cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ފުރަގަސް ފަރާތް
އެނަޓަމީ
ފުރަގަސް ފަރާތް ޕެރިޓޯނިއަމް އިން މުޅިން ނިވާކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް ބައެއް ބައިތައް ޕެރިޓޯނިއަމް އިން ނިވާކުރެވިފައި ވެއެވެ. އެގޮތުން ފުރަގަސް ފަރާތުގެ މަތީ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި، އިންނަނީ ކުރިމަތިންނާއި އަރިމަތިން، ޕެރިޓޯނިއަމް އިން ނިވާކުރެވިފައެވެ. ފުރަގަސް ފަރާތުގެ މެދުގެ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި އިންނަނީ ހަމައެކަނި ކުރިމަތިން ޕެރިޓޯނިއަމް އިން ނިވާކުރެވިފައެވެ. އަދި ތިރީ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ޕެރިޓޯނިއަމް އިން ނިވާކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ.
ފިރިހެނުންގެ ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ކުރިމަތިން މަތީގައި ޖެހިފައި އިންނަނީ ރެކްޓޯ-ވެސައިކަލް ޕޯޗް އޭ ކިޔޭ ހުސް ޖާގައެއް ފަދަ ތަނެވެ. އަދި ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ކުރިމަތިން ތިރީގައި ޖެހިފައި ހުންނަ ބައިތަކުގެ ތެރޭގައި މަސާނާގެ މަތީބަައި، މަނި ގޮށް، މަނި ހޮޅިގެ އެމްޕުލާ، ގުރުތާގެ ނިމޭ ކޮޅު، އަދި [ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑް]] ހިމެނެއެވެ.
އަންހެނުންގެ ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ކުރިމަތިން މަތީގައި ޖެހިފައި އިންނަނީ ރެކްޓޯ-ވެޖައިނަލް ޕޯޗް އޭ ކިޔޭ ހުސް ޖާގައެކެވެ. އަދި ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ކުރިމަތިން ތިރީގައި ޖެހިފައި އިންނަނީ އަންހެނާގެ ޖިންސީ ގުނަވަން ގެ ފުރަގަހު ފާރެވެ.
ދެޖިންސުގެ މީހުންގެ ވެސް ފުރަގަސްފަރާތުގެ އަރިމަތިން މަތީގައި އިންނަނީ ޕަރަރެކްޓަލް ފޮއްސާ އެވެ. އަދި ފުރަގަސް ފަރާތުގެ އަރިމަތިން ތިރީގައި އިންނަނީ ސްޕީރިއާ ރެކްޓަލް އާޓަރީގެ ގޮފިތަކާއި، ކޮކްސިޖިއަސް މަސްގަނޑު، އަދި ލެވޭޓަރ އޭނި މަސްގަނޑު އެވެ.
ދެޖިންސުގެ މީހުންގެ ވެސް ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ފަހަތް ޖެހިފައި ހުންނަ ބައިތަކުގެ ތެރޭގައި ކޮކްސިކްސް، ސެކްރަމްގެ ތިރީބައި، މީޑިއަން ސެކްރަލް ލޭހޮޅިތައް، ގްލޯމަސް ކޮކްސީޖިއަމް މަސްގަނޑު، އަދި ނާރު ފުންޏެއް ހިމެނެއެވެ.
ބޮޑުކަމުދިއުމުގައި ފުރަގަސް ފަރާތުގެ ދައުރު
ފުރަގަސް ފަރާތަކީ ވަގުތީ ގޮތުން ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތި ރައްކާކޮށްފައި ބަހައްޓައިދޭ ގުދަނެކެވެ. ފުރަގަސް ފަރާތުގައި ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތި ޖަމާވެ ފުރުމުން، ފުރަގަސް ފަރާތު ފާރު ފުޅާވެ، ފުރަގަސް ފަރާތު ފާރުގެ ތެރޭގައި ނާރުތަކުގެ ނިޒާމް އިން އައިސްފައިވާ ސްޓްރެޗް ރިސެޕްޓަރ ތައް، މުރާލިވެ، ބޮޑުކަމުދާ ހިތްވެއެވެ. ބޮޑު ކަމުދާން ޖެހުމުން ނުގޮސް ހިފަހައްޓައިފިނަމަ، ފުރަގަސް ފަރާތުގައި ޖަމާވެފައި ހުރި ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތި އަނބުރާ ބޮޑު ގޮހޮރު އަށް ވާޞިލްވެއެވެ. އަދި އެބޮޑުކަމުދާ ތަކެތީގެ ތެރޭގައި ހުރި ފެނުގެ ބައި ވަކިން ހަށިގަނޑަށް ނަގައެވެ. ބޮޑުކަމު ނުގޮސް ގިނައިރު ހުރެއްޖެނަމަ، ބަނޑުހިކުން ކުރިމަތިކުރުވައެވެ. ބަނޑުހިކުން ކުރިމަތިވެއްޖެނަމަ ބޮޑުކަމުދާ ތަކެތި ހަރުވެ، ބޮޑުކަމުދިއުމަށް އުދަގޫވެއެވެ.
ފުރަގަސް ފަރާތުން ހަށިގަނޑުގެ ފިނިހޫނުމިން ބެލުން
ހަށިގަނޑުގެ ފިނިހޫނު މިން ހުރިނެތް މިންވަރު ފުރަގަސް ފަރާތުން ވެސް ބެލެއެވެ. މިގޮތުން ފިނިހޫނު މިން ބެލުމަށްޓަކައި، މާކަރީ ތަމޯމީޓަރު، ނުވަތަ ޑިޖިޓަލް ތަމޯމީޓަރެއް ފުރަގަސް ފަރާތު ދޮރުން ލައްވައިގެން ފުރަގަސް ފަރާތް އަށް ވާޞިލް ކުރުވައެވެ. ކުރިން މާކަރީ ތަމޯމީޓަރު ބޭނުންކުރި ނަމަވެސް މިހާރު މިފަދަ ތަމޯމީޓަރު ބޭނުންކުރަނީ ވަރަށް މަދުންނެވެ. ފުރަގަސް ފަރާތުން ބަލާ ފިނިހޫމިން އާންމުގޮތެއްގައި ހުންނަނީ 38-36 ޑިގްރީ ސެލްޒިއަސް އާއި ދެމެދުގައެވެ.
ފުރަގަސް ފަރާތުން ބަލާ ފިނިހޫނުމިން އަނގައިން ބަލާ ފިނިހޫނު މިނަށްވުރެ ½ ޑިގްރީ ސެލްޒިއަސް މަތިވާނެއެވެ. އަދި ކިހިލިފަތް ދޮށުން ބަލާ ފިނިހޫނު މިނަށްވުރެ، 1 ޑިގްރީ ސެލްޒިއަސް މަތިވާނެއެވެ.ގިނަ ޑޮކްޓަރުން ކުޑަކުދިންގެ ފިނިހޫނުމިން ހުރިމިންވަރު ފުރަގަސް ފަރާތުން ބެލުމަށް އިރުޝާދު ދެނީ ކުޑަކުދިންގެ އަނގަ އިން ފިނިހޫނު މިން ބެލުމަކީ ގިނަފަހަރު އުދަގޫކަމަށްވާތީ އެވެ. އެއީ ކުޑަކުދިން ފިނިހޫނުމިން ބަލާގަޑީގައި މަޑުން ހަމަހިމޭނުން ނީންނާތީއެވެ. މިފަހަކަށް އައިސް ކަންފަތުން ފިނިހޫނުމިން ބެލުން އާންމުވުމުން ފުރަގަސް ފަރާތުން ފިނިހޫނުމިން ބެލުން ވަނީ މަދުވެފައެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ތާޖުއްދީން ސުކޫލް
ތާޖުއްދީން ސުކޫލް އަކީ މާލޭގައި 3ވަނަ އަށް ހުޅުވި ޕްރައިމަރީ ސުކޫލް އެވެ. ތާޖުއްދީން ސުކޫލް ހުޅުވައިދެއްވީ 07 ފެބުރުއަރީ 1989 ގައި ރައީސުލް ޖުމްހޫރިއްޔާ އަލް އުސްތާޛު މައުމޫން ޢަބުދުލް ގައްޔޫމް އެވެ. ތާޖުއްދީން ސުކޫލްގެ ނަން ނިސްބަތްވަނީ ދިވެހި ތާރީޚީ ޢިލްމުވެރިއެއް ކަމުގައިވާ ޙަސަން ތާޖުއްދީން އަށެވެ. ތާޖުއްދީން ސުކޫލްގެ ކުރީގެ އިމާރާތް ތަޅާލުމަށްފަހު އަލުން ތާޖުއްދީން ސުކޫލް ޖަޕާން ސަރުކާރުގެ އެހީގައި ބިނާކުރެވި ރަސްމީގޮތުން ހުޅުވުނީ 7 ޖޫން 2004 ގައެވެ.
ސުކޫލްގެ ލަވަ
ޢިލްމު އުގެނޭށެ ފަންނު އުގެނޭށެ ވިސްނުމާ ހިތްވަރުން ފަޚްރު ހޯދާށޭ އެންމެ ފުރިހަމަވާން ހިއްމަތޭވީ ކުރާން މިޢަޒުމުގައި އަބަދުވީ ސާބިތުވާން ތާޖުއްދީން ހިތްވަރޭ
ރަހިމު
އަންހެނާގެ ނަސްލު އުފައްދާ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ މައި ގުނަވަނަކީ ރަހިމެވެ. ނުވަތަ މިއީ މިނިޒާމްގައި ހިމެނޭ އެންމެ މުހިއްމު އެއްގުނަވަނެވެ. ރަހިމުގެ މަތިން ކުރިންވެސް ބުނިހެން ދެފަރާތުގައި ދެ ބިސްދަތުރުކުރާ ހޮޅި ރަހިމާއި ގުޅިފައި ވެއެވެ. ރަހިމުގެ ތިރީ ބަޔަކީ ރަހިމުގެ ކަރެވެ. މިބައި އިންނަނީ އަންހެނާގެ ޖިންސީ ގުނަވަނަށް ހުޅުވޭ ގޮތަށެވެ. ބިސްރަވައިގައި އުފައްދާ ބިސް ބިސްދަތުރުކުރާ ހޮޅި ކަނޑަތުކޮށް ރަހިމަށް ވާޞިލްވެ، ފިރިހެނާ ޖިންސީ ގުޅުމުގެ ތެރޭގައި އަންހެނާގެ ހަށިގަނޑަށް ދޫކޮށްލާ މަނަވީ ޙައިވާން އާ ބައްދަލުވެއްޖެނަމަ ބިސް ރަހިމުގައި ފާރުގައި މުޑުވަށްވެ، އިންދައެވެ. އަދި ރަހިމުގެ ތެރޭގައި ދަރިފުޅު އަށަގަނެ ބޮޑުވަމުން އާދެއެވެ.
ތާޖުއްދީން ސުކޫލް
ސުކޫލްގެ ލަވަ
ދިވެހި ތާރީޙުން ދިވެހި ކާބަފައިން ދެއްވި ޚިދުމަތްތަކުން މީރޫހޭދިރޭ ރިވެތި އަޚުލާޤާ ރިވެތި ގޮތްތައް ބަލާ ރިވެތި އުޅުމެއް އުޅެން މީ ހުވަޔޭ ކުރާ ތާޖުއްދީން ހިތްވަރޭ
ރަހިމު
ޕްރޯލެކްޓިން
ޕްރޯލެކްޓިން ނުވަތަ އަކީ ގާތުންދޭ ދުވަސްވަރު ދޫކުރާ ޕެޕްޓައިޑް ހޯރމޯން އެކެވެ. މިހޯރމޯން އެންޓީރިއޯ ޕިޓޫއިޓަރީ ގްލޭންޑް ގައި ހުންނަ ލެކްޓޯޓްރޯޕް(Lactotrope) ސެލްތަކުން އުފައްދައި ދޫކުރެއެވެ. މީގެ އިތުރުން އުރަމަތި އަދި މާބަނޑު ދުވަސްވަރު ރަހިމުގެ ފާރުން ވެސް މިހޯރމޯން އުފައްދައި ދޫކުރެއެވެ. ގާތުން ކިރުދިނުމުގެ ތެރޭގައި ކުޑަ ދަރިފުޅު މައިމީހާގެ އުރަމަތީގައި އަނގަޖަހައި ދަމާލުމުން، ޕްރޯލެކްޓިން އުފެއްދުމަށް ބާރުއަޅައެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އުރަމައްޗަށް ކިރުއެރި، ފުރެއެވެ. އެއީ ޖެހިގެން އަންނަ ފަހަރު ގާތުންދޭން ވާއިރު ކިރު އުރަމަތީގައި ޖަމާވެފައި ބެހެއްޓުމަށްޓަކައެވެ.
ތާޖުއްދީން ސުކޫލް
ސުކޫލްގެ ލަވަ
ދޭށެކެރިގެން ޖާން ދޭށެއުފަލުން ޖާން ދޭށެ ޤައުމަށްޓަކާ ބާރުހުރިހާ ޖާން ދާށެ ހިތްވަރުލާން ދާށެ އެއްބާރުލާން ދާށެ ވަޠަނާއި ދީނަށް ޖިހާދެއްކުރާން ތާޖުއްދީން ހިތްވަރޭ
ރަހިމު
ރިލަކްސިން
ރިލަކްސިން ނުވަތަ  އަކީ 1926 ވަނަ އަހަރު ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ހޯދުނު ހޯރމޯން އެކެވެ. ތަފާތު 3 ވައްތަރެއް މި ހޯރމޯންގެ ހުރެއެވެ. އަންހެނުންނަށް ނިސްބަތްކުރާއިރު މިހޯރމޯން އުރަމަތީގައި ވެސް އުފެދެއެވެ. އަދި ބިސްރަވައިގައި އުފެދޭ ކޯޕަސް ލޫޓިއަމް(Corpus luteum) އިންވެސް ދޫކުރެއެވެ. މާބަނޑު ދުވަސްވަރު ރަހިމުގެ ފާރުންނާއި، އަދި ވިހާއިރު ތުއްތު ދަރިފުޅާއެކު ފައިބާ މަސް(Placenta) އިންވެސް މިހޯރމޯން ދޫކުރެއެވެ.
އިތުރު ފާލަންތައް
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ނަސްލު އުފައްދާ ނިޒާމް
ތާޖުއްދީން ސުކޫލް
އިތުރު ފާލަންތައް
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސްކޫލުތައް
Daniel D. Tompkins
އަކީ އެމެރިކާ ގެ ނާއިބް ރައީސް ކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ޝާޒްލީ ރަޝީދު
ޝާޒްލީ ރަޝީދު އަކީ ނިއުޒިލޭންޑްގައި ދިރިއުޅުއްވާ ދިވެއްސެކެވެ.
ޝާޒްލީ ވަނީ 2019 ވަނަ އަހަރު ނިއުޒިލޭންޑްގެ ހަޓް ސިޓީގެ ކައުންސިލް އިންތިޚާބު ގައި އަމިއްލަ ގޮތުން ވާދަކުރައްވައި، ކައުންސިލްއަށް ހޮވުނު 11 މެންބަރުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގެންފައެވެ. ޝާޒްލީ ރަޝީދު ގެންދަވަނީ ނިއުޒިލޭންޑްގެ ވެލިންގޓަން ގައި ޝާޒްލީ އެކްސްޕީރިއެންސް ގެ ނަމުގައި ބޯކޮށާ ތަނެއް ހިންގަވަމުންނެވެ. ކައިވެނި ބައްލަވައިގެން އުޅުއްވަނީ ލޯޔަރެއް ކަމުގައިވާ އިސްމާއީލް ރަޝީދު ކިޔާ ގާނޫނީ ވަކީލް އަކާއެވެ. އެދެމަފިރިންގެ 2 ފިރިހެން ކުދިން ތިބެއެވެ.
އަލްއުސްތާޛު ނ.ތ ޙަސަން ދީދީ
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ހޮނޑު މިޔަރު
ހޮނޑު މިޔަރު ނުވަތަ އަކީ މިޔަރުގެ ބާވަތެކެވެ. މިއީ މިޔަރުގެ ބާވަތްތަކުގެ ތެރެއިން ކުޑަ މިޔަރެކެވެ. މިމިޔަރު އެންމެ ބޮޑުވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 1.2 މީޓަރަށެވެ. އަދި ޖިންސީ ގޮތުން މިމިޔަރުބޮޑުވަނީ ދިގުމިން 72-62 ސެންޓިމީޓަރަށް ދިގުވީމައެވެ. މިބާވަތުގެ މިޔަރު ވިހާ ޅަމިޔަރުގެ ދިގުމިނުގައި ގާތްގަނޑަކަށް 30 ސެންޓިމީޓަރު ހުރެއެވެ. އަދި ވިހާ ކޮންމެ ފަހަރަކު 22-1 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ޅަމިޔަރު ވިހައެވެ. މިއީ ކަނޑުގެ އަޑީބައިގައި އުޅޭ މިޔަރެއް ކަމުން ރާއްޖޭގެ މަސްވެރިންނަށް މިމިޔަރު ފެނިފައި ނެތުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. ވުމާއެކު މިމިޔަރަށް އާންމުކޮށް ދިވެހިން ނަމެއް ކިޔައެއް ނޫޅެއެވެ. ވީމާ މިޔަރުގެ އާންމު ސިފަޔަށް ބަލާ އަދި މިޔަރަށް އިގިރޭސިން ދީފައިވާ ނަމަށް ބަލާ ހޮނޑު މިޔަރު މިނަން ކިޔުނީ އެވެ.
މިއީ ހިމަތޮޅިކޮށް ތުން ދިގުކޮށް ހުންނަ މިޔަރެކެވެ.މި މިޔަރުގެ ނިގޫ ކުރުވެފައި ކޮޅަށް ފުޅާ ވާނެއެވެ. ހޮނޑު މިޔަރުގެ ބުރިކަށިމަތީގައި ދެއުރަހަ ހުރެއެވެ. އަދި ބަނޑުދަށް ފަރާތުގައިވެސް ދެއުރަހަހުރެއެވެ. ބުރަކަށި މަތީގެ ފުރަތަމަ ކޮތަރި ފަޅާފައި ހުންނަނީ ކަންފަތްގަނޑަށްވުރެ ތަންކޮޅެއް ކުރިންނެވެ. އަދި ބުރަކަށި މަތީގެ ދެވަނަ ކޮތަރި ބަނޑު ދަށްފަރާތުގެ ކޮތަރިއަށްވުރެ މާބޮޑުތަން ބޮޑެވެ. މިމިޔަރުގެ އާންމު ކާނާއަކީ މަހާއި އަދި ކުދި ކަކުނި ފާނޑުގެ ސޫތްޕެވެ.މިޔަރުގެ ބުރަކަށިމައްޗާއި ދެއަރިމަތީގެ ކުލައަކީ އަޅި ނުވަތަ އަޅި މުށި ކުލައެވެ.ބަނޑު ދަށްފަރާތް ހުންނަނީ ހުދުކުލައެއްގައެވެ. އިންޑިޔާ ކަނޑު އަދި ޕެސިފިކް ކަނޑުގެ އެކި ހިސާބުތަކުގައި ހޮނޑު މިޔަރު އުޅޭކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. މިއީ ޓްރައިއަކިޑީ އާއިލާގައި ހިމެނޭ މިޔަރެކެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
އޮކްޓޫބަރު 24
އޮކްޓޫބަރު 24 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 297 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 298 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:އޮކްޓޫބަރު
ނޫމަރާ ގަނޑުވަރު ތުއްތު މަނިއްޕުޅު
ނޫމަރާ ގަނޑުވަރު ތުއްތު މަނިއްޕުޅު އަކީ އަލްއަމީރު ޙަސަން ޢިއްޒުއްދީން އިބްނި އައްސުލްޠާން މުޙައްމަދު ޢިމާދުއްދީން (4)ވަނަ ގެ އަލްއަމީރު ނޫމަރާ ގަނޑުވަރު އިބްރާހީމް ތުއްތު މަނިއްޕުޅު އެވެ.
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ރިޗަޑް މެންޓަރ ޖޯންސަން
އަކީ އެމެރިކާ ގެ ނާއިބް ރައީސް ކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ތިއްޖެހި ތާކިހާ ކޮލި
ތިއްޖެހި ތާކިހާ ކޮލި ނުވަތަ  އަކީ ކޮލީގެ ވައްތަރެކެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގެ ފަރުތަކުގައި ހުންނަ ހޮހަޅަތަކާއި މުރަކަތަކުގެ ނިވަލުގައި އުޅޭ އިސްކޮޅުން ކުޑަ މަހެކެވެ. މިމަސް އެންމެ ބޮޑުވަނީ 7.5 ސެންޓި މީޓަރަށެވެ. މިއީ ވަރަށް ބޮޑަށް ފިލައިގެންއުޅޭ މަހެއް ކަމުން އާންމުކޮށް ފަރުމައްޗަށް އެރި އުޅޭ ފަރާތްތަކަށާއި، ފީނައި އުޅޭ މީޙުންނަށް މިމަސް ފެންނަނީ ވަރަށް މަދުންނެވެ. މިބާވަތުގެ ތާކިހާ ކޮއްޔަށް ދިވެހިންގެ ތެރޭގައި ކިޔުމަށް ވަކި ނަމެއް ރިކޯޑް ކުރެވިފައި ނެތުމާއެކު މަހުގެ ސިފޔަށް ވިސްނާ މިމަހަށް ތިއްޖެހި ތާކިހާ ކޮލި ކިޔާ ނަންދީފައިވަނީ އެވެ. މިއީ ވަރަށް ފަރި މަހެކެވެ.
މަހުގެ ބުރަކަށިމަތީ ކޮތަރިބައި ގައި 9 ނުވަތަ 10 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބައިގައި ވެސް 9 ނުވަތަ 10 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ކަންފަތް ގަނޑުގައި 16 އާއި 18 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. މަހުގެ ކުލައަކީ މުށި ނާރިނގު ކުލައެވެ. މުޅި މަހުގައި ފަނޑު ފެހި ނޫކުލައެއްގެ ތިއްތަކެއް ޖަހާފއި ހުރެއެވެ. އަދި މިކުލައިގެ ރޮނގުތަކެއް ލޮލުގެ ވަށައިގެން ހުރެއެވެ. މަހުގެ ނިގޫފަތާއި ކޮތަރިތައް ހުންނަނީ ވަރަށް ފަނޑު މުށިކުލައެއްގައެވެ. މިއީ ދިވެހިން ކައިއުޅޭ މަހެއް ނޫނެވެ. މިފަދަ މަސް ކެއުމުން ވިހަވެ ނުރައްކާތެރިކަމާ ކުރިމަތިލާންޖެހެއެވެ. ވުމާއެކު މިއީ އެއްގޮތަކަށް ވެސް ކައިގެންވާނޭ މަހެއް ނޫނެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
އޮސްޓަރުލިޔާ
ކޮމަންވެލްތު އޮފް އޮސްޓްރޭލިޔާ އަކީ އޮސްޓްރޭލިޔާ (އިނގިރޭސި: Commonwealth of Australia އަކީ Australia) ބައްރަށް ނިސްބަތްވާ ޤައުމެކެވެ. އޮސްޓްރޭލިޔާ ބައްރަކީ ދުނިޔޭގެ ބައްރުތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުޑަ ބައްރެވެ. އެހެން ނަމަވެސް މި ބައްރުގައިި އޮންނަނީ އެންމެ ޤައުމެއް ކަމުގައިވާތީ މި ޤައުމަކީ ދުނިޔޭގައި 6 ވަނައަށް އެންމެ ބޮޑު ޤައުމެވެ.
އަވަސް ކަޅިއަކުން ބަލައިލުމެއް
އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ރަސްމީ ބަހެއް ކަނޑައަޅާފައެއް ނުވެއެވެ. އެހެން ނަމަވެސް ރަސްމީ ހުރިހާ ކަމެއްގައި ވެސް ބޭނުން ކުރެވޭ ބަހަކީ އިނގިރޭސި ބަހެވެ. އިނގިރޭސި ބަހުން އޮސްޓްރޭލިޔާ މީހުންނަށް ކިޔަނީ އޮސްޓްރޭލިޔަންސް ނުވަތަ އޮސީސްއެވެ. ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ސިޑްނީއެވެ. އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ވެރިރަށަކީ ކެންބަރާއެވެ. އޮސްޓްރޭލިޔާއަކީ ދުސްތޫރީ ރަސްކަމެކެވެ. އަދި ފެޑެރަލް ޕާލަމެންޓަރީ ޑިމޮކްރަސީއެކެވެ. ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ 22 މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމުން މިއީ ދުނިޔޭގައި 52 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 7.6 މިލިއަން އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ވާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ au. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +61 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ އޮސްޓްރޭލިޔަން ޑޮލަރެވެ.
ނަން
އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ނަމަކީ ލެޓިން ބަހުން އައިސްފައިވާ ނަމެކެވެ. މި ބަސް ނެގިފައިވަނީ ލެޓިން ބަހުގެ އޮސްޓްރާލިސް މި ބަހުންނެވެ. މީގެ މާނައަކީ “ދެކުނު” މިއެވެ. އެހެން ކަމުން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ މާނައަކީ ދެކުނުގައިވާ ޤައުމެވެ. އެންމެ ފުރަތަމައަށް އިނގިރޭސި ބަހުން އޮސްޓްރޭލިޔާ މި ބަސް ލިޔެވިފައިވަނީ 1625 ވަނަ އަހަރުގައެވެ.
ޖުޣުރާފީ
އޮސްޓްރޭލިޔާއާ އަވަށްޓެރި ޤައުމުތަކުގެ ތެރޭގައި އިންޑޮނޭޝިޔާ އާއި އީސްޓް ޓިމޯރާއި ޕަޕުއާ ނިއު ގިނީ އާއި ސޮލޮމަން އައިލެންޑްސް އާއި ވަނުއާޓޫ އާއި ނިއު ކެލެޑޯނިޔާ އާއި ނިއުޒިލޭންޑް ހިމެނެއެވެ.
ތާރީޚު
އޮސްޓްރޭލިޔާއަކީ ވަރަށް ކުރީއްސުރެ އިންސާނުން ދިރިއުޅެމުން އަންނަ ޤައުމެކެވެ. ފުރަތަމަ އޮސްޓްރޭލިޔާގައި ދިރިއުޅެން ފެށި ބަޔަކީ މިހާރު އޮސްޓްރޭލިޔާގެ އަދިވާސީންގެ ގޮތުގައި ތިބި އެބޮރިޖިން ދަރިކޮޅުގެ މީހުންގެ ކާބަފައިން ކަމުގައި ވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް ކަމުގައި ތާރީޚު ޢިލްމުވެރިން ވިދާޅުވެއެވެ. ތާރީޚު ޢިލްމުވެރިން ޤަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި މީގެ އެތައް ހާސް އަހަރެއް ކުރީން މުޅި ދުނިޔެ ވެސް އޮތީ އެއް ފަސް ގަނޑެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އަދި އޮސްޓްރޭލިޔާގައި މީހުން ވަޒަންވެރިވެފައިވަނީ މި ގޮތަށް މުޅި ދުނިޔެ އެއް ފަސްގަނޑެއްގެ ގޮތުގައި އޮތް އިރު ބިމުގެ މަގުން ކަމުގައި އެ ބޭފުޅުން ޤަބޫލު ކުރައްވައެވެ. މި ގޮތުން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ފުރަތަމަ ވަޒަންވެރީން އެތަނަށް ގޮސްފައިވަނީ އިންޑިޔާ އާއި ދެކުނު އިރުމަތީ އޭޝިޔާއިން ކަމުގައި ތާރީޚު ޢިލްމުވެރިން ޤަބޫލުކުރައްވައެވެ. އެންމެ ފުރަތަމައަށް ޔޫރަޕުގެ މީހުން އޮސްޓްރޭލިޔާއަށް ގޮސްފައިވާ ކަމަށް ބެލެވެނީ 1606 ވަނަ އަހަރުގައެވެ. އެއީ ޑަޗުންނެވެ. 1770 ވަނަ އަހަރުގައި އިނގިރޭސީން އޮސްޓްރޭލިޔާއަށް ފައިބައި ނިއު ސައުތު ވޭލްސްގެ ނަމުން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ އެއް ބަޔަށް ނަންދިނެވެ. އިނގިރޭސީން އެމީހުންގެ ޕީނަލް ކޮލޮނީއެއް އޮސްޓްރޭލިޔާގައި ޤާއިމުކުރިއެވެ. އޮސްޓްރޭލިޔާ ވެގެން ދިޔައީ އިނގިރޭސި ކުށްވެރިން އަރުވައިިލާ ތަނަކަށެވެ. މިއަދު ޓެސްމޭނިޔާގެ ގޮތުގައި އޮތް ރަށުގައި މީހުން ދިރިއުޅެން ފަށާފައިވަނީ 1803 ވަނަ އަހަރުގައެވެ. އަދި 1825 ވަނަ އަހަރާ ހަމައިގައި ވަކި ކޮލޮނީއެއްގެ އެތަނުގައި ޤާއިމުވިއެވެ. 1829 ވަނަ އަހަރުގައި އިނގިރޭސީން އޮސްޓްރޭލިޔާގެ ހުޅަނގު ފަޅި އެއީ އިނގިރޭސިވިލާތުގެ ބައެއް ކަމުގައި ހަމަޖެއްސިއެވެ.
ސަގާފަތު
އޮސްޓްރޭލިޔާއަކީ ވަރަށް މުއްސަނދި އަދިވާސީ ސަގާފަތެއް އޮތް ތަނެކެވެ.
އިޤްތިޞާދު
އޮސްޓްރޭލިޔާއަކީ ހަރުދަނާ އިޤްތިޞާދެއް އޮތް ޤައުމެކެވެ. އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 36918 ޑޮލަރެވެ.
ރިބާ
ރިބާ
ރިބާގެ ލުޣަވީމާނަ:
މީގެމާނައަކީ ގިނަވުން ނުވަތަ އިތުރުވުންމިއެވެ. މިތަނުގައި މިލަފުޒުގެ މަޤުޞަދަކީ ރައުސުލްމާލަށް އިތުރުވާ އިތުރުވުމެވެ. މިލަފުޒު ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ހަމަމިމާނާގައި ބޭނުންކުރެވިފައިވެއެވެ. މާތްﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. أَن تَكُونَ أُمَّةٌ هِيَ أَرْبَىٰ مِنْ أُمَّةٍ މާނައީ : " އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކަށްވުރެ ގިނަކަމުގައި ވުމަށެވެ."
ރިބާގެ މާނަ ކަނޑައެޅުމުގައި ފިޤުހުވެރިން އިޢްތިމާދުވާ އަސްލަކީ ޤުރުއާނެވެ. މާތް ﷲ ވަޙީ ކުރައްވަނީ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ މާނައަކީ: ''އޭ އީމާންވެއްޖެ މީސްތަކުންނެވެ. ކަލޭމެންނަކީ އީމާން ވާ ބަޔަކު ކަމުގައި ވަނީ ނަމަ ﷲ އަށް ބިރުވެތިވެ ތިބޭ ހުށިކަމެވެ. އަދި ސޫދުގެ ތެރެއިން ބާކީ ލިބެން އޮތް އެއްޗެއް، ހަމަ މުޅިން ދޫކޮށްލާ ހުށިކަމެވެ.''
ރިބާގެ އިސްތިލާޙީމާނަ:
ފިޤުހު ޢިލްމުވިލެރިންގެ އިސްތިލާޙުގައި ރިބާއަކީ އެއްވަރުކަން ނޭނގޭ ދޭތި އެކަތި އަނެކައްޗާ ބަދަލްކުރުމަށް ދެމީހެއްގެ ދެމެދުގައި ނުވަތަ ދެބައެއްގެ ދެމެދުގައި އެއްބަސްވެ ޢަޤުދުކުރުމެވެ. ނުވަތަ ބަދަލްކުރެވޭ ދޭތި ނުވަތަ އެދޭތިންކުރެ އެކަތި ފަހުން ދިނުމަށް އެއްބަސްވެ ޢަޤުދުކުރުމެވެ.
އެހެންކަމުން އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ރިބާއަކީ އަބުރާދައްކާގޮތަށް ނެގޭފައިސާ ދެއްކުމުގައި އަނިޔާވެރިކަމާއެކު އަނެކުންގެ އަތުން އިތުރަށް އަތުލެވޭ ފައިސާއެވެ. ނުވަތަ ދަރަންޏެއް ދިނުމަށްފަހު، އަނބުރާ ދެއްކުމުގައި އިތުރުކުރެވޭ އިތުރުކުރުމެވެ. ނުވަތަ މީހެއްގެ ބޮލުގައި އެއްވެސް ގޮތަކުން އެޅިފައިވާ ދަރަންޏެއް ފަސްކުރުމުގެ ބަދަލެއްގެ ގޮތުން، އިތުރު ކުރެވޭ ކޮންމެ އިތުރު ކުރުމެކެވެ. ރިބައްނަސިއާއަކީ މިއީއެވެ. ޤުރުއާންގައި ބަޔާންވެގެން އައިސްފަވާ ރިބާއަކީވެސް މިއީއެވެ. މިބާވަތުގެ ރިބާއަކީ ޖާހިލިއްޔަ ޒަމާނުގައި ފެތުރިފައިވާ ރިބާއެވެ. މިއީ ރިބާގެ އަޞްލު ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. އަދި ދަރަނީގެ ރިބާ އޭ ވެސް މިބާވަތުގެ ރިބާއަށް ކިޔެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން ރިބާގެ އަނެއްވައްތަރަކީ، އެއްބާވަތެއްގެ ދެއެއްޗެއް، އެކަތި އަނެކައްޗާ ބަދަލު ކުރާއިރު، މިންވަރު ތަފާތުކޮށް ބަދަލު ކުރުމެވެ. މިއީ ރިބަލްފަޟްލެވެ.
عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : الذَّهَبُ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةُ بِالْفِضَّةِ وَالْبُرُّ بِالْبُرِّ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ وَالْمِلْحُ بِالْمِلْحِ مِثْلًا بِمِثْلٍ يَدًا بِيَدٍ ، فَمَنْ زَادَ أَوْ اسْتَزَادَ فَقَدْ أَرْبَى ، الْآخِذُ وَالْمُعْطِي فِيهِ سَوَاءٌ. މާނައީ: އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދުރީ ވިދާޅުވިއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.'' ރަނަށް ރަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ރިއްސަށް ރިހި ވިއްކާ އިރު، އަދި ގޮދަނަށް ގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ހިމަގޮދަނަށް ހިމަގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ކަދުރަށް ކަދުރު ވިއްކާ އިރު، އަދި ލޮނަށް ލޮނު ވިއްކާ އިރު، ވިއްކަންވާނީ އެއްމިންވަރެއްގެ ދޭތި ނަމައެވެ. އަދި އަތުން އަތަށް ނަމައެވެ. ފަހެ މިއިން އެއްޗަކަށް މިންވަރެއް އިތުރުކޮށް ނުވަތަ އިތުރު ކުރަން އެދެފިނަމަ އެއީ ރިބާއެކެވެ. ދޭ މީހާއާއި އަތުލާ މީހާ ފާފައިގައި އެއްވަރެވެ.'' (ޞަޙީޙް މުސްލިމް: ބާބުލް މުސާޤާ)
ރިބާ އަކީ ޙަރާމް އެއްޗެއްކަން، ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުން އަދި އިޖްމާޢުން ސާބިތުވެއެވެ. އަލްއިމާމްނަވަވީ ވިދާޅުވެފައިވަނީ މުސްލިމުންވަނީ ރިބާއަކީ ޙަރާމްއެއްޗެއްކަމަށް އިޖުމާޢުވެފައެވެ. އަދި ރިބާ ކެއުމަކީ އެންމެ ބޮޑެތި ފާފަތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ފާފައެކެވެ.
އެހެންކަމުން އިސްވެބަޔާންކުރެވުނު ދެވައްތަރުގެ ރިބާއަކީވެސް ކަނޑައެޅިގެން ހަރާމް އެއްޗެކެވެ. އިސްމާލްދީނުގައި އިޤުތިޞާދު ބިނާކުރުމުގައި ހަރުދަނާ ސިޔާސަތުތަކެއް ބިނާކުރުމަށްޓަކައި ދީނުގައި ރިބާވަނީ ކަނޑައެޅިގެން ހަރާމްކުރައްވާފައެވެ. މީއީ އިންސާނީދަރިފަސްކޮޅު އިޤުތިޞާދީ ފުން އަދަވަޅަކަށް ވެއްޓުނަނުދިނުމަށްޓަކައި ދީނުގައި ކަނޑައަޅުއްވާފައިވާ މުހިންމު ޙުކުމެކެވެ.
ރިބާ ޙަރާމް ކުރެއްވުމުގެ ޙިކްމަތް:
އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ރިބާ ޙަރާމް ކުރެއްވުމުގެ ޙިކުމަތާ ބެހޭ ގޮތުން ދީނީ ޢިލްމުވެރިން ވަރަށް ގިނަ ވާހަކަ ދައްކަވާފައިވެއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ މުސްލިމް އަދި ބެއެއް ޣައިރު މުސްލިމް އިޤްތިސާދީ މާހިރުން ވަނީ، ރިބާގެ ގެއްލުމާއި ބެހޭ ގޮތުން ވަރަށް ދިގުކޮށް ވާހަކަ ދައްކާފައިވެއެވެ. ރިބާ ޙަރާމް ކުރެވުނު ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި، ހިމެނޭ އެންމެ މުހިންމު އެއް ސަބަބަކީ އޭގައި ޢަދުލުވެރިކަމުން އެއްކިބާވުމާއި އަނިޔާވެރިކަން ހިމެނޭތީއެވެ. މުޖްތަމަޢްގެ އެއް ބައެއްގެ އަތުގައި ރައުސްމާލް ފުނިޖެހި، ދެން ތިބި މީހުން، އެމީހުންގެ ބާރު ދަށަށް ދާތީއެވެ. މުއްސަނދި ޤައުމުތަކުން ފަޤީރު ޤައުމުތަކުގެ މުސްތަޤްބަލާއި ސިޔާދަތާއި ކުޅެ، ސިޔާސީ ގޮތުން ފިއްތުންތައް ކުރިމަތި ކުރެވޭލެއް ފަސޭހަވާތީއެވެ. އެއްޗެހީގެ އަގުބޮޑުވެ ފަޤީރުންނާއި މުއްސަނދިންގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ ތަފާތު ބޮޑުވެ، ގިނަ ބައެއްގެ މުދާވެރިކަން މަދު ބައެއްގެ މުށުތެރޭގައި ހުންނާތީއެވެ. މުޖްތަމަޢުގައި އޮންނަންޖެހޭ އެއްބައިވަންތަކަމާއި، އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް އެހީތެރިވުމުގެ ސިފަ ގެއްލި، ދަހިވެތިކަމާއި ނަފްރަތު އިތުރުވާތީއެވެ. ރިބާ އަކީ، ގެއްލުންވުމާއި ފައިދާވުމުގެ ތަބީޢަތާއި ޚިލާފަށް އޮންނަ އެއްޗެކެވެ. ވީމާ ރިބާގެ މުޢާމަލާތްތައް ހިންގާ ފަރާތްތަކަށް އެއީ މަސައްކަތެއް ނުކޮށް ފައިދާ ލިބޭނެ ޔަޤީން އެއްޗެކެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓް ނުވަތަ އަކީ ކަށީގެ މަދުގައި ހުންނަ އާދަޔާޚިލާފަށް ބޮޑު ސެލްއެއް ކަމުގައިވާ  މެގަކަރީއޯސައިޓްއިން އުފެދޭ ކުދިކުދިބައިތަކެކެވެ. މެގަކަރިއޯސައިޓްސްއަކީ ކަށީގެމަދުގެ ތެރޭގައި ސްޓެމް ސެލްއިން އުފެދި ފުރިހަމަވުމަށްފަހު އޭގެތެރޭގައި ދެމިހުންނަ ސެލްތަކެކެވެ. ޕްލޭޓްލިޓް ތަކުގައި ނިއުކްލިއަސްއެއް ނުހުރެއެވެ. އަދި އޭގެ ޒާތުގައި އަލުންއުފެދުމުގެ ގާބިލިއްޔަތުކަން ވެސް ލިބިފައެއްނުވެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ހަށިގަނޑަށް ޕްލޭޓްލިޓް ބޭނުންވާ ކޮންމެ ފަހަރަކު މެގަކަރީއޯސައިޓްތަކުން ޕްލޭޓްލިޓް އުފައްދައެވެ.ވަށަމިނުގައި 3މައިކްރޯން ހުރެއެވެ. ޕްލޭޓްލިޓް އަށް ތްރޮމްބަސައިޓްއޭ ވެސް ކިޔައެވެ. thumb|left|ޕްލޭޓްލިޓް
ރިބާ
މާތްﷲ ކަމެއް ޙަރާމް ކުރައްވާނީ، އޭގައި ގެއްލުމެއް ވާތީއެވެ. ދުނިޔޭގެ އެންމެން އެއީ ފައިދާ ހުރި، ދުނިޔޭގެ އިޤްތިސާދަށް މުހިއްމު އެއްޗެކޭ ބުނި ކަމުގައިވިޔަސްމެހެވެ. އެހެނީ ހުރިހާ ކަމެއްގައި އޭގެ ޙިކްމަތް އިންސާނާގެ ސިކުޑިއަށް ނުވިސްނިދާނެއެވެ. އެކަން ޤަބޫލު ކުރަން ޖެހެއެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
އާދައިގެ ގޮތެއްގައި ޕްލޭޓްލިޓްގެ %75-60 ހުންނަނީ ހަށިގަނޑުގައި ދައުރުވެ،ދައުރުވެ ހުންނަ ލޭގައެވެ.ބާކީވާ ބައިގެ ތެރެއިން ބޮޑުބައެއް ހުންނަނީ ހުންކޮށީގެ ތެރޭގައެވެ. ޕްލޭޓްލިޓްތައް އުފެދުން ކޮންޓްރޯލްކުރަނީ ސްޕެސިފިކް-ކޮލަނީ ސްޓިމިއުލޭޓިންގ ފެކްޓަރ ކިޔާ މާއްދާއަކުންނެވެ. މިއީ އިންޑޯތީލިއަމްގެ ހަތާތަކުންނާއި، ފައިބްރަބްލާސްޓްތަކުންނާއި، އަދި ބައެއް ހުދުހަތާތަކުން ބޭރުކުރާ މާއްދާއެކެވެ. މިމާއްދާއަށް ކުރިން ތްރޮމްބަޕޮއިއިޓީން ހޯރމޯންއޭވެސް ކިޔައި އުޅުނެވެ.
ރިބާ
މިއީ ތެދުކަން ތިންވަނަ ދުނިޔޭގެ ޤައުމުތަކުގެ ދަރަނީގެ ކާރިޘާތަކަށް ބަލާލުމުން ފުދޭނެއެވެ. ބައިނަލް އަޤްވާމީ މަނިޓަރީ ފަންޑުން މުސްލިމު ޤައުމުތައް ނިކަމެތިކޮށް އެމީހުންގެ ބާރުދަށުލާފައިވެއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން މުސްލިމުންގެ ސިޔާސީ އަދި އިޤްތިޞާދީ ކަންކަމަށް ބާރުފޯރުވައި، "ދަރަނީގެ ބުރައާއި" "މީހުންގެ ބާރު ދަށުވުން" ޖެހި އިސްތިޢުމާރީ ބާރުތަކުގެ ޝިކާރައަކަށް ވެއްޖެއެވެ. މުއްސަދި ޤައުމުތަކުން ފަޤީރު ޤައުމުތަކުގެ މުސްތަޤްބަލާއި ސިޔާދަތާއި ކުޅެ، ސިޔާސީގޮތުން ފިއްތުންތައް ކުރިމަތިކުރެއެވެ. މުސްލިމުންގެ ޞިނާޢަތަށް ލިބުނު ބަލިކަށިކަމެއްގެ ސަބަބުން، ދުނިޔޭގެ ޙަޟާރަތް ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގެ ވަޒީފާއިން އެކަހެރިވެ، ދުނިޔޭގެ ޙަޟާރީ ދުވެލި ދުއްވަން ހަވާލުވެފައިވާ، ހުޅަގުގެ އިޤްތިޞާދީ ނިޒާމުގެ އަސީރަކަށްވެ މުސްލިމުންވެއްޖެއެވެ. އިސްލާމީ ޢަސްކަރީ އިޤްތިޞާދީ ނިޒާމު ދޫކޮށް ޖާހިލީ ނިޒާމަށް އެނބުރި ދިއައެވެ. ނަމަވެސް އިޤްތިޞާދީ ބަލިކަށިކަމުގެ ދާއިރާއިން ނިކުމެ، ކުރިއަރާފައިވާ އިޤްތިޞާދުގެ ދާއިރާއަކަށް މުސްލިމުންނަކަށް ނުވަދެވުނެވެ. ދަނޑުވެރިކަމުގައި މަދަނީ އަދި ޢަސްކަރީ އުފެއްދުންތެރިކަމުގައި އަމިއްލަ ފުދުންތެރިކަމެއް މުސްލިމުންނަކަށް ނުހޯދުނެވެ. އިންސާނީ ފިޠުރަތުގައިވާ އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކަށް އެހީތެރިކަން ފޯރުވުމުގެ ރިވެތި ސިފަ ގެއްލި، ދަހިވެތިކަން ބޮޑުވެ، މިކަމުގައި ހައްދުފަހަނައަޅައި، ދަހިވެތި ޝިކާރަވެރި ޖަނަވާރުތަކެކޭ އެއްފަދައިން މީސްތަކުންގެ ޢަމަލުތައް ބައްޓަންކޮށްފިއެވެ. ދުނިޔޭގެ ޙަޟާރަތް ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގެ ވަޒީފާއިން އެކަހެރިވެ، ހުޅަގުގެ އިޤްތިޞާދީ ނިޒާމާނުލައި ނުއުޅެވޭނެޔޭ ބުނާބަހުގެ އަސީރަކަށް މުސްލިމުން ވެއްޖެއެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓް އެކުލެވިގެންވާ ނިސްބަތް
ލޭގެ ކޮންމެ މައިކްރޯލިޓަރ އެއްގައި ގާތްގަނޑަކަށް 150,000-400,000ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ޕްލޭޓްލިޓް ހުރެއެވެ. މިއަދަދު އެވްރެޖްގޮތެއްގައި ހުންނަނީ 250,000ގައެވެ. އާންމުކޮށް ޕްލޭޓްލިޓް ދިރިދެމިހުންނަނީ 10ދުވަހުގެ މުއްދަތަށެވެ.
ރިބާ
އިސްލާމް ދީން އައީ، މީސްތަކުގެ އަޅުވެތިކަމުން އިންސާނާ ސަލާމަތްކޮށް މާތްﷲގެ އަޅުވެތިކަމުގެ ދަށައް ރުޖޫޢަކުރާށެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ކީރިތި ރަސޫލާގެ ސުންނަތުގައި އައިސްފައިވާ، ޙުކުމްތަކުގައި ހިފަހައްޓައިފި މީހަކަށް، ދެ ދުނިޔޭގެ ދިންނެވުމާއި ބާއްޖެވެރިކަން ލިބޭނެ ކަމީ، އެއްވެސް މުއުމިނަކު ޝައްކު ކުރާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. މި ދެ މަޞްދަރަށް ފުރަގަސްދީ، އަމިއްލަ ބުއްދިއަށް ތަބާވެ، ހަވާ ނަފްސު ގެންދާ މަގުން ހިނގަން ފަށައިފި މީހެއްގެ ނިމުމަކަށް ވަނީ، ގެއްލުމާއި ހަލާކުގެ ނިމުމެކެވެ. އޭނާގެ ދިރިއުޅުން ވެގެން ދާނީ، ހިތް ނުތަނަވަސް ކަމާއި، ބޯ ހާސް ވުމުގެ ދިއުޅުމަކަށެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ އޮނިގަނޑު
އިލެކްޓްރޯން މައިކްރޯސްކޯޕަކުން ބަލައިފިނަމަ ޕްލޭޓްލިޓްގެ ބޭރުފަށަލަހުންނަނީ ނިޒާމެއްނެތި އެވެ. އަދި މިފަށަލަ ވަނީ ގްލައިކޯޕްރޮޓީންގެ ކޯޓަކުން ނިވާކުރެވިފައެވެ. މިކޯޓް ހަލާކުވެފައިވާ އިންޑޯތީލިއަމްގައި ޕްލޭޓްލިޓްތައް ތަތްވުމަށް އެހީވެދެއެވެ.
ރިބާ
ރިބާގެ ވައްތަރުތައް ރިބާ ގެ އޮންނަނީ މައިގަނޑު ދެ ވައްތަރެކެވެ. އެއީ:- ރިބާ އަލްފަޟްލު އާއި ރިބާ އައްނަސީއާ އެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ އޮނިގަނޑު
ޕްލޭޓްލިޓް އެކުލެވިގެންވަނީ ސައިޓަޕްލާޒަމް(Cytoplasm) އާއި، އޭގެ ބޭރުން ވަށައިގެން ލެވިފައިވާ ފަށަލަ (Cell membrane)ގެ މައްޗަށެވެ. ޕްލޭޓްލިޓްތަކުގެ އަރިމަތީބައިގައި ނުވަތަ މިބުނި ބޭރު ފަށަލަ ވަށައިގެން ކުދިކުދިހޮޅިތައް(Microtubules) އަދި ކުދިކުދި ފިލަމެންޓްތައް(Microfilaments) އެއްވެގެން އުފެދިފައިވާ ބަންޑަޅި(Bundle)ތަކެއް ވެއެވެ. މިބަންޑަޅިތަކަށް ލިބިފައިވާ ވާންވެ ކުރުގެޅުމުގެ ބާރުގެ ސަބަބުން ލޭގަނޑުވުމުގެ ތެރޭގައި ޕްލޭޓްލިޓްގެ ބައްޓަން ބަދަލުކޮށްލައެވެ. ބޭރުފަށަލައިގައި ހިމެނޭ ފޮސްފޯލިޕިޑްސްގެ ބައިގައި ޕްލޭޓްލިޓް ފެކްޓަރ-3 ހިމެނެއެވެ. މިއީ ލޭގަނޑުވުމުގައި މުހިއްމު ދައުރެއް އަދާކުރާ މާއްދާއެކެވެ. ޕްލޭޓްލިޓްތަކުގެ މެދުބައި ނުވަތަ ސައިޓޯޕްލާޒަމްގައި އެކްޓިން (Actin)، މައިއަސިން(Myosin)، ގްލައިކަޖަން (Glycogen)، ލައިސަސޯމް(Lysosome) ، އަދި 3ބާވަތެއްގެ ގްރެނިއޫލް(Granule) ހުރެއެވެ. އެއީ ޑެންސް ގްރެނިއޫލްސް(Dense granules)އާއި، ބީޓާ ގްރެނިއޫލްސް(Beta granules)އާއި، އަދި އަލްފާ ގްރެނިއޫލްސް(Alpha granules) އެވެ.
ރިބާ
1- ރިބާ އަލްފަޟްލު : ފަޟްލު ގެ މާނައަކީ އިތުރެވެ. ރިބާ އަލްފަޟްލު އޭ ކިޔެނީ: ރިބާ ހިނގާ އެއްޗެހިތަކުގެ ތެރެއިން، އެއް ބާވަތެއްގެ ދޭތި، އެކަތި އަނެއްކައްޗާ ބަދަލު ކުރާ އިރު، ޝަރުޢީ މިންގަނޑުގައި(މިނެ ކިރޭ އެއްޗެހިތައް)، އެކަތި އަނެކައްޗަށް ވުރެ އިތުރަށް ދޭން ޝަރުޠު ކުރެވިފައިވާ އިތުރުވުމެވެ. މިސާލަކަށް ރަނާއި ރަން، ފައިސާއާއި ފައިސާ، ހަނޑުލާއި ހަނޑޫ ކަދުރާއި ކަދުރު ބަދަލު ކުރާ އިރު، އެކަތި އިތުރު ކުރުމެވެ.
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ އޮނިގަނޑު
ޑެންސް ގްރެނިއޫލްތައް މުއްސަދިވެފައިވަނީ ޕްރޮޓީން ނޫން މާއްދާތައްކަމުގައިވާ އެޑިނަސީން ޓްރައިފޮސްފޭޓް( ATP)އާއި، އެޑިނަސީން ޑައިފޮސްފޭޓް(ADP) އާއި، ކެލްސިއަމްއާއި، ސެރަޓޮނިން(Serotonin) އިންނެވެ.ބީޓާ ގްރެނިއޫލްސްގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ މައިޓަކޮންޑްރިއާ (Mitochondria)އެވެ.އަލްފާ ގްރެނިއޫލްތަކުގެ ތެރޭގައި ފައިބްރިނަޖަން(Fibrinogen)އާއ,ޕްލޭޓްލެޓް-ޑިރައިވްޑް ގްރޯތް ފެކްޓަރ(PDGF)އާއި، ލޭގަނޑުވުމަށް ބޭނުންވާ މާއްދާތަކުގެ ތެރެއިން މާއްދާ5 އާއި، މާއްދާ8 އަދި ބައެއް އެހެނިހެން މާއްދާތައް ހުރެއެވެ.
ރިބާ
ރިބާ އަލްފަޟްލު އާއި ބެހޭ ގޮތުން އައިސްފައިވާ ބައެއް ޙަދީޘްތައް :
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ ވަޒީފާ
ޕްލޭޓްލިޓްތައް ކަށީގެމަދު ދޫކޮށް ބޭރަށްނިކުމެ ލޭގެ އާރުގައި ދައުރުވެ ހުރެއެވެ. ލޭމަނާކުރުމަށް ޕްލޭޓްލިޓްތައް ޕްލޭޓްލެޓް ޕްލަގް(Platelet plug) ކިޔާ އެއްޗެއް އުފައްދައެވެ. މި ޕްލަގް އުފެދުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ދެ ޚާއްޞިއްޔަތު ތަކެއް ޕްލޭޓްލިޓްތަކަށް އަށް ލިބިގެންވެއެވެ. އެއީ އަންނަނިވި ކަންތައްތަކެވެ.
ރިބާ
1- އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދްރީ ރަޟިޔައްﷲ ޢަންހު، ރަސޫލުﷲ -ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ގެ އަރިއަހުން ރިވާ ކުރެއްވިއެވެ: ‏لَا تَبِيعُوا الذَّهَبَ بِالذَّهَبِ وَلَا ‏ ‏الْوَرِقَ ‏ ‏بِالْوَرِقِ إِلَّا وَزْنًا بِوَزْنٍ مِثْلًا بِمِثْلٍ سَوَاءً بِسَوَاءٍ
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ ވަޒީފާ
ޕްލޭޓްލިޓްތައް ލޭމަނާކުރުމަށް އޭގައި ހިމެނޭ އެކަމަށް ޚާއްޞަ މާއްދާއެއްކަމުގައިވާ ޕްލޭޓްލެޓް ފެކްޓަރ--3 ގެ ބޭނުންހިފައެވެ. ހަލާކުވެފައިވާ ގުނަވަނަކުން ނުވަތަ ޓިޝޫއަކުން ބޭރުކުރާ މާއްދާތައް ބާރުއަޅަންފެށުމުން ޕްލޭޓްލިޓްތައް އޭގައި ހިމެނޭ ލޭމަނާކުރުމަށް ބޭނުންވާ މާއްދާތައް ބޭރުކުރަން ފަށައެވެ. މިކަން ލޭމަނާވުން ފެށުމަށް އެހީވެ، ލޭހޮޅިތަކުގެ ފުރިހަމަކަން ދަމަހައްޓައެވެ.
ރިބާ
މާނައަކީ: ''ވަޒަން އެއްވަރު ނޫން ނަމަ، ތިޔަބައި މީހުން، ރަނަށް ރަން ނުވިއްކާށެވެ. އަދި ރިއްސަށް ރިހި ނުވިއްކާށެވެ.'' (ޞަޙީޙް ބުޚާރީ އަދި މުސްލިމް)
ޕްލޭޓްލިޓް
ޕްލޭޓްލިޓްގެ ވަޒީފާ
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ލޭދައުރުކުރާ ނިޒާމް
ރިބާ
މާނައަކީ: ''ތިޔަބައި މީހުން، ދެ ދީނާރަށް ދީނާރެއް ނުވިއްކާށެވެ. އަދި ދެ ދިރްހަމަށް ދިރުހަމެއް ނުވިއްކާށެވެ.'' (ޞަޙީޙް މުސްލިމް : ބާބުލް މުސާޤާ)
4-     عَنْ ‏ ‏أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ‏ ‏قَالَ ‏ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏الذَّهَبُ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةُ بِالْفِضَّةِ ‏ ‏وَالْبُرُّ ‏ ‏بِالْبُرِّ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ وَالْمِلْحُ بِالْمِلْحِ مِثْلًا بِمِثْلٍ يَدًا بِيَدٍ فَمَنْ زَادَ أَوْ اسْتَزَادَ فَقَدْ ‏ ‏أَرْبَى ‏ ‏الْآخِذُ وَالْمُعْطِي فِيهِ سَوَاءٌ
މާނައަކީ: އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދްރީ ވިދާޅުވިއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލުﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ.'' ރަނަށް ރަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ރިއްސަށް ރިހި ވިއްކާ އިރު، އަދި ގޮދަނަށް ގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ހިމަގޮދަނަށް ހިމަގޮދަން ހިމަގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ކަދުރަށް ކަދުރު ވިއްކާ އިރު، އަދި ލޮނަށް ލޮނު ވިއްކާ އިރު، ވިއްކަން ވާނީ އެއް ވަރެއްގެ ދޭތި ނަމައެވެ. އަދި އަތުން އަތަށް ނަމައެވެ. ފަހެ މިއިން އެއްޗަކަށް މިންވަރެއް އިތުރުކޮށް ނުވަތަ އިތުރު ކުރަން އެދެފި ނަމަ އެއީ ރިބާއެކެވެ. ދޭ މީހާއާއި އަތުލާ މީހާ ފާފައިގައި އެއްވަރެވެ. '' (ޞަޙީޙް މުސްލިމް: ބާބުލް މުސާޤާ)
4- عَنْ ‏ ‏عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ ‏ ‏قَالَ ‏ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏الذَّهَبُ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةُ بِالْفِضَّةِ وَالْبُرُّ بِالْبُرِّ وَالشَّعِيرُ بِالشَّعِيرِ وَالتَّمْرُ بِالتَّمْرِ وَالْمِلْحُ بِالْمِلْحِ مِثْلًا بِمِثْلٍ سَوَاءً بِسَوَاءٍ يَدًا بِيَدٍ فَإِذَا اخْتَلَفَتْ هَذِهِ الْأَصْنَافُ فَبِيعُوا كَيْفَ شِئْتُمْ إِذَا كَانَ يَدًا بِيَدٍ
މާނައަކީ: ''ޢުބާދަތު ބިން އައްޞާމިތު ރިވާ ކުރެއްވިއެވެ. ރަސޫލުﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. ''ރަނަށް ރަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ރިއްސަށް ރިހި ވިއްކާ އިރު، އަދި ގޮދަނަށް ގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ހިމަގޮދަނަށް ހިމަގޮދަން ހިމަގޮދަން ވިއްކާ އިރު، އަދި ކަދުރަށް ކަދުރު ވިއްކާ އިރު، އަދި ލޮނަށް ލޮނު ވިއްކާ އިރު، ވިއްކަން ވާނީ އެއާ އެއްވަރެއްގެ އެއްޗަކަށް، ހަމަހަމަ އަށެވެ. އަދި މި ބާވަތްތައް ތަފާތު ނަމަ، އަތުން އަތަށް ވިއްކަންޏާ ތިޔަބައި މީހުން ބޭނުން ގޮތަކަށް ވިއްކާށެވެ.'' (ޞަޙީޙް މުސްލިމް: ބާބުލް މުސާޤާ)
މަނަދޫ ޢަލީ ޝިފާޒް
މަނަދޫ ފެހިވިލާގޭ ޢަލީ ޝިފާޒެވެ. މަނަދޫ ރަށު ކައުންސިލްގެ ނައިބު ރައީސް ޢަލީ ޝިފާޒަކީ އިންޑިއާއިން ތަފާސްހިސާބާބެހޭ ކޯހެއްވެސް ފުރިހަމަކޮށްފައިވާ ޒުވާނެކެވެ. ޢަލީ ޝިފާޒު ފުރަތަމަ ސަރުކާރުގައި ޚިދުމަތްކުރަން ފެށީ 2006 ވަނައަހަރު ނ. އަތޮޅު މަދަރުސާގެ ވަގުތީ ޓީޗަރެއްގެ ގޮތުގައެވެ. 2007 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން މަސައްކަތްކުރަމުން އައީ ނ. އަތޮޅު އޮފީހުގައެވެ. ޢަލީ ޝިފާޒަކީ ފަނަސް ޖަމްޢިއްޔާގެ ފުރަތަމަ ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލެވެ.
ރިބާ
5-     أَبِي سَعِيدٍ ‏رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ ‏ ‏قَالَ ‏ : جَاءَ ‏ ‏بِلَالٌ ‏ ‏إِلَى النَّبِيِّ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏بِتَمْرٍ ‏ ‏بَرْنِيٍّ ‏ ‏فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏مِنْ أَيْنَ هَذَا قَالَ ‏ ‏بِلَالٌ ‏ ‏كَانَ عِنْدَنَا تَمْرٌ رَدِيٌّ فَبِعْتُ مِنْهُ صَاعَيْنِ ‏‏ بِصَاعٍ ‏ ‏لِنُطْعِمَ النَّبِيَّ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏فَقَالَ النَّبِيُّ ‏ ‏صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ‏ ‏عِنْدَ ذَلِكَ ‏ ‏أَوَّهْ ‏ ‏أَوَّهْ ‏ ‏عَيْنُ الرِّبَا عَيْنُ الرِّبَا لَا تَفْعَلْ وَلَكِنْ إِذَا أَرَدْتَ أَنْ تَشْتَرِيَ فَبِعْ التَّمْرَ بِبَيْعٍ آخَرَ ثُمَّ اشْتَرِهِ
މަނަދޫ ޢަލީ ޝިފާޒް
ފުރިހަމަ ނަން: ޢަލީ ޝިފާޒް އުފަންދުވަސް: 8 ޖުލައި މިވަގުތު އެންމެ އިސްކަމެއްދެނީ: ވަޒީފާއަށް ޚާއްޞަ ފަންނު: ސްޓެޓިސްޓިކްސް ( ތަފާސްހިސާބު ) އެންމެ ދެރަވިދުވަސް: އަހަރެންގެ އިހުމާލުން ފަރުވާ ކުޑަވެގެން އެހެން މީހަކަށް ދެރަކަމެއްވީދުވަސް. އެންމެ ލަދުގަތްދުވަސް: ވިއްސާރަ ދުވަހަކު ސައިކަލާއެކު ކައްސާލައިގެން މަޖީދީމަގަށް ވެއްޓުނު ދުވަސް. ތިޔައީ ކޮންކަހަލަ މިޒާޖެއްގެ މީހެއް: ރަށްޓެހިންނަށް އެނގޭނީ. ގައިމުވެސް ގޯސްމީހެކޭ ނުބުނެވޭނެ ލޯބީގެ ގޮތުން / ކައިވެނީގެ ގޮތުން މިހާރުގެ ސްޓޭޓަސް: ކައިވެނިކޮށްގެން އެންމެ ލޯބި ވަނީ: މަންމަ ދެކެ އަންހެން ކުއްޖެއް އެންމެ ރީތިވަނީ ކޮން ސިފައެއް ހުރީމަ: އުޅުން ރަނގަޅުވީމަ އިނދެގެން ތިޔައުޅެނީ އެކަހަލަ ކުއްޖަކާތަ؟: ރަނގަޅު. އެކަހަލަ ކުއްޖަކާ ހެނދުނު ހޭލަނީ ކޮންއިރަކު: 07:00 ހާއިރު ނިދަން އޮށޮންނަނީ ކިހާއިރަކު: 1:00 އާއި 1:30 ހާއިރު އެންމެ ކުޅޭހިތްވާ ކުޅިވަރު: ޕީއެސް އެއްވެސް ކަމަކުން ވަނައެއް ލިބުނުތަ؟: ސްކޫލް ދައުރުގައި ވަރަށް ގިނަ ވަނަތައް ހުންނާނެ ލިބިފަ. އޭގެ ތެރޭގައި އަދަބީ މުބާރާތްތަކުންނާއި ޤުރުއާން މުބާރާތްތަކުން 1 ވަނަ 2 ވަނަ، އޯލެވެލް ހެދި އަހަރު ނ. އަތޮޅު މަދަރުސާގެ ޓޮޕް 10 ގެ 2 ވަނަ އަދި ސްކޫލުގެ ގަދަ 10 އަކުން 1 ވަނަވެސް ލިބުނު. އެންމެ ގާތް ރަޙުމަތްތެރިޔާ: އެންމެގާތް މީހަކު ނުހުންނާނެ މުސްތަޤްބަލް އޮތް ގޮތެއް: ނޭނގެ. އުންމީދު ކުރަނީ ރަނގަޅުވާނެކަމަށް. އެންމެ މީރުވަސް ދުވާ ސެންޓް: ޔޫފޯރިއާ ހަދިޔާއަކަށް އެންމެ ކަމުދަނީ ކޮންއެއްޗެއް: ކެއުމެއް އެންމެ މީރު ކެއުން: ޓޫނާ ފްރައިޑްނޫޑްސް އެންމެ މީރު ބުއިން: ރެޑްބުލް އެންމެ ފަސޭހައިން ބުނެލެވެނީ ކީކޭ: އެހެންތަ! އެންމެ މަޤްބޫލް ސިޔާސީ ޕާޓީ: ޑީއާރުޕީ ސިޔާސީ ދާއިރާއިން މުސްތަޤްބަލްގައި ފެނިދާނެތަ: ފެންނާނެ. ބައްދަލުކުރަން ބޭނުންވާ ޝަހުސިއްޔަތު: ނެލްސަން މަންޑޭލާ އެންމެ ރީތި ލަވަ: ޑޫންޑްތީހޭ ތްޖޭ ( ހިންދީ ލަވައެއް ) އެންމެ މަޤްބޫލް ފިލްމީ ތަރި: ރީކޯ މޫސާމަނިކު ރަށުގެ މުސްތަޤްބަލާމެދު ދެކެނީ ކިހިނެއް؟ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ވަރަށް އުޖާލާވާނެ. ފަނަސް ޖަމްޢިއްޔާގެ ކުރިމަގު އޮތީ ކިހިނެއް؟ ޖަމްޢިއްޔާ އާމެދު ވަރަށް ފޮނި އުންމީދުތަކެއް ކުރަން. ޖަމްޢިއްޔާގެ އަޑު މަޑުވެގެން އުޅެނީ ކީއްވެ؟ ހިންގާ ކޮމެޓީގައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުންނަކީ ވަރަށް ޒިންމާދާރު ވަޒީފާތަކެއްގައި އުޅުއްވާ ބޭފުޅުންނަށްވީތީ ވަގުތު ނުދެއްވިގެން މިދަނީ. އަޑު މަޑުވިޔަސް އަޅުގަނޑުމެން މިތިބީ އަޅުގަނޑުމެންގެ އަޒުމުގައި. ދިރިއުޅުން ވޭތުކުރާނީ ކޮންރަށެއްގައި؟ އަޅުގަނޑު އުޅޭނީ އުފަން ރަށުގައި ( މަނަދޫގައި ). ފަހަރުގައި ކަންދިމާވާ ގޮތަކުން މާލޭގައިވެސް އުޅެންޖެހިދާނެ. މި ދެރަށްނޫން އެހެންރަށަކު ނޫޅޭނަން. މަނަދޫލައިވް އާމެދު ބުނާނީ ކީކޭ؟ އެމްއެލްއަކީ ބެސްޓޭ ބުނާނީ ނިންމާލަމުން ބުނެލާނީ: ރަށަށް ހެޔޮ އެދޭނަމަ ސިޔާސީ ފިކުރުން އެއްކިބާވެގެން ރަށުގެ ކަންތައްތައް ރަނގަޅު ކުރަން އެންމެންވެސް އެކަތިގަނޑެއްގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތްކުރާށޭ. އެބަޔަކާއެކު
ރިބާ
މާނައަކީ: '' އަބޫ ސަޢީދުލް ޚުދްރީ ރަޟިޔައްﷲ ޢަންހު ރިވާ ކުރެއްވިއެވެ. ބިލާލުގެފާނު، ކީރިތި ރަސޫލުﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަރިއަހަށް ބަރްނީ އޭ ކިޔޭ ވައްތަރެއްގެ ކަދުރެއް ބިލާލް ގެންނެވިއެވެ. އެ ހިނދު ރަސޫލުﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އޭނާއަށް ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. މިއީ ކޮން ތަނަކުން ގެނައި އެއްޗެއްހެއްޔެވެ؟ ބިލާލްގެފާނު ދެންނެވިއެވެ:އަޅުގަނޑު އަތުގައި ދެރަ ކަދުރެއް ހުއްޓާ، ރަސޫލުއްﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ފަރީއްކުޅައްވަން ދޭންވެގެން، އެ ބާ ކަދުރުގެ ދެ ޞާޢް ދީފައި މޮޅު ކަދުރުގެ ޞާޢެއް ގަތީއެވެ. އެ ހިނދު ރަސޫލުއްﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. ''ސަމާލުވާށެވެ! ސަމާލުވާށެވެ! ތިއީ ސީދާ ރިބާއެވެ. ތިއީ ސީދާ ރިބާއެވެ. ތިހެން ނު ހަދާށެވެ. އަދި ތިބާ ގަންނަން ބޭނުންނަމަ(މޮޅު ކަދުރެއް)، ދެރަ ކަދުރު ފައިސާއަށް ވިއްކާފައި އެ ފައިސާއިން ގަންނާށެވެ.'' (ޞަޙީޙް ބުޚާރީ: ބާބުލް ވަކާލާ)
މަނަދޫ ޢަލީ ޝިފާޒް
ޤިސްމު:Biography ޤިސްމު:މަނަދޫ (ނ. އަތޮޅު)
ރިބާ
2- ރިބާ އައްނަސީއާ : ނަސާއު ނުވަތަ ނަސީއާ ގެ މާނައަކީ ފަސް ކުރުމެވެ. ރިބާ އައްނަސީއާ އަކީ، ދަރަނި އަދާ ކުރުން ފަސްކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ދަރަނި އިތުރު ކުރުމާއި، އަދި ދަރަނި ފެއްޓޭ ޢަޤުދުގައި، ދަރަނި އަދާ ކުރާ އިރު ރައުސްމާލަށް ވުރެ އިތުރަށް، ފަހުން ދައްކަން ބުނުމެވެ. އަދި ރިބާ ހިނގާ އެއްޗެހިތަކުގެ ތެރެއިން އެއް ބާވަތެއްގެ ދޭތި ބަދަލު ކުރުމުގައި އަތުލުން ފަސްކުރުމަކީ ވެސް، ރިބާ އައްނަސީއާ އޭގެ ތެރެއަށް ވަންނަ ކަމެކެވެ.
މި ޒަމާނުގައި އާދައިގެ ބޭންކުތަކުން ދޭ އަދި އަތުލާ އިތުރު ފައިދާ އަކީ(ބޭންކު ފައިދާ) އެއީ ރިބާ އައްނަސީއާއެވެ. އަދި މީގައި ރިބާ އަލްފަޟްލު ވެސް ހިމެނެއެވެ. މިއީ ޤުރުއާނުގައި ޙަރާމް ކުރެވިފައިވާ ރިބާއެވެ.
ބޭންކު ފައިދާގައި، ރިބާ އައްނަސީއާ ހިމެނެނީ ދަރަނި ފަސް ކޮށްފައި އިތުރު ކުރެވޭތީއެވެ. އަދި ރިބާ އަލްފަޟްލު ހިމެނެނީ، އަސްލު ދަރަންޏަށް ވުރެ އިތުރަށް އަތުލެވޭތީއެވެ.
ރިބާއާއި ދުރުވެ ތިބުމަށް އައިސްފައިވާ އިންޒާރު:
1.     ޤިޔާމަތް ދުވަހުގެ ގަދަފަދަ ޢަޛާބު:
މާތްﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ." الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ ۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قَالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبَا ۗوَأَحَلَّ اللَّـهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبَا ۚ فَمَن جَاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّهِ فَانتَهَىٰ فَلَهُ مَا سَلَفَ وَأَمْرُهُ إِلَى اللَّـهِ ۖ وَمَنْ عَادَ فَأُولَـٰئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ ۖهُمْ فِيهَا خَالِدُونَ" ﴿سورة البقرة-275﴾ މާނައަކީ: "ސޫދު (ރިބާ) ކާ މީހަކަށް، ޝައިތާނުން ބީހުމުން މޮޔަކޮށްފައިވާ މީހަކު ކޮޅަށް ތެދުވާފަދައަކުން މެނުވީ، ޤިޔާމަތް ދުވަހު ކޮޅަށް ތެދުވެ ނުހުރެވޭނެއެވެ. އެ ގޮތީ އެ މީހުން ބެނެ އުޅޭ ކަމަށްޓަކައެވެ. ވިޔަފާރިއަކީ ހަމަގައިމުވެސް ސޫދު ކަހަލަ އެއްޗެކެވެ. ނަމަވެސް ﷲ ވިޔަފާރިކުރުން ޙަލާލްކުރައްވާ، ސޫދު ކެއުން ޙަރާމް ކުރައްވައިފިއެވެ. މާތްﷲ މިކަމުގެމައްޗަށް ގަދަ ނަސޭހަތް ވަޙީ ކުރެއްވުމުން، ސޫދު ކެއުން ހުއްޓާލައިފި މީހަކު، ފަހެ އެ މީހަކުގެ ކިބައިން، ވޭތުވެ ދިޔަ ތަނުގެ ފާފަތައް ޢަފޫ ވީއެވެ. އަދި އެ މީހާގެ މައްޗަށް އާޚިރަތުގެ ނިޔާ ކަނޑައަޅުއްވައި ނިންމެވުން ވަނީ ﷲ އަށެވެ. ނަމަވެސް ސޫދު ކެއުމަށް އަލުން އެނބުރި އަރައިގެންފި މީހަކު، ދަނެއުއެވެ. ފަހެ އެކަހަލަ މީހުންނަކީ ނަރަކައިގެ އަހުލުވެރިންނެވެ. އެތަނުގައި އެމީހުން ދެމި ތިބާނެތެވެ."
2.                މާތްﷲގެ ބަރަކާތުން މަޙްރޫމްވުން
މާތްﷲ ވަޙީކުރެއްވިއެވެ. " يَمْحَقُ اللَّـهُ الرِّبَا وَيُرْبِي الصَّدَقَاتِ ۗوَاللَّـهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِيمٍ ﴿ سورة البقرة-276﴾" މާނައަކީ: "ސޫދު (ރިބާ) ކެއުން، ހުރިހާ ބަރަކާތަކުން ﷲ މަހްރޫމް ކުރެއްވިއެވެ. އަދި ޞަދަޤާތުގައި އެ ކަލާނގެ ބަރަކާތް ލެއްވިއެވެ. އަދި ﷲ، އެއްވެސް ކާފިރަކު އަދި ފާފަވެރިއަކު ދެކެ ލޯބިވެވޮޑިނުގަންނަވަތެވެ"
3- ﷲ އަށް ކުފުރުވާކަމެއް
ދެން ބަޤަރާ ސޫރަތުގެ 278 ވަނަ އާޔަތުގައި މާތްﷲ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވަނީ، ﷲ އަށް ބިރުވެތިވުމަށެވެ. އަދި އީމާން ވާ ބަޔަކު، ރިބާ ކައިގެން ނުވާނެ ކަމަށެވެ. އަދި ރިބާ ކެއުން ހުއްޓާލުމަށެވެ. މާތްﷲ ވަޙީކުރެއްވިއެވެ. " يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّـهَ وَذَرُوا مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبَا إِن كُنتُم مُّؤْمِنِينَ" ﴿ سورة البقرة- 278﴾ މާނައަކީ: "އޭ އީމާންވެއްޖެ މީސްތަކުންނޭވެ. ކަލޭމެންނަކީ އީމާން ވާ ބަޔަކު ކަމުގައި ވަނީ ނަމަ ﷲ އަށް ބިރުވެތިވެ ތިބޭ ހުށިކަމެވެ. އަދި ސޫދުގެ ތެރެއިން ބާކީ ލިބެން އޮތް އެއްޗެއް، ހަމަ މުޅިން ދޫކޮށްލާހުށިކަމެވެ."
4- ރިބާ ކާ މީހުނާއި ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަކުރުމަށް އެންގެވުން
މާތްﷲ ވަޙީކުރެއްވިއެވެ. " فَإِن لَّمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِّنَ اللَّـهِ وَرَسُولِهِ ۖ وَإِن تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِكُمْ لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ "﴿سورة البقرة- 279﴾ މާނައަކީ: "މިކަން މިހެން ނުކޮށްފިނަމަ ދެން ކަލޭމެންގެ މައްޗަށް ﷲ އާއި ރަސޫލާގެ ފަރާތުން، ހަނގުރާމަ އިޢުލާންވެގެން ހުރި ކަމުގެ އިންޒާރު ލިބިގަންނަހުށިކަމެވެ. ނަމަވެސް ކަލޭމެން ތައުބާ ވެއްޖެނަމަ، ކަލޭމެންނަށް ކަލޭމެން ދަރަންޏަށް ދިން ޢަދަދުގެ ފައިސާ (ސޫދާ ނުލައި) ލިބޭ ހުއްޓެވެ. އަދި ކަލޭމެން އަނެކުންނަށް އަނިޔާވެރި ނުވާހުށިކަމެވެ. އަދި ކަލޭމެންނަށްވެސް އަނެކުންގެ ކިބައިން އަނިޔާވެރި ކަމުގެ ކަމެއް ކުރެވިގެން ނުމެވާހުށިކަމެވެ."
އައްސަރްޚަސީ ވިދާޅުވެފައިވެފައިވަނީ މި އާޔަތްތަކުގައި، ރިބާ ކާ މީހާއަށް ލިބެންއޮތް ފަސް ވައްތަރެއްގެ ޢުޤޫބާތެއް މާތްﷲ ބަޔާން ކުރައްވާފައިވާ ކަމަށެވެ. ފުރަތަމަ ޢުޤޫބާތަކީ އޭނާ ޤިޔާމަތް ދުވަހު ޤަބުރުން ތެދުވާނީ، އަދި ޤިޔާމަތް ދުވަހު ކޮއްޅަށް ހުންނާނީ ޝައިތާނާގެ ބީހުމުން މޮޔަވެފައި ވާ މީހަކު ކޮޅަށް ހުންނަހެން، ވެއްޓިވެއްޓިއެވެ. ދެވަނަ ޢުޤޫބާތަކީ، ރިޒުޤުން ބަރަކާތް ކެނޑުމެވެ. ތިންވަނަ ޢުޤޫބާތަކީ، ރިބާ ކެއުން ހުއްޓާ ނުލާ މީހާއާ ދެކޮޅަށް ﷲ އާއި ރަސޫލާ ހަނގުރާމަ އިޢްލާން ކުރެއްވުމެވެ. ހަތަރުވަނަ ޢުޤޫބާތަކީ، ރިބާ ޙަރާމް ކަން އެނގި ހުރެ ކާ މީހާގެ އީމާންކަން ގެއްލި، ކާފިރަކަށް ވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު އޮތުމެވެ. އަދި އޭނާ އަކީ ފާސިޤަކަށް ވުމެވެ. ފަސްވަނަ ޢުޤޫބާތަކީ ނަރަކައިގެ ދިގުދެމިގެންވާ ޢަޛާބު ލިބުމެވެ.
5- ރިބާކާމީހުނަށް މާތްﷲ އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ ލަޢުނެތް ލައްވާފައިވުން
މާތްﷲ އެކަލޭގެފާނަށް ރުއްސުންލެއްވި ޖާބިރުގެފާނުގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވެއެވެ." قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: لَعَنَ اللَّهُ آكِلَ الرِّبَا، وَمُؤَكِّلَهُ، وَشَاهِدَيْهِ، وَكَاتِبَهُ " (رواه مسلم) މާނައަކީ: "ރިބާ ކާ މީހާއާއި، ރިބާ ދޭ މީހާއާއި، އެ ލިޔާ މީހާއާއި އެކަމަށް ހެކިވެރިވާ ދެމީހުނަށް ވެސް ރަސޫލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ލަޢުނަތް ލެއްވިއެވެ." އަދި ވިދާޅުވިއެވެ. "މި އެންމެންނަކީ ފާފައިގައި ހަމަހަމަ ބައެކެވެ."
قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ: إن رسول الله صلى الله عليه و سلم نهى عن ثمن الدم وعن ثمن الكلب ومهر البغي ولعن آكل الربا ومؤكله والواشمة والمستوشمة ولعن المصور މާނައަކީ: އިބްނު ޢައްބާސްގެފާނުގެ އަރިހުން ރިވާވެގެން އައިސްފައިވެއެވެ. "ހަމަކަށަވަރުންވެސް ރަސޫލުﷲ ޞައްލައްﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ވަނީ، ލޭގެ އަގާއި ކުއްތާގެ އަގު އަދި ހަށިވިއްކައިގެން އަންހެނާ ހޯދާ އަގު، ނަހީ (ޙަރާމް) ކުރައްވާފައިވެއެވެ. އަދި ޓެޓޫ ޖަހައިދޭ އަންހެނާއާއި ޓެޓޫ ޖައްސުވާ އަންހެނާއާއި، ރިބާ ކާ މީހާއާއި، ރިބާ ދޭ މީހާއަށް ލަޢުނަތް ދެއްވިއެވެ. އަދި ތަސްވީރު ހަދާ މީހާއަށް ލަޢްނަތް ދެއްވިއެވެ." (ބުޚާރީ - މުސްލިމް)
ޝާހްނާމާ
<DIV STYLE="font-family: MV Typewriter; color: black; font-size: 12pt; line-height: 20pt">
ޝާހްނާމާ (ފާރިސީ ބަހުން: |شاهنامه ނުވަތަ "ރާދަވަޅި") އަކީ ފާރިސްކަރައިގެ މަޝްހޫރު ޅެންވެރިޔާ ފިރުދޯސީ މީލާދީން 977 އިން 1010 އާ ދެމެދު އީރާނާއި އީރާނުގެ އަވައްޓެރި ރަށްތަކުގެ ވާހަކަތައް ޅެން ބަހުރުވައިން ލިޔެ ފައިވާ ފޮތެވެ. 50،000 އެއްހައި ބައިތު ހިމެނޭ މި ފޮތުގައި ކިޔައިދީފައިހުރީ ފުލޯކް ވާހަކަތަކާއި، ދުނިޔެ އުފެދުނީއްސުރެ 7 ވަނަ ގަރުނުގައި މުސްލިމުން އިރާނު ފަތަހަކުރުމާ ހިސާބަށް، ހިނގާފައިވާ އީރާންޝަހަރު ގެ ބައެއް ތާރީހީ ހާދިސާތަކެވެ.
މިއީ ފާރިސީންގެ ސަގާފަތުހެ ނާރެހުގެ ގޮތުގައި، އަދަބިއްޔާތުގެ ނަމޫނާގެ ގޮތުގައި، އަދި މުޅި އީރާނުގެ އަމިއްލަ ވަންތަ ސަގާފަތު ދައްކައިދޭ އެންމެ މުހިއްމު ހެކި ކަމުގައި ބަލައެވެ. އަދި މިއީ ފާރިސީދީނަށް ތާއީދުކުރާ މިޒަމާނުގެ މިހުންނަށް ވެސް މުހިއްމު ފޮތެކެވެ. އެއީ މި ފޮތުގައި އެދީން އުފަންވުމުން ފެށިގެން މުސްލިމުން އެތަން ފަތަހަ ކުރުމާ ހަމައަށް ގުޅުންހުރި ތާރީހީ ވާހަކަތައް ވާތީއެވެ.
އެކުލަވާލުން
ޝާހްނާމާ އަކި 50،000 އަށް ވުރެ ގިނަ ބައިތު އެކުލެވޭ، އަދި ޅެންބަހުން އެކުލަވާލައިފައިވާ ވާހަކަތަކެކެވެ. ލިޔެވިފައި ވަނި މިޒަމަނުގެ ފާރިސީ ބަހުގެ ކުރީކޮޅު އެވެ. މި ފޮތް ބިނާވެފައިވަނީ ލިޔުންތެރިޔާ އޭގެ ކުރިން ނަޘްރުން އެކުލަވާލާފައިވާ ހަމަ މިނަން ކިޔާ ފޮތުގައި އެކުލެވޭ ބައިތަކުގެ މައްޗަށެވެ. ކުރިން ލިޔެވުނު ޝާހްނާމާގެ ބޮޑު ބަޔަކީ ޕާލަވީ ބަހުން ބަހުން ލިޔެވިފައިވާ "ރަސްކަލުންގެ ފޮތް" (xvatāynamāk) މި ފޮތުން ތަރުޖަމާ ކުރެވިފައިވާ ބައިތަކެވެ. މިއީ ސާސާނިޔާން ގެ ޒަމަނުގައި ރަސްކަލުންނާއި ގައުމީ ބަތަލުންގެ ތާރީހްތައް ލިޔެފައިވާ ފޮތެވެ. އަދި 7 ވަނަ ގަރުނުގެ މެދުތެރޭގައި ސާސާނިޔާންގެ ވެރިކަން އަރަބިންގެ މައްޗަށް ދޫވެގެން ދިޔަ ގޮތުގެ ހާދިސާތައް ފިރުދޯސީ ވަނީ އިތުރަށް ލިޔެފައެވެ.
އެކުލެވިގެންވާ ބައިތައް
ޝާހްނާމާގައި އީރާނުގެ ކުރީގެ ހާދިސާތަކުން ފެށިގެން ފަހުގެ ތާރީހީ ހާދިސާތަކާ ހަމައަށް ލިޔެފައި ވެއެވެ. ދުނިޔެ އުފެދުނު ގޮތުން ފެށިގެން އެކިއެކި ހުނަރުތައް ތަރައްގީވަމުން އައިސް އާރިޔަން ހަޟާރަތް އުފެދުމުގެ ހާދިސާތަކާއި ފަހުން އަރަބީން އީރާނުޝަހަރު ފަތަހަކުރުމާ ހަމައަށް ހާދިސާތައް ހިމަނާފައި ވެއެވެ. ނަމަވެސް މި ހުރިހައި ހާދިސާއެއް ގެނެސްފައި ވަނީ ކަން ހިނގި ތަރުތީބަކުން ނޫނެވެ. އޭގައި ބަޔާންވެގެންވާ ބައެއް ޝަހުސިްޔަތުތައް ގަރުނަކަށްވުރެ ދިގު އުމުރެއް ހޭދަކޮށްފައި ވާކަމަށް ވިޔަސް ގިނަ ޝަހުސިއިްޔަތުތައް ދައްކައިދީފައިވަނީ އާއްމު އުމުރެއްގައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އެތައް ރަސްކަލުންނަކާއި ބަތަލުންނެއް އަދި ދުޝްމަނުންނެއްގެ އުފަންވުމާއި ނެތިދިއުން ހިމެނިފައި ވެއެވެ. މުޅި ވާހަކައިގައި ބަދަލުނުވެ ދެމި އޮތް ހަމައެކަނި ތަސްވީރަކީ އީރާންޝަހަރެވެ.
މުޅި ފޮތް ތިން ޒަމާނަކަށް ބަހާލާފައި ވެއެވެ. އެއީ "ފްލޯކް"، "ބަތަލުންގެ ޒަމާން" އަދި "ތާރީހީ ހާދިސާތަކުގެ" ޒަމާނެވެ.
ފާރިސީ ބަހަށް ނުފޫޒު ފޯރުވާފައިވާ މިންވަރު
ޝާހްނާމާ ލިޔެވުމަށް ފަހު އެފާޑުގެ އެހެން އެތައް މަސައްކަތެއް ފާރިސީ ބަހުން ލިޔެވުނެވެ. މި ހުރިހައި ލިޔުމެއްވެސް މައިގަނޑުގޮތެއްގައި ބައްޓަންވެފައި ވަނީ ޝާހްނާމާގެ ފާޑަށެވެ. ނަމަވެސް ޝާހްނާމާ ފަދަ މަޝްހޫރު ނުވަތަ އަދަބީގޮތުން ހަމަހަމަ އެހެން ލިޔުމެއް ނުވެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން ގިނަ މީހުން ގަބޫލުކުރާގޮތުގައި ފާރިސީ ބަސް ފިރުދޯސީގެ ޒަމާނުންސުރެ އަދާ ހަމައަށް ގެނެސްދިން ސަވާރީއަކީ ޝާހްނާމާ އެވެ. ފާރިސީންގެ ސަގާފަތާއި، ބަހުގެ އުސޫލުތަކުގެ ހަމަ ހިފެހެއްޓިފައިވަނީ މި ފޮތުގެ ސަބަބުންނެވެ. އަދި މިޒަމާނުގެ ފާރިސީ ބަހުގެ އެންމެ ވަރުގަދަ ތަނބަކީ ޝާހްނާމައެވެ. ފާރިސީންގެ ކޮންމެ ލިޔުންތެރިއެއް އަދި ޅެންވެރިއެއް އެމީހުންގެ އަދަބި މަސައްކަތް ބައްޓަން ކުރުމަށް މައިދިރީއެއް ކަމުގައި އަދިވެސް ބަލަނީ ޝާހްނާމާއެވެ. އެމީހުން އެފޮތް މުތާލިއާ ކުރަކަމުގެ ނިޝާން އެމީހުންގެ ލިޔުންތަކުން ހާމަވެއެވެ.
ރޮޒައިިނާ އާދަމް
ރޮޒައިނާ އާދަމްް އަކީ 18 ވަނަ ރައްޔިތުން މަޖިލީހުގެ އައްޑޫ މީދޫ ދާއިރާގެ މެންބަރެވެ. ރޮޒައިނާ އުފަންވެ ވަޑައިގެންފައިވަނީ 16 ޑިސެމްބަރ 1976 ގައެވެ.
އޮކްޓޫބަރު 25
އޮކްޓޫބަރު 25 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 298 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 299 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:އޮކްޓޫބަރު
ކަޅު ދޫ
ކަޅު ދޫ ނުވަތަ ބްލެކް ޓަންގ އަކީ އިންސާނުންނާއި ޖަނަވާރުންގެ ދުލުގެ ކުލަ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ކަޅުވެ އަދިރިވުމެވެ. އިންސާނުންގެ ދޫ މިގޮތަށް ކަޅުވެގެންދަނީ ދުލުގެ މަތީގައި ފަންގަސް އިންފެކްޝަން އަށަގަނެ ބޮޑުވާން ފެށުމުންނެވެ. ޢާންމު ގޮތެއްގައި ކަޅު ދުލުގެ މައްސަލަ ކުރިމަތިވަނީ އުމުރުން ދުވަސް މީހުންނަށެވެ. ބައެއް ފަހަރު އެންޓި ބައޮޓިކް ބޭނުން ކުރުމުން ވެސް މިހެން ވެދާނެއެވެ. ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލު ކުރާމީހުންނަށް މިމައްސަލަ ކުރިމަތިވާ މިންވަރު އިތުރުވެފައި ޢާންމުވެސް މެއެވެ.
ޤިސްމު:ބަލިތައް
ޏ.އަތޮޅު ތަޢުލީމީ މަރުކަޒު
ޏ.އަތޮޅު ތަޢުލީމީ މަރުކަޒަކީ ޏ.ފުވައްމުލަކުގައި ހުންނަ ތަޢުލީމީ މުއައްސަސާ އެކެވެ.
އިތުރު ފާލަންތައް
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސްކޫލުތައް
George M. Dallas
އަކީ އެމެރިކާ ގެ ނާއިބް ރައީސް ކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ޔޯގާ
ޔޯގާ އަކީ އިނޑިޔާއިން އުފަންވެފައިވާ ތާރީހީ ރޫހާނީ ފަރިތަކުރުންތަކަކަށް ކިޔާނަމެކެވެ. ޔޯގާގެ އެތައް ބާވަތްތަކެއް ހިމެނިފައިވިޔަސް ކަރްމާ ޔޯގާ، ބާކްތީ ޔޯގާ، ޖްނާނާ ޔޯގާ އަދި ރާޖާ ޔޯގާ ބެލެވިފައިވަނީ އެންމެ މައި މުހިންމު ޔޯގާގެ ބާވަތްތައްކަމުގައެވެ. ޔޯގާ އާއްމުވެފައިވާ ދުނިޔޭގެ އެހެންހިސާބެއްކަމަށް ބެލެވޭ ހުޅަނގުގައި ޔޯގާވަނީ އަސާނާސް (ހަށިގަނޑުގެ ގުނަވަންތައް ވަކިގޮތަކަށް ހަރަކާތްކުރުން) ނުވަތަ ހަތާ ޔޯގާއި ގުޅިފައެވެ. މިކަންވަނީ މީހުންގެ ތެރެޔަށް ކަސްރަތު ހަރަކާތްތަކެއްގެ ގޮތުގައި އާއްމުވެފައެވެ.
ޔޯގާވަނީ އިލްމީ އުނގެނުމެއްގެ ގޮތުން ވެޑަންޓާ، ހިންދުއިޒަމް، ބުދިޒަމް، ސިޚިޒަމް އަދި އެހެންވެސް ދީނީ އަދި ރޫހާނީ ފަރިތަކުރުންތަކުގައި ވަރަށް ބޮޑު ނުފޫޒެއް ދުނިޔޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ފޯރުވާފައެވެ. ޔޯގާ އުފެދިންގެން އައިގޮތާއި މެދު ހިންދީ މުހިއްމު ލިޔުންތައް ބުނެފައިވަނީ ޔޯގާ އުފެދިގެންއައީ އުޕަނިދާޝްސް، ޕަތަންޖާލިގެ ޔޯގާ ސުތްރާ، ބަޤަވާދް ޤީތާ އަދި ހަތާ ޔޯގާ ޕްރަދިޕިކާ އިންނެވެ.
ޔޯގާ ފަރިތަކުރުމާއި އޭގެ ނިޔަތް
މިޒަމާނުގައި ފަރިތަކުރެވޭ ޔޯގާ ހިމެނެނީ ހިންދުއިޒަމްގެ ފަރާތުން ވާރުތަވެފައިވާ ކަންތައްތަކުގެ މައްޗަށެވެ. އޭގެތެރޭގައި ރަނގަޅު އިބްރަތްތަކާއި، ރަނގަޅުކަންތަކާއި ނުރަނގަޅު ކަންތަކާއި، އަދި ހަށިގަނޑު ރަނގަޅު ބައްޓަމެއްގައި ބެހެއްޓުމަށް ގުނަވަންތައް ވަކިގޮތަކަށް ހަރަކާތް ކުރުމާއި، ރޫހާނީ ފިލޯސަފީއެއްގެ ދަށުން ގުރޫ އެއްގެ އިރުޝާދުގެ ދަށުން ހަމަހިމޭންކަމާއެކު ލަސް ނޭވާލުންތަކަކާއި އެއްކޮށް
" ޔޯގާ " މި ލަފްޒު
"ޔޯގާ" މިލަފްޒު އައިސްފައިވަނީ ސާންސްކްރިތް ބަހުންނެވެ.
William R. King
އަކީ އެމެރިކާ ގެ ނާއިބް ރައީސް ކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
އަރިމަތީ ދަތް
އަރިމަތީ ދަތް އަކީ މެދު 4 ދަތް ޖެހިގެން ކޮންމެ ދަތްޕިލައެއްގެ ދެފަރާތުގައި އިންނަ ދަތެކެވެ. މިދަތް އިންނަނީ ކޯން އެއްގެ ބައްޓަމަށެވެ. އަދި ދަތުގެ މޫ ލާފައި އިންނަނީ ބޮޑު އެންމެ މުލެއްގެ ސިފަޔަށެވެ. މިދަތްތަކުގެ އަދަދަކީ 4 އެކެވެ. އެއީ މަތީ ދަތްޕިލައިގައި 2 ދަތާއި، ތިރީ ދަތްޕިލައިގައިވާ 2 ދަތެވެ. ކާތަކެތި ބައިބައިކޮށް ކޮށައި ހެދުމުގައި މެދުދަތްތަކަށް މިދަތްތައް އެހީތެރި ވެދެއެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
John C. Breckinridge
އަކީ އެމެރިކާ ގެ ނާއިބް ރައީސް ކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
މުޙައްމަދު ޢަބުދުއްލަތީފް
އަލްފާޟިލް މުޙައްމަދު ޢަބުދުއްލަތީފް (ކުނޑި ޢަބުދުއް ލަޠީފް) އަކީ މަދަރުސަތުއް ސަނިއްޔާގެ މުސްކުޅި ދަރިވަރެކެވެ. ބައްޕަ އަކީ ބ.އޭދަފުށީ އިބްރާހީމް ކަލޭގެފާނު އެވެ. މަންމައަކީ ކަކާގޭ ޅަދީދީ އެވެ. އަލްފާޟިލް މުޙައްމަދު ޢަބުދުއްލަތީފް އަކީ ހަރަކާތްތެރި ހިންގުންތެރި އެކެވެ. ޝާޢިރެކެވެ. އިގިރޭސި، އުރުދޫ ބަސް ދެނެވަޑައިގަންނަވައެވެ. އަވަހާރަވީ ނ.އަތޮޅު އަތޮޅުވެރިކަމުގައި ހުންނަވަނިކޮށެވެ.
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ބަންފު ޤައުމީ ޕާކު
thumb|left|200px|ބަންފު ޤައުމީ ޕާކު ބަންފު ޤައުމީ ޕާކަކީ ކެނެޑާ ގައި ވާ އެންމެ ދުވަސްވީ ޤައުމީ ޕާކެވެ. މި ޕާކު ޤާއިމު ކުރެވުނީ 1885 ވަނަ އަހަރުގައެވެ.
ޤިސްމު:ދުނިޔޭގެ އަޖައިބުތައް
އެލިއޫޑް ކިޕްޗޯޖް
އެލިއޫޑް ކިޕްޗޯޖް އަކީ މެރަތަން ދުވުން ތެރިއެކެވެ. އޭނާވަނީ ފުރިހަމަ މެރަތަން އެއް ދެގަޑިއިރަށްވުރެ އަވަހަށް ނިންމާފައެވެ. އެލިއޫޑް އަކީ ކެންޔާއަށް އުފަން ކެންޔާގެ މީހެކެވެ. މެރަތަން އެއް ރިކޯޑް ހެދުމަށް އެލިއޫޑް ދުވުނީ އޮސްޓްރިއާގެ ވެރިރަށް ވީނާ ގައެވެ.
- 5 ކިލޯމީޓަރު: 14:10 މިނިޓް
- 10 ކިލޯމީޓަރު: 28:20 މިނިޓް
- 15 ކިލޯމީޓަރު: 42:34 މިނިޓް
- 20 ކިލޯމީޓަރު: 56:47 މިނިޓް
- 25 ކިލޯމީޓަރު: 1 ގަޑި 10:59 މިނިޓް
- 30 ކިލޯމީޓަރު: 1 ގަޑި 25:11 މިނިޓް
- 35 ކިލޯމީޓަރު: 1 ގަޑި 39:23 މިނިޓް
- 40 ކިލޯމީޓަރު: 1 ގަޑި 53:36 މިނިޓް
މުޅި ރޭސް: 1 ގަޑި 59:40 މިނިޓް
އެލިއޫޑް ދުވި ސްޕީޑް ކޮންމެ 100 މީޓަރަކުން ބަލާ ކަމަށް ވަންޏާ އެއީ ހުއްޓުމެއް ނެތި 422 ފަހަރު، އެއިން ކޮންމެ ފަހަރަކު 17.08 ސިކުންތުގައި ދުވުމެވެ. އެ ސްޕީޑްގެ ބާރުމިނަކީ ގަޑިއަކު 21 ކިލޯމީޓަރެވެ.
އޮކްޓޫބަރު 26
އޮކްޓޫބަރު 26 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 299 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 300 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:އޮކްޓޫބަރު
ހީމަގްލޯބިން އީ
ހީމަގްލޯބިން އީ (އެޗް.ބީ.އީ) އަކީ ލޭގައި ހުންނަ އާދަޔާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. ހީމަގްލޯބިން އަކީ ލެއަށް ރަތްކަން ގެނެސްދީ، ހަށިގަނޑުގެ ހުރިހާ ހިސާބަކަށް އޮކްސިޖަން ފޯރުކޮށްދޭ މާއްދާ އެވެ. ހީމަގްލޯބިން އުފެދިފައިވަނީ ދެބީޓާ އަދި ދެއަލްފާ ޗެއިން ގުޅިގެންނެވެ. ހީމަގްލޯބިން އީ އަކީ މީގެތެރެއިން ބީޓާ ޗެއިން ގައިވާ އާދަޔާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. މިއީ މަދުން ނަމަވެސް ދިވެހިރާއްޖެ އިން ފެންނަ ވައްތަރެކެވެ.
ކަލާފާނު ސުކޫލް
ކަލާފާނު ސުކޫލް އަކީ މާލޭގައި ބިނާކުރެވުނު 4 ވަނަ ޕްރައިމަރީ ސުކޫލެވެ. ކަލާފާނު ސުކޫލްގެ ނަން ނިސްބަތްވަނީ ރާއްޖޭގެ ރަސްކަލެއް ކަމުގައިވާ އިބްރާހީމް ކަލާފާނު ރަސްގެފާނު އަށެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސްކޫލުތައް
ޑރ. މުޙައްމަދު ވަޙީދު
އަލްމަރުހޫމް ޑަކްޓަރ މުޙައްމަދު ވަޙީދު އަކީ ސަރުކާރަށް ޚިދުމަތް ކުރައްވާތާ 20 އަހަރުވެގެން ޕެންޝަން ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ ބޭފޫޅެކެވެ. އައްޑު އަތޮޅު މީދޫ އަތިރަގޭ ޢަލި މަނިކުފާނާއި ފަލަގަނޑިގޭ ފާތުމަތު އިބްރާހީމް ދީދީއަށް ލިބިވަޑައިގެން މުޙަންމަދު ވަޙީދަކީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ މަﷲްވަރާ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުކަން ވެސް ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ބުޗާ ޙަސަން ކަލޭފާނު
އަލްފާޟިލް ޙަސަން ކަލޭފާނު (ބުޗާ ޙަސަން ކަލޭފާނު) ނުވަތަ ބޮޑު ސަރުދާރު އަކީ ވަރަށް ހަރަކާތްތެރި ތަޢުލީމީ ބޭފުޅެކެވެ. ގާނޫނީ ވަކީލުގެ ސަނަދު އަދި ދައުލަތުން ދެއްވާ ހެދުން ލިބިވަޑައިގެންފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ގަނޑުވަރުތެރޭ ދަންފަޅިތަކާއި، ބެރުވެރިންގެ މަސައްކަތް ބަލަހައްޓަވާ ދެއްވި އެވެ.
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ހަލުވި ތާކިހާ ކޮލި
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ބޭރު ކޮލުދަތްތައް
ބޭރު ކޮލުދަތްތައް އަކީ އަރިމަތީ ދަތް ޖެހިގެން ކޮންމެ ދަތްޕިލައެއްގެ ކޮލުތެރޭގައި ހުންނަ ދަތްތަކެކެވެ. މިއީ ފުޅާކޮށް ބޮޑުކޮށް ހުންނަ ދަތްތަކެވެ. މިދަތްތަކުގެ މޫ ލާފައި އިންނަނީ އެކެއް ނުވަތަ ދެމުލަށް ވާގޮތަށެވެ. މިދަތްތަކުގެ އަދަދަކީ 8 އެކެވެ. އެއީ މަތީ ދަތްޕިލައިގައިވާ 4 ދަތާއި، ތިރީ ދަތްޕިލައިގައިވާ 4 ދަތެވެ. މިއީ ބައިބައިކޮށް ކޮށުނު ކާތަކެތި އިތުރަށް ކުދިކުދި ކުރުމުގައި އެހީތެރިވެދޭ ދަތްތަކެކެވެ. ބޭރު ކޮލުދަތްތައް ހުންނާނީ ހަމައެކަނި ދާއިމީ ދަތްތައް ފަޅައި ނިމޭއިރު އެވެ. ކިރުބޯ ދަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ބޭރު ކޮލުދަތްތަކެއް ނުހުންނާނެއެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް
ދަތްބުޅި މިޔަރު
ދަތްބުޅި މިޔަރު ނުވަތަ އަކީ މިޔަރުގެ ބާވަތެކެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގައި ވަރަށްމަދުން އުޅޭ މިޔަރެކެވެ. މިބާވަތުގެ މިޔަރެއް ރާއްޖެއިން ފެނުނު ކަމަށް ރިކޯޑް ކުރެވިފައިވަނީ އެންމެ މިޔަރެކެވެ. އެއީ ރ. މަޑުއްވަރީ ދޯންޏެއް ހއ. އަތޮޅުގައި މިޔަރު މަސްވެރިކަން ކުރުމުގެ ތެރޭގައި ބޭނިފައިވާ މިޔަރެކެވެ. މިމިޔަރު ބޭނިފަރާތުން އެމިޔަރުގެ އަނގަ ހިއްކައި ރައްކާކޮށްފައިވަނިކޮށް މެރިން ރިސާޗް ސެކްޝަނުން ތަހްލީލުކޮށް އެއަނގަ އައިޑެންޓިފައި ކުރީއެވެ.