cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Μονεγασκική διάλεκτος
Ταξινόμηση
Τα μονεγασκικά, όπως και όλες οι άλλες γλωσσικές παραλλαγές της λιγουριανής γλώσσας, προέρχονται απευθείας από τη δημώδης λατινική της σημερινής βορειοδυτικής Ιταλίας και νοτιοανατολικής Γαλλίας, ενώ έχουν επηρεαστεί λεξιλογικά, μορφολογικά και συντακτικά από τα γαλλικά και σχετικές γαλατορομανικές γλώσσες. Οι περισσότερες λέξεις των μονεγασκικών, όμως, μοιάζουν περισσότερο με τα ιταλικά.
Ομιλητές
Η διάλεκτος ομιλείται από Μονεγάσκους, σε συνδυασμό με τα γαλλικά, κυρίως μέσα στα όρια του Πριγκιπάτου του Μονακό. Δεδομένου ότι οι Μονεγάσκοι αποτελούν μια μειονότητα στο Μονακό (περίπου 21%), η διάλεκτος κινδύνευσε στο παρελθόν να εξαφανιστεί. Ωστόσο, τις τελευταίες δεκαετίες έχει ξεκινήσει να διδάσκεται στα σχολεία, κάτι που εξασφαλίζει την αναβίωσή της. Στην παλιά πόλη του Μονακό, ορισμένες πινακίδες σε οδούς είναι γραμμένες στη μονεγασκική διάλεκτο, αλλά και στη γαλλική γλώσσα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πολιτισμός του Μονακό
Δούκας της Άλμπα
Ο Δούκας της Άλμπα δε Τόρμες (ισπανικά: Duque de Alba de Tormes), κοινώς γνωστός ως Δούκας της Άλμπα, είναι τίτλος της ισπανικής αριστοκρατίας που συνοδεύεται από το τίτλο του Άρχοντα της Ισπανίας. Το 1472, ο τίτλος του Κόμη της Άλμπα δε Τόρμες, που κληρονόμησε ο Γκαρθία Άλβαρεθ δε Τολέδο, ανήλθε στον τίτλο του "Δούκα της Άλμπα δε Τόρμες" από τον βασιλιά Ερρίκο Δ΄.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Κατάλογοι δουκών
Τεϊέλαιο
thumb|270px|Συσκευασίες τεϊέλαιου Το τεϊέλαιο είναι ένα αιθέριο έλαιο, με χλωμό χρυσαφί χρώμα και άρωμα που θυμίζει καμφορά. Παράγεται από την απόσταξη των φύλλων του φυτού Μελαλεύκη η εναλλασσόφυλλος (Melaleuca alternifolia), ενός ιθαγενούς φυτού της Αυστραλίας. Το συγκεκριμένο αιθέριο έλαιο έχει ευεργετικές  θεραπευτικές ιδιότητες (συμπεριλαμβανομένης αντισηπτικής, αντιμυκητιασικής και αντιμικροβιακής δράσης), ενώ πιστεύεται ότι έχει καλλυντικές ιδιότητες. Τα φύλλα του φυτού τα χρησιμοποιούσαν παλιά ως υποκατάστατο του τσαγιού και σ' αυτό οφείλει την ονομασία του.
Χρήσεις
Το τεϊέλαιο έχει μακρά ιστορία παραδοσιακών εφαρμογών. Οι Αυστραλοί Αβορίγινες το χρησιμοποιούσαν ως φάρμακο για να θεραπεύσουν τον βήχα και το κρύωμα με την εισπνοή των ελαίων που εξατμίζονταν απο τα λιωμένα φύλλα του φυτού. Επίσης χρησιμοποιούσαν λιωμένα φύλλα για κοψίματα, εγκαύματα και μολύνσεις τοποθετώντας τα στην πάσχουσα περιοχή ως κατάπλασμα. Περιέχει ουσίες γνωστές ως τερπενοειδή (ή τερπένια), οι οποίες φέρεται να έχουν αντισηπτική και αντιμυκητιασική δράση.
Το τεϊέλαιο χρησιμοποιείται στην εναλλακτική ιατρική για τις εξής παθήσεις:
Κατηγορία:Εναλλακτική ιατρική Κατηγορία:Αιθέρια έλαια Κατηγορία:Αντισηπτικά
Χέιλι Οκάινς
Η Χέιλι Ληάν Οκάινς (Hayley Leanne Okines, 3 Δεκεμβρίου 1997 - 2 Απριλίου 2015) ήταν Αγγλίδα ακτιβίστρια που πέθανε σε ηλικία 17 ετών εξαιτίας της εξαιρετικά σπάνιας ασθένειας πρόωρης γήρανσης. Έγινε γνωστή μέσα από τη δράση της για την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης γύρω από την ασθένειά της. Παρά το γεγονός ότι το μέσο προσδόκιμο ζωής για τους πάσχοντες είναι τα 13 έτη, η Οκάινς ξεπέρασε τις προβλέψεις των γιατρών της χάρη στη συμμετοχή της στη δοκιμή ενός πειραματικού φαρμάκου. Πέθανε στις 2 Απριλίου 2015 στην ηλικία των 17 εξαιτίας επιπλοκών που προκλήθηκαν από πνευμονία, έχοντας ζήσει τέσσερα χρόνια πάνω από τις αρχικές προβλέψεις των γιατρών.
Το 1999, στα δύο της χρόνια, η Χέιλι Οκάινς διαγνώστηκε με προγηρία, μια γενετική ασθένεια που προκαλεί γήρανση οκτώ φορές πιο γρήγορα από το μέσο όρο. Η προβλεπόμενη διάρκεια ζωής της υπολογιζόταν στα δεκατρία χρόνια. Ταξίδευε συχνά στη Βοστώνη για νέες θεραπείες που δοκιμάζονταν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το 2012, μια αυτοβιογραφία της Χέιλι Οκάινς δημοσιεύθηκε με τίτλο Old Before My Time. Το βιβλίο γράφτηκε από την Χέιλι Οκάινς και την μητέρα της, Κέρι Οκάινς, σε συνεργασία με την Alison Stokes.
Η Χέιλι Οκάινς έζησε στο Μπέξχιλ, στο Ανατολικό Σάσεξ, με τη μητέρα της Κέρι, τον πατέρα της Μαρκ, και τα δυο μικρότερα αδέρφια της, Λούις και Ρούμπι που δεν έπασχαν από προγηρία. Φοίτησε στο Κολέγιο Μπέξχιλ.
Τζεραλίν Τάλι
Η Τζεραλίν Τάλι (Jeralean Talley, 23 Μαΐου 1899 - 17 Ιουνίου 2015) ήταν Αμερικανίδα υπεραιωνόβια και το γηραιότερο πρόσωπο στον κόσμο από το 2015 ως το θάνατό της. Διαδέχτηκε την Γκέρτρουντ Γουίβερ που κράτησε το τίτλο για 5 μέρες. Πέθανε στις 17 Ιουνίου 2015. Κατηγορία:Υπεραιωνόβιοι
Μπερντ Κράους
Ποδοσφαιρική καριέρα
Ο Κράους ξεκίνησε την ποδοσφαιρική του καριέρα το 1971 στον σύλλογο SV Schüren (σ.σ. ομάδα των προαστίων του Ντόρτμουντ) και έπαιξε εκεί στα τμήματα νέων μέχρι το 1976. Τη σεζόν 1976/77 αγωνίστηκε ως μέσος για την Μπορούσια Ντόρτμουντ. Από το 1977 έως το 1983 υπήρξε παίκτης της Αυστριακής Ραπίντ Βιέννης και παράλληλα απέκτησε την αυστριακή υπηκοότητα. Ολοκλήρωσε την ποδοσφαιρική του καριέρα το 1990 αγωνιζόμενος με τη φανέλα της Μπορούσια Μενχενγκλάντμπαχ. Ο συνολικός απολογισμός της καριέρας του στην Μπουντεσλίγκα ήταν 168 αγώνες και οκτώ τέρματα.
Εθνικές Ομάδες
Αφού απέκτησε την αυστριακή υπηκοότητα, ο Κράους έπαιξε 22 διεθνείς αγώνες για την Εθνική Αυστρίας μεταξύ 1981 και 1983. Πραγματοποιώντας το ντεμπούτο του με τα αυστριακά χρώματα, σε ένα παιχνίδι εναντίον της Δυτικής Γερμανίας, στις 29 Απριλίου 1981 που έληξε με ήττα 2–0 των Αυστριακών και στο οποίο ο Κράους σημείωσε ένα αυτογκόλ. Έλαβε δε μέρος στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1982 στην Ισπανία αγωνιζόμενος σε 5 αγώνες.
Προπονητική καριέρα
Τη σεζόν 1988/89 ο Κράους ξεκίνησε την προπονητική του καριέρα στην SC Kapellen-Erft. Στη συνέχεια ανέλαβε τους ερασιτέχνες της Μπορούσια Μενχενγκλάντμπαχ (1989/90) και μετά τους ερασιτέχνες της Κολωνίας (1990), προτού τοποθετηθεί, αρχικά βοηθός προπονητή (1991) και στη συνέχεια πρώτος προπονητής, της Μπορούσια Μενχενγκλάντμπαχ για το διάστημα από τις 6 Νοεμβρίου 1992 έως τις 7 Δεκεμβρίου 1996. Η μεγαλύτερη επιτυχία του με την ομάδα του Μενχενγκλάντμπαχ ήταν η κατάκτηση του Κυπέλλου Γερμανίας το 1995. Τα τέλη της δεκαετίας του '90 υπήρξαν τα πιο γόνιμα χρόνια στην προπονητική καριέρα του Κράους καθώς καθοδήγησε για μια διετία (1997–1999) την ισπανική Ρεάλ Σοσιεδάδ, με την οποία κέρδισε το εισιτήριο για το Τσαμπιονς Λιγκ. Το 2000, επέστρεψε στη Γερμανία για να αναλάβει την Μπορούσια Ντόρτμουντ, διαδεχόμενος τον Μίχαελ Σκίμπε. Η προσωρινή του επιστροφή στην Μπουντεσλίγκα με την Μπορούσια Ντόρτμουντ δεν στέφθηκε με επιτυχία καθώς απολύθηκε μετά από μόλις οκτώ εβδομάδες χωρίς η ομάδα να πετύχει κάποια νίκη.
Επέστρεψε στην Ισπανία, όπου διετέλεσε προπονητής της Μαγιόρκα (2001). Το Γενάρη του 2002 μετακόμισε στην Ελλάδα για να ενταχθεί στον Άρης Θεσσαλονίκης, διαδεχόμενος τον Ρισάρ Ταρντί. Στον Άρη κοουτσάρισε την ομάδα για 11 αγώνες με τον πενιχρό απολογισμό των 2 νικών, 3 ισοπαλιών και 6 ηττών και αναπόφευκτα απολύθηκε το καλοκαίρι του ίδιου έτους.
Το καλοκαίρι του 2004 ανέλαβε τον αυστριακό σύλλογο Αντμίρα Βάκερ. Αν και υπέγραψε μονοετές συμβόλαιο με οψιόν για άλλη μια σεζόν, ο Κράους παραιτήθηκε μετά από 134 ημέρες λόγω έλλειψης αθλητικής προοπτικής και μετά από τρεις σερί ήττες.
Μετά από σύντομες θητείες στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (Μπανίας) 2005 και το Ιράν (Pegah Gilan F.C) 2006, διετέλεσε προπονητής της ισπανικής Τενερίφε από τις 11 Απριλίου έως τις 5 Δεκεμβρίου 2006. Από τις 5 Αυγούστου 2007 εργάστηκε ως προπονητής στον σύλλογο της Αυστριακής ASK Schwadorf αντικαθιστώντας τον Attila Sekerlioglu. Στις 6 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους απολύθηκε, αφήνοντας την ομάδα μόνο έναν βαθμό επάνω από τη ζώνη του υποβιβασμού στη δεύτερη κατηγορία της Αυστρίας.
Τον Ιανουάριο του 2012, ο Κράους ανέλαβε τη θέση του προπονητή αλλά και γενικού διευθυντή στο ΕΣ Σαχέλ στην Τυνησία. Στα τέλη Μαρτίου 2012 λυθηκε το συμβόλαιο του με την ομάδα.
Εξωτερικές πηγές
Κατηγορία:Γερμανοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Αυστριακοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Εθνικής Αυστρίας Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 1982 Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μπορούσια Ντόρτμουντ Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Μπορούσια Ντόρτμουντ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Ραπίντ Βιέννης Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μπορούσια Μενχενγκλάντμπαχ Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μπούντεσλιγκα Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Μπουντεσλίγκα Αυστρίας Κατηγορία:Γερμανοί προπονητές ποδοσφαίρου Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Γκλάντμπαχ Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Ρεάλ Σοσιεδάδ Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου ΡΚΝ Μαγιόρκα Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Άρη Θεσσαλονίκης Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Μπούντεσλιγκα Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου ΦΚ Αντμίρα Βάκερ Μέντλινγκ Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου ΚΝ Τενερίφη Κατηγορία:Προπονητές ποδοσφαίρου Ετουάλ Σπορτίβ ντυ Σαχέλ Κατηγορία:Ξένοι προπονητές ποδοσφαίρου στην Ελλάδα Κατηγορία:Δυτικογερμανοί ποδοσφαιριστές
Σύνδρομο Dup15q
Τα σημαντικά γονίδια, που αιτιολογικά σχετίζονται με το εν λόγω σύνδρομο, είναι τα εξής: UBE3A, GABRA5, GABRB3 και GABRG3.
Διάγνωση
Έλεγχοι με γενετικές τεχνικές όπως τη μέθοδο FISH και άλλες χρωμοσωμικές τεχνικές είναι σήμερα διαθέσιμες για τη διάγνωση του συνδρόμου, όπως επίσης και για παρόμοιες γενετικές χρωμοσωμικές διαταραχές. Μέχρι σήμερα, έχουν αναφερθεί αρκετές περιπτώσεις με μητρικής προέλευσης σύνδρομο. Αυτό το σύνδρομο (δηλ. μητρικής προέλευσης) εκδηλώνεται στην πρώιμη παιδική ηλικία με αναπτυξιακή καθυστέρηση, κυρίως στον λόγο και υποτονία, και επίσης συχνά προβλήματα συμπεριφοράς, που μερικές φορές, εμπίπτουν στις διαταραχές του φάσματος του αυτισμού.
Συμπτώματα
Το σύνδρομο μικροδιπλασιασμού της περιοχής χρωμοσώματος 15, είναι σοβαρή νόσος που χαρακτηρίζεται από νευροσυμπεριφορικές διαταραχές. Δύναται να συνοδεύεται σε αρκετές των περιπτώσεων από υποτονία, νοητική υστέρηση, καθώς επίσης και συχνές επιληπτικές κρίσεις. Η επίπτωση είναι άγνωστη. Επίσης παρουσιάζονται ήπιες δυσμορφίες λ.χ. μακροκεφαλία, βλεφαρικές σχισμές προς τα κάτω, επίκανθος, ανέκφραστο προσωπείο, κλινοδακτυλία, συνδακτυλία, και κοντό ανάστημα.
Παραπομπές
Κατηγορία:Σπάνιες ασθένειες Κατηγορία:Σύνδρομα με διανοητική υστέρηση
Ώρα Βλαδιβοστόκ
Η ώρα Βλαδιβοστόκ (VLAT) (владивостокское время, vladivostokskoye vremya), είναι ζώνη ώρας στη Ρωσία, και πήρε το όνομά της από το Βλαδιβοστόκ. Είναι δέκα ώρες μπροστά από τον UTC (UTC+10) και επτά ώρες μπροστά από την Ώρα Μόσχας (MSK+7).
Στις 27 Μαρτίου 2011, η Ρωσία μετακινήθηκε σε θερινή ώρα όλο το χρόνο, δηλαδή μόνιμη θερινή ώρα. Αντί να αλλάζει η ώρα στη ζώνη ώρας UTC+10 το χειμώνα και στη ζώνη ώρας UTC+11 στο καλοκαίρι, το Βλαδιβοστόκ χρησιμοποίησε την UTC+11 όλο τον χρόνο μέχρι το 2014, όταν αντιστράφηκε η αλλαγή από τον Βλαντιμίρ Πούτιν και επαναφέρθηκε στην UTC+10 όλο τον χρόνο.
Βάση δεδομένων ζώνης ώρας
Στη βάση δεδομένων ζώνης ώρας IANA οι ζώνες ώρας είναι οι:
Πόλεις που χρησιμοποιούν την ώρα Βλαδιβοστόκ
Πόλεις και κωμοπόλεις με περισσότερους από 100,000 κατοίκους που χρησιμοποιούν την ώρα Βλαδιβοστόκ:
Δείτε επίσης
Βλαδιβοστόκ
Αεροσκάφος συνδέσμου
thumb|right|250px|Auster AOP.9 Αεροσκάφη συνδέσμου (liaison aircraft) ονομάστηκαν μικρά, συνήθως άοπλα αεροσκάφη που αναπτύχθηκαν πριν από το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και χρησιμοποιήθηκαν από τις στρατιωτικές δυνάμεις κυρίως σε ρόλους παρατήρησης πυροβολικού και μεταφοράς αξιωματικών και αγγελιοφόρων. Τα αεροσκάφη χρησιμοποιήθηκαν ακόμα για αναγνώριση του πεδίου της μάχης, μεταφορά τραυματιών, έλεγχο στρατιωτικών φαλαγγών, ελαφρά μεταφορά φορτίου και άλλα παρόμοια καθήκοντα. Είναι επίσης γνωστά και ως Αεροσκάφη στρατιωτικής συνεργασίας. Ήταν ικανά να επιχειρούν από μικρούς, απροετοίμαστους διαδρόμους, έχοντας ικανότητες βραχείας από-προσγείωσης (STOL), ενώ τα περισσότερα αεροσκάφη συνδέσμου αναπτύχθηκαν από, ή χρησιμοποιήθηκαν αργότερα ως ελαφριά αεροπλάνα γενικής αεροπορίας. Τα αεροσκάφη συνδέσμου αντικαταστάθηκαν στο σύγχρονο πεδίο μάχης από το ελικόπτερο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Τύποι αεροσκαφών
Χρωμόσωμα 15
Το ανθρώπινο αντιγόνο λευκοκυττάρων για την β2-μικροσφαιρίνη απαντάται εντός του χρωμοσώματος 15.
Παραπομπές
15
Κατάλογος αρχηγών του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού (Ελλάδα)
Ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού (Α/Γ.Ε.Ν.) είναι ο προϊστάμενος του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού. Πρώτος αρχηγός του ΓΕΝ υπήρξε ο Γεώργιος Α. Κουντουριώτης, από το 1907 ως το 1908.
Σημερινός αρχηγός είναι ο Αντιναύαρχος Ιωάννης Δρυμούσης.
Παραπομπές
Αρχηγοι ΓΕΝ Κατηγορία:Γενικό Επιτελείο Ναυτικού (Ελλάδα)
Βασιλική Γαλικιανή Ακαδημία
Η Βασιλική Γαλικιανή Ακαδημία (γαλικιανά: Real Academia Galega, RAG) είναι ίδρυμα αφιερωμένο στη μελέτη του Γαλικιανού πολιτισμού και ιδιαίτερα της Γαλικιανής γλώσσας. Εκδίδει κανόνες γραμματικής, ορθογραφίας και λεξιλογίου και εργάζεται για την προώθηση της γλώσσας. Η Ακαδημία εδρεύει στην Λα Κορούνια στη Γαλικία της Ισπανίας. Ο σημερινός πρόεδρος είναι ο Βίκτορ Φερνάντεζ Φρεϊσάνες.
Ιστορία
Το 1905 η Γαλικιανή γλώσσα διωκόταν στην Ισπανία. Για την αποφυγή των διώξεων, ιδρύθηκε ο οργανισμός Σοσιεντάντε Προτεκτόρα ντα Ακαντέμια Γκαγιέγκα στην Αβάνα της Κούβας. Στη συνέχεια, στις 30 Σεπτεμβρίου 1906, χάρη στις προσπάθειες των συγγραφέων Μανουέλ Κούρρος Ενρίκεζ και Χοσέ Φοντένλα Λεάλ, επανιδρύθηκε ως Real Academia Galega. Ο Μανουέλ Μουργκία ήταν ο πρώτος της πρόεδρος.
Κριτική
Η ομάδα Associaçom Galega da Língua (Γαλικιανή Ένωση Γλώσσας ή AGL) ασκεί κριτική στους επίσημους κανόνες ορθογραφίας της Βασιλικής Ακαδημίας και εκστρατεύει μια ορθογραφική επανένταξη επανενώνοντας τους Γαλικιανούς κανόνες ορθογραφίας με εκείνους της Πορτογαλικής. Η εκστρατεία ορθογραφικής επανένταξης που πραγματοποιείται από την AGL δεν υποστηρίζεται από κανένα από τα Γαλικιανά κόμματα, τα οποία μαζί με τη Βασιλική Ακαδημία τηρούν κρατική ιδεολογία, που εκπροσωπείται στο κοινοβούλιο της Γαλικίας.
Εξωτερικές συνδέσεις
Κατηγορία:Ρυθμιστές γλώσσας
Σκόπια
Τα Σκόπια (Скопје, αλβανικά: Shkupi) είναι η πρωτεύουσα και μεγαλύτερη πόλη της Βόρειας Μακεδονίας. Είναι χτισμένα σε υψόμετρο 262 μ., εκατέρωθεν του ποταμού Βαρδάρη (Αξιού) στην κυριότερη εμπορική οδό μεταξύ του ποταμού και του παννονικού βαθυπέδου, που διασχίζεται από τη σιδηροδρομική γραμμή Βελιγραδίου-Θεσσαλονίκης. Ιδιαίτερη ανάπτυξη γνώρισαν τα χρόνια της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και ήταν γνωστά ως «Ουσκιούπ» (τουρκικά: Üsküp). Η πόλη παρέμεινε υπό οθωμανική κυριαρχία για πάνω από 500 χρόνια και ήταν πρωτεύουσα του ομώνυμου σαντζακίου και κατόπιν ολόκληρου του Βιλαετιού του Κοσσυφοπεδίου. Ο πληθυσμός της πόλης ανέρχεται σε 467.257 κατοίκους.
Τοπογραφία
Τα Σκόπια βρίσκονται στο βόρειο τμήμα της Βόρειας Μακεδονίας, στο κέντρο της Βαλκανικής χερσονήσου και στα μισά του δρόμου μεταξύ Βελιγραδίου και Αθήνας. Η πόλη είναι χτισμένη στην κοιλάδα των Σκοπίων, με προσανατολισμό ανατολικά-δυτικά, κατά μήκος του ρου του Αξιού ποταμού, που χύνεται στο Αιγαίο Πέλαγος στην Ελλάδα. Η κοιλάδα έχει περίπου 20 χιλιόμετρα πλάτος και περιορίζεται από αρκετές οροσειρές βόρεια και νότια. Αυτές οι οροσειρές περιορίζουν την αστική επέκταση των Σκοπίων, που απλώνονται κατά μήκος του Αξιού και του Σεράβα, μικρού ποταμιού που έρχεται από το Βορρά. Στα διοικητικά της όρια η πόλη των Σκοπίων εκτείνεται σε μήκος άνω των 33 χιλιομέτρων αλλά σε πλάτος μόνο 10 χιλιομέτρων.
Τα Σκόπια είναι περίπου 245 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας και καλύπτει 571,46 τ.χλμ. Η αστική περιοχή καλύπτει μόνο 337 τ.χλμ. Τα Σκόπια, στα διοικητικά όρια τους, περιλαμβάνουν πολλά χωριά και άλλους οικισμούς, όπως τα Ντράτσεβο, Γκόρνο Νέρεζι και Μπάρντοβτσι. Σύμφωνα με την απογραφή του 2002 η πόλη των Σκοπίων περιελάμβανε 506.926 κατοίκους, ενώ μόνο η αστική περιοχή 444.800.
Η πόλη των Σκοπίων συνορεύει με το Κόσοβο στα βορειοανατολικά. Δεξιόστροφα επίσης συνορεύει με τους δήμους Τσούτσερ-Σαντέβο, Λίπκοβο, Αρασίνοβο, Ίλιντεν, Στουντενιτσάνι, Σοπίστε, Ζελίνο και Γεγκούνοβτσε.
Υδρογραφία
Ο ποταμός Αξιός, που ρέει μέσα από τα Σκόπια, είναι περίπου 60 χιλιόμετρα από τις πηγές του κοντά στο Γκόστιβαρ. Στα Σκόπια, ο μέσος όρος απορροής του είναι 51 m3/s, με ένα μεγάλο εύρος, ανάλογα με τις εποχές, μεταξύ 99,6 m3/s το Μάιο και 18,7 m3/s τον Ιούλιο. Η θερμοκρασία του νερού κυμαίνεται μεταξύ 4,6 °C τον Ιανουάριο και 18,1 °C τον Ιούλιο.
Αρκετοί ποταμοί πληρούν συμβάλλουν στον Αξιό εντός των ορίων της πόλης. Μεγαλύτερος είναι ο Τρέσκα, μήκους 130 χιλιομέτρων. Διασχίζει το Φαράγγι Μάτκα πριν συναντήσει τον Αξιό στο δυτικό άκρο της πόλης των Σκοπίων. Ο Λέπενατς, που έρχεται από το Κόσοβο, εκβάλλει στο Βαρδάρη στο βορειοδυτικό άκρο της αστικής περιοχής. Ο Σέραβα, που επίσης έρχεται από το Βορρά, περνούσε μέσα από το Παλιό Παζάρι μέχρι τη δεκαετία του 1960, οπότε έγινε εκτροπή του προς τα δυτικά, επειδή τα νερά του ήταν πολύ μολυσμένα. Αρχικά συναντούσε τον Αξιό κοντά στην έδρα της Μακεδονικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών. Σήμερα εκβάλλει στον Αξίο κοντά στα ερείπια των Σκούπων. Τέλος ο Μάρκοβα Ρέκα, που η πηγή του είναι στο Όρος Βόντνο, συναντά τον Αξιό στο ανατολικό άκρο της πόλης. Αυτά τα τρία ποτάμια έχουν μήκος μικρότερο των 70 χιλιομέτρων.
Η πόλη των Σκοπίων έχει δύο τεχνητές λίμνες, που βρίσκονται στον Τρέσκα. Η λίμνη Μάτκα ήταν το αποτέλεσμα της κατασκευής ενός φράγματος στο Φαράγγι Μάτκα τη δεκαετία του 1930 και η λίμνη Τρέσκα ανοίχθηκε για λόγους αναψυχής το 1978. Τρεις μικρές φυσικές λίμνες βρίσκονται κοντά στο Σμιλίκοβτσι, στο βορειοανατολικό άκρο της αστικής περιοχής.
Γεωλογία
Η κοιλάδα των Σκοπίων οριοθετείται στα δυτικά από το Όρος Σκάρδος, στα νότια από την οροσειρά Γιακούπιτσα, στα ανατολικά από τους λόφους που ανήκουν στην οροσειρά Οσόγκοβο, και στα βόρεια από τη Σκόπσκα Τσρνα Γκόρα. Το Όρος Βόντνο, το υψηλότερο σημείο εντός των ορίων της πόλης, έχει ύψος 1.066 μ. και ανήκει στην οροσειρά Γιακούπιτσα.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Η ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας (ρωσικά: ФК Спартак Москва) είναι ποδοσφαιρικός σύλλογος της Ρωσίας που αγωνίζεται στην ανώτερη κατηγορία της Ρωσίας, το Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου Ρωσίας. Ιδρύθηκε στις 22 Απριλίου 1922 ως αθλητικός σύλλογος. Ιστορικά, ο σύλλογος ήταν μέρος της αθλητικής κοινωνίας Σπαρτάκ. Στις άλλες ομάδες της κοινωνίας περιλαμβάνεται η Σπάρτακ Μόσχας στο χόκεϊ επί πάγου. Σήμερα, ο σύλλογος δεν είναι συνδεδεμένος με την αθλητική κοινωνία της Σπαρτάκ, καθώς αποτελεί ανεξάρτητη ιδιωτική οργάνωση.
Σκόπια
Γεωλογία
Παρά το γεγονός ότι τα Σκόπια είναι χτισμένο στους πρόποδες του βουνού Βόντνο, η αστική περιοχή είναι ως επί το πλείστον επίπεδη. Περιλαμβάνει διάφορους δευτερεύοντες λόφους, που γενικά καλύπτονται με δάση και πάρκα, όπως ο λόφος Γκάζι Μπάμπα (325 m), ο Ζάιτσεφ Ριντ (327 m), οι πρόποδες του όρους Βόντνο (οι μικρότεροι είναι μεταξύ 350 και 400 μ) και ο λόφος όπου είναι χτισμένο το Φρούριο των Σκοπίων. Η κοιλάδα των Σκοπίων βρίσκεται κοντά σε ένα σεισμικό ρήγμα μεταξύ των Αφρικανικής και Ευρασιατικής τεκτονικών πλακών και γνωρίζει συνεχώς σεισμική δραστηριότητα. Αυτή η δραστηριότητα επαυξάνεται από την πορώδη δομή του υπεδάφους. Μεγάλοι σεισμοί σημειώθηκαν στα Σκόπια το 518, το 1505 και το 1963.
Η κοιλάδα των Σκοπίων ανήκει στη γεωτεκτονική περιοχή του Αξιού, το υπέδαφος του οποίου έχει σχηματισθεί από Νεογενείς και Τεταρτογενείς αποθέσεις. Το υπόστρωμα αποτελείται από αποθέσεις της Πλειοκαίνου ψαμμίτη, μαργών και διάφορων συσσωρεύσεων. Καλύπτεται από ένα πρώτο στρώμα του Τεταρτογενούς άμμου και λάσπης, που έχει βάθος μεταξύ 70 και 90 μέτρων. Το στρώμα καλύπτεται από μια πολύ μικρότερη στρώση αργίλου, άμμου, λάσπης και χαλικιών, που μεταφέρονται από τον ποταμό Αξιό. Έχει βάθος μεταξύ 1,5 και 5,2 μ.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Έδρα της ποδοσφαιρικής ομάδας είναι το στάδιο «Λουζνίκι» της Μόσχας. Η ομάδα έχει ως χρώματα το κόκκινο και το λευκό και ως έμβλημα το "С", αρχικό γράμμα της ρωσικής λέξης «Спартак» (Σπάρτακος). Το ψευδώνυμο της ομάδας είναι «Ερυθρόλευκοι». Επίσης, απαντώνται τα ψευδώνυμα «Κρέας» και «Γουρούνια», επειδή στις απαρχές της, τη δεκαετία του '20, η ομάδα υποστηριζόταν οικονομικώς από μια βιομηχανία επεξεργασίας κρέατος.
Η Σπαρτάκ αποτελεί έναν από τους πολυνίκες συλλόγους της Ρωσίας. Έχει κατακτήσει 12 Πρωταθλήματα Σοβιετικής Ένωσης και 10 Πρωταθλήματα Ρωσίας. Επίσης, 10 Κύπελλα Ε.Σ.Σ.Δ. και 4 Κύπελλα Ρωσίας. Έχει δε κατά καιρούς διακριθεί σε όλες τις ευρωπαϊκές διοργανώσεις, φτάνοντας μέχρι τα ημιτελικά.
Σκόπια
Κλίμα
Το κλίμα των Σκοπίων συνήθως κατατάσσεται ως ηπειρωτικό υπομεσογειακό, ενώ σύμφωνα με την Κλιματική ταξινόμηση Κέππεν είναι υγρό υποτροπικό κλίμα, με μέση ετήσια θερμοκρασία 13,5 °C. Το ύψος βροχής είναι σχετικά χαμηλό λόγω της έντονης βροχοσκίασης των βουνών Προκλέτιγιε στα βορειοδυτικά, όντας μόνο το ένα τέταρτο εκείνου που δέχονται οι ακτές της Αδριατικής Θάλασσας στο ίδιο γεωγραφικό πλάτος. Τα καλοκαίρια είναι μακρά, ζεστά και υγρά. Το μέσο υψηλό τον Ιούλιο στα Σκόπια είναι 31 °C. Κατά μέσο τα Σκόπια έχουν 88 ημέρες με πάνω από 30 °C και 10,2 ημέρες με πάνω από 35,0 °C κάθε χρόνο. Οι χειμώνες είναι σύντομοι, σχετικά κρύοι και υγροί. Οι χιονοπτώσεις είναι συνήθεις κατά τη χειμερινή περίοδο αλλά η μεγάλη συσσώρευση χιονιού είναι σπάνια και η χιονοκαλύψη διαρκεί μόνο για λίγες ώρες ή λίγες ημέρες, αν είναι βαρειά. Το καλοκαίρι οι θερμοκρασίες είναι συνήθως πάνω από 31 °C και μερικές φορές πάνω από 40 °C. Την άνοιξη και το φθινόπωρο οι θερμοκρασίες κυμαίνονται από 15 έως 24 °C. Το χειμώνα οι θερμοκρασίες ημέρας είναι περίπου 6 °C αλλά τα βράδια συχνά πέφτουν κάτω από τους 0 °C και μερικές φορές κάτω από -10 °C. Κατά κανόνα οι θερμοκρασίες σε όλη τη διάρκεια του έτους κυμαίνονται από -13 °C έως 39 °C. Οι βροχοπτώσεις είναι ομοιόμορφα κατανεμημένες σε όλο το χρόνο, πάντως περισσότερες από τον Οκτώβριο έως το Δεκέμβριο και από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ίδρυση
Στα πρώτα χρόνια του σοβιετικού ποδοσφαίρου, πολλές κυβερνητικές υπηρεσίες, όπως η αστυνομία, ο στρατός, οι σιδηρόδρομοι, δημιούργησαν δικά τους σωματεία. Έτσι ο σοβιετικός αθλητισμός εκφραζόταν μέσα από ένα πολύπλοκο σύστημα πατρωνιών. Στα πλαίσια αυτά, κάθε λαοφιλές σωματείο είχε τους πάτρωνές του. Π.χ. η Δυναμό Μόσχας ήταν η ομάδα της αστυνομίας (Υπουργείο Εσωτερικών), η ΤΣΣΚΑ Μόσχας του στρατού (Υπουργείο Άμυνας), η Λοκομοτίβ Μόσχας των σιδηροδρομικών (ισχυρής συντεχνίας την εποχή εκείνη). Η Σπαρτάκ, δημιουργήθηκε από σωματεία βιομηχανικών εργατών και γι' αυτό απέκτησε το προσωνύμιο «Ομάδα του Λαού».
Σκόπια
Φύση και περιβάλλον
Η πόλη των Σκοπίων περιλαμβάνει διάφορα φυσικά περιβάλλοντα και η πανίδα και η χλωρίδα της είναι πλούσιες. Ωστόσο, απειλείται από την εντατικοποίηση της γεωργίας και την αστική επέκταση. Η μεγαλύτερη προστατευόμενη περιοχή εντός των ορίων της πόλης είναι το Όρος Vodno, που είναι δημοφιλής προορισμός αναψυχής. Ένα τελεφερίκ συνδέει την κορυφή του με το κέντρο της πόλης και πολλά μονοπάτια για πεζούς διασχίζουν τα δάση του. Άλλο μεγάλο φυσικό φαινόμενο είναι το Φαράγγι Μάτκα.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ίδρυση
Το 1921 ιδρύθηκε ο Μοσχοβίτικος Κύκλος των Σπορ (Московский Κружок Спорта, МКС, Εμ Κα Τσε Μόσχας) στην περιοχή Κρασνοπρέσνενσκι της Μόσχας, από τον Ιβάν Αρτέμιεφ, όπου και εντάχθηκε ο Νικολάι Στάροστιν, σπουδαία αθλητική μορφή της εποχής, ποδοσφαιριστής και παίχτης του χόκεϊ επί πάγου, ο οποίος και οργάνωσε το ποδοσφαιρικό τμήμα με τις ποδοσφαιρικές του γνώσεις. Η ομάδα μετονομάστηκε σε Κράσναγια Πρέσνια και άρχισε να μεγαλώνει βασισμένη στις πωλήσεις εισιτηρίων από τα παιχνίδια που έδινε σε όλη τη Ρωσία.
Σκόπια
Φύση και περιβάλλον
Η ίδια η πόλη περιλαμβάνει πολλά πάρκα και κήπους συνολικά 43.610 στρεμμάτων. Μεταξύ αυτών είναι το Πάρκο της Πόλης (Gradski Park), κατασκευασμένο από τους Οθωμανούς Τούρκους στις αρχές του 20ου αιώνα, το Žena Borec Park, που βρίσκεται μπροστά από το Κοινοβούλιο, ο Βοτανικός Κήπος του Πανεπιστημίου και το δάσος Gazi Baba. Πολλοί δρόμοι και λεωφόροι είναι φυτεμένοι με δέντρα.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ίδρυση
Το 1926 το ποδόσφαιρο στη Σοβιετική Ένωση οργανώθηκε σε νέες βάσεις. Στα πλαίσια αυτά, ο Στάροστιν κανόνισε το σπονσοράρισμα της ομάδας από την Ένωση Εργατών Τροφίμων και τη μετέφερε στο στάδιο «Τόμσκι», χωρητικότητας 13.000 θέσεων. Το όνομά της τότε άλλαξε σε Πιστσέβικι (Εργάτες της Βιομηχανίας Τροφίμων).
Σκόπια
Φύση και περιβάλλον
Η επεξεργασία χάλυβα, κρίσιμη δραστηριότητα για την τοπική οικονομία, είναι υπεύθυνη για τη ρύπανση του εδάφους με βαρέα μέταλλα, όπως μόλυβδος, ψευδάργυρος και κάδμιο, και την ατμοσφαιρική ρύπανση με οξείδιο του αζώτου και μονοξείδιο του άνθρακα. Η κυκλοφορία των οχημάτων και εργοστάσια τηλεθέρμανσης είναι επίσης υπεύθυνα για τη ρύπανση του αέρα. Τα υψηλότερα επίπεδα ρύπανσης εμφανίζονται συνήθως το φθινόπωρο και το χειμώνα.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ίδρυση
Τα επόμενα χρόνια αναζητήθηκαν διάφοροι υποστηρικτές από το Στάροστιν, με την ομάδα ν' αλλάζει διαρκώς σπόνσορες, σε μια προσπάθεια ν' αντιπαρατεθεί στην πανίσχυρη γειτονική Δυναμό Μόσχας, της οποίας το γήπεδο «Δυναμό», 35.000 θέσεων, βρισκόταν δίπλα στο στάδιο «Τόμσκι». Τότε άλλαξε και το όνομα του συλλόγου σε Προμκοοπερατσίγια (Βιομηχανικός Συνεταιρισμός).
Σκόπια
Φύση και περιβάλλον
Κατασκευάζονται εγκαταστάσεις επεξεργασίας υγρών αποβλήτων, αλλά μεγάλες ποσότητές τους εξακολουθούν να απορρίπτονται ανεπεξέργαστα στον Αξιό. Στερεά απόβλητα διατίθενται στον υπαίθριο δημοτικό χώρο εναπόθεσης, που βρίσκεται 15 χιλιόμετρα βόρεια της πόλης. Κάθε μέρα δέχεται 1.500 m3 οικιακών και 400 m3 βιομηχανικών αποβλήτων. Το επίπεδο υγείας είναι καλύτερο στα Σκόπια από ό,τι στο υπόλοιπο της χώρας και δεν έχει βρεθεί καμία σχέση μεταξύ της χαμηλής ποιότητας του περιβάλλοντος και της υγείας των κατοίκων.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ίδρυση
Το 1934 ο Στάροστιν, ήρθε σε επαφή με το φιλόδοξο γραμματέα της Κομμουνιστικής Ένωσης Νεολαίας (Κομσομόλ), Αλεξάντρ Κόσαρεφ. Ο Κόσαρεφ υπέδειξε στο Στάροστιν να μετονομάσει το σύλλογο σε Σπαρτάκ, από το όνομα του Σπάρτακου, του Θρακός μονομάχου που ηγήθηκε της επανάστασης των σκλάβων κατά των Ρωμαίων το 73 π.Χ. αλλά και προς τιμήν των γερμανών επαναστατών Σπαρτακιστών. Έτσι η ομάδα μετονομάστηκε σε Σπαρτάκ και στις 19 Απριλίου 1935 τέθηκε υπό την προστασία της Κομσομόλ. Ταυτόχρονα αποτέλεσε τμήμα της Αθλητικής Ένωσης Σπαρτάκ, που καλλιεργούσε διάφορα σπορ.
Σκόπια
Αστική μορφολογία
Η αστική μορφολογία των Σκοπίων επηρεάστηκε έντονα από τον σεισμό στις 26 Ιουλίου 1963, που κατέστρεψε το 80% της πόλης και από την ανοικοδόμηση που ακολούθησε. Για παράδειγμα, συνοικίες ξαναχτίστηκαν με τέτοιο τρόπο που η δημογραφική πυκνότητα να παραμένει σε χαμηλά επίπεδα για τον περιορισμό των επιπτώσεων των πιθανών μελλοντικών σεισμών.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Σοβιετική περίοδος
Ο πρώτος προπονητής της Σπαρτάκ ήταν ο Τσέχος Αντονίν Φιβέμπρ, που κατάφερε να οδηγήσει την ομάδα στην κατάκτηση του δεύτερου πρωταθλήματος Σοβιετικής Ένωσης, το φθινόπωρο του 1936. Πριν από το Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο η Σπαρτάκ κατέκτησε άλλους δύο τίτλους.
Σκόπια
Αστική μορφολογία
Η ανοικοδόμηση μετά τον σεισμό του 1963 καθοδηγήθηκε κατά κύριο λόγο από τον αρχιτέκτονα Αντολφ Τσιμπορόβσκι, που είχε ήδη σχεδιάσει την ανοικοδόμηση της Βαρσοβίας μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο Τσιμπορόβσκι χώρισε την πόλη σε τομείς για συγκεκριμένες δραστηριότητες. Οι όχθες του ποταμού Αξιού έγιναν περιοχές φύσης και πάρκα, οι περιοχές ανάμεσα στις κεντρικές λεωφόρους ανοικοδομήθηκαν πολυώροφα κτίρια κατοικίας και εμπορικά κέντρα και τα προάστια αφέθηκαν για ιδιωτικές κατοικίες και τη βιομηχανία. Η ανοικοδόμηση έπρεπε να είναι γρήγορη για να μετεγκατασταθούν οι οικογένειες και για την ανάκαμψη της τοπικής οικονομίας. Για να τονωθεί η οικονομική ανάπτυξη αυξήθηκε ο αριθμός των δρόμων και προβλέφθηκε η μελλοντική αστική επέκταση.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Σοβιετική περίοδος
Τη δεκαετία του '50 η Σπαρτάκ μοιράστηκε όλους τους σοβιετικούς τίτλους με τη Δυναμό Μόσχας. Το 1956 οι ποδοσφαιριστές της αποτελούσαν τη βάση της Εθνικής Ε.Σ.Σ.Δ. που κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Μελβούρνης. Σπουδαίος παίκτης της ομάδας εκείνη την εποχή υπήρξε ο Ίγκορ Νέττο, που διετέλεσε αρχηγός της εθνικής ομάδας από το 1954 ως το 1963.
Σκόπια
Αστική μορφολογία
Στη βόρεια όχθη, όπου βρίσκονται τα παλιότερα μέρη της πόλης, αποκαταστάθηκε το Παλιό Παζάρι και η γύρω περιοχή ανοικοδομήθηκε με χαμηλά κτίρια, έτσι ώστε να μη χαλάσει η θέα του Φρουρίου. Διάφορα ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων του πανεπιστημίου και της Μακεδονικής Ακαδημίας, μεταφέρθηκαν επίσης στη βόρεια όχθη, προκειμένου να μειωθούν τα όρια μεταξύ των εθνοτικών κοινοτήτων. Πράγματι, η βόρεια όχθη κατοικείται κυρίως από Μουσουλμάνους Αλβανούς, Τούρκους και Ρομά, ενώ οι Χριστιανοί Σλαβομακεδόνες κατά κύριο λόγο κατοικούν στη νότια όχθη.
Ο σεισμός άφησε την πόλη με λίγα ιστορικά μνημεία, εκτός από το Οθωμανικό Παλιό Παζάρι, και η ανοικοδόμηση που έγινε μεταξύ 1960 και 1980, μετέτρεψε τα Σκόπια σε μια μοντέρνα αλλά γκρίζα πόλη. Στο τέλος της δεκαετίας του 2000 το κέντρο της πόλης γνώρισε βαθιές αλλαγές. Ένα αστικό σχέδιο, «Σκόπια 2014», υιοθετήθηκε από τις δημοτικές αρχές, προκειμένου να δώσει στην πόλη μια πιο μνημειακή και ιστορική όψη. Αρκετά νεοκλασικά κτίρια κατεστραμμένα από το σεισμό του 1963 ξαναχτίστηκαν, όπως το Εθνικό Θέατρο και δρόμοι και πλατείες ανακαινίστηκαν. Κατασκευάστηκαν επίσης πολλά άλλα στοιχεία, όπως σιντριβάνια, αγάλματα, ξενοδοχεία, κυβερνητικά κτίρια και γέφυρες. Το έργο έχει επικριθεί λόγω του κόστους και της ιστορικιστικής αισθητικής του. Η μεγάλη Αλβανική μειονότητα θεωρεί ότι δεν εκπροσωπήθηκε στα νέα μνημεία και προώθησε παράπλευρα έργα, όπως μια νέα πλατεία πάνω από τη λεωφόρο που χωρίζει το κέντρο της πόλης από το Παλιό Παζάρι.
Ορισμένες περιοχές των Σκοπίων πάσχουν από πολεοδομική αναρχία, επειδή πολλά σπίτια και άλλα κτίρια χτίστηκαν χωρίς τη συναίνεση των τοπικών αρχών.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Σοβιετική περίοδος
Οι φίλαθλοι όμως, δεν εγκατέλειψαν το σύλλογο. Με πρωτεργάτη τον προπονητή Κονσταντίν Μπέσκοφ, η ομάδα κατάφερε ν' ανεβεί πάλι στην ανώτερη ποδοσφαιρική κατηγορία. Ο Μπέσκοφ προώθησε νέους παίκτες, ορισμένοι από τους οποίους έγιναν διάσημοι παγκοσμίως, όπως ο τερματοφύλακας Ρινάτ Ντασάεφ και ο επιθετικός Γκεόργκι Γιάρτσεφ. Το 1979 η νέα Σπαρτάκ κέρδισε το πρωτάθλημα.
Σκόπια
Τοποθεσίες και χωριά
Έξω από την αστική περιοχή η πόλη των Σκοπίων περιλαμβάνει πολλούς μικρούς οικισμούς. Μερικοί από αυτά είναι εξωτερικά προάστια, όπως το Σίγκελικ, που βρίσκεται στο δρόμο προς το Βελιγράδι, που έχει πάνω από 23.000 κατοίκους και το Ντράτσεβο, που έχει σχεδόν 20.000 κατοίκους. Άλλοι μεγάλοι οικισμοί βρίσκονται βόρεια της πόλης, όπως το Ραντισάνι, με 9.000 κατοίκους, ενώ μικρότερα χωριά βρίσκονται στο Όρος Βόντνο ή στο δήμο Σαράι, που είναι ο πιο αγροτικός των δέκα δήμων που αποτελούν την Πόλη των Σκοπίων.
Αστική κοινωνιολογία
Τα Σκόπια είναι μια εθνοτικά πολύμορφη πόλη και η αστική κοινωνιολογία της εξαρτάται πρωτίστως από την εθνοτική και θρησκευτική ταυτότητα. Οι Σλαβομακεδόνες αποτελούν το 66% του πληθυσμού της πόλης, ενώ οι Αλβανοί και οι Ρομά υπολογίζονται αντίστοιχα σε 20% και 6%. Κάθε εθνική ομάδα περιορίζεται γενικά σε ορισμένες περιοχές της πόλης. Οι Σλαβομακεδόνες ζουν νότια του Αξιού, σε περιοχές που ανοικοδομήθηκαν μαζικά μετά το 1963 και οι Μουσουλμάνοι ζουν στη βόρεια πλευρά, στις παλαιότερες συνοικίες της πόλης. Αυτές οι συνοικίες θεωρούνται πιο παραδοσιακές, ενώ η νότια πλευρά εκφράζει για τους Σλαβομακεδόνες τη νεωτερικότητα και τη ρήξη από την αγροτική ζωή.
Οι βόρειες περιοχές είναι οι φτωχότερες. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την Τοπάανα, στο δήμο Τσαίρ, και για το δήμο Σούτο Οριζάρι, που είναι οι δύο κύριες συνοικίες των Ρομά. Αποτελούνται από πολλές παράνομες κατασκευές, δεν συνδέονται με ηλεκτρικό και νερό και περνούν από τη μια γενιά στην άλλη. Η Τοπάανα, που βρίσκεται κοντά στο Παλιό Παζάρι, είναι μια πολύ παλιά περιοχή: αναφέρεται για πρώτη φορά ως συνοικία των Ρομά στις αρχές του 14ου αιώνα. Έχει μεταξύ 3000 και 5000 κατοίκους. Το Σούτο Οριζάρι, που βρίσκεται στο βόρειο άκρο της πόλης, είναι από μόνο του δήμος, με επίσημη την τοπική γλώσσα των Ρομά. Αυτό αναπτύχθηκε μετά το 1963 σεισμό για να στεγάσει τους Ρομά που είχαν χάσει τα σπίτια τους.
Η πυκνότητα του πληθυσμού ποικίλλει σημαντικά από τη μια περιοχή στην άλλη. Το ίδιο και η επιφάνεια κατοικίας ανά άτομο. Η μέση της πόλης ήταν στο 19,41 τετραγωνικά μέτρα ανά άτομο το 2002, αλλά 24 τετραγωνικά μέτρα στο Τσένταρ στη νότια όχθη και μόνο 14 τετραγωνικά μέτρα στο Τσαίρ στη βόρεια όχθη. Στο Σούτο Οριζάρι ο μέσος όρος ήταν 13 τετραγωνικά μέτρα.
Ονομασία
Το σημερινό όνομα της πόλης προέρχεται από το «Scupi» (προερχόμενο από το Ελληνικό Σκούποι), που ήταν το όνομα ενός ρωμαϊκού οικισμού που βρισκόταν σε κοντινή απόσταση. Ωστόσο, πριν δημιουργηθεί ο οικισμός, η περιοχή είχε ήδη κατοικηθεί από τους Ιλλυριούς και το «Σκούποι» είναι ίσως Ιλλυρικής προέλευσης. Η έννοια του εν λόγω ονόματος είναι άγνωστη.
Μετά την Αρχαιότητα, το Scupi καταλήφθηκε από διάφορους λαούς και κατά συνέπεια το όνομά του έχει μεταφραστεί αρκετές φορές σε διάφορες γλώσσες. Έτσι έγινε «Σκόπιε» (βουλγαρικά: Скопие) για τους Βούλγαρους και αργότερα «Ουσκούμπ» (οθωμανικά τουρκικά: اسكوب) για τους Τούρκους. Το όνομα αυτό προσαρμόστηκε στις Δυτικές γλώσσες ως «Uskub» ή «Uskup» και οι δύο αυτές ονομασίες χρησιμοποιούντο στο Δυτικό κόσμο μέχρι το 1912. Ορισμένες δυτικές πηγές το αναφέρουν επίσης «Scopia» και «Skopia».
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Σοβιετική περίοδος
Την επόμενη σεζόν η Σπαρτάκ έφτασε ως τα ημιτελικά του Κυπέλλου Πρωταθλητριών, αποκλείοντας τη ΣΣΚ Νάπολι και τη Ρεάλ Μαδρίτης, πριν αποκλειστεί από τη Μαρσέιγ.
Σκόπια
Ονομασία
Όταν η Μακεδονία του Βαρδάρη προσαρτήθηκε στο Βασίλειο της Σερβίας το 1912, η ​​πόλη έγινε επίσημα «Σκόπλιε» και αυτό το όνομα υιοθετήθηκε από πολλές γλώσσες. Η πόλη έγινε τελικά «Σκόπιε» (Σλαβομακεδονικά: Скопје) μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν η επίσημη Σλαβομακεδονική έγινε η επίσημη γλώσσα της Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας. Η Αλβανική μειονότητα ονομάζει την πόλη «Shkup» και «Shkupi», με οριστική μορφή τη δεύτερη, και οι Ρομά την αποκαλούν «Skopiye».
Πρώιμη αρχαιότητα
Ο βραχώδης λόφος, όπου βρίσκεται το φρούριο, ήταν η πρώτη θέση όπου εγκαταστάθηκαν άνθρωποι στα Σκόπια. Τα πρώτα ίχνη ανθρώπινης παρουσίας που βρέθηκαν σε αυτή τη θέση χρονολογούνται από τη Χαλκολιθική περίοδο (4η χιλιετία π.Χ.).
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ρωσική περίοδος
Με την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, η Σπαρτάκ εντάχθηκε στη ρωσική Λίγκα (σημερινή Πρέμιερ Λιγκ). Υπό την καθοδήγηση του κόουτς και προέδρου της ταυτοχρόνως, Ολέγκ Ρομάντσεφ, κατάφερε να είναι η μόνιμη πρωταθλήτρια Ρωσίας. Κέρδισε όλα τα πρωταθλήματα τη δεκαετία 1992-2001 εκτός από ένα που πήγε στην Αλάνια Βλαντικαφκάς το 1995. Συνεχώς αυτό το διάστημα εκπροσωπούσε τη Ρωσία στο Τσάμπιονς Λιγκ. Επίσης, πέτυχε τρεις φορές να φτάσει στα ημιτελικά των ευρωπαϊκών κυπέλλων.
Σκόπια
Ρωμαϊκό Scupi (Σκούποι)
Οι Δάρδανοι,που ζούσαν στο σημερινό Κόσοβο, εισέβαλαν στην περιοχή γύρω από τα Σκόπια κατά τη διάρκεια του 3ου αι. π.Χ. Οι Σκούποι (στα λατινικά Scupi, αρχαίο όνομα των Σκοπίων) έγιναν πρωτεύουσα της Δαρδανίας, που εκτεινόταν από τη Ναϊσσό ως τα Βυλάζωρα το δεύτερο αιώνα π.Χ. Οι Δάρδανοι είχαν παραμείνει ανεξάρτητοι μετά τη ρωμαϊκή κατάκτηση της Μακεδονίας και φαίνεται πιθανότερο ότι οι Δάρδανοι έχασαν την ανεξαρτησία τους το 28 π.Χ.. Η Ρωμαϊκή επέκταση προς ανατολάς έφερε τους Σκούπους υπό τη ρωμαϊκή κυριαρχία ως αποικία λεγεωνάριων, κυρίως βετεράνων της Legio IIV Claudia την εποχή του Δομιτιανού (81-96 μ.Χ.). Ωστόσο, πολλές λεγεώνες από τη ρωμαϊκή επαρχία της Μακεδονίας του στρατού του Κράσσου μπορεί να είχαν ήδη στρατοπεδεύσει εκεί γύρω στο 29-28 π.Χ., πριν επιβληθεί η επίσημη αυτοκρατορική διοίκηση. Η πρώτη αναφορά της πόλης έγινε εκείνη την περίοδο από το Λίβιο, που πέθανε το 17 μ.Χ. Οι Σκούποι λειτούργησαν αρχικά ως στρατιωτική βάση για τη διατήρηση της ειρήνης στην περιοχή και ονομάστηκε επίσημα «Colonia Flavia Scupinorum», Flavia ήταν το όνομα της δυναστείας του αυτοκράτορα. Λίγο αργότερα έγινε μέρος της επαρχίας της Μοισίας κατά τη βασιλεία του Αυγούστου. Μετά τη διαίρεση της επαρχίας από το Δομιτιανό το 86 μ.Χ. προήχθη σε καθεστώς αποικίας και έγινε έδρα κυβέρνησης μέσα στη νέα επαρχία της Άνω Μοισίας. Η περιοχή η λεγόμενη Δαρδανία (εντός της Άνω Μοισίας) έγινε ιδιαίτερη επαρχία από το Διοκλητιανό, με πρωτεύουσα τη Ναϊσσό.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Ρωσική περίοδος
Αλλά και στη συνέχεια μόνο δύο σεζόν (2003, 2004) τερμάτισε κάτω από την πρώτη τριάδα, κι αυτό εξαιτίας διοικητικών κυρίως προβλημάτων μετά την αποχώρηση του Ρομάντσεφ.
Σκόπια
Ρωμαϊκό Scupi (Σκούποι)
Ο πληθυσμός της πόλης παρουσίαζε μεγάλη ποικιλομορφία. Επιγραφές σε επιτύμβιες στήλες δείχνουν ότι μόνο μια μειοψηφία του πληθυσμού προερχόταν από την Ιταλία, ενώ πολλοί βετεράνοι ήταν από τη Δαλματία, τη Νότια Γαλατία και τη Συρία. Λόγω της εθνικής ποικιλομορφίας του πληθυσμού, η Λατινική διατηρήθηκε ως κύρια γλώσσα της πόλης σε βάρος της Ελληνικής, που ομιλείτο στο μεγαλύτερο μέρος των πόλεων της Μοισίας και της Μακεδονίας. Τους επόμενους αιώνες οι Σκούποι γνώρισαν ευημερία. Η περίοδος από τα τέλη του 3ου μέχρι τα τέλη του 4ου αιώνα ήταν ιδιαίτερα ανθηρό. Μια πρώτη εκκλησία ιδρύθηκε επί της βασιλείας του Κωνσταντίνου του Μεγάλου και οι Σκούποι έγιναν έδρα επισκοπής. Μετά το 395, τη διαίρεση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ανήκε στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Έμβλημα
Κύριο στοιχείο του εμβλήματος της Σπαρτάκ, αποτελεί το κυριλλικό γράμμα «С» (Εσ).
Σκόπια
Ρωμαϊκό Scupi (Σκούποι)
Αφότου έγινε τμήμα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας η πόλη έγινε σημαντικό τοπικό εμπορικό κέντρο και οχυρό.Στο απόγειό της ακμής του οι Σκούποι κάλυπταν 400 στρέμματα και περικλειόταν από τείχος πλάτους 3,5 μ. Είχε πολλά μνημεία, μεταξύ των οποίων τέσσερις νεκροπόλεις, ένα θέατρο, λουτρά και μια μεγάλη χριστιανική βασιλική.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Παραδοσιακοί αντίπαλοι
Η σημερινή σπουδαιότερη αντίπαλος της ομάδας είναι η ΤΣΣΚΑ Μόσχας αλλά το ιστορικό ντέρμπι είναι εναντίον της Δυναμό Μόσχας, της οποίας το γήπεδο ήταν πολύ κοντά με αυτό που χρησιμοποιούσε η Σπαρτάκ.
Σκόπια
Μεσαίωνας
Το 518 το Scupi καταστράφηκε από σεισμό, ίσως τον πιο καταστροφικό που έχει βιώσει ποτέ η Μακεδονία. Ο Βυζαντινός Αυτοκράτορας Ιουστινιανός Α΄ (527–65) γεννήθηκε στο Ταυργσιο, μια πόλη περίπου 20 χλμ. νοτιοανατολικά των σημερινών Σκοπίων το 483. Μετά τη σχεδόν ολοκληρωτική καταστροφή από το σεισμό του 518, ο Ιουστινιανός, σύμφωνα με τον ιστορικό Προκόπιο στο «Περί Κτισμάτων», έχτισε μια νέα πόλη κοντά στη γενέτειρά του Ταυρήσιο και τη Βηδηριανή (που πιστεύεται ότι είναι τα σημερινά χωριά Τάορ και Μπάντερ) στη γόνιμη θέση εισόδου του ποταμού Λέπενετς στον Αξιό, καθιστώντας το Scupi την πόλη Ιουστινιανή Πρώτη. Εκείνη την εποχή, η περιοχή απειλείτο από βαρβαρικές επιδρομές και οι κάτοικοι της πόλης είχαν ήδη καταφύγει στα δάση και τα βουνά, πριν συμβεί η καταστροφή. Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Ιουστινιανού πολλές βυζαντινές πόλεις είχαν μετεγκατασταθεί σε λόφους και άλλα εύκολα υπερασπίσιμα μέρη για να αντιμετωπίσουν τις επιδρομές. Έτσι και το Scupi μεταφέρθηκε σε άλλη θέση, στο λόφο όπου βρίσκεται το φρούριο. Ωστόσο λεηλατήθηκε από Σλάβους στα τέλη του 6ου αιώνα και η πόλη φαίνεται περιήλθε υπό Σλαβική κυριαρχία το 695. Η Σλαβική φυλή που εγκαταστάθηκε στο Scupi ήταν πιθανόν οι Βερζήτες, που είχαν εισβάλει σε όλη την κοιλάδα του Αξιού. Η πόλη δεν αναφέρεται κατά τους επόμενους τρεις αιώνες, αλλά μαζί με τον υπόλοιπο Άνω Αξιό ανήκε στην Α΄ Βουλγαρική Αυτοκρατορία από τη δεκαετία του 830. Ξεκινώντας από τα τέλη του 10ου αιώνα τα Σκόπια γνώρισαν μια περίοδο πολέμων και πολιτικών αναταραχών. Βουλγαρική πρωτεύουσα από το 972 ως το 992, ο Σαμουήλ την κυβέρνησε από το 976 μέχρι το 1004, όταν ο κυβερνήτης της Ρόμαν παραδόθηκε στο Βυζαντινό Αυτοκράτορα Βασιλείο το Βουλγαροκτόνο με αντάλλαγμα τους τίτλους του πατρικίου και του στρατηγού. Το 1018 έγιναν πρωτεύουσα της Βυζαντινής επαρχίας της Βουλγαρίας. Αργότερα τα Σκόπια καταλήφθηκαν για λίγο δύο φορές από Σλάβους στασιαστές, που ήθελαν να παλινορθώσουν ένα βουλγαρικό κράτος. Την πρώτη το 1040 υπό τον Πέτερ Ντέλυαν και το 1072 υπό το Γκεόργκι Βόυτεχ. Το 1081 τα Σκόπια καταλήφθηκαν από Νορμανδικά στρατεύματα με επικεφαλής το Ροβέρτο Γυϊσκάρδο και η πόλη παρέμεινε στα χέρια τους μέχρι το 1088. Σκόπια στη συνέχεια κατακτήθηκε από το Μεγάλο Σέρβο Πρίγκιπα Βούκαν το 1093, και πάλι από τους Νορμανδούς, τέσσερα χρόνια αργότερα. Ωστόσο, λόγω των επιδημιών και της έλλειψης τροφίμων, οι Νορμανδοί γρήγορα παραδόθηκαν στους Βυζαντινούς.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Παραδοσιακοί αντίπαλοι
Πολλοί φίλαθλοι επίσης συγκεντρώνονται στις συναντήσεις με τη Λοκομοτίβ Μόσχας και τη Ζενίτ Αγίας Πετρούπολης. Τη δε σοβιετική εποχή, το ντέρμπι κορυφής ήταν συνήθως με την ουκρανική Δυναμό Κιέβου.
Στάδιο
Η Σπαρτάκ δεν είχε ποτέ ιδιόκτητο γήπεδο. Αγωνιζόταν σε διάφορα στάδια της Μόσχας. Έχει αγωνιστεί ακόμα και στην Κόκκινη Πλατεία σε ένα φιλικό αγώνα επίδειξης.
Σκόπια
Οθωμανική Περίοδος
Μετά την κατάκτηση αρκετών εδαφών στα Βαλκάνια, οι Οθωμανοί Τούρκοι κατέλαβαν και τα Σκόπια το 1392, ξεκινώντας 520 χρόνια Οθωμανικής κυριαρχίας. Οι Οθωμανοί ονόμασαν την πόλη Ουσκούμπ. Αρχικά ίδρυσαν το Σαντζάκι των Σκοπίων με έδρα του την πόλη, που ήταν σημαντική στρατηγικά για περαιτέρω επέκταση στην κεντρική Ευρώπη. Με το ξεκίνημα της Οθωμανικής κυριαρχίας ξεφύτρωσαν στην πόλη αρκετά τζαμιά και εκκλησιαστικές γαίες συχνά καταλαμβάνονταν και δίνονταν σε απόστρατους, ενώ και πολλές εκκλησίες με τον καιρό μετατρέπονταν και οι ίδιες σε τζαμιά. Υπό την Οθωμανική εξουσία η πόλη επεκτάθηκε περαιτέρω προς τη θέση συμβολής των ποταμών Σέραβα και Αξιού. Η πόλη γρήγορα απέκτησε μεγάλο Μουσουλμανικό πληθυσμό και ανάλογα άλλαξε η αρχιτεκτονική της. Το 15ο αιώνα, ιδρύθηκαν στην πόλη πολλά χάνια για τους ταξιδιώτες, όπως το Καπάν Αν και το Σουλί Αν. Η περίφημη πέτρινη γέφυρα της πόλης επίσης ανακατασκευάσθηκε αυτή την περίοδο και τα λουτρά του Νταούτ Πασά χτίστηκαν στα τέλη του 15ου αιώνα. Η οικονομική ζωή των Σκοπίων ευνοήθηκε πολύ από τη θέση τους στο κέντρο της Ευρωπαϊκής Τουρκίας. Μέχρι το 17ο αιώνα τα Σκόπια γνώρισαν το χρυσό αιώνα τους. Γύρω στο 1650 ο αριθμός των κατοίκων των Σκοπίων ήταν μεταξύ 30.000 60.000 και η πόλη είχε περισσότερα από 10.000 σπίτια. Τότε ήταν μία από τις τρεις μόνο μεγάλες πόλεις στην περιοχή της μετέπειτα Γιουγκοσλαβίας, μαζί με το Βελιγράδι και το Σαράγεβο. Εκείνη την εποχή το Ντουμπρόβνικ, που ήταν ένα πολυσύχναστο λιμάνι, δεν είχε ούτε 7.000 κατοίκους. Μετά την οθωμανική κατάκτηση ο πληθυσμός της πόλης άλλαξε. Χριστιανοί προσηλυτίσθηκαν βίαια στο Ισλάμ ή αντικαταστάθηκαν από Τούρκους και Σεφαραδίτες Εβραίους που, εκδιωγμένοι από την Ισπανία το 1492, εγκαταστάθηκαν στα Σκόπια, εμπλουτίζοντας πολιτιστικά την πόλη και ενισχύοντας την εμπορική φήμη της. Εκείνη την εποχή οι Χριστιανοί των Σκοπίων ήταν ως επί το πλείστον μη προσηλυτισθέντες Σλάβοι και Αλβανοί, αλλά και Ραγουζάνοι και Αρμένιοι έμποροι.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Στάδιο
Σήμερα χρησιμοποιεί το «Λουζνίκι», το οποίο ανήκει στην Τορπέντο Μόσχας. Τελευταία, γίνεται μια προσπάθεια να χτιστεί στάδιο της ομάδας στην ιστορική περιοχή Τούσινο, στα βόρεια της Μόσχας.
Σκόπια
Οθωμανική Περίοδος
Ήδη, το 17ο αιώνα, η πόλη των Σκοπίων είχε έναν ποικίλο θρησκευτικά πληθυσμό που περιελάμβανε Ορθόδοξους Χριστιανούς, Μουσουλμάνους, Ρωμαιοκαθολικούς και Εβραίους. Η Ρωμαιοκαθολική Επισκοπή των Σκοπίων είχε θρησκευτικούς ηγέτες ποικίλης προέλευσης, όπως από Βοσνιακές, Ιταλικές, Βουλγαρικές και Ελληνικές αδελφότητες, όπως ο Υάκινθος Μακρυποδάρης (1610–1672), που υπήρξε επίσκοπος στα Σκόπια το 17ο αιώνα. Την εποχή εκείνη, τα Σκόπια ήταν πρωτεύουσα του Οθωμανικού βιλαετίου του ΚοσόβουΗ πόλη υπέφερε σοβαρά από το Μεγάλο Τουρκικό Πόλεμο στο τέλος του 17ου αιώνα (1683-1699) και, κατά συνέπεια, γνώρισε ύφεση μέχρι το 19ο αιώνα. Το 1689 οι Αυστριακοί κατέλαβαν τα Σκόπια, που είχαν ήδη αποδυναμωθεί από μια επιδημία χολέρας. Την ίδια ημέρα, ο στρατηγός Σίλβιο Πικολομίνι πυρπόλησε την πόλη για τον τερματισμό της επιδημίας. Είναι όμως πιθανό ότι ήθελε να εκδικηθεί για τις καταστροφές που είχαν προξενήσει οι Τούρκοι στη Βιέννη το 1683. Τα Σκόπια καίγονταν επί δύο ημέρες. Η αυστριακή παρουσία στη Μακεδονία προκάλεσε Σλαβικές εξεγέρσεις. Παρ' όλα αυτά, οι Αυστριακοί εγκαταλείψαν τη χώρα την ίδια χρονιά και οι Χαϊντούκοι, οι ηγέτες των εξεγέρσεων, αναγκάστηκαν να τους ακολουθήσουν στην υποχώρησή τους βόρεια των Βαλκανίων. Μερικοί συνελήφθησαν από τους Τούρκους, όπως ο Πέταρ Κάρπος, που ανασκολοπίσθηκε στην πέτρινη γέφυρα.
Μετά τον πόλεμο τα Σκόπια κείτονταν σε ερείπια. Τα περισσότερα από τα επίσημα κτίρια αναστηλώθηκαν ή ξαναχτίστηκαν, αλλά η πόλη γνώρισε νέες επιδημίες πανώλης και χολέρας και πολλοί κάτοικοι μετανάστευσαν. Η Οθωμανική Τουρκική Αυτοκρατορία στο σύνολό εισήλθε σε ύφεση και πολιτική παρακμή. Πολλές εξεγέρσεις και λεηλασίες συνέβησαν στη Μακεδονία το 18ο αιώνα, από Τούρκους φυγόδικους, Γενίτσαρους, ή Χαϊντούκους. Μια εκτίμηση που έγινε από Γάλλους αξιωματικούς περί το 1836 αποκάλυψε ότι την εποχή εκείνη τα Σκόπια είχαν μόνο περίπου 10.000 κατοίκους. Είχαν πολύ λιγότερο πληθυσμό από δύο πόλεις της σημερινής χώρας, το Μπίτολα (40.000) και το Στιπ (15-20.000).
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Στάδιο
Πλέον,η Σπαρτάκ έχει το καινούργιο γήπεδο εν όψει Παγκοσμίου Κυπέλλου,το Otkritie Arena,χωρητικότητας 45.360 θέσεων.
Σκόπια
Οθωμανική Περίοδος
Τα Σκόπια άρχισαν να ανακάμπτουν από δεκαετίες παρακμής μετά το 1850. Εκείνη την εποχή η πόλη γνώρισε μια αργή αλλά σταθερή δημογραφική αύξηση, κυρίως λόγω της αγροτικής εξόδου των Σλαβομακεδόνων. Τροφοδοτήθηκε επίσης από την έξοδο των Μουσουλμάνων από τη Σερβία και τη Βουλγαρία, που αποκτούσαν αυτονομία και ανεξαρτησία από την Αυτοκρατορία εκείνη την εποχή. Κατά τη διάρκεια των μεταρρυθμίσεων του Τανζιμάτ, εμφανίστηκε ο εθνικισμός στην Αυτοκρατορία και το 1870 ιδρύθηκε μια νέα Βουλγαρική Εκκλησία και δημιουργήθηκε η ξεχωριστή επισκοπή της, με βάση μάλλον την εθνοτική ταυτότητα, παρά τις θρησκευτικές αρχές. Ο Σλαβικός πληθυσμός της επισκοπής των Σκοπίων ψήφισε το 1874 με συντριπτική πλειοψηφία 91% υπέρ της ένταξης της Εξαρχίας και έγινε μέρος του Βουλγαρικού Μιλλέτ. Η οικονομική ανάπτυξη ενισχύθηκε από την κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής Σκόπια-Θεσσαλονίκη το 1873. Ο σιδηροδρομικός σταθμός κατασκευάστηκε νότια του Αξιού και αυτό συνέβαλε στην μετεγκατάσταση των οικονομικών δραστηριοτήτων σε αυτή την πλευρά του ποταμού, που ποτέ μέχρι τότε δεν είχε αστικοποιηθεί. Λόγω της εγκατάλειψης της υπαίθρου το ποσοστό των Χριστιανών στον πληθυσμό της πόλης αυξήθηκε. Μερικοί από τους νεοφερμένους έγινε μέρος της τοπικής ελίτ και βοήθησαν στην εξάπλωση των εθνικιστικών ιδεών.
ΦΚ Σπαρτάκ Μόσχας
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αθλητισμός στη Μόσχα Σπαρτάκ Μόσχας Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Ρωσίας Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1922
Σκόπια
Οθωμανική Περίοδος
Το 1893 η Εσωτερική Μακεδονική Επαναστατική Οργάνωση ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη από ένα μικρό όμιλο αντι-Οθωμανών Μακεδονο-Βούλγαρων επαναστατών, που θεωρούσαν τη Μακεδονία ως χώρα αδιαίρετη και όλους τους κατοίκους της «Μακεδόνες», ανεξάρτητα από τη θρησκεία ή την εθνικότητά τους. Τα Σκόπια ήταν ένα από τα πέντε κύρια κέντρα της Εσωτερικής Μακεδονικής Επαναστατικής Οργάνωσης όταν οργάνωσε την Εξέγερση του Ίλιντεν το 1903. Το επαναστατικό της δικτύου στην περιοχή των Σκοπίων δεν ήταν καλά αναπτυγμένο και η έλλειψη όπλων ήταν ένα σοβαρό πρόβλημα. Με το ξέσπασμα της εξέγερσης οι δυνάμεις των επαναστατών εκτροχίασαν ένα στρατιωτικό τρένο. Στις 3 και 5 Αυγούστου αντίστοιχα επιτέθηκαν σε μια Τουρκική μονάδα που φρουρούσε τη γέφυρα στον Αξιό ποταμό και έδωσαν μια μάχη στο μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη. Τις επόμενες ημέρες, η ομάδα τους καταδιώχθηκε από Βασιβουζούκους (Τούρκους ατάκτους) και κατέφυγε στη Βουλγαρία.
Το 1877 τα Σκόπια επιλέχθηκαν ως πρωτεύουσα του νέου Βιλαετίου του Κοσόβου, που περιλάμβανε το σημερινό Κόσοβο, τη βορειοδυτική Μακεδονία και το Σαντζάκι του Νόβι Παζάρ. Το 1905 η πόλη είχε 32.000 κατοίκους και ήταν η μεγαλύτερη του βιλαετίου, αν και με μικρή διαφορά από το Πρίζρεν με 30.000. Στις αρχές του 20ου αιώνα η τοπική οικονομία επικεντρωνόταν στην παραγωγή και βαφή υφασμάτων, τη βυρσοδεψία, τη σιδηρουργία, την οινοποιία και την παραγωγή αλεύρων.