cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ކެލްސިއަމް
ކާބޯތަކެތިން ހަށިގަނޑަށް އެތެރެވާ ކެލްސިއަމްގެ ތެރެއިން ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންކުރެވެނީ ހަމައެކަނި 40-10 އިންސައްތައާއި ދޭތެރޭގެ އަދަދަކަށެވެ. އަދި މިއަދަދު އަންހެނުން އިއްދައިން ކެނޑުމުން އެންމެ 7 އިންސައްތަ އަށް ދަށްވެއެވެ. ފިރިހެނުންނާއި އަންހެނުންގެ ދުވަހެއްގެ ކެއުމުގައި 800 މިލިގްރާމްގެ ކެލްސިއަމް ހިމެނުމަށް ލަފާދެއެވެ. އަދި އިއްދައިން ކެނޑިފައިވާ އަންހެނުން ދުވަހަކު 1500 މިލިގްރާމްގެ ކެލްސިއަމް ކާންޖެހެއެވެ. ކެލްސިއަމް މަދުވުމުން ދިމާވާ ގޮތްތަކުގެ ތެރޭގައި ނާރުތަކާއި، ކަށީގެ މައްސަލަތަކާއި، ކަށި ގިރޭ ބަލީގެ އުދަގޫތަކާއި، ގޮހޮރަށް ކެންސަރު ޖެހުން، ލޭމައްޗަށްދިއުން، މާބަނޑުވުމުން ދިމާވާ އުދަގޫތައް ބޮޑުވުން ހިމެނެއެވެ. ކެލްސިއަމް ލިބޭ ކާނާގެ ތެރޭގައި، ކިރު، ކިރުގެ ބާވަތްތައް، ކަށްޓާއެކު ހުންނަ ކުދިމަސް، މަދު، ބަދަން، ސަންފްލާވަރ އޮށް، ކޮލި ފްލާވަރު، ބުރޮކޯޅި، އަދި ފެހިކުލަގަދަ ފަތް ހިމެނެއެވެ. މިތަކެތީގެ ތެރެއިން ހަށިގަނޑަށް ކެލްސިއަމް އެންމެ ފަސޭހައިން ނެގެނީ ކިރާއި ކިރުގެ ބާވަތްތަކުންނެވެ. އަދި މެދުމިންވަރެއްގެ ކަސްރަތެއް އާދަކޮށް ކުރާނަމަ ކާނާއިން ކެލްސިއަމް ހަށިގަނޑަށް ނެގޭވަރު އިތުރުވެއެވެ. ކެލްސިއަމް، މެގްނީޒިއަމް، ކޮޕަރ، އަދި ދަގަނޑު އާއި ޒިންކް ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންކުރެވޭގޮތް ހެދުމަށްޓަކައި ގޮހޮރުގެ ތެރޭގައި އެއްމާއްދާ އަނެއް މާއްދާއާއި ވާދަކުރެއެވެ. އެހެންކަމުން މީގެ ތެރެއިން އެކައްޗެއް ހަށިގަނޑުގައި ގިނަވެއްޖެނަމަ އެހެން މާއްދާތައް ހަށިގަނޑަށް ލިބުން މަދުވެދެއެވެ. ކެލްސިއަމް ގިނަވުމަކީ ވަރަށް މަދުންނޫނީ ދިމާވާ ކަމެއް ނޫނެވެ. މިހެން ވެއްޖެނަމަ ބޮލުގައި ރިހުން އަދި ހޮނޑުލުން މެދުވެރިވާގޮތް ބައެއް ފަހަރު ވެއެވެ.
ކެލްސިއަމް އަކީ ދަތްތަކާއި، ކަށިތައް ހެދިބޮޑުވުމަށް ވަރަށް ބޭނުންތެރި މާއްދާއެކެވެ. ހަމަމިހެން ނާރުތަކާއި މަސްތަކުގެ ވަޒީފާ ފުރިހަމަކުރުމަށް ވެސް ކެލްސިއަމް އަކީ މުހިއްމު މާއްދާއެކެވެ.މާބަނޑުމީހަކަށް ދުވާލަކު 1200އާއި 800މިލިގްރާމްއާއި ދެމެދުގެ މިންވަރަކަށް ކެލްސިއަމް ބޭނުންވެއެވެ. ކެލްސިއަމް އެކުލެވޭ ކާނާގެ ބާވަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ކިރާއި، ކިރު އެކުލެވޭ ބާވަތްތައް، ފެހިކަންގަދަ ތަރުކާރީ، ހިކިބީންސް، ބަދަން، ސީޑްސް، އަދި ބައެއް ބާވަތްތަކުގެ މަސް ހިމެނެއެވެ.
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ކާނާގެ ބައިތަކާއި ވައްތަރުތައް
ކޮސްޓަރީކާ ގެ ފުޓުބޯޅަ ޓީމު
ކުޅުންތެރިން: 66 ހާސް
ފުޓުބޯޅަ ފެޑެރޭޝަން އުފެދުން: 1921
ފީފާ އާ ގުޅުން: 1927
ފީފާ ގެ މަގާމު: 26 ވަނަ (މޭ 2006)
ޑިސެމްބަރު 16
ޑިސެމްބަރު 16 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 350 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 351 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ކޮސްޓަރީކާ ގެ ފުޓުބޯޅަ ޓީމު
ކޯޗު: އެލެގްޒެންޑަރ ގިއުމަރީޒް (ބްރެޒިލް / ކޮސްޓަރީކާ)
ޑިސެމްބަރު 16
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:ޑިސެމްބަރު
ކޮސްޓަރީކާ ގެ ފުޓުބޯޅަ ޓީމު
ކޮސްޓަރީކާ އަކީ މެދުތެރޭ އެމެރިކާގެ ކުޑަ ގައުމެކެވެ.
ކުރީގެ ވޯލްޑްކަޕް ނަތީޖާތައް
2002 ވަނަ އަހަރު 19 ވަނަ ޓީމު، 1990 ވަނަ އަހަރު 13 ވަނަ ޓީމު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ކޮލިފައިވީގޮތާއި ޓީމުގެ ޙާލަތު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ކޮސްޓަރީކާ ކޮލިފައިވީ ކޮންސާކަފް ސަރަހައްދުގެ ތިންވަނަ ޓީމުގެ ގޮތުގައެވެ.
2006 ވަނަ އަހަރުގެ މުހިއްމު ކުޅުންތެރިން
ޓީމުގެ އެންމެ މުހިއްމު ކުޅުންތެރިއަކީ ސްޓްރައިކަރ ޕައޮލޯ ވެންޗޮޕްއެވެ. ވޯލްޑްކަޕް 2006 ހުޅުވަން ކޮސްޓަރީކާ އާ ޖަރުމަނު ބައްދަލުކޮށް 4-2 އިން ޖަރުމަނު މޮޅުވި މެޗުގައި ކޮސްޓަރީކާއިން ޖެހި ހަމައެކަނި 2 ގޯލް ޖަހާފައިވަނީ ވެސް ހެރެދިއާނޯގެ ފޯވަޑް ވެންޗޮޕްއެވެ.
ގުރުދާ ޕިރަމިޑް
ގުރުދާ ޕިރަމިޑް އަކީ ގުރުދާގެ ތެރޭގައި ކޯން-ބައްޓަމަށް ހުންނަ ޓިޝޫ އެކެވެ. ރީނަލް މިޑުލާ ގައި 18-8 އަކާއި ދެމެދުގެ މިންވަރަކަށް ގުރުދާ ޕިރަމިޑް ތައް ހުރެއެވެ. ރީނަލް ޕިރަމިޑް ތަކުގެ ބުޑު ނުވަތަ ބޭސް ހުންނަނީ ގުރުދާގެ ބޭރުބައި ނުވަތަ ރީނަލް ކޯޓެކްސް އާއި ދިމާލަށް ވާގޮތަށެވެ. އަދި ރީނަލް ޕިރަމިޑް ތަކުގެ ކޮޅު ހުންނަނީ ގުރުދާގެ އެތެރެ ފަރާތަށް ދިމާވާ ގޮތަށެވެ. ރީނަލް ޕިރަމިޑްތަކުގެ އެތެރެ ފެންނަ ފެނުމަށް ހީވާނީ ރޮނގު ތަކެއް ދަމާފައި ހުންނަ ހެންނެވެ. މިގޮތަށް ފެންނަން ހުންނަނީ އޭގެ ތެރޭގައި ޖެހިޖެހިގެން އެތުރިފައި ހުންނަ ނެފްރޯން ތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް
އަޝްވަތި ގަސް
އަޝްވަތި ގަސް ނުވަތަ ބޮއި ގަހަކީ ތީނި އާއިލާގެ ގަސްތަކުގެ ތެރެއިން ގަހެކެވެ.
ކަނޑު ރަސްގެފާނު
ކަނޑު ރަސްގެފާނު ނުވަތަ އަކީ ފާނައިގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ދިވެހިންގެ ތެރޭގައި ވަރަށް މަޝްހޫރު ރޭގަނޑާއި ދުވާލު ފައްތައިގެން ކުރާ ކެޔޮޅު ކަމުގައި ގިނައިން ބޭނޭ މަހެކެވެ. މިމަސް ގިނައިން އުޅެނީ ރަށްރަށާއި ފަރުފަޅުގެ ބޭރުން އުރަފަށާއި ހަމައިގައެވެ. ކަނޑުގެ ތެރޭގައި އުޅޭއިރު ވަރަށް ބަލާހިތްވާ ރީތި މަހެކެވެ. މަހުގެ ކަރުތާފަތުގެ ކުރީބައި ހުންނަނީ ވަށްކޮށެވެ. މިބައިގެ ތިރީގައި 3 ނުވަތަ 4 ކަށި ހުރެއެވެ. މަހުގެ ދެލޮލުގެ ދެމެދުގައި ހުޅުބެއް ނުހުރެއެވެ.
މަހުގެ ބުރަކަށިމަތީ ކޮތަރިބައިގައި ހަރުކޮށް ހުންނަ 8 ކައްޓާއި، 11 މަޑު ކަށި ހުރެއެވެ. ކަންފަތުގައި 16 އާއި 18 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ކަނޑު ރަސްގެފާނު އަކީ ތަފާތު ދެކުލައެއްގައި ފެންނަ މަހެކެވެ. އެއްބާވަތަކީ ހުދުކުލައިގެ މަހެއްގައި ރީނދޫކުލައިގެ ކޮތަރިބައި ހުންނަ ވައްތަރެވެ. މިބާވަތުގައި ހުންނަ ކަޅުކުލައިގެ ލައްތަކުގެ އިތުރުން ނޫކުލައިގެ ތިކިތަކެއް މުޅި މަހުގައި ހުރެއެވެ. އަނެއް ބާވަތަކީ މުށިކުލައިގެ މަހެވެ. މިމަހުގައި ވެސް ނޫކުލައިގެ ތިކިތަކެއް ހުރެއެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ޢަބުދުއް ސައްތާރު ޢަބުދުއް ރަޙުމާން
ޑރ. ޢަބްދުއް ސައްތާރު ޢަބްދުއް ރަޙްމާން އަކީ ޕާކިސްތާންގެ އިންޓަނޭޝަނަލް އިސްލާމިކް ޔުނިވަސިޓީގައި އިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒްގެ ދާއިރާއިން 2003 ވަނަ އަހަރު ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. މިހާރު ޑރ. ޢަބްދުއް ސައްތާރު ޢަބްދުއް ރަޙްމާން މިހާރު ހުންނެވީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ޔުނިވަރސިޓީގެ ފެކަލްޓީ އޮފް ޝަރީޢާ އެންޑް ލޯ ގެ ޑީންގެ މަޤާމުގައެވެ.
ޤިސްމު:ޕީއެޗްޑީ ހަދާފައިވާ ދިވެހިން ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
އޮނުގަނޑުތޮޅި އާއިލާ (މަސް)
250px|thumb|left|ރަތް އޮނުގަނޑު ތޮޅި އޮނުގަނޑުތޮޅި އާއިލާ ނުވަތަ އަކީ މޫދުގައި އުޅޭ މަސްމަހާ މެހީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ އާއިލާ އެކެވެ.
ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ކަނޑު ފަޅުތަކުގައި އުޅޭކަމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް ފިޝަރީޒް އެންޑް އެންޑް އެގްރިކަލްޗަރުގެ މެރިން ރިސާޗް ސެކްޝަނުން ނެރެފައިވާ  ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަހުގެ މަޢުލޫމާތު މިފޮތުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ 2 ވައްތަރެއްގެ އޮނުގަނޑު ތޮޅިއެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ކަރުނަ
ކަރުނަ ނުވަތަ އަކީ ލޯ ސާފުކޮށްދީ ތެތްކަންމަތީ ބެހެއްޓުމަށް ލޮލުން އުފައްދާ ދިޔައެކެވެ. މީގެ އިތުރުން ރުއިމުގެ ތެރޭގައި ވެސް ލޮލުން ބޭރުވެގެންދާ ފެނަކީ ކަރުނަ އެވެ. ކަރުނަ އުފައްދަނީ ކަރުނަ ގޮށް އިންނެވެ. ކަރުނަ ގޮށް(Lacrimal gland) އިންނަނީ ކޮންމެ ލޮލެއްގެ ނޭފަތާ ދުރުކޮޅުން މަތީގައެވެ.
މައިގަނޑު 3 ގޮތެއްގެ މަތިން ކަރުން އުފެދެއެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ފޯޅަވަހި
ފޯޅަވަހި ނުވަތަ ޗާގޯސް އަކީ ހިންދު ކަނޑުގެ ތެރޭގައި ދިވެހިރާއްޖެގެ ދެކުނުގު ފަރާތުން ފެތުރިފައި އޮތް  އަތޮޅުތަކެވެ.
ތީނި
ތީނި މިއީ ގަހުގެ އާއިލާއެކެވެ. މި އާއިލާގެ ގަސްތަކުގެ ތެރޭގައި ވައްތީނި ގަހާއި އަޝްވަތި ގަސް ވެސް ހިމެނެއެވެ.
އިންނަމާދޫ (ރ. އަތޮޅު)
މި ރަށަކީ ރ. އަތޮޅުގައި މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްތަކުގެ ތެރެއިން ރަށެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެހެން ރަށްރަށެކޭ އެއްފަދައިން މި ރަށަކީ ވެސް މުރަކައިގެ ދޮންވެލިން އުފެދިފައިވާ ޖަޒީރާ ރަށެކެވެ.
މީހުން
މި ރަށުގައި ދިރިއުޅެނީ ދިވެހި ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނެވެ. ވާހަކަ ދައްކަނީ ދިވެހި ބަހުންނެވެ.
އިޤްތިޞާދު
ރ.އަތޮޅު އިންނަމާދޫ ގެ އިގްތިސާދް ބިނާވެފައި އޮންނަނީ ވަޑާމުގެ މަސައްކަތުގެ މައްޗަސެވެ.މި ގޮތުން މުޅި ދިވެހި ރާއްޖެ އަށް ބަލާލިއަސް ކިއްސަރު ވަޑާމުގެ ފަންނުވެރިން އެންމެ ގިނައީ އިންނަމާދޫގައެވެ.ކުދި ކުދި މަސް ދޯނިން ފެށިގެން ބޮޑެތި ސަފާރީ ބޯޓް ފަހަރު ބަނުމުގެ މަސައްކަތް މި ރަށުގައި ކުރެވެއެވެ.ތަންކޮޅެއް އިހު ޒަމާނެއްގައި ބިންބި ފަދަ އެްޗެހި ހައްދައި އުޅުނަސް ފަހަކަށް އައިސް ދަނޑުވެރިކަމަކީ މި ރަށުގައި ފުޅާދާއިރާއެއްގެއި ކުރެވޭ މަސައްކަތެއް ނޫނެވެ.މަސްވެރިކަމަށް ބަލާއިރު، ނުވަދިހައިގެ އަހަރު ތަކާ ޖެހެހންދެން ރަށަކީ މަސްވެރި ރަށެކެވެ.މި ގޮތުން ފުޅާ ދާއިރާއްގައި މަހުގައި ލޮނު އެޅުމުގެ މަސަްކަތް ކުރިއެވެ.ނަމަވެސް މިހާރު މި ދާއިރާ ހީނަރު ވަމުން ގޮސް މަހަށް ދާ މީހުން ނާ ، މަސް ލާރި އަށް ހަދާ މީހުން ރަށުގައި މަދެވެ.ސަބަބެއް ކަމަށޤ ބެލެވެނީ ވަޑާން ކޮށްގެން ލިބޭ އާމްދަނީ ރަނގަޅުވުމެވެ. ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގައި ރަށު ރައްޔިތުން ސީދާ ގޮތުން ބައިވެރި ވާކަމަށް ފާހގަ އެް ނުކުރެވެއެވެ. ރަށް ކައިރީގައި ރިސޯޓް އެއް ނެތުމުން ކަމަށް ވެސް ވެދާނެއެވެ، ނަމަވެސް ރިސޯޓް ތަކަށް ބޭނުންވާ ޑައިވިންގް ދޯނި ފަހަރާއި،ބޮއްކުރަޔާއި،ފެރީ އޮޑި ފަހަރު ގިނ އަދަދކަށް މި ރަށުގައި ބަނދެވޭ ކަން ފާހަގަ ވެއެވެ.
ޑިސެމްބަރު 17
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:ޑިސެމްބަރު
ލައްޖެހި ކޮލި
ލައްޖެހި ކޮލި އަކީ ކޮލީގެ ވައްތަރެކެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގެ ތިލަފަޅުތަކުގައި އުޅޭ ކޮއްޔެކެވެ. މިބާވަތުގެ ކޮލި ގިނައިން އުޅެނީ ބޮޑަށް ނިވާވާ ހިމާޔަތްކަން ބޮޑު ހިސާބު ތަކުގައެވެ. މިބާވަތުގެ ކުދި ކޮލި މޫދު ހުއި ހެދިފައި ހުންނަ ހިސާބު ތަކުގައި ގިނައިން އުޅެއެވެ. މިބާވަތުގެ ކޮލި އެންމެ ބޮޑުވަނީ 48 ސމ އަށެވެ. މިއީ ދިވެހިން ކައިއުޅޭ މަހެއް ނޫނެވެ. ކޮލީގެ އެހެން ބާވަތްތަކެކޭ އެއްފަދައިން މިކޮލީގައި އިންސާނުންނަށް ނުރައްކާތެރި ވިހައެއް އެކުލެވެއެވެ. މިއީ އެއްގޮތަކަށް ވެސް ކައިގެންވާނޭ މަހެއް ނޫނެވެ.
ލައްޖެހި ކޮލީގެ ބުރަކަށި މަތީ ކޮތަރިބައިގައި 10 ނުވަތަ 11 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބައިގައި 10 ނުވަތަ 11 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. މަހުގެ ބޮލުގަޔާއި، ހަށިގަނޑުގައި ކުދިކުދި ކަށިތަކެއް ހުރެއެވެ. މަހުގެ ނިގޫފަތުގެ ކޮޅު ހުންނަނީ ވަށްކޮށެވެ. މަހުގެ ބޮލުގަޔާއި، މަތީބައިގައި ހުދުކުލައިގެ ލައްތަކެއް ހުރެއެވެ. މިމަހަށް ލައްޖެހި ކޮލި ކިޔަނީ މިދެންނެވި ސިފަޔަށް ވިސްނާފައެވެ. މިބާވަތުގެ ކޮލި ކާނާގެ ގޮތުގައި ތަފާތު ގިނަ ބާވަތްތަކުގެ ދިރުންތައް ބޭނުންކުރެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ބޮލީގެ ބާވަތްތަކާއި، މާގަނޑާއި، ކަކުންޏާއި، ފަނީގެ ބާވަތްތަކާއި، ކަށިބޯ އަދި މިނޫނަސް ހިޔަލަ އާއި، ފަސްއިގިލީގެ ބާވަތްތައް ހިމެނެއެވެ.
އިތުރު ފޮޓޯތައް
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ގުރުދާ ޅިނދު
ގުރުދާ ޅިނދު ނުވަތަ ރީނަލް ޕެލްވިސް އަކީ ގުރުދާގެ ތެރޭގައި ފައްކާ-ބައްޓަމަށް ފުޅާވެފައި އިންނަ ގުރުތާ ގެ ފެށޭ ބައެވެ. އެހެން ކަމުން ގުރުދާ އިން ގުރުތާ ކުރިފަޅައި ނިކުންނަނީ ރީނަލް ޕެލްވިސް އިންނެވެ. ރީނަލް ޕެލްވިސް އަކީ ގުރުދާގައި އުފެދޭ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ފުރާނަލަދޭ ފުރޭންޏެއް ފަދަ ޓިޝޫ އެކެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް
މުސްނަދު އިމާމު އަޙުމަދު ޙަދީޘްފޮތް
ހ.ފޮތުގެ ނަން
މިފޮތް މަޝްހޫރުވެފައިވާ ނަމަކީ މުސްނަދު އިމާމު އަޙުމަދު މި ނަމުންނެވެ.
ހޮނޑެލި
ހޮނޑެލިނުވަތަ އަކީ ދިވެހި މަސްވެރިކަމުގައި ބޭނުންކުރާ އެމުގެ ބާވަތެކެވެ. ރާއްޖޭގެ ވަރަށް ގިނަ ފަރުފަރާއި ފަޅުފަޅަށް ހޮނޑެލި އަރައެވެ. ހޮނޑެއްޔަކީ ގިނަ ފަހަރަށް ރެއްސަށްވުރެ ތިލައިގައި އުޅޭ ވަރަށް ފަސޭހައިން އެންދަލުގައި ދެމޭ މަހެކެވެ. ދިވެހި މަސްވެރިކަމުގައި ރެއްސާއި އެއްގޮތަށް ހޮނޑެއްޔަކީ ވެސް ގިނައިން ދަމަންޖެހޭ އެމެކެވެ. ސަބަބަކީ އެންއޮޑީގައި ދިރުވާފައި ތިބޭއިރު އަވަހަކަށް މަރުވާ މަހެކެވެ. ފަޅުމައްޗަށް ހޮނޑެލި އަރާ ދުވަސްވަރު ވަރަށް ގިނައިން އަރާއުޅޭ މަހެކެވެ. އަދި ފަސޭހަކަމާއެކު ދިވެހި މަސްވެރިންނަށް ދެމޭވެސް މެއެވެ. އާންމުކާނާއަކީ ކުދި ފަނިފަކުސައެވެ.
މުސްނަދު އިމާމު އަޙުމަދު ޙަދީޘްފޮތް
އެކަލޭގެފާނުގެ ނަސަބުފުޅު
އެކަލޭގެފާނަކީ ޢަހުމަދު ބިން މުޙައްމަދު ބިން ޙަންބަލް ބިން ހިލާލު ބިން އަސަދު ބިން އިދުރީސް ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން ޙައްޔާން ބިން ޢަބްދުﷲ ބިން އަނަސް ބިން ޢައުފް ބިން ޤާސިޠު ބިން ޝައިބާން ޛުހްލު ބިން ޘަޢުލަބާ ބިން ޢުކާބާ ބިން ޞަޢުބު ބިން ޢަލީ ބިން ބަކުރު ބިން ވާއިލު ބިން ޤާސިޠު ބިން ހިންބު ބިން އަފްޟާ ބިން ދުޢްމިއްޔު ބިން ޖަދީލާ ބިން އަސަދު ބިން ރަބީޢާ ބިން ނިޒާރު ބިން މަޢުދު ބިން ޢަދުނާނެވެ.
ހޮނޑެލި
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
މުސްނަދު އިމާމު އަޙުމަދު ޙަދީޘްފޮތް
ދިރިއުޅުއްވުމާއި ޢިލްމު އުގެނިވަޑައިގަތުމާއި އެހެނިހެން ކަންކަން
މިފޮތުގެ މުއައްލިފަކީ މަތީގައި ބަޔާންކުރެވިފައިވާ ފަދައިން އަލްއިމާމު އަބޫ ޢަބްދުﷲ އަޙުމަދު ބިން މުޙައްމަދު ބިން ޙަންބަލް އައްޝައިބާނީއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ނިސްބަތްވެ ވަޑައިގަންނަވަނީ މަޝްހޫރު ޝައިބާނީ ޤަބީލާއަށެވެ. އެކަލޭގެފާނަކީ އެކަލޭގެފާނުގެ ޒަމާނުގައި އެންމެބޮޑު އެއް ޙަދީޘް އިލްމުވެރިޔާއެވެ. އަދި އެންމެ ގިނަ ޙަދީޘް ހިތުދަސް ކުރައްވާފައިވާ އެއްބޭކަލެވެ. އެކަލޭގެފާނު އުފަންވެވަޑައިގަތީ ހިޖުރީ ސަނަތުން 164 ވަނަ އަހަރު ރަބީޢުލް އައްވަލު މަހުގައި ބަޣުދާދުގައެވެ.
އަދި އެކަލޭގެފާނު ބޮޑުފުޅުވެ ވަޑައިގަތީ ޢިލްމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމުގައެވެ. އަދި ބޮޑެތި ޝެއިޚުންގެ އަރިހުން ޢިލްމު ޙާޞިލުކުރެއްވިއެވެ. އިމާމު ޝާފިޢީ ރަޙިމަހުﷲ ތަޢާލާ އަކީ އެކަލޭގެފާނުގެ އުސްތާޛެކެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ދަރިވަރުންގެ ތެރޭގައި ޙަދީޘް ޢިލްމުގެ ބޮޑެތި ބޭކަލުންކަމަށްވާ ޢިމާމު ބުޚާރީ ރަޙިމަހުﷲ، އިމާމު އަބޫދާވޫދު ރަޙިމަހުﷲ ފަދަ އެތައް އެތައް ޙަދީޘް ޢިލްމުގެ ބޮޑެތި ޢިލްމުވެރިންނެއް ހިމެނިވަޑައިގަނެއެވެ.
އެކަލޭގެފާނު ޢިލްމު ޙާޞިލުކުރެއްވުމަށާއި ޙަދީޘް ހިތުދަސްކުރެއްވުމަށްޓަކައި މުޅި ޢަރަބި ޖަޒީރާގައި ދަތުރުކުރެއްވިއެވެ. އެގޮތުން ބަޣުދާދުން ކިޔެވުން ޙާޞިލްކުރެއްވުމަށްފަހު ކޫފާއަށާއި ބަޞަރާއަށާއި މައްކާއަށާއި މަދީނާއަށާއި ޝާމަށާއި ޔަމަނަށާއި އަދިވެސް އެތައްތަނަކަށް ދަތުރުކުރައްވާ އެކަލޭގެފާނު ޢިލްމުނެންގެވި އުސްތާޛުންގެ ނަންތައް ލިޔުއްވިއެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ދަތުރުތަކުގައި ދަތިތަކާއި އަދި ކިޔަވާކުދިންނަށް ޢިބުރަތް ލިބެނިވި ޝަޢުޤުވެރިވަނިވި އެތައް ޙާދިޘާތަކަކާއި ކުރިމަތިވެވަޑައިގަތެވެ. އެގޮތުން އެއްފަހަރެއްގައި އެކަލޭގެފާނުގައި މައްކާގައި ހުންނެވި ދުވަސްވަރު އެކަލޭގެފާނު ހޮހޮޅައިގައި ނާނޭފުޅު ފިއްލަވަން ހުންނަވަނިކޮށް ހެދުންކޮޅު ވަގަށްނެގުމުގެ ސަބަބުން ހޮހޮޅައިގައި ނުކުމެވަޑައިނުގަނެވި އެތައްދުވަހަކު ހުންނަވަން ޖެހިވަޑައިގަތެވެ. ޢިލްމުލިބުންވަނީ ބަލާއާއި މުޞީބާތްތަކަށް ކެތްތެރިވެގެންކަން ޔަޤީނެވެ.
އެކަލޭގެފާނުގެ މި ޙަދީޘްފޮތް ލިޔުއްވާފައިވަނީ އެއްމިލިޔަން ޙަދީޘްގެ ތެރެއިންވެސް ހަތްލައްކަ ފަންސާސް ހާސް ހަދީޘްތެރެއިންނެވެ.
އެކަލޭގެފާނަކީ އަޅުވެރި ބޭކަލެއްވެސް މެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ރޭގަނޑު އަޅުކަންކުރެއްވުމާއި އަދި ޤުރުއާން ކިޔެވުމުގައި ގިނަވަޤުތު ހޭދަކުރައްވައެވެ. ހަތްދުވަހުން ކީރިތިޤުރުއާން ހަތިމުކުރައްވައެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނަށް ވަރަށްބޮޑު އިމްތިހާނާއި ކުރިމަތިވެ ވަޑައިގަތެވެ. އެއީ ޢައްބާސީ ޚަލީފާއިން ޤުރުއާނަކީ މަޚުލޫޤެއް ކަމަށް ދައުވާކޮށް އެދައުވަތު ފެތުރުމަށް މަސައްކަތްކުރުމުން އެކަމާއި ދެކޮޅު ހެދި މަދު ޢިލްމުވެރިންގެ ތެރެއިން އެކަލޭގެފާނު ހިމެނިވަޑައިގަނެއެވެ. އަދި އެކަމުގެ ސަބަބުން ނުހަނު ގިނަ ދަތިއުނދަގޫ ކަންތައްތަކާއި ދިމާވެ ޖަލަށްލެވި ވަރަށް ބޮޑަށް އަނިޔާކުރެވުނެވެ. އިބުނު ކަޘީރު ރަޙިމަހުﷲ ލިޔުއްވާގޮތުގައި އެކަލޭގެފާނު ޖަލަށްލެވި އަނިޔާކުރެވުމަށްފަހު ގެއަށް ގެނެވުމުން އެކަލޭގެފާނުގެ ގައިން މަރުވެފައިވާ މަސްގަނޑުގަނޑު ކަނޑަންޖެހިވަޑައިގަތެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނަށް ޝިފާލިބުމުން ބިދުޢައިގެ އަހުލުވެރިންނޫން އެންމެންނަށް މަޢާފުދެއްވިއެވެ.
އެކަލޭގެފާނާއި ބެހޭގޮތުން ޢިލްމުވެރިން ޘަނާދަންނަވާފައިވެއެވެ.
އެގޮތުން އިމާމު ޝާފިޢީ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. ”ތިމަންކަލޭގެފާނު ޢިރާޤުން ނުކުމެވަޑައިގަތްއިރު، އަޙުމަދު ބިން ޙަންބަލަށްވުރެ ހުރިހާގޮތަކުންވެސް ރަނގަޅު، އަދި ވަރަޢަވެރި އަދި ތަޤުވާވެރި އެއްވެސް މީހަކު ތިމަންކަލޭގެފާނު ދެކިވަޑައިނުގަންނަވަމެވެ.”
ޙަދީޘްއިލްމުވެރިޔާ އިބުނު މަދީނީ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. “މީސްތަކުން މިދީނުން މުރުތައްދުވާން ފެށުމުން މިދީނަށް އަބޫބަކުރު ޞިއްދީޤު ރަޟިޔަﷲ އަންހުގެ އަތްމައްޗަށް ނަސްރުދެއްވިއެވެ. އަދި ފިތުނައިގެ ދުވަސްވަރު (އެބަހީ ޤުރުއާނަކީ މަޚުލޫޤެއްކަމަށް މީސްތަކުންނަށް ބުނުމަށް މަޖުބޫރުކުރުމުން އައި ފިތުނަ) އަޙުމަދު ބިން ހަންބަލުގެ އަތްމައްޗަށް މިދީނަށް ނަޞްރުދެއްވިއެވެ.”
އަދި ރިވެތިގޮތުގައި މުޞީބާތްތަކަށް ކެތްތެރިވެވަޑައިގަތެވެ.
އަވަހާރަވުން
އެކަލޭގެފާނު އަވަހާރަވީ ހިޖުރީ ސަނަތުން 241 ވަނަ އަހަރުގެ ރަބީޢުލް އައްވަލުމަހުގެ 12ވަނަ ދުވަހުވީ ހުކުރުވިލޭރެއެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ފުރާނަފުޅު ދޫކުރެއްވީ އެކަލޭގެފާނުގެ އެދުމަށް އެކަލޭގެފާނުގެ އަހުލުން އެކަލޭގެފާނު ވުޟޫކުރައްވާ ނިމުނުތަނާއެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް އެތައްމިލިޔަން މީހުންނެއް ކަށުނަމާދުކުރިއެވެ. މިއީ ބަޣުދާދުގައި އެންމެ ގިނަ މީހުން ބައިވެރިވި އެއްކަށުނަމާދެވެ. މާތްﷲ އެކަލޭގެފާނަށް ހެޔޮރަޙުމަތްލައްވައި މަތިވެރިވެގެންވާ ސުވަރުގެ ތަކުގައި އެކަލޭގެފާނުގެ ދަރަޖަ އުފުއްލަވާ އެކަލޭގެފާނަށް ހެޔޮރަޙުމަތް ލައްވާށިއެވެ. އާމީން
މިފޮތަކީ ކޮބާ؟
މިފޮތަކީ މުސްނަދު ޙަދީޘްފޮތްތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެބޮޑު އެއްފޮތެވެ.
ޝެއިޚުލް ޢައްލާމާ އުޘައިމީން ރަޙިމަހުﷲ ލިޔުއްވާފައިވެއެވެ. “ޙަދީޘްޢިލްމުވެރިން މުސްނަދު ޙަދީޘްފޮތްތައް ގެންނަވަނީ ޞަޙީހައިނި(އެބަހީ ޞަހީޙް ބުޚާރީއާއި ޞަޙީހް މުސްލިމް) އާއި އަދި ސުނަނު (އެބަހީ ސުނަނު އަބީދާވޫދު، ސުނަނުއް ނަސާއީ، ސުނަނުއް ތިރިމިޛީ އަދި ސުނަނު އިބުނު މާޖާ)އަށް ފަހު ތިންވަނައަށެވެ.”
މުސްނަދު ޙަދީޘާއި މުސްނަދު ޙަދީޘްފޮތަކީ ކޮބާ؟
މުސްނަދު ޙަދީޘަކީ ރިވާކުރާ ރާވީއާއި ހިސާބުން ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައާއި ހިސާބަށް ގުޅިފައިވާ ޙަދީޘެވެ. އަދި މުސްނަދު ޙަދީޘްފޮތަކީ ޞަޙާބީބޭކަލުންގެ ނަންފުޅުތަކުގެ މައްޗަށް ޙަދީޘްތައް ނެރުއްވާފައިވާ ފޮތްތަކެވެ. މިގޮތުން ޞަހާބީ ބޭކަލުންގެ ނަންތައް ތިންގޮތަކަށް ތަރުތީބު ކުރެވެއެވެ. އިމާމު އަހުމަދު ބިން ހަންބަލު އެކަލޭގެފާނުގެ މުސްނަދު ތަރުތީބު ކުރައްވާފައިވަނީ މިއުސޫލުންނެވެ.
އިމާމު ޚަތީބު ބަޣުދާދީ ރަހިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. "މިއީ ތިމަންމެންނަށް ޚަދީޘް ތަރުތީބު މުސްނަދުގައި ގެންނެވުމަށް އެންމެ ލޯބިކުރާ ގޮތެވެ."
ފޮތުގެ ޙަދީޘްތަކުގެ ޢަދަދާއި އަދި ޞަހާބީ ބޭކަލުންގެ އަދަދު
އެފޮތުގައި ތަކުރާރުނެތި ވަނީ ތިރީސް ހާސް ޙަދީޘްކަމަށާއި އަދި ތަކުރާރާއި އެކުވަނީ ސާޅީސް ހާސް ޙަދީޘްކަމަށް ޙަދީޘް ޢިލްމުވެރިން ބަޔާންކުރައްވައެވެ.
އެއީ ގާތްގަނޑަކަށް ހަތްސަތޭކަ ޞަޙާބީ ބޭކަލުންނާއި އަދި ގާތްގަނޑަކަށް ސަތޭކަ އަންހެން ޞަޙާބިއްޔަ ބޭކަނބަލުންނެވެ.
އިމާމު އަޙުމަދު އެކަށައެޅުއްވި ޝަރުތުތައް އަދި މިފޮތުގައިހުރި ޙަދީޘްތަކުގެ ދަރަޖަ
ޙަދީޘްއިލްމުވެރިޔާ އަލްޙާފިޡް އަބޫ މޫސާ އަލްމަދަނީ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. "…އަޙުމަދު އެކަލޭގެފާނުގެ މުސްނަދުގައި ދީންވެރިކަމާއި އަމާނާތްތެރިކަމަށް ޘާބިތު މީހެއްގެ ގާތުން މެނުވީ ޙަދީޘް ނުގެންނަވައެވެ. (އޭގެފަހުން) އަމާނާތެރިކަން ގެއްލުން މީހެއްފިޔަވައެވެ."
އަދި ޝައިޚުލް އިސްލާމް އިބުނު ތައިމިއްޔާ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. "ސުނަނު އަބީދާވޫދުގައި ހުރި ކަނޑައަޅުއްވާފައި ހުރި ޝަރުތުތަކަށްވުރެ އިމާމު އަޙުމަދު ޙަދީޘް ނެރުއްވުމުގައި ކަނޑައަޅުއްވާފައިވާ ޝަރުތުތައް ވަރުގަދައެވެ. އަދި އަބޫދާވޫދު ވަނީ އިމާމު އަޙުމަދު ރިވާނުކޮށް ދޫކޮށްލާފައިވާ މީހުންގެ ކިބައިން ރިވާކުރައްވާފައެވެ. …."
މުސްނަދުގައި ހުރި ޙަދީޘްތަކުގެ ދަރަޖަ
އަލްޙާފިޡު ޙަދީޘްއިލްމުވެރިޔާ އަބޫ ޤާސިމުލް ތަމީމީ ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. “އެފޮތުގައި ބަލި(ހަދާފައިވާ ޙަދީޘާއި ވަރަށް ބޮޑަށް ޟަޢީފް ޙަދީޘް) ޙަދީޘްހުރިކަމަށް ބުނުން ހުއްދަނުވާނެއެވެ. ނަމަވެސް އެފޮތުގައިވަނީ ޞަޙީޙް ޙަދީޘާއި މަޝްހޫރު ޙަދީޘާއި ޙަސަނު ޙަދީޘާއި ޣަރީބު ޙަދީޘެވެ.”
ނަމަވެސް އަލްހާފިޡު އިބުނު ޙަޖަރު ރަހިމަޙުﷲ ވިދާޅުވަނީ އެފޮތުގައި ތިނެއް ނުވަތަ ހަތަރު ޙަދީޘް މެނުވީ އެއްވެސް އަސްލެއް ނުވާ ޙަދީޘްއެއް ނުވާ ކަމަށެވެ.
ޢިލްމުވެރިންގެ ބައެއް މަސައްކަތްޕުޅުތައް
ޢައްލާމާ އިބުނު އުޘައިމީން ރަޙިމަހުﷲ ވިދާޅުވެފައި ވެއެވެ. މިއީ ބޮޑުމިނުގެ ގޮތުންނާއި ފައިދާގެ ގޮތުން އެންމެ ފައިދާ މުސްނަދު ޙަދީޘްފޮތެވެ. އަދި ކުރީގެ އެތައް ޢިލްމުވެރިންނެއް ވަނީ އެކަމަށް ހެކިވެލައްވާފައެވެ.
މަރުޖިޢުތައް
1. تدوين السنة النبوية لشيخ محمد بن مطر الزهراني رحمه الله
2. مصطلح الحديث لشيخ ابن العثيمين رحمه الله
3. من أعلام المجددين لدكتور صالح بن فوزان (ލިޔެ ޖަމާކުރީ: އަބޫ ޢަބްދުﷲ ޢަބްދުއްރަހީމް އަލްމަދަނީ)
ފަންހާމަސް އާއިލާ (މަސް)
ފަންހާމަސް އާއިލާ ނުވަތަ އަކީ މޫދުގައި އުޅޭ މަސްމަހާ މެހީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ އާއިލާ އެކެވެ.
ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ކަނޑު ފަޅުތަކުގައި އުޅޭކަމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް ފިޝަރީޒް އެންޑް އެންޑް އެގްރިކަލްޗަރުގެ މެރިން ރިސާޗް ސެކްޝަނުން ނެރެފައިވާ  ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަހުގެ މަޢުލޫމާތު މިފޮތުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ 3 ވައްތަރެއްގެ ފަންހާމަހެވެ.
އިތުރު ފާލަންތައް
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
އިކުއެޑޯރ ގެ ފުޓުބޯޅަ ޓީމު
އާބާދީ: 13.2 މިލިޔަން
ކުޅުންތެރިން: 1.0 މިލިއަން
ކޯޗު: ލުއިސް ފެރްނާންޑޯ ސުއަރޭޒް (ކޮލަމްބިއާ)
އިސްޕޭނު ބަހުން ވާހަކަ ދައްކާ އިކުއެޑޯރަށް ފުޓުބޯޅައިގެ ހުނަރުތައް ލިބުނީ ވެސް އިސްޕޭނު މީހުންގެ ފަރާތުންނެވެ.
ކުރީގެ ވޯލްޑްކަޕް ނަތީޖާތައް
2002 ވަނަ އަހަރު 24 ވަނަ ޓީމު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ކޮލިފައިވީގޮތާއި ޓީމުގެ ޙާލަތު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް އިކުއެޑޯރ ކޮލިފައިވީ ދެކުނު އެމެރިކާ ސަރަހައްދުގެ 3 ވަނަ ޓީމުގެ ގޮތުގައެވެ.
2006 ވަނަ އަހަރުގެ މުހިއްމު ކުޅުންތެރިން
ޓީމުގެ އެންމެ މުހިއްމު އެއް ކުޅުންތެރިއަކީ ކުއިޓޯގެ ސްޓްރައިކަރ އޮގަސްޓިން ޑެލްގާޑޯ އެވެ. ވޯލްޑްކަޕް 2006 ގެ 2 ވަނަ މެޗުގައި ޕޮލެންޑް އަތުން 2-0 އިން އިކުއެޑޯރ މޮޅުވި މެޗުގެ ދެވަނަ ލަނޑު ޖެހީ ވެސް ޑެލްގާޑޯ އެވެ. ފުރަތަމަ ލަނޑު ޖަހާފައިވަނީ އަލްސާދު ގެ ފޯވަޑް ކާރލޮސް ޓެނޯރިއޯ އެވެ.
ކުދި ކެލިކްސް
ކުދި ކެލިކްސް ތައް ހުންނަނީ ރީނަލް ޕިރަމިޑް ތަކުގެ ކޮޅު ވަށާލާފާއެވެ. ގުރުދާގައި އުފެދޭ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ގުރުދާ ޕެޕިލާ ހުރަސްކޮށް، ކުދި ކެލިކްސް ތަކަށް ވާޞިލްވެ، އެއަށްފަހު މައި ކެލިކްސް ތަކަށް ވާޞިލް ވެއެވެ. އަދި އެއަށްފަހު ގުރުދާ ޅިނދުއަށް ވާޞިލްވެ، އެތަނުން ގުރުތާ އަށް ގޮސް އެންމެ ފަހުން މަސާނާ އަށް ފޯރަނީ އެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް
ފަނި ހަނދި
ފަނި ހަނދިނުވަތަ އަކީ ރާއްޖޭގެ ވިލުވިލާއި ފަޅުފަޅުގައި ވަރަށް ގިނައިން އުޅޭ މަހެކެވެ. މިމަސް އާންމުކޮށް އުޅެނީ 40 މީޓަރަށްވުރެ ތިލަ ހިސާބުތަކުގައެވެ. ގިނައިން އުޅެނީ ކުދި އައިން ހަދައިގެންނެވެ.މަހުގެ ކާނާއަކީ މަހާއި، ކަކުނި ފާނޑުގެ ސޫތްޕެވެ. މިއީ ނަނު އެއްލައިގެން އާންމުކޮށް ބާނާ އުޅޭ މަހެކެވެ. ދިވެހިން ކެއުމަށް ބޭނުންކުރާ މީރު މަހެކެވެ. ރަށްރަށުގެ ތިލަ ފަޅުތަކަށް މުށިމަސް ނުވަތަ ގުންބަޅަ ވަދެފައި އޮންނައިރު ކާނާ ހޯދުމުގެ ގޮތުން ވަރަށް ތިލައަށް ފަނި ހަނދި އަރައެވެ. އަދި ދިރޭމަހެއް ޖަހައިގެން ނަނު ދޫކުރުމުން ވަރަށް ފަސޭހައިން މިމަސް ބޭނެއެވެ.
މަހުގެ ބުރަކަށި މަތީ ފުރަތަމަ ކޮތަރިބައިގައި ހަރު 8 ކަށި ހުރެއެވެ. ދެވަނަ ކޮތަރިބައިގައި ހަމަ އެކަހަލަ 1 ކައްޓާއެކު 21އާއި 24އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބައިގައި ވަކިން ހުންނަ 2 ހަރުކައްޓަށްފަހު، އިތުރު 1 ހަރުކައްޓާއި، 17 އާއި 20 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. މިއީ ފަތިކޮށް ހުންނަ ވަރަށް ބާރަށް ދުވާ މަހެކެވެ. މަހުގެ މަތީބައިގެ ކުލައަކީ ފެހިނޫކުލަ އެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތުގެ ކުލައަކީ ރިހިކުލައެވެ. ތަފާތު ގޮތްގޮތަށް އަތުރާލެވިފައިވާ ކަޅުކުލައިގެ ތިކިތަކެއް މަހުގެ ބޮލުގައްޔާއި، ހަށިގަނޑުގެ އެކިތަންތާގައި ހުރެއެވެ. މަހުގެ މަތީބައިގެ ކޮތަރި ބަޔާއި، ބަނޑުދަށް ފަރާތުގެ ކޮތަރިބައިގެ ކުލައަކީ ނޫކުލައެވެ. މިމަސް އެންމެ ބޮޑުވަނީ 1 މީޓަރަށެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
އިބްރާހީމް މުޙައްމަދުދީދީ (ވެލާނާގެ)
މަގާމްތައް
ފުރަތަމަ ޖުމުހޫރިއްޔާ އުވާލައި މުޙައްމަދު ފަރީދުގެ ރަސްކަން ފެށެންދެން ރާއްޖޭގެ ވެރިކަން ކުރެއްވި އިސްވެރިއަކަށް ހުންނެވީ ވެސް އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ދީދީ އެވެ. ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމައިގެ ދުވަސްވަރު ހުންނެވީ ވަޒީރުއް ޒިރާޢާގެ މަގާމް ގައެވެ. މިހަނގުރާމައިގެ ދައުލަތަށް އިތުރު މަސައްކަތާއި ދިމާވި ހިނދު، މިކަމުގައި މުޙައްމަދު އަމީންގެ އެންމެ ޚާއްޞަ ދެތިން ބޭފުޅުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގަތެވެ. ދެވަނަ ބޮޑު ހަނގުރާމައިގެ ދަތިތަކަކާއެކު އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ދީދީ އަށް ލިބިވަޑައިގަތީ ފުރަތަމަ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ނާއިބު ރައީސް ކަމެވެ. އަދި ވަޒީރުލް އަޢުޒަމްގެ ނާއިބު ކަމެވެ. މިޖުމުހޫރިއްޔާ ނިމުނު އިރު ދައުލަތުގެ ވެރިންނަށް ތިއްބެވީ އަލްއަމީރު އިބްރާހީމް ފާމުލަދޭރި ކިލެގެފާނު އާއި އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ދީދީ އެވެ. އެއަށްފަހު މުޙައްމަދު އަމީންގެ ވެރިކަން ނިމި، ފަރުވާ އަކަށް ސިލޯނަށް ވަޑައިގެންނެވި ދުވަސްވަރު، އޭރު ސިލޯންގައި ހުންނެވި ދިވެހި ރެޕްޒެޒެންޓިވް އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ދީދީ އަށް ބޮޑުބޭބެ ކިޔާ މުޙައްމަދު ޒަކީއާއި ދެމެދު ހިނގި ހަމަނުޖެހުންތަކަށްފަހު، އެކަން ދިވެހި ސަރުކާރަށް މުޙައްމަދު ޒަކީ އެންގެވުމުން، އޭރު ވަޒީރުލް އަޢުޒަމަކަށް ހުންނެވި އިބްރާހީމް ފާމުލަދޭރި ކިލެގެފާނު އެމައްސަލަ ވަޒީރުންގެ މަޖުލީހަށް ގެންނަވައި، އެދެބޭފުޅުންގެ ދެމެދުގައި ސުލްހަ ކަން އުފެއްދޭތޯ މަސައްކަތް ކުރެއްވި އެވެ. އެކަން ނާކާމިޔާބުވުމުން ސަރުކާރުން އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ދީދީއަށް އެންގެވީ ސަރުކާރުން ހުއްދަ ނުދެއްވަނީސް ރާއްޖެ ވަޑައިނުގަތުމަށެވެ. ފަހުން ރާއްޖެ ވަޑައިގަތުމުގެ އަމުރު ވެސް ލިބުނެވެ. ނަމަވެސް އެގޮތުގައި ކޮޅުބުގައި ހުންނަވަނިކޮށް ނިޔާވީ އެވެ.
ރިފަރެންސް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
ނީލަމް ސަންޖީވަ ރެއްޑީ
thumb|left|ނީލަމް ސަންޖީވަ ރެއްޑީ ނީލަމް ސަންޖީވަ ރެއްޑީ (19 މެއި 1913 - 1 ޖޫން 1996) އަކީ އިންޑިޔާގެ 6 ވަނަ ރައީސްއެވެ. އަދި ވޯޓުލީ މީހުންގެ އިއްތިފާގުން ހޮވި ވަޑައިގަތް ހަމަ އެކަނި ރައީސަކީ ވެސް މިއީއެވެ.
ޤިސްމު:ހިންދުސްތާން
ވައިނޮޅީގެ ކަފި
މިއީ ނޭވާލުމުގެ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ ގުނަވަނެކެވެ. ފުއްޕާމެޔާ ވައި ނޮޅި ގުޅުވާދެނީ މިކަފިންނެވެ.
ޑިސެމްބަރު 18
ޑިސެމްބަރު 18 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 352 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 353 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ބަންދު ދުވަސްތަކާއި ފާހަގަ ކުރެވޭ ދުވަހެއްގެ ގޮތުގައި
ޤިސްމު:ޑިސެމްބަރު
ކަނދޮޅުދޫ (ރ. އަތޮޅު)
މި ރަށަކީ ރ. އަތޮޅުގައި މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްތަކުގެ ތެރެއިން ރަށެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެހެން ރަށްރަށެކޭ އެއްފަދައިން މި ރަށަކީ ވެސް މުރަކައިގެ ދޮންވެލިން އުފެދިފައިވާ ޖަޒީރާ ރަށެކެވެ.
މީހުން
މި ރަށުގައި ދިރިއުޅެނީ ދިވެހި ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނެވެ. ވާހަކަ ދައްކަނީ ދިވެހި ބަހުންނެވެ.
އިޤްތިޞާދު
އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ކުރާ މަސައްކަތްތަކަކީ މަސްވެރިކަމާއި ދަނޑުވެރިކަމުގެ އިތުރުން ފަތުރުވެރިކަމުގެ މަސައްކަތް ތަކުގައި ވަޒީފާ އަދާ ކުރުމެވެ.
ފުއްޕާމޭ
thumbnail|left|230px|The lungs flank the heart and great vessels in the chest cavity.
މިއީ ނޭވާލުމުގެ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ ގުނަވަނެކެވެ.ފުއްޕާމޭ ނުވަތަ އަކީ  ނޭވާލާ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ އެންމެ މުހިއްމު ގުނަވަނެވެ. މިގުނަވަނުގެ މައިގަނޑު މަސައްކަތަކީ ޖައްވުން ސާފުވައި ނުވަތަ އޮކްސިޖަން ހަށިގަނޑުގެ އެތެރެ އަށް ފޯރުކޮށްދިނުމާއި، ލޭގައި ހުންނަ ވިހަ ކާބަންޑައި އޮކްސައިޑް ފުއްޕާމޭގެ ޒަރީޢާއިން ހަށިގަނޑުން ބޭރުކުރުމެވެ. ބޭސްވެރިކަމުގެ ދުނިޔޭގައި ބޭނުންކުރެވޭ ޕުލްމޯ، ނިއުމޯ(pulmo/pneumo)މިބަސްތަކުން ދޭހަކޮށްދެނީ ފުއްޕާމެޔާ ގުޅުންހުރި މިހެންނެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ނޭވާލާ ނިޒާމް ޤިސްމު:އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތައް
ވައިނޮޅި
މިއީ ނޭވާލުމުގެ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ ގުނަވަނެކެވެ.
ޒައިލް ސިންހް
ޒައިލް ސިންހް (5 މެއި 1916 - 25 ޑިސެންބަރު 1994) އަކީ އިންޑިޔާގެ 7 ވަނަ ރައީސްއެވެ. އިންދިރާ ގާނދީ އަވަހާރަކޮށްލެވުނު އިރު ރައީސް ކަމުގެ މަޤާމުގައި ހުންނެވީ ޒައިލް ސިންހްއެވެ.
ޤިސްމު:ހިންދުސްތާން
ހޮންޑިއުރަސް
ހޮންޑިއުރަސް އަކީ މެދުތެރޭ އެމެރިކާއަށް ނިސްބަތްވާ ޖުމްހޫރިއްޔާއެކެވެ.
އަވަސް ކަޅިއަކުން ބަލައިލުމެއް
ހޮންޑިއުރަސްގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ސްޕެނިޝްބަހާއި ގަރިފޫނާ ޑައިލެކްޓްގެ އިތުރުން އަދިވާސީ ބައެއް ބަސްތަކެވެ. އިނގިރޭސި ބަހުން މި ޤައުމުގެ މީހުންނަށް ކިޔަނީ ހޮންޑިއުރަންސްއެވެ. ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ތެގުޗިގަލްޕާއެވެ. މި ޤައުމުގެ ވެރިރަށަކީ ވެސް މިއީއެވެ. މިއީ ދުސްތޫރީ ޖުމްހޫރިއްޔާއެކެވެ.ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ 7 މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމާއެކު، މިއީ ދުނިޔޭގައި 97 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 112492 އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ކަނާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ hn. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +504 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ ލެންޕީރާއެވެ.
ނަން
ކުރީން ހޮންޑިއުރަސްއަށް ކިޔައި އުޅުނު ނަމަކީ ސްޕެނިޝް ހޮންޑިއުރަސްއެވެ. އެއީ ބްރިޓިޝް ހޮންޑިއުރަސްއާ ތަފާތު ކުރުމުގެ ގޮތުންނެވެ. ބްރިޓިޝް ހޮންޑިއުރަސްއަށް މިހާރު ކިޔާ ނަމަކީ ބެލީޒްއެވެ.
ޖުޣުރާފީ
ހޮންޑިއުރަސްގެ ހުލަނގުގައި އޮތީ ގުއަޓެމާލާއެވެ. ހުޅަނގު ދެކުނުގައި އޮތީ އެލް ސެލްވަޑޯރ އެވެ. އިރު ދެކުނުގައި އޮތީ ނިކަރާގުއާއެވެ.
ތާރީޚު
އާސާރީ ހޯދުންތައް ހޯއްދަވާ ބޭފުޅުން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ހޮންޑިއުރަސްއަކީ ތަފާތު އެތައް ނަސްލެއްގެ މީހުން އެ ޤައުމުގެ ބޯދާ ތާރީޚާ ގުޅިފައިވާ ޤައުމެކެވެ. މި ތާރީޚުގެ އެންމެ މުހިއްމު އެއް ކަމަކީ ހުޅަނގު ހޮންޑިއުރަސްގެ ޝަހަރެއްގައި މާޔާ މީހުން އުޅުން ކަމުގައި ވެސް ތާރީޚު ޢިލްމުވެރީން ވިދާޅުވެއެވެ. މާޔާއިންގެ ޙަޟާރަތު ވަނީ މީލާދީން 900 ގެ އަހަރުތަކަށް އެޅުނު އިރު ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ދާން ފަށާފައެވެ. އެހެން ނަމަވެސް 1200 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް ވެސް މި ސަރަޙައްދުގައި މީހުން އުޅުނުކަން ސާބިތުވެއެވެ. އިސްޕޭނު މީހުން މި ސަރަޙައްދަށް އައި އިރު މާޔާއިންނެއް މިތާކު ނެތެވެ. މި ހިސާބުގައި ތިބީ މާޔާއިން ނޫން އެހެން ދަރިކޮޅެއްގެ ބައެކެވެ. މީލާދީން 1502 ގައި “އައު ދުނިޔެ” އަށް ކުރެއްވި ހަތަރު ވަނަ އަދި އެންމެ ފަހު ދަތުރުގައި ކްރިސްޓަފަރ ކޮލަންބަސް ވަނީ ހޮންޑިއުރަސްގެ އައްސޭރީގައިވާ ބޭއި އައިލެންޑްސްއަށް ދުރުވެފައެވެ. އިސްޕޭނު މީހުންނަށް މި ތަން ފެނުމަށް ފަހު، މިއަދުގެ ހޮންޑިއުރަސް ވެސް ވެގެން ދިޔައީ އިސްޕޭނުގެ ވަރުގަދަ އަމްބަރާޠޫރިއްޔަތުގެ ބަޔަކަށެވެ. އިސްޕޭނު މީހުން ވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް ތިން ޤަރުނު ވަންދެން މި ހިސާބުގައި އެމީހުންގެ ވެރިކަން ޤާއިމުކޮށްފައެވެ. އިސްޕޭނު މީހުން ހޮންޑިއުރަސް އަށާއި މެދުތެރޭ އެމެރިކާގެ އެހެން ޕްރޮވިންސްތަކަށް މިނިވަންކަން ދީފައިވަނީ 15 ސެޕްޓެންބަރު 1821 ގައެވެ. ފެޑެރަލް ރިޕަބްލިކް އޮފް ސެންޓްރަލް އެމެރިކާއިން ވަކިވެ މިނިވަން މުސްތަޤިއްލު ޤައުމަކަށް ހޮންޑިއުރަސް އިން ވެފައިވަނީ 31 މެއި 1838 ގައެވެ. އިސްޕޭނު މީހުން ހޮންޑިއުރަސްގައި ވަޒަންވެރިވެގެން ތިބި ދުވަސްވަރުގައި އެންމެ ބޮޑަށް އިސްކަންދީފައިވަނީ ރިހި ނެގުމަށެވެ.
ސަގާފަތު
ހޮންޑިއުރަސްގެ ސަގާފަތަށް ބަލާއިރު ފެންނާނީ ލެޓިން އެމެރިކާގެ އެހެން ޤައުމުތަކާ ވަރަށް އެއްގޮތް ޤައުމެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
އިޤްތިޞާދު
ހޮންޑިއުރަސްގެ އިޤްތިޞާދު މަޑު މަޑުން ކުރިޔަށްދާ ކަމުގައި އިޤްތިޞާދީ މާހިރުން ވިދާޅުވެއެވެ. އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 4275 ޑޮލަރެވެ.
ވިއެޓްނާމްގެ ގައުމީ ފުޓްބޯލް ޓީމެވެ
ވިއެޓްނާމްގެ ގައުމީ ފުޓްބޯޅަ ޓީމަކީ ވިއެޓްނާމް ތަމްސީލުކުރާ ފިރިހެން ފުޓްބޯޅަ ޓީމެއް ކަމަށާއި، އެ ޓީމް ހިންގަނީ ވިއެޓްނާމްގެ ފުޓްބޯޅަ ހިންގާ ފަރާތް ކަމަށްވާ ވިއެޓްނާމް ފުޓްބޯޅަ ފެޑެރޭޝަން (ވީއެފްއެފް) އިން ކަމަށެވެ. ވިއެޓްނާމްގެ ޓީމު މިހާރު އޮތީ ދުނިޔޭގެ ރޭންކިންގައި 96 ވަނައިގަ އެވެ.
19 ވަނަ ގަރުނުގައި ވިއެޓްނާމަށް ތައާރަފްވި ފަރަންސޭސިންގެ ފަހަތުން ފުޓްބޯޅަ އުފެދުނު ނަމަވެސް 20 ވަނަ ގަރުނުގެ ތެރޭގައި އެގައުމުގައި ހިނގި އެތައް ކޯޅުންތަކެއްގެ ސަބަބުން ވިއެޓްނާމްގެ ފުޓްބޯޅަ ތަރައްގީވުމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ހުރަސްއެޅި އެވެ..
އަލްއުސްތާޛު ޢަބުދުﷲ ޙަމީދު
އަލްއުސްތާޛު ޢަބުދުﷲ ޙަމީދު އަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުންގެ މަޖުލިސްގެ ރައީސްކަން ދެފަހަރެއްގެ މަތިން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ. ފުރަތަމަ ފަހަރު ރައްޔިތުންގެ މަޖުލީހުގެ ރައީސްކަން ކުރައްވާފައިވަނީ 14 ފެބުރުއަރީ 1988 ން ފެށިގެން 22 ފެބުރުއަރީ 1990 ގެ ނިޔަލަށެވެ. ދެވަނަ ފަހަރު މަޖުލީހުގެ ރައީސްކަން ކުރައްވާފައިވަނީ 11 ނޮވެމްބަރ 1993ން 13 ސެޕްޓެމްބަރ 2004 ގެ ނިޔަލަށެވެ.
ނަސަބު
އަލްއުސްތާޛު ޢަބުދުﷲ ޙަމީދު ގެ ބައްޕަ އަކީ އައްޝައިޚް ޢަބުދުލް ޤައްޔޫމް ދޮންސީދީ އެވެ.ދޮންސީދީ އަކީ، ސާލިމުލް ޙަބްޝީ ޒަންޖަބާރީގެ، ނާއިބު މުޙައްމަދު ޢަފީފުއްދީނުލް ޙަބްޝީ (ބަބުރުނައިބު ކަލޭފާނު) ގެ، ކަޅުޢަލިމަނިކުގެ، ޢުމަރުމަނިކު (ދޮންމަނިކު) ގެ، ދޮންތުއްތު (ނުވަތަ އަލްވަޒީރު އިބްރާހީމް މާފަތްތަކުރުފާނު) ގެބޭފުޅެކެވެ. ޢައްޝައިޚް ޢަބްދުލްޤައްޔޫމްގެ މަންމައަކީ، ޢަރަބި ކަރައިގެ ބަޢުލަވީ ދަރިކޮޅުން ވަޑައިގަތް އައްސައްޔިދު މޫސާގެ އައްސައްޔިދު މުޙައްމަދު، ޢައްޝައިޚުލް ފަޤީހު މުޙައްމަދުލް މަރަދުވިއްޔު (މުދިންގޭ ބޮޑުކަތީބު)ގެ ދަރިކަނބަލުން އާމިނާފާނާއި ކައިވެނިކުރައްވައިގެން ލިބިވަޑައިގެންނެވި އައްސައްޔިދު އިބްރާހީމް ދޮށީ ކަލޭގެ ފާނަށް، މާވާ ގަނޑުވަރު ޙުސައިން ދީދީގެ ޅަދީދީގެ ބަނޑުން ލިބިވަޑައިގެންނެވި އައްސައްޔިދު ޢަބްދުﷲ (ގަލޮޅުސީދީ) ގެ (ކަހަނބުގޭ)ސިއްތިއެވެ. އިބްރާހީމް މާފަތް ތަކުރުފާނުގެ މަންމައަކީ ދިއްފުށީ ޙުސައިން ހަނދޭގިރި ތަކުރުފާނުގެ މާކޮށާރު ޢަލިމަނިކުގެ މާކޮށާރު އިބްރާހީމް މަނިކުގެ މާކޮށާރު އާއިޝާ މަނިކެއެވެ. އަލްއުސްތާޛު ޢަބުދުﷲ ޙަމީދު ގެ މަންމައަކީ ބޮއިގަސްދޮށުގޭ މޫސާ ކަލޭގެފާނު ޚަދީޖާ މޫސާ (ކައްދައިދީ) އެވެ. އެއީ ދިޔަމިގިލީ ދަރިކޮޅުގެ ސުލްތާން މުޒައްފަރު މުހައްމަދު އިމާދުއްދީން 2 އާއި އާމިނާކަނބައިދިކިލެގެ ގެދަރިކަލުން ސުލްތާން އިބްރާހިމް އިސްކަންދަރު 2، ފަސްމަންދޫ ކޮއިގެ ފާތިމާ މާވާކިލެގެފާނުގެ ޢާއިޝާ މަނކުފާނާއި ކައިވެނި ބައްލަވައި ލިބިވަޑައިގެންނެވި މުޙައްމަދު މަނިކުފާނު ނުވަތަ ސުލްތާން މުހައްމަދު ޣިޔާސުއްދީން (ހާޖީ ބަންޑާރައިން/ޝަހީދުކުޅަ ބަންޑާރައިން) އަށް ސިއްކަ ތަކުރުފާނުގެ އާމިނާމަނިކުފާނުގެ ކިބައިން ފުރަސޫތާވި އިބްރާހިމް ފާމުލަދޭރި ކިލެގެފާނު މުލަކު ކުޑަަރަނިޔައެދުރުގޭ މަރިޔަމް މަނިކުފާނާއި ކައިވެނި ކުރައްވައިގެން ލިބިވަޑައިގަތް ޢާއިޝަތުދީދީ (ދޮށީދީދީ)،ކޮނޑޭ އަލިމަނިކުފާނާއި ކައިވެނި ބައްލަވައިގެން ލިބިވަޑައިގެންނެވި ކޮނޑޭ ދީދީ (ދޮންދީދީ)، ދެއްވަދޫ ގަނޑުވަރު ދޮންދަލޭކާ ކަނބުލޭގެފާނުގެ ޙަސަން މަނިކުފާނު (ތުއްކަލާ) އާއި ކުރައްވާ ކައިވެނިން ލިބިވަޑައިގެންނެވި މަރިޔަމް ދީދީ މާލޭ ބޮއިގަސްދޮށުގޭ މޫސާ ކަލޭގެފާނާއި ކައިވެނި ކުރައްވައިގެން ލިބުނު ޚަދީޖާ ދީދީ (ބޮއިގަސްދޮށުގޭ ކަތްދައިދީ) އެވެ.
އަދަބީ ޚިދުމަތް
އަލްއުސްތާޛު ޢަބުދުﷲ ޙަމީދު އަކީ މަޖީދިއްޔާ ސުކޫލްގެ މުސްކުޅި ދަރިވަރެކެވެ. ގާނޫނީ ވަކީލެކެވެ. އިގިރޭސި އުރުދޫ ބަސް ދެނެލައްވައެވެ. ދިވެހި ބަހުގެ އަދީބެކެވެ. ކުޅަދާނަ މުގައްރިރެކެވެ. ޅެންވެރި އެކެވެ.
އަވަހާރަވުން
އަލްއުސްތާޛު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު ދެމިއޮތުމުގެ ޢާލަމަށް ދަތުރުކުރެއްވީ، ހިތްޕުޅުގެ އާލާސްކަންފުޅެއްގައި ފަރުވާދެމުން ދަނިކޮށް، އިންޑިޔާގެ ބެންގަލޫރުގައި، 18 އޯގަސްޓް 2015 ގައެވެ. އަވަހާރަވިއިރު ޢުމުރުފުޅަކީ 76 އަހަރެވެ. ފަސްދާނުލާފައިވަނީ ރަސްމީ ޢިއްޒަތުގައި ގަލޮޅު ސަހަރާގައެވެ.
މަރުޖިޢުތައް
ޤިސްމު:ޙަޔާތުނާމާ
މައި ކެލިކްސް
މައި ކެލިކްސް ތައް ހުންނަނީ ރީނަލް ޕިރަމިޑް ތަކުގެ ކޮޅު ވަށާލާފާއެވެ. ގުރުދާގައި އުފެދޭ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ގުރުދާ ޕެޕިލާ ހުރަސްކޮށް، ކުދި ކެލިކްސް ތަކަށް ވާޞިލްވެ، އެއަށްފަހު މައި ކެލިކްސް ތަކަށް ވާޞިލް ވެއެވެ. އަދި އެއަށްފަހު ގުރުދާ ޅިނދުއަށް ވާޞިލްވެ، އެތަނުން ގުރުތާ އަށް ގޮސް އެންމެ ފަހުން މަސާނާ އަށް ފޯރަނީ އެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް
އެފްރިކާ ފާނަ
އެފްރިކާ ފާނަނުވަތަ އަކީ ވަރަށް އިސްކޮޅުން ކުޑަ ފާނަ އެކެވެ. މިފާނައަކީ ފަރު ބޭރުގައި ގުންޑޮޅި ދަށުގަޔާއި، ގައުގަލުގެ ހޮހަޅަތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މަހެކެވެ. ދިރިއުޅޭ ކަމަށް ބެލެވިފައިވަނީ 8-48 މީޓަރާއި ދެމެދުގެ ފުންމިނުގައެވެ. މިއީ ނަނު ފައްތައިގެން ބޭނޭ ވަރަށްވުރެ މާކުޑަ މަހެކެވެ. މިބާވަތުގެ ފާނަ އެންމެ ބޮޑުވާކަމަށް ބެލެވިފައިވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 8 ސމ އަށެވެ. ވުމާއެކު މިއީ ދިވެހިން ކައިއުޅޭ މަހެއް ނޫނެވެ. އަދި ފަރުފަޅަށްއެރި ފީނާހަދާ މީހުންނަށްވެސް މިމަސް ފެނިފައި ހުންނަނީ ވަރަށް މަދުންނެވެ.
މިއީ ދިވެހިންގެ ތެރޭގައި މަޝްހޫރު އެމެއްކަމުގައިވާ ބޯއްޖާއި ވަރަށް އެއްސިފައެއްގައި ހުންނަ ކުޑަމަހެކެވެ. މަހުގެ ބުރަކަށިމަތީ ކޮތަރިބައިގައި 8 ހަރުކައްޓާއި، 12 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބައިގައި 3 ހަރުކައްޓާއެކު 3 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ނިގޫފަތުގެ މައްޗާއި ތިރި ހުންނަނީ ކުޑަކޮށް ވަށްކޮށެވެ. މިމަސް އެލްކޮހޯލް ނުވަތަ ފޯރމަލީން އަށް ލާފައި ހުންނައިރު ހުންނަނީ ފަޑު މުށިކުލައެއްގައެވެ. އަދި މަހުގެ އަރިމަތީގައި މުށި ކުލައިގެ ފުޅާ ތިން ރޮނގު މަހުގެ ދިގަށް ހުރެއެވެ.
މިމަސް ތާޒާކޮށް ހުންނައިރު ހުންނަނީ ރަތް މުށިކުލައެއްގައެވެ. އަދި މަހުގައި ހުންނަ ދިގު ރޮނގުތައް ވެސް ހުންނަނީ ގަދަ މުށިކުލައިގައެވެ. އަދި ދެދޮރުދޭތެރެ ހުންނަނީ ހުދުކުލައެއްގައެވެ. މަހުގެ ބޮލުގައި ރީނދޫ ކުލައިގެ ރޮނގުތަކެއް ހުރެއެވެ. މަހުގެ ކޮތަރިބައިގެ ދެކަށި ދޭތެރޭގައި ހުންނަ ދުލިފަށުގެ ކުލައަކީ ރީނދޫ ކުލައެވެ.
މިއީ ދިވެހި މަސްވެރިންނަށް އަދި ކަނޑުފަޅު ފީނާ މީހުންނަށް ވަރަށް ނުފެންނަ މަހެއްކަމުން މިމަހަށް ކިޔާ ވަކި ޚާއްޞަ ނަމެއް އަދި ނެތެވެ. ވީމާ މިމަހުގެ ސައިންޓިފިކް ނަމަށް ބަލާ، މިއީ ފުރަތަމައަށް އެފްރިކާގެ ގޮނޑުދޮށް ތަކުން ފެނިފައިވާ މަހެއްކަމަށްވާތީ މިމަހަށް އެފްރިކާ ފާނަ ކިޔައި ނަންދީފައި ވަނީ އެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ގަންސް އެން ރޯސަސް
ގަންސް އެން ރޯސަސް އަކީ 1980ގެ ފަހުގެ އަހަރުތަކުގައި އާއި 1990ގެ ކުރީކޮޅުގައި މަޝްހޫރުވެގެން ދިޔަ އެމެރިކާގެ "ހާރޑް ރޮކް" ބޭންޑެކެވެ. 1987 ގައި މިބޭންޑުގެ ފުރަތަމަ އަލްބަމް "އެޕެޓައިޓް ފޯރ ޑިސްޓްރަކްޝަން" އާއި އެކު މުޅިދުނިޔޭގެ މަޝްހޫރު ކަން ހޯދިއެވެ. 1991ގައި ޖެހިޖެހިގެން ނެރުނު ދެ އަލްބަމް ކަމުގައިވާ "ޔޫޒް ޔުއަރ އިލިއުޝަން I" އަދި "ޔޫޒް ޔުއަރ އިލިއުޝަން II" އާއި އެއްވާމެއްގައި ދެމުން އައި ޝޯވ ތައް މި ބޭންޑް ހޯދި މަޝްހޫރުކަން އެއް ހަމައެއްގައި ހިފަހައްޓައި ދިނެވެ. ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގައި ގާތްގަނޑަކަށް 90މިލިއަނަށް ވުރެ ގިނަ އަލްބަމް ވިއްކާފައިވާ ގަންސް އެން ރޯސަސް އަކީ މިއަދު ގިން ބަޔަކު ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި އެމެރިކާގެ އެންމެ ކާމިޔާބު "ހާރޑް ރޮކް" ބޭންޑު ތަކުގެ ތެރެއިން ގުނާލެވޭ މަޝްހޫރު ބޭންޑެކެވެ.
1980ގެ ގަދަފަދަ "ހެވީ މެޓަލް" އާއި "ހާރޑް ރޮކް" ދާއިރާގެ ތެރެއިން މުޅިން އާ ނަމަވެސް ފާހަނގަ ކޮށްލެވޭ އަހަރުތަކަކަށް ބޭންޑުގެ މިޔުޒިކީ ސްޓައލާއި، ސްޓޭޖް މަތިން ދައްކަމުން ދާ ހުނަރު ތަކާއި ދައްކަމުން ދާ މަންޒަރުތަކުގެ ސަބަބުން މިބޭންޑަށް ވަދެވުނެވެ. އެދުވަސްވަރުގެ މިޔުޒިކް ވިޔަފާރީގައްޔާއި، ވީޑިއޯ ޗާރޓްތަކުގައި އަދި ރޭޑިއޯ ސްޓޭޝަންތަކުގައި އެންމެ މަޝްހޫރުކަމާއި އެކު ހިނގަމުން އައީ ގްލެމް މެޓަލް ނަމަކަށް ކިޔާ މިޔުޒިކީ ބާވަތެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް ގަންސް އެން ރޯސަސް އުފަންވުމާއެކު ދުނިޔެއަށް ސްލީޒް ރޮކް މަޝްހޫރުވެ އާއްމުންގެ ގިނަ ބަޔެއްގެ މަޤްބޫލުކަން ހޯދިއެވެ. 1987 ކުން 1993 ކަށް ބެލެވިފައިވަނީ ގަންސް އެން ރޯސަސް ގެ ރަން ދަޢުރު ކަމުގައެވެ. އާދެ! މިޔުޒިކީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ މަތީ އުޑުގައި މި ބޭންޑް ފިޔަ ޖަހާލި އަހަރުތައް ކަމުގައެވެ. ނަމަވެސް ހިތާމައަކީ ބޭންޑުގެ މެމްބަރުންގެ ހިޔާލު ތަފާތުވުންތައް ގިނަވެގެން ދިއުމެވެ. އެކި އެކި މެމްބަރުން މަސްތުވާތަކެއްޗާއި ދިމާލަށް އެނބުރުމުގެ ސަބަބުން އެކުގައި މަސައްކަތް ކުރުމުގެ ރޫޙު ގެއްލިގެން ދިޔުމެވެ. ގަންސް އެން ރޯސަސް ފެށުނީއްސުރެ މިއަދާހަމަ ފައިތިލަ ސާބިތުކޮށްގެން ހުރެވުނު ހަމައެކަނި މެމްބަރަކީ ބޭންޑުންގެ މައި ލަވަ ކިޔުންތެރިޔާ އެކްސެލް ރޯސް އެވެ.
ރެހި
ރެހިނުވަތަ އަކީ ރާއްޖޭގެ ކަނޑުމަހުގެ މަސްވެރިކަމުގައި ބޭނުންކުރާ އެމުގެ ބާވަތެކެވެ. ރާއްޖޭގެ ވަރަށް ގިނަ ފަރުފަރާއި ފަޅުފަޅަށް ރެހި އަރައެވެ. ރެއްސަކީ ފަސޭހައިން ދެމޭ ތިލައިގައި އުޅޭ އެން މަހެކެވެ. ރާއްޖެ ތެރޭގައި ރެހި ކައްކާ ހިއްކައިގެން ކެއުމަށް ބޭނުންކުރެެއެވެ. ރެއްސަކީ އެންވެރިކަމުގައި ގިނައިން ހިފަން ޖެހޭ ބާވަތެކެވެ. މިއީ އެކި މޫސުމަށް އެކި މިންވަރަށް އަރާ މަހެކެވެ. ރާއްޖޭގެ އިރުމަތީ ބިތުގައި މިއެން ގިނައިން އަރާއުޅެނީ ހުޅަނގު މޫސުމުގައެވެ. ހަމައެއާއެކު ހުޅުބިތަށް އަރާއުޅެނީ އިރުވައި މޫސުމުގައެވެ. ރެހި އެންމެ ބޮޑުވަނީ 9.5 ސމ އަށެވެ.
ރެއްސަކީ ހިމަދިގުކޮށް ރިހިރެދަން ކުލައިގައި ހުންނަ ކުދިމަހެވެ. ނަމަވެސް މަހުގެ މަތީބައިގެ ކުލައަކީ ގަދަ ނޫކުލައެވެ. މަހުގެ އަރިމަތީގައި ފުޅާކޮށް ދިގަށް ރިހި ކުލައިގެ ދަޅައަޅާ ފުޅާ ރޮނގެއް ހުރެއެވެ. މަހުގެ ކަންފަތްގަނޑު މަހުގެ ތުނބުން ފެށިގެން ލޮލުގެ ފަހަތުކައިރިއަށް ހުންނަ ދިގުމިނަށްވުރެ ކުރެވެ. ހުޅުނބުތައް އޭގެ މަހުގެ ނިސްބަތުން ބޮޑެތިވެފައި އަދި ތުންޏެވެ. މަހުގެ ކާނާއަކީ ކުދި ފަނިފަކުސައެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ރާގޮނޑި ކޮލި
ރާގޮނޑި ކޮލި އަކީ ކޮލީގެ ބާވަތެކެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގައި މާގިނައިން އުޅޭ ކޮއްޔެއް ނޫނެވެ. ރާގޮނޑި ކޮއްޔަކީ ވަރަށް ނުރައްކާތެރި ވިހައެއް ހުންނަ މަހެކެވެ. މީގެ ވިހަ ކެއުމުން މީހާއަށް ވަރަށް ނުރައްކާތެރި ޙާލަތެއް މެދުވެރި ކުރުވާ ކަމަށް ވެއެވެ. ރާއްޖޭގައި މިވައްތަރުގެ ކޮލި މަޝްހޫރުވެފައިވަނީ ރާގޮނޑި އާއި ވައްތަރުކަމުން ވަކިކުރަން ނޭގިގެން ކެވިގެން ވިހަވާ މަހެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް މިމަހަކީ މިފަދަ އޮޅުމަކުން ކެވިދާނެ މަހެއްކަމަކަށް ނުބެލެވެއެވެ.
މަހުގެ ބުރަކަށިމަތީ ކޮތަރިބައިގައި 15-13 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށްފަރާތުގެ ކޮތަރި ބައިގައި 13-11އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. މިމަސް އެންމެ ބޮޑުވަނީ 60 ސެންޓިމީޓަރަށެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
ފާނަ އާއިލާ (މަސް)
250px|thumb|left|ފާނަ އާއިލާގެ މަހެއް ފާނަ އާއިލާ ނުވަތަ އަކީ މޫދުގައި އުޅޭ މަސްމަހާ މެހީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ އާއިލާ އެކެވެ.
ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ކަނޑު ފަޅުތަކުގައި އުޅޭކަމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް ފިޝަރީޒް އެންޑް އެންޑް އެގްރިކަލްޗަރުގެ މެރިން ރިސާޗް ސެކްޝަނުން ނެރެފައިވާ  ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަހުގެ މަޢުލޫމާތު މިފޮތުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ 42 ވައްތަރެއްގެ ފާނަ އާއިލާގެ މަހެވެ.
ޤިސްމު:ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުޅޭ މަސްތައް
އްމުލަ ލާމަކެއް
އްމުލަ ލާމަކެއް އެއް ހުޅު(Dewi Sandra Killick) - ( ބުރެޒިލް ,1980 ,  އެޕްރީލް 3 )
ރާމަސްވާމީ ވެންކަޓަރާމަން
ރާމަސްވާމީ ވެންކަޓަރާމަން (4 ޑިސެންބަރު 1910 - 27 ޖަނަވަރީ 2009) އަކީ އިންޑިޔާގެ 8 ވަނަ ރައީސްއެވެ. އުފަންވެ ވަޑައިގަތީ އިންޑިޔާގެ ޓެމިލްނާޑޫގައެވެ.
ޤިސްމު:ހިންދުސްތާން
މާޓިން ވެން ބިޔުރެން
އެންޑްރޫ ޖެކްސަން ގެ ރައީސް ކަމުގައި ސެކެޓްރީ އޮފް ސްޓޭޓް ހައިސިއްޔަތުންނާއި، ނާއިބު ރައީސްގެ ހައިސިއްޔަތުން ޑިމޮކްރަސީ ގެނައުމަށް ތަފާތު މަސައްކަތްތަކެއް ކުރައްވާފައިވެއެވެ. ޚާޢްޞަކޮށް ޖެކްސަނިއަން ޑިމޮކްރަސީ ތަޢާރަފް ކުރެއްވުމުގައި އެންޑްރޫ ޖެކްސަން އާއެކު މުހިއްމު ރޯލެއް މާޓިން ވެން ބިއުރެން އަދާކުރައްވާފައި ވެއެވެ. ތޯމަސް ޖެފަރސަން ފިޔަވައި ތިން ތާޖު ގެ ލަގަބު ޙާޞިލް ކުރެއްވި ހަމައެކަނި ރައީސް އަކީ ވެސް މާޓިން ވެން ބިއުރެން އެވެ. މިބުނި ތިން ތާޖުގެ ލަގަބު ނިސްބަތްވަނީ އަދާކުރެއްވި 3 މަގާމަށެވެ. އެއީ ސެކެޓްރީ އޮފް ސްޓޭޓްކަން، ނައިބު ރައީސްކަން، އަދި ރައީސްކަން މި ތިން މަގާމަށެވެ.
ޙަޔާތުނާމާ
މާޓިން ވެން ބިޔުރެން އުފަންވެ ވަޑައިގަތީ ނިއުޔޯކްގެ ކިންޑަރހޫކް ވިލެޖް އަށެވެ. އެއީ ނިއުޔޯކްގެ ދެކުނުން 25 މޭލުގެ ދުރުމިނުގައި އޮންނަ އަވަށެކެވެ. މާޓިން ވެން ބިޔުރެން އަކީ އާއިލާގައި ހިމެނޭ 5 ކުދިންގެ ތެރެއިން 3 ވަނަ ކުއްޖާ އެވެ. ހަގީގީ އެމެރިކާ އަށް އުފަންވެ ވަޑައިގަތް ފުރަތަމަ ރައީސް އަކީ މާޓިން ވެން ބިޔުރެން އެވެ. ސަބަބަކީ އޭގެ ކުރީ ގެ ރައީސުން އުފަންވެފައިވަނީ އެމެރިކާގެ އިންގިލާބުގެ ކުރިން ކަމަށްވާތީ އެވެ. އެމެރިކާގެ އިންގިލާބަކީ އެމެރިކާ އަށް މިނިވަންކަން ގެނައުމަށް ގެނެވުނު އިންގިލާބެވެ. މާޓިން ވެން ބިޔުރެން ގެ ބައްޕަ އަކީ އަބްރަހަމް ވެން ބިޔުރެން ( އުފަންވީ ފެބުރުއަރީ 17- 1737، ދުނިޔެދޫކުރީ އެޕްރީލް 8، 1817 ) އެވެ. މަންމަ އަކީ މާރިއާ ހޯއީސް ވެން އެލެން ( އުފަންވީ ފެބުރުއަރީ 27، 1743، ދުނިޔެދޫކުރީ ފެބުރުއަރީ 16، 1817 ) އެވެ.
މާޓިން ވެން ބިޔުރެން ތައުލީމް ޙާޞިލްކުރީ ކިންޑަރ ހޫކް ޕަބްލިކް ސުކޫލް ތަކުންނާއި، ކިންޑަރހޫކް އެކަޑަމީ އިންނެވެ. 1796 ގައި ގާނޫނީ ދާއިރާއިން ތައުލީމް އުގެނެން ފެށިއެވެ. އަދި 1802 ގައި ފުރަތަމަ ޑިގްރީ ނިންމި އެވެ. އޭގެ ފަހުން 1803 ގައި ބާރ ގައި އެޑްމިޓްވެ، 25 އަހަރު ދުވަސް ވަންދެން ގާނޫނީ ދާއިރާގައި ހަރަކާތްތެރި ވެލައްވާފައި ވެއެވެ. 21 ފެބުރުއަރީ 1807 ގައި މަންމަ ފަރާތު ދެބެންދެދަރި މީހެއްކަމުގައި ހަންނާ ހޯއީސް އާއި މާޓިން ވެން ބިޔުރެން ގެ ކައިވެނި ކުރެވުނެވެ. 1819 ގައި ހަންނާ ހޯއީސް މިދުނިޔެ ދޫކުރިއެވެ. މާނައަކީ އެމެރިކާގެ ރައީސް ކަމަށް މާޓިން ވެން ބިޔުރެން އަރާ ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން ހަންނާ ހޯއީސް ނިޔާވިއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އެމެރިކާގެ ފަސްޓް ލޭޑީގެ ލަގަބް އޭނާ އަށް ލިބިވަޑައިގެންފައި ނުވެއެވެ.
އުމުރުން 17 އހަރުން ފެށިގެން މާޓިން ވެން ބިޔުރެން އަންނަނީ ސިޔާސީ ދާއިރާގައި ހަރަކާތްތެރި ވެލަމުންނެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަކީ އަރުތެރެ އިން މައިދާއަށް ކާތަކެތި ގެންގޮސްދޭ ހޮޅިއެކެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ފެށިފައި އިންނަނީ އަޑުފޮށްޓާގުޅޭ އަރުތެރެ ނިމޭ ހިސާބުންނެވެ. ހަމަ މިހެން ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ފެށިފައި އިންނަނީ ކަރު ހިމެނޭ ހިސާބުގައި ހުންނަ މައިބަދައިގެ 6 ނަންބަރު ކަށިކޮޅާ ހިސާބުންނެވެ.ނުވަތަ އަރުތެރެގެ ތިރީ ބޯޑަރާއި ހަމައިންނެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އިން ފެށިގެން މައިދާ އާއި، ހަމައަށް ކާތަކެތި ފޯރަނީ ނުވަތަ ވާޞިލްވަނީ ޕެރީސްޓަލްސިސް އޭ ކިޔޭ ހަރަކާތެއްގެ އެހީގައެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަކީ މަހުން އުފެދިފައިވާ ހޮޅިއެކެވެ.
އެނަޓަމީ
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ދިގުމިނަކީ 25 ސމ ނުވަތަ 10 އިންޗި އެވެ. މިއީ ފުޅާ، އަދި ފަތިކޮށް އިންނަ ފުޅާވެ، ފުފުމުގެ ގާބިލިއްޔަތުކަން ލިބިފައިވާ ހޮޅިއެކެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ 3 ބަޔަކަށް ބަހާލެވިދާނެއެވެ. އެއީ ކަރުތެރޭގައި އިންނަ ބައި، މޭގެތެރޭގައި އިންނަ ބައި، އަދި ބަނޑުގެ ތެރޭގައި އިންނަ ބައި މިއެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ނިމިފައި އިންނަނީ ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އާއި މައިދާ އާއި، ގުޅޭތަން ނުވަތަ ކާޑިއެކް އޮރިފިސް، އިންނެވެ. މިއީ މޭއޮންނަ ހިސާބުގައި ހުންނަ މައިބަދައިގެ 11 ވަނަ ކަށިކޮޅު ހުންނަ ހިސާބެވެ. ކާޑިއެކް އޮރިފިސް އިންނަނީ 1 އިންޗި ވަރު ހަށިގަނޑުގެ ވާތް ފަރާތަށް ޖެހިފައެވެ.
ފަހަތުގައިވާ ހަށިގަނޑުގެ ޓިޝޫތައް
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އިންނަނީ ކަރު ހިމެނޭ ހިސާބުގެ މައިބަދައިގެ 6 ވަނަ ކަށިކޮޅުން ފެށިގެން، މޭއޮންނަ ހިސާބުގެ މައިބަދައިގެ 11 ވަނަ ކަށިކޮޅާއި ހަމައަށެވެ. މާނައަކީ ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އިންނާނީ މައިބަދައިގެ މިބުނި ކަށިކޮޅުތަކުގެ ކުރިމަތިންނެވެ. މީގެ އިތުރުން މައިބަދައިގެ އެއްކަށިކޮޅު އަނެއް ކަށިކޮޅާއި ގުޅުވައިދޭ އެންޓިރީއާ ލޮންޖިޓޫޑިނަލް ލިގަމެންޓް ތައް ވެސް ހުރެއެވެ. އަދި މިބުނި ކަށިކޮޅުތަކާއި، އަދި ކަށިކޮޅުތައް ގުޅުވައިދޭ އެއްސުން ނުވަތަ ލިގަމެންޓް ތަކާއި، ކާތަކެތި ހިގާހޮޅި ވަކިކޮށްދިނުމަށް އެދެމެދުން އެކި ހިސާބުތަކުން އަންނަނިވި ޓިޝޫތައް ގޮސްފައިވެއެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ވަޒީފާ
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އިން ފެށިގެން މައިދާ އާއި، ހަމައަށް ކާތަކެތި ފޯރަނީ ނުވަތަ ވާޞިލްވަނީ ޕެރީސްޓަލްސިސް އޭ ކިޔޭ ހަރަކާތެއްގެ އެހީގައެވެ. އެހެންކަމުން ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަކީ ކާތަކެތި ދިރުވުމުގެ ފަހު މަރުޙަލާ ހިގާ ތަނެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށް އިން މިޔޫކަސް ނުވަތަ ދަވަ ދޫކުރެއެވެ. މިދަވައިގެ ސަބަބުން ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ އެތެރެ ތެޔޮކޮށްދީ، މައިދާ އިން މައްޗަށް ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅިއަށް އަންނަ މައިދާ ޖޫސް އިން ނުވަތަ އެސިޑް އިން ލިބިދާނެ ގެއްލުމަކުން ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި ހިމާޔަތްކޮށް ރައްކާކޮށްދެއެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ އެތެރެ ތެޔޮވުމަކީ ކާތަކެތި ދިރުވުމަށް ނުވަތަ މައިދާ އާއި ހަމައަށް ވާޞިލްވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދީ، ފަސޭހަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަކީ މަހުން އުފެދިފައިވާ ހޮޅިއަކަށް ވުމާއެކު މަހުގެ ތަބީޢަތަށް ބަލައި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި 3 ބަޔަަކަށް ބަހާލެވިދާނެއެވެ. އެގޮތުން މަތީ 3/1 ގައި ހުންނަނީ ސްޓްރިއޭޓެޑް މަސް އެވެ. އަދި ތިރީ 3/1 ގައި ހުންނަނީ މަޑު މަސް އެވެ .އަދި މެދު 3/1 ގައި ހުންނަނީ ބަޔާންކުރެވުނު ދެވައްތަރު މަސް އެކުގައެވެ.
ކާތަކެތި ދިރުވުމުގައި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގައި ކަޑަތުކުރާ މަރުޙަލާ އަކީ އަހަރެމެންގެ ބާރަކާއި ނުލައި އޭގެ ޒާތުގައި ހިގާ މަރުހަލާއެކެވެ. އެހެންކަމުން ކުރިންބުނި ޕެރީސްޓަލްސިސް އޭ ކިޔޭ ހަރަކާތުގެ އެހީގައި ކާތަކެތި މައިދާއަށް ފޯރުކޮށްދެއެވެ.
ޕެރީސްޓަލްސިސް
ދެވައްތަރެއްގެ އީސަފަޖީއަލް ޕެރިސްޓަލްސިސް ހުރެއެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ތެރޭގައި ހިންގާ ޕެރީސްޓަލްސިސް ގެ ހަރަކާތް ހިންގަނީ ސިކުންތަކު 3 ސމ އަށް ކާތަކެތި ދައުރުވާ ރޭޓުންނެވެ. މާނައަކީ ކޮންމެ ސިކުންތަކު 3 ސމ ގެ މިނެއް ކުރިއަށް ކާތަކެތި ފޮނުވާލައެވެ. އެހެންކަމުން ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ދިގުމިނަކީ 25 ސމ ކަމަށްވުމުން،މުޅި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އެއްކޮށް ކަޑަތުކުރުމަށް 10-8 ސިކުންތާއި ދެމެދުގެ ވަގުތެއް ނަގައެވެ. އަދި ސީދަލަށްހުރެ ކާއިރު މިއަށްވުރެ އަވަހަށް ވެސް ކާތަކެތި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ތެރޭގައި ބިމަށް ދަމާބާރު ނުވަތަ ގްރެވިޓީގެ ސަބަބުން ދައުރުވެއެވެ. އެގޮތުން ސިކުންތެއްގެ ތެރޭގައި 4 ސމ މިނެއް ކަޑަތުކުރެއެވެ. މާނައަކީ ކަމަށްވުމުން،މުޅި ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އެއްކޮށް ކަޑަތުކުރުމަށް 8-5 ސިކުންތާއި ދެމެދުގެ ވަގުތެއް ނަގައެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅިއަށް ލޭފޯރުކޮށްދިނުން
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅިއަށް ލޭފޯރުކޮށްދެނީ އަންނަނިވި ލޭހޮޅިތަކުންނެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ހަރަކާތް ކޮންޓްރޯލްކުރާ ނާރުތައް
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ހަރަކާތް ކޮންޓްރޯލްކުރަނީ ނާރުތަކުގެ ނިޒާމް ގައި ހިމެނޭ އަންނަނިވި ނާރުތަކުންނެވެ.
ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގެ ބަލިތައް
މޭމަތީގައި ދިލަ ތަދެއް އުފެދިފައި ހުރުމަކީ ވަރަށް ގިނަބަޔަކު ތަޖުރިބާކުރާ ކަމެކެވެ. މިއީ ހަގީގަތުގައި މޭ އެންދުން މޭއެންދުން ކުރިމަތިވަނީ މައިދާގައި ހުރި އެސިޑް، މައްޗަށް ގޮސް ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަށް ވާޞިލްވުމުންނެވެ. ބައެއް މީހުންނަށް ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅީގައި އެއްޗެއް ތާށިވެފައި ހުންނަ ކަހަލަ އިހްސާސެއް ވާގޮތް މެދުވެރި ވެއެވެ. ކާތަކެތި ހިގާ ހޮޅި އަށް ކުރިމަތިވާ ބަލީގެ ބައެއް ޙާލަތްތައް ތިރީގައި މިވަނީ އެވެ.
އިތުރު ފާލަންތައް
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ހަޖަމުކުރާ ނިޒާމް ޤިސްމު:އެތެރެހަށީގެ ގުނަވަންތައް
ކިނޮޅަސް (ރ. އަތޮޅު)
މި ރަށަކީ ރ. އަތޮޅުގައި މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްތަކުގެ ތެރެއިން ރަށެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެހެން ރަށްރަށެކޭ އެއްފަދައިން މި ރަށަކީ ވެސް މުރަކައިގެ ދޮންވެލިން އުފެދިފައިވާ ޖަޒީރާ ރަށެކެވެ.
މީހުން
މި ރަށުގައި ދިރިއުޅެނީ ދިވެހި ނަސްލަށް ނިސްބަތްވާ މީހުންނެވެ. ވާހަކަ ދައްކަނީ ދިވެހި ބަހުންނެވެ.
އިޤްތިޞާދު
އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ކުރާ މަސައްކަތްތަކަކީ މަސްވެރިކަމާއި ދަނޑުވެރިކަމުގެ އިތުރުން ފަތުރުވެރިކަމުގެ މަސައްކަތް ތަކުގައި ވަޒީފާ އަދާ ކުރުމެވެ.
ޕޮލެންޑް ގެ ފުޓުބޯޅަ ޓީމު
ކުޅުންތެރިން: 980 ހާސް
ފުޓުބޯޅަ ފެޑެރޭޝަން އުފެދުން: 1919
ފީފާ އާ ގުޅުން: 1923
ފީފާ ގެ މަގާމު: 29 ވަނަ (މޭ 2006)
ކޯޗު: ޕަވެލް ޖެނާސް (ޕޮލެންޑް)
އިރުމަތީ ޔޫރަޕުގެ ބޮޑު ގައުމެއް ކަމަށްވާ ޕޮލެންޑަކީ ކުރިން ޔޫރަޕުގެ ފުޓުބޯޅައިގެ ބޮޑު ބާރެކެވެ.
ކުރީގެ ވޯލްޑްކަޕް ނަތީޖާތައް
2002 ވަނަ އަހަރު 25 ވަނަ ޓީމު، 1986 ވަނަ އަހަރު 14 ވަނަ ޓީމު، 1982 ވަނަ އަހަރު 03 ވަނަ ޓީމު، 1978 ވަނަ އަހަރު 05 ވަނަ ޓީމު، 1974 ވަނަ އަހަރު 03 ވަނަ ޓީމު، 1938 ވަނަ އަހަރު 11 ވަނަ ޓީމު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ކޮލިފައިވީގޮތާއި ޓީމުގެ ޙާލަތު
2006 ވަނަ އަހަރުގެ ވޯލްޑްކަޕަށް ޕޮލެންޑް ކޮލިފައިވީ ޔޫރަޕުގެ ގްރޫޕް 6 އިން ދެވަނަ ހޯދައިގެން "ބެސްޓް ރަނަރސްއަޕް" ޓީމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ވޯލްޑްކަޕް 2006 ގެ 2 ވަނަ މެޗުގައި ޕޮލެންޑް ވަނީ އިކުއެޑޯރ އަތުން 2-0 އިން ބަލިވެފައެވެ.
ޑިސެމްބަރު 19
ޑިސެމްބަރު 19 އަކީ މީލާދީ ކަލަންޑަރުގެ 353 ވަނަ ދުވަހެވެ. ލީޕް އަހަރެއްގައި 354 ވަނަ ދުވަހެވެ.
ޝަންކަރް ދަޔާލް ޝަރްމާ
ޝަންކަރް ދަޔާލް ޝަރްމާ (19 އޯގަސްޓް 1918 - 26 ޑިސެންބަރު 1999) އަކީ އިންޑިޔާގެ 9 ވަނަ ރައީސްއެވެ.
ޤިސްމު:ހިންދުސްތާން
ގުރުދާ ޕެޕިލާ
ގުރުދާ ޕެޕިލާ އަކީ ރީނަލް މިޑުލާގައި ހުންނަ ރީނަލް ޕިރަމިޑްތައް ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި، ގުރުދާ ޅިނދުގެ ތެރެއަށް ހުސްކޮށްލާ ތަނެވެ. މިހިސާބުގައި ހުންނަނީ ޓްރާންސިޝަނަލް އެޕިތީލިއަމް އެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤިސްމު:ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމް
ދާ
thumb|left|ދާބޭރުކުރާ ގޮށްތައް ދައްކައިދޭ މަންޒަރެއް
ދާ ނުވަތަ އަކީ ނުވަތަ ދަލަކީ ދާހިއްލުމުގެ ތެރޭގައި އިންސާނާގެ ހަންގަނޑުން ނިކުންނަ ދިޔާ ފެނެވެ. ދަލުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ހިމެނެނީ ފެނެވެ. ނަމަވެސް މަދު މިންވަރަކަށް ސޯޑިއަމް ކްލޮރައިޑް އެކުލެވޭކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ދަލުގައި މަޑު ލޮނު ރަހައެއް ހުންނަނީ އޭގައި އެކުލެވޭ މިދެންނެވި މާއްދާގެ ސަބަބުންނެވެ. އަދި ބައެއް އެެހެނިހެން މާއްދާތައް ވެސް މަދުމިންވަރަކަށް ހުރެއެވެ. ދާބޭރުކުރަނީ ހަންގަޑުގައި ހުންނަ ދާބޭރުކުރާ ގޮށް ތަކުންނެވެ.
ޤިސްމު:އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު
ކޭ. އާރް. ނާރާޔަޱަން
'''ކޭ. އާރް. ނާރާޔަޱަން''' (27 އޮކްޓޯބަރު 1920 - 9 ނޮވެންބަރު 2005) އަކީ އިންޑިޔާގެ 10 ވަނަ ރައީސެވެ. މިއީ އިންޑިޔާގެ ފުރަތަމަ މަލަޔާޅީ ރައީސްއެވެ. އަދި ދަލިތުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ރައީސްކަމަށް ވަޑައިގަތް ފަރާތެވެ.
ޤިސްމު:ހިންދުސްތާން
ރަތްތިކި ފާނަ
މަހުގެ ބުރަކަށިމަތީ ކޮތަރިބައިގައި 9 ހަރުކައްޓާއި، 12 ނުވަތަ 15 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބައިގައި 3 ހަރުކައްޓާއެކު 9 މަޑުކަށި ވަރަށް މަދުމަހެއްގައި 10 މަޑުކަށި ހުރެއެވެ. ބަނޑުދަށް ފަރާތު ކޮތަރިބަޔާއި، ނިގޫފަތުގެ ކޮޅު ހުންނަނީ ވަށްކޮށެވެ.