cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Εύρηκα
Ιστορία του γεγονότος
Όμως, καθώς δεν μπόρεσε να προχωρήσει περισσότερο στο πρόβλημα της βασιλικής κορόνας, ο Αρχιμήδης σηκώθηκε να πάει στα λουτρά για να ξεκουραστεί. Εκεί βρήκε τη λύση. Μέσα στον ενθουσιασμό του βγήκε από το λουτρό γυμνός στο δρόμο φωνάζοντας: "Εύρηκα! Εύρηκα!".
Ο Αρχιμήδης γύρισε στο σπίτι του, ζύγισε την κορόνα στον αέρα και ύστερα τη ζύγισε μέσα στο νερό. Με τη μέθοδο αυτή βρήκε το ειδικό βάρος της κορόνας. Το ειδικό βάρος της δεν ήτανε 19,3. Δεν μπορούσε, λοιπόν, η κορόνα να ηταν από καθαρό χρυσάφι. Ο Αρχιμήδης απέδειξε πως ο καλλιτέχνης ήταν απατεώνας.
Σ' αυτό το ιστορικό περιστατικό αποδίδεται σήμερα όλη η ουσία της ανακριτικής. Και μάλιστα θεωρείται η πρώτη αναμφισβήτητα προσπάθεια που έγινε για τον σκοπό της αποκάλυψης εγκλήματος με προσφυγή σε επιστημονικές γνώσεις και εν προκειμένω του Αρχιμήδη, που ενήργησε ως πραγματογνώμων.
Μαθηματικά
Το 1796 ο Καρλ Φρίντριχ Γκάους σημειώνει στο ημερολόγιό του ότι κάθε θετικός ακέραιος αποτελεί άθροισμα τριών τριγωνικών αριθμών: ΕΥΡΗΚΑ! num = Δ + Δ + Δ <BR>Το θεώρημα αυτό σήμερα είναι γνωστό ως θεώρημα ΕΥΡΗΚΑ του Γκάους.
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Ιστορικές φράσεις Κατηγορία:Αρχιμήδης Κατηγορία:Ανακριτική Κατηγορία:Σύμβολα της Καλιφόρνια
Κουσλάρ (Καμπάλα)
Το Κουσλάρ (επίσης, Κουσλάρ) αποτελεί χωριό και δήμο της επαρχίας Καμπάλα του Αζερμπαϊτζάν. Έχει πληθυσμό 797 κατοίκους.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κατοικημένες περιοχές στην Επαρχία Καμπάλα Κατηγορία:Χωριά του Αζερμπαϊτζάν
Κατάλογος ξένων αρχαιολογικών ινστιτούτων στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα λειτουργούν 19 Ξένες Αρχαιολογικές Σχολές.
Ξένα αρχαιολογικά κέντρα σπουδών εκτός Αθηνών
Κατηγορία:Αρχαιολογία στην Ελλάδα
Αλαινκούρ (Ωτ-Σον)
Το Αλαινκούρ (γαλλικά: Alaincourt) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό της Ωτ-Σον, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες της Ωτ-Σον
Κωνσταντίνος Ντόγρας
Ο Κωνσταντίνος Ντόγρας ήταν Μακεδονομάχος, οπλαρχηγός από το Βογατσικό Καστοριάς.
Βιογραφικά στοιχεία
Ο Κωνσταντίνος Ντόγρας γεννήθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα στο Βογατσικό. Μαθήτευσε στο δημοτικό του Βογατσικού, όπου δίδασκε ο Αθανάσιος Ιατρού από τον Πολύγυρο. Από πολύ νωρίς συγκρότησε ένοπλη ομάδα προκειμένου να αντιμετωπίσει τις Βουλγαρικές επιθέσεις. Έδρασε στην περιοχή Ποπόλεως και Βέρνου. Υπήρξε ένας από τους στενούς συνεργάτες του Παύλου Μελά.
Αναφορές
Κατηγορία:Μακεδονομάχοι
Νίκος Αναγνωστόπουλος
Ο Νίκος Αναγνωστόπουλος (γεν. 8 Ιουλίου 1987) είναι Έλληνας κωμικός ηθοποιός.
Βιογραφικό
Ο Νίκος Αναγνωστόπουλος γεννήθηκε 8 Ιουλίου 1987 στην Αθήνα. Το 2012 αποφοίτησε από την Ανώτερα Σχολή Δραματικής Τέχνης "Πραξη Επτά". Τα πρώτα του βήματα στον χώρο της υποκριτικής τα έκανε μέσω του κινηματογράφου και του θεάτρου συμμετέχοντας στην ταινία μικρού μήκους "Huthing Frogs:" βατράχια κυνήγι", στην ταινία μεγάλου μήκους "Αυτό Tetris Feeling" και στις θεατρικές παραστάσεις "Η ζωή μου στην τέχνη", "Στα σκοτεινά" και "Οι ένοχοι". Έγινε γνωστός στο ευρύ κοινό το 2017, ενσαρκώνοντας τον ρόλο του Διονύση Καλλέργη στην καθημερινή κωμική του ANT1 Παρθένα Ζωή.
Πηγές
Κατηγορία:Έλληνες ηθοποιοί τηλεόρασης
Θεόδωρος Ασημακόπουλος
Ο Θεόδωρος Ασημακόπουλος ή Κοντοβαζαινίτης ήταν αγωνιστής του αγώνα του 1821.
Η καταγωγή του ήταν από την επαρχία Καρύταινας και συγκεκκριμένα από την Κοντοβάζαινα της Αρκαδίας. Υπηρέτησε στρατιώτης σε πολλές μάχες και αρχικά πήγε και στο Μεσολόγγι με τον τεράστιο και μέγα αρχηγό, ήρωα, αγωνιστή, οπλαρχηγό και στρατηγό της επανάστασης του 1821 Κανέλλο Δεληγιάννη τον οποίον και ακολούθησε και πολέμησε γενναία στην Ά Πολιορκία και έξοδο του Μεσολογγίου.
Πηγές
Κατηγορία:Αγωνιστές του 1821
Φούλκων Γ΄ του Ανζού
thumb|right|250px|Σφραγίδα του Φούλκωνα του Μελανού thumb|right|250px|Κάστρο του Φούλκωνα στην Λός Ο Φούλκων Γ΄ του Ανζού ή Φούλκων ο μελανός (Foulques III d'Anjou, 970 – 21 Ιουνίου 1040), κόμης του Ανζού (987 – 1040) ήταν γιος και διάδοχος του Γοδεφρείδου Α΄ του Ανζού και της Αδελαΐδας του Βερμαντουά. Ο Φούλκων Γ΄ μέλος του Οίκου του Ινζελζέ θεωρείται ο ιδρυτής της δυναστείας των Ανδεγαυών. Οικοδόμησε περίπου 100 κάστρα κατά μήκος του Λίγηρα, πολέμησε πολλές φορές με τους γείτονες του στην Βρετάνη, στο Πουατού, στο Μπλουά και στην Ακουιτανία και ταξίδευσε 4 φορές στα Ιεροσόλυμα. Ο Φούλκων απέκτησε 3 παιδιά με 2 γυναίκες, είχε μια μεγαλύτερη αδελφή την Ερμενγάνδη που παντρεύτηκε τον Κόναν Α΄ της Βρετάνης (960), έναν μικρότερο αδελφό τον τον Γοδεφρείδο και έναν ετεροθαλή αδελφό τον Μαυρίκιο (980).
Βιογραφικά στοιχεία
Χαρακτηρίστηκε πολύ βίαιος και ταυτόχρονα ευσεβής, κάτι που τον οδήγησε σε αλλεπάλληλες πράξεις σκληρότητας και στην συνέχεια μεταμέλειας. Έριξε την πρώτη σύζυγο του Ελισάβετ του Βαντόμ στην πυρά με το νυφικό της φόρεμα αλλά διοργάνωσε και τέσσερα προσκυνήματα στους Αγίους Τόπους (1002, 1007, 1008, 1038). Πολέμησε ενάντια στους κόμητες της Ρεν, νίκησε και σκότωσε τον Κόναν Α΄ της Ρεν στην μάχη του Κονκερέγ (27 Ιουνίου 992) επεκτείνοντας την ηγεμονία του στο Μαιν και στην Τουραίνη. Ο Όντο Β΄ του Μπλουά συμμάχησε με τους Καπετίδες εναντίον του Φούλκωνα, στις 6 Ιουλίου 1016 νίκησε τον Όντο στην μάχη του Ποντλβουά. Έκαψε την πόλη του Σωμύρ (1025), στην συνέχεια ζήτησε συγχώρεση από τον Άγιο Φλωρέντιο λέγοντάς του ότι θα μεταφέρει τα οστά του στην πόλη Ανζέ. Στον δρόμο για την μεταφορά, συνάντησε δυσκολίες και προτίμησε τα οστά του αγίου να επιστραφούν στο Σωμύρ. Προκειμένου να εξυπηρετήσει τις πολεμικές του ανάγκες, έχτισε μια σειρά από κάστρα, τείχη και αβαεία, έχτισε στο Λανζαί ένα από τα πρώτα πέτρινα κάστρα (990). Πέθανε στο Μετς στον δρόμο για την επιστροφή του από το τελευταίο του προσκύνημα.
Εκτεταμένα οχυρωματικά έργα
Ο Φούλκων ήταν άριστος ιππέας και δυνατός πολεμιστής χρησιμοποιώντας στρατηγικές που έφερναν τον φόβο στους αντιπάλους του, συμμάχησε με τους Καπέτιδες για να αντιμετωπίσει τους αντιπάλους του στο Ανζού απογόνους των Καρολιδών. Ο ισχυρότερος αντίπαλος του ήταν ο Όντο Β΄ του Μπλουά ο οποίος βρισκόταν 128 χιλιόμετρα ανατολικότερα κατά μήκος του ποταμού Λίγηρα, οι δύο άντρες βρισκόντουσαν σε πόλεμο σε όλη την διάρκεια της ζωής τους. Ο Φούλκων ολοκλήρωσε την κατασκευή του πρώτου του κάστρου στο Λανγκέ στις όχθες του Λίγηρα περίπου 104 χιλιόμετρα ανατολικά του Ανζού (994). Το κάστρο του Λανγκέ ήταν όπως όλες οι κατασκευές στην εποχή του ένας ξύλινος πύργος που στην συνέχεια αντικαταστάθηκε με μια πέτρινη κατασκευή και εξοπλίστηκε με χοντρά τείχη. Κατασκευάστηκε στην περιοχή του αντιπάλου του Όντο Α΄ του Μπλουά ο οποίος αρρώστησε και πέθανε αιφνίδια αλλά ο γιος και διάδοχος του Όντο Β' δεν κατάφερε να τον διώξει. Ο Φούλκων συνέχισε να χτίζει από το 1016 μια σειρά από κάστρα κατά μήκος της Τουρ όπως το Μοντμπαζόν, Μοντεσόν, Μιραμπώ, Μοντριχάρ, Λός ενίσχυσε επιπλέον τα κάστρα του Ανζού, Αμπουά, Σινόν, Μαγιέν. Ο ιστορικός Πέτρος Φρασσέρ Πουρτόν τονίζει ότι η κατασκευή των κάστρων και η οχύρωση της περιοχής ήταν η βασική στρατηγική του Φούλκωνα. Ο Φούλκων σαν πιστός χριστιανός άρχισε να οικοδομεί πολλές εκκλησίες και μοναστήρια, αν και δεν ήξερε ο ίδιος να γράφει χρηματοδότησε ένα σχολείο για άπορους σπουδαστές.
Μεγάλες στρατιωτικές επιτυχίες
Ο Φούλκων ο μελανός βρέθηκε ξανά αντιμέτωπος με τα σχέδια του φιλόδοξου γαμπρού του Κόναν Α΄ της Βρετάνης τον οποίο ο πατέρας του είχε νικήσει (982) αλλά σχεδίαζε να επιτεθεί ξανά στο Ανζού όταν ο κόμης απουσίαζε στην στέψη του νέου βασιλιά της Γαλλίας Ροβέρτου του ευσεβούς (987). Ο Φούλκων ο μελανός ο οποίος ήταν ακόμα διάδοχος και οι άντρες του τους συνέτριψαν σκοτώνοντας τον γιο του Κόναν Άλεν, ο Κόναν στην συνέχεια επιτέθηκε στην Ναντ αλλά στην μάχη του Κονκερέλ (992) βρήκε τον θάνατο από τον Φούλκωνα που έγινε ο ίδιος αντιβασιλιάς της Ναντ στο όνομα του ανήλικου διαδόχου. Με τον κόμη Όντο Β΄ του Μπλουά αντίστοιχα βρισκόταν άλλοτε σε συμμαχία, άλλοτε σε πόλεμο η μεγαλύτερη σύγκρουση μεταξύ τους έγινε στην μάχη του Πόντλεβοι (Ιούλιος 1016). Ο Όντο Β΄ επιτέθηκε με έναν μεγάλο στρατό 10.000 ανδρών στο Μοντμπογιό, ο Φούλκων τον ακολούθησε με έναν μικρότερο στρατό. Ο Φούλκων προσποιήθηκε οπισθοχώρηση αφήνοντας τον Όντο να νομίζει ότι κέρδισε την μάχη στον ποταμό Σερ όπου περίμενε τις ενισχύσεις, στην συνέχεια σε μια γρήγορη αντεπίθεση την ώρα που ο Όντο βρισκόταν σε ανάπαυλα τον συνέτριψε σφάζοντας το μεγαλύτερο τμήμα του στρατού του.
Προσκυνήματα στους Αγίους Τόπους
Ο Φούλκων πραγματοποίησε τέσσερα προσκυνήματα στην Ιερουσαλήμ για να παρακαλέσει τον θεό να τον συγχωρέσει για τις αμαρτίες του, τουλάχιστον τα δυο περιγράφονται με μεγάλη ακρίβεια. Το πρώτο έγινε μετά την θανάτωση της πρώτης συζύγου του Ελισάβετ (1003), μέσω των Άλπεων και της Ιταλικής χερσονήσου έφτασε στο Μπάρι και από κει με πλοίο μετέβη στους Αγίους Τόπους, το ταξίδι διήρκεσε περίπου 6 μήνες με μεγάλους κινδύνους. Το δεύτερο προσκύνημα έγινε προκειμένου να ζητήσει ο Φούλκων συγχώρεση από τον θεό για τον φόνο κάποιου εχθρού του (1008). Το τρίτο και το τέταρτο προσκύνημα τα πραγματοποίησε θεωρώντας υποχρέωση του να προστατεύσει τους χριστιανούς από τις λεηλασίες, τις ληστείες και τους φόνους του χαλίφη. Το τρίτο του προσκύνημα έγινε μαζί με τον δούκα Ροβέρτο Α' της Νορμανδίας (1035), το τέταρτο έγινε το 1038, πέθανε στην επιστροφή στο Μέτς (1040) και τάφηκε στο κοιμητήριο του μοναστηρίου του Μπωλιέ.
Κληρονόμοι
Με την πρώτη σύζυγό του Ελισάβετ του Βαντόμ (979 - 999) κόρη του κόμη Μπουσάρ του Βαντόμ, απέκτησε :
Ο θάνατος της περιγράφεται στα χρονικά του Αγίου Φλωρεντίου, πολιορκήθηκε από τον Φούλλωνα στην ακρόπολη του Ανζού μαζί με λίγους οπαδούς της, έπεσε από μεγάλο ύψος και στην συνέχεια κάηκε στην πυρά για μοιχεία.
Με την δεύτερη σύζυγό του Χίλντεγκαρντ του Ζούντγκαου (Δεκέμβριος 1005) από την Λωρραίνη, απέκτησε :
Πηγές
Κατηγορία:Κόμητες του Ανζού Κατηγορία:Οίκος του Ινζελζέ
Σεφικούρντ (Γκοϊγκόλ)
Το Σεφικούρντ είναι χωριό στην επαρχία Γκοϊγκόλ του Αζερμπαϊτζάν. Βρίσκεται στο δυτικό μέρος της επαρχίας.
Ριχάρδος του Μονφόρ
O Ριχάρδος, γαλλ. Richard (π. 1065 - 1092) από τον Οίκο τού Μονφόρ ήταν κύριος τού Μονφόρ (1089-1092).
Βιογραφία
Διαδέχθηκε τον μεγαλύτερο αδελφό του Αμωρί Β΄ το 1089, ο οποίος είχε σκοτωθεί στη μάχη. Ο χρονογράφος Ορντέρικ Βιτάλις καταγράφει, ότι ο Ριχάρδος "ήταν αμείλικτος στις προσπάθειές του να εκδίκηθεί τον Γουλιέλμο του Μπρετέιγ για τον τέλος τού Αμωρί Β΄". Οι Ραούλ Γ΄ τού Τοσνύ και Γουλιέλμος κόμης τού Εβρέ ήρθαν σε διαμάχη μεταξύ τους, ένεκα της εχθρότητας των συζύγων τους. Ο Ριχάρδος συνέδραμε τον θείο του Γουλιέλμο, αλλά σε μία επίθεση στο Κονς τραυματίστηκε μοιραία. Έτσι απεβίωσε το 1092 στη μάχη. Δεν είχε κληρονόμους και άφησε το Μονφόρ στον επόμενο αδελφό του Σίμων Β΄. Τάφηκε στο Επερνόν τού Ερ-ε-Λουάρ, στη Γαλλία.
Πηγές
Κατηγορία:Οίκος του Μονφόρ-λ'Αμωρί
Du gamla, Du fria
Το Du gamla, du fria (Εσύ αρχαίε, εσύ ελεύθερε; αναφέρεται στον Βορρά) είναι ο de facto εθνικός ύμνος της Σουηδίας. Παρ' ότι το σουηδικό Σύνταγμα δεν έχει καμία αναφορά σχετικά με κάποιον εθνικό ύμνο, το άσμα είναι διεθνώς διαδεδομένο και χρησιμοποιείται, για παράδειγμα, σε αθλητικά γεγονότα. Άρχισε να χρησιμοποιείται ως εθνικός ύμνος τη δεκαετία του 1890. Παρά την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη ότι υιοθετήθηκε ως εθνικός ύμνος το 1866, καμία τέτοια αναγνώριση δεν έχει επισήμως καταγραφεί. Το 2000 μία επιτροπή του Σουηδικού Κοινοβουλίου απέρριψε, ως «μη-αναγκαία», μια πρόταση να δοθεί επίσημη αναγνώριση στον ύμνο. Παρ' όλα αυτά, υπήρξαν επανειλημμένες προτάσεις με το ίδιο αίτημα.
Οι στίχοι γράφτηκαν από τον Ρίτσαρντ Ντίμπεκ το 1844, χρησιμοποιώντας μια μελωδία από το Βάστμανλαντ, που διασκευάστηκε από τον Έντβιν Καλστένιους. Πολλές φορές νομίζεται λανθασμένα ότι ξεκινάει με το στίχο «Du gamla, Du friska» (εσύ αρχαίε, εσύ ρωμαλέε) ενώ οι αυθεντικοί στίχοι είναι «Du gamla, Du fria» (εσύ αρχαίε, εσύ ελεύθερε). Το πατριωτικό συναίσθημα απουσιάζει από τις δύο πρώτες στροφές του κειμένου (κάτι που είναι αισθητό), καθώς γράφτηκε την περίοδο που το κίνημα του Πανσκανδιναβισμού ήταν πολύ δημοφιλές (έτσι ο όρος «Norden» αναφέρεται στις Βόρειες Χώρες). Όταν ο ύμνος είχε πλέον διαδοθεί, η Λουίζ Αλέν έγραψε τις στροφές 3 και 4 το 1910. Δεν έχουν εκδοθεί αρκετές φορές και έτσι παρέμειναν άγνωστες σε μεγάλο μέρος του κοινού.
Ο πραγματικός τίτλος του τραγουδιού είναι «Sång till Norden» (Τραγούδι για το Βορρά). Οι αρχικές λέξεις Du gamla, Du fria είναι ο ανεπίσημος τίτλος. Ένα σύνηθες λάθος που γίνεται στην δεύτερη στροφή είναι όταν η περίοδος «Jag vet att Du är och Du blir vad du var» («ξέρω ότι είσαι και θα είσαι αυτό που ήσουν») τραγουδιέται «Jag vet att Du är och förblir vad du var» («ξέρω ότι είσαι και θα παραμείνεις αυτό που ήσουν»).
Κατάλογος αεροδρομίων στο Μαυροβούνιο
Ο παρών κατάλογος περιλαμβάνει τα αεροδρόμια που βρίσκονται στο Μαυροβούνιο, ομαδοποιημένα κατά τύπο και ταξινομημένα κατά τοποθεσία.
Στατιστικά στοιχεία επιβατών
Τα σημαντικότερα αεροδρόμια με τον αριθμό των επιβατών που εξυπηρέτησαν.
Παραπομπές
Κατηγορία:Μεταφορές στο Μαυροβούνιο Κατηγορία:Κατάλογοι αεροδρομίων και αεροπορικών εταιρειών
Ανάκτορο των Μποργκέζε
thumb|right|250px|Το ανάκτορο των Μποργκέζε στην Πλατεία Μποργκέζε Το ανάκτορο των Μποργκέζε (ιταλ. Palazzo Borghese) υπήρξε η αστική κατοικία της οικογένειας των Μποργκέζε. Συγκαταλέγεται στα πιο αρχοντικά κτίρια της Ρώμης.
Ιστορική αναδρομή
Το αγόρασε ο Καρδινάλιος Καμίλλο Μποργκέζε το 1560. Ήταν μικρό παλατάκι. Αφού εκλέχτηκε Πάπας το 1605 το παραχώρησε στου αδελφούς του Φρανσέσκο και Τζιοβάνι Μπαττίστα. Οι νέοι ιδιοκτήτες το ανέθεσαν την επέκτασή του στον Φλαμίνιο Πόντσιο, ο οποίος μέχρι το 1613 έκτισε μια πτέρυγα και τρεις διώροφες στοές με μια εσωτερική αυλή. Μια άλλη πτέρυγα ακολούθησε την ίδια εποχή. Μετά τον θάνατο του Πόντσιο ανέλαβε ο Κάρλο Μαντέρνο την επιπλέον επέκταση του ανακτόρου μέχρι την αποπεράτωσή του το 1614. Εργασίες εκτελέστηκαν και στο δεύτερο ήμισυ του 17ου αιώνα από τον Κάρλο Ραϊνάλντι.
Δείτε επίσης
Κατηγορία:Κτίρια και κατασκευές στη Ρώμη Κατηγορία:Οίκος των Μποργκέζε Κατηγορία:Παλάτια στην Ιταλία Κατηγορία:Παλάτια στη Ρώμη
Παλαιοβράχα Φθιώτιδας
Η Παλαιοβράχα αποτελούσε ξεχωριστή κοινότητα από το 1912 μέχρι και το 1998, όταν εντάχθηκε ως δημοτικό διαμέρισμα στον καποδιστριακό Δήμο Σπερχειάδος, βάσει του ν.2539/1997.
Από τα αρχαία χρόνια έως τη ρωμαϊκή κατάκτηση (190 π.χ)
Φημολογείται η ύπαρξη ηφαιστείου στην κορυφή του Γουλινά που γύρω στο 3200 π.Χ εξερράγη. Τον 13ο αιώνα π.Χ ζούσαν στην περιοχή Δρύοπες και Δόλοπες.
Στην ομηρική εποχή μέχρι το Σπερχειό ποταμό θεωρείται ότι έφτανε το βασίλειο του Πηλέα που εκτεινόταν βόρεια έως τη Φάρσαλο, ανατολικά έως τις ακτές της Μαγνησίας και νότια έως τον Μαλιακό κόλπο. Υπάρχει μια εκδοχή που τοποθετεί την ομηρική Φθία και το κράτος του Αχιλλέα στην κοιλάδα του Σπερχειού ποταμού στη δυτική Φθιώτιδα.
Στα 280-279 π.Χ συντελείται στον ελλαδικό χώρο η εισβολή των Γαλατών από τον βορρά. Η Μακεδονία καταλαμβάνεται και οι Γαλάτες υπό το Βρέννο φτάνουν έως τις Θερμοπύλες.
Από εκεί και ενώ διεξαγόταν στα στενά κρίσιμη μάχη με τους νότιους Έλληνες, τμήμα των Γαλατών έφτασε μέχρι τη θέση Κοκκάλια στο τρίγωνο Κρίκελο-Γαρδίκι-Πουγκάκια επιδιώκοντας να εισέλθει στο εσωτερικό της χώρας των Αιτωλών. Στην τοποθεσία αυτή η γαλατική δύναμη εισβολής κατεστράφη ολοσχερώς από Αινιάνες, Φωκείς και Αιτωλούς και τα γαλατικά φύλα μετά και την ήττα τους παράλληλα και στους Δελφούς υποχώρησαν βόρεια μέσω Μακεδονίας προς Μικρά Ασία. Η περιοχή της δυτικής Φθιώτιδος άρχισε από τότε σταδιακά να ελέγχεται από τους Αιτωλούς.
Στον Α’ Μακεδονικό πόλεμο (215-205 π.Χ) της Ρώμης εναντίον του Φιλίππου Ε’ της Μακεδονίας οι Αιτωλοί συμμάχησαν με τους Ρωμαίους εναντίον της Μακεδονίας και η περιοχή της δυτικής Φθιώτιδας έγινε πεδίο συγκρούσεων Μακεδόνων-Αιτωλών.
Το ίδιο συνέβη στον Β’ Μακεδονικό πόλεμο (200-197 π.Χ) όταν και πάλι οι Αιτωλοί συμμάχησαν με τους Ρωμαίους εναντίον του Φιλίππου Ε’ και κατέστρεψαν το 198 π.Χ την αρχαία πόλη Σπερχειαί που βρισκόταν στην περιοχή Φτέρης-Παλαιοβράχας στις πλαγιές του Γουλινά (αρχαιολογικοί χώροι Καστρόρραχη, Τραπεζόρραχη, Ελληνικά) και ήταν σύμμαχος των Μακεδόνων.
Μετά από 5 χρόνια ο Αντίοχος Γ’ του ελληνιστικού βασιλείου της Συρίας κήρυξε τον πόλεμο στη Ρώμη (192-188 π.Χ). Αποβιβάστηκε στον Πτελεό και τη Στυλίδα και κατευθύνθηκε προς τη Λαμία έχοντας στο πλευρό του ως σύμβουλο τον Αννίβα, περίφημο Καρχηδόνιο στρατηλάτη φυγά πλέον από την πατρίδα του.
Οι Αιτωλοί που έλεγχαν την περιοχή συμμάχησαν με τον Αντίοχο Γ’ εναντίον των Ρωμαίων που είχαν πλέον στο πλευρό τους τη Μακεδονία του Φιλίππου Ε’. Μετά την ήττα του Αντίοχου στις Θερμοπύλες (192 π.Χ) και την αποχώρησή του στη Μικρά Ασία, οι Ρωμαίοι κατέστρεψαν τη Λαμία το 190 π.Χ και όλη η περιοχή της δυτικής Φθιώτιδος πέρασε στα χέρια των Ρωμαίων για 6 αιώνες εντασσόμενη στην επαρχία της Αχαΐας με έδρα την Κόρινθο.
Ρωμαιοκρατία και Βυζάντιο έως το 1204 μ.Χ
Η διάδοση του χριστιανισμού στην περιοχή συντελέστηκε τον 1ο μ.Χ αιώνα από τον Ηρωδίωνα – μαθητή του Αποστόλου Παύλου και ενός εκ των 70 Αποστόλων.
Η περιοχή δέχτηκε τις επιδρομές των Γότθων (251, 263, 287 μ.Χ) και κυρίως των Βησιγότθων του Αλάριχου το 396-398 μ.Χ
Στα χρόνια της Βυζαντινής αυτοκρατορίας η περιοχή δέχτηκε τον 6ο αιώνα μ.Χ τις μεγάλες σλαβικές επιδρομές (517, 539, 559, 577 μ.Χ) και την εγκατάσταση σλαβικού πληθυσμού που μαρτυρείται και από τα ονόματα χωριών (Μούστροβο, Λιάσκοβο κλπ), τοπωνυμίων (Βίστριζα) και λέξεων (κοτέτσι, στανη, τσαντήλα, γκλίτσα κλπ)
Στα χρόνια του Βασιλείου Β’ Βουλγαροκτόνου (976-1025 μ.Χ) συντελέστηκε η μεγάλη βουλγαρική εισβολή του 997 μ.Χ υπό τον Σαμουήλ προς νότο που υπέστη καταστροφική ήττα στον Σπερχειό από τον Νικηφόρο Ουρανό.
Η περίοδος 1081-1185 μ.Χ χαρακτηρίζεται από τις συγκρούσεις Βυζαντινών-Νορμανδών από την Ιταλία μέχρι την ημερομηνία της 13ης Απριλίου 1204 που οι Σταυροφόροι κατέλαβαν την Κωνσταντινούπολη και κατέλυσαν τη βυζαντινή κυριαρχία διαμοιράζοντας τα εδάφη της. Άρχισε έτσι και για την περιοχή η Φραγκοκρατία που κράτησε 189 χρόνια.
Η φραγκοκρατία (1204-1393)
Στα χρόνια της Φραγκοκρατίας μετά την Άλωση της Πόλης από τους σταυροφόρους η περιοχή της δυτικής Φθιώτιδος κατακτήθηκε από το Δουκάτο των Αθηνών (Βουργουνδοί).
Ο Δεσπότης της Ηπείρου Θεόδωρος Α' Άγγελος Κομνηνός Δούκας (1214-1230) απελευθέρωσε την περιοχή και ίδρυσε το Δουκάτο των Νέων Πατρών (Υπάτη) το 1218. Τον διαδέχτηκε ο ανιψιός του Μιχαήλ Β΄ Κομνηνός Δούκας (1241-1271). Μετά τον θάνατό του το Δουκάτο Νέων Πατρών διοίκησε ο υιός του Ιωάννης Α' Άγγελος (1271-1296) ενώ το 1319 καταλύθηκε η κυριαρχία του από τους Καταλανούς του Δουκάτου των Αθηνών.
Την περίοδο 1350-1370 η περιοχή δέχτηκε αλβανικές επιδρομές που κατέβαιναν από τον βορρά.
Στα 1390 το Δουκάτο των Νέων Πατρών κατακτήθηκε από τη φλωρεντινή οικογένεια Ατζαγιόλι. Το 1393 ο Σουλτάνος Βαγιαζίτ Α' (1389-1402) κατέλαβε οριστικά την περιοχή και άρχισε η περίοδος της οθωμανικής κατάκτησης η οποία διήρκεσε 437 χρόνια.
Η περίοδος της Τουρκοκρατίας (1393-1830)
Η παράδοση αναφέρει ότι το χωριό κτίστηκε από οικογένειες οι οποίες ήρθαν από το Ικόνιο της Μικράς Ασίας τα πρώτα χρόνια της Τουρκοκρατίας, γι' αυτό και λέγεται πως το πρώτο του όνομα ήταν Κονιαροχώρι.
Στις πλαγιές του όρους Γουλινά κατά την παράδοση δρούσε ο κλέφτης Βράχας που ενεργούσε επιδρομές στο χωριό χτυπώντας τον εκεί τουρκικό πληθυσμό και από την ονομασία που του απέδωσαν οι κάτοικοι «παλιο-Βράχας» πήρε το όνομα και το χωριό. Στον Γουλινά δρούσαν οι γνωστοί κλεφταρματολοί Κατσουδαίοι από την Άνω Φτέρη την περίοδο 1770-1815 συγκρουόμενοι διαρκώς με τον Αλή πασά. Η δράση τους εκτεινόταν από τ’ Άγραφα έως την ορεινή Ναυπακτία και τη Δωρίδα.
Η Παλαιοβράχα χρησιμοποιούνταν ως βάση εξόρμησης των Τουρκαλβανών για τις μάχες τους με τους Κατσουδαίους στην ευρύτερη περιοχή (Άνω Φτέρη, Προφήτης Ηλίας κλπ). Η τελική τους εξόντωση έγινε με δόλο, ο μεν Τρ. Κατσούδας εκτελέστηκε στα Γιάννενα από τον Αλή πασά όταν προσκλήθηκε για συνομιλίες, οι δε υπόλοιποι στον Άγιο Σώστη Σπερχειάδος σε γιορτή-παγίδα από το δερβέναγα Αλή Μουχτάρ Αγά.
Ιδιαίτερα σκληρή υπήρξε η κόντρα των Κατσουδαίων με τους Κοντογιανναίους για τον έλεγχο στο αρματολίκι της Υπάτης.
Με την έναρξη της επανάστασης οι οπλαρχηγοί Αθ. Διάκος, Μ. Κοντογιάννης, Σαφάκας, Κ. Τράκας, Γ. Γκούρας, Π. Πανουργιάς και Γ. Δυοβουνιώτης με 3.200 άνδρες δρούσαν στην ευρύτερη περιοχή και πολιορκούσαν την τουρκική φρουρά (800) της Υπάτης (18-21 Απριλίου 1821) αλλά διέκοψαν τις επιχειρήσεις καθώς τουρκική στρατιά (9.000) υπό τους Ομερ Βρυώνη και Κιοσέ Μεχμέτ έφτασε από τα Γιάννενα σταλμένη από το σερασκέρη Χουρσίτ πασά για να καταπνίξει την επανάσταση στην Πελοπόννησο. Στις 23 Απριλίου 1821 δόθηκε η περίφημη Μάχη της Αλαμάνας με τον χαμό του Διάκου.
Ακολούθησαν οι μεγάλες νίκες του Οδυσσέα Ανδρούτσου στη Γραβιά (8 Μαΐου 1821) και των Πανουργιά-Δυοβουνιώτη-Γκούρα στα Βασιλικά (26 Αυγούστου 1821) απέναντι στη στρατιά (8.000) του Μπεϋράν πασά που κατευθυνόταν στην Πελοπόννησο για να βοηθήσει την πολιορκημένη Τριπολιτσά.
Την επόμενη χρονιά (Απρίλιος 1822) ο Οδ. Ανδρούτσος ηγήθηκε επιχειρήσεων για την κατάληψη της Λαμίας. Με τους Νικηταρά και Δημήτριο Υψηλάντη (4.000 στρατό) αποβιβάσθηκαν σε Αγία Μαρίνα και Αχινό εναντίον της Στυλίδος ενώ δυτικά πολιορκήθηκε η Υπάτη για δεύτερη φορά (3-8 Απριλίου 1822) από τους Κοντογιάννη, Γιολδάση, Σκαλτσοδήμο και Σαφάκα (2.500 στρατό). Μάλιστα εκεί επικεφαλής της φρουράς (1.500 Τούρκοι) διέμενε και ο ίδιος ο Μαχμούτ πασας Δράμαλης που παραλίγο να αιχμαλωτισθεί.
Στις 17-20 Απριλίου 1822 η Υπάτη πολιορκήθηκε από τους Έλληνες (Κοντογιάννης, Γκούρας, Πανουργιάς, Σαφάκας, Γιολδάσης, Σκαλτσοδήμος) ανεπιτυχώς για τρίτη φορά.
Το Μάιο 1822 η τεράστια στρατιά (32.000) του Μαχμούτ πασά Δράμαλη προτού εισβάλλει στην Πελοπόννησο προέβη σε εκκαθαριστικές επιχειρήσεις στη δυτική Φθιώτιδα (στις 12 Μαΐου 1822 διεξήχθη η μάχη στην Ι.Μ. Αγάθωνος-Λυχνού και υπήρξε ολοσχερής καταστροφή του μοναστηριού). Άλλες μάχες μέσα στο Μάιο 1822 έγιναν στο Κλωνί, τη Σπερχειάδα, την Άνω Καλλιθέα, το Παλαιόκαστρο, το Νεοχωράκι εναντίον του κεχαγιάμπεη του Δράμαλη, Αχμέτ Πρεβίστα. Αποκορύφωμα η 8μερη μάχη της Σέλιανης (Μάρμαρα) εντός του Ιουνίου 1822.
Το φθινόπωρο του 1828 άρχισε από τον Κ. Τζαβέλα η απελευθέρωση της κεντρικής Ρούμελης με την πολιορκία της τουρκικής φρουράς (600 υπό τον Αχμέτ Πρεβίστα) των Λομποτινών-Άνω Χώρα ορεινής Ναυπακτίας (1 Σεπτεμβρίου-22 Οκτωβρίου 1828). Στη Γραμμένη Οξυά στις 23 Σεπτεμβρίου 1828, Τούρκοι από Υπάτη (3.000 υπό Ασλάν μπεη) κινήθηκαν για βοήθεια προς Λομποτινά διαμέσου Γαρδικίου αλλά νικήθηκαν από τον Κίτσο Τζαβέλα.
Στο Γαρδίκι διεξήχθη στις 5 Νοεμβρίου 1828 και η τελευταία νικηφόρα μάχη στην περιοχή όταν αναχαιτίστηκε δύναμη από την Υπάτη υπό τον Ασλάν μπέη, που προσπάθησε να βοηθήσει την πολιορκούμενη τουρκική φρουρά του Καρπενησίου (27 Οκτωβρίου-23 Νοεμβρίου 1828).
Με το Πρωτόκολλο του Λονδίνου στις 22 Ιανουαρίου/3 Φεβρουαρίου 1830 το ελληνικό έθνος μετά από 9 έτη αγώνα, απέκτησε την ανεξαρτησία του μετά από 4 αιώνες οθωμανικού ζυγού. Τα πρώτα σύνορα (γραμμή Αχελώου-Σπερχειού) περιέλαβαν και την Παλαιοβράχα που απελευθερώθηκε μετά από 437 χρόνια τουρκικής κατοχής.
Τα χρόνια από την απελευθέρωση έως την κατοχή (1830-1941)
Οι πληθυσμοί που μετοίκησαν το χωριό μετά τη φυγή των Τούρκων προέρχονταν, σύμφωνα με τις σημειώσεις του Γεωργίου Αναστ. Αθανασίου που αφορά την καταγωγή των επιθέτων, από τα εξής σημεία:
Αγ. Δημήτριος και Γραμμένη Οξυά ορεινής Ναυπακτίας, Μαραθιάς, Αρτοτίνα και Πενταγιοί Φωκίδος, περιοχή Βάλτου Αχελώου (Ασπροπόταμος) και Χαλκιόπουλων Αιτωλοακαρνανίας, Άμπλιανη Ευρυτανίας, Ήπειρος, Τεπελένι Β. Ηπείρου, Ρεντίνα και Μαυρομάτι Καρδίτσας, Μερκάδα, Καψή, Γιαννιτσού, Ροβολιάρι, Τσούκα, Μάκρη, Λυγαριά (Τσοπανλάτα), Πίτσι, Γαρδίκι, Φτέρη, Κουτσούφλιανη, Κυριακοχώρι, Κανάλια, Δίλοφο (Μπρούφλιανη) και Θήβα.
Με το Β.Δ. (8/20 Απριλίου 1835) οι Δήμοι που αποτέλεσαν την επαρχία Φθιώτιδος (Νομός Φωκίδος-Λοκρίδος) ήταν συνολικά 14. Η Παλαιοβράχα αποτέλεσε έδρα του Δήμου Σπερχειάδος (πληθυσμός 2.016).
Κατά την περίοδο 1840-1845 η έδρα του Δήμου μεταφέρθηκε στη Σπερχειάδα έως το 1912 που με το νόμο Δ.Ν.Ζ' (ΦΕΚ 58/Α/18-2-1912) «Περί συστάσεως Δήμων και Κοινοτήτων» η Παλαιοβράχα αποτέλεσε ανεξάρτητη κοινότητα.
Το 1997 με το ν.2539 του «Καποδίστρια» η Κοινότητα Παλαιοβράχας καταργήθηκε και εντάχθηκε στοΝ νέο Δήμο Σπερχειάδος ενώ από το 2010 με το νόμο του «Καλλικράτη» ανήκει στον διευρυμένο Δήμο Μακρακώμης με έδρα τη Σπερχειάδα.
Τα χρόνια της κατοχής (1941-1944)
Κατά τη διάρκεια της κατοχής η περιοχή της δυτικής Φθιώτιδας ανήκε έως τα τέλη του 1942 στο χώρο δράσης της 24ης Ιταλικής Μεραρχίας Πεζικού Pinerolo και από αρχές 1943 της 36ης Ιταλικής Ορεινής Μεραρχίας Forli υπαγομένης στο ΙΙΙο ιταλικό ΣΣ του Βόλου. Η γειτονική Σπερχειάδα ήταν έδρα ιταλικής επιλαρχίας του 6ου Συντάγματος Ιππικού Aosta για το διάστημα Νοέμβριος 1942-Ιανουάριος 1943 και μετά την άνοιξη του 1943 περιστασιακά γερμανικού τάγματος.
Μετά το Μάιο του 1942 και την ίδρυση του ΕΛΑΣ οι αντάρτικες δυνάμεις στη δυτική Φθιώτιδα σταδιακά ενισχύθηκαν και οργανώθηκαν. Είναι γνωστό και το σπίτι όπου διέμενε ο αρχικαπετάνιος του Άρης Βελουχιώτης σε κάθε επίσκεψή του στο χωριό. Σταδιακά δημιουργήθηκε η ΧΙΙΙ μεραρχία που αργότερα υπήχθη στην Ομάδα Μεραρχιών Στερεάς (Ο.Μ.Σ) με το 42ο Σύνταγμα Δ. Φθιώτιδος να εδρεύει στην ευρύτερη περιοχή.
Οι Γερμανοϊταλοί διενήργησαν προς τη δυτική Φθιώτιδα 7 κύριες επιδρομές με άξονα κατεύθυνσης Λαμία-Καρπενήσι στα πλαίσια των αντι-ανταρτικών εκκαθαριστικών επιχειρήσεων:
Τα χρόνια του Εμφυλίου πολέμου (1944-1949)
Δεκεμβριανά, μεταβαρκιζιανό κράτος, διώξεις του ΕΑΜικού κόσμου, παρακρατική βία, εμφυλιοπολεμικό κλίμα και κυρίως η ξένη παρέμβαση, οδήγησαν τη χώρα στην άβυσσο του αδελφοκτόνου σπαραγμού που διήρκεσε 3 χρόνια (1946-1949) και συσσώρευσε τρομερά δεινά, καταστροφές, ποταμούς αίματος, μίση και πάθη για δεκαετίες. Η Παλαιοβράχα ήταν ένα από τα πολλά μικρά χωριά της ορεινής Ελλάδος που πλήρωσε πολύ ακριβά το τεράστιο γεωπολιτικό παιχνίδι που παίχτηκε μεταξύ ΕΣΣΔ ΗΠΑ Αγγλίας κατά την έναρξη του ψυχρού πολέμου στην Ελλάδα για την κυριαρχία στην Ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Ο Ελληνικός εμφύλιος πόλεμος 1946-1949 ήταν το αποτέλεσμα αυτού του ανταγωνισμού.
Δεκάδες αντάρτες, στρατιώτες, χωροφύλακες, άμαχοι, χάθηκαν σ' εκείνο τον πόλεμο που ουσιαστικά διέλυσε την πληθυσμιακή, κοινωνική και παραγωγική βάση του χωριού μετατρέποντάς το σε έρημο τοπίο, αφού τις καταστροφές των Γερμανών συμπλήρωσε η μαζική εκτόπιση του πληθυσμού αρχικά στη Σπερχειάδα (από το καλοκαίρι του 1947 - ήδη από 7 Φεβρουαρίου και 11 Απριλίου 1947 η Σπερχειάδα έγινε πεδίο συγκρούσεων Εθν.Στρατού-Δ.Σ.Ε) και μετά στη Λαμία στα πλαίσια των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων του στρατού εναντίον των ανταρτών του ΔΣΕ (στην περιοχή της Ρούμελης δρούσε η 2η Μεραρχία του Δ.Σ.Ε υπό τον Διαμαντή (Γιάννης Αλεξάνδρου).
Στην ευρύτερη περιοχή εκτυλίχθηκαν 8 μικρής και μεγάλης κλίμακας εκκαθαριστικές επιχειρήσεις του Εθνικού Στρατού εναντίον των ανταρτών του Δ.Σ.Ε Ρούμελης:
Συνολικά 40 νεκροί καταγράφονται την περίοδο Δεκεμβριανών-Εμφυλίου (1944-1949).
Το χωριό μετά το 1950
Με τη λήξη του εμφυλίου πολέμου (Αύγουστος 1949) οι κάτοικοι επέστρεψαν στα σπίτια τους και προσπάθησαν να ανασυγκροτήσουν την οικονομική και κοινωνική ζωή του χωριού επουλώνοντας σταδιακά τις πληγές της αιματηρής σύγκρουσης. Στις επόμενες δεκαετίες η αστυφιλία έπληξε και την Παλαιοβράχα κάτι που αποτυπώνεται στη σταδιακή συρρίκνωση του πληθυσμού του χωριού.
Δημογραφική εξέλιξη
Στις απογραφές που διενεργήθηκαν από το ελληνικό κράτος η πληθυσμιακή εικόνα ήταν η ακόλουθη:
Πηγές-βιβιλιογραφία
Κατηγορία:Χωριά του νομού Φθιώτιδας Κατηγορία:Δήμος Μακρακώμης
Δήμος Μακρυνείας
Ο δήμος Μακρυνείας ήταν δήμος της Αιτωλοακαρνανίας, νότια της Τριχωνίδας. Μαζί με τον δήμο Αρακύνθου αποτελούσαν την ευρύτερη περιοχή της Μακρυνείας. Έδρα του δήμου ήταν η Γαβαλού.
Ο δήμος συστάθηκε με το πρόγραμμα Καποδίστριας από τη συνένωση παλαιότερων κοινοτήτων της περιοχής, που αποτέλεσαν στη συνέχεια τα δημοτικά διαμερίσματα του δήμου. Λειτούργησε την περίοδο 1999 -2010 οπότε και καταργήθηκε με την εφαρμογή του προγράμματος Καλλικράτης και εντάχθηκε στον νέο δήμο Αγρινίου.
Η περιοχή που καταλάμβανε ο δήμος έχει τόσο ορεινές - ημιορεινές εκτάσεις, όσο και πεδινές, γύρω από τη λίμνη. Σύμφωνα με την απογραφή του 2001 έχει 5.235 κατοίκους και η συνολική του έκταση είναι 149.687 στρέμματα. Αποτελείται από 10 συνολικά δημοτικά διαμερίσματα και συγκεκριμένα τα:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Μακρυνεία
Καπογιαννάκης
Ο καπετάν Καπογιαννάκης ήταν αγωνιστής του αγώνα του 1821.
Η καταγωγή του ήταν από τις Ράχες της επαρχίας Καρύταινας. Ακολούθησε τον στρατηγό Κανέλλο Δεληγιάννη σχεδόν σε όλες τις μάχες και πήγε και στο Μεσολόγγι.
Πηγές
Κατηγορία:Αγωνιστές του 1821
Αμάζ
Το Αμάζ (γαλλικά: Amage) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό της Ωτ-Σον, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες της Ωτ-Σον
Σεφικούρντ (Γκορανμπόι)
Το Σεφικούρντ (επίσης, Σαφικγιούρντ και Σαφικγιούρντ) αποτελεί χωριό και δήμο της επαρχίας Γκορανμπόι του Αζερμπαϊτζάν. Έχει πληθυσμό 3.998 κατοίκους.
Ναυμαχία της Πάτρας (1822)
Δεν θα πρέπει να συγχέεται με τη σύγκρουση ελληνικών πλοίων και τουρκοαιγυπτιακού στόλου τον Ιούλιο του 1825 όταν ο Μιαούλης ανεφοδίασε επιτυχώς το πολιορκημένο Μεσολόγγι.
Σεφικούρντ (Γκορανμπόι)
Παραπομπές
Κατηγορία:Κατοικημένες περιοχές στην Επαρχία Γκορανμπόι
Ναυμαχία της Πάτρας (1822)
Η Πάτρα από παλιά ήταν ένα σημείο ιδιαίτερης στρατηγικής σημασίας, διότι ελέγχει τις θαλάσσιες οδούς προς και από το Ιόνιο, την Αδριατική και την κεντρική Μεσόγειο αλλά και τις οδούς προς τη βορειοδυτική Ελλάδα και τη δυτική Πελοπόννησο. Τη σπουδαιότητα της περιοχής μαρτυρεί και η συσσώρευση των παραθαλάσσιων οχυρών και φρουρίων που βλέπουμε και σήμερα στην περιοχή του Πατραϊκού κόλπου και εγγύς, όπως των Πατρών, του Αράξου, του Ρίου, του Αντιρρίου, της Ναυπάκτου, του Μεσολογγίου - την κατάκτηση του οποίου με τόση μανία επεδίωξε ο Οθωμανός - μέχρι και του Κάστρου της Κυλλήνης".
Σύνθεση του τουρκικού στόλου
Στις αρχές του 1822, «Συγκροτήθηκε στην Κωνσταντινούπολη δύναμη από Τούρκικα, Αιγυπτιακά, Τυνησιακά και Αλγερινά πλοία ανερχόμενα σε συνολικά 70 περίπου πλοία κρούσεως (Δίκροτα, Φρεγάτες, Κορβέτες) και μεταφορικά έμφορτα με 4000 στρατιώτες από τη Μικρά Ασία». Τα τουρκικά πλοία υπερτερούσαν σε αριθμό κανονιών σε σχέση με τα ελληνικά. «Επικεφαλής του Τουρκικού στόλου ετέθη ο Καπουδάν – Πασάς Καρά – Πέπε – Αλή, ενώ ως Καπουδάν- Μπέης (διοικητής πρωτοπορίας) ετέθη ο ναύαρχος της Αιγυπτιακής μοίρας Ισμαήλ Γιβραλτάρ».
Οι αντιμαχόμενοι στόλοι
Όπως φαίνεται παραπάνω, από άποψη υλικού οι Οθωμανοί είχαν μια πολύ σεβαστή ναυτική δύναμη αλλά χωρίς οργάνωση και ποιότητα προσωπικού, αφού "από τα μέσα του 18ου και αρχές του 19ου αιώνα απογυμνωνόταν σταδιακά από ικανά στελέχη και πληρώματα Ελλήνων". Και έτσι φάνηκαν "απροετοίμαστοι στην αντιμετώπιση των καινοφανών και κάποτε ιδιότυπων συνθηκών διεξαγωγής των ναυτικών συγκρούσεων" που κατάφεραν να επιβάλλουν οι επαναστατημένοι Έλληνες στον αγώνα στη θάλασσα. Από την άλλη πλευρά οι Έλληνες, μετά τη Ρωσοτουρκική Συνθήκη του Κιουτσούκ Καϊναρτζί του 1774, είχαν δημιουργήσει έναν ιδιόμορφο εμπορικό στόλο "που με πρόσχημα την ασφάλεια κατά των πειρατών διέθετε και αριθμό μικρών πυροβόλων. Επιπλέον, ο στόλος διέθετε πληρώματα με πολεμική εμπειρία, είτε λόγω συμμετοχής τους στα τουρκικά πλοία, είτε λόγω της πειρατικής ή και αντιπειρατικής δραστηριότητάς τους". Ηγετική θέση στον στόλο αυτό είχαν τα νησιά Ύδρα, Σπέτσες και Ψαρά.
Έξοδος του τουρκικού στόλου στο Αιγαίο και δράση του στην Πελοπόννησο (Ιανουάριος 1822)
Στις 24 Ιανουαρίου 1822, αρμάδα αποτελούμενη από 72 τουρκικά και αιγυπτιακά πολεμικά, υπό τον ναύαρχο Καρά Πεπέ Αλή, και τον Αιγύπτιο υποναύαρχο Ισμαήλ Γιβραλτάρ, πέρασε τον Ελλήσποντο, κατευθυνόμενη προς την επαναστατημένη Πελοπόννησο. Είχαν προηγηθεί δύο ανεπιτυχείς προσπάθειες των Ψαριανών να τη σταματήσουν, χρησιμοποιώντας πυρπολικά.
Το τουρκικό σχέδιο υπαγόρευε πρώτα την κατάληψη της Μονεμβασιάς, η οποία θα επιτυγχανόταν με δωροδοκία του φρουράρχου της, Τζαννετάκη. Καθώς τα σχέδιο δεν ευοδώθηκε, ο στόλος παρέκαμψε το κάστρο και προσπάθησε να ανεφοδιάσει την πολιορκημένη Κορώνη. Εκεί όμως τους εμπόδισε η κακοκαιρία. Η προσπάθειά τους, όμως, την 29η Ιανουαρίου, να ανεφοδιάσουν το επίσης πολιορκημένο φρούριο της Μεθώνης με τρόφιμα και πολεμοφόδια, στέφθηκε αυτή τη φορά με επιτυχία.
Στις 30 Ιανουαρίου, οι Τούρκοι αποβίβασαν 800 περίπου άνδρες έξω από το Νεόκαστρο, με σκοπό να το καταλάβουν. Η ελληνική φρουρά ήταν ολιγάριθμη και χωρίς εφόδια. Ορισμένα μέλη της λιποτάκτησαν και οι υπόλοιποι βρέθηκαν σε εξαιρετικά κρίσιμη θέση, ζητώντας απελπισμένα βοήθεια. Η δυσάρεστη αυτή κατάσταση ανατράπηκε σε λίγες μόλις ώρες, όταν κατέφθασε στο κάστρο ο Γερμανός στρατηγός, Καρλ φον Νόρμαν-Έρενφελς, με πενήντα το πολύ Ευρωπαίους φιλέλληνες. Ο Νόρμαν χρησιμοποίησε επιτυχημένα τα λίγα κανόνια του φρουρίου, χτυπώντας με αυτά τα τουρκικά πλοία και αναγκάζοντάς τα να καταφύγουν στη Ζάκυνθο. Εκεί, η βρετανική διοίκηση επέτρεψε στους Τούρκους να παραμείνουν για επισκευές και ανεφοδιασμό, παρά τη στάση ουδετερότητας που είχε διακηρύξει πιο πριν.
Στη συνέχεια, οι Τούρκοι κατέπλευσαν στην, πολιορκημένη από τους Έλληνες, Πάτρα, όπου αποβίβασαν 4.000 πολεμιστές. Κατόπιν ο στόλος τους αγκυροβόλησε στη Ναύπακτο.
Η σύγκρουση
Τα πλοία του ελληνικού στόλου συναντήθηκαν πρώτα στο νησάκι Πρώτη, όπου ο Γκίκας πληροφόρησε τους άλλους Έλληνες αρχηγούς πως οι Τούρκοι βρίσκονταν στον Κορινθιακό κόλπο. Έτσι τα ελληνικά πλοία απέπλευσαν, με επόμενο σημείο συνάντησής τους την περιοχή μεταξύ Ζακύνθου και Ηλείας, στις 15 Φεβρουαρίου. Εκεί ο Μιαούλης πρότεινε να επιτεθούν κατά του τουρκικού στόλου ενώ αυτός ήταν προσορμισμένος στη Ναύπακτο. Το σχέδιο του Μιαούλη έγινε αποδεκτό από όλους. Ήταν η πρώτη φορά που τόσα πολλά ελληνικά πλοία θα αντιμετώπιζαν τον εχθρό κατά παράταξη. Επειδή όμως είχε ξεσπάσει τρικυμία, τα ελληνικά πλοία αναγκάστηκαν να καταφύγουν στη λιμνοθάλασσα του Μεσολογγίου, στις 16 Φεβρουαρίου 1822.
Στις 20 Φεβρουαρίου, και παρόλο που συνεχιζόταν η τρικυμία, ο Μιαούλης, ο οποίος εν τω μεταξύ αναγνωριζόταν από όλους ως γενικός αρχηγός της επιχείρησης, διέταξε επίθεση κατά του λιμανιού της Πάτρας, στο οποίο είχαν καταφύγει 36 τουρκικά πλοία. Τα ελληνικά πλοία, με πρώτα αυτά του Μιαούλη, άρχισαν να κανονιοβολούν εναντίον του τουρκικού στόλου. Οι Οθωμανοί αιφνιδιάστηκαν, καθώς δεν περίμεναν πως οι Έλληνες θα έκαναν επίθεση με τα μικρά τους πλοία, με τέτοια κακοκαιρία. Προσπάθησαν, πανικοβλημένοι, να εκπλεύσουν αλλά κατέφθασαν και άλλα ελληνικά πλοία, με αποτέλεσμα να ακολουθήσει λυσσαλέα ναυμαχία, για πεντέμισι ώρες. Τελικά οι Έλληνες κατάφεραν να καταστρέψουν σχεδόν ολοκληρωτικά μία φρεγάτα, άλλα πλοία του εχθρού υπέστησαν σημαντικές ζημιές και αρκετοί Τούρκοι τραυματίστηκαν ή σκοτώθηκαν. Όσον αφορά τα ελληνικά πλοία, οι ζημιές που υπέστησαν ήταν πολύ μικρές και γρήγορα αποκαταστάθηκαν. Επίσης οι Έλληνες "είχαν ένα μόνο νεκρό, στο πλοίο του Μιαούλη, τον Ποριώτη ναύτη Νικόλα Γερακίτη και 20 τραυματίες."
Αμάνς (Ωτ-Σον)
Το Αμάνς (γαλλικά: Amance) είναι γαλλική κοινότητα στο νομό της Ωτ-Σον, στη διοικητική περιοχή της Βουργουνδίας-Φρανς-Κοντέ.
Ναυμαχία της Πάτρας (1822)
Η σύγκρουση
Το αποτέλεσμα της μάχης δεν ικανοποίησε απόλυτα τους Έλληνες αρχηγούς, καθώς λόγω της τρικυμίας δεν μπόρεσαν να λάβουν μέρος όλα τα πλοία ενώ απέτυχαν περισσότερες από μία απόπειρες να χρησιμοποιηθούν πυρπολικά. Σε ένα από αυτά τα πυρπολικά, διακρίθηκε ο Ψαριανός Ιωάννης Θεοφιλόπουλος, ή "Τσάκαλος ή Καραβόγιαννος ο οποίος και έκανε προσπάθεια για επίθεση σε εχθρικό πλοίο με παραλίγο επιτυχία, καταφέρνοντας τουλάχιστον να σώσει το πυρπολικό και το πλήρωμά του".
Αμάνς (Ωτ-Σον)
Παραπομπές
Κατηγορία:Κοινότητες της Ωτ-Σον
Ναυμαχία της Πάτρας (1822)
Η σύγκρουση
Ο τουρκικός στόλος καταδιωκόμενος από τους Έλληνες αναγκάστηκε να καταφύγει στην Αγγλοκρατούμενη Ζάκυνθο, ενώ τα ελληνικά πλοία κατέπλευσαν στο Κατάκολο, το πρωί της 21ης Φεβρουαρίου, για "ανεφοδιασμό, συμμαζέματα μετά τη μάχη και παρακολούθηση του εχθρού". Στην είσοδο του λιμανιού τους περίμενε Αγγλικό πλοίο το οποίο "εκδήλωσε τη μη πρόθεση να δεχτούν εμπόλεμους στα λιμάνια, παρά μόνο για πλοία που είχαν "φυσικήν τινά δυστυχίαν", όπως είχαν τα τούρκικα."
Λεπτομέρειες για αυτά τα γεγονότα παρέχονται από την αλληλογραφία των Ελλήνων ναυάρχων με τη Βουλή και τα νησιά τους, καθώς και από το ημερολόγιο του Αναστάσιου Τσαμαδού, ο οποίος συμμετείχε με το πλοίο του, Αγαμέμνων.
Σημασία της ναυμαχίας
Αν και οι ζημιές στον τουρκικό στόλο δεν ήταν εντυπωσιακές και δημιουργήθηκε "αθυμία στις κοινότητες των νήσων και τη κεντρική διοίκηση, αφού δεν είδαν την αντίπαλη δύναμη συρρικνούμενη", το αποτέλεσμα της ναυμαχίας ήταν τεράστιας σημασίας για το ηθικό των Ελλήνων, οι οποίοι κατάλαβαν τότε ότι μπορούσαν να αντιμετωπίσουν τον εχθρό όχι μόνο με επιθέσεις πυρπολικών αλλά και κατά παράταξη. Συγχρόνως αποτιμήθηκε η ηττοπαθής συμπεριφορά και το χαμηλό ηθικό ηγεσίας των Τούρκων να υποχωρήσουν αμέσως και να μην επιδιώξουν νέα αναμέτρηση, αλλά και "η αυτοπεποίθηση και εμπιστοσύνη στις δυνάμεις τους που ενστερνίστηκαν οι Έλληνες ναύαρχοι, καπεταναίοι και πληρώματα των πλοίων των νησιών".
Στη ναυμαχία της Πάτρας ήταν η πρώτη φορά που εμφανίστηκε συγκροτημένος ο Ελληνικός στόλος με " ενιαία ψυχή, ενιαίο αρχηγό και ενιαία οντότητα, έτοιμος για τη μάχη, όπως όλοι οι στόλοι των οργανωμένων τότε ναυτικών εθνών".
Βιβλιογραφία
Κατηγορία:Ναυμαχίες της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 Κατηγορία:Ιστορία της Πάτρας
Γκέτο της Κρακοβίας
μικρογραφία|Χάρτης του [[Ολοκαύτωμα στην Πολωνία|Ολοκαυτώματος στην Πολωνία. Τα στρατόπεδα θανάτου συμβολίζονται με νεκροκεφαλές, τα γκέτο της ναζιστικής περιόδου με ερυθρόχρυσα αστέρια. Η κόκκινη κουκίδα δείχνει την τοποθεσία του Γκέτο της Κρακοβίας στην μεσοπολεμική περίοδο.]] Το Γκέτο της Κρακοβίας ήταν ένα από τα πέντε μεγάλα μητροπολιτικά ναζιστικά γκέτο, που δημιουργήθηκαν από τη Γερμανία στη νέα επικράτεια του Γενικού Κυβερνείου κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής της Πολωνίας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το Γκέτο εκκαθαρίστηκε μεταξύ Ιουνίου 1942 και Μαρτίου 1943, με τους περισσότερους από τους κατοίκους του να μεταφέρονται στο στρατόπεδο εξόντωσης Μπέλζεκ, καθώς και στο στρατόπεδο καταναγκαστικής εργασίας Πλάζοφ και στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Άουσβιτς.
Ιστορικό
Η Κρακοβία έγινε η πρωτεύουσα του Γενικού Κυβερνείου (το τμήμα της κατεχόμενης Πολωνίας, που δεν ενσωματώθηκε άμεσα στη Γερμανία) και μέχρι τον Μάιο του 1940 η γερμανική κατοχική αρχή με επικεφαλής τον Γενικό Κυβερνήτη Χανς Φρανκ ανακοίνωσε ότι η Κρακοβία πρέπει να γίνει η «φυλετικά καθαρότερη» πόλη στο Γενικό Κυβερνείο.
Ακολούθησαν μαζικές απελάσεις Εβραίων από την πόλη. Από τους περισσότερους από 68.000 Εβραίους στην Κρακοβία τη στιγμή της γερμανικής εισβολής, μόνο 15.000 εργαζόμενοι και οι οικογένειές τους είχαν τη δυνατότητα να παραμείνουν. Όλοι οι άλλοι Εβραίοι διατάχθηκαν να φύγουν από την πόλη και μετεγκαταστάθηκαν στις γύρω αγροτικές περιοχές της Γενικής Κυβέρνησης.
Σχηματισμός του Γκέτο της Κρακοβίας
Τον Απρίλιο του 1940, ο Χανς Φρανκ πρότεινε την απομάκρυνση 50.000 Εβραίων από την πόλη της Κρακοβίας. Ο συλλογισμός του Φρανκ για την απομάκρυνση των Εβραίων από την εβραϊκή συνοικία ήταν ότι η περιοχή "...θα καθαριστεί και θα είναι δυνατή η δημιουργία καθαρών γερμανικών γειτονιών..." στην Κρακοβία. Από τον Μάιο του 1940 έως τις 15 Αυγούστου 1940, θεσπίστηκε ένα πρόγραμμα εθελοντικής απέλασης. Οι Εβραίοι, που επέλεξαν να εγκαταλείψουν την Κρακοβία, είχαν τη δυνατότητα να πάρουν όλα τα υπάρχοντά τους και να μετεγκατασταθούν σε οποιαδήποτε περιοχή της Γενικής Κυβέρνησης. Μέχρι τις 15 Αυγούστου 1940, 23.000 Εβραίοι είχαν εγκαταλείψει την Κρακοβία. Μετά από αυτήν την ημερομηνία, επιβλήθηκαν υποχρεωτικές απελάσεις.
Το επόμενο έτος, στις 3 Μαρτίου 1941, ο Ότο Βέχτερ διέταξε την ίδρυση του Γκέτο της Κρακοβίας. Το γκέτο επρόκειτο να δημιουργηθεί στη συνοικία Ποντγκόζε της Κρακοβίας. Επιλέχθηκε ως τοποθεσία του γκέτο αντί της παραδοσιακής εβραϊκής συνοικίας Κάζιμιες, επειδή ο Χανς Φρανκ πίστευε ότι το Κάζιμιες ήταν πιο σημαντικό στην ιστορία της Κρακοβίας. Το Ποντγκόζε ήταν προάστιο της Κρακοβίας εκείνη την εποχή. Ο Βέχτερ ισχυρίστηκε ότι ο σχηματισμός του γκέτο ήταν απαραίτητος για τη δημόσια υγεία και την τάξη.
Το γκέτο της Κρακοβίας ιδρύθηκε επίσημα στις 20 Μαρτίου 1941. Κατά τη μετεγκατάσταση στο γκέτο, οι Εβραίοι επιτρεπόταν να μεταφέρουν 25 κιλά προσωπικών τους αντικειμένων. Τα υπόλοιπα υπάρχοντά τους κατασχέθηκαν. Μερικοί Εβραίοι επανεγκαταστάθηκαν στο γειτονικό γκέτο του Μπρζέσκο. Όλοι οι μη Εβραίοι κάτοικοι της περιοχής υποχρεώθηκαν να μετεγκατασταθούν σε άλλες περιοχές έως τις 20 Μαρτίου 1941.
Το γκέτο φυλασσόταν από τη Γερμανική Αστυνομία, την Πολωνική Αστυνομία (Μπλε Αστυνομία) και την Εβραϊκή Αστυνομία (Judischer Ordnungsdienst - OD), αλλά η μόνη αστυνομική δύναμη μέσα στο γκέτο ήταν η εβραϊκή αστυνομία, της οποίας τα γραφεία ιδρύθηκαν στην οδό Γιοζεφίνσκα 37 στο Ποντγκόρζε. Τον Απρίλιο του 1941, το γκέτο περιβλήθηκε από έναν τοίχο από συρματοπλέγματα και πέτρα. Οι πέτρες, που χρησιμοποιήθηκαν, είχαν σχεδιαστεί για να μοιάζουν με ταφόπλακες, αλλά περιλάμβαναν και «...εβραϊκά μνημεία και ταφόπλακες από το νεκροταφείο». Το τείχος του γκέτο κατασκευάστηκε με εβραϊκή καταναγκαστική εργασία.
Το γκέτο ήταν προσβάσιμο από τρεις εισόδους: μία κοντά στην αγορά Ποντγκόρζε, στην οδό Λιμανοφσκιέγκο και την Πλατς Ζγκόντι (πλατεία Ομονοίας). Επρόκειτο για κλειστό γκέτο, που σημαίνει ότι είχε περίφραξη από τη γύρω περιοχή και η πρόσβαση ήταν περιορισμένη. Σε άλλες κατεχόμενες από τη Γερμανία περιοχές, υπήρχαν και ανοιχτά γκέτο και γκέτο εξόντωσης. Όσοι Εβραίοι εργάζονταν έξω από το γκέτο, έπρεπε να έχουν τα κατάλληλα έγγραφα. Οι Εβραίοι έπρεπε να «...έχουν τις κατάλληλες σφραγίδες για τις Κενκάρτεν [δελτία ταυτότητας]...» από το Γραφείο Εργασίας (Arbeitsamt).
Το γκέτο κατοικήθηκε από περίπου 16.000 Εβραίους, όταν ιδρύθηκε για πρώτη φορά. Πριν αποκλειστεί, φιλοξενούσε περίπου 3.500 κατοίκους.
Αποτελούνταν από 320 κτίρια. Για να καλυφθεί η πληθυσμιακή πυκνότητα, τα διαμερίσματα εντός του γκέτο χωρίστηκαν με βάση 2 τ.μ. ανά άτομο ή τρία άτομα ανά παράθυρο. Το Εβραϊκό Συμβούλιο (Γιούντενρατ) ήταν υπεύθυνο για τον καθορισμό των νέων εργασιών στέγασης. Επίσημη γλώσσα ήταν τα γίντις και όχι τα πολωνικά. Την 1η Δεκεμβρίου 1939, ανακοινώθηκε εντολή, που υποχρέωνε όλους τους Εβραίους της Γενικής Κυβέρνησης να φορούν περιβραχιόνιο, που να τους αναγνωρίζει ως Εβραίους. Τα λευκά περιβραχιόνια με το γαλάζιο αστέρι του Δαβίδ ήταν ακόμη απαραίτητα, όταν οι Εβραίοι μεταφέρθηκαν στο γκέτο.
Στις 15 Οκτωβρίου 1941, εκδόθηκε το Τρίτο Διάταγμα της Γενικής Κυβέρνησης. Αυτό το διάταγμα ανέφερε ότι οι Εβραίοι που βρίσκονταν έξω από "την καθορισμένη οικιστική τους περιοχή θα τιμωρούνταν με θάνατο." Η τιμωρία ίσχυε και για όποιον ανακάλυπταν ότι βοηθούσε τους Εβραίους. Το διάταγμα εφαρμόστηκε σε όλους τους κατοίκους της Γενικής Κυβέρνησης.
Στις 28 Νοεμβρίου 1941, η περιοχή που περιλάμβανε το γκέτο μειώθηκε. Ο πληθυσμός του Γκέτο της Κρακοβίας αυξήθηκε, επειδή οι Ναζί απαιτούσαν από τους Εβραίους κατοίκους 29 γειτονικών χωριών να μετακινηθούν στο γκέτο. Το μέγεθος του γκέτο μειώθηκε ξανά τον Ιούνιο του 1942. Οι μειώσεις στο μέγεθος του γκέτο συσχετίστηκαν με την απέλαση των Εβραίων, συμπεριλαμβανομένων των απελάσεων στο στρατόπεδο εξόντωσης Μπέλζεκ. Όταν εκκενώθηκαν διαμερίσματα, που δεν περιλαμβάνονταν πλέον στο γκέτο, αρπάχθηκαν περιουσίες και εκχωρήθηκαν εκ νέου οι μονάδες. Το Δημοτικό Γραφείο Στέγασης ήταν υπεύθυνο για αυτά τα διαμερίσματα.
Τον Δεκέμβριο του 1942, το γκέτο της Κρακοβίας χωρίστηκε σε δύο μέρη: το Γκέτο Α και το Γκέτο Β. Το Γκέτο A προοριζόταν για εργαζόμενα άτομα, ενώ το γκέτο B ήταν για όλους τους άλλους. Αυτή η διαίρεση σχεδιάστηκε με γνώμονα τη μελλοντική εκκαθάριση του γκέτο.
Ιστορία του γκέτο
Το Γκέτο της Κρακοβίας ιδρύθηκε επίσημα στις 3 Μαρτίου 1941 στη συνοικία Ποντγκόρζε και όχι, όπως πιστεύεται συχνά, στην ιστορική εβραϊκή συνοικία Κάζιμιερζ. Οι εκτοπισμένες πολωνικές οικογένειες από το Ποντγκόρζε κατέλαβαν πρώην εβραϊκές κατοικίες έξω από το νεοσύστατο Γκέτο. Εν τω μεταξύ, 15.000 Εβραίοι συμπιέστηκαν σε μια περιοχή, που κατοικούνταν προηγουμένως από 3.000 άτομα, που ζούσαν σε μια συνοικία, που αποτελούνταν από 30 δρόμους, 320 πολυκατοικίες και 3.167 δωμάτια. Ως αποτέλεσμα, διατέθηκε ένα διαμέρισμα ανά τέσσερις εβραϊκές οικογένειες και πολλοί πιο άτυχοι ζούσαν στο δρόμο.
Το Γκέτο περιβαλλόταν από νεόκτιστα τείχη, που το χώριζαν από την υπόλοιπη πόλη. Ως ζοφερή πρόβλεψη για το εγγύς μέλλον, αυτοί οι τοίχοι περιείχαν τούβλα σε σχήμα ταφόπλακας. Όλα τα παράθυρα και οι πόρτες, που έβλεπαν στην "άρια" πλευρά της πόλης διατάχτηκε να χτιστούν. Μόνο τέσσερις φυλασσόμενες είσοδοι επέτρεπαν την κυκλοφορία εντός ή εκτός του γκέτο. Μικρά τμήματα του τείχους σώζονται μέχρι σήμερα και σε ένα τμήμα υπάρχει αναμνηστική πλάκα με την ένδειξη: "Εδώ έζησαν, υπέφεραν και χάθηκαν στα χέρια των εκτελεστών του Χίτλερ. Από εδώ ξεκίνησαν το τελευταίο ταξίδι τους στα στρατόπεδα θανάτου".