cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ισπανιόλα
Μετακολομβιανή εποχή
Υπό τη διοίκηση του Νικολά ντε Οβάντο (Nicolás de Ovando y Cáceres), οι ιθαγενείς αναγκάστηκαν να δουλεύουν στα μεταλλεία χρυσού. Μέχρι το 1503, το ισπανικό στέμμα νομιμοποίησε τη διανομή ιθαγενών για να εργαστούν στα ορυχεία μέσω του συστήματος encomienda. Μόλις οι ιθαγενείς έμπαιναν στα ορυχεία, συχνά εξαφανίζονταν από την πείνα και τις δύσκολες συνθήκες. Μέχρι το 1508, ο πληθυσμός των Ταΐνο περίπου 400.000 μειώθηκε σε 60.000, και έως το 1514, μόνο 26.334 παρέμειναν. Περίπου οι μισοί κατοικούσαν στις πόλεις εξόρυξης Κονσεπσιόν, Σαντιάγο, Σάντο Ντομίνγκο και Μπουεναβεντούρα. Η κατανομή του 1514 επιτάχυνε τη μετανάστευση των Ισπανών αποίκων, σε συνδυασμό με την εξάντληση των ορυχείων. Το πρώτο τεκμηριωμένο ξέσπασμα ευλογιάς, στο παρελθόν μια ασθένεια του Ανατολικού ημισφαιρίου, εμφανίστηκε στην Ισπανιόλα τον Δεκέμβριο του 1518 μεταξύ των σκλαβωμένων Αφρικανών ανθρακωρύχων. Μερικοί μελετητές πιστεύουν ότι οι ευρωπαϊκές ασθένειες έφτασαν πριν από αυτήν την ημερομηνία, αλλά δεν υπάρχουν πειστικά στοιχεία για ένα ξέσπασμα. Οι ιθαγενείς δεν είχαν ανοσία στις ευρωπαϊκές ασθένειες, συμπεριλαμβανομένης της ευλογιάς. Μέχρι τον Μάιο του 1519, το ένα τρίτο των υπόλοιπων Ταΐνο είχαν πεθάνει.
Ο Χριστόφορος Κολόμβος έφερε το ζαχαροκάλαμο στο νησί το 1493, στο δεύτερο ταξίδι του. Ο πρώτος μύλος ζάχαρης στην Καραϊβική ιδρύθηκε στην Ισπανιόλα το 1516. Η μελάσα ήταν το κύριο προϊόν. Η φυτεία του Ντιέγκο Κολόν είχε 40 Αφρικανούς σκλάβους το 1522. Μέχρι το 1526, 19 μύλοι λειτουργούσαν από την Αζούα έως το Σάντο Ντομίνγκο. Το 1574, μια απογραφή των Μεγάλων Αντιλλών ανέφερε 1.000 Ισπανούς και 12.000 Αφρικανούς σκλάβους στην Ισπανιόλα.
Πολλοί συγγραφείς περιγράφουν τη γενοκτονία στην Ισπανιόλα υπό την Ισπανική Αυτοκρατορία που πραγματοποιήθηκε από το 1492 έως το 1513. Οι χαμηλές εκτιμήσεις για τον αριθμό των θυμάτων είναι 1.000.000 και οι υψηλές εκτιμήσεις είναι 8.000.000. Μέχρι το 95% του πληθυσμού χάθηκε αυτά τα πρώτα χρόνια.
Καθώς η Ισπανία κατέκτησε νέες περιοχές στην ηπειρωτική Αμερική, το ενδιαφέρον της για την Ισπανιόλα μειώθηκε και ο πληθυσμός της αποικίας αυξήθηκε αργά. Στις αρχές του 17ου αιώνα, το νησί και οι μικρότεροι γείτονές του (ιδίως η Τορτούγα) έγιναν τακτικά σημεία στάσης για τους πειρατές της Καραϊβικής. Το 1606, η κυβέρνηση του Φίλιππου Γ΄ διέταξε όλους τους κατοίκους της Ισπανιόλας να μετακινηθούν κοντά στο Σάντο Ντομίνγκο, για να αποφύγουν την αλληλεπίδραση με τους πειρατές. Αντί να ασφαλίσει το νησί, η δράση του σήμαινε ότι οι Γάλλοι, οι Άγγλοι και οι Ολλανδοί πειρατές δημιούργησαν τις δικές τους βάσεις στις εγκαταλελειμμένες βόρειες και δυτικές ακτές του νησιού.
thumb|300px|Γαλλικός χάρτης της Ισπανιόλας από τον Nicolas de Fer Το 1665, ο γαλλικός αποικισμός του νησιού αναγνωρίστηκε επίσημα από τον βασιλιά Λουδοβίκος ΙΔ΄. Στη γαλλική αποικία δόθηκε το όνομα Σεν Ντομινίκ (Saint-Domingue). Στη Συνθήκη του Ρίσβικ το 1697, η Ισπανία παραχώρησε επίσημα το δυτικό τρίτο του νησιού στη Γαλλία. Το Σεν Ντομινίκ γρήγορα επισκίασε το ανατολικό τμήμα τόσο σε πλούτο όσο και σε πληθυσμό. Έχοντας το παρατσούκλι «Μαργαριτάρι των Αντιλλών», έγινε η πλουσιότερη και πιο ευημερούσα αποικία στις Δυτικές Ινδίες, με ένα σύστημα ανθρώπινης δουλείας που καλλιεργούσε ζαχαροκάλαμο σε μια εποχή που η ζήτηση για ζάχαρη στην Ευρώπη ήταν υψηλή. Η δουλεία διατηρούσε το κόστος χαμηλό και το κέρδος μεγιστοποιήθηκε. Ήταν ένα σημαντικό λιμάνι στην Αμερική για αγαθά και προϊόντα που έρεαν από και προς τη Γαλλία και την Ευρώπη.
Οι Ευρωπαίοι άποικοι συχνά πέθαναν νέοι λόγω τροπικών πυρετών, καθώς και από βίαιη αντίσταση σκλάβων στα τέλη του 18ου αιώνα. Το 1791, κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης, ξέσπασε μια μεγάλη εξέγερση σκλάβων στο Σεν Ντομινίκ. Όταν η Γαλλική Δημοκρατία κατάργησε τη δουλεία στις αποικίες στις 4 Φεβρουαρίου του 1794, ήταν μια ευρωπαϊκή πρωτιά. Ο πρώην στρατός σκλάβων ένωσε τις δυνάμεις του με τη Γαλλία στον πόλεμο εναντίον των ευρωπαίων γειτόνων της. Στη δεύτερη Συνθήκη της Βασιλείας του 1795 (22 Ιουλίου), η Ισπανία παραχώρησε τα ανατολικά δύο τρίτα του νησιού της Ισπανιόλας, τα οποία αργότερα έγιναν η Δομινικανή Δημοκρατία. Οι Γάλλοι άποικοι είχαν αρχίσει να αποικίζουν ορισμένες περιοχές στην ισπανική πλευρά του εδάφους.
Υπό τον Ναπολέοντα, η Γαλλία επανέφερε τη δουλεία στα περισσότερα από τα νησιά της Καραϊβικής το 1802 και έστειλε στρατό για να επαναφέρει το Σεν Ντομινίκ υπό αυστηρότερο έλεγχο. Ωστόσο, χιλιάδες γαλλικά στρατεύματα υπέκυψαν στον κίτρινο πυρετό κατά τους καλοκαιρινούς μήνες και περισσότεροι από τους μισούς γάλλους στρατιώτες πέθαναν λόγω ασθένειας. Μετά την απομάκρυνση των 7.000 Γάλλων στρατιωτών στα τέλη του 1803, οι ηγέτες της επανάστασης κήρυξαν τη δυτική Ισπανιόλα το νέο έθνος της ανεξάρτητης Αϊτής στις αρχές του 1804. Η Γαλλία εξακολούθησε να κυριαρχεί στο ισπανικό Σάντο Ντομίνγκο. Το 1805, τα στρατεύματα της Αϊτής του στρατηγού Ανρί Κριστόφ (Henri Christophe) προσπάθησαν να κατακτήσουν όλη την Ισπανιόλα. Εισέβαλαν στο Σάντο Ντομίνγκο και λεηλάτησαν τις πόλεις του Σαντιάγο ντε Λος Καμπαλέρος και τη Μόκα, σκοτώνοντας τους περισσότερους από τους κατοίκους τους, αλλά νέα για έναν γαλλικό στόλο που έπλεε προς την Αϊτή ανάγκασε τον στρατηγό Κριστόφ να αποχωρήσει από τα ανατολικά, αφήνοντάς το ανατολικό τμήμα στα γαλλικά χέρια.
Το 1808, μετά την εισβολή του Ναπολέοντα στην Ισπανία, το ισπανικό τμήμα του Σάντο Ντομίνγκο εξεγέρθηκε ενάντια στη γαλλική κυριαρχία και, με τη βοήθεια του Ηνωμένου Βασιλείου, επέστρεψε το Σάντο Ντομίνγκο στον ισπανικό έλεγχο. Φοβούμενη την επιρροή μιας κοινωνίας σκλάβων που είχε εξεγερθεί επιτυχώς εναντίον των ιδιοκτητών τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι ευρωπαϊκές δυνάμεις αρνήθηκαν να αναγνωρίσουν την Αϊτή, τη δεύτερη δημοκρατία στο δυτικό ημισφαίριο. Η Γαλλία ζήτησε υψηλό ποσό αποζημίωσης για τους κατόχους σκλάβων που έχασαν την περιουσία τους, και η Αϊτή ήταν φορτωμένη με ανεξέλεγκτο χρέος για δεκαετίες. Έγινε μια από τις φτωχότερες χώρες της Αμερικής, ενώ η Δομινικανή Δημοκρατία εξελίχθηκε σταδιακά σε μια από τις μεγαλύτερες οικονομίες της Κεντρικής Αμερικής και της Καραϊβικής.
Γεωγραφία
thumb|left|252px|Χάρτης της Ισπανιόλας Το ανάγλυφο της Ισπανιόλας είναι διαμορφωμένο κυρίως από παράλληλες οροσειρές και πεδιάδες. Η Κεντρική Κορδιλιέρα φτάνει στα 3.175 μ. στο Πίκο Ντουάρτε (στη Δομινικανή Δημοκρατία), την ψηλότερη κορυφή της Καραϊβικής· αντίθετα, η επιφάνεια της λίμνης Ενρικίγιο βρίσκεται 35 μ. κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Οι σημαντικότεροι ποταμοί της Ισπανιόλας είναι ο Αρτιμπονίτ, ο Καμού και ο Γιάκε ντελ Νόρτε. Οι δασώδεις περιοχές στα υψίπεδα έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά την αποψίλωση που προκάλεσε η εντατική αγροκαλλιέργεια. Στις πεδιάδες ευνοείται η καλλιέργεια του κακάο, ενώ στις ορεινές περιοχές η καλλιέργεια του καφέ, κύρια προϊόντα παραγωγής του νησιού.
Μεγαλύτερες πόλεις της Ισπανιόλας είναι το Πορτ-ο-Πρενς, την πρωτεύουσα της Αϊτής, και ο Άγιος Δομίνικος (Σάντο Ντομίνγκο), πρωτεύουσα της Δομινικανής Δημοκρατίας.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Ισπανιόλα Ισπανιόλα
Τιμόθεος Λαγουδάκης
Ο πατήρ Τιμόθεος Λαγουδάκης ήταν Έλληνας θεολόγος και διάκονος με σημαντική κοινωνική προσφορά και αντιδικτατορική δράση. Δολοφονήθηκε στις 25 Μαΐου 1974 από τη Δικτατορία με προσχεδιασμένο αυτοκινητιστικό δυστύχημα μαζί με τον επίσης αντιστασιακό ιερέα Παντελεήμονα Κατσούλη.
Βιογραφικά στοιχεία
Ήταν διάκονος της Μονής Αρκαδίου και κατά τη φοίτησή του στην Αθήνα διακονούσε στον Ναό Αγίου Νικολάου Πευκακίων Αθηνών.
Για τη δημοκρατική του δράση, με αφορμή τα κοντά μαλλιά και γένια που είχε, καλούνταν συχνά σε ανάκριση στην ΕΑΤ-ΕΣΑ από τον διοικητή Χατζηζήση και βασανίσθηκε από αυτόν αλλά και από τον Θεοφιλογιαννάκο. Τους διαλόγους που είχε με του δύο χουντικούς αξιωματικούς τους υπαγόρευε στον π. Βασίλειο Βολουδάκη που γνώριζε δακτυλογράφηση και κατόπιν ο Τιμόθεος Λαγουδάκης, έδινε τις δακτυλογραφημένες σελίδες στους δημοσιογράφους για να γνωστοποιηθούν από τους ραδιοσταθμούς του εξωτερικού. Συμπαραστάθηκε ηθικά και υλικά στους εξεγερμένους φοιτητές της Νομικής τον Φλεβάρη του 1973 μαζί με τον τότε επίσκοπο Αναστάσιο Γιαννουλάτο (σήμερα Αρχιεπ.Αλβανίας). Επίσης, στην εξέγερση του Πολυτεχνείου ο Τιμόθεος πήγαινε στους φοιτητές διάφορα κείμενα τα οποία διαβάζονταν στον ραδιοφωνικό σταθμό του Πολυτεχνείου, μεταφέροντας επίσης φάρμακα και είδη πρώτης ανάγκης στους έγκλειστους φοιτητές. Το βράδυ του Πολυτεχνείου στις 17 Νοεμβρίου χτύπησε τις καμπάνες για να ενημερώσει τον κόσμο και για την ενεργοποίηση των ανθρώπων προς βοήθεια των εξεγερμένων.
Ο Αναστάσιος Γιαννουλάτος μαζί με τον πατέρα Γεώργιο Πυρουνάκη και τον διάκονο Τιμόθεο Λαγουδάκη παρά το κλίμα φόβου επισκέφθηκαν στο ΕΑΤ – ΕΣΑ τους συλληφθέντες φοιτητές της εξέγερσης της Νομικής, μαζί με τους γονείς των κρατούμενων φοιτητών, και τους συμπαραστέκονταν.
Η χουντική Γενική Ασφάλεια απαγόρευσε την εις πρεσβύτερον χειροτονία του διακόνου Τιμόθεου στον Ναό του Αγίου Νικολάου. Η απαγόρευση έγινε παρά τις ετοιμασίες και παρά το γεγονός ότι οι υπηρετούντες στον Ναό είχαν μεταβεί εν σώματι στην Αρχιεπισκοπή για να παρακαλέσουν να επιτραπεί η χειροτονία. Οι χουντικές αρχές και ο χουντικός αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος Κοτσώνης είχαν αποφασίσει να μην γίνει η χειροτονία για να αποτραπεί αντιστασιακό συλλαλητήριο στην καρδιά της Αθήνας με αφορμή τη χειροτονία του δημοκρατικού διακόνου Τιμόθεου.
Καλή (δορυφόρος)
Η Καλή (αγγλικά: Kale) ή Δίας XXXVII είναι ένας φυσικός δορυφόρος του πλανήτη Δία. Ανακαλύφθηκε από μία ερευνητική ομάδα αστρονόμων του Πανεπιστημίου της Χαβάης με επικεφαλής τον Σκοτ Σέπαρντ το 2001. Πήρε το όνομά του τον Αύγουστο του 2003 από την Καλή, η οποία ήταν μία από τις τρεις Χάριτες, κατά τον Σώστρατο και κόρη του Δία σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία. Η αρχική προσωρινή ονομασία που του είχε δοθεί ήταν S/2001 J 8.
Έχει διάμετρο περίπου 2 χλμ. και περιφέρεται γύρω από τον Δία σε μέση απόσταση 22.409.000 χλμ. σε 685,324 ημέρες, σχηματίζοντας κλίση 165° με την εκλειπτική (166° προς τον Ισημερινό του Δία), σε ανάδρομη φορά και με εκκεντρότητα τροχιάς 0,2011.
Τιμόθεος Λαγουδάκης
Βιογραφικά στοιχεία
Στις 25 Μαΐου 1974 ο διάκονος Τιμόθεος και ο ιερέας Παντελεήμονας Κατσούλης επέστρεφαν στην Αθήνα από την Κόρινθο όπου είχαν πάει για τη χειροτονία του επισκόπου Φιλίππων Προκοπίου και φονεύθηκαν σε προσχεδιασμένο από τη Χούντα τροχαίο στην εθνική οδό Αθηνών-Κορίνθου. Ο κληρικός Παντελεήμων Κατσούλης ήταν συναγωνιστής του Τιμόθεου και είχε υπογράψει την καταγγελία της νοθείας το 1972. Το τροχαίο συνδέθηκε εξαρχής ως σχέδιο της Χούντας για να σταματήσει τη δημοκρατική τους δράση.
Καλή (δορυφόρος)
Η Καλή ανήκει στην τροχιακή «Ομάδα της Κάρμης», των δορυφόρων που περιφέρονται σε ανάδρομες τροχιές περί τον Δία σε αποστάσεις από αυτόν μεταξύ 23 και 24 εκατομμυρίων χιλιομέτρων και κλίσεις τροχιάς γύρω στις 165°.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Φυσικοί δορυφόροι Δία
Τιμόθεος Λαγουδάκης
Βιογραφικά στοιχεία
Με αντίστοιχο προσχεδιασμένο τροχαίο δολοφονήθηκε στις 3 Δεκεμβρίου 1971 και Μητροπολίτης Γερμανίας Ιάκωβος Τζαναβάρης που οι Έλληνες της Γερμανίας το συνέδεσαν με αντίδραση της χούντας στην αντιδικτατορική δράση του Μητροπολίτη Γερμανίας Ιάκωβου Τζαναβάρη.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες θεολόγοι Κατηγορία:Έλληνες κληρικοί Κατηγορία:Θύματα της Χούντας των Συνταγματαρχών Κατηγορία:Αντιδικτατορικός αγώνας
Μαρσέλ Σίρμερ
Ο Μάρσελ "Schmier" Σίρμερ (Marcel Schirmer, 22 Δεκεμβρίου 1966) είναι Γερμανός μουσικός γνωστός ως μπασίστας και τραγουδιστής των Destruction από το 1982 μέχρι σήμερα, αποχωρώντας κατά την δεκαετία του '90, όταν σχημάτισε τους Headhunter.
Βιογραφία
Ο Schmier ξεκίνησε να παίζει μπάσο στις αρχές της δεκαετίας του '80, σχηματίζοντας τους Destruction όταν βρισκόταν σε ηλικία δεκαέξι ετών. Το συγκρότημα κυκλοφόρησε το ΕΡ "Sentence of Death" το 1984 και το πρώτο του άλμπουμ με τίτλο "Infernal Overkill", την επόμενη χρονιά.
Ακολούθησε μία σειρά δίσκων, οι οποίοι υπήρξαν βασικό κομμάτι για την εξέλιξη του ευρωπαϊκού thrash metal, όπως το "Infernal Overkill", το "Eternal Devastation" και το "Release from Agony". Ο Schmier παρέμεινε στο συγκρότημα μέχρι το 1990, όταν και αποχώρησε, σχηματίζοντας τους Headhunter.
Με το νέο του σχήμα, ο Schmier κυκλοφόρησε το άλμπουμ "Parody of Life", ακολουθούμενο από τα "A Bizarre Gardening Accident" και "Rebirth". Επέστρεψε στους Destruction το 1999, ηχογραφώντας τον δίσκο "All Hell Breaks Loose", ο οποίος υπήρξε ο πρώτος του συγκροτήματος που μπήκε στους γερμανικούς καταλόγους επιτυχιών. Το 2008, επέστρεψε στην δισκογραφία με τους Headhunter και τον δίσκο "Parasite of Society".
Το 2014 σχημάτισε τους The German Panzer με τον Χέρμαν Φρανκ και τον Στέφαν Σβάρτσμαν των Accept, κυκλοφορώντας το άλμπουμ "Send Them All to Hell". Το πρότζεκτ άλλαξε το όνομα του σε Pänzer λόγω πνευματικών δικαιωμάτων και την θέση του Χέρμαν Φρανκ πήραν οι Πόντους Νόργκρεν των HammerFall και V.O. Pulver των Poltergeist. Η νέα σύνθεση κυκλοφόρησε το τραγούδι "Satan’s Hollow" τον Δεκέμβριο του 2016.
Διαμένει στο Φράιμπουργκ, όπου ήταν ιδιοκτήτης πιτσαρίας μέχρι το 2006. Κύριες επιρροές του υπήρξαν ο Lemmy και ο Στιβ Χάρις και αγαπημένα του συγκροτήματα οι Judas Priest, Motörhead, Exodus, Iron Maiden, κ.α..
Δισκογραφία
{|width="75%" align="center"|
Πηγές
Κατηγορία:Γερμανοί μουσικοί Κατηγορία:Μπασίστες
Μπρους Μπολτ
Ο '''Μπρους Α. Μπολτ' (Bruce Alan Bolt'', 15 Φεβρουαρίου 1930 – 21 Ιουλίου 2005) ήταν Αυστραλοαμερικανός σεισμολόγος, καθηγητής γεωεπιστημών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Μπέρκλεϋ. Είναι γνωστός ως πρωτοπόρος στο πεδίο των αντισεισμικών κατασκευών. Υπηρέτησε επί 15ετία στην Επιτροπή Σεισμικής Ασφαλείας της Καλιφόρνια, συμμετέχοντας στον εκεί δημόσιο διάλογο για το θέμα, ενώ υπήρξε και σύμβουλος σε μείζονα κατασκευαστικά έργα παγκοσμίως, π.χ. στο Φράγμα του Ασουάν.
Ο Μπολτ γεννήθηκε στο προάστιο Λαργκς του Μάιτλαντ, στη Νέα Νότια Ουαλία της Αυστραλίας. Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο του Σύδνεϋ, παίρνοντας το πτυχίο του το 1952 και διδακτορικό στα εφαρμοσμένα μαθηματικά το 1959. Εγκαταστάθηκε στις ΗΠΑ το 1963 και αρκετά αργότερα πήρε την αμερικανική υπηκοότητα. Οι έρευνές του οδήγησαν στην κατασκευή «ευέλικτων» έναντι των σεισμών γεφυρών και κτηρίων. Ο Μπολτ εκλέχθηκε μέλος της Εθνικής Ακαδημίας Μηχανικών (National Academy of Engineering) των ΗΠΑ «για την εφαρμογή των αρχών της σεισμολογίας και των εφαρμοσμένων μαθηματικών σε αποφάσεις έργων μηχανικών και στην αντίστοιχη δημόσια πολιτική». Πέθανε από καρκίνο του παγκρέατος στο Όουκλαντ (Καλιφόρνια) σε ηλικία 75 ετών.
Ο Μπολτ συνέγραψε πανεπιστημιακά συγγράμματα σεισμολογίας και βιβλία επί του θέματος για το γενικό κοινό. Από τα δεύτερα, το Earthquakes (1987) μεταφράσθηκε στην ελληνική από τη σεισμολόγο Ελένη Ιωαννίδου και εκδόθηκε το 1991 υπό τον τίτλο Σεισμοί.
Από το 2006 υπάρχει προς τιμή του το «Μετάλλιο Bruce A. Bolt», που απονέμεται σε πρόσωπα από όλο τον κόσμο που προήγαγαν τη χρήση των σεισμικών δεδομένων και διεδραμάτισαν κομβικό ρόλο στη μεταφορά της επιστημονικής και μηχανικής γνώσεως στην πρακτική και τη σεισμική πολιτική σε τρόπο ώστε να οδηγήσει σε βελτίωση της σεισμικής ασφάλειας.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αυστραλοί επιστήμονες Κατηγορία:Αμερικανοί σεισμολόγοι
Αεροπορικό Απόσπασμα Χρυσούπολης
Το Αεροπορικό Απόσπασμα Χρυσούπολης (Α/Απ Χρυσούπολης) είναι μονάδα της Πολεμικής Αεροπορίας και υπάγεται στο Αρχηγείο Τακτικής Αεροπορίας (ΑΤΑ). Το Α/Απ Χρυσούπολης εδρεύει στο Αεροδρόμιο Μέγας Αλέξανδρος πλησίον της Χρυσούπολης.
Ιστορία
Το 1947, με κονδύλια του Σχεδίου Μάρσαλ κατασκευάστηκε το Α/Δ Αμυγδαλεώνα. Εκεί εγκαταστάθηκε το «Αεροπορικό Απόσπασμα Καβάλας». Το 1985 η μονάδα μεταφέρθηκε στο νεόδμητο Α/Δ Χρυσούπολης και πήρε την ονομασία «Αεροπορικό Απόσπασμα Χρυσούπολης», διατηρώντας παράλληλα τη διοίκηση του Α/Δ Αμυγδαλεώνα.
Έμβλημα
Το έμβλημα του Αεροπορικού Αποσπάσματος Χρυσούπολης αναπαριστά το άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη Θεσσαλονίκη. Στην κορυφή του θυρεού υπάρχει το ρητό ...ΕΠΑΙΣΘΕ ΤΕ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΣ ΑΓΑΘΟΙ ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ... (ακολουθήστε με και θα γίνετε άνδρες γενναίοι).
Διάρθρωση
Η επιχειρησιακή διάρθρωση του Αεροπορικού Αποσπάσματος Χρυσούπολης είναι η εξής:
Παραπομπές
Κατηγορία:Ελληνική Πολεμική Αεροπορία Κατηγορία:Νομός Καβάλας
Νικόλαος Τραχανιώτης
Ο κόμης Νικόλαος Τραχανιώτης ή Ταρχανιώτης έζησε στην Κέρκυρα στα τέλη του 14ου - αρχές 15ου αι.
Με τη διαθήκη του κληροδότησε στο Ιερό Τάγμα των 32 ιερέων της πόλης της Κέρκυρας τους ναούς του Αγίου Νικολάου στην Παλαιόπολη και της Υπεραγίας Θεοτόκου Καστανέας.
Στο ναό του Αγίου Νικολάου εγκαταβίωσε κατά τα τελευταία έτη της ηλικίας του ο Γεώργιος Φραντζής ή Σφραντζής με τη σύζυγό του, όπου και συνέγραψε με την προτροπή κάποιων Κερκυραίων το γνωστό Χρονικό της Αλώσεως. Ο ναός έκτοτε έμεινε γνωστός ως Άγιος Νικόλαος του Φραντζή. Αξιοσημείωτος είναι ο προσδιορισμός του ναού ως Άγιος Νικόλαος στην Παλαιόπολη ή του Τραχανιώτη ή του Φραντζή και η κατίσχυση του ονόματος της αριστερής μονής του Αγίου Παντελεήμονα, απ’ όπου και το μετέπειτα «Αγροκήπιο του Αγίου Παντελεήμονος», που παραχωρήθηκε στη βασιλική οικογένεια της Ελλάδας και είναι γνωστό σήμερα ως ‘Mon Repos’.
Τραχανιωτης Νικολαος
Κβαντική διεμπλοκή
Η κβαντική διεμπλοκή (αποκαλούμενη και κβαντικός εναγκαλισμός) είναι το φαινόμενο κατά το οποίο δύο σωματίδια ή ομάδες σωματιδίων που δημιουργούνται μαζί ή αλληλεπιδρούν συνενώνοντας τις κυματοσυναρτήσεις τους, μένουν σε κατάσταση διεμπλοκής μεταξύ τους, ασχέτως του χώρου που μεσολαβεί πλέον από το ένα στο άλλο. Αν σταλεί το ένα από τα δύο στο άλλο άκρο του σύμπαντος και συμβεί κάτι σε οποιοδήποτε από τα δύο, το άλλο αντιδρά ακαριαία. Έτσι, φαίνεται είτε πως η πληροφορία μπορεί να ταξιδέψει με άπειρη ταχύτητα, είτε πως στην πραγματικότητα τα δύο αντικείμενα βρίσκονται ακόμα σε «επαφή», σε σύνδεση μεταξύ τους, σε κατάσταση διεμπλοκής.
Η κβαντική διεμπλοκή είναι υπαρκτό φαινόμενο και παρατηρείται σε πειράματα, όχι μόνο στο μικρόκοσμο, αλλά και σε μεγαλύτερες κλίμακες.
Συνέπειες
Η προέκταση της κβαντικής διεμπλοκής, με την προϋπόθεση πως συνέβη η μεγάλη έκρηξη, είναι πως τα πάντα, αφού δημιουργήθηκαν μαζί, είναι ακόμα συνδεδεμένα μεταξύ τους, «ακουμπούν» υπό μία έννοια ακόμα το ένα το άλλο. Έτσι, ο χώρος εμφανίζεται σαν ένα κατασκεύασμα που δίνει την ψευδαίσθηση πως υπάρχουν χωριστά αντικείμενα. Υπό την έννοια αυτή, η κβαντική διεμπλοκή κάνει να καταρρέει η εμπειρία του ανθρώπου για τον χώρο.
Ιστορία
Ο κβαντικός εναγκαλισμός (διεμπλοκή) αναφέρει ότι σε ένα σύστημα το οποίο αποτελείται από ένα ή περισσότερα υποσυστήματα, δεν μπορούμε να αποδώσουμε μια συγκεκριμένη κβαντική κατάσταση στο κάθε υποσύστημα τη στιγμή που τα αντίστοιχα σωμάτια δεν έχουν δικές τους ιδιότητες. Αν επιχειρήσουμε να κάνουμε μέτρηση του ενός, επιφέρεται αυτομάτως η αλλαγή των ιδιοτήτων του άλλου, όσο μακριά και αν είναι το ένα από το άλλο.
Κατηγορία:Κβαντική μηχανική Κατηγορία:Ανεπίλυτα προβλήματα στη Φυσική
Νεοελληνική τέχνη
μικρογραφία|Η στήλη της Αθηνάς, μπροστά από την [[Ακαδημία Αθηνών]] Η νεοελληνική τέχνη είναι μορφή τέχνης από την περίοδο μεταξύ της ανεξαρτησίας της χώρας του και του 20ού αιώνα. Δεδομένου ότι η ηπειρωτική Ελλάδα ήταν υπό οθωμανική κυριαρχία και για τέσσερις αιώνες, δεν ήταν μέρος των Αναγεννησιακών και καλλιτεχνικών κινήσεων που της Δυτικής Ευρώπης. Ωστόσο, ελληνικά νησιά όπως η Κρήτη και τα Ιόνια νησιά ήταν για μεγάλο χρονικό διάστημα υπό την κυριαρχία των Βενετών ή άλλων ευρωπαϊκών δυνάμεων και έτσι μπόρεσαν να αφομοιώσουν καλύτερα τις ριζικές αλλαγές που έλαβαν χώρα στην Ευρώπη κατά τον 14ο-18ο αιώνα. Η Επτανησιακή Σχολή είναι ένα παράδειγμα καλλιτεχνικού κινήματος στην Ελλάδα. Ως εκ τούτου, υπήρξαν διαφορετικές καλλιτεχνικές τάσεις στην ελληνική κοινωνία. Η νεοελληνική τέχνη μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει διαμορφωθεί κυρίως από τις ιδιαίτερες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες της Ελλάδας, τη μεγάλη ελληνική διασπορά σε όλη την Ευρώπη και τη νέα ελληνική κοινωνική ελίτ, καθώς και τις εξωτερικές καλλιτεχνικές επιρροές, κυρίως από τη Γερμανία και τη Γαλλία.
Η νεοελληνική τέχνη αρχίζει να αναπτύσσεται την εποχή του Ρομαντισμού. Οι Έλληνες καλλιτέχνες απορρόφησαν πολλά στοιχεία από τους Ευρωπαίους. Το Μόναχο, ως σημαντικό διεθνές κέντρο τεχνών εκείνης της εποχής, ήταν ο τόπος όπου η πλειοψηφία των Ελλήνων καλλιτεχνών του 19ου αιώνα επέλεξε να σπουδάσει.
Παραπομπές
Κατηγορία:Ελληνικός πολιτισμός
Διονύσιος Αιγινήτης
Ο Διονύσιος Αιγινήτης (πριν την επανάσταση του 1821 - 31 Οκτωβρίου 1884) ήταν Έλληνας ευεργέτης.
Βιογραφικά στοιχεία
Γεννήθηκε λίγο πριν την επανάσταση του 1821 στην Αίγινα, από όπου και πήρε το όνομά του. Διδάχτηκε τα πρώτα γράμματα στο ντόπιο σχολείο, όπου δίδασκε τότε ο μεγάλος του Γένους διδάσκαλος Νεόφυτος Δούκας. Πήγε γυμνάσιο στην Αθήνα, όπου δίδασκε ο επίσης μεγάλος του Γένους διδάσκαλος Γεώργιος Γεννάδιος.
Σπούδασε ιατρική, πιθανώς στην ιατροχειρουργική Σχολή των αξιωματικών στρατού. Το 1843 έφυγε για το εξωτερικό και συνέχισε τις σπουδές στην Βιέννη και το Βερολίνο, όπου πήρε διδακτορικό δίπλωμα το 1848. Επέστρεψε στην Αθήνα και έγινε καθηγητής Παθολογικής Ανατομίας στο Εθνικό Πανεπιστήμιο. Δίδαξε είκοσι επτά έτη.
Αναγκάστηκε να αποσυρθεί για σοβαρούς λόγους υγείας και πέθανε το ίδιο έτος στις 31 Οκτωβρίου 1884.
Κληροδότησε μέρος της περιουσίας του στο Πανεπιστήμιο και για την ίδρυση του Νοσοκομείου που φέρει το όνομά του.
Πηγές
Κατηγορία:Έλληνες ευεργέτες Κατηγορία:Έλληνες ιατροί του 19ου αιώνα
Κατάλογος μελών των Deep Purple
thumb|180px|Ο Ίαν Γκίλαν Οι Deep Purple είναι βρετανικό hard rock συγκρότημα που δημιουργήθηκε το 1968 με το αρχικό όνομα Roundabout. Δεκάδες μουσικοί έχουν παίξει και έχουν συνθέσει μουσική για πάνω από 40 χρόνια με το εν λόγω συγκρότημα. Κάθε γραμμή σύνθεσης του αναφέρεται ως Mark από το ίδιο το συγκρότημα. Οι κατά καιρούς μουσικοί των Deep Purple είναι οι εξής:
Mark I
thumb|150px|Ο Ρίτσι Μπλάκμορ
Διάρκεια: Μάρτιος 1968 - Ιούλιος 1969
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Shades of Deep Purple, The Book of Taliesyn, Deep Purple
Φωνητικά - Ροντ Έβανς
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Νικ Σίμπερ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
Mark IΙ
Διάρκεια: Ιούλιος 1969 - Ιούνιος 1973 / Απρίλιος 1984 - Οκτώβριος 1988 / Αύγουστος 1992 - Νοέμβριος 1993
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Deep Purple in Rock, Fireball, Machine Head, Who Do We Think We Are, Perfect Strangers, The House of Blue Light, The Battle Rages On
Φωνητικά - Ίαν Γκίλαν
Κιθάρα - Ρίτσι Μπλάκμορ
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
thumb|200px|Ο Ίαν Πέις
Mark IΙΙ
Διάρκεια: Ιούνιος 1973 - Μάιος 1975
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Burn, Stormbringer
Φωνητικά - Ντέιβιντ Κόβερντεϊλ
Κιθάρα - Ρίτσι Μπλάκμορ
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Γκλεν Χιούζ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
'''
Mark IV
thumb|150px|Ο Ρότζερ Γκλόβερ Διάρκεια: Μάιος 1975 - Μάρτιος 1976
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Come Taste the Band
Φωνητικά - Ντέιβιντ Κόβερντεϊλ
Κιθάρα - Τόμι Μπόλιν
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Γκλεν Χιούζ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
'''
Mark V
Διάρκεια: Ιανουάριος 1990 - Αύγουστος 1992
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Slaves and Masters
Φωνητικά - Τζο Λιν Τέρνερ
Κιθάρα - Ρίτσι Μπλάκμορ thumb|150px|Ο Τζο Λιν Τέρνερ Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Ρότζερ Γκλόβερ
'''
Mark VI
Διάρκεια: Νοέμβριος 1993 - Μάιος 1994
Στούντιο Ηχογραφήσεις: -
Φωνητικά - Ίαν Γκίλαν
Κιθάρα - Τζο Σατριάνι
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Ρότζερ Γκλόβερ
Τύμπανα - Ίαν Πέις thumb|150px|Ο Στηβ Μορς
Mark VIΙ
Διάρκεια: Μάιος 1994 - Μάρτιος 2002
Στούντιο Ηχογραφήσεις: Purpendicular, Abandon
Φωνητικά - Ίαν Γκίλαν
Κιθάρα - Στηβ Μορς
Πλήκτρα - Τζον Λορντ
Μπάσο - Ρότζερ Γκλόβερ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
Mark VΙIΙ
thumb|150px|Ο Τζον Λορντ Διάρκεια: Μάρτιος 2002 - σήμερα
Φωνητικά - Ίαν Γκίλαν
Κιθάρα - Στηβ Μορς
Πλήκτρα - Ντον Έρεϊ
Μπάσο - Ρότζερ Γκλόβερ
Τύμπανα - Ίαν Πέις
'''
ΦΣΦ Φραγκφούρτης
Η ΦΣΦ Φραγκφούρτης (γερμανικά: FSV Frankfurt) είναι γερμανική ποδοσφαιρική ομάδα από τη Φραγκφούρτη. Ιδρύθηκε το 1899. Η ομάδα αγωνίζεται στη σκιά της μεγαλύτερης και πολύ πετυχημένης Άιντραχτ Φραγκφούρτης. Η ΦΣΦ Φραγκφούρτης διέθετε επίσης μια πετυχημένη γυναικεία ποδοσφαιρική ομάδα αλλά διαλύθηκε το 2006.
Η ομάδα ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη της Nordkreis-Liga το 1909, όταν το ποδόσφαιρο ξεκίνησε είναι πιο οργανωμένο στη Νότια Γερμανία. Ήταν φιναλίστ του πρωταθλήματος ποδοσφαίρου Γερμανίας το 1925. Επίσης, έχει κατακτήσει το Κύπελλο Γερμανίας (ποδόσφαιρο ανδρών) το 1938. Από την περίοδο 2008-09 η ομάδα συμμετέχει στη 2η Μπούντεσλιγκα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:ΦΣΦ Φραγκφούρτης Κατηγορία:Ποδοσφαιρικές ομάδες Γερμανίας Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1899
Κάρλο Κοταρέλι
Ο Κάρλο Κοταρέλι (ιταλικά: Carlo Cottarelli, 1954-) είναι Ιταλός οικονομολόγος και πρώην διευθυντής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Στις 28 Μαΐου 2018 διορίστηκε πρωθυπουργός της Ιταλίας από τον Ιταλό πρόεδρο Σέρτζιο Ματαρέλα, για να ηγηθεί μιας υπηρεσιακής κυβέρνησης που θα οδηγήσει την Ιταλία σε νέες εκλογές.
Πρώιμα χρόνια και καριέρα
Από τον Νοέμβριο του 2008 έως το 2013 ήταν Διευθυντής του Τμήματος Δημοσίων Υποθέσεων του ΔΝΤ. Ήταν επίσης υπεύθυνος για την ανάπτυξη και δημοσίευση του Fiscal Monitor (Δημοσιονομική Εποπτεία), ενός από τα τρία περιοδικά του ΔΝΤ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, ο Κοταρέλι έγραψε διάφορα δοκίμια σχετικά με τη δημοσιονομική και νομισματική πολιτική, φορολογικούς οργανισμού, τον πληθωρισμό και τη συναλλαγματική ισοτιμία.
Τον Νοέμβριο του 2013 διορίστηκε από την κυβέρνηση του Ενρίκο Λέτα, ως έκτακτος Επίτροπος για την Αναθεώρηση των Δαπανών. Έχοντας αυτά τα καθήκοντα έκρινε ότι οι δαπάνες των δημοσίων διοικήσεων, των επιχειρήσεων κοινής ωφελείας, καθώς και των εταιρειών που ελέγχονται άμεσα ή έμμεσα από δημόσιες διοικήσεις, δεν εξέδιδαν χρηματοπιστωτικά μέσα εισηγμένα σε οργανωμένες αγορές. Από αυτή τη θέση απέκτησε το ψευδώνυμο «Κύριος Αναθεώρηση Δαπανών», με το οποίο έγινε αρκετά γνωστός στην Ιταλία. Ήταν, επίσης, γνωστός από τον Τύπο ως ο «Κύριος Ψαλίδι», λόγω της συνηθισμένης πρακτικής του να κόβει τις δημόσιες δαπάνες.
Την 1η Νοεμβρίου 2014 διορίστηκε από την κυβέρνηση του Ματέο Ρέντσι, εκτελεστικός διευθυντής του Συμβουλίου του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την Ιταλία. Για το λόγο αυτό, στις 30 Οκτωβρίου 2014, είχε αποχωρήσει από τη θέση του στην αναθεώρηση των δαπανών. Σε μια συνέντευξη που κυκλοφόρησε λίγο πριν από την έναρξη των καθηκόντων του, μίλησε για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το πολιτικό και γραφειοκρατικό σύστημα της Ιταλίας.
Πρωθυπουργία
Στις ιταλικές εκλογές του Μαρτίου του 2018 κανένα κόμμα δεν κατάφερε να κερδίσει την αυτοδυναμία τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία. Οι εκλογές θεωρήθηκαν ως βαριά ήττα για το φιλοευρωπαϊκό κατεστημένο, καθώς το Κίνημα των Πέντε Αστέρων και η Λέγκα του Βορρά έγιναν τα δύο μεγαλύτερα κόμματα του Κοινοβουλίου.
Μετά από εβδομάδες πολιτικού αδιεξόδου, ο πρόεδρος Ματαρέλα ανέθεσε στον καθηγητή ιδιωτικού δικαίου Τζουζέπε Κόντε την εντολή να σχηματίσει ένα υπουργικό συμβούλιο, έπειτα από πρόταση του συνασπισμού του Κινήματος των Πέντε Αστέρων και της Λέγκας του Βορρά. Ωστόσο, στις 27 Μαΐου 2018, ο Κόντε παραιτήθηκε από τη θέση του πρωθυπουργού, καθώς ο πρόεδρος Σέρτζιο Ματαρέλα αρνήθηκε να διορίσει στη θέση του υπουργού οικονομικών τον ευρωσκεπτικιστή οικονομολόγο Πάολο Σαβόνα.
Την επόμενη ημέρα, στις 28 Μαΐου, ο Ματαρέλα έδωσε την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον Κάρλο Κοταρέλι. «Ο πρόεδρος Ματαρέλα δέχθηκε τον δρα Κοταρέλι, από τον οποίο ζήτησε να σχηματίσει κυβέρνηση», ανακοίνωσε στους δημοσιογράφους ο γενικός γραμματέας της προεδρίας Ούγκο Ζαμπέτι, μετά τη συνομιλία που είχαν οι δύο άνδρες. Ο Ιταλός εντολοδόχος πρωθυπουργός Κάρλο Κοταρέλι αποδέχθηκε την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης που του ανέθεσε ο Ιταλός πρόεδρος.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους, ο Κοταρέλι τόνισε ότι η κυβέρνησή του θα είναι ουδέτερη και ότι θα δράσει για το καλό της χώρας. Παράλληλα έκανε γνωστό ότι, αν λάβει ψήφο εμπιστοσύνης, θα εγκριθεί ο νέος προϋπολογισμός και μετά η χώρα θα πάει σε εκλογές το αργότερο στις αρχές του 2019 ενώ, αν η κυβέρνηση καταψηφισθεί από το κοινοβούλιο, οι εκλογές θα γίνουν μετά το καλοκαίρι. Επίσης, δήλωσε πως ούτε ο ίδιος ούτε οι υπουργοί του θα θέσουν υποψηφιότητα στις επερχόμενες εκλογές.
Προσωπική ζωή
Ο Κάρλο Κοταρέλι παντρεύτηκε τη Μίρια Πιγκάτο, μια οικονομολόγο και διαχειρίστρια του Ομίλου Παγκόσμιας Τράπεζας. Η Πιγκάτο είναι ειδική σε θέματα που αφορούν την οικονομία της Υποσαχάριας Αφρικής. Ο Κοταρέλι έχει αποκτήσει μαζί της δύο παιδιά.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρωθυπουργοί της Ιταλίας
Αργύριος Ψάρρης
Ο '''Αργύριος Ι. Ψάρρης''' (Κρηνίδα Σερρών, 1913 - 12 Οκτωβρίου 1985) ήταν Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός.
Πολιτική σταδιοδρομία
Γιος του Ιωάννη Ψάρρη, γεννήθηκε το 1913 στη Βιτάστα (μετέπειτα Κρηνίδα) Σερρών. Εξελέγη βουλευτής Σερρών πρώτα το 1951 με τον Ελληνικό Συναγερμό και στη συνέχεια με την ΕΡΕ το 1956, το 1958 και το 1961. Υπήρξε σύμβουλος και συνεργάτης του Κωνσταντίνου Καραμανλή, προτού ακόμα αναλάβει πρωθυπουργός.
Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία
Η Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία (Π.Α.Ε.) σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία αποτελεί Αθλητική Ανώνυμη Εταιρεία (Α.Α.Ε.). Η σύστασή της είναι υποχρεωτική, σε περίπτωση κατά την οποία ένα ποδοσφαιρικό σωματείο κερδίσει την άνοδο σε επαγγελματική εθνική κατηγορία. Σε αυτή μετέχει πάντα το ιδρυτικό αθλητικό σωματείο, όταν αυτό διαθέτει ενεργά τμήματα και σε άλλα αθλήματα πέραν του ποδοσφαίρου, κατέχοντας το 10% των μετοχών.
Αργύριος Ψάρρης
Πολιτική σταδιοδρομία
Πέθανε σε ηλικία 72 ετών στις 12 Οκτωβρίου 1985 και κηδεύτηκε δύο ημέρες μετά, σε στενό οικογενειακό κύκλο. Με τη σύζυγό του, Αθηνά Καραμανλή (1916-2015) που ήταν αδερφή του Κωνσταντίνου Γ. Καραμανλή, απέκτησαν 2 παιδιά.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βουλευτές Σερρών Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με τον Ελληνικό Συναγερμό Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με την ΕΡΕ
Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία
Παραπομπές
Κατηγορία:Ποδόσφαιρο στην Ελλάδα
Οσεάν Μαριάν Μυλέρ
Το 2021 αναδείχθηκε πρωταθλήτρια στα 10 μέτρα αεροβόλο τουφέκι και στα 10 μέτρα αεροβόλο τουφέκι ομαδικό μικτό στο Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα σκοποβολής του Όσιγιεκ και ταυτόχρονα εξασφάλισε τη συμμετοχή της στους Ολυμπιακούς αγώνες του Τόκιο. Είναι αθλήτρια του συλλόγου Tir St Wendelin Harthouse και κατοικεί στο Αγκνώ.
Τ κύτταρο
Ένα Τ κύτταρο είναι ένας τύπος λεμφοκυττάρων. Τα Τ κύτταρα είναι ένα από τα σημαντικά λευκά αιμοσφαίρια του ανοσοποιητικού συστήματος και παίζουν κεντρικό ρόλο στην επίκτητη ανοσία. Τα Τ κύτταρα μπορούν να διακριθούν από άλλα λεμφοκύτταρα από την παρουσία υποδοχέων κυττάρων Τ (TCR) στην κυτταρική τους επιφάνεια.
Τα Τ κύτταρα γεννιούνται από αιμοποιητικά βλαστοκύτταρα, που βρίσκονται στο μυελό των οστών. Τα αναπτυσσόμενα Τ κύτταρα μεταναστεύουν στον θύμο αδένα για να ωριμάσουν. Τα Τ κύτταρα προέρχονται από το όνομά τους από αυτό το όργανο όπου αναπτύσσονται (ή ωριμάζουν). Μετά τη μετανάστευση στον θύμο αδένα, τα πρόδρομα κύτταρα ωριμάζουν σε διάφορους διακριτούς τύπους Τ κυττάρων. Η διαφοροποίηση των κυττάρων Τ συνεχίζεται επίσης αφού εγκαταλείψουν τον θύμο αδένα. Ομάδες ειδικών, διαφοροποιημένων υποτύπων κυττάρων Τ έχουν ποικιλία σημαντικών λειτουργιών στον έλεγχο και τη διαμόρφωση της ανοσοαπόκρισης.
Μία από αυτές τις λειτουργίες είναι ο κυτταρικός θάνατος από το ανοσοποιητικό και πραγματοποιείται από δύο κύριους υποτύπους: τα "φονικά" CD8+ και τα "βοηθητικά" CD4+ Τ κύτταρα. (Αυτά ονομάζονται από την παρουσία των πρωτεϊνών της κυτταρικής επιφάνειας CD8 ή CD4.) Τα CD8+ Τ κύτταρα, γνωστά και ως "φονικά Τ κύτταρα", είναι κυτταροτοξικά -αυτό σημαίνει ότι είναι σε θέση να σκοτώσουν άμεσα κύτταρα μολυσμένα με ιό, καθώς και καρκινικά κύτταρα. Τα CD8+ Τ κύτταρα είναι επίσης σε θέση να χρησιμοποιούν μικρές πρωτεΐνες σηματοδότησης, γνωστές ως κυτοκίνες, για να στρατολογήσουν άλλους τύπους κυττάρων κατά την τοποθέτηση ανοσοαπόκρισης. Ένας διαφορετικός πληθυσμός Τ κυττάρων, τα CD4+ Τ κύτταρα, λειτουργούν ως "βοηθητικά κύτταρα". Σε αντίθεση με τα φονικά Τ κύτταρα CD8+, αυτά τα CD4+ Τ κύτταρα λειτουργούν σκοτώνοντας έμμεσα κύτταρα που προσδιορίζονται ως ξένα: καθορίζουν εάν και πώς άλλα μέρη του ανοσοποιητικού συστήματος ανταποκρίνονται σε μια συγκεκριμένη, αντιληπτή απειλή. Τα βοηθητικά κύτταρα Τ χρησιμοποιούν επίσης σηματοδότηση κυτοκίνης για να επηρεάσουν άμεσα τα ρυθμιστικά Β κύτταρα και έμμεσα άλλους πληθυσμούς κυττάρων.
Τα ρυθμιστικά Τ κύτταρα είναι ακόμη ένας ξεχωριστός πληθυσμός Τ κυττάρων που παρέχουν τον κρίσιμο μηχανισμό της ανοσοανοχής, όπου τα ανοσοκύτταρα είναι σε θέση να διακρίνουν τα εισβαλλόμενα κύτταρα από τον "εαυτό" τους. Αυτό αποτρέπει την ακατάλληλη αντίδραση των ανοσοκυττάρων έναντι των δικών τους κυττάρων, γνωστή ως "αυτοάνοση" απάντηση. Για αυτόν τον λόγο, αυτά τα ρυθμιστικά Τ κύτταρα έχουν επίσης ονομαστεί "κατασταλτικά" Τ κύτταρα. Αυτά τα ίδια ρυθμιστικά Τ κύτταρα μπορούν επίσης να επιλεγούν από καρκινικά κύτταρα για να αποτρέψουν την αναγνώριση και μια ανοσοαπόκριση έναντι των καρκινικών κυττάρων.
Προέλευση, πρώιμη ανάπτυξη και μετανάστευση στο θύμο αδένα
κκκ Όλα τα Τ κύτταρα προέρχονται από c-kit + Sca1 + αιματοποιητικά βλαστοκύτταρα (HSC) που βρίσκονται στον μυελό των οστών. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η προέλευση μπορεί να είναι το εμβυιικό ήπαρ κατά την εμβρυϊκή ανάπτυξη. Τα HSC στη συνέχεια διαφοροποιείται σε πολυδύναμους προγόνους (multipotent progenitors (MPP)) που διατηρούν τη δυνατότητα να γίνουν και μυελοειδή και λεμφοειδή κύτταρα. Η διαδικασία διαφοροποίησης στη συνέχεια προχωρά σε έναν κοινό λεμφοειδή προγονικό (CLP), ο οποίος μπορεί να διαφοροποιηθεί μόνο σε Τ, Β ή ΝΚ κύτταρα. Αυτά τα κύτταρα CLP μεταναστεύουν στη συνέχεια μέσω του αίματος στον θύμο αδένα, όπου εμφυτεύονται. Τα πρώτα κύτταρα που έφτασαν στο θύμο αδένα ονομάζονται διπλά αρνητικά, καθώς δεν εκφράζουν ούτε τον CD4 ούτε τον CD8 συνυποδοχέα. Τα νεοαφιχθέντα κύτταρα CLP είναι CD4 CD4−CD8−CD44+CD25−ckit+ κύτταρα και ονομάζονται κύτταρα πρώιμου θυμικού προγόνου (ETP). Αυτά τα κύτταρα θα υποβληθούν στη συνέχεια σε έναν κύκλο διαίρεσης και υπορρύθμισης του c-kit και ονομάζονται κύτταρα DN1.
Ανάπτυξη TCR
Ένα κρίσιμο βήμα στην ωρίμανση των Τ κυττάρων είναι η δημιουργία ενός λειτουργικού υποδοχέα Τ κυττάρου (TCR). Κάθε ώριμο Τ κύτταρο θα περιέχει τελικά ένα μοναδικό TCR που αντιδρά σε ένα τυχαίο μοτίβο, επιτρέποντας στο ανοσοποιητικό σύστημα να αναγνωρίσει πολλούς διαφορετικούς τύπους παθογόνων.
Το TCR αποτελείται από δύο κύρια συστατικά, την άλφα και την βήτα αλυσίδα. Και τα δύο περιέχουν τυχαία στοιχεία που έχουν σχεδιαστεί για να παράγουν μια μεγάλη ποικιλία διαφορετικών TCR, αλλά πρέπει επίσης να δοκιμαστούν για να επιβεβαιωθεί ότι λειτουργούν καθόλου. Πρώτον, τα Τ κύτταρα προσπαθούν να δημιουργήσουν μια λειτουργική βήτα αλυσίδα, δοκιμάζοντάς την σε μια ψεύτικη άλφα αλυσίδα. Στη συνέχεια προσπαθούν να δημιουργήσουν μια λειτουργική αλυσίδα άλφα. Μόλις παραχθεί ένα λειτουργικό TCR, τα Τ κύτταρα πρέπει στη συνέχεια να δείξουν ότι το TCR τους μπορεί να αναγνωρίσει το σύμπλεγμα MHC του σώματος (θετική επιλογή) και ότι δεν αντιδρά στις αυτοπρωτεΐνες (αρνητική επιλογή).
Επιλογή TCR-βήτα
Στο στάδιο DN2 (CD44+CD25+), τα κύτταρα υπερρυθμίζουν τα γονίδια ανασυνδυασμού RAG1 και RAG2 και αναδιατάσσουν τον τόπο TCRβ, συνδυάζοντας VDJ και γονίδια σταθερής περιοχής σε μια προσπάθεια δημιουργίας μιας λειτουργικής αλυσίδας TCRβ. Καθώς το αναπτυσσόμενο θυμοκύτταρο προχωρά στο στάδιο DN3 (CD44−CD25+), το Τ κύτταρο εκφράζει μια αμετάβλητη α-αλυσίδα που ονομάζεται pre-Tα παράλληλα με το γονίδιο TCRβ. Εάν η αναδιαταγμένη β-αλυσίδα συνδυαστεί επιτυχώς με την αμετάβλητη αλυσίδα α, παράγονται σήματα που σταματούν την αναδιάταξη της β-αλυσίδας (και σιωπά το εναλλακτικό αλληλόμορφο). Αν και αυτά τα σήματα απαιτούν αυτό το προ-TCR στην κυτταρική επιφάνεια, είναι ανεξάρτητα από τη σύνδεση πρ4οσδέτη με το προ-TCR. Εάν σχηματιστεί το προ-TCR, τότε το κελί ρυθμίζει προς τα κάτω το CD25 και ονομάζεται κύτταρο DN4 (CD25−CD44−). Αυτά τα κύτταρα υποβάλλονται στη συνέχεια σε έναν κύκλο πολλαπλασιασμού και αρχίζουν να αναδιατάσσουν τον τόπο TCRα.
Θετική επιλογή
Η μοίρα ενός θυμοκυττάρου καθορίζεται κατά τη θετική επιλογή. Τα διπλά θετικά κύτταρα (CD4+/CD8+) που αλληλεπιδρούν καλά με μόρια MHC κατηγορίας ΙΙ θα γίνουν τελικά κύτταρα CD4+, ενώ τα θυμοκύτταρα που αλληλεπιδρούν καλά με μόρια MHC τάξης Ι ωριμάζουν σε κύτταρα CD8+. Ένα Τ κύτταρο γίνεται κύτταρο CD4+ μειώνοντας την έκφραση των υποδοχέων της κυτταρικής επιφάνειας CD8. Εάν το κύτταρο δεν χάσει το σήμα του, θα συνεχίσει να ρυθμίζει προς τα κάτω το CD8 και θα γίνει ένα CD4+, μεμονωμένο θετικό κελί. If the cell does not lose its signal, it will continue downregulating CD8 and become a CD4+, single positive cell.
Αυτή η διαδικασία δεν αφαιρεί τα θυμοκύτταρα που μπορεί να προκαλέσουν αυτοανοσία. Τα δυνητικά αυτοάνοσα κύτταρα απομακρύνονται με τη διαδικασία της αρνητικής επιλογής, η οποία εμφανίζεται στον θύμο μυελό.
Αρνητική επιλογή
Η επιλογή β είναι το πρώτο σημείο ελέγχου, όπου τα Τ κύτταρα που είναι σε θέση να σχηματίσουν ένα λειτουργικό προ-TCR με αμετάβλητη άλφα αλυσίδα και μια λειτουργική βήτα αλυσίδα επιτρέπεται να συνεχίσουν την ανάπτυξη στον θύμο αδένα. Στη συνέχεια, η θετική επιλογή ελέγχει ότι τα Τ κύτταρα έχουν αναδιατάξει επιτυχώς τον τόπο TCRα και είναι ικανά να αναγνωρίσουν σύμπλοκα πεπτιδίου-MHC με κατάλληλη συγγένεια. Η αρνητική επιλογή στο μυελό καταστρέφει τότε τα Τ κύτταρα που συνδέονται πολύ έντονα με αυτοαντιγόνα που εκφράζονται σε μόρια MHC. Αυτές οι διαδικασίες επιλογής επιτρέπουν την ανοχή στον εαυτό τους από το ανοσοποιητικό σύστημα. Τα τυπικά Τ κύτταρα που φεύγουν από τον θύμο αδένα (μέσω της κορτικομυελώδους σύνδεσης) είναι αυτοπεριορισμένα, αυτοανεκτικά και μονό θετικά.
Θυμική έξοδο
Περίπου το 98% των θυμοκυττάρων πεθαίνουν κατά τη διάρκεια των διαδικασιών ανάπτυξης στον θύμο αδένα, είτε αποτυγχάνουν είτε θετικής είτε αρνητικής επιλογής, ενώ το υπόλοιπο 2% επιβιώνει και αφήνει τον θύμο αδένα να ωριμάσει ανοσοεπαρκή Τ κύτταρα. Ο θύμος αδένας συνεισφέρει λιγότερα κύτταρα καθώς ένα άτομο γερνά. Καθώς ο θύμος συρρικνώνεται κατά περίπου 3% τον χρόνο σε όλη τη μέση ηλικία, συμβαίνει αντίστοιχη πτώση της θυμικής παραγωγής αφελών Τ κυττάρων, αφήνοντας την επέκταση και αναγέννηση των περιφερειακών Τ κυττάρων να παίζουν μεγαλύτερο ρόλο στην προστασία των ηλικιωμένων.
Τύποι Τ κυττάρων
Τα Τ κύτταρα ομαδοποιούνται σε μια σειρά υποσυνόλων με βάση τη λειτουργία τους. Τα CD4 και CD8 Τ κύτταρα επιλέγονται στον θύμο αδένα, αλλά υφίστανται περαιτέρω διαφοροποίηση στην περιφέρεια σε εξειδικευμένα κύτταρα που έχουν διαφορετικές λειτουργίες. Τα υποσύνολα των Τ κυττάρων ορίστηκαν αρχικά από τη λειτουργία, αλλά είχαν επίσης συσχετιστεί με τα πρότυπα έκφρασης γονιδίου ή πρωτεΐνης.
κκκ
Βοηθητικά CD4+ Τ κύτταρα
Τα βοηθητικά Τ κύτταρα (TH κύτταρα) βοηθούν άλλα λεμφοκύτταρα, συμπεριλαμβανομένης της ωρίμανσης των Β κυττάρων σε πλασματοκύτταρα και Β κύτταρα μνήμης, και ενεργοποίηση των κυτταροτοξικών Τ κυττάρων και των μακροφάγων. Αυτά τα κύτταρα είναι επίσης γνωστά ως CD4+ Τ κύτταρα καθώς εκφράζουν τη γλυκοπρωτεΐνη CD4 στις επιφάνειές τους. Τα βοηθητικά Τ κύτταρα ενεργοποιούνται όταν παρουσιάζονται με αντιγόνα πεπτιδίου από μόρια MHC class II, τα οποία εκφράζονται στην επιφάνεια των αντιγονοπαρουσιαστικά κύτταρα (antigen-presenting cells (APC)). Μόλις ενεργοποιηθούν, διαιρούνται γρήγορα και εκκρίνουν κυτοκίνες που ρυθμίζουν ή βοηθούν την ανοσοαπόκριση. Αυτά τα κύτταρα μπορούν να διαφοροποιηθούν σε έναν από τους διάφορους υποτύπους, οι οποίοι έχουν διαφορετικούς ρόλους. Οι κυτοκίνες κατευθύνουν τα Τ κύτταρα σε συγκεκριμένους υποτύπους.
Κυτταροτοξικά CD8+ Τ κύτταρα
Τα κυτταροτοξικά Τ κύτταρα (ΤC κύτταρα, CTLs, Τ-φονικά κύτταρα, φονικά Τ κύτταρα) καταστρέφουν μολυσμένα με ιό κύτταρα και καρκινικά κύτταρα και εμπλέκονται επίσης στην απόρριψη σε μεταμοσχεύσεις. Αυτά τα κύτταρα ορίζονται από την έκφραση της πρωτεΐνης CD8 στην κυτταρική τους επιφάνεια. Τα κυτταροτοξικά Τ κύτταρα αναγνωρίζουν τους στόχους τους δεσμεύοντάς τους σε σύντομα πεπτίδια (8-11 αμινοξέα σε μήκος) που σχετίζονται με μόρια MHC τάξης Ι, που υπάρχουν στην επιφάνεια όλων των εμπύρηνων κυττάρων. Τα κυτταροτοξικά Τ κύτταρα παράγουν επίσης τις βασικές κυτοκίνες IL-2 και IFNγ. Αυτές οι κυτοκίνες επηρεάζουν τις τελεστικές λειτουργίες των άλλων κυττάρων, ιδιαίτερα των μακροφάγων και των κυττάρων ΝΚ.
Τ κύτταρα μνήμης
Τα Τ κύτταρα με αφελή αντιγόνα επεκτείνονται και διαφοροποιούνται στη μνήμη και τα δραστικά Τ κύτταρα αφού συναντήσουν το σχετικό αντιγόνο τους στο πλαίσιο ενός μορίου MHC στην επιφάνεια ενός επαγγελματικού αντιγονοπαρουσιαστικού κυττάρου(π.χ. δενδριτικό κύτταρο). Πρέπει να υπάρχει η κατάλληλη συνδιέγερση τη στιγμή της συνάντησης αντιγόνου για να συμβεί αυτή η διαδικασία. Ιστορικά, τα Τ κύτταρα μνήμης πιστεύεται ότι ανήκουν είτε στους τελεστές είτε στους κεντρικούς υποτύπους μνήμης, καθένα με το δικό του ξεχωριστό σύνολο δεικτών κυτταρικής επιφάνειας. Στη συνέχεια, ανακαλύφθηκαν πολυάριθμοι νέοι πληθυσμοί Τ κυττάρων μνήμης συμπεριλαμβανομένων κυττάρων Τ μνήμης σε ιστούς (Tissue-resident memory (Trm)), κύτταρα TSCM βλαστικής μνήμης και Τ κύτταρα εικονικής μνήμης. Το ενιαίο θέμα ενοποίησης για όλους τους υποτύπους Τ κυττάρων μνήμης είναι ότι είναι μακρόβια και μπορούν γρήγορα να επεκταθούν σε μεγάλο αριθμό εκτελεστικών Τ κυττάρων κατά την εκ νέου έκθεση στο συγγενικό τους αντιγόνο. Με αυτόν τον μηχανισμό παρέχουν στο ανοσοποιητικό σύστημα "μνήμη" έναντι παθογόνων που έχουν συναντηθεί στο παρελθόν. Τα Τ κύτταρα μνήμης μπορεί να είναι είτε CD4 + είτε CD8+ και συνήθως εκφράζουν CD45RO.
Υποτύποι Τ κυττάρων μνήμης:
Ρυθμιστικά CD4+ Τ κύτταρα
Τα ρυθμιστικά Τ κύτταρα είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της ανοσολογικής ανοχής. Ο κύριος ρόλος τους είναι να κλείσουν την ανοσία που προκαλείται από τα Τ-κύτταρα προς το τέλος μιας ανοσολογικής αντίδρασης και να καταστείλουν τα αυτοαντιδραστικά Τ κύτταρα που διέφυγαν από τη διαδικασία της αρνητικής επιλογής στον θύμο αδένα.
Έχουν περιγραφεί δύο κύριες κατηγορίες κυττάρων CD4+ Treg - FOXP3+ Treg και FOXP3 - κυττάρων Treg.
Τα ρυθμιστικά Τ κύτταρα μπορούν να αναπτυχθούν είτε κατά τη φυσιολογική ανάπτυξη στον θύμο αδένα και στη συνέχεια είναι γνωστά ως θυμικά κύτταρα Treg, ή μπορούν να επαχθούν περιφερειακά και ονομάζονται περιφερικά παραγόμενα κύτταρα Treg. Αυτά τα δύο υποσύνολα ονομάζονταν προηγουμένως "φυσιολογικά" και "προσαρμοστικά" (ή "επαγόμενα"), αντίστοιχα. Και τα δύο υποσύνολα απαιτούν την έκφραση του παράγοντα μεταγραφής FOXP3 που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αναγνώριση των κυττάρων. Οι μεταλλάξεις του γονιδίου FOXP3 μπορούν να αποτρέψουν την ανάπτυξη ρυθμιστικών Τ κυττάρων, προκαλώντας τη θανατηφόρα αυτοάνοση ασθένεια IPEX (immunodysregulation polyendocrinopathy enteropathy X-linked, ανοσοαπορύθμιση πολυενδοκρινοπάθειας – εντεροπάθειας εξαρτώμενη από το χρωμόσωμα Χ).
Αρκετοί άλλοι τύποι Τ κυττάρων έχουν κατασταλτική δραστηριότητα, αλλά δεν εκφράζουν το FOXP3 ουσιαστικά. Αυτά περιλαμβάνουν το ρυθμιστικό Τ κύτταρο τύπου 1 (Tr1) και τα βοηθητικά Τ κύτταρα τύπου 3 (Th3), τα οποία πιστεύεται ότι προκύπτουν κατά τη διάρκεια μιας ανοσοαπόκρισης και δρουν παράγοντας κατασταλτικά μόρια. Τα κύτταρα Tr1 σχετίζονται με την IL-10 και τα κύτταρα Th3 σχετίζονται με το TGF-βήτα (Transforming growth factor beta, αυξητικός παράγοντας μεταμόρφωσης βήτα). Πρόσφατα, τα Th17 (T helper 17 cell, βοηθητικά Τ κύτταρα 17) προστέθηκαν σε αυτόν τον κατάλογο.
Εμφυτοειδή Τ-κύτταρα (Innate-like T cells)
Τα εμφυτοειδή Τ κύτταρα ή μη συμβατικά Τ κύτταρα αντιπροσωπεύουν ορισμένα υποσύνολα Τ κυττάρων που συμπεριφέρονται διαφορετικά στην ανοσία. Προκαλούν γρήγορες ανοσοαποκρίσεις, ανεξάρτητα από την έκφραση του μείζονος συμπλόκου ιστοσυμβατότητας (MHC), σε αντίθεση με τα συμβατικά αντίστοιχά τους (CD4 βοηθητικά Τ κύτταρα και CD8 κυτταροτοξικά Τ κύτταρα), τα οποία εξαρτώνται από την αναγνώριση πεπτιδικών αντιγόνων στο πλαίσιο του μορίου MHC. Συνολικά, υπάρχουν τρεις μεγάλοι πληθυσμοί μη συμβατικών Τ κυττάρων: κύτταρα ΝΚΤ (φυσικοί φονείς Τ-κυττάρων), κύτταρα ΜΑΙΤ (σχετιζόμενα με το βλεννογόνο αμετάβλητα Τ κύτταρα) και γδ Τ κύτταρα. Τώρα, οι λειτουργικοί τους ρόλοι έχουν ήδη εδραιωθεί στο πλαίσιο λοιμώξεων και καρκίνου .Επιπλέον, αυτά τα υποσύνολα των Τ κυττάρων μεταφράζονται σε πολλές θεραπείες κατά των κακοηθειών όπως π.χ. η λευχαιμία.
Φυσικά φονικά Τ κύτταρα
Τα φυσικά φονικά Τ κύτταρα (κύτταρα NKT (Natural killer T cells) - δεν πρέπει να συγχέονται με τα φυσικά φονικά κύτταρα του έμφυτου ανοσοποιητικού συστήματος) γεφυρώνουν το προσαρμοστικό ανοσοποητικό σύστημα με το έμφυτο ανοσοποιητικό σύστημα. Σε αντίθεση με τα συμβατικά Τ κύτταρα που αναγνωρίζουν πρωτεϊνικά πεπτιδικά αντιγόνα που παρουσιάζονται από μόρια του μείζονος συμπλέγματος ιστοσυμβατότητας (MHC), τα κύτταρα NKT αναγνωρίζουν αντιγόνα γλυκολιπιδίων που παρουσιάζονται από το CD1d. Μόλις ενεργοποιηθούν, αυτά τα κύτταρα μπορούν να εκτελέσουν λειτουργίες που αποδίδονται τόσο σε βοηθητικά όσο και σε κυτταροτοξικά Τ κύτταρα: παραγωγή κυτοκίνης και απελευθέρωση κυτταρολυτικών/κυττάρων που σκοτώνουν μόρια. Είναι επίσης σε θέση να αναγνωρίσουν και να εξαλείψουν ορισμένα νεοπλασματικά κύτταρα όγκου και κύτταρα μολυσμένα με ιούς έρπητα.