cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Doctor Strange (ταινία)
Γυρίσματα
Γυρίσματα έλαβαν χώρα επίσης στο Χονγκ Κονγκ και στη γειτονιά του Χελς Κίτσεν στο Μανχάταν στη Νέα Υόρκη. Επιπρόσθετες σκηνές με σκηνικά-Νέας Υόρκης γυρίστηκαν στα στούντιο Shepperton και αργότερα στο Λονδίνο. Μέχρι το τέλος Νοεμβρίου, επιβεβαιώθηκε η πρόσληψη των Μίκελσεν και Στούλμπαργκ, καθώς επίσης και των Έιμι Λάντεκερ και Σκοτ Άτκινς, σε αδιευκρίνιστους ωστόσο ακόμα ρόλους. Επιπρόσθετα, ο Μπένεντικτ Γουόνγκ άκουσε για την ταινία από τον φίλο του Έτζιοφορ και αναζήτησε έναν ρόλο για τον ίδιο. Τον Ιανουάριο προσλήφθηκε για τον ρόλο του Γουόνγκ και μετέβει αμέσως στον χώρο όπου βρισκόταν η παραγωγή για τα γυρίσματα. Η Lamborghini παρείχε στην παραγωγή έξι Huracán LP 610-4s προς χρήση στην ταινία, μία από τις οποίες και διαλύθηκε ολοκληρωτικά κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων. Η Lamborghini είπε πως θεώρησαν πως «υπάρχουν πολλά χαρακτηριστικά στον Δρ. Στρέιντζ που συνδέονται με τη φιλοσοφία της Lamborghini». Η σκηνή με το αυτοκινητιστικό ατύχημα, όπου και βλέπουμε να διαλύεται μία από τις Lamborghini που παραχωρήθηκαν, γυρίστηκε στην πόλη Νόρθφλιτ στο Κεντ, δίπλα στον ποταμό Τάμεση. Επίσης, τον Ιανουάριο του 2016 έγιναν γυρίσματα και στο Κολλέγιο Έξετερ του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Τον επόμενο μήνα, ο Φάιγκι αποκάλυψε πως η ταινία είχε αρχικά μία εισαγωγή που θα λάμβανε χώρα στο πειραματικό κέντρο CERN, λόγω της πραγματικής παγκόσμιας έρευνας που γίνεται εκεί πάνω σε εναλλακτικές διαστάσεις και παράλληλα σύμπαντα. Η παραγωγή μεταφέρθηκε τον Απρίλιο στη συνοικία Φλατίρον του Μανχάταν, όπου φωτογραφίες που διέρρευσαν από τα γυρίσματα αποκάλυψαν πως η Ζάρα Φίθιαν συμμετείχε στην ταινία. Τα γυρίσματα ολοκληρώθηκαν στη Νέα Υόρκη στις 3 Απριλίου 2016.
Μετά-παραγωγή
Τον Ιούνιο του 2016, σε ένα δελτίο τύπου για την ταινία Doctor Strange που αφορούσε τη σειρά μίνι φιγούρων της Marvel που διέθετε, η εταιρία Diamond Select Toys ονόμασε τον χαρακτήρα του Μίκελσεν, Καϊσίλιους, και αυτόν της ΜακΆνταμς, Κριστίν Πάλμερ. Ο ρόλος του Μίκελσεν επιβεβαιώθηκε σε ένα κόμικ της Marvel που συνδεόταν επίσημα με την ταινία, ενώ αυτός της ΜακΆνταμς επιβεβαιώθηκε κατά τη διάρκεια της Διεθνούς Comic-Con του Σαν Ντιέγκο το 2016. Επιπρόσθετα, αποκαλύφθηκε πως στο καστ συμπεριλαμβανόταν και ο Μπέντζαμιν Μπρατ ως Τζόναθαν Πάνγκμπορν, ο ρόλος του Άτκινς αποκαλύφθηκε πως θα ονομαζόταν Λούσιαν και θα ήταν ένας από τους ακόλουθους του Καϊσίλιους, ενώ αργότερα αποκαλύφθηκε επίσης πως ο ρόλος της Λάντεκερ θα ήταν αυτός της αναισθησιολόγου Δρ. Μπρούνερ. Οι σκηνές της Λάντεκερ έχουν αφαιρεθεί σε μεγάλο ποσοστό από την ταινία, με την ίδια να εξηγεί πως είχε προσληφθεί για έναν μικρό ρόλο δύο σκηνών στην αρχή της ταινίας, επειδή ο Ντέρικσον θαύμασε την ερμηνεία της στην ταινία Ένας Σοβαρός Άνθρωπος (2009), στην οποία πρωταγωνιστούσε και ο Στούλμπαργκ. Αφού γύρισε την πρώτη της σκηνή, όπου βοηθά τον Στρέιντζ κατά τη διάρκεια μίας επέμβασης, ζήτησε να μην συμμετέχει στην επόμενη σκηνή της αφού δεν είχε ατάκες και στην κάμερα φαινόταν μόνο η πλάτη της, και προτίμησε να παρευρεθεί στην ειδική πρεμιέρα της σειράς Transparent στον Λευκό Οίκο. Η ηθοποιός θεωρεί πως αργότερα αποφάσισαν να αφαιρέσουν τη σκηνή της από την ταινία, αλλά το όνομά της εξακολουθεί να αναφέρεται στους τίτλους τέλους της. Επίσης, ο Ντέρικσον αποκάλυψε πως η Λούλου Γουίλσον είχε προσληφθεί για τον ρόλο της αδελφής του Στρέιντζ, για μία σκηνή από την παιδική τους ηλικία όπου αυτή πνίγεται. Η σκηνή γυρίστηκε και ο Ντέρικσον θεώρησε πως ήταν «απίθανη [ως] αυτοτελής σκηνή», αλλά «δεν ταίριαζε» με την υπόλοιπη ταινία κι έτσι αφαιρέθηκε.
Επίσης, στη Διεθνή Comic-Con του Σαν Ντιέγκο, ο Ντέρικσον σημείωσε πως υπήρχαν ακόμα «ένα-δυο μικρά, γρήγορα γυρίσματα» που έπρεπε να γίνουν για το κλείσιμο της ταινίας έτσι ώστε να «είναι πιο ξεκάθαρη στο θέμα της λογικής». Επιπλέον περιεχόμενο για τη σκηνή εκπαίδευσης στην ταινία, γυρίστηκε επίσης κατά τη διάρκεια αυτών των επαναληπτικών γυρισμάτων, καθώς στις πρόωρες δοκιμαστικές προβολές το κοινό «λάτρεψε [το εκπαιδευτικό μέρος της ταινίας] και ήθελε περισσότερο». Ο Γουόνγκ υπέδειξε πως αυτά τα επιπλέον γυρίσματα ολοκληρώθηκαν τον Αύγουστο. Ο Νταν Χάρμον έγραψε κάποιο υλικό για αυτές τις επιπλέον σκηνές, το οποίο ο Ντέρικσον περιέγραψε ως «ανάλυση σεναρίου και διαλόγων» και το οποίο δεν ήταν αρκετό για να μπει το όνομά του στους τίτλους της ταινίας. Ο Φάιγκι είπε πως εκτός από το οποιοδήποτε χιούμορ που θα μπορούσε να προσθέσει ο Χάρμον στην ταινία, ο λόγος που τον κάλεσαν ήταν «για να μας δώσει την άποψή του πάνω στα θέματα επιστημονικής φαντασίας». Πριν κατεδαφιστούν τα σκηνικά της ταινίας, ο σκηνοθέτης της ταινίας Thor: Ragnarok, Τάικα Γουαϊτίτι, τα εκμεταλλεύτηκε για να γράψει και να γυρίσει μία σκηνή όπου ο Δρ. Στρέιντζ συνομιλεί με τον Θορ, τον οποίο υποδύεται ο Κρις Χέμσγουορθ. Όταν γυρίστηκε η σκηνή, αν και προοριζόταν για την ταινία Thor: Ragnarok, η παραγωγή της συγκεκριμένης ταινίας δεν είχε ακόμα αρχίσει. Ο Ντέρικσον και η Marvel θεώρησαν πως η σκηνή ήταν «κάπως τέλεια» για να δείξει τη σύνδεση του Δρ. Στρέιντζ με το ευρύτερο MCU μετά τη δική του εισαγωγική ταινία, και έτσι την πρόσθεσαν ως σκηνή μετά τους τίτλους τέλους της ταινίας Doctor Strange. Μία δεύτερη σκηνή μετά τους τίτλους τέλους, την οποία σκηνοθέτησε ο Ντέρικσον, δείχνει πως ο ρόλος του Μόρντο πιθανόν θα μπορούσε να είναι ανταγωνιστής του Δρ. Στρέιντζ σε μία πιθανή συνέχεια της ταινίας Doctor Strange.
Η σκηνή με τη σύντομη εμφάνιση του Σταν Λι στην ταινία, σκηνοθετήθηκε από τον Τζέιμς Γκαν σε σκηνικό για την ταινία Φύλακες του Γαλαξία 2 μαζί και με άλλες σκηνές σύντομων εμφανίσεων του Λι σε ταινίες του MCU. Αυτό συνέβη για μειωθούν τα ταξίδια που έπρεπε να κάνει ο Λι για να γυριστούν αυτές οι σκηνές, με αποτέλεσμα να γυρίσει μαζί σκηνές για τις επόμενες τέσσερις MCU ταινίες. Ο Γκαν επικοινώνησε με τον Ντέρικσον κατά τη διάρκεια του γυρίσματος για να βεβαιωθεί πως η σκηνή θα ταίριαζε με τη σχετική σκηνή στην ταινία Doctor Strange και, κατά τη διάρκεια της μέρας «πετούσε ατάκες» στον Λι για να δώσει αρκετές επιλογές στον Ντέρικσον και στη Marvel, από τις οποίες θα διάλεγαν αυτή που τους ταίριαζε περισσότερο για την ταινία. Οι άλλες σκηνές που είχαν γυρίσει ο Γκαν με τον Λι ως εναλλακτικές συμπεριελάμβαναν τον Λι να διαβάζει ένα βιβλίο και να ρωτάει έναν κύριο που καθόταν δίπλα του αν γνώριζε τι σημαίνει η λέξη «excelsior»· τον Λι να γελάει πάρα πολύ και να δηλώνει πως γελούσε χωρίς λόγο και πως απλά ήταν «εντελώς τρελός»· και τον Λι να γελάει υστερικά διαβάζοντας ένα βιβλίο Γκάρφιλντ, σημειώνοντας πως ο χαρακτήρας «ΜΙΣΕΙ τις Δευτέρες αλλά ΛΑΤΡΕΥΕΙ τα λαζάνια!». Ο Γκαν θεώρησε πως η επιλογή με τον Γκάρφιλντ ήταν αυτή που αρχικά προοριζόταν να μπει στην ταινία, αλλά τελικά ήταν αρκετά μεγάλη σε διάρκεια για να χωρέσει στο σημείο όπου έπρεπε να προστεθεί. Μέχρι τις 10 Οκτωβρίου 2016, ο Ντέρικσον είχε ολοκληρώσει την ταινία.
Ο Φάιγκι περιέγραψε τη χρήση του 3D στην ταινία ως κάτι που εξυπηρετούσε την ιστορία, λέγοντας: «ελπίζω να βοηθάει στο να λυγίσει το μυαλό των θεατών ακόμα περισσότερο από όσο θα το έκανε η 2D προβολή». Είπε πως «υπάρχουν σκηνές στην ταινία που η 3D προβολή είναι πραγματικά απαραίτητη ώστε να ειπωθεί η ιστορία των διαφόρων διαστάσεων που συντελείται μέσω των οπτικών εφέ». Ωστόσο, σημείωσε πως κατά τη διάρκεια της αξιολόγησης των οπτικών εφέ για την ταινία, έγινε εμφανές πως αυτές οι σκηνές επηρέαζαν αρνητικά την ιστορία όταν αυτή προβαλλόταν σε 2D, και απαιτούνταν προσαρμογές έτσι ώστε οι σκηνές να λειτουργούν σωστά σε όλες τις μορφές προβολής. Πάνω από μίας ώρας υλικό της ταινίας χρειάστηκε «ειδική επεξεργασία» για τις IMAX προβολές.
Οπτικά εφέ
Τα οπτικά εφέ της ταινίας Doctor Strange παρείχαν οι εταιρίες Industrial Light & Magic (ILM), Method Studios, Framestore, Lola VFX, Luma Pictures, Rise FX, Crafty Apes και SPOV, οι οποίες συνέβαλαν στη δημιουργία 1450 λήψεων. Την προοπτικοποίηση ανέλαβε η Third Floor, ενώ όλες οι εταιρίες εργάστηκαν πάνω σε κοινά μαγικά στοιχεία (μάνταλας, ασπίδες από μαγικούς ρούνους, μαστίγια, εναέρια 'μαξιλαράκια κρίνων' και πύλες). Ο επικεφαλής των οπτικών εφέ, Στεφάν Σερέτι, ο οποίος εργάστηκε επίσης και στην ταινία Φύλακες του Γαλαξία, εξήγησε τις ομοιότητες και τις διαφορές ανάμεσα στις δύο ταινίες λέγοντας: «υπάρχει κάποια ομοιότητα σε μερικά από τα πράγματα που κάναμε. Αν και έγιναν με τον ίδιο τρόπο, είναι ένας εντελώς διαφορετικός κόσμος. Στους [Φύλακες], είναι προσανατολισμένος πιο πολύ στην επιστημονική φαντασία και τα τρελά χρώματα. Περισσότερο πιο κωμικός ο τρόπος που γίνονται τα πράγματα. Αυτός εδώ ο κόσμος είναι λίγο πιο σοβαρός. Είναι λίγο σαν παραισθησιογόνο ταξίδι. Στην πραγματικότητα, χρησιμοποιούμε πολύ διαφορετικές τεχνικές. Για εμάς, οι Φύλακες ήταν σαν μία τεράστια ταινία κινουμένων σχεδίων. Αυτή εδώ σε πολύ λιγότερο βαθμό. Αυτή εδώ είχε να κάνει περισσότερο με το περιβάλλον και τις επιπτώσεις της μαγείας πάνω σε αυτό».
Συζητώντας περαιτέρω για τα οπτικά εφέ της ταινίας, ο Ντέρικσον περιέγραψε ως πηγή έμπνευσης «τα κόμικ των Στιβ Ντίτκο και Σταν Λι, τα οποία ήταν γεμάτα με αυτές τις περίεργες εικόνες», καθώς επίσης και «ένα μεγάλο ποσοστό σουρεαλιστικής τέχνης και φωτογραφίας και τον εικαστικό Μ. Κ. Έσερ». Επιπρόσθετη έμπνευση αντλήθηκε από «ένα σωρό πειραματικά, φράκταλ βίντεο από το YouTube», τα οποία βρήκε ο Ντέρικσον, και από το βιντεοπαιχνίδι Monument Valley. «Η φιλοδοξία [του Ντέρικσον] ήταν να χρησιμοποιήσουμε αιχμηρά οπτικά εφέ για να κάνουμε τα πράγματα να δείχνουν φρέσκα και καινούρια—όχι απλά να ανατινάζουμε πράγματα». Ο Φάιγκι εξήγησε πως ένας από τους πιο δύσκολους τομείς όπου έπρεπε να υπάρξουν εφευρετικοί ήταν οι σκηνές δράσεις, καθώς ο Ντέρικσον δεν τις ήθελε «να είναι απλά: κάποιος ρίχνει έναν κεραυνό και ο άλλος τον μπλοκάρει, έτσι ο πρώτος ξαναρίχνει έναν δεύτερο κεραυνό...». Έτσι, προσπάθησαν να ενσωματώσουν στις σκηνές δράσης τις διάφορες συμπαντικές διαστάσεις «με σκοπό τη δημιουργία ενός οπτικού τάπητα, ο οποίος θα ήταν εντελώς διαφορετικός από την άποψη των σκηνών δράσης σε σχέση με οποιασδήποτε άλλης ταινίας έχουμε δει ως τώρα». Ο Ντέρικσον επανέλαβε πως η σκηνή μάχης όπου οι χαρακτήρες βρίσκονται στην αστρική τους μορφή ήταν βασισμένη στο κόμικ Ο Όρκος, ενώ πρόσθεσε πως η τελική σκηνή μάχης ήταν «μια προσπάθεια να αποτυπωθεί η ποιότητα της καλλιτεχνικής δουλειάς» από τα αυθεντικά κόμικ. Επίσης, η καταδίωξη στην Κατοπτρική Διάσταση ήταν μια προσπάθεια μίμησης της ταινίας Inception «με έναν όσο το δυνατόν περισσότερο σουρεαλιστικό τρόπο κι ακόμα παραπέρα. Σίγουρα χρωστάω σε αυτή την ταινία». Συγκεκριμένα για την κορύφωση της ταινίας, ο Ντέρικσον δεν ήθελε να ακολουθήσει την κλασική οδό των ταινιών με υπερήρωες όπου υπάρχει «μία μεγάλη σκηνή μάχης στην οποία καταστρέφεται ολόκληρη η πόλη και ανοίγει μία πύλη, η οποία πρέπει με κάποιο τρόπο να κλείσει». Ήθελε να κάνει κάτι διαφορετικό, με τον κακό να χάνει τη μάχη απλά με την έξυπνη χρήση της δύναμης που διέθετε ο Δρ. Στρέιντζ, και όχι να δημιουργήσει μία μάχη όπου «τα οπτικά εφέ αλληλοσυγκρούονται μεταξύ τους μέχρι να επικρατήσει το ισχυρότερο».
thumb|left|Η σκηνή της Κατοπτρικής Διάστασης στο Μανχάταν γυρίστηκε κατά βάση σε πράσινη οθόνη (πάνω), με την Industrial Light & Magic να προσθέτει μετέπειτα τα οπτικά εφέ (κάτω). Η ILM εργάστηκε πάνω στη σκηνή της Κατοπτρικής Διάστασης στο Μανχάταν και στη σκηνή της μάχης ενάντια στον χρόνο στο Χονγκ Κονγκ, οι οποίες αποτελούνταν από 200 και 150 λήψεις αντίστοιχα. Άρχισαν να δουλεύουν πάνω στην ταινία δέκα μήνες πριν την έναρξη των γυρισμάτων για να μπορέσουν να σχεδιάσουν τη σκηνή στο Μανχάταν, η οποία αν και ήταν κατά βάση CGI, χρησιμοποιήθηκαν και κάποια πλάνα της Νέας Υόρκης. Η ILM δημιούργησε επίσης ψηφιακούς κλώνους αρκετών ηθοποιών, τους οποίους χρησιμοποίησαν και οι άλλες εταιρίες οπτικών εφέ που δούλευαν πάνω στην ταινία. Η Method Studios, η οποία είχε εργαστεί πάνω στη δημιουργία του Κβαντικού Βασιλείου στην ταινία Ant-Man, εδώ εργάστηκε πάνω στη σκηνή του «μαγικού, μυστήριου ταξιδιού» του Στρέιντζ, όπου ο χαρακτήρας περνάει μέσα από διάφορες διαστάσεις. Το μόνο πλάνο της σκηνής στο οποίο δεν συμμετείχε η Method, ήταν αυτό που συνδεόταν με τον Ντορμάμου, καθώς η Luma Pictures βοήθησε στη δημιουργία και των άλλων εμφανίσεών του στην ταινία. Η Method δημιούργησε συνολικά 7 διαστάσεις για τη συγκεκριμένη σκηνή. Η εταιρία δημιούργησε επίσης το ατύχημα του Στρέιντζ, τις σκηνές της εκπαίδευσης και τη σκηνή όπου ο Στρέιντζ πειραματίζεται με τον χρόνο χρησιμοποιώντας ένα μήλο στη βιβλιοθήκη του Κάμαρ-Ταζ. Για τη σκηνή του ατυχήματος, έγινε μίξη φωτογράφησης υψηλής ταχύτητας και μερικών σκηνών που γυρίστηκαν σε πράσινη οθόνη, με ψηφιακά στοιχεία τόσο του Κάμπερμπατς όσο και του αυτοκινήτου. Συνολικά, η Method εργάστηκε πάνω σε 270 λήψεις.
Η Framestore επιλέχθηκε για να εργαστεί πάνω στον Μανδύα της Αιώρησης, λόγω της προηγούμενης δουλειάς τους που αφορούσε τη δημιουργία του Ρόκετ για την ταινία Φύλακες του Γαλαξία. Ο Σερέτι αποκάλεσε τις κινήσεις του Μανδύα «ενταγμένες κάπως στο σενάριο αλλά σε όχι τόσο έντονη μορφή» όσο εμφανίστηκαν στο τελικό αποτέλεσμα, και ανέφερε πως κατά τη διάρκεια της διαδικασίας της προοπτικοποίησης «είχαμε μία μεγάλη συζήτηση σχετικά με την ιστορία του Μανδύα στην ταινία». Η Framestore εργάστηκε επίσης πάνω στα πλάνα του περιβάλλοντος, στις σκηνές Mandelbrot, στις αστρικές μορφές και στον περιορισμό του Καϊσίλιους με τον τεχνούργημα Crimson Bands of Cyttorak, δουλεύοντας συνολικά σε πάνω από 365 λήψεις. Ο επικεφαλής της Framestore, Αλέξις Γουάισμπροτ, αποκάλεσε την αστρική μορφή «ένα από τα δυσκολότερα οπτικά εφέ που έπρεπε να δουλέψουμε, ώστε το αποτέλεσμα να είχε τη σωστή ισορροπία για να δείχνει ευφυές, αλλά και όμορφο». Η Lola VFX δούλεψε πάνω στα μάτια των φανατικών του Ντορμάμου, συμπληρώνοντας το μακιγιάζ με εφέ βασισμένα σε γεώδες. Δημιούργησαν επίσης ψηφιακά δάκρυα για τον Καϊσίλιους, όταν βρισκόταν παγιδευμένος στο τεχνούργημα Crimson Bands of Cyttorak. Επιπρόσθετα, για τον Ντορμάμου και τη Σκοτεινή Διάσταση, η Luma Pictures δημιούργησε την πρώτη σκηνή της Κατοπτρικής Διάστασης στο ξεκίνημα της ταινίας. Σχετικά με τη δημιουργία του Ντορμάμου, ο Σερέτι δήλωσε πως ήθελαν να αποφύγουν την απεικόνιση του φλεγόμενου κεφαλιού που υπάρχει στα κόμικ, καθώς «ήταν κάτι που είχε ξαναγίνει στο παρελθόν. Η όλη ιδέα είναι πως ο Ντορμάμου είναι ένας χαρακτήρας ο οποίος ζει μεταξύ διαστάσεων. Μπορεί επίσης να πάρει οποιαδήποτε μορφή θέλει. [Όταν μιλάει στον Στρέιντζ] μπορείς να νιώσεις όλους αυτούς τους κυματισμούς στο πρόσωπό του... αυτού τους είδους τα παράθυρα που ανοίγουν δρόμο προς άλλες διαστάσεις και όλες τις ανακλαστικές του ιδιότητες. Θέλαμε πραγματικά να προσθέσουμε την επίκληση αυτής της φωτιάς, αλλά δεν θέλαμε τη φωτιά αυτή καθ'αυτή. Έτσι, προχωρήσαμε σε [μία] πολύχρωμη προσέγγιση για να προσπαθήσουμε να κρατήσουμε την ψυχεδελική [εμφάνιση] ολόκληρου του χώρου». Όσον αφορά τη Σκοτεινή Διάσταση τώρα, ο Σερέτι είπε: «Προσπαθήσαμε να την κάνουμε να δείχνει συνεχώς ζωντανή—η όλη ιδέα της Σκοτεινής Διάστασης είναι πως πρόκειται για ένα δυναμικό περιβάλλον», και συνέχισε: «Είχε να κάνει με το να βρεθεί η σωστή ισορροπία ανάμεσα σε όλα αυτά τα στοιχεία, ώστε να αποτιθεί φόρος τιμής στο έργο του Στιβ Ντίτκο, αλλά ταυτόχρονα να είναι πιο σύγχρονο και κοντά στον 21ο αιώνα. Αν κοιτάξεις τις λεπτομέρειες των σχημάτων που έχουμε βάλει στη Σκοτεινή Διάσταση, μπορείς σχεδόν να υποδείξεις πράγματα από τα κόμικ, στα οποία πραγματικά προσπαθήσαμε να μείνουμε πιστοί».
Μουσική
Τον Μάιο του 2016, ο Μάικλ Τζακίνο αποκάλυψε πως θα επένδυε μουσικά την ταινία. Ο Ντέρικσον αποκάλεσε τη μουσική «μαγεία με την κυριολεκτική έννοια της λέξης», προσθέτοντας πως ο Τζακίνο «κάνει αυτό που κάνουν οι καλοί μουσικοί, δεν δημιουργεί απλά μουσική που υποστηρίζει την εικόνα, αλλά προσθέτει μέσω αυτής κάτι έξτρα στην ταινία. Με τη μουσική του, η ταινία γίνεται κάτι διαφορετικό, κάτι καινούριο, κάτι που δεν ήταν με την προσωρινή μουσική που την επένδυε κατά το στάδιο της παραγωγής». Η μουσική της ταινίας ηχογραφήθηκε στα στούντιο Abbey Road στο Λονδίνο. Κατά τη διάρκεια της ηχογράφησης, ο Πολ ΜακΚάρτνεϊ άκουσε ένα από τα κομμάτια του Τζακίνο και το συνέδεσε με το τραγούδι των Beatles, «I Am the Walrus». Ο Ντέρικσον, ως θαυμαστής του Μπομπ Ντίλαν, έψαχνε κάποιο σημείο της ταινίας όπου θα μπορούσε να συμπεριλάβει ένα τραγούδι του, αλλά δεν μπόρεσε να βρει το κατάλληλο. Ωστόσο, κατάφερε να συμπεριλάβει το τραγούδι «Interstellar Overdrive» των Pink Floyd. Ο Ντέρικσον ήλπιζε να χρησιμοποιήσει για τους τίτλους τέλους της ταινίας είτε το «Interstellar Overdrive» είτε το «Are You Experienced?» από το ομότιτλο άλμπουμ του συγκροτήματος The Jimi Hendrix Experience, αλλά τα δικαιώματα για τη χρήση τους ήταν υψηλά με αποτέλεσμα ο Τζακίνο να συνθέσει για αυτό τον σκοπό το κομμάτι «The Master of the Mystic End Credits». Το soundtrack της ταινίας κυκλοφόρησε ψηφιακά από τη Hollywood Records στις 21 Οκτωβρίου 2016, ενώ σε φυσική μορφή κυκλοφόρησε περίπου ένα μήνα αργότερα, στις 18 Νοεμβρίου 2016.
Προώθηση
Τον Αύγουστο του 2015, ένα θεματικό τρέιλερ προβλήθηκε στη D23 Expo με αφηγητή τον Ντέρικσον. Στις καλλιτεχνικές φωτογραφίες που προβλήθηκαν μέσω αυτού, φαινόταν ο Κάμπερμπατς να φοράει την παραδοσιακή στολή του Δρ. Στρέιντζ απο τα κόμικ, καθώς και μία πρόχειρη αλληλουχία εικόνων εστιασμένων στην πλοκή, δίνοντας έμφαση στο ατύχημα του Στρέιντζ, το ταξίδι του χαρακτήρα προς την ίαση και την αντιπαράθεσή του με τον Έτζιοφορ ως Μόρντο (η προβολή είχε γίνει ενώ ο χαρακτήρας είχε ακόμα τον ρόλο του κακού στην ταινία, σύμφωνα με συζητήσεις μεταξύ του Ντέρικσον και του ηθοποιού). Το τρέιλερ έλαβε «δυνατές επευφημίες από το κοινό που βρισκόταν στην αίθουσα».
Στις 12 Απριλίου 2016, προβλήθηκε στην εκπομπή Jimmy Kimmel Live! το πρώτο τρέιλερ της ταινίας. Ο Κλαρκ Κόλις από το περιοδικό Entertainment Weekly συνέκρινε τις «καλειδοσκοπικές, παραμορφωτικές σκηνές» που εμπεριέχονταν στο τρέιλερ με την ταινία Inception, όπως έκανε και ο Σκοτ Μέντελσον από το περιοδικό Forbes. Ο Μέντελσον πρόσθεσε επίσης πως η δομή του τρέιλερ έμοιαζε με την προώθηση, στο αρχικό της στάδιο, της ταινίας Batman Begins. Ο Γκρέιαμ ΜακΜίλαν από το περιοδικό The Hollywood Reporter επέκρινε αυτές τις ομοιότητες, καθώς επίσης και τις ομοιότητες που διέκρινε με την ταινία The Matrix, καθώς και την Αμερικανική προφορά του Κάμπερμπατς σε σχέση με αυτήν του Χιου Λώρι ως Γκρέγκορι Χάους στη σειρά Ιατρικές Υποθέσεις, αποκαλώντας τες «όχι απαραίτητα πρόβλημα, φυσικά ... [αλλά] δεν υπάρχει τίποτα στο τρέιλερ πέραν των επαγωγικών στοιχείων. Λόγω της φύσης του τρέιλερ, δεν υπάρχει κάποια ιστορία πέραν του ότι 'ένας λευκός άντρας βρίσκει διαφώτιση μέσω του Ασιατικού πολιτισμού', ενώ μετά βίας υπάρχει κάποιος διάλογος ο οποίος θα αφήσει τους θεατές να αποφασίσουν το αν οι ερμηνείες των ηθοποιών θα εξυψώσουν το προϊόν». Ο ΜακΜίλαν απόλαυσε τα οπτικά εφέ και συγκεκριμένα το εφέ όπου «η Τίλντα Σουίντον πετάει κυριολεκτικά την ψυχή του Μπένεντικτ Κάμπερμπατς έξω από το σώμα του», καταλήγοντας: «Ως εισαγωγή σε ένα όχι μόνο εντελώς καινούριο franchise της Marvel, αλλά πιθανώς κι ένα καινούριο είδος, μοιάζει πολύ λιγότερο τολμηρό και σίγουρο» σε σχέση με το πρώτο τρέιλερ της ταινίας Φύλακες του Γαλαξία.
Τον Ιούλιο του 2016, η Marvel Comics κυκλοφόρησε ένα κόμικ συνδεδεμένο με την ταινία, το οποίο έγραψε ο Γουίλ Κορόνα Πίλγκριμ, με τον Χόρχε Φορνές να αναλαμβάνει το καλλιτεχνικό μέρος. Στο τεύχος του κόμικ απεικονίζονται τέσσερις Δάσκαλοι της Μυστικιστικής Τέχνης–Καϊσίλιους, Γουόνγκ, Τίνα Μινόρου και Ντάνιελ Ντραμ–να καταδιώκουν μία γυναίκα, η οποία έχει κλέψει ένα μυστικιστικό τεχνούργημα. Ένα δεύτερο τεύχος, το οποίο επικεντρώνεται στην εκπαίδευση των μαθητευομένων της Αρχαίας πάνω στη μυστικιστική τέχνη στο Κάμαρ-Ταζ, κυκλοφόρησε έναν μήνα αργότερα. Οι Ντέρικσον, Κάμπερμπατς, Σουίντον, Έτζιοφορ, ΜακΆνταμς, Μίκελσεν και Γουόνγκ παρευρέθηκαν στην Comic-Con του Σαν Ντιέγκο του 2016, όπου και προβλήθηκε αποκλειστικά ένα βίντεο από την ταινία και το δεύτερο τρέιλερ. Τον επόμενο μήνα, το ίδιο βίντεο που προβλήθηκε στην Comic-con του Σαν Ντιέγκο, προβλήθηκε και στην Asia Pop Comic Convention που διεξάγεται στη Μέτρο Μανίλα. Τον Σεπτέμβριο του 2016, κυκλοφόρησε ένα επιπρόσθετο κόμικ, το οποίο επικεντρωνόταν στον Καϊσίλιους, ενώ κυκλοφόρησε και υλικό από τα παρασκήνια ως μέρος των ειδικών χαρακτηριστικών του Blu-ray της ταινίας Captain America: Εμφύλιος Πόλεμος. Επίσης τον Σεπτέμβριο, η Marvel, σε συνεργασία με τις εταιρίες Dolby Laboratories, Broadcom, Synchrony Bank και Society for Science & the Public, ανακοίνωσε την πρόκληση «The Magic of STEM», στοχεύοντας στο γυναικείο κοινό του πεδίου STEM, ηλικίας 15-18 χρονών. Η πρόκληση απαιτούσε από τις διαγωνιζόμενες να υποβάλουν βίντεο με τις ίδιες να αναζητούν μέντορες, για να εξερευνήσουν ιδέες που παλαιότερα θεωρούνταν εφικτές στο να πραγματοποιηθούν μόνο με τη χρήση μαγείας. Οι πέντε νικήτριες θα είχαν την ευκαιρία να παρευρεθούν στην παγκόσμια πρεμιέρα της ταινίας και να ξεναγηθούν στα Walt Disney Studios στο Μπέρμπανκ, καθώς επίσης και να αποκτήσουν έναν λογαριασμό των $1000 στη Synchrony Bank. Μία εκ των πέντε θα αναδεικνυόταν ως η μεγάλη νικήτρια, και θα λάμβανε επίσης προσωπική καθοδήγηση και εκπαίδευση από την ψηφιακή ομάδα των Walt Disney Studios.
Η Marvel παρείχε αυτοκόλλητα στο Twitter, ζωντανές συνδέσεις στο Facebook, φακούς και φίλτρα στο Snapchat και υλικό σε Giphy, Tumblr και Instagram που σχετιζόταν με την ταινία. Επιπρόσθετα, το Microsoft Surface είχε μία προωθητική χορηγία για την ταινία, εξαιτίας της χρήσης των συσκευών της κατά τη διάρκεια παραγωγής της ταινίας. Επίσης, η εφαρμογή Tilt Brush της Google παρουσίασε μία «Μικτή Πραγματικότητα» με διάφορους καλλιτέχνες από Λος Άντζελες, Λονδίνο και Χονγκ Κονγκ, εμπνευσμένη από διάφορες διαστάσεις της ταινίας, αναδημιουργώντας τους κόσμους σε εικονική πραγματικότητα για μια καθηλωτική οπτική εμπειρία.
Κυκλοφορία
Η ταινία Doctor Strange έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα της στις 13 Οκτωβρίου 2016 στο Χονγκ Κονγκ, ενώ η πρεμιέρα στο Χόλιγουντ έγινε στο Κινέζικο Θέατρο Γκράουμαν και στο θέατρο El Capitan στις 20 Οκτωβρίου 2016. Η ταινία κυκλοφόρησε στο Ηνωμένο Βασίλειο στις 25 Οκτωβρίου 2016, καθώς και σε συνολικά άλλες 33 αγορές κατά το πρώτο Σαββατοκύριακο προβολής, με 123 αίθουσες σε αυτές τις αγορές να είναι αίθουσες IMAX προβολής. Στις 18 Οκτωβρίου 2016, η ταινία προβλήθηκε επίσης στο EW PopFest στο Λος Άντζελες. Η ευρεία κυκλοφορία της ταινίας στις 4 Νοεμβρίου στη Βόρεια Αμερική έγινε σε συνολικά 3882 κινηματογραφικούς πολυχώρους, στους οποίους 3530 αίθουσες είχαν δυνατότητα προβολής σε 3D, 379 σε IMAX μορφή, 516 σε εκτενή μορφή (τον μεγαλύτερο αριθμό προβολής σε αυτή τη μορφή για κυκλοφορία της Disney μέχρι εκείνη τη στιγμή) και 189 σε D-Box μορφή. Συνολικά, η ταινία Doctor Strange είχε τη μεγαλύτερη κυκλοφορία σε IMAX μορφή παγκοσμίως και ήταν η πρώτη ταινία που κυκλοφόρησε σε περισσότερες από 1000 αίθουσες IMAX. Η ταινία Doctor Strange αποτελεί μέρος της Τρίτης Φάσης του MCU.
Box office
Η ταινία Doctor Strange είχε έσοδα $232.6 εκατομμύρια σε Ηνωμένες Πολιτείες και Καναδά και $445.2 εκατομμύρια στις υπόλοιπες αγορές, φτάνοντας συνολικά τα $667.8 εκατομμύρια. Η ταινία είχε το μεγαλύτερο IMAX άνοιγμα για τον μήνα Νοέμβριο εγχώρια ($12.2 εκατομμύρια), διεθνώς ($24 εκατομμύρια) και παγκοσμίως ($24.2 εκατομμύρια), σπάζοντας τα ρεκόρ που κατείχε η ταινία Interstellar. Μέχρι τις 27 Νοεμβρίου 2016, η ταινία έγινε αυτή με τις περισσότερες εισπράξεις για εισαγωγική ταινία ενός μόνο χαρακτήρα του MCU. Το Deadline Hollywood υπολογίζοντας το διαδικτυακό κέρδος της ταινίας στα $122.65 εκατομμύρια και συνυπολογίζοντας όλα τα έσοδα-έξοδα της ταινίας, την τοποθέτησε στην 11η θέση της λίστας του με «Τα Πολυτιμότερα Blockbusters» του 2016.
Εκτός Ηνωμένων Πολιτειών και Καναδά, η ταινία είχε έσοδα $87.7 εκατομμύρια κατά το πρώτο Σαββατοκύριακο προβολής από συνολικά 33 αγορές, καταλαμβάνοντας την πρώτη θέση του box office όλων των αγορών εκτός Λιθουανίας και Φινλανδίας. Η Νότια Κορέα ήταν η αγορά με τις περισσότερες εισπράξεις, συγκεντρώνοντας $18.1 εκατομμύρια, το μεγαλύτερο τοπικό άνοιγμα για ταινία της Marvel, ενώ ήταν και η ταινία με το μεγαλύτερο άνοιγμα για ταινία IMAX προβολής. Επιπρόσθετα, οι αγορές σε Χονγκ Κονγκ ($3.2 εκατομμύρια), Ταϊλάνδη ($2.5 εκατομμύρια), Μαλαισία ($2.4 εκατομμύρια) και Σιγκαπούρη ($2.2 εκατομμύρια) είχαν επίσης το μεγαλύτερο άνοιγμα Σαββατοκύριακου για ταινία της Marvel. Το δεύτερο Σαββατοκύριακο, η ταινία κυκλοφόρησε σε ακόμα 22 αγορές, φτάνοντας στην πρώτη θέση στην Κίνα με $44.4 εκατομμύρια, το μεγαλύτερο τριήμερο άνοιγμα για εισαγωγική ταινία χαρακτήρα. Το άνοιγμα της Κίνας ήταν επίσης το τρίτο μεγαλύτερο για ταινία του MCU, πίσω από τις ταινίες Εκδικητές: Η Εποχή του Ultron και Captain America: Εμφύλιος Πόλεμος, καθώς και το μεγαλύτερο τριήμερο άνοιγμα για IMAX ταινία για τον μήνα Νοέμβριο, με $6.3 εκατομμύρια. Οι IMAX προβολές έθεσαν επίσης ρεκόρ ανοίγματος για τον μήνα Νοέμβριο σε Ινδία, Χιλή, Κολομβία και Ισημερινό, ενώ η Βραζιλία βρέθηκε επίσης στις κορυφαίες αγορές με έσοδα $7.9 εκατομμύρια. Η ταινία Doctor Strange παρέμεινε στην κορυφή του box office κατά το τρίτο Σαββατοκύριακο προβολής σε Δανία, Ολλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Αυστραλία, Χονγκ Κονγκ, Νότια Κορέα, Μαλαισία, Νέα Ζηλανδία και Σιγκαπούρη, αλλά και για το δεύτερο Σαββατοκύριακο προβολής σε Κίνα και Ρωσία. Έγινε επίσης η ταινία με τα περισσότερα έσοδα για ταινία του MCU σε Ινδία, Χονγκ Κονγκ, Νότια Κορέα, Φιλιππίνες, Σιγκαπούρη, Ταϊλάνδη και Βιετνάμ. Κατά το τέταρτο Σαββατοκύριακο προβολής, οι εισπράξεις σε Κίνα ξεπέρασαν τα $100 εκατομμύρια, «ένα ολοένα και πιο σπάνιο κατόρθωμα για το 2016». Το επόμενο Σαββατοκύριακο, η ταινία κυκλοφόρησε στην Αργεντινή, όπου βρέθηκε στην κορυφή του box office με έσοδα $1 εκατομμύριο. Η ταινία κυκλοφόρησε στην Ιαπωνία κατά το δέκατο τέταρτο Σαββατοκύριακο από την πρεμιέρα της σε άλλες αγορές, όπου επίσης έφτασε στην πρώτη θέση του box office με $4.5 εκατομμύρια. Μέχρι τις 4 Δεκεμβρίου 2016, οι αγορές με τις περισσότερες εισπράξεις ήταν η Κίνα ($110.3 εκατομμύρια), η Νότια Κορέα ($41.3 εκατομμύρια) και το Ηνωμένο Βασίλειο με την Ιρλανδία ($27.9 εκατομμύρια).
Κριτικές
Ο Τοντ ΜακΚάρθι από το περιοδικό The Hollywood Reporter αποκάλεσε την ταινία «μία ελκυστική, με έξυπνο καστ, εντυπωσιακή προσθήκη» στο franchise, προσθέτοντας: «Αυτή η ταινία δράσης που φαινομενικά έχει τις ρίζες της στα δόγματα του ανατολικού μυστικισμού, είναι αρκετά διαφορετική για να εγκαθιδρύσει μία σταθερή θέση δίπλα στα ήδη εγκαθιδρυμένα blockbuster της κοινοπραξίας». Ο ΜακΚάρθι, επιπρόσθετα στους επαίνους του για τις ερμηνείες των ηθοποιών, θεώρησε πως στην ταινία υπάρχουν συγκεκριμένες σκηνές οι οποίες «ξεπερνούν [την ταινία Inception] στο θέμα του οπτικού θεάματος» και πως οι σκηνές χειραγώγησης του χρόνου «[οι οποίες] αποκτούν εξαιρετικό πλεονέκτημα στη 3D μορφή τους, [ήταν αυτές που] το κοινό, πίσω στα πρώτα χρόνια της εμφάνισης του Doctor Strange στα κόμικ, θα αποκαλούσε 'αντισυμβατικές ή πρωτοποριακές', αλλά τη σημερινή εποχή οι θαυμαστές απλά θα τις θεωρήσουν 'καταπληκτικές'». Ο Πίτερ Ντεμπρίτζ από το περιοδικό Variety, αποκάλεσε την ταινία την «πιο ικανοποιητική είσοδο της Marvel από την ταινία Spider-Man 2» και έγραψε πως παρά το ότι έχει «την ίδια εμφάνιση, αίσθηση και φανταχτερή εταιρική λάμψη» όπως οι άλλες ταινίες του MCU, «μπορεί να υπερηφανεύεται για μια υποκείμενη πρωτοτυπία και φρεσκάδα, η οποία λείπει ολοένα και περισσότερο τον τελευταίο καιρό από το βασίλειο των ταινιών που προέρχονται από κόμικ». Ο Ντεμπρίτζ επαίνεσε επίσης τις επιλογές των ηθοποιών για τους συγκεκριμένους ρόλους, καθώς και το πλήθος των οπτικών εφέ που επιτεύχθηκαν για την ταινία». Ο Αλόνσο Ντουράλντε, γράφοντας για την ιστοσελίδα TheWrap είπε: «Πράγματι, η ταινία Doctor Strange αποτελεί μία ιστορία προέλευσης χαρακτήρα και περιστασιακά περικλείεται από τις αφηγηματικές απαιτήσεις του είδους, αλλά είναι αρκετά έξυπνη ώστε να φέρει στο παιχνίδι εξαιρετικούς Βρετανούς ηθοποιούς, οι οποίοι θα κάνουν τον προβλέψιμο ρυθμό της και τα μαθήματα ζωής να μοιάζουν φρέσκα και συναρπαστικά». Όσον αφορά τα οπτικά εφέ της ταινίας, ο Ντουράλντε τα επαίνεσε αναφέροντας: «Μια χρονιά όπου τα παραφουσκωμένα, άδεια θεάματα προκάλεσαν μία απίστευτη κόπωση λόγω των CGI, αυτή η αστεία, φρικιαστική περιπέτεια μας υπενθυμίζει το πώς μπορεί να μοιάζουν τα αποτελεσματικά οπτικά εφέ όταν υπάρχει μία ομάδα με λίγη φαντασία πίσω από αυτά». Η Μανόλια Ντάργκις από την εφημερίδα The New York Times έγραψε: «Η τρελά απολαυστική ταινία Doctor Strange ... αποτελεί μέρος της στρατηγικής της Marvel για παγκόσμια κυριαρχία, αλλά είναι επίσης τόσο οπτικά συναρπαστική, τόσο όμορφη και εύστροφη που μπορεί να ξεχάσεις για κάποιο διάστημα τη 'μάρκα' της». Ο Τζάστιν Τσανγκ από την εφημερίδα Los Angeles Times ανέφερε: «Μέσα στα γνωστά αφηγηματικά όρια μιας ιστορίας προέλευσης ενός χαρακτήρα, ο σεναριογράφος και σκηνοθέτης Σκοτ Ντέρικσον στριμώχνει αρκετές εξωσωματικές εμπειρίες, χωροχρονικές παραξενιές και εκθαμβωτικά καλειδοσκοπικά οπτικά για να σε κάνει να αναρωτιέσαι αν εκείνος και οι συν-σεναριογράφοι ... έκαναν χρήση ουσιών πίσω από τις κάμερες».
Αντίθετα, η Αντζέλικα Τζέιντ Μπαστιέν γράφοντας για την ιστοσελίδα RogerEbert.com ανέφερε: «Για όλα τα θαυμάσια κτίρια και τα απίθανα εφέ της, η ταινία Doctor Strange δεν αποτελεί το εξελικτικό βήμα που χρειάζεται αφηγηματικά η Marvel. Κάτω από όλες τις βελτιώσεις της, ο πυρήνας της αφήγησης είναι κάτι που έχουμε δει άπειρες φορές». Η Μάρα Ρέινστεϊν από το περιοδικό US Weekly αποκάλεσε την ταινία «μελαγχολική» και έγραψε: «Παρά τις δελεαστικές του δυνάμεις, [ο Μπένεντικτ Κάμπερμπατς] δεν μπορεί να σώσει μία υπερβολικά μπερδεμένη ταινία η οποία βασίζεται σε έναν γαλαξία τρισδιάστατων τεχνασμάτων των ειδικών εφέ... Κανείς δεν το διασκεδάζει εδώ πέρα – εκτός από τον Μανδύα της Αιώρησης του γιατρού ο οποίος έχει τη δική του διαβολική προσωπικότητα και μπορεί να τον σώζει από διάφορες τρομακτικές καταστάσεις». Ο Ρεξ Ριντ από την εφημερίδα The New York Observer βαθμολόγησε την ταινία με 1/4 αποκαλώντας την «ένα αδέξιο κλισέ μείγμα φαντασίας και παράξενης πραγματικότητας» σημειώνοντας: «Τίποτα από όλα όσα παρακολουθείς δεν βγάζει νόημα... Για ανάπτυξη χαρακτήρων, διαλόγους, αφήγηση, αποδεκτές ερμηνείες και συνοχή, ψάξτε το αλλού». Ο Άνταμ Γκράχαμ από την εφημερίδα The Detroit News έγραψε: «Ο Κάμπερμπατς είναι εξωφρενικά χαρισματικός στον πρωταγωνιστικό ρόλο... Αλλά αυτό είναι το θέμα: Είναι καλύτερος ως καλεσμένος στο πάρτι παρά ως ο οικοδεσπότης. Η ταινία Doctor Strange είναι μια ωραία εισαγωγή αλλά, μέχρι το τέλος της ταινίας, δεν νιώθεις καθόλου λύπη που θα πρέπει να κατευθυνθείς προς την έξοδο».
Συνέχεια
Μία συνέχεια με τίτλο Doctor Strange in the Multiverse of Madness κυκλοφόρησε στις 6 Μαΐου 2022. Ο Σαμ Ράιμι αντικατέστησε τον Ντέρικσον στη σκηνοθεσία, ενώ το σενάριο έγραψε ο Μάικλ Γουόλντρον. Οι Κάμπερμπατς, Γουόνγκ, Έτζιοφορ και ΜακΆνταμς επέστρεψαν για τους ρόλους τους, με την Ελίζαμπεθ Όλσεν επίσης να πρωταγωνιστεί, επαναλαμβάνοντας τον ρόλο της ως Γουάντα Μάξιμοφ/Scarlet Witch από άλλες ταινίες και σειρές του MCU.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ταινίες του 2016 Κατηγορία:Αγγλόφωνες ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες δράσης Κατηγορία:Αμερικανικές ταινίες δράσης - επιστημονικής φαντασίας Κατηγορία:Doctor Strange (σειρά ταινιών) Κατηγορία:Αμερικανικές περιπετειώδεις ταινίες φαντασίας Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στο Λος Άντζελες Κατηγορία:Ταινίες της Τρίτης Φάσης του Κινηματογραφικού Σύμπαντος της Marvel Κατηγορία:Ταινίες IMAX Κατηγορία:Ταινίες γυρισμένες στα Longcross Studios
Χρύσανθος Παγώνης (πολιτικός)
Ο Χρύσανθος Παγώνης ήταν Έλληνας νομικός και πολιτικός, έχοντας διατελέσει νομάρχης, από τη Μεσσηνία.
Είχε σπουδάσει νομικά και άσκησε τη δικηγορία στην Καλαμάτα. Διετέλεσε νομάρχης σε πολλούς νομούς, ήταν ο πρώτος του νομού Ηλείας όταν αυτός δημιουργήθηκε με τη διοικητική διαίρεση του 1899. Θεωρούταν "ερασιτέχνης" της πολιτικής γιατί χωρίς να έχει προηγούμενη πολιτική εμπειρία προσφέρθηκε για πολιτική θέση στον Όθωνα σε κάποια επίσκεψη του βασιλιά στην Καλαμάτα και αυτός τον διόρισε.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες δικηγόροι Κατηγορία:Νομάρχες Ηλείας ]]
Ελευθέρι Θεσπρωτίας
To Ελευθέρι ή Ελευθέριο, είναι ένα μικρό, ορεινό χωριό στον Νομό Θεσπρωτίας, στην άλλοτε επαρχία Μαργαριτίου. Σύμφωνα με την τελευταία διοικητική διαίρεση (Σχέδιο Καλλικράτης) αποτελεί τοπική κοινότητα, της δημοτικής ενότητας του Μαργαριτίου, (πρώην Δήμος Μαργαριτίου). Ο πληθυσμός του το 2001 αριθμούσε 268 κατοίκους.
Κατηγορία:Χωριά του νομού Θεσπρωτίας
Belintersat-1
Ο Belintersat-1 είναι Λευκορωσικός γεωστατικός δορυφόρος. Ο δορυφόρος κατασκευάστηκε από την Εταιρεία Αεροδιαστημικής Επιστήμης και Τεχνολογίας της Κίνας και την Thales Alenia Space για λογαριασμό της Λευκορωσικής κρατικής εταιρείας Belintersat.
Ο δορυφόρος παρέχει ένα ευρύ φάσμα τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, π.χ. δορυφορικό ραδιόφωνο και τηλεόραση, ευρυζωνική πρόσβαση στο διαδίκτυο κτλ.. Ο δορυφόρος εκτοξεύτηκε σε ένα Κινεζικό πύραυλο Long March CZ-3B/E από το Κέντρο Εκτόξευσης Δορυφόρων του Σιτσάνγκ στις 15 Iανουαρίου 2016, 16:57 ΜΧΓ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Τεχνητοί δορυφόροι
Ανν Άρμπορ
Το Ανν Άρμπορ (αγγλικά: Ann Arbor, Michigan), είναι πόλη των ΗΠΑ στην πολιτεία Μίσιγκαν και έδρα της κομητείας Ουάστενο (Washtenaw County). Είναι η 5η μεγαλύτερη σε πληθυσμό πόλη του Μίσιγκαν, με πληθυσμό 123,851 κατοίκους, στην απογραφή του 2020, και αποτελεί τμήμα της μητροπολιτικής περιοχής Ντιτρόιτ-Ανν Άρμπορ-Φλιντ.
Το σημαντικότερο χαρακτηριστικό του Ανν Άρμπορ είναι ότι αποτελεί την έδρα του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, που μετακόμισε από το Ντιτρόιτ στο Ανν Άρμπορ το 1837. Ως αποτέλεσμα, το 32% του πληθυσμού της πόλης (36.892 στην απογραφή του 2000) είναι φοιτητές ή σπουδαστές. Η παρουσία του Πανεπιστημίου είναι καθοριστική και για την οικονομία της περιοχής, αφού εργοδοτεί περίπου 38.000 κατοίκους, μαζί με τους 7.500 του ιατρικού του κέντρου.
Η πόλη βρίσκεται σε μέσο υψόμετρο 256 μέτρων πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας και σε γεωγραφικές συντεταγμένες 42°16΄53΄΄ βόρειο πλάτος και 83°44΄54΄΄ δυτικό μήκος.
Ιστορία
left|thumb|Μια άποψη του κέντρου της πόλης, που δείχνει το θέατρο και αρκετά κτήρια του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν. Μόλις τρία χρόνια αργότερα (1827) το Ανν Άρμπορ έγινε η έδρα της νέας κομητείας Ουάστενο. Η "Ann Arbor Land Company", μια ομάδα κτηματομεσιτών, ξεχώρισε μια έκταση 142 στρεμμάτων και την προσέφερε στην πολιτεία του Μίσιγκαν για την ανέγερση του καπιτωλίου της πολιτείας, αλλά προτιμήθηκε το Λάνσινγκ. Το 1837, η πολιτεία έκανε δεκτή την προσφορά της γης για τα κτήρια του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν. Η τότε κωμόπολη έγινε τοπικό συγκοινωνιακό κέντρο το 1839 με την άφιξη του Κεντρικού Σιδηροδρόμου του Μίσιγκαν και το 1851 το Ανν Άρμπορ χαρακτηρίσθηκε επισήμως «πόλη».
Μετά το 1960 η πόλη κέρδισε φήμη ως κέντρο φιλελεύθερης πολιτικής. Ο υποψήφιος για την προεδρία των ΗΠΑ Τζων Κέννεντυ απεκάλυψε εδώ την πρότασή του για την ίδρυση των Peace Corps το 1960 και ο προέδρος Λύντον Τζόνσον εκφωνεί τον λόγο του για μια «Μεγάλη Κοινωνία» ("Great Society") στην τελετή αποφοιτήσεως του πανεπιστημίου το 1964. Επίσης, ως κέντρο αριστερών ακτιβιστών και του κινήματος υπέρ των πολιτικών δικαιωμάτων και κατά του πολέμου στο Βιετνάμ.
thumb|alt=Tree-lined city street, with an apartment tower with columns of windows at the far-end of the street|Η Λεωφόρος South University. Την επόμενη δεκαετία αυτές οι τάσεις αντανακλάσθηκαν στη δημοτική αρχή, όταν 3 μέλη του μικρού «Κόμματος για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα» των ΗΠΑ (Human Rights Party, HRP) κέρδισαν ισάριθμες έδρες στο δημοτικό συμβούλιο (από φοιτητικές κυρίως ψήφους), όπου πάλεψαν για πρωτοπόρα στις ΗΠΑ μέτρα κατά των φυλετικών διακρίσεων, υπέρ της αποποινικοποιήσεως της κατοχής μαριχουάνα και ενοικιοστάσιο. Αρκετά από αυτά τα μέτρα παραμένουν μέχρι σήμερα σε τροποποιημένη μορφή. Παράλληλα με όλα αυτά, δυο-τρία συντηρητικά ιδρύματα γεννήθηκαν στο Ανν Άρμπορ, όπως η Κοινότητα «Λόγος του Θεού» (Word of God community) το 1967 και το «Νομικό Κέντρο Thomas More» το 1999.
Το Ανν Άρμπορ εμφανίζεται με αξιοσημείωτη σταθερότητα σε καταλόγους «καλύτερων τόπων διαβίωσης» ("top places to live") που καταρτίζουν διάφορα ΜΜΕ κάθε χρόνο. Π.χ. το 2008 κατατάχθηκε 27η στις 100 «καλύτερες μικρές πόλεις της Αμερικής». Τις τελευταίες δεκαετίες πάντως, παλεύει με ζητήματα όπως η απότομη αύξηση της αξίας της γης και η επέκταση του οικιστικού ιστού στις γύρω εξοχές. Στις 4 Νοεμβρίου 2003 οι κάτοικοι ενέκριναν με δημοψήφισμα ένα σχέδιο «πράσινης ζώνης», σύμφωνα με το οποίο ο δήμος αγόρασε τα αναπτυξιακά δικαιώματα σε τμήματα γης λίγο έξω από την πόλη για να τα διατηρήσει άχτιστα.
Τοπογραφία
thumb|right|alt=Grass clearing in a forested valley, with a cluster of modern buildings in the distance at the center|Τα πολλά δέντρα του Ανν `Αρμπορ είναι αποτέλεσμα μιας εκστρατείας αναδασώσεως στις αρχές του εικοστού αιώνα. Καθώς αναφέρθηκε και στην αρχή, 1700 στρέμματα από την έκταση του Ανν Άρμπορ καλύπτεται από ύδατα, μεγάλο μέρος των οποίων ανήκουν στον ποταμό Χιούρον. Η πόλη απέχει 35 μίλια (56 χιλιόμετρα) από το Ντιτρόιτ. Η γύρω περιοχή είναι εύφορη και παράγει φρούτα και άλλα αγροτικά προϊόντα. Το τοπίο περιλαμβάνει λόφους και κοιλάδες, πιο απότομες κοντά στο ποτάμι. Το υψόμετρο κυμαίνεται από περίπου 230 μέτρα στο ποτάμι μέχρι πάνω από 305 μέτρα στο δυτικό άκρο της πόλεως, κοντά στον αυτοκινητόδρομο I-94. Το «Δημοτικό Αεροδρόμιο» (Ann Arbor Municipal Airport) βρίσκεται στα νότια της πόλεως, σε υψόμετρο 255,7 μέτρων. Η πυκνή βλάστηση στα πάρκα και τις περιοχές κατοικίας του Ανν Άρμπορ θυμίζει ακόμα την προέλευση του ονόματος και δικαιολογεί το σημερινό προσωνύμιο "Tree Town" («δεντρούπολη»): η πόλη έχει πάνω από 50.000 δένδρα κατά μήκος των δρόμων της και άλλα τόσα στα 157 δημοτικά πάρκα της Τα τελευταία χρόνια, ένα είδος σαράκι έχει καταστρέψει πολλές από τις περ. 10.500 μελιές. Αρκετά από τα μεγαλύτερα πάρκα (και ένα πανεπιστημιακό) συνορεύουν με τις όχθες του ποταμού Χιούρον. Το Δενδροκομείο Νίκολς (Nichols Arboretum) του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν (γνωστό στους ντόπιους ως "The Arboretum" ή απλώς "The Arb") στα ανατολικά, κοντά στην κεντρική πανεπιστημιούπολη, έχει έκταση 498 στρέμματα και περιέχει εκατοντάδες είδη δέντρων και άλλων φυτών.
thumb|left|alt=Night time in downtown, with buildings lit by street lamps|Η Washington Street προς το μέρος της Main Street. Το κέντρο του Ανν Άρμπορ περιλαμβάνει ένα μίγμα κτηρίων του 19ου και των αρχών του 20ού αιώνα με σύγχρονα κτήρια, καθώς και μία «αγροτική αγορά» στη συνοικία Kerrytown. Τα εμπορικά διαμερίσματα της πόλεως αποτελούνται κυρίως από διώροφα ως τετραώροφα οικοδομήματα, με λίγα υψηλά κτήρια στο κέντρο και κοντά στο Briarwood Mall. Το υψηλότερο κτήριο στην πόλη είναι το κτήριο διαμερισμάτων Tower Plaza, 26 ορόφων. Τα κτήρια και η γενικότερη εμφάνιση του 19ου αιώνα στην παλιά γειτονιά "Old West Side" έχουν διατηρηθεί σχεδόν άθικτα: το 1972 η περιοχή καταχωρήθηκε στον Εθνικό Κατάλογο Ιστορικών Τόπων (National Register of Historic Places) και προστατεύεται παραπέρα από δημοτικές διατάξεις.
center|750px|thumb|alt=City skyline during the day with clear skies|Ο ορίζοντας του Ανν Άρμπορ όπως φαίνεται από το Στάδιο του Μίσιγκαν.
Κλίμα
Το Ανν Άρμπορ έχει ένα μεσοδυτικό υγρό ηπειρωτικό κλίμα, που επηρεάζεται από τις Μεγάλες Λίμνες. Οι 4 εποχές είναι καλώς διαχωρισμένες. Οι χειμώνες είναι ψυχροί με μέτριες χιονοπτώσεις, ενώ τα καλοκαίρια μπορεί να είναι θερμά και υγρά. Η επίδραση των λιμνών εντοπίζεται κυρίως στην αυξημένη νέφωση του τέλους του φθινοπώρου και των αρχών του χειμώνα. Η υψηλότερη μέση θερμοκρασία είναι τον Ιούλιο (28°C) και η χαμηλότερη τον Ιανουάριο (-9°C). Η μέγιστη θερμοκρασία που έχει καταγραφεί ποτέ ήταν 40,6°C, στις 24 Ιουλίου 1934, και η ελάχιστη -30°C, στις 19 Ιανουαρίου 1994. Οι μεγαλύτερες βροχοπτώσεις σημειώνονται το καλοκαίρι.
Δημογραφικά
Η εξέλιξη του πληθυσμού του Ανν Άρμπορ στις επίσημες απογραφές φαίνεται στον πίνακα:
Σύμφωνα με την απογραφή του 2000, υπάρχουν στην πόλη 45.693 νοικοκυριά και 21.704 οικογένειες. Η πυκνότητα πληθυσμού είναι 1630 κάτοικοι/km². Η φυλετική σύνθεση του πληθυσμού είναι 74,68% λευκοί, 8,83% μαύροι, 0,29% Ινδιάνοι, 11,90% Ασιάτες, 1,21% άλλων φυλών και 3,05% μιγάδες. Εξαιτίας του πανεπιστημίου, η πόλη έχει ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά ανθρώπων που έχουν γεννηθεί εκτός ΗΠΑ στην πολιτεία (16,6%).
Σύμφωνα με στοιχεία του 2020, το διάμεσο εισόδημα για ένα νοικοκυριό στην πόλη ήταν 65.745 δολάρια, ενώ για μια οικογένεια 71.293. Το ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα για την πόλη είναι 42.674 δολάρια. Το 4,6% των οικογενειών και το 22.3% του πληθυσμού ήταν κάτω από το όριο της φτώχειας.
Η εγκληματικότητα στο Ανν Άρμπορ ήταν 11% κάτω από το μέσο όρο των ΗΠΑ το 2000.
Οικονομία
Το Ανν Άρμπορ είναι η έδρα του Michigan Information Technology Center (MITC), με τα Internet2 και Merit Network, μη κερδοσκοπικά ερευνητικά και εκπαιδευτικά δίκτυα υπολογιστών. Επίσης, στην πόλη βρίσκεται το αρχηγείο του προγράμματος AdWords της Google, που είναι η κυριότερη πηγή εσόδων για την εταιρεία.
Ερευνητικά και τεχνολογικά κέντρα στην πόλη είναι επίσης αυτά της General Dynamics και του Εθνικού Οργανισμού Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (National Oceanic and Atmospheric Administration, NOAA), όπως και το Εθνικό Εργαστήριο Εκπομπών Οχημάτων και Καυσίμων της Υπηρεσίας Προστασίας του Περιβάλλοντος.
Πολιτισμός
Μεγάλο μέρος της πολιτιστικής ζωής του Ανν Άρμπορ στηρίζεται από το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν. Πολλές θεατρικές και μουσικές ομάδες και αίθουσες βρίσκονται στην πανεπιστημιούπολη, καθώς και μουσεία Τέχνης, Αρχαιολογίας και Φυσικής Ιστορίας. Πέρα από το πανεπιστήμιο υπάρχουν το Civic Theatre του Ανν Άρμπορ, η όπερα (Arbor Opera Theater), η συμφωνική ορχήστρα, τα μπαλέτα Ann Arbor Ballet Theater και Ann Arbor Civic Ballet (το αρχαιότερο, από το 1954, στο κέντρο της πόλης).
Το Διαδραστικό Μουσείο του Ανν Άρμπορ (Ann Arbor Hands-On Museum), σε έναν ανακαινισμένο και επεκταθέντα ιστορικό σταθμό της πυροσβεστικής στο κέντρο, περιέχει πάνω από 250 διαδραστικά εκθέματα επιστήμης και τεχνολογίας. Υπάρχουν επίσης πολλές γκαλερί και τα περισσότερα ανά 1000 κατοίκους βιβλιοπωλεία (και πωλούμενα βιβλία) από κάθε άλλη πόλη των ΗΠΑ. Η κεντρική Βιβλιοθήκη (Ann Arbor District Library) διατηρεί 4 παραρτήματα σε άλλα κτήρια πέρα από το κεντρικό στο κέντρο του Ανν Άρμπορ, ενώ υπάρχει και η «Προεδρική Βιβλιοθήκη Τζέραλντ Ρ. Φορντ».
Ετήσιες εκδηλώσεις (μεταξύ άλλων)
thumb|left|alt=City street at night with snow on the sidewalks. The signs for the Michigan Theater (on the left) and State Theater (in the center and further down the street) are brightly lit|Η East Liberty Street χιονισμένη.
Αθλητισμός
Το Ανν Άρμπορ έχει ανεπτυγμένο τον κολλεγιακό αθλητισμό, με ονομαστές υποδομές, όπως το Στάδιο του Μίσιγκαν, το δεύτερο μεγαλύτερο γήπεδο αμερικανικού ποδοσφαίρου στον κόσμο με 106.201 θέσεις, γνωστό ως «το Μεγάλο Σπίτι» ("The Big House)". Το μπάσκετ του πανεπιστημίου στεγάζεται στην Crisler Arena και το χόκεϊ επί πάγου στη Yost Ice Arena.
Τοπικά ιδιώματα
Ο κάτοικος του Ανν Άρμπορ ονομάζεται "Ann Arborite", ενώ η ίδια η πόλη αποκαλείται συχνά με τα προσωνύμια A² (Α στο τετράγωνο, «έι σκουέαρντ») ή A2 («έι του»), και λιγότερο συχνά "Tree Town" («δεντρούπολη») και "Ace Deuce". Κάποιοι, πιο χιουμοριστικά, υπαινισσόμενοι την αριστερή πολιτική κλίση του, αναφέρονται στο Ανν Άρμπορ ως τη «Λαϊκή Δημοκρατία του Ανν Άρμπορ» ή «25 τετραγ.μίλια περιβαλλόμενα από την πραγματικότητα», μια προσαρμογή της φράσης του κυβερνήτη του Ουισκόνσιν Λη Ντρέυφους για το Μάντισον. Εξαιτίας του ιδιάζοντος ονόματος, το Ann Arbor εμφανίζεται κάποτε σε βιβλιογραφίες λανθασμένα ως συγγραφέας αντί για πόλη.
Μέσα ενημερώσεως
Η μεγαλύτερη ημερήσια εφημερίδα ήταν η Ann Arbor News, της αλυσίδας Booth Newspapers του Μίσιγκαν. Η εφημερίδα έκλεισε μετά από 174 χρόνια στις 23 Ιουλίου 2009 εξαιτίας οικονομικών δυσκολιών και αντικαταστάθηκε από τον ιστοτόπο AnnArbor.com. Καθιερωμένες εκδόσεις είναι επίσης τα Ann Arbor Observer, μηνιαίο περιοδικό ποικίλης ύλης, Current, οδηγός ψυχαγωγίας, και Communicator, μια εφημερίδα τοπικού γυμνασίου. Το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν διαθέτει βέβαια τις δικές του φοιτητικές εκδόσεις, όπως τη Michigan Daily. Η Ann Arbor Business Review καλύπτει τα τοπικά επιχειρηματικά νέα, ενώ το Ann Arbor Chronicle, διαδικτυακή εφημερίδα, καλύπτει καλύτερα τα νέα του δήμου, π.χ. τις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου και των δημοτικών επιτροπών.
4 μεγάλοι ραδιοφωνικοί σταθμοί στα AM εκπέμπουν από την πόλη και τα περίχωρα: οι WAAM 1600, WLBY 1290, WDEO 990 και WTKA 1050. Στα FM εκπέμπουν μεταξύ άλλων και οι WUOM 91,7, WWWW 102,9, WQKL 107,1 και ο φοιτητικός WCBN-FM 88,3 με μη εμπορική ποιοτική μουσική και λόγο.
Το WPXD - κανάλι 31, μέλος του δικτύου ION Television, ξεχωρίζει ανάμεσα στους τοπικούς τηλεοπτικούς σταθμούς, ενώ το Community Television Network (CTN) είναι δημοτικός καλωδιακός σταθμός.
Νόμος και τοπική διακυβέρνηση
thumb|alt=A modern white building with about 5 stories, with a brick center tower|Το δημοτικό μέγαρο Guy C. Larcom, Jr., στεγάζει το δημαρχείο του Ανν Άρμπορ και αστυνομικό τμήμα. Το Ανν Άρμπορ διοικείται από μία δομή τύπου «δημοτικό συμβούλιο - μάνατζερ». Ο δήμαρχος, που εκλέγεται κάθε έτος με ζυγό αριθμό, προεδρεύει του δεκαμελούς δημοτ. συμβουλίου και διορίζει όλα τα μέλη των επιτροπών με την έγκριση του συμβουλίου. Οι λειτουργίες της πόλεως όμως διευθύνονται από έναν μάνατζερ, ο οποίος επιλέγεται από το δημοτικό συμβούλιο. Σημερινός δήμαρχος (από το 2000) είναι ο John Hieftje του Δημοκρατικού Κόμματος.
Ως έδρα της κομητείας Ουάστενο, η πόλη είναι η έδρα και των αστικών και ποινικών δικαστηρίων της, καθώς και του πολιτειακού δικαστηρίου του Ανατολικού Μίσιγκαν.
Στοιχειώδης και μέση
Τα δημόσια σχολεία του Ανν Άρμπορ έχουν 16.974 μαθητές (2006). Το σύστημα αποτελείται από 21 δημοτικά σχολεία, 8 γενικά γυμνάσια και τρία γυμνάσια εναλλακτικής εκπαιδεύσεως. Υπάρχουν επίσης πάνω από 20 ιδιωτικά σχολεία, αλλά και μέσες επαγγελματικές και τεχνικές σχολές, όπως το Washtenaw Technical Middle College.
Ανώτερη και ανώτατη
thumb|alt=A white stone building with a green roof|Η μεταπτυχιακή σχολή του Πανεπιστημίου του Μίτσιγκαν. Το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν είναι το κυρίαρχο ΑΕΙ στην πόλη και της προσδίνει μια ξεχωριστή κολλεγιακή ατμόσφαιρα. Μεγάλο μέρος της πανεπιστημιούπολης γειτονεύει με το κέντρο της πόλης. Επειδή το κάμπους και η πόλη επεκτάθηκαν μαζί, δεν υπάρχει απόλυτος διαχωρισμός και πανεπιστημιακά κτήρια βρίσκονται διάσπαρτα στο κέντρο του Ανν Άρμπορ.
Υπάρχουν όμως και άλλα πανεπιστήμια στην πόλη:
Μέχρι πρόσφατα το Ανν Άρμπορ ήταν η έδρα της Νομικής Σχολής Ave Maria, ενός ρωμαιοκαθολικού ΑΕΙ που ίδρυσε ο άνθρωπος που δημιούργησε τη Domino's Pizza, ο Τομ Μόναγκαν, το 2000. Από το βορειοανατολικό Ανν Άρμπορ, η σχολή μετεγκαταστάθηκε στη νοτιοδυτική Φλόριντα το 2009 και τα κτήριά της αγοράσθηκαν από τη Νομική Σχολή Thomas M. Cooley για ένα παράρτημά της.
Υπηρεσίες υγείας
Το Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν είναι ο κυριότερος φορέας υγείας στην πόλη, ανακηρυγμένο 14ο καλύτερο νοσοκομείο των ΗΠΑ στο U.S. News and World Report τον Αύγουστο 2009. Το Σύστημα Υγείας του Πανεπιστημίου (UMHS) περιλαμβάνει εκτός από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο, το Νοσοκομείο Παίδων C.S. Mott στο ίδιο συγκρότημα, αλλά λειτουργεί και εξωτερικές κλινικές και ιατρεία σε όλη την πόλη. Υπάρχει επίσης ένα μεγάλο νοσοκομείο των βετεράνων (του Department of Veterans Affairs).
Η πόλη υδροδοτείται από τον ποταμό Χιούρον και πηγές. Υπάρχουν δύο εγκαταστάσεις διυλιστηρίων νερού, 4 δεξαμενές και ισάριθμα αντλιοστάσια. Το τμήμα υδροδοτήσεως του δήμου λειτουργεί 4 φράγματα στον Χιούρον, δύο από τα οποία παράγουν και υδροηλεκτρική ενέργεια.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πόλεις του Μίσιγκαν __ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ__