डोनाल्ड_ट्रम्प
विश्वव्यापीकरण व्यापारका चुनौतीहरु :लगभग अठारौं शताब्दि लाइहै विश्वशक्ति राष्ट्रको नामले कहलिएको अमेरिका ऐल आइबर पुराइ संसारभरी आफ्नो प्रभाव जमाउन सफल भया छ । संसारमी घट्ने कुनैपनि घटनाप्रति हुने अमेरिकी दृष्टिकोणले भौत महत्व राखन्छ । आजको युग भणेकोे विज्ञान–प्रविधि रे संचारको युग हो । विश्वव्यापीकरण व्यापारका यै युगमा पुराइ संसार भोकमरी, गरिवी, अशिक्षा, रोग, आतङ्कवाद् रे शरणार्थी व्यवस्थापन् समस्या जसा आधारभूत आवश्यकताको उन्मुलनका लागि प्रयत्नशील रह्या छ । तिसोइ अरिबर पुरै संसारमा डढेलो जसोइ भैबर गइरया आतंकवाद ,मानव बेचविखन रे ड्रग्स तस्करी संङ्ग लड्ड संसारका सबै राष्ट्रहरु एकजुट भइरया छन् । ठिक इसै बेला अमेरिकाका नव निर्वाचित् राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प जो पुराइ विश्वको एउटा शक्तिशाली राष्ट्रका प्रमुख भया छन् ,जैका हरेक शब्दले पुराइ संसारलाइ प्रभावित अरन्छ , उनले हरेक क्षेत्रमी विश्वका सबै समस्याहरुलाई उन्मुक्ति दिलाउन समसामयिक घटनाहरुमी चासो धेखाउनुका संङ्गै सबै राष्ट्रहरुलाई आफ्नो साथ, सान्त्वना रे सहानुभूति दिनु पड्डे हो , तथा त्यै प्रति सकारात्मक लगै हुनु पड्डे हो, तर त्यैको ठिक उल्टो उनले विश्व व्यापारका विरुद्घ रे आप्रवासी विरोधी नीति सम्वन्धी दिया आफ्नो बयानले पुराइ विश्वलाइ हैरान रे चिन्तित बनाइराइ छ । विश्व शक्ति राष्ट्र अमेरिकाका राष्ट्रपतिले आफ्नो देशबाटी विश्व व्यापारीकरणलाई रोक्द खोजेकाइ हुन् त ? के उनले यै पटक पुराइ संसारलाइ १०० वर्ष पछाडीकै अवस्थामा पुर्याउन चाहेकै हुन्ना त ? इसा प्रश्नको उत्तर आउन आजै केही पर्खनु पड्डे हुन्छ । तर ट्रम्पले राष्ट्रपति हुनाहुनाइ आफ्नो पूर्वघोषित नीति अनुसार विदेशबाटी अमेरिकामी आयातीत बस्तुहरुमी अस्वाभाविक कर लाउने निर्णय अरे । साथै ७ वटा मुस्लीम राष्ट्रका नागरिकन्लाई अमेरिका प्रवेशमी पूर्ण प्रतिवन्ध लाउने निर्णय अरे । इसेरी भविष्यमी नेपालका नागरिकलाइ पनि इसोइ प्रतिवन्ध नैलगाउँन्ना भणिबर भण्ण नै सकिनो । आफ्नो नजिकको छिमेकीराष्ट्र मेक्सीको बाटी समेत अमेरिकामी आयात हुने बस्तुमी २० प्रतिशत कर लाउने रे त्यै करबाटी उठ्या पैंसाले मेक्सीको रे अमेरिकाका सीमानामी पक्का पर्खाल लाउने उनरा निर्णयले मेक्सीकोमी तीब्र विरोध भयाथ्योे । यै विभेदकारी निर्णयले अमेरिकाको मित्रराष्ट्र मेक्सीको अमेरिकासंग अति रुष्ट भया छ भणे ,चीनले त भविष्यमी अमेरिका संग युद्घहुन सक्ने भणी आफ्ना विभिन्न संञ्चार माध्यबाटी अभिव्यक्ति समेत दिईसक्या छ । तिसोइ अरी डोनाल्ड ट्रम्पको अर्को विवादास्पद नीति भणेको आप्रवासी रे शरणर्थीलाई विशष अरिबर मुसलवानराष्ट्रका नागरिकलाई अमेरिका प्रवेशमी रोक लाउनु हो । हुना त यो अवैज्ञानिक रे एकल निर्णयलाइ ऐल त्यहाँको अदालतले लगै रोक लाया अवस्था छ ,तर भविष्यमी यो नीति कानुन बनिबर पास हुने होे भणे, यैले पुराइ विश्वलाइ नराम्रो संग प्रवाभित अन्ने निश्चित धेखिन्छ । किलाइकी ऐल पुराइ विश्व विश्वव्यापीकरण व्यापारका अवधारणामी लम्की रह्या छ । यैको नेतृत्व स्वयं अमेरिकाले नै अरिरह्या थ्यो । यै अवधारणा अनुसार प्रत्येक राष्ट्रले एक–अर्को राष्ट्र संङ्ग सहजरुपमी अन्तराष्टिय व्यापार–व्यवसाय अद्द पाउँनु पड्ड छ । विश्वका भौत राष्ट्रले यै नीतिलाइ अनुमोदन अद्दै आफ्ना देशका आयात–निर्यात नीतिलाई प्रसस्त खुकुलो बनाउने तर्फ काम अरिरहेका थे । साथ–साथै आवश्यक सहयोगको आदान–प्रदान लगै अरिरहेका थे । विश्वव्यापीकरण व्यापारलाइ सहज बनाउन प्रत्येक राष्ट्रले आफ्नो आव्रजन नीति (आफ्नो देशमा प्रवेशगर्ने अन्यराष्ट्रका नागरिकहरुलाइ दिइने भिसा नीति) पनि खुकुलो बनाउने तर्फ काम अरिरह्याथ्ये । तर विश्व शक्ति अमेरिकामी भणे डोनाल्ड ट्रम्पको जीत संङ्गै यो अवधारणा सकिने सम्भावना बढ्या छ । यिसोे हुन गए भविष्यमी विश्वका और कैयौ धनी राष्ट्रले समेत यैको अनुकरण अद्दे हुने रे अमेरिकाको जसै आफू अनुकुल व्यापार नीति रे आब्रजन नीति बनाउँने हुन्  । यैले धनी रे गरीब राष्ट्रका झिक् बर्ती अन्तर रे तिक्तता पैदा हुने जसो छ । नेपालमी पनि यैले फुचेरो असर पुर्याउने निश्चित छ । प्रत्येक वर्ष डि.भि. व्यापार ,पर्यटन, स्टुडेन्ट, तथा अन्य भिसा पाइबर अमेरिका जाने भौत नेपालीको अवसर गुम्ने धेकिन्छ । तिसोइ अरिबर नेपालले अमेरिकामी सहुलियत निर्यात शुल्क तिरी बेच्दै आया सामानको व्यापार लगै ठप्प हुने छ । संसारमा एक राष्ट्रले अर्खोराष्ट्र संङ्ग् आफ्नो व्यापार व्यवसाय अद्द पाउँने पुरानो परम्परा र अधिकार ऐल धरापमी पड्या छ । शिक्षा ,ज्ञान, सीप, प्रविधि, संस्कृति, कला, मनोरञ्जनका विषयहरु रे व्यापार, जसा आधारभूत कुराको एक–अर्खा राष्ट्रमी आदान–प्रदान अद्दपाउँनु भणेको पुरानाइ कालधेकी चल्लै आइरह्या विश्व परम्पराको अनुपम उदाहरण हो । अमेरिका जसो पुराइ विश्वको अग्रणी नेता राष्ट्रका राष्ट्रपतिका यिसा कदमले यी यावत् कुराका प्रचार–प्रसारमी रोक लाग्दे हो भणे यैले ऐलेसम्मकै कैले नभया नौलो इतिहास कायम अन्नेछ । जो पूराइ विश्वका लागि दुःखदायक रे पीडादायक हुने निश्चित छ । राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका यिसा अदूरदर्शी ,पक्षपाती रे अयोग्य निर्णयले अद्दा पूराइ विश्व भोकमरी,वेरोजगारी, अशिक्षा, विभेद, छुवाछुत रे मानवाधिकारको हनन जसा समस्या बाटी झन् बढी ग्रस्त हुनै जानेछ । करोडौं रोजगारीका अवसर गुम्नेहुन्, लाखौं शरणार्थी भोक–भोकै मन्नेहुन् ,रे यैले पूराइ विश्व परिवेशको शान्त वातावरणलाइ खोदल्न्या धेखिन्छ ।