cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Τετραγράμματο
Ενδεικτική χρήση στην ελληνική και διεθνή γραμματεία
Υπάρχουν ποικίλες αναφορές αυτής της μορφής του ονόματος του Θεού της Αγίας Γραφής στην ελληνική γραμματεία (όπως και στην αγγλική αντίστοιχα). Στη συνέχεια παραθέτονται ενδεικτικά κάποια σύγχρονα έργα λόγου και τέχνης που κάνουν χρήση της συγκεκριμένης μορφής.
Θεολογικά και Εγκυκλοπαιδικά έργα
thumb|270px|right|[[Νίκος Καζαντζάκης, Ο Τελευταίος Πειρασμός (1955).]] thumb|250px|right|Χειρόγραφα του [[Γουίλιαμ Μπλέικ (1793).]]
Η μορφή Γιαχβέ
Σήμερα, η μεταγραφή «Γιαχβέ» θεωρείται ως ορθότερη ανακατασκευή της προφοράς του Τετραγράμματου * "Η πλειοψηφία των Εβραίων μελετητών θεωρεί ότι τα σύμφωνα YHWH, προφέρονταν αρχικά ως Γιαχβέ" (''Richards, L. (2001). Every name of God in the Bible. Includes indexes. Everything in the Bible series (σελ. 24). Nashville, Tenn.: Thomas Nelson)''
Η χρήση του ονόματος "Γιαχβέ"
Λόγω της υπερβολικής ευλαβείας των Ισραηλιτών και κατά παρεξήγησιν του Λευιτικού 24/κδ΄ 16, (το οποίο όμως απαγόρευε τη βλασφημία και όχι την προφορά του ονόματος του Θεού), απέφευγαν να προφέρουν το όνομα «Γιαχβέ». Έτσι με τον καιρό ξεχάστηκε η σωστή προφορά τού ονόματος, καθώς οι Ισραηλίτες δεν είχαν φωνήεντα, αλλά έγραφαν μόνο τα σύμφωνα των λέξεων.
Μετά τον 6ο μ.Χ. αιώνα όμως, οι Μασορίτες (Ιουδαίοι λόγιοι τής εποχής εκείνης), έβαλαν δικά τους φωνήεντα στις εβραϊκές λέξεις. Στο Τετραγράμματο «ΓΧΒΧ», επειδή δεν γνώριζαν τη σωστή προφορά της λέξης «Γιαχβέ», προσέθεσαν αυθαίρετα φωνήεντα από τις λέξεις: «Αδωνάι»(Κύριος) και «Ελοχίμ» (Θεός). Έτσι το τετραγράμματο «ΓΧΒΧ» έγινε: «Ιεχωβά». Πολλοί προτιμούν αυτή τη μορφή, λόγω συνήθειας, και όχι ακρίβειας.
Εκτιμήσεις και χρήση της απόδοσης "Γιαχβέ"
Η μεγαλύτερη μερίδα έγκριτων Βιβλικών λογίων θεωρούν γενικά ως πιο ορθή και ακριβή τη μορφή Γιαχβέ, η οποία αποτελεί λόγια ανακατασκευή του Τετραγράμματου. Τονίζουν ότι η συντομευμένη μορφή του ονόματος είναι Γιαχ (Yah ή Jah στην εκλατινισμένη μορφή), όπως στο εδάφιο Ψαλμοί 89:8 και στην έκφραση «Αλληλούια» ή «Αλλελουγιάχ», που σημαίνει «αινείτε τον Γιαχ». (Ψαλμοί 104:35· 150:1, 6) Επίσης, οι μορφές Ιεχώ, Ιώχ, Ιάχ και Ιαχού, οι οποίες βρίσκονται στον εβραϊκό συλλαβισμό ονομάτων όπως Ιωσαφάτ, Ιεχωσαφάτ και Σεφατίας, μπορούν όλες να παραχθούν τόσο από τη μορφή «Γιαχβέ» όσο και από τη μορφή «Ιεχωβά». Οι ελληνικές μεταγραφές του ονόματος από τους πρώτους Χριστιανούς συγγραφείς οδηγούν σε συλλαβισμούς όπως Ιαβέ (I·a·be΄) και Ιαουέ (I·a·ou·e΄). Παρ' όλα αυτά, δεν υπάρχει καμία συμφωνία μεταξύ των λογίων στο συγκεκριμένο θέμα, καθώς άλλοι είναι υπέρμαχοι και άλλων μεταγραφικών αποδόσεων, όπως «Ιαχουβά» (Yahuwa), «Ιαχουά» (Yahuah) και «Ιεχουά» (Yehuah).
Εβραίοι λόγιοι θεωρούν γενικά ως πιο πιθανή αποκατεστημένη μορφή του Τετραγράμματου τη μορφή «Γιαχβέ». Τονίζουν ότι η συντομευμένη μορφή του ονόματος είναι Γιαχ (Yah ή Jah στην εκλατινισμένη μορφή), όπως στο εδάφιο Ψαλμοί 89:8 και στην έκφραση «Αλληλούια» ή «Αλλελουγιάχ» (που σημαίνει «αινείτε τον Γιαχ». (Ψαλμοί 104:35· 150:1, 6) Επίσης, οι μορφές Ιεχώ, Ιώχ, Ιάχ και Ιαχού, οι οποίες βρίσκονται στον εβραϊκό συλλαβισμό ονομάτων όπως Ιωσαφάτ, Ιεχωσαφάτ και Σεφατίας, μπορούν όλες να παραχθούν τόσο από τη μορφή «Γιαχβέ» όσο και από τη μορφή «Ιεχωβά». Οι ελληνικές μεταγραφές του ονόματος από τους πρώτους Χριστιανούς συγγραφείς οδηγούν σε συλλαβισμούς όπως Ιαβέ (I·a·be΄) και Ιαουέ (I·a·ou·e΄). Παρ' όλα αυτά, κάποιοι είναι υπέρμαχοι και άλλων μεταγραφικών αποδόσεων, όπως «Ιαχουβά» (Yahuwa), «Ιαχουά» (Yahuah) και «Ιεχουά» (Yehuah). Εντούτοις, ο παραδοσιακός Ιουδαϊσμός διδάσκει ότι η αρχική προφορά του Τετραγράμματου έχει χαθεί. .
Η μορφή "ΠΙΠΙ"
Η μορφή του τετραγράμματου με τους ελληνικούς χαρακτήρες ΠΙΠΙ, «αποτελεί παλαιογραφική απόδοση του » την οποία χρησιμοποιούσαν στη θέση του ανέκφραστου τετραγράμματου. Όπως σημειώνει ο Κωνσταντίνος Οικονόμος: «Εντεύθεν αμαθείς τινες της εβραΐδος βλέποντες...τα εβραϊκά ταύτα στοιχεία παρόμοια προς τα ελληνικά ΠΙΠΙ, ανεγίνωσκον την λέξιν πιπί... Ομοιάζουσι δε ταύτα τα γράμματα προς τα του εβραϊκού τετραγραμμάτου...αυτοί δε οι ερμηνείς, οι Ο', το τετραγράμματον ηρμήνευσαν "Κύριος"».
Το έργο Εις το ΠΙΠΙ, το οποίο παραδοσιακά αποδίδεται στον Ευάγριο Ποντικό (345-399) ενώ κατ' άλλους ανήκει στον Ωριγένη, αναφέρει: « Δέκα ὀνόμασι παρ΄ Ἑβραίοις ὀνομάζεται ὁ θεός. Ὧν ἓν μὲν Ἀδωναῒ λέγεται, ὅ ἐστιν κύριος, ἕτερον δὲ Ἰά, ὃ αὐτὸ ἐν τῷ ἑλληνικῷ εἰς τὸ κύριος μετελήφθη. Ἕτερον δέ τι παρὰ ταῦτά ἐστι, τὸ τετραγράμματον, ἀνεκφώνητον ὂν παρ΄ Ἑβραίοις, ὃ καταχρηστικῶς παρὰ μὲν αὐτοῖς Ἀδωναῒ καλεῖται, παρὰ δὲ ἡμῖν κύριος. Τοῦτο δὲ φασὶν ἐπὶ τῷ πετάλῳ τῷ χρυσῷ τῷ ἐπὶ τοῦ μετώπου τοῦ ἀρχιερέως γεγράφθαι κατὰ τὸ ἐν τῷ νόμῳ εἰρημένον "ἐκτύπωμα σφραγῖδος ἁγίασμα κυρίῳ πιπι". Τὰ δὲ λοιπὰ ὀνόματά ἐστιν ταῦτα• ῎Ηλ, Ἐλωείμ, Ἀδών, Σαβαώθ, Σαδδαΐ, Αἰϊὲ ἐσεριὲ καὶ τὰ προγεγραμμένα τρία, ὧν ἐστὶν τὸ τετραγράμματον, τούτοις γραφόμενον τοῖς στοιχείοις ἰὼθ י, ἣ, οὐαὺ ו, ἤθ ה. πιπι ὁ θεός. Τὸ ἐπὶ τοῦ κυρίου ταττόμενον ἀνεκφώνητον ὄνομα διὰ τεσσάρων γράφεται στοιχείων, διὰ τοῦ ἰώθ, διὰ τοῦ ἣ ה, διὰ τοῦ οὐὰβ καὶ διὰ τοῦ ἤθ ה. Τούτων μέσον παρεντεθὲν μετὰ τὰ πρῶτα δύο παρ΄ Ἑβραίοις στοιχεῖον καλούμενον σέν, ὅ ἐστιν ὀδόντες, ὡς εἶναι τὸν εἱρμὸν τῶν πέντε γραμμάτων οὕτως• ἀρχὴ αὕτη, ὀδόντες ἐν αὐτῇ ὁ ζῶν. Ἑρμηνεύεται τὰ τέσσαρα στοιχεῖα, τὸ ἰὼθ ἀρχή, καὶ διὰ τοῦ ἣ ה αὕτη, καὶ διὰ τοῦ οὐαὺ ἐν αὐτῇ καὶ διὰ τοῦ ἢθ ὁ ζῶν ». « Με δέκα ονόματα από τους Εβραίους ονομάζεται ο Θεός: Αφενός από κάποιους λέγεται Αδωναῒ, που είναι το Κύριος, άλλο είναι το Ιά, που αυτό στην ελληνική γλώσσα άλλαξε στο Κύριος. Κάτι άλλο πάλι εκτός από αυτά είναι το τετραγράμματο, που δεν προφέρεται από τους Εβραίους, το οποίο καταχρηστικώς καλείται από αυτούς Αδωναῒ, και από εμάς Κύριος. Και αυτό λένε πως ήταν γραμμένο πάνω στο χρυσό πέταλο που υπήρχε πάνω στο μέτωπο του αρχιερέα σύμφωνα με αυτό που είχε ειπωθεί στο Νόμο «αποτύπωμα σφραγίδας αγίασμα στον Κύριο, πιπι". Και τα υπόλοιπα ονόματα είναι αυτά: Ηλ, Ελωείμ, Αδών, Σαβαώθ, Σαδδαΐ, Αἰϊὲ ἐσεριὲ και αυτά τα τρία που έχουμε γράψει προηγουμένως, τα οποία είναι το τετραγράμματο, που γράφεται με τα γράμματα ιώθ, χε, ουάβ, ήθ. ΠΙΠΙ', ο Θεός. Το όνομα που τίθεται στον Κύριο και δεν εκφωνείται γράφεται με τέσσερα στοιχεία: με το ιώθ, με χε, με το ουάβ και με το ηθ ה. Στο μέσο αυτών παρεντίθεται μετά τα πρώτα δύο γράμματα ένα γράμμα από τους Εβραίους που καλείται σεν, που σημαίνει «δόντια», έτσι όπως είναι η λογική σειρά του λόγου των πέντε γραμμάτων: Αυτή είναι η αρχή, δόντια, μέσα σε αυτή, ο ζωντανός. Τα τέσσερα στοιχεία ερμηνεύονται, το ιώθ ως αρχή, και με το χε αυτή, και με το ουάβ μέσα σε αυτή και με ήθ ο ζωντανός ».
Στον Ιουδαϊσμό
thumb|150px|Ο Ιουδαίος αρχιερέας φορούσε πάνω στο μέτωπο και κάτω από το τουρμπάνι του μια χρυσή πλακέτα που ανέγραφε: «Η Αγιότητα ανήκει στον Γιάχβε»
Σύμφωνα με τον Ιουδαϊσμό, το τετραγράμματο είναι «το ξεχωριστό προσωπικό όνομα του Θεού του Ισραήλ», κατέχει δηλαδή τη «διακεκριμένη λειτουργία ως ο προσδιορισμός του Θεού του Ισραήλ». «Ο Θεός έδωσε στον λαό Ισραήλ ένα εξαιρετικό προνόμιο: τους αποκάλυψε το προσωπικό του όνομα»· αποτελούσε προνόμιο καθώς με αυτό τον τρόπο «δεν λάτρευαν μια ανώνυμη και απόμακρη θεότητα», αλλά έναν «προσωπικό μάλλον παρά υπερβατικό Θεό». Αυτή η γνώση μεταδιδόταν μέσω της εκπαίδευσης στα παιδιά τους. Η προφορά του Τετραγραμμάτου άρχισε να θεωρείται ταμπού πιθανώς από τον 2ο αιώνα ΠΚΧ και κατά συνέπεια οι Ορθόδοξοι Ιουδαίοι το αντικαθιστούν κατά την ανάγνωση των Γραφών με τον τίτλο Αδωνάι (Κύριος) και στην καθημερινή ομιλία με τη λέξη χαΣέμ, που σημαίνει «το Όνομα». Οι υπέρμαχοι της γλωσσικής καθαρότητας δεν κάνουν καμία απόπειρα ανακατασκευής του ονόματος και γράφουν απλώς τα τέσσερα σύμφωνα (JHVH/YHVH) ενώ άλλοι λόγιοι το αποδίδουν είτε Γιαχβέ (Jahveh/Yahveh) είτε με την πιο διαδεδομένη ως σήμερα μεταγραφή Ιεχωβά (Jehovah).
Όσον αφορά στο καθένα από τα ονόματα που αποδίδονται στον Θεό, η Ιουδαϊκή Εγκυκλοπαίδεια αναφέρει ότι «είναι περισσότερα πράγματα από έναν απλό διακριτικό τίτλο. Αντιπροσωπεύει την εβραϊκή αντίληψη της θεϊκής φύσης ή χαρακτήρα, και της σχέσης του Θεού με το λαό του. Αντιπροσωπεύει τη Θεότητα όπως αυτή είναι γνωστή στους λάτρεις της και όλα τα χαρακτηριστικά που φέρει ως προς εκείνους και τα οποία αποκαλύπτονται σε εκείνους μέσω της δράσης της για λογαριασμό τους».
Ορθόδοξη Εκκλησία
Η Ορθόδοξη Εκκλησία θεωρεί ότι το τετραγράμματο, σε κάθε μορφή (Γιαχβέ ή Ιεχωβά), αποτελεί αναφορά στον ένα, Τριαδικό Θεό που αποδίδεται στην επιστολή της εν Νικαία συνόδου κατά Αρείου και των συν αυτώ ως Θεός ή ως Κύριος.
Σύμφωνα με τον 1ο Κανόνα της B' Οικουμενικής Συνόδου, η Ορθόδοξη Εκκλησία αποδέχεται ότι:
Με βάση αυτόν τον Δογματικό όρο των 318 πατέρων στη Νίκαια
Ο Πατέρας, ο Υιός και το Άγιο Πνεύμα είναι πρόσωπα του ενός Κυρίου Θεού, του ενός Γιαχβέ/Ιεχωβά. Όπως ο Πατέρας είναι Θεός, ο Υιός είναι Θεός, το Πνεύμα είναι Θεός, όχι όμως τρεις θεοί, έτσι και ο Πατέρας είναι Γιαχβέ/Ιεχωβά, και ο Υιός είναι Γιαχβέ/Ιεχωβά, και το Άγιο Πνεύμα είναι Γιαχβέ/Ιεχωβά, όχι όμως τρεις Γιαχβέ/Ιεχωβά, αλλά Ένας. Για τους Ορθοδόξους, "ο Ιησούς Χριστός της Καινής Διαθήκης είναι αυτός ούτος ο Γιαχβέ της Παλαιάς Διαθήκης", "η κατά κυριολεξίαν ενσάρκωση του Γιαχβέ" ή "ακριβέστερον ειπείν, ο Ιησούς Χριστός είνε ο Γιαχβέ Υιός" δηλ. "ο Χριστός είναι Γιαχβέ και αυτός, ως ο Πατήρ του". Σύμφωνα με τους Πατέρες, στο συμβάν της βιβλικής διήγησης όπου το όνομα αυτό απεκάλυψε ο ίδιος ο Θεός στον Μωυσή κατά τη θεοφάνεια της φλεγόμενης βάτου, "όσα λέει ο Θεός τα λέει διαμέσου του Λόγου του, του άσαρκου Υιού". Σύμφωνα με τον Μ. Αθανάσιο, "υπόστασις μία εστιν η λέγουσα «εγώ ειμί ο ων»" και έτσι, ο Θεός που μιλά στο θαύμα της καιομένης βάτου είναι ο Υιός, ο άσαρκος Χριστός ή αλλιώς ο Γιαχβέ-Λόγος.
Από τα παραπάνω συμπεραίνεται ότι για την Ορθόδοξη Εκκλησία, ως Αγία Τριάδα ορίζεται ο Θεός του Αβραάμ, Ισαάκ και Ιακώβ, ο Θεός της Καινής και Παλαιάς Διαθήκης που δεν είναι άλλος από τον Γιαχβέ/Ιεχωβά. Τα ονόματα αυτά εκφράζουν τον ένα Θεό στην ουσία του, επειδή τα ονόματα του Θεού είναι δηλωτικά ιδιοτήτων της θείας ουσίας, και η Ορθόδοξη Εκκλησία θεωρεί ότι η επίκληση του Θεού πρέπει να γίνεται με βάση την παράδοση της Καινής Διαθήκης και την Ορθόδοξη Πατερική ερμηνεία. Κατά συνέπεια, δεν θεωρεί υποχρεωτική τη χρήση του εβραϊκού ονόματος του Θεού, ούτε ότι συνδέεται με οποιονδήποτε τρόπο με τη σωτηρία του πιστού.
Χρήση του Γιαχβέ/Ιεχωβά στην Καινή Διαθήκη και στους Πατέρες της Εκκλησίας
Ειδικότερα το όνομα Γιαχβέ/Ιεχωβά, ούτε από την Καινή Διαθήκη παραδίδεται, ούτε από την Πατερική ερμηνεία της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Κάθε φορά που υπάρχει λόγος, γίνεται χρήση της ελληνικής απόδοσης Ο Ων ή Κύριος, όπως φαίνεται από τα σχόλια των Πατέρων επάνω στο γνωστό εδάφιο της "αποκάλυψης του θείου ονόματος", ''Εξ. 3:14'':
κατά τον ίδιο τρόπο, σημαντικά πρόσωπα της Εκκλησιαστικής παράδοσης όπως ο Κλήμης Αλεξανρείας, ο Ωριγένης, ο Ευσέβιος Παμφίλου, ο Επιφάνιος Επίσκοπος Σαλαμίνος και ο Θεοδώρητος Κύρου, παραδίδουν τις μέχρι σήμερα ακολουθούμενες αποδόσεις του τετραγράμματου στα ελληνικά ως εξής:
Και στην Κ.Δ. όμως, είναι ενδεικτική η περίπτωση απόδοσης εδαφίων με ελληνικές λέξεις, εδάφια που στην Π.Δ. περιέχουν τη λεγόμενη αποκάλυψη του ονόματος:
Γενικά, στην Κ.Δ. εκτός από λίγες περιπτώσεις, απουσιάζουν οι περισσότερες παλαιοδιαθηκικές προσφωνήσεις του Θεού και αντί αυτών συναντώνται οι εξής :
Το πλήθος των θείων ονομάτων
Κάτι που εξαρχής γίνεται αντιληπτό στον μελετητή της Παλαιάς Διαθήκης είναι η πολλαπλότητα των ονομάτων του Θεού, τα οποία ο ίδιος χαρακτηρίζει έτσι, ενώ η χρήση προσωπικών αντωνυμιών διευκρινίζει ότι πρόκειται πράγματι περί θείων ονομάτων.
Για παράδειγμα, στο ''Εξ. 6:2-3, ένα από τα εδάφια που συντελείται η αποκάλυψη του ονόματος του Θεού, συναντάμε τρία ονόματα : Γιαχβέ, Θεός και Παντοδύναμος''.
Εδώ το όνομα του θεού δηλώνεται ως "Λυτρωτής μας" («ρύσαι ημάς»).
Σύμφωνα με το κείμενο, το όνομα του Θεού είναι "Άγιος".
Επίσης:
Αποφυγή εντεταλμένης χρήσης εβραϊκών ονομάτων στην Καινή Διαθήκη
Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση όπου ο Ιησούς στα τελευταία λόγια του επάνω στο Σταυρό, ενώ επικαλείται τον Θεό, τον προσφωνεί όχι Γιαχβέ/Ιεχωβά, αλλά "Ελωί" (στα αραμαϊκά): "Ελωί, Ελωί, λαμά, σαβαχθανί" (Μαρκ. 15:34).
Το ίδιο μας παραδίδει και ο Ματθαίος, δηλ. μια επίκληση στον Θεό όχι με το Γιαχβέ/Ιεχωβά αλλά με το εβραϊκό "Ηλί": "Ηλί, Ηλί, λαμά σαβαχθανί" (Ματθ. 27:46).
Έτσι, σε δύο περιπτώσεις επίκλησης του θεού στα εβραϊκά που έχουν διατηρηθεί στην Κ.Δ. δεν περιέχεται το Γιαχβέ/Ιεχωβά αφαιρώντας έτσι την όποια σπουδαιότητα του τετραγράμματου. Επιπλέον όμως, και οι δύο ευαγγελιστές, σπεύδουν να μεταφράσουν στα ελληνικά την προσφώνηση "Ελωί" και "Ηλί", κάνοντας έτσι φανερό ότι η επίκληση του Θεού στα εβραϊκά δεν αποτελεί κάποιου είδους εντολή για τους Χριστιανούς ή έστω, δεν παρουσιάζει κάποια ιδιαιτερότητα για τους πιστούς η χρήση του στα εβραϊκά.
Επίσης, η χρήση του Αλληλούια (Hallelu-Yah = Αινείτε τον Γιαχ[βέ]) που συναντάμε μόνο στα εδάφια ''Αποκ. 19:1.3.4.6 δεν προτρέπει σε κάποια χρήση του εβραϊκού ονόματος, αλλά αποτελεί μορφή λατρευτικού αίνου όπως φαίνεται από το εδάφιο Αποκ. 19:5'' που κάνει χρήση της μορφής αυτής στα ελληνικά, και μάλιστα χωρίς διάκριση, ανάμεσα στα εδάφια που χρησιμοποιούν την εβραϊκή λέξη:
Σε εφαρμογή αυτού του λατρευτικού αίνου, η Ορθόδοξη Εκκλησία χρησιμοποιεί τις εκφράσεις Αλληλούια, Αινείτε τον θεό ή Δόξα σοι ο θεός εφόσον ούτε και η Κ.Δ. δεν παρουσιάζει κάποια εμμονή στη χρήση της εβραϊκής λέξης και την παραδίδει και μεταφρασμένη.
Σε μια παρόμοια περίπτωση με τις δύο προηγούμενες, ο Απ. Παύλος παραδίδει στην Α' προς Κορινθίους επιστολή του, ευχή της παλαιστινής κοινότητας από τις λατρευτικές της συνάξεις. Πρόκειται για το "Μαραναθά" (Α' Κορ. 16:22) το οποίο σημαίνει "Έρχου, Κύριε" ή "ο Κύριος έρχεται". Και αυτό όμως, σε άλλο σημείο της Κ.Δ. αποδίδεται στα ελληνικά όπως στο ''Αποκ. 22:20: "ναί έρχου, Κύριε Ιησού"''.
Στο Δευτερονόμιο (6:4-5), τα εδάφια αυτά περιέχουν τρεις φορές το τετραγράμματο (όπως σημειώνεται στις παρενθέσεις) παρ' όλ' αυτά όμως, η απόδοση στην Κ.Δ. γίνεται με το ελληνικό "Κύριος". Το ίδιο συμβαίνει και στην Πατερική παράδοση από τα πρώτα χρόνια της αρχαίας εκκλησίας:
"Πάς γάρ ος αν επικαλέσηται το όνομα Κυρίου σωθήσεται" (Ρωμ. 10:13)
Στην Προς Φιλιππησίους επιστολή (2:5-10), φανερώνεται πως το όνομα που βρίσκεται πάνω από κάθε άλλο, είναι πλέον το όνομα του "Κυρίου" και του "Θεού", Ιησού Χριστού:
Πλέον, η Καινή Διαθήκη έκανε γνωστό στον άνθρωπο ότι ο "Κύριος" (τετραγράμματο στο εβρ.) και ο "Θεός" είναι ο Χριστός, και το δικό του όνομα και κανένα άλλο, είναι αυτό που οι Χριστιανοί (όπως είναι πλέον το όνομα των πιστών ) οφείλουν να επικαλούνται για τη σωτηρία τους.
Το όνομα του Ιησού Χριστού είναι ο πλούτος της Εκκλησίας, η καθημερινή και αδιάκοπη ενασχόληση των πιστών , ενώ υπέρτατη χαρά για τους Χριστιανούς είναι να "καταξιώνονται ατιμασθήναι" (Πράξ. 5:41) και "αποθανείν...υπέρ του ονόματος του Κυρίου Ιησού" (Πράξ. 21:13).
Προτεσταντισμός
Οι Προτεστάντες είναι της άποψης ότι το Γιαχβέ/Ιεχωβά αναφέρεται και στα τρία πρόσωπα της θεότητας. .
Ο Ιερώνυμος Ζάνχιος (Jerome Zanchius), Ιταλός κληρικός της Προτεσταντικής Μεταρρύθμισης, στο έργο του "Ομολογία της Χριστιανικής Θρησκείας" (De Religione Christiana Fides) (1585), αναφέρει:
"Περί του ενός αληθινού Θεού, αιώνιου Πατέρα, Γιου, και Αγίου Πνεύματος. Έτος 1572.
1. Υπάρχει ένας μόνο Ιεχωβά, Δημιουργός του ουρανού και της γης, και Θεός του Ισραήλ.
2. Και αυτός ο Θεός, αν και είναι ο ένας μοναδικός Ιεχωβά, εντούτοις δεν είναι Αυτός ένας, παρά μόνο Ελοχίμ, το πλήθος και τα ονόματα του οποίου ο Γιος του Θεού φανέρωσε εν σαρκί, ξεκάθαρα και ολοφάνερα τα αποκάλυψε σε εμάς, χωρίς καμία αμφιβολία, ότι είναι συγκεκριμένα ο αιώνιος Πατέρας, ο αιώνιος Γιος, και το αιώνιο Άγιο Πνεύμα.
3. Επιπλέον αυτοί οι τρεις Ελοχίμ είναι πραγματικές οντότητες, και είναι αδιαίρετες, ζώσες, με κατανόηση και θέλημα· και συνεπώς (όπως η εκκλησία συνήθιζε να αναφέρει) πραγματικά πρόσωπα.
4. Και ο Πατέρας, ο Γιος, και το Άγιο Πνεύμα είναι τόσο ξεχωριστά [πρόσωπα] μεταξύ τους, καθώς το ένα δεν είναι το ίδιο με το άλλο.
5. Εντούτοις το κάθε [πρόσωπο] είναι ο αληθινός Ιεχωβά.
6. Εντούτοις δεν υπάρχουν συνεπώς πολλοί Ιεχωβά, αλλά μόνο ένας Ιεχωβά."
Κάποιοι Προτεστάντες αναφέρουν ότι αυτό το όνομα εμπεριέχει κάποιες μεταφυσικές ιδέες όπως η ανεξαρτησία του Θεού, η απόλυτη σταθερότητά του, η πιστότητα στις υποσχέσεις του και η αμεταβλησία στα σχέδιά του. (Driver, "Hebrew Tenses", 1892, p. 17).
Μάρτυρες του Ιεχωβά
Σύμφωνα με τους Μάρτυρες του Ιεχωβά, η Αγία Γραφή φανερώνει ότι «ο Θεός έδωσε στον εαυτό του ένα όνομα γεμάτο νόημα», το οποίο «σημαίνει ότι ο Θεός μπορεί να εκπληρώσει οποιαδήποτε υπόσχεση δίνει και ότι μπορεί να πραγματοποιήσει οποιονδήποτε σκοπό έχει στο νου του». Ο Ιεχωβά είναι ο Παντοδύναμος Θεός και Πατέρας του Ιησού Χριστού, ο οποίος αποκάλυψε το προσωπικό του όνομα «Ιεχωβά» μέσα στο λόγο του την Αγία Γραφή. Η χρήση του προσωπικού ονόματος του Θεού απαιτείται για να μπορέσει να οικοδομήσει ένας άνθρωπος προσωπική σχέση με τον Θεό και τελικά να σωθεί. (Πράξεις 2:21)
Από την αρχή μέχρι και τη βαβυλωνιακή εξορία
Ορισμένοι ορθολογιστές επιστήμονες έχουν μια πολύ διαφορετική άποψη για τα γεγονότα, υποστηρίζοντας ότι το Τετραγράμματο μπορεί να προέρχεται από ονόματα τοπικών θεοτήτων της Παλαιστίνης και ότι ενσωματώθηκε στη λατρεία των Εβραίων από την εποχή που εγκαταστάθηκαν στην περιοχή. Σε γενικές γραμμές, πάντως, το όλο ζήτημα είναι δύσκολο να αναλυθεί επιστημονικά λόγω του ότι σχετίζεται με μια πολύ μακρινή για εμάς περίοδο.
Όπως και αν έχουν τα πράγματα για την προϊστορία του Τετραγράμματου, είναι γεγονός ότι, από την εποχή που οι Ισραηλίτες οργανώθηκαν ως έθνος, η χρήση του τόσο στη λατρεία όσο και στον καθημερινό λόγο ήταν συχνή. Είναι χαρακτηριστικό ότι το Τετραγράμματο είναι ο πιο συχνός προσδιορισμός του Θεού στις Εβραϊκές Γραφές· στην πραγματικότητα περιλαμβάνεται στις λέξεις με τη μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης στο κείμενο, απαντώντας σύμφωνα με το Μασοριτικό κείμενο 6.823 φορές. Είναι επίσης ενδεικτικό ότι το Θεϊκό Όνομα χρησιμοποιούταν στους χαιρετισμούς των Ισραηλιτών και στην ονοματοδοσία τους. Για παράδειγμα, στην εβραϊκή τους μορφή τα ονόματα Ιωάννης, Ζαχαρίας, Ηλίας και Ιησούς έχουν ως συνθετικό τους το Τετραγράμματο σε συντετμημένη μορφή.
Η εικόνα που παρουσιάζουν οι Εβραϊκές Γραφές για τη χρήση του Θεϊκού Ονόματος στον καθημερινό λόγο των αρχαίων Ισραηλιτών έχει επιβεβαιωθεί από τα όσα έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη. Επί παραδείγματι, κοντά στην Ιερουσαλήμ βρέθηκε μια εβραϊκή επιγραφή του 8ου αι. που αναγράφει: «Ο Ιεχωβά είναι ο Θεός όλης της γης». Του ίδιου αιώνα είναι μια πήλινη επιστολή από την περιοχή της Αράδ, στην οποία εύχεται ο αποστολέας στον παραλήπτη: «Είθε ο Ιεχωβά να ζητεί την ειρήνη σου». Συνολικά υπάρχουν δεκαεννιά περιπτώσεις όπου εμφανίζεται το τετραγράμματο στα αρχεία της Αράδ και αναμένεται να υπάρξουν και άλλες, σύμφωνα με το Θεολογικό Λεξικό της Παλαιάς Διαθήκης. Φημισμένες για την αναφορά τους στο όνομα του Θεού είναι οι πήλινες Επιστολές της Λαχείς, οι οποίες μάλλον γράφτηκαν από έναν Εβραίο συνοριοφύλακα κατά τη διάρκεια του πολέμου με τους Βαβυλωνίους. Από τα οχτώ αναγνώσιμα θραύσματα, τα επτά αρχίζουν με χαιρετισμό του αποστολέα που περιέχει το Τετραγράμματο. Όλα αυτά εξηγούν, με τη σειρά τους, το πώς οι γειτονικοί λαοί γνώριζαν το Όνομα του Θεού των Εβραίων. Συγκεκριμένα, το 1868 βρέθηκε μια πλάκα με κείμενο του Μωαβίτη Βασιλιά Mesha στο οποίο αναφέρει τις νίκες του επί των Ισραηλιτών και τη λαφυραγώγηση των ιερών «σκευών του Γιαχβέ». Τούτη η πλάκα, που είναι γνωστή κυρίως ως Μωαβιτική Λίθος, χρονολογείται στα μέσα του 9ου αι. π.Χ. Πρόσφατα ο J. Gertoux υποστήριξε, επιπλέον, ότι μια αιγυπτιακή τοιχογραφία του 14ου αι. π.Χ. φαίνεται να λέει ότι κάποιος νομαδικός λαός που ανήκει στον/στο "γεχουα" ήταν υποταγμένος στους Αιγυπτίους και ότι αυτό πιθανώς αναφέρεται στους Εβραίους και τον Θεό τους. Αν η εικασία του Gertoux επιβεβαιωθεί στο μέλλον και δεν πρόκειται απλώς για κάποιο τοπωνύμιο, όπως θεωρείται γενικά μέχρι σήμερα, αυτή θα είναι η αρχαιότερη διαθέσιμη εξωβιβλική μαρτυρία του Ονόματος.
Μετά την επιστροφή από τη βαβυλωνιακή εξορία
Τα πράγματα, ωστόσο, για τη χρήση του Θεϊκού Ονόματος, ειδικά στον προφορικό λόγο, επρόκειτο να αλλάξουν κάποια στιγμή μετά την επιστροφή των Ιουδαίων από τη Βαβυλώνα και την ολοκλήρωση των Εβραϊκών Γραφών. Όπως λέει ο Ντέιβιντ Κλάινς (David J.A. Clines): «Μεταξύ του πέμπτου και του δεύτερου αιώνα Π.Κ.Χ., ο Θεός έπαθε ένα τρομερό ατύχημα: έχασε το όνομά του. Πιο συγκεκριμένα, οι Ιουδαίοι σταμάτησαν να χρησιμοποιούν το προσωπικό όνομα του Θεού, Γιαχβέ, και άρχισαν να αναφέρονται στον Γιαχβέ με διάφορες περιφράσεις: Θεός, ο Κύριος, το Όνομα, ο Άγιος, η Παρουσία, ακόμα και ο Τόπος. Ακόμα και εκεί που ήταν γραμμένο το όνομα Γιαχβέ στο Βιβλικό κείμενο, οι αναγνώστες πρόφεραν το όνομα ως Αδωνάι. Με την τελική πτώση του ναού, ακόμα και οι σπάνιες θρησκευτικές τελετές στις οποίες χρησιμοποιούνταν το όνομα έπαψαν• μάλιστα ξεχάστηκε ακόμα και η προφορά του ονόματος».
Η μείωση της χρήσης του Ονόματος, ιδιαίτερα στον προφορικό λόγο, σχετίζεται ιστορικά με την επέκταση του ελληνιστικού πολιτισμού, η οποία και δημιούργησε δύο ισχυρά ρεύματα. Στο πρώτο ρεύμα ανήκαν οι συντηρητικοί Ιουδαίοι που πίστευαν ότι υπήρχε κίνδυνος αλλοτρίωσης της θρησκευτικής και εθνικής τους ταυτότητας, και αυτοί αμύνθηκαν τηρώντας πιο σχολαστικά τον Νόμο του Μωυσή. Σε αυτό συμπεριελήφθη και η αυστηρότερη τήρηση της βιβλικής εντολής «δεν πρέπει να κάνεις κακή χρήση του ονόματος του Γιαχβέ, του Θεού σου», με αποτέλεσμα να περιοριστεί η προφορά του Ονόματος, ιδίως έξω από τον Ναό. Το Μισνά—αν και μεταγενέστερο έργο—δίνει κάποιες πληροφορίες για τις απόψεις που υπήρχαν όταν αυτό γράφτηκε. Συγκεκριμένα, το χωρίο Sotah 7:6 λέει: «Στον Ναό πρόφεραν το Όνομα όπως ήταν γραμμένο, άλλα στις επαρχίες χρησιμοποιούνταν μια υποκατάστατη λέξη». Από την άλλη μεριά, εθεωρείτο πρέπον το Όνομα να περιλαμβάνεται στους χαιρετισμούς. Ωστόσο, ανάμεσα στα αμαρτήματα που απέκλειαν κάποιον από τη ζωή του «μέλλοντος αιώνος» ήταν και η προφορά του Ονόματος. Το ότι πράγματι τον 1ο αιώνα υπήρχε η τάση αποφυγής της προφοράς του Θεϊκού Ονόματος τεκμηριώνεται από τα λεγόμενα του Εβραίου ιστορικού Ιώσηπου, που δηλώνει: «Τότε ο Θεός αποκάλυψε [στον Μωυσή] το όνομά του, το οποίο μέχρι σήμερα δεν έχει φτάσει σε αφτιά ανθρώπων, και εγώ απαγορεύεται να το προφέρω».
Στο δεύτερο ρεύμα υπήρχαν οι Ιουδαίοι που τους ενδιέφερε να κηρύξουν ή και να διαδώσουν την πίστη τους στον ελληνορωμαϊκό κόσμο. Η χρήση των γνωστών ελληνικών όρων «Θεός» ή «Κύριος» φαινόταν πιο πρακτική από ένα εβραϊκό όνομα που θα ανήγαγε τον Θεό της Βίβλου απλώς σε εθνικό ή φυλετικό Θεό των Ιουδαίων. Το ζήτημα, ωστόσο, δεν περιορίστηκε στον τρόπο έκφρασης της ιουδαϊκής πίστης στους Εθνικούς. Για μερικούς Εβραίους που είχαν γαλουχηθεί με την ελληνική φιλοσοφία, όπως τον Φίλωνα τον Αλεξανδρέα, η ιδέα ότι ο Θεός μπορεί να προσδιοριστεί με ένα όνομα φαινόταν ασυμβίβαστη με το ακατάληπτο της μεγαλειότητάς του, θέση που τονιζόταν στον Πλατωνισμό και η οποία χρησιμοποιήθηκε στο πλαίσιο της προσέγγισης ιουδαϊσμού και ελληνισμού.
Η Μετάφραση των Εβδομήκοντα και το Τετραγράμματο
Στα αρχαιότερα σωζόμενα σπαράγματα χειρογράφων της ελληνικής Μετάφρασης των Εβδομήκοντα, τα οποία χρονολογούνται πριν από το 150 Κ.Χ. (ή ακόμη και το 250 Κ.Χ. ), καταγράφεται το Τετραγράμματο είτε κατά κύριο λόγο με τους τέσσερις εβραϊκούς χαρακτήρες  (ή την οπτική/σχηματική μεταφορά των τεσσάρων εβραϊκών γραμμάτων σε κάποια εξαπλικά χειρόγραφα ως ΠΙΠΙ ) είτε με τη φωνητική μεταγραφή ΙΑΩ και δεν αντικαθίσταται με τίτλους όπως Κύριος και Θεός, πράγμα που συμβαίνει στα μεταγενέστερα αντίγραφα. Βάσει αυτού πιστεύεται ότι η Μετάφραση των Εβδομήκοντα παραποιήθηκε αρκετά νωρίς, ενώ έχει προταθεί η άποψη ότι η ολική χρήση της λέξης κύριος αντί του Τετραγράμματου στο κείμενο της Μετάφρασης των Ο' ήταν πρωτίστως έργο χριστιανών γραμματέων.
Αυτή η αλλαγή που παρατηρείται από τα αρχαιότερα προς τα νεότερα χειρόγραφα, η οποία καταλήγει τελικά στην αντικατάσταση του Τετραγράμματου με τον όρο Κύριος, αποτέλεσε απομάκρυνση από την αρχική μορφή του κειμένου της μετάφρασης των Εβδομήκοντα. Μάλιστα ο Ωριγένης, σχολιάζοντας το εδάφιο Ψαλμός 2:2, έγραψε για τη μετάφραση των Εβδομήκοντα: «Στα πιο ακριβή χειρόγραφα ΤΟ ΟΝΟΜΑ εμφανίζεται με εβραϊκούς χαρακτήρες, όχι όμως με σημερινούς εβραϊκούς [χαρακτήρες], αλλά με τους πιο αρχαίους». Παρόμοια άποψη διατυπώνει και ο Ιερώνυμος. Είναι σαφές ότι κατά τον Ωριγένη και τον Ιερώνυμο τα ελληνικά χειρόγραφα που περιείχαν το Τετραγράμματο με παλαιοεβραϊκούς χαρακτήρες ήταν τα καλύτερα αντίγραφα της μετάφρασης των Εβδομήκοντα. Μάλιστα, η μεταγραμματισμένη μορφή ΙΑΩ εξακολουθούσε να χρησιμοποιείται τον 3ο αιώνα από Χριστιανούς και μη, όπως φανερώνεται επί παραδείγματι στα κείμενα του Ωριγένη αλλά και του ιστορικού Διόδωρου Σικελιώτη, ακόμη και κατά τον 6ο αιώνα, όπως φαίνεται από τον Μαρκαλιανό κώδικα (codex Marchalianus). Ο George Howard σχολιάζει ότι καθώς σε κανένα από τα προχριστιανικά αντίγραφα της μετάφρασης στων Εβδομήκοντα δεν μεταφράζεται το Τετραγράμματο ως Κύριος, «μπορούμε να πούμε πλέον με σχετική βεβαιότητα ότι επρόκειτο για ιουδαϊκή πρακτική πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την περίοδο της Καινής Διαθήκης να γράφεται το θεϊκό όνομα με παλαιοεβραϊκούς ή τετράγωνους αραμαϊκούς χαρακτήρες ή με μεταγραφή απευθείας στο ελληνικό Βιβλικό κείμενο», γεγονός που «παρουσιάζει χτυπητή αντίθεση με τα χριστιανικά αντίγραφα της μετάφρασης τον Εβδομήκοντα και τις παραθέσεις από εκείνη στην Καινή Διαθήκη όπου μεταφράζει το Τετραγράμματο ως κύριος ή θεός».
Σε αντίθεση με την παραπάνω εκδοχή, έχει προταθεί από ερευνητές ότι η μετάφραση των Ο' ξεκίνησε με τη χρήση του Κύριος από τα πρώτα της βήματα αντί του Τετραγράμματου, σε ένα ενδιάμεσο σταθμό αντικαταστάθηκε με τον παλαιστινιακό αρχαϊσμό του Τετραγράμματου με εβραϊκούς χαρακτήρες και πιθανώς ως τελευταίο στάδιο εμφανίστηκε η μορφή ΙΑΩ, το οποίο χρησιμοποιήθηκε και από μεταγενέστερους συγγραφείς όπως ο Ωριγένης και ο Ιερώνυμος. Ο ισχυρισμός ότι οι προαναφερθέντες αρχαίοι συγγραφείς ισχυρίζονταν ότι οι Ο' χρησιμοποιούσαν εξαρχής το Τετραγράμματο δεν γίνεται αποδεκτός από άλλους αφού θεωρείται πως οι αναφορές αυτές αφορούσαν μόνο τα χειρόγραφα που εκείνοι είχαν στα χέρια τους. Το Κύριος δεν χρησιμοποιήθηκε μόνο ως υποκατάστατο ή μετάφραση του Τετραγράμματου αλλά και άλλων εβραϊκών τίτλων για τον Θεό και μάλιστα αποτέλεσε τη λέξη που κατ' εξοχήν αντικατέστησε το θεϊκό όνομα. Όσον αφορά τη φράση του Ωριγένη περί των αρχαιότερων χειρογράφων, ο Albert Pietersma προβάλει την άποψη ότι η φράση αυτή που αναφέρεται στα χειρόγραφα, δεν μας βεβαιώνει και για το γεγονός ότι ο Ωριγένης θεωρούσε επίσης αυθεντική και ακριβή τη χρήση του Τετραγράμματου.
Σύμφωνα με τον Bruce Metzger, οι αφοσιωμένοι ελληνιστές Ιουδαίοι γραμματείς είχαν τόσο ισχυρή επιθυμία να διατηρήσουν ανέπαφο το ιερό όνομα του Θεού ώστε όταν μετέφραζαν τις Εβραϊκές Γραφές στην Ελληνική αντέγραφαν ακριβώς τα τέσσερα γράμματα εν μέσω του ελληνικού κειμένου. Εντούτοις, δεν υπάρχει συμφωνία των ειδικών στο αν η όποια παρουσία του Τετραγράμματου στη Μετάφραση των Εβδομήκοντα ήταν η αρχική πρακτική ή αν χρησιμοποιούνταν εξ αρχής το Κύριος και το Τετραγράμματο αποτελεί αρχαϊσμό της ρωμαϊκής εποχής ενώ αποτελεί γεγονός ότι παγιώθηκε μεταξύ των ελληνόφωνων Ιουδαίων η παράδοση ή συνήθεια να αντικαθιστούν κατά τη δημόσια ανάγνωση των Γραφών το Τετραγράμματο με τη λέξη Κύριος, ενώ οι εβραιόφωνοι αντίστοιχα με τη λέξη Αδωνάι (Κύριος). Επίσης, για κάποιους ερευνητές, οι απόψεις περί αντικατάστασης του Τετραγράμματου με το Κύριος από χριστιανούς αντιγραφείς, δεν εξηγούν για ποιον λόγο δεν διόρθωσαν και τη λέξη "Δεσπότης" που χρησιμοποίησε ο Ιώσηπος, βάζοντας επίσης στη θέση του το Κύριος, μια που το δεσπότης αποδίδει το Τετραγράμματο μολονότι σπανιότατα στους Ο' (εμφανίζεται μία μόνο φορά στο Ιερ. 15:11, και άλλες 20 φορές περίπου με τη μορφή "δέσποτα κύριε" ή κύριος ο δεσπότης), καθώς η αρχική επιλογή των μεταφραστών εικάζεται ότι ήταν το Κύριος αντί του δεσπότης που, όπως φαίνεται από τη χρήση του σε μεταγενέστερα έργα, αποτελεί παρείσφρηση της ελληνιστικής εποχής.
Στη συλλογή των Παπύρων Φουάντ της μετάφρασης των Εβδομήκοντα το θείο όνομα εμφανίζεται στο βιβλίο του Δευτερονομίου σε διάφορα σημεία, γραμμένο με τετράγωνους εβραϊκούς χαρακτήρες μέσα στο ελληνικό κείμενο. Είναι ενδιαφέρον ότι το Τετραγράμματο εμφανίζεται και στη Μετάφραση των Εβδομήκοντα την οποία περιέχει το εξάστηλο έργο του Ωριγένη Εξαπλά, που ολοκληρώθηκε γύρω στο 245 ΚΧ. Η Διεθνής Στερεότυπη Εγκυκλοπαίδεια της Αγία Γραφής σχολιάζει αναφορικά με την ελληνική μετάφραση του Ακύλα της Παλαιάς Διαθήκης, η οποία χρονολογείται στις αρχές του 2ου αιώνα Κ.Χ., ότι «το Θεϊκό Όνομα (το Τετραγράμματο, ΓΧΒΧ) δεν μεταφράστηκε αλλά είναι γραμμένο με αρχαίους εβραϊκούς χαρακτήρες». Σχετικά με το ζήτημα αυτό, το Νέο Διεθνές Λεξικό της Θεολογίας της Καινής Διαθήκης (The New International Dictionary of New Testament Theology) αναφέρει στο λήμμα "Κύριος" αναφορικά με τη χρήση του στη Μετάφραση των Εβδομήκοντα (Ο') της Παλαιάς Διαθήκης: «Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων (περίπου 6.156), όμως, η λέξη κύριος αντικαθιστά το εβραϊκό κύριο όνομα του Θεού, το τετραγράμματο ΓΧΒΧ. Έτσι, η Μετάφραση των Ο' ενίσχυσε την τάση να αποφεύγεται η προφορά του ονόματος του Θεού και τελικά να αποφεύγεται εντελώς η χρήση του».
Όσον αφορά τις παραθέσεις της Παλαιάς Διαθήκης που βρίσκονται στα σωζόμενα χειρόγραφα του κειμένου της Καινής Διαθήκης, και το κατά πόσο τα αντίγραφα της Μετάφρασης των Εβδομήκοντα κατά την περίοδο της συγγραφής της Καινής Διαθήκης περιείχαν το Τετραγράμματο ή όχι αποτελεί «υπερβολικά πολύπλοκο» ζήτημα, το οποίο μακράν απέχει από την οριστική διευκρίνησή του. Κάποιοι λόγιοι, όπως ο George Howard, θεωρούν ότι στα πρωτότυπα αυτόγραφα της Καινής Διαθήκης οι θεόπνευστοι συγγραφείς τους περιέλαβαν το θεϊκό όνομα. Αρκετοί όμως μελετητές ασκούν κριτική στις απόψεις αυτές.
Αν και έχει διασωθεί μέρος του Τετραγράμματου, όχι ως αυτούσιο το όνομα του θεού, αλλά μέσα σε μεταγραφές εβραϊκών ονομάτων όπως «Ιησούς», «Ιωάννης» ή «Βαρ-ιησούς» και σε όρους όπως «Αλληλούια», ο οποίος θεωρείται ότι παρατίθεται στην Καινή Διαθήκη και μεταφρασμένος ως "αινείτε τον Θεόν", εντούτοις είναι γεγονός ότι το Τετραγράμματο δεν εμφανίζεται σε κανένα από τα υπάρχοντα χειρόγραφα της Καινής Διαθήκης, σε οποιαδήποτε μορφή, σε οποιοδήποτε σημείο του κειμένου της.
Ιωάννης Νικήτας
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Ιωάννης Νικήτας γεννήθηκε στα μέσα του 19ου αιώνα στο Μεγάροβο της Πελαγονίας. Διατέλεσε πρόκριτος του Μεγαρόβου και ήδη από τις αρχές του 1903 συγκρότησε ένοπλη ομάδα, αποτελούμενη από Μεγαροβίτες, Τυρνοβίτες και κατοίκους των γύρω χωριών, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις Οθωμανικές αυθαιρεσίες αλλά και την όλο και εντεινόμενη βία των Βούλγαρων κομιτατζήδων. Έδρασε με το σώμα του καθ' όλη τη διάρκεια του Μακεδονικού αγώνα στις περιοχές Πελαγονίας, Πρεσπών, Φλώρινας και Μοριχόβου, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προστασία των Ελληνικών πληθυσμών.
Παραπομπές
Κατηγορία:Μακεδονομάχοι Κατηγορία:Πρόκριτοι
Έσπερος (μυθολογία)
Στην ελληνική μυθολογία ο Έσπερος ήταν η προσωποποίηση του φωτεινού αστέρα που βγαίνει τα βράδια («εσπέρες»), του Αποσπερίτη. Τον θεωρούσαν γιο ή και αδελφό του Άτλαντα.
Ο Έσπερος ανέβηκε πρώτος στο όρος Άτλας, για να παρατηρήσει τα άστρα. Εκεί όμως τον άρπαξε μια θύελλα και ο Έσπερος εξαφανίστηκε χωρίς να αφήσει ίχνη. Οι άνθρωποι, που τον αγαπούσαν εξαιτίας της καλοσύνης του, φαντάσθηκαν ότι μεταμορφώθηκε σε αστέρι. Σύμφωνα με τους ευημεριστές, κόρη του Εσπέρου ήταν η Εσπερίδα, η μητέρα των Εσπερίδων.
Στην Ιλιάδα (Χ 318) ο Έσπερος χαρακτηρίζεται με το επίθετο κάλλιστος, δηλαδή ο ωραιότερος από όλους τους αστέρες του ουρανού, ενώ στην Οδύσσεια με το επίθετο φαάντατος, δηλαδή ο φωτεινότερος. Ο Ησίοδος θεωρεί τον Έσπερο γιο της Ηούς και του Κεφάλου, όπως γράφει και ο Παυσανίας (Α΄ 3, 1). Ο ίδιος ωστόσο ποιητής τον παρουσιάζει και ως γιο της Ηριγενείας και του Αστραίου, οπότε τον ονομάζει Εωσφόρο, προάγγελο της αυγής. Διαφαίνεται έτσι ότι ήδη από τη μυθική εποχή υπήρχε η υπόνοια ότι ο Αυγερινός (Εωσφόρος) και ο Αποσπερίτης ήταν το ίδιο άστρο, όπως και είναι στην πραγματικότητα (είναι ο πλανήτης Αφροδίτη).
Λατρεία του Εσπέρου μνημονεύεται στην περιοχή της Οίτης. Στον Παρνασσό, ο Έσπερος λατρευόταν ως πατέρας της Στίλβης ή της Τηλαύγης και παππούς του Αυτολύκου, ενώ σε άλλα μέρη τον θεωρούσαν πατέρα του Εωσφόρου. Ο Έσπερος αναφέρεται και από τον Διόδωρο.
Πηγές
Εσπερος
Handelsblatt
Η Handelsblatt είναι καθημερινή οικονομική εφημερίδα του Ομίλου Holzbrink στη Γερμανία. Ιδρύθηκε το 1946 και έχει την έδρα της στo Ντύσσελντορφ. Συνεργάζεται με το The Wall Street Journal και έχει κυκλοφορία πάνω από 140.000 φύλλα καθημερινά και πάνω από 87.000 συνδρομητές.
Από το 2005 εκδίδει το δωρεάν Διαδικτυακό λεξικό οικονομίας WirtschaftsWiki.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Οικονομικές εφημερίδες και περιοδικά Κατηγορία:Εφημερίδες με τόπο έκδοσης το Ντύσσελντορφ Κατηγορία:Εφημερίδες στη γερμανική γλώσσα
Κρουζέιρο Εσπόρτε Κλούμπε
Η Κρουζέιρο (πορτογαλικά: Cruzeiro) είναι βραζιλιάνικος αθλητικός σύλλογος από το Μπέλο Οριζόντε. Ιδρύθηκε στις 2 Ιανουαρίου του 1921. Είναι περισσότερο γνωστός για το ποδοσφαιρικό του τμήματα. Έδρα της ομάδας είναι το Mineirão, χωρητικότητας 64.500 θεατών. Συμμετέχει στη Σέριε Α.
Η κύρια αμφίεση της ομάδας είναι μπλε φανέλα, άσπρο σορτσάκι και μπλε κάλτσες. Κατασκευαστής της φανέλας είναι η Umbro.
Η Κρουζέιρο έχει καταφέρει να είναι μια από τις πιο επιτυχημένες ομάδες που έχει αναδείξει το βραζιλιάνικο ποδόσφαιρο με εγχώριες και διεθνείς διακρίσεις. Το πρώτο πρωτάθλημα το 1966 το κατέκτησε νικώντας την τρομερή Σάντος τις δεκαετίας του '60.
Ο αιώνιος αντίπαλος της Κρουζέιρο είναι η Ατλέτικο Μινέιρο με την οποία διατηρεί μια από τις πιο εχθρικές αντιπαλότητες σε όλη τη Βραζιλία.
Προπονητές
Πηγή
Εθνικοί
Πρωτάθλημα Βραζιλίας
Κύπελλο Βραζιλίας
Διεθνείς
Λιμπερταδόρες
Σουπερκόπα Λιμπερταδόρες
Ρεκόπα Σουδαμερικάνα
Supercopa Masters
Τοπικοί
Πρωτάθλημα Μινέιρο
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Βραζιλίας Κατηγορία:Κρουζέιρο Εσπόρτε Κλούμπε Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1921
Λοντρίνα Εσπόρτε Κλούμπε
Η Λοντρίνα Εσπόρτε Κλούμπε είναι βραζιλιάνικη ποδοσφαιρική ομάδα από την πόλη Λοντρίνα. Ιδρύθηκε στις 5 Απριλίου 1956. Έδρα της ομάδας είναι το Estádio do Café, χωρητικότητας 36000 θεατών. Συμμετέχει στη Campeonato Brasileiro Série C. Η ομάδα συμμετείχε στο Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου ανδρών Βραζιλίας τις περιόδους 1976, 1977, 1978, 1979, 1981, 1982 και 1986 με την τέταρτη θέση του 1977 να είναι η καλύτερη πορεία της.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1956 Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Βραζιλίας Κατηγορία:Λοντρίνα Εσπόρτε Κλούμπε
Πυρόσβεση
μικρογραφία|280x280εσ|Πυρόσβεση στη Φινλανδία Πυρόσβεση είναι η πράξη της κατάσβεσης των πυρκαγιών. Ένας πυροσβέστης καταστέλλει και  σβήνει φωτιές για να προστατεύσει ζωές και να αποτρέψει την καταστροφή περιουσίας και του περιβάλλοντος. Οι πυροσβέστες μπορεί να παρέχουν και άλλες πολύτιμες υπηρεσίες στις κοινότητές τους, συμπεριλαμβανομένων και ιατρικών υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.
Η πυρόσβεση απαιτεί μια επαγγελματική προσέγγιση. Πολλοί πυροσβέστες επιτυγχάνουν υψηλού βαθμού τεχνικές γνώσεις, ως αποτέλεσμα ετών εκπαίδευσης τόσο σε γενικές τεχνικές πυρόσβεσης όσο και την ανάπτυξη εξειδικευμένης τεχνογνωσίας σε ιδιαίτερες πυρκαγιές και διασώσεις όπως διάσωση αεροσκαφών/αεροδρομίων, δασοπυρόσβεση και έρευνα και διάσωση.
Κατηγορία:Πυροσβεστική
To Be Kind
To Be Kind είναι ο τίτλος του δέκατου τρίτου άλμπουμ των Swans, που κυκλοφόρησε στις 12 Μαΐου του 2014 σε μορφή τριπλού LP, διπλού CD και ψηφιακή. Η deluxe έκδοση του διπλού CD περιέχει ένα DVD με ζωντανές εμφανίσεις της μπάντας στα Hellfest Open Air Festival, Pitchfork Music Festival και Primavera Sound Festival. Οι κριτικές που έλαβε το άλμπουμ ήταν πολύ θετικές. Το άλμπουμ έφτασε στο #37 του Billboard 200 και το #38 του UK Albums Chart. Είναι οι υψηλότερες θέσεις στις οποίες έχει φτάσει η μπάντα σε ΗΠΑ και Ηνωμένο Βασίλειο. Είναι επίσης η πρώτη φορά που η μπάντα μπήκε στο top 40 και των δύο χωρών.
Παραπομπές
Κατηγορία:Άλμπουμ του 2014
Μίμης Αποστολόπουλος
Ο Δημήτριος (Μίμης) Αποστολόπουλος (1919 - ...) ήταν Έλληνας διεθνής ποδοσφαιριστής.
Βιογραφία
Με τους "ερυθρόλευκους" μετείχε σε 18 αγώνες πρωταθλήματος (σημειώνοντας 4 τέρματα) και 9 κυπέλλου Ελλάδας (1 τέρμα), 68 πρωταθλήματος Πειραιώς και 106 φιλικούς με ελληνικές και ξένες ομάδες. Αγωνίστηκε μία φορά με την εθνική Ελλάδας, πριν αποσυρθεί το 1951.
Σπήλαιο Πέσνα
Το Σπήλαιο Πέσνα (Пешна) είναι ένα σπήλαιο που βρίσκεται σε απόσταση 6 χλμ. από την πόλη Μακέντονσκι Μπροντ της Βόρειας Μακεδονίας, και έχει ανακηρυχθεί φυσικό μνημείο.
Περιγραφή
Σύμφωνα με τους σπηλαιολόγους, το Σπήλαιο Πέσνα έχει το μεγαλύτερο άνοιγμα εισόδου στα Βαλκάνια, με ύψος 40 μ. και πλάτος 56 μ., ενώ το σπήλαιο καθαυτό έχει μήκος 124 μέτρα. Στο εσωτερικό υπάρχουν φωλιές χελιδονίδων όπου ζουν νυχτερίδες. Εμφανισιακά μοιάζει με τις φανταστικές σπηλιές στο Χελμς Ντιπ του Άρχοντα των Δαχτυλιδιών. μικρογραφία|267x267px| Εσωτερική άποψη. |εναλλ.=|αριστεράΑπό το βόρειο τμήμα του σπηλαίου, με το πέρας της βροχερής περιόδου και όταν έχουν λιώσει τα χιόνια, ξεκινά ένα ανοιξιάτικο κύμα που εξαφανίζεται κατά την ξηρή θερινή περίοδο. Κατά τα λεγόμενα των ντόπιων, το νερό προέρχεται από τον Ποταμό Κράπσκα, που βρίσκεται σε μεγαλύτερο υψόμετρο και ρέοντας σχηματίζει αρκετές λίμνες και καταρράκτες στο «μεγαλύτερο σύστημα σπηλαίων» της χώρας, που πιστεύεται ότι φτάνει σε μήκος τα 10 χλμ.
Στην είσοδο του σπηλαίου υπάρχει ένα μεσαιωνικό φρούριο και τα ερείπια ενός νερόμυλου. Τα απομεινάρια του φρουρίου στο σπήλαιο σχετίζονται με την αρχαιολογική τοποθεσία «Πύργοι του Ντέβι», που είναι ορατή από το εσωτερικό του σπηλαίου. Σύμφωνα με τους τοπικούς μύθους, οι αδελφές του Βασιλιά Μάρκου ζούσαν στα δύο φρούρια. Το Σπήλαιο Πέσνα χρονολογείται από την ύστερη αρχαιότητα της Μακεδονίας και η περιοχή του έχει αρχαιολογικό ενδιαφέρον.
Αναφορές
Κατηγορία:Σπήλαια στην Ευρώπη Κατηγορία:Βόρεια Μακεδονία
Σάμη
Η Σάμη είναι κωμόπολη η οποία βρίσκεται στη Κεφαλονιά. Είναι το μεγαλύτερο λιμάνι του νησιού και τουριστικό κέντρο. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011, η Σάμη έχει 1.025 κατοίκους. Η Σάμη είναι έδρα του δήμου Σάμης (2.341 κάτοικοι το 2011) στην οποία ανήκουν ο Καραβόμυλος (385 κάτ.), τα Γριζάτα (362 κάτ.),το Διγαλέτο (316 κάτ.) και τα Πουλάτα (142 κάτ.). Βρίσκεται στην ανατολική ακτή του νησιού, στο βάθος κόλπου ο οποίος σχηματίζει ασφαλές λιμάνι, απέναντι από την Ιθάκη. Απέχει από το Αργοστόλι 22 χιλιόμετρα.
Ιστορία
thumb|left|230px|Η ακρόπολη της Σάμης Στη θέση του σημερινού οικισμού έχουν βρεθεί υπολείμματα κατοίκησης από την Πρωτοελλαδική περίοδο. Στον λόφο Κράνης στους Άγιους Θεόδωρους, έχουν βρεθεί λείψανα μυκηναϊκού οικισμού. Στα γεωμετρικά χρόνια εντοπίζονται οι απαρχές μιας πόλης κράτους. Η αρχαία Σάμη ήταν μια από τις τέσσερις πόλεις-κράτη της Κεφαλονιάς (οι άλλες ήταν η Κράνη, οι Πρόννοι και η Πάλη) και ήλεγχε το ανατολικό τμήμα του νησιού. Όπως και οι άλλες πόλεις του νησιού, ήταν αυτόνομη και έκοβε δικό της νόμισμα. Στις δύο φυσικές οχυρές θέσεις που διαθέτει, δύο λόφοι στα ανατολικά του σύγχρονου οικισμού, βρισκόταν η οχυρωμένη ακρόπολη και η κλασική πόλη, η οποία είναι κτισμένη σε μεγάλα τετράγωνα. Τα οχυρωματικά έργα σώζονται μέχρι σήμερα και αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα οχυρώσεων των κλασσικών και ελληνιστικών χρόνων. Θεμέλια κτιρίου που έχουν ταυτιστεί με ναό βρίσκονται στη θέση Αλποβούνι.
Η Σάμη κατακτήθηκε ύστερα από πολιορκία το 188 π.Χ. από τους Ρωμαίους, οι οποίοι έτσι κατέκτησαν όλη την Κεφαλονιά. Επί των ρωμαϊκών χρόνων, η Σάμη ακμάζει ξανά. Το λιμάνι μετακινείται στη θέση Λουτρά και οχυρώνεται. Στη Σάμη κατασκευάζονται δημόσια οικοδομήματα, λουτρικές εγκαταστάσεις, κοινωφελή έργα και πολυτελείς ιδιωτικές κατοικίες με ψηφιδωτά. Από τα τέσσερα νεκροταφεία της προέρχονται πλούσια και εντυπωσιακά ευρήματα. Από εκείνη τη περίοδο σώζεται το Ρακόσπιτο, το οποίο μάλλον ήταν λουτρό. Η πόλη παρήκμασε και τελικά εγκαταλήφθηκε εξαιτίας των πειρατικών επιδρομών κατά τον 5ο και 6ο μ.Χ. αιώνα και των σεισμών. Ο παράλιος οικισμός επανεμφανίσθηκε τον 18ο αιώνα με την ονομασία «ρίβα της Σάμος».
Αθλητισμός
thumb|left|150px
ΑΟ Σάμης
Ο Αθλητικός Όμιλος Σάμης (Α.Ο.Σ. ή Α.Ο. Σάμης) είναι ερασιτεχνική ποδοσφαιρική ομάδα που ανήκει στην Ε.Π.Σ.Κ.Ι.(Ένωση Ποδοσφαιρικών Σωματείων Κεφαλληνίας και Ιθάκης) με αριθμό μητρώου στην Ε.Π.Ο. 3978 και έχει ως σύμβολο την τρίαινα. Τα χρώματα της ομάδας είναι το μπλε και το άσπρο. Έχει έδρα στην περιοχή της Σάμης και συγκεκριμένα η έδρα της βρίσκεται στην περιοχή Καραβόμυλος. Αγωνίζεται στο γήπεδο Δ.Α.Κ. Αργοστολίου. Ιδρύθηκε το 1983 και από τότε συμμετέχει στις ερασιτεχνικές κατηγορίες της Ε.Π.Σ.Κ.Ι., με το ανδρικό τμήμα αλλά και με τα παιδικά τμήματα του συλλόγου. Ο Αθλητικός Όμιλος Σάμης αποτελείται από: ποδοσφαιρικά τμήματα υποδομής, ομάδα μπάσκετ (ανδρών) και τμήμα τένις. Η ανδρική ομάδα ποδοσφαίρου τη σεζόν 2012-2013 συμμετείχε στην Α' Ερασιτεχνική Κατηγορία Κεφαλονιάς και Ιθάκης.
Παραπομπές
Κατηγορία:Χωριά της Κεφαλονιάς Κατηγορία:Δήμος Κεφαλονιάς Κατηγορία:Λιμένες της Ελλάδας
Λαϊμντότα Στραουγιούμα
Η Λαϊμντότα Στραουγιούμα (λετ.: Laimdota Straujuma) είναι Λετονή οικονομολόγος και πολιτικός η οποία υπηρέτησε ως πρωθυπουργός από τις 22 Ιανουαρίου 2014 ως τις 11 Φεβρουαρίου 2016. Προτού αναλάβει πρωθυπουργός της χώρας, η Στραουγιούμα διετέλεσε υπουργός Γεωργίας από το 2011 μέχρι το 2014. Είναι η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της Λετονίας.
Σταδιοδρομία
Από το 2000 μέχρι το 2006 διετέλεσε γραμματέας του Υπουργείο Γεωργίας της Λετονίας, ενώ από το 2007 μέχρι το 2010 διετέλεσε γραμματέας του Υπουργείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Στις 25 Οκτωβρίου 2011 ορίστηκε ως υπουργός Γεωργίας.
Στις 5 Ιανουαρίου 2014, το κόμμα Ενότητα πρότεινε τη Στραουγιούμα ως υποψήφια για τη θέση του πρωθυπουργού της χώρας ύστερα από την παραίτηση του Βάλντις Ντομπρόβσκις. Η υποψηφιότητά της στηρίχθηκε από την Ενότητα, το Κόμμα Μεταρρύθμισης, την Εθνική Συμμαχία και την αντιπολιτευόμενη Ένωση Πρασίνων και Αγροτών.
Παραιτήθηκε από πρωθυπουργός στις 7 Δεκεμβρίου 2015 εξαιτίας δυσκολιών στη σύνταξη του προϋπολογισμού, ανάμεσα στα άλλα.
Πρωθυπουργός
Στις 22 Ιανουαρίου 2014 ανέλαβε την πρωθυπουργία, μετά την αποδοχή της παραίτησης του προκατόχου της Βάλντις Ντομπρόβσκις, από τον Πρόεδρο Άντρις Μπέρζινς ενώ η ίδια προτάθηκε για πρωθυπουργός στις 5 Ιανουαρίου 2014, μετά από συνεννόηση της με τον κεντροδεξιό τρικομματικό της συνασπισμό της. Κατά την παραμονή της στην πρωθυπουργία η Στραουγιούμα υλοποιήσε σκληρή δημοσιονομική πολιτική, αλλά και κράτησε σκληρή στάση έναντι των ρωσικών μειονοτήτων στη χώρα της σε αντίποινα για την προσάρτηση της Κριμαίας, στη Ρωσία, έναντι της Ουκρανίας. Υπέβαλλε την παραίτηση της από την πρωθυπουργία στις 7 Δεκεμβρίου 2015 εξαιτίας, των δυσκολιών στη σύνταξη και ψήφιση του κρατικού προϋπολογισμού 2016, οποίος προέβλεπε την αύξηση των φόρων. Η παραίτησή της έγινε αποδεκτή στις 11 Φεβρουαρίου 2016, ενώ τη διαδέχθηκε στον πρωθυπουργικό θώκο ο Μάρις Κουσίνσκις.
Ασοσιασάο Ντεπορτίβα Καμποφριένσε
Η Ασοσιασάο Ντεπορτίβα Καμποφριένσε είναι βραζιλιάνικη ποδοσφαιρική ομάδα. Ιδρύθηκε στις 2 Ιανουαρίου 1997. Έδρα της ομάδας είναι το Correão, χωρητικότητας 4.200 θεατών. Το 2005 και το 2006 συμμετείχε στη Campeonato Brasileiro Série C.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1997 Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Βραζιλίας
Charlie Bit My Finger
To Charlie bit my finger - again (γνωστό και ως Charlie Bit My Finger η Charlie Bit Me) είναι ένα viral βίντεο του 2007, το οποίο ήταν γνωστό ως το βίντεο με τις περισσότερες θεάσεις στο YouTube. Έως και τον Σεπτέμβριο του 2017, το βίντεο είχε πάνω από 850 εκατομμύρια θεάσεις και είναι πλέον το έκτο μη μουσικό βίντεο, που βρίσκεται ανάμεσα στα βίντεο με τις περισσότερες θεάσεις στο YouTube. Ο συνολικός χρόνος του βίντεο είναι 56 δευτερόλεπτα και ανέβηκε στο YouTube, τον Μάιο του 2007.
Στο βίντεο εμφανίζονται ο Χάρι Ντέιβις-Καρ (τριών χρονών τότε) και ο Τσάρλι Ντέιβις-Καρ (ενός έτους τότε), τα οποία ήταν δύο αδέλφια από το Ηνωμένο Βασίλειο. Το βίντεο δείχνει τα δύο αγοράκια να κάθονται στην ίδια καρέκλα, με τον Χάρι να τοποθετεί το δάχτυλό του στο στόμα του Τσάρλι, και ο τελευταίος να του το δαγκώνει. Τότε ο πρώτος κοιτάζει το δάχτυλό του, και φωνάζει: «Ο Τσάρλι με δάγκωσε» και κατόπιν το βάζει ξανά στο στόμα του αδελφού κι εκείνος το δαγκώνει ξανά και πιο δυνατά. Τότε ο Χάρι λέει: «Άουτς!», με τον αδελφό του να ξεσπά στα γέλια. Κατόπιν γελά και ο ίδιος ο Χάρι, λέγοντας: «Ο Τσάρλι με δάγκωσε. Και, πραγματικά πόνεσε πολύ!».
Το βίντεο άλλαξε τη ζωή της οικογένειας, όπου τα δύο παιδιά έγιναν διάσημα. Ο πατέρας σε συνέντευξη του το 2009 δήλωσε ότι ο κόσμος ήθελε αυτόγραφα από τα δύο παιδιά. Η οικογένεια εισέπραξε από διαφημίσεις περίπου 100 χιλιάδες λίρες, όπου τη βοήθησε να αγοράσει καινούριο σπίτι. Κατόπιν δικαιώματα του βίντεο πουλήθηκαν στην εταιρεία Viral Spiral. Το περιοδικό Time, το κατέταξε πρώτο στη λίστα του με τα 50 Καλύτερα Viral Βίντεο. Αξιοσημείωτο γεγονός που ενισχύει τη δημοτικότητά του είναι ότι βρέθηκε στον υπολογιστή του Οσάμα Μπιν Λάντεν, στη συλλογή του με βίντεο και ήχους.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ταινίες του 2007 Κατηγορία:Βρετανικές ταινίες μικρού μήκους Κατηγορία:Viral βίντεο Κατηγορία:YouTube (βίντεο)
La Combattante IIIb
Τα Ταχέα Περιπολικά Κατευθυνόμενων Βλημάτων (ΤΠΚ ή απλά Πυραυλάκατοι, όπως έχει καθιερωθεί να αποκαλούνται) κλάσης La Combattante IIIb είναι παρόμοιας σχεδίασης με τις πυραυλακάτους κλάσης La Combattante III, με μόνη διαφορά την χρήση των πυραύλων Penguin Mk 2 Mod 3 (αντί των Aerospatiale MM 38 Exocet). Κατασκευάστηκαν έξι πλοία από τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Δυστυχώς όμως η ΤΠΚ Κωστάκος (P 25) βυθίστηκε σε τραγικό ατύχημα μετά από σύγκρουση με το Ε/Γ- Ο/Γ EXPRESS SAMAINA στις 4 Νοεμβρίου 1996