Θεόδωρος_Σπυρόπουλος_(αρχαιολόγος)
2002-σήμερα: Ανασκαφές στην Πελλάνα Λακωνίας
right|thumb|120px|Μενέλαος και Ελένη. Τον Μάρτιο του 2002 ο Θεόδωρος Σπυρόπουλος, πραγματοποιώντας ανασκαφές στην Πελλάνα, η οποία βρίσκεται 25 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Σπάρτης και κοντά στην κοίτη του ποταμού Ευρώτα, ανακοίνωσε την ανακάλυψη μυκηναϊκού ανακτόρου, το οποίο ο ίδιος θεωρεί ότι είναι του βασιλιά της αρχαίας Σπάρτης Μενελάου και της γνωστής ωραίας συζύγου του Ελένης. Στην ίδια περιοχή βρίσκεται σειρά μεγάλων μυκηναϊκών θαλαμοειδών τάφων. Αυτό τον οδήγησε στο να πιστεύει, ότι στις ανασκαφές του ανακάλυψε την χαμένη ομηρική πρωτεύουσα της αρχαίας Λακωνίας. Το ίδιο το ανάκτορο έχει διαστάσεις 32 Χ 14 μέτρα και χρονολογείται γύρω στο 1200 π.Χ.. Το περιβάλλουν κυκλώπεια τείχη και ευρύς δρόμος οδηγεί στην είσοδό του. Κατά τη διάρκεια της αρχαιότητας, οι κοντινοί τάφοι λεηλατήθηκαν όλοι. Ωστόσο, το ανάκτορο ήταν αλώβητο, και η αρχαιολογική σκαπάνη απέδωσε κοσμήματα, τοιχογραφίες, κεραμική, και μια πληθώρα πινακίδων Γραμμικής Β, (κάτι που οδηγεί στην πιθανολόγηση ύπαρξης κεντρικών αρχείων εκεί). Επί του παρόντος, υπάρχει μια μεγάλη ερμηνευτική σύγκρουση μεταξύ του αρχαιολόγου Θεόδωρου Σπυρόπουλου και των μελών της Βρετανικής Σχολής Αθηνών. Ο μεν πρώτος πιστεύει ότι η Πελλάνα ήταν η Μυκηναϊκή πρωτεύουσα της Λακωνίας, οι δε δεύτεροι πιστεύουν ότι η αρχαιολογική γεωγραφική θέση Μενελάειον Σπάρτης ήταν η πρωτεύουσα, Castleden, Rodney. Mycenaeans. Routledge, 2005, ISBN 0-415-24923-6, pp. 16-17. "An alternative site for the Palace of Menelaus has recently been uncovered by Theodore Spyropoulos at Pellana, 25km north of Sparta. The alleged palace site is close to a series of large Mycenaean chamber tombs and Professor Spyropoulos believes that what he has found is ancient Lakedaimon, the lost Homeric capital. The principal building is 32m by 14m, apparently a palatial building on the same scale as the 'palace' at Mycenae. Associated finds date it to 1200 BC. Cyclopean walling protects it and a wide road leads up to the entrance. The nearby tombs were plundered in antiquity, but not the 'palace', which has yielded pottery, jewellery, wall paintings and many Linear B tablets. There is a major clash of interpretation between Spyropoulos, who is convinced that Pellana was the Mycenaean capital of Laconia, and the British School at Athens, who believe that the Menelaion was the capital. The archive tablets at Pellana may help to resolve the issue." --Μετάφραση: "Μια εναλλακτική τοποθεσία για το ανάκτορο του Μενέλαου έχει πρόσφατα αποκαλυφτεί από τον Θεόδωρο Σπυρόπουλο στην Πελλάνα, 25 χιλιόμετρα βόρεια της Σπάρτης. Η περιοχή με το υποτιθέμενο ανάκτορο είναι κοντά σε μια σειρά μεγάλων μυκηναϊκών θαλαμοειδών τάφων και ο καθηγητής Σπυρόπουλος πιστεύει ότι αυτό που έχει βρεθεί είναι η αρχαία Λακεδαίμονα, η χαμένη ομηρική πρωτεύουσα. Το κύριο κτίριο είναι 32 μ. Χ 14μ,, προφανώς μεγαλοπρεπές κτίριο στην ίδια κλίμακα, όπως το ανάκτορο στις Μυκήνες, με πιθανότητα χρονολόγησης από το 1200 π.Χ. Προστατεύεται από κυκλώπεια τείχη και ευρύς δρόμος οδηγεί μέχρι την είσοδο. Οι κοντινοί τάφοι λεηλατήθηκαν κατά την αρχαιότητα, αλλά όχι το «παλάτι», το οποίο έχει αποδώσει κεραμική, κοσμήματα, τοιχογραφίες και πολλές πινακίδες Γραμμικής Β. Υπάρχει μια μεγάλη ερμηνευτική σύγκρουση μεταξύ του Σπυρόπουλου, ο οποίος είναι πεπεισμένος ότι η Πελλάνα ήταν η μυκηναϊκή πρωτεύουσα της Λακωνίας και των μελών της Βρετανικής Σχολής Αθηνών, οι οποίοι πιστεύουν ότι η πόλη Μενέλαιον ήταν η πρωτεύουσα. Τα αρχεία των πινακίδων της Πελλάνας μπορεί πιθανόν να βοηθήσουν στην επίλυση του προβλήματος." Το Μενελάειον βρίσκεται στη Θεραπνή, κοντά στη Σπάρτη). Γενικά, η αντίθετη άποψη θεωρεί ότι η θέση της Πελλάνας είναι κατά πολύ απομακρυσμένη, σε σχέση με τους σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους του Μενελαΐου και του Βαφειού. Ο οικισμός αυτός της Πελλάνας έχει χαρακτηριατεί ως νεολιθικός και πρωτοελλαδικός οικισμός.