cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Τρέντο
Οι πρώτοι κάτοικοι της περιοχής ήταν Ετρουσκικής καταγωγής, οι οποίοι από νωρίς κατανόησαν τη στρατηγική της θέση. Τον 1ο π.Χ. αιώνα η πόλη κατακτήθηκε από τους Ρωμαίους, οι οποίοι την οχύρωσαν και έκαναν σημαντικά έργα υποδομής. Μετά την πτώση της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, το Τρέντο συνέχισε να διαδραματίζει ένα σημαντικό ρόλο στην περιοχή κυρίως χάρη στο φυσικό πλούτο που διέθετε.
Η ίδρυση της επισκοπής του Τρέντο, τον 4ο μ.Χ. αιώνα αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την πόλη. Γότθοι και Λογγοβάρδοι κατέκτησαν διαδοχικά την πόλη και άφησαν τα δικά τους σημάδια στη μακρόχρονη ιστορία της. Σημαντική περίοδος για το Τρέντο αποτέλεσε η ίδρυση του Επισκοπικού Πριγκιπάτου και η παρουσία των Αψβούργων, το όνομα των οποίων συνδέθηκε στενά με την ιστορία της περιοχής του Τρεντίνο.
Η πόλη θα γνωρίσει παγκόσμια προβολή με τη Σύνοδο του Τρέντο, τον 16ο αιώνα, η οποία αποτέλεσε σημείο καμπής στην ιστορία της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Τον 19ο αιώνα, αναπτύχθηκαν στην περιοχή, διάφορα κινήματα τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα τη διαμάχη ανάμεσα στους ιταλόφωνους και τους γερμανόφωνους κατοίκους της περιοχής.
Με την ένταξή της στον κορμό του Ιταλικού Κράτους το 1919, αλλά κυρίως με το καθεστώς της αυτονομίας το 1948, η πόλη γνώρισε ραγδαία οικονομική και πολιτιστική ανάπτυξη και σήμερα συγκαταλέγεται ανάμεσα στις πόλεις με το υψηλότερο βιοτικό επίπεδο σε όλη την Ιταλία. Ο πληθυσμός της πόλης ανέρχεται σε 116.663 κατοίκους.
Τοποθεσία και πληθυσμός
Η πόλη του Τρέντο βρίσκεται στο τέλος της κοιλάδας του ποταμού Άντιτζε, 55 χλμ. νότια του Μπολτσάνο και 100 χλμ. βόρεια της Βερόνας. Δυτικά της πόλης, βρίσκεται το όρος Μπονντόνε (2.098 μ.) το οποίο έχει το προσωνύμιο "Άλπεις του Τρέντο", στα βορειοδυτικά, η κορυφή Παγκανέλα (2.125 μ.), βορειοανατολικά, η κορυφή Καλίζιο (1.096 μ.), ανατολικά, η κορυφή Μαρτζόλα (1.738 μ.) και στα βορειοανατολικά, η κορυφή Βιγκολάνα (2.150 μ.).
Η πόλη του Τρέντο, μαζί με τα περίχωρα, αριθμεί περίπου 150.000 κατοίκους. Το διαμέρισμα με τον μεγαλύτερο πληθυσμό, το Γκαρντόλο, βρίσκεται στα βόρεια της πόλης και αριθμεί περίπου 12.000 κατοίκους. Η Σαρντάνια είναι το διαμέρισμα με το μικρότερο αριθμό, μόλις 1.106 κατοίκους. Η πυκνότητα του πληθυσμού είναι 741,32 κάτοικοι ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο.
Τα 15.803 εκτάρια του δήμου του Τρέντο, είναι κατανεμημένα ως εξής: Το 50,62% αντιστοιχεί σε εκτάσεις με λιβάδια, το 20,09% σε αγροτικές εκτάσεις, το 7,70% σε εκτάσεις με κατοικίες, το 3,33% σε βοσκοτόπια, το 3,23% σε βραχώδεις εκτάσεις, το 3,00% σε εκτάσεις που καλύπτει το οδικό δίκτυο, το 2,63% σε εκτάσεις που εξυπηρετούν διάφορες ανάγκες της πόλης, το 2,48% στην έκταση που καλύπτουν τα πάρκα, το 2,48% αντιστοιχεί στη βιομηχανική ζώνη, το 2,02% στην έκταση που καλύπτουν τα ποτάμια και οι λίμνες, το 0,89% σε εκτάσεις που καλύπτει το σιδηροδρομικό δίκτυο, το 0,70% αντιστοιχεί στη ζώνη που καλύπτουν τα ορυχεία, το 0,61% στις εκτάσεις που καλύπτουν οι πίστες του σκι, το 0,12% στην έκταση που καλύπτουν τα πάρκινγκ και το 0,09% αντιστοιχεί σε άλλες εκτάσεις.
Ο ποταμός Άντιτζε διασχίζει την πόλη του Τρέντο μαζί με τον μικρό χείμαρρο Φερσίνα. Ο Άντιτζε είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος σε μήκος ποταμός της Ιταλίας μετά τον Πάδο. Δίπλα στον ποταμό Άντιτζε, εκτείνεται παράλληλα ένα μικρό ρέμα που ονομάζεται "Αντιτζέτο". Στα νότια βρίσκεται ένα άλλο μικρό ρέμα που προέρχεται από τον λόφο του Πόβο, το Ρίο Σαλέ και εκβάλλει στο χείμαρρο Φερσίνα, λίγο πριν αυτός καταλήξει στον Άντιτζε.
Αρχαϊκή και Ρωμαϊκή περίοδος
thumb|150px|Ρωμαϊκή επιγραφή στο Τρέντο
thumb|150px|Η γέφυρα στον ποταμό Ινν από την οποία περνούσε η Via Claudia Augusta
Το σημερινό Τρέντο βρίσκεται σε μια περιοχή, η οποία κατά την αρχαιότητα, είχε κατοικηθεί από λαό ετρουσκικής καταγωγής. Σύμφωνα με τον Πλίνιο τον Πρεσβύτερο, ο λαός αυτός ζούσε στην περιοχή ανάμεσα στο σημερινό Τρεντίνο και το νότιο τμήμα της Ελβετίας. Τον 1ο αιώνα π.Χ. το Τρέντο πέφτει στα χέρια των Ρωμαίων, οι οποίοι θα του δώσουν το όνομα "Tridentum", εξαιτίας των τριών λόφων (Doss Trent, Dosso Sant'Agata και Dosso di San Rocco) που περιβάλλουν την πόλη.Στην πραγματικότητα, το όνομα είναι πολύ αρχαιότερο. Το όνομα πιθανόν να προέρχεται από τη λέξη "trent" δηλαδή το διαχωρισμό σε τρία μέρη (λόγω των διακλαδώσεων της κοίτης του ποταμού Άντιτζε). Παρόλα αυτά η λατινική εκδοχή επικράτησε, γεγονός που πιστοποιεί η ύπαρξη χάλκινου αετού και επιγραφής στο παλιό δημαρχείο όπου κανείς μπορεί να διαβάσει στα λατινικά τη φράση "Argentum Montes Mihi dant nomenque Tridentum" (Τα βουνά μου δίνουν το ασήμι και το όνομα του Τρέντο).
Είναι πιθανό, η περιοχή του Τρέντο να είχε εισέλθει στην σφαίρα επιρροής της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, πολύ πριν πέσει οριστικά στα χέρια της Ρώμης, μέσω των εμπορικών συναλλαγών. Τα πρώτα στοιχεία αυτών των συναλλαγών, στα τέλη του δεύτερου αλλά και τρίτου αιώνα. π.Χ. βασίζονται στο πλήθος των νομισμάτων(ρωμαϊκά, ελληνικά και Καρχηδονιακά νομίσματα), τα οποία βρέθηκαν στην περιοχή και αποδεικνύουν την ύπαρξη μικρών εμπορικών συναλλαγών αλλά πιστοποιούν και το πιθανό ενδιαφέρον των Ρωμαίων για στρατολόγηση νέων αντρών από την περιοχή του Τρέντο.
Την περίοδο κατά την οποία αυτοκράτορας ήταν ο Οκταβιανός Αύγουστος, το Τρέντο απέκτησε σημαντικό στρατιωτικό ρόλο. Η πόλη είχε όλα τα χαρακτηριστικά μιας ρωμαϊκής πόλης, με ισχυρή οχύρωση, θέατρο, λουτρά, νεκροταφείο και υδραγωγείο. Επίσης, από το Τρέντο περνούσε ο σημαντικότερος οδικός άξονας των Ρωμαίων, προς τη βόρεια Ευρώπη, η Via Claudia Augusta, έργο του αυτοκράτορα Κλαύδιου(41-54 µ.Χ.) που συνέδεσε τον ∆ούναβη µε την κοιλάδα του Πάδου. Ξεκινούσε από την Βερόνα και ανέβαινε την κοιλάδα του Άντιτζε, περνούσε από το Τρέντο, από το Μπολτσάνο και κατέβαινε την κοιλάδα του ποταµού Ίνν,ανέβαινε το δεύτερο αλπικό πέρασµα Φερν Πας, κατέβαινε την κοιλάδα του ποταµού Λεχ και κατέληγε στο Άουγκσμπουργκ.
Μετά την παρακμή της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, το Τρέντο συνέχισε να αποτελεί ένα σημαντικό πολιτικό, οικονομικό και εμπορικό κέντρο της περιοχής, εξαιτίας της θέσης του και των ορυχείων αργύρου.
Μεσαιωνική περίοδος
Τον 4ο μ.Χ. αιώνα, εγκαθιδρύθηκε επισκοπική έδρα στην πόλη του Τρέντο και ο πρώτος επίσκοπος ονομαζόταν Ιοβίνος. Η ίδρυση της επισκοπής του Τρέντο αποτέλεσε ένα πολύ σημαντικό βήμα, διότι η φιγούρα του επισκόπου συμβόλιζε την ασφάλεια και την ενότητα της πόλης. Ο 3ος επίσκοπος ήταν ο Ρωμαίος πατρίκιος, Βιγίλιος, μετέπειτα προστάτης της πόλης. Ο Βιγίλιος προσπάθησε να επιταχύνει τη διάδοση του Ευαγγελίου στην περιοχή του Τρεντίνο και να δημιουργήσει ισχυρούς δεσμούς με το εξωτερικό αλλά κυρίως με τον Αμβρόσιο και την Εκκλησία του Μιλάνου. Ο Βιγίλιος ήταν ο πρώτος μεγάλος ηγέτης της Εκκλησίας του Τριδέντο και έδωσε σκληρό αγώνα για την καταπολέμηση της ειδωλολατρίας. Αυτή του η δράση ήταν και η αφορμή για τη δολοφονία του στη Βαλ Ρενντένα, όπου κατά τη διάρκεια της θείας λειτουργίας, έκανε μια κίνηση έντονου συμβολισμού, πετώντας στο ποτάμι ένα άγαλμα του Κρόνου. Αυτό προκάλεσε την οργή των ειδωλολατρών, οι οποίοι τον σκότωσαν με πέτρες και με ξύλα.
Τον 6ο μ.Χ. αιώνα,οι Γότθοι με τον Θεοδώριχο τον Μέγα, καταλαμβάνουν την πόλη. Σε μία επιστολή, ο βασιλιάς των Γότθων, όπως αναφέρει ο Κασσιόδωρος, προσκάλεσε τη βενετσιάνικη πόλη του Φέλτρε να συνεργαστεί με το Τρέντο για την κατασκευή ενός νέου αστικού κέντρου, κατά πάσα πιθανότητα στην περιοχή της Βαλσουγκάνα, το οποίο τελικά δεν υλοποιήθηκε. Σύμφωνα με κάποιους ιστορικούς, το επεισόδιο αυτό, χρονολογείται γύρω στο 523-526 μ.Χ.
Το 568 μ.Χ. η πόλη πέφτει στα χέρια των Λογγοβάρδων, οι οποίοι δημιούργησαν το Δουκάτο του Τρέντο. Η περιοχή, δεχόταν συχνές επιθέσεις από τους Φράγκους και για το λόγο αυτό, ο επίσκοπος του Τρέντο, Ανιέλο (577-591), μεσολάβησε ώστε να βρεθεί μια λύση ανάμεσα σε Φράγκους και Λογγοβάρδους και να επιστρέψει η ειρήνη στην περιοχή. Τελικά, το 774 μ.Χ., ο Καρλομάγνος, βασιλιάς των Φράγκων, βάδισε εναντίον των Λομβαρδών στην Ιταλία και καθαίρεσε τον βασιλιά τους και στέφθηκε ο ίδιος βασιλιάς, ενώνοντας το βασίλειο της Ιταλίας με το φραγκικό στέμμα, με αποτέλεσμα η περιοχή του Τρέντο να περάσει στην κατοχή των Φράγκων. Το 982 μ.Χ., το Τρέντο έγινε τμήμα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας του Γερμανικού Έθνους και το 993 μ.Χ., μαζί με τη Βερόνα, συμπεριλήφθηκε στο Δουκάτο της Καραντανία, από τον Όθωνα τον Β΄.
Το Επισκοπικό Πριγκιπάτο
thumb|200px|Η Σύνοδος του Τριδέντου.
Το 1027 ο αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας Κορράντο ο Β' ίδρυσε το Επισκοπικό Πριγκιπάτο του Τρέντο, το οποίο συνέχισε να υπάρχει μαζί με την κομητεία του Τιρόλου έως την περίοδο του Ναπολέοντα. Το Επισκοπικό Πριγκιπάτο ήταν στενά συνδεδεμένο με την κομητεία μέσω του "Foederatus Tyrolensis". Η περιοχή του πριγκιπάτου δεν ταυτιζόταν με εκείνη της σημερινής επαρχίας του Τρέντο. Το 1363, η πόλη πέρασε στην κατοχή του Οίκου των Αψβούργων. Το Επισκοπικό Πριγκιπάτο σημάδεψε την ιστορία της πόλης για περίπου 8 αιώνες, με μικρότερη ή μεγαλύτερη αυτονομία ανάλογα με την περίοδο.Στο τιμόνι του πριγκιπάτου ανέβηκαν 51 επίσκοποι, οι οποίοι συνήθως ήταν επιλογή του Οίκου των Αψβούργων.Το 1407 ο Ροδόλφος Μπελεντσάνι χρίστηκε επικεφαλής μιας εξέγερσης πολιτών, που είχαν επαναστατήσει απέναντι στην καταπίεση του Πρίγκιπα Γεωργίου του Λίχτενσταϊν. Η πόλη του Τρέντο έγινε παγκοσμίως γνωστή μετά τη Σύνοδο του Τριδέντου (1545-1563), η οποία έθεσε τις βάσεις για την Αντιμεταρρύθμιση. Η Σύνοδος του Τριδέντου υπήρξε η πλέον μακροχρόνια σύνοδος της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας. Διήρκεσε δεκαοκτώ έτη (13 Δεκεμβρίου 1545 – 4 Δεκεμβρίου 1563) υπό πέντε Πάπες (Παύλος Γ΄, Ιούλιος Γ΄, Μαρκέλλος Β΄, Παύλος Δ΄, Πίος Δ΄) και ως κύριο αντικείμενο είχε τις προτεσταντικές διδασκαλίες. Αναθεματίστηκαν, ως αιρετικοί, ο Μαρτίνος Λούθηρος και ο Ιωάννης Καλβίνος και θεσπίστηκε πλήθος κανόνων για τα Μυστήρια της Εκκλησίας.
19ος και 20ός αιώνας
thumb|right|150px|Πορτραίτο του Αντρέας Χόφερ
Η περίοδος της κατοχής από το στρατό του Ναπολέοντα και των Βαυαρών, βρήκε τους Τιρολέζους, να πολεμούν για την ελευθερία τους, με αρχηγό τον Αντρέας Χόφερ. Οι Τιρολέζοι διεξήγαγαν ένα συνεχή ανταρτοπόλεμο ενάντια στο στρατό του Ναπολέοντα, δίχως να λάβουν καμία βοήθεια από το στρατό των Αψβούργων. Τελικά, μετά από μια επική μάχη στο Μπέργκισελ του Ίνσμπρουκ, τα τιρολέζικα στρατεύματα νικήθηκαν και ο Αντρέας Χόφερ εκτελέστηκε στη Μάντοβα.
Τo συνέδριο της Βιέννης του 1815 διευθέτησε και έβαλε μια τάξη στο θέμα των εκτάσεων της περιοχής. Η αυτόνομη κυβέρνηση του Επισκοπικού Πριγκηπάτου, η οποία είχε ήδη καταργηθεί από τον Ναπολέοντα, δεν αποκαταστάθηκε αλλά επετράπη στον επίσκοπο του Τρέντο να διατηρήσει τον τίτλο του πρίγκιπα και της "Αυτού Υψηλότης" μέχρι το 1953, όταν ο Πάπας Πίος ΙΒ΄ αποφάσισε να καταργηθούν όλοι οι τίτλοι ευγενείας των ιερωμένων. Το 1816, το Τρέντο επέστρεψε ξανά στην κυριαρχία του Οίκου των Αψβούργων.
Σημαντικές αλλαγές έλαβαν χώρα κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Μερικές από αυτές ήταν η κατασκευή του σιδηροδρόμου του Μπρέννερο, της Βάλσουγκάνα και του Τρέντο-Μαλέ, όπως επίσης και η εκτροπή της ροής του ποταμού Άντιτζε. Κατασκευάστηκαν επίσης σχολεία, στρατόπεδα, το δικαστικό μέγαρο (ιταλικά: Palazzo di Giustizia), έδρα των δικαστηρίων και των φυλακών.
thumb|left|150px|Μνημείο του ποιητή Δάντη Αλιγκέρι στο Τρέντο
Στις αρχές του 1870, αναπτύχθηκαν διάφορα κινήματα, τα οποία είχαν ως στόχο να διαφυλάξουν τον ιταλικό χαρακτήρα της πόλης και να αντισταθούν στις τάσεις γερμανοποίησης, τις οποίες προωθούσαν εθνικιστικοί κύκλοι του γερμανικού Τιρόλου, όπως το Tiroler Volksbund(ιδρύθηκε στο Βιπιτένο, το 1905).
Χαρακτηριστικό παράδειγμα της έντασης, ήταν η ανέγερση μνημείου του ποιητή Ντάντε Αλιγκιέρι, στο Τρέντο και η ταυτόχρονη ανέγερση μνημείου του ποιητή Βάλτερ φον ντερ Φόγκελβαϊντε, στο Μπολτσάνο.
Παρά το γεγονός ότι οι περισσότεροι χώροι που εξέφραζαν αλυτρωτικές ιδέες, υποστήριζαν το διαχωρισμό του Τρεντίνο από το Τιρόλο και από την αυτοκρατορία των Αψβούργων και την προσάρτησή στο Βασίλειο της Ιταλίας, η πλειοψηφία του πληθυσμού παρέμενε πιστή στην αυτοκρατορία.Όπως αναφέρεται στα πρακτικά των συνομιλιών που είχε στη Ρώμη το 1915 με τον Σονίνο, Υπουργό των Εξωτερικών του Βασιλείου της Ιταλίας, ο Αλτσίντε ντε Γκάσπερι, εκπρόσωπος των Καθολικών του Τρεντίνο, στο αυτοκρατορικό κοινοβούλιο της Βιέννης, αναγνώρισε ότι η πλειοψηφία των κατοίκων του Τρεντίνο δεν επιθυμούσε την προσάρτηση της περιοχής στην Ιταλία.
Κατά τη διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η πόλη του Τρέντο ανακηρύχθηκε σε πόλη-φρούριο. Χιλιάδες στρατιώτες από το Τρεντίνο (10.001 σε όλη την επαρχία, εκ των οποίων 1.000 από την πόλη του Τρέντο), έπεσαν στις διάφορες μάχες κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Η ένωση του Τρέντο με την Ιταλία, έλαβε χώρα το 1919 με τη συνθήκη του Αγίου Γερμανού. Η προσάρτηση στην Ιταλία ήταν μια πολύ δύσκολη στιγμή για την πόλη και τους ιταλόφωνους κατοίκους του Τιρόλου, ιδίως όσον αφορά την οικονομική ενσωμάτωση στο Βασίλειο της Ιταλίας. Ο φασισμός έβαλε τέλος στην αυτονομία που είχε η πόλη για αιώνες:το 1923 το δημοτικό συμβούλιο διαλύθηκε μετά από εντολή της κυβέρνησης της Ρώμης. Το Τρεντίνο, για να αποκτήσει ξανά τη διοικητική και οικονομική αυτονομία, θα έπρεπε να περιμένει μέχρι το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και συγκεκριμένα έως τις 26 Φεβρουαρίου 1948, ημερομηνία κατα την οποία θεσπίστηκε το καθεστώς της Αυτόνομης Περιφέρειας του Τρεντίνο-Άνω Αδίγης/Νότιο Τυρόλο.
Στις 2 Σεπτεμβρίου 1943, οι συμμαχικές δυνάμεις με 91 αεροπλάνα της «Mediterranean Allied Air Forces» βομβάρδισαν το Τρέντο και προκάλεσαν το θάνατο σε περισσότερους από 200 ανθρώπους και τεράστιες υλικές ζημιές. Το Σεπτέμβριο του 1943, μετά την ανακωχή της Ιταλίας, σχεδόν ολόκληρη η περιοχή του Τρεντίνο-Άνω Αδίγης/Νότιο Τιρόλο, καταλαμβάνεται από τους Γερμανούς. Η πόλη του Τρέντο με την ομώνυμη επαρχία και τις επαρχίες του Μπολτσάνο και του Μπελούνο, εντάχθηκαν στην Επιχειρησιακή ζώνη των Προάλπεων, υπό την καθοδήγηση του Φραντς Χόφερ, πολιτικού αυστριακής καταγωγής.
Το 1946 και συγκεκριμένα, στις 5 Σεπτεμβρίου, ο Αλτσίντε ντε Γκάσπερι υπέγραψε στο Παρίσι με τον υπουργό εξωτερικών της Αυστρίας, Καρλ Γκρούμπερ, το σύμφωνο «Ντε Γκάσπερι-Γκρούμπερ», το οποίο είχε ως στόχο να προστατεύσει τα δικαιώματα της γερμανόφωνης μειονότητας και έθεσε τις βάσεις για την αυτόνομη άσκηση της νομοθετικής και εκτελεστικής εξουσίας, στις επαρχίες του Μπολτσάνο και του Τρέντο. Με τις καταστατικές αλλαγές του 1971 και τους εφαρμοστικούς νόμους που ακολούθησαν τα επόμενα χρόνια, η αυτονομία επεκτάθηκε σε σημαντικό βαθμό, αλλά οι αρμοδιότητες της περιφέρειας σχεδόν καταργήθηκαν μετά την ανάθεση όλων σχεδόν των εξουσιών στις επαρχίες του Τρέντο και του Μπολτσάνο, τις μόνες αυτόνομες επαρχίες σε όλη την Ιταλία.
Με τη μεταρρύθμιση του του Ιταλικού συντάγματος το 2001, έγιναν ορισμένες αλλαγές στο καθεστώς της αυτονομίας. Κατοχυρώθηκε η προτεραιότητα των επαρχιών του Τρέντο και του Μπολτσάνο σε σχέση με την περιφέρεια του Τρεντίνο-Άνω Αδίγης/Νότιο Τυρόλο: πρίν τη μεταρρύθμιση, ήταν η περιφέρεια που «συμπεριελάμβανε» τις δύο επαρχίες, ενώ μετά τη μεταρρύθμιση, είναι οι επαρχίες που "αποτελούν" την περιφέρεια.
Έμβλημα
thumb|left|85px|
Το έμβλημα του Τρέντο, το οποίο καθιερώθηκε το 1930, είναι ένας μαύρος αετός (αετός του Αγίου Βεγκέσλαου), ο οποίος παρουσιάζει δύο χρυσούς μίσχους τριφυλλιού, στο ύψος των φτερών και κόκκινες φλόγες στο σώμα.Ο αετός του Αγίου Βεγκέσλαου, είναι το επίσημο έμβλημα της πόλης από το 1407, παρόλο που ο βασιλιάς Ιωάννης του Λουξεμβούργου δώρισε το σύμβολο στην πόλη πολύ νωρίτερα, δηλαδή το 1339, στη Μπρατισλάβα. Μόλις τρία χρόνια νωρίτερα, το 1336, ο Κάρολος της Βοημίας, πρωτότοκος γιος του βασιλιά Ιωάννη του Λουξεμβούργου, εγκαταστάθηκε στο κάστρο του Τυρόλου ως αντιβασιλέας στη θέση του νεώτερου αδελφού του, ο οποίος το 1330 είχε παντρευτεί τη Μαργκαρέτ Μάουλτας, δούκισσα της Καρινθίας, κόμισα του Τυρόλου. Ο Κάρολος της Βοημίας έφερε μαζί του, τον καγκελάριο Νικολό ντα Μπρούνα το 1338 και χάρη στην ουσιαστική υποστήριξη του βασιλιά Ιωάννη, τον διόρισε επίσκοπο του Τρέντο. Με αυτόν τον τρόπο, ο οίκος της Βοημίας εξασφάλισε την απόλυτη προσύλωση και υποταγή του Πριγκιπάτου του Τρεντίνο. Στις 9 Αυγούστου 1339, για να ανταμείψει τον επίσκοπο Νικολό ντα Μπρούνα, ο βασιλιάς Ιωάννης δώρισε στην πόλη, τον αετό του Αγίου Βεγκέσλαου.
Οικονομία
thumb|150px|Μήλο Golden Delicious.
Η οικονομία της πόλης του Τρέντο, βασίζεται στη βιομηχανία και την αγροτική πραγωγή.Τα μήλα της περιοχής του Τρεντίνο, είναι διάσημα σε όλη την Ιταλία. Η επαρχία του Τρεντίνο είναι δεύτερη σε παραγωγή μήλων σε όλη την Ιταλία, πίσω από την επαρχία του Μπολτσάνο.Τα μήλα είναι της ποικιλίας Golden Delicious, Red Delicious, Gala και Fuji. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η καλλιέργεια σταφυλιών και η παραγωγή κρασιού υψηλής ποιότητας.
Περισσότεροι από τους μισούς εργαζομένους στην πόλη του Τρέντο, απασχολούνται άμεσα ή έμμεσα, στον δημόσιο τομέα.
Περίπου το ένα τρίτο του εργατικού δυναμικού βρίσκει απασχόληση στο τομέα της βιομηχανίας. Οι επιχειρήσεις, είναι συνήθως μικρού και μεσαίου μεγέθους και δραστηριοποιούνται στους τομείς της κλωστοϋφαντουργίας, των κατασκευών και επεξεργασίας ξύλου και χαρτιού. Η αφθονία του νερού και το σχήμα της περιοχής ευνοούν την παραγωγή υδροηλεκτρικής ενέργειας.
Τα τελευταία τριάντα χρόνια έχει παίξει ζωτικό ρόλο στην οικονομία της πόλης, η ισχυρή μάζα των πόρων που διατίθενται από την επαρχία του Τρέντο για την ανάπτυξη, η οποία μπορεί να συγκριθεί μόνο με εκείνη της γειτονικής επαρχίας του Μπολτσάνο και της Κοιλάδας της Αόστα.
Σημαντική θέση στην τοπική κοινωνία κατέχει ο τουρισμός και το εμπόριο.Τη χειμερινή τουριστική περίοδο του 2011/2012 επισκέφθηκαν την περιοχή του Τρεντίνο, 1.324.701 τουρίστες, εκ των οποίων 872.921 Ιταλοί και 451.780 ξένοι.
Πρόσβαση και μεταφορές
thumb|right|250px|Το τελεφερίκ του Τρέντο.
Ο αυτοκινητόδρομος A22-E45, συνδέει το Τρέντο με τη Βερόνα, το Μπολτσάνο, το Ίνσμπρουκ και το Μόναχο.
Ο σιδηροδρομικός σταθμός του Τρέντο, ο οποίος ιδρύθηκε το 1859, αποτελεί τμήμα της γραμμής του Μπρέννερο, η οποία συνδέει τη Βερόνα με το Ίνσμπρουκ και της γραμμής της Βάλσουγκάνα, η οποία συνδέει το Τρέντο με τη Βενετία. Επίσης, ο σταθμός του Τρέντο, είναι η αφετηρία της γραμμής Τρέντο-Μαλέ-Μαριλέβα.
Το αεροδρόμιο του Τρέντο G. Caproni βρίσκεται στην περιοχή Ματαρέλο, 5 χλμ. από την πόλη. Κοντινό αεροδρόμιο στην πόλη του Τρέντο είναι αυτό της Βερόνα. Η πόλη του Τρέντο διαθέτει εκτεταμένο δίκτυο 23 λεωφορειακών γραμμών, που εξυπηρετούν ολόκληρη την περιοχή. Τη διαχείρισή τους έχει ο οργανισμός Trentino Trasporti. Το τελεφερίκ του Τρέντο συνδέει την πόλη με την περιοχή της Σαρντάνια.
Κλίμα
Το Τρέντο διαθέτει μετεωρολογικό σταθμό.Ο πιο κρύος μήνας είναι ο Ιανουάριος και ο πιο ζεστός, ο Ιούλιος.Η πόλη είχε πληγεί έντονα από μια μεγάλη χιονοθύελλα, γνωστή ως "Χιονοθύελλα του αιώνα", το 1985.
Εκκλησίες
thumb|right|150px|Ο Καθεδρικός ναός του Αγίου Βιγιλίου.
thumb|right|150px|Γλυπτό στην εκκλησία της Αγίας Τριάδας, απ´όπου ξεκίνησε η πομπή για το άνοιγμα των εργασιών της [[Σύνοδος του Τρέντο|Συνόδου του Τρέντο.]]
Κτίρια
thumb|right|200px|Οικίες Cazuffi-Rella
Επιδημία ύπνου
Η επιδημία ύπνου είναι μια νόσος που εμφανίζεται μόνο στους ανθρώπους και έχει ως αποτέλεσμα να κοιμούνται συνεχώς για μέρες ή εβδομάδες. Έχει συμβεί μόνο σε μια περίπτωση, στο Καλάτσι του Καζακστάν. Εμφανίστηκε τον Μάρτιο του 2013 και είχε 152 θύματα. Πιθανώς αυτή η νόσος δεν είναι μεταδοτική. Αν και μετά εξαφανίστηκε, η νόσος ξαναεμφανίστηκε στα μέσα του 2015, και μπορεί να επηρεάσει ανθρώπους οποιαδήποτε ηλικίας.
Τρέντο
Κρήνες
thumb|150px|Κρήνη ντελ Άκουιλα.
Επιδημία ύπνου
Αιτία
Οι αρμόδιοι στο Καζακστάν έχουν δώσει την αναφορά τους για την νόσο που έχει να κάνει με το μονοξείδιο του άνθρακα, μαζί με άλλους υδροάνθρακες που προκαλούνται από το πρώην Σοβιετικό ορυχείο ουρανίου που προκαλεί την επιδημία, που μεταδίδεται από τον αέρα που αναπνέουν οι κάτοικοι στο χωριό.
Παραπομπές
Κατηγορία:Διαταραχές του ύπνου
Τρέντο
Πύργοι
thumb|200px|To φρούριο Bus de Vela.
Φρούρια
Στην επαρχία του Τρέντο υπάρχουν πολυάριθμα φρούρια και οχυρώσεις τα οποία χρονολογούνται από τον 17ο και 19ο αιώνα.Από τις πολλές οχυρώσεις του Τρεντίνο, ορισμένες από αυτές αποτελούσαν μέρος του οχωρωματικού συμπλέγματος του Τρέντο, το οποίο περιελάμβανε μερικά φρούρια όπως το φρούριο Bus de Vela και το φρούριο Doss di Sponde. Το φρούριο Bus de Vela είναι ένα από τα οχυρά αυστριακής κατασκευής και αποτελεί τμήμα της οχύρωσης του Τρέντο. Το φρούριο βρίσκεται στην περιοχή του Κάντινε (ιταλικά: Cadine), 4 χλμ. από την πόλη του Τρέντο και η κατασκευή του άρχισε το 1861 και ολοκληρώθηκε το 1862. Το φρούριο Doss di Sponde βρίσκεται κοντά στο όρος Μποντόνε, 6 χλμ. από την πόλη του Τρέντο και η κατασκευή του ξεκίνησε το 1862.
Γέφυρες
thumb|right|200px|Η γέφυρα του Σαν Λορέτζο, στον ποταμό Άντιτζε.
Η ρωμαϊκή κατοχή του Τρέντο και η στρατηγική του θέση, οδήγησε στην κατασκευή πολλών γεφυριών στον ποταμό Άντιτζε και τον χείμαρρο Φερσίνα. Η αρχική ροή του χειμάρρου Φερσίνα βρισκόταν σε διαφορετική θέση από τη σημερινή και μόλις τον δέκατο έκτο αιώνα, έγινε η εκτροπή της κοίτης, μετά από αλλεπάλληλες καταστροφές που προκάλεσε ο χείμαρρος στο ιστορικό κέντρο της πόλης. Η κατασκευή ισχυρών αναχωμάτων κατάφερε να δώσει οριστική λύση στο πρόβλημα.
Από τις διάφορες γέφυρες δεν έχει βρεθεί κανένα ίχνος και δεν υπάρχουν πληροφορίες εάν ήταν κατασκευασμένες από πέτρα, ξύλα ή βάρκες. Παρόμοιες υποθέσεις έχουν γίνει και για τις γέφυρες μεσαιωνικής προέλευσης. Σε ορισμένους παλιούς χάρτες της πόλης, απεικονίζεται η ύπαρξη μιας σκεπαστής γέφυρας στον ποταμό Άντιτζε. Η γέφυρα καταστράφηκε όταν έγινε η εκτροπή του Άντιτζε για να ανοίξει ο δρόμος για το σιδηρόδρομο.
Μερικές από τις νέες γέφυρες στον ποταμό Άντιτζε, είναι η γέφυρα του Σαν Λορέτζο, η γέφυρα Σαν Τζόρτζιο, η γέφυρα της Ραβίνα, η γέφυρα του Σαν Νικολό και η γέφυρα της εθνικής οδού.
Δημογραφικά στοιχεία
Σήμερα ο πληθυσμός ανέρχεται στους 116.663 μόνιμους κατοίκους (απογραφή του 2009). Οι πληθυσμιακές διακυμάνσεις, αποτυπώνονται στον παρακάτω πίνακα.
Μεταβολές του πληθυσμού
thumb|left|544px|Πληθυσμιακή μεταβολή.
Στην πόλη του Τρέντο ζουν 13.039 αλλοδαποί πολίτες.
Ποιότητα ζωής
thumb|right|100px|Ο Κύκλος με τους Μήνες.
Σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου La Sapienza της Ρώμης, για λογαριασμό της εφημερίδας ItaliaOggi, το Τρέντο ήταν η πόλη με την καλύτερη ποιότητα ζωής σε όλη την Ιταλία για το έτος 2011, θέση που είχε καταλάβει και το 2010. Σύμφωνα με νεότερη έρευνα του 2012, η οποία πραγματοποιήθηκε από την ένωση καταναλωτών Altroconsumo, μέσω ενός ερωτηματολογίου που απαντήθηκε από 5.865 ανθρώπους σε όλες τις Ιταλικές περιφέρειες, το Τρέντο, παραμένει στην πρώτη θέση, ανάμεσα στις πόλεις με την καλύτερη ποιότητα ζωής. Τέλος, σύμφωνα με έρευνα της εφημερίδας Il Sole 24ore, η επαρχία του Τρέντο συγκαταλέγεται ανάμεσα στις 15 πιο ασφαλείς περιοχές της Ιταλίας και βρίσκεται στη 2η θέση όσον αφορά τη δυνατότητα εύρεσης εργασίας και την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας.
Πολιτισμός
Το Τρέντο παρουσιάζει πλούσια πολιτιστική ζωή και κάθε χρόνο λαμβάνουν χώρα στην πόλη, εκθέσεις, φεστιβάλ και επιστημονικά συνέδρια.
Πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα
thumb|right|250px| Σχολή Φυσικών και Μαθηματικών επιστημών, Τρέντο.
Το Τρέντο διαθέτει επίσης τα εξής ερευνητικά κέντρα:
Μουσεία
thumb|right|250px|Τοιχογραφίες στο Κάστρο του Μπουονκονσίλιο.
Μουσική
Στο Τρέντο, εδρεύει το Ωδείο "FA Bonporti", μια κρατική σχολή, η οποία προσφέρει μουσικές σπουδές υψηλού επιπέδου. Πρωταρχικός στόχος είναι η εκπαίδευση ικανών συνθετών, τραγουδιστών και δασκάλων μουσικής. Από το 1987-88 συνεργάζεται στενά με το πενταετές πειραματικό σχολείο του Τρέντο. Στο Τρέντο έχουν έδρα, δύο από τις διασημότερες ιταλικές χορωδίες, η χορωδία SAT και η χορωδία SOSAT.
Εκδηλώσεις
thumb|100px|Φεστιβάλ Οικονομίας.
Προσωπικότητες
thumb|100px|Η ομάδα του Τρεντίνο Βόλεϊ.
Αθλητισμός
Ο πιο γνωστός σύλλογος της πόλης είναι η ομάδα του Τρεντίνο Βόλεϊ (ιταλ. Trentino Volley), η οποία αγωνίζεται στην Α1 κατηγορία. Η ομάδα, την περίοδο 2007-2008 κέρδισε το εθνικό πρωτάθλημα. Συνολικά έχει κατακτήσει 2 εθνικά πρωταθλήματα και 2 κύπελλα Ιταλίας. Η Τρεντίνο Βόλεϊ, την 1 Νοεμβρίου 2011 κατέκτησε το Σούπερ Καπ πετοσφαίρισης ανδρών, στο Κάλιαρι της Σαρδηνίας. Στις 9 Απριλίου 2009, η ομάδα κατέκτησε το κύπελλο Πρωταθλητριών (Champions League), νικώντας στην Πράγα, τον Ηρακλή Θεσσαλονίκης. Τις επόμενες 2 χρονιές (2010,2011), ξανακέρδισε τον τίτλο, νικώντας στο Λοτζ της Πολωνίας, τη Δυναμό Μόσχας(2/5/2010) και τη Ζενίτ Καζάν, στο Μπολτσάνο(27/3/2011). Η ομάδα έχει καταλάβει 3 φορές την πρώτη θέση στο Παγκόσμιο κύπελλο συλλόγων πετοσφαίρισης, το 2009, το 2010 και το 2011.
Ο αθλητικός σύλλογος "Μπουόνκονσίλιο" (ιταλικά: Buonconsiglio nuoto-tuffi) είναι το πιο σημαντικό σωματείο της πόλης. Η ποδοσφαιρική ομάδα του Τρέντο, ονομάζεται "Τρέντο Κάλτσιο 1921" (ιταλ. Trento Calcio 1921) και τη νέα αγωνιστική περίοδο 2012/2013 θα αγωνίζεται στη Δ' Εθνική κατηγορία. Την περίοδο 2010/2011, είχε υποβιβαστεί στο ερασιτεχνικό πρωτάθλημα.
Γήπεδα
thumb|right|150px|Στάδιο Μπριαμάσκο.
Αθλητές
thumb|right|150px|Ματέο Ανέζι,χρυσός Ολυμπιονίκης στο Τορίνο, το 2006.
Ραδιόφωνο
Μεταξύ των μεγαλύτερων ραδιοφωνικών σταθμών σε επαρχιακό επίπεδο είναι: το Radio Dolomiti, το Radio Tele Trentino (RTTR) και το Radio Studio Sette.
Τηλεόραση
Στο Τρέντο, βρίσκεται η περιφερειακή έδρα της RAI για το Τρεντίνο. Στο Τρέντο υπάρχουν δύο ιδιωτικά τηλεοπτικά κανάλια, τα οποία μεταδίδουν τα προγράμματά τους σε όλο το Τρεντίνο-Άλτο Αντίτζε:Radio Tele Trentino Regionale (RTTR) και Tele Commerciale Alpina (TCA). Με την έλευση της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης δημιουργήθηκε το πρώτο περιφερειακό ειδησεογραφικό κανάλι, το TvAlpi.
Εφημερίδες
Στο Τρέντο υπάρχουν οι εξής εφημερίδες:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Δήμοι της Αυτόνομης Επαρχίας του Τρέντο
Κανό Μοτονόμπου
thumb|200px|Λευκοφορεμένος Καννόν Ο Κανό Μοτονόμπου (狩野 元信, 28 Αυγούστου 1476 - 5 Νοεμβρίου 1559) ήταν Ιάπωνας ζωγράφος. Ήταν μέλος της σχολής ζωγραφικής Κανούχα. Πατέρας του ήταν ο Κανό Μασανόμπου, ιδρυτής της σχολής Κανό. Στα χρόνια του Μοτονόμπου η σχολή υπό τη διεύθυνσή του κυριάρχησε στην καλλιτεχνική ζωή της Ιαπωνίας ως το κύριο καλλιτεχνικό ρεύμα της εποχής.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιάπωνες ζωγράφοι
Βόγιατζερ 2
Ο Βόγιατζερ 2 (Voyager 2, Ταξιδιώτης 2) είναι μία μη επανδρωμένη διαπλανητική διαστημοσυσκευή, που εκτοξεύτηκε στις 20 Αυγούστου 1977, στο πλαίσιο του Προγράμματος Βόγιατζερ για την εξερεύνηση των εξωτερικών πλανητών του ηλιακού μας συστήματος.
Είναι πανομοιότυπος με τον Βόγιατζερ 1, που εκτοξεύτηκε λίγες μέρες αργότερα. Τα δυο σκάφη επισκέφτηκαν τον Δία και τον Κρόνο με διαφορά λίγων μηνών. Ο δίδυμός του πραγματοποίησε ένα κοντινό πέρασμα από τον δορυφόρο του Κρόνου Τιτάνα και στη συνέχεια συνέχισε σε πορεία που τον οδηγούσε έξω από το ηλιακό σύστημα, όμως ο Βόγιατζερ 2 ακολούθησε διαφορετική τροχιά που του επέτρεψε να μείνει στην εκλειπτική κι έτσι να συνεχίσει το ταξίδι του στο ηλιακό σύστημα, εξερευνώντας για πρώτη φορά τον Ουρανό και τον Ποσειδώνα.
Το Βόγιατζερ 2 θεωρείται η πιο επιτυχημένη διαστημοσυσκευή έως τώρα· επισκέφθηκε τέσσερις πλανήτες, δύο από τους οποίους εξερευνήθηκαν για πρώτη -και τελευταία μέχρι σήμερα- φορά, και πολλούς από τους δορυφόρους τους, μελετώντας τους με μια πληθώρα οργάνων και επεκτείνοντας έτσι σε μεγάλο βαθμό τις γνώσεις μας για την περιοχή αυτή του ηλιακού μας συστήματος. Ανακάλυψε δακτυλίους, δορυφόρους, ηφαιστειότητα σε παγωμένα φεγγάρια, κι έναν πιθανό υπόγειο ωκεανό στην Ευρώπη, δορυφόρο του Δία. Οι αντιλήψεις για το σχηματισμό, τη δομή και τη δυναμική του ηλιακού συστήματος άλλαξαν ριζικά μετά από το ταξίδι του, που εκμεταλλεύτηκε μια σπάνια γεωμετρική διάταξη των εξωτερικών πλανητών που συμβαίνει κάθε 176 χρόνια και δίνει τη δυνατότητα ενός γρήγορου ταξιδιού από τον ένα στον άλλο με τη χρήση βαρυτικής προώθησης.
Σε απόσταση 120 α.μ. (1,8×1010 χλμ.) από τον Ήλιο και κινούμενο με ταχύτητα 55.230 χλμ/ώρα, το Βόγιατζερ 2 είναι η τέταρτη διαστημοσυσκευή που ανέπτυξε την απαιτούμενη ταχύτητα διαφυγής για να εγκαταλείψει το ηλιακό σύστημα. Στις 5 Νοεμβρίου 2018 το σκάφος εγκατέλειψε την ηλιόσφαιρα και έγινε το δεύτερο ανθρώπινο κατασκεύασμα που εισήλθε σε διαστρικό χώρο, παρέχοντας τις πρώτες άμεσες μετρήσεις της πυκνότητας και της θερμοκρασίας του διαστρικού πλάσματος.
Περιγραφή αποστολής
thumb|right|350px|Η εκτόξευση του Βόγιατζερ 2 στις 20 Αυγούστου 1977 Οι διαστημοσυσκευές Βόγιατζερ σχεδιάστηκαν αρχικά στα πλαίσια του προγράμματος Μάρινερ· το αρχικό τους όνομα ήταν Μάρινερ 11 και Μάρινερ 12 και μετονομάστηκαν έξι μήνες πριν από την έναρξη της αποστολής. Ο Βόγιατζερ 2 εκτοξεύτηκε στις 20 Αυγούστου 1977 από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ της Φλόριντα με έναν πύραυλο-φορέα Τιτάν-Κένταυρος. Δεκάξι μέρες αργότερα εκτοξεύτηκε και ο Βόγιατζερ 1, που ακολουθώντας πιο γρήγορη τροχιά έφτασε πρώτος στο Δία και τον Κρόνο.
Το προσωπικό της αποστολής αντιμετώπισε ένα πρόβλημα με την εκτόξευση του Βόγιατζερ 1 κι έτσι ξέχασε να στείλει στο Βόγιατζερ 2 την εντολή για την ενεργοποίηση της κεραίας υψηλής απολαβής. Ευτυχώς, οι τεχνικοί μπόρεσαν σύντομα να επικοινωνήσουν μέσω της κεραίας χαμηλής απολαβής και να διορθώσουν το λάθος τους. Αυτό δεν ήταν το μόνο πρόβλημα που υπήρξε: μερικούς μήνες αργότερα, μια βλάβη στον κύριο δέκτη του σκάφους επέβαλλε τη χρήση του εφεδρικού, που όπως διαπιστώθηκε ήταν κι αυτός ελαττωματικός, κάτι που επέβαλλε τον επαναπρογραμματισμό του σκάφους προκειμένου να γίνεται ανεμπόδιστη επικοινωνία.
Τελικά και αυτό το πρόβλημα ξεπεράστηκε και ο Βόγιατζερ 2 έφτασε στον Δία, πρώτο σταθμό του ταξιδιού του, στις 9 Ιουλίου του 1979, περνώντας σε απόσταση 570.000 χιλιομέτρων. Συμπλήρωσε τη μελέτη των δακτυλίων του Δία, που είχαν παρατηρηθεί από το Βόγιατζερ 1 πιο πριν, και της ηφαιστειότητας στο δορυφόρο Ιώ, του πρώτου σώματος εκτός της Γης στο οποίο διαπιστώθηκε ηφαιστειακή δραστηριότητα. Στην πιο εντυπωσιακή ίσως ανακάλυψη του ταξιδιού του, ο Βόγιατζερ 2 αποκάλυψε ότι η επιφάνεια της Ευρώπης αποτελούνταν από πάγο νερού, κάτω από τον οποίο πιθανότατα φιλοξενείται ένας υπόγειος ωκεανός. Φωτογράφισε αρκετούς ακόμα δορυφόρους, μελέτησε τη μαγνητόσφαιρα και τις ζώνες ακτινοβολίας του Δία και ανακάλυψε και το δορυφόρο Αδράστεια.
Προς τα αστέρια
μικρογραφία|519x519εσ|Η τρέχουσα θέση του Βόγιατζερ 2, έως τον Δεκέμβριο του 2018. Σημειώστε ότι οι τεράστιες αποστάσεις συμπυκνώνονται σε μια εκθετική κλίμακα: Η Γη απέχει μια αστρονομική μονάδα (AU) από τον Ήλιο. Ο Κρόνος απέχει 10 AU και η ηλιόπαυση απέχει περίπου 120 AU. Ο Ποσειδώνας απέχει 30,1 AU από τον Ήλιο. Έτσι, η αρχή του διαστρικού χώρου βρίσκεται περίπου τέσσερις φορές μακρύτερα από τον Ήλιο σε σχέση με τον τελευταίο πλανήτη. Ο Βόγιατζερ 2 σήμερα βρίσκεται σε πορεία που θα τον βγάλει στο μέλλον έξω από το ηλιακό μας σύστημα. Οι πυρηνικές γεννήτριες ισχύος του σκάφους θα συνεχίσουν να λειτουργούν περίπου μέχρι το 2025, οπότε θα τερματιστεί και η λειτουργία του. Το 2006 βρισκόταν σε απόκλιση −52.51° και ορθή αναφορά 19.775 h, στον αστερισμό Τηλεσκόπιον.
Στις 5 Νοεμβρίου 2018 το σκάφος βγήκε από την ηλιόσφαιρα διασχίζοντας την ηλιόπαυση και πλέον κινείται σε διαστρικό χώρο. Τον Σεπτέμβριο του 2020 βρισκόταν σε απόσταση 18,6 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων περίπου (ή 124 AU) από τον Ήλιο, από τον οποίο απομακρύνεται με ταχύτητα περίπου 3,3 AU το χρόνο. Σε περίπου 296.000 χρόνια, θα περάσει σε απόσταση 4,3 ετών φωτός από το Σείριο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρόγραμμα Βόγιατζερ Κατηγορία:Διαστημικές αποστολές το 1977
Εκκλησία Σαιν-Ρεμί (Ντρουαζί)
Τοποθεσία
Η εκκλησία ευρίσκεται εντός της κοινότητας του Ντρουαζί, στον νομό της Αιν.
Ιστορία
Το μνημείο κατεγράφη ως ιστορικό μνημείο το 1927.
Παραπομπές
Ντρουαζι Σαιν-Ρεμι Ντρουαζι Σαιν-Ρεμι Κατηγορία:Ιστορικά μνημεία στην Αιν Κατηγορία:Ιστορικά μνημεία καταγεγραμμένα το 1927 Ντρουαζι
Λετονικά κέρματα ευρώ
Το ευρώ (EUR ή €) είναι το κοινό νόμισμα 18 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα οποία αποτελούν την Ευρωζώνη. Τα κέρματα έχουν μια κοινή όψη και για τις 18 χώρες και μια εθνική όψη που περιλαμβάνει ένα σχέδιο επιλεγμένο από το κράτος-μέλος για λογαριασμό του οποίου γίνεται η κοπή.
Η Λετονία προσχώρησε στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2004 και υιοθέτησε το κοινό νόμισμα την 1η Ιανουαρίου 2014. Μέχρι τότε, επίσημο νόμισμά της ήταν το Λατς.
Αναμνηστικά κέρματα ευρώ
Η Λετονία μετά την προσχώρισή της στην Ευρωζώνη, μπορεί να εκδώσει αναμνηστικά κέρματα, πράγμα που αναμένεται μέσα στο 2014.
Για περισσότερες πληροφορίες για τα αναμνηστικά κέρματα των δύο ευρώ, δείτε το άρθρο αναμνηστικά κέρματα ευρώ.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Κέρματα ευρώ ανά χώρα έκδοσης Κέρματα ευρώ Κατηγορία:Ευρώ ανά χώρα
Τζεφ Λούμις
Ο Τζεφ Λούμις (αγγλ. "Jeff Loomis", 14 Σεπτεμβρίου 1971) είναι Αμερικάνος κιθαρίστας της χέβι μέταλ μουσικής, γνωστός για την συνεργασία του με το συγκρότημα των Nevermore.
Καριέρα
Ο Λούμις γεννήθηκε στο Ουισκόνσιν το 1971 και ξεκίνησε να παίζει κιθάρα κατά τα εφηβικά του χρόνια. Οι κύριες επιρροές του ήταν ο Yngwie Malmsteen, ο Μπράιαν Μέι και ο Μάρτι Φρίντμαν. Στα δεκαέξι του χρόνια κέρδισε τον τοπικό διαγωνισμό "Guitar Wars" και έκανε οντισιόν για να ενταχθεί στους Megadeth πριν τις ηχογραφήσεις του "So Far, So Good... So What!", αλλά το νεαρό της ηλικίας του αποτέλεσε βασικό κριτήριο για την μη ένταξη του στο συγκρότημα.
Το 1990 του προτάθηκε να γίνει μέλος των Sanctuary, αλλά μετά από τέσσερις μήνες το συγκρότημα διαλύθηκε λόγω πιέσεων από την δισκογραφική τους εταιρεία να ακολουθήσουν μία πιο εμπορική κατεύθυνση.
Μετά την διάλυση του συγκροτήματος, ο Λούμις, ο τραγουδιστής Γουόρελ Ντέιν και ο μπασίστας Τζιμ Σέπαρντ σχημάτισαν τους Nevermore, με τον κιθαρίστα να αναλαμβάνει βασικό συνθετικό ρόλο. Οι Nevermore κυκλοφόρησαν τα "Nevermore" και "The Politics of Ecstasy" πριν γνωρίσουν επιτυχία στους κύκλους του heavy metal με τα άλμπουμ "Dreaming Neon Black" και "Dead Heart In A Dead World". Οι επτάχορδες κιθάρες και η ιδιαίτερη τεχνική του, προσέθεσαν στους Nevermore τον ήχο με τον οποίο έγιναν γνωστοί. Μετά τους δίσκους "Enemies of Reality", "This Godless Endeavor" και "The Obsidian Conspiracy", ο Λούμις μαζί με το ντράμερ Βαν Γουίλιαμς αποχώρησαν από το συγκρότημα.
Στις 30 Σεπτεμβρίου 2008, κυκλοφόρησε μέσω της "Century Media" το πρώτο προσωπικό άλμπουμ του Λούμις με τίτλο "Zero Order Phase". Ακολούθησε το "Plains of Oblivion", τέσσερα χρόνια αργότερα, καταφέρνοντας να μπει στο Billboard 200. Στον δίσκο συμμετείχαν ο Κρις Πόλαντ, ο Μάρτι Φρίντμαν, ο Ατίλα Βέρες, ο Τόνι ΜακΑλπάιν, κ.α..
Ο Τζεφ Λούμις, κατά το παρελθόν, έγραφε κάθε μήνα την στήλη "Merchant of Menace" στο περιοδικό "Guitar World", όπου απαντούσε σε ερωτήσεις για τραγούδια των Nevermore.
Το Νοέμβριο του 2014, ανακοινώθηκε ότι ο Λούμις έγινε μέλος των Arch Enemy, αντικαθιστώντας το Νικ Κορντλ, με πρώτη εμφάνιση του στην ευρωπαϊκή περιοδεία του συγκροτήματος στα τέλη του μήνα.
Δισκογραφία
{|width="100%" align="center"|
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί κιθαρίστες Κατηγορία:Ροκ μουσικοί
Γιούνις Νιούτον Φουτ
Η Γιούνις Νιούτον Φουτ (Eunice Newton Foote, 17 Ιουλίου 1819 - 30 Σεπτεμβρίου 1888) ήταν Αμερικανίδα επιστήμονας, εφευρέτρια και αγωνίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών. Ήταν η πρώτη επιστήμονας που κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ορισμένα αέρια θερμαίνονται όταν εκτίθενται στο φως του ήλιου και ότι η αύξηση των επιπέδων διοξειδίου του άνθρακα (CO2) θα άλλαζε τη θερμοκρασία της ατμόσφαιρας και θα μπορούσε να επηρεάσει το κλίμα, ένα φαινόμενο που σήμερα αναφέρεται ως φαινόμενο του θερμοκηπίου. Γεννημένη στο Κονέκτικατ, η Φουτ μεγάλωσε στη Νέα Υόρκη, στο κέντρο των κοινωνικών και πολιτικών κινημάτων της εποχής της, όπως η κατάργηση της δουλείας, ο ακτιβισμός κατά του αλκοόλ και τα δικαιώματα των γυναικών. Φοίτησε στο Σεμινάριο Θηλέων του Τρόι και στο σχολείο Ρενσέλερ από την ηλικία των 17-19 ετών, αποκτώντας μια ευρεία εκπαίδευση στην επιστημονική θεωρία και πρακτική
Αφού παντρεύτηκε τον δικηγόρο Ελίσα Φουτ το 1841, η Φουτ εγκαταστάθηκε στο Σενέκα Φολς της Νέας Υόρκης. Υπέγραψε τη Διακήρυξη των Συναισθημάτων και ήταν μία από τις συντάκτριες των πρακτικών της Συνέλευσης του Σενέκα Φολς του 1848, της πρώτης συγκέντρωσης που ασχολήθηκε αποκλειστικά με τα δικαιώματα των γυναικών. Το 1856 δημοσίευσε μια εργασία αξιοσημείωτη για την απόδειξη της απορρόφησης θερμότητας από το CO2 και τους υδρατμούς και την υπόθεση ότι η μεταβολή των ποσοτήτων CO2 στην ατμόσφαιρα θα άλλαζε το κλίμα. Ήταν η πρώτη γνωστή δημοσίευση σε επιστημονικό περιοδικό από Αμερικανίδα στον τομέα της φυσικής. Δημοσίευσε μια δεύτερη εργασία το 1857, σχετικά με τον στατικό ηλεκτρισμό στα ατμοσφαιρικά αέρια. Αν και δεν ήταν μέλος της Αμερικανικής Ένωσης για την Προώθηση της Επιστήμης ("American Association for the Advancement of Science", AAAS), και οι δύο εργασίες της παρουσιάστηκαν στα ετήσια συνέδρια της οργάνωσης - αυτές ήταν οι μόνες εργασίες στον τομέα της φυσικής που γράφτηκαν από Αμερικανίδα μέχρι το 1889. Στη συνέχεια κατοχύρωσε αρκετές εφευρέσεις με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας.
Η Φουτ πέθανε το 1888 και για σχεδόν εκατό χρόνια η συμβολή της ήταν άγνωστη, πριν ανακαλυφθεί ξανά από γυναίκες ακαδημαϊκούς τον εικοστό αιώνα. Τον εικοστό πρώτο αιώνα, νέο ενδιαφέρον για την Φουτ προέκυψε όταν έγινε αντιληπτό ότι το έργο της προηγήθηκε των ανακαλύψεων του Τζον Τίνταλ (John Tyndall), ο οποίος είχε αναγνωριστεί από τους επιστήμονες ως ο πρώτος που έδειξε πειραματικά τον μηχανισμό του φαινομένου του θερμοκηπίου που αφορούσε την υπέρυθρη ακτινοβολία. Η λεπτομερής εξέταση του έργου της από σύγχρονους επιστήμονες επιβεβαίωσε ότι τρία χρόνια πριν από τη δημοσίευση της εργασίας του Τίνταλ το 1859, η Φουτ ανακάλυψε ότι οι υδρατμοί και το CO2 απορροφούν θερμότητα από το ηλιακό φως. Επιπλέον, η άποψή της ότι οι διακυμάνσεις στα ατμοσφαιρικά επίπεδα των υδρατμών και του CO2 θα είχαν ως αποτέλεσμα την κλιματική αλλαγή προηγήθηκε της δημοσίευσης του Τίνταλ το 1861 κατά πέντε χρόνια. Λόγω των ορίων του πειραματικού της σχεδιασμού και πιθανώς της έλλειψης γνώσεων για την υπέρυθρη ακτινοβολία, η Φουτ δεν εξέτασε ούτε εντόπισε την απορρόφηση και την εκπομπή ακτινοβολίας στην περιοχή της θερμικής υπέρυθρης ακτινοβολίας, η οποία είναι η αιτία του φαινομένου του θερμοκηπίου. Το 2022, η Αμερικανική Γεωφυσική Ένωση καθιέρωσε προς τιμήν της το μετάλλιο Eunice Newton Foote για την επιστήμη της Γης-Ζωής για να αναγνωρίσει την εξαιρετική επιστημονική έρευνα.
Παιδική ηλικία και εκπαίδευση
εναλλ.=Σκίτσο σκηνής δρόμου με ανθρώπους που περπατούν στο πεζοδρόμιο μπροστά από έναν φράχτη από σφυρήλατο σίδερο. Παράλληλα και πίσω από τον φράχτη υπάρχει ένα μικρό κτίριο στα αριστερά που συνδέεται με ένα υπόστεγο με ανοιχτή πρόσοψη στην πίσω πλευρά και κάτω στη δεξιά πλευρά ένα μεγάλο, πέτρινο, τετραώροφο κτίριο.|μικρογραφία| Γυναικείο Σεμινάριο Troy, 1822 εναλλ.=Σκίτσο κτιρίου αποικιακού γεωργιανού ρυθμού με δύο καμινάδες στις δύο αντίθετες πλευρές της στέγης.|μικρογραφία| Σχολή Rensselaer, 1824 Η Γιούνις Νιούτον γεννήθηκε στις 17 Ιουλίου 1819, στο Γκόσεν του Κονέκτικατ, από τη Θίρζα (Thirza) και τον Ισαάκ Νιούτον τον Νεώτερο (Isaac Newton Jr.). Το 1820 η οικογένεια μετακόμισε στην κομητεία Οντάριο της δυτικής Νέας Υόρκης. Ο πατέρας της ήταν αγρότης και επιχειρηματίας στο East Bloomfield, συγκεντρώνοντας πλούτο και χάνοντάς τον με κερδοσκοπίες. Η Γιούνις ήταν μακρινή συγγενής του επιστήμονα Ισαάκ Νεύτωνα. Η Γιούνις είχε έξι αδελφές και πέντε αδελφούς, αν και η μεγαλύτερη αδελφή πέθανε σε ηλικία δύο ετών. Ο πατέρας της πέθανε το 1835 και το πέμπτο παιδί, μια κόρη που ονομαζόταν Αμάντα, ανέλαβε να απαλλάξει τα ακίνητα από τα χρέη και να γίνει αποκλειστική ιδιοκτήτρια για να μην πουληθεί η οικογενειακή φάρμα. Η περιοχή της Νέας Υόρκης όπου η Γιούνις μεγάλωσε και πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της ήταν το κέντρο του κοινωνικού ακτιβισμού της εποχής. Θα πρέπει να είχε έρθει σε επαφή με υποστηρικτές της κατάργησης του νόμου, ακτιβιστές της μεταρρύθμισης της ένδυσης, μυστικιστές, υπέρμαχους της εγκράτειας και αγωνιστές για τα δικαιώματα των γυναικών.
Η Νιούτον σπούδασε στο Troy Female Seminary, ένα πρωτοποριακό προπαρασκευαστικό σχολείο για γυναίκες, που ιδρύθηκε από τη φεμινίστρια Έμμα Γουίλαρντ. Οι μαθήτριες του σεμιναρίου ενθαρρύνονταν να παρακολουθούν μαθήματα φυσικών επιστημών στο παρακείμενο σχολείο Rensselaer, του οποίου ηγείτο ο Amos Eaton, καθηγητής και υπέρμαχος της εκπαίδευσης των γυναικών. Οι καινοτόμες μέθοδοι του Eaton περιλάμβαναν διαλέξεις επιστημονικής θεωρίας που συνοδεύονταν από πρακτικά πειράματα στο εργαστήριο και όχι από απομνημόνευση. Η Νιούτον φοίτησε σε αυτά τα σχολεία μεταξύ 1836 και 1838.
Κατά τη διάρκεια της φοίτησης της Νιούτον, βοηθός διευθυντή της σχολής ήταν η αδελφή του Γουίλαρντ, Αλμίρα Χαρτ Λίνκολν Φελπς, η οποία προετοίμαζε τα προγράμματα σπουδών της σχολής και έγραφε βιβλία για τις μαθήτριες. Οι μαθήτριες είχαν τη δυνατότητα να αμφισβητούν τους βαθμούς τους πριν από την εβδομαδιαία συνάντηση που αξιολογούσε τα ηθικά τους κενά. Αντί για το τυπικό πρόγραμμα σπουδών του τελικού σχολείου που προσφερόταν στα κορίτσια, οι μαθήτριες μελετούσαν χορό, ιστορία, γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά, ιταλικά, λατινικά), λογοτεχνία, μαθηματικά (γενικά, άλγεβρα, γεωμετρία), μουσική, ζωγραφική, φιλοσοφία, ρητορική και επιστήμες (βοτανική, οικιακή επιστήμη). Στη σχολή Rensselaer, η Νιούτον έμαθε πώς να διεξάγει έρευνα, καθώς και εργαστηριακές δοκιμές. Τα κορίτσια που φοιτούσαν στο σχολείο μπορούσαν να σπουδάσουν αστρονομία, χημεία, γεωγραφία, μετεωρολογία και φυσική φιλοσοφία.
Γάμος και οικογενειακή ζωή
Στις 12 Αυγούστου 1841, στο Ιστ Μπλούμφιλντ (East Bloomfield), η Νιούτον παντρεύτηκε τον Ελίσα Φουτ Τζούνιορ (Elisha Foote Jr., 1809-1883), δικηγόρο. Ο Φουτ είχε εκπαιδευτεί στο Τζονστάουν της Νέας Υόρκης υπό τον δικαστή Ντάνιελ Κέιντι, πατέρα της ακτιβίστριας για τα δικαιώματα των γυναικών Ελίζαμπεθ Κάντι Στάντον. Το 1844, σε μια κυβερνητική δημοπρασία, ο Ελίσα αγόρασε το σπίτι στο οποίο μετακόμισε η οικογένεια Στάντον το 1847. Το μεταβίβασε τον επόμενο χρόνο στον Ντάνιελ Κέιντι (Daniel Cady), ο οποίος με τη σειρά του το έδωσε στην κόρη του, Ελίζαμπεθ, το 1846. Η συγγραφέας Ερμίνα Λέοναρντ (Ermina Leonard) περιέγραψε την Γιούνις ως «εξαιρετική ζωγράφο πορτραίτων και τοπίων», η οποία ήταν επίσης γνωστή ως ερασιτέχνης επιστήμονας και εφευρέτης. Στην αίτηση διαβατηρίου που υπέβαλε το 1862, οι υπάλληλοι περιέγραψαν την Φουτ ως ψηλή λίγο κάτω από 1,57 μ., με γαλαζοπράσινα μάτια, ένα "μάλλον μεγάλο" στόμα, με οβάλ πρόσωπο, ωχρό δέρμα και σκούρα καστανά μαλλιά. Από το γάμο τους απέκτησαν δύο κόρες, τη Μαίρη (Mary), που γεννήθηκε στις 21 Ιουλίου 1842 και έγινε καλλιτέχνης, συγγραφέας και υπέρμαχος των δικαιωμάτων των γυναικών, και την Ογκούστα (Augusta), που γεννήθηκε στις 24 Οκτωβρίου 1844 και έγινε συγγραφέας. Και οι δύο κόρες γεννήθηκαν στο Σενέκα Φολς (Seneca Falls). Ο Ελίσα έγινε δικαστής στο Court of Common Pleas της κομητείας Σένεκα, αλλά παραιτήθηκε από τη θέση του το 1846. Συνέχισε να εργάζεται ως δικηγόρος και η Γιούνις σχεδίασε και κατασκεύασε ένα εργαστήριο στο σπίτι τους. Την άνοιξη του 1860, η οικογένεια είχε μετακομίσει στο Σαρατόγκα Σπρινγκς (Saratoga Springs) της Νέας Υόρκης, όπου η Αυγούστα φοιτούσε σε ιδιωτικό σχολείο. Ο Ελίσα διατηρούσε ιδιωτικό γραφείο και ήταν ειδικός στο δίκαιο των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας.
Το 1865, ο Ελίσα διορίστηκε για να υπηρετήσει τη μαθητεία του στο Συμβούλιο των επικεφαλής εξεταστών του Γραφείου Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας και Εμπορικών Σημάτων των Ηνωμένων Πολιτειών. Όλη η οικογένεια μετακόμισε εκείνη την εποχή στην Ουάσινγκτον. Ενώ βρίσκονταν στην Ουάσινγκτον, και οι δύο κόρες παντρεύτηκαν. Η Μαίρη παντρεύτηκε τον Τζον Μπ. Χέντερσον (John B. Henderson), γερουσιαστή των ΗΠΑ από το Μιζούρι, συν-συγγραφέα της 13ης τροπολογίας για την κατάργηση της δουλείας και υπέρμαχο της 15ης τροπολογίας για τη χορήγηση δικαιώματος ψήφου στους πρώην σκλάβους. Πραγματοποίησαν μια πολυτελή τελετή το 1868, στην οποία παρευρέθηκαν πολλοί αξιωματούχοι, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου των ΗΠΑ Άντριου Τζόνσον. Τον επόμενο χρόνο, η Ογκούστα παντρεύτηκε τον Φράνσις Μπέντζαμιν Άρνολντ, εισαγωγέα καφέ από τη Νέα Υόρκη.
Αφού ολοκλήρωσε τη μαθητεία του, ο Ελίσα διορίστηκε Επίτροπος Πατεντών, υπηρετώντας από τις 25 Ιουλίου 1868 έως τις 25 Απριλίου 1869. Όταν έληξε η θητεία του ως Επιτρόπου, παρέμεινε στο Συμβούλιο των επικεφαλής εξεταστών (Examiners-in-Chief) για αρκετά χρόνια. Το ζευγάρι ζούσε στο Ιστ Μπλούμφιλντ (East Bloomfield) το 1872 και το 1873, επέστρεψε στην Ουάσινγκτον το 1874, αλλά επέστρεψε στη Νέα Υόρκη το 1878. Ζούσαν στη Νέα Υόρκη το 1881. Ενώ επισκέπτονταν το Σεντ Λούις, Μιζούρι, το 1883, ο Ελίσα πέθανε στο σπίτι της Μαίρης. Μετά το θάνατο του Ελίσα, η Γιούνις έζησε εν μέρει στο Μπρούκλιν και εν μέρει στο Λένοξ της Μασαχουσέτης.
Ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών
εναλλ.=Photograph of a typed page surrounded by a yellow border of leaves with several title lines at the top and three columns of signatures in the body.|μικρογραφία| Η σελίδα υπογραφής της Δήλωσης Συναισθημάτων, που φέρει την υπογραφή της Φουτ στα αριστερά Η Γιούνις Φουτ ήταν γειτόνισσα και φίλη της σουφραζέτας Ελίζαμπεθ Κέιντι Στάντον (Elizabeth Cady Stanton) και συμμετείχε στο συνέδριο του Σενέκα Φολς το 1848, το πρώτο συνέδριο για τα δικαιώματα των γυναικών. Ως μέλος της συντακτικής επιτροπής του συνεδρίου, η Φουτ και ο σύζυγός της Ελίσα υπέγραψαν τη «Διακήρυξη των Αισθημάτων» του συνεδρίου. Η διακήρυξη, γραμμένη από τη Στάντον, απαιτούσε κοινωνικά και νομικά δικαιώματα ίσα με εκείνα των ανδρών, καθώς και το δικαίωμα ψήφου. Η Φουτ ήταν μία από τις πέντε γυναίκες που προετοίμασαν τα πρακτικά του συνεδρίου για δημοσίευση- οι άλλες ήταν η Στάντον, η Ελίζαμπεθ Μ'Κλίντοκ, η Μαίρη Ανν Μ'Κλίντοκ και η Έιμι Ποστ.