cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Τυπαίο όρος
Το Τυπαίο όρος είναι ήταν βραχώδες βουνό της αρχαίας Ηλείας γνωστό στην αρχαιότητα και τους αρχαίους Ολυμπιακούς αγώνες. Σήμερα δεν είναι ακριβώς γνωστό ποιο σημερινό βουνό είναι, από Ηλείους ταυτίζεται με τον λόφο "Αρνοκατάραχο" κοντά στο χωριό Μακρίσια.
Το Τυπαίο βρισκόταν κοντά στην αρχαία πόλη Σκιλλουντία όπου βρισκόταν και η ιερή άλτη πλησίον του Αλφειού ποταμού. Σύμφωνα με την αρχαία παράδοση από εκεί έριχναν στο γκρεμό όσες γυναίκες τολμούσαν να παρακολουθήσουν τους αγώνες στην Ολυμπία, εξαίρεση αποτέλεσε η Καλλιπάτειρα.
Ο Παυσανίας αναφέρει ότι βρισκόταν στην αρχαία οδό προς την Ολυμπία μόλις οι διαβάτες περνούσαν τον Αλφειό. Το αναφέρει όλο πέτρες ψηλές και απότομο γκρεμό από τον οποίο έριχναν της γυναίκες που παρέβαιναν τον νόμο. Μόνο η Καλιπάτειρα ντυμένη άντρας παρακολούθησε τους αγώνες, αλλά λόγω του ότι καταγόταν από οικογένεια με ολυμπιονίκες τής χαρίστηκε η ποινή.
Παραπομπές
Κατηγορία:Βουνά της Ηλείας Κατηγορία:Αρχαία Ολυμπία
Νιτρικό νάτριο
Το νιτρικό νάτριο ή νίτρο της Χιλής είναι ένα άλας με χημικό τύπο NaNO3. Απαντάται σε μορφή άχρωμων κρυστάλλων με πυκνότητα 2,257g/cm3. Έχει σημείο τήξης 308°C. Σε υψηλότερες θερμοκρασίες (από 308°C και πάνω) αποσυντίθεται σε νιτρώδες νάτριο και O2. Έχει διαλυτότητα στο νερό 47,6% στους 25°C και 64,3% στους 100°C. Είναι ισχυρό οξειδωτικό μέσο. Το νιτρικό νάτριο βρίσκεται στη φύση σαν νίτρο της Χιλής. Βιομηχανικά παρασκευάζεται με αντίδραση διαλυμάτων Na2CO3 και οξειδίων του αζώτου. Χρησιμοποιείται σαν προσθετικό σε μικρά ποσά στην επεξεργασία των κρεάτων, επειδή ανάγεται εύκολα σε νιτρώδες νάτριο.
Γεωργία
Στη γεωργία, το νιτρικό νάτριο, χρησιμοποιείται σαν λίπασμα αζώτου. Περιέχει 16% άζωτο και περισσότερο από 2% υγρασία. Είναι υγροσκοπικό, κατα την αποθήκευση γίνεται κολλώδες σε μικρή έκταση, απλώνεται όμως εύκολα. Εφαρμόζεται σαν βασικό λίπασμα, σαν λίπασμα στα αυλάκια της αροτρίωσης και σαν καλό πρόσθετο λίπασμα στους διάφορους τύπους εδαφών και για όλα τα είδη καλλιεργιών. Είναι πιο αποτελεσματικό όταν εφαρμόζεται σε ζαχαρότευτλα και λαχανικά (που χρειάζονται μεγαλύτερες σχετικά ποσότητες νάτριο) καθώς και σε σιτάρι και κριθάρι, ιδιαίτερα (εξαιτίας της φυσικής του αλκαλικότητας) σε όξινα αμμώδη - ποτζολικά εδάφη.
Κατηγορία:Άλατα Κατηγορία:Ενώσεις νατρίου Κατηγορία:Ανόργανες ενώσεις του αζώτου
Δόβηρες
Οι Δόβηρες ήταν μικρή, αλλά πολεμική Παιονική φυλή που κατοικούσε στις περιοχές Σερρών, Κιλκίς καί Στρώμνιτσας. Τους αναφέρει ο Ηρόδοτος,. Οι Παίονες είναι φύλλο συγγενικό με τους Έλληνες καί η γλώσσα τους προέρχεται από την πρωτοελληνική. Έχουν επίσης σχέση, όπως πολλοί ιστορικοί διατείνονται, επίσης με τους Αρχαίους Θράκες. Την φυλή αυτή ο Μεγάβαζος δεν μπόρεσε να καθυποτάξει, όπως και τους επίσης Παίονες Αγριάνες καί Οδόμαντες και τους κατοίκους γύρω από την Πρασιάδα λίμνη. Οι Δόβηρες έφθαναν και μέχρι το Παγγαίο. Έδωσαν τ' όνομά τους στη "Δοβηρανή" λίμνη, τη σημερινή Δοϊράνη.
Πηγές
Κατηγορία:Αρχαία Μακεδονία Κατηγορία:Αρχαίοι Παίονες Κατηγορία:Αρχαία Δόβηρος Κατηγορία:Ιστορία του Κιλκίς
Ντομένικο Σομμαρίπα
O Ντομένικο Σομμαρίπα (1430 - 1466) μέλος πλάγιου κλάδου από την Οικογένεια Σομμαρίπα και Άρχοντας της Άνδρου (1462 - 1466) ήταν μικρότερος γιος του Κρουσίνο Α΄ Σομμαρίπα με την άγνωστη σύζυγο του. Ο πατέρας του ήταν Κύριος της Πάρου, Τριτημόριος της Εύβοιας, η Δημοκρατία της Βενετίας αποφάσισε να του παραχωρήσει και την Άνδρο (1440) που διεκδικούσε η οικογένεια του από την μητέρα του 50 χρόνια. Ο Κρουσίνο Α΄ πέθανε (1462) και τον κληρονόμησε στην Πάρο και στην Εύβοια ο μεγαλύτερος γιος του Νικολό Α΄ Σομμαρίπα, στη Άνδρο τον διαδέχθηκε ο Ντομένικο και θεωρείται ο γενάρχης των Σομμαρίπα της Άνδρου.
Οικογένεια
Με την σύζυγο του Αντριάνα Κρίσπου (1466) κόρη του 12ου Δούκα του Αρχιπελάγους Ιωάννη Β΄ Κρίσπου και της Βενετής πατρικίας Φραντσέσκας Μοροζίνι απέκτησε :
Πηγές
Κατηγορία:Οικογένεια Σομμαρίπα Κατηγορία:Άρχοντες της Άνδρου
Ρόμπερτ Γκραντ Άιτκεν
Ο Ρόμπερτ Γκραντ Άιτκεν (Robert Grant Aitken, 31 Δεκεμβρίου 1864 – 29 Οκτωβρίου 1951) ήταν Αμερικανός αστρονόμος.
Βιογραφία
Ο Άιτκεν γεννήθηκε στην κωμόπολη Τζάκσον, στην Καλιφόρνια, αλλά σπούδασε στο Κολέγιο Γουίλιαμς της Μασαχουσέτης, από όπου απεφοίτησε το 1887. Από το 1887 έως το 1891 εργάσθηκε ως δάσκαλος των μαθηματικών στο Λίβερμορ και μετά πήρε ένα μεταπτυχιακό δίπλωμα, και πάλι από το Κολέγιο Γουίλιαμς (1892). Κατόπιν έγινε καθηγητής των μαθηματικών στο Κολέγιο του Ειρηνικού στο Στόκτον (Καλιφόρνια), μέχρι που του προσφέρθηκε μια θέση βοηθού αστρονόμου στο Αστεροσκοπείο Λικ, στη νότια Καλιφόρνια , το 1895.
Εκεί ο Άιτκεν άρχισε μια συστηματική μελέτη των οπτικώς διπλών αστέρων, προσδιορίζοντας τις ακριβείς θέσεις τους και υπολογίζοντας τις τροχιές τους, όπου αυτό ήταν δυνατό στην περίπτωση διπλών συστημάτων. Από το 1899, σε συνεργασία με τον Γουίλιαμ Χάσεϋ (W.J. Hussey, 1862-1926), συνέταξαν μεθοδικά έναν πολύ μεγάλο κατάλογο τέτοιων αστέρων, που δημοσιευόταν σε συνέχειες στα δελτία του Αστεροσκοπείου Λικ. Το 1905 ο Hussey έφυγε και ο Άιτκεν συνέχισε μόνος του το έργο αυτό. Μέχρι το 1915 είχε ανακαλύψει περίπου 3.100 νέα διπλά συστήματα αστέρων, ενώ ο Hussey είχε ανακαλύψει άλλα 1.300. Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν το 1932 υπό τον τίτλο Νέος Γενικός Κατάλογος Διπλών Αστέρων σε απόσταση έως 120° από τον Βόρειο Ουράνιο Πόλο, με πληροφορίες για τις τροχιές που έδωσαν στους αστρονόμους τη δυνατότητα να υπολογίσουν αστρικές μάζες για μεγάλο (στατιστικά σημαντικό) αριθμό αστέρων. Για το έργο του αυτό, ο Άιτκεν τιμήθηκε με το Μετάλλιο Bruce το 1926.
Κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας του, ο Άιτκεν μέτρησε επίσης θέσεις και υπολόγισε τροχιές κομητών και φυσικών δορυφόρων πλανητών. Το 1908 συμμετέσχε σε μια αποστολή για την παρατήρηση μιας ολικής εκλείψεως Ηλίου στη Νήσο Φλιντ, στον κεντρικό Ειρηνικό Ωκεανό. Το σύγγραμμά του Διπλοί αστέρες κυκλοφόρησε το 1918, με δεύτερη έκδοση το 1935. Ο Άιτκεν εκλέχθηκε πρόεδρος της Αστρονομικής Εταιρείας του Ειρηνικού το 1899 και το 1915. Από το 1898 μέχρι το 1942 ο Άιτκεν ήταν συντάκτης στο περιοδικό της εταιρείας, το Publications of the Astronomical Society of the Pacific. Εκλέχθηκε αντεπιστέλλον μέλος της Βασιλικής Αστρονομικής Εταιρείας. Από το 1918 έως το 1928 διετέλεσε πρόεδρος της επιτροπής διπλών αστέρων της Διεθνούς Αστρονομικής Ενώσεως.
Ο Άιτκεν είχε μερική απώλεια ακοής και χρησιμοποιούσε ακουστικό βαρηκοΐας. Νυμφεύθηκε την Τζέσι Τόμας περί το 1888 και απέκτησαν τρεις γιους και μία κόρη. Η Τζέσι πέθανε το 1943. Ο εγγονός τους Ρόμπερτ Μπέικερ Άιτκεν (1917-2010) υπήρξε γνωστός δάσκαλος του Ζεν και συγγραφέας σχετικών βιβλίων, ενώ η εγγονή τους Μάρτζορι Τζ. Βολντ (Marjorie J. Vold, 1913-1991) ήταν αξιόλογη χημικός στο Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνια.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αμερικανοί αστρονόμοι
Μάχη του Σομμ
right|thumb|250px|Στρατιώτες της [[Νέα Γη και Λαμπραντόρ|Νέας Γης σε χαράκωμα τροφοδοσίας, στις 1 Ιουλίου 1916.]] thumb|right|250px|Έκρηξη [[νάρκης, 7:20 το απόγευμα της 1ης Ιουλίου του 1916]] Η Μάχη του Σομμ (γαλλικά: Bataille de la Somme, Γερμανικά: Schlacht an der Somme )που έλαβε χώρα από την 1η Ιουλίου έως τις 18 Νοεμβρίου του 1916, στις όχθες του γαλλικού ποταμού Σομμ, ήταν μια από τις πιο φονικές μάχες του πρώτου παγκόσμιου πολέμου, με 400.000 απώλειες των Βρετανών και περισσότερες από 1.200.000 όλων των εμπολέμων.
Οι συμμαχικές δυνάμεις προσπάθησαν να περάσουν μέσα από το γερμανικό μέτωπο κατά μήκος μιας εκτάσεως 40 χλμ. βόρεια και νότια του ποταμού Σομμ στη βόρεια Γαλλία. Ένας από τους στόχους της μάχης ήταν να αποσπάσουν τις γερμανικές δυνάμεις από τη μάχη του Βερντέν. Στο τέλος της μάχης, οι απώλειες στον Σομμ ήταν μεγαλύτερες εκείνων του Βερντέν. Την πρώτη ημέρα της μάχης, την 1η Ιουλίου 1916, ο βρετανικός στρατός θρήνησε 57.470 θύματα, συμπεριλαμβανομένων 19.240 νεκρών. Η 1η Ιουλίου ήταν η πιο αιματηρή ημέρα στην ιστορία του βρετανικού στρατού. Τις ίδιες και παρόμοιες απώλειες είχαν όμως και οι άλλοι στρατοί. Ένας Γερμανός ανώτερος υπάλληλος (ο λοχαγός φον Χέντινγκ) περιέγραψε την ημέρα αυτή ως τον «λασπώδη τάφο του γερμανικού πεζικού». Ο Βρετανός ιστορικός Σερ Τζέιμς Έντμοντς δήλωσε: "Δεν είναι υπερβολή αν υποστηρίξουμε ότι τα θεμέλια της τελικής νίκης στο δυτικό μέτωπο τέθηκαν με τη μάχη του Σομμ το 1916." Για πρώτη φορά, ο Βρετανικός πληθυσμός γνώρισε τη φρίκη του πολέμου με την προβολή της προπαγανδιστικής ταινίας The Battle of the Somme, η οποία περιείχε αυθεντικές σκηνές γυρισμένες τις πρώτες ημέρες στο πεδίο της μάχης.
Προοίμιο
Η συμμαχική πολεμική στρατηγική του 1916 διατυπώθηκε κατά ένα μεγάλο μέρος στη διάσκεψη του Σαντιγί (Chantilly), μεταξύ της 6ης και της 8ης Δεκεμβρίου του 1915.
Αποφασίστηκε ότι το επόμενο έτος θα γίνονταν ταυτόχρονες επιθέσεις. Οι Ρώσοι θα έκαναν επίθεση στο ανατολικό μέτωπο, οι Ιταλοί στις Άλπεις και οι Άγγλοι με τους Γάλλους στο δυτικό μέτωπο. Με αυτόν τον τρόπο θα εξουθένωναν τις Γερμανικές δυνάμεις σε όλα τα μέτωπα. Στα τέλη Δεκεμβρίου 1915, ο στρατηγός σερ Ντάγκλας Χέιγκ είχε αντικαταστήσει τον στρατηγό Σερ Τζων Φρεντς που είχε τη θέση του Ανώτατου Διοικητή (Commander-in-Chief) της Βρετανικής Εκστρατευτικής Δύναμης (British Expeditionary Force, BEF).
Ο Χέιγκ προτιμούσε μια επίθεση των Βρετανών στο έδαφος της Φλαμανδίας, - επειδή ήταν κοντά στις γραμμές του ανεφοδιασμού της BEF μέσω του στενού της Μάγχης αλλά και γιατί θα μπορούσε να περιορίσει τους Γερμανούς που, από την ακτή της Βόρειας Θάλασσας του Βελγίου, απειλούσαν με τα υποβρύχιά τους τη Μεγάλη Βρετανία.
Εντούτοις, αν και δεν υπήρξε καμία συγκεκριμένη επίσημη ρύθμιση, οι Βρετανοί ήταν ντε φάκτο ο ελάσσων συνεργάτης στο δυτικό μέτωπο και έπρεπε να συμμορφωθούν με τη στρατηγική της Γαλλίας.
Τον Ιανουάριο του 1916 ο Γάλλος διοικητής στρατηγός Ζοζέφ Ζοφρ, συμφώνησε με το BEF να κάνουν επίθεση στη Φλαμανδία, και κατόπιν περαιτέρω συζητήσεων το Φεβρουάριο, πήραν την απόφαση να συντονίσουν τις γαλλικές και τις βρετανικές δυνάμεις κάνοντας ταυτόχρονη επίθεση βόρεια και νότια της Πικαρδίας στον ποταμό Σομμ.
Τα σχέδια για την κοινή επίθεση είχαν μόλις αρχίσει να παίρνουν μορφή, όταν στις 21 Φεβρουαρίου 1916 εκδηλώθηκε η επίθεση των Γερμανών στο Βερντέν.
Οι Γάλλοι, που αναγκάστηκαν να υπερασπιστούν το Βερντέν, δεν μπόρεσαν να συμμετάσχουν στη μάχη του Σομμ με μεγάλες δυνάμεις, έτσι ώστε το βάρος της μάχης έπεσε στους Βρετανούς.
Η Γαλλία παραχώρησε τρία Σώματα για την έναρξη της επίθεσης (το 10ο Σώμα, το 1ο αποικιακό, και το 35ο Σώμα της 6ης στρατιάς). Ενώ μαινόταν η μάχη του Βερντέν, ο στόχος της επίθεσης στον Σομμ άλλαξε. Αντί για ένα αποφασιστικό χτύπημα εναντίον της Γερμανίας, έγινε τώρα απλός αντιπερισπασμός για την ανακούφιση της πίεσης στο γαλλικό μέτωπο. Εκτός αυτού υπήρχε διαφορά απόψεων μεταξύ του Χέιγκ και του ανώτερου τοπικού διοικητή του, του Στρατηγού Σερ Χένρι Ρόουλινζον, της 4ης βρετανικής στρατιάς GOC, ο οποίος προτιμούσε την τακτική "bite and hold" (»χτύπα και μείνε!«) αντί για την τακτική του Χέιγκ που ήταν τύπου "decisive battle" (»αποφασιστική μάχη«).
Ο τακτικός στρατός της Μεγάλης Βρετανίας, που κατά την έναρξη του πολέμου είχε ισχύ 6 στρατιών, ήταν στο μεταξύ κυριολεκτικά αποδεκατισμένος από τις μάχες του 1914 και του 1915. Οι περισσότεροι στρατιώτες τώρα ήταν εθελοντές του Territorial Force και του Λόρδου Κιτσενερ (Horatio Kitchener, 1st Earl Kitchener of Khartoum), που είχαν αρχίσει να συγκροτούνται από τον Αύγουστο του 1914. Επειδή όμως υπήρχε μεγάλη έλλειψη από διοικούντες αξιωματικούς, γινόντουσαν πολλές προαγωγές χωρίς να υπάρχουν οι απαραίτητες ικανότητες, με αποτέλεσμα να πέφτει γενικά η ποιότητα των στελεχών, και να υπονομεύεται η εμπιστοσύνη των στρατιωτών στους διοικητές, πράγμα που ίσχυε ιδιαίτερα για τον Ρόουλινζον.
Η πρώτη μέρα της μάχης
Της μάχης προηγήθηκαν 5 ημέρες και νύχτες ανελέητου βομβαρδισμού, κατά τον οποίο το βρετανικό βαρύ πυροβολικό έβαλε πάνω από 1,7 εκατομμύρια βλήματα. Την τρίτη ημέρα των βομβαρδισμών, τα αναγνωριστικά αεροπλάνα των Βρετανών ανακοίνωσαν την πλήρη καταστροφή των γερμανικών χαρακωμάτων. Δεκαεπτά νάρκες είχαν τοποθετηθεί επίσης σε σήραγγες κάτω από τα γερμανικά χαρακώματα της πρώτης γραμμής. Οι τρεις μεγαλύτερες σήραγγες περιείχαν περίπου 19 τόνους εκρηκτικά η κάθε μια.
Την πρώτη μέρα της μάχης, 1η Ιουλίου 1916, 4 μεραρχίες της Γαλλικής 6ης Στρατιάς παραταγμένα και από τις δύο πλευρές του ποταμού, 11 μεραρχίες της 4ης και δύο της 3ης Βρετανικής Στρατιάς, ετοιμάστηκαν να επιτεθούν εναντίον της Δεύτερης Γερμανικής Στρατιάς υπό τον διοικητή Φρις φον Μπίλοβ.
Η «ώρα» μηδέν είχε καθοριστεί για τις 7:30 π.μ..
Δέκα λεπτά πιο πριν, ένας αξιωματικός πυροδότησε τη νάρκη κάτω από το χαράκωμα Hawthorn Ridge Redoubt, για άγνωστο λόγο. Στις 7:28 π.μ. οι υπόλοιπες νάρκες απομακρύνθηκαν εκτός από μία που ήταν στο Kasino Point, επειδή είχαν αργήσει. Όταν έφτασε η ώρα μηδέν έγινε απόλυτη σιωπή καθώς το πυροβολικό μετατόπιζε το στόχο του. Το πεζικό, φορτωμένο με εξοπλισμό βάρους 32 κιλών ανά άνδρα, άρχισε να βγαίνει από τα χαρακώματα και να πεζοπορεί σε ακανόνιστη διάταξη μέσα από τη νεκρή ζώνη με κατεύθυνση τα γερμανικά χαρακώματα Άλλοι είχαν συρθεί ακόμα πιο πριν, μέσα από τη νεκρή ζώνη, μέχρι τα γερμανικά χαρακώματα και περίμεναν να πάψει ο βομβαρδισμός. Οι Βρετανοί πίστευαν ότι με τον ανελέητο βομβαρδισμό θα είχαν κατατροπώσει, αν όχι εξολοθρεύσει, τους Γερμανούς Gordon Corrigan (Mud, Blood and Poppycock, p.274) has defended these orders as military necessity, thus: Critics of the Somme make much of what they see as insistence on parade ground precision, with men being ordered to walk and keep in line. This had nothing to do with ceremonial parades, but was a perfectly sensible rule to ensure that control was not lost, that men were not shot by their own side, and that they all arrived on the objective together and in a fit state to engage the enemy. Scorn is also poured on the need for the attacking infantry to carry packs weighing sixty pounds. This is one of the enduring myths of the First World War, and derives from an imperfect reading of Field Service Regulations. In fact, it was everything that the man carried and wore that weighed sixty pounds: the uniform he stood up in, the boots on his feet, his weapon and its ammunition. In the attack large packs were left behind, and the small pack contained only the essentials for the operation. That said, each man still had to carry his entrenching tool, extra rations, two gas helmets, wire cutters, 220 rounds of ammunition, two grenades and two sandbags, while ten picks and fifty shovels were taken by each leading company." This was no light burden, and the follow up troops, coming immediately after those who carried out the actual assault, carried a great deal more.
It is one thing to capture ground, quite another to hold it. Once into a German position the objective had to be consolidated and held against the inevitable counter attack. This meant that the existing defence works had to be turned round to face the other way, wire obstacles had to be constructed and communications had to be established. Ammunition, grenades and digging implements had to be there, to say nothing of signals cable, water and food, and there was no other way of making all this immediately available to the infantry than by having them carry it with them. Others are less generous. Regan (op. cit., p.156) blames Rawlinson's distrust of the New Army troops and his belief they would be inclined to just dive for cover if given the opportunity, despite warnings they would be massacred. The Germans professed astonishment, with reason. , οι οποίοι όμως, επωφελούμενοι της μακρόχρονης στασιμότητας του πολέμου των χαρακωμάτων, εργάστηκαν μεθοδικά και οργάνωσαν σχολαστικά τις θέσεις τους με τσιμεντένια καταφύγια βάθους έως και δέκα μέτρων, ιδανικά γιά προστασία των μονάδων. Έτσι λίγη ζημία υπέστησαν από το μπαράζ του πυροβολικού. Το άλλο που παρατήρησαν οι Άγγλοι όταν επιτέθηκαν ήταν πως και τα συρματοπλέγματα παράμεναν σχεδόν άθικτα, σε αντίθεση με τα δίκτυα επικοινωνιών που διαλύονταν από τους κρατήρες των οβίδων.
Παρά τον βαρύ βομβαρδισμό, πολλοί από τους Γερμανούς είχαν επιζήσει και μόλις αυτός έπαψε άρχισαν να υπερασπίζονται τα χαρακώματα προκαλώντας σοβαρότατες απώλειες στους Βρετανούς που τους επιτίθονταν πεζοί και οπλισμένοι, αλλά χωρίς καμία θωράκιση. Από τα 1.437 βρετανικά πυροβόλα, μόνο 467 ήταν βαριά, και μόλις 34 ήταν των 234 mm ή βαρύτερα. Η μάχη που ακολούθησε ήταν μια κόλαση πυρός, όπου και οι δυο πλευρές αλληλοεξολοθρεύονταν με τρομερό πείσμα είτε από μακριά με το πυροβολικό, είτε από μέση απόσταση με κάθε είδους όπλα (πολυβόλα, τουφέκια, βόμβες, χειροβομβίδες), είτε από πολύ κοντά, σώμα με σώμα, με ξιφολόγχες, χειροβομβίδες και πυροβόλα όπλα.thumb|left|250px|Το σχέδιο επίθεσης του Βρετανικού πεζικού για την 1 Ιουλίου απέτυχε. Επιτυχία είχαν μόνο τα τμήματα των Γάλλων νότια του Μαμέτς και Μοντωμπάν.
Βόρεια της οδού Albert-Bapaume, η μάχη εξελίχθηκε εις βάρος των Βρετανών από πολύ νωρίς. Σε κάποια σημεία, οι Βρετανοί κατόρθωσαν να διεισδύσουν στα γερμανικά χαρακώματα της πρώτης γραμμής, ή ακόμα και στα βοηθητικά χαρακώματα που βρίσκονταν ακριβώς από πίσω. Ήταν όμως πολύ λίγοι και δεν μπόρεσαν να αντέξουν στις γερμανικές αντεπιθέσεις. Εν τέλει οι Γερμανοί βγήκαν στη νεκρή ζώνη και έκαναν αντεπίθεση, αποκλείοντας τους Βρετανούς που δεν μπορούσαν ούτε να συνεχίσουν την πορεία, αλλά ούτε και να στείλουν πίσω αγγελιοφόρους.
Η επικοινωνία ήταν απολύτως ανεπαρκής, και οι διοικητές κατά ένα μεγάλο μέρος ήταν εντελώς χωρίς ενημέρωση σχετικά με την εξέλιξη της μάχης. Μια λανθασμένη είδηση περί δήθεν νίκης του 29ου τμήματος στο Beaumont Hamel οδήγησε στη μοιραία διαταγή, να προχωρήσουν οι εφεδρείες και να μπουν και αυτές μέσα στη μάχη. Το 1ο σύνταγμα από τη Νέα Γη δεν μπόρεσε να φτάσει στα χαρακώματα. Το μεγαλύτερο μέρος του τάγματος σκοτώθηκε προτού να φτάσει την πρώτη γραμμή, η δεύτερη σοβαρότερη απώλεια ταγμάτων της ημέρας. Οκτακόσιοι ένας από αυτό το τάγμα μπήκαν στον πεδίο μάχης εκείνη η ημέρα και μόνο 68 ξαναβγήκαν σώοι, ενώ πάνω από 500 έπεσαν νεκροί. Σχεδόν μια ολόκληρη γενιά των μελλοντικών αξιωματικών της Νέας Γης σκοτώθηκε.
Προς τιμήν τους, το 1ο τάγμα της Νέας Γης ονομάστηκε "Βασιλικό σύνταγμα της Νέας Γης" ("The Royal Newfoundland Regiment") από τον Γεώργιο τον Ε΄.
Η βρετανική έφοδος στην οδό Albert-Bapaume σημείωσε πλήρη αποτυχία, παρ' όλη την έκρηξη των δύο ναρκών στην περιοχή Οβιγιέ-λα-Μπουαζέλ (Ovillers-la-Boisselle). Η ιρλανδική ταξιαρχία "Τάινσάιντ" (Tyneside) του 34ου τμήματος είχε ξεκινήσει για την επίθεση. Σε απόσταση σχεδόν ένα μίλι από τη γερμανική πρώτη γραμμή και εντελώς ακάλυπτοι πεζοπορούσαν, ενώ τα πολυβόλα των Γερμανών τους θέριζαν κυριολεκτικά.
Στα νότια, τα γαλλικά στρατεύματα σημείωσαν μεγαλύτερη επιτυχία. Το γαλλικό πυροβολικό, που ήταν περισσότερο και πιο έμπειρο στη μάχη από τους Άγγλους, ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικό, επιτυγχάνοντας όλους τους στόχους της πρώτης μέρας, από την πόλη Μοντωμπάν μέχρι και τον ποταμό Σομμ. Εκτός αυτού, οι Γάλλοι είχαν άλλη νοοτροπία. Ενώ οι Βρετανοί είχαν πάρα πολύ λεπτομερή σχέδια δράσης, που έκαναν τους στρατιώτες να μην έχουν καθόλου πρωτοβουλία, οι Γάλλοι είχαν μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων και μπορούσαν να αντιδρούν αποτελεσματικότερα στην εκάστοτε περίπτωση.
Αν και το γαλλικό 20ό Σώμα είχε απλά εφεδρικό ρόλο, η βοήθειά του στη μάχη ήταν σημαντική. Το 1ο Αποικιακό Σώμα βγήκε από τα χαρακώματα στις 9:30 π.μ. για να παραπλανήσει τους Γερμανούς. Η παραπλάνηση αυτή είχε επιτυχία και μέσα σε λιγότερο από μια ώρα, είχε καταληφθεί τα χωριά Φε (Fay), Ντομπιέρ (Dompierre) και Μπεκινκούρ (Becquincourt) και είχαν κάνει μια βάση στο οροπέδιο Φλοκούρ (Flaucourt). Ολόκληρη η γερμανική πρώτη γραμμή είχε πέσει στα χέρια των Γάλλων. Στις 11:00 π.μ. η δεύτερη γραμμή - που σχημάτιζαν τα χωριά Ασβιγιέ (Assevillers), Ερμπκούρ (Herbecourt) και Φεγιέρ (Feuillères) - έπεσε αμέσως χωρίς να χρειαστούν ούτε καν ενισχύσεις.
Μερικά Βρετανο-Ιρλανδικά τμήματα κατόρθωσαν να προχωρήσουν αρκετά. Σε γενικές γραμμές όμως, η πρώτη ημέρα της μάχης του Σομμ ήταν αποτυχία. Οι Βρετανοί είχαν υποστεί απώλειες 19.240 νεκρών και 35.493 τραυματιών, 2.152 αγνοουμένων και 585 αιχμαλώτων. Ανάμεσα στα θύματα ήταν και πολλοί αξιωματικοί.
Ο ακριβής αριθμός των θυμάτων από γερμανικής πλευράς δεν είναι γνωστός, επειδή οι Γερμανοί μετρούσαν τις απώλειες τους μόνον ανά δέκα μέρες. Υπολογίζεται όμως ότι οι Γερμανοί είχαν 8.000 θύματα στο βρετανικό μέτωπο, 2.200 των οποίων ήταν αιχμάλωτοι πολέμου. Η μεγαλύτερη διαφορά μεταξύ των βρετανικών και γερμανικών θυμάτων ήταν στο Οβιγέ, όπου το 8ο βρετανικό τμήμα υπέστη 5.121 θύματα, ενώ το γερμανικό 180ό σύνταγμα είχε μόνο 280 θύματα.
Οι υπόλοιπες μέρες
Στις 10:00 μ.μ. την 1η Ιουλίου, ο διοικητής της βρετανικής τέταρτης στρατιάς, Στρατηγός Σερ Χένρι Ρόουλινζον, έδωσε εντολή να συνεχιστεί η επίθεση. Μέσα στη γενική σύγχυση και από λανθασμένες ειδήσεις κατά μήκος της μακράς ιεραρχίας, οι Βρετανοί έκαναν μέρες πολλές για να συνειδητοποιήσουν το μέγεθος της καταστροφής. Ο Χέιγκ ανέθεσε στον υπολοχαγό Χούμπερτ Γκοχ να αναλάβει το βόρειο τομέα, ενώ η τέταρτη στρατιά έλεγχε το νότιο τομέα. Ο Γκοχ αναγνώρισε την τραγωδία στον τομέα του και διέταξε τον άμεσο τερματισμό της επίθεσης - μέχρι τις 3 Ιουλίου.
Οι Βρετανοί αγνοούσαν επίσης και τη μικρή επιτυχία τους στα νότια της οδού Albert-Bapaume, όπου είχαν κάνει μια κάποια πρόσβαση. Σήμερα είναι γνωστό ότι υπήρξε για ένα χρονικό διάστημα ένα μεγάλο απροστάτευτο άνοιγμα στο γερμανικό μέτωπο μεταξύ Οβιγιέ και Λονγκεβάλ (Longueval).
Στις 3 Ιουλίου, μια αναγνωριστική περίπολος του 18ου (ανατολικό) τμήματος εισέβαλε δύο μίλια στο γερμανικό έδαφος χωρίς να βρει καμία αντίσταση ή να συναντήσει αμυντικές θέσεις. Οι Βρετανοί άφησαν την ευκαιρία ανεκμετάλλευτη και οι Γερμανοί κάλυψαν το κενό εγκαίρως.
Το δάσος του Mametz ήταν ακόμα έρημο μέχρι τις 3 Ιουλίου, αλλά ανακαταλήφθηκε από τους Γερμανούς την επόμενη ημέρα και έμεινε υπό την κατοχή τους μέχρι τις 10 Ιουλίου, όταν το κατέλαβαν οι Εγγλέζοι μετά από δύο αιματηρές μάχες. Στη θέση «High Wood» και στο δάσος του Ντελβίλ (Delville) συνέχισαν να διαδραματίζονται πολλές αιματηρές μάχες, μέχρι που έπεσαν στα χέρια των Βρετανών τον Αύγουστο και το Σεπτέμβριο, μετά από πολλούς νεκρούς.
Ενώ οι Βρετανοί προσπαθούσαν ακόμα να ανασυγκροτήσουν τις επιθέσεις τους, οι Γάλλοι συνέχισαν τη γρήγορη κατάληψη εδάφους στα νότια του Σομμ. Οι κρίσιμες μέρες στην επίθεση ήταν η 3 και 4 Ιουλίου, όταν η δυνατότητα μιας σημαντικής νίκης φαίνονταν πραγματικά επιτεύξιμη. Η κατάσταση άρχισε όμως να αλλάζει γρήγορα υπέρ των Γερμανών. Το 20ό Σώμα των Γάλλων αναγκάστηκε να σταματήσει την κάθοδό του στα βόρεια προκειμένου να περιμένει τους Βρετανούς για να έρθουν και αυτοί. Λόγω της καθυστέρησης των Βρετανών όμως ξέσπασε αντίδραση στον γαλλικό στρατό. Εν τω μεταξύ, οι Γάλλοι συνέχισαν τις επιθέσεις, και μέχρι το βράδυ της 3 Ιουλίου κατέλαβαν τις τοποθεσίες Φριζ (Frise), δάσος του Méréaucourt, Ερμπεκούρ (Herbécourt), Μπυσκούρ (Buscourt), δάσος του Chapitre, Φλοκούρ (Flaucourt) και Ασβιγέ (Asseviller), συλλαμβάνοντας 8.000 Γερμανούς αιχμαλώτους, ενώ με την κατάληψη του οροπεδίου Φλοκούρ ο Φερντινάν Φος κέρδισε ένα στρατηγικό σημείο για το βαρύ πυροβολικό προς ενίσχυση και υποστήριξη του 20ού Σώματος στο βόρειο πεδίο της μάχης. Οι Γάλλοι συνέχισαν την επίθεσή τους και στις 5 Ιουλίου κατέλαβαν το Εμ (Hem). Στις 8 Ιουλίου έπεσαν και οι θέσεις Αρντεκούρ-ο-Μπουά (Hardecourt-aux-Bois) και Κτήματος Μονασί (Monacu Farm) (ένα πραγματικό οχυρό, που προστατευόταν από ζώνη καμουφλαρισμένων πολυβόλων στο κοντινό έλος) ακολουθούμενα από τα Μπιάς (Biaches), Μεζονέτ (Maisonnette) και το οχυρό Biaches στις 9 και 10 Ιουλίου.
Εντός δέκα ημερών, η γαλλική 6η Στρατιά είχε κατορθώσει να διεισδύσει σε βάθος 10 χλμ σε μέτωπο σχεδόν 20 χλμ. Είχε καταλάβει ολόκληρο το οροπέδιο Φλοκούρ ( συλλαμβάνοντας 12.000 αιχμαλώτους και καταλαμβάνοντας 85 πυροβόλα, 26 ναρκοθέτες, 100 πολυβόλα και πολλά πυρομαχικά, όλα αυτά με ελάχιστες απώλειες. Για τους Βρετανούς, οι πρώτες δύο εβδομάδες της μάχης ήταν σειρά αποτυχιών. Από τις 3 έως τις 13 Ιουλίου, η τέταρτη στρατιά του Ρόουλινζον πραγματοποίησε 46 επιθέσεις με συνέπεια 25.000 θύματα, αλλά καμία σημαντική πρόοδο. Αυτό έκανε φανερή τη διαφορά μεταξύ της στρατηγικής του Χέιγκ και των γαλλικών αντιστοίχων. Ενώ ο Χέιγκ είχε σκοπό να διατηρηθεί η συνεχής πίεση στον εχθρό, ο Ζοφρ και ο Φος προτίμησαν να συγκεντρώσουν τις δυνάμεις τους και να προετοιμάσουν ένα ενιαίο, ισχυρό χτύπημα.
Από μια συγκεκριμένη άποψη, η μάχη του Σομμ ήταν μια σημαντική στρατηγική επιτυχία για τους Συμμάχους, αφού στις 12 Ιουλίου, ο Γερμανός Φάλκενχάιν (Falkenhayn) διέκοψε τη μάχη του Βερντέν λόγω της μάχης του Σομμ και της γενικής κατάστασης στο ανατολικό μέτωπο.
Στον ποταμό Σομμ ο γερμανικός στρατός του φον Μπίλοβ δεν θα ήταν σε θέση να υπομείνει τις συνεχείς βρετανικές και γαλλικές επιθέσεις χωρίς ενισχύσεις, αφού οι δυνάμεις των συμμάχων ήταν αριθμητικά τριπλάσιες των Γερμανών. Στις 19 Ιουλίου, οι γερμανικές δυνάμεις αναδιοργανώθηκαν με αρχηγούς τον φον Μπίλοβ και τον φον Γκάλλβιτζ. Ο φον Μπίλοβ διοικούσε την 1η Γερμανική Στρατιά και ήταν αρμόδιος για το βόρειο μέτωπο, ενώ ο στρατηγός Μαξ φον Γκάλβιτζ ήταν διοικητής της 2ης Στρατιάς και κάλυπτε το νότιο μέτωπο.
Επιπλέον, ο φον Γκάλβιτζ έγινε διοικητής ομάδας στρατιών, αρμόδιος και για τους δύο γερμανικούς στρατούς στο μέτωπο του ποταμού Σομμ.
Η μάχη του Μπαζεντέν
Στις 14 Ιουλίου (ημέρα της Βαστίλης στη Γαλλία), ο τέταρτος στρατός ήταν τελικά έτοιμος για να επαναλάβει την επίθεση στο νότιο τομέα. Η επίθεση, γνωστή ως μάχη του Μπαζεντέν, στόχευε στη κατάληψη της γερμανικής δεύτερης αμυντικής θέσης που εκτεινόταν κατά μήκος του λόφου της οροσειράς Μπαζεντέν (Bazentin), στην οδό Albert–Bapaume, το νοτιοανατολικό σημείο προς τα χωριά Γκιγιεμόν (Guillemont) και Γκινσύ (Ginchy). Οι στόχοι ήταν να καταληφθούν τα χωριά Μπαζεντέν λε Πετί, Μπαζεντέν λε Γκραν και Λονγκεβάλ (Longueval), τα οποία ήταν δίπλα στο δάσος του Delville. Πέρα από αυτήν τη γραμμή, στην αντίστροφη κλίση της κορυφογραμμής, βρίσκεται ένα άλλο δάσος, το Οτ Φορέ (Haut Forêt). thumb|right|350px|Η 21η μεραρχία κάνει επίθεση στο Μπαζεντέν λε Πετί, 14 Ιουλίου 1916. Η κόκκινη διακεκομμένη γραμμή δείχνει το πεδίο της μάχης στις 9.00 π.μ.
Ιδιαίτερη αντίθεση σημειώνεται μεταξύ της προετοιμασίας και της εκτέλεσης αυτής της επίθεσης σε σύγκριση με τις αντίστοιχες ενέργειες της 1ης Ιουλίου. Η επίθεση στην οροσειρά Μπαζεντέν έγινε από τέσσερις μεραρχίες σε ένα μέτωπο 5,5 χλμ με τα στρατεύματα να ξεκινούν στις 3:25 π.μ. τα χαράματα, μετά από έναν πεντάλεπτο βομβαρδισμό αιφνιδιασμού.
Οι Βρετανοί είχαν μια βάση στο High Wood και θα συνέχιζαν να το υπερασπίζονται για πολλές ημέρες, όπως και το δάσος του Ντελβίλκαι το γειτονικό Λονγκεβάλ. Δυστυχώς όμως, παρ'όλη την προσωρινή επιτυχία της 14ης Ιουλίου, ακόμα δεν είχαν μάθει πώς να κερδίζουν τις μάχες στα χαρακώματα. Στη νύχτα της 22ας Ιουλίου, ο Ρόουλινζον διέταξε επίθεση χρησιμοποιώντας έξι μεραρχίες κατά μήκος του μετώπου της 4ης στρατιάς, που απέτυχε εντελώς. Οι Γερμανοί είχαν αρχίσει να αλλάζουν την τακτική τους: αντί να πολεμάν στα χαρακώματα άρχισαν να σχηματίζουν ένα ευέλικτο σύστημα άμυνας έτσι ώστε να δυσκολεύουν το πυροβολικό που τους βομβάρδιζε.
Μάχη του Σομμ (1940)
Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, επαναλήφθηκαν οι γαλλογερμανικές συγκρούσεις στην περιοχή του Σομμ. Μετά τη διάσπαση στο Σεντάν και την εκμηδένιση της γραμμής Μαζινό το γερμανικό Γενικό Επιτελείο αποφάσισε να συνεχίσει τις επιχειρήσεις στο εσωτερικό της Γαλλίας. 48 μεραρχίες, υπό τον στρατηγό Γκερντ φον Ρούντστεντ κατευθύνθηκαν νότια της γραμμής Μαζινό, ενώ ο στρατηγός Μαξίμ Βεϋγκάν είχε αρχίσει ευρείες αμυντικές επιχειρήσεις στην περιοχή του ποταμού Σομμ. Στις 5 Ιουνίου 1940, οι Γερμανοί άρχισαν να σφυροκοπούν τα οχυρώματα των Γάλλων από όλες τις πλευρές. Τα γερμανικά στρατεύματα, που είχαν κυριεύσει τη Δουνκέρκη υπό τις διαταγές του Ρούντστεντ, έσπασαν εύκολα τη γαλλική άμυνα, και στις 8 Ιουνίου 1940 ο ποταμός Σομμ παρακάμφθηκε. Πλέον, όλη η βόρεια Γαλλία ανήκε στους Γερμανούς και οι μηχανοκίνητες γερμανικές φάλαγγες, με τη βοήθεια των στούκα δεν βρήκαν καμιά αντίσταση στην πορεία τους προς το Παρίσι, το οποίο κυριεύθηκε στις 4 Ιουνίου 1940.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Σομ Κατηγορία:Μάχες βρετανικού στρατού Κατηγορία:Μάχες γαλλικού στρατού Κατηγορία:Μάχες γερμανικού στρατού
Σιντάρτα Γκαουτάμα
Ο Σιντάρτα Γκαουτάμα ή Σιντάτα/Σιδάρτα Γκοτάμα (στα σανσκριτικά सिद्धार्थ गौतम Σιντάρτα Γκαουτάμα, στα παλικά Σιντάτα Γκοτάμα) υπήρξε πνευματικός δάσκαλος από την αρχαία Ινδία και ιστορικός ιδρυτής του Βουδισμού, που γεννήθηκε στο σημερινό Νεπάλ. Αναγνωρίζεται ευρέως από τους βουδιστές ως ο Υπέρτατος Βούδας της εποχής μας. Ο χρόνος της γέννησης και του θανάτου του είναι ανεξακρίβωτα· οι περισσότεροι σύγχρονοι ιστορικοί χρονολογούν τη ζωή του από το 563 ως το 483 ΠΚΕ, αν και έχει προταθεί από άλλους χρονολόγηση κατά έναν αιώνα αργότερα από αυτή.
Ο ιστορικός Σιντάρτα Γκαουτάμα
Ο ιστορικός Σιντάρτα Γκαουτάμα είναι απλά ένας σε μια μεγάλη ακολουθία από Βούδες, η οποία κατευθύνεται είτε προς το άχρονο παρελθόν είτε στους μακρινούς ορίζοντες του μέλλοντος. Εντούτοις ξεχώρισε —και έγινε τελικά η ηγετική μορφή του Βουδισμού— καθώς δίδαξε και σε άλλους τον τρόπο για να ακολουθήσουν την πορεία του. Μερικοί πιστεύουν ότι δεν ήταν παρά ένας άνθρωπος που βρήκε το μονοπάτι που τον οδήγησε τελικά στη φώτισή του και το δίδαξε στους μαθητές του. Άλλοι τον θεωρούν ως τον τελευταίο μιας σειράς από Βούδες που ήρθαν στον κόσμο για να κηρύξουν ή να αναβιώσουν το Ντάρμα (στα παλικά Ντάμα), η οποία αποτελεί την διδασκαλία ή την οδό του Βούδα. Κάποιοι άλλοι τον θεωρούν μποντισάτβα, έναν άνθρωπο που πέτυχε τη φώτιση αλλά ανέβαλε την είσοδό του στη Νιρβάνα για να βοηθήσει κι άλλους που αναζητούσαν τη φώτιση. Ο Γκαουτάμα δεν διεκδίκησε τη θειότητα, ούτε επιβεβαίωσε ότι ήταν ένθεος.
Κατά τις περισσότερες παραδόσεις, ο Σιντάρτα Γκαουτάμα γεννήθηκε στην περιοχή Τεράι του σημερινού Νεπάλ, στη βόρεια πλευρά της πεδιάδας του ποταμού Γάγγη, και ο πατέρας του, Σουντοντάνα, ήταν εξέχον ηγετικό μέλος (κατά ορισμένους βασιλιάς) της φατρίας των Σάκυα. Λέγεται πως κατά τη γέννηση του Σιντάρτα ο σοφός Ασίτα προείδε τη μελλοντική του εξέλιξη, ο Σουντοντάνα όμως, που περίμενε να τον διαδεχθεί ο γιος του, του απέκρυψε αυτή την πρόβλεψη. Κατά την παράδοση, σε ηλικία δεκαέξι χρόνων ο Σιντάρτα κέρδισε σε μια μονομαχία τη μελλοντική του γυναίκα, Γιασοντάρα, από την οποία θα αποκτήσει ένα γιο, το Ραχούλα.
Ο Σιντάρτα, αν και ζούσε πολυτελή βίο, απέκτησε εμπειρία της ανθρώπινης δυστυχίας: σε ηλικία τριάντα χρόνων ταξίδεψε έξω από τον τόπο όπου ζούσε. Ο μύθος αναφέρει πως είδε διαδοχικά ένα γέρο, έναν άρρωστο, ένα νεκρό που μεταφερόταν για να αποτεφρωθεί και έναν ασκητή. Η εμπειρία αυτή τον έκανε να επανεξετάσει την αξία της ζωής, συνειδητοποιώντας τον επώδυνο χαρακτήρα του Είναι (η συνάντηση με τους τρεις πρώτους), αλλά και να μην προσκολληθεί στα πράγματα του κόσμου (η συνάντηση με τον τέταρτο), με αποτέλεσμα να εγκαταλείψει την οικία του και να στραφεί στην αναζήτηση μιας πνευματικού περιεχομένου λύσης για τα προβλήματα του κόσμου και των ανθρώπων. Αυτές οι περίφημες τέσσερις συναντήσεις, απουσιάζουν από το στρώμα των παλαιότερων κειμένων, αργότερα όμως θα αποτελέσουν μόνιμο μοτίβο. Οι διαφορετικές παραλλαγές αυτής της διήγησης καθιστούν φανερό ότι δεν ανάγονται σε μια αρχική μορφή αφήγησης, «αλλά αισθητοποιούν μια πνευματική κατάσταση του νεαρού Σιντάρτα».
thumb|Γλυπτό όρθιου [[Βούδας|Βούδα, στην περιοχή της αρχαίας, βορειοδυτικής ινδικής επαρχίας Γκαντάρα, στο σημερινό βόρειο Πακιστάν, 1ος αιώνας, Μουσείο Γκιμέτ, Παρίσι.]]
Εξωτερικοί Σύνδεσμοι
Σοφές ρήσεις του Βούδα Αποφθέγματα του Βούδα
Κατηγορία:Βουδισμός Κατηγορία:Θρησκευτικοί ηγέτες Κατηγορία:Συνεπειοκράτες φιλόσοφοι
Μανουήλ Ερωτικός Κομνηνός
Ο Μανουήλ Ερωτικός Κομνηνός (περ. 955/960 – περ. 1020) ήταν Βυζαντινός στρατιωτικός ηγέτης υπό τον Βασίλειο Β΄, και ο πρώτος πλήρως τεκμηριωμένος πρόγονος της δυναστείας των Κομνηνών. Η προέλευση και καταγωγή του είναι ασαφής. Ο ίδιος αναφέρεται στις πηγές να ηγείται της υπεράσπισης της Νίκαιας το 978 έναντι του επαναστάτη Βάρδα Σκληρού, και ως αυτοκρατορικός απεσταλμένος προς αυτόν 11 χρόνια αργότερα. Είχε τρία παιδιά, αργά στη ζωή του. Ο πρωτότοκος, ο Ισαάκιος, έγινε αυτοκράτορας το 1057-1059, και ο νεότερος, ο Ιωάννης, ήταν ο πρόγονος της δυναστείας των Κομνηνών, ως ο πατέρας του Αλέξιου Α΄ Κομνηνού.
Βιογραφία
Τίποτε δεν είναι γνωστό για την πρώιμη ζωή του Μανουήλ. Από το γεγονός ότι ήταν στρατιωτικά ενεργός το 978, και με δεδομένο ότι ήταν ικανός να κάνει παιδιά τόσο αργά όσο περίπου το 1015, έχει προταθεί μια ημερομηνία γέννησης περίπου το 955/960, που γίνεται γενικά αποδεκτή από τους μελετητές. Η ταυτότητα των γονιών του είναι ασαφής: καθώς το όνομα του πρωτότοκου γιου του ήταν Ισαάκ (Ισαάκιος), ο Έλληνας μελετητής Κωνσταντίνος Βαρζός θεωρεί πιθανό ότι ο πατέρας του είχε το ίδιο όνομα, αφού σύμφωνα με το Ελληνικό έθιμο το αγόρι παίρνει το όνομα του παππού από την μεριά του πατέρα του. Τίποτε άλλο δεν είναι γνωστό για τη ζωή και καριέρα του πατέρα του Μανουήλ. Σύμφωνα με τον Βαρζό, ο Μανουήλ κληρονόμησε το επώνυμό του «Κομνηνός» από τον πατέρα του, ενώ εξίσου άγνωστη μητέρα του ήταν μια μη κατονομαζόμενη γυναίκα της οικογένειας των Ερωτικών, πιθανώς σχετιζόμενη με τον επαναστάτη του 11ου αιώνα, Θεόφιλο Ερωτικό. Ο Γάλλος μελετητής Jean-Claude Cheynet, από την άλλη πλευρά, προτείνει ότι ο Μανουήλ ήταν μέλος της οικογένειας των Ερωτικών, και ότι ο ίδιος ήταν ο πρώτος που άλλαξε το επώνυμό του σε Κομνηνός. Η σύγχρονη έρευνα συνήθως δέχεται το σχόλιο του Μιχαήλ Ψελλού ότι η οικογένεια καταγόταν από το χωριό Κόμνη στη Θράκη. Ο Βαρζός θεωρεί επίσης τον Μανουήλ αδελφό του πρωτοσπαθάριου Νικηφόρου Κομνηνού, ο οποίος διορίστηκε κυβερνήτης του αρμενικού βασιλείου της Βασπρακανίας αμέσως μετά την προσάρτησή του το 1021, αλλά αν και είναι πιθανή, μια τέτοια σχέση δεν μπορεί να αποδειχθεί.
Ο Μανουήλ αναφέρεται για πρώτη φορά το 978, όταν ηγήθηκε της άμυνας της Νίκαιας κατά του επαναστάτη στρατηγού Βάρδα Σκληρού, ο οποίος είχε εξεγερθεί εναντίον του αυτοκράτορα Βασιλείου Β΄ (βασίλευσε 976-1025). Αν και η δισέγγονή του, η πριγκίπισσα Άννα Κομνηνή, ισχυρίζεται στην «Αλεξιάδα» ότι είχε ονομαστεί «στρατηγός αυτοκράτωρ» της Ανατολής και είχε σταλεί με πλήρεις εξουσίες για την αντιμετώπιση της εξέγερσης, είναι πολύ πιο πιθανό ότι ήταν απλώς ένας τοπικός κυβερνήτης. Ο Μανουήλ διηύθυνε την άμυνα της πόλης με κάποια επιτυχία, παρότι οι πολιορκητές κατάφεραν να υπονομεύσουν έναν από τους πύργους και να προκαλέσουν την κατάρρευσή του, μέχρις ότου η έλλειψη τροφίμων έγινε πιο έντονη. Σε εκείνο το σημείο ο Μανουήλ κατάφερεη να ξεγελάσει τον Σκληρό, προσποιούμενος ότι διέθετε ακόμα βουνά σιταριού και ότι εξέταζε να προσχωρήσει στον επαναστάτη, ώστε να επιτραπεί στον ίδιο και τους κατοίκους να αναχωρήσουν ελεύθερα για την Κωνσταντινούπολη. Ο Μανουήλ επανεμφανίζεται το 989, όταν είχε σταλεί ως απεσταλμένος στον Σκληρό, ο οποίος είχε για μια ακόμη φορά ξεσηκωθεί εναντίον του Βασιλείου Β΄, για να τον πείσει να παραδοθεί. Ο Μανουήλ ήταν επιτυχής στο έργο του, και ο ηλικιωμένος επαναστάτης έληξε την εξέγερσή του και παραδόθηκε στις 11 Οκτωβρίου. Αναφέρεται με τους τίτλους του πατρικίου, ανθυπάτου, και βέστη.
Στον Μανουήλ ανήκαν εκτάσεις γης στην περιοχή της σύγχρονης Κασταμονής στην Παφλαγονία, που κληρονόμησε μετά το θάνατό του, ο μεγαλύτερος γιος του, και η οποία έγινε το προπύργιο της οικογένειας τον 11ο αιώνα. Ο Μανουήλ Ερωτικός Κομνηνός πέθανε πιθανώς γύρω στο 1020. Εκείνη τη στιγμή, τα παιδιά του ήταν ακόμα μικρά, έτσι τα ανέθεσε στη φροντίδα του αυτοκράτορα Βασιλείου Β΄.
Πηγές
Κατηγορία:Βυζαντινοί στρατηγοί Μανουηλ Κατηγορία:Βυζαντινοί του 10ου αιώνα Κατηγορία:Βυζαντινοί Πατρίκιοι Κατηγορία:Βυζαντινοί Ανθύπατοι Κατηγορία:Βυζαντινοί Βέστες
Αφροδίσιον (Κύπρος)
Το Αφροδίσιον (Ἀφροδίσιον), επίσης γνωστό ως Αφροδισιάς, ήταν πόλη της Αρχαίας Κύπρου, ευρισκόμενη στο στενότερο τμήμα του νησιού, σε απόσταση, μόνον, 70 σταδίων από τη Σαλαμίνα.
Πηγές
Κατηγορία:Οικισμοί στην Αρχαία Κύπρο Κατηγορία:Εγκαταλελειμμένοι οικισμοί στην Κύπρο
Θειούχο νάτριο
right|thumb|200px|Θειούχο νάτριο
Το θειούχο νάτριο είναι ένα άλας με χημικό τύπο Na2S. Απαντάται σε μορφή άχρωμων κρυστάλλων με πυκνότητα 1,856g/cm3 και σημείο τήξεως 1.180°C. Είναι πάρα πολύ υγροσκοπικό. Έχει διαλυτότητα στο νερό 13,6% σε 20°C και 45% σε 97,5°C. Το θειούχο νάτριο παρασκευάζεται από το θειικό νάτριο με αναγωγή και χρησιμοποιείται στην παραγωγή θειούχων χρωμάτων, στην υφαντουργία και στη βιομηχανία δερμάτων καθώς και κατά τη μέθοδο εμπλουτισμού μεταλλευμάτων με επίπλευση. Το υδροθειούχο νάτριο (χημικός τύπος NaHS) χρησιμοποιείται στην παραγωγή τεχνητών νημάτων και στη βιομηχανία δερμάτων.
Κατηγορία:Άλατα Κατηγορία:Ενώσεις θείου Κατηγορία:Ενώσεις νατρίου
Κατάλογος (υπολογιστές)
Στους υπολογιστές καλούμε κατάλογο ή φάκελο, ένα ειδικό αρχείο το οποίο περιέχει πληροφορίες για άλλα αρχεία και καταλόγους. Οι πληροφορίες αυτές είναι το όνομα, μέγεθος , τοποθεσία στην οποία βρίσκεται σε κάποιο δευτερεύον αποθηκευτικό μέσο, ημερομηνία δημιουργίας, δικαιώματα προσπέλασης, ιδιοκτήτης κτλ. Ένας κατάλογος που βρίσκεται καταχωρημένος σε έναν κατάλογο ονομάζεται υποκατάλογός του. Έτσι σχηματίζεται μια ιεραρχία καταλόγων, μια δενδροειδής δομή.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Συστήματα αρχείων
Σβιστόφ
Το Σβιστόφ (βουλγαρικά: Свищов) είναι πόλη της βόρειας Βουλγαρίας στην Επαρχία του Βέλικο Τάρνοβο, στη δεξιά όχθη του ποταμού Δούναβη, απέναντι από τη Ρουμανική πόλη Ζιμνιτσέα. Είναι το διοικητικό κέντρο του ομώνυμου Δήμου. Με πληθυσμό 35.923 το Δεκέμβριο του 2009, η πόλη είναι η δεύτερη μεγαλύτερη της επαρχίας μετά το Βέλικο Τάρνοβο και πριν τη Γκόρνα Οριαχόβιτσα.
Γεωγραφία
Το Σβιστόφ βρίσκεται στη βόρεια κεντρική Βουλγαρία στη δεξιά όχθη του ποταμού Δούναβη, στο νοτιότερο σημείο του, απέναντι από τη Ζιμνιτσέα της Ρουμανίας. Η πόλη βρίσκεται 237 χλμ. βορειοανατολικά της πρωτεύουσας Σόφιας και 251 χλμ. δυτικά του μεγάλιου λιμανιού της Βάρνας στη Μαύρη Θάλασσα. Αλλες σημαντικές πόλεις στην περιοχή είναι το Πλέβεν (80 χλμ.) και το Ρούσε (90 χλμ.). Το λιμάνι του Σβιστόφ είναι το νοτιότερο λιμάνι του Δούναβη. Εξυπηρετείται επί 24ώρου βάσεως από το πορθμείο Σβίστοβ-Ζίμνιτς (Ζιμνιτσέα). Το πορθμείο συντομεύει την οδική διαδρομή από Τουρκία προς Κεντρική και Δυτική Ευρώπη κατά 140 χλμ., σε σύγκριση με την παραδοσιακή διαδρομή από τη Γέφυρα του Δούναβη στο Ρούσε-Τζιουρτζίου και επιτρέπει ένα χρονικό όφελος σχεδόν 4 ωρών, αποφεύγοντας την κυκλοφορία μέσα και γύρω από το Βουκουρέστι.
Ιστορία
Το Σβίστοβ ταυτίζεται με τη Ρωμαϊκή αποικία Νόβαι, που αναφέρεται από τον Πτολεμαίο. Χρησίμευσε ως βάση επιχειρήσεων για Ρωμαϊκές εκστρατείες κατά των Ρωμαϊκών φυλών, για τελευταία φορά κατά τις Εκστρατείες του αυτοκράτορα Μαυρικίου στα Βαλκάνια. Το Σβίστοβ, τότε ως αποικία Νόβαι, ήταν κατοικία του Αγίου Λούπου των Νοβών (Δάκα ή Ρωμαίου αγίου που ήταν για ένα διάστημα υπηρέτης του Αγίου Δημητρίου). Για λίγο υπήρξε η κύρια πόλη των Οστρογότθων του Θεοδώριχου του Μέγα. Ο Θεοδώριχος κατέλαβε το Σιγκίντουνουμ το 471 και, αφού λεηλάτησε τη Μακεδονία και την Ελλάδα, εγκαταστάθηκε στο Νόβαι (σημερινό Σβίστοβ) στον κάτω Δούναβη το 443, όπου παρέμεινε, μέχρι να μεταφέρει τη σφαίρα των δραστηριοτήτων του στην Ιταλία δέκα χρόνια αργότερα.
Καταστράφηκε μετά το 613, όπως προκύπτει από νομίσματα που βρέθηκαν κομμένα μέχρι τη χρονολογία αυτή. Το Σβιστόφ είναι γνωστό ως η πρώτη πόλη που απελευθερώθηκε κατά το Ρωσοτουρκικό Πόλεμο (1877-1878), καθώς το μεγαλύτερο μέρος του Αυτοκρατορικού Ρωσικού στρατού παραβίασε το Δούναβη στο σημείο αυτό. Τον Ιανουάριο του 1878 ένας ανταποκριτής των Times του Λονδίνου παρατηρούσε ότι, λόγω του πολέμου, η πόλη "δεν παρουσιάζει την πρώην ζωογόνο όψη της, αν και υπάρχει εδώ πολύ περισσότερη κίνηση από όση περίμενα, ... με ψητές γαλοπούλες, κοτόπουλα και όλες τις άλλες νοστιμιές της εποχής στα μενού" των "πόλλών εστιατορίων".
Στις 4 Μαίου 1977 το Σβιστόφ υπέστη σημαντικές ζημιές σε κτίρια κατά το σεισμό της Βραντσέα, μεταξύ αυτών την κατάρρευση τριών πολυκατοικιών, όπου σκοτώθηκαν πάνω από 100 άνθρωποι (οι νεκροί στη Ρουμανία ήταν 1578).
Κλίμα
Το Σβιστόφ έχει υγρό υποτροπικό κλίμα με σημαντική ηπειρωτική επίδραση. Το καλοκαίρι διαρκεί πέντε μήνες, από το Μάιο ως το Σεπτέμβριο. Οι χειμώνες αρχίζουν στις αρχές Δεκεμβρίου και διαρκούν μέχρι το Μάρτιο.
Ονομα
Η προέλευση του ονόματος Σβιστόφ μπορεί να αναζητηθεί στην παλιά Βουλγαρική εκδοχή του Σβέστνιι (Свѣщний), που προέρχεται από τη λέξη σβεστ/σβιάστ (свѣщ), που σημαίνει λαμπάδα. Αυτό οφείλεται στην ύπαρξη ενός φάρου στην πόλη. Το προηγούμενο όνομα Σίστοβα αναφέρθηκε για πρώτη φορά στη συνθήκη μετά τον Αυστροτουρκικό Πόλεμο (1787–91), όταν η Βουλγαρία ήταν ακόμη υπό την Οθωμανική κυριαρχία. Το όνομα αυτό επελέγη αντί της Τουρκικής λέξης Ζίγκιντ. Κατά την Οθωμανική κυριαρχία η πόλη ήταν γνωστή ως Ζίστοβι και στα Ρουμανικά ως Σίστοβα.
Οικονομία
Τα κύρια προϊόντα της πόλης και της περιοχής του Σβιστόφ είναι ηλεκτρονικά, χημικά και σιτηρά, που εξάγονται μέσω του λιμανιού. Μεγάλη οικονομική σημασία έχει επίσης το Οικονομικό Πανεπιστήμιο της πόλης. Υπάρχει ακόμη μεγάλος αριθμός Ευρωπαίων τουριστών, ιδιαίτερα από τη Ρουμανία, που συχνάζουν στο Σβιστόφ λόγω των σχετικά χαμηλότερων τιμών τους.
Αξιοθέατα και ενδιαφέροντα μέρη
Ενα από τα ωραιότερα μέρη γύρω από την πόλη του Σβιστόφ είναι η μοναδική ποτάμια κοιλάδα (1 ως 2 χλμ. από την πόλη) με το μοναστήρι του Σβιστόφ, η περιοχή ονομάζεται Παμετνίτσιτε / Паметниците (Τα Μνημεία) στις όχθες του Δούναβη και το πάρκο γύρω από το παλιό φρούριο στο κέντρο της πόλης. Η Οικία-μουσείο του Βούλγαρου μυθιστοριογράφου Αλέκο Κονσταντίνοφ είναι ένα από τα 100 Τουριστικά Αξιοθέατα της Βουλγαρίας. Αλλο ενδιαφέρον σημείο της πόλης είναι η περιοχή Μαναστίρα / Манастира (Το μοναστήρι) 5 χλμ. νοτιοανατολικά της πόλης.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πόλεις της Βουλγαρίας
Νάλιφος ποταμός
Ο Νάλιφος, σήμερα και Κούτσης, είναι μικρός ποταμός της Ηλείας, ένας από τους παραποτάμους του Αλφειού. Στην αρχαιότητα ανήκε εξ ολοκλήρου στην αρχαία Αρκαδία και στην χώρα της Θεισόας.
Πηγάζει από το Λύκαιο κοντά στο χωριό Δαφνούλα όπου σχηματίζει μεγάλο δασωμένο φαράγγι, έπειτα κινούμενος βόρεια συναντά τον Αλφειό.
Παραπομπές
Κατηγορία:Ποταμοί της Ηλείας Κατηγορία:Παραπόταμοι του Αλφειού
Γέντζεϊ Σνιαντέτσκι
Ο Γέντζεϊ Σνιαντέτσκι (πολωνικά: Jędrzej Śniadecki, λιθουανικά: Andrius Sniadeckis) (30 Νοεμβρίου 1768 - 11 Μαΐου 1838 ) ήταν Πολωνός συγγραφέας, ιατρός, χημικός, βιολόγος και φιλόσοφος. Τα επιτεύγματά του περιλαμβάνουν το να είναι το πρώτο άτομο που συνέδεσε τη ραχίτιδα με την έλλειψη ηλιακού φωτός. Δημιούργησε επίσης τη σύγχρονη πολωνική ορολογία στον τομέα της χημείας.
Ζωή και έργο
μικρογραφία| Ο Σνιαντέτσκι σε γραμματόσημο του 2018 της Λιθουανίας Ο Σνιαντέτσκι γεννήθηκε στο Ζνιν (στη Μείζων Πολωνία) της Πολωνικής-Λιθουανικής Κοινοπολιτείας. Αφού ολοκλήρωσε τις πανεπιστημιακές του σπουδές στο Γιαγκιελόνιο Πανεπιστήμιο στην Κρακοβία, διέμεινε για κάποιο διάστημα στην Ιταλία και τη Σκωτία. Το 1797, διορίστηκε Πρόεδρος της Χημείας στην Ιατρική Σχολή στο Κεντρικό Σχολείο στη Βίλνιους (Βίλνο, Βίλνα), οποίο το 1803 μετονομάστηκε σε Αυτοκρατορικό Πανεπιστήμιο της Βίλνιους. Ένας από τους μαθητές του ήταν ο Ιγκνάτσι Ντομέικο. Ο Σνιαντέτσκι ήταν επίσης ένας από τους κύριους οργανωτές και επικεφαλής της πρόσφατα δημιουργούμενης Ιατρικής-Χειρουργικής Ακαδημίας του Βίλνο. Το 1806-1836 ήταν επικεφαλής της τοπικής Ιατρικής Επιστημονικής Εταιρείας, μιας από τις κορυφαίες επιστημονικές εταιρείες στην περιοχή.
Το πιο σημαντικό βιβλίο του Σνιαντέτσκι ήταν το Początki chemii (Απαρχές της χημείας), το πρώτο εγχειρίδιο χημείας στην πολωνική γλώσσα, που ετοιμάστηκε για την Επιτροπή Εθνικής Παιδείας. Θεωρήθηκε ένα από τα καλύτερα πολωνικά επιστημονικά εγχειρίδια της εποχής και χρησιμοποιήθηκε στα πολωνικά πανεπιστήμια μέχρι τη δεκαετία του 1930. Ο Σνιαντέτσκι ήταν επίσης γνωστός ως συγγραφέας λιγότερο σοβαρών έργων. Συνίδρυσε την Towarzystwo Szubrawców (Εταιρεία του Σουμπράβτσουφ), συνέβαλε εβδομαδιαίως με σατιρικά άρθρα στο Wiadomości Brukowe (Νέα του Πεζοδρομίου). Έγραψε επίσης άφθονα στο Wiadomości Wileńskie (Νέα του Βίλνιους), τη μεγαλύτερη και πιο διάσημη καθημερινή εφημερίδα στο Βίλνιους.
Ο Γέντζεϊ ήταν αδελφός του Γιαν Σνιαντέτσκι και πατέρας της Λουντβίκα Σνιαντέτσκα. Πέθανε στο Βίλνιους και θάφτηκε στο κοιμητήριο Χοροντνίκι στην περιοχή Ασμίανι της Λευκορωσίας.
Περαιτέρω ανάγνωση
Κατηγορία:Πολωνοί βιολόγοι Κατηγορία:Πολωνοί χημικοί Κατηγορία:Πολωνοί φυσικοί Κατηγορία:Πολωνοί συγγραφείς Κατηγορία:Φιλόσοφοι του Διαφωτισμού Κατηγορία:Χημικοί του 19ου αιώνα Κατηγορία:Χημικοί του 18ου αιώνα Κατηγορία:Συγγραφείς του 18ου αιώνα
Ντρέντνωτ
Ο όρος Ντρέντνωτ (αγγλικά: Dreadnought) μπορεί να αναφέρεται:
Τέμενος Νουρουοσμανιγιέ
Το Τέμενος Νουρουοσμανιγιέ (τούρκικα: Nuruosmaniye Camii) είναι ένα οθωμανικό τέμενος σε στυλ μπαρόκ και βρίσκεται στο Μεγάλο Παζάρι στην συνοικία Φατίχ, στην Κωνσταντινούπολη.
Αρχιτεκτονική
Το Τέμενος Νουρουοσμανιγιέ είναι ένα από τα κλασικότερα οθωμανικά τζαμιά, και είναι χτισμένο σε στυλ μπαρόκ. Το τζαμί χτίστηκε από τους αρχιτέκτονες Μουσταφά αγά και Σιμόν Κάλφα με εντολή του Σουλτάνου Μαχμούτ Α΄, όμως ο ίδιος πέθανε κατά τη διάρκεια της κατασκευής του και έτσι το ολοκλήρωσε ο αδερφός και διάδοχός του, Οσμάν Γ΄. Το όνομα Νουρουσμανιγιέ σημαίνει «Φως της Οθωμανικής Δυναστείας» (οθωμανικά τούρκικα: Nur-u Osmanı). Οι αρχιτέκτονες κατασκεύασαν το τέμενος με στοιχεία μπαρόκ. Το τέμενος επίσης είναι γνωστό για την απουσία σιντριβανιού. Το τζαμί βρίσκεται στην είσοδο του μεγάλου παζαριού, δίπλα στη στήλη του Μεγάλου Κωνσταντίνου και δίπλα στο ιστορικό Τέμενος Ατίκ Αλή Πασά.
Η αίθουσα προσευχής καλύπτεται από έναν μεγάλο τρούλο με ύψος 43,50 μέτρα και διάμετρο 25 μέτρα, επίσης υπάρχουν 2 μιναρέδες με 2 μπαλκόνια ο καθένας. Η περίστυλη στοά έχει μισό κυκλικό σχέδιο, πράγμα ασυνήθιστο για οθωμανικό τέμενος. Στον κήπο βρίσκεται ο τουρμπές του σουλτάνου Οσμάν Γ΄. Το τζαμί είναι μέρος ενός μεγαλύτερου συγκροτήματος (κουλιγιέ) που αποτελείται από ένα συντριβάνι, έναν μεντρεσέ που αποτελείται από 20 θολωτά δωμάτια και μία μεγάλη ιμαρέτ (αίθουσα για συσσίτια). Τέλος υπάρχει η βιβλιοθήκη που περιέχει προσωπικά έγγραφα του σουλτάνου Μαχμούτ Α΄ και του Οσμάν Γ΄. Συνολικά η βιβλιοθήκη περιέχει 7600 τόμους από τους οποίους τα 5052 είναι χειρόγραφα.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Οθωμανικά τζαμιά στην Κωνσταντινούπολη Κατηγορία:Μπαρόκ αρχιτεκτονική