Πόλεμος_της_Κροατίας
"Αστραπή", "Καταιγίδα" και το τέλος τού πολέμου (1995)
thumb|Ο χάρτης της επιχείρησης "Αστραπή" thumb|Ο χάρτης της επιχείρησης "Καταιγίδα" Το 1995 ο Κροατικός Στρατός με την εκπαίδευση που είχε λάβει από απόστρατους αξιωματικούς τού Αμερικανικού Στρατού και από την αμερικανική ιδιωτική εταιρία πολέμου MPRI, είχε γίνει ένας από τους καλύτερους στρατούς στην ευρύτερη περιοχή, και η αποτελεσματικότητά του είχε βελτιωθεί εντυπωσιακά. Επίσης, ο κροατικός στρατός είχε εξοπλιστεί με όπλα από τη δύση, η οποία πέραν της πολιτικής, παρείχε και στρατιωτική βοήθεια, κατά παράβαση του εμπάργκο όπλων προς όλους τους εμπλεκόμενους. Η θέση των Σέρβων της Κράινα ήταν αδύναμη, λόγω της εμπλοκής των στρατιωτικών δυνάμεών τους στην πολιορκία τού Μπίχατς στη Βοσνία, με επακόλουθο την εξασθένιση της άμυνας της κρατικής οντότητας της Κράινα. Ακόμη, κυριαρχούσε η αντίληψη ότι σε περίπτωση κροατικής επίθεσης θα υπήρχε επέμβαση της Σερβίας και τού γιουγκοσλαβικού στρατού στην περιοχή. Οι σχέσεις μεταξύ τού Κνίν και τού Βελιγραδίου είχαν παγώσει εξαιτίας της μη-λύσης τού ζητήματος της Κράινα. Την 1η Μαΐου 1995, ο κροατικός στρατός έκανε αιφνιδιαστική επίθεση στον σερβικό θύλακα της Δυτικής Σλαβονίας. Η επιχείρηση υπό την κωδική ονομασία "Αστραπή" έληξε με νίκη τού κροατικού στρατού την επόμενη μέρα. Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης οι κροατικές δυνάμεις, σύμφωνα με πληροφορίες, ήταν υπεύθυνες για την απώλεια 286 αμάχων. Ως απάντηση οι Σέρβοι βομβάρδισαν το Ζάγκρεμπ με πυραύλους, σκοτώνοντας 7 αμάχους και τραυματίζοντας πάνω από 175. Το διάστημα μεταξύ 25 και 30 Ιουλίου, ο κροατικός στρατός με τη βοήθεια του βοσνιακού στρατού θα καταλάβει με την επιχείρηση "Καλοκαίρι 95" την περιοχή τού Ντρβαρ και του Μπόσανσκο Γκράχοβο από τις σερβο-βοσνιακές δυνάμεις και θα περικυκλώσει την πρωτεύουσα της Κράινα, το Κνιν, κόβοντας μία σημαντική δίοδο εφοδίων για την Κράινα. Εν τω μεταξύ θα επαναληφθούν οι ειρηνευτικές συνομιλίες για τη λύση του προβλήματος της Κράινα στη Γενεύη υπό την επίβλεψη της Ομάδας Επαφής όπου θα προταθεί το ειρηνευτικό σχέδιο Ζ-4 που θα δίνει δικαιώματα αυτονομίας στην Κράινα μέσα στα πλαίσια της Κροατίας. Στις 3 Αυγούστου, ο πρωθυπουργός της Κράινα, Μίλαν Μπάμπιτς, θα αποδεχθεί το σχέδιο ειρήνης όμως η Κροατία θα το απορρίψει. Την ίδια μέρα ο πρέσβης των ΗΠΑ στο Ζάγκρεμπ, Πήτερ Γκάλμπραιτ, ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα προστατέψουν τούς Σέρβους της Κράινα από μία ενδεχόμενη Κροατική επίθεση. Λέγεται επίσης ότι ο Σλομπόνταν Μιλόσεβιτς είχε συμφωνήσει στο σχέδιο ειρήνης. Όμως η Κροατία δεν δέχτηκε το σχέδιο ειρήνης, καθώς είχε υποβάλλει τον όρο της παράδοσης της Κράινα, πράγμα πού το Κνιν δεν δέχτηκε. Τα ξημερώματα της 4ης Αυγούστου αεροπλάνα τού ΝΑΤΟ πλήττουν σοβαρά το σύστημα ενδοεπικοινωνιών των Σέρβων της Κράινα και το σύστημα επικοινωνιών μεταξύ των μονάδων του στρατού της Κράινα. Σε τηλεφωνική επικοινωνία με το Βελιγράδι, ο Μίλαν Μάρτιτς, πρόεδρος της Κράινα, εισπράττει την άρνηση τού Μιλόσεβιτς για την επέμβαση του γιουγκοσλαβικού στρατού. Την ίδια στιγμή ο κροατικός στρατός αρχίζει βομβαρδισμό των σερβικών θέσεων με το πυροβολικό του σε ένα μέτωπο 700 χιλιομέτρων. Ο σερβικός πληθυσμός μαζί με τον στρατό εγκαταλείπει μαζικά τις εστίες τού και κατευθύνεται προς τη βορειοδυτική Βοσνία. Στις 5 Αυγούστου, καταλαμβάνεται το Κνιν, η πρωτεύουσα της Κράινα. Στις 6 Αυγούστου ο Τούτζμαν επισκέπτεται το Κνιν. Στις 7 Αυγούστου, στις 6 το απόγευμα, η κροατική κυβέρνηση ανακοινώνει το τέλος της επιχείρησης "Καταιγίδα". Μέσα σε 3 μέρες 200.000 με 250.000 Σέρβοι εγκαταλείπουν τις εστίες τους κατευθυνόμενοι προς τη Σερβική Δημοκρατία και τη Σερβία. Στην επιχείρηση "Καταιγίδα" συμμετείχαν 138.500 στρατιώτες του κροατικού στρατού, της κροατικής αστυνομίας και του κροατο-βοσνιακού στρατού. Απέναντί τους βρέθηκαν 31.500 στρατιώτες του σερβικού στρατού της Κράινα, που προέβαλαν ελάχιστη αντίσταση. Κάποιοι θύλακες αντίστασης άντεξαν μέχρι και τις 8 Αυγούστου, οπότε και είτε παραδόθηκαν, είτε αποχώρησαν. Η επιχείρηση ήταν απόλυτα επιτυχής καθώς έβαλε ένα τέλος στον πόλεμο της Κροατίας και απελευθέρωσε την 5η βοσνιακή μεραρχία από το Μπίχατς, που και αυτή με τη σειρά της κατέλυσε την Αυτόνομη Δημοκρατία της Δυτικής Βοσνίας. Η προέλαση των κροατο-μουσουλμανικών δυνάμεων συνεχίστηκε και στη δυτική Βοσνία, όπως συνεχίστηκαν και οι βομβαρδισμοί των σερβικών θέσεων από τις δυνάμεις του ΝΑΤΟ, ώσπου οι συγκρούσεις σταμάτησαν οριστικά στα μέσα Οκτωβρίου και επίσημα στις 14 Δεκεμβρίου 1995 με την υπογραφή της συμφωνίας του Ντέιτον. Το αποτέλεσμα της επιχείρησης "Καταιγίδα" ήταν να ανακαταληφθεί ολόκληρη η περιοχή της Κράινα. Μετά την κατάληψη, η κροατική κυβέρνηση απαγόρευσε την είσοδο πολιτών στην περιοχή, με την εξαίρεση Κροατών προσφύγων πού είχαν εκδιωχθεί στην αρχή τού πολέμου. Η μόνη περιοχή της Κροατίας η οποία δεν ήταν υπό τον έλεγχό της, ήταν η περιοχή της Ανατολικής Σλαβονίας, της Μπαράνια και τού Δυτικού Σρίεμ, η οποία ήταν υπό τον έλεγχο τού ΟΗΕ και ύστερα από ειρηνευτικές συνομιλίες δύο ετών, επέστρεψε υπό τον έλεγχο της Κροατίας τον Ιανουάριο τού 1998.