρια δολάρια τη δεκαετία του 2020, ενώ απέφερε στον ίδιο ποσό που εκτιμάται σε ένα δισεκατομμύριο δολάρια μέχρι το 2021. Το παπούτσι πρωτοπαρουσιάστηκε σε αγώνα προετοιμασίας και προκάλεσε αντιδράσεις λόγω της διαφορετικότητας (ήταν μαύρο και κόκκινο στα χρώματα της ομάδας, ενώ μέχρι τότε επιτρέπονταν μόνο λευκά και μαύρα) και υποχρέωσε όλες τις ομάδες να φορούν ομοιόμορφα παπούτσια. Στη συνέχεια δημιουργήθηκε από τη Nike η Jordan Brand το 1997 με γραμμή ένδυσης. Το 2004 δημιουργήθηκε η Michael Jordan Motorsports, μια επαγγελματική ομάδα αγώνων δρόμου μοτοσικλετών κλειστής πορείας που αγωνίστηκε στο πρωτάθλημα Σουπερμπάικ. Η μάρκα έχει επίσης χρηματοδοτήσει αθλητικά προγράμματα κολεγίων, όπως εκείνα της Βόρειας Καρολίνας και της Καλιφόρνια. Το περιοδικό Forbes ανέφερε πως το συμβόλαιο αυτό αποδείχθηκε το μεγαλύτερο σε ολόκληρη την ιστορία του αθλητισμού.
thumb|360px|left|Η είσοδος του Γιουνάιτεντ Σέντερ του Σικάγο, όπου υπάρχει στο κέντρο το άγαλμα του Τζόρνταν
Η επιτυχημένη καριέρα του του εξασφάλισε υψηλά εισοδήματα προερχόμενα κυρίως από την εξωαγωνιστική του δραστηριότητα παρά από τα συμβόλαια του και έτσι επί σειρά ετών είναι ο αθλητής με τα υψηλότερα εισοδήματα στον κόσμο. Τα δύο τελευταία ετήσια συμβόλαια με τους Μπουλς ήταν 30 και 33 εκατομμύρια δολάρια (το δεύτερο ποσό ισοδυναμεί με περισσότερα από 61 εκατομμύρια σε αναλογία του 2022 ) για κάθε έτος, σχεδόν διπλάσιο αυτού του δεύτερου υψηλότερα αμειβόμενου αθλητή της εποχής, του πρωταθλητή της F1 Μίχαελ Σουμάχερ. Μία ακαδημαϊκή μελέτη διαπίστωσε ότι η πρώτη επιστροφή στο ΝΒΑ είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της κεφαλαιοποίησης της αγοράς των εταιρειών πελατών του άνω των ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα τον πολλαπλασιασμό των περιουσιακών του στοιχείων γεγονός που τον έκαναν τον πρώτο δισεκατομμυριούχο αθλητή. Την εποχή της αθλητικής ακμής του ήταν ένας από τους δύο μόνο μαύρους Αμερικανούς αθλητές που τον τελευταίο μισό αιώνα λάμβαναν περισσότερες εμπορικές συμφωνίες από τους κατά κύριο λόγο λευκούς, μεσαίας τάξης προμηθευτές του κοινού γούστου από ό,τι οι λευκοί αθλητές.
Ο Τζόρνταν έπαιξε τον εαυτό του στην κωμική ταινία του 1996, Space Jam. Η ταινία έγινε η πιο επιτυχημένη εισπρακτικά στο χώρο του μπάσκετ, αν και οι κριτικές ήταν μικτές. Το 2000 αποτέλεσε αντικείμενο ντοκιμαντέρ IMAX σχετικά με την καριέρα του με τους Σικάγο Μπουλς, ειδικά την εποχή του πρωταθλήματος του 1998, με τίτλο Michael Jordan to the Max. Δύο δεκαετίες αργότερα, η ίδια περίοδος της ζωής του καλύφθηκε με πολύ μεγαλύτερη και πιο προσωπική λεπτομέρεια από το The Last Dance, ένα τηλεοπτικό ντοκιμαντέρ που έκανε το ντεμπούτο του στο ESPN τον Απρίλιο του 2020. Το ντοκιμαντέρ βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό σε περίπου 500 ώρες ταινίας για τις δραστηριότητες εκτός αγώνων του ίδιου και των συμπαικτών του, τις οποίες είχε καταγράψει ένα πλήρωμα του NBA Entertainment κατά τη διάρκεια της σεζόν 1997–98 για χρήση σε ντοκιμαντέρ. Το ντοκιμαντέρ είχε την υψηλότερη θεαματικότητα όλων των εποχών από όλα τα ντοκιμαντέρ του ESPN.
Ο Τζόρνταν έχει γράψει βιβλία που εστιάζουν στη ζωή του και την καριέρα του στο μπάσκετ. Το Ιανουάριο του 1998 κυκλοφόρησε η αυτοβιογραφία του με τον τίτλο For the Love of the Game.
Έχει αναπτύξει επίσης φιλανθρωπικές δραστηριότητες. Από το 2001 έως το 2014, διοργάνωσε ετήσιο τουρνουά γκολφ, το Michael Jordan Celebrity Invitational, που συγκέντρωσε χρήματα για διάφορες φιλανθρωπικές οργανώσεις. Το Ίδρυμα Make-A-Wish στο οποίο έκανε την πρώτη δωρεά του το 1989, τον ονόμασε κύριο πρεσβευτή ευχών το 2008. Από το 2019 έχει συγκεντρώσει περισσότερα από πέντε εκατομμύρια δολάρια για το Ίδρυμα. Χρηματοδότησε επίσης δύο κλινικές για το Novent Health Michael Jordan στο Σάρλοτ της Βόρειας Καρολίνας που προορίζονται για ανασφάλιστους το 2017, η πρώτη δίνοντας επτά εκατομμύρια δολάρια, τη μεγαλύτερη δωρεά που είχε κάνει τότε, ενώ ακολούθησε και η δεύτερη το 2019. Στις 5 Ιουνίου 2020, μετά τις διαμαρτυρίες μετά τη δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ, σε συνέντευξή του τόνισε το «αρκετά ως εδώ» για τα φυλετικά κρούσματα στις ΗΠΑ, και ο ίδιος και το εμπορικό σήμα του ανακοίνωσαν ότι θα δωρίσουν 100 εκατομμύρια δολάρια τα επόμενα 10 χρόνια σε οργανισμούς αφιερωμένους στην «διασφάλιση της φυλετικής ισότητας, κοινωνικής δικαιοσύνης και διευκόλυνσης πρόσβασης στην εκπαίδευση». Η έλλειψη πολιτικής χροιάς τον χαρακτήριζε (ουσιαστικά) μέχρι τότε. Αρκετές φορές στο παρελθόν και για μεγάλο χρονικό διάστημα είχε επικριθεί για τη σιωπή του σε ρατσιστικού αντικειμένου γεγονότα στη χώρα του. Η προσωπική του εξήγηση ήταν ότι ίσως η στάση του να ήταν εγωιστική ασχολούμενος μόνο με το άθλημά του μη θεωρώντας τον εαυτό του ακτιβιστή.
thumb|Ο Μάικλ Τζόρνταν (αριστερά) με τον Μπαράκ Ομπάμα το 2016 κατά την τελετή απονομής του Προεδρικού Μεταλλίου Ελευθερίας
Η κληρονομιά του
Το καλοκαίρι του 1984, ακόμη και πριν παίξει το πρώτο του παιχνίδι στο ΝΒΑ, ο Μάικλ Τζόρνταν έδειξε στους σκεπτικιστές του (με πρώτο το γενικό διευθυντή των Μπουλς Ροντ Θορν ) ότι μπορεί να έκαναν ένα σοβαρό λάθος υποτιμώντας τον στο ντραφτ με την τρίτη θέση. Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του Λος Άντζελες ήταν η πρώτη ευκαιρία για τον Τζόρνταν να λάμψει απελευθερώνοντας την πίεση από τον προπονητή του. «Υπάρχει μόνο ένα άτομο στον κόσμο που μπορεί να επιβραδύνει τον Μάικλ Τζόρνταν: ο Ντιν Σμιθ», ειπώθηκε εκείνη την εποχή. Όταν εισήλθε για πρώτη χρονιά στο επαγγελματικό πρωτάθλημα, αυτό διέρχονταν κρίση: οι κορυφαίοι παίκτες του παρελθόντος (Ουίλτ Τσάμπερλεϊν και Μπιλ Ράσελ είχαν αποσυρθεί), όπως και άλλοι μεγάλοι (Τζέρι Ουέστ, Όσκαρ Ρόμπερτσον) και ο Καρίμ Αμπντούλ Τζαμπάρ, που πρωταγωνίστησε τη δεκαετία του 1970, δεν είχε συνδέσει το όνομά του με την άνοδο του αθλήματος. Η είσοδος στο πρωτάθλημα των Μάτζικ Τζόνσον και Λάρι Μπερντ έδωσε πνοή, ειδικά αγωνιζόμενοι σε ομάδες που έφτασαν σε υψηλά επίπεδα ποιότητας με τον τρόπο παιχνιδιού τους. Το παιχνίδι άρχισε να βγαίνει από τη ρακέτα και η κυριαρχία των σέντερ υποχώρησε. Η διαρκής αναζήτησή τους έβαλε το Τζόρνταν στην τρίτη θέση του ντραφτ το 1984, όμως η πρώτη του χρονιά απέδειξε ότι το παιχνίδι πλέον θα παιζόνταν μακριά από τη γραμμή των ψηλών. Επιπλέον, από τη σεζόν 1987–88 το NBA έθεσε σε εφαρμογή ένα νέο κανόνα παράτυπης επίθεσης προκειμένου να περιορίσει την έναν εναντίον ενός αγωνιστική κυριαρχία του Τζόρνταν, κάτι που όμως δεν κατάφερε να αναχαιτίσει την επιθετική του δραστηριότητα. Σε αυτά τα χρόνια, ο θεαματικός τρόπος παιχνιδιού του ήταν τέτοιος που γρήγορα αναγνωρίστηκε ως ασύγκριτος ακόμα και από τους αντιπάλους του, γεγονός που αύξησε τη δημοτικότητα του αθλήματος στο δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας. Και σε αυτό το χρονικό διάστημα οι αξιομνημονευτες στιγμές του ήταν αρκετές, ανεξάρτητα της έλλειψης συλλογικών τίτλων. Σύντομα θα ανάγκαζε τον κόσμο να ταξιδεύει μεγάλες αποστάσεις για να τον δει, έκανε πράγματα που ούτε καν δεν είχαν φανταστεί ότι γίνονται και αγωνιζόμενος με μια ανυπόληπτη ομάδα του πρωταθλήματος.
thumb|left|250px|Σειρά γραμματοσήμων της Νικαράγουας που κυκλοφόρησε το 1995 με Ολυμπιονίκες του 1992
Στην πορεία ο Τζόρνταν εκτός από τις ακροβατικές κινήσεις και το μαζικό σκοράρισμα, έγινε ένας πραγματικός πρωταθλητής. Η καριέρα του τη δεκαετία του 1990 υπήρξε απαράμιλλη: η κατάκτηση του πρώτου τίτλου το 1991 το έδωσε το χαρακτηρισμό ως του καλύτερου παίκτη μπάσκετ όλων των εποχών, κάτι που μέχρι τότε δεν αποτελούσε σημείο συμφωνίας. Μέχρι τη συλλογική καθιέρωση δέχονταν κριτική ότι παρ' όλο το ατομικό του μεγαλείο, δεν ήταν νικητής, ότι οι απρόσεκτες αμυντικές του κινήσεις άφησαν την υπόλοιπη ομάδα ευάλωτη και ότι όταν δέχονταν διπλό και τριπλό μαρκάρισμα, δεν μπορούσε να βρει αξιόπιστα τους συμπαίκτες του. Η ανταγωνιστικότητά του τον βοήθησε, καθώς την εποχή εκείνη το πρωτάθλημα γνώρισε την κατά πολλούς πιο ένδοξη περίοδό του με τις μονομαχίες παικτών και ομάδων εντονότερες σε σύγκριση με τον 21ο αιώνα. Έθεσε νέα όρια που αποδείχθηκε ότι είναι αξεπέραστα: έξι τίτλοι σε έξι εμφανίσεις σε τελικούς NBA, με ρεκόρ μέσου όρου πόντων που διατηρούνται επί ένα τέταρτο του αιώνα, το απόλυτο ατομικό επίτευγμα με μια ομάδα που έπαιζε με σέντερ που δεν δικαιούνταν θέση σε All-Star Game. Θεωρείται ως ο δεινότερος σκόρερ όλων των εποχών με μέσο όρο καριέρας 30,12 πόντων και 10 τίτλους πρώτου σκόρερ της κανονικής περιόδου, βασιζόμενος κυρίως σε επιτυχημένες επιλογές προσπαθειών εντός αγωνιστικού χώρου με βάση το ταλέντο του και ήταν και υπεραποτελεσματικός σουτέρ. Τα επιτεύγματά του έπαιξαν το σημαντικότερο ρόλο στην κατακόρυφη άνοδο της δημοτικότητας του αθλήματος - με αρχή τις Ηνωμένες Πολιτείες - με τη βοήθεια και της τηλεόρασης που μέχρι τότε δεν μετέδιδε αγώνες σε εθνικό επίπεδο. Γνώστης των μέσων ενημέρωσης, βοήθησε να γίνει το ΝΒΑ παγκόσμιο προϊόν πρωτοστώντας στην παγκοσμιοποίηση του NBA με τις δυναμικές του ικανότητες στα γήπεδα και την προσωπική αίσθηση του στυλ που κυκλοφόρησε στις μάζες. Οι τελικοί του 1996 έθεσαν αξεπέραστο ρεκόρ: Η παγκόσμια τηλεοπτική κάλυψη του πρώτου αγώνα μεταξύ Μπουλς και Σούπερσονικς (5 Ιουνίου) έφτασε σε 169 χώρες, σε έξι ηπείρους και σε 40 διαφορετικές γλώσσες. Η προσωπική του αναγνώριση ξεπέρασε κάθε προηγούμενου μεγάλου του αθλήματος και έφτασε πέρα από τα όρια του αθλητισμού, όντας ο ίδιος ο πιο φημισμένος αθλητής της εποχής του (και από τους κορυφαίους όλων των εποχών) και από τους πιο διάσημους άνθρωπους στον κόσμο με τη δημοτικότητα του μπάσκετ να γνωρίζει παγκόσμια άνοδο. Η Ντριμ Τιμ των Ολυμπιακών Αγώνων του 1992 συνέβαλε αξιοσημείωτα σε αυτό. Δεν είναι τυχαίο ότι είναι ο αθλητής με τα περισσότερα εξώφυλλα στο εμβληματικό περίοδο Sports Illustrated.
Είδωλο για πολλούς μετέπειτα σπουδαίους παίκτες του 21ου αιώνα (Κόμπε Μπράιαντ, ΛεΜπρόν Τζέιμς ) εύκολα βρήκε μιμητές στο αγωνιστικό του στυλ με το fadeaway shot να μην μπορεί να βελτιωθεί από κανέναν. Μπόρεσε να αιχμαλωτίσει τη φαντασία ολόκληρου του κόσμου του μπάσκετ υλοποιώντας κινήσεις που φαίνονταν αδύνατες και από εκεί και πέρα, όλοι ήθελαν να είναι «σαν τον Μάικ». Ενδεικτικό της επιρροής του στην αλλαγή του προσανατολισμού του παιχνιδιού είναι ότι μετά την οριστική αποχώρησή του από την ενεργό δράση, ο πρώτος σέντερ που κατέκτησε τον τίτλο του πολυτιμότερου παίκτη της κανονικής περιόδου ήρθε μετά από 18 χρόνια, ενώ ο ίδιος ήταν ο πρώτος σούτινγκ γκαρντ που κατέκτησε τον τίτλο, με άλλους τρεις μετά από αυτόν. Η προσπάθεια μίμησής του δεν αποτελεί υποχρεωτικά θετικό στοιχείο στην εξέλιξη του αθλήματος: οι μετέπειτα κορυφαίοι παίκτες είναι αθλητικότεροι από αυτούς του 20ού αιώνα, όμως υποδεέστεροι συνολικά καθώς το άθλημα οδηγήθηκε από αυτό το χαρακτηριστικό των παικτών με την συνεργατικότητα που απαιτείται σε ένα ομαδικό άθλημα να έχει υποχωρήσει. Ο ίδιος ο Τζόρνταν ήταν υπόδειγμα εργατικότητας και συνεχούς προσπάθειας βελτίωσης: ήταν πάντα ο πιο σκληρά ασκούμενος παίκτης της ομάδας στις προπονήσεις. Αν οι συμπαίκτες του δεν δούλευαν αρκετά σκληρά, ώθησε τους προπονητές να ζητούν περισσότερα από την ομάδα, ενώ ο ίδιος ήταν έντονα επικριτικός προς τους συμπαίκτες του, τουλάχιστον την περίοδο που η ομάδα ήταν στην κορυφή. Η ειδωλοποίησή του στις Ηνωμένες Πολιτείες σε ορισμένες περιπτώσεις έφτασε σε επίπεδα υπερβολής αγνοώντας την ανθρώπινη φύση του.
Οι απαράμιλλες επιδόσεις του Τζόρνταν στα γήπεδα ταιριάζει μόνο με την επιχειρηματική του οξυδέρκεια ασκώντας επιρροή στην κουλτούρα των Ηνωμένων Πολιτειών, ίσως το πιο σημαντικό πολιτιστικό σημείο αναφοράς που έχει παρατηρηθεί ποτέ στη χώρα, με τη σειρά των παπουτσιών του να συμβάλλει σημαντικά σε αυτό. Συνδέθηκε με την αίσθηση ταυτότητας της γενιάς του πολύ πέρα ​​από τον αθλητισμό. Ο οικονομικός παράγοντας που σχετίζεται με το άθλημα κυριολεκτικά εκτοξεύτηκε με τις αμοιβές των καλύτερων παικτών των επόμενων δεκαετιών να ανεβαίνουν εκθετικά. Αν ληφθεί υπόψη ότι από την αρχή της καριέρας του ανέπτυξε επιχειρηματική συνάφεια με την προώθηση παπουτσιών και αργότερα ως πρώτος μαύρος ιδιοκτήτης ομάδας του NBA, ο Τζόρνταν δημιούργησε ένα μοντέλο αθλητή που οι εξωαγωνιστικές δραστηριότητες μπορούν να το προσφέρουν δυσθεώρητα οικονομικά οφέλη και αυτός ο τρόπος υιοθετήθηκε στον 21ο αιώνα, αποδεικνύοντας την πρωτοπορία του. Πρωτοστάτησε σε αυτή τη δυνατότητα για τα αστέρια του αθλητισμού, ώστε να είναι όχι μόνο εμπορικά βιώσιμα περιουσιακά στοιχεία, αλλά να έχουν δική τους δύναμη επιρροής. Ο συνδυασμός της συνολικής ατομικής παρουσίας στο σύνολο των δραστηριοτήτων ενός αθλητή, πάντα απαραίτητος για το ανάλογο αποτέλεσμα, επιβεβαιώθηκε από τον ίδιο με τη απουσία ακροτήτων στο τρόπο ζωής του.
Στατιστικά καριέρας
Στατιστικά καριέρας στο NCAA
Στατιστικά καριέρας κανονικής περιόδου στο NBA
Πηγή: Basketball-Reference
Στατιστικά καριέρας πλέι οφ στο NBA
Αριθμητικά σύνολα
Συλλογικοί
Σικάγο Μπουλς
Εθνική ομάδα ΗΠΑ
Πηγή: FIBA HALL OF FAME FOR THOSE WHO MADE THE GAME : Michael JORDAN (USA)
Ατομικές διακρίσεις
Πηγές: FIBA HALL OF FAME FOR THOSE WHO MADE THE GAME : Michael JORDAN (USA), Michael Jordan Career Achievements
Βιβλία του Τζόρνταν
Πηγή :   Michael Jordan
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί καλαθοσφαιριστές Κατηγορία:Σούτινγκ γκαρντ Κατηγορία:Σμολ φόργουορντ Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Σικάγο Μπουλς Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ουάσινγκτον Ουίζαρντς Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Εθνικής Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές του NBA Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές All-Star Game (NBA) Κατηγορία:Αμερικανοί Ολυμπιονίκες Κατηγορία:Ολυμπιονίκες της καλαθοσφαίρισης Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1984 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1992 Κατηγορία:Εισαχθέντες στο Hall of Fame της FIBA Κατηγορία:Εισαχθέντες στο Naismith Memorial Basketball Hall of Fame Κατηγορία:Αμερικανοί αυτοβιογράφοι Κατηγορία:Αμερικανοί ηθοποιοί Κατηγορία:Αμερικανοί επιχειρηματίες
Βλάντο Γκορέσκι
Ο Βλάντο Γκορέσκι (γενν. 21 Απριλίου 1958 στην Μπίτολα της νότιας Γιουγκοσλαβίας) είναι ζωγράφος από τη Βόρεια Μακεδονία.
Σπούδασε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών στη Λιουμπλιάνα της Σλοβενίας, , , ,. Έχει συμμετάσχει σε πάνω από εκατό εκθέσεις τέχνης σε όλο τον κόσμο ,,, , , , ... Έχει κερδίσει πάνω από είκοσι βραβεία για καλλιτεχνικά επιτεύγματα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ζωγράφοι Κατηγορία:Βορειομακεδόνες
Πάμφιλος
Ο Πάμφιλος ήταν ζωγράφος του 4ουαι. π.Χ. από την Αμφίπολη, μαθητής του Ευπόμπου και διδάσκαλος του Απελλή που ίδρυσε το 360 π.Χ. σχολή ζωγραφικής στην Σικυώνα της οποίας κορυφαίος εκπρόσωπος ήταν ο Πολύκλειτος.
Απέβλεπε κυρίως στην ακρίβεια των αναλογιών και απαιτούσε για τον λόγο αυτό από τους μαθητές του την σπουδή της γεωμετρίας. Ενήργησε και πέτυχε την εισαγωγή της ζωγραφικής στα σχολεία. Δίδασκε επί μισθώ, ένα τάλαντο που έπαιρνε για διδασκαλία δώδεκα ετών. Μνημονεύονται δυο εικόνες, η εν Φλειούντι νίκη των Αθηναίων και ο Οδυσσέας επί σχεδίας. Επίσης συνέγραψε περί ζωγραφικής και ζωγράφων.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες ζωγράφοι Κατηγορία:Αρχαία Αμφίπολις
Κάρμεν (νουβέλα)
Κάρμεν (γαλλική γλώσσα: Carmen) είναι νουβέλα του Προσπέρ Μεριμέ, η οποία συγγράφηκε και πρωτο-εκδόθηκε το 1845. Έχει προσαρμοσθεί σε διάφορες δραματικές δημιουργίες, συμπεριλαμβανομένης της δημοφιλής ομότιτλης όπερας του Ζωρζ Μπιζέ.
Πηγές
Σύμφωνα με μια επιστολή που έγραψε ο Μεριμέ στην Κόμισσα του Μοντίχο, η Κάρμεν εμπνεύσθηκε από μια ιστορία που του είπε στο ταξίδι του στην Ισπανία το 1830. Είπε: "Ήταν για έναν κακοποιό από τη Μάλαγα που σκότωσε την ερωμένη του, η οποία αφιέρωνε τον εαυτόν της αποκλειστικά δημοσίως. [...] Ενώ διάβαζα για τους τσιγγάνους για κάποιο διάστημα, έκανα την ηρωίδα μου τσιγγάνα."
Μια σημαντική πηγή για το υλικό σχετικά με τους Ρομά (τσιγγάνους) ήταν το βιβλίο του Τζορτζ Μπόροου The Zincali (1841). Άλλη μια πηγή μπορεί να ήταν το αφηγηματικό ποίημα Τσιγγάνοι (1824) του Αλεξάντρ Πούσκιν, το οποίο ο Μεριμέ θα το μετέφραζε μετέπειτα σε γαλλικό πεζό.
Υπόθεση
Η νουβέλα αποτελείται από τέσσερα μέρη. Μόνο τα πρώτα τρία εμφανίζονται στην αρχική έκδοση της πρώτης Οκτωβρίου, 1845 από Revue des Deux Mondes, το τέταρτο μέρος πρωτο-εμφανίσθηκε στην έκδοση του βιβλίου το 1846. Ο Μεριμέ λέει την ιστορία σα να του συνέβη πραγματικά σε ένα ταξίδι του στην Ισπανία το 1830.
Δεύτερο μέρος. Αργότερα, στην Κόρδοβα, ο συγγραφέας συναντά την Κάρμεν, μια όμορφη τσιγγάνα, που γοητεύεται από τον επαναλήπτη ρολογιού του. Πηγαίνει στο σπίτι της, για να του πει τη μοίρα του, και τον εντυπωσιάζει με την απόκρυφη γνώση της. Διακόπτονται από τον Δον Χοσέ και παρόλο που η Κάρμεν κάνει χειρονομίες, ο Χοσέ συνοδεύει τον συγγραφέα έξω. Ο συγγραφέας ανακαλύπτει ότι το ρολόι του λείπει.
Μερικούς μήνες αργότερα, ξανά στην Κόρδοβα, ένας φίλος του συγγραφέα του λέει ότι ο Δον Χοσέ Ναβάρρο θα στραγγαλιστεί την επόμενη μέρα. Ο συγγραφέας επισκέπτεται τον φυλακισμένο και ακούει την ιστορία της ζωής του.
Τρίτο μέρος. Το πραγματικό όνομα του ληστή είναι Χοσέ Λιθαραμπενχόα, και είναι Βάσκος ιδαλγός από τη Ναβάρρα. Σκότωσε έναν άνδρα σε μια μάχη, αποτέλεσμα ενός παιχνιδιού, και έπρεπε να τραπεί σε φυγή. Στη Σεβίλλη, ενσωματώθηκε σε μία ένωση δραγώνων, στρατιωτών με αστυνομικές λειτουργίες.
Μια μέρα γνώρισε την Κάρμεν, που εργαζόταν σε ένα εργοστάσιο πούρων, όπου εκείνος φρουρούσε. Εκείνος την αγνόησε κι εκείνη τον προκάλεσε. Μερικές ώρες αργότερα, τη συνέλαβε, διότι έκοψε το πρόσωπο ενός συνεργάτη κατά τη διάρκεια ενός καυγά. Εκείνη τον έπεισε ότι μιλάει βασκικά και ήταν μισή Βάσκα, και την άφησε να φύγει, για το οποίο φυλακίστηκε για ένα μήνα και υποβιβάστηκε.
Μετά την αποφυλάκισή του, την συνάντησε ξανά και του ανταπέδωσε μια ημέρα γεμάτη ευτυχία, ακολουθούμενη από την επόμενη όταν επέτρεψε τους συν-λαθρέμπορούς της να περάσουν στο πόστο του. Την έψαξε στο σπίτι ενός από τους Ρομά φίλους της, αλλά μπήκε με τον υπολοχαγό του. Στην επακόλουθη μάχη, ο Χοσέ σκότωσε τον υπολοχαγό. Δραπέτευσε στην παράνομη σπείρα της Κάρμεν.
Με τους απατεώνες, προχώρησε από το λαθρεμπόριο στη ληστεία, και μερικές φορές ήταν με την Κάρμεν, αλλά υπέφερε από ζήλια καθώς χρησιμοποιούσε την έλξη της, για να προωθήσει τις επιχειρήσεις της σπείρας. Έμαθε επίσης ότι ήταν παντρεμένη. Αφού ο σύζυγός της εντάχθηκε στη σπείρα, ο Χοσέ τον προκάλεσε σε έναν αγώνα με μαχαίρι και τον σκότωσε. Η Κάρμεν έγινε σύζυγος του Χοσέ.
Ωστόσο, του είπε ότι τον αγαπούσε λιγότερο από πριν, και άρχισε να ελκύεται από έναν επιτυχημένο νεαρό πικαδόρο, ονόματι Λούκας. Ο Χοσέ, τυφλωμένος από τη ζήλια, την ικέτευσε να απαρνηθεί τους άλλους άνδρες και να ζήσει μαζί του, θα μπορούσαν να ξεκινήσουν μια έντιμη ζωή στην Αμερική. Εκείνη του είπε ότι ήξερε από τους οιωνούς ότι ήταν μοιραίο να τη σκοτώσει, αλλά "Η Κάρμεν θα είναι για πάντα ελεύθερη," και μιας και μισούσε τον εαυτόν της που τον αγάπησε, δε θα παραδίδονταν ποτέ σε εκείνον. Εκείνος την μαχαίρωσε μέχρι θανάτου και έπειτα παραδόθηκε από μόνος του. Ο Δον Χοσέ τελειώνει την ιστορία του λέγοντας ότι οι Ρομά έχουν την ευθύνη για τον τρόπο που μεγάλωσε η Κάρμεν.
Τέταρτο μέρος. Αυτό το μέρος αποτελείται από επιστημονικές παρατηρήσεις για τους Ρομά: την εμφάνισή τους, τα έθιμά τους, την υποτιθέμενη ιστορία και τη γλώσσα τους. Σύμφωνα με τον Ανρί Μαρτινώ, συντάκτη μιας συλλογής μυθοπλασίας του Μεριμέ, οι ετυμολογίες στο τέλος είναι "εξαιρετικά ύποπτες".
Διαφορές με την όπερα
Όπως αναφέρει η παραπάνω σύνοψη και αυτή της όπερας του Μπιζέ, η όπερα βασίζεται μόνο στο τρίτο μέρος της ιστορίας και παραλείπει πολλά στοιχεία, όπως τον σύζυγο της Κάρμεν. Αυξάνει σημαντικά το ρόλο άλλων χαρακτήρων, όπως τον Ντανκάιρ, ο οποίος είναι ένας μικρός χαρακτήρας στην ιστορία, τον Ρεμεντάδο, που μια σελίδα μετά την εισαγωγή του τραυματίζεται από στρατιώτες και στη συνέχεια πυροβολείται από τον σύζυγο της Κάρμεν, για να τον εμποδίσει να επιβραδύνει τη σπείρα, και ο Λούκας (μετονομάστηκε σε Εσκαμίγιο και προωθήθηκε ως ταυρομάχος), ο οποίος εμφανίζεται μόνο στη σκηνή ταυρομαχίας της ιστορίας. Οι τραγουδίστριες της όπερας, εκτός της Κάρμεν-Μικαέλα, της Φρασκίτα και της Μερθέντες, δεν έχουν ομολόγους στη νουβέλα. Η Κάρμεν δεν γνωρίζει τη μοίρα της από την ανάγνωση καρτών, αλλά από την ερμηνεία των οιωνών, όπως ενός λαγού που τρέχει ανάμεσα στα πόδια του αλόγου του Χοσέ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Νουβέλες Κατηγορία:Γαλλικά διηγήματα
Πατρικία της Κωνσταντινούπολης
Κατά το ταξίδι της για τους Άγιους τόπους, άγνωστο πως, αλλά βρέθηκε στις ακτές της Ιταλικής χερσονήσου. Σε μια φοβερή καταιγίδα καταστράφηκε το πλοίο και βρήκε καταφύγιο στις ακτές της Νάπολης. Στη Νάπολη βρήκε καταφύγιο στο μικρό νησάκι στην είσοδο του λιμανιού της, την Μεγαρίδα, σήμερα Καστέλ ντελλ΄ Όβο και σε ένα μικρό ερημητήριο, εκεί πέθανε λίγο μετά από ασθένεια.