cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ευθύμιος Παναγιωτόπουλος
Ο Ευθύμιος Παναγιωτόπουλος (1904-1973) ήταν Έλληνας ομότιμος καθηγητής Ιατρικής του ΑΠΘ. Καταγόταν από αστική οικογένεια της Δημητσάνας, όπου γεννήθηκε και ήταν κατευθείαν απόγονος του Πατριάρχη Γρηγορίου Ε΄. Ολοκλήρωσε το Γυμνάσιο της γενέτειράς του. Το 1932 έλαβε πτυχίο Ιατρικής από το Πανεπιστήμιο Αθηνών και έπειτα μετεκπαιδεύτηκε στο Παρίσι στην παθολογία και στην ηπατολογία. Μετά την επιστροφή του από την αλλοδαπή το 1940 διορίστηκε υφηγητής του ΕΚΠΑ και το 1947 εξελέγη τακτικός καθηγητής στη Β΄ Παθολογική Κλινική του πανεπιστημίου της συμπρωτεύουσας. Έπειτα εργάστηκε στο Λαϊκό Νοσοκομείο (μετέπειτα Ιπποκράτειο), συντελώντας στο να οργανωθεί και να γίνει μια σύγχρονη πανεπιστημιακή κλινική.
Δημοσίευσε περισσότερα από 200 πανεπιστημιακές εργασίες σε ελληνικά και ξένα περιοδικά και τιμήθηκε μεταξύ άλλων με το Σταυρό του Ταξιάρχη Τάγματος του Φοίνικα. Διατέλεσε κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής του ΑΠΘ από το 1961 έως το 1962 και πρύτανης του ΑΠΘ από το 1968 έως το 1970.
Μεταξύ άλλων ήταν μέλος του Ροταριανού Ομίλου Θεσσαλονίκης.
Απεβίωσε σε ηλικία 69 ετών και κηδεύτηκε την 1η Αυγούστου 1973 από τον ιερό ναό Αγίου Γρηγορίου Παλαμά. Κατέλιπε τη σύζυγό του Άρτεμη, και τον γιο του, Σπυρίδωνα-Αριστοτέλη.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες ιατροί
Άσκολι Κάλτσιο 1898
Η Άσκολι Κάλτσιο 1898 είναι ιταλική ποδοσφαιρική ομάδα. Η ομάδα ιδρύθηκε το 1898. Συμμετέχει στην Lega Pro Prima Divisione/B. Έδρα της ομάδας είναι το Stadio Cino e Lillo Del Duca, χωρητικότητας 20550 θεατών. Μετράει 5 συμμετοχές στη Σέριε Α (1974–1976, 1978–1985, 1986–1990, 1991–1992 και 2005–2007) και 8 στη Σέριε Β. Χρώματα της ομάδας είναι το μαύρο και το άσπρο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Άσκολι Κάλτσιο 1898 Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1898
Ωκαλέα
Η Ωκαλέα (και Ωκαλέη) ήταν αρχαία Βοιωτική πόλη, χτισμένη στα νοτιοδυτικά της λίμνης Κωπαΐδας κοντά στην πόλη Μεδεών. Αναφέρεται από τον Όμηρο ως μία από τις Βοιωτικές πόλεις που συμμετείχαν στην Τρωική εκστρατεία. Δεν διασώζονται σήμερα ερείπια της πόλης.
Παραπομπές
Κατηγορία:πόλεις της αρχαίας Βοιωτίας
Βερενίκη της Περγάμου
Η Βερενίκη (2ος αιώνας π.Χ.) υπήρξε Βασίλισσα της Περγάμου κατά την ελληνιστική εποχή, μέλος της Δυναστείας των Ατταλιδών. Υπήρξε σύζυγος του βασιλιά Αττάλου Γ' του Φιλομήτορα. Ελάχιστες πληροφορίες επιβιώνουν σχετικά με τη ζωή της.
Βιογραφικά στοιχεία
Η καταγωγή της βασίλισσας είναι άγνωστη καθώς ελάχιστες πληροφορίες επιβιώνουν για το πρόσωπό της. Νυμφεύτηκε τον τελευταίο αναγνωρισμένο βασιλιά της Περγάμου, τον Άτταλο Γ' το Φιλομήτορα. Καθώς οι πηγές αναφέρουν ρητά πως ο Άτταλος δεν άφησε διάδοχο κατά το θάνατό του, μας επιτρέπεται να υποθέσουμε ότι το ζευγάρι δεν απέκτησε (τουλάχιστον αρσενικά) παιδιά.
Το όνομα της βασίλισσας παραδίδει ο ιστορικός Ιουστίνος ο οποίος, εξιστορώντας το βίο του Αττάλου, αναφέρει ότι ο βασιλιάς θανάτωσε πολλούς συγγενείς και αυλικούς με την κατηγορία ότι οδήγησαν, «πότε τη μητέρα του, Στρατονίκη, πότε τη σύζυγό του Βερενίκη, στην καταστροφή». Μετά τα γεγονότα αυτά η ψυχολογία του είχε καταστραφεί και υιοθετώντας εμφάνιση και συμπεριφορά ατόμου πνιγμένου από τις τύψεις κλείστηκε στον εαυτό του, έπαψε να εμφανίζεται δημόσια και επέδειξε αδιαφορία για τη διακυβέρνηση. Φεύγοντας αιφνιδίως από τη ζωή το το 133 π.Χ. ξεκίνησε μια αλυσιδωτή αντίδραση γεγονότων που οδήγησαν τελικά στην ενσωμάτωση ολόκληρης της Μικράς Ασίας στο ρωμαϊκό κράτος.
Βιβλιογραφία
Πρωτογενείς πηγές (Έλληνες και Ρωμαίοι) Δευτερογενείς πηγές
Κοινωνική οικολογία
μικρογραφία|Μάρεϊ Μπούκτσιν (Murray Bookchin: 1921-2006). Εμπνευστής της θεωρίας της κοινωνικής οικολογίας. Κοινωνική οικολογία ονομάζεται η προσέγγιση εκείνη του οικολογικού κινήματος που θεωρεί ότι οι αιτίες των προβλημάτων που αντιμετωπίζει σήμερα το φυσικό περιβάλλον (π.χ. η κλιματική αλλαγή, η περιβαλλοντική ρύπανση κλπ) είναι κοινωνικές, δηλαδή οφείλονται στο επικρατές σήμερα κοινωνικό, πολιτικό και οικονομικό σύστημα, τον καπιταλισμό, ή και στον μαρξιστικό - λενινιστικό κομμουνισμό, όπως αυτός εφαρμόστηκε στις λαϊκές δημοκρατίες κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα υπό τη μορφή «δικτατορίας του προλεταριάτου». Η κοινωνική οικολογία, όπως και οι άλλες τάσεις του οικολογικού κινήματος, αναδύθηκε μέσα από τα νέα κοινωνικά κινήματα της δεκαετίας του 1960.
Η κοινωνική οικολογία είναι μία από τις σημαντικότερες θεωρίες της πολιτικής οικολογίας, με κύριο θεωρητικό τον Μάρεϊ Μπούκτσιν (Murray Bookchin). Οι αρχικές επιρροές της προέρχονταν από τον αναρχισμό, κι έτσι θεωρήθηκε ως η σημαντικότερη θεωρία του πράσινου αναρχισμού. Ωστόσο, πολλές από τις ιδέες της τις ενστερνίζονται και ομάδες της ευρύτερης Αριστεράς, και όχι μόνο. ΤΜέσω του έργου του Μάρεϊ Μπούκτσιν, κύριου θεωρητικού της κοινωνικής οικολογίας μετά τη δεκαετία του 1960, η τελευταία έχει συνδεθεί με τη δική του εκδοχή ελευθεριακού σοσιαλισμού, τον ελευθεριακό κοινοτισμό.
Ιδέες
Σύμφωνα με την κοινωνική οικολογία, τα περιβαλλοντικά προβλήματα πηγάζουν από την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Αυτό, γιατί θεωρείται ότι η έννοια της κυριαρχίας στη φύση, αιτία της οικολογικής κρίσης, είναι επέκταση της λογικής της εκμετάλλευσης μεταξύ ανθρώπων. Η λογική της «πάσι θυσία» οικονομικής ανάπτυξης, που έχει υιοθετηθεί κατά τη νεωτερικότητα από σχεδόν όλες τις οικονομολογικές σχολές, συμπεριλαμβανομένου του μαρξισμού, αποτελεί ακόμα μία βασική αιτία της οικολογικής κρίσης. Η τελευταία, κατά τους κοινωνικούς οικολόγους, δεν είναι παρά μία πλευρά της σημερινής πολυδιάστατης κρίσης. Συνεπώς, κατά την κοινωνική οικολογία, τα οικολογικά προβλήματα, αλλά και τα υπόλοιπα παγκόσμια προβλήματα μπορούν να λυθούν μόνο με τη συνολική αλλαγή της κοινωνίας. Κάθε προσπάθεια σταδιακής και εκ των έσω αναμόρφωσης του σημερινού συστήματος (ρεφορμισμός) είναι καταδικασμένη σε αποτυχία.
Κριτική
Σημείο της θεωρίας της κοινωνικής οικολογίας που έχει δεχτεί κριτική είναι η μη θεμελιωμένη, κατά τους επικριτές της θεωρίας, συσχέτιση ανάμεσα στην οικολογική κρίση και στην ύπαρξη κοινωνικών ιεραρχιών. Κατά τους αντιτιθέμενους στη θεωρία δεν υπάρχει κανένας λόγος να υποθέσουμε ότι μία αντιιεραρχική κοινωνία δεν θα προκαλεί βλάβες στο περιβάλλον.
Από την άλλη οι υποστηρικτές της βαθιάς οικολογίας θεωρούν την κοινωνική οικολογία «ρηχή», αφού δεν εδραιώνει μία ουσιαστικότερη, πνευματική σχέση με τη φύση, αφού στοχεύει βασικά στην ευημερία των ανθρώπων.
Πρόσληψη των ιδεών της κοινωνικής οικολογίας στην Ελλάδα.
Οι ιδέες της κοινωνικής οικολογίας στην Ελλάδα γνώρισαν άνθηση, μέσα από διάφορες εκδόσεις και ομάδες. Χαρακτηριστική η παρουσίαση των ιδεών του Bookchin, και άλλων κοινωνικών οικολόγων από το περιοδικό Κοινωνία και Φύση. Το 1999 ξεκίνησε η έκδοση του περιοδικού Ευτοπία, η οποία συνεχίζεται μέχρι σήμερα, και ακολούθησε η έκδοση βιβλίων από την Ευτοπία, με σκοπό τη διάδοση των ιδεών της κοινωνικής οικολογίας, του ελευθεριακού κοινοτισμού, και γενικότερα της ελευθεριακής σκέψης και δράσης. Επίσης, η ομάδα της Ευτοπίας οργανώνει κάθε καλοκαίρι το Θερινό Εργαστήρι Κοινωνικής Οικολογίας στα βουνά των Αγράφων.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Οικολογικά ρεύματα Κατηγορία:Αναρχισμός Κατηγορία:Βιοηθική
ΑΣ Ρίμινι 1912
Η ΑΣ Ρίμινι 1912 είναι ιταλική, ποδοσφαιρική ομάδα από την πόλη Ρίμινι. Ιδρύθηκε το 1912. Συμμετέχει στην Lega Pro Seconda Divisione/A. Έδρα της ομάδας είναι το Stadio Romeo Neri, χωρητικότητας 9768 θεατών. Το 1976 συμμετείχε για πρώτη φορά στη Σέριε Β, παραμένοντας για 3 περιόδους.
Τίτλοι
Serie C
Super Coppa di Lega Serie C1
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:ΑΣ Ρίμινι 1912 Κατηγορία:Ιδρύσεις ποδοσφαιρικών ομάδων το 1912
Γαλιόνι
thumb|right|250px|Ισπανικό γαλιόνι.
Το γαλιόνι ήταν ένας (σχετικά) μεγάλος σε μέγεθος τύπος ιστιοφόρου πλοίου με τρία καταστρώματα, που αρχικά ναυπηγήθηκε και χρησιμοποιήθηκε από τους Ισπανούς και στη συνέχεια από τους Πορτογάλους και τελευταία από τους Άγγλους οι οποίοι και το τελειοποίησαν (φρεγατοποίησαν) αυξάνοντας το μήκος του στο τετραπλάσιο ή και πενταπλάσιο του πλάτους του, αντί του αρχικού τριπλάσιου. Ο τύπος αυτός έδρασε από τα τέλη του 16ου και όλο τον 17ο αιώνα. Χρησιμοποιούνταν κυρίως ως εξοπλισμένο εμπορικό, μεταγωγικό και λιγότερο ως πολεμικό.
Γενικά
Το γαλιόνι ήταν εξέλιξη της καραβέλας και του περίπου ομοίου του πορτογαλικού κάρακα, ως πλοίο προορισμένο για υπερπόντια ταξίδια. Είχε χαμηλότερη πλώρη από την πρύμνη και γενικότερα κατασκευή που επέτρεπε μεγαλύτερη ευστάθεια, χαμηλότερο πρόστεγο και επομένως μεγαλύτερη ταχύτητα και ευελιξία. Γενικά ήταν μακρύτερο, χαμηλότερο και στενότερο, της καραβέλας, με τετραγωνικό αντί στρογγυλό φλόκο. Για την Πορτογαλία τουλάχιστον, ήταν οι κάρακες συχνά πάνω από 1.000 τόνους, ενώ τα γαλιόνια συνήθως γύρω στους 500 τόνους. Ωστόσο τα γαλιόνια κλάσης Μανίλα έφταναν τους 1.500 μέχρι 2.000 τόνους.
Εξοπλισμός
Οι κάρακες εξοπλίζονταν πιο ελαφρά και χρησιμοποιούνταν για τη μεταφορά φορτίων, ενώ τα γαλιόνια ήταν πολλαπλού ρόλου, δηλαδή και πολεμικά, βαρύτερα οπλισμένα και οικονομικότερα. Συνήθως 5 γαλιόνια κόστιζαν όσο 3 κάρακες και γι' αυτό συνέφεραν πολύ περισσότερο ως πολεμικά. Υπάρχουν διάφορες (εθνικά διαφοροποιούμενες) απόψεις για την ακριβή καταγωγή την εξέλιξη των γαλιονιών. Ουσιαστικά όλες οι ναυτικές δυνάμεις του Ατλαντικού ανέπτυξαν γαλιόνια, προσαρμόζοντας τα ανάλογα με τις ανάγκες τους αλλά και μαθαίνοντας από τους αντιπάλους τους.
Τα γαλιόνια βασίζονταν για την πλεύση τους ολοκληρωτικά στα ιστία τους. Έφεραν 3-5 κατάρτια (συμπεριλαμβανομένου του προβόλου), και μικρό επιδρομίσκο με τριγωνικά ή πολυγωνικά πανιά στο τελευταίο (πίσω). Είχαν συχνά μικτό ρόλο, εμπορικό και πολεμικό, με πιο χαρακτηριστικό το παράδειγμα του ισπανικού στόλου μεταφοράς θησαυρών. Ήταν πολύ συνηθισμένο τα ίδια σκάφη να αλλάζουν ρόλο πολλές φορές ανάλογα με το αν έπλεαν σε καιρό πολέμου ή ειρήνης. Κυριάρχησαν στους ωκεανούς για περίπου 2,5 αιώνες. Αποτέλεσαν ακόμη τα ίδια πρότυπα για τα μεταγενέστερα τρικάταρτα και τετρακάταρτα ιστιοφόρα τετράγωνης ιστιοφορίας.
Το πυροβολικό των πολεμικών γαλιόνων περιελάμβανε περί τα 50 κανόνια των 9 μέχρι 18 λιβρών σε ισάριθμες κανονιοθυρίδες διανεμημένα εξ ίσου σε αμφότερες τις πλευρές επί δύο υποκαταστρωμάτων (κλειστών πυροβολείων) ενώ επί του κυρίου καταστρώματος φέρονταν μόνο στο πρόστεγο και επίστεγο που λειτουργούσαν ως κλειστοί προμαχώνες - πύργοι. Βασικά ήταν βραδυκίνητα και δυσχείριστα πλοία που όμως η ογκώδης εμφάνισή τους τα έκανε επίφοβα.
Δράση
Τα κύρια πολεμικά πλοία των εχθρικών μεταξύ τους στόλων της Αγγλίας και της Ισπανίας το 1588 ήταν γαλιόνια. Η Ισπανική Αρμάδα όμως είχε δώσει έμφαση στη δύναμη και τη μεταφορική ικανότητα, ενώ ο αγγλικός στόλος, στον οποίο επικράτησε περισσότερο, στην ταχύτητα και την ευελιξία, ειδικότερα μετά τη φρεγατοποίησή τους. Τα ισπανικά και πορτογαλικά γαλιόνια σπάνια χρησιμοποιήθηκαν σε ναυμαχίες χρησιμοποιώντας τα περισσότερο ως θησαυροφορτίδες και οπλιταγωγά στα υπερπόντια ταξίδια και μεταφορά στρατευμάτων στις κτήσεις τους. Εξ αυτού του λόγου τα σκάφη αυτά ήταν οι κυρίαρχοι στόχοι των πειρατών και κουρσάρων της εποχής τους που βασίζονταν περισσότερο στο ρεσάλτο. Σε περίπτωση όμως ναυμαχίας, διατηρούσαν μεγαλύτερη αντοχή στα πλήγματα αλλά και την κακοκαιρία, ενώ τα αγγλικά ήταν πιο αποτελεσματικά σε ναυμαχίες ελιγμών και κανονιοβολισμούς από απόσταση.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Ιστιοφόρα
Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου
Το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου (αγγλικά: UEFA European Championship), γνωστό ως Euro, είναι η ευρωπαϊκή ποδοσφαιρική διοργάνωση, στην οποία διαγωνίζονται οι εθνικές ομάδες ανδρών των μελών της UEFA προκειμένου να καθοριστεί ο πρωταθλητής της Ευρώπης. Διεξάγεται κάθε τέσσερα χρόνια από το 1960, στις ζυγές χρονιές μεταξύ των Παγκοσμίων Κυπέλλων Ποδοσφαίρου, και στην αρχή ονομαζόταν UEFA European Nations' Cup προτού αλλάξει στο σημερινό του όνομα το 1968. Ξεκινώντας από το πρωτάθλημα του 1996, ορισμένα πρωταθλήματα αναφέρονται συχνά με την μορφή "UEFA Euro [χρονιά]" και αυτή η μορφή έχει από τότε εφαρμοστεί και στα προηγούμενα πρωταθλήματα.
Πριν να εισέλθουν στην διοργάνωση, όλες οι ομάδες εκτός από την εθνική ομάδα της χώρας που φιλοξενεί κάθε φορά το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα (η οποία προκρίνεται αυτόματα) διαγωνίζονται στην προκριματική διαδικασία. Οι νικητές του πρωταθλήματος είχαν την δυνατότητα να διαγωνιστούν στο επόμενο Κύπελλο Συνομοσπονδιών της FIFA το οποίο καταργήθηκε αλλά δεν ήταν υποχρεωμένοι να το κάνουν.
Τα 16 ευρωπαϊκά πρωταθλήματα ποδοσφαίρου, που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, έχουν κερδηθεί από 10 διαφορετικές εθνικές ομάδες: η Γερμανία και η Ισπανία έχουν κερδίσει από τρεις τίτλους έκαστη, η Γαλλία και η Ιταλία έχουν κερδίσει δυο τίτλους, ενώ η Σοβιετική Ένωση, η Τσεχοσλοβακία, η Ολλανδία, η Δανία, η Ελλάδα και η Πορτογαλία έχουν κερδίσει από έναν τίτλο έκαστη. Μέχρι σήμερα, η Ισπανία είναι η μόνη ομάδα στην ιστορία της διοργάνωσης που έχει κερδίσει συνεχόμενους τίτλους (το 2008 και το 2012). Πρόκειται για την δεύτερη πιο δημοφιλή ποδοσφαιρική διοργάνωση στον κόσμο μετά το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου της FIFA. Τον τελικό του Euro 2012 παρακολούθησαν περίπου 300 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως.
Η διοργάνωση του 2016 ανέδειξε νικήτρια την Πορτογαλία, η οποία κέρδισε τη διοργανώτρια Γαλλία με σκορ 1-0 στο Stade de France, στην παράταση. Ο τελικός αυτός προσέλκυσε 284 εκατομμύρια θεατές και αποτελεί τον δεύτερο πιο δημοφιλή αγώνα στην ιστορία του ευρωπαϊκού πρωταθλήματος ποδοσφαίρου.
Από το 1984, και επίσημα από το 1991, διεξάγεται και Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου των Γυναικών.
Ιστορικό
Η ιδέα για τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού πρωταθλήματος εθνικών ομάδων υπήρχε από το 1927 και ανήκε στο Γάλλο Ανρί Ντελονέ, παλιό ποδοσφαιριστή και διαιτητή που τότε ήταν αναπληρωτής πρόεδρος της FIFA, όμως οι συνθήκες δεν ήταν ώριμες.
Μόλις τον Ιούνιο του 1957, όταν πλέον είχαν ξεκινήσει αντίστοιχες διοργανώσεις σε άλλες ηπείρους: το Κόπα Αμέρικα στη Νότια Αμερική, το Κόπα Άφρικα στην Αφρική και το Κύπελλο Εθνών στην Ασία, αποφάσισαν και τα κράτη μέλη της UEFA να διοργανώσουν ένα ευρωπαϊκό πρωτάθλημα. Από τα 31 μέλη της ΟΥΕΦΑ μόνο 14 ψήφισαν την πρόταση, που συνάντησε μεγάλη αντίδραση από τις τέσσερις βρετανικές ομοσπονδίες. Τελικά, αποφασίστηκε η πραγματοποίηση του θεσμού ανά τετραετία με την ονομασία Κύπελλο Εθνών «Ανρί Ντελονέ», προς τιμήν του εμπνευστή του, ο οποίος είχε πλέον πεθάνει από το 1955, αφού στο μεταξύ είχε διατελέσει γενικός γραμματέας της UEFA ως το 1954.
Στην πρώτη διοργάνωση δήλωσαν συμμετοχή μόνο 17 χώρες, με απούσες τις πιο δυνατές ομάδες της Ευρώπης. Δεν δήλωσαν συμμετοχή: οι τέσσερις βρετανικές ομοσπονδίες (Αγγλία, Σκωτία, Ουαλία, Βόρεια Ιρλανδία), η παγκόσμια πρωταθλήτρια του 1954 Δυτική Γερμανία, η φιναλίστ του Παγκοσμίου Κυπέλλου 1958 Σουηδία, η Ιταλία και η Ολλανδία. Η τελική φάση έγινε στη Γαλλία τον Ιούλιο του 1960 και πρώτη νικήτρια ήταν η Σοβιετική Ένωση.
Η επιτυχία της διοργάνωσης και η απήχηση που είχε στους φιλάθλους είχαν ως αποτέλεσμα στο δεύτερο ευρωπαϊκό πρωτάθλημα να συμμετάσχουν όλες οι χώρες μέλη της UEFA.
Σύστημα διεξαγωγής
Στις πρώτες δύο διοργανώσεις (1960, 1964) οι ομάδες έπειτα από κλήρωση αγωνίζονταν σε διπλούς αγώνες νοκ-άουτ μέχρι τα ημιτελικά. Ακολουθούσε η τελική φάση στην έδρα μιας από τις τέσσερις χώρες, που περιλάμβανε τους δυο ημιτελικούς, τον μεγάλο τελικό και τον αγώνα για την τρίτη θέση.
NGC 40
thumb|right|250px|Το NGC 40 Το NGC 40 ή Caldwell 2 είναι πλανητικό νεφέλωμα στον αστερισμό Κηφέα, το οποίο ανακαλύφθηκε από τον Ουίλιαμ Χέρσελ στις 25 Νοεμβρίου 1788. Αποτελείται από θερμά αέρια που περιβάλλουν έναν αστέρα, που βρίσκεται στα τελευταία στάδια του βίου του. Το άστρο αυτό έχει εκτινάξει το εξωτερικό του στρώμα και πλέον έχει απομείνει ένας μικρότερος πρόδρομος λευκός νάνος, με επιφανειακές θερμοκρασίες της τάξεως των 50.000 βαθμών Κελσίου και η ραδιενέργεια που εκπέμπει θερμαίνει το υλικό που εκτινάχθηκε στους 10.000 βαθμούς Κελσίου. Η διάμετρος του όλου σχηματισμού υπολογίζεται στο ένα έτος φωτός. Οι επιστήμονες εκτιμούν πως σε 30.000 χρόνια το νεφέλωμα θα έχει διαλυθεί, αφήνοντας στην θέση του μονάχα ένα λευκό νάνο, περίπου στο μέγεθος της Γης.
Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου
Σύστημα διεξαγωγής
Από την τρίτη διοργάνωση (1968) κι έπειτα η προκριματική φάση διεξάγεται σε ομίλους. Έως το 1976 οι όμιλοι ήταν οκτώ. Οι πρώτοι των ομίλων αγωνίζονταν στα προημιτελικά σε διπλούς αγώνες νοκ-άουτ και μόνο τέσσερις ομάδες αγωνίζονταν στην τελική φάση που διεξαγόταν στην έδρα μιας από τις τέσσερις χώρες.
NGC 40
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
0040 002 Κατηγορία:Πλανητικά νεφελώματα Κατηγορία:Κηφεύς
Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα ποδοσφαίρου
Σύστημα διεξαγωγής
Από το 1980 οι ομάδες της τελικής φάσης έγιναν οκτώ, που προκρίνονταν από επτά προκριματικούς ομίλους, ενώ η διοργανώτρια χώρα συμμετείχε απευθείας στην τελική φάση. Οι οκτώ ομάδες αγωνίζονταν σε δυο ομίλους. Το 1980 οι πρώτοι των ομίλων αγωνίστηκαν στον τελικό και οι δεύτεροι στον μικρό τελικό για την 3η θέση. Από το 1984 έως το 1992, οι δύο πρώτοι των ομίλων αγωνίζονταν στους ημιτελικούς, ενώ καταργήθηκε ο αγώνας της 3ης θέσης ως άνευ σημασίας.
Από το 1996 οι ομάδες της τελικής φάσης έγιναν δεκαέξι, οι οποίες προκρίνονταν από προκριματικούς ομίλους, ενώ η διοργανώτρια χώρα συμμετείχε απευθείας στην τελική φάση. Το 2000 (Βέλγιο / Ολλανδία), το 2008 (Αυστρία / Ελβετία) και το 2012 (Πολωνία / Ουκρανία) η τελική φάση ανατέθηκε σε δύο χώρες. Οι 16 ομάδες της τελικής φάσης αγωνίζονταν σε τέσσερις ομίλους και στη συνέχεια οι δυο πρώτες κάθε ομίλου αγωνίζονταν σε αγώνες νοκ-άουτ από τα προημιτελικά έως τον τελικό.
Από το 2016 και έπειτα, οι ομάδες της τελικής φάσης αυξήθηκαν σε 24. Χωρίζονται σε έξι ομίλους των τεσσάρων ομάδων και την πρόκριση για τη φάση των 16 παίρνουν οι δύο πρώτες κάθε ομίλου καθώς και οι τέσσερις καλύτερες τρίτες. Η τελική φάση του 2020 ανατέθηκε σε 11 πόλεις από 11 διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες.
Οι τελικοί
Σημείωση
Πρώτοι σκόρερ (σε τελικές φάσεις)
200px|thumb|right|Ο [[Μισέλ Πλατινί]] 200px|thumb|right|Ο [[Κριστιάνο Ρονάλντο]]
Πολυτιμότεροι παίκτες
Η διάκριση απονέμεται από το 1980.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αθλητικές διοργανώσεις που διεξάγονται κάθε τέσσερα χρόνια
Η απόλαυση του Βούδα
Η απόλαυση του Βούδα ή "Λουοχάν ζάι" (Κινέζικα: 羅漢菜) είναι ένα χορτοφαγικό πιάτο της Κινεζικής, βουδιστικής κουζίνας. Είναι δημοφιλές πιάτο στους βουδιστές μοναχούς που ακολουθούν χορτοφαγική δίαιτα, αλλά η δημοτικότητα του έχει αυξηθεί επίσης σε όλον τον κόσμο. Είναι από τα πιο διαδεδομένα χορτοφαγικά κινέζικα πιάτα και είναι διαθέσιμο σχεδόν σε όλα τα κινέζικα εστιατόρια. Το πιάτο περιλαμβάνει διάφορα λαχανικά μαγειρεμένα σε σάλτσα σόγιας με μπαχαρικά. Τα συγκεκριμένα συστατικά που χρησιμοποιούνται ποικίλλουν σημαντικά τόσο εντός όσο και εκτός της Ασίας.
Ετυμολογία
Το όνομα "Λουοχάν"(羅漢菜) είναι κινέζικη μεταγραφή του Σανσκριτικού "Αρχάτ" που σημαίνει φωτισμένος ή ασκητής και το ζάι σημαίνει χορτοφαγικό πιάτο ή χορτοφαγική δίαιτα. Δηλαδή το κινέζικο όνομα του πιάτου "Λουοχάν Κάι" σημαίνει "Το χορτοφαγικό πιάτο του ασκητή".
Παράδοση
Όπως υποδηλώνει το όνομά του, είναι ένα πιάτο που παραδοσιακά απολαμβάνουν οι βουδιστές αλλά μπορεί να βρεθεί σε Κινέζικα εστιατόρια όλου του κόσμου. Παραδοσιακά σερβίρεται στα κινέζικα νοικοκυριά κατά τη διάρκεια της κινέζικης πρωτοχρονιάς επειδή, σύμφωνα με μια παλιά βουδιστική παράδοση, ο άνθρωπος πρέπει να απέχει από το κρέας τις πρώτες μέρες τις χρονιάς για να αποδείξει την πίστη του.
παραπομπές
Κατηγορία:Κινεζική κουζίνα Κατηγορία:Εορταστικά εδέσματα
The Libertines
Οι The Libertines είναι αγγλικό ροκ συγκρότημα που δημιουργήθηκε το 1997 στο Λονδίνο και αποτελείται από τους Πιτ Ντόχερτι (φωνητικά, ηλεκτρική κιθάρα), Καρλ Μπαρατ (φωνητικά, ηλεκτρική κιθάρα), Τζον Χάσελ (μπάσο) και Γκάρι Πάουελ (ντραμς).
Το συγκρότημα ήταν ενεργό μέχρι το 2004, όπου και διαλήθυκε. Οι Ντόχερτυ και Μπάρατ δημιούργησαν δικά τους σχήματα: ο Ντόχερτυ τους Babyshambles ο Μπάρατ τους Dirty Pretty Things. Το 2010 επανενώθηκαν για μια σειρά συναυλιών, ενώ από το 2012 έχουν επανενωθεί οριστικά.
Οι Libertines αποτέλεσαν μια από τις πιο δυναμικές μπάντες της Garage rock revival στις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Garage rock συγκροτήματα Κατηγορία:Αγγλικά indie rock συγκροτήματα
Θεοδώρα Κομνηνή Δούκαινα
Η Θεοδώρα Κομνηνή Δούκαινα ήταν βυζαντινή πριγκίπισσα και βασίλισσα της Σερβίας ως σύζυγος του Στεφάνου Ράντοσλαβ.
Ήταν κόρη του Μιχαήλ Α΄ Κομνηνού Δούκα Αγγέλου δεσπότη της Ηπείρου και άγνωστης μητέρας. Σαν βασίλισσα αναφέρεται από τους Σέρβους "νέα Δαλιδά" επειδή επηρέαζε τον Ράντοσλαβ.
Με τον Ράντοσλαβ δεν απέκτησαν παιδιά. Λίγα είναι γνωστά για την ζωή της και έως το 1219 που ο Ράντοσλαβ ξαναπαντρεύτηκε, είναι άγνωστο εάν χώρισαν ή πέθανε.
Τοπτσίντερκα
Ο Τοπτσίντερκα (σερβικά : Топчидерска) είναι ποταμός της Βόρειοκεντρικής Σερβίας. Είναι ένας από τους παραποτάμους του Σάβα στην περιοχή του Βελιγραδίου.
Οι πηγές βρίσκονται στο Κονίοβα σε υψόμετρο 399 μέτρα και ρέει προς τα βόρεια σε όλη τη διαδρομή έως τις εκβολές του. Έχει μήκος των 31 χιλιομέτρων, η λεκάνη απορροής του αποτελείται από χαμηλούς λόφους της βόρεια Σουμανδίας και καταλαμβάνει έκταση 133,25 τετραγωνικά χλμ.
Κυριότεροι παραπόταμοι του είναι οι Παριγκούζ, Ρακοβίτσκι, Γελέζοβατς, Σάκινατς και Κιέβσκι.
Αναφορές
Κατηγορία:Ποταμοί της Σερβίας Κατηγορία:Παραπόταμοι του Σάβου
Μπράντον (Μανιτόμπα)
right|thumb|200px Το Μπράντον είναι πόλη της επαρχίας της Μανιτόμπα του Καναδά. Η περιοχή γύρω από την πόλη αναφέρεται συχνά ως Γουέστμαν (Westman). Η πόλη ξεκίνησε ως μείζων διασταύρωση του σιδηροδρομικού δικτύου Canadian Pacific και ως οικισμός επί του ποταμού Ασσινιμπόιν (Assiniboine River). Τα δύο συγκροτήματα ενώθηκαν το 1882 αποτελώντας την πόλη του Μπράντον. Είναι σήμερα η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη στη Μανιτόμπα μετά το Γουίνιπεγκ με πληθυσμό 48.859 κατοίκους (απογραφή 2016).
Σημειώσεις
Κατηγορία:Πόλεις της Μανιτόμπα
Τεοντόρα Σμίλετς
Η Τεοντόρα Σμίλετς (Теодора Смилец, 1290 - 20 Δεκεμβρίου 1322) ήταν πριγκίπισσα της Βουλγαρίας και έγινε βασίλισσα της Σερβίας ως η πρώτη σύζυγος του Στέφανου Ούρου Γ΄ Ντέτσαν(σκ)ι της Σερβίας. Έμεινε γνωστή ως προστάτιδα των Τεχνών, της Μουσικής και της Λογοτεχνίας. Μεταξύ των κειμηλίων της που σώθηκαν, είναι ένα από τα πιο διάσημα δακτυλίδια του 14ου αι. που έχουν βρεθεί· βρίσκεται στο Εθνικό Μουσείο του Βελιγραδίου και έχει σκαλισμένη την επιγραφή "Ο Κύριος ας βοηθεί αυτόν που το φορά".
Βιογραφία
Η Τεοντόρα ήταν η δεύτερη κόρη του Σμίλετς "τσάρου" της Βουλγαρίας και της Σμίλτσενας Παλαιολογίνας, κόρης του Κωνσταντίνου και ανιψιάς του Μιχαήλ Η΄ Αυτοκράτορα των Ρωμαίων.
Το 1314 ο σύζυγός της Στέφανος Ούρος Γ΄ Ντέτσανι εξεγέρθηκε κατά του πατέρα του Στεφάνου Ούρου Β΄ Μιλούτιν. Όταν ο Μιλούτιν συνέλαβε τον Ντέτσανι, τον έστειλε στην Κωνσταντινούπολη για να τυφλωθεί. Η Τεοντόρα και η οικογένειά της πήγε μαζί του και εγκαταστάθηκαν εκεί μέχρι το 1320, οπότε επέστρεψαν στη Σερβία.
Ήταν παρούσα στη συνέλευση του κράτους στις 6 Ιανουαρίου 1322, όταν ο γιος της Δουσάν στέφθηκε συμβασιλιάς. Την περίοδο αυτή ο Ντέτσανι και η Τεοντόρα "διαζεύχθηκαν" με το να κριθεί ο γάμος τους άκυρος. Είναι πιθανό ότι, μεταξύ του τέλους του Μιλούτιν (29 Οκτωβρίου 1321) και της στέψης του Δουσάν, αποφασίστηκε ότι η Τεοντόρα πρέπει να διαζευχθεί από τον σύζυγό της, λόγω του ότι η οικογένεια τού πατέρα της είχε εν τω μεταξύ εκτοπιστεί από τη Βουλγαρία και ο Ντέτσανι ζητούσε να ενισχύσει τη θέση του με τον γάμο του με μία από τη Βασιλική Οικογένεια της Ρωμανίας. Έτσι αυτός νυμφεύτηκε τη Μαρία Παλαιολογίνα.
Δεν γνωρίζουμε ακόμη πότε απεβίωσε η Τεοντόρα. Ζούσε στις 6 Ιανουαρίου 1322 και σύμφωνα με τους Μ. Βουκίσεβιτς και τον Σ. Κόσοβιτς απεβίωσε πριν τον Ιανουάριο του 1323. Ο ιστορικός Στόγιαν Νοβάκοβιτς τοποθετεί το τέλος της νωρίτερα, τον χειμώνα του 1322-23, από τις συνομιλίες για να παντρέψει ο Ντέτσανι τον Φίλιππο του Τάραντα στις αρχές του 1323. Άλλοι πιστεύουν ότι η Τεοντόρα έζησε περισσότερο, ίσως μάλιστα να παντρεύτηκε τον Γιοβάν Ντράγκοσλαβ μεταξύ των ετών 1322-26. Αυτή απεβίωσε στη βασιλική κατοικία στο Σβετσάν της Κοσόβσκα Μιτρόβιτσα και τάφηκε στο κοντινό μοναστήρι Μπανίσκα.
Οικογένεια
Η Τεοντόρα παντρεύτηκε τον Στέφανο Ούρο Γ΄ Ντετσάν(σκ)ι στις 24 του Αυγούστου 1296, τότε πρίγκιπα της Σερβίας και μετέπειτα βασιλιά της. Είχαν δύο παιδιά:
Ακρωτήριο Σκύλλαιο
To ακρωτήριο Σκύλλαιο ή Κάβο-Σκυλί ή Τσελεβίνια είναι ακρωτήριο της Πελοποννήσου. Βρίσκεται στην ανατολική απόληξη του ορεινού όγκου των Αδερών και της Αργολικής χερσονήσου, κατ' επέκταση. Αποτελεί το ανατολικότερο άκρο του γεωγραφικού διαμερίσματος της Πελοποννήσου. Διοικητικά ανήκει στην Περιφέρεια Αττικής, στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής και συγκεκριμένα στο Δήμο Πόρου. Βρέχεται βόρεια από το Σαρωνικό κόλπο, ανατολικά και νότια από το Αιγαίο Πέλαγος (περιοχή Αργοσαρωνικού). Πέριξ του ακρωτηρίου βρίσκονται τρεις νησίδες: Γαλή, Σκυλί και Σπαθί, οι οποίες συχνά αναφέρονται με το όνομα «Τσελεβίνια».
Το ακρωτήριο Σκύλλαιο μαζί με το ακρωτήριο Σούνιο και το νησί Άγιος Γεώργιος Λαυρεωτικής οριοθετούν νοητά το Σαρωνικό κόλπο, διαχωρίζοντάς τον από το υπόλοιπο Αιγαίο Πέλαγος.
Ονομασία
Το όνομα Σκύλλαιο κατά μία εκδοχή προέρχεται από τη Σκύλλη, κόρη του βασιλιά των Μεγάρων Νίσου, το πτώμα της οποίας ξεβράστηκε στην περιοχή.
Η ονομασία Τσελεβίνια φέρεται να είναι αρβανίτικης προέλευσης και τοποθετείται χρονικά περί το 16ο αιώνα, όταν οι Αρβανίτες της περιοχής προσπαθούσαν να κρυφτούν από τους Τούρκους οι οποίοι τους καταδίωκαν. Οι Αρβανίτες χρησιμοποιούσαν την έκφραση «Τσέλιε-βένιε» (=προσέξτε έρχονται) ως ειδοποίηση, όταν εντόπιζαν Τουρκικά πλοία να προσεγγίζουν την περιοχή.
Ιστορία
Η περιοχη του Σκυλλαίου φέρεται να έχει κατοικηθεί ήδη από την εποχή του Λίθου. Οι πρώτοι κάτοικοι αναφέρονται στη βιβλιογραφία ως Σκυλλαιείς, ενώ ένδειξη της αρχαίας ανθρώπινης δραστηριότητας αποτελούν τα ερείπια παράκτιου φρουρίου που εντοπίζεται στην περιοχή.
Αναφορές
Σκυλλαιο
Anime
Άνιμε (ιαπωνικά: アニメ) - (λατινικά: Anime) ονομάζονται στα ιαπωνικά τα κινούμενα σχέδια.
Στην αγγλική γλώσσα, ωστόσο, και ευρύτερα στη δυτική κουλτούρα, "Άνιμε" ονομάζονται τα κινούμενα σχέδια που παράγονται στην Ιαπωνία, με την ξεχωριστή αισθητική τους. Η λέξη αποτελεί συντόμευση της αγγλικής λέξης animation, η οποία στα ιαπωνικά προφέρεται ως "animeeshon" (アニメーション).
Τα πρώτα άνιμε παρουσιάστηκαν στην Ιαπωνία γύρω στο 1945, ωστόσο τα χαρακτηριστικά και η τεχνοτροπία τους, σταθεροποιήθηκαν τη δεκαετία του 1960, κυρίως μέσα από τα έργα του καρτουνίστα  (Osamu Tezuka) (γνωστός και ως ο Ντίσνεϋ της Ιαπωνίας).
Τα άνιμε συνδυάζουν τις τεχνικές τις εικονογράφησης και του Animation. Σε σύγκριση με τα δυτικού τύπου κόμικς, τα anime εστιάζουν λιγότερο στο animation των κινήσεων και περισσότερο στον ρεαλισμό των σκηνικών, όπως επίσης και στη χρήση των εφέ της κάμερας (panning, ζουμάρισμα και γωνίες λήψης).
Οι χαρακτήρες των άνιμε, έχουν συγκεκριμένα εξωτερικά γνωρίσματα στον σχεδιασμό τους, με χαρακτηριστικότερο όλων τα εκφραστικά μεγάλα μάτια, που βοηθούν στην έκφραση των συναισθημάτων. Ωστόσο, οι εκφράσεις των ηρώων πολλές φορές δεν είναι ρεαλιστικές, αφού το πρόσωπο και άλλα χαρακτηριστικά του μεγεθύνονται υπερφυσικά, ανάλογα με την ένταση του συναισθήματος. Επίσης, οι τοποθεσίες που παρουσιάζονται συνήθως είναι πολύ λεπτομερείς σε σχεδιασμό, και συχνά είναι εμπνευσμένες από πραγματικά μέρη.
Η βιομηχανία των άνιμε στην Ιαπωνία περιλαμβάνει 430 στούντιο παραγωγής, μεταξύ των οποίων και τις μεγάλες εταιρείες παραγωγής, Studio Ghibli, Gainax, και Toei Animation. Η βιομηχανία παραγωγής άνιμε γνώρισε ιδιαίτερη ανάπτυξη από τη δεκαετία του ΄80 και μετά όταν, με τη χρήση υπότιτλων ή και ηθοποιών φωνής κατέκτησε τη διεθνή αγορά. Από το 2016 και μετά, τα ιαπωνικά άνιμε, καταλαμβάνουν το 60% της αγοράς των τηλεοπτικών σειρών κινουμένων σχεδίων.Άλλα μεγάλα στούντιο που έχουν αναλάβει τη δημιουργία σειρών και ταινιών άνιμε είναι το Studio Bones, το Studio Pierrot,το Studio Ufotable κλπ.
Οι σειρές και οι ταινίες άνιμε έχουν πάντα διαφορές από το μάνγκα ή από το οποιαδήποτε άλλο πρωτότυπο υλικό για παράδειγμα οι υπερβολικές βίαιες σκηνές δεν συμπεριλαμβάνονται μέσα.
Οι περισσότερες σειρές άνιμε βασίζονται σε μάνγκα(ιαπωνικά κόμικς όπου τα περισσότερα είναι ασπρόμαυρα).Άλλες σειρές βασίζοναι σε ελαφριές νουβέλες (light novel) κι κάποιες άλλες βασίζονται σε μάνχουα (manhwa,ο όρος για τα κορεάτικα κόμικς).Υπάρχουν σειρές που δεν βασίζονται σε μάνγκα,είναι αυθεντικές σειρές(original anime).
Αρκετές σειρές έχουν την τύχη να επανακυκλοφορήσουν ξανά κι να ακολουθούν πιο πιστά την ιστορία τους.Αρκετές από αυτές τις σειρές είναι το Sailor Moon,το Fullmetal Alchemist,το Shaman King,το Fruits Basket κλπ.
Πολλοί μπερδεύουν τα άνιμε με τα καρτούν.Οι ιστορίες στις σειρές των καρτούν είναι αυτοτελής ενώ οι ιστορίες στις σειρές  των άνιμε χωρίζονται σε ενότητες ή αλλιώς πράξεις (είναι τα λεγόμενα arcs).
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
* Κατηγορία:Ορολογία anime και manga
Λίθιο
Το λίθιο (λατινικά: lithium, από την ελληνική λέξη «λίθος») είναι το χημικό στοιχείο με χημικό σύμβολο Li. Το χημικά καθαρό λίθιο, στις «κανονικές συνθήκες περιβάλλοντος», είναι μαλακό στερεό αργυρόλευκο μέταλλο με κανονική θερμοκρασία τήξης 180,50 °C και κανονική θερμοκρασία βρασμού 1330 °C. Ανήκει στα αλκαλιμέταλλα, δηλαδή στην ομάδα 1 (πρώην IA) του περιοδικού πίνακα. Είναι, ακόμη, το ελαφρύτερο μέταλλο, αλλά και το ελαφρύτερο στερεό χημικό στοιχείο γενικότερα. Όπως και τα υπόλοιπα αλκαλιμέταλλα, το λίθιο είναι πολύ δραστικό και εύφλεκτο. Για το λόγο αυτό, τυπικά φυλάσσεται κάτω από στρώμα πετρελαίου. Ακριβώς εξαιτίας της μεγάλης χημικής δραστικότητάς του, το λίθιο δεν έχει βρεθεί στη φύση στη στοιχειακή του κατάσταση, παρά μόνο με τη μορφή ενώσεών του, συνήθως ιονικών.
Είναι το 25ο σε αφθονία στο ηλιακό σύστημα, δηλαδή ανάμεσα στα 32 πρώτα στοιχεία του περιοδικού πίνακα, παρόλο που είναι το τρίτο σε απλότητα πυρήνων σε αυτά. Για σχετικούς λόγους, το λίθιο έχει σημαντικές συνδέσεις στην πυρηνική φυσική και στην πυρηνική χημεία. Η μετατροπή λιθίου σε ήλιο (He), το 1932, ήταν η πρώτη πραγματικά ανθρωπογενής πυρηνική αντίδραση.
Το λίθιο και οι ενώσεις του έχουν αρκετές βιομηχανικές εφαρμογές, που περιλαμβάνουν θερμοανθεκτικό γυαλί και κεραμικά, κράματα υψηλής αναλογίας αντοχής προς βάρος, που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή αεροσκαφών. Αυτές οι εφαρμογές καταναλώνουν πάνω από το ήμισυ της παγκόσμιας παραγωγής λιθίου. Χρησιμοποιείται, ακόμη, κατά κύριο λόγο σε κράματα μεταφοράς θερμότητας και στις μπαταρίες και επίσης σε μερικούς σταθεροποιητές διάθεσης. Ιχνοποσότητες λιθίου βρίσκονται σε όλους τους ζωντανούς οργανισμούς. Ωστόσο, δεν έχει βρεθεί κάποια συγκεκριμένη ζωτικής σημασίας βιολογική λειτουργία που να εξυπηρετεί, με δεδομένο ότι τα ζώα και τα φυτά βρίσκονται σε καλή υγεία και χωρίς το λίθιο. Όμως, τα κατιόντα λιθίου (Li+), που προέρχονται από διάφορα άλατα λιθίου, αποδείχθηκαν ότι είναι χρήσιμα ως φάρμακα σταθεροποίησης της διάθεσης (δηλαδή αντικαταθλιπτικά) και για τη θεραπεία αταξίας διπόλων, εξαιτίας των νευρολογικών αποτελεσμάτων των ιόντων αυτών στο ανθρώπινο σώμα.
Οι ενώσεις του λιθίου δεν διαδραματίζουν φυσικό βιολογικό ρόλο και θεωρούνται μέτρια τοξικές. Τα κατιόντα λιθίου (Li+), με τη μορφή διαφόρων λιθιούχων αλάτων, αποδείχθηκαν χρήσιμα ως φάρμακα για τη σταθεροποίηση της διάθεσης και τη θεραπεία της διπολικής διαταραχής, εξαιτίας των νευρολογικών επιπτώσεων των κατιόντων λιθίου στο ανθρώπινο σώμα.
Ιστορία
[[Αρχείο:Arfwedson Johan A.jpg|thumb|Ο Γιόχαν Αουγκούστ Άρφβεντσον που πιστώθηκε την ανακάλυψη του λιθίου, το 1817.
Ο πεταλίτης (LiAlSi4O10) ανακαλύφθηκε το 1800 από τον Βραζιλιάνο χημικό και πολιτικό Χοσέ Μπονιάθιο ντε Αντράντα ε Σίλβα (José Bonifácio de Andrada e Silva) σε ένα ορυχείο του νησιού Ούτο (Utö) της Σουηδίας. Ωστόσο, μόλις το 1817, ο Γιόχαν Άουγκουστ Άρφβεντσον (Johan August Arfwedson), όταν δούλευε στο χημικό εργαστήριο του χημικού Γιονς Γιάκομπ Μπερζέλιους (Jöns Jakob Berzelius), ανακάλυψε την παρουσία ενός καινούργιου (για τότε) χημικού στοιχείου, καθώς ανέλυε τη σύνθεση του αναφερόμενου ορυκτού. Το νέο (για τότε) αυτό χημικό στοιχείο σχημάτιζε χημικές ενώσεις με τρόπο παρόμοιο με τα χημικά στοιχεία νάτριο (Na) και κάλιο (K), παρόλο που το ανθρακικό λίθιο (Li2CO3) και το υδροξείδιο του λιθίου (LiOH) είναι λιγότερο υδατοδιαλυτά και περισσότερο βασικά .Ο Μπερζέλιους ονόμασε τη (νέα για τότε) βάση (Li2CO3) με την ονομασία "lithion/lithina", από την ελληνική λέξη «λίθος», για να θυμίζει την ανακάλυψή του σε ένα στερεό ορυκτό, κατά αναλογία με το κάλιο (Κ, potassium), που είχε ανακαλυφθεί σε φυτικής προέλευσης στάχτη, και το νάτριο (Na, sodium), που ήταν γνωστό εν μέρει για την υψηλή του (σχετικά) περιεκτικότητα στο ζωικό αίμα. Ακόμη, ονόμασε το ίδιο το (νέο για τότε) χημικό στοιχείο «λίθιο» (lithium).
Η παραγωγή λιθίου οδήγησε σε αρκετές δραστικές αλλαγές στην ιστορία: Η πρώτη κύρια εφαρμογή του λιθίου ήταν η παραγωγή γράσσων υψηλής θερμοκρασίας για κινητήρες αεροσκαφών ή παρόμοιες εφαρμογές κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και αμέσως μετά. Η εφαρμογή αυτή οφείλεται στην ιδιότητα που έχουν οι σάπωνες λιθίου (δηλαδή τα καρβοξυλικά άλατα λιθίου) να έχουν υψηλότερες θερμοκρασίες τήξης και να είναι λιγότερο διαβρωτικά σε σύγκριση με τους αντίστοιχους σάπωνες ασβεστίου (Ca). Η μικρή αγορά των σαπώνων λιθίου και των λιπαντικών γράσσων υποστηρίχθηκε από αρκετές μικρές εξορυκτικές επιχειρήσεις, κυρίως στις ΗΠΑ.
Η ζήτηση λιθίου αυξήθηκε δραματικά κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, με την παραγωγή θερμοπυρηνικών όπλων. Τόσο το λίθιο-6 (6Li), όσο και το λίθιο-7 (7Li) παράγουν τρίτιο (T), όταν διεγείρονται με νετρόνια, και έτσι είναι χρήσιμα για την παραγωγή του ίδιου του τριτίου, αλλά και σχηματίζουν ένα στερεό καύσιμο πυρηνικής σύντηξης μέσα στις υδρογονοβόμβες με τη μορφή δευτεριούχου λιθίου (LiD). Οι ΗΠΑ έγιναν ο κύριος παραγωγός του λιθίου κατά εκείνη τη χρονική περίοδο, δηλαδή από τα τέλη της δεκαετίας του 1950 ως τα μέσα της δεκαετίας του 1980. Στο τέλος αυτής της περιόδου το απόθεμα λιθίου ήταν περίπου 42.000 τόννοι, στη μορφή του υδροξειδίου του λιθίου (LiOH). Το απόθεμα αυτό αποτελούνταν κατά 75% από λίθιο-6 (6Li), που είναι αρκετό για να επηρεάσει το μετρούμενο ατομικό βάρος του λιθίου σε πολλές προτυποποιημένες ενώσεις του, ακόμη και το ατομικό βάρος του λιθίου κάποιων «φυσικών πηγών», από τις οποίες το λίθιο είχε «μολυνθεί» με άλατα λιθίου, με τα οποία γίνεται ανταλλαγή ισοτόπων στις εγκαταστάσεις διαχωρισμού, και τα οποία είχαν βρει το δρόμο τους μέχρι τα υπόγεια ύδατα.
Το λίθιο χρησιμοποιούνταν για την ελάττωση της θερμοκρασίας τήξης του γυαλιού και για να βελτιώνει τη συμπεριφορά τήξης του οξειδίου του αργιλίου (Al2O3) όταν χρησιμοποιείται η διεργασία Χαλ-Χέραλτ (Hall-Héroult process). Αυτές οι δυο εφαρμογές κυριαρχούσαν στην αγορά μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του '90. Μετά από το τέλος της κούρσας πυρηνικών εξοπλισμών η ζήτηση λιθίου μειώθηκε και η πώληση των αποθεμάτων του υπουργείου ενέργειας (των ΗΠΑ) στην ανοικτή αγορά μείωσε επιπλέον τις τιμές. Αλλά κατά τα μέσα της ίδιας δεκαετίας, αρκετές εταιρείες άρχισαν την εξόρυξη λιθίου από αλυκές και άλλα (ανοικτά) αποθέματα άλμης, που αποδείχθηκε λιγότερο δαπανηρή μέθοδος από την εξόρυξη από υπόγεια ή έστω επιφανειακής σκαφής ορυχεία. Τα περισσότερα από τα παλαιά ορυχεία έκλεισαν ή εστίασαν τις εργασίες τους στην εξόρυξη άλλων υλικών, καθώς μόνο τα μεταλλεύματα από ζώνες πηγματιτών μπορούσαν να αξιοποιηθούν με ανταγωνιστικό κόστος. Για παράδειγμα, τα ορυχεία των ΗΠΑ κοντά στο Βασιλικό Βουνό (Kings Mountain), στη Βόρεια Καρολίνα έκλεισαν πριν από την αυγή του 21ου αιώνα.
Η αυξημένη ζήτηση για χρήση μπαταριών ιόντων λιθίου έγινε κυρίαρχη το 2007. Με τον «πυρετό» αύξησης στη ζήτηση μπαταριών λιθίου κατά τη δεκαετία του 2000, νέες εταιρίες επέκτειναν τις προσπάθειες εξόρυξης άλμης, για να ικανοποιήσουν την αύξηση της ζήτησης.
Αστρονομική
thumb|Το λίθιο είναι περίπου το ίδιο κοινό όσο και το [[χλώριο στον ανώτερο ηπειρωτικό φλοιό σε αναλογία ατόμων. ]]
Σύμφωνα με στη σύγχρονη κοσμολογική θεωρία, το λίθιο, με τη μορφή και των δύο σταθερών ισοτόπων του, λίθιο-6 (6Li) και λίθιο-7 (7Li), ήταν ανάμεσα στα τρία χημικά στοιχεία που συνθέθηκαν (αρχικά) από τη μεγάλη έκρηξη. Αν και η ποσότητα λιθίου που παράχθηκε από την πυρηνοσύνθεση της μεγάλης έκρηξης εξαρτάται από την αναλογία φωτονίων ανά βαρυόνιο, που για αποδεκτές τιμές η αφθονία του λιθίου μπορεί να υπολογιστεί, αλλά υπάρχει κοσμολογική ασυμφωνία για το λίθιο στο σύμπαν, καθώς τα παλαιότερα άστρα φαίνεται ότι περιέχουν λιγότερο λίθιο από ότι θα έπρεπε και κάποια νεώτερα άστρα έχουν περισσότερο. Η έλλειψη λιθίου στα παλαιότερα άστρα φαινομενικά οφείλεται στην ανάμειξη « ανάμειξη» λιθίου στο εσωτερικό των άστρων, όπου και καταστρέφεται. Επιπλέον, λίθιο παράγεται στα νεώτερα άστρα. Αν και κάθε πυρήνας λιθίου που συγκρούεται με πρωτόνιο σε θερμοκρασίες πάνω από 2,4 εκατομμύρια βαθμούς Κελσίου (τα περισσότερα άστρα εύκολα ξεπερνούν αυτές τις θερμοκρασίες στο εσωτερικό τους) μετουσιώνεται σε δυο πυρήνες ηλίου (He), το λίθιο είναι πιο άφθονο από ότι προβλέφθηκε για τα άστρα μεταγενέστερης γενεάς, για λόγους που δεν είναι ακόμη τελείως κατανοητοί.
Παρόλο που ήταν το ένα από τα τρία (3) πρώτα χημικά στοιχεία (μετά το υδρογόνο (H) και το ήλιο) που συνθέθηκαν από τη μεγάλη έκρηξη, το λίθιο, μαζί με το βηρύλλιο (Be) και το βόριο (B) είναι αξιοσημείωτα λιγότερο άφθονο από άλλα κοντινά (σε ατομικό αριθμό) χημικά στοιχεία. Αυτό είναι αποτέλεσμα του συνδυασμού δύο γεγονότων: α) Είναι (σχετικά) χαμηλή η αναγκαία θερμοκρασία για την καταστροφή του λιθίου, και β) υπάρχει έλλειψη συνηθισμένων διεργασιών για την παραγωγή νέου λιθίου.
Το λίθιο έχει επίσης βρεθεί στους φαιούς νάνους, που είναι υποαστρικά σώματα, καθώς και σε ορισμένα ανώμαλα πορτοκαλί άστρα. Επειδή το λίθιο είναι παρόν στους ψυχρότερους και με μικρότερη μάζα φαιούς νάνους, αλλά καταστρέφεται στους θερμότερους ερυθρούς νάνους, η παρουσία του στο φάσμα των άστρων μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως «τεστ» για τη διαφοροποίηση των δυο κατηγοριών ουρανίων σωμάτων, που είναι μικρότερα από τον Ήλιο. Αρκετά πορτοκαλί άστρα μπορεί να έχουν επίσης υψηλή συγκέντρωση σε λίθιο. Αυτά τα πορτοκαλί άστρα (όπως το X-4 του Κενταύρου) βρέθηκαν να έχουν υψηλότερη από το συνηθισμένο συγκέντρωση σε λίθιο περιφέρονται γύρω από αντικείμενα υψηλής μάζας, όπως αστέρες νετρονίων και μαύρες τρύπες, οπότε αυτή η υψηλή βαρυτική έλξη τους κάνει το λίθιο που περιέχουν να έλκεται πιο κοντά στην επιφάνεια των άστρων που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από τέτοια αντικείμενα και έτσι αφενός μεν αποφεύγεται η καταστροφή του λιθίου και αφετέρου δε καθιστά ευκολότερη την παρατήρηση ύπαρξής του.
Γήινη
Το λίθιο έχει ευρεία διασπορά στη Γη, όμως δεν έχει βρεθεί στη φύση στη στοιχειακή του μορφή, εξαιτίας της υψηλής χημικής δραστικότητάς του. Η συνολική ποσότητα του λιθίου περιέχεται στο θαλάσσιο νερό είναι πολύ μεγάλη και εκτιμήθηκε ότι είναι 230 δισεκατομμύρια τόνοι. Η σχετικά σταθερή συγκέντρωσή του υπολογίστηκε μεταξύ 140 και 250 ppb. Υψηλότερες συγκεντρώσεις, που πλησιάζουν τα 7 ppm έχουν βρεθεί κοντά σε υδροθερμικές αναβλύσεις.
Σύμφωνα με το εγχειρίδιο του λιθίου και του φυσικού ασβεστίου (''Handbook of Lithium and Natural Calcium) «Το λίθιο είναι σχετικά σπάνιο χημικό στοιχείο, παρόλο που βρίσκεται σε πολλά πετρώματα και σε κάποιες άλμες, γιατί πάντοτε βρίσκεται σε πολύ μικρές συγκεντρώσεις. Υπάρχει μέτρια μεγάλος αριθμός λιθιούχων ορυκτών και κοιτασμάτων άλμης, αλλά σχετικά λίγα από αυτά έχουν ενεργή ή δυνητική εμπορική αξία. Πολλά (κοιτάσματα) είναι πολύ μικρά σε μέγεθος, ενώ άλλα έχουν πολύ χαμηλή συγκέντρωση (λιθίου)»''.
Ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα λιθίου είναι η περιοχή Σαλάρ Ντε Ουγιούνι της Βολιβίας, που περιέχει 5,4 εκατομμύρια τόνους. Η Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ (US Geological Survey) εκτιμά ότι το 2010 η Χιλή είχε τα μεγαλύτερα αποθέματα (7,5 εκατομμύρια τόννους), καθώς και τη μεγαλύτερη ετήσια παραγωγή (8.800 τόνους). Άλλοι μεγάλοι παραγωγοί λιθίου περιλαμβάνουν την Αυστραλία, την Αργεντινή και την Κίνα
Τον Ιούνιο του 2010, οι New York Times ανέφεραν ότι Αμερικανοί γεωλόγοι έκαναν εδάφιες έρευνες στα άλατα των αποξηραμένων λιμνών του Δυτικού Αφγανιστάν, πιστεύοντας ότι εκεί βρίσκονται τα μεγαλύτερα αποθέματα λιθίου, με βάση εκτιμήσεις από παλιά δεδομένα που συνέλεξαν οι Σοβιετικοί κατά τη διάρκεια της κατοχή τους στο Αφγανιστάν τη χρονική περίοδο 1979-1989 , αν και ο Στέφεν Πέτερς, ο επικεφαλής της USGS's Afghanistan Minerals Project, είπε ότι ήταν μη ενημερωμένος για εμπλοκή της υπηρεσίας του σε έρευνες για ορυκτά στο Αφγανιστάν γενικά, καθώς και ειδικά για ανακαλύψεις αποθεμάτων λιθίου.
Βιολογική
Το λίθιο βρίσκεται σε ιχνοποσότητες σε πολλά φυτά, στο πλαγκτόν και σε ασπόνδυλα, σε συγκεντρώσεις που κυμαίνονται από 69 ως 5.760 ppb. Σε σπονδυλωτά η συγκέντρωσή του λιθίου είναι λίγο μικρότερη, αν και σχεδόν όλοι οι ιστοί και τα σωματικά υγρά των σπονδυλωτών περιέχουν λίθιο σε συγκεντρώσεις που κυμαίνονται μεταξύ 21 και 763 ppb. Οι θαλάσσιοι οργανισμοί τείνουν να βιοσυσσωρεύουν λίθιο περισσότερο από τους οργανισμούς της ξηράς. Δεν είναι γνωστό αν το λίθιο έχει κάποιον φυσιολογικό ρόλο σε αυτούς τους οργανισμούς, αλλά διατροφικές μελέτες σε θηλαστικά έχουν δείξει ότι έχει σημασία η παρουσία του για την υγεία τους, οδηγώντας στην υπόθεση ότι θα πρέπει να θεωρείται ιχνοστοιχείο, με διαιτητική πρόσληψη αναφοράς 1 mg/ημέρα. Έρευνες παρατήρησης στην Ιαπωνία ανέφεραν το 2011 προτείνοντας ότι η φυσική πρόσληψη πόσιμου νερού που περιέχει λίθιο ίσως αυξάνει το προσδόκιμο ανθρώπινης ζωής.
Παραγωγή
thumb|Δορυφορικές φωτογραφίες του Salar del Hombre Muerto, στην [[Αργεντινή (αριστερά) και του Uyuni, στη Βολιβία (αριστερά), με πεδία άλμης πλούσιας σε λίθιο. Η πλούσια σε λίθιο άλμη συγκεντρώνεται με άντληση σε δεξαμενές ηλιακής εξάτμισης (ορατές στην αριστερή φωτογραφία). ]] lang=el|thumb|Τάσεις της παγκόσμιας παραγωγής λιθίου. Από το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου η παραγωγή του λιθίου αυξήθηκε κατά πολύ. Το μέταλλο αυτό διαχωρίζεται από άλλα χημικά στοιχεία σε ηφαιστειογενή ορυκτά, όπως αυτά που αναφέρθηκαν παραπάνω. Άλατα λιθίου διαχωρίζονται από το μεταλλικό νερό, που προέρχεται από πηγές, καθώς και από αλυκές ή και από αποθέματα άλμης ή και ορυκτών αλάτων. Το ίδιο το στοιχειακό λίθιο παράγεται ηλεκτρολυτικά από μείγμα τηγμάτων που περιείχαν 55% χλωριούχο λίθιο (LiCl) και 45% χλωριούχο κάλιο (KCl) στους 450 °C. Το 1998 η τιμή του λιθίου ήταν περίπου 95 $ ΗΠΑ/kg.
Τα ταυτοποιημένα παγκόσμια αποθέματα λιθίου το 2008 εκτιμήθηκαν από τη Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ (US Geological Survey) σε 13 εκατομμύρια τόνους, αν και είναι εξαιρετικά δύσκολο να εκτιμηθούν με ακρίβεια τα πραγματικά παγκόσμια αποθέματα λιθίου , οπότε κάποιοι προέβλεψαν ότι θα έχουμε στο μέλλον «πυρετό λιθίου», όπως είχαμε στο παρελθόν «πυρετό χρυσού» , καθώς τα προηγούμενα αποθέματα θα έχουν εξαντληθεί. Προς το παρόν, τα (μεγαλύτερα γνωστά) αποθέματα λιθίου βρίσκονται στη Νότια Αμερική, κατά μήκος της οροσειράς των Άνδεων. Η Χιλή είναι η πρώτη παραγωγός χώρα λιθίου παγκοσμίως. Δεύτερη είναι η Αργεντινή. Και οι δυο αυτές χώρες παίρνουν το λίθιο που παράγουν από αλυκές σε αλμυρές λίμνες. Στις ΗΠΑ το λίθιο επίσης λαμβάνεται από κάποιες αλυκές σε αλμυρές λίμνες στη Νεβάδα. Ωστόσο, το μισό των γνωστών παγκόσμιων αποθεμάτων βρίσκεται στη Βολιβία, μια χώρα που βρίσκεται στην κεντρική ανατολική πλαγιά των Άνδεων. Το 2009 η Βολιβία διαπραγματεύθηκε με Ιαπωνικές, Γαλλικές και Κορεατικές επιχειρήσεις για την έναρξη εξόρυξης λιθίου. Σύμφωνα με τη Γεωλογική Εξερεύνηση των ΗΠΑ (US Geological Survey), η έρημος Σαλάρ Ντε Ουγιούνι της Βολιβίας έχει αποθέματα 5,4 εκατομμυρίων τόνων λιθίου. Ένα απόθεμα λιθίου που ανακαλύφθηκε πρόσφατα βρίσκεται στο Wyoming's Rock Springs Uplift και εκτιμάται ότι περιέχει 228.000 τόνους λιθίου. Επιπλέον αποθέματα στον ίδιο σχηματισμό θεωρήθηκε ότι φθάνουν ως και τους 18 εκατομμύρια τόνους
Μια δυνητική πηγή λιθίου είναι τα γεωθερμικά φρέατα. Τα γεωθερμικά ρευστά μεταφέρουν ξεπλύματα στην επιφάνεια. Η απόκτηση λιθίου από τέτοια φρέατα έχει επιδειχθεί στην πράξη .Καθώς το λίθιο διαχωρίζεται με απλές τεχνικές διήθησης, η διεργασία και τα περιβαλλοντικά κόστη είναι κυρίως αυτά που έχουν τα ήδη λειτουργούντα γεωθερμικά φρέατα. Σχετικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις από μια τέτοια εκμετάλλευση είναι δυνατό να υπάρχουν.
Υπάρχουν διαφορετικές γνώμες για το δυναμικό της ανάπτυξης της παραγωγής λιθίου. Το 2008, μια μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «...ρεαλιστικά επιτεύξιμη η παραγωγή ανθρακικού λιθίου (Li2CO3) μπορεί να είναι ικανοποιητική για μόλις ένα μικρό κλάσμα του μέλλοντος των απαιτήσεων ζήτησης της παγκόσμιας αγοράς. Η ζήτηση των φορητών ηλεκτρονικών, τομέας που η παραγωγή του σχεδιάζεται να αυξηθεί την επόμενη δεκαετία, η μαζική παραγωγή ανθρακικού λιθίου δεν είναι περιβαλλοντολογικά ασφαλής, αφού θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη βλάβη σε οικοσυστήματα που θα πρέπει να προστατευτούν και η προώθηση με μπαταρίες ιόντων λιθίου είναι ασύμβατη με την έννοια του «Πράσινου Αυτοκινήτου».».
Ωστόσο, σύμφωνα με άλλη μελέτη του 2011 που έγινε στο Lawrence Berkeley National Laboratory και στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, Μπέρκλεϋ συμπεραίνεται ότι προς το παρόν εκτιμάται ότι τα βασικά αποθέματα λιθίου δεν πρέπει να αποτελούν περιοριστικό παράγοντα για τη μαζική παραγωγή οχημάτων με μπαταρίες λιθίου, καθώς (σύμφωνα με τη μελέτη) εκτιμάται ότι μπορούν να παρέχουν ενέργεια της τάξης των 40 τρισεκατομμυρίων Wh, με 1 δισεκατομμύριο μπαταρίες λιθίου των 40 kWh. Μια άλλη μελέτη του 2011 που έγινε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν και της Ford Motor Company βρήκε ότι τα επιβεβαιωμένα αποθέματα λιθίου μπορούν να υποστηρίξουν την παγκόσμια ζήτηση μέχρι το 2100, περιλαμβάνοντας τη ζήτηση για δυνάμει παγκόσμια χρήση των υβριδικών και ηλεκτρικών οχημάτων. Η μελέτη εκτίμησε τα παγκόσμια αποθέματα λιθίου σε 39 εκατομμύρια τόνους και τη συνολική ζήτηση λιθίου κατά την περίοδο των 90 ετών που ανέλυσε σε 12 - 20 εκατομμύρια τόνους, ανάλογα με τα σενάρια που αφορούν την οικονομική ανάπτυξη σε αυτά τα 90 έτη και τους ρυθμούς ανακύκλωσης του χρησιμοποιημένου λιθίου.
Στις 9 Ιουνίου 2014, η δημοσίευση της Financialist, που παράχθηκε από την Credit Suisse Company δήλωσε ότι η ζήτηση για λίθιο μεγαλώνει κατά περισσότερο από 12% ανά έτος και ότι ο ρυθμός αυτός ξεπερνά την αντίστοιχη διαθεσιμότητα κατά 25%. Η έκδοση αυτή σύγκρινε την κατάσταση του 2014 για το λίθιο με αυτήν για το πετρέλαιο, όπου οι υψηλότερες τιμές του άρχισαν να επιτρέπουν την ακριβή απόκτησή του με τεχνικές από αποθέματα κάτω από βαθιές θάλασσες και από πισσούχες άμμους. Με όμοιο τρόπο, η αυξανόμενη τιμή του λιθίου θα ενθαρρύνει πιο ακριβή παραγωγή του, με μεθόδους που μπορούν να αυξήσουν την προσοχή των επενδυτών.
Ατομικές και φυσικές
Το μεταλλικό λίθιο είναι αρκετά μαλακό για να κοπεί με ένα μαχαίρι. Όταν κόβεται, στο σημείο κοπής έχει ένα αργυρόλευκο χρώμα, που γρήγορα γίνεται γκρίζο, εξαιτίας της οξείδωσης της επιφάνειας από την επαφή με την ατμόσφαιρα. Παρόλο που έχει μια από τα μικρότερες θερμοκρασίες τήξης ανάμεσα σε όλα τα μέταλλα (180 °C) έχει την υψηλότερη θερμοκρασία βρασμού από όλα τα αλκαλιμέταλλα.