cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Μάριαν Άντερσον
Ευρωπαϊκές περιοδείες
Το 1933, η Άντερσον έκανε το ευρωπαϊκό της ντεμπούτο σε μια συναυλία στο Γουίγκμορ Χολ στο Λονδίνο, όπου έγινε δεκτή με ενθουσιασμό. Τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1930 έκανε περιοδείες στην Ευρώπη, όπου δεν αντιμετώπισε τις διακρίσεις που είχε βιώσει στην Αμερική. Οι περιοδείες της συνοδεία του Βεχάνεν συνεχίστηκαν ως τα μέσα του 1930. Πριν επιστρέψει στη Σκανδιναβία εμφανίστηκε στη Ρωσία και σε μεγάλες πόλεις της Ανατολικής Ευρώπης. Γρήγορα έγινε η αγαπημένη μονωδός πολλών συνθετών και μαέστρων ευρωπαϊκών ορχηστρών. Κατά τη διάρκεια μιας περιοδείας στο Σάλτσμπουργκ το 1935, ο επιφανής μαέστρος Αρτούρο Τοσκανίνι εξήρε τη φωνητική της τέχνη, λέγοντάς της ότι διέθετε φωνή που «ακουγόταν μια φορά στα εκατό χρόνια».
Αμερικανικές περιοδείες
Το 1934, ο ιμπρεσάριος Σολ Χουρόκ έγινε ατζέντης της Άντερσον αντικαθιστώντας τον Άρθουρ Τζάντσον. Ο Χουρόκ την έπεισε να επανεμφανιστεί στην Αμερική και έτσι το 1935, η Άντερσον επανήλθε εκ νέου στο Δημαρχείο της Νέας Υόρκης, εμφάνιση για την οποία έλαβε πολύ ευνοϊκές κριτικές. Πέρασε τα επόμενα τέσσερα χρόνια περιοδεύοντας στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη. Της προτάθηκαν ρόλοι όπερας από αρκετές ευρωπαϊκές λυρικές σκηνές, αλλά, λόγω της έλλειψης εμπειρίας στην υποκριτική, η κοντράλτο τους αρνήθηκε όλους. Ωστόσο, ηχογράφησε αρκετές άριες σε στούντιο, με τους δίσκους αυτούς να σημειώνουν πλήθος πωλήσεων.
Παρότι ήταν μια επιφανής μονωδός, κατά τη δεκαετία του 1930 η Άντερσον υπόκειτο στους ρατσιτστικούς νόμους του Τζιμ Κρόου, όπως όλοι οι αφροαμερικανοί. Αν και έδινε περίπου εβδομήντα ρεσιτάλ το χρόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες, συχνά κρινόταν απορριπτέα από ξενοδοχεία και εστιατόρια των ΗΠΑ λόγω του ότι ήταν Αφροαμερικανίδα. Μάλιστα, σε αρκετές περιπτώσεις η κορυφαία κοντράλτο φιλοξενήθηκε από τον επί σειρά ετών φίλο της, φυσικό Άλμπερτ Αϊνστάιν. Ο Αϊνστάιν την είχε φιλοξενήσει για πρώτη φορά το 1937, όταν της αρνήθηκαν τη διαμονή σε δωμάτιο ξενοδοχείου κατά την περίοδο μιας εμφάνισής της στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον.
Συναυλία στο Μνημείο Λίνκολν το 1939
Το 1939, η επικεφαλής της οργάνωσης «Κόρες της Αμερικανικής Επανάστασης» (Daugthers of the American Revolution, DAR) αρνήθηκε στην Άντερσον τη συμμετοχή της σε μια συναυλία στις 9 Απριλίου σε αίθουσα της οργάνωσης επικαλούμενη κάποια πολιτική της εποχής σύμφωνα με την οποία μόνο οι λευκοί ερμηνευτές μπορούσαν να γίνουν δεκτοί. Μία ημέρα μετά, οργανώσεις για τα δικαιώματα των Αφροαμερικανών συμμετείχαν σε διαμαρτυρίες για το γεγονός, διεκδικώντας το δικαίωμα της Άντερσον να τραγουδήσει. Τελικά, με την παρότρυνση της Πρώτης Κυρίας των ΗΠΑ, Έλινορ Ρούζβελτ, ο Πρόεδρος Ρούζβελτ κίνησε τις διαδικασίες για τη διοργάνωση μιας υπαίθριας συναυλίας στα σκαλιά του Μνημείου Λίνκολν στην Ουάσινγκτον. Εν τέλει, η συναυλία πραγματοποιήθηκε την Κυριακή του Πάσχα, 9 Απριλίου 1939. Η Άντερσον συνοδευόταν, ως συνήθως, από τον Βεχάνεν, όπου το ρεσιτάλ είχε διάρκεια 25 λεπτά, παρακολουθήθηκε ζωντανά από περισσότερα από 75.000 άτομα, ενώ εκατομμύρια ακροατές το παρακολούθησαν μέσω ραδιοφώνου.
Προεδρικά εγκαίνια και περιοδείες ως πρέσβειρα καλής θέλησης
Το 1957, η Άντερσον τραγούδησε για την ορκωμοσία του Προέδρου Ντουάιτ Αϊζενχάουερ και, έπειτα, περιόδευσε στην Ινδία και την Άπω Ανατολή ως Πρέσβειρα Καλής Θελήσεως του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ και του Αμερικανικού Εθνικού Θεάτρου. Ταξίδεψε 56.000 χλμ. σε 12 εβδομάδες δίνοντας 24 συναυλίες συνολικά. Στη συνέχεια, ο Πρόεδρος Αϊζενχάουερ την διόρισε εκπρόσωπο στην Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών. Την ίδια χρονιά, εξελέγη Μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών. Το 1958, ορίστηκε επίσημα αντιπρόσωπος στα Ηνωμένα Έθνη, επισημοποιώντας τον ρόλο της ως Πρέσβειρα Καλής Θελήσεως των ΗΠΑ. μικρογραφία|Η Μάριαν Άντερσον σε συναυλία το 1950Στις 20 Ιανουαρίου 1961, τραγούδησε στην ορκωμοσία του Προέδρου Τζον Φ. Κέννεντυ και το 1962 ξανατραγούδησε για τον Πρόεδρο και άλλους αξιωματούχους στον Λευκό Οίκο, ενώ, αργότερα, περιόδευσε στην Αυστραλία. Υποστήριξε το κίνημα για τα πολιτικά δικαιώματα κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960. Έδωσε σειρά από φιλανθρωπικές συναυλίες και το 1963 τραγούδησε στη μνημειώδη Πορεία στην Ουάσινγκτον για Εργασία και Ελευθερία. Την ίδια χρονιά έλαβε το Προεδρικό Μετάλλιο της Ελευθερίας, που απονέμεται σε άτομα με «ιδιαίτερα αξιόλογη συνεισφορά στην ασφάλεια ή το εθνικό συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών, την Παγκόσμια Ειρήνη ή σε πολιτιστικές ή άλλες σημαντικές δημόσιες ή ιδιωτικές προσπάθειες». Ακόμα, κυκλοφόρησε ένα άλμπουμ, το Snoopycat: The Adventures of Marian Anderson's Cat Snoopy, που περιελάμβανε μικρές ιστορίες και τραγούδια για την αγαπημένη της μαύρη γάτα. Την ίδια χρονιά, η Άντερσον ολοκλήρωσε την αποχαιρετιστήρια περιοδεία της, μετά την οποία αποσύρθηκε από το επαγγελματικό τραγούδι. Η διεθνής αυτή περιοδεία είχε ξεκινήσει το Σάββατο 24 Οκτωβρίου 1964 από την αίθουσα από όπου την είχαν αποκλείσει οι «Κόρες της Αμερικανικής Επανάστασης» το 1939 και ολοκληρώθηκε στις 18 Απριλίου 1965, στο Κάρνεγκι Χολ. Σε μια μη-μουσική πράξη, το 1965 συμμετείχε στην ονοματοδοσία του πυρηνικού υποβρύχιου βαλλιστικών πυραύλων USS Τζορτζ Ουάσιγκτον Κάρβερ.
Τελευταία χρόνια
Αν και αποσύρθηκε από το τραγούδι το 1965, η Άντερσον εξακολούθησε να συμμετέχει σε καλλιτεχνικά δρώμενα. Ανέλαβε αρκετές φορές τον ρόλο της αφηγήτριας στο έργο Tο Πορτρέτο του Λίνκολν (Lincoln's Portrait's) του Άαρον Κόπλαντ, με τον ανιψιό της, Τζέιμς Ντεπρίστ, στη διεύθυνση ορχήστρας. Τα επιτεύγματά της αναγνωρίστηκαν με πολλές διακρίσεις, συμπεριλαμβανομένων του Βραβείου Αξίας Γκλι Κλαμπ του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια το 1973 και του Βραβείου Ειρήνης των Ηνωμένων Εθνών, του μετάλλιου Χέντελ της Νέας Υόρκης και του Χρυσού Μεταλλίου του Κογκρέσου το 1977. Έλαβε το Βραβείο Κέντρου Κέννεντυ το 1978, το Εθνικό Μετάλλιο Τεχνών το 1986 και ένα Βραβείο Γκράμι Συνολικής Προσφοράς το 1991. Το 1980, το Υπουργείο Οικονομικών των Ηνωμένων Πολιτειών κυκλοφόρησε ένα χρυσό αναμνηστικό μετάλλιο μισής ουγγιάς με ανάγλυφο πορτρέτο της. Τέσσερα χρόνια αργότερα, η Άντερσον ήταν το πρώτο πρόσωπο που τιμήθηκε με το Βραβείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Έλινορ Ρούζβελτ της Πόλης της Νέας Υόρκης. Της απονεμήθηκαν 24 επίτιμοι διδακτορικοί τίτλοι από το Πανεπιστήμιο Χάουαρντ, το Πανεπιστήμιο Τεμπλ, το Κολέγιο Σμιθ και άλλα κολέγια και πανεπιστήμια.
Έχοντας παντρευτεί τον αρχιτέκτονα Ορφέα Χ. «Κινγκ» Φίσερ το 1943, έζησε μαζί του για 43 έτη, ως τον θάνατό του το 1986. Η Άντερσον απεβίωσε στο Πόρτλαντ του Όρεγκον στις 8 Απριλίου 1993 από καρδιακή ανεπάρκεια, στην ηλικία των 96 ετών.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανίδες τραγουδίστριες Κατηγορία:Κοντράλτο Κατηγορία:Αφροαμερικανοί Κατηγορία:Παραλήπτες του Προεδρικού Μεταλλίου της Ελευθερίας
Μιχάλης Κωνσταντάτος
Ο Μιχάλης Κωνσταντάτος είναι Έλληνας σκηνοθέτης. Σπούδασε Σκηνοθεσία στη σχολή Σταυράκου και κοινωνιολογία στο Πάντειο πανεπιστήμιο.Σκηνοθέτησε εκπομπές για την τηλεόραση, μουσικά video clips και θεατρικές παραστάσεις. Επίσης σκηνοθέτησε δύο ταινίες μικρού μήκους :Το Two times now που απέσπασε δύο βραβεία καλύτερης ταινίας (Stockholm Film iFestival και Portable Film Festival), και το only for ever (Βραβείο κίνητρο του ΕΚΚ, Drama International Short Film Festival).Η ταινία Luton, η πρώτη μεγάλου μήκους του, έκανε την πρεμιέρα της στο διαγωνιστικό τμήμα του φεστιβάλ του San Sebastian. Έχει σκηνοθετήσει τις εξής θεατρικές παραστάσεις: X-TOKIO (2012-2013) – Από Μηχανής Θέατρο, PARKLIFE (2011) – Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης, THE FALL (2009-2010) - Bios
Πηγές
Κατηγορία:Έλληνες σκηνοθέτες
Κριστίνα Ρίτσι
Η Κριστίνα Ρίτσι (Christina Ricci, γεννημένη στις 12 Φεβρουαρίου 1980) είναι Αμερικανίδα ηθοποιός και παραγωγός. Η Ρίτσι είναι παραλήπτρια πολλών βραβείων.
Καριέρα
Η Ρίτσι έκανε το ντεμπούτο της σε ηλικία δέκα ετών στην ταινία Γοργόνες (1990), την οποία ακολούθησε ο ρόλος της Γουένστνεϊ Άνταμς στην οικογένεια Άνταμς (1991) και η συνέχεια της. Στις 17, πέρασε σε ρόλους που απευθύνονται σε ενήλικες με την ταινία Η παγοθύελλα (1997), που οδήγησε σε ρόλους σε ταινίες όπως Μπάφαλο '66, Με τον φακό του φωτογράφου και Το αντίθετο του σεξ (1998). Άλλες συμμετοχές περιλαμβάνουν τις ταινίες Φόβος και παράνοια στο Λας Βέγκας (1998), Η γενιά του πρόζακ (2001), Pumpkin (2002), Έρωτας και τίποτα άλλο (2003), Black Snake Moan (2006), Speed Racer (2008) και Στρουμφάκια 2 (2013).
Παρά το γεγονός ότι είναι γνωστή κυρίως για την δουλειά της σε ανεξάρτητες παραγωγές, η Ρίτσι εμφανίστηκε σε πολυάριθμες επιτυχίες στο box office - μέχρι σήμερα οι ταινίες της έχουν υπερβεί σε έσοδα τα 1,4 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ.
Σουβερίνη
μικρογραφία Η σουβερίνη (αγγλ. Suberin), επίσης γνωστή και ως φελλίνη, είναι ένα φυσικό βιοπολυμερές, πολυεστερικής φύσης και πολύπλοκης χημικής δομής, που απαντάται στον φλοιό (περίδερμα) των δένδρων και δημιουργείται για να αποτελεί προστατευτικό φράγμα έναντι της υγρασίας και βλαπτικών διαλυμάτων.
Από χημικής άποψης είναι λιπόφιλη και αποτελείται από εστέρες της γλυκερόλης με καρβοξυλικά οξέα, δικαρβοξυλικά οξέα κ.ά., γνωστά ως οξέα σουβερίνης, καθώς επίσης και από γλυκερλινη. Η σουβερίνη είναι αδιάλυτη σε όλους τους οργανικούς διαλύτες και φυσικά και στο νερό. Έχει εξαιρετικά υψηλή υδροφοβία. Συνδέεται στη χημική δομή του εσωτερικού φλοιού με ενώσεις λιγνίνης και κουτίνη.
Γενικά, αποτελεί το κύριο συστατικό του φελλού, και έλαβε την ονομασία της από το είδος της φελλοφόρου βελανιδιάς, τη δρυ Quercus suber. Η κύρια λειτουργία της είναι να αποτελεί εμπόδιο στην κίνηση του νερού και των διαλυμένων ουσιών αφενός αποτρέποντας την απώλεια (εξάτμιση) ύδατος από τους φυτικούς ιστούς και επιπλέον αποτρέποντας την είσοδο επιβλαβών διαλυμάτων αλάτων ή άλλων από το εξωγενές περιβάλλον.
Η σουβερίνη αποτελείται από δύο στρώματα, ένα πολυαρωματικό και ένα πολυαλειφατικό. Τα πολυαρωματικά στρώματα εντοπίζονται κυρίως εντός του πρωτογενούς κυτταρικού τοιχώματος και τα πολυαλειφατικά βρίσκονται μεταξύ του πρωτογενούς κυτταρικού τοιχώματος και της κυτταρικής μεμβράνης. Η ακριβής ποιοτική και ποσοτική σύσταση των μονομερών σουβερίνης ποικίλλει σε διαφορετικά είδη δένδρων. Συχνά απαντώμενα αλειφατικά μονομερή περιλαμβάνουν: α-υδροξυοξέα (κυρίως 18-υδροξυοκταδεκ-9-ενοϊκό οξύ) και α,ω-διοξέα (κυρίως οκταδεκ-9-ενο-1,18-διοϊκό οξύ). Τα μονομερή των πολυαρωματικών είναι πρωτίστως υδροξυκινναμικά οξέα και παράγωγα, λ.χ. φερουλοϋλτυραμίνη.
Παραπομπές
Κατηγορία:Φαινυλοπροπανοειδή Κατηγορία:Φυσιολογία φυτών Κατηγορία:Ανατομία φυτών
Αινείας Βασιλειάδης
Ο Αινείας Βασιλειάδης (1926 – 2 Απριλίου 2007) ήταν Έλληνας χημικός.
Γεννήθηκε στη Λάρνακα της Κύπρου, αλλά από το 1931 είχαν εγκατασταθεί με την οικογένειά του στην Αθήνα. Σπούδασε στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών, από όπου πήρε το πτυχίο του με άριστα το 1951. Κατόπιν, με υποτροφία του ΙΚΥ, σπούδασε μεταπτυχιακά στο Πανεπιστήμιο του Ληντς της Αγγλίας, από όπου πήρε και το διδακτορικό του τον Νοέμβριο του 1956.
Από τον Απρίλιο του 1957 μέχρι τον Φεβρουάριο του 1958 εργάσθηκε ως έκτακτος και κατόπιν, μέχρι τον Απρίλιο του 1959, ως τακτικός Βοηθός του Εργαστηρίου Βιομηχανικής Χημείας, στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τον Απρίλιο του 1961 πήγε με υποτροφία και εργάσθηκε ερευνητικά στο Ινστιτούτο Μαλλιού του Άαχεν της Γερμανίας. Τον Ιούλιο του 1962 επέστρεψε στην Ελλάδα και προσλήφθηκε στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, μέχρι τον Φεβρουάριο του 1964, οπότε και ανέλαβε καθήκοντα επιμελητή στο Εργαστήριο Βιομηχανικής Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 1968 εκλέχθηκε τακτικός καθηγητής στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Πατρών και το 1970 τακτικός καθηγητής στο Τμήμα Χημείας του Πανεπιστημίου Αθηνών, θέση στην οποία ολοκλήρωσε τη σταδιοδρομία του. Απεβίωσε τη Μεγάλη Δευτέρα του 2007, σε ηλικία 81 ετών.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες χημικοί
Κοινότητα Πανόρμου
Η Κοινότητα Πανόρμου ήταν κοινότητα του νομού Κυκλάδων. Λειτούργησε στο διάστημα 1912-2010 οπότε καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης και εντάχθηκε στον νέο δήμο Τήνου Βρισκόταν στο δυτικό τμήμα της Τήνου. Η κοινότητα περιλάμβανε 1 κοινοτικό διαμέρισμα στο οποίο ανήκαν εννέα οικισμοί, καταλάμβανε έκταση 33,4 τ.χλμ. και είχε συνολικό πληθυσμό 679 κατοίκους. Έδρα της κοινότητας ήταν ο Πάνορμος (ή Πύργος) το οποίο θεωρείται από τα ομορφότερα χωριά των Κυκλάδων και είναι χαρακτηρισμένος Παραδοσιακός οικισμός.
Η κοινότητα περιλάμβανε τα παρακάτω δημοτικά διαμερίσματα και οικισμούς:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Π
Ίβο Παβίτσεβιτς
Ο Ιβάν "Ίβο" Παβίτσεβιτς (σερβικά : Иво Павићевић) (Горњи Рсојевићи 1869 - Βελιγράδι 1926) ήταν πολιτικός της Σερβίας, βουλευτής και Υπουργός.
Βιογραφία
Γεννήθηκε στο σημερινό Μαυροβούνιο σε ένα μικρό χωριό όπου μετά το δημοτικό σχολείο, πήγε γυμνάσιο στο Βάλιεβο. Έπειτα σπούδασε στο Βελιγράδι στην νομική σχολή και στη συνέχεια εργάστηκε ως δικηγόρος στην Νεγκοτίν. Το 1899 συνελήφθη για συμμετοχή σε κάποια στάση, καταδικάστηκε σε είκοσι χρόνια από το στρατοδικείο του Βελιγραδίου. Στη συνέχεια του δόθηκε χάρη.
Εξελέγη μέλος, βουλευτής, του Κοινοβουλίου εκπρόσωπος της περιοχής Νεγκοτίν και Βάλιεβο. Ήταν υπουργός οικονομίας από τον Μάιο έως τον Ιούλιο του 1905, και υπουργός εσωτερικών από τον Ιούλιο του 1905 έως τον Μάρτιο του 1906. Το 1919 αναλαμβάνει την εθνική εκτελεστική επιτροπή και οργανώνει συγκεντρώσεις νέων που αγωνίζονται εναντίον των αντιπάλων της ενοποίησης Σερβίας και Μαυροβουνίου όπου ήταν υποστηριχτής της.
Πηγές
Κατηγορία:Σέρβοι νομικοί Κατηγορία:Βουλευτές της Σερβίας Κατηγορία:Υπουργοί εσωτερικών της Σερβίας Κατηγορία:Υπουργοί οικονομικών της Σερβίας
Εμφύλιος Πόλεμος της Ανγκόλας
Ο εμφύλιος πόλεμος της Ανγκόλας (Guerra Civil Angolana) ήταν εμφύλιος πόλεμος στην Ανγκόλα, ο οποίος ξεκίνησε το 1975 και συνεχίστηκε, με διακοπές, μέχρι το 2002. Ο πόλεμος ξεκίνησε αμέσως μετά την ανεξαρτητοποίηση της Ανγκόλας από την Πορτογαλία τον Νοέμβριο του 1975. Ο πόλεμος ήταν αγώνας εξουσίας ανάμεσα σε δύο πρώην αντιαποικιακά αντάρτικα κινήματα, το κομμουνιστικό Λαϊκό Κίνημα για την Απελευθέρωση της Ανγκόλας (MPLA) και την αντικομμουνιστική Εθνική Ένωση για την Ολική Ανεξαρτησία της Ανγκόλας (UNITA). Ο πόλεμος χρησιμοποιήθηκε ως διαμεσολαβητικό πεδίο μάχης για τον Ψυχρό Πόλεμο από αντίπαλα κράτη όπως η Σοβιετική Ένωση, η Κούβα, η Νότια Αφρική και οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Το MPLA και η UNITA είχαν διαφορετικές ρίζες στην κοινωνία της Ανγκόλας και αμοιβαία ασύμβατες ηγεσίες, παρά τον κοινό στόχο τους να τερματίσουν την αποικιοκρατία. Ένα τρίτο κίνημα, το Εθνικό Μέτωπο για την Απελευθέρωση της Ανγκόλας (FNLA), έχοντας πολεμήσει το MPLA με την UNITA κατά τη διάρκεια του πολέμου για την ανεξαρτησία, δεν έπαιξε σχεδόν κανένα ρόλο στον Εμφύλιο Πόλεμο. Επιπλέον, το Μέτωπο για την Απελευθέρωση του Θύλακα της Καμπίντα (FLEC), μια ένωση αυτονομιστικών μαχητικών ομάδων, αγωνίστηκε για την ανεξαρτησία της επαρχίας Καμπίντα από την Ανγκόλα. Με τη βοήθεια Κουβανών στρατιωτών και τη σοβιετική υποστήριξη, το MPLA κατάφερε να κερδίσει την αρχική φάση των συμβατικών μαχών, να εκδιώξει το FNLA από τη Λουάντα και να γίνει η de facto κυβέρνηση της Ανγκόλας. Το FNLA διαλύθηκε, αλλά η UNITA που υποστηριζόταν από τις ΗΠΑ και τη Νότια Αφρική συνέχισε τον άτακτο πόλεμο εναντίον της κυβέρνησης του MPLA από τη βάση της στα ανατολικά και νότια της χώρας.
Ο 27ετής πόλεμος μπορεί να χωριστεί σε τρεις περιόδους μεγάλων συγκρούσεων-από το 1975 έως το 1991, το 1992 έως το 1994 και από το 1998 έως το 2002-με εύθραυστες περιόδους ειρήνης. Μέχρι τη νίκη του MPLA το 2002, περισσότεροι από 800.000 άνθρωποι είχαν πεθάνει και πάνω από ένα εκατομμύριο είχαν εκτοπιστεί εσωτερικά. Ο πόλεμος κατέστρεψε την υποδομή της Ανγκόλας και έπληξε σοβαρά τη δημόσια διοίκηση, την οικονομία και τα θρησκευτικά ιδρύματα.
Ο εμφύλιος πόλεμος της Ανγκόλας ήταν αξιοσημείωτος λόγω του συνδυασμού της βίαιης εσωτερικής δυναμικής της Ανγκόλας και του εξαιρετικού βαθμού ξένης στρατιωτικής και πολιτικής εμπλοκής. Ο πόλεμος θεωρείται ευρέως μια διαμεσολαβητική σύγκρουση του Ψυχρού Πολέμου, καθώς η Σοβιετική Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες, με τους αντίστοιχους συμμάχους τους, παρείχαν βοήθεια στις αντίπαλες παρατάξεις. Η σύγκρουση συνδέθηκε στενά με τον Β΄ Πόλεμο του Κονγκό στη γειτονική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και τον πόλεμο στα σύνορα της Νότιας Αφρικής. Οι νάρκες εξακολουθούν να βρίσκονται στην ύπαιθρο και συμβάλλουν στα συνεχιζόμενα θύματα αμάχων.
Περίγραμμα των κύριων μαχητών
Τα τρία επαναστατικά κινήματα της Ανγκόλας είχαν τις ρίζες τους στα αντιαποικιακά κινήματα της δεκαετίας του 1950. Το MPLA ήταν πρωτίστως ένα αστικό κίνημα στη Λουάντα και τη γύρω περιοχή. Αποτελούνταν σε μεγάλο βαθμό από μέλη της φυλής Αμπούντου. Αντίθετα, τα άλλα δύο μεγάλα αντιαποικιακά κινήματα, το FNLA και η UNITA, ήταν ομάδες με βάση την ύπαιθρο. Το FNLA αποτελούνταν σε μεγάλο βαθμό από μέλη της φυλής Μπακόνγκο από τη Βόρεια Ανγκόλα. Η UNITA, παρακλάδι του FNLA, απαρτιζόταν κυρίως από μέλη της φυλής Οβιμπούντου από τα κεντρικά υψίπεδα.
MPLA
Από τη δημιουργία του τη δεκαετία του 1950, η κύρια κοινωνική βάση του MPLA ήταν μεταξύ της φυλής των Αμπούντου και της πολυφυλετικής διανόησης πόλεων όπως η Λουάντα, η Μπενγκέλα και το Χουάμπο. Κατά τη διάρκεια της αντιαποικιακής μάχης του 1962–1974, το MPLA υποστηρίχθηκε από αρκετές αφρικανικές χώρες, καθώς και από τη Σοβιετική Ένωση. Η Κούβα έγινε ο ισχυρότερος σύμμαχος του MPLA, στέλνοντας σημαντικές ομάδες στρατιωτικών και υποστηρικτικών στην Ανγκόλα. Αυτή η υποστήριξη, όπως και αρκετές άλλες χώρες του Ανατολικού Μπλοκ, π.χ. Ανατολική Γερμανία, διατηρήθηκε κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου. Η Γιουγκοσλαβία παρείχε οικονομική στρατιωτική υποστήριξη στο MPLA, συμπεριλαμβανομένων 14 εκατομμυρίων δολαρίων το 1977, καθώς και γιουγκοσλαβικό προσωπικό ασφαλείας στη χώρα και διπλωματική εκπαίδευση για τους Ανγκολανούς στο Βελιγράδι. Ο Πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στη Γιουγκοσλαβία έγραψε για τη γιουγκοσλαβική σχέση με το MPLA και σημείωσε: «Ο Τίτο απολαμβάνει σαφώς τον ρόλο του ως πατριάρχη του απελευθερωτικού αγώνα των ανταρτών». Ο Αγκοστίνιο Νέτο, ηγέτης του MPLA κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, δήλωσε το 1977 ότι η γιουγκοσλαβική βοήθεια ήταν συνεχής και σταθερή και τη χαρακτήρισε εξαιρετική. Σύμφωνα με μια ειδική ανακοίνωση του Νοεμβρίου 1978, τα πορτογαλικά στρατεύματα ήταν μεταξύ των 20.000 στρατευμάτων του MPLA τα οποία συμμετείχαν σε μια μεγάλη επίθεση στην κεντρική και νότια Ανγκόλα.
FNLA
Το FNLA σχηματίστηκε παράλληλα με το MPLA, και αρχικά είχε στόχο την προάσπιση των συμφερόντων των Μπακόνγκο και την υποστήριξη της αποκατάστασης της ιστορικής αυτοκρατορίας του Κονγκό. Ωστόσο, γρήγορα εξελίχθηκε σε εθνικιστικό κίνημα, το οποίο υποστηρίχθηκε στον αγώνα του κατά της Πορτογαλίας από την κυβέρνηση του Μομπούτου Σέσε Σέκο στο Ζαΐρ. Στις αρχές της δεκαετίας του 1960, το FNLA υποστηρίχθηκε επίσης από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας, αλλά όταν ιδρύθηκε η UNITA στα μέσα της δεκαετίας του 1960, η Κίνα έστρεψε την υποστήριξή της σε αυτό το νέο κίνημα, επειδή το FNLA είχε δείξει ελάχιστη πραγματική δραστηριότητα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αρνήθηκαν να δώσουν την υποστήριξη τους στο FNLA κατά τη διάρκεια του πολέμου του κινήματος εναντίον της Πορτογαλίας, η οποία ήταν σύμμαχος των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ. Ωστόσο, το FNLA έλαβε αμερικανική βοήθεια κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου.
UNITA
Η κύρια κοινωνική βάση της UNITA ήταν οι Οβιμπούντου της κεντρικής Ανγκόλας, οι οποίοι αποτελούσαν περίπου το ένα τρίτο του πληθυσμού της χώρας, αλλά η οργάνωση είχε επίσης ρίζες μεταξύ αρκετών λιγότερο πολυάριθμων φυλών της ανατολικής Ανγκόλας. Η UNITA ιδρύθηκε το 1966 από τον Τζόνας Σαβίμπι, ο οποίος μέχρι τότε ήταν εξέχων ηγέτης του FNLA. Κατά τη διάρκεια του αντιποικιακού πολέμου, η UNITA έλαβε μερική υποστήριξη από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Με την έναρξη του εμφυλίου πολέμου, οι Ηνωμένες Πολιτείες αποφάσισαν να υποστηρίξουν την UNITA και αύξησαν σημαντικά τη βοήθειά τους σε αυτήν τις δεκαετίες που ακολούθησαν. Ωστόσο, την τελευταία περίοδο, ο κύριος σύμμαχος της UNITA ήταν το καθεστώς του απαρτχάιντ της Νότιας Αφρικής.
Ρίζες της σύγκρουσης
Η Ανγκόλα, όπως και οι περισσότερες αφρικανικές χώρες, δημιουργήθηκε ως έθνος μέσω αποικιοκρατικής επέμβασης. Στην περίπτωση της Ανγκόλας, η αποικιακή της δύναμη - η Πορτογαλία - ήταν παρούσα και ενεργή στην επικράτειά της, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, για πάνω από τέσσερις αιώνες.
Εθνοτικές διαιρέσεις
μικρογραφία|Χάρτης των σημαντικότερων εθνικών ομάδων της Ανγκόλας, c. 1970 Ο αρχικός πληθυσμός αυτής της περιοχής ήταν διασκορπισμένες ομάδες Χοϊσάν. Αυτές απορροφήθηκαν ή ωθήθηκαν προς τα νότια, όπου εξακολουθούν να υπάρχουν υπολειπόμενες ομάδες, μετά από μια μαζική εισροή ανθρώπων Μπαντού που ήρθαν από τον βορρά και την ανατολή.
Η εισροή των Μπαντού ξεκίνησε γύρω στο 500 π.Χ., και μερικοί συνέχισαν τις μεταναστεύσεις τους εντός του εδάφους μέχρι και τον 20ό αιώνα. Δημιούργησαν μια σειρά σημαντικών πολιτικών μονάδων, εκ των οποίων η σημαντικότερη ήταν η Αυτοκρατορία του Κονγκό, το κέντρο της οποίας βρισκόταν στα βορειοδυτικά της σημερινής Ανγκόλας και που εκτεινόταν βορειότερα στα δυτικά της σημερινής Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (ΛΔΚ), νότια και δυτικά της σύγχρονης Δημοκρατίας του Κονγκό, ακόμη και το νοτιότερο τμήμα της Γκαμπόν.
Επίσης, ιστορικής σημασίας ήταν τα βασίλεια Εντόνγκο και Ματάμπα στα νότια της αυτοκρατορίας του Κονγκό, στην περιοχή των Αμπούντου. Επιπλέον, η αυτοκρατορία της Λούντα, στα νοτιοανατολικά της σημερινής ΛΔΚ, κατέλαβε ένα τμήμα της σημερινής βορειοανατολικής Ανγκόλας. Στα νότια της επικράτειας, και βόρεια της σημερινής Ναμίμπια, βρισκόταν το βασίλειο των Κουανιάμα, μαζί με μικρά βασίλεια στα κεντρικά υψίπεδα. Όλες αυτές οι πολιτικές μονάδες ήταν μια αντανάκλαση των εθνοτικών σχισμών που αναπτύχθηκαν αργά μεταξύ των πληθυσμών των Μπαντού και συνέβαλαν στην παγίωση αυτών των σχισμών και στην προώθηση της εμφάνισης νέων και ξεχωριστών κοινωνικών ταυτοτήτων.
Πορτογαλική αποικιοκρατία
Στα τέλη του 15ου αιώνα, Πορτογάλοι άποικοι ήρθαν σε επαφή με την αυτοκρατορία του Κονγκό, διατηρώντας μια συνεχή παρουσία στο έδαφός της και απολαμβάνοντας σημαντική πολιτιστική και θρησκευτική επιρροή στη συνέχεια. Το 1575, η Πορτογαλία δημιούργησε έναν οικισμό και φρούριο ο οποίος ονομάστηκε Άγιος Παύλος της Λουάντα στην ακτή νότια της αυτοκρατορίας του Κονγκό, σε μια περιοχή που κατοικούνταν από άτομα της φυλής Αμπούντου. Ένα άλλο φρούριο, η Μπενγκέλα, ιδρύθηκε στην ακτή νοτιότερα, σε μια περιοχή που κατοικούνταν από προγόνους της φυλής Οβιμπούντου.
Καμία από αυτές τις πορτογαλικές προσπάθειες εποικισμού δεν ξεκίνησε με σκοπό την εδαφική κατάκτηση. Είναι αλήθεια ότι και οι δύο σταδιακά κατέλαβαν και καλλιεργούσαν μια ευρεία περιοχή γύρω από τα αρχικά τους προγεφύρωμα (στην περίπτωση της Λουάντα, κυρίως κατά μήκος του κάτω ποταμού Κουάνζα). Ωστόσο, η κύρια λειτουργία τους ήταν το εμπόριο - συντριπτικά το εμπόριο σκλάβων. Οι σκλάβοι αγοραζόταν από Αφρικανούς μεσάζοντες και πωλούνταν σε πορτογαλικές αποικίες στη Βραζιλία και στην Καραϊβική. Επιπλέον, η Μπενγκέλα ανέπτυξε το εμπόριο ελεφαντόδοντου, κεριού και μελιού, τα οποία αγόραζε από καραβάνια Οβιμπούντου που έφεραν αυτά τα αγαθά από άτομα της φυλής Γκανγκέλα στο ανατολικό τμήμα της σημερινής Ανγκόλας. μικρογραφία|Πορτογαλικές αποικίες στην Αφρική την εποχή του [[Πορτογαλικός Αποικιακός Πόλεμος|Πορτογαλικού Αποικιακού Πολέμου (1961–1974)]] Παρ' όλα αυτά, η πορτογαλική παρουσία στην ακτή της Ανγκόλας παρέμεινε περιορισμένη για μεγάλο μέρος της αποικιακής περιόδου. Ο βαθμός της πραγματικής αποικιακής εγκατάστασης ήταν μικρός και, με λίγες εξαιρέσεις, οι Πορτογάλοι δεν αναμείχθηκαν με άλλα μέσα πέρα από τα εμπορικά στην κοινωνική και πολιτική δυναμική των αυτοχθόνων λαών. Δεν υπήρχε πραγματική οριοθέτηση εδάφους. Η Ανγκόλα, από κάθε άποψη, δεν υπήρχε ακόμη.
Τον 19ο αιώνα, οι Πορτογάλοι ξεκίνησαν ένα πιο σοβαρό πρόγραμμα προόδου στην ενδοχώρα. Ωστόσο, η πρόθεσή τους ήταν λιγότερο εδαφική κατοχή και περισσότερο η εγκαθίδρυση μιας de facto κυριαρχίας που τους επέτρεψε να δημιουργήσουν εμπορικά δίκτυα καθώς και μερικούς οικισμούς. Σε αυτό το πλαίσιο, κινήθηκαν επίσης νοτιότερα κατά μήκος της ακτής και ίδρυσαν το «τρίτο προγεφύρωμα» του Μοσάμεντες. Κατά τη διάρκεια αυτής της επέκτασης, ήρθαν σε σύγκρουση με αρκετές αφρικανικές πολιτικές μονάδες.
Η εδαφική κατοχή έγινε κεντρικό μέλημα για την Πορτογαλία τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα, κατά τη διάρκεια της «Διαμάχης για την Αφρική» από τις ευρωπαϊκές δυνάμεις, ειδικά μετά τη Διάσκεψη του Βερολίνου του 1884. Ορισμένες στρατιωτικές αποστολές οργανώθηκαν ως προϋποθέσεις για την απόκτηση εδάφους που αντιστοιχούσε κατά προσέγγιση με αυτό της σημερινής Ανγκόλας. Ωστόσο, μέχρι το 1906 μόνο περίπου το 6% αυτού του εδάφους καταλήφθηκε ουσιαστικά και οι στρατιωτικές εκστρατείες έπρεπε να συνεχιστούν. Στα μέσα της δεκαετίας του 1920, τα όρια της επικράτειας οριστικοποιήθηκαν και η τελευταία «πρωταρχική αντίσταση» καταργήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1940. Είναι συνεπώς λογικό να γίνεται αναφορά στην Ανγκόλα ως καθορισμένη εδαφική οντότητα από αυτό το σημείο και μετά.
Χτίσιμο οτης ανεξαρτησίας και αύξηση των εντάσεων
δεξιά|μικρογραφία|Στρατιώτες του [[Πορτογαλικός Στρατός|πορτογαλικού στρατού που δρούσαν στη ζούγκλα της Ανγκόλας, στις αρχές της δεκαετίας του 1960]] Το 1961, το FNLA και το MPLA, με έδρα τις γειτονικές χώρες, ξεκίνησαν μια ανταρτική εκστρατεία κατά της πορτογαλικής κυριαρχίας σε πολλά μέτωπα. Ο Πορτογαλικός Αποικιακός Πόλεμος, στον οποίο περιλαμβανόταν ο πόλεμος ανεξαρτησίας της Ανγκόλας, διήρκεσε μέχρι την ανατροπή του πορτογαλικού καθεστώτος το 1974 μέσω ενός αριστερού στρατιωτικού πραξικοπήματος στη Λισαβόνα. Όταν έγινε γνωστό το χρονοδιάγραμμα για την ανεξαρτησία, οι περισσότεροι από τους περίπου 500.000 εθνοτικούς Πορτογάλους Ανγκολανούς εγκατέλειψαν το έδαφος τις εβδομάδες πριν ή μετά από αυτήν την προθεσμία. Η Πορτογαλία άφησε πίσω της μια πρόσφατα ανεξάρτητη χώρα της οποίας ο πληθυσμός απαρτιζόταν κυρίως από Αμπούντου, Οβιμπούντου και Μπακόνγκο. Οι Πορτογάλοι που ζούσαν στην Ανγκόλα αποτελούσαν την πλειοψηφία των ειδικευμένων εργαζομένων στη δημόσια διοίκηση, τη γεωργία και τη βιομηχανία. Μόλις εγκατέλειψαν τη χώρα, η εθνική οικονομία άρχισε να βυθίζεται σε ύφεση.
Η κυβέρνηση της Νότιας Αφρικής συμμετείχε αρχικά σε μια προσπάθεια αντιμετώπισης της κινεζικής παρουσίας στην Ανγκόλα, η οποία φοβόταν ότι μπορεί να κλιμακώσει τη σύγκρουση σε τοπικό μέτωπο του Ψυχρού Πολέμου. Το 1975, ο πρωθυπουργός της Νότιας Αφρικής Τζον Φόρστερ ενέκρινε την επιχείρηση Σαβάνα, η οποία ξεκίνησε ως προσπάθεια προστασίας μηχανικών που κατασκευάζουν το φράγμα στο Καλέκε, αφότου ανέλαβαν απείθαρχοι στρατιώτες της UNITA. Το φράγμα, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από τη Νότια Αφρική, θεωρήθηκε ότι βρίσκεται σε κίνδυνο. Η Νοτιοφρικανική Αμυντική Δύναμη (SADF) απέστειλε μια τεθωρακισμένη ομάδα εργασίας για να εξασφαλίσει το Καλέκε, και από αυτήν η επιχείρηση Σαβάνα κλιμακώθηκε, δεν υπήρχε επίσημη κυβέρνηση και έτσι δεν υπήρχαν σαφείς γραμμές εξουσίας. Οι Νοτιοαφρικανοί ήρθαν για να εμπλακούν με χιλιάδες στρατιώτες στην επέμβαση και τελικά συγκρούστηκαν με τις κουβανικές δυνάμεις που βοηθούσαν το MPLA.
Ανεξαρτησία
Μετά την Επανάσταση των Γαριφάλων στη Λισαβόνα και το τέλος του Αγώνα της Ανγκόλας για την Ανεξαρτησία, τα μέρη της σύγκρουσης υπέγραψαν τις Συμφωνίες του Αλβόρ στις 15 Ιανουαρίου 1975. Τον Ιούλιο του 1975, το MPLA ανάγκασε βίαια το FNLA να φύγει από τη Λουάντα και η UNITA αποχώρησε οικειοθελώς στο προπύργιο της στο νότο. Μέχρι τον Αύγουστο, το MPLA είχε τον έλεγχο 11 από τις 15 επαρχιακών πρωτευουσών, συμπεριλαμβανομένων της Καμπίντα και της Λουάντα. Η Νότια Αφρική παρενέβη στις 23 Οκτωβρίου, στέλνοντας μεταξύ 1.500 και 2.000 στρατευμάτων από τη Ναμίμπια στη νότια Ανγκόλα προκειμένου να υποστηρίξουν το FNLA και την UNITA. Το Ζαΐρ, σε μια προσπάθεια να εγκαταστήσει μια κυβέρνηση υπέρ της Κινσάσα και να ματαιώσει την προσπάθεια του MPLA για εξουσία, ανέπτυξε τεθωρακισμένα οχήματα, αλεξιπτωτιστές και τρία τάγματα πεζικού στην Ανγκόλα για την υποστήριξη του FNLA. Μέσα σε τρεις εβδομάδες, οι δυνάμεις της Νοτίου Αφρικής και της UNITA είχαν καταλάβει πέντε επαρχιακές πρωτεύουσες, συμπεριλαμβανομένων των Νόβο Ρεντόντο και Μπενγκέλα. Σε απάντηση στη νοτιοαφρικανική επέμβαση, η Κούβα έστειλε 18.000 στρατιώτες στο πλαίσιο μιας μεγάλης κλίμακας στρατιωτικής επέμβασης με το ψευδώνυμο Επιχείρηση Καρλότα για την υποστήριξη του MPLA. Η Κούβα είχε χορηγήσει αρχικά στο MPLA 230 στρατιωτικούς συμβούλους πριν από τη νοτιοαφρικανική επέμβαση. Επιπλέον, η Γιουγκοσλαβία έστειλε δύο πολεμικά πλοία του Γιουγκοσλαβικού Πολεμικού Ναυτικού στις ακτές της Λουάντα για να βοηθήσουν το MPLA και τις κουβανικές δυνάμεις. Η κουβανική και γιουγκοσλαβική επέμβαση αποδείχτηκε αποφασιστική για την απόκρουση της προέλασης της Νότιας Αφρικής-UNITA. Το FNLA καταστράφηκε επίσης στη μάχη του Κιφανγκόντο και αναγκάστηκε να υποχωρήσει προς το Ζαΐρ. Η ήττα του FNLA επέτρεψε στο MPLA να εδραιώσει την εξουσία του επί της πρωτεύουσας Λουάντα.
Ο Αγκοστίνιο Νέτο, ο ηγέτης του MPLA, κήρυξε την ανεξαρτησία της Πορτογαλικής Υπερπόντιας Επαρχίας της Ανγκόλας ως Λαϊκή Δημοκρατία της Ανγκόλας στις 11 Νοεμβρίου 1975. Η UNITA κήρυξε την ανεξαρτησία της Ανγκόλας ως Σοσιαλδημοκρατική Δημοκρατία της Αγκόλας με έδρα το Χουάμπο και το FNLA κήρυξε τη Λαϊκή Δημοκρατία της Ανγκόλας με έδρα το Αμπρίζ. Το FLEC, οπλισμένο και υποστηριζόμενο από τη γαλλική κυβέρνηση, κήρυξε την ανεξαρτησία της Δημοκρατίας της Καμπίντα από το Παρίσι. Το FNLA και η UNITA συμμάχησαν στις 23 Νοεμβρίου, ανακηρύσσοντας τη δική τους κυβέρνηση συνασπισμού, τη Δημοκρατική Λαϊκή Δημοκρατία της Ανγκόλας, με έδρα το Χουάμπο με προέδρους τους Χόλντεν Ρομπέρτο και Τζόνας Σαβίμπι καθώς και τους Ζοζέ Εντελέ και Τζόνι Πίνοκ Εντουάρντο ως Πρωθυπουργούς.
Στις αρχές Νοεμβρίου 1975, η κυβέρνηση της Νότιας Αφρικής προειδοποίησε τον Σαβίμπι και τον Ρομπέρτο ότι η Νοτιοφρικανική Αμυντική Δύναμη (SADF) σύντομα θα τερματίσει τις επιχειρήσεις της στην Ανγκόλα παρά την αποτυχία του συνασπισμού να καταλάβει τη Λουάντα και συνεπώς να εξασφαλίσει διεθνή αναγνώριση για την κυβέρνησή τους. Ο Σαβίμπι, απελπισμένος για να αποφύγει την απόσυρση της Νότιας Αφρικής, ζήτησε από τον στρατηγό Κονστάντ Βίλχοεν να του κανονίσει μια συνάντηση με τον πρωθυπουργό της Νότιας Αφρικής Τζον Βόρστερ, ο οποίος ήταν σύμμαχος του Σαβίμπι από τον Οκτώβριο του 1974. Τη νύχτα της 10ης Νοεμβρίου, μία ημέρα πριν από την επίσημη κήρυξη της ανεξαρτησίας, ο Σαβίμπι πέταξε κρυφά στην Πρετόρια για να συναντήσει τον Βόρστερ. Σε μια ανατροπή της πολιτικής, ο Βόρστερ όχι μόνο συμφώνησε να διατηρήσει τα στρατεύματά του στην Ανγκόλα μέχρι τον Νοέμβριο, αλλά επίσης υποσχέθηκε ότι θα αποσύρει τη Νοτιοαφρικανική Αμυντική Δύναμη μόνο μετά τη συνάντηση της Αφρικανικής Ένωσης στις 9 Δεκεμβρίου. Ενώ Κουβανοί αξιωματικοί ηγήθηκαν της αποστολής και παρείχαν το μεγαλύτερο μέρος της δύναμης των στρατευμάτων, 60 Σοβιετικοί αξιωματικοί στο Κονγκό προσχώρησαν στους Κουβανούς στις 12 Νοεμβρίου. Η σοβιετική ηγεσία απαγόρευσε ρητά τους Κουβανούς να παρέμβουν στον εμφύλιο πόλεμο της Ανγκόλας, εστιάζοντας την αποστολή στον περιορισμό της Νότιας Αφρικής. Οι Κουβανοί υπέστησαν σημαντικές ανατροπές, μεταξύ των οποίων μία στην Κατόφε, όπου οι δυνάμεις της Νότιας Αφρικής τους αιφνιδίασαν και προκάλεσαν πολλές απώλειες.
Το 1975 και το 1976 οι περισσότερες ξένες δυνάμεις, με εξαίρεση την Κούβα, αποχώρησαν. Τα τελευταία στοιχεία του πορτογαλικού στρατού αποσύρθηκαν το 1975 και ο στρατός της Νότιας Αφρικής αποχώρησε τον Φεβρουάριο του 1976. Η στρατιωτική δύναμη της Κούβας στην Ανγκόλα αυξήθηκε από 5.500 τον Δεκέμβριο του 1975 σε 11.000 τον Φεβρουάριο του 1976. Στην Καμπίντα, οι Κουβανοί ξεκίνησαν μια σειρά επιτυχημένων επιχειρήσεων κατά του αυτονομιστικού κινήματος FLEC.
Η Σουηδία παρείχε ανθρωπιστική βοήθεια τόσο στη Λαϊκή Οργάνωση Νοτιοδυτικής Αφρικής (SWAPO) όσο και στο MPLA στα μέσα της δεκαετίας του 1970,  και έθεσε τακτικά το ζήτημα της UNITA στις πολιτικές συζητήσεις μεταξύ των δύο κινημάτων.
Τροπολογία Κλαρκ
Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Τζέραλντ Φορντ ενέκρινε την κρυφή βοήθεια προς στην UNITA και το FNLA μέσω της επιχείρησης IA Feature στις 18 Ιουλίου 1975, παρά την έντονη αντίθεση των αξιωματούχων του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (CIA). Ο Φορντ είπε στον Γουίλιαμ Κόλμπι, τον Διευθυντή της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, να σχεδιάσει την επιχείρηση, παρέχοντας ένα αρχικό ποσό των 6 εκατομμυρίων δολαρίων. Έδωσε επιπλέον 8 εκατομμύρια δολάρια στις 27 Ιουλίου και άλλα 25 εκατομμύρια δολάρια τον Αύγουστο. αριστερά|μικρογραφία|Ο Γερουσιαστής [[Ντικ Κλαρκ (Γερουσιαστής)|Ντικ Κλαρκ]] Δύο ημέρες πριν από την έγκριση του προγράμματος, ο Ναθάνιελ Ντέιβις, Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών, ανέφερε στον Χένρυ Κίσινγκερ, Υπουργό Εξωτερικών, ότι πιστεύει ότι η διατήρηση του απορρήτου της IA Feature θα ήταν αδύνατη. Ο Ντέιβις προέβλεψε σωστά ότι η Σοβιετική Ένωση θα απαντούσε αυξάνοντας την εμπλοκή στη σύγκρουση στην Ανγκόλα, οδηγώντας σε περισσότερη βία και αρνητική δημοσιότητα για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όταν ο Φορντ ενέκρινε το πρόγραμμα, ο Ντέιβις παραιτήθηκε. Ο Τζον Στόκγουελ, επικεφαλής του σταθμού της CIA στην Ανγκόλα, επανέλαβε την κριτική του Ντέιβις λέγοντας ότι η επιτυχία απαιτούσε την επέκταση του προγράμματος, αλλά το μέγεθός της είχε ήδη ξεπεράσει αυτό που θα μπορούσε να διατηρηθεί απόρρητο. Ο αναπληρωτής του Ντέιβις, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Χιλή, Έντουαρντ Μούλκαχι, αντιτάχθηκε επίσης στην άμεση ανάμειξη. Ο Μούλκαχι παρουσίασε τρεις επιλογές για την πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στην Ανγκόλα στις 13 Μαΐου 1975. Ο Μούλκαχι πίστευε ότι η διοίκηση του Φορντ θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τη διπλωματία για να κάνει εκστρατεία κατά της ξένης βοήθειας στο κομμουνιστικό MPLA, να αρνηθεί να πάρει μέρος σε φατρίες ή να αυξήσει την υποστήριξη για το FNLA και την UNITA. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι η υποστήριξη προς την UNITA δεν έβρισκε σύμφωνο τον Μομπούτου Σέσε Σέκο, τον πρόεδρο του Ζαΐρ.
Ο Ντικ Κλαρκ, Δημοκρατικός γερουσιαστής από την Άιοβα, ανακάλυψε την επιχείρηση κατά τη διάρκεια αποστολής διερεύνησης γεγονότων στην Αφρική, αλλά ο Σέιμουρ Χερς, δημοσιογράφος των New York Times, αποκάλυψε την επιχείρηση IA Feature στο κοινό στις 13 Δεκεμβρίου 1975. Ο Κλαρκ πρότεινε μια τροπολογία στον νόμο για τον έλεγχο των εξαγωγών όπλων, απαγορεύοντας τη βοήθεια σε ιδιωτικές ομάδες που συμμετέχουν σε στρατιωτικές ή παραστρατιωτικές επιχειρήσεις στην Ανγκόλα. Η Γερουσία ψήφισε το νομοσχέδιο, ψηφίζοντας 54–22 στις 19 Δεκεμβρίου 1975 και η Βουλή των Αντιπροσώπων ψήφισε το νομοσχέδιο, ψηφίζοντας 323–99 στις 27 Ιανουαρίου 1976. Ο Φορντ υπέγραψε το νομοσχέδιο στις 9 Φεβρουαρίου 1976. Ακόμα και μετά την τροποποίηση της τροπολογίας Κλαρκ, ο τότε διευθυντής της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, Τζορτζ Μπους, αρνήθηκε να παραδεχτεί ότι είχε σταματήσει κάθε βοήθεια των ΗΠΑ στην Ανγκόλα. Σύμφωνα με την αναλυτή εξωτερικών υποθέσεων Τζέιν Χάντερ, το Ισραήλ μπήκε ως διαμεσολαβητικός προμηθευτής όπλων για τη Νότια Αφρική μετά την έναρξη ισχύος της τροπολογίας Κλαρκ. Το Ισραήλ και η Νότια Αφρική δημιούργησαν μια μακροχρόνια στρατιωτική συμμαχία, στην οποία το Ισραήλ παρείχε όπλα και εκπαίδευση, καθώς και τη διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών ασκήσεων.
Η αμερικανική κυβέρνηση έθεσε βέτο στην είσοδο της Ανγκόλας στα Ηνωμένα Έθνη στις 23 Ιουνίου 1976. Η Ζάμπια απαγόρευσε στην UNITA να πραγματοποιεί επιθέσεις από το έδαφός της στις 28 Δεκεμβρίου 1976 αφού η Ανγκόλα υπό την κυριαρχία του MPLA έγινε μέλος των Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με τον πρέσβη Γουίλιαμ Σκράντον, οι Ηνωμένες Πολιτείες απείχαν από την ψηφοφορία για το ζήτημα της Ανγκόλας να γίνει κράτος μέλος του ΟΗΕ «λόγω του σεβασμού των συναισθημάτων που εκφράζουν οι αφρικανοί φίλοι της [μας]».
Εισβολές στη Σάμπα
μικρογραφία|[[Επαρχία Κατάνγκα|Επαρχία Σάμπα, Ζαΐρ]] Περίπου 1.500 μέλη του Μετώπου για την Εθνική Απελευθέρωση του Κονγκό (FNLC) εισέβαλαν στην επαρχία Σάμπα (σημερινή επαρχία Κατάνγκα) στο Ζαΐρ από την ανατολική Ανγκόλα στις 7 Μαρτίου 1977. Το FNLC ήθελε να ανατρέψει τον Μομπούτου και η κυβέρνηση του MPLA, η οποία αντιμετώπιζε προβλήματα από την υποστήριξη του Μομπούτου στο FNLA και την UNITA, δεν προσπάθησε να σταματήσει την εισβολή. Το FNLC απέτυχε να καταλάβει το Κολουέζι, την οικονομική καρδιά του Ζαΐρ, αλλά κατέλαβε το Κασάτζι και το Μουτσάτσα. Ο στρατός του Ζαΐρ ηττήθηκε εύκολα και το FNLC συνέχισε να προελαύνει. Στις 2 Απριλίου, ο Μομπούτου έκανε έκκληση στον Γουίλιαμ Ετέκι του Καμερούν, Πρόεδρο του Οργανισμού Αφρικανικής Ενότητας, για βοήθεια. Οκτώ ημέρες αργότερα, η γαλλική κυβέρνηση ανταποκρίθηκε στην παράκληση του Μομπούτου και μετέφερε με αεροσκάφος 1.500 στρατιώτες από το Μαρόκο στην Κινσάσα. Αυτή η δύναμη συνεργάστηκε με τον στρατό του Ζαΐρ, το FNLA και τους Αιγύπτιους πιλότους που πετούσαν μαχητικά αεροσκάφη Mirage γαλλικής κατασκευής του Ζαΐρ για να νικήσουν το FNLC. Η δύναμη αντεπίθεσης έσπρωξε τον τελευταίο από τους μαχητές, μαζί με πολλούς πρόσφυγες, στην Ανγκόλα και τη Ζάμπια τον Απρίλιο του 1977.
Ο Μομπούτου κατηγόρησε το MPLA, την κουβανική και τη σοβιετική κυβέρνηση για συνένοχη στον πόλεμο. Ενώ ο Νέτο όντως υποστήριξε το FNLC, η υποστήριξη της κυβέρνησης του MPLA ήρθε ως απάντηση στη συνεχιζόμενη υποστήριξη του Μομπούτου προς το FNLA της Ανγκόλας. Η προεδρία Κάρτερ, η οποία δεν πείστηκε για την κουβανική εμπλοκή, απάντησε προσφέροντας μη στρατιωτική βοήθεια αξίας 15 εκατομμυρίων δολαρίων. Η αμερικανική δειλία κατά τη διάρκεια του πολέμου προκάλεσε μια αλλαγή στην εξωτερική πολιτική του Ζαΐρ προς μεγαλύτερη εμπλοκή με τη Γαλλία, η οποία έγινε ο μεγαλύτερος προμηθευτής όπλων του Ζαΐρ μετά την παρέμβαση. Ο Νέτο και ο Μομπούτο υπέγραψαν μεθοριακή συμφωνία στις 22 Ιουλίου 1977.
Ο Τζον Στόκγουελ, επικεφαλής του σταθμού της CIA στην Ανγκόλα, παραιτήθηκε μετά την εισβολή, εξηγώντας σε άρθρο της Washington Post με τίτλο «Γιατί φεύγω από τη CIA» τον Απρίλιο του 1977 ότι είχε προειδοποιήσει τον υπουργό Εξωτερικών Χένρυ Κίσινγκερ ότι η συνέχιση της αμερικανικής υποστήριξης προς τους αντικυβερνητικούς αντάρτες στην Ανγκόλα θα μπορούσε να προκαλέσει πόλεμο με το Ζαΐρ. Είπε επίσης ότι η κρυφή εμπλοκή των Σοβιετικών στην Ανγκόλα ήρθε μετά, και σε απάντηση, της αμερικανικής εμπλοκής.
Το FNLC εισέβαλε ξανά στη Σάμπα στις 11 Μαΐου 1978, καταλαμβάνοντας το Κολουέζι σε δύο ημέρες. Ενώ η προεδρία Κάρτερ είχε αποδεχτεί την επιμονή της Κούβας για τη μη ανάμειξή της στη Σάμπα, και ως εκ τούτου δεν στάθηκε στο πλευρό του Μομπούτου, η αμερικανική κυβέρνηση κατηγόρησε τώρα τον Κάστρο για συνενοχή. Αυτή τη φορά, όταν ο Μομπούτου έκανε έκκληση για ξένη βοήθεια, η αμερικανική κυβέρνηση συνεργάστηκε με τους Γάλλους και τους Βέλγους στρατιωτικούς για να αποκρούσει την εισβολή, την πρώτη στρατιωτική συνεργασία μεταξύ Γαλλίας και Ηνωμένων Πολιτειών μετά τον πόλεμο του Βιετνάμ. Η Γαλλική Λεγεώνα των Ξένων επανακατέλαβε το Κολουέζι μετά από μάχη επτά ημερών και μετέφερε αεροπορικώς 2.250 Ευρωπαίους πολίτες στο Βέλγιο, αλλά όχι πριν από το FNLC σφαγιάσει 80 Ευρωπαίους και 200 Αφρικανούς. Σε μια περίπτωση, το FNLC σκότωσε 34 Ευρωπαίους πολίτες που είχαν κρυφτεί σε ένα δωμάτιο. Το FNLC υποχώρησε στη Ζάμπια, υποσχόμενο να επιστρέψει στην Ανγκόλα. Ο στρατός του Ζαΐρ έπειτα έδιωξε βίαια πολίτες κατά μήκος των συνόρων της Σάμπα με την Αγκόλα. Ο Μομπούτου, θέλοντας να αποτρέψει κάθε πιθανότητα νέας εισβολής, διέταξε τα στρατεύματά του να ανοίξουν πυρ άμεσα.
Οι διαπραγματεύσεις με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ μεταξύ του MPLA και των κυβερνήσεων του Ζαΐρ οδήγησαν σε ειρηνευτική συμφωνία το 1979 και τερματισμό της υποστήριξης των ανταρτών στις αντίστοιχες χώρες του άλλου. Το Ζαΐρ διέκοψε προσωρινά την υποστήριξη του FLEC, του FNLA και της UNITA και η Ανγκόλα απαγόρευσε περαιτέρω δραστηριότητα από το FNLC.
Νιτίστας
Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, ο υπουργός Εσωτερικών Νίτο Άλβες είχε γίνει ισχυρό μέλος της κυβέρνησης του MPLA. Ο Άλβες είχε καταργήσει επιτυχώς την Ανατολική Εξέγερση του Ντάνιελ Τσιπέντα και την Επανάσταση κατά τη διάρκεια του πολέμου της ανεξαρτησίας της Ανγκόλας. Ο φραξιονισμός μέσα στο MPLA έγινε μια μεγάλη πρόκληση για την εξουσία του Νέτο στα τέλη του 1975 και ο Νέτο όρισε τον Άλβες υπεύθυνο να καταπολεμήσει για άλλη μια φορά τη διαφωνία. Ο Άλβες έκλεισε τις επιτροπές Καμπράλ και Χέντα, ενώ επέκτεινε την επιρροή του στο MPLA μέσω του ελέγχου του στις κρατικές εφημερίδες και στην κρατική τηλεόραση. Ο Άλβες επισκέφτηκε τη Σοβιετική Ένωση τον Οκτώβριο του 1976 και μπορεί να είχε λάβει τη σοβιετική υποστήριξη για πραξικόπημα κατά του Νέτο. Μέχρι να επιστρέψει, ο Νέτο είχε υποψιαστεί την αυξανόμενη ισχύ του Άλβες και προσπάθησε να εξουδετερώσει αυτόν και τους οπαδούς του, τους Νίτιστας. Ο Νέτο συγκάλεσε συνεδρίαση ολομέλειας της Κεντρικής Επιτροπής του MPLA. Ο Νέτο όρισε επίσημα το κόμμα ως μαρξιστικό-λενινιστικό, κατάργησε το υπουργείο Εσωτερικών (του οποίου ο Άλβες ήταν επικεφαλής) και ίδρυσε μια Επιτροπή Ερευνών. Ο Νέτο χρησιμοποίησε την επιτροπή για να στοχεύσει τους Νιτίστας και διέταξε την επιτροπή να εκδώσει μια έκθεση των ευρημάτων της τον Μάρτιο του 1977. Ο Άλβες και ο αρχηγός του επιτελείου Χοσέ Βαν-Ντουνέμ, ο πολιτικός του σύμμαχος, άρχισαν να σχεδιάζουν πραξικόπημα κατά του Νέτο. μικρογραφία|Ο [[Αγκοστίνιο Νέτο, αρχηγός του MPLA και πρώτος πρόεδρος της Ανγκόλας, συναντά τον πρέσβη της Πολωνίας στη Λουάντα, 1978]] Ο Άλβες και ο Βαν-Ντουνέμ σχεδίαζαν να συλλάβουν τον Νέτο στις 21 Μαΐου πριν φτάσει στη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής και πριν η επιτροπή δημοσιεύσει την έκθεσή της για τις δραστηριότητες των Νίτιστας. Ωστόσο, το MPLA άλλαξε την τοποθεσία της συνάντησης λίγο πριν από την προγραμματισμένη έναρξή της, ακυρώνοντας τα σχέδια των συνωμοτών, αλλά ο Άλβες παραβρέθηκε στη συνάντηση και αντιμετώπισε την επιτροπή ούτως ή άλλως. Η επιτροπή δημοσίευσε την έκθεσή της, κατηγορώντας τον για φραξιονισμό. Ο Άλβες αντεπιτέθηκε, καταγγέλλοντας τον Νέτο ότι δεν ευθυγράμμισε την Ανγκόλα με τη Σοβιετική Ένωση. Μετά από δώδεκα ώρες συζήτησης, το κόμμα ψήφισε 26 υπέρ και 6 κατά της απομάκρυνσης των Άλβες και Βαν-Ντουνέμ από τις θέσεις τους.
Προς υποστήριξη του Άλβες και του πραξικοπήματος, η 8η Ταξιαρχία των Λαϊκών Ενόπλων Δυνάμεων για την Απελευθέρωση της Ανγκόλας (FAPLA) εισέβαλε στις φυλακές του Σάο Πάολο στις 27 Μαΐου, σκοτώνοντας τον φύλακα και απελευθερώνοντας περισσότερους από 150 Νίτιστας. Στη συνέχεια, η 8η ταξιαρχία ανέλαβε τον έλεγχο του ραδιοφωνικού σταθμού στη Λουάντα και ανακοίνωσε το πραξικόπημα, αποκαλώντας τον εαυτό της Επιτροπή Δράσης του MPLA. Η ταξιαρχία ζήτησε από τους πολίτες να δείξουν την υποστήριξή τους στο πραξικόπημα διαδηλώνοντας μπροστά στο προεδρικό μέγαρο. Οι Νιτίστας συνέλαβαν τους Μπούλα και Ντανζερό, στρατηγούς πιστούς στον Νέτο, αλλά ο Νέτο είχε μεταφέρει τη βάση των επιχειρήσεων του από το παλάτι στο Υπουργείο Άμυνας φοβούμενος μια τέτοια εξέγερση. Τα κουβανικά στρατεύματα που ήταν πιστά στον Νέτο κατέλαβαν το παλάτι και προχώρησαν προς τον ραδιοφωνικό σταθμό. Οι Κουβανοί πέτυχαν να καταλάβουν τον ραδιοφωνικό σταθμό και προχώρησαν στο στρατώνα της 8ης Ταξιαρχίας, ανακαταλαμβάνοντάς τον μέχρι τη 1:30 μετα μεσημβριας. Ενώ η κουβανική δύναμη κατέλαβε το παλάτι και τον ραδιοφωνικό σταθμό, οι Νιτιίστας απήγαγαν επτά ηγέτες εντός της κυβέρνησης και του στρατού, πυροβολώντας και σκοτώνοντας έξι.
Η κυβέρνηση του MPLA συνέλαβε δεκάδες χιλιάδες ύποπτους Νιτίστας από τον Μάιο έως τον Νοέμβριο και τους δίκασε σε μυστικά δικαστήρια υπό την επίβλεψη του υπουργού Άμυνας Ίκο Καρέιρα. Όσοι κρίθηκαν ένοχοι, μεταξύ των οποίων ο Βαν-Ντουνέμ, ο Ζάκομπο Καετάνο, επικεφαλής της 8ης Ταξιαρχίας και ο πολιτικός επίτροπος Εντουάρντο Εβαρίστσο, πυροβολήθηκαν και θάφτηκαν σε μυστικούς τάφους. Τουλάχιστον 2.000 οπαδοί (ή υποτιθέμενοι οπαδοί) του Νίτο Άλβες εκτιμήθηκε ότι σκοτώθηκαν από στρατεύματα από την Κούβα ή του MPLA στη συνέχεια, με ορισμένες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για 90.000 νεκρούς. Η Διεθνής Αμνηστία εκτιμά ότι 30.000 σκοτώθηκαν στην εκκαθάριση. Η απόπειρα πραξικοπήματος είχε διαρκή επίδραση στις εξωτερικές σχέσεις της Ανγκόλας. Ο Άλβες είχε αντιταχθεί στην εξωτερική πολιτική του Νέτο για μη συμμόρφωση, εξελικτικό σοσιαλισμό και πολυφυλετισμό, ευνοώντας ισχυρότερες σχέσεις με τη Σοβιετική Ένωση, στην οποία ο Άλβες ήθελε να παραχωρήσει στρατιωτικές βάσεις στην Ανγκόλα. Ενώ οι Κουβανοί στρατιώτες βοήθησαν ενεργά τον Νέτο να σταματήσει το πραξικόπημα, ο Άλβες και ο Νέτο πίστευαν ότι η Σοβιετική Ένωση αντιτάχθηκε στον Νέτο. Ο υπουργός Ενόπλων Δυνάμεων της Κούβας, Ραούλ Κάστρο έστειλε επιπλέον τέσσερις χιλιάδες στρατιώτες για να αποτρέψει περαιτέρω διχόνοια στις τάξεις του MPLA και συναντήθηκε με τον Νέτο τον Αύγουστο σε ένδειξη αλληλεγγύης. Αντίθετα, η δυσπιστία του Νέτο στη σοβιετική ηγεσία αυξήθηκε και οι σχέσεις με την ΕΣΣΔ επιδεινώθηκαν. Τον Δεκέμβριο, το MPLA πραγματοποίησε το πρώτο κομματικό συνέδριο και άλλαξε το όνομά του σε MPLA-Εργατικό Κόμμα (MPLA-PT). Η απόπειρα πραξικοπήματος της Νιτίστας είχε αντίκτυπο στα μέλη του MPLA. Το 1975, το MPLA είχε φτάσει τα 200.000 μέλη, αλλά μετά το πρώτο συνέδριο του κόμματος, ο αριθμός αυτός μειώθηκε σε 30.000.
Αντικατάσταση του Νέτο
Οι Σοβιετικοί προσπάθησαν να αυξήσουν την επιρροή τους, θέλοντας να δημιουργήσουν μόνιμες στρατιωτικές βάσεις στην Ανγκόλα αλλά παρά την συνεχιζόμενη πίεση, ειδικά από τον σοβιετικό επιτετραμμένο, Γκ. Α. Ζβέρεφ, ο Νέτο στάθηκε στο ύψος του και αρνήθηκε να επιτρέψει την κατασκευή μόνιμων στρατιωτικών βάσεων. Με τον Άλβες να μην αποτελεί πλέον πιθανότητα, η Σοβιετική Ένωση υποστήριξε τον πρωθυπουργό Λόπο ντο Νασίμεντο εναντίον του Νέτο για την ηγεσία του MPLA. Ο Νέτο κινήθηκε γρήγορα, κάνοντας την Κεντρική Επιτροπή του κόμματος να απομακρύνει τον Νασιμέντο από τις θέσεις του ως Πρωθυπουργού, Γραμματέα του Πολιτικού Γραφείου, Διευθυντή της Εθνικής Τηλεόρασης και Διευθυντή του Jornal de Angola. Αργότερα τον ίδιο μήνα, οι θέσεις του πρωθυπουργού και του αντιπροέδρου καταργήθηκαν.
Ο Νέτο διαφοροποίησε την εθνοτική σύνθεση του πολιτικού γραφείου του MPLA καθώς αντικατέστησε την σκληροπυρηνική παλαιά φρουρά με νέο αίμα, συμπεριλαμβανομένου του Ζοζέ Εντουάρντο ντος Σάντος. Όταν πέθανε στις 10 Σεπτεμβρίου 1979, η Κεντρική Επιτροπή του κόμματος ψήφισε ομόφωνα την εκλογή του Ντος Σάντος ως Προέδρου.
Δεκαετία του 1980
μικρογραφία|Νοτιοαφρικανοί αλεξιπτωτιστές περιπολώντας κοντά στην παραμεθόρια περιοχή, μέσα της δεκαετίας του 1980. Υπό την ηγεσία του ντος Σάντος, τα στρατεύματα της Ανγκόλας πέρασαν τα σύνορα με τη Ναμίμπια για πρώτη φορά στις 31 Οκτωβρίου, πηγαίνοντας στο Καβάνγκο. Την επόμενη μέρα, ο ντος Σάντος υπέγραψε σύμφωνο μη επιθετικότητας με τη Ζάμπια και το Ζαΐρ. Στη δεκαετία του 1980, οι μάχες εξαπλώθηκαν έξω από τη νοτιοανατολική Ανγκόλα, όπου οι περισσότερες μάχες είχαν λάβει χώρα τη δεκαετία του 1970, καθώς ο Εθνικός Στρατός του Κονγκό (ANC) και η SWAPO αύξησαν τη δραστηριότητά τους. Η κυβέρνηση της Νότιας Αφρικής απάντησε στέλνοντας στρατεύματα πίσω στην Ανγκόλα, επεμβαίνοντας στον πόλεμο από το 1981 έως το 1987, ωθώντας τη Σοβιετική Ένωση να παραδώσει τεράστιες ποσότητες στρατιωτικής βοήθειας από το 1981 έως το 1986. Η ΕΣΣΔ έδωσε στο MPLA περισσότερα από 2 δισεκατομμύρια δολάρια σε ενισχύσεις το 1984. Το 1981, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ για τις αφρικανικές υποθέσεις του νεοεκλεγέντος προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, Ρόναλντ Ρήγκαν, Τσέστερ Κρόκερ ανέπτυξε μια πολιτική διασύνδεσης, συνδέοντας την ανεξαρτησία της Ναμίμπια με την κουβανική απόσυρση και ειρήνη στην Ανγκόλα.