cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ވެލުޕިއްލައި ޕްރަބާކަރަން
ޕްރަބާކަރަން އުފަންވެފައިވަނީ ނޮވެމްބަރު 26، 1954 ގައި ސްރީލަންކާގެ ޖަފްނާ އަށެވެ. ބުނެވޭ ގޮތުގައި އަމިއްލައަށް މަރުވެގެން މީހުންނަށް ހަމަލާދޭ މީހުންގެ ފައުޖެއް އުފައްދައި، އަމިއްލައަށް މަރުވެގެން ޙަމަލާދިނުން ދުނިޔެއަށް ތަޢާރަފްކުރެއްވި މީހަކީ ޕްރަބާކަރަން އެވެ. ޕްރަބާކަރަން އަކީ މެދުފަންތީގެ އާއިލާއެއްގެ 4 ވަނަ މެންބަރެވެ. ޕްރަބާކަރަންގެ އެލްޓީޓީއީ ޖަމާޢަތުގެ ކޮންމެ މެންބަރެއްގެ އަތުގައި ސައިނޭޑް ގުޅައެއް އޮވެއެވެ. އެއީ ބަޔެއްގެ އަތްދަށުވެއްޖެނަމަ އަމިއްލައަށް މަރުވުމަށް އެގުޅަ ބޭނުންކުރެވޭނެތީ އެވެ. ޕްރަބާކަރަންގެ ކަރުގައި އޮންނަ ފަށުގައި ވެސް މިފަދަ ގުޅައެއް އޮންނަކަމަށް ވެއެވެ. މިޖަމާޢަތުން ސިޔާސީ އެތަކެއް ފަރާތްތަކެއް މަރާލާފައެވެ. އެގޮތުން 1991 ވަނަ އަހަރު އިންޑިޔާގެ ބޮޑުވަޒީރު ރަޖީވް ގާންދީ އަވަހާރަ ކޮށްލުމުގެ އިތުރުން، 1993 ގައި ސްރީލަންކާގެ އޭރުގެ ރައީސް ނަރަސިންހާ ޕްރަމަދާސަ އާއި، އަދި 2005 ގައި އަވަހާރަކޮށްލި އޭރުގެ ސްރީލަންކާގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ލަކްޝްމަން ކަދިރްގަމް ހިމެނެއެވެ.
އަނގަ ފާރު
އަނގަ ފާރު އަކީ ހޫނުން އަނގައިގައި ހެދޭ ފާރެކެވެ. މިއީ ވަރަށް ގިނައިން މީހުންނަށް ޖެހޭ ބައްޔެކެވެ.
އައްސި ބަލި
އައްސި ބަލި އަކީ ގައިގެ ތަންތަން އައްސިވާ ބަލި އެވެ
ޓޮންސިލް ދުޅަވުން
ޓޮންސިލް ދުޅަވުން ކުރިމަތިވުމުން ފެނިދާނެ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި، ކަރުތެރެ ހަލާކުވުން، ކާތަކެތި ދިރުވަން އުދަގޫވުން، ހުންއައުން، ނުތަނަވަސްވުން، އަދި ކަރުގެ ދެފަރާތުގައި ގޮށްލުން ފަދަ ކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ. ޓޮންސިލް ދުޅަވުން ކުރިމަތިވުމަށްފަހު ރަގަޅުވުމަށް 5 ދުވަހުގެ މުއްދަތެއް ނަގައެވެ.
ޓޮންސިލް ދުޅަވުމުން ފަރުވާގެ ގޮތުގައި ކުރެވޭ ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި ، ހުން ރަގަޅުވަންދެން އަރާމުކުރުން، ބަލިޖެހިފައި ތިބޭމީހުން އެހެންމީހުންނާއި ގައިގޯޅިވެ ނޫޅުން، ބައްޔާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ އާދަޔާ ޚިލާފު ކަންތައްތަކުން މިންޖުވުމަށް އެންޓިބަޔޮޓިކް އެއް ބޭނުންކުރުން ފަދަ ކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ.
ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ދުޅަވުން
ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ދުޅަވުންއަކީ ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު އަދި ފުރަގަސް ފަރާތް ގެ އެންމެ ފަހު 6 އިންޗީގެ އެތެރެއިން ލެވިފައިވާ ތެތް ދުލިފަށް ދުޅަވުމެވެ.
ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ދުޅަވުން ކުރިމަތިވުމުން ފެނިދާނެ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި، ބޮޑުކަމުދާން ބާރުލާންޖެހުން، ބޭރަށް ހިންގުން، ފުރަގަސް ފަރާތުން ލޭއައުން، ގޮހޮރު ރަގަޅަށް ހުސްނުވާހެން އިހްސާސްވުން، ބޮޑުކަމުދިއުމުގެ ތެރޭގައި އުދަގޫތައްވުން، ބަނޑުގެ ވާތްފަރާތުގައި ރިހުން، ފުރަގަސް ފަރާތް އަދި ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރު ހިމެނޭ ހިސާބަށް ތަދުވުން، އަދި ފުރަގަސް ފަރާތުން ދަވަ ބޭރުވުން ފަދަ ކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ.
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ދަރަވަންދޫގޭ ޙުސައިންދީދީ
އައްނާއިބު އަޙްމަދު ބަންޑާރަ ނާއިބު މަނިކުފާނުން އަވަހާރަވީ ބޭސްވެރިކަމަކު މާއެނބޫދޫއަށް ވަޑައިގެން ހުންނަވަނިކޮށް އެރަށުގައި ހުންނަވައި 1281 މިވަނަ އަހަރުގެ ރަބީޢުލްއައްޥަލު 29 މިދުވަހުގައެވެ. ތުއްތޫއަށް ބަފައިކަލަކު ކަމުގައި ފެނިލެއްވީ މި މަނިކުފާނެވެ.
މި މޫސާ ފަނޑިޔާރު ތަކުރުފާނުން ދެ އަހަރު ފަނޑިޔާރު ކަންތައް ކުރައްވައިފައި ރަށަށް ދުރުވެ ރަށުގައި ނިޔައުވެއްޖެއެވެ. މިޔަށް ފަހު ދުވަސްކޮޅަކުން ތުއްތޫ އޮޅުދޫ ކަރަޔަށް ދުރުވެ ބޭރުވެލީގައި ހުންނެވި މަޝްހޫރު އަލްޢާލިމުލްޢައްލާމާ ޢަލްޢާރިފް ބިﷲ އައްޝައިޚް މުޞްޠަފާ ބިން ބާވާ އާދަމް ރަޙިމަހުﷲ މި ކަލޭގެފާނުންގެ އަރިހުގައި ހުންނަވައިގެން ޢިލްމު އުނގެނުމާއި މަޝްޣޫލުވެއްޖެ އެވެ. މި ދަތުރު އޮޅުދޫ ކަރައިގައި އުޅުއްވައިފައި ރާއްޖެއަށް ދުރުވީ 1300 މި ވަނަ އަހަރުގެ ތެރޭގައެވެ.
އަޙްމަދުދީދީގެ މަސައްކަތްޕުޅަކީ، ފޮތް ބެއްލެވުމާއި ކުދީންނަށް ކިޔަވައިދެއްވުމެވެ. ދުނިޔޭގެ މަސައްކަތަކުން ކުރައްވާކަމަކީ ރުއް އިންދެވުމެވެ. ވަރަށް ގިނަ ރުއް އިންދަވައިފައިވެއެވެ. އަޙްމަދުދީދީއަކީ ތާރީޚު ޢިލްމުން ވަރަށް ކުރިއަރައިފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. މި ރާއްޖޭގެ މީހުންގެ ނަސަބުތަކާއި އައްޑޫގެ ވަޤްފުތައް ބެހެވޭ މަގުތަކާއި، އެ ވަރަށް ދަންނާނޭ އަނެކަކު މިހާރަކު ނުފެނެއެވެ.
ކޮލި ފްލާވަރު
ކޮލި ފްލާވަރު އަކީ ވަރަށް ގިނަ ޞިއްޙީ ފައިދާތައް އެކުލެވޭ އެއްޗެކެވެ. ކޮލި ފްލާވަރު ގައި ހިމެނޭ ހަށިގަނޑަށް ފައިދާހުރި މާއްދާ ތަކުގެ ތެރޭގައި ފޮލިކް އެސިޑް، އަދި ވިޓަމިން ސީ ހިމެނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ތަފާތު ކެންސަރު ވައްތަރުތަކާއި ދުރުކޮށްދޭ، މާއްދާތައް ކޮލި ފްލާވަރު ގައި ހިމެނެއެވެ.
އަރިދަފުސް ރޯގާ
ފަރުވާ
އަރިދަފުސް ރޯގާ މުޅިން ރަގަޅުކުރެވޭ ހަގީގީ ފަރުވާއެއް އަދި ހޯދިފައެއް ނުވެއެވެ. މިއީ ޑޮކްޓަރަށް ދެއްކުމާ ނުލައި ގޭގައި ވެސް އަމިއްލައަށް ފަރުވާ ކުރެވިދާނެ ބައްޔެކެވެ. ޑޮކްޓަރަށް ދެއްކުމުން ވެސް ގިނަ ފަހަރު ލިޔެދެވޭ ބޭސްތަކަކީ ބައްޔާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ އުދަގޫތައް ކުޑަކުރުމަށް ދެވޭ ބޭސް ތަކެކެވެ. އަރިދަފުސް ރޯގާ ޖެހުމުން ފަރުވާގެ ގޮތުގައި އިރުޝާދު ދެވޭ ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި އަރާމްކުރުން، ގިނައިން ދިޔާތަކެތި ބުއިން، އާވިއެރުވުން، އަދި ކަރުތެރެ ދޮވުން ފަދަ ކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ބައްޔާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ގައިގައި ރިހުން، ހުންއައުން ފަދަ ކަންތައްތަކަށް ފަރުވާއެއްގެ ގޮތުގަައި ޕެނަޑޯލް އަދި ބުރޫފަން ފަދަ ބޭސްތައް ޑޮކްޓަރުން ލިޔެދީ އުޅެއެވެ. އެސްޕިރިން އާއި އެސްޕިރިން އެކުލެވޭ ބޭސްތައް އަރިދަފުސް ރޯގާއަށް ފަރުވާގެ ގޮތުގައި ކުޑަކުދިންނަށް ބޭނުންކުރުމަކީ ރަގަޅުކަމެއް ނޫނެވެ. ސަބަބަކީ އޭގެ ސަބަބުން ރޭޒް ސިންޑްރޯމް ފަދަ ނުރައްކާތެރި ބައްޔެއް ފެންމަތިވެގެން އަތުވެދާނެތީ އެވެ.
ކޮޅުނބު
ޑަޗް ދުވަސްވަރު
ޑަޗުން އަތްދަށުލީ ސަރަހައްދުތައް ފުރަތަމަ އެތާގެ ސިންގަޅަ ރަސްގެފާނަށް އަނބުރާ ހަވާލުކުރި ނަމަވެސް ފަހުން އެ ތަންތަން ހަވާލުކުރަން ޑަޗުން ދެކޮޅު ހެދިއެވެ.
އިނގިރޭސީންގެ ދުވަސްވަރު
އިނގިރޭސިންގެ ފަރާތުން އެތާގެ އިދާރީ ހިންގުން ބެލެހެއްޓުމަށް ފުރަތަމަ އައްޔަން ކުރެވުނީ ޖޯން މެކްޑްވެލް އެވެ.
ފިތް ދުޅަވުން
ވަގުތީ ސިފައެއްގައި ފިތް ދުޅަވެއްޖެނަމަ ފިތް ދުޅަވެ، ބޮޑުވެ، ފިތާ ދިމާލުން (ބަނޑުގެ ކަނާތްފަރާތުން މަތީގައި) ބީހިލުމުން ނުވަތަ އަތް ޖައްސާލުމުން ތަދު އިހްސާސް ވާނެއެވެ. އަދި މިހާލަތުގައި ފިތުގެ ބައެއް ހަލާކުވެ ނުވަތަ މަރުވެ، އެތަނެއްގައި ދޮސް ޖަމާވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. ދާއިމީ ސިފައެއްގައި ފިތް ދުޅަވެއްޖެނަމަ ފިތް ދުޅަވެ ބޮޑުވުމުގެ ބަދަލުގައި އިންނާނީ ފިތި، ހިނދިފައެވެ. އަދި ފިތުގެ ފާރު ބޯވެ، އޭގެ ކުލަ އަޅި ކުލައަކަށް ބަދަލު ވެއެވެ.
ހަކުރު ބަލި
ހަށިގަނޑުން ހަކަތަ ލިބިގަތުން
1. ކާރބޯހައިޑްރޭޓްސް (ސްޓާރޗް އަދި ހަކުރު)
ހަކުރު ބަލީގެ ދެވަނަ ވައްތަރު(ޓައިޕް 2 ޑައިބިޓީސް)
ޓައިޕް ޓޫ ޑައިބިޓީސް ޗިސްމޭ އިން އިންސިއުލިން ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އުފައްދަމުން ދެއެވެ. ނަމަވެސް އިންސިއުލިން ގެ އަސަރު ފުރިހަމަ ގޮތުގައި ގުނަވަން ތަކަކަށް ނުކުރެއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން ގުނަވަންތަކުގެ 'ސެލް' ތަކުގެތެރެއަށް ގްލޫކޯސް އަކަށް ނުވަދެވެއެވެ. އަދި ލޭގައި ހަކުރު ހުންނަ މިންވަރު މައްޗަށްދެއެވެ.
ބަލިވެ އިނުމާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ހަކުރު ބަލި
މާބަނޑުވުމާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ހަކުރުބައްޔަށް ބަލިވެ އިންނަ ކޮންމެ އަންހެނަކުމެ ޓެސްޓްކުރުމަކީ ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ. އެެހެނީ ހަކުރުބަލީގެ ސަބަބުން ކުރިމަތިވާ އުދަގޫތައް ފެނުމަކާއި ނުލައި، ނުވަތަ ހަކުރުބަލި މެދުވެރިވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ ކަމެއް ކުރިމަތި ނުވާ ހާލުގައިވެސް މާބަނޑުވުމުން ހަކުރުބަލީގެ މައްސަަަލަ ކުރިމަތިވެއެވެ. މާބަނޑުވުމާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ހަކުރު ބަލީގެ އުދަގޫ ވިހެއުމަށްފަހު ފިލައިދެއެވެ. މާބަނޑު ދުވަސްވަރު މިކަމުގެ އުދަގޫ ކުރިމަތިވާ ގިނައަންހެނުންނަށް އަހަރުތަކެއް ފަހުން ހަކުރު ބަލީގެ އުދަގޫތަކާއި ކުރިމަތިލާންޖެހެއެވެ. ކުރިން ބަލިވެއިދެ ހަކުރު ބަލީގެ އުދަގުލާއި ކުރިމަތިލާފައިވާނަމަ އެކަން ޑޮކްޓަރަށް ނުވަތަ ސިއްހީ މައުލޫމާތު ފޯރުކޮށްދޭ މީހަކަށް ބަޔާންކޮށްދެން ވާނެއެވެ.
ހަކުރުބަލީގެ އަލާމާތް
ފަރުވާ ނުލިބި ގިނަ ދުވަސްވުމުން އިތުރަށް ދިމާވެދާނެ ކަންތައްތައް
ހަކުރުބަލި ޖެހިއްޖެނަމަ
ހަކުރުބަލި ހުރިކަން އިނގުމުން ލޭގައި ހަކުރުގެ މިންވަރު އަބަދުމެ ރަނގަޅު ހިސާބުގައި ބެހެއްޓުމަށް ވަރަށް ސަމާލު ކަން ދޭންވާނެއެވެ. ރަނގަޅީ ކެއުމުގެ ކުރީންވެސް އަދި ފަހުންވެސް ހަކުރު މައްޗަށް ދިޔަނުދީ   ފަރުވާތެރިކަމާއި އެކު ބަލަހައްޓަމުން ގެންދިއުމެވެ. ގަވާއިދުން ކަސްރަތު ކުރުމާއި، ކެއުމުގެ މިންގަނޑުތައް ރަނގަޅަށް ބެހެއްޓުމާއި، ބޭސްކެއުމުގައި ފަރުވާތެރިވުމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. މިއިން ކޮންމެވެސް އެއްކަމެއް ނޫނީ ދެކަމެއް ކޮށްލުމުން ފުދިދާނެކަމަށް ހީކޮށް އަމަލުކޮށްފިނަމަ ނުއެނގި ހުއްޓާ ލިބިދާނެ ގެއްލުން ވަރަށްވެސް ބޮޑެވެ. އަދި ޑޮކްޓަރަށް ގަވާއިދުން ދެއްކުމަކީ އަދި ލަފާހޯދާ ލޭގައި ހަކުރު ބެހެއްޓުމަށް ބޭނުންވާ މިންވަރަކީ ކޮބައިތޯ މަޝްވަރާކޮށް އެއިރުޝާދުގެ ދަށުން ކަންތައް ކުރަމުންގެންދިއުމަކީ ބުއްދިވެރި ގޮތެވެ.
ހަކުރު ބަލީގައި ނާރުތައް ހަލާކުވުން
ހަކުރު ބަލީގައި ނާރުތައް ހަލާކުވުން އަކީ ހަކުރު ބައްޔާއި ވިދިގެން ހަށިގަނޑުގެ ތަފާތު ނާރުތަކަށް ގެއްލުން ލިބުމެވެ. މިއީ ލޭގައި ހަކުރުގެ މިންވަރު މަތިވުމުގެ ސަބަބުން ފެންމަތިވެގެން އަންނަ މައްސަލަ އެކެވެ. ހަކުރު ބައްޔާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ނާރުތަކުގެ މައްސަލަ ތަފާތު 3 ބަޔަކަށް ބަހާލެވިދާނެއެވެ.
ކެއުމަށް އެދެވޭ ބަދަލެއް ގެނައުން
ހަކުރު ބައްޔަށް ބޭސް ކެއުމުގެ އިތުރުން ކެއުމަށް އެދެވޭ ބަދަލުތަކެއް ކޮންމެހެން ގެންނަން ޖެހޭނެއެވެ. މިކަމުގައި ވިސްނަންޖެހޭނީ ހަކުރުގެ ބައި އެކުލެވޭ ބާވަތެއްކަމަށްވާ ކާބޯހައިޑްރޭޓް މަދުކޮށް، ޕްރޮޓީން އާއި ވިޓަމިންގެ ބައިތައް ގިނަކުރެވޭތޯ އެވެ. އަދި ތެޔޮ އާއި ސަރުބީ އެކުލެވޭ ބާވަތްތަކަކީ ވެސް ކެއުން ރަގަޅު ބާވަތްތަކެއް ނޫނެވެ. ކެއުން ރަގަޅު ނޫން ބައެއް ބާވަތްތަކުގެ ތެރޭގައި އައިސްކްރީމް، ކޭކު، ޕުޑިންގ، ޗޮކްލެޓް، ބޮނޑިބަތް ފަދަ ފޮނިކެއުންތައް ހިމެނެއެވެ. ތެލާއި ސަރުބީގެ ބާވަތްތަކަކީ ވެސް މަދުކުރަންޖެހޭ ބާވަތްތަކެވެ. ޑޮކްޓަރެއްގެ މަޝްވަރާގެ ދަށުން ކޮންމެހެން ބޭނުންކުރަންޖެހިގެން ނޫނީ ހަކުރު އެކުލެވޭ ކެއުން ބޭނުންކުރާކަން ނުވާނެއެވެ. ޑޮކްޓަރަކާއި މަޝްވަރާކޮށްގެން އެމީހެއްގެ ބަރުދަނާއި، ކުރާ މަސައްކަތާއި، އެކަށީގެންވާ ގޮތަށް ކެއުން ގެންދަންވީ ގޮތުގެ ޗާޓެއް ހަދާފައި ބޭއްވުން ރަގަޅުވާނެއެވެ.
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔަރޑް) އަޙްމަދު ޝާހިދު
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔރަޑް) އަޙްމަދު ޝާހިދުގެ ޚާއްޞަ ޚިދުމަތްތަކުގެ ތެރޭގައި، 1988 ނޮވެންބަރު 03 ގެ ޢުދުވާނީ ޙަމަލާގައި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ދިފާޢީ ބާރުގެ މައި މަރުކަޒު ދިފާޢުކުރެއްވުމަށް ސިފައިންގެ އެތެރޭގައި ހުންނަވައި ކުރެއްވި ހިތްވަރުގަދަ ޖިހާދު ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. މީގެއިތުރުން 2003 ސެޕްޓެންބަރު 19 އަދި 20 ވަނަ ދުވަހުގައި މާފުށީ ޖަލުގައި ހިނގި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން ސިފައިން ހިންގި ޚާއްޞަ އޮޕަރޭޝަނާއި، 2004 ޑިސެންބަރު 26 ވަނަ ދުވަހު ކުރިމަތިވި ސުނާމީ ކާރިސާއާއި، 2014 ވަނަ އަހަރު މާލެއަށް ކުރިމަތިވި ފެނުގެ ހާދިސާއާ ގުޅިގެން ސިފައިން ހިންގި ޚާއްޞަ އޮޮޕަރޭޝަންގައި ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔރަޑް) އަޙްމަދު ޝާހިދު ކުރައްވާފައިވާ މަސައްކަތްތަކީ ވަރަށް އިޚްލާޞްތެރިކަމާއެކު އަދާކުރައްވާފައިވާ ޤައުމީ އަގުހުރި ޚިދުމަތްތަކެކެވެ.
ރަންގުމޫ
ރަންގުމޫ ގެ ތަފާތު ވައްތަރުތައް ހުރެއެވެ. ބައެއް ވައްތަރުގެ ރަންގުމޫ ގަހުގެ ފަތް ވެސް ކައިއުޅެއެވެ. އާންމު ގޮތެއްގައި ރަންގުމޫ ބޭނުންކޮށް އުޅެނީ ކައްކައިގެން ކެއުމަށެވެ. އަދި ބައެއް ފަަހަރު ކެއްކުމަށްފަހު އެއިން ތަފާތު ސަލަޑް ތައް ހެދުމުގައި ބޭނުންކުރެެއެވެ.
" ވަޠަން އެދޭގޮތަށް " މިގުޅުން އުފެދުނު ގޮތް އަދި މިގުޅުމަށް އައި ބަދަލު
2008 ވަނަ އަހަރު ބޭއްވި ރިޔާސީ އިންތިހާބްގެ ބައިވެރިން
2. އެމް.ޑީ.ޕީ (ދިވެހިރައްޔިތުންގެ ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީ)
އަރުތެރެ ދުޅަވުން
އަރުތެރެ ދުޅަވުން ކުރިމަތިކުރުވާ ބަލިތަކުގެ ތެރޭގައި ކަރުފޮޅު، ކެއްސުން ބަލި، ސިފިލިސް އަދި މެނިންޖައިޓިސް ހިމެނެއެވެ.
އަޑުފޮށި ދުޅަވުން
ކެއްސުން ބަލި ގެ ސަބަބުން އަޑުފޮށި ހަލާކުވަނީ ކެއްސުން ބަލީގެ އަސަރު ސާނަވީ އިންފެކްޝަން އެއްގެ ގޮތުގައި އަޑުފޮއްޓަށް ފޯރުމުންނެވެ. މިގޮތަށް ކެއްސުން ބަލީގެ އަސަރު އަޑުފޮއްޓަށް ފޯރުމުން އަޑުފޮށީގައި ކެއްސުން ބައްޔާއި ގުޅިގެން އުފެދޭ ކަހަލަ ނޮޑިއުލް އެއް އުފެދި ބޮޑުވެއެވެ. އަދި އަޑުފޮށީގެ ސަތަހައިގެ ފާރުގަނޑެއް އުފެދެއެވެ. ސިފިލިސް ޖެހި ބަލީގައި ގިނަދުވަސްވުމުން އަޑުފޮށި ދުޅަވުން ކުރިމަތިވާގޮތް ވެއެވެ. އަދި މިކަމާއި ގުޅިގެން ދާއިމީ ގޮތެއްގައި އަޑު ކުރަކިވުން ކުރިމަތި ވެގެން ދެއެވެ.
ކޮމާންޑް ސާޖަންޓް މޭޖަރ އަޙްމަދު ޢަބްދުﷲ
ވަޒީފާ
ކޮމާންޑް ސާޖަންޓް މޭޖަރ އަޙްމަދު ޢަބްދުﷲ ސިފައިންގެ ޚިދުމަތާ ގުޅިވަޑައިގަތީ 1992 މެއި 11 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. ދިވެހި އަސްކަރިއްޔާގެ ހަޔާތުގައި ސާޖަންޓް މޭޖަރ އޮފް އެމްއެންޑީއެފްގެ މަޤާމު އެންމެ ފުރަތަމަ ފުރުއްވި ކޮމާންޑް ސާޖަންޓް މޭޖަރ އަޙްމަދު ޢަބްދުﷲ އެވެ.
އެޕޮއިންޓްމަންޓްތައް
ސީނިއަރ އެންލިސްޓެޑް ލީޑަރ / ސާރވިސް ކޯރ
އިސްލާމިކް މިލިޓަރީ ކައުންޓަރ ޓެރަރިޒަމް ކޯލިޝަން ސެންޓަރުގަެ މެންބަރުކަން
ބޯޑުތަކާއި ކޮމެޓީތައް
އެމްއެންޑީއެފް އެންލިސްޓެޑް ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންކަން
ސެމިނާރުތައް
ލެމްޕެކް {ޔޫއެސްއޭ 2017)
ޝަރަފުގެ ނިޝާން
ސިފައިންގެ ޚިދުމަތުގެ ކުލަ
ގާތުން ދިނުން
ތުއްތުދަރިފުޅު އުފަންވުމަށްފަހު ފުރަތަމަ ދިހަދުވަސް ތެރޭގައި އުރަމަތިން އުފައްދައިދޭނީ ކޮލޮސްޓްރަމް ނަމަކަށްކިޔާ ރީންދޫ ކުލައިގައި ހުންނަ މާއްދާއެއްއެކުލެވޭ ކިރެކެވެ. މިއީ ތުއްތުދަރިފުޅަށް ހަޖަމްކުރުމަށް ވަރަށް ފަސޭހަ އަދި ފައިދާހުރި، ޕްރޮޓީންއާއި ފެޓްސް ހިމެނޭ ހަށިގަނޑުގެ ދިފާއީނިޒާމް ވަރުގަދަކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ. ދިހަ ވަރަކަށްދުވަސް ފާއިތުވުމަށްފަހު ދެން އުފައްދައިދޭ ކިރަކީ ތަންކޮޅެއްފެންކޮށް ހުންނަ ކިރެވެ. ފޯރމިލްކް ނުވަތަ ފުރަތަމަ ބޯން ފަށާއިރު އަންނަ ކިރަކީ ފެޓްސްގެބައި މަދުންހުންނަ ،އެހެންނަމަވެސް ކިރުގައިވާ ލެކްޓޯޒް ހަކުރު ގިނަޢަދަދަކަށް އެކުލެވޭ ކިރެވެ. އެއަށްފަހު ދެންއަންނަ ހިންޑްމިލްކަކީ ތުއްތުދަރިފުޅު ހެދި ބޮޑުވުމަށްބޭނުންވާ ވަރަށް ގިނަޢަދަދަކަށް ފެޓްސްހިމެނޭ އެންމެ ފުރިހަމަކާނާއެވެ. ވީމާ، ގާތުންދޭކޮންމެ ފަހަރަކު އެއް އުރަމަތީގައިވާ ކިރު އެއްކޮށް ހުސްވަންދެން ތުއްތު ދަރިފުޅަށް ދިނުން ވަރަށް މުހިއްމެވެ.
އޮޅު އަލަ
ގޮބޮޅި އަލަ ނުވަތަ އަކީ އޮޅުއަލައިގެ ބާވަތެކެވެ. ގޮބޮޅި އަލަ އާންމުކޮށް ހެދޭނީ، ތަންކޮޅެއް ތިރިކޮށެވެ. ގޮބޮޅި އަލަ ހެދިފައި ހުންނަނީ ކުދި ފީނި ފީންޏަށް ވާގޮތަށެވެ. އޮޅު އަލައިގެ އެހެން ވައްތަރުތަކާ ޚިލާފަށް ގޮބޮޅި އަލައިގެ ނިރުފަޅާލެއް ގިނަވާނެއެވެ. ގޮބޮޅި އަލަ ސައިޒުން ވެސް ކުދިވާނެއެވެ. ހުންނާނީ ރުކުގައި އަޅާފައި ހުންނަ ބޮޑެތި ގޮބޮޅި އާއި އެއް ސައިޒަކަށެވެ.
ފެހި ތޮޅި
ފެހި ތޮޅިއަކީ ތޮޅީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ވައްތަރެކެވެ. ތޮޅި އަކީ ގަސްގަހާއި ވެޔޮވެލުގައި އަޅާހިމަދިގުކޮށް ހުންނައެއްޗެކެވެ. ފެހި ތޮޅީގެ ތެރޭގައި ތަފާތު ވައްތަރު ތައް ހިމެނެއެވެ. ފެހި ތޮޅީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ވައްތަރު ތަކުގެ ތެރޭގައި ދިގު ތޮޅި، އަދި އާންމުކޮށް ކިޔައިއުޅޭ ފެހި ތޮޅިނުވަތަ އާއި މިނޫން ބައެއް ވައްތަރުތައް ވެސް ހިމެނެއެވެ. ފެހި ތޮޅި އޭ ކިޔަނީ މިބުނި ވައްތަރުތަކުގެ ތޮޅިތައް ދޮންނުވެ ހުންނައިރު ގައެވެ. ދޮންވުމުން އެއެއްޗަކާ ގުޅޭގޮތުން ވަކިނަމެއް ކިޔުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ.
އެޑްރީނޯޖެނިޓަލް ސިންޑްރޯމް
އެޑްރީނޯޖެނިޓަލް ސިންޑްރޯމް ބޮޑެތި މީހުންނަށް ޖެހުމުން ފިރިހެނުންގެ ކިބައިން ފަހަރުގައި ފާހަގަ ނުވެ ހިގައިދާނެއެވެ. ސަބަބަކީ މި ބަލީގައި ފިރިހެންވަންތަ ސިފަތަކެއް މީހާގެ ކިބައިން ފާޅުވެގެންދާތީއެވެ. އަންހެނުންގެ ކިބައިން ފާހަގަ ކުރެވޭނެ ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި ފިރިހެންވަންތަ ހަށިގަނޑެއް ލިބުން، ބޮލުގެ ދެއަރިމަތިން އިސްތަށިގަނޑު ފިރިހެނުން ހުންނަ ސިފަޔަށް ފެޅުން، މޫނާއި ހަށިގަނޑުގައި އިސްތަށި ފެޅުން، އުރަމަތި ކުޑަވެ ހިނދުން، މޫނުގައި އޮށާޅަނެގުން، ކުޅަދިލި ބޮޑުވުން، އަޑުބަރުވުން، މައްސަރު ކަންތައް ޖެހުން ހުއްޓުން، ބިސްދޫކުރުން ހުއްޓުން، އަދި ހަށިގަނޑު ބޭރުފުށުން ފެންނައިރު ގައިގެ މަސްގަނޑު ފިރިހެނުންނާއި އެއްގޮތަށް ހުރުން ފަދަކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ.
ކޮމާންޑް ސާޖަންޓް މޭޖަރ އިބްރާހީމް ލަތީފް
އެޕޮއިންޓްމަންޓްތައް
އެން.ސީ.އޯ އިންޗާޖް – ސްޓޮކް އެންޑް އިޝޫ، ކްއޯޓަރމާސްޓަރ ސާރވިސް
ތަޢުލީމް
ޖީސީއީ އޭވެލް (ޖޫން 1997)
ތަމްރީނުތައް
ވޮލީ ބޯލް ކޯޗިންގ ކޯސް ސެޓްފިކެޓް 3
ޕޮލިސް ސްޓޭޝަން މެނޭޖްމަންޓް ކޯސް
ސެމިނާރު / ވޯކްޝޮޕް
ޑިވެލޮޕްމަންޓް ވޯކްޝޮޕް އޮން ރައިޓިންގ ލެސަން
ޑިވެލޮޕްމަންޓް ވޯކްޝޮޕް އޮން ޓީމް ބިލްޑިންގ
މަސައްކަތްކުރި ޔުނިޓްތައް
ސަޕްލައި ސަޕޯރޓް ސާރވިސް
އެމް.އެން.ޑީ.އެފް ނޮދަން އޭރިއާ
ޝަރަފުގެ ނިޝާން
ސިފައިންގެ ޚިދުމަތުގެ މެޑެލި
ދިގު މުއްދަތެއްގައި ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ ކުލަ
ދުރަނު ވައި
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ކޮމާންޑް ސާޖަންޓް މޭޖަރ އަޙްމަދު ޝަހީރު
ތަމްރީނުތައް
އަސާސީ ތަމްރީނު
މަސައްކަތްކުރި ޔުނިޓްތައް
1. އެމްއެންޑީއެފް ކޯސްޓްގާޑް
ޝަރަފުގެ ނިޝާން
ސައްތައިގެ މެޑެލި
ދިގު މުއްދަތެއްގައި ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ ކުލަ
ވައިހަން
ވައިހަން އަކީ ފުރަގަސްފަރާތު ދޮރުން ނިކުންނަ ވައި އެވެ.
ބާދިރީ
ބާދިރީނުވަތަ އަކީ ގޮވާމުގެ ބާވަތެކެވެ. މިއީ އޮނުފަތްހެއް ހިމަދިގުކޮށް ފަތްހުންނަ ގަހެއްގައި ނިކުންނަ ދިގުކުރާ ގަނޑެއްގައި އަޅާ އޮށްޓަރެކެވެ. މީގެ ކުލައަކީ ގަދަމުށިކުލައެވެ. މިގަސްހެދެނީ ގާތްގަނޑަކަށް 4 ފޫޓު 5 ފޫޓަށެވެ. މިއީ ކުދިބަތް ހުންނަ ފާޑަށް އެއަށްވުރެ ބޮޑެތިކޮށް ހުންނަ ގޮވާމެކެވެ. މީލާދީގެ 2 ހާސް އަހަރު ކުރިން އިންޑިޔާއިން ބާދިރީ ފެނުނު ކަމަށް ތާރީޚް ހެކިދެއެވެ.
ދިވެހި ބަހަށް ބާދިރީ މިނަން ނެގިފައިވަނީ އިންޑިޔާގައި ބާދިރީ އަށް ބޭނުންކުރެވޭ ނަމެއް ކަމުގައިވާ ބާޖިރީ އިން ކަމަށް ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.
ވިހަ ބޮނޑި
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ވެޔޮ ފިނޮޅި
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ވިދުރި
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ވިހަ ވައި
ވިހަވައި އަކީ ހަށިގަނޑަށް ގެއްލުންދޭ ވައި އެވެ.
ސްޓާފް ސާޖަންޓް ޢަބްދުއްރައްޒާޤު ޢުމަރު
ޝަރަފުގެ ނިޝާން
މިއީ ދިވެހި ދައުލަތަށް ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ އިނާމު 2021 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެންބަރު 11 ވަނަ ދުވަހު ދިވެހި ދައުލަތުން އަރުވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔަރޑް) އަޙްމަދު މުޙައްމަދު
ޝަޚްސީ ވަނަވަރު
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔަރޑް) އަޙްމަދު މުޙައްމަދު، އުފަންވެ ވަޑައިގެންނެވީ 1964 ޖުލައި 09 ވަނަ ދުވަހު، މިލަދުންމަޑުލު އުތުރުބުރީ މަރޮށީގައެވެ. ތަޢުލީމް ހާސިލު ކުރެއްވީ މާލެވަޑައިގެން، މަޖީދިއްޔާ ސްކޫލުންނެވެ. ސާނަވީ ތަޢުލީމް ނިންމަވާ ލެއްވީ 1983 ވަނަ އަހަރުއެވެ. ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް (ރިޓަޔަރޑް) އަޙްމަދު މުޙައްމަދު އާއި އަނބިކަނބަލުން ސެލްވިއާ ޙަމީދަށް ފިރިހެން ބޭފުޅަކާއި އަންހެން ބޭފުޅެއް ލިބިވަޑައިގެންފައިވެއެވެ.
މޭބިސްކަދުރު
މޭބިސްކަދުރުއަކީ އިންސާނުން ކެއުމަށް ބޭނުންކުރާ މޭވާގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ބާވަތެކެވެ، ހުތް ފޮނި ރަހަ އެއް ހުންނަ މޭބިސްކަދުރުގެ އެތަކެއް ވައްތަރުތަކެއް ހުރެއެވެ. އެކި ވައްތަރުގެ މޭބިސްކަދުރު އެކިކުލައަށް ހުންނަކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. އެގޮތުން ފާހަގަކުރެވޭ މޭބިސްކަދުރުގެ ބާވަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ރަތް މޭބިސްކަދުރު، ފެހި މޭބިސްކަދުރު، ކަޅު މޭބިސްކަދުރު، ދަނބު މޭބިސްކަދުރު، މަޑުފެހި މޭބިސްކަދުރު ފަދަ ކުލަތަކުގެ މޭބިސްކަދުރު ހިމެނެއެވެ.
ވައި ކިހުނު
ވައި ކިހުނު އަކީ ކިހުނު ގެ ބާވަތެކެވެ. މިބަލީގައި ވާގޮތަކީ ލެޔެއް ދޮހެއް އައުމަކާއި ނުލައި ދަށްބަނޑު ފުއްޕާފައި ރިހުމާއެކު އާދަޔާ ޚިލާފަށް ކުޑަކަމުދާންވަނީ އެވެ.
ވޮރަންޓް އޮފިސަރ 4 ޝާހިދު މުޙައްމަދު
ވަނަވަރު
ވޮރަންޓް އޮފިސަރ 4 ޝާހިދު މުޙައްމަދު، ވޮކޭޝަނަލް ޓްރޭނިންގ ސެންޓަރުން ވެލްޑިންގ އެންޑް ޝީޓްމެޓަލް ކޯސް ފުރިހަމަކުރެއްވުމަށްފަހު، ޤައުމީ ޚިދުމަތަށް ނުކުމެވަޑައިގެން މަސައްކަތް ފެށްޓެވީ، 1982 މާރިޗު މަހުގެ 23 ވަނަ ދުވަހު މޯލްޑިވްސް ޓްރާންސްޕޯޓް އެންޑް ކޮންޓްރެކްޓިންގ ކޮމްޕެނީގައެވެ. އެތަނުގައި ކުރައްވަމުން ގެންދެވި ޚިދުމަތުން ސިފައިންގެ ޚިދުމަތަށް ބަދަލުވީ، 1983 މާރިޗު މަހުގެ 2 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. ސިފައިންގެ ޚިދުމަތުގައި އުޅުއްވާތާ މިހާރު 38 އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސްވެއްޖެއެވެ.
ފަތިނާރު
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ނާރުތަކުގެ ނިޒާމް
ދިވެހި އަތަ
ދިވެހި އަތަ ނުވަތަ  އަކީ އަތައިގެ ވައްތަރެކެވެ. ދިވެހި އަތަ އަކީ އާންމުކޮށް ދިވެހިރާއްޖޭގައި ހެދޭ އަތައިގެ ވައްތަރެވެ. އަތަ އަކީ މަޝްހޫރު ފޮނި މޭވާއެކެވެ. އަތައިން ތަފާތު ޖޫސް ތައްޔާރު ކުރުމުގެ އިތުރުން ބައެއް ކަހަލަ ފޮނި ކާތަކެތި ތައްޔާރު ކޮށްއުޅެއެވެ.ދިވެހިން އަތަ ހުހަށް ކެއުމުގެ އިތުރުން، އަތައިން ފަނި ތައްޔާރު ކުރެއެވެ. އަދި ބޮޑަށް މީރު ކަމަށްވަނީ ދޮންވެ ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ފާވުމުންނެވެ.
ސްޓާފް ސާޖަންޓް މުޙައްމަދު ޙަނީފް
ވަނަވަރު
ސްޓާފް ސާރޖަންޓް މުޙައްމަދު ޙަނީފް، އެމް.އެން.ޑީ.އެފް. ގައި މިހާތަނަށް 41 އަހަރަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތެއްގައި ޚިދުމަތް ކުރައްވައިފައި ވެއެވެ. މުޙައްމަދު ޙަނީފަކީ، ވަގުތަށް ކަމޭހިއްތަވައިގެން، ޙަވާލުކުރެވޭ ކޮންމެ ކަމެއްވެސް ޤާބިލުކަމާއި ތެދުވެރިކަމާއެކު ކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ޚިދުމަތްތެރިއެކެވެ.
މޭޖަރ (ރިޓަޔަރޑް) ޢަބްދުއްސަލާމް ޙުސައިން
ވަނަވަރު
މޭޖަރ (ރިޓަޔަރޑް) ޢަބްދުއްސަލާމް ޙުސައިން، ސިފައިންގެ ޚިދުމަތާ ގުޅިވަޑައިގަތީ، 17 އޮކްޓޫބަރު 1978 ގައެވެ. އެ ދުވަހުން ފެށިގެން 1 ނޮވެންބަރު 2016 ގައި ސިފައިންގެ ޚިދުމަތުން ޝަރަފުވެރިކަމާއެކު ވަކިވެވަޑައިގަތުމާ ހަމަޔަށް ވަރަށް އިޚްލާޞްތެރިކަމާއެކު ސިފައިންގެޔަށް ވަނީ ޚިދުމަތް ކޮށްދެއްވައިފައެވެ. އެން.އެސް.އެސް.ގެ ޕްރައިވެޓް ކަމާއި، ލާންސް ކޯޕްރަލް ކަމާއި، ކޯޕްރަލް ކަމާއި، ސާރޖަންޓް ކަމާއި، ސްޓާފް ސާރޖަންޓް ކަމާއި، ވޮރަންޓް އޮފިސަރ ގްރޭޑް 2 ކަމާއި، ވޮރަންޓް އޮފިސަރ ގްރޭޑް 1 ކަމާއި، ލެފްޓިނަންޓް ކަމާއި، ފަސްޓް ލެފްޓިނަންޓް ކަމާއި، ކެޕްޓަން ކަމާއި، މޭޖަރކަމުގެ ރޭންކުގައި ޚިދުމަތް ކުރައްވައިފައި ވެއެވެ.
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް މުޙައްމަދު ޝަރީފް
އަދާކުރެއްވި މަޤާމުތައް
ބްރިގޭޑިއަރ ޖެނެރަލް މުޙައްމަދު ޝަރީފް އަދާކުރައްވައިފައިވާ މަގާމުތަކުގެ ތެރޭގައި، އެއަރޕޯޓް ސެކިއުރިޓީ ޔުނިޓްގެ އޮފިސަރ ކޮމާންޑިންގެ އެހީތެރިޔާގެ މަގާމު، އާރު.އެޗް.ކިޔު. ހުޅުލެ ކޮމާންޑިންގ އޮފިސަރގެ އެހީތެރިޔާގެ މަގާމު، ރެޕިޑް ރިއެކްޝަން ގްރޫޕް 2 ގެ އޮފިސަރ ކޮމާންޑިންގގެ މަގާމު، އޯޑްނަންސް ސަރވިސްގެ ކޮމާންޑަރގެ އެހީތެރިޔާގެ މަގާމު، ސަދަން އޭރިޔާގެ ކޮމާންޑަރުގެ އެހީތެރިޔާގެ މަގާމު، އޯޑްނަންސް ސަރވިސްގެ ކޮމާންޑިންގ އޮފިސަރގެ މަގާމު، ފަޔަރ އެންޑް ރެސްކިޔު ސާރވިސްގެ ކޮމާންޑަރގެ މަގާމު، ސާރވިސް ކޯރ ގެ ކޮމާންޑަރގެ މަގާމު، އިންސްޕެކްޓަރ ޖެނެރަލްގެ މަގާމު، އިލެކްޓްރިކަލް އެންޑް މެކޭނިކަލް އިންޖިނިއަރސްގެ ކޮމާންޑިންގ އޮފިސަރގެ މަގާމު، ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް އިންޓަރނޭޝަނަލް ޑިފެންސް ކޯޕަރޭޝަން އެންޑް ޕޮލިސީގެ ޕްރިންސިޕަލް ޑައިރެކްޓަރގެ މަގާމު، އިންޑިއާއަށް ކަނޑައަޅައިފައި ހުންނަ ޑިފެންސް އެޑްވައިޒަރގެ މަގާމު ހިމެނެއެވެ. މީގެއިތުރުން، ޝޫޓިންގ އެސޯސިއޭޝަން އޮފް މޯލްޑިވްސްގެ ނައިބު ރައީސްކަން، އެމް.އެން.ޑީ.އެފް. ރިޓަޔަރމަންޓް ބޯޑުގެ ވައިސް ޗެއަރމަންކަމާއި، އެ ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންކަމާއި، އެމް.އެން.ޑީ.އެފް.ގެ ސޭފްޓީ ބޯޑުގެ ޗެއަރމަންކަމާއި، އެމް.އެން.ޑީ.އެފް. ޕްރޮމޯޝަން ބޯޑުގެ މެންބަރުކަމުގެ މަގާމު ފުރުއްވައިފައި ވެއެވެ.
ލެފްޓިނަންޓް ކާނަލް(ރިޓަޔަރޑް) ޔޫސުފް ސަލީމް
ޚާއްޞަ މަސައްކަތްތައް
ލެފްޓިނަންޓް ކާނަލް (ރިޓަޔަރޑް) ޔޫސުފް ސަލީމް، ސިފައިންގެ ޚިދުމަތުގައި ހޭދަކުރެއްވި ދިގު މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި، އެ މުއައްސަސާގެ ކުރިއެރުމަށް ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ވަނީ ކުރައްވައިފައެވެ. މިގޮތުން، 1988 ނޮވެންބަރު 3 ވަނަ ދުވަހު ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރިމަތިވި ނުރައްކާތެރި ޢުދުވާނީ ޙަމަލައިގައި، މާތްވި އިސްލާމްދީނާއި، ދިވެހި ޤައުމާއި ރައްޔިތުންގެ ދިފާޢުގައި ކުރެއްވި ހިތްވަރުގަދަ މަސައްކަތްޕުޅުތަކާއި، 2004 ޑިސެންބަރު 26 ވަނަ ދުވަހު ކުރިމަތިވި ސުނާމީ ކާރިސާގައި، ދިވެހި ސިފައިން އިސްނަގައިގެން ކުރި އެންމެހައި މަސައްކަތުގައި ޢަމަލީގޮތުން ބައިވެރިވެވަޑައިގެން ކުރެއްވި މަސައްކަތްތައް ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހެއެވެ.
ވައިގުގޫ
ވައިގުގޫނުވަތަ އަކީ ވައިގުގޫ ކިރު އުފައްދާ ގަހެވެ. މިގަހުން އުފެދޭ ކިރަށް ވެސް ކިޔަނީ ހަމަ ވައިގުގޫ އެވެ. ވައިގުގޫ ހުންނަނީ ހިއްކައިފައެވެ. މިއީ ދުން އަޅާށާއި ބޭހަށް ގެންގުޅޭ އެއްޗެކެވެ. މީގެ ދެބާވަތެއް ހުރެއެވެ. އެއީ ބިސް ވައިގުގޫ އަދި ވައިގުގޫ އެވެ. ވައިގުގޫ އަށް އިގިރޭސިން ކިޔަނީ އެވެ. ވައިގުގޫ ކިރު އުފައްދާ ގަހަށް ކިޔަނީ އެވެ. ދިވެހި ބޭހުގެ ތެރޭގައި ވެސް ވައިގުގޫ ބޭނުންކޮށް އުޅޭއެވެ. އެންމެ އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރަނީ ވައިގުގޫ ކަފަގަނޑު އެޅުމަށެވެ. މިއީ މުރަނގަފަތު ދިޔައިގައި ވައިގުގޫ ގާނައި އޮލަވީމާ އެއިން ތެންމައިގެން ހަދާ ތަދުވިތާ ކަފަގަނޑެކެވެ. އަދި މިއީ މުލިހި ފަދަ ތަންތާގައިވެސް އަޅާ ބޭހެކެވެ.
ވަށްފުފުޅި
ވަށްފުފުޅިނުވަތަ އަކީ ބޭހަށް ބޭނުންކުރާ ފަތްޕިލާވެއްޔެކެވެ. ވަށްފުފުޅީގެ ފަތް ހުންނާނީ ވަށްކޮށެވެ.އަދި މާ ހުންނާނީ ފެހި ކުލައިގައި ގޮނިކޮންނެވެ. މާ ނުކުންނާނީ ފަތު ބުޑުންނެވެ. ހަކީމީ ބޭސްވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ވަރަށް ގިނަ ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް ވަށްފުފުޅި ބޭނުންކޮށް އުޅެއެވެ. އެގޮތުން ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް އަދި ނޭވާލާ ނިޒާމްގެ ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް ވަށްފުފުޅި ބޭނުންކޮށް އުޅެއެވެ. މިހާރު ވެސް އިންޑިޔާ ފަދަ ގައުމުތަކުގައި ކޮށްއުޅޭ ހަކީމީ ބޭސްވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި އެންމެ އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރާ އެއް ފަތްޕިލާ ވެއްޔަކީ ވަށްފުފުޅި ކަމުގައި ބުނެވެއެވެ. ވަރަށް ގިނަ ބޭސްތައް ވަށްފުފުޅި ގަހުގެ ފަތް ބޭނުންކޮށްގެން އުފައްދާފައި ހުރެއެވެ.
ހެޕަޓައިޓިސް ބީ
ހެޕަޓައިޓިސް ބީ އަކީ ހެޕަޓައިޓިސް ބީ ވައިރަސް ގެ ސަބަބުން ޖެހޭ ބައްޔެކެވެ. މިއީ ފުރަމޭ ދުޅަވުން ގެ ވައްތަރެކެވެ. ހެޕަޓައިޓިސް ބީ ކުޑަ ދުވަސްކޮޅަކަށް ވެސް ޖެހިދާނެ އެވެ. އަދި ބަލީގައި ދިގުލައި ދިގުމުއްދަތަކަށް ބަލި ދެމިގެން ވެސް ހިގައިދާނެ އެވެ. ދާއިމީ ބައްޔެއްގެ ގޮތުގައި މުޅި އުމުރަށް ހެޕަޓައިޓިސް ބީ ދެމިހުންނަނީ ބަލިޖެހޭމީހުންގެ ތެރެއިން 15 އިންސައްތަ މީހުންގެއެވެ. މިއީ ބަލިޖެހުމަށްފަހު ބަލީގެ ވައިރަސް ހަށިގަނޑުން ބޭރުކޮށް ނެތިކޮށްލުމަށް އެމީހުންގެ ހަށިގަނޑު ނުކުޅެދިފައިވާ މީހުންނެވެ. ހެޕަޓައިޓިސް ބީ ޖެހުމަށް މެދުވެރިވެދާނެ ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި ވައިރަސްއާއި ތަޣައްޔަރު ހުރި ލޭއެޅުން، ވައިރަސް އާއި ތަޣައްޔަރުވެފައި ހުރި ސިރިންޖު، ތިނޯސް ކަށިފަދަ އެއްޗެއް ޓެޓޫ ޖެހުމަށް ބޭނުންކުރުން، ބަލިޖެހިފައިވާ މީހަކާއި އެކު ޖިންސީގުޅުން ހިންގުން، ވައިރަސް އާއި ތަޣައްޔަރުވެފައިހުރި ލޭ، ހަށިގަނޑުން ބޭރުވިދިޔައެއް ސަލާމަތުން ހުރިމީހާގެ ހަށިގަނޑަށް އަނގައިގެ ޒަރީޢާއިން، ނުވަތަ ކެނޑިފައިވާ ފާރުކޮޅެއް ފަދަ ތަނަކުން ވާޞިލްވުން، އަދި ބަލިޖެހިފައިވާ މައިމީހާގެ ފުށުން ގާތުންދިނުމުގެ ތެރޭގައި ކުޑަދަރިފުޅަށް ބަލި ފޯރުން ފަދަ ކަންތައްތައް ހިމެނެއެވެ.
ހެޕަޓައިޓިސް އީ
ހެޕަޓައިޓިސް އީ އަކީ ހެޕަޓައިޓިސް އީ ވައިރަސް ގެ ސަބަބުން ޖެހޭ ބައްޔެކެވެ. މިއީ ފުރަމޭ ދުޅަވުން ގެ ވައްތަރެކެވެ. ހެޕަޓައިޓިސް އީ ޖެހުމުން ފެންނަ އަލާމާތްތަކާއި ހެޕަޓައިޓިސް އޭ ޖެހުމުން ފެންނަ އަލާމާތްތަކަކީ ދާދި އެއްގޮތް އަލާމާތްތަކެކެވެ. މާބަނޑުމީހުންނަށް ހެޕަޓައިޓިސް އީ ޖެހިފައިވާ ކަން އެނގެނީ ކުއްލިއަކަށެވެ. އަދި އޭގެ އުދަގޫތައް ވަރަށް އަވަހަށް ފެނިގެންދެއެވެ. އިންޑިޔާއާއި ދެކުނު އޭޝިޔާ ސަރަހައްދުން ހެޕަޓައިޓިސް އީ ޖެހިފައިވާ މީހުން ފެންނަ މިންވަރު އިތުރުކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.
ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ
ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ އަކީ ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ ވައިރަސް ގެ ސަބަބުން ޖެހޭ ބައްޔެކެވެ. މިއީ ފުރަމޭ ދުޅަވުން ގެ ވައްތަރެކެވެ. ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ ޖެހެނީ ގިނަފަހަރު ހެޕަޓައިޓިސް ބީ އާ އެކުގައެވެ. އަދި އަނެއް ބައިފަހަރު ހެޕަޓައިޓިސް ބީ ޖެހުމަށްފަހު ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ ވެސް ޖެހޭގޮތް ވެއެވެ. ހެޕަޓައިޓިސް ބީ އާއެކު ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ ޖެހިއްޖެނަމަ ފުރަމޭ ފޭލްވުން ފަދަކަމެއް ކުރިމަތިވުމަކީ ވެދާނެ ގޮތެކެވެ. އިންޖެކްޝަންގެ ޒަރީޢާއިން މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރާ މީހުންގެ މެދުގައި ހެޕަޓައިޓިސް ޑީ އާންމުކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.
ތިލެޔޮ
250px|thumb|left|ތިލެޔޮ
ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު
ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު (އުފަންވެފައިވަނީ ޑިސެމްބަރު 8، 1946 ) އަކީ ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ވަރަށް ގިނަ ގައުމީ ފިލްމް އަދި ފިލްމް ފެއަރ އެވޯޑްތައް ހާޞިލްކޮށްފައެވެ. އިންޑިޔާގެ ފިލްމް ސެންސަރު ބޯޑްގެ ވެރިއެއްގެ ގޮތުން ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު މަސައްކަތްކޮށްފައި ވެއެވެ. އަދި ޑިސެމްބަރު 2005 ގައި ޔުނިސެފްގެ ގުޑްވިލް އެމްބެސެޑަރު ގެ މަގާމް ދެވިފައި ވެއެވެ. ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު އުފަންވެފައިވަނީ އިންޑިޔާގެ އަންދުރަ ޕްރަދޭޝްގެ ހައިދަރުއާބާދުގެ ބަންގާޅީ އާއިލާ އަކަށެވެ. ބައްޕައަކީ އޭރު ބްރިޓިޝް އިންޑިޔާ ކުންފުންޏެއްގެ ޖެނެރަލް މެނޭޖަރެއްގެ މަގާމްގައި ހުރި ޖިޓިންދުރަނަތު އެވެ. ފަހުން އުފެދުނު އެލްގިން މިލްސް ގެ ވެރިޔަކީ ޖިޓިންދުރަނަތު އެވެ. ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު ގެ ފިރިމީހާ އަކީ މަންޞޫރު ޢަލީ ޚާން ޕަޓޯޑީ އެވެ. އެދެމަފިރިންނަށް 3 ކުދިން ލިބިފައި ވެއެވެ. އެއީ ފިލްމީ ތަރި ސައިފް ޢަލީ ޚާން، ފިލްމީ ތަރި ސޮހާ ޢަލީ ޚާން، އަދި ސަބާ ޢަލީ ޚާން އެވެ. ޝަރުމީލާ ޓޭގަރު ގެ ފިލްމީ ޙަޔާތް ފެށިފައިވަނީ އޭނާގެ ފުރަތަމަ ފިލްމް ޑައިރެކްޓަރ ސަތުޔަޖިތުރޭ ގެ ފިލްމް އަޕޫރު ސަންސާރު އިންނެވެ. އެއީ1959 ވަނަ އަހަރު އެވެ.
ކުއްޅަވައް
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގަސްގަހާގެހި ޤިސްމު:ގަސްގަހާގެހި
އިލާހު
الله ތަޢާލާ މީސްތަކުންނަށް ހިތްވަރު ދެއްވަވާނީ އެކަލާނގެއަށް ދުޢާކުރުމަށެވެ. الله ތަޢާލާ މީސްތަކުންދެކެ ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވަނީ މީސްތަކުންނަށް އެހީތެރިވެ ވޮޑިގަންނަވަން ބޭނުންފުޅުވެވޮޑިގަންނަވައެވެ. ފުރަތަމަ ސިޓީ ޕަތަރަސް. 5 ވަނަ ބާބު. 7 ވަނަ ބައި.
މާތްރަސްކަލާނގެއީ އެކަލާނގެ ވަޢުދުފުޅު ފުރިހަމަ ކުރައްވައި އެނބުރި ވަޑައިގެންނެވުމަށް ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ލަސްވެގެންވާ ފަރާތެއް ނޫނެވެ. ބައެއްފަރާތްތަކަށް އެކަން ލަސްވެގެންވާކަމުގައި ވިސްނިފައި އޮތަސްމެއެވެ. އެކަލާނގެ ކަލޭމެންނާމެދު ކެތްތެރިވެ ވޮޑިގެންވެއެވެ. އަދި އެއްވެސް ފަރާތެއް ގެއްލެނި ކުރެއްވުމަށް އެދިވޮޑިނުގަންނަވައެވެ. އެއީ އެކަލާނގެ އެންމެތަކުންނަށް މުއްދަތު ދެއްވައި ތައުބާވުމަށް އެދިވޮޑިގަންނަވާތީއެވެ. (2 ޕީޓަރ 3:9) އިތުރު ވަސީލަތ
ނަންނާރި
200px|thumb|left|ނަންނާރި ނަންނާރިނުވަތަ އަކީ ބޭހަށް ބޭނުންކުރާ ފަތްޕިލާ ވެލީގެ ބާވަތެކެވެ. ބޭސްވެރިކަމުގެ ބޭނުންކުރެވޭ ބައެއް ބޭސްތައް އުފެއްދުމަށް ވެސް ނަންނާރި ބޭނުން ކުރެވެއެވެ. ހަށިގަނޑުން ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ބޭރުކުރުމަށް ފަސޭހަ ކޮށްދީ، އަދި ހަށިގަނޑުގައި ބައިލް ދައުރުވުމަށް ބާރުއަޅައިދީ، ހަށިގަނޑު ތަފާތު ބާވަތްތަކުގެ ވިހަތަކުން ސާފުކޮށްދެއެވެ. ނަންނާރި އަކީ ޚާއްޞަ ގޮތެއްގައި އިންޑިޔާގައި ހެދޭކަމަށް ފާހަގަ ކުރެވިފައިވާ ފަތްޕިލާ ވެއްޔެކެވެ. ހަންގަނޑާއި ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް ގެ ތަފާތު ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް ވެސް ހަކީމީ ބޭސްވެރިކަމުގައި ނަންނާރި ބޭނުންކޮށް އުޅެއެވެ.
މާނިފާ
200px|thumb|left|މާނިފާ ވެޔޮ މާނިފާނުވަތަ އަކީ ވެލަށްދުވާ ފިލާވެއްޔެކެވެ. މިއީ ދިވެހި ބޭހުގެ ތެރޭގައި ބޭނުންކޮށް އުޅޭ ފަތްޕިލާ ވެލީގެ ބާވަތެކެވެ. މާނިފާ އަކީ އާންމު ގޮތެއްގައި ޖަނަވާރުންނަށް ކާންދިނުމަށް ބޭނުންކުރާ އެއްޗެކެވެ. މާނިފާ ގަހުގެ ތޮޅި އަކީ ވިހަ އެއްޗެކެވެ. ނަމަވެސް ފެނުކެއްކުމުން އޭގެ ވިހަކަން ފިލައިދާކަމަށް ވެއެވެ. އިންސާނުން ކެއުމަށް މާނިފާ ގަހުގެ ތޮޅި ބޭނުންކޮށެއް ނޫޅެއެވެ. މާނިފާ ވެލަކީ ވަރަށް ބޮޑަށް ބިމުގެ އަޑިއަށް މޫހިފާފައި ހުންނަ ވެލެކެވެ. އެހެންކަމުން މިވައްތަރުގެ ވެޔޮގަނޑު އުފުރައިލާކަން އެހާ ފަސޭހައެއް ނުވާނެއެވެ. މާނިފާ ވެލުގައި އަޅާ މަލުގެ ކުލައަކީ ފިޔާތޮށި ދަނބު ކުލައެކެވެ.
މަނަދޫ ކަތީބުގެ މޫސަބޭގެ ދަރިކޮޅު
4. އަޙްމަދު އިބްރާހީމް (ރ. މަޑުއްވަރީގައި ދިރިއުޅުނީ. 2 ދަރިން މަޑުއްވަރީގައި)
1. މޫސާ ޒަކަރިއްޔާ (ޒަކަރީބެގެ މޫސަބޭ)
ހުވަނދު ކޮތަން
ހުވަނދު ކޮތަން އަކީ ފަތުގައި މީރުވަސްދުވާ ކުޑަވަރެއްގެ ގަހެކެވެ. ހުވަނދު ކޮތަން ގަހަކީ ފަތްބޯކޮށް ހުންނަ، ފަތުގައި ކެހެރިހުންނަ ޅަނދޮޅުކޮށް ހެދޭ ގަހެކެވެ. މިއީ ހަކީމީ ބޭސްވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ބޭނުންކުރާ ފަތްޕިލާ ވެލީގެ ބާވަތެކެވެ.
މަނަދޫ ކަތީބުގެ މޫސަބޭގެ ދަރިކޮޅު
3. ހުޞްނާ މުޙައްމަދު (ދޮންދައްތަ)
5. ޒުލޭޚާ ޙަސަން (ދަލޭދައްތަ)
ރީނދޫ ރެވި
ރީނދޫ ރެވިނުވަތަ އަކީ ރެވިގެ ވައްތަރެކެވެ. ރެވި ފަދަ އިން ރީނދޫ ރެވި އަކީ ވެސް ހަވާދުގެ ބާވަތެކެވެ. ރީނދޫ ރެވި ފުރަތަމަ ފެނިފައިވަނީ ނުވަތަ ހައްދާފައިވަނީ ޔޫރަޕުގެ މެދުތެރޭ ކަނޑާވީ ހިސާބުގައިވާ ގައުމުތަކުގައެވެ. ރީނދޫ ރެވި އަށް ބައެއް ފަހަރު ހުދު ރެވި ވެސް ކިޔައިއުޅެއެވެ.
އަލްއިސްލާހު
އަލްއިސްލާހު ޗީފް އެޑިޓަރަކީ ހުސެއިން ޞަލާހުއްދީން އެވެ. އެޑިޓަރަކީ އަހުމަދު ކާމިލް ދީދީ އެވެ. އޭރު އަހުމަދު ކާމިލް ދީދީ އަކީ ޖަސްޓިސް މިނިސްޓަރު ކަމާއި، އެޑިޔުކޭޝަން މިނިސްޓަރު ކަމުގެ މަގާމް ފުރުއްވަމުން ގެންދެވި ފަރާތެވެ.
ރައިވަރު
ރައިވަރަކީ ދިވެހި ޅެމުގެ ވަރަށް މުހިއްމު ބާވަތެކެވެ. ދިވެހި ޅެން ކުރިއަރަމުން އައިގޮތަށް ވިސްނާއިރު އެއީ ވަރަށް ބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ. ބަނދި އަދި ކާ ހުރަސްކޮށް ރައިވަރު އާއި ހަމައަށް އައިއިރު ދިވެހި ޅެން އޮތީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކުރިއަރައިފައެވެ. އިހުގެ މީހުން ވާހަކަ ދައްކައި އުޅޭހާ ފަސޭހައިން ރައިވަރު ހަދައި ކިޔައި އުޅުނުކަން ލިޔުންތަކުން ފެންނަށް އެބަހުއްޓެވެ.
މަނަދޫ ޙާޖީ ކަލޭފާނުގެ ދަރިކޮޅު
މަނަދޫ ކާސިންހާޖީ 5 ކައިވެނި ކުރެއްވިއެވެ. އެއީ 1- ޛުލޭޚާ (ދަލޭކަދައިތަ) 2 - އައިޝަތު މޫސާ (ކަތީބުގެ މޫސަބޭގެ ދޮން ދައިތަ) 3 - ދޮން އައިސަ (ހައްވަދައިގެ ދޮންއައިސަ) 4- މަރިޔަމް މޫސާ (މޫސާ މަނިކުބޭގެ މަރިޔަދައިތަ) 5 - މަރީނާ މޫސާ (ބޮޑިބަތް މޫސަބޭގެ މަރީނަދައިތަ) އެވެ. ހައްވަ ދައިތަގެ ދޮން އައިސަދައިތަ އާއި މޫސާ މަނިކުބޭގެ މަރިޔަދައިތައާ ދެ އަނތްބަށް ދުވަސްކޮޅަކު ކައިވެނި ބައްލަވައިގެން އުޅުއްވިއެވެ. މަނަދޫ ކާސިންހާޖީއަށް ދަރިން ލިބި ޢާއިލާ ދެމިގެން އައިސްފައިވަނީ މޫސާ މަނިކުބޭގެ މަރިޔަދައިތަގެ ބަނޑުންނާއި ބޮޑިބަތް މޫސަބޭގެ މަރީނާ ދައިތައިގެ ބަނޑުން ލިބުނު ދަރިންގެ ފުށުންނެވެ.
ސަޢީދު ޤާސިމުގެ އާއިލާ
ސަޢީދު ޤާސިމް (ދޮންބެ / ދޮންތުއްތުބޭ) + ޒުލޭޚާ އިބްރާހީމް (ކަނބުލޮ ދައްތަ)
އަޙްމަދު ޙަނީފު (މަނުބެ)ގެ އާއިލާ
އަޙްމަދު ޙަނީފު 3 ކައިވެންޏެއް ކުރިއެވެ. އެއީ ކ. ގާފަރު ޒުހުރާ (ފަލަކުބޭގެ ޒުހުރާ) އާއި މަނަދޫ މިދިލިމާގޭ އައިމިނަތު ޤާސިމް އަދި އިންޑިއާގެ ނަބީސާއެވެ. އެކަމަކު ދަރިއަކު ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.
ކޭލަކުނު ތަޅާލި ވިއްސާރަ
ތުންތުންމަތިން ވާރިދުވެފައިވާ ކޭލަކުނުގެ މި ވާހަކަތަކަށް ބާރު ލިބެނީ އެރަށުގައި ހުރި ގިނަ އަދަދެއްގެ މަހާނަފާތަކާއި އެރަށުގައި ބަޔަކު ދިރިއުޅެފައިވާކަމުގެ ނިޝާންތަކުންނެވެ. އަދި އެރަށުގެ ބޮޑުކަމާއި މިހާރު ވެސް އެރަށަށް ލިބިފައިވާ ޤުދުރަތީ މުއްސަނދިކަމުންނެވެ. ކޭލަކުނަކީ ޗަސްބިން ބޮޑު ކުޅިއާއި ފާ ހިމެނޭ ހިތްހައިމު ރަށެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގައި "ފޮރެސްޓް" އެއް އޮތް ހަމައެކަނި ރަށެވެ. އެރަށުގެ ޖަންގަލީގައި ހެދޭ ބަރު ގަސް ނުވަތަ އަވިސެނިއާ މެރީނާ ގަހުގެ ރީތި ކަމަކީ އެރަށަށް ލިބިގެންވާ ޚާއްޞަ ސިފައެކެވެ. ކޭލަކުނަކީ ބޮޑުމިނުގައި 80.23 ހެކްޓަރު ހުންނަ ރަށެކެވެ.
އެޗްސީޕީ ބެލް (1940)ގެ "ދަ މޯލްޑިވް އައިލެންޑްސް. މޮނޮގްރާފް އޮން ދަ ހިސްޓްރީ، އާކިއޮލޮޖީ، އެންޑް އެޕިގްރަފީ" (ބެލުގެ މަޝްހޫރު "މޮނޮގުރާފް") ގައި ކޭލަކުނު ތަޅާލި ވިއްސާރައިގެ ހާދިސާ ހިނގިކަމަށް ލިޔެފައިވަނީ "13 ރަބީޢުލްއައްވަލު 1235ހ. (1820މ.)" އެވެ. މި ތާރީޚަކީ އެހެން އެއްވެސް މަސްދަރަކުން ފެންނަން ނެތް އަދި އެއްވެސް ހަވާލާއެއް އޮތް ތާރީޚެއްކަމަށް ނުވާތީ މި ތާރީޚު ބެލެވެނީ ލިޔުމުގެ ކުށެއްކަމަށެވެ. ބެލު ލިޔުއްވާފައިވާ ހިޖުރީ ތާރީޚާއި މީލާދީ އަހަރު ވެސް ދިމާލެއް ނުވެއެވެ. ހިޖުރައިން 13 ރަބީޢުލްއައްވަލު 1235 ދިމާވާނީ 30 ޑިސެންބަރު 1819 ތާރީޚާއެވެ.
މި ހާދިސާގައި ތާރީޚީ އަނެއް އޮޅުމަކީ ކޭލަކުނު ތަޅާލި ވިއްސާރައިގައި ފަޅުވިކަމަށް ތާރީޚުގައި ލިޔެފައިވާ ރަށްރަށް ފަޅުވިކަން ކަށަވަރު ނުވުމެވެ. ބައެއް ރަށްރަށުގައި އޭގެފަހުން މީހުން އަލުން ވަޒަންވެރިވިކަން އެނގޭއިރު ފަޅުވިކަމަށް ލިޔެފައިވާ ރަށްރަށުގެ ތެރޭގައި ދުވަހަކު ވެސް މީހުން އާބާދުވެގެން އުޅެފައިނުވާ ރަށްރަށުގެ ނަންތައް ވެސް ހިމެނިފައިވެއެވެ. ތާރީޚުގައި މި ހާދިސާގައި ފަޅުވިކަމަށް ލިޔެފައިވާ ރަށްރަށަކީ މި ހާދިސާގައި އެންމެ ބޮޑެތި ގެއްލުންތައްވީ ރަށްރަށް ކަމަށް ވެދާނެއެވެ.
މި ހާދިސާ ހިނގި ސަބަބެއް ތާރީޚީ މަސްދަރުތަކަކުން ސާފެއް ނޫނެވެ. އެހެންނަމަވެސް "ތާރީޚު އިސްލާމި ދީބާ މަހަލު"ގައި ހާދިސާއާ ބެހޭ ގޮތުން ލިޔެފައިވާ ލިޔުންތަކުން ދޭހަކޮށްދެނީ އެއީ މީހުންގެ އުޅުމާއި އަޚުލާޤުހުރިގޮތުން މެދުވެރިވި ބަލާ މުސީބާތެއް ކަމެވެ. މިކަމަށް ބާރުދޭ ފޯކުލޯރުތަކެއް ތިލަދުންމަތީ މީހުން ކިޔާއުޅެއެވެ. އޭގެ އެއް ފޯކުލޯރަކީ ކިޔަވައިގެން އައި ޒުވާނަކު ކޭލަކުނުގެ ނާއިބުކަމަށް އިސްކުރުމުން އޭނާ ހިތާވި އެރަށުގެ ކަމުވޮށިވެގެންވާ ވަރަށް ރީތި ޒުވާން އަންހެން ކުއްޖަކާ އޮތް ގުޅުމެއްގެ ވާހަކައެވެ. އެ ގުޅުމުގައި ފާހިޝް އެތައް ޢަމަލެއް ހިނގައި، އެ ދެ މީހުންގެ ކުޅިގަނޑު ބޭޒާރުވެ ފަޅާއެރީއެވެ. އެ ފިތުނަގަނޑުގެ ތެރޭގައި ރަށުގެ ރައްޔިތުން ބައިބައިވީއެވެ. އެއްބަޔަކު އަނެއްބައެއްގެ ހަލާކަށް ކަންތައްތައް ކޮށް އުޅުނީއެވެ. އެންމެފަހު އެ އަހަރު ކޭލަކުނުގައި ބޭއްވި ބޮޑު މާލޫދުގައި ނައިބު ކަލޭގެ "މާލޫދު ބުނަން" ނުދިޔައީއެވެ. އެކަމުގައި ހިތްހަމަނުޖެހުނު ބަޔަކު މަލާފަތް ގެންގޮސް މޫދަށް ބަންޑުންޖެހީއެވެ.
ތާރީޚު ޢިލްމުވެރިޔާ މުޙައްމަދު އިބްރާހީމް ލުޠުފީގެ ޖޯގްރަފީ ވަނަވަރުގައި ލިޔުއްވާފައިވާ ގޮތުގައި މިއީ އަރަބިއަން ކަނޑުގައި އުފެދޭ ތޫފާނުތަކުން ކުރިމަތިވި ހާދިސާއެކެވެ. އެފަދަ ތޫފާންތަކުގެ އަސަރު ތިލަދުންމައްޗާއި މިލަދުންމަޑުލުގެ ރަށްރަށަށް އެ ނޫނަސް ކޮށްފައިވާ ކަމަށް ލުތުފީ ވިދާޅުވެއެވެ.
މަނަދޫ ޙާޖީ ކަލޭފާނުގެ ދަރިކޮޅު
މުޙައްމަދު ނާސިހުގެ އާއިލާ
2. މަލީޝާ މުޙައްމަދު ނާސިޙް (މަލީ)
ބަނދި
ބަނދި އަކީ ވަޒަން ބަހުރުވައިގެ އެންމެ ކުރީގެ ވައްތަރު. އެވެ. މިއީ އެއްގޮތަށް ހުއްޓޭ ބަސްތަކަކުން އެކުލަވައިފައި އޮންނަ ފަތިވަރެކެވެ. އިހުޒަމާނުގައި ވަޒަން ހަމަވާގޮތަށް ހަދައިގެން ވަޒަން ބަހުރުވައިން ރާގަކަށް ކިޔާއުޅުނު ބަސްފަތިވަރަށް ވެސް ކިޔަނި ބަނދި އެވެ. މިއީ ދިވެހި ޅެމުގެ ބާވަތްތަކުގެ ތެރެއިން އުމުރުން އެންމެ ދުވަސްވެފައިވާ އެންމެ މުސްކުޅި ބާވަތުގެ ޅެމެވެ.
މަނަދޫ ޙާޖީ ކަލޭފާނުގެ ދަރިކޮޅު
އައިމިނަތު ފަޒީލާ
8. އަޙްމަދު ޙަމީދު
ޙަބީބާ އިބްރާހީމް (ހަބީދައިތަ)ގެ އާއިލާ
7. ހާޝިމް ޢަބްދުލްޙަކީމް
ޙަބީބާ އިބްރާހީމް (ހަބީދައިތަ) + ޢަބްދުލްޙަކީމް އަޙުމަދު (ގޮއިބެ ތުއްތުބޭ) 1. އަޙުމަދު ޝާތިރު
މުޙައްމަދު ސަލީމް (އިބުރަބޭގެ ތުއްތުބޭ)ގެ ޢާއިލާ
މުޙައްމަދު ސަލީމް (ތުއްތުބޭ) + ޙައްވާ މުޙައްމަދު (ޙައްވާކޮއިދައްތަ)
އައިމިނަތު ފަޒީލާ
1. ޢަބްދުއްރަޙްމާނު އިބްރާހީމް (އަބުދުކޮއި ދޮންބެ)
ޢަބްދުލް ޙަމީދުގެ އާއިލާ
ޢަބްދުލް ޙަމީދު + މަރިޔަމް ޝާދިޔާ
އަޙްމަދު ޙަމީދުގެ އާއިލާ
2. އަޙްސަން އަޙްމަދު ޙަމީދު
ޝާހުރުކް ޚާން
ޓީވީ އިން ފެނިގެންދިޔަ ރޯލްތައް
ޤިސްމު:ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިން
ބަނދި
ފިލިކޯޅި އާއި ބަނޑުވައް އަކުރު
ބަނދީގެ ބަސްތަކުގެ ފެށޭ ތަންތާގައި ފިލިކޯޅި އާއި ބަނޑުވައް އަކުރު އެއްގޮތް ވެފައެއް ނުހުރެއެވެ. ހަމަ މިހެން އަކުރުތައް އިސްފަސްކޮށް އޮޅުވާފައެއް ވެސް ނުހުރެއެވެ.
މަނަދޫ ޙާޖީ ކަލޭފާނުގެ ދަރިކޮޅު
ޢަބްދުއްލަޠީފް އިބްރާހީމް(ތުއްތުދޮންބެ / ތުއްތުކޮއި)ގެ އާއިލާ
5. ޢަފީފާ ޢަބްދުއްލަޠީފް
ޙަބީބާ އިބްރާހީމް (ހަބީދައިތަ)ގެ އާއިލާ
5. އިބްރާހީމް ނަޝީދު
އަބޭ ޑިއޯލް
ކުޅެފައިވާ ފިލްމްތައް
ޤިސްމު:ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިން
މަދޫ ރަގުނާތު
މަދޫ ރަގުނާތު ( އުފަންވެފައިވަނީ މާރޗް 26 ) އަކީ ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. މަދޫ އަކީ މަޝްހޫރު ހިންދީ ފިލްމީ ތަރި ހެމާ މާލިނީއަށް ބޮޑު ދައިތަ ކިޔާ ފަރާތެކެވެ. މަދޫގެ ބައްޕަ އަކީ ހެމާ މާލިނީގެ ބޭބެ ރަގުނާތު އެވެ.މަދޫގެ މަންމައަކީ ރެނޫކާ އެވެ. އެހެން ކަމުން މިއީ އީޝާ ޑިއޯލް އަދި އަހާނާ ޑިއޯލް ގެ ދެބެންގެ ދެދަރި ދައްތަ އެކެވެ.
ހެމާ މާލިނީ
ހެމާ މާލިނީ (އުފަންވެފައިވަނީ އޮކްޓޫބަރު 16، 1948) ގައި އިންޑިޔާގައެވެ. ހެމާ އުފަންވެފައިވަނީ އިންޑިޔާގެ ޓަމިލްނާޑޫ ސްޓޭޓްގެ އަމަންކުޅީގައެވެ. ހެމާ އަކީ މަޝްހޫރު ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިއެކެވެ. އަދި ހިންދީ ނެށުމުގެ ވައްތަރެއް ކަމުގައިވާ ބާރަތުނަޓްޔަމް އޭ ކިޔާ ވައްތަރަށް ނަށަން މޮޅަން ދަންނަ ނެށުން ތެރިއެކެވެ.
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
ހާޖީ ބޮޑުބެ އާއިލާ
އާބަކުރުބޭގެ ދަރިކޮޅު އޮތީ އާބަކުރުގެ ދޮން އައިސަ ދައިތަގެ ފަރާތުންނާއި އާބަކުރުގެ ކާސިމުގެ ފަރާތުންނެވެ.
މުޙައްމަދު ޤާސިމުގެ އާއިލާ
1. ޒާހިރާ މުޙައްމަދު
ބޮބީ ޑިއޯލް
ލިބިފައިވާ އެވޯޑްތައް
ޤިސްމު:ހިންދީ ފިލްމީ ތަރިން
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
އާބަކުރުބޭގެ ދޮން އައިސަގެ އާއިލާ
2. އިބްރާހީމް ހާރޫން (ހާޖީގެ އިބުރަބޭ) ދިލްބަހާރުގެ
މަނަދޫ މޫސާމަނިކުބޭގެ ދަރިކޮޅު
ސަޢީދު ޤާސިމް (ދޮންބެ / ދޮންތުއްތުބޭ) އާއިލާ
4. ޑރ. ޢަލީ ޒާހިރު
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
ދޮންބޭ މޫސަބޭގެ އާއިލާ
ދޮންބޭ މޫސަބޭ + (ނަމެއް ނޭނގެ)
މަނަދޫ މޫސާމަނިކުބޭގެ ދަރިކޮޅު
4. ޙައްވާ ޤާސިމް (ދޮންތަ)
ޢަބްދުލް ޢަޒީޒް ޤާސިމް (ތުއްތުބޭ) + ހާޖަރާ ޢުމަރު
ޢަބްދުލް ޢަޒީޒް ޤާސިމް (ތުއްތުބޭ) + ޛުލޭޚާ މޫސާ (ދަލޭދައްތަ)
ޝާހިދާ ޢަބްދުލްޤާދިރުގެ އާއިލާ
2. ޙުސައިން ޙަބީބު
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
ދޮންބޭ މޫސަބޭގެ އާއިލާ
4. ޔޫސުފް މޫސާ (ހާޖީ ބޮޑުބެ) / ޕޫލުވާރީ
ދޮންމަރީ ދައިތަ އާއިލާ
މަރިޔަމް ޤާސިމް (ދޮންމަރީ ދައިތަ) + މުޙައްމަދު މަނިކުބޭ 1. ޖަމީލާ މުޙައްމަދު / ފްލާވަރ
އާދަންކޮބޭ އާއިލާ
3. ޒުލޭޚާ އާދަމް (ކަނބުލޮ)
މަނަދޫ މޫސާމަނިކުބޭގެ ދަރިކޮޅު
އަބޫބަކުރު ޢަލީ (ކުޑަދައިތަ ބަކުރު)ގެ އާއިލާ
5. އިބްރާހީމް ޝަމީލް
7. ސަނީޙް އަބޫބަކުރު
ނޯޓު: މި ދަރިކޮޅުގެ ނަސަބުނާމާ ލިޔެފައި މިވަނީ ކުޑަ މަނިކުގެ މޫސާމަނިިކުގެ މަރިޔަދައިތަގެ ސަޢީދު ޤާސިމުގެ ޢަބްދުﷲ ސަޢީދެވެ.
2. ހާރޫނު މޫސާ (ކަތީބު ހާރޫނުބޭ)
ދަރުމެންދުރާ ޑިއޯލް
ފިލްމް އުފެއްދުން
ދަރުމެންދުރާ ޑިއޯލް ވަނީ ފިލްމް އުފެއްދުމުގެ މަސައްކަތުގައި ވެސް ހަރަކާތްތެރިވެފައެވެ. އެގޮތުން އޭނާގެ ދަރިން ނެރެފައިވަނީ ވެސް އޭނާ އުފެއްދި ފިލްމް ތަކުންނެވެ. އެގޮތުން 1983 ވަނަ އަހަރު ބޭތާބު އިން ސަނީ ޑިއޯލް ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ތަޢާރަފް ކުރިއެވެ. އަދި 1995 ވަނަ އަހަރު ބަރުސާތު އިން ބޮބީ ޑިއޯލް ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނެރުނެވެ. އަދި 2005 ވަނަ އަހަރު ސޯޗާ ނަތާ އިން އޭނާގެ ކޮއްކޮގެ ދަރިފުޅު އަބޭ ޑިއޯލް ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނެރުނެވެ.
މަނަދޫ މޫސާމަނިކުބޭގެ ދަރިކޮޅު
ޙައްވާ ޤާސިމް (ދޮންތަ) އާއިލާ
2. މޫސާ ހަފްސީ
ޢަބްދުއްރަޝީދު ޢަބްދުލްޤާދިރުގެ އާއިލާ
1. ޢާއިޝަތު މަނިކެ (ބޭބެދައިތަ)
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
ހާޖީ ބޮޑުބެ އާއިލާ
7. ޢަލީ ޒާފިރު
މަނަދޫ މޫސާމަނިކުބޭގެ ދަރިކޮޅު
އަޙްމަދު މަނިކުގެ އާއިލާ
2. މުޙައްމަދު ޖޫދު
ޝާހިދާ ޢަބްދުލްޤާދިރުގެ އާއިލާ
5. ޢަފީފާ ޢަބްދުއްލަޠީފް
މޫސާ ޙަފްސީގެ އާއިލާ
2. ޢަބްދުﷲ ޝުހައިލް
އަމީނާ ޢަލީ (އަމީނަތު ދައްތަ)ގެ އާއިލާ
1. ޙަލީމާ އަބޫބަކުރު
ޢަބްދުއްރަޝީދު ޢަބްދުލްޤާދިރުގެ އާއިލާ
2. އަމީނާ ޢަލީ (އަމީނަތު ދައްތަ)
ހުވަދޫ ކެޔޮޅުގެ ދަރިކޮޅު
ދަލޭކަދައިތަގެ އާއިލާ
4. އަބޫބަކުރު މުޙައްމަދު