cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Χαλικοκυλιστής
Μεταναστευτική συμπεριφορά
Διακρίνονται 5 αναπαραγωγικοί πληθυσμοί: (1) Τα πουλιά του Άξελ Χάιμπεργκ, του Έλσμιρ και της Γροιλανδίας κατευθύνονται προς τη Δ. Ευρώπη, κυρίως μέσω της Ιρλανδικής και Βόρειας Θάλασσας προς την ιβηρική, με περιπλανώμενους επισκέπτες νότια, μέχρι τη Μαυριτανία. Σε αυτή την ομάδα περιλαμβάνονται και οι πληθυσμοί που περνούν απ’ ευθείας τον Ατλαντικό, ή με ενδιάμεση στάση στην Ισλανδία ή τη ΝΔ. Νορβηγία.
(2) Οι πληθυσμοί της Φινοσκανδιναβίας και της Δ, Ρωσίας κατευθύνονται κατά μήκος των ακτογραμμών της Βαλτικής και της Δ. Ευρώπης (Μάιος και μέσα Ιουλίου έως τα μέσα Σεπτεμβρίου), προς το Μαρόκο και την Δ. Αφρική.
(3) Οι πληθυσμοί που αναπαράγονται από τη Λευκή Θάλασσα έως την Κ. Σιβηρία, ίσως κινούνται μέσω των ηπειρωτικών λιμνών του Καζακστάν, και μέσω της Κασπίας και Μαύρης Θάλασσας, έρχονται να ξεχειμωνιάσουν στην Α. Μεσόγειο και την Ερυθρά Θάλασσα, τον Περσικό, τις ακτές του Ινδικού και της Ν. Αφρικής. Αυτοί οι πληθυσμοί απαντούν συχνά στα ηπειρωτικά της Αφρικής.
(4) Τα πτηνά που αναπαράγονται από την Α. Σιβηρία και τη Δ. Αλάσκα, διαχειμάζουν στη ΝΑ. Ασία, την Αυστραλία, τον Δ. Ειρηνικό και, τοπικά, στις δυτικές ακτές του Μεξικού και της Καλιφόρνιας. Ενδεχομένως ακολουθούνται δύο διαδρομές προς την Αυστραλία, μία (1) προς την Α. Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία διασχίζοντας τον Ειρηνικό, με επιστροφή στα βόρεια μέσω των ανατολικών ακτών της Ασίας, και δεύτερη με κατεύθυνση, προς και από τη Δ. Αυστραλία, κατά μήκος των ακτών της Α. Ασίας. Αυτοί οι πληθυσμοί καταφθάνουν στην Αυστραλία από τον Αύγουστο μέχρι τον Νοέμβριο και αναχωρούν από τον Μάρτιο μέχρι τον Ιούνιο.
(5) Οι πληθυσμοί του υποείδους A. i. morinella κατευθύνονται προς τις ακτές του Ειρηνικού και του Ατλαντικού της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής, πραγματοποιώντας στάση σε μεγάλους αριθμούς στον Κόλπο Ντέλαγουερ και διαχειμάζουν στη Ν. Νότια Αμερική, σε ακόμη μεγαλύτερους αριθμούς.
Τυχαίοι, περιπλανώμενοι επισκέπτες έχουν αναφερθεί μεταξύ άλλων από τη Σλοβενία, και τη Λευκορωσία, την Παραγουάη, το Λεσότο, τη Ρουάντα και το Νεπάλ.
Βιότοπος
thumb|right|350px|Ενήλικoς χαλικοκυλιστής στον βιότοπό του (αναπαραγωγικό πτέρωμα)
Αναπαραγωγική περίοδος
Κατά την αναπαραγωγική περίοδο, οι χαλικοκυλιστές συχνάζουν στις ακτές ή μέχρι κάποια χιλιόμετρα στο εσωτερικό στην υψηλή Αρκτική, σε παράκτιες πεδιάδες, σε βάλτους και στην τούνδρα δείχνοντας προτίμηση σε ένα μωσαϊκό εδαφών από γυμνά βράχια, αργιλώδη εδάφη ή με βότσαλα και βλάστηση κοντά στο νερό, ή σε περιοχές που παραμένουν υγρές μέχρι το τέλος του καλοκαιριού,
Μη-αναπαραγωγική περίοδος
Εκτός αναπαραγωγικής περιόδου, το είδος απαντά, και πάλι, κυρίως στα παράκτια, αν και κατά τη μετανάστευση μπορεί να βρεθεί στα ηπειρωτικά, κατά μήκος των ντάικς, ή σε όχθες λιμνών. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα συχνάζει σε ακτές με βράχους και βότσαλα, ακτές που παρέχουν τροφή, κυματοθραύστες, αμμώδεις παραλίες με ξεβρασμένα από τις καταιγίδες φύκια,  αλμυρόβαλτους με χαμηλή βλάστηση, προστατευόμενους κολπίσκους, εκβολές ποταμών, μαγκρόβιους βάλτους, εκτεθειμένους υφάλους και εππίπεδες λασπώδεις περιοχές με στρώσεις μαλακίων.
Μορφολογία
thumb|right|350px|Ενήλικος χαλικοκυλιστής (μη αναπαραγωγικό πτέρωμα) Ο χαλικοκυλιστής είναι ένα μικρό και «στρουμπουλό» πτηνό, εύκολα αναγνωρίσιμο λόγω του ανάμικτου σχεδίου χρωμάτων (pattern) στο πτέρωμα, εξ αιτίας του οποίου, τού έχει αποδοθεί ο χαρακτηρισμός «χαραδριός-αρλεκίνος». Σε όλες τις εποχές, το πτέρωμα κυριαρχείται από το ασπρόμαυρο μοτίβο, αλλά κατά την αναπαραγωγική περίοδο, αυτό εμπλουτίζεται με πορτοκαλί-καφέ χρώματα στην άνω επιφάνεια, με μαύρα σημάδια. Το κεφάλι είναι κυρίως λευκό με μαύρες ραβδώσεις στην κορυφή και ασπρόμαυρο μοτίβο στο πρόσωπο. Το στήθος είναι κυρίως μαύρο, εκτός από ένα λευκό «μπάλωμα» στις πλευρές, ενώ η υπόλοιπη κάτω επιφάνεια είναι λευκή. Κατά την πτήση, μία χαρακτηριστική λευκή ταινία στις πτέρυγες είναι διακριτή, και ένα επίσης άσπρο μπάλωμα κοντά στη βάση τους. Το ουροπύγιο είναι άσπρο, αλλά αμέσως μετά, ακολουθεί ένα χαρακτηριστικό σκούρο «V». Η κυρίως ουρά είναι λευκή, αλλά καταλήγει σε σκούρα τελική ταινία. Οι ταρσοί είναι κοντοί σε σχέση με το σώμα, πορτοκαλόχρωμοι, ενώ το ράμφος είναι μαύρο, κοντό, ελαφρώς κωνικό και με οξύ, ελαφρώς ανασηκωμένο άκρο.
Το θηλυκό έχει ελαφρώς πιο αχνά χρώματα από το αρσενικό, χωρίς πολύ πορτοκαλί στο πτέρωμα και το κεφάλι είναι καφετί με περισσότερες ραβδώσεις.
Βιομετρικά στοιχεία
(Πηγές:          )
Τροφή
thumb|right|350px|Μικρή ομάδα από χαλικοκυλιστές με διαφορετικά μοτίβα στο πτέρωμα Στις αρκτικές περιοχές αναπαραγωγής του, το είδος τρέφεται κυρίως με Δίπτερα έντομα (ενήλικα και προνύμφες), καθώς και προνύμφες από Λεπιδόπτερα, Υμενόπτερα, Κολεόπτερα και αράχνες, ενώ κατά καιρούς περιλαμβάνεται επίσης φυτικό υλικό, κυρίως στην αρχή της σεζόν. Εκτός αναπαραγωγικής περιόδου, η διατροφή του αποτελείται από έντομα, καρκινοειδή, μαλάκια (κυρίως μύδια και κυδώνια), σκώληκες, εχινόδερμα, μικρά ψάρια, αλλά και θνησιμαία και αβγά πουλιών.
Ειδικά για την περίπτωση των αβγών, φαίνεται ότι προτιμά εκείνα από γλάρους, γλαρόνια, πάπιες, ακόμα και αυγά άλλων χαλικοκυλιστών, αν και αυτή η συμπεριφορά είναι ασυνήθιστη. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, παρατηρούνται να καιροφυλακτούν ανυπεράσπιστες φωλιές, και εισβάλλουν τρυπώντας τα κελύφη με τα ράμφη τους για να πάρουν το περιεχόμενο.
Τεχνικές θήρευσης
Υπάρχουν ενδείξεις ότι οι χαλικοκυλιστές «κινούνται» μεταξύ αυτών των τεχνικών διατροφής, με βάση την ατομική προτίμηση, το φύλο και την κοινωνική θέση, σε σχέση με άλλα άτομα του ιδίου είδους. Σε μελέτη πληθυσμού, τα κυρίαρχα άτομα έτειναν να υιοθετούν την πρώτη τεχνική (περιήγηση) ενώ, ταυτόχρονα, παρεμπόδιζαν τα κατώτερα στην ιεραρχία άτομα να κάνουν το ίδιο. Όταν αυτά τα κυρίαρχα άτομα απομακρύνθηκαν προσωρινά, μερικοί από τους «υφισταμένους» άρχισαν να εφαρμόζουν το ίδιο, ενώ άλλοι δεν έδειξαν καμία αλλαγή στη στρατηγική αναζήτησης τροφής.
Ηθολογία
Ο χαλικοκυλιστής είναι αγελαίο και κοινωνικό είδος κατά τη διάρκεια του χειμώνα, και, πολλές φορές, αναζητά την τροφή του σε ομάδες από 10-100 άτομα, ιδιαίτερα σε περιοχές με παλίρροιες. Κατά την αναζήτηση τροφής (βλ. Τροφή), οι χαλικοκυλιστές υιοθετούν διαφορετικές στάσεις ενδεικτικές του επιπέδου της ιεραρχικής θέσης τους. Χαμηλωμένη ουρά και κυρτή στάση συνδέεται με επιθετικότητα, και ως εκ τούτου υιοθετείται από κυρίαρχα άτομα. Δεσπόζοντα ρόλο στην ιεραρχία, παίζει η ηλικία, γι’αυτό τα νεαρά άτομα είναι συνήθως υποτελή.
Το χαρακτηριστικό πτέρωμά τους εμφανίζει ασυνήθιστο ποσοστό ποικιλομορφίας σε σύγκριση με άλλα παρυδάτια πτηνά, οπότε οι χαλικοκυλιστές χρησιμοποιούν αυτά τα μοναδικά σχέδια για να αναγνωρίζονται μεταξύ τους και να διακρίνουν τους εισβολείς στο έδαφός τους, από τους γείτονες που καταλαμβάνουν παρακείμενα εδάφη.
Αναπαραγωγή
Η γέννα πραγματοποιείται εφάπαξ και αποτελείται από (3-) 4 (-5) αβγά, διαστάσεων 41 Χ 29 χιλιοστών και βάρους 17,9 γραμμαρίων, εκ των οποίων ποσοστό 5% είναι κέλυφος. Η επώαση ξεκινάει συνήθως από το πρώτο αβγό, πραγματοποιείται και από τους δύο γονείς -αρχικά μόνον από το θηλυκό με σταδιακή συμμετοχή του αρσενικού- και, διαρκεί 22-23 (-24) ημέρες. Η επώαση γίνεται συνήθως, από το αρσενικό το πρωί και από το θηλυκό το βράδυ.
Μετά την εκκόλαψη, και οι δύο γονείς φροντίζουν για την ανατροφή των νεοσσών, ιδιαίτερα το αρσενικό. Οι νεοσσοί είναι φωλεόφυγοι, εγκαταλείπουν δηλαδή τη φωλιά πολύ γρήγορα, συνήθως μία (1) ημέρα μετά την εκκόλαψη, ακολουθούν τους γονείς τους και τρέφονται μόνοι τους. Στις (19-) 24-26 ημέρες, περίπου, οι νεοσσοί πτερώνονται, το θηλυκό αναχωρεί για τους τόπους διαχείμασης, ενώ το αρσενικό μένει κοντά για 2 ακόμη εβδομάδες, περίπου.
Απειλές
Οι χαλικοκυλιστές είναι, όπως και πολλά άλλα παρυδάτια, ένα από τα είδη που θα επηρεαστούν ιδιαίτερα από την κλιματική αλλαγή. Ερευνητική ομάδα, που συστάθηκε από την Υπηρεσία Περιβάλλοντος του Ηνωμένου Βασιλείου και της Βασιλικής Εταιρείας για την Προστασία των Πτηνών, εξέτασε τη μελλοντική πορεία της αναπαραγωγικής κατανομής των πτηνών στην Ευρώπη,με βάση κλιματικά μοντέλα και υποθέτει ότι, μέχρι το τέλος του 21ου αιώνα, θα συρρικνωθεί το φάσμα εξάπλωσής τους κατά 40% και θα κινηθεί περαιτέρω προς τα βορειοανατολικά. Περισσότερο από το μισό του σημερινού φάσματος κατανομής δεν θα παρέχει πλέον τα κατάλληλα ενδιαιτήματα. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τη θάλασσα της Νορβηγίας και της Βαλτικής στο νότιο τμήμα της Φινοσκανδιναβίας, ενώ νέες περιοχές αναπαραγωγής μπορεί να δημιουργηθούν στα νησιά Franz Josef Land και Novaya Zemlya, καθώς και στα Svalbard, αλλά αυτό δεν θα μπορεί να αντισταθμίσει την απώλεια από τις παλαιότερες περιοχές αναπαραγωγής.
Το πτηνό υποφέρει έντονα από τη θήρευση της φωλιάς του από το αμερικανικό βιζόν (Neovison vison) σε ορισμένες περιοχές, ενώ είναι ευαίσθητο στη γρίπη των πτηνών, ώστε να μπορεί να απειλείται από μελλοντικά κρούσματα του ιού. Η απομάκρυνση του συγκεκριμένου σαρκοφάγου από πολλά μικρά νησιά, μπορεί να συνδράμει αποφασιστικά στην αύξηση της πυκνότητας των πληθυσμών στις περιοχές αυτές.
Κατάσταση πληθυσμού
thumb|right|350px|Ενήλικος χαλικοκυλιστής (μη-αναπαραγωγικό πτέρωμα Κατά τον 19ο αιώνα, ο χαλικοκυλιστής ήταν ακόμη, ένα πουλί αναπαραγωγής για τα Βόρεια Φριζικά νησιά (Frisian) και στις ακτές της Βαλτικής του Σλέσβιγκ-Χόλσταϊν και της Πομερανίας. Λόγω της αλλαγής του κλίματος, της θήρευση από τους γλάρους και πιθανώς από τους συλλέκτες αυγών, υπήρχαν μόνο 10-20 αναπαραγωγικά ζεύγη το 1895, ενώ σταμάτησε να αναπαράγεται κατά το 1919. Το ίδιο συνέβη και στη Δανία.
Από το 1960, ο αναπαραγωγικός πληθυσμός στη Δανία έφθασε τα 10-12 αναπαραγωγικά ζευγάρια και, αυξήθηκε σε περίπου 40 ζευγάρια αναπαραγωγής το 1996. Από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, άρχισε πάλι να αναπαράγεται στη Γερμανία με μία πρώτη απογραφή στις αρχές του 21ου αιώνα, να είναι μόλις 4-5 ζεύγη αναπαραγωγής.
Οι μεγαλύτεροι αναπαραγωγικοί ευρωπαϊκοί πληθυσμοί βρίσκονται στη Γροιλανδία, τη Νορβηγία, τη Ρωσία και τη Φινλανδία, αλλά αντιπροσωπεύουν ποσοστό λιγότερο από το 1/4 του παγκόσμιου αναπαραγωγικού πληθυσμού. Παρά το γεγονός ότι υπήρχαν μειώσεις σε μερικές χώρες στο διάστημα 1990-2000, το είδος παρέμεινε σταθερό στην Ευρώπη ή αύξησε τους πληθυσμούς του στις περισσότερες χώρες της ηπείρου (συμπεριλαμβανομένης βέβαια της «περιοχής-κλειδί», Γροιλανδίας).
Γενικά, η IUCN, έχει χαρακτηρίσει το είδος ως Ελαχίστης Ανησυχίας (LC),
Κατάσταση στην Ελλάδα
Οι χαλικοκυλιστές είναι αρκετά διαδεδομένα διαβατικά πτηνά κατά μήκος των ακτών, τόσο στα ηπειρωτικά, όσο και σε μερικά νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου Πελάγους, κυρίως όμως σε Μακεδονία, Θράκη και Δ. Ελλάδα. Η εαρινή μετανάστευση διαρκεί από τα μέσα Μαρτίου μέχρι τα τέλη Μαΐου, με κορύφωση στα μέσα Μαΐου, ενώ η φθινοπωρινή μετανάστευση πραγματοποιείται από τις αρχές Αυγούστου έως τα μέσα Οκτωβρίου. Συνήθως, περιφέρονται σε μικρούς αριθμούς αν και έχουν καταγραφεί ομάδες των 20-40 ατόμων. Κατά τη διάρκεια του χειμώνα, ωστόσο, γίνονται σπάνιοι.
Για την Ελλάδα τα στοιχεία είναι ελλιπή (NC) και, δεν είναι γνωστό εάν απειλείται άμεσα.
Άλλες ονομασίες
Στον ελλαδικό χώρο, ο Χαλικοκυλιστής απαντά και με την ονομασία Σκαλίστρα και Βραχονεραλλίδα (Κύπρος).
Σημειώσεις
i. Σπάνια λόγια ονομασία κατά Harriet I. Jorgensen, Nomina Avium Europaearum. Copenhagen, 1958 Ωστόσο, η συγκεκριμένη απόδοση είναι παντελώς τεχνητή και ουδεμία σχέση έχει με τη λατινική ονομασία του πτηνού (βλ. Ονοματολογία)
ii. Τα άτομα που απαντούν από τη Σιβηρία και ανατολικά προς την Αλάσκα, παλαιότερα αναγνωρίζονταν ως A. i. oahuensis (Bloxham, 1826)
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Σκολοπακίδες Κατηγορία:Πτηνά της Ευρώπης Κατηγορία:Πτηνά της Ελλάδας Κατηγορία:Πτηνά της Ασίας Κατηγορία:Πτηνά της Αμερικής Κατηγορία:Πανίδα της Αυστραλίας
Σουβέρ μπίρας
250px|right|thumb|Σουβέρ βελγικής μπίρας Τα σουβέρ μπίρας (αγγλ. beermat, γερμ. Bierdeckel) είναι τα σουβέρ που χρησιμοποιούνται σε μπιραρίες, μπαρ και καφετέριες για να τοποθετούνται επάνω τους τα ποτήρια της μπίρας, ώστε να προστατεύεται η επιφάνεια των τραπεζιών από υγρούς λεκέδες.
Τα σουβέρ της μπίρας κατασκευάζονται κυρίως από πεπιεσμένο χαρτί, αλλά υπάρχουν σπανιότερα και σουβέρ μπίρας κεραμικά ή από πορσελάνη. Συνήθως είναι τυπωμένες σ' αυτά για διαφημιστικούς λόγους οι μάρκες της μπίρας. Τα πρώτα σουβέρ μπίρας από χαρτόνι κατασκευάστηκαν το 1880 από τη γερμανική τυπογραφική εταιρεία Φρήντριχ Χορν (Friedrich Horn).
Τα σουβέρ μπίρας έχουν γίνει παγκοσμίως συλλεκτικά είδη. Χρησιμοποιείται μάλιστα διεθνώς ο όρος "Tegestology" (προερχόμενος από λατινική λέξη) για να προσδιορίσει το χόμπυ της συλλογής σουβέρ μπίρας, ενώ οι συλλέκτες αποκαλούνται "tegestologists".
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ζύθος
Μηλιές Καρδίτσας
Οι Μηλιές ή Μηλέαι είναι οικισμός της Δρακότρυπας στη Θεσσαλία και την Περιφερειακή Ενότητα Καρδίτσας. ο οποίος βρίσκεται προς τα όρια με την Περιφερειακή Ενότητα Τρικάλων, στους πρόποδες του όρους Καραβούλα των Βορείων Αγράφων σε υψόμετρο 500 μέτρα. Απέχει περίπου 40 χλμ. Δ. από την Καρδίτσα και 14 χλμ. ΝΔ. από το Μουζάκι (έδρα του δήμου).
Ως ξεχωριστός οικισμός αναφέρεται επίσημα για πρώτη φορά το 1971 να απογράφεται στην κοινότητα Δρακότρυπας. Σύμφωνα με το σχέδιο Καλλικράτης ανήκει στην κοινότητα Δρακότρυπας που υπάγεται στη δημοτική ενότητας Μουζακίου του Μουζακίου και σύμφωνα με την απογραφή 2011 απογράφονται 46 κάτοικοι. Οι απογραφές πληθυσμού είναι:
Παραπομπές
Κατηγορία:Χωριά του νομού Καρδίτσας Κατηγορία:Δήμος Μουζακίου
Loom (βιντεοπαιχνίδι)
Σενάριο
Το παιχνίδι λαμβάνει χώρα σε έναν κόσμο όπου ο πολιτισμός έχει εξελιχθεί σε συντεχνιακές κοινότητες. Οι τεχνίτες έχουν αναπτύξει τόσο πολύ την τέχνη τους, που αγγίζει τα όρια του μυστικισμού και της μαγείας και μπορεί ακόμα και να επηρεάσει την πραγματικότητα.
Ο πρωταγωνιστής του παιχνιδιού είναι ο νεαρός υφαντής Bobbin Threadbare, ο οποίος μεγάλωσε στο νησί Loom (στα ελληνικά «Νησί του Αργαλειού»). Δεν γνωρίζει ότι η ύπαρξή του οφείλεται στον Μεγάλο Αργαλειό των Υφαντουργών, χάρη στις ενέργειες της Cygna, η οποία θέλησε να απελευθερώσει την δύναμή του και να θεραπεύσει την Συντεχνία τους από την στειρότητα. Ως τιμωρία, οι γηραιοί την μεταμόρφωσαν σε κύκνο και την εξόρισαν από το 'Μοτίβο' της πραγματικότητας, ενώ απαγόρευσαν την εκπαίδευση του μικρού Βobbin, ο οποίος μεγάλωσε κοντά στη μητριά του, την Hetchel. Το παιχνίδι ξεκινά μιλώντας για τον ερχομό μιας δεύτερης εποχής σκοταδιού στον κόσμο, κάτι το οποίο γνωρίζουν μόνο οι γηραιοί της συντεχνίας των υφαντών.
Όταν κλείνει τα δεκαεπτά του χρόνια, ανεβαίνει, όπως κάθε χρόνο στα γενέθλιά του, στα παραθαλάσσια βράχια του νησιού, όπου περιμένει την εμφάνιση ενός κύκνου. Πρόκειται για την μεταμορφωμένη του μητέρα. Όταν επιστρέφει στο χωριό, καλείται από τους γηραιούς της συντεχνίας, τον Άτροπο, την Κλωθώ και τη Λάχεση, για να εκδιωχθεί από την κοινότητα.
Πεπεισμένοι ότι η παρουσία του είναι καταστροφική, ετοιμάζονται να τον μεταμορφώσουν σε κύκνο, τα πράγματα όμως εξελίσσονται διαφορετικά, με αποτέλεσμα ο Bobbin να παραμείνει ο μοναδικός άνθρωπος στο νησί. Αποκτά τη 'Ρόκα', το ιερό μαγικό ραβδί του Άτροπου και ξεκινά το ταξίδι του με αποστολή να βρει τους κύκνους και να σώσει τον κόσμο από το Χάος.
Τρόπος παιχνιδιού
Με το πρωτότυπό του interface, το Loom ξεχωρίζει ριζικά από τα άλλα τότε επίκαιρα adventures της LucasArts. Ο παίκτης δεν ελέγχει τον πρωταγωνιστή με τις συνηθισμένες εντολές μορφής ρημάτων. Κάθε ενέργεια (π.χ. «άνοιξε», «χρωμάτισε», «άδειασε»), αντιστοιχεί σε μια μελωδία από 4 νότες, τις οποίες παίζει ο παίκτης χρησιμοποιώντας την μαγική ράβδο. Αν η μελωδία παιχτεί ανάποδα, η αντίστοιχη δράση του πρωταγωνιστή γυρίζεται στο αντίθετο (το «άνοιξε» π.χ. γίνεται «κλείσε», το «άδειασε» γίνεται «γέμισε»). Παρά αυτές τις ριζικές διαφορές σε σύγκριση με άλλα παιχνίδια της LucasArts, το Loom χρησιμοποιεί την μηχανή SCUMM (έκδοση 3).
Το παιχνίδι έχει διαφορετικούς βαθμούς δυσκολίας που έχουν να κάνουν με το αν φαίνονται οι νότες σε κάθε μελωδία που μαθαίνει ο παίκτης. Στο δυσκολότερο επίπεδο, ο παίκτης πρέπει να αντιλαμβάνεται τις νότες μόνο με το αυτί. Σε αυτό το επίπεδο, υπάρχει μία παραπάνω σκηνή με animation που δεν εμφανίζεται στα άλλα δύο.
Πακέτο
Το πακέτο του παιχνιδιού περιλάμβανε μια κασέτα που εξιστορεί την προϊστορία του κόσμου του παιχνιδιού, και τη γέννηση του Bobbin, μέχρι την έναρξη του παιχνιδιού.
Επίσης υπάρχει ένα εικονογραφημένο σημειωματάριο με τις μελωδίες και τα μαγικά, μαζί με σύντομα ιστορικά για το καθένα, που αφορούν τον κόσμο του Loom. Σε αυτό μπορεί ο παίκτης να σημειώνει τις μελωδίες που του αποκαλύπτονται στο παιχνίδι.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια του 1990 Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια περιπέτειας Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια φαντασίας Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια με SCUMM Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια Amiga Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια DOS Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια της LucasArts Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια των Mac OS Κατηγορία:Βιντεοπαιχνίδια FM Towns
1327 Ναμάκουα
Η Ναμάκουα (Namaqua) είναι ένας αστεροειδής της Κύριας Ζώνης Αστεροειδών με απόλυτο μέγεθος (όπως ορίζεται για το Ηλιακό Σύστημα) 11,867. Ανακαλύφθηκε το 1934 από τον Νοτιοαφρικανό αγγλικής καταγωγής αστρονόμο Σύριλ Τζάκσον, που παρατηρούσε από το Γιοχάνεσμπουργκ, και πήρε το όνομά της από το έθνος ιθαγενών Νάμα της Νότιας Αφρικής, της Ναμίμπια και της Μποτσουάνα, που ήταν γνωστοί παλαιότερα ως Ναμάκουα.
Φυσικά χαρακτηριστικά
Η μέση διάμετρος της Ναμάκουα εκτιμάται σε 25,1 χιλιόμετρα. Ο φασματικός τύπος της είναι X, ενώ το γεωμετρικό άλβεδό της είναι 0,0404. Δεν είναι γνωστό αν και με ποια περίοδο περιστρέφεται η Ναμάκουα γύρω από τον εαυτό της.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Ναμακουα
Μύγδονες
Οι Μύγδονες ή Μυγδόνες ήταν αρχαίο φύλο της αρχαίας Μακεδονίας, που κατοικούσε στην περιοχή της Μυγδονίας νοτιοδυτικά της Βισαλτίας που αντιστοιχεί σήμερα στο γεωγραφικό χώρο της σημερινής Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης, με ένα μικρό τμήμα της Π.Ε. Χαλκιδικής και ένα άλλο μικρό τμήμα της Π.Ε. Κιλκίς μέχρι τα σύνορα της ΠΓΔΜ. Κυρότερες πόλεις ήταν η Θέρμη, η Σκοτούσα, η Αρεθούσα, η Απολλωνία, η Λητή η Χαλάστρα και η Σίνδος.
Γενάρχης των Μυγδόνων θεωρούνταν ο Μύγδων, γιος του θεού Άρη, και της νύμφης Καλλιόπης και αδελφός του Ηδωνού.
Μύγδονες υπήρχαν επίσης στη Μικρά Ασία, στην ασιατική Μυγδονία, στη Βιθυνία, στη Πέργαμο, στη κοιλάδα του Έρμου, στη Μεσοποταμία και αλλού.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αρχαίοι λαοί της Μακεδονίας Κατηγορία:Αρχαία Μυγδονία Κατηγορία:Μυγδονία
Τσερνομόρετς Μπουργκάς
Η Τσερνομόρετς Μπουργκάς (βουλγάρικα: Черноморец Бургас)είναι ποδοσφαιρικός σύλλογος με έδρα την πόλη Μπουργκάς στη Βουλγαρία. Έδρα της ομάδας είναι το γήπεδο του γαλάζιο 18.037 θέσεων.
Ιστορία
Ιδρύθηκε στις 1 Αυγούστου 1919. Μετά την πτώχευση το 2005 βασίζεται σε νέες. Μόνο δύο χρόνια πίσω στο Πρωτάθλημα Βουλγαρίας. Τα χρώματα του συλλόγου είναι το μπλε και το μαύρο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Η επίσημη ιστοσελίδα της ομάδας
Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Βουλγαρίας Κατηγορία:Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 1919 Κατηγορία:Ιδρύσεις αθλητικών συλλόγων το 2005 Κατηγορία:Τσερνομόρετς Μπουργκάς
Μαρία Μαλανδρίνου
Η Μαρία Μαλανδρίνου είναι Ελληνίδα συγγραφέας και νομικός.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στη Λάρισα, όπου έζησε τα παιδικά της χρόνια, μέχρι την ηλικία των δεκατριών. Ολοκλήρωσε το σχολείο στην Αθήνα και σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Είναι δικηγόρος και ασκεί το επάγγελμά της στην Αθήνα.
Κατάγεται από το Μυρόφυλλο Τρικάλων και είναι δεύτερη εξαδέρφη του Κώστα Μαλανδρίνου.
Παράμετροι
Κύριες παράμετροι του έργου της Μαρίας Μαλανδρίνου είναι:
Το ζήτημα της κατάταξης
Ζήτημα έχει προκύψει σχετικά με το λογοτεχνικό είδος που καλλιεργεί η Μαρία Μαλανδρίνου. Σαφώς διαχωρισμένη από την «γυναικεία λογοτεχνία», η γραφή της εγκολπώνει βασικά χαρακτηριστικά του κλασικού αστικού μυθιστορήματος, όπως την ισορροπημένη οικονομία της αφήγησης , τον κοινωνικοπολιτικό προβληματισμό και τον ρέοντα λόγο. Ωστόσο, στο έργο της Μαρίας Μαλανδρίνου εισχωρούν σημαντικά μεταμοντέρνα στοιχεία, όπως «η προσήλωση στο τετριμμένο και στο καθημερινό», η απουσία ξεχωριστών ηρώων ή συναρπαστικής πλοκής , και ο διασπασμένος χρόνος.
Για τον Δ. Λέντζη, το είδος της Μαρίας Μαλανδρίνου είναι το «σύγχρονο αστικό μυθιστόρημα, που αποτελεί μία επιτυχή διαδοχή του παλιότερου είδους, αν και περιορίζεται στην εκδοχή των καθημερινών γεγονότων της ζωής». Ο Γ. Ξενάριος αναγιγνώσκει στο έργο της Μαρίας Μαλανδρίνου τα «παραδοσιακά προτερήματα» του ρεαλιστικού μυθιστορήματος, επισημαίνοντας ως συστατικό του την «πιστή αναπαράσταση» που αποφεύγει εν τούτοις να μεταβληθεί σε μία αμιγώς μεταμοντέρνα «ελεγεία της καθημερινότητας».
Φαίνεται πάντως ότι την συνδετική ύλη των δύο αντιμαχόμενων ρευμάτων αποτελεί η ανάπτυξη των χαρακτήρων. Η ίδια η Μαρία Μαλανδρίνου έχει δηλώσει: «''Είναι οι χαρακτήρες που με απασχολούν πάνω απ’ όλα. Γι’ αυτό και οι ιστορίες μου είναι μικρής εμβέλειας, καθημερινές... Μικρές και ανθρώπινες χωρίς, ίσως, ιδιαίτερο ενδιαφέρον, πέρα από το ότι αναδεικνύουν τους ήρωες. Στα γραπτά μου δεν διστάζω να επιδίδομαι σ’ ένα ασταμάτητο κυνήγι των χαρακτήρων, ακόμα και σε βάρος της πλοκής''».
Επιρροές
Η πεζογραφία της Μαρίας Μαλανδρίνου ανήκει στην παράδοση του Μπαλζάκ. Η ίδια αναγνωρίζει ως πηγές της έμπνευσής της τον Μαρσέλ Προυστ, τον Τόμας Μαν, τους Ρώσους πεζογράφους, και, από την ελληνική λογοτεχνική παραγωγή, τον Γιώργο Σεφέρη, τον Στρατή Τσίρκα, την Μάρω Δούκα, και τον Νίκο Θέμελη.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες συγγραφείς Κατηγορία:Ελληνίδες συγγραφείς Κατηγορία:Νεοέλληνες λογοτέχνες Κατηγορία:Έλληνες νομικοί Κατηγορία:Οικογένεια Μαλανδρίνου
Traffic (ταινία)
Το Traffic (ελληνικά: Κυκλοφορία) είναι μια κινηματογραφική αμερικανική ταινίου είδους εγκληματικού δράματος του 2000 σε σκηνοθεσία του Στίβεν Σόντερμπεργκ και γράφτηκε από τον Στίβεν Γκείγκαν. Η ταινία διερευνά το παράνομο εμπόριο ναρκωτικών από διάφορες οπτικές γωνίες: τους χρήστες,τους εκτελεστές, τους πολιτικούς και τους διακινητές. Οι ιστορίες τους συνδυάζονται μεταξύ τους σε όλην την ταινία, αν και μερικοί από τους χαρακτήρες δεν συναντιούνται μεταξύ τους. Η ταινία είναι διασκευή της τηλεοπτικής σειράς Traffik του Βρετανικού Καναλιού 4 του 1989. Στην ταινία πρωταγωνιστούν ένα διεθνές καστ συνόλου, συμπεριλαμβανομένων των Ντον Τσιντλ, Μπενίσιο ντελ Τόρο, Μάικλ Ντάγκλας, Έρικα Κρίστενσεν, Λουίς Γκούζμαν, Ντένις Κουέιντ , Κάθριν Ζέτα-Τζόουνς , Τζείκομπ Βάργκας, Τόμας Μίλιαν, Τόφερ Γκρείς, Τζείμς Μπρόλιν , Στίβεν Μπάουερ, και Μπέντζαμιν Μπράτ. Διαθέτει διαλόγους τόσο στα αγγλικά όσο και στα ισπανικά.
Το Traffic κυκλοφόρησε στις Ηνωμένες Πολιτείες στις 27 Δεκεμβρίου 2000 και έλαβε κυρίως θετικές κριτικές για το ύφος, την αφήγηση, την πολυπλοκότητα, τα μηνύματα και τις ερμηνείες (ιδιαίτερα του Μπενίσιο ντελ Τόρο).Η ταινία κέρδισε πολυάριθμα βραβεία, συμπεριλαμβανομένων τεσσάρων βραβείων Όσκαρ : Καλύτερης Σκηνοθεσίας για τον Στίβεν Σόντερμπεργκ, Καλύτερου Β 'Ανδρικού Ρόλου για τον Μπενίσιο ντελ Τόρο, Καλύτερου Διασκευασμένου Σεναρίου για τον Στίβεν Γκάγκαν και Καλύτερου Μοντάζ ταινίας για τον Στίβεν Μιριόνε .Επίσης, ήταν μια εμπορική επιτυχία με παγκόσμια έσοδα εισπράξεων 207,5 εκατομμύρια δολάρια, πολύ πάνω από τον προϋπολογισμό των 46 εκατομμυρίων δολαρίων.
Το 2004, το USA Network έβγαλε μια μίνι σειρά - επίσης Traffic - βασισμένη στην συγκεκρικμένη ταινία και την ομώνυμη βρετανική τηλεοπτική σειρά του 1989.
Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ταινίες του 2000 Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές πολιτικές δραματικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές αστυνομικές θρίλερ ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές πολιτικές θρίλερ ταινίες Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στο Νέο Μεξικό Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στο Μεξικό Κατηγορία:Ταινίες σε σκηνοθεσία Στίβεν Σόντερμπεργκ Κατηγορία:Ταινίες των οποίων ο σκηνοθέτης κέρδισε Όσκαρ Καλύτερης Σκηνοθεσίας Κατηγορία:Ταινίες τοποθετημένες στο Τέξας Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε Χρυσή Σφαίρα Β΄ Ανδρικού Ρόλου‎ Κατηγορία:Ταινίες με ηθοποιό που κέρδισε BAFTA Β' Ανδρικού Ρόλου
Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία
Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία (σερβικά: Српска православна црква) είναι μια από τις αυτοκέφαλες Ορθόδοξες Χριστιανικές Εκκλησίες. Είναι η δεύτερη παλαιότερη Σλαβική ορθόδοξη εκκλησία στον κόσμο (μετά την Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία). Η Εκκλησία ανήκει στην τάξη των Νεοπαγών Πατριαρχείων, με την ονομασία Πατριαρχείο Σερβίας.
Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία περιλαμβάνει την πλειοψηφία του πληθυσμού της Σερβίας, του Μαυροβουνίου και της οντότητας της Σερβικής Δημοκρατίας της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης. Είναι οργανωμένο σε μητροπόλεις και επαρχίες που βρίσκονται κυρίως στη Σερβία, τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, το Μαυροβούνιο και την Κροατία, αλλά και σε όλο τον κόσμο όπου ζει η Σερβική διασπορά.
Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία είναι ένα αυτοκέφαλο ή εκκλησιαστικά ανεξάρτητο μέλος της Ορθόδοξης κοινότητας. Ο Πατριάρχης της Σερβίας λειτουργεί ως πρώτος μεταξύ ίσων στην εκκλησία του. Σήμερινός Πατριάρχης είναι ο Πορφύριος. Η Εκκλησία απέκτησε αυτοκέφαλο καθεστώς το 1219 υπό την ηγεσία του Αγίου Σάββα, όταν έγινε ανεξάρτητη Αρχιεπισκοπή της Ζίτσα. Το καθεστώς της αναβαθμίστηκε σε εκείνο του πατριαρχείου το 1346 και στη συνέχεια ήταν γνωστή ως Σερβικό Πατριαρχείο του Ιπεκίου το πατριαρχείο καταργήθηκε από τους Οθωμανούς Τούρκους το 1766. Η νεότερη Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία επανιδρύθηκε το 1920 μετά την ενοποίηση του Πατριαρχείου του Κάρλοβτσι, της Μητρόπολης του Βελιγραδίου και της Μητρόπολης του Μαυροβουνίου.
Πρώιμος Χριστιανισμός
Ο Χριστιανισμός εξαπλώθηκε στα Βαλκάνια από τον 1ο αιώνα. Ο Φλώρος και ο Λαύρος τιμούνται ως Χριστιανοί μάρτυρες του 2ου αιώνα. δολοφονήθηκαν μαζί με 300 χριστιανούς στο Λίπλιαν του σημερινού Κοσσυφοπέδιου. Ο Μέγας Κωνσταντίνος (306-337), που γεννήθηκε στη Νις, ήταν ο πρώτος Χριστιανός Ρωμαίος Αυτοκράτορας. Αρκετοί επίσκοποι που είχαν την έδρα τους στη σημερινή Σερβία συμμετείχαν στην Α΄ Οικουμενική Σύνοδο (325), όπως ο Ουρσάκιος του Σινγκίντουνουμ. Το 380 ο Αυτοκράτορας της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας Θεοδόσιος όρισε οι υπήκοοι του να είναι Χριστιανοί σύμφωνα με το δόγμα της Συνόδου της Νίκαιας. Στη Βυζαντινή εκκλησία χρησιμοποιούντο τα Ελληνικά, ενώ στη Ρωμαϊκή τα Λατινικά. Με την οριστική διαίρεση του 395, η σχετική γραμμή στην Ευρώπη διέτρεχε τον Δρίνο. Ο Τιμ Τζούντα αναφέρει ότι η διαίρεση αυτή είχε ως αποτέλεσμα οι Σέρβοι να είναι Ορθόδοξοι και οι Κροάτες Ρωμαιοκαθολικοί. Στην Παλαιοχριστιανική κληρονομιά ανήκει η Αρχιεπισκοπή της Ιουστινιανής Πρώτης, που ιδρύθηκε το 535 και είχε δικαιοδοσία σε ολόκληρη τη σημερινή Σερβία. Ωστόσο η Αρχιεπισκοπή δεν μακροημέρευσε, καθώς οι Σλάβοι και οι Άβαροι κατέστρεψαν την περιοχή κάποια στιγμή μετά το 602, οπότε γίνεται η τελευταία αναφορά σε αυτή. Το 731 ο Λέων Γ´ προσάρτησε το Ιλλυρικό και τη Νότια Ιταλία (Σικελία και Καλαβρία) στον Πατριάρχη Αναστάσιο της Κωνσταντινούπολης, μεταβιβάζοντας την παπική εξουσία στην Ανατολική Εκκλησία.
Εκχριστιανισμός των Σέρβων
Η ιστορία του αρχαίου μεσαιωνικού Σερβικού Πριγκιπάτου καταγράφεται στο έργο Πρὸς τὸν ἴδιον υἱὸν Ρωμανόν, που συνέταξε ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Πορφυρογέννητος (913-959). Το έργο αυτό έδωσε πληροφορίες για τους Σέρβους από, μεταξύ άλλων, μια σερβική πηγή. Οι Σέρβοι αναφέρεται ότι απέκτησαν την προστασία του Αυτοκράτορα Ηρακλείου (610-641) και ο Πορφυρογέννητος τονίζει ότι οι Σέρβοι ήταν πάντα υπό την αυτοκρατορική κυριαρχία. Η περιγραφή του για τον πρώτο εκχριστιανισμό των Σέρβων μπορεί να χρονολογηθεί στο 632-638. Αυτό όμως μπορεί να ήταν εφεύρημα του Πορφυρογέννητου, ή ίσως να είχε συμβεί, περιλαμβάνοντας μόνο μια περιορισμένη ηγετική ομάδα και στη συνέχεια έγινε ελάχιστα δεκτή από τα ευρύτερα στρώματα της φυλής. Η καθιέρωση του χριστιανισμού ως κρατικής θρησκείας χρονολογείται από την εποχή του Πρίγκιπα Μούτιμιρ (851-891) και του Βυζαντινού Αυτοκράτορα Βασιλείου Α΄ (β. 867-886). Ο Πορφυρογέννητος βεβαιώνει ότι οι Κροάτες και οι Σέρβοι έστειλαν εκπροσώπους ζητώντας βάπτισμα, Ο Βασίλειος "βάπτισε όλους εκείνους που δεν είχαν βαφτιστεί από τα προαναφερθέντα έθνη". Ο εκχριστιανισμός οφειλόταν εν μέρει στη Βυζαντινή και στη μετέπειτα Βουλγαρική επιρροή. Επικοινωνία μεταξύ της Σερβίας και της Μεγάλης Μοραβίας, όπου δραστηριοποιείτο ο Μεθόδιος, πρέπει να ήταν δυνατή, τουλάχιστον κατά την ηγεμονία του Κόσελ (861-874) στην Παννονία. Το γεγονός αυτό, κατά τα φαινόμενα, γνώριζε ο πάπας κατά το σχεδιασμό της επισκοπής του Μεθόδιου, καθώς και εκείνης των Δαλματικών ακτών, που βρίσκονταν στα χέρια των Βυζαντινών βόρεια ως το Σπλιτ. Υπάρχει πιθανότητα μερικοί μαθητές των Αγιων Κύριλλου και Μεθόδιου να έφτασαν στη Σερβία τη δεκαετία του 870, ίσως μάλιστα να τους έστειλε ο ίδιος ο Μεθόδιος. Η Σερβία θεωρείτο χριστιανική περίπου από το 870.
Η πρώτη σερβική επισκοπή ιδρύθηκε στο Ρας, κοντά στο σύγχρονο Νόβι Παζάρ στον ποταμό Ιμπάρ. Η αρχική υπαγωγήτης είναι αβέβαιη. Μπορεί να υπαγόταν στο Σπλιτ ή στο Δυρράχιο, που τότε ήταν βυζαντινά. Η πρώτη εκκλησία του Ρας μπορεί να χρονολογηθεί στον 9ο-10ο αιώνα, με το σχέδιο της ροτόντας χαρακτηριστικό των πρώτων εκκλησιών της αυλής. Η επισκοπή ιδρύθηκε λίγο μετά το 871, επί του Μούτιμιρ στα πλαίσια του γενικού σχεδίου εγκατάστασης επισκοπών στα σλαβικά εδάφη της αυτοκρατορίας, που επικυρώθηκε από το Συμβούλιο της Κωνσταντινούπολης το 879-880. Τα ονόματα των Σέρβων ηγεμόνων μέχρι το Μούτιμιρ (β. 851-891) είναι σλαβικά διθεματικά ονόματα, σύμφωνα με την παλαιά σλαβική παράδοση. Με το χριστιανισμό τον 9ο αιώνα εμφανίζονται τα χριστιανικά ονόματα. Οι επόμενες γενιές Σέρβων ηγεμόνων είχαν χριστιανικά ονόματα (Πέταρ, Στέφαν, Παύλε, Ζαχάριε, κ.λπ.), δείγματα μεγάλων βυζαντινών ιεραποστολών τη δεκαετία του 870. Ο Πέταρ Γκοϊνίκοβιτς (892-917) ήταν προφανώς χριστιανός πρίγκιπας και ο Χριστιανισμός πιθανότατα εξαπλώθηκε την εποχή του και καθώς η Σερβία συνόρευε με τη Βουλγαρία, χριστιανικές επιρροές και ίσως ιεραπόστολοι ήρθαν από εκεί, ακόμη περισσότερο κατά την εικοσαετή ειρήνη. Η προσάρτηση της Σερβίας από τη Βουλγαρία το 924 ήταν σημαντική για τη μελλοντική κατεύθυνση της Σερβικής εκκλησίας και τότε, το αργότερο, η Σερβία πρέπει να δέχθηκε το Κυριλλικό αλφάβητο και τα σλαβικά θρησκευτικά κείμενα, ήδη γνωστό αλλά ίσως όχι ακόμα προτιμώμενα από τα ελληνικά.
Αρχιεπισκοπή Αχριδών (1018-1219)
Το 1018-19 ιδρύθηκε η Αρχιεπισκοπή Αχριδών, μετά την κατάκτηση της Βουλγαρίας από τους Βυζαντινούς. Η ελληνική αντικατέστησε τη σλαβική ως λειτουργική γλώσσα. Η Σερβία διοικείτο εκκλησιαστικά από διάφορες επισκοπές: η επισκοπή του Ρας, που αναφέρεται στο πρώτο διάταγμα του Βασιλείου Β΄ (β. 976-1025), υπήχθη στην Αρχιεπισκοπή Αχριδών και κάλυψε τις περιοχές της νότιας Σερβίας, από τους ποταμούς Ράσκα, Ιμπάρ και Λιμ, όπως φαίνεται στο δεύτερο διάταγμα του Βασιλείου Β΄. Στα χρυσόβουλλα του Βασιλείου Β΄, που χρονολογούνται από το 1020, η επισκοπή του Ρας αναφέρεται ότι καλύπτει το σύνολο της Σερβίας, με έδρα την Εκκλησία των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου στο Ρας. Μεταξύ των πρώτων επισκόπων ήταν ο Λεόντιος (1123-1126), ο Κύριλλος (1141-1143), ο Ευθύμιος (1170) και ο Καλλίνικος (1196). Αργότερα εντάχθηκε στην αυτοκέφαλη Αρχιεπισκοπή της Ζίτσα το 1219, την εποχή του Αγίου Σάββα.
Το Ευαγγέλιο του 10ου ή του 11ου αιώνα Κώδιξ Μαριανός, που γράφτηκε στην Παλαιά Εκκλησιαστική Σλαβονική στη Γλαγολιτική γραφή, είναι ένα από τα παλαιότερα γνωστά σλαβικά χειρόγραφα και γράφτηκε εν μέρει στη σερβική εκδοχή της Παλαιάς Εκκλησιαστικής Σλαβονικής. Άλλα πρώιμα χειρόγραφα περιλαμβάνουν τα Γκρσκόβιτσεβ όντλομακ Απόστολα και Μιχανόβιτσεβ όντλομακ του 11ου αιώνα.
Αυτοκέφαλη Αρχιεπισκοπή (1219–1346)
Ο Σέρβος πρίγκιπας Ράστκο Νεμάνιτς, γιος του Στέφανου Νεμάνια, ορκίστηκε μοναχός στο Άγιο Όρος ως Σάββας το 1192. Τρία χρόνια αργότερα ο πατέρας του τον ακολούθησε και έγινε μοναχός ως Συμεών. Πατέρας και γιος ζήτησαν από την Ιερά Κοινότητα να ιδρυθεί το σερβικό θρησκευτικό κέντρο στην εγκαταλελειμμένη Μονή Χιλανδαρίου, που ανακαίνισαν, σηματοδοτώντας την αρχή της αναγέννησης (στις τέχνες, τη λογοτεχνία και τη θρησκεία). Ο πατέρας του Σάββα πέθανε στη Μονή Χιλανδαρίου το 1199 και ανακηρύχθηκε άγιος ως Άγιος Συμεών. Ο Σάββας έμεινε για μερικά χρόνια, ανεβαίνοντας στην ιεραρχία και έπειτα επέστρεψε στη Σερβία το 1207, παίρνοντας μαζί του τα λείψανα του πατέρα του, που τα ενταφίασε στο μοναστήρι της Στουντένιτσα, αφού συμφιλίωσε τους δύο αδελφούς του που φιλονικούσαν, Στέφανο Β΄ και Βουκάν. Ο Στέφανος Β΄ του ζήτησε να παραμείνει στη Σερβία με τους κληρικούς του, κάτι που έκανε, παρέχοντας ευρεία ποιμαντική φροντίδα και εκπαίδευση στο λαό της Σερβίας. Ίδρυσε αρκετές εκκλησίες και μοναστήρια, μεταξύ των οποίων και το μοναστήρι της Ζίτσα. Ο Σάββας έφερε το βασιλικό στέμμα από τη Ρώμη, στέφοντας τον παλαιότερο αδελφό του "Βασιλιά όλης της Σερβίας" στο μοναστήρι της Ζίτσα το 1217.
Ο Σάββας επέστρεψε στο Άγιο Όρος το 1217/18, σηματοδοτώντας την αρχή της πραγματικής δημιουργίας της Σερβικής Εκκλησίας. Χειροτονήθηκε το 1219 ως ο πρώτος Αρχιεπίσκοπος της Σερβικής εκκλησίας και του παραχωρήθηκε το αυτοκέφαλο από τον Πατριάρχη Μανουήλ Α΄ της Κωνσταντινούπολη, που ήταν τότε εξόριστος στη Νίκαια. Την ίδια χρονιά ο Σάββας δημοσίευσε το Ζακονοπράβιλο (Νομοκανόνας του Αγίου Σάββα). Έτσι οι Σέρβοι απέκτησαν και τις δύο μορφές ανεξαρτησίας: πολιτική και θρησκευτική. Μετά από αυτό έμεινε στη Σερβία, στη Στουντένιτσα και συνέχισε να διδάσκει το σερβικό λαό με την πίστη του, και αργότερα συγκάλεσε μια σύνοδο, θέτοντας εκτός νόμου τους Βογόμιλους, που θεωρούντο αιρετικοί. Ο Σάββας όρισε πρωτεπίσκοπους και τους έστειλε σε ολόκληρη τη Σερβία για να κάνουν βαπτίσεις, γάμους κλπ. Για να διατηρήσει τη θέση του ως θρησκευτικού και κοινωνικού ηγέτη συνέχισε να ταξιδεύει ανά τα μοναστήρια και τις επαρχίες για να διδάξει το λαό. Το 1221 συγκλήθηκε σύνοδος στο μοναστήρι της Ζίτσα, που καταδίκασε το Βογομιλισμό.
Το 1229/1233 ο Άγιος Σάββας πήγε σε προσκύνημα στην Παλαιστίνη και στην Ιερουσαλήμ συναντήθηκε με τον Πατριάρχη Αθανάσιο Β΄. Ο Σάββας είδε τη Βηθλεέμ όπου γεννήθηκε ο Ιησούς, τον Ιορδάνη ποταμό, όπου βαφτίστηκε και τη Μεγίστη Λαύρα του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου (μοναστήρι Μαρ Σαμπά). Ο Σάββας ζήτησε από τον Αθανάσιο Β΄, τον οικοδεσπότη του, και την αδελφότητα της Μεγίστης Λαύρας, με επικεφαλής τον ηγούμενο Νικόλαο, να αγοράσει δύο μοναστήρια στους Αγίους Τόπους. Το αίτημά του έγινε αποδεκτό και του προσφέρθηκαν τα μοναστήρια του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου στο Όρος Σιών και η Μονής του Αγίου Γεωργίου στην Ακόνα, για να επανδρωθούν και τα δύο από Σέρβους μοναχούς. Η εικόνα της Παναγίας Τριχερούσας, δώρο στη Μεγίστη Λαύρα από τον Άγιο Ιωάννη το Δαμασκηνό, δόθηκε στο Σάββα και αυτός, με τη σειρά του, την κληροδότησε στη Μονή Χιλανδαρίου.
Ο Σάββας πέθανε στο Τρίνοβο, πρωτεύουσα της Δεύτερης Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας, επίτης βασιλείας του Ιβάν Ασσέν Β της Βουλγαρίας΄. Σύμφωνα με το Βίο του, αρρώστησε μετά τη Θεία Λειτουργία για τη γιορτή των Θεοφανείων, στις 12 Ιανουαρίου 1235. Ο Σάββας επισκέφθηκε το Τίρνοβο στην επιστροφή του από τους Αγίους Τόπους, όπου είχε ιδρύσει ένα ξενώνα για Σύριους προσκυνητές στην Ιερουσαλήμ και είχε φροντίσει οι Σέρβοι μοναχοί να είναι καλοδεχούμενοι στα εκεί ιδρυθέντα μοναστήρια. Πέθανε από πνευμονία τη νύχτα μεταξύ του Σαββάτου και της Κυριακής 14 Ιανουαρίου 1235 και θάφτηκε στον καθεδρικό ναό των Αγίων Τεσσαρακοστών Μαρτύρων στο Τίρνοβο όπου το σώμα του παρέμεινε μέχρι τις 6 Μαΐου 1237, όταν μεταφέρθηκαν τα ιερά οστά του στο μοναστήρι Μιλέσεβα στη νότια Σερβία.
Το 1253 τη έδρα της αρχιεπισκοπής μεταφέρθηκε στη Μονή του Πετς από τον Αρχιεπίσκοπο Αρσένιο. Οι Σέρβοι προκαθήμενοι μετακινούντο μεταξύ των δύο εδρών. Κάποτε μεταξύ 1276-1292 οι Κουμάνοι έκαψαν το μοναστήρι της Ζίτσα και ο Βασιλιάς Στέφανος Μιλούτιν το ανακαίνισε το 1292-1309, επί της θητείας του Ευστάθιου Β΄. Το 1289-1290 οι σημαντικότεροι θησαυροί του κατεστραμμένου μοναστηριού, συμπεριλαμβανομένων των λειψάνων του Αγίου Ευστάθιου Α΄, μεταφέρθηκαν στο Πέτς.
Μεσαιωνικό Πατριαρχείο (1346–1463)
Το καθεστώς της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας αναβαθμίστηκε μαζί με την επέκταση και το αυξημένο κύρος του Σερβικού βασιλείου. Οταν ο Βασιλιάς Στέφανος Δουσάν πήρε τον αυτοκρατορικό τίτλο του τσάρου, η Σερβική Αρχιεπισκοπή ανυψώθηκε αντίστοιχα στην τάξη του Πατριαρχείου το 1346. Τον αιώνα που ακολούθησε η Σερβική Εκκλησία πέτυχε τη μεγαλύτερη δύναμη και κύρος της. Το 14ο αιώνα ο σερβικός ορθόδοξος κλήρος είχε τον τίτλο του πρώτου στο Άγιο Όρος.
Στις 16 Απριλίου 1346 (Πάσχα), ο Στέφανος Δουσάν συγκάλεσε μια μεγάλη σύνοδο στα Σκόπια, στην οποία παρέστη ο Σέρβος Αρχιεπίσκοπος Ιωαννίκιος Β΄, ο Αρχιεπίσκοπος Νικόλαος Α΄ των Αχριδών, ο Πατριάρχης Συμεών της Βουλγαρίας και διάφοροι θρησκευτικοί ηγέτες του Αγίου Όρους. Η σύνοδος και ο κλήρος συμφώνησαν και στη συνέχεια υλοποίησαν επίσημα την αναβάθμιση της αυτοκέφαλης Σερβικής Αρχιεπισκοπής στο καθεστώς του Πατριαρχείου. Ο Αρχιεπίσκοπος ονομαζόταν εφεξής Σέρβος Πατριάρχης, αν και μερικά έγγραφα τον ονόμαζαν Πατριάρχη Σέρβων και Ελλήνων, με έδρα στην Πατριαρχική Μονή του Πετς. Ο νέος Πατριάρχης Ιωαννίκιος Β΄ έστεψε πανηγυρικά το Στέφανο Δουσάν ως Βασιλέα και αυτοκράτορα Σέρβων και Ρωμαίων. Το πατριαρχικό καθεστώς είχε ως αποτέλεσμα την αναβάθμιση των επισκοπών σε μητροπόλεις, όπως για παράδειγμα η Μητρόπολη των Σκοπίων. Το Πατριαρχείο ανέλαβε την κυριαρχία του Αγίου Όρους και των ελληνικών αρχιεπισκοπών της δικαιοδοσίας του Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης (η Αρχιεπισκοπή Αχριδών παρέμεινε αυτοκέφαλη), γεγονός που οδήγησε στον αφορισμό του Δουσάν από τον Πατριάρχη Κάλλιστο Α΄ της Κωνσταντινούπολης το 1350.
Αναγεννημένο Πατριαρχείο (1557–1766)
Η Οθωμανική Αυτοκρατορία τελικά κατέλαβε το Δεσποτάτο της Σερβίας το 1459, το Βασίλειο της Βοσνίας το 1463, την Ερζεγοβίνη το 1482 και το Μαυροβούνιο το 1499. Όλα τα κατεχόμενα εδάφη χωρίστηκαν σε σαντζάκια. Αν και ορισμένοι Σέρβοι προσηλυτίστηκαν στο Ισλάμ, οι περισσότεροι διατήρησαν την προσήλωσή τους στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Σερβίας. Η ίδια η Εκκλησία συνέχισε να υπάρχει καθ' όλη την Οθωμανική περίοδο, αν και όχι χωρίς προβλήματα. Μετά το θάνατο του Σέρβου Πατριάρχη Αρσένιου Β΄το 1463 δεν είχε εκλεγεί διάδοχος. Έτσι το Πατριαρχείο καταργήθηκε εκ των πραγμάτων και η Σερβική Εκκλησία πέρασε κάτω από τη δικαιοδοσία της Αρχιεπισκοπής Αχριδών και τελικά του Οικουμενικού Πατριαρχείου που είχε δικαιοδοσία για όλους τους Ορθόδοξους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στο πλαίσιο του μιλλέτ.
Μετά από αρκετές αποτυχημένες προσπάθειες, που έγιναν από το 1530 μέχρι το 1541 από το Μητροπολίτη Παύλο του Σμεντέρεβο για να ανακτήσει το αυτοκέφαλο, καταλαμβάνοντας το θρόνο του Πετς και ανακηρύσσοντας τον εαυτό του όχι μόνο Αρχιεπίσκοπο του Πετς αλλά και Πατριάρχη της Σερβίας, το Σερβικό Πατριαρχείο τελικά παλινορθώθηκε το 1557 επί του Σουλτάνου Σουλεϊμάν Α΄, χάρη στη μεσολάβηση του πασά Μεχμέτ Σοκόλοβιτς που ήταν Σέρβος εκ γενετής. Ο ξάδερφος του, ένας από τους Σέρβους Ορθόδοξους επίσκοπους, Μακάριος Σοκόλοβιτς, εξελέγη Πατριάρχης του Πετς. Η παλινόρθωση του Πατριαρχείου είχε μεγάλη σημασία για τους Σέρβους, διότι συνέβαλε στην πνευματική ενοποίηση όλων των Σέρβων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Το Πατριαρχείο του Πετς περιλάμβανε επίσης ορισμένες μητροπόλεις στη δυτική Βουλγαρία. Την εποχή του Σέρβου Πατριάρχη Γιόβαν Κάντουλ (1592-1614) οι Οθωμανοί Τούρκοι μετέφεραν τα λείψανα του Αγίου Σάββα από το μοναστήρι Μιλέσεβα στο λόφο Βράτσαρ στο Βελιγράδι, όπου κάηκαν από το Σινάν Πασά για τον εκφοβισμό του Σερβικού λαού σε περιπτώσεις εξεγέρσεων (βλέπε Εξέγερση του Βανάτου) (1594). Ο ναός του Αγίου Σάββα χτίστηκε στον τόπο όπου κάηκαν τα λείψανα του.
Μετά από τις σερβικές εξεγέρσεις εναντίον των Τούρκων κατακτητών που ακολούθησαν, στις οποίες η Εκκλησία είχε ηγετικό ρόλο, οι Οθωμανοί κατάργησαν το Πατριαρχείο για άλλη μια φορά το 1766. Η Εκκλησία επανήλθε και πάλι υπό τη δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριάρχη της Κωνσταντινούπολης. Αυτή η περίοδος κυριαρχίας των λεγόμενων "Φαναριωτών" ήταν περίοδος μεγάλης πνευματικής παρακμής, γιατί οι Έλληνες επίσκοποι είχαν ελάχιστη κατανόηση για το σερβικό τους ποίμνιο.
Η Εκκλησία επί της Μοναχίας των Αψβούργων
Την περίοδο αυτή πολλοί Χριστιανοί στα Βαλκάνια προσηλυτίστηκαν στο Ισλάμ για να αποφύγουν τους αυστηρούς φόρους που επέβαλαν οι Τούρκοι σε αντίποινα για εξεγέρσεις και τη συνεχιζόμενη αντίσταση. Πολλοί Σέρβοι μετανάστευσαν με τους ιεραρχικούς τους στη Μοναρχία των Αψβούργων, όπου τους είχε χορηγηθεί αυτονομία. Το 1708 δημιουργήθηκε μια αυτόνομη Σερβική Ορθόδοξη Μητρόπολη του Κάρλοβτσι, που αργότερα έγινε πατριαρχείο (1848-1920).
Νεότερη ιστορία
Η στενή σχέση της εκκλησίας με τη σερβική αντίσταση στην Οθωμανική κυριαρχία οδήγησε στην αναπόσπαστη σύνδεση της Ορθοδοξίας με τη σερβική εθνική ταυτότητα και τη νέα σερβική μοναρχία που εμφανίστηκε από το 1815 και μετά. Η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία στο Πριγκιπάτο της Σερβίας απέκτησε την αυτονομία της το 1831 και οργανώθηκε ως Μητρόπολη του Βελιγραδίου, παραμένοντας υπό την ανώτατη εκκλησιαστική δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως. Το Πριγκιπάτο της Σερβίας απέκτησε πλήρη πολιτική ανεξαρτησία από την Οθωμανική Αυτοκρατορία το 1878 και αμέσως μετά από αυτό άρχισαν διαπραγματεύσεις με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, με αποτέλεσμα την κανονική αναγνώριση της πλήρους εκκλησιαστικής ανεξαρτησίας (αυτοκέφαλο) της Μητρόπολη του Βελιγραδίου το 1879. Ταυτόχρονα οι Σερβικές Ορθόδοξες επαρχίες (επισκοπές) στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη παρέμειναν υπό την ανώτατη εκκλησιαστική δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου, αλλά απέκτησαν εσωτερική αυτονομία. Στις νότιες επαρχίες, που παρέμεναν υπό την Οθωμανική κυριαρχία, διορίζονταν Σέρβοι μητροπολίτες από τα τέλη του 19ου αιώνα. Έτσι από τις αρχές του 20ού αιώνα υπήρχαν αρκετές διακεκριμένες εκκλησιαστικές επαρχίες της Σερβίας, όπως το Πατριαρχείο Κάρλοβτσι στη Μοναρχία των Αψβούργων, η Μητρόπολη του Βελιγραδίου στο Βασίλειο της Σερβίας και η Μητρόπολη του Μαυροβουνίου στο ομώνυμο πριγκιπάτο.
Μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο όλοι οι Ορθόδοξοι Σέρβοι ενώθηκαν κάτω από μια εκκλησιαστική αρχή και οι δύο Σερβικές εκκλησίες συνενώθηκαν στην ενιαία Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία το 1920 με την εκλογή του Σέρβου Πατριάρχη Δημητρίου. Η εκκλησία αυτή απέκτησε μεγάλη πολιτική και κοινωνική επιρροή στο μεσοπολεμικό Βασίλειο της Γιουγκοσλαβίας, οπότε αγωνίστηκε με επιτυχία κατά της πρόθεσης της Γιουγκοσλαβικής κυβέρνησης να υπογράψει κονκορδάτο με την Αγία Έδρα.
Η ενιαία Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία διατηρούσε υπό την δικαιοδοσία της την Επαρχία (Επισκοπή) της Βούδας στην Ουγγαρία. Το 1921 η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία ίδρυσε μια νέα επαρχία για την Τσεχία, με επικεφαλής τον επίσκοπο Γκόραζντ Πάβλικ. Την ίδια στιγμή αναδιοργανώθηκε η Σερβική Εκκλησία στη διασπορά και ιδρύθηκε η επαρχία (επισκοπή) για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά. Το 1931 ιδρύθηκε μια άλλη επισκοπή, ονομαζόμενη Επαρχία Μουκάτσεβο και Πρέσοβ, για τους Ορθόδοξους Χριστιανούς της Σλοβακίας και της Ρουθηνίας των Καρπαθίων.
Κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία υπέφερε πολύ από διώξεις από τις κατοχικές δυνάμεις και το φανατικά αντισερβικό καθεστώς του Ανεξάρτητου Κράτους της Κροατίας των Ουστάσι, που προσπάθησε να δημιουργήσει μια «Κροατική Ορθόδοξη Εκκλησία» την οποία αναγκάστηκαν οι Ορθόδοξοι Σέρβοι να ενταχθούν. Πολλοί Σέρβοι σκοτώθηκαν, εκδιώχθηκαν και αναγκάστηκαν να δεχτούν τον Καθολικισμό κατά τη Γενοκτονία των Σέρβων. οι επίσκοποι και οι ιερείς της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στοχοποιήθηκαν και διώχτηκαν και πολλές ορθόδοξες εκκλησίες υπέστησαν ζημιές ή καταστράφηκαν. Μετά τον πόλεμο η Εκκλησία καταπιέστηκε από την κομμουνιστική κυβέρνηση του Γιόσιπ Μπροζ Τίτο, που την έβλεπε με καχυποψία λόγω των δεσμών της Εκκλησίας με την εξόριστη σερβική μοναρχία και το εθνικιστικό κίνημα των Τσέτνικ. Μαζί με άλλα εκκλησιαστικά ιδρύματα όλων των δογμάτων, η Εκκλησία υποβλήθηκε σε αυστηρές ρυθμίσεις από το γιουγκοσλαβικό κράτος, που απαγόρευαν τη διδασκαλία της θρησκείας στα σχολεία, δήμευσαν την περιουσία της και αποθάρρυναν τη θρησκευτική δραστηριότητα μεταξύ του πληθυσμού.
Το 1963 η Σερβική Εκκλησία στη διασπορά αναδιοργανώθηκε και η επαρχία (επισκοπή) για τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά χωρίστηκε σε τρεις. Ταυτόχρονα κάποιες εσωτερικές διαιρέσεις ξέσπασαν στη Σερβική διασπορά, οδηγώντας στη δημιουργία της ξεχωριστής "Ελεύθερης Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας". Η ρήξη άρθηκε το 1991 και δημιουργήθηκε η Μητρόπολη της Νέας Γκράκανιτσα στο πλαίσιο της ενιαίας Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Η σταδιακή κατάρρευση του γιουγκοσλαβικού κομμουνισμού και η άνοδος των αντιπάλων εθνικιστικών κινημάτων τη δεκαετία του 1980 οδήγησαν επίσης σε μια έντονη αναβίωση της θρησκείας σε όλη τη Γιουγκοσλαβία, και κυρίως στη Σερβία. Ο Σέρβος Πατριάρχης Παύλος υποστήριξε την αντιπολίτευση κατά του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς τη δεκαετία του 1990.
Το 1967 ιδρύθηκε η Αρχιεπισκοπή Αχρίδος (Βόρειας Μακεδονίας), ουσιαστικά ως παρακλάδι της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στην τότε Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Μακεδονίας, ως μέρος της γιουγκοσλαβικής προσπάθειας να οικοδομηθεί μια μακεδονική εθνική ταυτότητα. Η συγκεκριμένη εκκλησιαστική δομή δεν αναγνωρίζόταν από καμία άλλη της Ορθόδοξης Εκκλησίας μέχρι το 2022. Καμπάνιες για μια ανεξάρτητη Ορθόδοξη Εκκλησία και στο Μαυροβουνίου προωθούνται ευρέως τα τελευταία χρόνια από εθνικιστικούς κύκλους της χώρας. Οι Γιουγκοσλαβικοί πόλεμοι έπληξαν σοβαρά μεγάλο τμήμα της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Πολλοί κληρικοί της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας υποστήριζαν τον πόλεμο, ενώ άλλοι αντιτάχθηκαν.
Πολλές εκκλησίες στην Κροατία υπέστησαν ζημιές ή καταστράφηκαν κατά τον Πόλεμο της Κροατίας (1991-95). Οι επίσκοποι, οι ιερείς και οι περισσότεροι πιστοί των επισκοπών του Ζάγκρεμπ, του Κάρλοβατς, της Σλαβονίας και της Δαλματίας έγιναν πρόσφυγες. Οι τρεις τελευταίες εγκαταλείφθηκαν σχεδόν εντελώς μετά την έξοδο των Σέρβων από την Κροατία το 1995 (Επιχείρηση Καταιγίδα). Η επισκοπή της Δαλματίας επίσης μετέφερε προσωρινά την έδρα της στο Κνιν μετά την ίδρυση της Δημοκρατίας της Σερβικής Κράινα. Η επισκοπή της Σλαβονίας είχε μεταφερθεί από το Πάκρατς στο Ντάρουβαρ. Μετά την Επιχείρηση Καταιγίδα δύο μοναστήρια υπέστησαν μερική καταστροφή, το μοναστήρι Κρούπα του 1317, και το μοναστήρι Κρκα του 1345.
Οι επισκοπές Μπίχατς και Πέτροβατς, Δαβαροβοσνίας και Ζβόρνικ και Τούζλα εξαλείφθηκαν εξαιτίας του πολέμου της Πολέμου της Βοσνίας. Η επισκοπή της Δαβαροβοσνίας μεταφέρθηκε προσωρινά στο Σόκολατς, ενώ εκείνη του Ζβόρνικ-Τούζλα στη Μπιέλινα. Πάνω από εκατό εκκλησιαστικά αντικείμενα της επισκοπής Ζβόρνικ-Τούζλα καταστράφηκαν ή υπέστησαν ζημιές κατά τη διάρκεια του πολέμου. Πολλά μοναστήρια και εκκλησίες στην επισκοπή Ζαχλουμίας καταστράφηκαν επίσης. Πολλοί πιστοί από αυτές τις επισκοπές έγιναν επίσης πρόσφυγες.