Χουρσίτ_Πασάς
Ο Χουρσίτ και Ο Αλή Πασάς
thumb|Ο Αλή Πασάς, στη λίμνη του Βουθρωτού, Απρίλιος 1819. Λεπτομέρεια από λιθογραφία του Λουί Ντουπρέ, (Louis Dupré) 1825 Ο Χουρσίτ Μεχμέτ διορίστηκε στην Τριπολιτσά Πασάς του Μορέα το Νοέμβριο του 1820 με εντολή του Σουλτάνου Μαχμούτ Β’, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι τον Ιανουάριο του 1821. Κατόπιν διορίστηκε Βαλής (Διοικητής) Ηπείρου- Αλβανίας και Σερασκέρης (στρατηγός) των σουλτανικών στρατευμάτων με εντολή να εκστρατεύσει στα Ιωάννινα κατά του επαναστάτη Αλή Πασά, με αφορμή την απόπειρα κατά τη ζωή του Πασόμπεη την 1η Μαρτίου του 1820, γεγονός, που εξόργισε την Υψηλή Πύλη. Εκεί ο Χουρσίτ μαζί με άλλους πασάδες προσπάθησαν να βρουν τρόπο να σκοτώσουν τον Αλή Πασά και να βάλουν στο χέρι την περιουσία του. Ο Χουρσίτ έφτασε στα Ιωάννινα με τα στρατεύματα του στα τείχη των Ιωαννίνων, όπου και τον υποδέχθηκε ο Αλή Πασάς με τιμητικούς κανονιοβολισμούς, στέλνοντάς του ταυτόχρονα και επιστολή για συμφιλίωση, στην οποία αποποιούταν την ευθύνη του, ρίχνοντας τις κατηγορίες στους εχθρούς του. Ο Χουρσίτ, όμως δέχθηκε να προβούν σε διαπραγματεύσεις μόνο υπό τον όρο ότι ο Πασάς της Ηπείρου θα παραδινόταν άνευ όρων. Εκείνος, έπειτα τον κάλεσε στην πόλη του έδειξε που φυλούσε το θησαυρό του και του εξέφρασε την επιθυμία του να παρουσιαστεί ο ίδιος στο Σουλτάνο και αφού ζητήσει το έλεός του να του δώσει όλα τα πλούτη του. Θεωρείται ότι στις 8 Δεκεμβρίου 1821 του έστειλαν μαζί και με άλλους πασάδες, που στόχο τους είχαν όπως ο Χουρσίτ να οικειοποιηθούν το θησαυρό του, ένα χαρτί ότι αυτός δεν είχε τίποτα να φοβηθεί μέχρι να πάει αγγελιαφόρος στην Πόλη, να ανακοινώσει στο Σουλτάνο την επιθυμία του Πασά της Ηπείρου και να επιστρέψει με την απόφαση αυτού. Ο Αλή Πασάς, έπειτα, κατέφυγε στο νησάκι της λίμνης των Ιωαννίνων στις 2 Ιανουαρίου 1822. Από τότε και έπειτα ο Χουρσίτ τον καλόπιανε στέλνοντας του διάφορα αγαθά, τάχα για να τον τιμήσει, και τον επισκέπτονταν πολλοί πασάδες. Όταν έφτασε το φιρμάνι από την Πύλη ο Χουρσίτ κάλεσε τους πασάδες και τελικά αποφάσισαν να στείλουν τον Αλή Χασάν, που θεωρούταν ο πιο πονηρός από αυτούς. Μία εκδοχή υποστηρίζει ότι ο ίδιος ο Αλή Χασάν αποκεφάλισε τον Αλή Πασά, τον Ιανουάριο του 1822. Η δεύτερη εκδοχή υποστηρίζει ότι στο νησί ο Αλή Πασάς δέχτηκε τον Αλή Χασάν προκειμένου να του δείξει το φερμάνι με τη χάρη του Σουλτάνου, όμως αυτός υποστήριξε ότι είχε ζητηθεί από τον ίδιο το Σουλτάνο ως ένδειξη καλής θελήσεως πριν του δειχθεί το φιρμάνι να μπουν στο κάστρο του για να φάνει φανερά η υποταγή του. Έτσι οι τζιχανταραίοι του Χουρσίτ μετά από εντολή του μπήκαν στο κάστρο και το σεράι και το θησαυρό του. Το γεγονός αυτό έλαβε χώρα στις 24 Ιανουαρίου 1822 και το απόγευμα της ίδιας μέρας αφού ο Αλή Πασάς ενημερώθηκε από τους ανθρώπους του ότι έρχονταν βάρκες στο νησί ήρθαν ο Κιοσέ Μεχμέτ και ο Αλή Χασάν και άρχισαν να διαβάζουν το φιρμάνι. Μόλις ο Αλή Πασάς κατάλαβε ότι ο Σουλτάνος είχε δώσει εντολή να τον σκοτώσουν τράβηξε το όπλο του, Ακολούθησε μια ανταλλαγή πυροβολισμών στην οποία εκείνος τραυματίστηκε από τον Κιοσέ Μεχμέτ. Στη συνέχεια ξάπλωσαν τον Πασά μέσα στο σπίτι. Τελικά οι Αληπασαλήδες, που είχαν εμπλακεί και αυτοίστη μαχη, πήραν τον Αλή Πασά και τον μετέφεραν στο κελί του τραυματισμένο. Τότε οι τζοχανταραίοι του Μεχμέτ τρύπωσαν στα ισόγεια κελιά και άρχισαν να πυροβολούν στο ταβάνι. Ένα από τα βόλια τους τραυμάτισε τον Αλή Πασά στην κοιλιά και οι δικοί του αναγκάστηκαν να παραδοθούν. Κατόπιν ο Κιοσέ Μεχμέτ Πασάς αποκεφάλισε τον Αλή Πασά. Το κεφάλι του έφτασε και στις δύο εκδοχές στον Χουρσίτ Μεχμέτ, ο οποίος αφού το έπλυνε, το φίλησε και το έστειλε στην Υψηλή Πύλη. Μετά και την καταστολή της εξέγερσης στην Ήπειρο μένει απερίσπαστος να καταστείλει την επανάσταση στην Πελοπόννησο. Στη διάθεσή του έχει ένα πανίσχυρο στρατό, που αγγίζει τις 80.000 άνδρες. Την άνοιξη του ίδιου χρόνου η Τουρκία αποφάσισε να κτυπήσει το κέντρο της Επανάστασης, την Πελοπόννησο. Μολονότι το αρχικό τουρκικό σχέδιο μιας συνδυασμένης εισβολής του στρατού από την Ανατολική και τη Δυτική Στερεά Ελλάδα, με παράλληλη δράση του οθωμανικού στόλου στο Αιγαίο, προέβλεπε ως αρχηγό της το Μεχμέτ Χουρσίτ πασά, ξαφνικά η αρχιστρατηγία ανατέθηκε στο Δράμαλη. Έλληνες ιστορικοί και απομνημονευματογράφοι υποστηρίζουν ότι η μεταβολή αυτή οφειλόταν στη δυσμένεια της Πύλης προς το Χουρσίτ ως σφετεριστή των θησαυρών του Αλή πασά, ενώ ο Τούρκος ιστοριογράφος Αχμέτ Τζεβντέτ ισχυρίζεται ότι ο διορισμός του Δράμαλη έγινε με υπόδειξη του ίδιου του Χουρσίτ, ο οποίος επιφορτίστηκε επίσημα την όλη επιχείρηση με απόλυτη ευθύνη για τη διοργάνωση και τον ανεφοδιασμό του εκστρατευτικού σώματος. Όμως, ένα αιφνίδιο γεγονός μετέβαλε εντελώς τα πράγματα. Οι εχθροί και οι αντίζηλοί του τον διέβαλαν στο Σουλτάνο ότι οικειοποιήθηκε μεγάλο μέρος της περιουσίας του Αλή Πασά. Ήταν μια συνηθισμένη τακτική για όσους πασάδες θεωρούνταν επιτυχημένοι. Και ο Χουρσίτ θεωρήθηκε από τους αντιπάλους, αλλά και τον Σουλτάνο, ότι θα αποκτούσε ακαταγώνιστη δύναμη, εάν κατέστειλε και την Επανάσταση στην Πελοπόννησο. Ο Χουρσίτ είχε αποστείλει στην Κωνσταντινούπολη 40.000.000 γρόσια, με τη δήλωση ότι αυτά βρήκε στα θησαυροφυλάκια του Αλή. Η Πύλη εκτίμησε ότι η περιουσία του Αλή ξεπερνούσε τα 500.000.000 γρόσια και του ζήτησε λεπτομερή λογοδοσία. Ο υπερήφανος στρατάρχης φαίνεται ότι εθίγη από τη σουλτανική παραγγελία και δεν απάντησε. Τότε καταγγέλθηκε ως καταχραστής του δημόσιου θησαυρού και έπεσε σε δυσμένεια. Αμέσως του αφαιρέθηκε η αρχηγία της εκστρατείας στην Πελοπόννησο, η οποία ανατέθηκε στον Μαχμούτ Πασά, τον επονομαζόμενο Δράμαλη. Ο Χουρσίτ διατασσόταν να παραμείνει στη Λάρισα και να φροντίζει την τροφοδοσία του στρατού του Δράμαλη. Ουσιαστικά, επρόκειτο για υποβιβασμό. Όταν άρχισαν να φθάνουν στην Κωνσταντινούπολη οι δυσάρεστες ειδήσεις για την αποτυχία της εκστρατείας του Δράμαλη, ο Σουλτάνος έδωσε εντολή στον Χουρσίτ να εκστρατεύσει ο ίδιος για να σώσει την κατάσταση. Όμως, οι εις βάρος του ραδιουργίες συνεχίστηκαν και οι απεσταλμένοι του σουλτάνου πήραν το δρόμο για τη Λάρισα με τη διαταγή θανατώσεώς του. Πληροφορήθηκε όμως εγκαίρως την καταδίωξη που επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εις βάρος του και αυτοκτόνησε με δηλητήριο, γύρω στα τέλη του Νοεμβρίου στη Λάρισα. Κηδεύτηκε μεγαλοπρεπώς και η ταφή του πραγματοποιήθηκε κοντά στη γέφυρα του Πηνειού, σε τάφο που έφερε πομπώδη επιτύμβια επιγραφή. Ωστόσο μετά από τρεις ημέρες έφθασε ο δήμιος της Πύλης, ο οποίος έφερε το σουλτανικό φιρμάνι της θανατικής του καταδίκης. Έπειτα από ανασκαφή που πραγματοποιήθηκε στο νωπό τάφο, έκοψε το κεφάλι του Χουρσίτ πασά και το μετέφερε στην Κωνσταντινούπολη.Προκειμένου να αποφύγει την ταπείνωση, στις 30 Νοεμβρίου 1822 ευρισκόμενος στη Λάρισα σε προετοιμασία εκστρατείας κατά της Πελοποννήσου, πληροφορηθείς τις προθέσεις του Σουλτάνου, αυτοκτόνησε με δηλητήριο, εντολή την οποία ούτως ή άλλως θα λάμβανε από τον Σουλτάνο.