cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Μελιτόπολη
Ιστορία
thumbnail|left|Ο «ελεύθερος φόρων οικισμός» Νοβοαλεξαντρόφσκα σε εικόνα των Ρέντιν και Φόμιν Το 1816 ο νέος οικισμός ονομάσθηκε Νοβοαλεξαντρόφσκα και ήταν «οικισμός ελεύθερος φόρων» (σλαμπόντα). Ο πληθυσμός του αυξανόταν γρήγορα εξαιτίας της εισροής χωρικών από τις βόρειες επαρχίες της Ουκρανίας και της Ρωσίας. Στις 7 Ιανουαρίου 1842 αναγνωρίσθηκε ως «πόλη», στην οποία δόθηκε το νέο όνομα Μελιτόπολη (Μελιτόπολ) από ένα αρχαίο λιμάνι στο στόμιο του Μολότσνα ονόματι Μελίτη (και αυτό από την ελληνική λέξη μέλι, η αρχαία γενική της οποίας είναι μέλιτος, ως τριτόκλιτο) και την ελληνική λέξη πόλη. Στα τέλη του 19ου αιώνα η πόλη είχε αναπτυχθεί ως εμπορικό κέντρο, με μερικές τράπεζες και καταστήματα χονδρεμπορίου. Οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις της ήταν τότε το χυτήριο σιδήρου και το εργοστάσιο κατασκευής μηχανών των Αδελφών Κλάσσεν (1886).
thumb|Ο παλαιός καθεδρικός ναός του [[Αλέξανδρος Νιέφσκι|Αλεξάνδρου Νιέφσκι στη Μελιτόπολη]] Η περαιτέρω ανάπτυξη ήταν συνδεδεμένη και με τον σιδηρόδρομο της Κριμαίας. Στις αρχές του εικοστού αιώνα ο πληθυσμός ήταν 15 χιλιάδες, με 350 καταστήματα. Κατά το δεύτερο μισό του αιώνα, υπήρξε μία νέα ισχυρή οικονομική ανάπτυξη, με καινούργια εργοστάσια και οικοδομική δραστηριότητα. 16 από τις βιομηχανικές μονάδες της Μελιτόπολης είχαν καταταχθεί στις «πανενωσιακης σημασίας» στην τότε Σοβιετική Ένωση. Η παραγωγή τους εξαγόταν σε περισσότερες από 50 χώρες σε όλο τον κόσμο.
Η πόλη στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Το 1941 η πόλη απέκτησε στρατηγική σημασία εξαιτίας της θέσεώς της. Ο Κόκκινος Στρατός δεν ήταν προετοιμασμένος για τον πόλεμο κατά της Γερμανίας και έπρεπε να υποχωρήσει. Ο γερμανικός στρατός κατέλαβε τη Μελιτόπολη στις 6 Οκτωβρίου 1941. Μέσα σε μία εβδομάδα, ολόκληρος ο εβραϊκός πληθυσμός της (2.000 άνδρες, γυναίκες και παιδιά) δολοφονήθηκε από το Τάγμα Θανάτου D, με την ενεργό υποστήριξη της Βέρμαχτ.
Η Μάχη της Γραμμής Βόταν
Αφού διέσπασε τις εχθρικές γραμμές στον ποταμό Μιούς και νίκησε τις δυνάμεις του Άξονα στο Ντονμπάς και στο Ταγκανρόγκ, ο σοβιετικός στρατός του νότιου μετώπου, καταδιώκοντας τις υποχωρούσες δυνάμεις του εχθρού, έφθασε στον ποταμό Μολότσνα στις 22 Σεπτεμβρίου 1943. Εδώ τα γερμανικά στρατεύματα είχαν οργανώσει μία ισχυρή άμυνα μακρόχρονης προοπτικής, την οποία αποκαλούσαν Γραμμή Πάντερ-Βόταν, από τη Βαλτική μέχρι τη Μαύρη Θάλασσα. Σε αυτή τη γραμμή κρίθηκε η μοίρα της Κριμαίας και ολόκληρη η πορεία των επιθετικών επιχειρήσεων στη νότια ΕΣΣΔ.
Παρά το θάρρος που επέδειξαν οι σοβιετικοί στρατιώτες, οι μάχες κράτησαν πολύ, καθώς οι Γερμανοί έφεραν φρέσκες δυνάμεις εφέδρων για να κρατήσουν τη Μελιτόπολη. Τελικώς, μετά από πολλές ημέρες ομηρικών μαχών στους δρόμους της, η γερμανική αντίσταση κάμφθηκε και στις 23 Οκτωβρίου ο Κόκκινος Στρατός απέκτησε τον πλήρη έλεγχο της Μελιτόπολης. Με αποφάσεις του Προεδρείου του Ανώτατου Σοβιέτ της ΕΣΣΔ, 87 σοβιετικοί στρατιώτες και αεροπόροι έλαβαν τον τίτλο του «Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης» για τη δράση τους στην ανακατάληψη της Μελιτόπολης.
Πολιτισμός
thumb|225px|left|Πάρκο στη Μελιτόπολη Η Μελιτόπολη είναι ένα χωνευτήρι διαφορετικών εθνοτήτων και πολιτισμών. Οικογένειες από περισσότερες από 100 εθνοτικές ομάδες συνέζησαν εδώ ειρηνικά. Και μία ομοσπονδία εθνοτικών-πολιτιστικών ενώσεων δραστηριοποιείται στην πόλη. Το 2008 η πόλη συμμετείχε στο διεθνές πρόγραμμα του Συμβουλίου της Ευρώπης «Intercultural Cities» («Διαπολιτισμικές Πόλεις»), με τρεις δράσεις, μεταξύ των οποίων η δημιουργία του διαπολιτισμικού πάρκου «Μελιτο-παρκ», με σκοπό τη συνάντηση και επικοινωνία εκεί ανθρώπων διαφορετικών εθνοτήτων.
Η πόλη έχει 38 καταγεγραμμένα μνημεία και αγάλματα σε ανοικτούς δημόσιους χώρους. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει το άγαλμα του Μπογκντάν Χμελνίτσκι, του περίφημου αταμάνου των Κοζάκων της Ουκρανίας, και αυτό του Οστάπ Μπέντερ, ήρωα του βιβλίου των Ιλφ και Πετρόφ 12 καρέκλες.
Εκπαίδευση
Μία τεχνική σχολή ιδρύθηκε στην πόλη το 1874. Μετά από αρκετούς μετασχηματισμούς και μετονομασίες έγινε το σημερινό «Αγροτεχνολογικό Κρατικό Πανεπιστήμιο της Ταυρίας». Εκτός αυτού, η πόλη έχει δύο ακόμα δημόσια πανεπιστήμια: την Αγροτεχνολογική Ακαδημία της Ταυρίας και το Κρατικό Παιδαγωγικό Πανεπιστήμιο της Μελιτόπολης. Επιπλέον, υπάρχει το ιδιωτικό «Ινστιτούτο Οικονομικών και Τεχνολογιών της Πληροφορίας της Ζαπορίζκα». Τα ιδρύματα αυτά έχουν πολλούς φοιτητές, με αποτέλεσμα η Μελιτόπολη να αποκαλείται «Πόλη των φοιτητών»: περισσότερο από το 10% των κατοίκων της είναι φοιτητές (υπάρχουν στην πόλη και 4 τμήματα άλλων Α.Ε.Ι. της Ουκρανίας).
Υπάρχουν προγράμματα που εξυπηρετούν περισσότερα από 500 παιδιά με ειδικές ανάγκες ηλικίας κάτω των επτά ετών. Τα 23 σχολεία μέσης εκπαιδεύσεως της Μελιτόπολης παρέχουν εκπαίδευση σε 14.000 μαθητές. Μετά το τέλος του σχολείου υπάρχει και ποικιλία άλλων διεξόδων για τους νέους εκτός των πανεπιστημίων: «Το Κέντρο Δημιουργικότητας Τουρισμού και Τοπικών Γνώσεων για τους Νέους», ο Σταθμός Νέων Τεχνικών, το Μέγαρο Βαντβουντένκο για τη Δημιουργικότητα των Παιδιών και των Εφήβων, η «Μικρή Ακαδημία Επιστημών» και το «Κέντρο Παιδιών και Εφήβων».
Μεταφορές
thumb|Ο σιδηροδρομικός σταθμός της Μελιτόπολης
Βιομηχανία
Η Μελιτόπολη διαθέτει ανεπτυγμένη διεθνούς βεληνεκούς μηχανουργική βιομηχανία (κατασκευής μηχανών), με μακρά παράδοση. Υπάρχει επίσης βιομηχανία τροφίμων και άλλες ελαφρές βιομηχανίες. Ωστόσο, η δυναμική ανάπτυξη της πόλεως οδηγείται από τις μηχανουργικές βιομηχανίες της. Περισσότερα από 100 νέα μικρά και μεσαία μηχανουργεία, ενωμένα στην ομάδα «AgroBOOM» έχουν ιδρυθεί τη μετασοβιετική περίοδο. Αυτά συνεργάζονται με τις οκτώ μεγάλες βιομηχανικές μονάδες του κλάδου που βρίσκονται στην πόλη 1991. Η κυριότερη παραγωγή τους αφορά γεωργικά μηχανήματα, με πολλά εξαρτήματα να εξάγονται ξεχωριστά. Διακρίνονται ωστόσο και η «AvtoZAZ-MOTOR», το μοναδικό εργοστάσιο σε όλη την Ουκρανία που παράγει σήμερα κινητήρες αυτοκινήτων, καθώς και η «TERMOLIT», που παράγει κλιβάνους επαγωγής για χύτευση μετάλλων και άλλα μεταλλουργικά προϊόντα. Εκτός από τις παραπάνω, υπάρχουν επιχειρήσεις που παράγουν ρούχα, πλεκτά και έπιπλα.
Ο Πέτρινος Τάφος
Ο ιδιαίτερος αρχαιολογικός χώρος Καμυάνα Μοχύλα (Кам'яна могила, δηλαδή του «Πέτρινου Tάφου») βρίσκεται 12 χιλιόμετρα βόρεια-βορειοανατολικά της Μελιτόπολης (κέντρο), επίσης στη δεξιά όχθη του ποταμού Μολότσνα. Είναι ένα ερείπιο από ογκόλιθους ψαμμίτη σε μία έκταση τριών στρεμμάτων, που χρονολογείται στην εποχή των Σαρματών.
Τα κεράσια
Η Μελιτόπολη έχει κερδίσει φήμη και ως «πόλη των κερασιών». Μέσα στην πόλη βρίσκεται το Ερευνητικό Ινστιτούτο Σιντορένκο για την Αρδευόμενη Δενδροκαλλιέργεια της Ουκρανικής Ακαδημίας Γεωργικών Επιστημών, που ασχολείται επαγγελματικά με την επιλογή ποικιλιών οπωροφόρων δένδρων. Υπάρχουν πειραματικοί οπωρώνες μαύρων κερασιών στην καρδιά της πόλης. Μεταξύ των συμβόλων της Μελιτόπολης συγκαταλέγεται το «Chereshnya Melitopolskaya» («κεράσι της Μελιτόπολης»), μία ποικιλία κερασιού για την οποία φημίζεται η πόλη.
Το μέλι
Προσφάτως η πόλη επεδίωξε και καλλιέργησε το «brand» του ονόματός της, δημιουργώντας μία ομάδα παραγωγών μελιού και «τρέχοντας» επενδυτικά προγράμματα για την ίδρυση κέντρου «μελισσοθεραπείας» (θεραπείας με τη χρήση προϊόντων των μελισσών). Εξάλλου, ενθαρρύνει την παραγωγή σουβενίρ από προϊόντα των μελισσών.
«Αδελφές» πόλεις
Η Μελιτόπολη είναι «αδελφοποιημένη» με τις ακόλουθες πόλεις/διοικητικά διαμερίσματα:
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πόλεις της Ουκρανίας Κατηγορία:Εδαφικές διαμάχες της Ουκρανίας
Γιώργος Τανίδης
Ο Γιώργος Τανίδης (25 Δεκεμβρίου, 1946 – 3 Ιουλίου, 2016) ήταν ποδοσφαιριστής που αγωνίστηκε σαν κεντρικός αμυντικός και προπονητής. Υπήρξε ένας από τους σπουδαιότερους ποδοσφαιριστές που ανέδειξε το ποδόσφαιρο της Πτολεμαΐδας και αγωνίστηκε με επιτυχία στην Α΄ Εθνική κατηγορία.
Βιογραφικό
Ο Γιώργος Τανίδης γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Πτολεμαΐδα και ξεκίνησε το ποδόσφαιρο από τον Άρη Πτολεμαΐδας, την ισχυρή ομάδα της γενέτειράς του. Με τη φανέλα του Άρη Πτολεμαΐδας, ο σκληρός κεντρικός αμυντιός διακρίθηκε στο πρωτάθλημα της Β΄ Εθνικής κατηγορίας και το καλοκαίρι του 1971 πήρε μεταγραφή στην πρωταθλήτρια Ελλάδας, ΑΕΚ.
Με τη φανέλα της ΑΕΚ αγωνίστηκε για μια τριετία σημειώνοντας συνολικά 66 συμμετοχές στο πρωτάθλημα , ενώ είχε και 2 συμμετοχές στην Ευρώπη. Με τη φανέλα της ΑΕΚ έκανε ντεμπούτο στο πρωτάθλημα Ελλάδας στις 21/11/1971 στον νικηφόρο αγώνα με 4-0 για την 10η αγωνιστική επί του Ηρακλή, ενώ οι 2 συμμετοχές του στα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα σημειώθηκαν στις 27/09/1972 όποτε και αγωνίστηκε στον αγώνα ρεβάνς εκτός έδρας με την ουγγρική Σαλγκοταριάν ΒΤΚ που ήρθε ισόπαλος 1-1 για τον 1ο γύρο και στις 24/10/1972 όποτε και αγωνίστηκε στον πρώτο αγώνα με τη μετέπειτα κάτοχο του τροπαίου Λίβερπουλ ΦΚ εκτός έδρας που έληξε με ήττα με 3-0 για τον 2ο γύρο του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ της περιόδου 1972-1973.
Στη συνέχεια, το 1974 πήρε μεταγραφή στην Παναχαϊκή και με την ομάδα της Πάτρας αγωνίστηκε για μια χρονιά, σημειώνοντας 30 συμμετοχές στο πρωτάθλημα. Το 1975 μετακόμισε στη Ρόδο παίρνοντας μεταγραφή στον Α.Σ. Ρόδος. Με τα «ελάφια» αγωνίστηκε μέχρι το 1980 όποτε και τερμάτισε τη σταδιοδρομία του ως ποδοσφαιριστής, έχοντας προλάβει να πανηγυρίσει την άνοδο στην Α΄ Εθνική το 1978 και να αγωνιστεί σε αυτή 2 ακόμα χρονιές, σημειώνοντας 36 συμμετοχές.
Έμεινε μόνιμα με την οικογένεια του στη Ρόδο, όπου διετέλεσε προπονητής πολλών ομάδων όπως του Α.Σ. Ρόδος, του Διαγόρα Ρόδου, του Ιάλυσου και του Απόλλωνα Καλυθιών μεταξύ άλλων. Παράλληλα εργαζόταν στη ΔΕΗ και αργότερα ως επιχειρηματίας. Απεβίωσε στις 3 Ιουλίου του 2016, στην ηλικία των 70 ετών.
Παραπομπές
Κατηγορία:Έλληνες ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Έλληνες προπονητές ποδοσφαίρου Κατηγορία:Αμυντικοί ποδοσφαιριστές Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Φούτμπολ Λιγκ (Ελλάδα) Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Σούπερ Λιγκ Ελλάδας Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Αθλητικής Ένωσης Κωνσταντινουπόλεως Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Παναχαϊκής Κατηγορία:Ποδοσφαιριστές Α.Σ. Ρόδου
Μιχάλης Διαλλινάς
Ο Μιχάλης Διαλινάς (1853 - 1927), γνωστός και ως Διαλινομιχάλης, ήταν Έλληνας ποιητής και λαϊκός δραματουργός. Το λογοτεχνικό έργο του χρονολογείται από το 1892, όταν άρχισε να γράφει πεζά και έμμετρα, μέσα από τα οποία γνωρίζουμε τους ήρωες, καπεταναίους κι αρχηγούς της Ανατολικής Κρήτης διακριθέντες σε γενναιότητα. Πολύπλευρο ταλέντο ποίησης, έγραψε σατιρικά, ενώ το σκωπτικό του ύφος φαίνεται καθαρά σε κάθε στίχο. Στα «Άπαντά» του περιέχονται συγκεντρωμένα τα πιο αξιόλογα ποιήματά του, πεζά κείμενα, καθώς και δύο θεατρικά. Το 1970 εκδόθηκε και δεύτερος τόμος με έργα του, σε επιμέλεια της εγγονής του Μαρίας Πυτικάκη. Οι σατιρικοί στίχοι του Διαλλινά αποτελούν μνημείο λαϊκής θυμοσοφίας και σε αυτούς κυρίως οφείλεται η εκτίμηση που του έτρεφαν οι χωρικοί της περιφέρειάς του. Η ανάμνησή τους υπάρχει ακόμη και σήμερα. Κορυφαία έργα του και τελευταία έπη της κρητικής λογοτεχνίας, υπήρξαν ο Καπετάν Καζάνης και η Κριτσωτοπούλα.
Βίος
Γεννήθηκε το 1853 στη Νεάπολη Λασιθίου, το «Καινούριο Χωριό» όπως λεγόταν τότε, και παντρεύτηκε τη Μαρία Χρυσάκη, κόρη του οπλαρχηγού Κωνσταντίνου ή Αναγνώστη Χρυσάκη από την Νεάπολη. Γνώριζε την τουρκική και ιταλική γλώσσα.Οι ρίζες τις οικογενείας του ήταν από την Δαλματία όταν ο Φραγκίσκος Γιαλλινάς ο πρόγονος του εγκαταστάθηκε στην Βενετία και χρίσθηκε ευγενής από τον Δόγη Πέτρο Γραδενίγο, το έτος 1294. Αργότερα μέλη της οικογένειας του μεταναστεύουν στην Κέρκυρα και στην Κρήτη όπου από παράφραση το Ντε(Δε) Γιαλλινάς γίνεται Διαλλινάς και εδραιώνεται με αυτό το επίθετο που αργότερα απλοποιείται με ένα λάμδα.
Εργάστηκε ως δικηγόρος, δικαστικός κι ασχολήθηκε με το εμπόριο. Ήταν πολυταξιδεμένος και συγκέντρωσε ικανοποιητική περιουσία που του επέτρεψε να ιδιωτεύσει και να ασχοληθεί με τις αγαπημένες του ιστορικές έρευνες. Μελέτησε κυρίως τη προσφορά της Ανατολικής Κρήτης στους απελευθερωτικούς αγώνες του νησιού. Αγωνίστηκε ως υπασπιστής του καπετάν Εμμ. Κοκκίνη κι έπαιξε ρόλο πρωταγωνιστή στην Επανάσταση του 1878.
Μετά την Επανάσταση, διορίστηκε ανακριτής στην Αστυνομία Λασιθίου, πρωτοδίκης και μεταβατικός πρόεδρος της Χριστιανικής Δημογεροντίας Λασιθίου. Από το 1892 αρχίζει να γράφει έργα, πεζά κι έμμετρα. Από τα έργα του μάθαμε ήρωες, καπεταναίους κι αρχηγούς της Ανατολικής Κρήτης διακριθέντες σε γενναιότητα, που λησμονήθηκαν όμως από την ιστορία. Πολύπλευρο ταλέντο ποίησης, έγραψε πεζά, θεατρικά και σατιρικά. Το1909 εξέδωσε την πρώτη ποιητική του συλλογή από τον εκδοτικό οίκο Σπ. Αλεξίου στο Ηράκλειο με τίτλο "ΠΟΙΗΜΑΤΑ" στο οποίο μεταξύ άλλων μας παρουσιάζει το υπέροχο έργο του «Η Ελένη η Καινουργιοχωρίτισσα» το οποίο ενέπνευσε αρκετά θεατρικά έργα ακόμη και στις μέρες μας. Το 1912 τύπωσε την Κριτσωτοπούλα  από τον ίδιο εκδότη με το προηγούμενο. Το 1927 τύπωσε τα Άπαντα (τόμος Α'), ωστόσο δεν πρόφτασε να νιώσει την ικανοποίηση της αποδοχής που έτυχε, γιατί δύο μήνες μετά την κυκλοφορία τους απεβίωσε σε ηλικία 74 ετών. Ωστόσο το 1970 η εγγονή του. Μαρία Εμ. Πιτυκάκη θα επανεκδώσει τα Άπαντα συμπληρώνοντας και τον Β' Τόμο προσθέτοντας τα χειρόγραφα ιστορικά σημειώματα που βρέθηκαν στην οικία του.
Έργο
Η λαϊκότητα του έργου του φαίνεται από το γεγονός ότι αρκετοί άνθρωποι γνώριζαν απέξω τα δύο κορυφαία στιχουργήματά του, τα τελευταία έπη της κρητικής λογοτεχνίας, τον Καπετάν Καζάνη, που περιέχεται στον Α΄ τόμο, και τη Κριτσωτοπούλα, που εκδόθηκε σε ανεξάρτητη έκδοση το 1912. Τα έργα αυτά, που γράφτηκαν το 1909 και 1912 αντίστοιχα, αναφέρονται σε ιστορικά πρόσωπα των αρχών του 19ου αιώνα. Στόχο είχαν να αφυπνίσουν το εθνικό φρόνημα την εποχή που το πρόβλημα της απελευθέρωσης των υπόδουλων περιοχών του ελληνισμού ετίθετο επί τάπητος. Τον ίδιο στόχο είχαν κι αρκετά άλλα στιχουργήματά του, καθώς και τα δύο θεατρικά του, Σμαράγδα Η Καινουργιοχωρίτισσα και Ελένη Η Καινουριοχωρίτισσα. Η Σμαράγδα παίχτηκε στο μεσοπόλεμο στην Ιεράπετρα. Επίσης, κατά μαρτυρία της Εργίνας Διαλλινά, τα έργα αυτά παίζονταν πολλές φορές πριν και μετά τον πόλεμο, κυρίως στη Νεάπολη και μάλιστα, τον δεκαπενταύγουστο. Παίχτηκαν επίσης σε άλλες πόλεις του νομού Λασιθίου, όπως στη Σητεία και στην Κριτσά, με μεγάλη επιτυχία.
Τη στιγμή που θεατρικοί συγγραφείς όπως οι Ξενόπουλος και Καμπύσης παρήγαγαν δραματουργία εμφανώς επηρεασμένη από τη θεατρική παραγωγή της Δύσης κι απευθύνονταν σε καλλιεργημένο αστικό κοινό, ο Διαλλινάς έγραφε για τους απλούς ανθρώπους του Καινούριου Χωριού, που δεν είχε μετονομαστεί ακόμη σε Νεάπολη. Κατά συνέπεια, το μήνυμα των έργων του είναι εύληπτο κι αποβλέπει κυρίως στη συναισθηματική διέγερση του απλοϊκού κοινού του, όπως συμβαίνει στο είδος του λαϊκού θεάτρου. Από αυτό το κοινό προέρχονταν κι οι ηθοποιοί του, που ήταν ερασιτέχνες.
Η στιχουργία του έχει ενδιαφέρον, καθώς φαίνεται να ακολουθεί πορεία αντίθετη απ' αυτή του Σολωμού. Ο στίχος είναι μεν ο ιαμβικός δεκαπεντασύλλαβος, αλλά ο ανομοιοκατάληκτος του δημοτικού τραγουδιού. Τον προτιμά πιθανότατα γιατί είναι ο στίχος του κλέφτικου τραγουδιού, που με αυτόν τραγουδήθηκαν τα τραγούδια της λευτεριάς από τον τούρκικο ζυγό. Ο Σολωμός στους Ελεύθερους Πολιορκημένους εγκαταλείπει στο 3ο σχεδίασμα, τη ρίμα του κρητικού θεάτρου για τον ανομοιοκατάληκτο δεκαπεντασύλλαβο του δημοτικού τραγουδιού. Ο Διαλλινάς, ξεκινώντας με τον ανομοιοκατάληκτο δεκαπεντασύλλαβο, θα προκρίνει στη συνέχεια τη ρίμα, προτιμώντας την επική φόρμα του Ερωτόκριτου από τη θεατρική της Ερωφίλης και του Βασιλιά του Ροδολίνου, για τα δύο ποιήματά του, τον Καπετάν Καζάνη (1909) και τη Κριτσωτοπούλα (1912). Όμως τον ανομοιοκατάληκτο δεκαπεντασύλλαβο δεν τον ακολουθεί με συνέπεια. Στη Σμαράγδα, στη δεύτερη πράξη, στις τέσσερεις πρώτες σκηνές, όπου συνομιλούν κυρίως Τούρκοι, ο στίχος γίνεται ιαμβικός δωδεκασύλλαβος, επίσης ανομοιοκατάληκτος. Πιθανώς δεν ήθελε να βάλει στο στόμα Τούρκων τον ηρωικό δεκαπεντασύλλαβο του κλέφτικου τραγουδιού και για αυτό προτίμησε να τον αλλάξει. Στις υπόλοιπες όμως σκηνές επιστρέφει σε αυτόν. Τα ίδια παρατηρούμε και στην Ελένη. Στη δεύτερη σκηνή της πρώτης πράξης που συνομιλούν Τούρκοι χρησιμοποιεί δωδεκασύλλαβο. Ομοίως και στις τρεις πρώτες σκηνές της τέταρτης πράξης. Μόνο στην έβδομη σκηνή βλέπουμε δύο δωδεκασύλλαβα ομοιοκατάληκτα δίστιχα που τραγουδούν ανώνυμοι χωρικοί, ενώ το έργο κλείνει με τον Καπετάν Καζάνη να τραγουδά σε δεκαπεντασύλλαβη ρίμα.
Τις υποθέσεις των έργων του τις αντλεί από πραγματικά γεγονότα, όπως φαίνεται κι από άλλα κείμενα που υπάρχουν στον τόμο αυτό. Η Σμαράγδα καταλαμβάνει 50 σελίδες στον τόμο, και στο τέλος του έργου αναφέρει ο ποιητής ότι «Εγράφη εν Νεαπόλει Μεραμβέλλου την 15η Μαϊου 1907». Μάλλον είναι υπερβολή να έγραψε το έργο αυτό σε μια μέρα. Πιθανότατα η 15η Μαΐου είναι η μέρα ολοκλήρωσης του έργου, το οποίο 37 σημειώσεις, οι περισσότερες από τις οποίες αναφέρονται σε πρόσωπα του έργου και σε τοποθεσίες όπου διαδραματίζεται η δράση. Το ιστορικό πλαίσιο παρατίθεται σε ανεξάρτητο πεζό κείμενο που συμπεριλαμβάνεται στον τόμο και έχει τον τίτλο Ο Χασάν Πασσάς Εν Μεραμβέλλω Και Η Άλωσις Του Απηλαίου Μηλάτου. Μετά από δυο νικηφόρες μάχες το 1823 στην περιοχή της Κριτσάς, κοντά στον Άγιο Νικόλαο, οι εξεγερμένοι αποφάσισαν να υποχωρήσουν στο οροπέδιο του Λασιθίου, καθώς τους έλειπαν τα πολεμοφόδια. Τα γυναικόπαιδα κλείστηκαν στο σπήλαιο της Μηλάτου, αναγκάστηκαν όμως να παραδοθούν όταν τους έλειψε το νερό και τα τρόφιμα κι αφού οι Τούρκοι τους υποσχέθηκαν αμνηστεία. Αυτό έγινε στις 13 Φεβρουαρίου 1823. Οι Τούρκοι, παραβιάζοντας την υπόσχεσή τους, έσφαξαν τους πολεμιστές, ποδοπάτησαν με τα άλογά τους τους γέρους, και τους υπόλοιπους τους πούλησαν.
Τα έργα του Διαλλινά θυμίζουν τις βασικές αρχές αρχαίας τραγωδίας, είναι όμως αμφίβολο αν ο ο ίδιος επηρεάστηκε από την αρχαία τραγωδία. Τον επηρέασε ασφαλώς η αναγνώριση ως μοτίβο της προηγούμενης λογοτεχνικής παραγωγής, λαϊκής και μη, όπως στο Τραγούδι Του Νεκρού Αδελφού, όπου υπάρχει η σκηνή της αναγνώρισης της μάνας με την κόρη κι η σκηνή της αναγνώρισης ανάμεσα στον μεταμφιεσμένο Ερωτόκριτο και την Αρετούσα. Μπορεί να ειπωθεί με μεγαλύτερη βεβαιότητα πως επηρεάστηκε ακόμα από θεατρικά έργα του ρομαντισμού του 19ου αιώνα, όπου η σκηνή της αναγνώρισης είναι συνηθισμένο μοτίβο. Τα έργα αυτά είχαν κατακλύσει τις αθηναϊκές σκηνές, ώστε αρκετά από αυτά θα πρέπει να τα γνώρισε ο Διαλλινάς κατά τη παραμονή του στην πρωτεύουσα. Το έργο του διακρίνεται επίσης από απροσδόκητα κι ανατροπές, που συγκινούν το λαϊκό κοινό του. Ολιγοπρόσωπα καθώς είναι και με λίγες σκηνές, δεν θα ήταν σκηνικά, ιδιαιτέρως απαιτητικό.
Το γλωσσικό ζήτημα που απασχόλησε την κυρίως Ελλάδα δεν άγγιξε τον ίδιο. Ανενδοίαστα χρησιμοποιεί λόγιους τύπους για να συμπληρώσει το μέτρο. Ευδιάκριτες είναι επίσης πολλές χασμωδίες στους στίχους του, κυρίως στην Ελένη, οι οποίες δεν φαίνεται να τον απασχολούν, εφόσον συμπληρώνεται το μέτρο, ενώ δε βασανίζεται ιδιαίτερα να τους αποφύγει. Η χρήση λόγιων τύπων γίνεται πιθανώς κι από μια κάποια φιλαρέσκεια του Διαλλινά, στην προσπάθειά του να εντυπωσιάσει ίσως το αγράμματο στη πλειοψηφία, κοινό του. Επίδειξη λογιοσύνης από μέρους του είναι και η συχνή χρήση διασκελισμού, τον οποίο, παρεμπιπτόντως, αποφεύγει εντελώς ο Κορνάρος στα έργα του.
Η προσευχή είναι ένα άλλο μοτίβο στη ποίησή του. Στην πέμπτη σκηνή της δεύτερης πράξης, η Σμαράγδα προσεύχεται με 27 στίχους στον Χριστό. Στο τέλος του έργου, πατριωτικό και θρησκευτικό στοιχείο βρίσκονται μαζί. Οι τελευταίοι στίχοι του έργου είναι τυπωμένοι με έντονους χαρακτήρες. Στην Ελένη δεν υπάρχουν σημειώσεις, ούτε χρονολογική ένδειξη για το πότε γράφτηκε. Από άλλο κείμενο των «Απάντων» μαθαίνουμε όμως ότι πρόκειται για ιστορικό γεγονός. Σαν terminus ante quem μπορούμε να θεωρήσουμε το 1912, τότε που έγινε η Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα. όπως συνάγεται από το τέλος του έργου. Η ένταση με την οποία εκφράζεται η λαχτάρα της Ένωσης μας κάνει να υποθέσουμε ότι το θέμα βρισκόταν μάλλον επί τάπητος, γεγονός που τοποθετεί το terminus post quem του έργου λίγο νωρίτερα, πιθανότατα μετά το 1907, τη χρονιά που γράφηκε η Σμαράγδα. Η θέση του έργου στον τόμο, μετά από αυτή, ενισχύει την υπόθεση αυτή.
Ο Καπετάν Καζάνης και η Κριτσωτοπούλα, τα τελευταία κρητικά έπη, δημοσιεύθηκαν το 1909 και 1912 αντίστοιχα. Είναι γραμμένα σε ιαμβικό δεκαπεντασύλλαβο, με ζευγαρωτή ομοιοκαταληξία της κρητικής ποιητικής παράδοσης, το στίχο που γράφονται ακόμη και σήμερα τα γνωστά κρητικά δίστιχα (μαντινάδες), κυρίως ερωτικού περιεχομένου. Στο στίχο αυτό γράφηκαν τα κορυφαία έργα της κρητικής αναγέννησης, γύρω στις αρχές του 16ου αιώνα, όταν η Κρήτη ήταν κατακτημένη από τους Ενετούς. Τα έργα αυτά είναι οκτώ θεατρικά και το εκτενές έπος Ερωτόκριτος, που σύμφωνα με τον νομπελίστα ποιητή Γιώργο Σεφέρη, αποτελεί το κορυφαίο έργο της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Αυτό που ξεχωρίζει τα έργα αυτά από τον Καπετάν Καζάνη και τη Κριτσωτοπούλα είναι ότι αυτοί που τα συνέθεσαν ήταν σύγχρονοι των ηρώων τους οποίους τραγουδούν, ενώ ο Διαλλινάς γράφει για δύο ήρωες της επανάστασης του 1821 σχεδόν έναν αιώνα μετά, σε μια αποφασιστική καμπή της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Η Κρήτη μόλις πριν λίγα χρόνια (1898) είχε αποκτήσει την αυτονομία της, ελευθερωμένη από τον τουρκικό ζυγό. Στην Ελλάδα, οι αστικές δυνάμεις αναπτύσσονταν ραγδαία, καταφέρνοντας ένα αποφασιστικό κτύπημα στις παλαιοκομματικές συντηρητικές δυνάμεις του φεουδαρχισμού με το κίνημα στο Γουδί το 1909, χρονιά που δημοσιεύεται ο Καπετάν Καζάνης. Στο γλωσσικό ζήτημα, υποστηρίζουν τη δημοτική, σε αντίθεση με τους συντηρητικούς που υποστηρίζουν την καθαρεύουσα, μια γλώσσα τεχνητή που διαφέρει λίγο από τη γλώσσα των ευαγγελίων. Μετά την κατάληψη της πολιτικής εξουσίας από τις αστικές δυνάμεις, τίθεται το οξύ πρόβλημα της απελευθέρωσης ελληνικών εδαφών που ήταν ακόμη υπόδουλα στους Τούρκους. Οι Κρητικοί, εμπειροπόλεμοι από τις δικές τους αλλεπάλληλες εξεγέρσεις, έσπευσαν εθελοντές, ενώ επικεφαλής των ελληνικών αστικών πολιτικών δυνάμεων τέθηκε ένας κρητικός επαναστάτης πολιτικός, ο Ελευθέριος Βενιζέλος. Μέσα σε αυτό το κλίμα του εθνικοαπελευθερωτικού ενθουσιασμού, ο Διαλλινάς γράφει τα δύο επικά ποιήματα, που αναφέρονται σε δύο ήρωες της επανάστασης του '21, για να συνεπάρει και να τονώσει το εθνικό φρόνημα, θέτοντάς τους ως υποδείγματα ανδρείας.
Ο Καπετάν Καζάνης είναι σύντομο αφήγημα 364 στίχων, γεμάτο δραματική ένταση, με κυρίαρχο το μοτίβο της εκδίκησης. Αναφέρεται σε ένα επεισόδιο από την παιδική ηλικία του Εμμανούηλ Ροβίθη, που πήρε το παρατσούκλι «Καζάνης», γιατί κατά τη βάπτισή του, επιτέθηκαν Τούρκοι στην εκκλησία, έσπασαν την κολυμπήθρα και προκειμένου να μη μείνει αβάπτιστο το παιδί βαπτίστηκε μέσα σε καζάνι. Η Κριτσωτοπούλα είναι εκτενέστερη, αποτελούμενη από 1367 στίχους. Ηρωίδα του έργου είναι η Ροδάνθη, κόρη του πρωτόπαπα της Κριτσάς. Ένας Τούρκος την ερωτεύτηκε, και την απήγαγε αφού σκότωσε τους γονείς της για να την παντρευτεί. Όμως τη βραδιά του γάμου ξεγελώντας τον, εκείνη τον μαχαιρώνει και το σκάει στο βουνό, στο λημέρι του καπετάν Καζάνη, μεταμφιεσμένη σε άντρα, με το όνομα Μανώλης. Επειδή δεν είχε γένια και μη γνωρίζοντας τα παλικάρια ότι είναι γυναίκα, της έδωσαν το προσωνύμιο Σπανομανώλης. Στη συνέχεια περιγράφονται κάποια κατορθώματά της και το έργο τελειώνει με τον ηρωικό θάνατό της στη μάχη της Κριτσάς το 1823. Μόλις 3 χρόνια χωρίζουν το ένα έργο από το άλλο και τα σημεία της παρακμής του είδους γίνονται ιδιαίτερα ορατά. Ο Καπετάν Καζάνης είναι έργο σφιχτοδεμένο, με ενιαία πλοκή, αδιάπτωτα αφηγηματικό, με πυρηνικά επεισόδια, κατά την ορολογία του Ρολάν Μπαρτ, με το ένα να πυροδοτεί το άλλο. Στη Κριτσωτοπούλα, μετά την κορύφωση της εκδίκησης με το φόνο του Τούρκου, το αφηγηματικό ενδιαφέρον πέφτει, ο μύθος γίνεται, κατά την αριστοτελική ορολογία, επεισοδιώδης, με γεγονότα λίγο πολύ ασύνδετα μεταξύ τους.
Ο Διαλλινομιχάλης είναι τυπική περίπτωση κρητικού αστού της εποχής. Μεγαλώνει στο λαϊκό πολιτιστικό περιβάλλον της Κρήτης, με την παράδοση του Ερωτόκριτου και της κρητικής μαντινάδας. Στη συνέχεια, σπουδάζοντας στην Αθήνα ως δικηγόρος, και αποκτώντας το πτυχίο του, θα κουβαλήσει στη μεγαλόνησο τις λόγιες πνευματικές και γλωσσικές του αποσκευές. Είναι και ο ίδιος θύμα του πολιτισμικού διχασμού για τον οποίο θρηνεί, κουβαλώντας τη τραγική αντίθεση του παλιού με το καινούριο μέσα στο έργο του. Οι ηθικοδιδακτικές παρεκβάσεις του με τις οποίες εκφράζει αυτή την αντίθεση είναι οι ίδιες δείγμα, σε μορφολογικό επίπεδο, αυτής της ίδιας αντίθεσης. Ο αδιάπτωτα επικός κόσμος του Ερωτόκριτου εισβάλλεται από στοιχεία λογιοτατισμού και διδακτισμού. Η αβίαστη επική φόρμα της αφήγησης διασπάται κι η διάσπαση αυτή αφήνει τα ίχνη της στην απομνημόνευση: το αφηγηματικό στοιχείο απομνημονεύεται ενώ το μη αφηγηματικό, όχι. Ο μακρόσυρτος, μελοδραματικός θάνατος της ηρωίδας, από τα καλύτερα σημεία του έργου, εξίσου αντιαφηγηματικό, αντιστέκεται στην απομνημόνευση. Η μορφική ρήξη φαίνεται ακόμη στην παραβίαση της ζευγαρωτής ομοιοκαταληξίας σε ορισμένα μέρη για χάρη μιας χιαστής ομοιοκαταληξίας που έρχεται από τον ελλαδικό χώρο. Υπάρχει τέλος μια λεκτική ρήξη, με τη χρήση με τη χρήση λόγιων τύπων, όπως η μετοχή «συγκεκινημένη» αντί συγκινημένη, η αιτιατική «ανοησίας άλλας» αντί «ανοησίες άλλες», κ.λπ. Η χρήση αυτή γίνεται αδίστακτα, προκειμένου να διευκολυνθεί ο ποιητής στο μέτρο (με την προσθήκη της μιας συλλαβής με το «συγκεκινημένη») ή η ρίμα (με το «ας» της καθαρευουσιάνικης αιτιατικής). Υπάρχει μια ακόμη παραβίαση, που όμως είναι αναδρομή στα ακριτικά έπη. Στο τέλος της Κριτσωτοπούλας, όταν η ηρωίδα βρίσκεται ετοιμοθάνατη, υπάρχουν μερικοί στίχοι όπου παραλείπεται το πρώτο ημιστίχιο του δεύτερου στίχου της ρίμας, φορτίζοντας το τμήμα αυτό με δραματική ένταση.
Τα δύο αυτά έπη, όντας τα τελευταία, μαρτυρούν τη ρήξη στη πολιτιστική ομοιογένεια της κρητικής κοινωνίας με την εισαγωγή δυτικών επιδράσεων μέσω της Ελλάδας (η Κρήτη ήταν αυτόνομη από το 1898 με αρμοστή τον Έλληνα διάδοχο του θρόνου) σε ζητήματα διατροφής, μουσικών ακουσμάτων, ενδυμασίας, ψυχαγωγίας κ.λπ. που επισημαίνεται τόσο με τις άμεσες αναφορές στις ηθικοδιδακτικές παρεκβάσεις του ποιητή όσο και στη ρήξη της αφηγηματικής φόρμας και την λόγια διαστροφή του λόγου.
Κώρυκος (Κιλικία)
Η Κώρυκος (τουρκικά: Kız Kalesi) ήταν αρχαία παραθαλάσσια πόλη στην Κιλικία της Μικράς Ασίας. Η σημερινή πόλη ονομάζεται Κιζκαλεσί (πρώην Γοργκός), βρίσκεται στο στόμιο της κοιλάδας Σεϊτάν Ντερεσί, στην Επαρχία Μερσίν της Τουρκίας.
Ιστορία
Η Κώρυκος δεν ήταν γνωστή μέχρι τη Ρωμαϊκή περίοδο οπότε άρχισε να αναπτύσσεται και να αναφέρεται ως η πιο σημαντική πόλη της επαρχίας της Σελεύκειας. Ο Στράβων δεν αναφέρει μια πόλη του Κώρυκου, αλλά αναφέρει ένα ακρωτήριο που ονομάζεται έτσι στην περιοχή εκείνη, αλλά μια πόλη Κώρυκος αναφέρεται από τον Λίβιο (xxxiii. 20), και από τον Πλίνιο (εδ. 27), και τον Πομπόνιο Μελά (θ. 13), και τον Στέφανο τον Βυζάντιο (Κώρυκος). Στην αρχαιότητα, ο Κώρυκος ήταν σημαντικό λιμάνι και εμπορική πόλη. Ήταν το λιμάνι της Σελεύκειας, όπου, το 191 π.Χ., ο στόλος του Μεγάλου Αντίοχου ηττήθηκε από τους Ρωμαίους. Στη ρωμαϊκή εποχή διατήρησε τους αρχαίους νόμους της. Οι αυτοκράτορες συνήθως διατηρούσαν ένα στόλο εκεί, για να παρακολουθούν τους πειρατές. Ο Κώρυκος ήταν επίσης νομισματοκοπείο στην αρχαιότητα και μερικά από τα νομίσματά του διασώζονται.
Η γεωγραφική θέση που βρίσκεται, μεταξύ της Σελεύκεια και της Ταρσού, καθώς και η γειτνίαση με την Κύπρο και το παρακείμενο τεχνητό λιμάνι, την κατέστησαν, σταδιακά, ως το δεύτερο κύριο λιμάνι της Κιλικίας. Ως εκ τούτου, κατά την περίοδο της βυζαντινής και αρμενικής κυριαρχίας ο Κώρυκος κατέστη μια διακεκριμένη πόλη με ενδιαφέροντα κτίσματα, περίοδο κατά τη διάρκεια της οποίας χρονολογείται και η ανέγερση του κάστρου της, το οποίο αποτελείτο από δύο τμήματα, το στεριανό και το θαλάσσιο. Κατόπιν των αραβικών επιδρομών, με σημείο εκκίνησης τον 7ο αιώνα, οι οχυρώσεις του κάστρου ενισχύθηκαν περαιτέρω, με απώτερο σκοπό να παρέχει ικανοποιητική φύλαξη ζωτικής σημασίας οδικών αξόνων. Κατά τη διάρκεια της Βυζαντινής αυτοκρατορίας ο Ιουστινιανός Α' αποκατέστησε τα δημόσια λουτρά και ένα νοσοκομείο. Ο ναύαρχος Ευστάθιος Κυμινιανός επανωχύρωσε το νησί με εντολή του Αλέξιου Α' Κομνηνού στις αρχές του 12ου αιώνα, προσθέτοντας ένα συμπληρωματικό κάστρο σε ένα μικρό νησί. Αυτό το κάστρο ονομάστηκε αργότερα "κάστρο των κοριτσιών", επειδή έλεγαν ότι ένας βασιλιάς κράτησε την κόρη του εδώ αιχμάλωτη μέχρι που σκοτώθηκε από ένα δηλητηριώδες φίδι. Είχε προφητευτεί ότι θα πέθαινε από δάγκωμα φιδιού. Την πήγαν λοιπόν στο θαλάσσιο κάστρο, για να την προστατέψουν, αλλά ένα φίδι το πήγαν με καλάθι στο κάστρο, τη δάγκωσε και έτσι πέθανε. Ο Κώρυκος κατακτήθηκε από τους Αρμένιους αμέσως μετά την ανοικοδόμησή του από τους Βυζαντινούς.
Μέχρι τα μέσα του 14ου αιώνα οι Αρμένιοι κατείχαν τόσο τα ηπειρωτικά όσο και τα νησιωτικά κάστρα, τα οποία φύλαγαν αυτό το στρατηγικό λιμάνι για το Αρμενικό Βασίλειο της Κιλικίας. Ο Σίμων, ο βαρόνος του Κούικου, παρευρέθηκε στη στέψη του βασιλιά Λεβώνα Α' το 1198/99. Οι επόμενοι Αρμένιοι ευγενείς διατήρησαν την εξουσία στην περιοχή (με λίγες σύντομες διακοπές) μέχρι το 1360, όταν ο Πέτρος Α', ο βασιλιάς της Κύπρου, απομάκρυνε τους Μαμελούκους και ανέλαβε την επικυριαρχία. Στα τέλη του 14ου αιώνα έπεσε ξανά στα χέρια των Τούρκων. Από το 1448 ή το 1454 ανήκε εναλλάξ στους Καραμανίδες, στους Αιγύπτιους, στους Καραμανίδες για δεύτερη φορά και τέλος στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Αρχαιολογικές έρευνες που δημοσιεύθηκαν το 1982 και το 1987 διαπίστωσαν ότι οι Αρμένιοι διατήρησαν (με περιστασιακές επισκευές) την απλή βυζαντινή κάτοψη του ηπειρωτικού κάστρου με τους ορθογώνιους διπλούς τοίχους, τους τετράγωνους πύργους και τα δύο παρεκκλήσια, τα οποία ήταν όλα χτισμένα με τοιχοποιία από την κοντινή ύστερη αρχαία πόλη. Η μόνη πρωτότυπη αρμενική κατασκευή είναι ένα μικρό παρεκκλήσι. Το Κιζκαλεσί στο νησί έχει τα εκτεταμένα ερείπια της αρμενικής ανοικοδόμησης. Το νησί κάποτε συνδεόταν με το ηπειρωτικό οχυρό με κυματοθραύστη.
Τα ερείπια της πόλης είναι εκτεταμένα. Ανάμεσά τους είναι μια αψίδα θριάμβου, μια νεκρόπολη με έναν όμορφο χριστιανικό τάφο, σαρκοφάγοι κ.λπ. Τα δύο μεσαιωνικά κάστρα, το ένα στην ακτή, το άλλο σε μια νησίδα, συνδέονται από μια ερειπωμένη προβλήτα και σώζονται μερικώς. Το πρώτο θεωρούνταν απόρθητο. Τα τείχη του κάστρου στην ηπειρωτική χώρα περιέχουν πολλά κομμάτια κιόνων. Βρίσκονται επίσης τρεις εκκλησίες, η μία διακοσμημένη με τοιχογραφίες. Τα τείχη της αρχαίας πόλης μπορεί να ανιχνευθούν ακόμη και φαίνεται ότι υπάρχουν αρκετά λείψανα, τα οποία πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά.
Μωρίς Γκρος
Ο Μωρίς Γκρος (Maurice Gross, 1934-2001) ήταν Γάλλος γλωσσολόγος. Στα τέλη της δεκαετίας του ’60 ανέπτυξε το λεξικό-γραμματική, μια ισχυρή μέθοδο για την τυπική περιγραφή των γλωσσών.
Βιογραφία και έργο
Ο Gross ασχολείται με την αυτόματη μετάφραση στην Πολυτεχνική Σχολή (Γαλλία) χωρίς να έχει προηγούμενη γλωσσολογική κατάρτιση. Το 1961, ως υπότροφος του Χάρβαρντ συχνάζει στο ΜΙΤ και γνωρίζεται με τον Noam Chomsky και τον Marcel-Paul Schützenberger. Μετά την επιστροφή του στη Γαλλία, ασχολείται με την έρευνα στον τομέα της Πληροφορικής, στο CNRS.
Το 1969 υποστηρίζει τη διδακτορική του διατριβή με τίτλο Lexique des constructions complétives (Université Paris 7) που δημοσιεύτηκε με τίτλο Méthodes en syntaxe (Paris : Hermann, 1975) και διορίζεται καθηγητής στο Université nouvelle de Vincennes (Paris VIII) και στη συνέχεια, το 1975, στο Université de Paris VII. To 1968 ιδρύει το Laboratoire d'Automatique Documentaire et Linguistique (LADL, εργαστήριο του CNRS), και το 1977 το περιοδικό Lingvisticae Investigationes. H μεθοδολογική ακρίβεια (σεβασμός στα δεδομένα, εμπειρική παρατήρηση, εξαντλητική καταγραφή, πειραματική αναπαραγωγικότητα ) αποτελεί προτεραιότητά του. Με τα μέλη του εργαστηρίου του περιγράφει συστηματικά τις απλές λέξεις της γαλλικής γλώσσας δημιουργώντας ένα λεξικό βασισμένο στη σύνταξη το οποίο περιλαμβάνει τις κυριότερες ιδιότητες των λέξεων ώστε να διευκολύνεται η συντακτική τους ανάλυση και ο γραμματικός τους σχολιασμός, και που αποτελεί μια τεκμηριωμένη και λεπτομερή ταξινόμηση των περισσότερων γλωσσικών μονάδων της γαλλικής. Προτού η γενετική γραμματική υιοθετήσει την αρχή της προβολής ή το θεματικό κριτήριο, ο Γκρος αποφασίζει να θεωρήσει ως συστηματικά αλληλεξαρτώμενα στοιχεία τις λεξικές μονάδες που περιέχουν τα λεξικά και τους γραμματικούς κανόνες (έτσι προκύπτει η ονομασία λεξικό-γραμματική που δόθηκε στη μέθοδο και στα αποτελέσματά της). Οι μαθητές του επιβεβαιώνουν αυτή την υπόθεση εργασίας μελετώντας γλώσσες που διαφέρουν σε τυπολογικό επίπεδο: ρομανικές και γερμανικές γλώσσες, νέα ελληνικά, κορεάτικα, αραβικά, μαλγασικά.
Τη δεκαετία του 1980 το LADL αυξάνει τον αριθμό των ηλεκτρονικών αρχείων που αναλύει διεξοδικά παράγοντας μορφοσυντακτικά λεξικά της γαλλικής, τα ονομαζόμενα «ηλεκτρονικά λεξικά». Παράλληλα, ο Γκρος, για τον οποίο το μοντέλο της γλωσσικής ικανότητας είναι τα πεπερασμένα αυτόματα1 αναπτύσσει την έννοια της τοπικής γραμματικής. Οι τοπικές γραμματικές, που αποτελούνται από πεπερασμένα αυτόματα και σχετίζονται άμεσα με τα μορφοσυντακτικά λεξικά, επιτρέπουν την αυτόματη ανάλυση των κειμένων από το λογισμικό Intex που ανέπτυξε ο Max Silberztein.
Την ίδια χρονική περίοδο ο Gross ασχολείται με προβλήματα που είχε παραμελήσει η γλωσσολογική παράδοση αλλά που, αντίθετα, εκείνος θεωρούσε σημαντικά, κυρίως τη λεξική αμφισημία, τις ιδιωματικές εκφράσεις και τις συνάψεις καθώς επίσης και τις δομές με υποστηρικτικό ρήμα. Το 1976 ανακαλύπτει τη «διπλή ανάλυση», ιδιότητα ορισμένων δομών με υποστηρικτικό ρήμα. Κάνει συστηματική καταγραφή των παγιωμένων εκφράσεων. Τα συμπεράσματα στα οποία καταλήγουν οι έρευνες με τη βοήθεια υπολογιστή που διεξάγει ο Gross, χρησιμοποιώντας τεράστιο όγκο γλωσσολογικού υλικού, παρουσιάζουν τη γλώσσα ως εργαλείο που δεν είναι ελεύθερα επεξεργάσιμο αλλά που υφίσταται έντονους περιορισμούς λόγω του κατεξοχήν ιδιωματικού χαρακτήρα της, και ταυτίζονται με τη δήλωση του John McHardy Sinclair (1933-2007) όσον αφορά την επικράτηση του Idiom principle (φρασεολογία) στο Open Choice Principle (συνδυαστική ελευθερία). Ο Γκρος περιγράφει τον λόγο ως λεξικό-γραμματική, ως γραμματική της οποίας η τυποποίηση δεν στέφεται με επιτυχία αν δεν λάβουμε υπόψη τη σχέση αλληλεξάρτησής της με το λεξικό. Συνεπώς, όποιος επιθυμεί να περιγράψει τη γλώσσα στο σύνολό της, πρέπει να συγκεντρώσει τεράστιο όγκο κωδικοποιημένων συνδυασμών.
Τα γεγονότα που εντοπίζονται στα λεξικά και τις γραμματικές που προκύπτουν από αυτή την απογραφή είναι απαραίτητα για την αυτόματη επεξεργασία της φυσικής γλώσσας και πιο συγκεκριμένα για την εις βάθος γλωσσική επεξεργασία.
Ο Γκρος πεθαίνει από καρκίνο σε διάστημα μερικών μηνών. Μαθητές του υπήρξαν οι Alain Guillet, Christian Leclère, Gilles Fauconnier, Morris Salkoff, Joëlle Gardes, Annibale Elia, Laurence Danlos, Hong Chai-song, Cheng Ting-au, Claude Muller, Éric Laporte, Denis Maurel, Max Silberztein, Elisabete Ranchhod, Anne Abeillé, Mehryar Mohri, Nam Jee-sun, Jean Senellart, Cédrick Fairon, Τίτα Κυριακοπούλου, Aγγελική Φωτοπούλου, Μαβίνα Πανταζάρα, Ρούλα Μουστάκη, Ελσα Σκλαβούνου
Η πλήρης εργογραφία του Μωρίς Γκρος είναι διαθέσιμη. Ακολουθεί μια μικρή επιλογή έργων του:
Δήμος Κεραμιών
Ο δήμος περιλάμβανε 6 δημοτικά διαμερίσματα:
Άντονε Ζόλι
Ο Άντονε Ζόλι (Adone Zoli, 16 Δεκεμβρίου 1887 – 20 Φεβρουαρίου 1960) ήταν Ιταλός πολιτικός που διετέλεσε 35ος πρωθυπουργός της Ιταλίας από τον Μάιο του 1957 έως τον Ιούλιο του 1958. Ήταν ο πρώτος γερουσιαστής που έγινε ποτέ πρωθυπουργός.
Μέλος της Χριστιανικής Δημοκρατίας, ο Ζόλι υπηρέτησε επίσης ως Υπουργός Χάριτος και Δικαιοσύνης, Οικονομικών και Προϋπολογισμού, κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1950.
Παραπομπές
Κατηγορία:Ιταλοί πολιτικοί του 20ού αιώνα Κατηγορία:Υπουργοί της Ιταλίας Κατηγορία:Πρωθυπουργοί της Ιταλίας
Bonsai Kitten
Το όνομα Bonsai Kitten αναφέρεται σε μία γνωστή διαδικτυακή φάρσα. Επρόκειτο για μία ιστοσελίδα που δημιουργήθηκε το 2000 και στην οποία υποτίθεται πως εικονίζονταν ζωντανά γατάκια τα οποία μεγαλώνουν μέσα σε γυάλινα μπουκάλια και σταδιακά παραμορφώνονται παίρνοντας το σχήμα του μπουκαλιού.
Το Ομοσπονδιακό Γραφείο Ερευνών των ΗΠΑ εξέτασε την υπόθεση και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για φάρσα ενός φοιτητή του Massachusetts Institute of Technology (MIT). Οι φωτογραφίες δημιουργήθηκαν με εφαρμογές επεξεργασίας εικόνων. Ωστόσο κυκλοφορούν μέχρι σήμερα μηνύματα προστατών των ζώων, όπου εκφράζουν την ανησυχία τους για τα γατάκια.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πολιτισμός του διαδικτύου
Τουμπεκί
Εκφράσεις
Υπάρχουν διάφορες ερμηνείες για την προέλευση της έκφρασης «κάνε τουμπεκί» που μεταφορικά σημαίνει σώπα, βούλωσ' το. Τον αργιλέ τον ετοίμαζαν οι «ταμπήδες» των καφενείων και επειδή αυτοί έπιαναν την κουβέντα και αργούσαν να τον προσφέρουν στον πελάτη, εκείνος με τη σειρά του φώναζε: «Κάνε τουμπεκί», δηλαδή σταμάτησε τις συζητήσεις και φτιάξε τον καπνό.
Η λέξη τουμπεκί ετυμολογικά θυμίζει την ισπανική λέξη tabacco που σημαίνει καπνός και έχει προέλευση από τη γλώσσα Taino της Καραϊβικής.
Τουμπεκι
Αντρέι Κίσκα
Ο Αντρέι Κίσκα (Andrej Kiska, 2 Φεβρουαρίου 1963-) είναι βιομήχανος και πολιτικός, Πρόεδρος της Σλοβακίας από το 2014 ως το 2019. Ήταν υποψήφιος στις προεδρικές εκλογές που διεξήχθησαν το 2014 ως ανεξάρτητος.
Επιχειρηματική καριέρα
Γεννήθηκε στο Πόπραντ και σπούδασε ηλεκτρολόγος μηχανολόγος. Το 1990, έπειτα από τη Βελούδινη Επανάσταση, έφυγε από τη χώρα του και εγκαταστάθηκε στις ΗΠΑ. Εν συνεχεία ίδρυσε τις εταιρείες Triangel και Quatro, με έδρα τη Σλοβακία. Οι εν λόγω εταιρείες δίνουν στον αγοραστή την πιθανότητα να πληρώνει για αγαθά σε αρκετές δόσεις επί αρκετούς μήνες αντί να καταβάλει μια φορά το πλήρες αντίτιμο.
Φιλανθρωπική δραστηριότητα
Το 2006 ο Κίσκα ήταν συνιδρυτής του μη κερδοσκοπικού φιλανθρωπικού οργανισμού "Dobrý anjel" (Καλός Άγγελος), στον οποίο οι δωρητές βοηθούν οικογένειες που έχουν βρεθεί σε δύσκολη οικονομική κατάσταση έπειτα από τη σοβαρή ασθένεια ενός μέλους τους (όπως ο καρκίνος). Ως το 2014, περισσότερα από 140.000 άτομα ήταν δωρητές στον εν λόγω οργανισμό.
Πρόεδρος
Ο Κίσκα ήταν 2ος στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών, με ποσοστό 24% των ψήφων και πρώτο τον πρωθυπουργό Ρόμπερτ Φίτσο με 28%. Καθώς κανείς εκ των δύο υποψηφίων δεν κατάφερε να ξεπεράσει το 50% των ψήφων, οι Κίσκα και Φίτσο αναμετρήθηκαν στον τελικό γύρο των εκλογών στις 29 Μαρτίου 2014. Ο Κίσκα κέρδισε άνετα τη νίκη με ποσοστό σχεδόν 60% των ψήφων και έγινε ο πρώτος πρόεδρος στη χώρα του με μη κομμουνιστικό παρελθόν. Η τελετή ανάληψης των καθηκόντων του έγινε στις 15 Ιουνίου 2014.
Στην εξωτερική πολιτική, ο Κίσκα υποστηρίζει την ανεξαρτησία του Κοσσυφοπεδίου και είναι υπέρ της σύναψης διπλωματικών σχέσεων ανάμεσα στη χώρα του και στο Κόσοβο.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Πρόεδροι της Σλοβακίας
Επιχειρηματικό σχέδιο
Το επιχειρηματικό σχέδιο είναι μια περίληψη των κινήσεων και δραστηριοτήτων του ιδιοκτήτη, του διευθυντή ή ενός επιχειρηματία μιας επιχείρησης με σκοπό την οργανωμένη και ενδελεχή πρόβλεψη όλων των πιθανών παραμέτρων. Είναι ένα γραπτό σχέδιο του μοντέλου που η επιχείρηση προβλέπεται να ακολουθήσει.
Λειτουργία
Το χαρακτηριστικό γνώρισμα είναι ότι πρέπει να ανανεώνονται με τον καιρό καθώς το επιχειρηματικό περιβάλλον στο οποίο λειτουργεί μια επιχείρηση καθώς και η οικονομία της χώρας που δραστηριοποιείται αλλάζουν συνεχώς.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Επιχειρηματικότητα
Κύπελλο Πρωταθλητριών Ευρώπης στην καλαθοσφαίριση 1962-63
Το Κύπελλο Πρωταθλητριών ομάδων Ευρώπης καλαθοσφαίρισης ανδρών (σήμερα Ευρωλίγκα ανδρών), της περιόδου 1962-63 ήταν η έκτη κατά σειρά διοργάνωση του συγκεκριμένου διασυλλογικού θεσμού. Διεξήχθη με τη συμμετοχή 26 ομάδων, με έναν προκριματικό, έναν πρώτο γύρο, προημιτελικούς, ημιτελικούς και Τριπλό Τελικό, καθώς η προκήρυξη προέβλεπε διπλό, όπως όλες τις χρονιές πριν το 1961-62, αλλά οι δυο φιναλίστ νίκησαν με την ίδια διαφορά η καθέ μια στην έδρα της και απαιτήθηκε επαναληπτικός, 3ος αγώνας. Η κάτοχος του τίτλου Ντιναμό Τιφλίδας, έπαιξε απευθείας στα προημιτελικά.
Οι Τελικοί
Η ΤΣΣΚΑ έφτανε έτσι, στη δεύτερη δική της κατάκτηση του πολύτιμου τρόπαιου και έκτη για σοβιετικό σύλλογο, από καταβολής του θεσμού! Η Ρεάλ είχε παλαίψει σκληρά για τη διάκριση, ενισχυμένη πλέον με αμερικανούς, όπως έκαναν έκτοτε όλοι οι φιλόδοξοι σύλλογοι της Δυτικής Ευρώπης (κυρίως ιταλικοί) και σύντομα θα ξεκινούσε η χρυσή της εποχή στο ευρωπαϊκό μπάσκετ.
Πηγή
1962-63 Ευρωλιγκα ανδρων Ευρωλιγκα ανδρων Ευρωλιγκα ανδρων Ευρωλιγκα ανδρων
Βασιλική Καλογερά
Η Βασιλική (Βίκυ) Καλογερά (Vassiliki/Vicky Kalogera) είναι Ελληνίδα αστροφυσικός. Είναι καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Νορθγουέστερν(Ιλινόι των ΗΠΑ) και διευθύντρια στο Κέντρο Διεπιστημονικής Εξερεύνησης και Έρευνας της Αστροφυσικής (CIERA). Είναι ηγετικό μέλος του LIGO Collaboration, το οποίο μελέτησε τα βαρυτικά κύματα το 2015.
Η Καλογερά είναι πρωτοπόρος θεωρητικός στη μελέτη των βαρυτικών κυμάτων, την εκπομπή των ακτινών Χ από τα συμπαγή διπλά συστήματα και τη συνένωση των διπλών συστημάτων αστέρων νετρονίων.
Βιογραφία
Η Καλογερά έλαβε πτυχίο στη φυσική το 1992 από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Φοίτησε στο Πανεπιστήμιο του Ιλινόι, από όπου έλαβε το διδακτορικό της στην αστρονομία το 1997. Εργάσθηκε στο Κέντρο Αστροφυσικής Χάρβαρντ-Σμιθσόνιαν ως μεταδιδακτορική υπότροφος και πήρε την υποτροφία Clay το 2000. Έγινε καθηγήτρια στο Τμήμα Φυσικής και Αστρονομίας στο Πανεπιστήμιο Νορθγουέστερν το 2001. Είναι παντρεμένη με τον Φρεντ Ράσιο (Fred Rasio).
Σταδιοδρομία και έρευνα
Η Καλογερά είναι επίτιμη διδάκτορας φυσικής και αστρονομίας στο Πανεπιστήμιο Νορθγουέστερν. Υπηρετεί ως διευθύντρια στο Κέντρο Διεπιστημονικής Εξερεύνησης και Έρευνας της Αστροφυσικής (CIERA). Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα καλύπτουν μια ποικιλία θεμάτων πάνω στη θεωρητική αστροφυσική, όπως τη μελέτη των βαρυτικών κυμάτων, την ανάπτυξη των ακτινών Χ και την πρόβλεψη των υπερκαινοφανών.
Παραπομπές
Κατηγορία:Αστροφυσικοί Κατηγορία:Έλληνες αστρονόμοι
Κατάλογος αρχηγών κράτους του Τσαντ
Ακολουθεί ένας κατάλογος με τους αρχηγούς κράτους του Τσαντ από το 1960, οπότε η χώρα έγινε ανεξάρτητη από τη Γαλλία, μέχρι σήμερα.
Συνολικά έξι άτομα έχουν υπηρετήσει στο αξίωμα (χωρίς να προσμετρηθούν οι 2 μεταβατικοί αρχηγοί κράτους). Επιπρόσθετα, ένα άτομο, ο Γκουκούνι Ουεντέι, χρημάτισε πρόεδρος δύο φορές (μη συνεχόμενες θητείες).
Ο σημερινός αρχηγός κράτους είναι ο επικεφαλής του Μεταβατικού Στρατιωτικού Συμβουλίου Μαχαμάτ Ντεμπί, από τις 20 Απριλίου 2021. Ο Μαχαμάτ διαδέχθηκε τον πατέρα του, Ιντρίς Ντεμπί, ο οποίος παρέμεινε στο αξίωμα επί τρεις δεκαετίες, έως το θάνατό του.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
Κατηγορία:Αρχηγοί κράτους του Τσαντ
Iostream
Το   είναι μέρος της πρότυπης βιβλιοθήκης της γλώσσας προγραμματισμού C++ για την είσοδο/έξοδο δεδομένων. Στην πραγματικότητα είναι ένα ψευδώνυμο (typedef) για την εξειδίκευση του πρωτύπου κλάσης basic_iostream για είσοδο - έξοδο δεδομένων σε μορφή char. Παράγεται με διπλή κληρονομικότητα από τα πρότυπα κλάσεων basic_ostream και basic_istream. Τα αρχικά io στο όνομα της βιβλιοθήκης αναφέρονται στις αγγλικές λέξεις Input/Output Stream που μεταφράζονται ως είσοδος/έξοδος ροής (stream) δεδομένων. Η βιβλιοθήκη  παρέχει την βασική είσοδο/έξοδο σε ένα πρόγραμμα της C++. Το   είναι αντικείμενο της istream (παράφραση του αγγλικού see-in που σημαίνει δες είσοδο), και τα   (παράφραση του αγγλικού see-out που σημαίνει δες έξοδο),   (παράφραση του αγγλικού see-error που σημαίνει δες έξοδο λαθών), και   (παράφραση του αγγλικού see-log που σημαίνει δες έξοδο αρχείου καταγραφής) αντικείμενα της ostream για την ροή δεδομένων στην τυπική έξοδο, την έξοδο λαθών και την έξοδο στο αρχείο καταγραφής αντίστοιχα. Όλα αυτά τα αντικείμενα βρίσκονται κάτω από το χώρο ονομάτων (namespace)  .
Παραδείγματα
Το   είναι αντικείμενο της κλάσης  . Ο τελεστής << υπερφορτώνεται στην ostream ώστε να στέλνει τα δεδομένα στην τυπική έξοδο (συνήθως είναι η οθόνη). Αντίστοιχα το   είναι αντικείμενο της κλάσης  . Ο τελεστή >> υπερφορτώνεται στην istream ώστε να δέχεται δεδομένα από την τυπική είσοδο (συνήθως είναι το πληκτρολόγιο). Ο τελεστής << ή >> δείχνει συμβολικά την ροή των δεδομένων. Για παράδειγμα στο std::cout << "Γεια σου κόσμε!\n"; δείχνει την ροή από αριστερά προς τα δεξιά (δηλαδή στην έξοδο cout που παραφράσει το see out που σημαίνει δες την έξοδο). Εναλλακτικά στην θέση του '\n' μπορεί να χρησιμοποιηθεί το   που σημαίνει (end line - μεταφράζεται ως τέλος/αλλαγή γραμμής).
Στο παρακάτω παράδειγμα φαίνεται και η χρήση του  για είσοδο:
Το   είναι μια λειτουργία της εξόδου η οποία εκτός από την αλλαγή γραμμή, αδειάζει άμεσα την μνήμη (buffer εξόδου) ώστε να γίνει άμεσα η έξοδος (αυτό ιδιαίτερα είναι σημαντικό όταν η έξοδος είναι σε εξωτερικό αρχείο π.χ. χρησιμοποιώντας την βιβλιοθήκη fstream).
Προσαρμογή ροής
Ειδικά κλάσεις-αντικείμενα τα οποία ονομάζονται προσαρμοστές (manipulators) χρησιμοποιούνται για να προσαρμόσουν την γενική ροή δεδομένων μέσω των τελεστών εισόδου/εξόδου:  or.
Περαιτέρω προσαρμογές της ροής δεδομένων μπορούν να γίνουν με την εξειδικευμένη βιβλιοθήκη για το σκοπό αυτό:.
Παραπομπές
Κατηγορία:C++ (STL)
Αλέξης Μινωτής
μικρογραφία|Ο Μινωτής στην ταινία Ο φυγάς το 1946 μικρογραφία|Από αριστερά προς δεξιά: [[Κωνσταντίνος Καραμανλής, Γεώργιος Μισαηλίδης, Αλέξης Μινωτής, στο Προεδρείο του Προσυνεδρίου της Νέας Δημοκρατίας (Χαλκιδική, Απρίλιος 1976)]] Ο Αλέξης Μινωτής (8 Αυγούστου 1900 - 11 Νοεμβρίου 1990) ήταν ένας από τους κορυφαίους δραματικούς ηθοποιούς και σκηνοθέτες του ελληνικού θεάτρου.
Βιογραφία
Αργότερα προσλήφθηκε από τον θίασο της Μαρίκας Κοτοπούλη με το θίασο της οποίας και σημείωσε το 1925 τη πρώτη του μεγάλη επιτυχία στο έργο του Αρτζιμπάσεφ Πόλεμος που υποδυόταν τον ρόλο του βιολιστή, έτσι δεν άργησε αν και αυτοδίδακτος ν' αναγνωρισθεί η εξέχουσα καλλιτεχνική μορφή του μεταξύ των Ελλήνων πρωταγωνιστών της δραματικής σκηνής. Ιστορικής επιτυχίας θεωρήθηκαν οι παραστάσεις του στο πρωτοποριακό τότε συγκρότημα της "Ελεύθερης Σκηνής" το 1930. Στη συνέχεια αναγνωρίσθηκε από τους καλύτερους πρωταγωνιστές του Εθνικού Θεάτρου, στις παραστάσεις του οποίου στην Αγγλία (1939) με τον "Άμλετ" του Σαίξπηρ κρίθηκε από τους Άγγλους κριτικούς ως Παγκόσμιος καλύτερος Άμλετ των τελευταίων 50 ετών. Το 1930, ο Μινωτής πρωταγωνίστησε σε μία από τις πρώτες ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου, με τίτλο Για την αγάπη της. Ήταν ένα βουκολικό δράμα σε σενάριο Π. Νικολάου και Δ. Βενιέρη και σκηνοθεσία Παρίδη.
Ο Αλέξης Μινωτής υποδύθηκε σχεδόν όλους τους ρόλους σε όλα τα θεατρικά είδη, από φάρσες μέχρι μελοδράματα (όπερες) και από κωμωδία μέχρι τραγωδία, δημιουργώντας μια καριέρα διεθνούς ακτινοβολίας. Κυριότεροι δημιουργικοί ρόλοι του Αλέξη Μινωτή ήταν στους πρωταγωνιστικούς ρόλους των έργων: "Ιούλιος Καίσαρ" και "Άμλετ" του Σαίξπηρ, "Δον Κάρλος" του Σίλλερ, "Ιβάν ο τρομερός", "Πέερ Γκυντ", "Μάκβεθ", "Βασιλιάς Ληρ", "Βρυκόλακες" κ.ά.