cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zazakipediya:Veyvey Bılxülan
Bı no hesaba hefteyê veyvey Bılxür gırênayenı, küwatenı, tahnayenı u hadrekerdenı rameno. Tabi wexto kı nê kari kenê werdena herwextê nanwerdenı jew keye vırazeno, keno hadre u ano şêlıg weno. Tabi en bolki dı werdenda ê Bılxürdê gırênayiya pizey xo kenê mırd. Wexto kı o Bılxür gırêneyêno qeç u qul u heme şêlıg sıhan u tasanê xo gêno u şıno ey sero kom beno. Cıni yan zi camêrdê bı kondêzana ê Bılxürê gırênayi inan rê keno ê sıhan yan zi fıraqandê binan miyan. Ê zi ey gênê yenê solı u zewbi çi şanenê pıra u ey zey çereziya wenê. Bı no hesaba hım karê xo yê Bılxür gırênayenı kenê u hım zi kêf u şahiyandê xo ra kemi nêmanenê. Wexto kı Bılxür gırênenê zekı veyve bıkerê wıni kêf kenê. Qandê coy zi namey cı veyvey Bılxür gırênayenı neyayo pa...
Dundee
Dundee, dewleta Qraliya Yewbiyayiye miyan de yew sûka İskoçyaya.
.bt
.bt internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Bhutani nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Bhutan"i mocneno.
.citi
..citi, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Praetor
Praetor nameo ke merdımo ke İmperatoriya Roma de serdarê ordiyo ya zi çıniyao we ke karê dewlete sero bımano (inan rê magistratus vaciyeno), cı rê vaciyeno. Zemanê verêni de teyna yew praetor biyo. Ey zi suke de ramıtêne u problemê ke Romayıcan miyan de veciyêne, inan ra çare diyêne. O merdım nêkewtêne lec u cengan, suke miyan de mendêne u coka cı rê "Praetor Urbanus" ("Praetorê sûke") vaciyêne. Dıma zi Romayıcanê ğeriban ra zi "Praetor Peregrinus" vıraziyao. Meclısê Roma praetori çınitêne we u her praetor yew serre kar kerdêne.
Makroekonomiye
Makroekonomiye, komanê zey dewlete, xebatkaran, kardaoğan ser xebetina u wazena ke elaqeya/gıreya enê koman bışınasno. Heto bin ra mikroekonomiye koman nê, şexsi gêna vera çıman u analiz kena.
Persa bıngeyıne ê makroekonomiye fonksiyonê dewlete seraya.
Gorey mınasebeto corên, hukmat (dewlete) polika nana ro u kar u barê xo fino raye, wazeno ke ma vacime bêkariye miyan ra wedaro u enflasiyon waro do. Dewlete (hukmat) wazena ke ebe xeyrê hacetanê zey qamçuri (vergi), faiz, miqtare pereyano ke piyasa dero u xêrcê dewlete (giderê dewlete) hedefanê xo biyaro ca.
Bruno Kirby
Bruno Giovanni Quidaciolu, Jr. (b. 28 Nisane 1949, New York City, New York, DAY) aktor u deyirvaco.
Zazakipediya:Palikerdenı u Cıwên
VEYVEY PALÌKERDENI U CIWÊNAN
Wextê palikerdenı nezdi mend tepeya, dewıjê şardê ma Zaza-Dımıliyan xo miyan dı, merdımandê zanayan u bı emıran ra heyetê ronanê. Ê kı dı na heyetı miyan dı ca gıroto, ê şınê erd bı erd erdanê karıtanê dewda xo geyrenê, hele teney kamci erdi veri yeno çinayenı, yan zi do çıwext biro çinayenı. Bıgeyrayenı u kefşkerdena erdanê dewda xo hemını belli kenê. Bahdê bellikerdenı ê erdan pê dımı rêz u sıre kenê, ka teney kamcin erdi do verê kamci erdi u çıwext, yan zi kamci rojı bıçineyo. Heme pê dımı sırekerdi tepey a wextê çinayenı sırey kamcin erdiyo, yan zi çinayena kamci erdi ameya, ê erdi ra destpeykenê. (Wext beno, jew jew erd qıraç beno, teney ey hebê dıha rew beno. Wextê biyayenı dı nê şenê qerarê xo bıvırnê. Çımkı ferz niyo ilam do teney fılan erdi fılani dımı bıçinê. O heyet tım wınêno biyayenı, teney kamci erdi veri bıbo, şınê ey çinenê. Çımkı wexto kı vêşi bıbê u nêçineyê, toxımê xo, dendıkanê xo hemını rıjnenê erd).
Tabi nê şewra rewê wextê qüşlıxi, wextê nemazdê şêfaqi, wextê sodıri dı werzenê u şınê. Qandê kı şewra rewê dınya honıko, zahf kar beno. A dıdını şewra rewê merdımi dinc u xo sero benê.
Ablatif
Ablatif, gramer de yew halê nameyano. No hal Zazaki de ebe edatê rayi ra ifade beno.
Zazakipediya:Palikerdenı u Cıwên
Tabi wexto kı cıwênanê xo çarnenê, xeli ca, cewi ca, küşnı ca, mercuyan ca, nıhan ca, gılgıli ca, korêki ca u herwına heme çi pê ra ca çarnenê. Nebi (mısır) u kınciyan zi pê ra ca bı rewt u darandê zey mısasana roşanenê. Tabi paliya heme çi zi ca bı ca kenê, ca bı ca anê cıwênan ser, ca bı ca rokenê u ca bı ca inan çarnenê kı, têmıyan nêbê.
Paliya xo kerdı, cıwênê xo çarnay, teney xo vayday, sımer u hebana (dendıkana) pê ra abırnay u ca bı ca erdi keyandê xo dı kerdi cayandê cı tepey a, rojê yan zi çend rozi xo rê kêf u veyvey kenê.
Welatê ma dı şarê ma Zaza-Dımıliyan heme werdê xo yê zımıstani keno zere kı, zımıstani qandê diyayenı u vinayenı zahmetey nianco. Şıma heme zanê zımıstanê welatê ma zahf çetın ravêrenê. Wext beno mabêndê nimmetro u dımetroyan dı vewrı varena u verê kêberan gêna. Wexto kı kes qandê zımıstani werd, qezenc, zerzewat, tene, êmış, kodık, qax u qandê veşnayenı xo pa germ kerdenı u şami pewtenı komır, koli, çar u qırşi u qandê xoradayenı çınayo germ u herwına zewbi çiyê keyi nêkero zere, texminê xo yê zımıstani nêkero, zımıstanê a sere dı pêrişan beno. O wext lazım o şıro merdım u enbıryanandê xo ra çi deyn bıkero. Na ju zi nina hesabdê ma Zaza-Dımıliyan. Çımkı qabırxey ma bol qalıno, rew rewi ma kesi rê mıl nêronanê, hetan kı tam mecbur nêbê...
.gi
.gi internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba Cebelitarıqi (gırêdaiyê Britanya Gırdeo) nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Cebeli-Tarıq"i mocneno.
Bereketli
Bereketli, wılayetê Semsûri de yew dewa Bêsniya.
Zıwanê Hind u İranki
Keyeyê zıwananê İranki beno dı letey :
Keyeyê zıwananê Hind u Aryanki beno panc letey :
Karsku
Karsku (be Tırki: Derindere) qezay Dêrsımi Pılemoriye de dewê da nahiya Usdamia. Şarê dewa Karsku eşira Karsanan u Maskan rayê.
Diktatorê Roma
Diktatorê Roma (Latinki: Dictator romanus) Cumhuriyetê Roma de merdımo ke serdariya imperatoriya Roma kerda u imperatoriya Roma dikte kerda, vısta ra destê xo, cı rê vaciyeno. Diktatorê Roma rê "efendiyê şari" vaciyêne.
Derwêş
Derwêş, kamci merdımo ke xo yew teriqati ya zi şêxi ra besteyo, cı rê murid zi vaciyeno. Derwêş zıwanê Farski ra kewto zıwananê binan, feqıri areze keno. Derwêşi vêşêri heyatê xo raya sufizimi ra cıwiyenê.
Le Bouchet
Le Bouchet, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
NGC 6633
NGC 6633, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
NGC 2100
NGC 2100, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Magnús Scheving
Magnús Örn Eyjólfsson Scheving (b. 10 Tışrino Peyên 1964, Borgarnes, İslanda) aktor u merdımo namdaro ke şowê Amerikayê têlevizyoni de program vırazeno u medyay sosyale de ca gêno.
Ateizmo agnostik
Ateizmo agnostik yew vênayışo felsefiyo ke zerrekê cı de hem ateizm esto, hem zi agnostisizm esto. Agnostikê ateisti hem bawer nêkenê Homa, ema Homa çıniyo ke nêvanê. O ri ra, ê ateizm u agnostisizm miyan de manenê. Eke yew agnostik vano ke Homa esto, o beno agnostiko teistik. Ateisto namdar Richard Dawkins kıtabê cı Vıraniya Homa de eno vınayış sero şıno u vano Periyi ke bostan de cıwıyenê çıqas agnostikê, ez zi hende inan agnostiko.
Mennevret
Mennevret dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 262
NGC 262, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Andromeda miyan de ca gêno. 17 Keşkelun 1885 de terefê Lewis A. Swifti ra keşıf biyo.
.ac
.ac internet de nameye bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba Adeyê Ascensioni (gırêdayiyê Britanya Gırdeyê) nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Adeyê Ascensioni" mocneno.
Beşkoz
Beşkoz, wılayetê Semsûri de yew dewa Bêsniya.
Gobırge
Gobırge (be Tırki: Kırkmeşe, Göbürge) qezay Dêrsımi Pılemuriye de yew dewa nahiya Seteriya.
Erdê Lizboniyo Metropolitan
Erdê Lizboniyo Metropolitan de 20 (vist) sûki estê:
Tourcelles-Chaumont
Tourcelles-Chaumont, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Chavanges
Chavanges, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Chavanges;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
NGC 3886
NGC 3886, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Boussy, Haute-Savoie
Boussy, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
.cc
.cc internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba Adeyanê Kokosi nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Adeyanê Kokosi" mocneno.
Toppdomän
Urchin (software)
Urchin (software) yew şirketê Google'yo. Trafik heta istatistika temase dano.
Zıwanê Keltki
Zıwanê Keltki yew keyey aidê gruba Zıwanê Hind u Ewropa. İrlandki,İskoçki,Bretonki u Galki aidê şubeyo zıwanê Keltki.İrlandki İrlanda de zıwano resmiyo,Galki Galler de zıwano resmiyo u İskoçki İskoçya de zıwano resmiyo.Dınya de texminen 2-3 milyon merdumi zıwananê Keltki ra qısey keno.
Batıniya
Batıniya (Erebki: الباطنية) vênayışo ke vano ayetanê Qurane de bınê nuştışanê ayetan de menaya nımıtiye esta. Yanê Qurane de ayetan de çı nusiyeno se, merdım ayetê Qurane de çı vêneno se çı vêniyeno se, teberê vênayışê xo de esasen Qurane de çiyê ferqıni, çiyê bini nusiyenê. Kamci merdımo ke kewto Batıniyan miyan, cı rê Batıni vaciyêne.
Ensiklopediye
Ensiklopediye (Yunanki: ἐγκύκλιος παιδεία, engkuklios paideia) çımeyo ke xeylê zanayışi be rêza alfabetike ra gêno xo miyan, çımeyo nusiyayeyo u bêheto. Ensiklopediye çımeyo sistematiko, meqale u nuşteyê ke ensiklopediya miyan derê ê pêro benê dı letey. İnan ra zi be rêza alfabetike ra resniyeno. Nuşteyê ensiklopediyan nuşteyanê vatebendan ra gore dergêrê u ensiklopediye vêşêri çiyê gêna xo miyan.
Ensikoplediyê universali heme merdıman rê zanayışê pêroyi mocnenê u anê ro merdıman ver. Yew zi ensiklopediyê xısusi estê ke ê zi teyna çiyê sero nusiyenê, ey sero zanayış danê ro merdıman var.
Mercin-et-Vaux
Mercin-et-Vaux dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 4976
NGC 4976, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Zazakipediya:Peme vetenı
Peme arêkerd tepeya ê pemi hebê kenê wışk. Vanê tey züwa nêmano. Wışk kerd tepeya ey benê Cırcıran dı ancenê. Dı a antenı dı çıgit şıno kıştê, peme şıno kıştê u bı no hesaba cıgit u pemiya pê ra abırênê. Çıgito kı vıjêno taydê ey qandê toxımi, qandê fına serna karıtenı hewadanê, ê vêşê cı zi kenê tewrdê vaşi, tewrdê alefi u danê dewar u çarwan. Çıgit u pemiya pê ra veti u abırnay tepeya, vêşê pemedê xo benê roşenê. (Eger lazımeya cı bıbo qandê keydê xo, qandê balışna, doşeg, werxan u çına vıraştenı hewadanê). O kı do bırêsê, la u rês kerê u cı ra çiyê xoradayenı vırazê, ey benê bı qewsana cınenê, kenê têl-têli. Weş cına tepeya, o kı do la kerê u pa çi vırazê, ey benê dolab yan zi bı rêstaya rêsenê u kenê hadre qandê çi vıraştenı. Peme vetenı u cınayenı zi bı no hesaba bena.
Zazakipediya:Sirık Rıjnayenı
Sirık rıjnayenı (Nebi, Mısri): Nebi lemda xo sero sirıki tepışti u ê sirıki kerdi biyayey u amey wextê çinayenı, inan hemını çinenê kenê çıwalan u anê bani sero, ortman sero tiji vera çend rozi rafinenê, qandê wışkbiyayenı. Rınd wışk kerdi tepey a, cayê do dawıte dı, wedeyê dı yan zi cayo kı cıwên tey çarnenê ê cayan dı, yan zi cılandê bol kıhanan sero ê sirıkan roşanenê. Sirık roşanayenı yan zi nebi sirık ra rıjnayenı wına bena, tay bı destandê xo ya ey pıroşnenê, sirık u lemanê cı cê ra abırnenê. Tay zi ê sirıkan cayê dı pê sero ronanê, çıwanê zey mısasan kenê xo dest u bı ê çıwana danê ê sirıkan ro. Bı no hesaba nebi ê sirıkan ra rıjnenê, pıroşnenê u cê ra vejenê. Eger sirık u hebanê cı pê ra niyabırnê ca nêkerê nêşenê ê nebi berê bıtahnê u biyarê burê. Yanê akerdeyê cı sirık u hebanê cı pê ra abırnenê. Hebê cı qandê werdenda insanan, sirık u purê cı zi qandê werdenda dewar u çarwan benê kenê zere u merekan.
Wexto kı nê kari kenê, yanê sirıkan bı desta pıroşnenê, heme cayê dı yan zi keyeyê dı yenê pêser, cılan xo vero rakenê, çorşmey ey roverdıkı gırêdanê roşenê u xo ver dı pıroşnenê, rıjnenê xover ê cılan ser. Tabi heme dewızi piya nê kari kenê. Verênanê ma vatı: "Çıçi jew desti esto, vengê dı destan esto". Heme piya kenê kı hım rew bıqedinê u hım zi têmıyan dı xo rê burê, bışımê, kêf u şahi bıkerê. Qandê kêf u şahiyan zi namey ney veyvey sirık rıjnayenı yan zi pıroşnayenı neyayo pa. Tabi nê kari en bolki wextê xo yê vengan dı, şewı wede u keyan dı kenê.
Wexto kı nê kari kenê ê kı vengê cı weşo dêri kenê, ê kı estanıki zanê estanıki vanê, ê kı zewbi hünerê cı estê yanê luli, saz u çiyo wıni cınenê, ê kı zanê koçeki kay kerê werzenê wertedê ê şêlıgi dı koçeki kaykenê. Mabên dı zi çay u qahwanê xo şımenê, çerezanê xo çerez kenê u werdena xo wenê. Tabi çina esto, nê kari dı ne ecele u ne zi lez kenê, çımkı çıwext bıbo beno. Zey pali u cıwênan ha-ha nêkenê u rıhanê ê şêlıgi nêgênê. Ê pali u cıwênan varanê (Yaxerê) bıvaro hemi telef keno u pede beno, qandê coy ecele kenê kı rojê ravey bıqedinê u biyarê zere kerê. Ê sirık rıjnayenı, qandê qedinayenı, ganê xo nêvejenê u xo nêtewnenê.
Wexto kı ê keyeyê qedinenê, ey a tepey a dest bı ê keyena kenê. Bı no hesaba keye-keye sirıkan rıjnenê, pıroşnenê u pê ra abırnenê. Wexto kı benê ayre dı tahnenê, eger ê jewi hewna nêqediyayo, ê bini ra deyn keno u beno ayre dı tahneno. Wexto kı ê xo pıroşna ê deynê xo dano. Ê kı a serı nebi cı niyameyo yan zi nêkarıto, ê zi ya xo rê herinenê yan zi qandê dayenda serda binı xo rê dost, merdım u enbıryanan ra deyn kenê. Ma hetı nanê nebi, kılorê nandê nebi, kılêncey nandê nebi u rıweni miyan dı surkerdena nandê nebi bol vırazêna. Yanê ma bol nanê nebi wenê.
Bı no hesaba hım karê xo kenê u hım zi kêfkerdenandê xo ra ca nêmanenê.
W. K. Merdimîn
Biyayîşê ey
W.K.Merdimîn dewa Çewlîgî Wisifun de ameyo dinya.
Dılmıc
Dılmıc (varyanti: Dılmıj, Dılmız) Zazakiyê hetê Xınıs, Tekman, Varto, Qarliova û Karêri de yew etnonimo ke Zazaê Elewiy seba Zazayanê Suniyan xebetnenê. Şiwey Zazakiyê Merkez û ê Veroci rê ki vanê Dılmıcki.
W. K. Merdimîn
Perwerdey ey
Nuştoxo Kird W.K.Merdimîn mektebo verên, mektebo mîyanên û lîse bajarê bîyayîşê xo Çewlîgî de wendî. Dima ra, şi Anqara û ûca de, Fakulteyê Ziwan-Tarix-Coğrafya (Dil-Tarih-Coğrafya) de qisimê Edebîyatî wend. Çend serrî Çewlîgi de musnekarîya edebîyatî kerd. Dima Enstîtuye Perwerdeyîya Çewlîgî (Bingöl Eğitim Enstitüsü) de bi ezayê heyetê perwerdeyî (öğretim üyesi). Miyanê nê serran de Unîversîteyê Gazî de dewamê beşê ekonomîye kerd û îta ra zî mezun bi. Dima mezunîyetî de sektorê finansî de bi kontrolkerdoğ û heta tekautîye no sektor de xebîtîya.
Guðmundur Þór Kárason
Guðmundur Þór Kárason (b. 14 Heziran 1974, Reykjavík, İslanda) aktor u merdımo namdaro ke şowê têlevizyonê Amerika de program vırazeno u medya sosyale de ca gêno.
W. K. Merdimîn
Ziwanê zazakî sero xebatê ey
Şaîr û nuştox Merdimîn, yew xebatkarê ziwanê kirdkî yo. Hususan Çewlîgi de semedê ziwanê kirdki xebata ke erjîyaye kerda. Seke yeno zanayiş ke serranê peyînan de bi polîtîka û propagandayanê nêyaran miyanê şarê Çewlîgi de semedê kirdkî yew fîkro beyum vila bibi. Herkes vatênê ke kirdkî vînda bena. Xususan Çewlîgi de hetê xebatê ziwanî de yew “sûrhewayî” zî çin bi. No hete ra yew halê mergî bi. Merdimîn bi şîîranê xo moti Çewlîgijan ke kirdkî hema ganî ya û eke “merdim” bibo eşkeno pê şîîranê irfanî zî binuso. Badê xebatê ey Çewlîgi de hetê ziwanê dayikî de yew hewayo pozîtîf virazîya. Heto bîn ra xebatê ke wareyê ziwanî de ameyê kerdiş sey xebatê Grube ya Vateyî, Çewligi de ameyê şinasnayiş û qiymetdîyayîş.
Çaykaya
Çaykaya, wılayetê Semsûri de yew dewa Bêsniya.
Dılmıc
Zazaê na mıntıqa cor vatiye xo Şarê Ma, zıwanê xo ki Zonê Ma name kenê. Riyê ciyatiya dini ra şarê ena mıntıqa xo Suniyan ra ciya hesebneno.
Têkıliye / İrtıbat
Têkıliya şarê ena mıntıqa (Varto, Xınıs, Karêr) be Zazayanê Suniyan be gıraniye ticariyo. Çûnke çerçiyê ke hetê Çoligi, Palou Diyarbekıri ra yenê, şar inan Dılmıc name keno. Palayıcan rê Paloci ki vanê.
Zanayışo tarixi
Êyê ke serrê xo zêdeyê û kamılê, vanê ke, Dılmıci derezaê maê. Eno zanayış Zazayanê Suniyan (Mısılmanan) miyan de ki esto ke Zazaê Elewiy û Mısılmani, wextê wextan de hetê itıqadi ra ki yew biyê, labelê tepeya yewbini ra hetê dini ra kewtê dûri.
Rêçıkê terimi
Hıni aseno ke Dılmıc qısanê Dılm- û peybendê aidiyeti -ıc ra yeno pêra û no name mıheqeq ke xo namekerdışê Zazayanê Veroci (Henefiy) Dımıli, Dımli ra elaqay cı esta. Gani bêro vatene ke çımanê (kıtabanê) Ermeniyan'ê kehanan de ki (SS 8./9. İrT) qalê Delmiki kenê. Ermeniy Zazayan rê hına vanê. Çımeyê ke tepeya yenê, namekerdışê Zazay ki veciyeno meydan.
İranolog û Armenolog Hübschmann ki kıtabê etimolociya Ermenki de rêçıkê (koka) namanê mıntıqa Dailam, Dêlum û Gilan, Gilum sero vındeno. Teoriya Deylemi ra gore Zazay (Dımmıliy), seserra 8./9. İrT mıntıqaya Deylemia ke zımey İrani de, uca ra goç kerdo, ameyê mıntıqaya ewroyêne. Zıwanê Xezeriê ke ewro hewna a mıntıqa de qısey benê, zey Talışki, Mazenderanki, Tatki/Azerkiyo İranki, Sengserki, Zazaki de hetê tarixê zıwani ra nezdiyê; delilê na teoriye hesebiyenê.
NGC 6611
NGC 6611, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Saltanatê Memlukan (Qahira)
Saltanatê Memlukan (be Erebki: سلطنة المماليك Saltanat al-Mamālīk ya zi دولة المماليك Dawla al-Mamālīk) mabeynê serranê 1250 û 1517ıne de yew dewleta İslamiya Sunniye biya. Peytaxtê xo Qahira biyo. Zıwanê Saltanatê Memlukanê resmi Erebki biyo.
Brenthonne
Brenthonne, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Kılitê Kou
Kılitê Kou, qasetê Mikail Aslaniyê dê dıdıno.
Mikail Aslani serra 2000 de bahdê qaseda Agerayış ra cayke nuşteyke wendo. Nuşte dê seraşire Demenan ra jo, bahdê kırkerdışê Dêrsimi, vano ke "Mı Kilıtê Kou kerde vındi". Bahdê wendışi ra qerar dano ke Kılitê Kou newe ra bıvino.
.ax
.ax internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba Adeyê Alandi nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Adeyê Alandi" mocneno.
Kılitê Kou
2003 de no album u Kalan Muzik ra veciyawo. Tede 10 deyri estê.
.ax
Toppdomän
Zazakipediya:Xışıkı
Xışıkı (Goza pemi): Xışıkı abyayêya gozda pemi rê vanê. Yanı xışıkı goza kı lemda pemiya bena u tey peme tepşêno u abêno, ay rê vanê. Şıma zanê peme gozanê xo hirê fıni keno xışıkı u akeno. Yanê peme zi hirê postayan dı yeno komkerdenı, arêkerdenı. Fına jew u dıdını lemda cı sero xışıkda cı ra vıjêno. Yanê lemı sero kom beno. Eger dınya germ ravêro, serd nêbo u varan nêvaro posta hirını zi lemı sero abıyêna u kom bena. Fına hirını serd nêdo pıro, lemda xo sero akena, pıro do, a xışıka cı lemda cı ra çinenê u benê kenê wışk u hewna vejenê. A xışıka pemiya hirını tewrdê pemedê cı ya lemda cı ra çinenê u ay benê keye dı wede yan zi eywanan dı, cayo germ dı yan zi cayo kı varan pıro nêdano ê cayan dı ay rafinenê u kenê wışk. Wexto kı a xışıkı bena wışk teqena. Şewandê zımıstani dı cıni u keyney cayê dı, keyeyê dı yenê pêser u ê pemi ê xışıkan miyan ra vejenê. Xışıkê kı weş nêteqayê, inan rê ê kı şenê bı destandê xo ya cêra akenê, ê kı nêşenê zi çekenê ê vetan miyan, qandê veşa! tenı.
Tabi nê kari zi dewan dı heme piya, zey kolektifiya kenê. Ê jewi qedina tepey a dest bı ê bini kenê. (Tabi ê kı peme karıto u pemey cı esto). Wexto kı komê pêser benê, xışıkan ra peme vejenê, ê kı vengê cı weşo u dêri zanê dêri kenê, ê kı estanıki zanê estanıki vanê, ê kı zewbi marifetê cı estê ê marifetanê xo ray danê, ê kı kay zanê kay kaykenê. Yanê hım kar u barê xo kenê u hım zi kêfdê xo ra kemi nêbenê. Hım çerezê xo çerez kenê, hım werdê xo wenê u hım zi wextê do weş pêya ravêrnenê. Qandê coy nê karandê wınasinınan rê vato veyvey fılan kari. Bı siyêna hirê mıriçıkan fınê ra fênê.
YouTube
Youtube (bıwane: yûtub) yew keypela ke merdumi şenê videoyê xo bar kerê. 15ê Sıbate de hetê hirê karkeranê PayPalê kıhani ra vıraziyayo. Tışrinê Verênê 2009ıne de hetê Googlei ra ameyo rotene. Çekuya "tube"yi "cathode ray tube" (boriya tirica katodi) ra ameya. Ebe sloganê broadcast yourself (xo phêl de) veciyayo era raye.
Nilüfer Akbal
Nilüfer Akbal yew sanatkara Zazaya. Serra hezar û new sey û şêştî hewt de qezaya Muşî Gimgim (Varto) de maya xo ra bîya.
Heyatê aye
Tirkîya de (Estanbol, Antalya) û tebera zaf qonserî dayî. Serra 1989 de Swêd (Îswec) - Stokholm; 1990 de Almanya - Stuttgart; Awısturya - Insburg, Wîyana; 1991 de Danîmarka - Kopenhag; Almanya - Duîsburg, Hamburg; Îswîcre - Basel; 1992 de Îngîltere -Londra, Fransa - Strasburg, Mulhaus, Parîs; Almanya - Bîlefeld, Berlîn, Koln; Swêd - Stokholm; 1993 de Almanya - Munîx, Glesen; Hollanda - Rotterdam; 1994 de Hollanda - Arnheim; Almanya - Stuttgart, Koln, Nunberg, Nuîsburg, Hamburg, Berlîn, Essen; Fransa - Parîs, Nant, Îswicre - Lozan û bajaranê Hollanda -Amsterdam, Rotterdam de qonserî dayî, eẍleb zî nê bajaran de vaca qonseran.
Nîlüfer Akbal, muzîkê "rayontî" hesebnena, qebul kena. Maceraya muzîkê xo zî otîr hesebnena. Haydarên muzîkî wexto ki naye bizanên, muzîkê Nîlüfere de menaya enstrumananê ẍerîban hînî baş fam kênî. Akbal, eẍleb muzîkê şelikî (halk/folk) sera xebat kena, çimeyê muzîkê Akbale kulturê şelikî yo. Nîlüfer Akbal muzîkî sera hem tedrîsatê rojvetişî hem zî rojawan ra vîyerta. Yew het ra saz, heto bîn ra zî şan û opera. Ca-ca tesîrê caz zî bêllu beno, muzîkê Akbale de.
Xisusîyetê Akbale tenya ferqê vengê aye ra nêyeno. Tayê lawikan (kilam) de şixulnayişê vengê aye eşkera aseno. Yew kilame de yogering zaf tonan de wanena, wanayişê xo de zî qet cefa nêancena.
Xebatê Nîlüfer Akbale
"''Arzuhal Eyledim" albumê ayo verêno. 1991 de bi amadekarîya Hasret Gultekîne albumê "Newroz 1-2" de be Kurdkî lawîkî vatî. Serra 1992 de fîlmê Mazlum Çimen "Mem û Zîn" de tewrê Firat Başkale yê şîwanî vatî. Na serre de albumê "Ben Bir Kadınım" veto.
Nika hefte de yew roje TRT6 de be nameyê Buka Baranê de yew program virazena.
Domanê Qoçgiriye
Domanê Qoçgiriye, kıtabê Cefê Çarekıjio hirêyıno ke weşanxaneyê Vejiyaişê Tiji de serra 2005ıne de neşr biyo. No kıtab be 85 pelgano.
.discover
..discover, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Domanê Qoçgiriye
Qısaya veri
''“Ma pelga darê ra ki benime zerrewes. Xo rê nêberbênime, sıma rê berbênime..”''
(Dewa Mılku ra, Sa-Xanıme)
Virardene u vir-nêardene ser: Taê estê ke vanê, “ma kerdu xu vira, zof çi ninu ra ma viri”. Taê ki vanê, “ma nêkerdu xu vira. Zonê ma u itiqatê ma estu. Sanıkê ma lawıki ma estê. Khalık u pirıkê ma estê. Domaniya ma, ma vira nêşiya“. Ela Bega Keleşi hêştay serre dera. Ma ke hayade qesey kerd, zaf resımi yenê verê çımanê ma. Almaste ki neway serre dera. Ayê ki zof çi nêkerdu xu vira. Kokımê maê ke hawtay u hêştay serre derê. Dewe de weşiya xu ramıta u welatê xode ki biyê kokιm. Çı estu ke zerethal biyê kokιm. Sanıku, hêkatu, lawıku u duwau nêzanenê. Tarıxi ser ke perşi pers bi, mara vanê: “Mı zonêne. Piyê mι u maya mı, mırê zof çi qesey kerdêne. Çı estu ke nıka mı zof çi kerdu xu vira“. Vir-nêardêne u virakerdene, marê merdena. Vanê, “mordem dısmenê xuyu“. Qesa de raşta... Virardene u hiskerdene rındekiya. Baqιleniye ki weşiya mordemi kena çip. Taê ma ki vanê ke: “Ez welatê xora zof has ken. Mι kemerê welati, dar u berê welati nêkerdê xu vira. Koê welati ki ju be ju mı viri derê“. Mı, ju Dêrsımız nas kerd. Nu alvaz ki jê mı ğeribiye de bi. Serba welatê xu, bibi nêwes. Adır canê dêy de bi. “Ax welat, wax welat” vatêne. Zof çi nêkerdbi xu vira. Her daim qofıka albazê ma welati ser biye. Ebe xu awrupa de, roê yi ki welat de bi. Serru ra têpia nu Dêrsımızê ma şi welat. Welatê xu di. Welat de, hesreta zerê dêy biye nerm. Adırê zerê yi ki tenê sayiya we. Waxt ame, raya dıyine uncia şi welat. Welatê xode werd u sımıt, peyser uncia ame awrupa. Hesreta yi, jê vereni nêbiye. Hesreta Dêrsımızê ma, awrupa de bibi vindi. Caê hesreta dêy de, endi goynayısê welati amey bi ser. Çı estu ke Dêrsımızê ma, welatê xode nêguriyêne! Haskerdena dêy, haskerdena thale biye... Dêrsim de ne ju çıtıle [lêeke/fidane] naybi de, ne ki welatê xode ju darê awe dêne!
Roê mordemi de ğeyal estu. Mordemê ke pilê ki gegane benê doman. Ge hirê serranê xu dıma sonê. Ge ki sonê ses serranê xu ser. Taê domani “ax, wax” ra biyê pil… Taê ki “hah-ha“ ra benê pil… Her mordemi de ju ro estu. Roê tainu de vicdan estu. Roê tainu de ki vicdan nêmendu; biyê bêvicdan. Wertê qomê mara taê vejinê, xu hetê tırku ser çarnenê. Rozê ki yena ke xu hetê kurdu ser tadanê. Rew-rew xuye vurnenê. Bazaru de benê tırk, ge benê kurd u ge ki benê çhepçi. Mordem ke pêt nêbi. Mordem ke bêteqete bi, zafeteney ki yi bêteqeti zayıf u qışkek vênenê u pê dey ki laxê xu kenê. Wertê qomê made taê estê ke derdê wertê saqanê xu guretu. Taê ki derdê pize xora biyê jê xoji; biyê zır u top.
Mordemu xırabın hirê çi nas kenu: Nefsetenıkeni, fızılêni u çımeşiaêni... Mordemu rınd u mordemu pak; zerreweso. Mordemu hewl; dırbeta qışkeke rê beno derman. Serd be germi ra nas keno. Vêsanu be mırdu ra ju tase nêkeno... Mordemu pak “namuso” ke vanê, yi namuşi teyna ebe ju lone ra ifade nêkeno. Zonê ma vindbiyene deru… Ni ra gıran daha çı estu...? Ya ki, vajime ke zonê ma ke bi vindi, marê daha peyser çı manenu?
Şaxsiyeti jê çırtanê... Mordem ke bi têsan, cıra awe sımenu. Qomê marê şaxsiyetê hewli lazımê... Roştberi ki jê rojiyê. Marê roştberê hewli lazımê... Qomê marê serdarê hewli lazımê. Serdarê ke xonça dısmeni de herbi xu-werdene nêdanê, yi serdari u şaxsiyeti qomê marê lazımê... Domanê ke zonê Zazaki qesi kenê, yi qomê marê lazımê. Domani tija u temsilkarê zagonê qomiyê.
Doman; jubiyena ma u piya. Na jubiyene ra ki domani qomi rê benê hirê kêsi. Domani qomê marê çar bê. Domani qomê marê phonc bê u va ses bê. Domani qomê marê jêde bê. Yi domani ki kamiya zonê ma bê. Hên ke awa Xızıri nas bıkerê, awa qılerine ra ki xu meşuyê.
Mı ke domaniya xu ser dergaderg bınusnêne; nu kıtab biyêne hazar pelge! 1963 ra nat, wertê ra 40 serri vêrdê ra. Yi serru ra zof çi u xeylê hadisê amey mı viri. Mı waşt ke yi hadisu zonê made ju be ju bınusni. Çı estu ke, Qoçgiriye de çond kês zonê made wanenu? Çond kês nusnenu? Mıntıqa Qerebeli de, zonê ma senık yenu wendene u senık ki nuşino. Cokau ke mı kıtabê xu nêkerd qolınd. Nia ki vaji: Serre be serre, demê na dina vurinu. Qe ju çi caê xode hên jê vereni nêmanenu. Hereket estu u vurayene esta. Na serranê peyênu de, zonê ma ser xeylê karê de hewli bi. En jêde ki awrupa de albazu nu kar ard ca. Awrupa de, gamê muhimi amey eştene... Zonê Zazaki de ronesans bi... Wes u war, pir u khal bê! Berjinê sιma xêr bu…
Hardê İsviçre, Marte 2005 C. Çarekız
Boşnaqki
Boşnaqki (be Boşnaqki: Bosanski, Bosanski jezik) zıwanê Boşnaqano. Aidê gruba zıwananê Slawkiyano. Boşnaqki Bosna-Hersek de zıwano resmiyo. Zıwananê Bulğarki, Xırwatki, Makedonki û Sırbki ra nêzdiyo. Dınya de texminen 2-3 milyon merdumi Boşnaqki qısey kenê.
.ck
.ck internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba Adey Kuki nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê "Adey Kuki" mocneno.
Talk show
Talk show (wendış: tolk şow) programo ke têlevizyonan de pıhêl beno. Kamci merdımo ke programi vırazeno, vıraştoğê programi esto, her lızge de meymani yenê. Vıraştoğê programi be meymananê xo ra qal keno, inan sero qal beno, meymani se kenê, senên kenê, heme inan benê zerrekê programê talk showi.
Lady Gaga: Queen of Pop
Lady Gaga: Queen of Pop,  yew kıtabê Lady Gagayo. Emily Herberti gırewto ra qeleme. Amerika de Lady Gaga: Behind the Fame namey cıyê çapkerdışiyo.
NGC 3887
NGC 3887, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Baraceyo metropoliten
Baraceyo metropoliten, yew sûke de yewbiyayışê nahiyeyan u merkezê sûkeyo. Misal, sûka Estanboli tenya yew sûka, ema be nahiyeyanê xo, Estanbol beno yew baraceyo metropoliten. Sûkê zey New York, Los Angeles, Londra, Roma, Estanbol, Tehran, Tokyo u Pekini baraceyê metropolitenê.
NGC 4952
NGC 4952, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Çamuşçu
Çamuşçu, wılayetê Semsûri de yew dewa Bêsniya.
Merlieux-et-Fouquerolles
Merlieux-et-Fouquerolles dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Annake
Annake laqabe yew merdımio. Mensubê eşira Avdelizano. Hama hama nira vist serre ver merdo şiyo. woşiyana xu zaferan dewe çayılı-erzingan de ramıto. zaf mordeme vayire pratik aqıl biyo. zaf çiyo komiku kerdo. meseleyu vereneni komiku hona hona ane zon, millet qısey keno. gegeni zaf baqıl beno, gegane saxtekaran keno. her qesa xu de qesaye "Annake" vato, nü rüra, name xu annake mendo. kes manaye qese Annake tam arez nekerdo. Ama bek vatoki "Aniyayo ke", vurno vato "Annake"
Mesele, zu meseleye komik aniya biya. nu zu roce şiyo zu deweda bin da meyman biyo. Vayire çe ki nıra dolmu pote. ni dolmu teni qıckek beno. nuki dolmu dıde tene zuraye de erzeno feke xu. vaire çe ki te huyeno, cira perskeno. Vano "Annake, dewa sımade, mordem ki merd, dıde tene dıde tene, kene mezale?". Annake hetera dolmayene xu vone hete ra ki cevabe mordemi dano. "Eke merdi qıckek beni, dıde teni dıde teni, kenme mezale, eke gırs bene zukek zukek kenme worte mezale" ..
Zu meselaya binu de ki, nu eşiyapo ki, zu ağayo dewe ostera xu roşeno, hurende de ostera newi herneno. ye ni ki zu ostera newesa, persena xu bena.nu raki dano sımıtena ostera xu, sone dewe ağaye. rüye raki yra, ostera bene xeyğe, bena hewul. hin sona ki, millet qemiş nebeno ki qatkero.Ağa ki, ostere vineno, vano " tu nu ostere bide mi,çı vacena, bıvace mıra". annake ki vano "zu ostera xu hurend de bide, zu ki teni pere bide, ezuki ostera xu don tu". merik sa bino, ostero ceno. annake ki ostera newi be pere ceno, sono dewa xu vin beno.
Brizon, Haute-Savoie
Brizon, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Annake
Beno meste ki, ostera ki annake do, neşkuna pawund ser bivindero. beli beno ki ostera newesa. Ağe arez keno ki, annake saxtekeran keto, ama neşküto ki doğa bikero.
Gegane ki, çiyene tuhafı kerdene. zu raye ki, zu dewe de veyve beno. nuki sono, teni wono, sımeno. ira dıma vano, teni kare mi esto, ez tepiya son dwa xu. teni vane, meso, itade bımane. vano "Ne, ez son", Nu teni sono, vacino teberi dewe, heyne xu yeno. Sono worte mezaru de, konora. şarı ki vane, şiyo dewa xu.
Nira zu saate dı saate dıma, veyce de, mija zu meyman yeno. uki sono heta mezalu ki, mija xu bikero. keyke merik amo heten mezalu, annake cae xora urzeno, zırçeno. merık ki şok beno, vano meyid mezal ra ustoro. caye xo da balmış beno. nuki remeno sono. Badena millet, vazeno yeno ki mormek hard de merediyo. hama hama ki bımro. auğe dokmuş kene mordem ser, bışt dane, zar zor merik yeno ra xu.
Rotane-hernane de ki gegane saxtekaren kerdene. zu roce şiyo, suke de mermiyu herno. vayire dukkan ki qate worte qab nekerdo.do cı. nu ki sono teber de tani mermiyu dal keno, erzeno cebe xu.ira dıma tepiya sono, dukkan de vecino. Vano ki "Annake, nu qab dalo, lete mermi çine. tu qabe dal da mı. Ez tu şikayet kon. tu saxtekera". Vayire dukkan ki qatkerdo ,basnekno no, vano "tama, ghalık, ez, qabe newi don tu, tu veng meke,beso". nuki qabe newu ceno, sono, saneno raya xu.
Key ke ordiye rus hatan Erzingan amo, u otaw dumane 15 seride biyo. eşkere rusi, dumanı dane gurayiş, bar dane kırsnene, hurend de şekır, çay dane dumano. nu ki teni le inuda guriyo. Teni zone rusu muso.arede zaf taw şiyo. Nu biyo gırs, biyo vayire dumano, torunu. Gegane vatene ki "ez zone rusi zanon", vano "Da". duman be torine xu ki ebe di huyene,inam nekene, vane "ghalık, tu ma xapnena,  çık. nu yareniye qe komik niya". millet vano ki annaeke jür keno. arera zaf vaxt vereno, millet arez keno ki annake yi ebe raxmet, raşt vato.
Gegane ki, çiye tufafi kerdene. xu estene hard, vatene, "nida ama mı". yani hete heqra veng amo, vano. zuraye ki, derezaya xu venge meymenu do, nun, biran dano meymene xo. raki dano sımıtene. nuki herey sono çe derezaye xu yo apmem. qatkeno ki gako be apturabi sımene, nide zaf qısey (qali) nekene. nuki xu erzeno hard, onca vano "mıra nida amo, bivinderi, mesimeri, goş bideri mı ser". meymenu ki inam kerde, hama perskeri.
O are lace gako newes biyo. gako vato ki " annake, vengra pers ke, hale lace mi sebeno?". Apturabi ki tawo nezdiye de zu lace xu pukeleka de merdo. u ki pers kerdo "annake lace mi od, çuturo a dinyade. u veng savano". tam i qesikene, derezaye xu apmem yeno, zırçeno, vano "apo, tu xu oynatmış meke". çerra vecneno.
Annake yi raxmetin, zu çıme xu çine bi. zu çıme xu kor bi. ama zu çımo plastik, pe hurend de kerdo, zu ki gozlige gurote pene, qe belli nebene ki zu çıme xu çino. Cenika xuya veren, zaf rew merda. uki ebe zu lace xu teyna mendo. waştena xu esta ki onca bizeveciyo. zu zerne xu cono, dewe be dewe fetelino. kotke zu cenika viya biya, merde xu merdu, sono uca, zevecayiş vaceno. tabi otaw teni kokum biyo.Nu zu roceki şiyo zu deweda biyo meyman onca. maya dumanu ki viya bena.
Tabi herkes annake naskeno, qate qusuri i nekene. sono le cenıko vano "annake ez zaf dewletliyo, zengino, işte zaf miye be pese mi este, zaf hegayu merge mi este. zaf zerne mi este. eki tu mı cena, zaf rocanu rındeki ramena". Cenıke ki hers bena, qarina, zırçena. "Vana tu xeyğa çıka, ez tu pesekeri, mırra dür so". uki vano "eke tu mı necena, teklife mi qabul nekena, ez zu çıme xu vecnon, erzon rast". vano ira dıma hama çıme xuyi plastik vecneno erzono rast. Cenıke şok bena, hama hama balmış bo, dumane xo vazene ,yene. heyhangeme beno. dumane zırçene annake, vecene teber.
Cenika Annake yi veren rew merda, şiya, biya raxmeti.ira dıma, xeyle vaxt nira dıma, lace xu bıyo gırs. Tawo zeveciyane xu amo. Lace xu ki vaceno ki bizeveciyo, Ama o are, neşküne zu çeneki bivinero ki bizeveciyo. Annake zu roce qatkerdo ki muruze lace xo xırabo. Vınıto, vınıto vato ki "Lace mi, tu qe qem meke, üzülmüş mebe. Ez hin esna ki (eşiya pe ki), hete tercan de qıtlığiye bena, şar veyşan teyşan maneno. Nü rüra, Zaf çene ku, vesaniyare remene, yene nu het, e ki zu mordemo ki vayire hega, mal e mülk vinene, ebe zor layık te zevecine. Yani vatena mı niyawa ki, Çene ki xu bacara erzene çe ki to de bizeveciye. teni sabır bike, gona xu"
Zu are şuyeneye dewaki Annake niştoro, şuyanen caverdo şiyo.Dewe be şuyane menda. Pile deweki ame zu ca, ama peser, nu mesela ser qısey (qali) kerdi. Vateki Hatan ki ma (yew) şuyane di, nu kar sıra bikime. zu mordem zu çeyra zu mordemki zu çeyra bo, dı mordem mal, naxır bıçırayno. her hefte çeyu binura mordem şuyane bo.
Nu qarar ra dıma, sıra ama meselaya kam ra kam piya şero naxır. zu mordemra vate ki "tu be annake piya şeri". u taw are Annakeyre u mordem rınd nebiyo. mıradiş biyo. Annake ustoro, şiyo nezdiye çeberi, vato ki "Annake, ez ide qısey (qali) nekon. ama eke ceniya xu yena, ceniya i de ,piya son".
Mordem hers beno, bero ki pırodere, annake remeno sono. mordem ki herse xora vanu "ezuki cenika ide son mali naxır".
Annake ekseriya, hona ki zu qesa gıran nevano, xeberdayiş nekeno, sırftene sono duri, ira dıma vatıne. hin kerdene ki vaxto remene cıra bımano.
Gegane, key ki raye de şiyene, eke zu mordem diyene, derde xu yo ebe alaka amene cı vir. Zuroce ki Apnec dürra diyo. hetera gran gran sono, hetera ki xeberdano.Vano "tu mordeme niyayena, tu niya kerd, falan kerd".
Apnec ki zaf hers biyo. key ke biyo nezdi, apnec qeseyu tam arez nekor do, ama zırçeno cı " ya tu kamra savana, ez arez nekerdo".
O taw Annake amo ro xu, terso, Vatoki "Annake ez piye tora xeberdon, çıra rınd qate tu nekeno, vateniya tu nekeno".
Onca zu roceki, dürra apgulaga diyo. onca hetera sono i het, heteraki vano "Piye du heqamı wordo. falan hega ye mi bi, piye tu mıra guret. Piye tu saxtekaro". keyke ame nezdiye, apgulaga vato ki "tu inu caverde, qale meseleya dene tu bıke. Tu mara den gureto. key dana".Annake ke vınıtı vınıto, vato ki "tu ki zaf zanena. Annake coki tu koka-ville xu hin kerda qalına". mıradiyo şiyo. Annake gegane ki vatene; Ezu ki hekimo, doğtoro. ezuki ze inu neweşiyera arez kon. kamci habe rınd yena, dermana kamci neweşiye ez zanon, ama kes mıra pers nekeno. mileti ki vatene Annake onca yareni keno. ama en peyniyen de arez kerde ki, annake leşkeriyane xu le hekimido kerdo. le inude guriyo, çı krısno. teni çı inura mıso.
Tabi çıxa eşkeriya kerdo, neno kes viro. otaw merıkan hire ser, bonç ser, hawt ser leşkeriyan kerdne.
Gegane Annake goş dene radyo ser. suroki xeber veciyene, ebe pır dikkat, goş dene ser. milleti ki cira perskerdene "Annake xeberu de savane, çı esto çı çino". uki vınitene, vınitene, vatene "Annake çı beno, tango tıngo"
Annake leşkeriya xu le doğtoru de kerda heralde ki. Apimam boyune (hertaw) vatene ki, ez eskeriya xu le doğtoru de kerdo.” Mı çıye dinu ardne, alete dinu ardne, dene dest. İnu ki qate newesu kerdene.” Milleti ki biyene newes, vatene “Ni mıra inam nekene, ez handu doğtoru zanon”. Yani vatene falan ilac cı derine. Milet vatene “ne, annake çı zanono ki neweşiya çıka”. İra inam nekerdene.
Xerca nıra zuki goş nene ro radyo ser, savatene?Goş nene ro xeber sar, Narap milet vatene ki, ape savano nu. Vatene “Savano, işte dang dung qısey (qali) kene. Qe doğayı ki çino” vatene. Naray milet huyene ki Annake xeberu arez nekeno.Yani vano ki çiyo dal, siyaseti dal qısey (qali) keni.Halbu ki arez keno,çutur arez nekeno, inura daha rınd arez keno.
Dewa Annake zaf qıckek biye. giredayiya dewa bin biye.Muxtar dea bin ra bi.Muxtare dewe (Rıza çe galıki) suke Barbut de raste Annake beno.key ni vineno, nira heqa muxtaren vaceno. Annake ki vato "Annake tu kama ki? Ez tora heq bideri?".
Hin vano u heqa muxtaren (bodur) nedano, tekneno sono hete dewa xu.Muxtarı kiAspar beno ira dıma sono; sono i zu dalde de cenope.
Key ke muxtar yeno nezdiye annake, keyke yeno lewe, qamçiye ki deste xo dero, erzeno omuze Annnake.Annake ki otaw, livere xu onceno, geme ostere de cenope. nafay Muxtar zaf visino pe. Muxtar vano "mı ket, tu meke; ye mı hawt tene lace mı este; mı bağışlamışe dinu bıke".Annake vano "Ne, selavata xu biare, mırdar meso o het".mıxtar onca cereno ver, cereno ser.tam o are ki dewıcane bin hete bin ra yene, ninu vinene. o arede sekeno se ,oastare bota fetelina, geme ostere deste Annake'yra vecino, liveri ki guneno war. Annake yeno ki deste xu berzero liver, o arede dewıcan vato ki "Annake xu esto liver, ma kişeno". pöri vazene, remeno. hergo ju nişenero zu ca.
Cenıka Annake yi peyen teni neesnene.ye Annake ki zu çıme xu kor biyo. dıdemeni ki xeyle kokum biye. dıdemeni ki u are devletra mmaşe komumen guretene. roce verenu her aşme de, Annake şiyene barbut, Maaşe xu be cenıka xu guretene, ardene. Nu zu roce onca şiyo suke, maaş gureto ardo. Canıka xu ki cira perskerda "maaşe mı kotdero, ye mi bide mi". u ki vato ki "zu qural veciyo, nu aşme maaşe koru day ma, aşma binen de ki maaşe geru dane. gereko hatan aşma bin, tu bekle ke".
Zuraye ke onca Annake male xu beno, kowu de çırayneno. Şuanaeyeni male xu keno. otaw u ki ucayude verg teni biye zaf. herkes terseno ki vergu yeni miyu bizeku gahağnone, kışene. Nü rüra Annake tugange xu gureto xu dest. Ebe tufang şiyene maş çırayneyane. hama çı uyoki tufange Annake dal biyo. ebe tufange dal fetelino. Ciranu mordemane xu cira perskene "ya Annake eki verg bero, tu maf bena. çıra ebe tugange dal feteline. qeki çino ebe hire-çar mermiyu tufange xu tu pır bikerdeni". Annake ki vano ki" Annake, verg kotra zaneno tufange mi pıro, dalo? Sıma xeyğe çıke".
Braye xu heqa Annake worde
Annake çar bıra biyo. Name brayene xu Apus, Apqer be Age beno. Age bıraye en (tewr) qıçkek biyo. suroki eşkerde biyo, zu mordeme pehlivande gulaşe gureto. merik gulaşe de miyane ni sıkıto, biyo dirveti. Eşkeriya ra tepiya amo, dirveti mendo. neşküno ki bifeteliyo. ira dıma senık vaxt veronora ki, mıreno, sono. idara çe apus gureto xu ser.u ki teni otoriter biyo. apqer arede mendo. annake ki kes say nekerdene. xeyle vaxt ni hire bıra zu çe biye. piya cıwiye. annake ki zeweciyo, vayire zu lac biyo. ira dıma, cenıka xu rew mırena. eke zu çey biye, brayene xu de peser biye, hale xu teni rahat biyo. Cenike brayane xu, nun potene.insane çeyu piya wordene. kıncu ninu şutene. hale xu teni rahat biyo. ama zu roce ama ke, brayane xu are xode qarar dane, vane; beri ciya bime. çeye xu abırnıme. tabi, mal u mulki ki are xude barekene. xebera Annake nebena. en peyniye de, vane "ma qarare niyanen da, meste büro, herkes şero çe xu, nira tepiya ciya benme. falan hega, merg ye apuso, filan hega, merg ye apqeriyo, falan hega u mergi ki ye annake yo" vane. tabi mulki zaferan dı bırayu xu ser gureto. senik ca dane Annake. Nü rüro, zera Annake zaf zondena. nu zaf gunoro cı. Çi hino ki hem mal senık dane cı, hemı ki nira tepiya gereko nune xu ebe xu pocero, kınce xu ebe xu buşiyero. lace xora piya bine bonde teyna manene. Apusi ki zaf mordemo hersın biyo. zaneno ki heqa xu neşkino bicero.zera xu zaf zondena, gran gıran sono hete çeber, vano ki "Annake sıma heqa mı wone.sıma her çı barekene, otaw cenike xu ki mıde barekeri". braye xu yene ki pıro deri, u xu erzeno teber, remeno sono.
Annake, en pilo çar bray biyo. Ama zu braye xu zaf otoriter biyo,hers biyo. idara çey gureto xu dest. gegane xu ontenera Annake.
Cenıka Annake ki ciranura derdo xu ardene zon "nu çıko çibawo, brayı qıç kerde pile çe, braye pili kerde qıçkeke çe".
Vas
Braye Annake heqa annake zaf worde. heqa di zaf kem day di.Nu rüra, Annake ki şiyene, vase ino dızdene tırtene.onca zuroce, şiyo ki, vasere ra vas bıtıro. tam amo ki sepete bıste xu kero, otaw apkemal dizdeniya di peyde sepetera gureto pe. Annake ki bek vato ki Mıleketi ame sepete dira guretepe, niştero sepete di ser, peyra kaskene. visiyo pe, vato ki "bismila, bismila,". uya dıma, deste xu onto. Annake ki bek vato kimıleket sır biye, sepete biya yelincek.
Verende şare ma, gegane vase xu bonu serde nıznene. Zuraye ki Annake merdivan gureto, aznoro desi çey apusi.merdivanra  veciyo sere baca ki  vas bıtıro, bero. otaw gıle (cenika peyena apusi) i diyo. Gıle ki şiya dızdeni merdiven ucera gureto. Annake bereko berowar, qatkerdo ki merdiven çino.sasbiyo, mendo sere bonura.keyke gıle vineno, vano ki "Annake az amo itaki tayi tice miyane mi sano." halbu ki şiyo ki vas bitero. ira dıma, Gıle onca merdiven noro, apimam amowar, şiyo.
Eşkiyayu Veren, Dızdu Veren, pörödayişi Veren
Annake zu roce raye de beno. Zu ki qatıra xu biya. qatıra xu ki beno. qatkeno ki zu murdemo gırsı ki i dıma yeno. zu çime mordem seri puse esta, zu çıme xu kor biyo. mordem ze hes gırs beno.Apimam qate di keno, perskeno "Name tu çıko?". Merik vano "Name mı hunduko". mordem ki Annakeyra perskeno "Dereza name tu çıko". Annake ki kotora cı, vato "Name mı ki Fındıko". Annake arez keno ki nu qatıre tıreno. mordem nevardeno ra ke Annake şero.Annaka re perskeno "Sone koti?". annake ki vano "son, hete Dersimde qatıre roşon". Sekene se sone sere zu yenide, teni vindene. Merik apimam ceno qesu. o are Annake konora, sono hewun ra". Merık ki qatıre ceno, beno. Annake urzeno ra ki qatıre çine.
Zuraye ki onca Annake raye de raste zo mordem biyo. Sebiyo sa Annake kotora cı, yareni kerdo.Mordem hers biyo, qariyo. nu ceno ,beno ki zu dalde ki bikişero. tabi mordem zaf gırs biyo, ze dev biyo. Annake teni gran şiyo, pey mordemde meno. keyke sone, Annake zu kemere vineno. Dızdeni kemere ceno deste xu, perreno merik serde, kemere dano pıro vileye mordem. mordem guneno war, balmış beno. Annake ke ucka ra remeno, cane xu xelesneno ra.
Zu roce Annake, Apus, zu ki Apmevlut raye suke gurete, sone duke. otawu, hete barbutde zu eşkiyayo namdar beno. Name xu deli(xeyğ) osman biyo.verniya pöri birneno, herkes ira terseno. keyki ni raye de sone, verniya ninu ceno, yeno raya ninu bırneno. Apmewlüt zaf mordemo pet biyo. yaxare ninu ceno, barane heru deste ninura ceno. otaw apmevlüt ebe çü dano diro. Deli osman de ki zu kardiya gırse bena. U ki kardiye xu onceno, keyki kardi vinene, apus be Annake remene dür pörü. Zu apmevlüt vera di maneno. Apmevlüt çığay ki danopıro, deli osman vareneguneno. vareneguneno, hama hama bero ki Apmevlüt karde kero, bikişero. u arede Annake ki zu kemera qıckek hardra gureto xu dest. Dürra zırço, vato "Ape, ez kemere bıerzine?". Apmevlütü ki zırçeno, vano "lo,lo, da çı vindena, bıerze".Annake kemere erzeno serey delisosman, danopıro, delisosman gunenowar, meğelbeno. nafay vene ki osman merd. Vane ma sekime, se mekime. havoro ki neşene. Vane " ma şime, barbut de teslim bime".ira dıma, sone qarakol, vane " ma osman kişt".cenderme ki perskeno " yau, osman, kamciye sıma kişt;kam kişt".cenderme ki sone qatkene ki, osman hona nemerdo. balmış biyo, dirveti biyo.
Verne Troyer
Vernon Jay "Verne" Troyer (b. 1 Çele 1969 – m. 21 Nisane 2018) yew aktoro Amerikayıc biyo. Serra 1969ıne de Sturgis, Michigan de ameyo riyê dınya. Serra 2018ıne de Los Angeles, Kaliforniya de merdo. Troyer hem DAY de hem zi dınya de zaf biyo namdar.
Annake
Eşkiyayu Veren, Dızdu Veren, pörödayişi Veren
Şarê Barbuti pöri vane " ma şime, nu mordemo ki dapıro osman, bivinime;Senen mordemo?". Sone mapuste (zerede) perskene "kam do diro?". cendermeyi Annakey musnene, vane " kemere ki anu dopıro". ira dıma xebere dane ghalıke onbaşi.i be piye Annake, Nemeremo Mıstafaki,piya sone le dinu. Sone berbeno.ama aponbaşi apus be apmevlütra vano "Sıma mordeme mi,lace ape mi, orezaye mi, niye. gereko sıma u kutuk bikiştene. eke lace mordem beno, gereke niya bo.". i ra dıma apmustafa rusnene dewe, Annake, Apus be apmevlüt mapuste manene.
Tabi mapuste herkes Annakaeyra terseno, hürmet musnene. Deli osmani ki tersane xora eşkiyayen caverdano, vin beno sono.
Key ke Annake be mordemane xu, zerre de teni manene, Annake hertaw qısey (qali) keno, qe nevindeno. Vano ki "Annake, ma dapıro eşkiya.gereko xelat bideri ma. ama ma eşte hapis. ma suçber nime. ma çiyo rınd kerd.çiyo rast kerd. çıra ma ita de(tiya de) pecene.çıra ma erzene zerre. suçe ma çino". hatasond niya vano, gardiyanu keno berahat. Gardiyani ku cerenu ver, vane "ya ni hapisra veceri, sekene bikeri. nu itade goşi gerike ma berd".
Bengalki
Bengalki (zıwanê xo de: বাংলা ভাষা, Bangla Bhaşa) zıwano Hind-Ewropao, zıwananê Hind-Arikiyan rao. No zıwan mıntıqa Bengal u Verocê Asya de zıwano ma u piyo. Rıçıkê Bengalki mıntıqa Bengaliya ke be nê name ra şınasiyena. Na mıntıqa miyan de ewro Bengladeş, eyaletê Hindıstani Bengalê Rocawani, eyaletê Tripura u Assami estê. Amarê qalkerdoğanê zıwanê Bengalki 230, 250 ya zi gorey tayan ra 300 milyon ra nezdio u dınya de rêza ê pancıneya ya zi şeştıneya. Yew zi 125.000i ra zêde vatey estê no zıwan miyan de. Bengalki Bengladeş u Hindıstan de wayirê resmiyetio.
Annake
Eşkiyayu Veren, Dızdu Veren, pörödayişi Veren
Zuraya ke dumanane dewa binu, barbut de, dane pıro lace apeni Annake. Duman yene dewe ki tayi kotek worde. yeno kulira vane niya biyo. Keyke Annake nı esneno, zaf beno hers. vano " i kame ki, dane zavzeçe mara". hin vano, tufange xu ceno, nişenero osteraxu, raya dewa bin ceno. Ze va kono worte dewe bin. heteraki ze şer boreno, vano " sıma çutur dane dumanane ma ra. se tene aspar, ebe tufange xu pe kowde vinitiye, mıra emir beklemiş kene. ez nı dewe rıznon". tabi dewıcan ki pörödayiş nevacene. i ki dumanana xora ira ver vate "Sıma çıra dewa binura pörödayiş keno. defene hin mekere.". neyse cerene cı ver "Annake be roşe, zu auğa ma bısme. ma goşane dumanane xu ont. nıka zaf pişmane.i kerde tu meke". Annake teni yenora xu, ostere ra nişenero. Dewıcan cira zaf xizmet kene. dane wordene, sımıtene. herse Annake vereno ra, ira dıma tekneno yeno dewa xu.