cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ηλεκτρονικό μικροσκόπιο σάρωσης
Οπισθοσκεδαζόμενα ηλεκτρόνια
Βάσει των παραπάνω, έχουμε τη δυνατότητα να εκλέγουμε το κλάσμα εκείνο των ΟΣΗ που μας ενδιαφέρει περισσότερο. Εάν θέλουμε να επικεντρώσουμε το ενδιαφέρον μας στην πιο μικρή δυνατόν περιοχή, τότε πρέπει ο αντίστοιχος ανιχνευτής ΟΣΗ να είναι κατάλληλα σχεδιασμένος, και εδώ έχει δημιουργηθεί μεγάλη έρευνα ανά τις δεκαετίες. Οι διάφοροι κατασκευαστές οργάνων όμως αρκούνται σε συγκεκριμένους τύπους ανιχνευτών ανάλογα με τις προδιαγραφές του κάθε προϊόντος.
Δευτερογενή ηλεκτρόνια
thumb|Τυπικό είδωλο ΗΜΣ με κόκκους γύρεως Κατά τη διάρκεια της αλληλεπίδρασης των πρωτογενών ηλεκτρονίων μέσα στη μάζα του εξεταζομένου σώματος, παράγεται ιονισμός, δηλαδή η ελευθέρωση δευτερογενών ηλεκτρονίων (ΔΗ) (secondary electrons, SE) από το υλικό. Τα ΔΗ αντιδρούν με τη σειρά τους μέσα στο υλικό και είτε επανασυνδέονται με θετικά ιόντα, είτε δημιουργούν χημικές αντιδράσεις, όπως ραδιόλυση, και γενικά μεταβάλλουν τη φύση του αντικειμένου σε κάποιο βαθμό, αμελητέο ή μη ανάλογα με το ποσό και ενέργεια του δόσης ηλεκτρικού φορτίου και τη φύση του υλικού. Τα περισσότερα ΔΗ χαρακτηρίζονται από μικρή ενέργεια μερικών ηλεκτρονιοβολτ (eV), κατά συνθήκη όμως συγκαταλέγουμε σε αυτά όλα όσα έχουν μέχρι περίπου 50 eV. Όσα από τα ΔΗ ευρίσκονται σε μικρή απόσταση διαφυγής από την επιφάνεια του υλικού, μπορούν και ξεφεύγουν προς τα έξω προς διάφορες κατευθύνσεις, όπως και τα ΟΣΗ. Ο αριθμός των ΔΗ που εκπέμπονται είναι επίσης συνάρτηση των ιδιοτήτων του υλικού και, ανιχνευόμενα με κατάλληλα μέσα, χρησιμοποιούνται επίσης για τη δημιουργία ειδώλων της σαρωνόμενης επιφάνειας.
Τα ΔΗ λοιπόν παράγονται κατ' αρχήν στο σημείο ακριβώς και πολύ κοντά σε αυτό της πρόσπτωσης της αρχικής δέσμης, αλλά και σε όλη την έκταση από την οποία εξέρχονται τη ΟΣΗ. Η ανίχνευση όλων αυτών των ΔΗ αδιακρίτως θα αντιστοιχούσε σε ένα ανάλογο είδωλο με αυτό των ΟΣΗ. Τυχαίνει όμως ο σχετικός αριθμός των ΔΗ που παράγονται άμεσα από την εισερχόμενη δέσμη να είναι σημαντικός σε βαθμό που η χωρική κατανομή τους να δημιουργεί μία ευδιάκριτη ακίδα (αιχμή) σε σχέση με την χωρική κατανομή όλων των υπολοίπων. Έτσι, είναι δυνατόν σχετικά εύκολα να ξεχωρίζουμε την ανίχνευση αυτών από τα υπόλοιπα, και τα ελαχιστότατα στοιχεία (κουκκίδες) της εικόνας που σχηματίζεται να αντιστοιχούν στο μικρότερο δυνατόν διακριτικό όριο.
Σχετικά πάλι με τα ΟΣΗ, και αυτά διακρίνονται από μία ακίδα (αιχμή) στην χωρική κατανομή τους γύρω από την εισερχόμενη δέσμη, αλλά αυτή έχει κάπως μεγαλύτερο πλάτος και μικρότερη σχετική ένταση. Η κορυφή αυτή είναι γνωστή ως Murata peak και αποτελεί το καθοριστικό (ultimate) διακριτικό όριο των ΟΣΗ.
Ακτίνες Χ
thumb|Υλικό photoresist για ημιαγωγούς thumb|Κεφάλι μυρμηγκιού με μεγάλο βάθος εστίασης σε χαμηλή μεγέθυνση
Εδώ όμως η πιο μικρή περιοχή που μπορούμε να διακρίνουμε είναι μεγαλύτερη κατά πολύ από αυτή των ΟΣΗ και των ΔΗ, διότι οι ακτίνες Χ έχουν μεγάλη διαπερατότητα σε όλα τα υλικά και προέρχονται από ολόκληρο τον όγκο αλληλεπίδρασης της δέσμης με το συγκεκριμένο υλικό. Αυτός ο όγκος είναι πιο μεγάλος από τον αντίστοιχο όγκο παραγωγής των ΟΣΗ και ΔΗ, αλλά παραμένει σχετικά μικρός πάλι στην περιοχή των μικρών. Η χρήση χαμηλού δυναμικού δέσμης πάλι μειώνει τον διακριτικό όγκο, αλλά επίσης μειώνει και την δυνατότητα παραγωγής ακτίνων Χ υψηλής ενέργειας, δηλαδή μειώνει το διαγνωστικό φάσμα του συστήματος. Η αύξηση του δυναμικού της δέσμης αυξάνει το πληροφοριακό δυναμικό των ακτίνων Χ, αλλά συνεπάγεται και μείωση του διακριτικού ορίου με αυτό τον τρόπο ανίχνευσης.
Καθοδοφωτοβολία
Ταυτόχρονα με τις προηγούμενες εκπομπές, παράγονται επίσης και φωτόνια χαμηλότερης ενέργειας που αντιστοιχούν στο ορατό, υπέρυθρο και υπεριώδες μήκος κύματος. Αυτές οι εκπομπές προέρχονται από αποδιέγερση ατόμων και επανασύνδεση ιόντων/ηλεκτρονίων που συνοδεύονται από μεταπτώσεις των ηλεκτρονίων μεταξύ τροχιακών με μικρή διαφορά ενέργειας. Παράγεται δηλαδή φθορισμός και φωσφορισμός από την διέγερση ατόμων από τα προσπίπτοντα ηλεκτρόνια, γνωστά επίσης ως καθοδικές ακτίνες από την ατομική φυσική, με συνέπεια οι εκπομπές αυτές να έχουν επικρατήσει ως καθοδοφωτοβολία (ΚΦ) (cathodoluminscence, CL).
Όταν ένα μικροσκόπιο διαθέτει ειδικούς ανιχνευτές καθοδοφωτοβολίας, τότε προβάλλεται στην οθόνη το αντίστοιχο είδωλο της σαρωνόμενης επιφάνειας αποκαλύπτοντας άλλες ιδιότητες του υλικού. Αυτή η πολύ χρήσιμη διάσταση δεν έχει διαδοθεί ακόμη πάρα πολύ σύμφωνα το σχετικά λιγότερο αριθμό δημοσιεύσεων.
Αντίθεση, διάκριση και διακριτική ικανότητα
Αντίθεση: Για να δημιουργηθεί ένα είδωλο στην όθόνη κατά τη διάρκεια της σάρωσης, είναι απαραίτητο το αντικείμενο να παρουσιάζει κάποιες διαφορές στην επιφάνειά του, οι οποίες θα δημιουργήσουν μία αντίθεση στο είδωλο. Μία επιφάνεια που είναι παντού ομοιογενής δεν θα παρουσιάσει ένα χαρακτηριστικό είδωλο, παρά ένα γκρίζο φόντο με τίποτε άλλο ορατό. Απαραίτητη λοιπόν προϋπόθεση είναι το αντικείμενό να έχει κάποια αντίθεση για την δούμε.
Διάκριση: Το πιό μικρό χαρακτηριστικό που είναι ορατό σε μια συγκεκριμένη εικόνα αποτελεί και την διάκριση της εικόνας. Όσο η σάρωση γίνεται σε μικρότερη περιοχή, τόσο μεγαλώνει η μεγέθυνση πάνω στην οθόνη και τόσο μικρότερες λεπτομέρειες μπορούμε να βλέπουμε, εφόσον φυσικά υπάρχει αντίθεση. Άρα η διάκριση εξαρτάται πρώτα και κύρια από την φύση του αντικειμένου υπό μελέτη.
Διακριτική ικανότητα: Υπο την προϋπόθεση ότι το αντικείμενο διαθέτει αντίθεση όλο και σε μεγαλύτερες μεγεθύνσεις, υπάρχει κάποιο όριο από το ίδιο το μηχάνημα, που δεν επιτρέπει μεγαλύτερη διάκριση, και αυτό αποτελεί την διακριτική ικανότητα του δοσμένου μικροσκοπίου. Αυτό το όριο επιβάλλεται από την ικανότητα του μηχανήματος να παράγει ηλεκτρονική δέσμη με όσο το δυνατό μικρότερη διάμετρο, ώστε να είναι δυνατή ή σάρωση γραμμών όσο το δυνατό πιο κοντά και πυκνά σε όσο το δυνατό πιό μικρό πλαίσιο σάρωσης. Αυτό αποτέλεσε αντικείμενο έρευνας ανά τις δεκαετίες και σήμερα υπάρχουν ΗΜΣ με διακριτική ικανότητα γύρο στο 1 nm (=10 Angstrom).
Προπαρασκευή δοκιμίου
Υπάρχουν δύο βασικές συνθήκες κάτω από τις οποίες κάποιο αντικείμενο μπορεί να εξετασθεί μέσα στο ΗΜΣ: Πρώτα, πρέπει το υλικό του να είναι καλός αγωγός του ηλεκτρισμού. Αυτός ο περιορισμός οφείλεται στο ότι το ηλεκτρικό ρεύμα της δέσμης πρέπει να κλείνει το κύκλωμα, αλλιώς θα συσσωρεύεται πάνω στην εξεταζόμενη επιφάνεια, εάν το αντικείμενο δεν είναι γειωμένο ή είναι μονωτής ηλεκτρικού ρεύματος. Με τη διαρκή συσσώρευση φορτίου (charging) πολύ γρήγορα το αντικείμενο αποκτά αρνητικό δυναμικό που αντιτίθεται στην παραπέρα πρόσκρουση του αρνητικού φορτίου της δέσμης, την απωθεί και σταματάει η κανονική λειτουργία και ο σχηματισμός καθαρών εικόνων από το αντικείμενο. Το δεύτερο είναι ότι το αντικείμενο πρέπει να αντέχει στο κενό, δηλαδή την έλλειψη αερίου περιβάλλοντος. Ο περιορισμός αυτός οφείλεται στο ότι η ηλεκτρονική δέσμη μπορεί να παράγεται μόνο στο κενό και να προάγεται σε μεγάλη απόσταση επίσης στο κενό, αλλιώς θα σκεδαστεί και τελικά θα καταστραφεί από το αέριο. Επομένως, αντικείμενα που άγουν τον ηλεκτρισμό (π.χ. μέταλλα) και όσα δεν περιέχουν υγρά που εξατμίζονται στο κενό μπορούν να εξεταστούν άμεσα. Για όλα τα άλλα έχουν βρεθεί ειδικές τεχνικές προπαρασκευής τους μετά από μακρά έρευνα.
Αγώγιμη επικάλυψη
Αντικείμενα-μονωτές εισάγονται σε ένα θάλαμο κενού στον οποίο γίνεται εξάχνωση χρυσού ή πλατίνας. Τα άτομα των μετάλλων αυτών διαχέονται προς όλες τις κατευθύνσεις από το σημείο εξάχνωσης και επικαλύπτουν οποιαδήποτε επιφάνεια βρίσκεται στη διαδρομή τους. Έτσι επιτυγχάνεται επιμετάλλωση της επιφανείας των δοκιμίων-μονωτών με ένα πολύ λεπτό αγώγιμο στρώμα. Μετά από αυτή την προετοιμασία, τοποθετούνται και γειώνονται σε μια μεταλλική βάση μέσα στο ΗΜΣ, όπου μπορεί πλέον να δημιουργηθεί το είδωλο της τοπογραφίας του δοκιμίου μέχρι και τη μέγιστη μεγέθυνση του ΗΜΣ.
Υπάρχουν και εναλλακτικά ισοδύναμα  μέσα (sputter coating) για επικάλυψη, όπως και άλλα αγώγιμα υλικά να εναποτεθούν, όπως ένα στρώμα άνθρακα για ειδικές μελέτες.
Αποξήρανση κρισίμου σημείου
Το μεγαλύτερο πρόβλημα παρουσιάζουν αντικείμενα που περιέχουν υγρά, συνήθως νερό, όπως βιολογικά παρασκευάσματα. Όταν αυτά εισάγονται στο ΗΜΣ, με την αποξήρανση υφίστανται και μεγάλη παραμόρφωση ή και καταστρέφονται πριν ακόμη τα εξετάσουμε. Η παραμόρφωση οφείλεται κυρίως στην ύπαρξη του υμενίου επιφανείας του νερού, το οποίο συμπαρασύρει την μορφή του δοκιμίου κατά την υποχώρησή του. Αυτό μπορεί να αποφευχθεί με μια κατάλληλη προ-παρασκευαστική μέθοδο γνωστή ως "αποξήρανση κρισίμου σημείου" (critical point drying), η οποία εισήχθη αρχικά από τον Άντερσον (Anderson).
Με τη μέθοδο αυτή, το βιολογικό παρασκεύασμα πρώτα υφίσταται σταθεροποίηση (fixing) με κατάλληλα υλικά (όπως OsO4), για να μη διαλυθεί στη συνέχεια. Κατόπιν γίνεται σταδιακή αντικατάσταση του νερού με αλκοόλη με μια σειρά διαλυμάτων αυξημένης περιεκτικότητας σε αλκοόλη. Η αλκοόλη μετά αντικαθίσταται με ένα μη πολικό διαλύτη και αυτός με τη σειρά του αντικαθίσταται από υγρό διοξείδιο του άνθρακα σε θερμοκρασία δωματίου. Το προϊόν σφραγίζεται σε ένα δοχείο (bomb) μεγάλης πίεσης και η θερμοκρασία υψώνεται στους 500 C. Με τον τρόπο αυτό, το υγρό διοξείδιο περνάει από το "κρίσιμο σημείο" και σχηματίζει αέριο φάση χωρίς το σχηματισμό διαχωριστικής υγρής επιφάνειας. Τελικά γίνεται αποσυμπίεση και το αέριο διοξείδιο του άνθρακα διαφεύγει και αφήνει πίσω ένα αποξηραμένο σκελετό του δοκιμίου χωρίς παραμόρφωση ή με λίγη παραμόρφωση. Μετά πάλι αυτό το στερεό υπόλοιπο επικαλύπτεται με ένα αγώγιμο επίστρωμα χρυσού και είναι έτοιμο για εξέταση στο ΗΜΣ. Η προετοιμασία αυτή είναι επίπονη και χρονοβόρα που μπορεί να διαρκέσει μέρες.
Πλεονεκτήματα
Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα του ΗΜΣ έναντι των κλασσικών μικροσκοπίων φωτός, είναι η τεράστια μεγέθυνση που παράγει φτάνοντας το μισό εκατομμύριο και πάνω. Τα κοινά μικροσκόπια φωτός μόλις ξεπερνούν τις δύο χιλιάδες φορές.
Ένα άλλο μεγάλο πλεονέκτημα είναι ότι, ακόμη και στις μικρές μεγεθύνσεις, όπου αλληλοεπικαλύπτονται οι δύο τύποι μικροσκοπίου, το ΗΜΣ έχει εκατό περίπου φορές και πάνω εστιακό βάθος μεγαλύτερο από το κοινό μικροσκόπιο. Αυτό σημαίνει ότι μπορούμε να έχουμε καθαρή εικόνα σε μεγάλο βάθος και να βλέπουμε τι συμβαίνει πάνω σε μία μόνο εικόνα. Αντίθετα, με το φωτεινό μικροσκόπιο πρέπει διαρκώς να μεταβάλουμε την εστίαση των φακών και έτσι να χάνουμε τις πληροφορίες των συμβαινόμενων εκτός το εστιακού επιπέδου που έχει μικρό καθαρό βάθος.
Με το ΗΜΣ λαβαίνουμε εκπομπές που δεν υπάρχουν στο κοινό μικροσκόπιο, όπως ακτίνες Χ, αλλά και πληροφορίες από τα ΟΣΗ και ΔΗ που πολλές φορές δεν αντιστοιχούν στις φωτεινές εκπομπές του κοινού μικροσκοπίου.
Μειονεκτήματα
Τα μειονεκτήματα είναι κυρίως δύο, βάσει των συνθηκών λειτουργίας του: Δεν επιτρέπει γενικά την εξέταση μονωτικών υλικών, εκτός από ειδικές συνθήκες χαμηλού δυναμικού επιτάχυνσης και έντασης της ηλεκτρονικής δέσμης. Δεν επιτρέπει την εξέταση υγρών και γενικά αντικειμένων που παράγουν αέρια (εξάχνωση), ή υφίστανται αποξήρανση.
Το κόστος είναι πολύ μεγαλύτερο από τα κοινά μικροσκόπια.
Περιβαλλοντικό ΗΜΣ
Κύρια σελίδα
Από το τέλος της δεκαετίας του 1970, αναπτύχθηκε βαθμιαία μία καινούργια τεχνολογία ΗΜΣ που επιτρέπει την παρουσία αερίου κατάστασης μέσα στο θάλαμο του εξεταζομένου αντικειμένου, υπερπηδώντας τα κύρια παραπάνω μειονεκτήματα. Αυτό είναι το περιβαλλοντικό ηλεκτρονικό μικροσκόπιο σάρωσης (ΠΗΜΣ).
Διαπεραστικό ΗΜΣ
Το ΗΜΣ μπορεί να λειτουργήσει με ανάλογο τρόπο όπως το ηλεκτρονικό μικροσκόπιο σάρωσης διερχόμενης δέσμης (ΗΜΣΔΔ). Δεν είναι αναγκαία η παρουσία της κολώνας του ΗΜΣΔΔ, αρκεί το δοκίμιο να είναι αρκετά λεπτό για να μπορεί να το διαπερνά η ηλεκτρονική δέσμη χαμηλότερης τάσης που γενικά χρησιμοποιείται στο ΗΜΣ. Είναι όμως αναγκαία η εισαγωγή κατάλληλων ανιχνευτών για την ανίχνευση των ηλεκτρονίων λαμπρού και σκοτεινού πεδίου στα οποία χωρίζεται η διερχόμενη δέσμη. Με τον τρόπο αυτό κάθε ΗΜΣ είναι δυνητικά ένα ανάλογο ΗΜΣΔΔ, από το οποίο όμως διαφοροποιείται με την χρησιμοποιούμενη εναλλακτική κολώνα και ανίχνευση. Για το λόγο αυτό εισάγεται ο εναλλακτικός όρος "διαπεραστικό ηλεκτρονικό μικροσκόπιο σάρωσης" (ΔΗΜΣ).
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Οπτικά όργανα Κατηγορία:Συσκευές εργαστηρίου
Λαυρασία
Η  Λαυρασία (Laurasia) ήταν η βόρεια από τις δύο ηπείρους (η νότια ήταν η Γκοντβάνα) οι οποίες σχημάτιζαν την Παγγαία 300 με 200 εκατομμύρια χρόνια πριν. Διασπάστηκε από την ήπειρο Γκοντβάνα 200 με 180 εκατομμύρια χρόνια πριν (αρχίζοντας από τα τέλη της Τριαδικής περιόδου) κατά τη διάρκεια διάλυσης της Παγγαίας, και μετά τη διάσπαση μετατοπίστηκε βορειότερα.
Το όνομα συνδυάζει τα ονόματα Λαυρεντία (Laurentia), στη κρατονική περιοχή της Βόρειας Αμερικής, και την Ευρασία. Όπως υποδεικνύει η γεωλογική ονομασία, η Λαυρασία περιλάμβανε τις περισσότερες από τις εκτάσεις που συνθέτουν τις σημερινές ηπείρους του Βόρειου Ημισφαιρίου, κυρίως τη Λαυρεντία (δηλαδή ο πυρήνας της ηπείρου της Βόρειας Αμερικής), Βαλτική, Σιβηρία, Καζακστάν, Βόρεια και Ανατολική Κίνα.
Προέλευση
Αν και η Λαυρασία είναι περισσότερο γνωστή ως μεσοζωική οντότητα, σήμερα πιστεύεται ότι οι ίδιες ήπειροι που διαμόρφωσαν τη Λαυρασία υπήρξαν ως μία συνεκτική ήπειρος μετά τη διάλυση της Ροδίνιας περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια πριν. Για να αποφευχθεί το μπέρδεμα με τη Μεσοζωική ήπειρο, αυτή αναφέρεται ως Πρώτο-Λαυρασία. Πιστεύεται ότι η Λαυρασία δεν διασπάστηκε πριν την επανένωση με τις νότιες ηπείρους ώστε να διαμορφώσουν την προκάμβρια ήπειρο Παννότια, η οποία παρέμεινε μέχρι τις αρχές του Καμβρίου. Η Λαυρασία επανασυνδέθηκε, στη συνέχεια διαχωρίστηκε, λόγω των ενεργειών των τεκτονικών πλακών, της μετατόπισης των ηπείρων και την επέκταση του θαλάσσιου πυθμένα.
Διάσπαση και ανάπλαση
Την Κάμβρια περίοδο, η Λαυρασία βρισκόταν κοντά στον ισημερινό και είχε αρχίσει να διασπάται, με τη Βόρεια Κίνα και τη Σιβηρία να παρασύρονται βορειότερα απ' ό,τι είχαν βρεθεί άλλες ήπειροι τα προηγούμενα 500 εκατομμύρια χρόνια. Κατά τη Δεβόνια περίοδο, η Βόρεια Κίνα βρισκόταν κοντά στον Αρκτικό κύκλο και παρέμεινε το βορειότερο τμήμα της Γης κατά τη διάρκεια της Λιθανθρακοφόρας Εποχής των Παγετώνων μεταξύ 300 και 280 εκατομμυρίων χρόνων πριν. Δεν υπάρχει όμως κανένα στοιχείο για την ύπαρξη παγετώνων στις βόρειες ηπείρους. Αυτή η ψυχρή περίοδος έλαβε χώρα η επανασύνδεση της Λαυρεντίας και της Βαλτικής με το σχηματισμό των Απαλάχιων και τεράστια κοιτάσματα άνθρακα, που αποτελούν μεγάλο οικονομικό στήριγμα για την οικονομία των γύρω περιοχών, τη Δυτική Βιρτζίνια, τη Βρετανία και τη Γερμανία.
Η Σιβηρία κινήθηκε προ τα νότια και ενώθηκε με το Καζακστάν, μια μικρή ηπειρωτική περιοχή που πιστεύεται να έχει δημιουργηθεί κατά το Σιλούριο από εκτεταμένη ηφαιστειακή δραστηριότητα. Όταν αυτές οι δύο ήπειροι ενώθηκαν, η Λαυρασία είχε σχεδόν ξανασχηματιστεί, και με την αρχή του Τριαδικού, η κρατονική μάζα της Ανατολικής Κίνας ενώθηκε με την ανεπτυγμένη Λαυρασία καθώς συγκρούστηκε με την Γκοντβάνα ώστε να σχηματιστεί η Παγγαία. Η Βόρεια Κίνα ήταν και η τελευταία ήπειρος που ενώθηκε με την Παγγαία.
Τελική διάσπαση
Γύρω στα 200 εκατομμύρια χρόνια πριν, η Παγγαία άρχισε να διασπάται. Μεταξύ της βορειοανατολικής Αμερικής και της Βορειοδυτικής Αφρικής, ένας νέος ωκεανός σχηματίστηκε - ο Ατλαντικός Ωκεανός, μολονότι η Γροιλανδία (δίπλα στη Βόρεια Αμερική) και η Ευρώπη ήταν ακόμη ενωμένες. Ο διαχωρισμός της Ευρώπης και της Γροιλανδίας συνέβη περίπου 55 εκατομμύρια χρόνια πριν (στα τέλη του Παλαιόκαινου). Η Λαυρασία τελικά χωρίστηκε σε όλες τις ηπείρους, γι'αυτό και πήρε την ονομασία: Λαυρεντία (Βόρεια Αμερική σήμερα) και Ευρασία (με εξαίρεση την Ινδία).
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Παλαιογεωγραφία Κατηγορία:Υπερήπειροι
Μεγάλο κανάλι (Κίνα)
Μεγάλο κανάλι ονομάζεται ένα κανάλι της αρχαίας Κίνας που εκτείνεται από το Πεκίνο μέχρι και την ανατολική Κίνα στη Χανγκτσόου. Είναι το μεγαλύτερο κανάλι ή τεχνητό ποτάμι που έχει κατασκευαστεί ποτέ στην ιστορία.
Τα πρώτα τμήματα του καναλιού άρχισαν να κατασκευάζονται τον 6ο με 5ο αιώνα π.Χ. Κάθε δυναστεία συντηρούσε, επέκτεινε και βελτίωνε το κανάλι.
Το μεγάλο κανάλι καθώς και άλλα μικρότερα κανάλια προσέφεραν σημαντικό πλεονέκτημα στην κινεζική οικονομία, αυξάνοντας την εμπορική κίνηση των γύρω πόλεων. Για την εποχή του το μεγάλο κανάλι λειτουργούσε όπως λειτουργεί σήμερα μια μεγάλη λεωφόρος ή μια σιδηροδρομική γραμμή. Το μεγάλο κανάλι χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα.
Το 2014 ανακηρύχθηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO.
Κατηγορία:Ιστορία της Κίνας Κατηγορία:Διώρυγες Κατηγορία:Αρχιτεκτονική στην Κίνα Κατηγορία:Αρχαία μνημεία Κατηγορία:Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς στην Κίνα
Γκρέι ΝτεΛάιλ
Η Γκρέι ΝτεΛάιλ (αγγλικά: Grey DeLisle, 24 Αυγούστου 1973) που μερικές φορές πιστώνεται ως Γκρέι Γκρίφιν (Grey Griffin) είναι Αμερικανίδα τραγουδίστρια και ηθοποιός φωνής. Γεννήθηκε στο Φορτ Ορντ της Καλιφόρνια.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανίδες τραγουδίστριες Κατηγορία:Αμερικανίδες ηθοποιοί κινηματογράφου Κατηγορία:Αμερικανίδες ηθοποιοί τηλεόρασης Κατηγορία:Αμερικανίδες ηθοποιοί φωνής
Δήμος Δικαίου
Ο Δήμος Δικαίου ήταν ένας από τους τρεις δήμους στους οποίους διαιρούνταν διοικητικά η Κως την περίοδο που ίσχυσε το πρόγραμμα Καποδίστριας. Λειτούργησε την περίοδο 1999 -2010 οπότε και καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης και εντάχθηκε στον νέο δήμο Κω. Καταλάμβανε το κεντρικό τμήμα του νησιού και βρισκόταν ανάμεσα στους άλλους δύο δήμους του νησιού, τους δήμους Κω και Ηρακλειδών. Ο δήμος αποτελούνταν από δύο δημοτικά διαμερίσματα και είχε συνολικό πληθυσμό 6.094 κατοίκους. Έδρα του δήμου ήταν το Ζηπάρι.
Στον δήμο περιλαμβάνονταν τα παρακάτω δημοτικά διαμερίσματα και οικισμοί:
Δήμαρχοι
Ο Βασίλειος Χατζηγιακουμής διατέλεσε δήμαρχος από το 1999 ως το 2002, έχοντας εκλεγεί για πρώτη φορά το 1998 με ποσοστό 76% και επανεξελέγη το 2002 με ποσοστό 100% (ως ο μοναδικός υποψήφιος). Τελευταίος δήμαρχος εξελέγη το 2006 με ποσοστό 50,1% ο Μιχαήλ Χατζηκαλύμνιος, επικρατώντας του Χατζηγιακουμή, ο οποίος συγκέντρωσε ποσοστό 49,82%.
Διδυμοποιήσεις
Ο Δήμος Δικαίου είχε διδυμοποιηθεί με τα Πάνω Πολεμίδια στις 26 Αυγούστου 2006. Μετά την κατάργηση του Δήμου Δικαίου και τη δημιουργία του νέου δήμου Κω, η διδυμοποίηση ισχύει για τον δήμο Κω.
Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Δ
Applescript
Η Applescript είναι γλώσσα προγραμματισμού σεναρίων που δημιουργήθηκε από την εταιρία Apple και φτιάχτηκε σε Mac OS (Macintosh) το 1993. Είναι μια απλή γλώσσα, που μοιάζει πολύ με την Αγγλική γλώσσα.
Σκάνσεν
Σκάνσεν (Skansen) ονομάζεται το πρώτο υπαίθριο μουσείο και ζωολογικός κήπος της Σουηδίας και βρίσκεται στο νησί Ντιουργκώρντεν στη Στοκχόλμη. Άνοιξε στις 11 Οκτωβρίου 1891 ο Άρτουρ Χαζέλιους (Artur Hazelius) (1833-1901) για να δείξει τον τρόπο ζωής στα διάφορα μέρη της Σουηδίας πριν από τη βιομηχανική εποχή.
Το όνομα "Σκάνσεν" έχει επίσης χρησιμοποιηθεί ως ουσιαστικό για να αναφέρεται σε άλλα υπαίθρια μουσεία και συλλογές ιστορικών δομών, ιδιαίτερα στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, αλλά και στις Ηνωμένες Πολιτείες, π.χ. Παλιός Κόσμος του Ουισκόνσιν και το Φέρπλεϊ στο Κολοράντο.
Ιστορία
μικρογραφία| Λαϊκός χορός στο Σκάνσεν το 1904. μικρογραφία| Το προσωπικό του Σκάνσεν το 1896. μικρογραφία| Τροφή στην ορτυρία στο Σκάνσεν, 1908. Ο 19ος αιώνας ήταν μια περίοδος μεγάλων αλλαγών σε όλη την Ευρώπη και η Σουηδία δεν αποτελούσε εξαίρεση. Ο αγροτικός τρόπος ζωής της αντικαταστάθηκε γρήγορα από μια βιομηχανοποιημένη κοινωνία και πολλοί φοβήθηκαν ότι τα πολλά παραδοσιακά έθιμα και επαγγέλματα της χώρας θα μπορούσαν να χαθούν στην ιστορία. Ο Άρτουρ Χαζέλιους, ο οποίος είχε προηγουμένως ιδρύσει το Σκανδιναβικό Μουσείο στο νησί Ντιουργκώρντεν κοντά στο κέντρο της Στοκχόλμης, εμπνεύστηκε από το υπαίθριο μουσείο, το οποίο ίδρυσε ο βασιλιάς Όσκαρ Β ' στην Κριστιάνια το 1881, όταν δημιούργησε το υπαίθριο μουσείο του λόφο που κυριαρχεί στο νησί. Το Σκάνσεν έγινε το πρότυπο για άλλα πρώιμα υπαίθρια μουσεία στη Σκανδιναβία και αργότερα άλλα.
Το Σκάνσεν ήταν αρχικά τμήμα του Σκανδιναβικού Μουσείου, αλλά έγινε ανεξάρτητος οργανισμός το 1963. Τα αντικείμενα των κτιρίων του Σκάνσεν εξακολουθούν να αποτελούν ιδιοκτησία του Σκανδιναβικού Μουσείου.
Μετά από εκτεταμένα ταξίδια, ο Χαζέλιους αγόρασε περίπου 150 σπίτια από ολόκληρη τη χώρα (καθώς και μία δομή από την Τέλεμαρκ στη Νορβηγία ) και τα έστειλε κομμάτι κομμάτι στο μουσείο, όπου ανοικοδομήθηκαν για να προσφέρουν μια μοναδική εικόνα της παραδοσιακής Σουηδίας. Μόνο τρία από τα κτίρια του μουσείου δεν είναι πρωτότυπα και χτίστηκαν με μεγάλη προσοχή με βάση σχέδια από κτίρια που είχε βρει. Όλα τα κτίρια είναι ανοιχτά για τους επισκέπτες και δείχνουν το πλήρες φάσμα της σουηδικής ζωής από το αρχοντικό Σκόγκαχολμ χτισμένο το 1680, στις αγροικίες Ώλβρος του 16ου αιώνα.
Το υπαίθριο μουσείο
Το Σκάνσεν προσελκύει περισσότερους από 1,3 εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο. Τα εκθέματα σε μια περιοχή 75 στρεμμάτων (300.000 τ.μ.) περιλαμβάνουν ένα πλήρες αντίγραφο μιας μέτριας πόλης του 19ου αιώνα, όπου οι τεχνίτες παραδοσιακών ενδυμάτων όπως οι βυρσοδέτες, οι υποδηματοποιούς, οι αργυροχόοι, οι αρτοποιοί και αυτοί που φυσούσαν το γυαλί δείχνουν τις ικανότητές τους στο περιβάλλον της περιόδου. Υπάρχει ακόμη και ένα μικρό κομμάτι καλλιέργειας καπνού που χρησιμοποιείται για την κατασκευή τσιγάρων. Υπάρχει επίσης ένας υπαίθριος ζωολογικός κήπος που περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα σκανδιναβικών ζώων, όπως οι βίσονες, καφέ αρκούδες, μους, γκρίζες φώκιες, λύγκες, βίδρες, κόκκινες αλεπούδες, τάρανδοι, λύκοι και γουρούμπερα (καθώς και μερικά μη Σκανδιναβικά ζώα της δημοτικότητάς τους). Υπάρχουν επίσης αγροκτήματα όπου μπορεί να δει κανείς σπάνιες φυλές αγροτικών ζώων.
Στις αρχές Δεκεμβρίου, η κεντρική πλατεία Μπολνώς φιλοξενεί μια δημοφιλή αγορά Χριστουγέννων που πραγματοποιείται από το 1903, προσελκύοντας περίπου 25.000 επισκέπτες κάθε Σαββατοκύριακο. Το καλοκαίρι υπάρχουν εκδηλώσεις λαϊκών χορών και συναυλιών.
Τελεφερίκ
Από το 1897, το Σκάνσεν εξυπηρετείται από το Σκάνσενς Μπεργκμπάνα, ένα τελεφερίκ στη βορειοδυτική πλευρά του λόφου Σκάνσεν. Το τελεφερίκ έχει μήκος 196,4 μέτρα, με συνολική άνοδο 34,57 μέτρων.
Το Σκάνσεν εξυπηρετείται επίσης από μοντέρνα και παλαιά τραμ στη γραμμή 7.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Σουηδία
Διοργανώσεις Ε.Π.Σ. Φθιωτιδοφωκίδας 1979–80
Η εξέλιξη του πρωταθλήματος
Μετά τα πρώτα παιχνίδια ξεχώρισαν οι προαναφερόμενες 3-4 ομάδες, με την Παλλαμιακή να τερματίζει στην πρώτη θέση με 23 βαθμούς στο τέλος του α΄γύρου, ακολουθούμενη από τους αντιπάλους της Άρη και Δάφνη (21 β.), οι οποίοι όμως είχαν ένα ματς περισσότερο.
Την 21η αγωνιστική η Δάφνη έπιασε στην κορυφή την Παλλαμιακή (πάντα με ένα παιχνίδι περισσότερο), αλλά την 22η μέρα έχασε την ευκαιρία να την υποσκελίσει, αναδεικνυόμενη ισόπαλη 2-2 στη Λάρυμνα, παρότι οι γηπεδούχοι αγωνίσθηκαν με 10 ποδοσφαιριστές σε μεγάλο μέρος της αναμέτρησης.
Τελικά, η Παλλαμιακή απέσπασε την τελευταία ημέρα μια ισοπαλία στο Μαρτίνο με 1-1 και παρά τη νίκη της Δάφνης στο Δομοκό (1-0), κατέκτησε τον τίτλο με ένα βαθμό διαφορά (45, έναντι 44 της αντιπάλου της). Στην τρίτη θέση με 38 βαθμούς τερμάτισε η Λάρυμνα που επικράτησε 2-1 της Αταλάντης, ενώ τέταρτος ήταν ο Άρης Α.Κ. με 34 βαθμούς.
Στην τελευταία θέση βρέθηκε ο Αστέρας Ιτέας, που υποβιβάστηκε έτσι στη Β΄ τοπική κατηγορία.
Το Κύπελλο Φθιωτιδοφωκίδας
Στη διοργάνωση πήραν μέρος επιπλέον (πλην των σωματείων Α΄κατηγορίας) οι σύλλογοι Πανδαμαστιακός, Άρης Λαμίας, Θρονιακός, Ευβοϊκός, Φραντζή, Απόλλων Λαμίας, Παλλαμιακός, Πελασγιακός, Νέα Άμπλιανη, Μαγνησιακός και Ηρακλής Ροδίτσας.
Πηγές
ΕΠΣ Φθιωτιδοφωκίδας 1979-80 ΕΠΣ Φθιωτιδοφωκίδας 1979-80 Κατηγορία:Εγχώρια ποδοσφαιρικά πρωταθλήματα 1979-1980
Σαΐντ Νουρσί
Ο Σαΐντ Νουρσί - (κουρδικά: Seîdê Nursî ,سەعید نوورسی - τουρκικά:Said Nursî) - (1877 - 23 Μαρτίου 1960) ήταν Κούρδος σουνίτης θεολόγος από τους πιο εξέχοντες και επιδραστικούς θεολόγους του Ισλάμ στην Τουρκία και όχι μόνο.
Είναι γνωστός για το περίφημο έργο, το magnum opus του, Risale-i Nur , («Επιστολή του Φωτός») στο οποίο αναλύει, σχολιάζει και ερμηνεύει το Κοράνι.
Ο Νουρσί ενέπνευσε το θρησκευτικό κίνημα των Νουρτζού (Nur Cemaati) που έπαιξε ζωτικό ρόλο στην αναβίωση του ισλαμισμού στην Τουρκία και στην δημιουργία των ισλαμικών πολιτικών κομμάτων. Οι οπαδοί του κινήματα υπολογίζονται σε 5 με 6 εκατομμύρια (2008).
Βιογραφία
Ο Σαΐντ Νουρσί χώριζε τη ζωή του σε τρεις περιόδους: την περίοδο του παλιού Σαΐντ, όπου το ενδιαφέρον του ήταν εστιασμένο στα κοινωνικό-πολιτικά θέματα περισσότερο πιστεύοντας ότι έτσι θα υπηρετούσε το Ισλάμ καλύτερα, την περίοδο του νέου Σαΐντ της απόσυρσης από το δημόσιο βίο, της εσωτερικής αναζήτησης του Θεού, και της περίσκεψης  και την περίοδο του τρίτου Σαΐντ, από το 1949 και μετά, όπου οργανώνει το κοινωνικό κίνημά του.
o παλιός Σαΐντ
Ο Νουρσί έφυγε - σε ηλικία 9 ετών - από το σπίτι του προκειμένου να σπουδάσει. Κατέληξε στο ιεροσπουδαστήριο του Muhammed Celalî Hazret (1851-1914) του τάγματος των Νακσιμπεντί, στη πόλη του Ντογουμπαγιαζίτ όπου έδειξε από νωρίς τις τεράστιες ικανότητες αφομοίωσης της γνώσης που είχε. Τελείωσε τον πρώτο κύκλο σπουδών τον χειμώνα του 1892 - 1893 σε ηλικία 15 ετών όταν και απέκτησε το πρώτο δίπλωμα εκπαίδευσης και διδασκαλίας, το λεγόμενο  ijāzah και μπορούσε πλέον να αποκαλείται μουλάς.
Πέρασε μερικά χρόνια τριγυρίζοντας στην περιοχή του βόρειου Κουρδιστάν κατά το πρότυπο των περιπλανώμενων δερβίσηδων του σουφισμού - διδάσκοντας το Κοράνι και συμμετέχοντας σει θεολογικές συζητήσεις στους κατά τόπους μεντρεσέδες. . Σύντομα απέκτησε φήμη όχι μόνο εμβριθούς θεολόγου αλλά σοφού. Η πολυγνωσία του, οι ικανότητες απομνημόνευσης όχι μόνο στίχων αλλά βιβλίων ολόκληρων και η εξυπνάδα του, εντυπωσίαζαν τόσο όσους τον γνώριζαν, που τον αποκαλούσαν Bediuzzaman. (η λέξη μπορεί να μεταφραστεί στα ελληνικά ως ο άριστος της εποχής του ή και θαύμα του αιώνα) Οι περιπλανήσεις του είχαν στόχο την όσο το δυνατόν πληρέστερη μόρφωσή του. Ο Νουρσί έβρισκε το επίπεδο των προσφερόμενων γνώσεων πολύ χαμηλό και γι' αυτό ήταν σε αναζήτηση εκπαιδευτικών ιδρυμάτων που θα του προσέφεραν μια ολοκληρωμένη σφαιρική γνώση του κόσμου. Στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, η θρησκευτική και η κοσμική εκπαίδευση ήταν αυστηρά διαχωρισμένες. Η θεολογία διδάσκονταν στους μεντρεσέδες ενώ οι επιστήμες στα Μακτάμπ. Το 1897, ήρθε το τέλος των περιπλανήσεων του, όταν αποδέχτηκε την πρόταση του βαλή της επαρχίας του Βαν, Ταχίρ Πασά, να εγκατασταθεί μόνιμα στην περιοχή για να διδάξει. Εκεί, στη βιβλιοθήκη του κυβερνήτη ήρθε σε γνώση της δυτικής επιστήμης και φιλολογίας. Αφοσιώθηκε για χρόνια στη μελέτη όλων των επιστημών, με αποτέλεσμα να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο η πίστη του για την ανάγκη μιας ολοκληρωμένης εκπαίδευσης, που θα κυριαρχούνταν από τη λογική και τις επιστήμες αλλά με οδηγό και πυξίδα τα διδάγματα του Ισλάμ.
Στο Βαν επέστρεψε το 1912 και ξεκίνησε την υλοποίηση του σχεδίου του, όμως το ξέσπασμα του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου διέκοψε τα σχέδιά του. Κατατάχτηκε εθελοντής στον Οθωμανικό στρατό και τον Αύγουστο του 1914, ως στρατιωτικός ιερέας (μουφτής) στάλθηκε στο μέτωπο του Καυκάσου. Μετά τις νίκες των Ρώσων και τη διάλυση του στρατού, ανέλαβε αρχηγός αντάρτικης ομάδας όταν τον Μάρτιο του 1916 με την πτώση του Μπιτλίς πιάστηκε αιχμάλωτος. Οι Ρώσοι τον έστειλαν σε στρατόπεδο αιχμαλώτων στην πόλη Κοστρομά από το οποίο απέδρασε την άνοιξη του 1918. . Επιστρέφοντας στην Κωνσταντινούπολη βρήκε την πόλη υπό τον έλεγχο των Συμμάχων (νικητών του πολέμου). Με διαταγή του Ενβέρ Πασά διορίστηκε μέλος του συμβουλίου "Dârü’l-Hikmeti’l-İslâmiye" ενός συμβουλευτικού οργάνου του Γραφείου του Σεΐχ-ουλ Ισλάμ.
Όταν η κυβέρνηση του Μουσταφά Κεμάλ σταθεροποιήθηκε στην Άγκυρα, τον κάλεσε επανειλημμένα για να του απονείμει τα εύσημα για την πατριωτική δράση του όλη αυτή τη περίοδο. Ο Νουρσία αποδέχτηκε την πρόσκληση και εμφανίστηκε στην Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση τον Νοέμβριο του 1922 στην οποία εκφώνησε και βαρυσήμαντο λόγο. Ήδη διαφαινόταν ότι η κατεύθυνση την οποία φαινόταν να παίρνει το νέο κράτος ήταν αντίθετη με το ιδανικό του και τις απόψεις του. Κατάφερε ωστόσο να πείσει τους 167 από τους 200 βουλευτές του Εθνοσυνέλευσης να προσυπογράψουν ένα νομοσχέδιο που θα βοηθούσε την δημιουργία του πανεπιστημίου του, αφού τους έπεισε ότι μια εκπαιδευτική μεταρρύθμιση βασιζόμενη στην ισλαμική πίστη θα βοηθούσε στην ομογενοποίηση των πληθυσμών της Ανατολίας. Οι αποφάσεις ωστόσο του κράτους, τον Μάρτιο του 1924, για το κλείσιμο όλων των ιεροσπουδαστηρίων έβαλε οριστικό τέλος στο σχέδιο του. Ο Νουρσί απογοητευμένος επέστρεψε στο Βαν και για μεγάλο διάστημα έζησε απομονωμένος σε μια σπηλιά του βουνού Ερέκ.
o νέος Σαΐντ
Στις 13 Φεβρουαρίου του 1925 ξέσπασε η εξέγερση του σεΐχη Σαΐντ, αρχηγού φυλών της περιοχής του τουρκικού Κουρδιστάν. Η εξέγερση είχε κυρίως στόχο την αυτονόμηση και την ανεξαρτητοποίηση του Κουρδιστάν, αλλά παράλληλα και κυρίως από τους χωρικούς που συμμετείχαν ήταν και μια αντίδραση στην κοσμικισμό που επιχειρούσε να επιβάλλει η κυβέρνηση της Άγκυρας. Η κυβέρνηση απάντησε με τον «Νόμο για την Διατήρηση της Τάξης», (Takrir-i Sükûn Kanunu) με τον οποίο έθεσε υπό απαγόρευση οποιαδήποτε αντιπολιτευτική δράση και κυνήγησε αμείλικτα τους αντιφρονούντες. Αν και ήταν αναμφισβήτητο ότι ο Νουρσί δεν είχε συμμετάσχει ούτε καν ενθαρρύνει οποιαδήπτοε εξέγερση, ωστόσο ακολούθησε τη μοίρα μερικών χιλιάδων Κούρδων που εξορίστηκαν από την ανατολική Ανατολία στην κεντρική. Κατ΄ αρχήν μεταφέρθηκε στην πόλη Μπορντούρ, μετά στην Ισπάρτα και τέλος στο σχεδόν απόλυτα απομονωμένο χωριό της Μπάρλα. Η περίοδος της αναγκαστικής παραμονής στη Μπάρλα μπορεί να θεωρηθεί ως η περίοδος που μετέτρεψε την κοσμοθεωρία του Νουρσί σε κοινωνικό κίνημα. Έχοντας πρόθυμους και αφοσιωμένους μαθητές, ο Νουρσί υπαγόρευε καθημερινά και για πολλές ώρες τις σκέψεις του και τη φιλοσοφία του σχετικά με το Κοράνι και τον Αλλάχ. Οι μαθητές έγραφαν τα κηρύγματά του και μετά τα αντέγραφαν σε επιστολές που διανέμονταν σε κοντινές πόλεις, από ταχυδρόμους μυστικούς (είχε δημιουργηθεί ολόκληρο παράνομο ταχυδρομικό δίκτυο που αποκλήθηκε το ταχυδρομείο των Νουρτσού) όπου άλλοι μαθητές τις αντέγραφαν και πάλι και άλλοι ταχυδρόμοι τις έστελναν όλο και πιο μακριά, μέχρι που ο λόγος του Νουρσί έφτασε σε όλη την Τουρκία. Αυτές οι επιστολές αποτελούν το κυρίως σώμα του Ρισαλέ-ι Νουρ, και το 80% της εργασίας επιτεύχθηκε στα χρόνια της Μπάρλα. Υπολογίζεται πως μέχρι το 1946 οπότε και άρχισε η μηχανική αντιγραφή των κειμένων, δημιουργήθηκαν και διανεμήθηκαν περίπου 600.000 χειρόγραφα αντίγραφα.
Γιάννης Μπουρούσης
Ο Γιάννης Μπουρούσης (Καρδίτσα, 17 Νοεμβρίου 1983) είναι Έλληνας πρώην επαγγελματίας διεθνής καλαθοσφαιριστής και νυν πρόεδρος του Α.Σ. Καρδίτσας. Έχει ύψος 2,15 μέτρα. και αγωνιζόταν στη θέση του σέντερ. Στην καριέρα του που διήρκησε 21 χρόνια, αγωνίστηκε για 11 συλλόγους στα σημαντικότερα πρωταθλήματα της Ευρώπης και στην Κίνα. Αποτέλεσε βασικό στέλεχος της Εθνικής Ελλάδας για δεκαπέντε χρόνια, κατακτώντας 3 μετάλλια.
Στις 17 Σεπτεμβρίου 2022, στο Νέο Κλειστό Γυμναστήριο της Καρδίτσας δόθηκε το όνομα Γιάννης Μπουρούσης προς τιμήν του αθλητή.
Σταδιοδρομία
Γεννήθηκε στην Καρδίτσα. Η πρώτη ομάδα του Γιάννη Μπουρούση ήταν ο Γ.Σ. Καρδίτσας (Γ' Κατηγορία). Στη συνέχεια, μεταγράφηκε στην ΑΕΚ, όπου αγωνίστηκε τις χρονιές 2002-2006. Το τέλος της σαιζόν 2005-06 τον βρήκε να αγωνίζεται στο ισπανικό πρωτάθλημα με την Μπαρτσελόνα.
Τη διετία 2011-2013 αγωνίστηκε στην ιταλική Αρμάνι Τζινς Μιλάνο, χωρίς να κερδίσει κάποιον τίτλο, ενώ τη διετία 2013-2015 αγωνίστηκε στην ισπανική Ρεάλ Μαδρίτης με την οποία στέφτηκε συν τοις άλλοις Πρωταθλητής Ευρώπης 2015 και Πρωταθλητής Ισπανίας 2015.
Το καλοκαίρι του 2015, βρέθηκε μια ανάσα από το να μετακομίσει στο πρωτάθλημα της Κίνας, αλλά τελικά αποδέχτηκε την πρόταση της Σάσκι Μπασκόνια και έμεινε στην Ισπανία. Την δεύτερη αγωνιστική της σεζόν 2015-16 στην Ευρωλίγκα, κόντρα στον Ολυμπιακό η Λαμποράλ νίκησε με 96-89 στην παράταση και ο Μπουρούσης είχε τελειώσει το ματς με double-double έχοντας 28 πόντους (6/11 δίποντα, 2/3 τρίποντα, 10/13 βολές), 12 ριμπάουντ και 3 ασίστ σε 33 λεπτά, με αποτέλεσμα να συγκεντρώσει 44 βαθμούς στο σύστημα αξιολόγησης. Ήταν ρεκόρ καριέρας για τον Έλληνα σέντερ, τόσο σε συγκομιδή πόντων, όσο και σε αξιολόγηση. Με την ομάδα της Σάσκι Μπασκόνια έκανε γενικά μια καταπληκτική χρονιά, την καλύτερη της καριέρας του με 14,5 πόντους και 8,7 ριμπάουντ κατά μέσο όρο. Έφτασε μέχρι το Final Four του Βερολίνου, όπου και αποκλείστηκε στον ημιτελικό από την Φενέρμπαχτσε. Ο Μπουρούσης βγήκε μέλος της καλύτερης πεντάδας της Ευρωλίγκα. Στο Πρωτάθλημα Ισπανίας βγήκε δυο φόρες παίκτης του μήνα, ενώ ήταν μέλος της κορυφαίας πεντάδας και πολυτιμότερος παίκτης όλης της χρονιάς για την περίοδο 2015-2016, έχοντας μετρήσει 13,2 πόντους και 7,4 ριμπάουντ.
Στις 12 Ιουλίου 2016 ανακοινώθηκε η συνεργασία του, διετούς διάρκειας, με τον Παναθηναϊκό. Τον Φλεβάρη του 2017 κατέκτησε το Κύπελλο Ελλάδας κόντρα στον Άρη. Τον Ιούνιο πανηγύρισε το δεύτερο πρωτάθλημα της καριέρας του στην Ελλάδα αφού ο Παναθηναϊκός νίκησε με 2-3 τον Ολυμπιακό με τον ίδιο να κάνει καλούς τελικούς. Στις 4 Ιουλίου 2017 ανακοινώθηκε η λύση της συνεργασίας του με τον Παναθηναϊκό, με κοινές δηλώσεις του ίδιου, όσο και του ιδιοκτήτη της ΚΑΕ, Δημήτρη Γιαννακόπουλου.
Στις 10 Ιουλίου 2017 ανακοινώθηκε η συνεργασία του με την ομάδα του κινέζικου πρωταθλήματος (CBA), Ζεγιάνγκ Λάιονς. Ο Μπουρούσης πραγματοποίησε μια καλή σεζόν στο πρωτάθλημα έχοντας σε 52 αγώνες 17.06 πόντους, 10.8 ριμπάουντ, 2.7 ασίστ, φτάνοντας μέχρι τους τελικούς του πρωταθλήματος, χωρίς όμως να το κατακτήσει.
Το καλοκαίρι του 2019, επέστρεψε στην Ευρώπη και την Ισπανία για λογαριασμό της Γκραν Κανάρια. Στις 31 Οκτωβρίου 2019, ανακοινώθηκε η υποψηφιότητά του για την καλύτερη ομάδα της δεκαετίας 2010-2020 στην Ευρωλίγκα, ωστόσο δεν μπήκε στην τελική δεκάδα. Με την φανέλα της Γκραν Κανάρια, μέτρησε 8,8 πόντους και 3,8 ριμπάουντ μέσο όρο στο Πρωτάθλημα Ισπανίας. Στις 10 Αυγούστου 2020, ανακοινώθηκε από την Ευρωλίγκα ότι αποτελεί μέλος της κορυφαίας δεκάδας (ομάδας) της Αρμάνι Μιλάνο στη δεκαετία 2010-2020, όντας ένατος σε ψήφους του κοινού με ποσοστό 34.90%. Στις 14 Αυγούστου 2020, ανακοινώθηκε από την Ευρωλίγκα ότι αποτελεί μέλος της κορυφαίας δεκάδας (ομάδας) και της Μπασκόνια στη δεκαετία 2010-2020, όντας δεύτερος σε ψήφους του κοινού με ποσοστό 66,26%.
Στις 9 Ιουλίου 2021, με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ανακοίνωσε την απόσυρσή του από την ενεργό δράση μετά από είκοσι χρόνια επιτυχημένης καριέρας στα ευρωπαϊκά και ελληνικά παρκέ. Ανακοινώσεις προς τιμήν του Μπουρούση έβγαλαν η Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης, ο ΕΣΑΚΕ και ο ΠΣΑΚ.
Στις 27 Σεπτεμβρίου 2021, ανακοίνωσε την επιστροφή του στα γήπεδα, για λογαριασμό της ομάδας της ιδιαίτερης πατρίδας του, τον Α.Σ. Καρδίτσας της Α2 Εθνικής. Στις 23 Οκτωβρίου φόρεσε για πρώτη φορά τη φανέλα της Καρδίτσας και με 23 πόντους και 10 ριμπάουντ την οδήγησε σε μια μεγάλη νίκη κόντρα στον Πανερυθραϊκό. Στις 2 Φεβρουαρίου 2022 ήταν ο κορυφαίος του αγώνα κόντρα στην Ελευθερούπολη με 21 πόντους (8/12 δίποντα) και 11 ριμπάουντ, βοηθώντας την Καρδίτσα να κάνει το 11 στα 11 στην Α2. Στις 22 Μαρτίου 2022, στο ντέρμπι της Α2 κόντρα στον Τρίτωνα είχε 26 πόντους με 3 τρίποντα. Στις 25 Μαρτίου ανακοίνωσε πως δεν θα αγωνιστεί με την ομάδα στην Α1 κατηγορία, τερματίζοντας ουσιαστικά την αγωνιστική του καριέρα. Στις 7 Μαΐου 2022, σε αγώνα φιέστα για την κατάκτηση του Πρωταθλήματος της Α2 αλλά και τελευταίο στην καριέρα του Μπουρούση, ο ίδιος μέτρησε 17 πόντους (4/8 δίποντα, 1/5 τρίποντα, 6/6 βολές), 7 ριμπάουντ, 3 ασίστ, 3 κλεψίματα και 3 λάθη σε 23:34. Μάλιστα στον τελευταίο πόντο της καριέρας του μετά από ελεύθερη βολή γνώρισε την αποθέωση από τους φιλάθλους της ομάδας, συμπαίκτες και αθλητές.
Ελληνική Εθνική Ομάδα
μικρογραφία|Ο Μπουρούσης στο Ευρωμπάσκετ 2009|275x275εσ Ο Γιάννης Μπουρούσης ήταν μέλος της Εθνικής ομάδας Νέων, με την οποία κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στο Ευρωμπάσκετ του 2002 στη Ρωσία. Επίσης υπήρξε μέλος της Εθνικής ομάδας Ανδρών με την οποία κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στο Ευρωμπάσκετ 2005 της Σερβίας και το χάλκινο μετάλλιο στο Ευρωμπάσκετ 2009 της Πολωνίας. Συμμετείχε στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2008 όπου η ομάδα τερμάτισε πέμπτη. Στο Ευρωμπάσκετ του 2011 ήταν ένας από τους λεγόμενους "Τρεις Σωματοφύλακες" της Εθνικής Ομάδας και τη βοήθησε να κατακτήσει την έκτη θέση του τουρνουά, αν και αγωνιζόταν χωρίς τα μεγάλα της αστέρια. Επίσης έχει συμμετάσχει, στα Ευρωμπάσκετ του 2013, 2015 και 2017, φτάνοντας τις 7 και μάλιστα συνεχόμενες συμμετοχές σε Ευρωμπάσκετ, όντας ο δεύτερος Έλληνας πίσω από τον Γιαννάκη που σταμάτησε στα 8. Επιπλέον έχει αγωνιστεί στα Παγκόσμια κύπελλα του 2010, του 2014 ενώ συμμετείχε και στα παιχνίδια της προκριματικής φάσης καθώς και στην τελική φάση του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2019, στην Κίνα.
Τον Φλεβάρη του 2018 σημείωσε δύο ρεκόρ, σε πόντους, αλλά και συμμετοχές. Το 2019 στο Παγκόσμιο κύπελλο ανέβηκε κι άλλο στην λίστα των σκόρερ και στις συμμετοχές, μπαίνοντας στην δεκάδα. Από το Προολυμπιακό τουρνουά του 2016 μέχρι το Παγκόσμιο του 2019 αποτέλεσε τον αρχηγό της εθνικής ομάδας όντας ο παλαιότερος διεθνής καλαθοσφαιριστής.
Στις 7 Φεβρουαρίου 2020 ανακοίνωσε, πως αποχωρεί από την Εθνική ομάδα, μετά από 14 χρόνια παρουσίας. Με την ανακοίνωση της απόφασης η ΕΟΚ και ο ΠΣΑΚ τον ευχαρίστησαν για την προσφορά του στην Εθνική. Με το εθνόσημο αγωνίστηκε σε 174 αγώνες (9ος στην ιστορία) με 1.644 πόντους (8ος σκόρερ στην ιστορία) (μ.ο: 9.45).
Περιστατικά στο γήπεδο
Κατά την διάρκεια ενός διεθνούς φιλικού αγώνα ανάμεσα στις εθνικές ομάδες της Σερβίας και της Ελλάδας στο Τουρνουά Ακρόπολις 2010, ο Σέρβος παίκτης Νέναντ Κρστιτς, χτύπησε τον Μπουρούση με μία καρέκλα στο κεφάλι, στη διάρκεια ενός καβγά που είχαν οι δυο ομάδες. Την επόμενη μέρα ο Κρστιτς δήλωσε: «Νόμιζα ότι μου επιτέθηκε ένας οπαδός». Ο Μπουρούσης του έκανε μήνυση, αλλά για διπλωματικούς λόγους η μήνυση αποσύρθηκε.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες καλαθοσφαιριστές Κατηγορία:Σέντερ Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδας Κ19 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Εθνικής Ελλάδας Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ΑΕΚ Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Μπαρτσελόνα Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ΟΣΦΠ Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ολίμπια Μιλάνου Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ρεάλ Μαδρίτης Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Σάσκι Μπασκόνια Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παναθηναϊκού Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Γκραν Κανάρια Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Περιστερίου Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές κινεζικών συλλόγων Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ιταλικών συλλόγων Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Πρωταθλήματος Ισπανίας Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ισπανικών συλλόγων Κατηγορία:Έλληνες καλαθοσφαιριστές στο εξωτερικό Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Α1 Εθνικής Ελλάδας Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές ελληνικών συλλόγων Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2005 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2009 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2011 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2013 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2015 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Ευρωμπάσκετ 2017 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παγκοσμίου Πρωταθλήματος 2010 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παγκοσμίου Πρωταθλήματος 2014 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές Παγκοσμίου Κυπέλλου 2019 Κατηγορία:Καλαθοσφαιριστές στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 2008 Κατηγορία:Παίκτες νικητές Ευρωμπάσκετ
Πολλαπλό ολοκλήρωμα
δεξιά|μικρογραφία| Ολοκλήρωμα ως περιοχή μεταξύ δύο καμπυλών [[Αρχείο:Volume_under_surface.png|δεξιά|μικρογραφία|Διπλό ολοκλήρωμα ως όγκος κάτω από την επιφάνεια
f(x, y)
ή
f(x, y, z)
Εισαγωγή
Το ορισμένο ολοκλήρωμα μιας θετικής συνάρτησης της μίας μεταβλητής αντιστοιχεί στο εμβαδόν της περιοχής μεταξύ της γραφικής παράστασης της συνάρτησης και του άξονα x. Αντιστοίχως, το διπλό ολοκλήρωμα μιας θετικής συνάρτησης δύο μεταβλητών αποδίδει τον όγκο που βρίσκεται μεταξύ της επιφάνειας που ορίζεται από τη συνάρτηση —στο τρισδιάστατο καρτεσιανό επίπεδο όπου
— και της προβολής της επιφάνειας αυτής στο επίπεδο (χωρίο ολοκλήρωσης). Για περισσότερες μεταβλητές, το πολλαπλό ολοκλήρωμα αποδίδει τον όγκο ενός υποσυνόλου του υπερχώρου.
Η ολοκλήρωση μιας συνάρτησης n μεταβλητών
f(x1, x2, ..., xn)
πάνω σε ένα χωρίο D αποδίδεται συμβολικά με «ένθετα» ολοκληρώματα που υπολογίζονται από το «εσωτερικό» προς το «εξωτερικό» (το ολοκλήρωμα που αντιστοιχεί στο αριστερότερο σύμβολο ολοκλήρωσης και στο δεξιότερο διαφορικό υπολογίζεται τελευταίο). Το χωρίο ολοκλήρωσης αναπαρίσταται συμβολικά για κάθε ολοκλήρωμα ή τοποθετείται στο δεξιότερο εκ των συμβόλων ολοκλήρωσης:
Δεδομένου ότι η έννοια της αντιπαραγώγου ορίζεται για συναρτήσεις μίας πραγματικής μεταβλητής και μόνον, ο συνήθης ορισμός του αόριστου ολοκληρώματος δεν επεκτείνεται στο πολλαπλό ολοκλήρωμα χωρίς βλάβη της γενικότητας.
Μαθηματικός ορισμός
Για
n > 1
, θεωρούμε ένα ημιανοικτό n-διάστατο υπερορθογώνιο T, που ορίζεται ως:
Διαμερίζουμε κάθε διάστημα
σε μια οικογένεια Ij μη αλληλεπικαλυπτόμενων υποδιαστημάτων ij α, με καθένα εξ αυτών να είναι κλειστό στο αριστερό και ανοιχτό στο δεξί άκρο.
Ούτως, η πεπερασμένη οικογένεια υπο-ορθογωνίων
Έστω, τώρα,
f : T → R
μια συνάρτηση που ορίζεται στο T. Θεωρούμε μία διαμέριση C του T όπως ορίζεται παραπάνω, ούτως ώστε το C να συνιστά οικογένεια m υπο-ορθογωνίων Cm και
Με το κάτωθι άθροισμα Ρίμαν μπορούμε να προσδιορίσουμε προσεγγιστικά τον ολικό
(n + 1)
-διάστατο όγκο που οριοθετείται κάτωθεν από το n-διάστατο υπερορθογώνιο T και άνωθεν από τη n-διάστατη γραφική παράσταση της f :
m(Ck)
είναι το γινόμενο των μηκών των διαστημάτων των οποίων το καρτεσιανό γινόμενο είναι Ck, γνωστό και ως μέτρο του Ck.
Η διάμετρος ενός υποορθογώνου Ck είναι το μεγαλύτερο από τα μήκη των διαστημάτων των οποίων το καρτεσιανό γινόμενο είναι Ck. Η διάμετρος μιας δεδομένης διαμέρισης του T ορίζεται ως η μεγαλύτερη από τις διαμέτρους των υπο-ορθογωνίων της διαμέρισης. Καθώς η διάμετρος της διαμέρισης C μειώνεται σταδιακά, το πλήθος των υπο-ορθογωνίων m αυξάνεται και το μέτρο
κάθε υπο-ορθογωνίου φθίνει. Λέμε ότι η συνάρτηση f είναι Ρίμαν ολοκληρώσιμη εάν το όριο
υπάρχει για όλες τα πιθανές διαμερίσεις του T διαμέτρου το πολύ δ.
Αν η f είναι Ρίμαν ολοκληρώσιμη, το S ονομάζεται ολοκλήρωμα Ρίμαν της f στο T και συμβολίζεται ως
Συχνά αυτός ο συμβολισμός αποδίδεται συντομότερα ως
όπου το
x
αντιπροσωπεύει το σύνολο
(x1, …, xn)
και το είναι το n-διάστατο διαφορικό του όγκου.
Το ολοκλήρωμα Ρίμαν μιας συνάρτησης που ορίζεται σε ένα φραγμένο σύνολο n διαστάσεων μπορεί να οριστεί επεκτείνοντας το πεδίο ορισμού της συνάρτησης σε ένα ημιανοικτό ορθογώνιο με τιμές μηδενικές εκτός του πεδίου ορισμού της αρχικής συνάρτησης. Τότε, το ολοκλήρωμα της αρχικής συνάρτησης πάνω στο αρχικό χωρίο ορίζεται ως το ολοκλήρωμα της συνάρτησης με το επεκταμένο πεδίο ορισμού πάνω στο ορθογώνιο χωρίο της, εάν υπάρχει.
Για το υπόλοιπο του λήμμματος το ολοκλήρωμα Ρίμαν n διαστάσεων θα αποκαλείται πολλαπλό ολοκλήρωμα.
Ιδιότητες
Τα πολλαπλά ολοκληρώματα έχουν πολλές από τις ιδιότητες των ολοκληρωμάτων συναρτήσεων μίας μεταβλητής (γραμμικότητα, αντιμεταθετικότητα, μονοτονία, κ.α.). Μια σημαντική ιδιότητα των πολλαπλών ολοκληρωμάτων είναι το ότι αν το ολοκλήρωμα της απόλυτης τιμής της υπό ολοκλήρωσης συνάρτησης είναι πεπερασμένο, η τιμή του πολλαπλού ολοκληρώματος είναι ανεξάρτητη της σειράς ολοκλήρωσης. Αυτή η ιδιότητα είναι ευρέως γνωστή ως θεώρημα Φουμπίνι.
Ιδιαίτερες περιπτώσεις
Στην περίπτωση που, το ολοκλήρωμα
είναι το διπλό ολοκλήρωμα της f στο T, και αν το ολοκλήρωμα
είναι το τριπλό ολοκλήρωμα της f στο T.
Σημειωτέον ότι, κατά σύμβαση, το διπλό ολοκλήρωμα έχει δύο σύμβολα ολοκλήρωσης και το τριπλό τρία· ο συμβολισμός αυτός χρησιμεύει στον υπολογισμό ενός επαναλαμβανόμενου ολοκληρώματος με διαδοχικές ολοκληρώσεις από το «εσώτερο» προς το «εξώτερο».
Μέθοδοι ολοκλήρωσης
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η επίλυση προβλημάτων με πολλαπλά ολοκληρώματα βασίζεται στην αναγωγή του πολλαπλού ολοκληρώματος σε ένα επαναλαμβανόμενο ολοκλήρωμα, μια σειρά από ολοκληρώματα της μίας μεταβλητής, καθένα εκ των οποίων είναι άμεσα επιλύσιμο. Σπανιότερα, το αποτέλεσμα της ολοκλήρωσης μπορεί να προκύψει αμεσότερα, χωρίς επιμέρους υπολογισμούς. Ακολουθούν μερικές απλές μέθοδοι ολοκλήρωσης:
Ολοκλήρωση σταθερών συναρτήσεων
Όταν η προς ολοκλήρωση συνάρτηση είναι μια σταθερά c, το ολοκλήρωμα ισούται με το γινόμενο του c επί το μέτρο του χωρίου ολοκλήρωσης. Αν
c = 1
και το χωρίο είναι υποπεριοχή του
R2
, το ολοκλήρωμα δίνει το εμβαδόν της περιοχής, ενώ αν το χωρίο είναι υποπεριοχή του
R3
, το ολοκλήρωμα δίνει τον όγκο της περιοχής. Παράδειγμα. Έστω
f(x, y) = 2
και
στην οποία περίπτωση
αφού, εξ ορισμού, έχουμε:
Χρήση συμμετρίας
Όταν το χωρίο ολοκλήρωσης είναι συμμετρικό ως προς την αρχή των αξόνων με αυτό να ισχύει για μία, τουλάχιστον, εκ των μεταβλητών ολοκλήρωσης και, περαιτέρω, το ολοκλήρωμα είναι περιττό ως προς αυτή τη μεταβλητή, τότε το ολοκλήρωμα ισούται με το 0, καθώς τα ολοκληρώματα πάνω στα δύο μισά του χωρίου έχουν ίσες απόλυτες τιμές αλλά αντίθετα πρόσημα. Αν το ολοκλήρωμα είναι άρτιο σε σχέση με αυτή τη μεταβλητή, τότε ισούται με το διπλάσιο του ολοκληρώματος πάνω στο μισό του χωρίου, καθώς τα ολοκληρώματα πάνω στα δύο μισά του τομέα είναι ίσα. Παράδειγμα 1. Έστω συνάρτηση
f(x,y) = 2 sin(x) − 3y3 + 5
ολοκληρωμένη στο χωρίο