Πρώτη_Τριανδρία
Ιστορικό
Οι συνοπτικές εκτελέσεις ήταν σκόπιμες για την αποθάρρυνση περαιτέρω βίας. Ωστόσο αυτό το μέτρο, μια άνευ προηγουμένου άσκηση της συγκλητικής εξουσίας για τη ζωή και τον θάνατο των Ρωμαίων πολιτών, απέτυχε για τους Αρίστους. Θεωρήθηκε από ορισμένους ως παραβίαση του δικαιώματος σε δίκη και οδήγησε στην κατηγορία της κατασταλτικής διακυβέρνησης και έδωσε στους Λαϊκούς επιχειρήματα, με τα οποία να αμφισβητήσουν την έννοια της αριστοκρατικής κυριαρχίας στην πολιτική και το κύρος της Συγκλήτου. Οι λόγοι του Κικέρωνα υπέρ της υπεροχής της Συγκλήτου χειροτέρεψαν τα πράγματα. Το 63 π.Χ. οι τριβούνοι των πληβείων Κόιντος Καικίλιος Μέτελλος Νέπος ο Νεότερος και Καλπούρνιος Βέστια, υποστηριζόμενοι από τον Καίσαρα, άσκησαν δριμεία κριτική στον Κικέρωνα, ο οποίος κόντεψε να δικαστεί. Η Σύγκλητος δέχθηκε επίσης επίθεση, με το σκεπτικό ότι δεν είχε το δικαίωμα να καταδικάσει κάποιον πολίτη χωρίς δίκη ενώπιον του λαού. Ο Καίσαρας, που ήταν πραίτορας, πρότεινε να απαλλαγεί ο Κάτουλλος, ένας εξέχων Άριστος, από την αποκατάσταση του ναού του Δία και να δοθεί η εργασία στον Πομπήιο. Ο Μέτελλος Νέπος πρότεινε νόμο για την ανάκληση του Πομπήιου στην Ιταλία, για την αποκατάσταση της τάξης. Ο Πομπήιος ήταν μακριά, διοικώντας την τελική φάση του Γ΄ Μιθριδατικού Πολέμου (73–63 π.Χ.) στα ανατολικά. Στον Νέποτα αντιτάχθηκε σθεναρά ο Κάτωνας ο Νεότερος, ο οποίος εκείνη τη χρονιά ήταν τριβούνος των πληβείων και οπαδός των Αρίστων. Η διαμάχη έφτασε κοντά στη βία. Ο Νέπος είχε οπλίσει κάποιους άνδρες του. Σύμφωνα με τον Πλούταρχο, η Σύγκλητος ανακοίνωσε την πρόθεση να εκδώσει οριστικό διάταγμα για την απομάκρυνση του Νέποτα από το αξίωμά του, αλλά ο Κάτωνας αντιτάχθηκε. Ο Νέπος πήγε στην Ασία για να ενημερώσει τον Πομπήιο για τα γεγονότα, παρόλο που ως τριβούνος των πληβείων δεν είχε δικαίωμα να λείπει από την πόλη. Ο Tάτουμ υποστηρίζει, ότι ο Νέπος που εγκατέλειψε την πόλη παρόλο που δεν επιτρεπόταν στους τριβούνους των πληβείων, ήταν «μια χειρονομία που καταδεικνύει την παραβίαση της θέσης του τριβούνου από τη Σύγκλητο». Ο Καίσαρας υπέβαλε επίσης πρόταση για ανάκληση του Πομπήιου για την αντιμετώπιση της έκτακτης ανάγκης. Ο Σουητώνιος έγραψε, ότι ο Καίσαρας ανεστάλη με τελεσίδικο διάταγμα. Στην αρχή ο Καίσαρας αρνήθηκε να παραιτηθεί, αλλά αποσύρθηκε στο σπίτι του, όταν άκουσε ότι κάποιοι ήταν έτοιμοι να τον εξαναγκάσουν με τη δύναμη των όπλων. Την επόμενη ημέρα ο κόσμος διαδήλωσε υπέρ της αποκατάστασής του και γινόταν ταραχές, αλλά ο Καίσαρας «τους κράτησε υπό έλεγχο». Η Σύγκλητος τον ευχαρίστησε δημόσια, ακύρωσε το διάταγμα και τον επανέφερε. Οι ενέργειες και των δύο ανδρών ενέτειναν τις κατηγορίες για παράνομες ενέργειες από τον Κικέρωνα και τη Σύγκλητο, θεωρήθηκαν ως χειρονομία φιλίας προς τον Πομπήιο και προσέλκυσαν τη συμπάθεια των υποστηρικτών του. Ο Καίσαρας και ο Νέπος ανάγκασαν τη Σύγκλητο να παίξει τον ρόλο του αντιπάλου του Πομπήιου και να καταφύγει να απειλήσει (στη μία περίπτωση) και να χρησιμοποιήσει (στην άλλη περίπτωση) ένα τελικό διάταγμα -το μέτρο του οποίου ο κατασταλτικός χαρακτήρας ήταν στο επίκεντρο της διαμάχης- εκθέτοντάς το σε περαιτέρω κατηγορίες τυραννίας. Η κοινή γνώμη ήταν ευαίσθητη στις απειλές για την ελευθερία του λαού και η θέση του Κικέρωνα χειροτέρεψε. μικρογραφία| Ρωμαϊκή προτομή του [[Πομπήιος|Πομπήιου Μάγκνου που κατασκευάστηκε κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Αυγούστου (27 π.Χ. - 14 μ.Χ.). Είναι αντίγραφο μιας πρωτότυπης προτομής από το 70 έως το 60 π.Χ., Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Βενετίας, Ιταλία.]] Το 62 π.Χ. ο Πομπήιος επέστρεψε στην Ιταλία, αφού κέρδισε τον Γ΄ Μιθριδατικό Πόλεμο εναντίον του Πόντου και της Αρμενίας (στη σημερινή ανατολική Τουρκία) και προσάρτησε τη Συρία. Ήθελε η Σύγκλητος να επικυρώσει τις πράξεις των διακανονισμών, που είχε κάνει με τους βασιλείς και τις πόλεις της περιοχής en bloc. Αντιτάχθηκε από τους Αρίστους με επικεφαλής τον Λεύκιο Λικίνιο Λούκουλλο, ο οποίος επικράτησε την ημέρα αυτή στη Σύγκλητο με την υποστήριξη του Κάτωνα του Νεότερου. Ο Πομπήιος είχε αναλάβει τη διοίκηση της τελευταίας φάσης εκείνου του πολέμου διαδεχόμενος τον Λούκουλλο, ο οποίος θεωρούσε, ότι έπρεπε να του επιτραπεί να συνεχίσει τον πόλεμο και να τον κερδίσει. Επιπλέον, όταν ανέλαβε τη διοίκηση του πολέμου ο Πομπήιος, αγνόησε τους οικισμούς που είχε ήδη κάνει ο Λούκουλλος. Ο Λούκουλλος ζήτησε από τον Πομπήιο να δώσει λογαριασμό για κάθε πράξη ξεχωριστά και ιδιαίτερα, αντί να ζητά την έγκριση όλων των πράξεών του ταυτόχρονα με μία μόνο ψηφοφορία, σαν να ήταν πράξεις ενός ηγέτη. Ο χαρακτήρας των πράξεων δεν ήταν γνωστός. Κάθε πράξη θα έπρεπε να ελεγχθεί εξονυχιστικά και οι συγκλητικοί θα πρέπει να επικυρώσουν αυτές που ταιριάζουν στη Σύγκλητο. Ο Αππιανός σκέφτηκε ότι οι Άριστοι, ιδιαίτερα ο Λούκουλλος, υποκινούνταν από φθόνο. Ο Κράσσος συνεργάστηκε με τον Λούκουλλο σε αυτό το θέμα. Ο Πλούταρχος έγραψε, ότι όταν ο Λούκουλλος επέστρεψε στη Ρώμη, αφού απαλλάχθηκε από την εξουσία του, η Σύγκλητος ήλπιζε ότι θα έβρισκε σε αυτόν έναν αντίπαλο της τυραννίας του Πομπήιου και έναν υπερασπιστή της αριστοκρατίας. Ωστόσο εκείννος αποσύρθηκε από τα δημόσια πράγματα. Αυτοί που κοιτούσαν με καχυποψία τη δύναμη του Πομπήιου, έκαναν τον Κράσσο και τον Κάτωνα ηγέτες του Συγκλητικού κόμματος, όταν ο Λούκουλλος αρνήθηκε την ηγεσία. Ο Πλούταρχος έγραψε επίσης, ότι ο Πομπήιος ζήτησε από τη Σύγκλητο να αναβάλει τις υπατικές εκλογές, ώστε να μπορέσει να βρεθεί στη Ρώμη, για να βοηθήσει τον Mάρκο Πόπιο Πίσο Φρούγι Καλπουρνιανό να εξετάσει την υποψηφιότητά του, αλλά ο Κάτων παρέσυρε τη Σύγκλητο να το απορρίψει. Ο Πλούταρχος αναφέρει επίσης, ότι σύμφωνα με ορισμένες πηγές αφού ο Κάτων ήταν το μεγαλύτερο εμπόδιο για τις φιλοδοξίες του, ζήτησε το χέρι της μεγαλύτερης ανιψιάς του Κάτωνα για τον εαυτό του και το χέρι της νεότερης, ενώ σύμφωνα με άλλες πηγές ζήτησε το χέρι των κορών του Κάτωνα. Οι γυναίκες χάρηκαν με αυτό λόγω της μεγάλης φήμης του Πομπήιου, αλλά ο Κάτων θεώρησε, ότι αυτό είχε σκοπό να τον δωροδοκήσει μέσω μιας γαμήλιας συμμαχίας και αρνήθηκε.