cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Καμπότζη
Σύγχρονη Καμπότζη (1993–σήμερα)
Το 1993, η μοναρχία αποκαταστάθηκε με τον Νοροντόμ Σιχανούκ να επιστρέφει στη θέση του σαν βασιλιάς. Οι πρώτες μεταπολεμικές εκλογές διεξήχθησαν υπό τον συντονισμό της αποστολής των ΟΗΕ στην Καμπότζη. Οι εκλογές διεξήχθησαν κανονικά. Νίκησε το Ενωμένο Εθνικό Μέτωπο για μια Ανεξάρτητη, Ουδέτερη, Ειρηνική και Συνεργατική Καμπότζη με επικεφαλής τον γιο του Σιχανούκ, Ραμαρίντ, χωρίς να αποκτήσει πλειοψηφία. Τελικά συμφωνήθηκε η διαμόρφωση μιας συγκυβέρνησης ανάμεσα στον Ραναρίντ και τον Χουν Σεν του Λαϊκού Κόμματος της Καμπότζης, αφού το Λαϊκό Κόμμα απείλησε να αποσχίσει μέρος της χώρας αν η εξουσία περνούσε πλήρως στο κόμμα του Ραναρίντ. Η σταθερότητα που δημιουργήθηκε μετά τη συμφωνία του 1993 κλονίστηκε το 1997 από ένα πραξικόπημα υπό την ηγεσία του συμπρωθυπουργού Χουν Σεν, ο οποίος εξεδίωξε τον Ραναρίντ και άλλα κόμματα που εκπροσωπούνταν στην κυβέρνηση και εδραίωσε την εξουσία για το κόμμα του. Αφού ο Σεν κατάφερε να σταθεροποιήσει την κυβέρνηση της χώρας, η Καμπότζη έγινε δεκτή στην Ένωση Εθνών της Νοτιοανατολικής Ασίας στις 30 Απριλίου 1999. Ο Νοροντόμ Σιχαμονί στέφθηκε βασιλιάς της Καμπότζης το 2004 μετά την παραίτηση του πατέρα του Σιχανούκ.
Στα τέλη της δεκαετίας του 1990 και στις αρχές της δεκαετίας του 2000, οι προσπάθειες ανοικοδόμησης της χώρας συνεχίστηκαν. Παράλληλα υπήρξε μια κάποια σταθερότητα χάρη στην πολυκομματική συνταγματική μοναρχία αν και η διακυβέρνηση του Σεν έχει χαρακτηριστεί από παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διαφθορά. Η οικονομία της Καμπότζης αναπτύχθηκε γρήγορα τις δεκαετίες του 2000 και του 2010, και έλαβε μεγάλες ποσότητες επενδύσεων και αναπτυξιακής βοήθειας από την Κίνα ως μέρος της Πρωτοβουλίας μιας ζώνης και ενός δρόμου. μικρογραφία|Στην Καμπότζη διεξήχθησαν [[Διαδηλώσεις στην Καμπότζη (2013-14)|αντικυβερνητικές διαδηλώσεις υπέρ του αντιπολιτευόμενου Κόμματος Εθνικής Διάσωσης της Καμπότζης μετά τις γενικές εκλογές του 2013.]] Ο ΟΗΕ υποστηρίζει ένα δικαστήριο εγκλημάτων πολέμου, το δικαστήριο των Ερυθρών Χμερ. Προσπαθεί να διερευνήσει τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν κατά την περίοδο της διακυβέρνησης των Ερυθρών Χμερ αλλά και να φέρει σε δίκη τους ηγέτες τους. Ωστόσο, ο Χουν Σεν έχει αντιταχθεί σε εκτεταμένες δίκες ή έρευνες πρώην αξιωματούχων των Ερυθρών Χμερ. Τον Ιούλιο του 2010, ο Κανγκ Κεκ Ιέου ήταν το πρώτο μέλος των Ερυθρών Χμερ που βρέθηκε ένοχο για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στον ρόλο του ως πρώην διοικητής του στρατοπέδου εξόντωσης Σ21. Ο Ιέου καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη. Τον Αύγουστο του 2014, το δικαστήριο καταδίκασε τον Χιέου Σαμφάν, τον 83χρονο πρώην αρχηγό του κράτους, και τον Νουόν Τσέα, τον 88χρονο κύριο ιδεολόγο των Ερυθρών Χμερ, σε ισόβια κάθειρξη για εγκλήματα πολέμου για τον ρόλο τους στην τρομοκρατία της χώρας κατά τη δεκαετία του 1970.
Μετά τις γενικές εκλογές της Καμπότζης το 2013, οι ισχυρισμοί που εξέφρασε το Εθνικό Κόμμα Διάσωσης της Καμπότζης περί νοθείας από την κυβέρνηση του Χουν Σεν οδήγησαν σε εκτεταμένες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις που συνεχίστηκαν και τον επόμενο χρόνο. Οι διαδηλώσεις έληξαν μετά την καταστολή τους από τις κυβερνητικές δυνάμεις.
Το Εθνικό Κόμμα Διάσωσης της Καμπότζης διαλύθηκε πριν από τις γενικές εκλογές της Καμπότζης του 2018. Το κυβερνών Καμποτζιανό Λαϊκό Κόμμα θέσπισε αυστηρότερους περιορισμούς στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Το Καμποτζιανό Λαϊκό Κόμμα κέρδισε όλες τις έδρες Εθνοσυνέλευσης χωρίς σημαντική αντιπολίτευση, ενισχύοντας ουσιαστικά τη μονοκομματική διακυβέρνηση της χώρας.
Η παγκόσμια πανδημία του κορονοϊού εξαπλώθηκε στην Καμπότζη στις αρχές του 2020. Παρά την αποτροπή της εξάπλωσης της νόσου για μεγάλο μέρος του 2020 και την παραμονή των επιπέδων των κρουσμάτων σε πολύ χαμηλά νούμερα, το σύστημα υγείας της χώρας τέθηκε υπό πίεση εξαιτίας ενός μεγάλου ξεσπάσματος στις αρχές του 2021, το οποίο προκάλεσε πολλά απαγορευτικά κυκλοφορίας σε τοπικό και εθνικό επίπεδο. Η τουριστική βιομηχανία της χώρας επλήγη σημαντικά λόγω των διεθνών ταξιδιωτικών περιορισμών και έτσι η πανδημία του 2020 επηρέασε και την οικονομία σημαντικά.
Οικονομία
δεξιά|μικρογραφία|305x305εσ|Ανάπτυξη του κατά κεφαλήν ΑΕΠ της Καμπότζης ανά έτος (σε γράφημα) δεξιά|μικρογραφία|Διάγραμμα που δείχνει τα κύρια προϊόντα που εξάγει η Καμπότζη (2019) αριστερά|μικρογραφία|Μεταβολή της βαθμολογίας της Καμπότζης στον [[Δείκτης ανθρώπινης ανάπτυξης|δείκτη ανθρώπινης ανάπτυξης, 1970–2010]] Το 2017 το κατά κεφαλήν εισόδημα της Καμπότζης έφτανε τα 4.022 δολάρια σε μονάδες αγοραστικής δύναμης και 1.309 δολάρια σε ονομαστικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ. Τα Ηνωμένα Έθνη χαρακτηρίζουν την Καμπότζη ως υπανάπτυκτη χώρα. Τα περισσότερα αγροτικά νοικοκυριά στηρίζουν το εισόδημα τους από τη γεωργία και τους σχετικούς υποτομείς της. Το ρύζι, τα ψάρια, η ξυλεία, τα ενδύματα και το καουτσούκ είναι τα κύρια εξαγώγιμα προϊόντα της Καμπότζης. Το Διεθνές Ινστιτούτο Έρευνας του Ρυζιού έχει εισάγει πάνω από 750 παραδοσιακές ποικιλίες ρυζιού στην Καμπότζη από την αποθήκη σπόρων του στην έδρα του στις Φιλιππίνες. Αυτές οι ποικιλίες συνελέχθησαν τη δεκαετία του 1960.
Η μέση ετήσια αύξηση του ΑΕΠ για την περίοδο 2001–2010 ήταν 7.7% ανά έτος. Έτσι η Καμπότζη καθ'όλη τη δεκαετία του 2000 ήταν μια από τις δέκα ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες του κόσμου. Ο τουρισμός ήταν η ταχύτερα αναπτυσσόμενη βιομηχανία της Καμπότζης, με τις αφίξεις τουριστών από το εξωτερικό να αυξάνονται από 219.000 το 1997 σε πάνω από 2 εκατομμύρια το 2007. Το 2004, ο πληθωρισμός βρισκόταν στο ποσοστό του 1.7%. Την ίδια χρονιά τα προϊόντα που εξήγαγε η Καμπότζη είχαν αξία 1.6 δισεκατομμυρίων δολαρίων. μικρογραφία|Καταστήματα τροφίμων στο [[Σιέμ Ρεάπ.]] Η αξιολόγηση της Παγκόσμιας Τράπεζας για την Καμπότζη είχε τίτλο "Που πήγαν όλοι οι φτωχοί;" (Where have all the poor gone). Στην εκτίμηση της για τη φτώχεια στην Καμπότζη το 2013 η Παγκόσμια Τράπεζα καταλήγει ότι κατά τη διάρκεια της επταετίας από το 2004 έως το 2011, η οικονομική ανάπτυξη της Καμπότζης ήταν τεράστια, μια από τις καλύτερες στον κόσμο. Επιπλέον, η κατανάλωση στα νοικοκυριά αυξήθηκε κατά σχεδόν 40%. Η ανάπτυξη αυτή ήταν με το μέρος των φτωχών. Επίσης η ανισότητα μειώθηκε, ενώ η κατανάλωση από τη φτωχότερη ομάδα του πληθυσμού ενισχύθηκε με γρηγορότερο ρυθμό από αυτό των λιγότερων φτωχών ομάδων του πληθυσμού. Ως αποτέλεσμα, το ποσοστό φτώχειας μειώθηκε από 52.2% σε 20.5% σε μόλις επτά χρόνια, ξεπερνώντας κάθε προσδοκία και ξεπερνώντας κατά πολύ τον στόχο της χώρας για τη μείωση της φτώχειας, όπως είχε δηλωθεί στους Αναπτυξιακούς Στόχους της Χιλιετίας της Καμπότζης. Ωστόσο, η πλειονότητα αυτών των ανθρώπων δεν γλίτωσαν πλήρως από τη φτώχεια: παραμένουν εξαιρετικά ευάλωτοι γιατί μπορεί να επιστρέψουν σε κατάσταση φτώχειας ακόμη και εξαιτίας μικρών σοκ.
Οι δύο δεκαετίες συνεχούς οικονομικής ανάπτυξης που προηγήθηκαν βοήθησαν την Καμπότζη παγκόσμιος ηγέτης στη μείωση της φτώχειας. Η ιστορία επιτυχίας της Καμπότζης σημαίνει ότι η Καμπότζη ξεπέρασε έναν φαύλο εμφύλιο πόλεμο και, σύμφωνα με τον Όμιλο της Παγκόσμιας Τράπεζας, έγινε μια χώρα χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος. Σε ένα κατάλογο 69 χωρών, ο ρυθμός μείωσης της φτώχειας στην Καμπότζη ήταν ο τέταρτος καλύτερος στο κόσμο κατά τη διάρκεια της πενταετίας 2004-2008. Το ποσοστό φτώχειας μειώθηκε σε 10% το 2013. Την περίοδο 2015-2016 οι αναλυτές κατέγραψαν εκτιμήσεις κατά τις οποίες περίμεναν την περαιτέρω μείωση των ποσοστών φτώχειας στον αγροτικό και αστικό πληθυσμό. Ωστόσο, η ανθρώπινη ανάπτυξη, ιδιαίτερα στους τομείς της υγείας και της εκπαίδευσης, παραμένει σημαντική πρόκληση και αναπτυξιακή προτεραιότητα για την Καμπότζη.
Τα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου που έχουν βρεθεί στην ΑΟΖ και τα εδαφικά ύδατα της Καμπότζης μπορούν να αποδώσουν μεγάλα κέρδη στην Καμπότζη, αλλά παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητα και ανεκμετάλλευτα, εν μέρει λόγω των εδαφικών διαφορών της χώρας με την Ταϊλάνδη.
αριστερά|μικρογραφία|Ορυζώνας στην επαρχία Σιέμ Ρεάπ. Η Εθνική Τράπεζα της Καμπότζης είναι η κεντρική τράπεζα του βασιλείου. Η Κεντρική Τράπεζα παρέχει ρυθμιστική εποπτεία στον τραπεζικό τομέα της χώρας και είναι εν μέρει υπεύθυνη για την αύξηση των άμεσων ξένων επενδύσεων στη χώρα. Μεταξύ της τριετίας 2010-2012, ο αριθμός των εποπτευόμενων τραπεζών και ιδρυμάτων μικροχρηματοδότησης της Καμπότζης αυξήθηκε από 31 σε πάνω 70, υπογραμμίζοντας την ανάπτυξη στον τραπεζικό και χρηματοπιστωτικό τομέα της Καμπότζης.
Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Καμπότζη εξακολουθεί να είναι το γεγονός ότι ο ηλικιωμένος πληθυσμός συχνά δεν έχει φοιτήσει ποτέ σε σχολείο και πολύ συχνά δεν γνωρίζει γραφή και ανάγνωση, ιδιαίτερα στην ύπαιθρο, η οποία υποφέρει από έλλειψη βασικών υποδομών. Ο φόβος μιας μελλοντικής πολιτικής αστάθειας και η διαφθορά εντός της κυβέρνησης αποθαρρύνουν τις ξένες επενδύσεις από το να έρθουν στη χώρα και καθυστερούν την παραλαβή της ξένης βοήθειας, αν και έχει υπάρξει σημαντική βοήθεια από διμερείς και διεθνείς χορηγούς. Οι δωρητές εκτός της Καμπότζης συνεισέφεραν 504 εκατομμύρια δολάρια στην οικονομία της χώρας το 2004, ενώ μόνο η Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης έχει παράσχει 850 εκατομμύρια δολάρια σε δάνεια, επιχορηγήσεις και τεχνική βοήθεια. Συχνά οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Καμπότζη πρέπει να πληρώσουν μίζες σε πολιτικούς, όταν λαμβάνουν άδειες, π.χ. άδειες οικοδόμησης.
μικρογραφία|Αγρότες στη συγκομιδή ρυζιού στο Μπαταμπάνγκ.
Η Καμπότζη κατατάχθηκε μεταξύ των χειρότερων μερών στον κόσμο ως προς την οργανωμένη, συνδικαλισμένη εργασία σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Δικαιωμάτων της Διεθνούς Συνομοσπονδίας Συνδικάτων για το 2015, κατατάσσοντας την Καμπότζη στη κατηγορία των χωρών όπου δεν υπάρχει «καμία εγγύηση δικαιωμάτων».
Τον Απρίλιο του 2016 η Εθνοσυνέλευση της Καμπότζης ενέκρινε νόμο για τα συνδικάτα. «Ο νόμος προτάθηκε σε μια περίοδο στην οποία οι εργαζόμενοι πραγματοποιούν συνεχείς διαδηλώσεις σε εργοστάσια και δρόμους ζητώντας αυξήσεις μισθών και βελτιώσεις στις συνθήκες εργασίας τους». Έχουν υπάρξει όμως ανησυχίες σχετικά με το νέο νόμο της Καμπότζης περί συνδικάτων, τις οποίες συμμερίζονται όχι μόνο εργατικές ομάδες και οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, αλλά και διεθνείς οργανισμοί γενικότερα. Το Γραφείο της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας για την Ταϊλάνδη, την Καμπότζη και το Λάος, σημείωσε ότι ο νόμος έχει «αρκετά σημεία που προκαλούν ανησυχία αλλά και κενά».
Τα ανεξάρτητα συνδικάτα και οι εργοδότες παραμένουν διχασμένοι σχετικά με τον νέο νόμο, τις διατάξεις και τα οφέλη του. Ο Βαν Σόου Ιένγκ, πρόεδρος της ένωσης κατασκευαστών ενδυμάτων της Καμπότζης, ρώτησε «Πώς μπορεί να επιβιώσει ένα εργοστάσιο όταν υπάρχουν 25 συνδικάτα;», προσθέτοντας ότι «είναι ακατανόητο να περιμένουμε από έναν εργοδότη να διαπραγματευτεί μια συμφωνία για ένα αμφιλεγόμενο θέμα με 25 διαφορετικούς ηγέτες συνδικάτων». Ο Βαν Σόου Ιένγκ δήλωσε ότι ήταν απαραίτητο να δημιουργηθεί ένας νόμος με στόχο να χαλιναγωγηθούν τα συνδικάτα της χώρας. Σύμφωνα με την ένωση κατασκευαστών ενδυμάτων της χώρας, το 2015 υπήρχαν 3.166 συνδικάτα που εκπροσωπούσαν τους πάνω από 500.000 εργάτες που εργάζονταν στα 557 εργοστάσια ενδυμάτων και κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και σε 58 εργοστάσια υποδημάτων της Καμπότζης. Αυτά τα εργοστάσια, μεταξύ άλλων, εξάγουν πολλά προϊόντα στο εξωτερικό. Αν και η παραγωγή ενδυμάτων είναι η μεγαλύτερη βιομηχανία της Καμπότζης, εκπροσωπώντας το 26,2% του ΑΕΠ της χώρας, ο Ιένγκ δήλωσε ότι χωρίς τον νόμο περί συνδικάτων, οι ξένοι επενδυτές δεν θα έρθουν στην Καμπότζη για επενδύσεις. Ο Ιένγκ επίσης θεωρεί ότι μόνο με τον νόμο περί συνδικάτων οι εργοδότες θα μπορέσουν να επιβιώσουν, ενώ προσέθεσε ότι κάθε χώρα, όχι μόνο η Καμπότζη, έχει νόμο περί συνδικάτων. Όσοι επικρίνουν [τον νόμο] πρέπει να ξεκινήσουν να δραστηριοποιούνται και [τότε] θα καταλάβουν [τα οφέλη του], προσέθεσε.
Κλωστοϋφαντουργία
Η βιομηχανία ενδυμάτων αντιπροσωπεύει το μεγαλύτερο μέρος του μεταποιητικού τομέα της Καμπότζης. Το 80% των εξαγωγών της Καμπότζης είναι ενδύματα, έτοιμα και μη. Το 2012, η Καμπότζη εξήγαγε προϊόντα αξίας 4.61 δισεκατομμυρίων δολαρίων, αυξημένες κατά 8% σε σχέση με το 2011. Το πρώτο εξάμηνο του 2013, η βιομηχανία ενδυμάτων ανέφερε εξαγωγές αξίας 1.56 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ο κλάδος της κλωστοϋφαντουργίας απασχολεί 335.400 εργαζόμενους, εκ των οποίων το 91% είναι γυναίκες.
Η Ένωση για Καλύτερα Εργοστάσια στην Καμπότζη (Better Factories Cambodia) δημιουργήθηκε το 2001, προϊόν συνεργασίας μεταξύ της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας των Ηνωμένων Εθνών και της Διεθνούς Εταιρείας Χρηματοδότησης, μέλους του Ομίλου της Παγκόσμιας Τράπεζας. Το πρόγραμμα συνεργάζεται με εργαζομένους, εργοδότες και κυβερνήσεις με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας ενδυμάτων. Στις 18 Μαΐου 2018, η Συμβουλευτική Επιτροπή Έργου του Προγράμματος του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας για τη βελτίωση για των συνθηκών στα εργοστάσια συνεδρίασε στην Πνομ Πεν για να παράσχει στοιχεία στο σχέδιο συμπερασμάτων και συστάσεων της ανεξάρτητης ενδιάμεσης αξιολόγησης του προγράμματος για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας στα εργοστάσια, καθώς και να συζητήσει επιλογές σχετικά με τον τρόπο να ενισχύσει περαιτέρω τη διαφανή πρωτοβουλία υποβολής εκθέσεων του προγράμματος.
Τα μέλη του προγράμματος αυτού συμφώνησαν με τα πορίσματα της αξιολόγησης σχετικά με τον αντίκτυπο που είχε το πρόγραμμα στον τομέα της βιομηχανίας ενδυμάτων της Καμπότζης και στους εργαζόμενους. Συνέβαλε στη διαρκή συνολική ανάπτυξη της βιομηχανίας ενδυμάτων, βελτίωσε τις συνθήκες ζωής για πάνω από μισό εκατομμύριο εργαζομένους στην Καμπότζη αλλά και τη ζωή των οικογενειών τους· διασφάλισε ότι οι εργαζόμενοι θα λαμβάνουν αξιοπρεπείς μισθούς και παροχές κοινωνικής προστασίας, συνέβαλε αποφασιστικά στην εξαφάνιση της παιδικής εργασίας στην Καμπότζη, έκανε τα εργοστάσια ενδυμάτων της Καμπότζης ασφαλέστερα στο σύνολο τους, δημιούργησε «ισότιμους όρους ανταγωνισμού» για την εργασία σε ολόκληρο τον τομέα της ένδυσης, επηρέασε τις επιχειρηματικές πρακτικές μέσω της χρήσης εργοστασιακών δεδομένων για την επισήμανση των περιοχών όπου πρέπει να βελτιωθούν πράγματα και απετέλεσε βασικό μέρος των στρατηγικών διαχείρισης κινδύνου διεθνών εταιρειών/αγοραστών.
Τουρισμός
δεξιά|μικρογραφία|220x220εσ|Κάθε χρόνο, σχεδόν 2,6 εκατομμύρια τουρίστες επισκέπτονται το [[Άνγκορ Βατ|Ανγκόρ Βατ στο Σιέμ Ρεάπ της Καμπότζης.]] Η τουριστική βιομηχανία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πηγή σκληρού νομίσματος της χώρας μετά την κλωστοϋφαντουργία. Οι αφίξεις ξένων επισκεπτών το 2018 ξεπέρασαν τα έξι εκατομμύρια, ενώ στις αρχές του 21ου αιώνα ήταν περίπου 600.000 τον χρόνο. Η βιομηχανία του τουρισμού απασχολεί το 26% του εργατικού δυναμικού της χώρας, δηλαδή παρέχει περίπου 2.5 εκατομμύρια θέσεις εργασίας στην Καμπότζη.
Εκτός από την Πνομ Πεν και το Ανγκόρ Βατ, άλλοι τουριστικοί προορισμοί της Καμπότζης είναι το Σιχανουκβίλ στα νοτιοδυτικά, γνωστό για τις παραλίες του, και το Μπαταμπάνγκ στα βορειοδυτικά, δύο δημοφιλείς στάσεις για ταξιδιώτες που ταξιδεύουν με τη χρήση σακίδιου (μπακπάκερς). Οι ταξιδιώτες αυτού του είδους αποτελούν σημαντικό μέρος της τουριστικής κίνησης στη χώρα. Η περιοχή γύρω από το Καμπότ και το Κεπ, συμπεριλαμβανομένου του σταθμού του λόφου Μποκόρ, παρουσιάζουν τουριστικό ενδιαφέρον. Ο τουρισμός από το 1993 και μετά βρίσκεται σε συνεχή άνοδο.
Η Κίνα, το 2018, απετέλεσε τη βασική χώρα προέλευσης ξένων τουριστών στην Καμπότζη. Οι εισπράξεις από τον τουρισμό ξεπέρασαν τα 4.4 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ για το 2018, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 10% του ΑΕΠ της Καμπότζης. Το ιστορικό πάρκο Ανγκόρ Βατ στο Σιέμ Ρεάπ, οι παραλίες του Σιχανουκβίλ, η πρωτεύουσα Πνομ Πεν και τα 150 καζίνο (από 57 το 2014) της Καμπότζης αποτελούν τα κύρια αξιοθέατα για τους ξένους τουρίστες.
Ωστόσο, η φήμη της Καμπότζης ως ασφαλής προορισμός για τους ταξιδιώτες έχει επισκιαστεί από τις κατά καιρούς πολιτικές ταραχές  αλλά και από διάφορες προβεβλημμένες περιπτώσεις σοβαρών εγκλημάτων που διεπράχθησαν από τουρίστες οι οποίοι επισκέφθηκαν την Καμπότζη.
Η βιομηχανία παραγωγής και πώλησης αναμνηστικών της Καμπότζης απασχολεί πολλούς ανθρώπους στα κύρια σημεία ενδιαφέροντος. Η ποσότητα των αναμνηστικών που παράγει η Καμπότζη δεν επαρκεί για να καλυφθούν οι αυξανόμενες τουριστικές ανάγκες και η πλειοψηφία των αναμνηστικών προϊόντων που πωλούνται στους τουρίστες εισάγονται από την Κίνα, την Ταϊλάνδη και το Βιετνάμ. Μερικά από τα αναμνηστικά προϊόντα που παράγονται στην Καμπότζη περιλαμβάνουν τα παρακάτω:
Γεωργία
Η γεωργία είναι η καρδιά της οικονομίας της Καμπότζης. Το 1985 η γεωργία αντιπροσώπευε το 90% του ΑΕΠ και απασχολούσε περίπου το 80% του εργατικού δυναμικού. Το ρύζι είναι το κύριο γεωργικό προϊόν της χώρας. Επίσης, μεταξύ άλλων, η Καμπότζη παράγει αραβόσιτο, μανιόκα, γλυκοπατάτες, φιστίκια, σόγια, σουσάμι, ξερά φασόλια και καουτσούκ. Η κύρια εμπορική καλλιέργεια είναι το καουτσούκ. Στη δεκαετία του 1980 ήταν ένα σημαντικό γεωργικό και εμπορικό προϊόν της χώρας, το δεύτερο πιο κερδοφόρο μετά το ρύζι, και μια από τις λίγες πηγές συναλλάγματος της χώρας.
Μεταφορές
μικρογραφία|Τμήμα της 4ης εθνικής οδού της Καμπότζης. Ο εμφύλιος πόλεμος και η μετέπειτα παραμέληση του δικτύου από τις αρχές προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στο σύστημα μεταφορών της Καμπότζης. Με τη βοήθεια άλλων χωρών, η Καμπότζη έχει αναβαθμίσει τις κύριες οδικές αρτηρίες. Τις έχει κάνει να συμβαδίζουν με τα διεθνή πρότυπα και η ποιότητα, αλλά και η κατάσταση των περισσότερων εθνικών οδών και κυρίων οδικών αρτηριών έχει βελτιωθεί πάρα πολύ από το 2006. Οι περισσότεροι κεντρικοί δρόμοι είναι πλέον ασφαλτοστρωμένοι. Η οδήγηση γίνεται στα δεξιά.
Η Καμπότζη έχει δύο σιδηροδρομικές γραμμές. Το σιδηροδρομικό δίκτυο της Καμπότζης έχει μέγεθος 612 χιλιομέτρων περίπου. Το πλάτος των γραμμών είναι ένα μέτρο. Οι γραμμές συνδέουν την πρωτεύουσα, το Σιχανουκβίλ και άλλες πόλεις. Τα τρένα συνδέουν την πρωτεύουσα της Καμπότζης με δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς στο νότο. Μετά από 14 χρόνια παύσης, το 2016 επανήλθε σε υπηρεσία η σιδηροδρομική γραμμή Σιχανουκβίλ-Πνομ Πεν, παρέχοντας στους ταξιδιώτες μια πιο ασφαλή επιλογή μεταφοράς σε σχέση με το οδικό δίκτυο. Επίσης, υπάρχουν σιδηροδρομικά δρομολόγια τα οποία καλύπτουν τη γραμμή Πνομ Πεν - Σισοφόν (αν και συχνά τα τρένα φτάνουν μόνο μέχρι το Μπαταμπάνγκ). Το 1987, στην Καμπότζη λειτουργούσε ένα εβδομαδιαίο δρομολόγιο που κάλυπτε τη διαδρομή Πνομ Πεν - Μπαταμπάνγκ. Ένα εγχείρημα αξίας 141 εκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο χρηματοδοτήθηκε κυρίως από την Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης, έχει στόχο να αναζωογονήσει το σιδηροδρομικό δίκτυο της Καμπότζης και να συνδέσει σιδηροδρομικά την Καμπότζη με μεγάλες πόλεις και βιομηχανικά και οικονομικά κέντρα των γύρω χωρών, όπως η Μπανγκόκ (Ταϊλάνδη) και το Χο Τσι Μιν (Βιετνάμ).
Εκτός από την κύρια οδική αρτηρία που συνδέει την Πνομ Πεν με το Σιχανούκβιλ, η ασφαλτόστρωση ενός πρώην χωματόδρομου και η διασύνδεση πέντε μεγάλων περασμάτων ποταμών έχουν οδηγήσει στη δημιουργία μόνιμης οδικής σύνδεσης μεταξύ της πρωτεύουσας και του Κο Κονγκ και ως εκ τούτου υπάρχει πλέον αδιάκοπη οδική πρόσβαση στη γειτονική Ταϊλάνδη και το οδικό της δίκτυο. δεξιά|μικρογραφία|Τραίνο με κατεύθυνση το αεροδρόμιο της Πνομ Πεν. Το ποσοστό τροχαίων ατυχημάτων στην Καμπότζη είναι υψηλό σύμφωνα με το παγκόσμιο μέσο όρο. Το 2004, ο αριθμός των θανάτων από τροχαία ατυχήματα ανά 10.000 οχήματα στην Καμπότζη ήταν δεκαπλάσιος του μέσου όρου των ανεπτυγμένων χωρών, και ο αριθμός των θανάτων από τροχαία ατυχήματα είχε διπλασιαστεί τα προηγούμενα τρία χρόνια.
Οι εκτεταμένες εσωτερικές πλωτές οδοί της Καμπότζης ήταν ιστορικά σημαντικές στο διεθνές εμπόριο. Ο Μεκόνγκ και ο ποταμός Τονλεσάπ, οι πολυάριθμοι παραπόταμοί τους και ο ίδιος ο Τονλεσάπ παρείχαν υδάτινες λεωφόρους μεγάλου μήκους. Υπάρχουν 3.700 χιλιόμετρα πλωτών γραμμών που είναι πλωτές όλο τον χρόνο για πλοία ύψους 0.6 μέτρων και 282 χιλιόμετρα πλωτών γραμμών πλωτές για πλοία ύψους 1.8 μέτρων.
Η Καμπότζη έχει δύο μεγάλα λιμάνια, την Πνομ Πεν και το Σιχανουκβίλ, και πέντε μικρότερα. Η Πνομ Πεν βρίσκεται στη διασταύρωση των ποταμών Μπάσακ, Μεκόνγκ και Τονλεσάπ. Είναι το μόνο παραποτάμιο λιμάνι στην Καμπότζη που μπορεί να δεχθεί πλοία 8.000 τόνων κατά την εποχή των βροχών και πλοία 5.000 τόνων κατά την εποχή της ξηρασίας.
Με την ανάπτυξη της χώρας έχει αυξηθεί η παρουσία των αυτοκινήτων στους δρόμους, αν και οι μοτοσυκλέτες εξακολουθούν να κυριαρχούν στους δρόμους. Τα ποδήλατα-ρίκσο (γνωστά και ως σικλό από τα γαλλικά) ήταν δημοφιλή κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1990, αλλά αντικαθίστανται όλο και περισσότερο από ρεμόρκ (βαγόνια που συνδέονται με μοτοσικλέτες) και εισαγόμενα ινδικά ρίκσο. Τα σικλό έχουν μια ιδιαιτερότητα: ο οδηγός κάθεται πίσω από τον επιβάτη και όχι μπροστά.
Η Καμπότζη έχει τρία εμπορικά αεροδρόμια. Το 2018 χειρίστηκαν 10 εκατομμύρια επιβάτες, το μεγαλύτερο αριθμό που χειρίστηκαν ποτέ. Το διεθνές αεροδρόμιο της Πνομ Πεν είναι το πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Καμπότζης. Το διεθνές αεροδρόμιο Σιέμ-Ρεάπ Ανγκόρ είναι το δεύτερο πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο και εξυπηρετεί τις περισσότερες διεθνείς πτήσεις εντός και εκτός Καμπότζης. Το Διεθνές Αεροδρόμιο Σιχανούκ, βρίσκεται στην παραλιακή πόλη Σιχανουκβίλ.
Ενέργεια
Η Καμπότζη έχει μεγάλες δυνατότητες για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Παρόλο που η χώρα δεν έχει προσελκύσει πολλές διεθνείς επενδύσεις στον τομέα της παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ μέχρι το 2022, η χώρα λειτουργεί ως πρότυπο για τις χώρες της περιοχής στο πως πρέπει να γίνονται πλειστηριασμοί στον τομέα της δημοπράτησης εκτάσεων για την παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ. Για να προσελκύσει περισσότερες επενδύσεις στον τομέα της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η κυβέρνηση θα μπορούσε να βελτιώσει το ρυθμιστικό πεδίο για την παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ, να υιοθετήσει σαφείς στόχους, να αναπτύξει ένα αποτελεσματικό ρυθμιστικό πλαίσιο, να βελτιώσει τη δυνατότητα χρηματοδότησης έργων παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ και να διευκολύνει την είσοδο των επενδυτών στην καμποτζιανή αγορά για επενδύσεις. Η Καμπότζη είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις αρνητικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Συνιστάται η Καμπότζη να επικεντρωθεί περισσότερο στην ανάπτυξη υποδομών ΑΠΕ ως μέρος των μέτρων μετριασμού της κλιματικής αλλαγής.
Διακυβέρνηση
μικρογραφία|Ο [[Νοροντόμ Σιχαμόνι, βασιλιάς της Καμπότζης]] Η εθνική πολιτική στην Καμπότζη διεξάγεται στο πλαίσιο του συντάγματος του έθνους του 1993. Η κυβέρνηση είναι μια συνταγματική μοναρχία, δηλαδή μια κοινοβουλευτική αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Ο Πρωθυπουργός της Καμπότζης είναι ο Χουν Σεν από το 1985, ενώ ο Σεν είναι και αρχηγός της κυβέρνησης, ενώ ο βασιλιάς της Καμπότζης (σήμερα Νορόντομ Σιχαμονί) είναι ο αρχηγός κράτους της Καμπότζης. Ο πρωθυπουργός διορίζεται από τον βασιλιά, αφού λάβει τη συμβουλή και την έγκριση από την πλειοψηφία της Εθνοσυνέλευσης. Ο πρωθυπουργός και οι υπουργοί ασκούν την εκτελεστική εξουσία.
Οι νομοθετική εξουσία αποτελούν δικαιοδοσία του κοινοβούλιο της Καμπότζης (សភាតំណាងរាស្ត្រ, σαπεά ταμνάνγκ ρεαστρά), αποτελούμενο από την εθνοσυνέλευση ( រដ្ឋសភា, ροντασαπέα) και μια Άνω Βουλή, τη Γερουσία (ព្រឹទ្ធសភា, πρετοσαπέα). Τα 123 μέλη της Εθνοσυνέλευσης εκλέγονται μέσω του συστήματος της αναλογικής εκπροσώπησης και η θητεία τους, στην καλύτερη περίπτωση, διαρκεί πέντε χρόνια. Η Γερουσία έχει 61 έδρες. Δύο μέλη της γερουσίας διορίζονται από τον βασιλιά, ενώ άλλα δύο διορίζονται από την Εθνοσυνέλευση. Τα υπόλοιπα 57 διορίζονται από τους δημοτικούς συμβούλους των 24 επαρχιών της Καμπότζης. Η θητεία των γερουσιαστών της Καμπότζης διαρκεί έξι χρόνια.
Στις 14 Οκτωβρίου 2004, ο βασιλιάς Νοροντόμ Σιχαμόνι ανέλαβε τη θέση του μονάρχη της Καμπότζης μετά από την απόφαση που έλαβε το εννιαμελές Βασιλικό Συμβούλιο Θρόνου, μέρος μιας διαδικασίας επιλογής του επόμενου μονάρχη της χώρας η οποία τέθηκε γρήγορα σε εφαρμογή μετά την παραίτηση του βασιλιά Νοροντόμ Σιχανούκ μια εβδομάδα πριν. Η επιλογή του Σιχαμόνι επικυρώθηκε με θετική απόφαση του Χουν Σεν και του προέδρου της Εθνοσυνέλευσης Πρίγκιπα Νορόντομ Ραναρίντ (ετεροθαλής αδερφός του βασιλιά και σημερινός επικεφαλής σύμβουλος του βασιλιά), μέλη του συμβουλίου του θρόνου. Ενθρονίστηκε στην Πνομ Πεν στις 29 Οκτωβρίου 2004.
Επίσημα η Καμπότζη αποτελεί, σύμφωνα με το σύνταγμα της, πολυκομματική δημοκρατία. Στην πραγματικότητα η χώρα αποτελεί μονοκομματικό κράτος στο οποίο κυρίαρχο κόμμα είναι το Λαϊκό Κόμμα της Καμπότζης και κυρίαρχος πολιτικός ο πρωθυπουργός Χουν Σεν, έναν πρώην αξιωματούχο των Ερυθρών Χμερ ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία από το 1985. Οι ανοιχτές πόρτες σε επενδυτές από το εξωτερικό κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Σεν έχουν συμβάλλει στη δημιουργία ενός δικτύου προστατευόμενων ευνοούμενων του Σεν και της συζύγου του, Μπουν Ράνι. Ο Ντέιβιντ Ρόμπερτς του παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων έχει περιγράφει την καμποτζιανή κυβέρνηση σαν σχετικά αυταρχικό συνασπισμό μέσω μιας επιφανειακής δημοκρατίας.
Ο Χουν Σεν έχει ορκιστεί να παραμείνει στην κυβέρνηση μέχρι να φτάσει την ηλικία των 74 ετών, δηλαδή θα παραμείνει πρωθυπουργός έως το 2026, αν τηρήσει την υπόσχεση του. Είναι πρώην μέλος των Ερυθρών Χμερ που αυτομόλησε. Η κυβέρνησή του κατηγορείται τακτικά για την αγνόηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και καταστολή των αντιφρονούντων. Τα αποτελέσματα των εκλογών του 2013 αμφισβητήθηκαν από την αντιπολίτευση, οδηγώντας σε διαδηλώσεις στην πρωτεύουσα. Στην Πνομ Πεν διαδηλωτές τραυματίστηκαν και σκοτώθηκαν, όπου σύμφωνα με πληροφορίες συγκεντρώθηκαν 20.000 διαδηλωτές, με ορισμένους να συγκρούονται με την αστυνομία. Καταγόμενος από αγροτική οικογένεια, ο Χουν Σεν ήταν μόλις 33 ετών όταν ανέλαβε την εξουσία το 1985 και από ορισμένους θεωρείται δικτάτορας που κυβερνά εδώ και πάνω από 30 χρόνια.
Μετά την καταστολή της αντιπολίτευσης και του ελεύθερου Τύπου το 2017, η Καμπότζη περιγράφεται σαν ντε φάκτο μονοκομματικό κράτος.
Διεθνείς σχέσεις
αριστερά|μικρογραφία|Ο υπουργός Εξωτερικών της Καμπότζης [[Πρακ Σοκχόν συναντά τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Άντονι Μπλίνκεν στην Ουάσιγκτον (13 Μαΐου 2022).]]
Η Καμπότζη έχει συνάψει διπλωματικές σχέσεις με πολλές χώρες. Στην Καμπότζη υπάρχουν είκοσι πρεσβείες. Πρεσβείες στην Καμπότζη διατηρούν πολλές από τις γειτονικές χώρες της Καμπότζης, αλλά και χώρες που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διαπραγμάτευση των συμφωνιών ειρήνης του Παρισιού: οι ΗΠΑ, η Αυστραλία, ο Καναδάς, η Κίνα, η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), η Ιαπωνία και η Ρωσίας. Ως αποτέλεσμα των σχέσεων της Καμπότζης με διάφορα κράτη του κόσμου, διάφορες φιλανθρωπικές οργανώσεις έχουν βοηθήσει στην Καμπότζη με κοινωνικές, οικονομικές και αστικές ανάγκες των κατοίκων της χώρας. Παράλληλα έχει βοηθήσει στην κατασκευή υποδομών.
μικρογραφία|Ο πρωθυπουργός [[Χουν Σεν με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν σε συνάντηση στη Μόσχα στις 19 Μαΐου 2016.]]
Ενώ οι βίαιες συγκρούσεις των δεκαετιών του 1970 και του 1980 έχουν πια περάσει οριστικά στην ιστορία, υπάρχουν ακόμα και σήμερα εδαφικές διαμάχες μεταξύ της Καμπότζης και των γειτόνων της. Οι εδαφικές διαμάχες έχουν να κάνουν με αμφισβητούμενα νησιά, με τμήμα του συνόρου της Καμπότζης με το Βιετνάμ αλλά και με τα ακαθόριστα θαλάσσια σύνορα της Καμπότζης. Η Καμπότζη και η Ταϊλάνδη έχουν εδαφικές διαμάχες. Τα στρατεύματα των δύο χωρών έχουν συγκρουστεί για κάποια κομμάτια γης τα οποία βρίσκονται ακριβώς δίπλα στον ναό Πρεά Βιχεάρ, οδηγώντας σε επιδείνωση των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών. Το μεγαλύτερο μέρος των αμφισβητούμενων εδαφών ανήκει στην Καμπότζη, αλλά ένας συνδυασμός του μη σεβασμού των κανόνων του διεθνούς δικαίου από τη μεριά της Ταϊλάνδης, της παρουσίας των ταϊλανδικών στρατευμάτων στη περιοχή και της έλλειψης πόρων στον καμποτζιανό στρατό για να αντιδράσει έχουν διατηρήσει αμετάβλητη αυτή την εδαφική διαφορά από το 1962 μέχρι σήμερα.
Στρατός
αριστερά|μικρογραφία|Αξιωματικοί του Βασιλικού Στρατού της Καμπότζης συμμετέχουν σε μια παρέλαση του στρατού. Ο Βασιλικός Στρατός της Καμπότζης, το Βασιλικό Ναυτικό της Καμπότζης, η Βασιλική Πολεμική Αεροπορία της Καμπότζης και η Βασιλική Χωροφυλακή αποτελούν τα τέσσερα συστατικά των Βασιλικών Ενόπλων Δυνάμεων της Καμπότζης, υπό τη διοίκηση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Το υπουργείο εθνικής άμυνας της Καμπότζης βρίσκεται υπό την προεδρία του Πρωθυπουργού της Καμπότζης. Η Αυτού Μεγαλειότητα Βασιλιάς Νοροντόμ Σιχαμόνι είναι ο Ανώτατος Διοικητής των Βασιλικών Ενόπλων Δυνάμεων της Καμπότζης και ο πρωθυπουργός της χώρας Χουν Σεν κατέχει ουσιαστικά τη θέση του αρχιστράτηγου.
Η εισαγωγή μιας νέας αρχηγικής δομής στον στρατό στις αρχές του 2000 ήταν ένα βασικό προοίμιο των προσπαθειών αναδιοργάνωσης του στρατού της Καμπότζης. Το Υπουργείο Άμυνας έχει σχηματίσει τρία υποταγμένα στο ίδιο γενικά τμήματα του στρατού, τα οποία είναι υπεύθυνα για τα λογιστικά και τα οικονομικά θέματα του στρατού, τις υλικές και τις τεχνικές υπηρεσίες, αλλά τις αμυντικές υπηρεσίες του στρατού. Όλα αυτά τα τμήματα υπάγονται στο Αρχηγείο Ανώτατης Διοίκησης του Καμποτζιανού Στρατού.
Υπουργός Εθνικής Άμυνας είναι ο στρατηγός Τέα Μπαν. Ο Μπαν είναι υπουργός Άμυνας της Καμπότζης από το 1979. Οι Υπουργοί Άμυνας είναι ο Τσάι Σάινγκ Γιουν και ο Πορ Μπουν Σρέου.
Το 2010, οι Βασιλικές Ένοπλες Δυνάμεις της Καμπότζης αποτελούταν από 102.000 άτομα σαν μόνιμο προσωπικό, ενώ τότε υπήρχαν και 200.000 έφεδροι. Η Καμπότζη δαπανά το 3% του εθνικού ΑΕΠ της για τις στρατιωτικές δαπάνες κάθε χρόνο. Η Βασιλική Χωροφυλακή της Καμπότζης έχει πάνω από 7.000 άτομα προσωπικό. Τα καθήκοντα της χωροφυλακής της Καμπότζης περιλαμβάνουν: την παροχή ασφάλειας και δημόσιας ειρήνης, τη διερεύνηση και την πρόληψη του οργανωμένου εγκλήματος, της τρομοκρατίας και άλλων βίαιων ομάδων, την προστασία της κρατικής και ιδιωτικής ιδιοκτησίας· την παροχή βοήθειας σε πολίτες και άλλες δυνάμεις έκτακτης ανάγκης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, φυσικής καταστροφής, εμφύλιων αναταραχών και ένοπλων συγκρούσεων.
Ο Χουν Σεν έχει συγκεντρώσει την εξουσία στα χέρια του. Έχει δημιουργήσει μια πραιτωριανή φρουρά που «φαίνεται να συναγωνίζεται τις δυνατότητες των τακτικών στρατιωτικών μονάδων της χώρας». Λέγεται ότι ο Χουν Σεν χρησιμοποιεί την πραιτωριανή φρουρά για να καταστέλει την πολιτική αντιπολίτευση. Η Καμπότζη έχει υπογράψει τη συνθήκη του ΟΗΕ για την Απαγόρευση των Πυρηνικών Όπλων.
Πολιτικός πολιτισμός
μικρογραφία|250x250εσ|Από αριστερά προς τα δεξιά: ο Πρόεδρος της Γερουσίας [[Σάι Τσχουμ, ο Πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης Χενγκ Σαμρίν και ο Πρωθυπουργός Χουν Σεν, κατά τη διάρκεια των εκδηλώσεων για την Ημέρα της Ανεξαρτησίας στις 9 Νοεμβρίου 2019.]] Το Καμποτζιανό Λαϊκό Κόμμα είναι το κυρίαρχο πολιτικό κόμμα στην Καμπότζη. Μετά τις εκλογές του 2018, το Καμποτζιανό Λαϊκό Κόμμα κατέχει όλες τις έδρες στο Καμποτζιανό Κοινοβούλιο εκτός από τέσσερις. Κατέχει τις 125 έδρες της Εθνοσυνέλευσης και τις 58 από τις 62 έδρες στη Γερουσία.
Ο Χουν Σεν και η κυβέρνησή του είναι αμφιλεγόμενοι φορείς πολιτικής εξουσίας στην Καμπότζη. Ο Χουν Σεν ήταν πρώην διοικητής των Ερυθρών Χμερ. Αρχικά τον έβαλαν στη θέση του οι Βιετναμέζοι, και αφού οι Βιετναμέζοι εγκατέλειψαν τη διοίκηση της Καμπότζης και τη χώρα, έχει διατηρήσει τη θέση του ισχυρού άνδρα στην Καμπότζη, καταφεύγοντας ακόμη και στη βία και στην καταστολή όταν κρίνεται απαραίτητο. Το 1997, φοβούμενος την αυξανόμενη εξουσία του συμπρωθυπουργού, πρίγκιπα Νοροντόμ Ραναρίντ, ο Χουν Σεν εξαπέλυσε πραξικόπημα, χρησιμοποιώντας τον στρατό για να εκκαθαρίσει τον Ραναρίντ και τους υποστηρικτές του από την κυβέρνηση. Ο Ραναρίντ εκδιώχθηκε και διέφυγε στο Παρίσι, ενώ άλλοι αντίπαλοι του Χουν Σεν συνελήφθησαν, βασανίστηκαν και ορισμένοι εκτελέστηκαν με συνοπτικές διαδικασίες.
Εκτός από την πολιτική καταπίεση, η κυβέρνηση της Καμπότζης έχει κατηγορηθεί για διαφθορά. Έχει προβεί σε πωλήσεις τεράστιων εκτάσεων γης σε ξένους επενδυτές, οδηγώντας στην έξωση χιλιάδων χωρικών από τα σπίτια τους, ενώ έχει κατηγορηθεί ότι λαμβάνει δωροδοκίες με αντάλλαγμα την παραχώρηση δικαιωμάτων εκμετάλλευσης του πετρελαϊκού πλούτου της Καμπότζης και ορυκτών πόρων σε ξένες εταιρείες. Η Καμπότζη είναι σταθερά μια από τις πιο διεφθαρμένες κυβερνήσεις στον κόσμο. Η Διεθνής Αμνηστία αναγνωρίζει επί του παρόντος ένα κρατούμενο συνείδησης (δηλαδή άτομο που έχει φυλακιστεί για τις πεποιθήσεις του) στη χώρα: την 33χρονη ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των αγροτών, Γιορμ Μπόφα.
Δημοσιογράφοι που κάλυπταν μια διαμαρτυρία για τα αμφισβητούμενα εκλογικά αποτελέσματα στην Πνομ Πεν στις 22 Σεπτεμβρίου 2013 αναφέρουν ότι δέχθηκαν εσκεμμένη επίθεση από αστυνομικούς και άνδρες με πολιτικά ρούχα, με σφεντόνες και όπλα κρότου-λάμψης. Η επίθεση εναντίον του προέδρου του Συλλόγου Ξένων Δημοσιογράφων της Καμπότζης, Ρικ Βαλενζουέλα, καταγράφηκε σε βίντεο. Η βία σημειώθηκε εν μέσω πολιτικών εντάσεων καθώς η αντιπολίτευση μποϊκόταρε την τελετή έναρξης της θητείας της νέας Βουλής εκφράζοντας ανησυχίες για εκλογική νοθεία. Επτά δημοσιογράφοι τραυματίστηκαν ελαφρά, ενώ τουλάχιστον δύο διαδηλωτές από την Καμπότζη χτυπήθηκαν από βλήματα σφεντόνας και νοσηλεύτηκαν.
Το 2017, το Ανώτατο Δικαστήριο της Καμπότζης υποχρέωσε σε διάλυση με ψήφισμα του το κύριο αντιπολιτευόμενο κόμμα, το Εθνικό Κόμμα Διάσωσης της Καμπότζης, ανοίγοντας τον δρόμο για την επιστροφή σε ένα ακόμη πιο αυταρχικό πολιτικό σύστημα.
Διαφθορά
Το επίπεδο της διαφθοράς στην Καμπότζη είναι ένα από τα υψηλότερα στον κόσμο. Παρά την υιοθέτηση ενός «Νόμου κατά της Διαφθοράς» το 2010, η διαφθορά είναι βαθύτατα εξαπλωμένη σε όλη τη χώρα. Η διαφθορά είναι παρούσα στο δικαστικό σώμα, την αστυνομία και άλλους κρατικούς θεσμούς. Η ευνοιοκρατία, όπου ευνοούνται οι φίλοι και οι προστατευόμενοι των κυβερνητικών αξιωματούχων, αλλά και η ατιμωρησία των πολιτικών, είναι κοινός τόπος. Η έλλειψη σαφούς διάκρισης στο σημερινό πολιτικό σύστημα μεταξύ των δικαστηρίων και της εκτελεστικής εξουσίας οδηγεί επίσης σε βαθιά πολιτικοποίηση του δικαστικού συστήματος.
Η πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες, η παραγραφή κλήσεων για παραβάσεις στους δρόμους και η επιδίωξη δίκαιων δικαστικών αποφάσεων αποτελούν μερικά πεδία της καθημερινής ζωής όπου οι Καμποτζιανοί πρέπει να πληρώσουν για να αποκτήσουν αυτά τα πράγματα ή τα βλέπουν στην καθημερινή ζωή. Είναι τρεις πολύ διεφθαρμένοι φορείς του καμποτζιανού κράτους. Οι εταιρείες αντιμετωπίζουν εκτεταμένα γραφειοκρατικά εμπόδια στην προσπάθεια τους να λάβουν άδειες σε διάφορα πράγματα, π.χ. οικοδομικές άδειες, και για να ξεπεράσουν τα εμπόδια, σχεδόν πάντα καταφεύγουν στο να δωροδοκήσουν τους τοπικούς πολιτικούς ή υπευθύνους. Ο νόμος για την καταπολέμηση της διαφθοράς του 2010 δεν παρείχε καμία νομική προστασία στους καταγγέλλοντες και οι πληροφοριοδότες μπορούν να τιμωρηθούν με φυλάκιση διάρκειας έως και έξι μηνών εάν αναφέρουν διαφθορά που η επίσημη έρευνα, συχνά μεροληπτική υπέρ του δωροδόκου, δεν αποδείξει διαφθορά.
Νομικό επάγγελμα
Στην Καμπότζη οι πρώτοι δικηγόροι έπιασαν καθήκοντα το 1932. Μέχρι το 1978, λόγω του καθεστώτος των Ερυθρών Χμερ, το νομικό σύστημα της Καμπότζης, οι δικηγόροι αλλά και όλο το νομικό σύστημα της Καμπότζης είχαν αποδεκατιστεί. Σχεδόν όλοι οι δικαστές και δικηγόροι εκτελέστηκαν αφού θεωρήθηκαν «εχθροί της εργατικής τάξης» και μόνο 6–12 επαγγελματίες της νομικής επέζησαν και παρέμειναν στη χώρα. Οι δικηγόροι επανεμφανίστηκαν στα επόμενα χρόνια, ενώ το 1995 ιδρύθηκε ο Δικηγορικός Σύλλογος του Βασιλείου της Καμπότζης.
Ανθρώπινα δικαιώματα
μικρογραφία|Ο αναπληρωτής αρχηγός της αντιπολίτευσης της Καμπότζης [[Κεμ Σόχα (στα αριστερά) συνελήφθη τον Σεπτέμβριο του 2017, ενώ ο αρχηγός της αντιπολίτευσης Σαμ Ράινσι (στα δεξιά) ζει εξόριστος από τον Νοέμβριο του 2015]] Μια έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ αναφέρει ότι «δυνάμεις υπό τις εντολές του Χουν Σεν αλλά και το Λαϊκό Κόμμα της Καμπότζης διαπράττουν συχνές και μεγάλης κλίμακας καταχρήσεις, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται εξωδικαστικές δολοφονίες και βασανιστήρια χωρίς τιμωρία». Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Σκλαβιάς του 2016, υπολογίζεται ότι 256.800 άνθρωποι αποτελούν σκλάβοι στη σύγχρονη Καμπότζη (το 1.65% του πληθυσμού).
Οι αναγκαστικές εξώσεις κατοίκων και κατασχέσεις γης από ανώτερους αξιωματούχους, δυνάμεις ασφαλείας και ηγέτες επιχειρήσεων, φίλων και συμμάχων της κυβέρνησης, είναι συνηθισμένο φαινόμενο στην Καμπότζη. Η γη που ανήκε σε εκατοντάδες χιλιάδες Καμποτζιανούς, εδώ και πάνω από δέκα χρόνια, έχει πέσει θύμα κατάσχεσης από την κυβέρνηση με στόχο τον αυτοεμπλουτισμό και τη διατήρηση της εξουσίας διαφόρων ομάδων ειδικών συμφερόντων. Αξιόπιστες μη κυβερνητικές οργανώσεις εκτιμούν ότι «770.000 άνθρωποι έχουν επηρεαστεί αρνητικά από αρπαγές γης, καθώς μια έκταση που ξεπερνά τα τέσσερα εκατομμύρια εκτάρια (σχεδόν 10 εκατομμύρια στρέμματα) γης έχει κατασχεθεί», σύμφωνα με τη Διεθνής Ομοσπονδία για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα με έδρα το Παρίσι.
Στις 14 Μαρτίου 2018, ο εμπειρογνώμονας του ΟΗΕ για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Καμπότζη «εξέφρασε σοβαρές ανησυχίες σχετικά με τους περιορισμούς που έχουν τεθεί στα μέσα ενημέρωσης, την ελευθερία της έκφρασης και την πολιτική συμμετοχή ενόψει των εθνικών εκλογών τον Ιούλιο». Ορισμένοι επικριτές της κυβέρνησης συνελήφθησαν για φερόμενη διάδοση ψευδών ειδήσεων σχετικά με την πανδημία του κορονοϊού στην Καμπότζη.
Διοικητικές διαιρέσεις
Ο αυτόνομος δήμος της Πνομ Πεν (ρεάτς τσανί) και οι επαρχίες (χαέτ) της Καμπότζης είναι η πρωτοβάθμια διοικητική μονάδα της Καμπότζης. Η Καμπότζη διαιρείται σε 24 επαρχίες, ενώ επαρχία θεωρείται και ο αυτόνομος δήμος της Πνομ Πεν.
Οι δήμοι και οι επαρχίες είναι οι δευτεροβάθμιες διοικητικές μονάδες της Καμπότζης. Οι επαρχίες υποδιαιρούνται σε 159 περιφέρειες και 26 δήμους. Οι περιφέρειες και οι δήμοι με τη σειρά τους χωρίζονται περαιτέρω σε κοινότητες (χουμ) και συνοικίες (σανγκάτ).
Εκλογές
Δικαίωμα ψήφου στις εκλογές έχουν όσες και όσοι είναι ηλικίας 18 ετών και άνω.
Δημογραφία
Επί του παρόντος, το πενήντα τοις εκατό του πληθυσμού της Καμπότζης είναι ηλικίας κάτω των 22 ετών. Με αναλογία 1.040 γυναικών για 1.000 άντρες, η Καμπότζη έχει το μεγαλύτερο ποσοστό γυναικών στο πληθυσμό σε όλες τις χώρες που ανήκουν στην περιοχή του Μεκόνγκ. Μεταξύ του πληθυσμού άνω των 65 ετών που ζει στην Καμπότζη, η αναλογία γυναικών προς άνδρες φτάνει τις 1.6 γυναίκες προς 1 άνδρα.
Το ποσοστό γονιμότητας στην Καμπότζη ήταν 2.5 παιδιά ανά γυναίκα το 2018. Το ποσοστό γονιμότητας στην Καμπότζη ήταν 4 παιδιά ανά γυναίκα το 2000. Οι γυναίκες στις αστικές περιοχές κάνουν 2,2 παιδιά κατά μέσο όρο, ενώ οι γυναίκες που ζουν σε αγροτικές περιοχές κάνουν 3,3 παιδιά κατά μέσο όρο. Το ποσοστό γονιμότητας είναι υψηλότερο στις επαρχίες Μοντολκίρι και Ρατανακίρι, όπου οι γυναίκες κάνουν 4.5 παιδιά κατά μέσο όρο. Στην Πνομ Πεν, κατά μέσο όρο, οι γυναίκες κάνουν 2 παιδιά. Είναι ο χαμηλότερος μέσος όρος σε όλες τις επαρχίες της Καμπότζης. Το προσδόκιμο ζωής στο σύνολο του πληθυσμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις του 2019 του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ήταν 70,1 χρόνια (67,2 χρόνια οι άνδρες και 72,7 οι γυναίκες).
Εθνότητες
Η μεγαλύτερη εθνότητα στην Καμπότζη είναι οι Χμερ. Αποτελούν περίπου το 90% του συνολικού πληθυσμού της Καμπότζης και κατάγονται από την πεδιάδα του Μεκόνγκ στην οποία κατοικούν. Ιστορικά το κέντρο της εγκατάστασης των Χμερ βρίσκονται κοντά στον κάτω ποταμό Μεκόνγκ σε ένα συνεχόμενο διαγώνιο τόξο, στο οποίο συναντώνται οι επικράτειες της Ταϊλάνδης, του Λάος και της Καμπότζης στα βορειοδυτικά, μέχρι τις εκβολές του ποταμού Μεκόνγκ στο νοτιοανατολικό Βιετνάμ.
Οι Βιετναμέζοι είναι η δεύτερη μεγαλύτερη εθνική μειονότητα στην Καμπότζη. Περίπου 16.000 Βιετανμέζοι ζουν στην Καμπότζη, κατά κύριο λόγο στις νοτιοανατολικές επαρχίες κατά μήκος του δέλτα του Μεκόνγκ. Παρόλο που η βιετναμέζικη γλώσσα ανήκει στον κλάδο Μον-Χμερ, δηλαδή στο ίδιο κλάδο των αυστρονησιακών γλωσσών με τα χμερ, υπάρχουν πολύ λίγες πολιτιστικές συνδέσεις μεταξύ των δύο λαών, επειδή οι Χμερ επηρεάστηκαν από τον ινδικό πολιτισμό ενώ οι Βιετναμέζοι έχουν επηρεαστεί, όπως οι Κορεάτες και οι Ιάπωνες, πολύ από τον κινεζικό πολιτισμό και ανήκουν στις αντίστοιχες πολιτιστικές σφαίρες (μάλιστα, οι Βιετναμική γλώσσα έχει γίνει μονοσυλλαβική και τονική λόγω της κινεζικής επιρροής). Οι εντάσεις μεταξύ των Χμερ και των Βιετναμέζων μπορούν να αναχθούν στη λεγόμενη μεταανγκορική εποχή (η οποία διήρκεσε τον 16ο έως τον 19ο αιώνα), κατά τη διάρκεια της οποίας ένα εκκολαπτόμενο Βιετνάμ αλλά και μια ισχυρή Ταϊλάνδη προσπάθησαν να κάνουν την Καμπότζη κτήση τους, αλλά και να γίνουν η κυρίαρχη δύναμη στην Ινδοκίνα.
Η κινεζική κοινότητα της χώρας αποτελεί περίπου το 0,1% του πληθυσμού. Οι περισσότεροι Κινέζοι κατάγονται από μετανάστες του 19ου-20ου αιώνα που ήρθαν αναζητώντας εμπορικές ευκαιρίες κατά την εποχή του γαλλικού προτεκτοράτου. Οι περισσότεροι Κινέζοι ζουν σε πόλεις και ασχολούνται κυρίως με το εμπόριο.
Οι αυτόχθονες εθνότητες που ζουν στην ορεινή Καμπότζη είναι γνωστές συλλογικά ως Μοντανιάρ (αποικιακός γαλλικός όρος) ή Χμερ Λέου (= ορεινοί Χμερ, σημερινός όρος). Οι Ορεινοί Χμερ κατάγονται από τα κύματα των ομιλητών γλωσσών Μον-Χμερ που μετανάστευσαν στη χώρα μέσω της νότιας Κίνας αλλά και τους ομιλητές Αυστρονησιακών γλωσσών που μετανάστευσαν από τη νησιωτική Νοτιοανατολική Ασία. Ζώντας απομονωμένες στα υψίπεδα, οι Χμερ Λέου δεν απέκτησαν ινδικές επιρροές στον βαθμό των αδερφών τους, Χμερ Κρομ, και κατά συνέπεια έχουν απομακρυνθεί κάπως πολιτιστικά από τους σύγχρονους Χμερ, ακόμη και μεταξύ τους, τηρώντας πολλά έθιμα και πεποιθήσεις που εφάρμοζαν και οι Χμερ Κρομ πριν έρθουν σε επαφή με τους Ινδούς.
Θέση της γυναίκας
δεξιά|μικρογραφία|253x253εσ|Καμποτζιανό ζευγάρι το οποίο φορά παραδοσιακές γαμήλιες στολές ([[Σομπότ, Σμπάι, Τσονγκ Κμπεν).]] Οι γυναίκες των Χμερ, σύμφωνα με την παράδοση, αναμένεται να είναι σεμνές, μειλίχιες, να έχουν καλούς τρόπους και να είναι εργατικές, να ενεργούν ως φροντιστές και οικονομικοί ελεγκτές της οικογένειας, να διατηρούν την παρθενία τους μέχρι τον γάμο, να είναι πιστές σύζυγοι και να ενεργούν ως σύμβουλοι των συζύγων τους. Το «ελαφρύ» περπάτημα και η φινέτσα των γυναικών της Καμπότζης, σύμφωνα με περιγραφές, είναι τόσο «ήσυχη [...] με τέτοιες κινήσεις που κάποιος δεν μπορεί να ακούσει τη μεταξωτή φούστα τους να θροΐζει [χάρη σε αυτό]». Ως οικονομικοί ελεγκτές της οικογένειας τους, μπορεί να αναγνωριστεί ότι οι καμποτζιανές γυναίκες έχουν εξουσία πάνω στο νοικοκυριό, σε οικογενειακό επίπεδο.
Γλώσσες
Η γλώσσα Χμερ είναι μέλος του κλάδου Μον-Χμερ των Αυστροασιατικών γλωσσών. Τα γαλλικά, κάποτε ήταν η γλώσσα της κυβέρνησης σε όλη τη γαλλική αποικία της Ινδοκίνας, είναι η ξένη γλώσσα που γνωρίζουν πολλοί ηλικιωμένοι Καμποτζιανοί (αλλά και νεότεροι μορφωμένοι Καμποτζιανοί). Ορισμένα σχολεία και πανεπιστήμια που στηρίζει οικονομικά η κυβέρνηση της Γαλλίας διεξάγουν τα μαθήματα τους στα γαλλικά. Υπάρχει επίσης μια γαλλόφωνη εφημερίδα και ορισμένα τηλεοπτικά κανάλια είναι διαθέσιμα στα γαλλικά. Η Καμπότζη είναι μέλος του οργανισμού της Γαλλοφωνίας. Τα καμποτζιανά γαλλικά αποτελούν κατάλοιπο του αποικιακού παρελθόντος της χώρας. Είναι μια διάλεκτος της γαλλικής γλώσσας η οποία ομιλείται στην Καμπότζη και μερικές φορές χρησιμοποιείται για επίσημους σκοπούς ακόμη και στην ίδια την κυβέρνηση, ιδιαίτερα στα δικαστήρια. Από το 1993, παρατηρείται μια αυξανόμενη χρήση της αγγλικής γλώσσας, η οποία έχει αντικαταστήσει τα γαλλικά ως κύρια ξένη γλώσσα. Τα αγγλικά διδάσκονται ευρέως σε πολλά πανεπιστήμια και στην Καμπότζη εκδίδονται αγγλόφωνες εφημερίδες, ενώ οι πινακίδες στους δρόμους είναι στα χμερ και στα αγγλικά. Λόγω αυτής της μετατόπισης, η διπλωματία της Καμπότζης χρησιμοποιεί κυρίως τα αγγλικά. Πλέον τα γραμματόσημα της Καμπότζης είναι γραμμένα στα χμερ και στα αγγλικά (παλιότερα ήταν γραμμένα στα χμερ και στα γαλλικά), ενώ πριν το 2002 το νόμισμα της Καμπότζης περιείχε επιγραφές στα χμερ και τα γαλλικά, ενώ πλέον οι επιγραφές στο νόμισμα της καμπότζης, το ριέλ, είναι στα χμερ και στα αγγλικά.
Η γραφή των Χμερ προέρχεται από το αλφάβητο Παλάβα της Νότιας Ινδίας.
Θρησκεία
δεξιά|μικρογραφία|Το [[Πτσουμ Μπεν, γνωστό και ως "Ημέρα των Προγόνων", είναι μια σημαντική θρησκευτική γιορτή των βουδιστών Χμερ.]] Ο βουδισμός Θεραβάντα είναι η επίσημη θρησκεία της Καμπότζης. Την ασκεί πάνω από το 95% των κατοίκων και υπάρχουν 4.392 μοναστηριακοί ναοί στη χώρα. Ο Καμποτζιανός Βουδισμός είναι βαθιά επηρεασμένος από τον Ινδουισμό και τον τοπικό ανιμισμό.
Η στενή αλληλεπίδραση μεταξύ των πνευμάτων και της κοινότητας, η αποτελεσματικότητα των αποτροπαϊκών και ενεργειών και γοητειών που ελκύουν την τύχη, αλλά και η δυνατότητα χειραγώγησης της ζωής ενός ανθρώπου μέσω της επαφής με πνευματικές οντότητες (π.χ. μέσω των πνευμάτων «μπαρομέι») είναι στοιχεία που ο καμποτζιανός βουδισμός τα έχει δανειστεί και ενσωματώσει από τη γηγενή λαϊκή θρησκεία. Ο Ινδουισμός έχει αφήσει λίγες επιρροές στον καμποτζιανό βουδισμό. Το κύριο κατάλοιπο του ινδουισμού στον καμποτζιανό βουδισμό είναι ο ταντρισμός και οι Ινδουιστές θεοί που πλέον έχουν ενταχθεί στον κόσμο των πνευμάτων (π.χ. το σημαντικό πνεύμα νεάκ τα, το οποίο λέγεται Γεάι Μάο, είναι η σύγχρονη μετενσάρκωση της θεάς Κάλι στον καμποτζιανό βουδισμό).
Υγεία
μικρογραφία|Καμποτζιανοί φοιτητές ιατρικής παρακολουθούν μια χειρουργική επέμβαση. Το προσδόκιμο ζωής στην Καμπότζη έφτασε τα 75 χρόνια το 2021, καταγράφοντας μια σημαντική βελτίωση σε σχέση με το 1995, όταν το μέσο προσδόκιμο ζωής έφτανε τα 55 έτη. Η υγειονομική περίθαλψη προσφέρεται από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς. Σύμφωνα με έρευνες, η εμπιστοσύνη στους παρόχους υγείας είναι βασικός παράγοντας για τη βελτίωση της κοινωνικής επιρροής αλλά και της ζήτησης των υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης στις αγροτικές περιοχές της Καμπότζης. Η κυβέρνηση σχεδιάζει να αυξήσει την ποιότητα της υγειονομικής περίθαλψης στη χώρα ευαισθητοποιώντας παράλληλα τους κατοίκους για τις αρνητικές συνέπειες που έχουν στην ανθρώπινη υγεία ασθένειες όπως ο ιός ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας, το σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας, η ελονοσία και άλλες ασθένειες.
Το ποσοστό βρεφικής θνησιμότητας της Καμπότζης μειώθηκε από 86 θανάτους ανά 1.000 γεννήσεις το 1998 σε 24 θανάτους ανά 1.000 γεννήσεις το 2018.
Στην επαρχία με τις χειρότερες επιδόσεις σε δείκτες που αφορούν την υγεία του πληθυσμού, την επαρχία Ρατανακίρι, το 22.9% των παιδιών πεθαίνουν πριν από την ηλικία των πέντε ετών.
Η Καμπότζη ήταν κάποτε μια από τις χώρες με τις περισσότερες νάρκες στον κόσμο. Σύμφωνα με ορισμένους υπολογισμούς, οι νάρκες ξηράς που δεν εξερράγησαν έχουν προκαλέσει πάνω από 60.000 θανάτους αμάχων από το 1970, ενώ χιλιάδες άλλοι έχουν ακρωτηριαστεί ή τραυματιστεί. Ο αριθμός των αναφερόμενων θυμάτων από εκρήξεις μη εξερραγμένων ναρκών ξηράς μειώθηκε με απότομο ρυθμό, από 800 θανάτους και τραυματισμούς το 2005 σε 111 θανάτους και τραυματισμούς το 2013 (22 νεκροί και 89 τραυματίες). Οι ενήλικες που επιβιώνουν από τις εκρήξεις μη εξερραγμένων ναρκών συχνά οδηγούν σε ακρωτηριασμό ενός ή περισσότερων άκρων του θύματος. Επειδή οι δομές στήριξης είναι ανύπαρκτες πρέπει να καταφύγουν σε επαιτεία για επιβίωση. Η Καμπότζη αρχικά σχεδίαζε να απαλλαγεί πλήρως από τις νάρκες μέχρι το 2020 ωστόσο το σχέδιο αυτό μετατέθηκε για το 2025 το 2020. Όταν η Καμπότζη θα είναι πια ελεύθερη από νάρκες, η κοινωνική και οικονομική κληρονομιά που έχουν αφήσει πίσω οι εκρήξεις μεμονωμένων ναρκών, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών που έμειναν ορφανά από τις εκρήξεις που σκότωσαν τουλάχιστον ένα γονέα τους, αλλά και το γεγονός ότι ο ένας στους 290 Καμποτζιανούς έχει υποστεί ακρωτηριασμό λόγω της έκρηξης, αναμένεται να επηρεάσει την Καμπότζη για τα επόμενα χρόνια.
Εκπαίδευση
Το Υπουργείο Παιδείας, Νεολαίας και Αθλητισμού είναι υπεύθυνο για τη θέσπιση εθνικών πολιτικών και κατευθυντήριων γραμμών για την εκπαίδευση στην Καμπότζη. Το εκπαιδευτικό σύστημα της Καμπότζης είναι σε μεγάλο βαθμό αποκεντρωμένο, με τρία επίπεδα διακυβέρνησης, το κεντρικό, το περιφερειακό και το επαρχιακό, τα οποία είναι υπεύθυνα για τη διαχείριση των εκπαιδευτικών υποθέσεων στην περιοχή δικαιοδοσία τους. Το σύνταγμα της Καμπότζης εγγυάται τη δωρεάν και υποχρεωτική εκπαίδευση για εννέα χρόνια, διασφαλίζοντας το καθολικό δικαίωμα στη βασική ποιοτική εκπαίδευση.