cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Συκέα Λάρισας
Αξιοθέατα
Στο χωριό βρίσκονται οι ναοί της Αγίας Παρασκευής και του Αγίου Δημητρίου, οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί μνημεία. Ο ναός του Αγίου Δημητρίου είναι τρίκλιτη βασιλική με γυναικωνίτη του δεύτερου μισού του 19ου αιώνα. Η δίρριχτη, με αποτμήσεις, στέγη του ναού καλύπτεται με κεραμίδια γαλλικού τύπου. Στην δυτική πλευρά του ναού υπάρχει στοά με δίρριχτη, επίσης, στέγη. Βορείως του ναού και σε άμεση επαφή με αυτόν υπάρχει κωδωνοστάσιο το οποίο χρονολογείται βάσει επιγραφής στα 1880. Εσωτερικά στο ναό, από τον αρχικό ζωγραφικό διάκοσμο σώζεται μόνο η παράσταση της Αποκαθήλωσης στην κόγχη της Προθέσεως. Στον ναό σώζεται κιβώριο, το οποίο χρονολογείται βάσει επιγραφής στα 1889. Σώζονται επίσης 45 εικόνες (τέμπλου και φορητές), οι οποίες χρονολογούνται βάσει επιγραφών στο τέλος του 19ου αιώνα. Ο ναός της Αγίας Παρασκευής βρίσκεται στη βορειοανατολική πλευρά του χωριού και είναι μονόχωρη βασιλική. Ο εσωτερικός του διάκοσμος έχει καλυφθεί με ασβεστοκονίαμα. Το τέμπλο του χρονολογείται στο 1800.
Κοντά στο χωριό βρίσκεται η πέτρινη γέφυρα του Μπακάλη και δάσος από οξιές.
Παραπομπές
κατηγορία:Χωριά του νομού Λάρισας κατηγορία:Δήμος Ελασσόνας
Πεπτικό σύστημα
Πεπτικό σύστημα είναι το σύστημα των πολυκύτταρων οργανισμών το οποίο έχει ως λειτουργία την πέψη της τροφής και την αποβολή των ουσιών που δεν χωνεύτηκαν.
Το πεπτικό σύστημα ποικίλει από οργανισμό σε οργανισμό. Η πιο συνήθης μορφή του είναι ο πεπτικός σωλήνας, ο οποίος εμφανίζεται σε όλα τα σπονδυλωτά και σε μερικά ασπόνδυλα. Άλλοι οργανισμοί αντί για πεπτικό σωλήνα έχουν κοιλότητα στην οποία γίνεται η πέψη, όπως στα σαρκοφάγα φυτά. Άλλοι πολυκύτταροι οργανισμοί έχουν πεπτικό σύστημα χωρίς έντερα.
Στο πεπτικό σύστημα, όπως και στο καλυπτήριο σύστημα υπάρχουν πάρα πολλοί μικροοργανισμοί, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι απαραίτητοι στην πέψη ορισμένων ουσιών.
Ιταλική Εαρινή Επίθεση
thumb|300px|Τμήμα του Ελληνικού Στρατού αναμένει ιταλική έφοδο κατά την εαρινή επίθεση. Με την ονομασία Ιταλική Εαρινή Επίθεση, ή Επιχείρηση Πριμαβέρα φέρεται η γενική αντεπίθεση των ιταλικών δυνάμεων κατά των ελληνικών προχωρημένων θέσεων στη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού πολέμου προκειμένου ν΄ ανακτήσουν τις θέσεις από τις οποίες είχαν υποχωρήσει και κατά συνέπεια ν' ανατρέψουν την μέχρι τότε σε βάρος τους έκβαση του πολέμου. Η επιχείρηση αυτή έλαβε χώρα υπό την προσωπική εποπτεία του Μουσολίνι, από 9 μέχρι και 25 Μαρτίου 1941, σε όλο το μήκος του ελληνοϊταλικού μετώπου και έληξε με πλήρη αποτυχία, διατηρώντας οι ελληνικές δυνάμεις ακέραιες τις θέσεις τους. Αυτή ήταν και η τελευταία απόπειρα των Ιταλών μέχρι την γερμανική εισβολή στην Ελλάδα που ακολούθησε μετά δεκαήμερο, στις 6 Απριλίου 1941
Η Σύγκρουση
Η εαρινή επίθεση με την κωδική ονομασία «Πριμαβέρα» (ιταλ. primavera, άνοιξη) ξεκίνησε στις 6:30' το πρωί της 9ης Μαρτίου με βολές πυροβολικού και εναέριους βομβαρδισμούς, κυρίως εναντίον του τομέα της 1ης Ελληνικής Μεραρχίας μεταξύ Τρεμπεσίνας και Μπούμπεσι. Η πυκνότητα των πυρών ήταν ιδιαίτερα μεγάλη κατά των υψωμάτων 717 και 731. Ακολούθησαν αλλεπάλληλες επιθέσεις με τμήματα πεζικού χωρίς όμως κανένα αποτέλεσμα.
Μονόχορδο
μικρογραφία|100px|Το μονόχορδο, από το έργο Musurgia Universalis του [[Αθανάσιος Κίρχερ|Αθανάσιου Κίρχερ (1650).]] Το μονόχορδο υπήρξε αρχαίο μουσικό και επιστημονικό όργανο, το οποίο συνδέθηκε άρρηκτα με το έργο του αρχαίου φιλοσόφου και θεωρητικού της μουσικής Πυθαγόρα, ο οποίος το χρησιμοποιούσε και για να δίδασκει τους μαθητές του φιλοσοφία. Αν και η ονομασία του οργάνου παραπέμπει στη χρήση μίας και μόνης χορδής, στην πραγματικότητα δύο χορδές ήταν το πλέον σύνηθες: η μία εξ αυτών "ανοιχτή" και η άλλη εφαπτόμενη σε κινητό τάστο (λεγόμενο κοινώς και "καβαλάρης" ή "γέφυρα"). Στην απλούστερή του μορφή, το μονόχορδο φέρει μία χορδή που εκτείνεται επί ενός ακουστικού ηχείου (το κυρίως σώμα του οργάνου). Η χρήση κινητών τάστων επιτρέπει την ελεγχόμενη αλλοίωση του ύψους του τόνου, από την οποία προκύπτει η μεταξύ τους μαθηματική σχέση. Για παράδειγμα, εάν το τάστο τοποθετηθεί στο ήμιση του μήκους της χορδής, η μαθηματική σχέση που προκύπτει εκφράζεται με τον λόγο 1:2, η γνωστή στους μουσικούς οκτάβα, ή διάστημα ογδόης. Παρομοίως, εάν το τάστο τοποθετηθεί στα 4/5 του μήκους της χορδής προκύπτει το διάστημα μεγάλης τρίτης, στα 5/6 το διάστημα μικρής τρίτης κ.ο.κ.
Ιταλική Εαρινή Επίθεση
Η Σύγκρουση
Η ιταλική επίθεση συνεχίστηκε επί τέσσερις ημέρες με αμείωτη σφοδρότητα και με μεγάλες απώλειες ιδιαίτερα για τους επιτιθέμενους. Οι βολές του ιταλικού πυροβολικού δεν έπαυαν ούτε τη νύχτα. Οι ελληνικές δυνάμεις τελικά κατάφεραν να διατηρήσουν ακέραιες τις θέσεις τους σε όλη τη γραμμή του μετώπου, πολεμώντας πολλές φορές σώμα με σώμα, αποκρούοντας όλες τις επιθέσεις των Ιταλών.
Μονόχορδο
Η λεγόμενη Πυθαγόρεια κλίμακα ή Πυθαγόρειος συγκερασμός (χόρδισμα) προκύπτει ακριβώς από τις μαθηματικές αναλογίες που εφαρμόστηκαν στο μονόχορδο. Οι μαθηματικές σχέσεις των μουσικών διαστημάτων περιγράφονται με μεγάλη λεπτομέρεια από τον αρχαίο Έλληνα φιλόσοφο και μαθηματικό Νικόμαχο, στα έργα του "Εγχειρίδιον Αρμονικής" και "Αριθμητική Εισαγωγή".
Ιταλική Εαρινή Επίθεση
Έκβαση
Ο Μπενίτο Μουσολίνι στις 12 Μαρτίου βλέποντας ότι η ιταλική επίθεση οδηγούνταν σε παταγώδη αποτυχία διέταξε τη συνέχιση των επιχειρήσεων με όλες τις διαθέσιμες δυνάμεις. Την επόμενη ημέρα εκδηλώθηκε ισχυρότατη επίθεση αφού προηγήθηκε καταιγισμός βολών πυροβολικού και αεροπορικών βομβαρδισμών με πενιχρά όμως αποτελέσματα. Στις 25 Μαρτίου έγινε η τελευταία ανεπιτυχής προσπάθεια μετά την οποία η ιταλική ηγεσία διέταξε την παύση των επιχειρήσεων.
Μονόχορδο
μικρογραφία|300px|αριστερά|Σχεδιάγραμμα με τις μαθηματικές σχέσεις που προκύπτουν στο μονόχορδο: στα 3:4 διάστημα τετάρτης, στα 2:3 διάστημα πέμπτης και στα 2:1 διάστημα ογδόης.
Ιταλική Εαρινή Επίθεση
Παραπομπές
Εαρινή Αντεπίθεση Ελαία-Καλαμάς
Μονόχορδο
Εξέλιξη του μονόχορδου
Το μονόχορδο απεικονίστηκε σε δεκάδες πραγματείες των μουσικοθεωρητικών του Μεσαίωνα και της Αναγέννησης (π.χ. Γκουίντο ντ' Αρέτσο, Βοήθιος κλπ), ως το κύριο μέσο πρακτικής απόδειξης της σχέσης μαθηματικών και μουσικής· υπήρξε δε κύριο εργαλείο των οργανοποιών, μέχρις ότου αντικαταστάθηκε από το διαπασών (τονοδότης, ή και έλασμα χορδίσματος). Στην καθαυτή μουσική εικάζεται πως δεν είχε κάποια σπουδαία πρακτική εφαρμογή καθώς περιοριζόταν στην επιστημονική του χρήση. Άμεσος απόγονος του μονόχορδου θεωρείται η τρόμπα μαρίνα, ένα παρόμοιο μονόχορδο όργανο, με ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τον ήχο του, ο οποίος προσιδιάζει μ' αυτόν της τρομπέτας.
Πηγές
Κατηγορία:Αρχαία μουσικά όργανα
Ανθούσα (ορχηστρίδα)
Η Ανθούσα ήταν διάσημη ορχηστρίδα, ηθοποιός, της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας τον 6ο αιώνα.
Πηγές
Κατηγορία:Βυζαντινοί ηθοποιοί Κατηγορία:Βυζαντινοί του 6ου αιώνα Κατηγορία:Βυζαντινοί μουσικοί
Ιωάννης Δημητρίου
Βιογραφικά στοιχεία
Από μικρή ηλικία εγκαταστάθηκε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, όπως έκαναν πολλοί Λήμνιοι εκείνη την εποχή. Εκεί δραστηριοποιήθηκε στην καλλιέργεια, τη βιομηχανική επεξεργασία και στο εμπόριο βαμβακιού. Συνέδεσε τις επιχειρήσεις του με τα βρετανικά συμφέροντα και σύντομα απέκτησε τεράστια περιουσία.
Ήταν από τους επιφανέστερους Λήμνιους της Αιγύπτου και μαζί με τον τραπεζίτη Ιωάννη Αντωνιάδη και τον επιχειρηματία Κυριάκο Χριστοδούλου αποτελούσαν μια τριανδρία Αιγυπτιωτών Λημνίων που δραστηριοποιούνταν υπέρ του νησιού. Αναλάμβαναν πρωτοβουλίες να χρηματοδοτήσουν την ίδρυση και λειτουργία σχολείων, την ανέγερση εκκλησιών κλπ, παρακινώντας και τους υπόλοιπους Λημνίους της Αιγύπτου.
Ο Ιωάννης Δημητρίου πρόσφερε μεγάλα ποσά για την ανέγερση του μητροπολιτικού ναού της Αγίας Τριάδας στη Μύρινα της Λήμνου το 1864-65 καθώς και για τη λειτουργία και συντήρηση της σχολής του νησιού. Επίσης, το 1862 χρηματοδότησε την ανέγερση της εκκλησίας του Αγίου Ιωάννου στο χωριό του το Πεσπέραγο. Το 1886 ήταν από τους πρωτεργάτες στην ίδρυση της Λημνιακής Αδελφότητας στην Αλεξάνδρεια.
Συλλέκτης και δωρητής αρχαιοτήτων
Παράλληλα με την επιχειρηματική και ευεργετική του δράση ο Δημητρίου υπήρξε αρχαιόφιλος, συλλέκτης αρχαιοτήτων, κυρίως αιγυπτιακών, αλλά και αρχαίων νομισμάτων. Υπήρξε μεταξύ των πρωτεργατών και χρηματοδοτών για την ίδρυση του Ελληνικού Μουσείου Αλεξανδρείας το 1895. Τις συλλογές του δώρισε στα μουσεία του ελληνικού κράτους.
Το 1880 δώρισε τη συλλογή των αιγυπτιακών αρχαιοτήτων στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας πριν ακόμα ανεγερθεί το μουσείο και αποτέλεσε τη βάση της αιγυπτιακής συλλογής του μουσείου.
Μεταξύ 1892-1898 παρέδωσε στο Νομισματικό Μουσείο Αθηνών μια μοναδική συλλογή 10.000 πτολεμαϊκών νομισμάτων. Η δωρεά έγινε μέσω του Έλληνα προξένου Μάρκου Δραγούμη με επίσημη πράξη. Για τη φύλαξη των νομισμάτων κατασκεύασε δύο πολυτελείς δρύινες νομισματοθήκες που φυλάσσονται στο Μουσείο.
Πέθανε στην Αλεξάνδρεια το 1892.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Έλληνες ευεργέτες Κατηγορία:Έλληνες επιχειρηματίες Κατηγορία:Έλληνες βιομήχανοι Κατηγορία:Έλληνες συλλέκτες έργων τέχνης
Κάρλο Μαρία Τζουλίνι
O Κάρλο Μαρία Τζουλίνι Cavaliere di Gran Croce OMRI  (Carlo Maria Giulini, 9 Μαΐου 1914 – 14 Ιουνίου 2005) ήταν ιταλός μαέστρος.
Σταδιοδρομία
Εισήχθη στην Εθνική Ακαδημία της Αγίας Καικιλίας στη Ρώμη σε ηλικία 16 ετών και σπούδασε βιόλα και διεύθυνση ορχήστρας. Αργότερα, περνώντας από ακρόαση κέρδισε μια θέση στην ορχήστρα της Ακαδημίας. Δύο χρόνια μετά, κέρδισε έναν διαγωνισμό διεύθυνσης ορχήστρας που του έδινε την ευκαιρία να διευθύνει την «Ορχήστρα Αουγκουστέο» (Orchestra Augusteo, γνωστή σήμερα ως «Ορχήστρα της Αγίας Καικιλίας», Orchestra Santa Cecilia). Ωστόσο, ο Τζουλίνι δεν κατάφερε να επωφεληθεί του βραβείου καθώς, αν και ήταν ειρηνιστής, εξαναγκάστηκε να ενταχθεί στον ιταλικό στρατό κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Καθώς ο πολέμος εισερχόταν στην τελευταία του φάση, κρύφτηκε μέχρι την απελευθέρωση για να αποφύγει τη συμπαράταξη με τα γερμανικά στρατεύματα. Εκείνη την περίοδο, και ενώ κρυβόταν, παντρεύτηκε τη σύντροφό του, Μαρτσέλα, και παρέμειναν μαζί μέχρι τον θάνατό της το 1995, αποκτώντας τρία παιδιά.
Μετά την απελευθέρωση το 1944, προσκλήθηκε να διευθύνει στην πρώτη της συναυλία μετά την πτώση του φασιστικού καθεστώτος και γρήγορα προέκυψαν και άλλες τέτοιες ευκαιρίες, μεταξύ των οποίων η διεύθυνση της Ορχήστρας «Φιλαρμονία» του Λονδίνου (London Philharmonia Orchestra), της Συμφωνικής Ορχήστρας του Σικάγο, της Φιλαρμονικής της Βιέννης κ.α. Η καριέρα του διήρκεσε 54 χρόνια, λήγοντας με τη συνταξιοδότησή του το 1998. Πέθανε στη Μπρέσια της Ιταλίας σε ηλικία 91 ετών.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Βραβευμένοι με Grammy Κατηγορία:Ιταλοί διευθυντές ορχήστρας
Κατάλογος έργων του Γιαν βαν Άικ
Η σελίδα αυτή περιλαμβάνει κατάλογο των έργων του Γιαν βαν Άικ.
2. Πολύπτυχο της Γάνδης : Ο Αμνός του Θεού
Σχεδιασμένο από τον αδελφό του Γιαν, τον Χούμπερτ βαν Άικ (αβέβαιη η κατά τα λοιπά συμμετοχή του, πέθανε το 1426), και ζωγραφισμένο από τον Γιαν μεταξύ 1430 και 1432. Διαστάσεις : σε πλήρη ανάπτυξη 3,5 επί 4,6 μέτρα, κλειστό 3,5 × 2,23 μέτρα. Λάδι σε ξύλο. Φυλάσσεται στην Sint-Baafskathedraal, τον Καθεδρικό ναό της Γάνδης.
Κατηγορία:Κατάλογοι έργων τέχνης
Φυσική της απεικόνισης μαγνητικού συντονισμού
Η φυσική της απεικόνισης μαγνητικού συντονισμού (MRI) αφορά θεμελιώδεις φυσικές θεωρήσεις των τεχνικών MRI και τεχνολογικές πτυχές των συσκευών MRI. Η μαγνητική τομογραφία είναι μια τεχνική ιατρικής απεικόνισης που χρησιμοποιείται κυρίως στην ακτινολογία και την πυρηνική ιατρική για τη διερεύνηση της ανατομίας και της φυσιολογίας του σώματος και για την ανίχνευση παθολογιών, συμπεριλαμβανομένων όγκων, φλεγμονών, νευρολογικών καταστάσεων όπως το εγκεφαλικό επεισόδιο, διαταραχών των μυών και των αρθρώσεων και ανωμαλιών στην καρδιά και τα αιμοφόρα αγγεία μεταξύ άλλων. Οι παράγοντες αντίθεσης μπορούν να εγχυθούν ενδοφλεβίως ή σε μια άρθρωση για την ενίσχυση της εικόνας και τη διευκόλυνση της διάγνωσης. Σε αντίθεση με την αξονική τομογραφία και τις ακτίνες Χ, η μαγνητική τομογραφία δεν χρησιμοποιεί ιονίζουσα ακτινοβολία και, ως εκ τούτου, είναι μια ασφαλής διαδικασία κατάλληλη για διάγνωση σε παιδιά και επαναλαμβανόμενα τρεξίματα. Ασθενείς με συγκεκριμένα μη σιδηρομαγνητικά μεταλλικά εμφυτεύματα, κοχλιακά εμφυτεύματα και καρδιακούς βηματοδότες μπορούν σήμερα να υποβληθούν επίσης σε μαγνητική τομογραφία παρά τις επιδράσεις των ισχυρών μαγνητικών πεδίων. Αυτό δεν ισχύει για παλαιότερες συσκευές, λεπτομέρειες για τους επαγγελματίες υγείας παρέχονται από τον κατασκευαστή της συσκευής.
Ορισμένοι ατομικοί πυρήνες είναι σε θέση να απορροφούν και να εκπέμπουν ενέργεια ραδιοσυχνοτήτων όταν τοποθετούνται σε εξωτερικό μαγνητικό πεδίο. Στην κλινική και ερευνητική μαγνητική τομογραφία, τα άτομα υδρογόνου χρησιμοποιούνται συχνότερα για τη δημιουργία ανιχνεύσιμου σήματος ραδιοσυχνοτήτων το οποίο λαμβάνεται από κεραίες που βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από την ανατομία που εξετάζεται. Τα άτομα υδρογόνου είναι φυσικά άφθονα στους ανθρώπους και σε άλλους βιολογικούς οργανισμούς, ιδίως στο νερό και στο λίπος. Για το λόγο αυτό, οι περισσότερες μαγνητικές τομογραφίες ουσιαστικά χαρτογραφούν τη θέση του νερού και του λίπους στο σώμα. Οι παλμοί ραδιοκυμάτων διεγείρουν τη μετάβαση της πυρηνικής ενέργειας σπιν και οι κλίσεις του μαγνητικού πεδίου εντοπίζουν το σήμα στο χώρο. Μεταβάλλοντας τις παραμέτρους της ακολουθίας παλμών, μπορούν να δημιουργηθούν διαφορετικές αντιθέσεις μεταξύ των ιστών με βάση τις ιδιότητες χαλάρωσης των ατόμων υδρογόνου σε αυτούς.
Όταν βρίσκονται εντός του μαγνητικού πεδίου (Β0) του σαρωτή, οι μαγνητικές ροπές των πρωτονίων ευθυγραμμίζονται ώστε να είναι είτε παράλληλες είτε αντιπαράλληλες προς τη διεύθυνση του πεδίου. Ενώ κάθε μεμονωμένο πρωτόνιο μπορεί να έχει μόνο μία από τις δύο ευθυγραμμίσεις, η συλλογή των πρωτονίων φαίνεται να συμπεριφέρεται σαν να μπορεί να έχει οποιαδήποτε ευθυγράμμιση. Τα περισσότερα πρωτόνια ευθυγραμμίζονται παράλληλα προς το Β0, καθώς πρόκειται για μια κατάσταση χαμηλότερης ενέργειας. Στη συνέχεια εφαρμόζεται ένας παλμός ραδιοσυχνότητας, ο οποίος μπορεί να διεγείρει τα πρωτόνια από την παράλληλη στην αντιπαράλληλη ευθυγράμμιση, μόνο η τελευταία έχει σημασία για την υπόλοιπη συζήτηση. Σε απόκριση της δύναμης που τα επαναφέρει στον προσανατολισμό ισορροπίας τους, τα πρωτόνια υποβάλλονται σε περιστροφική κίνηση (μετάπτωση), όπως ένας περιστρεφόμενος τροχός υπό την επίδραση της βαρύτητας. Τα πρωτόνια θα επιστρέψουν στην κατάσταση χαμηλής ενέργειας μέσω της διαδικασίας χαλάρωσης του πλέγματος σπιν. Αυτό εμφανίζεται ως μαγνητική ροή, η οποία αποδίδει μια μεταβαλλόμενη τάση στα πηνία του δέκτη για να δώσει το σήμα. Η συχνότητα με την οποία συντονίζεται ένα πρωτόνιο ή μια ομάδα πρωτονίων σε ένα voxel εξαρτάται από την ένταση του τοπικού μαγνητικού πεδίου γύρω από το πρωτόνιο ή την ομάδα πρωτονίων, ένα ισχυρότερο πεδίο αντιστοιχεί σε μεγαλύτερη ενεργειακή διαφορά και σε φωτόνια υψηλότερης συχνότητας. Εφαρμόζοντας πρόσθετα μαγνητικά πεδία (κλίσεις) που μεταβάλλονται γραμμικά στο χώρο, μπορούν να επιλεγούν συγκεκριμένες τομές προς απεικόνιση και να ληφθεί μια εικόνα με τη λήψη του δισδιάστατου μετασχηματισμού Fourier των χωρικών συχνοτήτων του σήματος (k-space). Λόγω της μαγνητικής δύναμης Lorentz από το B0 στο ρεύμα που ρέει στα πηνία βαθμίδας, τα πηνία βαθμίδας θα προσπαθήσουν να κινηθούν παράγοντας δυνατούς ήχους κτυπήματος, για τους οποίους οι ασθενείς χρειάζονται προστασία ακοής.
Ιστορία
Ο μαγνητικός τομογράφος αναπτύχθηκε από το 1975 έως το 1977 στο Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ από τον καθηγητή Raymond Andrew FRS FRSE σε συνέχεια της έρευνάς του στον πυρηνικό μαγνητικό συντονισμό. Ο σαρωτής ολόκληρου του σώματος δημιουργήθηκε το 1978.
Πυρηνικός μαγνητισμός
Τα υποατομικά σωματίδια έχουν την κβαντομηχανική ιδιότητα του σπιν. Ορισμένοι πυρήνες, όπως οι 1H (πρωτόνια), 2H, 3He, 23Na ή 31P, έχουν μη μηδενικό σπιν και επομένως μαγνητική ροπή. Στην περίπτωση των λεγόμενων spin-1⁄2 πυρήνων, όπως ο 1H, υπάρχουν δύο καταστάσεις spin, που μερικές φορές αναφέρονται ως up και down. Πυρήνες όπως ο 12C δεν έχουν ασύζευκτα νετρόνια ή πρωτόνια και δεν έχουν καθαρό σπιν- ωστόσο, το ισότοπο 13C έχει.
Όταν αυτά τα σπιν τοποθετούνται σε ισχυρό εξωτερικό μαγνητικό πεδίο, στρέφονται γύρω από έναν άξονα κατά μήκος της διεύθυνσης του πεδίου. Τα πρωτόνια ευθυγραμμίζονται σε δύο ενεργειακές ιδιοκαταστάσεις (φαινόμενο Zeeman): μία χαμηλής ενέργειας και μία υψηλής ενέργειας, οι οποίες διαχωρίζονται από μια πολύ μικρή ενέργεια διάσπασης.
Συντονισμός και χαλάρωση
Η κβαντομηχανική απαιτείται για την ακριβή μοντελοποίηση της συμπεριφοράς ενός μεμονωμένου πρωτονίου, ωστόσο η κλασική μηχανική μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την επαρκή περιγραφή της συμπεριφοράς του συνόλου των πρωτονίων. Όπως και με άλλα σωματίδια με σπιν {\displaystyle 1/2}1/2, κάθε φορά που μετράται το σπιν ενός μεμονωμένου πρωτονίου μπορεί να έχει μόνο ένα από τα δύο αποτελέσματα που συνήθως ονομάζονται παράλληλο και αντιπαράλληλο. Όταν συζητάμε για την κατάσταση ενός πρωτονίου ή πρωτονίων αναφερόμαστε στην κυματοσυνάρτηση αυτού του πρωτονίου η οποία είναι ένας γραμμικός συνδυασμός των παράλληλων και αντιπαράλληλων καταστάσεων.
Με την παρουσία του μαγνητικού πεδίου, Β0, τα πρωτόνια θα φανούν να προελαύνουν στη συχνότητα Larmor που καθορίζεται από τον γυρομαγνητικό λόγο του σωματιδίου και την ένταση του πεδίου. Τα στατικά πεδία που χρησιμοποιούνται συνηθέστερα στη μαγνητική τομογραφία προκαλούν μετάπτωση η οποία αντιστοιχεί σε ένα φωτόνιο ραδιοσυχνότητας (RF).
Η καθαρή διαμήκης μαγνήτιση στη θερμοδυναμική ισορροπία οφείλεται σε μια μικροσκοπική περίσσεια πρωτονίων στην κατάσταση χαμηλότερης ενέργειας. Αυτό δίνει μια καθαρή πόλωση που είναι παράλληλη προς το εξωτερικό πεδίο. Η εφαρμογή ενός παλμού RF μπορεί να ανατρέψει αυτό το καθαρό διάνυσμα πόλωσης προς τα πλάγια (με, δηλαδή, έναν λεγόμενο παλμό 90°), ή ακόμη και να το αντιστρέψει (με έναν λεγόμενο παλμό 180°). Τα πρωτόνια θα έρθουν σε φάση με τον παλμό RF και επομένως μεταξύ τους.
Η ανάκτηση της διαμήκους μαγνήτισης ονομάζεται διαμήκης ή Τ1 χαλάρωση και συμβαίνει εκθετικά με χρονική σταθερά Τ1. Η απώλεια της συνοχής φάσης στο εγκάρσιο επίπεδο ονομάζεται εγκάρσια ή χαλάρωση Τ2. Το Τ1 συνδέεται έτσι με την ενθαλπία του συστήματος σπιν ή με τον αριθμό των πυρήνων με παράλληλο έναντι του αντιπαράλληλου σπιν. Το Τ2 από την άλλη πλευρά σχετίζεται με την εντροπία του συστήματος, ή τον αριθμό των πυρήνων σε φάση.
Όταν ο παλμός ραδιοσυχνότητας απενεργοποιείται, η συνιστώσα του εγκάρσιου διανύσματος παράγει ένα ταλαντούμενο μαγνητικό πεδίο το οποίο επάγει ένα μικρό ρεύμα στο πηνίο του δέκτη. Το σήμα αυτό ονομάζεται ελεύθερη επαγωγική διάσπαση (FID). Σε ένα εξιδανικευμένο πείραμα πυρηνικού μαγνητικού συντονισμού, το FID διασπάται περίπου εκθετικά με χρονική σταθερά T2. Ωστόσο, στην πρακτική μαγνητική τομογραφία υπάρχουν μικρές διαφορές στο στατικό μαγνητικό πεδίο σε διαφορετικές χωρικές θέσεις ("ανομοιογένειες") που προκαλούν μεταβολή της συχνότητας Larmor σε όλο το σώμα. Αυτό δημιουργεί καταστροφικές παρεμβολές, οι οποίες συντομεύουν το FID. Η χρονική σταθερά για την παρατηρούμενη μείωση της FID ονομάζεται T* 2 και είναι πάντα μικρότερη από το Τ2. Ταυτόχρονα, η διαμήκης μαγνήτιση αρχίζει να ανακάμπτει εκθετικά με χρονική σταθερά Τ1 η οποία είναι πολύ μεγαλύτερη από την Τ2 (βλ. παρακάτω).
Στη μαγνητική τομογραφία, το στατικό μαγνητικό πεδίο ενισχύεται από ένα πηνίο βαθμίδας πεδίου για να μεταβάλλεται σε όλη την περιοχή που σαρώνεται, έτσι ώστε διαφορετικές χωρικές θέσεις να συνδέονται με διαφορετικές συχνότητες μετάπτωσης. Μόνο οι περιοχές στις οποίες το πεδίο είναι τέτοιο ώστε οι συχνότητες μετάπτωσης να ταιριάζουν με τη συχνότητα RF θα εμφανίσουν διέγερση. Συνήθως, αυτές οι κλίσεις πεδίου διαμορφώνονται έτσι ώστε να σαρώνουν την προς σάρωση περιοχή, και η σχεδόν άπειρη ποικιλία ακολουθιών παλμών RF και κλίσεων είναι αυτή που προσδίδει στη μαγνητική τομογραφία την ευελιξία της. Η αλλαγή της κλίσης του πεδίου διασπείρει το σήμα του αποκρινόμενου FID στο πεδίο της συχνότητας, αλλά αυτό μπορεί να ανακτηθεί και να μετρηθεί με μια κλίση επανατοποθέτησης (για να δημιουργηθεί η λεγόμενη "ηχώ κλίσης"), ή με έναν παλμό ραδιοσυχνότητας (για να δημιουργηθεί η λεγόμενη "spin-echo"), ή με ψηφιακή μετεπεξεργασία του εξαπλωμένου σήματος. Η όλη διαδικασία μπορεί να επαναληφθεί όταν έχει επέλθει κάποια χαλάρωση Τ1 και η θερμική ισορροπία των σπιν έχει λίγο πολύ αποκατασταθεί. Ο χρόνος επανάληψης (TR) είναι ο χρόνος μεταξύ δύο διαδοχικών διεγέρσεων της ίδιας φέτας.
Τυπικά, στους μαλακούς ιστούς ο Τ1 είναι περίπου ένα δευτερόλεπτο, ενώ οι Τ2 και Τ* 2 είναι μερικές δεκάδες χιλιοστά του δευτερολέπτου. Ωστόσο, οι τιμές αυτές μπορεί να διαφέρουν σημαντικά μεταξύ διαφορετικών ιστών, καθώς και μεταξύ διαφορετικών εξωτερικών μαγνητικών πεδίων. Αυτή η συμπεριφορά είναι ένας παράγοντας που προσδίδει στη μαγνητική τομογραφία την τεράστια αντίθεση των μαλακών ιστών.
Οι παράγοντες αντίθεσης της μαγνητικής τομογραφίας, όπως αυτοί που περιέχουν γαδολίνιο (III), λειτουργούν μεταβάλλοντας (συντομεύοντας) τις παραμέτρους χαλάρωσης, ιδίως την Τ1.
Σχήματα απεικόνισης
Έχουν επινοηθεί διάφορα σχήματα για το συνδυασμό κλίσεων πεδίου και διέγερσης ραδιοσυχνοτήτων για τη δημιουργία εικόνας:
2D ή 3D ανακατασκευή από προβολές, όπως στην υπολογιστική τομογραφία. Κατασκευή της εικόνας σημείο προς σημείο ή γραμμή προς γραμμή. Βαθμίδες στο πεδίο RF και όχι στο στατικό πεδίο. Αν και καθένα από αυτά τα σχήματα χρησιμοποιείται περιστασιακά σε εξειδικευμένες εφαρμογές, η πλειονότητα των εικόνων μαγνητικής τομογραφίας σήμερα δημιουργείται είτε με την τεχνική του δισδιάστατου μετασχηματισμού Fourier (2DFT) με επιλογή τομής, είτε με την τεχνική του τρισδιάστατου μετασχηματισμού Fourier (3DFT). Μια άλλη ονομασία του 2DFT είναι spin-warp. Ακολουθεί περιγραφή της τεχνικής 2DFT με επιλογή φέτας.
Η τεχνική 3DFT είναι μάλλον παρόμοια με τη διαφορά ότι δεν υπάρχει επιλογή φέτας και η κωδικοποίηση φάσης πραγματοποιείται σε δύο ξεχωριστές κατευθύνσεις.
Ηχοεπίπεδη απεικόνιση
Ένα άλλο σχήμα που χρησιμοποιείται μερικές φορές, ιδίως στη σάρωση εγκεφάλου ή όταν οι εικόνες χρειάζονται πολύ γρήγορα, ονομάζεται ηχοεπίπεδη απεικόνιση (EPI): Στην περίπτωση αυτή, κάθε διέγερση RF ακολουθείται από μια σειρά ηχοβολισμών βαθμίδας με διαφορετική χωρική κωδικοποίηση. Η πολυπλεγμένη-EPI είναι ακόμη ταχύτερη, π.χ. για fMRI ολόκληρου του εγκεφάλου ή για MRI διάχυσης.
Αντίθεση εικόνας και ενίσχυση αντίθεσης
Η αντίθεση εικόνας δημιουργείται από διαφορές στην ισχύ του σήματος NMR που ανακτάται από διαφορετικές θέσεις εντός του δείγματος. Αυτό εξαρτάται από τη σχετική πυκνότητα των διεγερμένων πυρήνων (συνήθως πρωτόνια νερού), από τις διαφορές στους χρόνους χαλάρωσης (Τ1, Τ2 και Τ* 2) αυτών των πυρήνων μετά την ακολουθία παλμών, και συχνά από άλλες παραμέτρους που συζητούνται στην ενότητα εξειδικευμένες σαρώσεις μαγνητικής τομογραφίας. Η αντίθεση στις περισσότερες εικόνες μαγνητικής τομογραφίας είναι στην πραγματικότητα ένα μείγμα όλων αυτών των φαινομένων, αλλά ο προσεκτικός σχεδιασμός της ακολουθίας παλμών απεικόνισης επιτρέπει την έμφαση σε έναν μηχανισμό αντίθεσης, ενώ οι άλλοι ελαχιστοποιούνται. Η δυνατότητα επιλογής διαφορετικών μηχανισμών αντίθεσης προσδίδει στη μαγνητική τομογραφία τεράστια ευελιξία. Στον εγκέφαλο, η στάθμιση Τ1 κάνει τις νευρικές συνδέσεις της λευκής ουσίας να εμφανίζονται λευκές και τις συγκεντρώσεις των νευρώνων της φαιάς ουσίας να εμφανίζονται γκρίζες, ενώ το εγκεφαλονωτιαίο υγρό (ΕΝΥ) εμφανίζεται σκούρο. Η αντίθεση της λευκής ουσίας, της φαιάς ουσίας και του εγκεφαλονωτιαίου υγρού αντιστρέφεται με τη χρήση Τ2 ή Τ* 2 απεικόνισης, ενώ η απεικόνιση με βάρος πυκνότητας πρωτονίων παρέχει μικρή αντίθεση σε υγιή άτομα. Επιπλέον, οι λειτουργικές παράμετροι, όπως η εγκεφαλική ροή αίματος (CBF), ο όγκος εγκεφαλικού αίματος (CBV) ή η οξυγόνωση του αίματος, μπορούν να επηρεάσουν την T1, T2 και T* 2 και έτσι μπορούν να κωδικοποιηθούν με κατάλληλες ακολουθίες παλμών.
Σε ορισμένες περιπτώσεις δεν είναι δυνατόν να δημιουργηθεί αρκετή αντίθεση εικόνας ώστε να αναδειχθεί επαρκώς η ανατομία ή η παθολογία ενδιαφέροντος μόνο με τη ρύθμιση των παραμέτρων απεικόνισης, οπότε μπορεί να χορηγηθεί σκιαγραφικός παράγοντας. Αυτό μπορεί να είναι τόσο απλό όσο το νερό, που λαμβάνεται από το στόμα, για την απεικόνιση του στομάχου και του λεπτού εντέρου. Ωστόσο, οι περισσότεροι σκιαγραφικοί παράγοντες που χρησιμοποιούνται στη μαγνητική τομογραφία επιλέγονται για τις συγκεκριμένες μαγνητικές τους ιδιότητες. Συνηθέστερα, χορηγείται ένας παραμαγνητικός σκιαγραφικός παράγοντας (συνήθως μια ένωση γαδολινίου). Οι ενισχυμένοι με γαδολίνιο ιστοί και τα υγρά εμφανίζονται εξαιρετικά φωτεινά στις εικόνες με βάρος Τ1. Αυτό παρέχει υψηλή ευαισθησία για την ανίχνευση αγγειακών ιστών (π.χ. όγκων) και επιτρέπει την αξιολόγηση της αιμάτωσης του εγκεφάλου (π.χ. σε εγκεφαλικό επεισόδιο). Πρόσφατα εκφράστηκαν ανησυχίες σχετικά με την τοξικότητα των σκιαγραφικών παραγόντων με βάση το γαδολίνιο και τις επιπτώσεις τους σε άτομα με μειωμένη νεφρική λειτουργία. (Βλέπε Ασφάλεια/αντιθετικοί παράγοντες παρακάτω).
Πιο πρόσφατα, έχουν γίνει διαθέσιμοι υπερπαραμαγνητικοί σκιαγραφικοί παράγοντες, π.χ. νανοσωματίδια οξειδίου του σιδήρου. Αυτοί οι παράγοντες εμφανίζονται πολύ σκούροι στην T* 2-weighted εικόνες και μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την απεικόνιση του ήπατος, καθώς ο φυσιολογικός ηπατικός ιστός συγκρατεί τον παράγοντα, αλλά οι μη φυσιολογικές περιοχές (π.χ. ουλές, όγκοι) όχι. Μπορούν επίσης να λαμβάνονται από το στόμα, για τη βελτίωση της απεικόνισης του γαστρεντερικού σωλήνα και για την αποφυγή της απόκρυψης άλλων οργάνων (π.χ. του παγκρέατος) από το νερό του γαστρεντερικού σωλήνα. Διαμαγνητικοί παράγοντες όπως το θειικό βάριο έχουν επίσης μελετηθεί για πιθανή χρήση στον γαστρεντερικό σωλήνα, αλλά χρησιμοποιούνται λιγότερο συχνά.
Κατασκευή και λειτουργία
Τα κύρια συστατικά ενός σαρωτή μαγνητικής τομογραφίας είναι: ο κύριος μαγνήτης, ο οποίος πολώνει το δείγμα, τα πηνία διαχωρισμού για τη διόρθωση των ανομοιογενειών στο κύριο μαγνητικό πεδίο, το σύστημα βαθμίδας που χρησιμοποιείται για τον εντοπισμό του σήματος μαγνητικής τομογραφίας και το σύστημα RF, το οποίο διεγείρει το δείγμα και ανιχνεύει το προκύπτον σήμα NMR. Το όλο σύστημα ελέγχεται από έναν ή περισσότερους υπολογιστές.
Μαγνήτης
Ο μαγνήτης είναι το μεγαλύτερο και ακριβότερο εξάρτημα του σαρωτή και το υπόλοιπο τμήμα του σαρωτή είναι κατασκευασμένο γύρω από αυτόν. Η ισχύς του μαγνήτη μετράται σε teslas (T). Οι κλινικοί μαγνήτες έχουν γενικά ένταση πεδίου στην περιοχή 0,1-3,0 Τ, ενώ τα ερευνητικά συστήματα διατίθενται έως 9,4 Τ για ανθρώπινη χρήση και 21 Τ για συστήματα για ζώα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η ένταση πεδίου έως 4 Τ έχει εγκριθεί από τον FDA για κλινική χρήση.
Εξίσου σημαντική με την ισχύ του κύριου μαγνήτη είναι και η ακρίβειά του. Η ευθυγράμμιση των μαγνητικών γραμμών εντός του κέντρου (ή, όπως είναι τεχνικά γνωστό, του ισοκέντρου) του μαγνήτη πρέπει να είναι σχεδόν τέλεια. Αυτό είναι γνωστό ως ομοιογένεια. Οι διακυμάνσεις (ανομοιογένειες στην ένταση του πεδίου) εντός της περιοχής σάρωσης πρέπει να είναι μικρότερες από τρία μέρη ανά εκατομμύριο (3 ppm). Έχουν χρησιμοποιηθεί τρεις τύποι μαγνητών:
Οι μαγνήτες διατίθενται σε διάφορα σχήματα. Ωστόσο, οι µόνιµοι µαγνήτες έχουν συχνότερα το σχήµα "C" και οι υπεραγώγιµοι µαγνήτες συχνότερα κυλινδρικό σχήµα. Έχουν επίσης χρησιμοποιηθεί υπεραγώγιμοι μαγνήτες σχήματος C και μόνιμοι μαγνήτες σχήματος κουτιού.
Η ένταση του μαγνητικού πεδίου είναι σημαντικός παράγοντας για τον καθορισμό της ποιότητας της εικόνας. Τα υψηλότερα μαγνητικά πεδία αυξάνουν τον λόγο σήματος προς θόρυβο, επιτρέποντας υψηλότερη ανάλυση ή ταχύτερη σάρωση. Ωστόσο, οι υψηλότερες εντάσεις πεδίου απαιτούν πιο δαπανηρούς μαγνήτες με υψηλότερο κόστος συντήρησης και έχουν αυξημένες ανησυχίες για την ασφάλεια. Μια ένταση πεδίου 1,0-1,5 Τ είναι ένας καλός συμβιβασμός μεταξύ κόστους και απόδοσης για γενική ιατρική χρήση. Ωστόσο, για ορισμένες εξειδικευμένες χρήσεις (π.χ. απεικόνιση εγκεφάλου) είναι επιθυμητές υψηλότερες εντάσεις πεδίου, με ορισμένα νοσοκομεία να χρησιμοποιούν πλέον σαρωτές 3,0 Τ.
Ελαστικά
Όταν ο μαγνητικός τομογράφος τοποθετείται στο νοσοκομείο ή την κλινική, το κύριο μαγνητικό πεδίο του απέχει πολύ από το να είναι αρκετά ομοιογενές ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί για σάρωση. Για το λόγο αυτό, πριν από τη λεπτομερή ρύθμιση του πεδίου με τη χρήση ενός δείγματος, το μαγνητικό πεδίο του μαγνήτη πρέπει να μετρηθεί και να ρυθμιστεί.
Μετά την τοποθέτηση ενός δείγματος στον σαρωτή, το κύριο μαγνητικό πεδίο παραμορφώνεται από τα όρια επιδεκτικότητας εντός του δείγματος, προκαλώντας διακοπή σήματος (περιοχές που δεν εμφανίζουν σήμα) και χωρικές παραμορφώσεις στις εικόνες που λαμβάνονται. Για τους ανθρώπους ή τα ζώα το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα έντονο στα όρια αέρα- ιστού, όπως τα ιγμόρεια (λόγω του παραμαγνητικού οξυγόνου στον αέρα), καθιστώντας, για παράδειγμα, δύσκολο να απεικονιστούν οι μετωπιαίοι λοβοί του εγκεφάλου. Για να αποκατασταθεί η ομοιογένεια του πεδίου, ο σαρωτής περιλαμβάνει μια σειρά πηνίων shim. Πρόκειται για πηνία αντίστασης, συνήθως σε θερμοκρασία δωματίου, ικανά να παράγουν διορθώσεις πεδίου που κατανέμονται ως αρκετές τάξεις σφαιρικών αρμονικών.
Μετά την τοποθέτηση του δείγματος στον σαρωτή, το πεδίο B0 "διαμορφώνεται" με τη ρύθμιση των ρευμάτων στα πηνία διαμόρφωσης. Η ομοιογένεια του πεδίου μετράται με την εξέταση ενός σήματος FID απουσία κλίσεων πεδίου. Το FID από ένα ανεπαρκώς ρυθμισμένο δείγμα θα εμφανίζει μια πολύπλοκη περιβάλλουσα αποσύνθεσης, συχνά με πολλές καμπύλες. Στη συνέχεια, τα ρεύματα shim ρυθμίζονται έτσι ώστε να παράγουν ένα FID μεγάλου πλάτους με εκθετική πτώση, που υποδεικνύει ένα ομοιογενές πεδίο B0. Η διαδικασία είναι συνήθως αυτοματοποιημένη.
Βαθμίδες
Τα πηνία κλίσης χρησιμοποιούνται για τη χωρική κωδικοποίηση των θέσεων των πρωτονίων με τη γραμμική μεταβολή του μαγνητικού πεδίου σε όλο τον όγκο απεικόνισης. Η συχνότητα Larmor μεταβάλλεται τότε ως συνάρτηση της θέσης στους άξονες x, y και z.
Τα πηνία κλίσης είναι συνήθως ηλεκτρομαγνήτες αντίστασης που τροφοδοτούνται από εξελιγμένους ενισχυτές οι οποίοι επιτρέπουν γρήγορες και ακριβείς ρυθμίσεις της έντασης και της κατεύθυνσης του πεδίου τους. Τα τυπικά συστήματα βαθμίδας είναι ικανά να παράγουν βαθμίδες από 20-100 mT/m (π.χ., σε έναν μαγνήτη 1,5 Τ, όταν εφαρμόζεται μέγιστη βαθμίδα στον άξονα z, η ένταση του πεδίου μπορεί να είναι 1,45 Τ στο ένα άκρο μιας οπής μήκους 1 m και 1,55 Τ στο άλλο άκρο). Οι μαγνητικές κλίσεις είναι αυτές που καθορίζουν το επίπεδο απεικόνισης - επειδή οι ορθογώνιες κλίσεις μπορούν να συνδυαστούν ελεύθερα, μπορεί να επιλεγεί οποιοδήποτε επίπεδο για την απεικόνιση.
Η ταχύτητα σάρωσης εξαρτάται από την απόδοση του συστήματος βαθμίδων. Οι ισχυρότερες κλίσεις επιτρέπουν ταχύτερη απεικόνιση ή υψηλότερη ανάλυση- ομοίως, τα συστήματα κλίσεων με δυνατότητα ταχύτερης εναλλαγής μπορούν επίσης να επιτρέψουν ταχύτερη σάρωση. Ωστόσο, η απόδοση των βαθμίδων περιορίζεται από τις ανησυχίες για την ασφάλεια σχετικά με τη διέγερση των νεύρων.
Ορισμένα σημαντικά χαρακτηριστικά των ενισχυτών βαθμίδας και των πηνίων βαθμίδας είναι ο ρυθμός στροφής και η ισχύς της βαθμίδας. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, ένα πηνίο βαθμίδας δημιουργεί ένα πρόσθετο, γραμμικά μεταβαλλόμενο μαγνητικό πεδίο που προσθέτει ή αφαιρεί από το κύριο μαγνητικό πεδίο. Αυτό το πρόσθετο μαγνητικό πεδίο θα έχει συνιστώσες και στις 3 κατευθύνσεις, δηλαδή x, y και z. Ωστόσο, μόνο η συνιστώσα κατά μήκος του μαγνητικού πεδίου (που συνήθως ονομάζεται άξονας z, γι' αυτό και συμβολίζεται Gz) είναι χρήσιμη για την απεικόνιση. Κατά μήκος οποιουδήποτε άξονα, η κλίση θα προσθέσει στο μαγνητικό πεδίο στη μία πλευρά της μηδενικής θέσης και θα αφαιρέσει από αυτό στην άλλη πλευρά. Δεδομένου ότι το πρόσθετο πεδίο είναι μια κλίση, έχει μονάδες gauss ανά εκατοστό ή millitesla ανά μέτρο (mT/m). Τα πηνία βαθμίδας υψηλής απόδοσης που χρησιμοποιούνται στη μαγνητική τομογραφία είναι συνήθως ικανά να παράγουν βαθμιδωτό μαγνητικό πεδίο περίπου 30 mT/m ή υψηλότερα για μαγνητική τομογραφία 1,5 Τ. Ο ρυθμός στροφής ενός συστήματος βαθμίδας είναι ένα μέτρο του πόσο γρήγορα μπορούν να ενεργοποιηθούν ή να απενεργοποιηθούν οι βαθμίδες. Οι τυπικές κλίσεις υψηλότερης απόδοσης έχουν ρυθμό μετατόπισης έως και 100-200 T-m-1-s-1. Ο ρυθμός κύλισης εξαρτάται τόσο από το πηνίο βαθμίδας (χρειάζεται περισσότερος χρόνος για να ανεβεί ή να κατέβει ένα μεγάλο πηνίο από ό,τι ένα μικρό πηνίο) όσο και από την απόδοση του ενισχυτή βαθμίδας (χρειάζεται μεγάλη τάση για να ξεπεραστεί η επαγωγή του πηνίου) και επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα της εικόνας.
Σύστημα ραδιοσυχνοτήτων
Το σύστημα μετάδοσης ραδιοσυχνοτήτων (RF) αποτελείται από συνθέτη RF, ενισχυτή ισχύος και πηνίο εκπομπής. Αυτό το πηνίο είναι συνήθως ενσωματωμένο στο σώμα του σαρωτή. Η ισχύς του πομπού είναι μεταβλητή, αλλά οι σαρωτές ολικού σώματος υψηλών προδιαγραφών μπορεί να έχουν μέγιστη ισχύ εξόδου έως και 35 kW και να είναι ικανοί να διατηρούν μέση ισχύ 1 kW. Παρόλο που αυτά τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία βρίσκονται στην περιοχή RF των δεκάδων megahertz (συχνά στο ραδιοφωνικό τμήμα βραχέων κυμάτων του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος) με ισχύ που συνήθως υπερβαίνει τις υψηλότερες ισχύς που χρησιμοποιούνται από το ερασιτεχνικό ραδιόφωνο, υπάρχουν πολύ λίγες παρεμβολές RF που παράγονται από το μηχάνημα μαγνητικής τομογραφίας. Ο λόγος γι' αυτό είναι ότι ο μαγνητικός τομογράφος δεν είναι ραδιοπομπός. Το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο συχνότητας RF που παράγεται στο "πηνίο εκπομπής" είναι ένα μαγνητικό κοντινό πεδίο με πολύ μικρή σχετική μεταβαλλόμενη συνιστώσα ηλεκτρικού πεδίου (όπως έχουν όλες οι συμβατικές εκπομπές ραδιοκυμάτων). Έτσι, το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο υψηλής ισχύος που παράγεται στο πηνίο πομπού της μαγνητικής τομογραφίας δεν παράγει πολλή ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία στη συχνότητα RF, και η ισχύς περιορίζεται στο χώρο του πηνίου και δεν εκπέμπεται ως "ραδιοκύματα". Έτσι, το πηνίο εκπομπής είναι ένας καλός πομπός ηλεκτρομαγνητικού πεδίου στη ραδιοσυχνότητα, αλλά ένας φτωχός πομπός ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας στη ραδιοσυχνότητα.
Ο δέκτης αποτελείται από το πηνίο, τον προενισχυτή και το σύστημα επεξεργασίας σήματος. Η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία RF που παράγεται από την πυρηνική χαλάρωση στο εσωτερικό του εξεταζόμενου είναι πραγματική ΗΜ ακτινοβολία (ραδιοκύματα), και αυτές φεύγουν από το εξεταζόμενο ως ακτινοβολία RF, αλλά είναι τόσο χαμηλής ισχύος ώστε να μην προκαλούν επίσης αξιοσημείωτες παρεμβολές RF που μπορούν να ληφθούν από κοντινούς ραδιοφωνικούς δέκτες (επιπλέον, οι μαγνητικοί τομογράφοι βρίσκονται γενικά σε χώρους με επένδυση από μεταλλικό πλέγμα, οι οποίοι λειτουργούν ως κλωβοί Faraday).
Αν και είναι δυνατή η σάρωση με τη χρήση του ενσωματωμένου πηνίου για τη μετάδοση RF και τη λήψη σήματος MR, εάν απεικονίζεται μια μικρή περιοχή, τότε επιτυγχάνεται καλύτερη ποιότητα εικόνας (δηλ. υψηλότερος λόγος σήματος προς θόρυβο) με τη χρήση ενός μικρότερου πηνίου στενής εφαρμογής. Διατίθενται διάφορα πηνία που προσαρμόζονται στενά γύρω από μέρη του σώματος, όπως το κεφάλι, το γόνατο, ο καρπός, ο μαστός ή εσωτερικά, π.χ. το ορθό.
Μια πρόσφατη εξέλιξη στην τεχνολογία της μαγνητικής τομογραφίας ήταν η ανάπτυξη εξελιγμένων πηνίων πολλαπλών στοιχείων φασικής συστοιχίας, τα οποία είναι ικανά να λαμβάνουν παράλληλα πολλαπλά κανάλια δεδομένων. Αυτή η τεχνική "παράλληλης απεικόνισης" χρησιμοποιεί μοναδικά συστήματα λήψης που επιτρέπουν την επιτάχυνση της απεικόνισης, αντικαθιστώντας μέρος της χωρικής κωδικοποίησης που προέρχεται από τις μαγνητικές κλίσεις με τη χωρική ευαισθησία των διαφόρων στοιχείων του πηνίου. Ωστόσο, η αυξημένη επιτάχυνση μειώνει επίσης τον λόγο σήματος προς θόρυβο και μπορεί να δημιουργήσει υπολειμματικά τεχνουργήματα στην ανακατασκευή της εικόνας. Δύο συχνά χρησιμοποιούμενα σχήματα παράλληλης λήψης και ανακατασκευής είναι γνωστά ως SENSE και GRAPPA. Μια λεπτομερής ανασκόπηση των τεχνικών παράλληλης απεικόνισης μπορείτε να βρείτε εδώ:
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Ακτινολογία Κατηγορία:Υγειονομικές διαγνωστικές εξετάσεις Κατηγορία:Τεχνολογίες απεικόνισης
Βασίλειο της Αρλ
Το νέο βασίλειο πήρε το όνομά του από την έδρα της Κάτω Βουργουνδίας, την Αρλ. Το δεύτερο Βασίλειο της Βουργουνδίας του επεκτεινόταν από τη Μεσόγειο στα νότια ως τον Άνω Ρήνο στα βόρεια, αντιστοιχώντας περίπου στις περιοχές της Γαλλίας Προβηγκία-Άλπεις-Κυανή Ακτή, Ρον-Αλπ και Φρανς-Κοντέ, καθώς και στη δυτική Ελβετία. Κυβερνιόταν από ανεξάρτητους βασιλείς ως το 1032, οπότε ενσωματώθηκε στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.
Η Βουργουνδία υπό τους Καρολίδες
Με την κατάκτηση του Πρώτου Βουργουνδικού Βασιλείου από τους Φράγκους το 534, η περιοχή έγινε μέρος της Φραγκικής αυτοκρατορίας των Καρολιδών. Το 843 οι τρεις γιοι του αυτοκράτορα Λουδοβίκου του Ευσεβούς, ο οποίος είχε αποβιώσει το 840, υπέγραψαν τη Συνθήκη του Βερντέν, με την οποία χώρισαν την αυτοκρατορία μεταξύ τους: το πρώην Βουργουνδικό Βασίλειο έγινε μέρος της Μέσης Φραγκίας, η οποία πήγε στον αυτοκράτορα Λοθάριο Α΄ (Lotharii Regnum), εκτός από το κατοπινό Δουκάτο της Βουργουνδίας —τη σημερινή Bourgogne—, το οποίο έλαβε ο Κάρολος ο Φαλακρός, βασιλιάς της Δυτικής Φραγκίας. Ο βασιλιάς Λουδοβίκος ο Γερμανικός έλαβε την Ανατολική Φραγκία, την οποία αποτελούσε η περιοχή ανατολικά του ποταμού Ρήνου.
Λίγο καιρό πριν το θάνατό του το 855 ο αυτοκράτορας Λοθάριος Α΄ διαμοίρασε το βασίλειό του μεταξύ των γιων του με τη Συνθήκη του Προυμ. Η κληρονομιά του της Βουργουνδίας θα περνούσε στον νεότερο γιο του Κάρολο (845-863). Το 869 ο γιος του Λοθάριου Α΄, ο Λοθάριος Β΄, απεβίωσε χωρίς νόμιμο παιδιά και το 870 οι θείοι του Κάρολος ο Φαλακρός και Λουδοβίκος ο Γερμανικός μοίρασαν την περιοχή του με τη Συνθήκη του Μέρσεν το 870: η Άνω Βουργουνδία, περιοχή βόρεια των Ορέων Γιούρα (Jura) (Bourgogne Transjurane), πήγε στον Λουδοβίκο, ενώ η υπόλοιπη περιοχή στον Κάρολο. Ως το 875 όλοι οι γιοι του Λοθάριου Α΄ είχαν αποβιώσει χωρίς διαδόχους και οι υπόλοιπες περιοχές της Βουργουνδίας πήγαν στον Κάρολο. Karte Hoch und Niederburgund-el.png, ca 900.
{{legend|#ECE87B|Άνω Βουργουνδία}} {{legend|#FBCB8C|Κάτω Βουργουνδία}} {{legend|#D6B68A|Δουκάτο της Βουργουνδίας του Ριχάρδου, Δούκα της Βουργουνδίας}}]] Στη σύγχυση μετά το θάνατο τού γιου τού Καρόλου Λουδοβίκου του Τραυλού το 879, ο κόμης του Αυλής της Δυτικής Φραγκίας Μπόζο της Προβηγκίας ίδρυσε το Βασίλειο της Κάτω Βουργουνδίας (Bourgogne Cisjurane) με έδρα την Αρλ. Το 888, με το θάνατο του αυτοκράτορα Καρόλου του Παχύ, γιου του Λουδοβίκου του Γερμανικού, ο κόμης Ροδόλφος Α΄ της Βουργουνδίας ίδρυσε το Βασίλειο της Άνω Βουργουνδίας στο Σαιν Μόριτς, το οποίο περιελάμβανε την κομητεία της Βουργουνδίας στα βορειοδυτικά της Άνω Βουργουνδίας.
Το 933 ο Ούγος της Αρλ παραχώρησε την Κάτω Βουργουνδία στον Ροδόλφο Β΄ της Άνω Βουργουνδίας με αντάλλαγμα την αποποίηση κάθε διεκδίκησης του τελευταίου στον Ιταλικό θρόνο. Ο Ροδόλφος ένωσε την Άνω και Κάτω Βουργουνδία για να δημιουργήσει το Βασίλειο της Αρλ (Αρελάτης, Arelat). Το 937 τον Ροδόλφο διαδέχτηκε ο γιος του Κορράδος της Βουργουνδίας, με την υποστήριξη του Όθωνα Α΄ της Γερμανίας.
Τον Κορράδο διαδέχτηκε το 993 ο γιος του Ροδόλφος Γ΄ της Βουργουνδίας, ο οποίος αναγκάστηκε να υπογράψει το 1006 μια συνθήκη διαδοχής υπέρ του Ερρίκου Β΄ της Γερμανίας. Ο Ροδόλφος το 1016 προσπάθησε να αποκηρύξει τη συνθήκη, χωρίς επιτυχία.
Αυτοκρατορική Αρελάτη
Το 1032 ο Ροδόλφος Γ΄ απεβίωσε χωρίς απογόνους και το βασίλειο πέρασε σύμφωνα με τη συνθήκη του 1006 στον διάδοχο του Ερρίκου Β΄, Κορράδο Β΄ της Γερμανίας (της Σάλιας Δυναστείας) και το Βασίλειο της Αρλ ενσωματώθηκε στην Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, αν και λειτουργούσε με αρκετή αυτονομία. Ενώ αυτήν την εποχή οι Αυτοκράτορες κατείχαν και τον τίτλο του "Βασιλιά της Αρλ", λίγοι πήγαιναν για να στεφτούν στον καθεδρικό της Αρλ. Μια εξαίρεση απετέλεσε ο Φρειδερίκος Α΄ Βαρβαρόσσα, ο οποίος στέφτηκε Βασιλιάς της Βουργουνδίας το 1178 από τον Αρχιεπίσκοπο της Αρλ.
Μεταξύ του 11ου και το τέλος του 14ου αιώνα πολλά μέρη της επικράτειας της Αρλ αποσχίστηκαν: Προβηγκία, Βιβαρέ, Λυονέ, Ντοφινέ, Σαβοΐα, Ελεύθερη Κομητεία της Βουργουνδίας και μέρη της δυτικής Ελβετίας. Την Ελεύθερη Κομητεία της Βουργουνδίας απέκτησε το 1190 ο Οίκος των Χοενστάουφεν και τα ανατολικά μέρη της Άνω Βουργουνδίας έπεσαν στον Οίκο των Τσέρινγκεν (Zähringen). Αργότερα, όταν έσβησε η γραμμή διαδοχής του, οι γη αυτή κληρονομήθηκε από τον Αψβούργους. Το μεγαλύτερο μέρος της επικράτειας της Κάτω Βουργουνδίας ενσωματώθηκε σταδιακά στη Γαλλία: η Κομητεία της Προβηγκίας έπεσε στον Οίκο των Ανζού το 1246 και τελικά στο Γαλλικό Στέμμα το 1481, ενώ η περιοχή της Ντοφινέ πουλήθηκε στον Γάλλο βασιλιά Κάρολο Ε΄ το 1349 από τον Ουμβέρτο Β΄ κόμη του Βιενουά (Humbert II de La Tour-du-Pin) και προσαρτήθηκε στη Γαλλία. Το 1361 ο Κάρολος Δ΄ της Γερμανίας απέσπασε την Κομητεία της Σαβοΐας από το Βουργουνδικό βασίλειο.
Το 1365 ο Κάρολος Δ΄ ήταν ο τελευταίος αυτοκράτορας που στέφτηκε βασιλιάς της Αρλ. Το 1378 ο Κάρολος Δ΄ διόρισε τον διάδοχο της Γαλλίας (και κατοπινό βασιλιά) Κάρολο ΣΤ΄ ως μόνιμο αυτοκρατορικό βικάριο για να διοικεί εκ μέρους της Αυτοκρατορίας ό,τι είχε απομείνει από το Βασίλειο της Αρλ και από τότε και μετά αυτό ουσιαστικά έπαψε να υφίσταται. Ακόμα και έτσι, ο τίτλος "Βασιλιάς της Αρλ" παρέμεινε ένας από τους τίτλους των Αυτοκρατόρων της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας μέχρι τη διάλυσή της 1806 και το αξίωμα του Αρχιεπισκόπου του Τριρ (του Ελεκτοράτου του Τριρ) συνέχισε να έχει την ισχύ ως Αρχικαγκελάριου και Πρίγκιπα-Εκλέκτορα για τον Βασιλιά των Ρωμαίων (τίτλος που έφεραν οι Βασιλείς της Γερμανίας μετά την εκλογή τους από τους πρίγκιπες), τίτλος που θα εξελισσόταν σε αυτόν του Αυτοκράτορα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, στάτους που επικυρώθηκε από το Χρυσόβουλο του 1356.
Παρά τη μόνιμη ένωση του τίτλου με αυτόν του βασιλιά των Ρωμαίων, υπήρξαν αρκετές φορές που η επανίδρυση του βασίλειο της Αρλ ήταν υπό σκέψη. Η πιο σοβαρή από αυτές ήταν υπό τον Πάπα Νικόλαο Γ΄ με την υποστήριξη του Kάρολου των Ανζού: ως μέρος των συμφωνιών και των εκεχειριών μεταξύ του 1277 με 1279 μεταξύ του Καρόλου, που τότε ήταν ήδη βασιλιάς της Νάπολης, του Ροδόλφου Α΄ της Γερμανίας, βασιλιά των Ρωμαίων (βασιλιά των Γερμανών) και με βλέψεις στο Αυτοκρατορικό στέμμα και της Μαργαρίτας της Προβηγκίας βασιλομήτορα της Γαλλίας, στη διαμάχη για την επικυριαρχία και διαδοχή της κομητείας της Προβηγκίας, όπως και για τα ανταλλάγματα που έδωσε ο Ροδόλφος για να μείνει μόνος υποψήφιος για το αυτοκρατορικό στέμμα. Στη συμφωνία, ο Πάπας Νικόλαος Γ΄ κατάφερε να πείσει τον Ροδόλφο να παραχωρήσει όλο το βασίλειο της Αρλ στον εγγονό τού Καρόλου τού Ανζού, τον Κάρολο Μαρτέλο του Ανζού ως προίκα για το γάμο της κόρης του, Κλημεντίας των Αψβούργων, με αντάλλαγμα τα κληρονομικά δικαιώματα στο βασίλειο της Γερμανίας γι’ αυτόν και τους διαδόχους του. Ομοίως, Ο Νικόλαος περίμενε η Βόρεια Ιταλία να γίνει βασίλειο ανεξάρτητο από την αυτοκρατορική επικράτεια και να δοθεί στην οικογένειά του, τους Ορσίνι. Το 1282 ο Κάρολος ήταν έτοιμος να στείλει το ανήλικο ζεύγος για να διεκδικήσει ξανά τον τίτλο του βασιλιά της Αρλ, αλλά ο πόλεμος των Σικελικών Εσπερινών ματαίωσε τα σχέδιά του, όπως και την προγραμματισμένη εισβολή του στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία Κατηγορία:Πρώην μοναρχίες της Ευρώπης Κατηγορία:Κρατίδια της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας Κατηγορία:Προβηγκία Κατηγορία:Μεσαιωνική Γαλλία
415 π.Χ.
Γεγονότα
Κατηγορία:Έτη
Ανακυκλοφορία καυσαερίων
Η τεχνική ανακυκλοφορίας των καυσαερίων (exhaust gas recirculation) χρησιμοποιείται για την μείωση των οξειδίων του αζώτου (NOx) στα καυσαέρια των κινητήρων εσωτερικής καύσης. Τα οξείδια του αζώτου δημιουργούνται σε μεγάλη ποσότητα στον θάλαμο καύσης, όταν αναπτυχθούν υψηλές θερμοκρασίες (πάνω από 2.000° C). Σε αυτή την περίπτωση, ο τριοδικός καταλύτης δεν μπορεί να τα αναγάγει, με αποτέλεσμα να εκπέμπονται στο περιβάλλον. Αυτό συμβαίνει κατά την καύση "φτωχού" μίγματος, δηλαδή σε συνθήκες χαμηλού φορτίου του κινητήρα.
Η λειτουργία της βαλβίδας EGR συνίσταται στο να ανοίγει, υπό ορισμένες συνθήκες, μια μικρή δίοδο ανάμεσα στην πολλαπλή εξαγωγής και στην πολλαπλή εισαγωγής, οπότε ένα μέρος των καυσαερίων (πολλαπλή εξαγωγής) αναρροφάται στο προς καύση μίγμα (πολλαπλή εισαγωγής). Η ποσότητα των αδρανών αυτών καυσαερίων αντικαθιστά ένα μέρος του ατμοσφαιρικού αέρα στο προς καύση μίγμα με αποτέλεσμα την μείωση της θερμοκρασίας καύσης, άρα και την μείωση των οξειδίων του αζώτου.
Στα σύγχρονα συστήματα ψεκασμού η βαλβίδα EGR, πέρα από τη μείωση εκπομπής των οξειδίων του αζώτου, χρησιμεύει επίσης:
Το μίγμα είναι λιγότερο ευαίσθητο σε κρουστική καύση, άρα μπορεί να αυξηθεί η προπορεία για καλύτερη απόδοση του κινητήρα.
Με την λειτουργία της EGR, προφανώς μειώνεται η ισχύς του κινητήρα. Έτσι, η λειτουργία της ακυρώνεται ή μειώνεται στις παρακάτω καταστάσεις λειτουργίας :
Υπάρχουν δυο τύποι βαλβίδων EGR:
Κατηγορία:Τεχνολογία οχημάτων
Θάνατοι τον Ιούνιο του 2010
Καταγράφονται θάνατοι που συνέβησαν το μήνα Ιούνιο του 2010, συνοδευόμενοι από τις πηγές μέσω των οποίων έγιναν γνωστοί.
30 Ιουνίου
06
Χρυσόμαλλος (μίμος)
Ο Χρυσόμαλλος ήταν Βυζαντινός ηθοποιός, μίμος, του 6ου αιώνα.
Τον Χρυσόμαλλο αναφέρει σε επίγραμμα του (AP 7, 563) ο Παύλος ο Σιλεντιάριος πού τον υμνεί για τον τρόπο που αποδίδει τα θεατρικά έργα στις παραστάσεις του. Το είδος τέχνης του Χρυσόμαλλου ήταν η παντομίμα ενώ είχαν κατασκευάσει άγαλμα του προς τιμήν του.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βυζαντινοί ηθοποιοί Κατηγορία:Βυζαντινοί του 6ου αιώνα
406 π.Χ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έτη
Κεραμεικός (συνοικία)
Ο Κεραμεικός είναι συνοικία της Αθήνας που βρίσκεται δυτικά της Ακρόπολης, στην περιοχή του αρχαιολογικού χώρου του Κεραμεικού. Γειτονεύει με τις συνοικίες του Θησείου, των Πετραλώνων, το Γκάζι, το Βοτανικό και το Μεταξουργείο.
Η περιοχή οφείλει το όνομα της στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού, που βρίσκεται στη ΒΑ. πλευρά της συμβολής των οδών Πειραιώς και Ερμού. Η τοποθεσία αυτή ήταν το νεκροταφείο της αρχαίας Αθήνας και σήμερα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους της Αθήνας.