cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 7322
NGC 7322, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
NGC 7750
NGC 7750, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Kaysville, Utah
Kaysville yew sûka Dewletanê Amerikayê Yewbiyeyana. Cayê cı eyaletê Utahi dero.
Eskil
Eskil, qezayê da wılayetê Aqserayiya. Namey cıyo verên "Eski il" biyo. Cao verêno ke qeza saz biya, mıntıqaya Gavuröreniya. Eskil 9 Gulane 1990 de biyo qeza.
Glenorchy, Tazmanya
Glenorchy, adey Tazmanya sero yew sûka dewleta Australyaya.
Asmênê feki
Asmênê feki ya zi aşmaqê feki corêniya zerrey fekê "heywananê be mora miyani" de, cao ke zey eşkeftio, ey rê vaciyeno.
NGC 4295
NGC 4295, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
.travelersinsurance
.travelersinsurance, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Ali Dikme
Ali Dikme nuskarê do Zazao Elewiyo Dêsımıco, serra 1940ıne de dewa xo de ameo dınya. Be xo dewa Pılemoriye Gola Tikmu ra, eşira Areyıcan ra, keyey Tikmu (Tikman) rao. Oyo ke dewa ey endi şêne niya, goçê dewa Erzıngani Mığeşiğe kerdo. Taê pêserokan u pelanê Zazaki de zey Raa Ma, Piltan, Zazakikozmos de nuştey ey veciyay.
Serra 2017ıne de ki adet u torê Kırmancu sero kıtabê xo Gulvang u itıqatê Kırmancu veciya. Tede adet u tore u mae ra biyaene ra heta merg (merdene) zıwan u zagonê Zazayanê Dêsımi'ê Elewiyan (Kırmancan) sero melumato hira esto.
Mondoubleau
Mondoubleau, yew komunê wılayetê Loir-et-Cherio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Centre-Val de Loire de ca gêno.
Ali Dikme
Aliyê Dikmu weşiya zo zafêri paytextê Austriya Viyana de, amnani ki Erzıngan de dewa Mığeşiğe de ya ki Bursa de rameno.
Mondoubleau
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Mondoubleau ;
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
Gambiya
Gambiya yew dewletê qıtay Afrikao. Caê xo verocê rocawanê qıta Afrika dero. Dorme ra Senegal u Okyanuso Atlantik estê. Paytextê Gambiya Banjulyo. Nıfusê xo 1,517,000 a. Zıwanê xoyo resmi İngilizkiyo. Sistemê idarey demokrasia u Gambiya ser 1970i de xo reyna ra, xoser ilan kerd.
Montaverner
Montaverner, dewleta İspanya de, eyaletê Valensiya de, wılayetê Valensiya de yew belediyaya.
Xızmete
Montaverner de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti esta.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış, mase tepıştış, turizm û ziraet ra beno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Montaverneri;
Le Gault-Perche
Le Gault-Perche, yew komunê wılayetê Loir-et-Cherio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Centre-Val de Loire de ca gêno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Le Gault-Perche ;
Sainte-Barbe, Moselle
Sainte-Barbe, jû komuna qezay Metziya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Moselleyi dero. Erdê komune 13,84 km2 ca gêno. Dormey Sainte-Barbe ra komunê Les Étangs, Failly, Glatigny, Hayes, Retonfey, Sanry-lès-Vigy, Servigny-lès-Sainte-Barbe, Vigy û Vry ca gênê.
Le Gault-Perche
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
Sainte-Barbe, Moselle
Xızmete
Sainte-Barbe de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyayo. Xeta elektriki û interneti anciyaya.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Sainte-Barbei ;
Kabelsketal
Kabelsketal, Saksonya-Anhalt de yew qezaya.
Ascheberg
Ascheberg yew sûka eyaletê Renê Zımey-Westfalyaya. Na qeza sindorê Münsteri miyan de ca gêna.
G Suite Marketplace
G Suite Marketplace, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
.bcn
.bcn, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
NGC 880
NGC 880, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Balina miyan de ca gêno. 1886 de terefê Francis Preserved Leavenworthi ra keşıf biyo.
NGC 1778
NGC 1778, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Gabon
Gabon yew dewleta qıtaya Afrikaya. Cayê xo verocê rocawanê Afrika dero. Dorme ra Cumhuriyetê Kongoyê Demokratiki, Gineya Ekwatori û Okyanuso Atlas estê. Paytextê Gaboni Librevilleyo. Nıfusê xo 1,454,867o. Zıwanê xoyo resmi Fransızkiyo. Sistemê idarey demokrasiya. Gaboni serra 1960ıne de xo reyno ra, xoser ilan kerdo.
Stokholm
Stokholm, yew bacarê İsweciyo û rocakewtena İsweci dero. Stokholm hem paytextê İsweci hem zi tewr bacarê do gırdo.
Tarix
Tarixê Stokholmi zaf khano. Seserra 12ıne de Birger Jarli dolmaleya madenê asıni ra Stockholm na ro. Serra 1520ıne de qralê Danimarka Christian II Stokholm işğal kerd û zaf terteleyi kerdi. Labelê Stokholmi serra 1523ıne de xo gırewt xoser. Seserra 17ıne de İswec ra piya Stockholm zaf bi gırd û bi merkezê ticaretê nêmadeyê İskandinawya.
İqtısad
Ewro Stokholm bacarê dê moderno û Stokholm merkezê siyaset, iqtisad, zagonê dewleta İsweciyo. Nıka zaf mekteb û laboratuwari Stokholm de ronayeyê. İqtısadê Stokholmi gırdo. Şarê Stokholmi endustriya xızmete de yê hewtıno (% 85). Endustriya teknolociye û yê komunikasyoni Stokholm de be zaf kaliteyına. Merkezê firmanê Erkikson û Electroluxi Stokholm de ronayeyê.
İklm û nıfus
Hewayê Stokholmi zafêri serdıno. Labelê gegane seba Gulf Streami (awıka honıke) ra hewayê Stokholm anciya zi zaf serdın nêbeno. Erdê Stockholmi kheweo (kıhoyo) û dari tede zafê.
Stokholm adeyan ra yeno pêra (mıteşşekılo): Zerreyê sinorê Stokholmi de 14 adeyi estê. Nıfusê Stockholmi 774,411o, labelê nıfusê metroyi 1,7 milyono.
Google Chrome
Google Chrome, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
RTL II You
RTL II You, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerreyê cı de vêşêri muhtewaya programanê RTLyi esta.
Villerouge-Termenès
Villerouge-Termenès, yew komuna wılayetê Audea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Occitanie de ca gêna.
Xızmete
Villerouge-Termenès de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
16 Tışrino Verên
16 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 289ina.
Villerouge-Termenès
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Villerouge-Termenès;
Colonzelle
Colonzelle, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
Villerouge-Termenès
Bıvênên
Lista komunanê Audey
NGC 4271
NGC 4271, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Colonzelle
Xızmete
Colonzelle de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti anciyao.
Bibnok
Bibnok wılayetê Diyarbekıri de yew dewa qezay Piraniya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Colonzelle
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Bibnok
Resayış
Raya dewe esta û kerda asfalt.
İbrahim Rafet
Şair İbrahim Rafet, Süreg (Suk) dı mektebê/merdresey Feyziye dı wendo, müfti Zıfqar Efendi (Zülfükar Efendi) u Héci Üsıf Sami Efendi (Hacı Yusuf Sami Efendi) ra ders gıroto. Bê dersê Erebki u Farski, o dersê ilmê müspet (ilmê pozitif) wendo. Şair İbrahim Rafet şiir u nuşteyandê xü dı tenya namey xü yê ‘Rafet’i gürweynayo. Şair İbrahim Rafet mewlıdê şerifi Pêxemberi nuşnayo. Héme şiirê cı ze dı (2) cildê diwan hadıreyo u héta nıka neşır nêbiyo.
Sera 1342 (1926) bı éşiretê dımliyanê binan êy zi sırgunê Qonyay kerdê. Şair İbrahim Rafet, qandê serdemê Tırkiya sıfteyın Atatürki ser ju şiir nuşnayo u Atatürk sırgunêya cı hewenayo u cı Qonya dı memur kerdo. Şair İbrahim Rafet, dıma 18 mengan agêyrayo ameyo Süreg u süreg dı sera 1938 dı 4 menga sebati Süreg dı şiyo héqeyda xü ser.
NGC 7299
NGC 7299, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Château-Landon
Xızmete
Château-Landon de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Château-Landon;
Bıvênên
Lista komunanê Seine-et-Marney
Marsonnas
Marsonnas, yew komuna Eniya. Na komune Fransa de mıntıqaya Overn-Ron-Alpan de ca gêna.
Gılgamış
Gılgamış yew hukımdaro Sumerano u qralê pancıno. Goreyê vatışan Gılgamışi 126 serri hukımdarine kerda. Ema wextê hukımdariya ey tam beli niyo. Namey ey oricinalê xo de "Izdubar", "Gizdubar" ya zi "Gişdubar"o. Gılgamış versiyonê Yunankiyo.
San Marino (dewlete)
San Marino dewletê da qıtaya Ewropayo. Cayê xo verocê (cenubê) rocakewtena Ewropa dero. Dorme ra tenya İtalya esta. Paytextê San Marinoy sûka San Marinoya. Nıfusê xo 32,538o (2013). Riyê erdê San Marinoy 61 km²yo. Zıwanê xoyo resmi İtalyankiyo. Sistemê idarey cumhuriyeto û San Marinoy serra 301ıne de xo reynayo ra.
Morannes sur Sarthe-Daumeray
Morannes sur Sarthe-Daumeray, yew Komunê Maine-et-Loireyo. No komun Fransa de mıntıqaya Pays de la Loire de ca gêno.
Layton, Utah
Layton yew sûka DYAya. Cayê cı eyaletê Utahi de yo.
Projey Kulturi Dêsım - Qoçgiriye - Qerebêl
Projey Kulturi Dêsım - Qoçgiriye - Qerebêl (be Tırki: Dersim-Qoçgiriye-Qerebêl Kültür Projesi) projeyê dê nuskaran û zıwanzanano ke inan pê peşti û yardım peyniya nê projey de 4 kıtabi ardi meydan û nê eseri şewa projey da day şınasdaene (nas kerdene).
Kıtabê Lawıkanê Dêsımi be nota û resman, ê lawıkanê Qerebêli be nota û CD de veciyay.
RTL Passion
RTL Passion, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerrey cı de vêşêri muhteway programanê RTLyi esta.
RTL II News
RTL II News, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerrey cı de vêşêri muhteway programanê RTLyi esta.
NGC 4606
NGC 4606, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Gulvang u itıqatê Kırmancu
Gulvang u itıqatê Kırmancu yew kıtabê de Ali Dikmeyo.
NGC 1777
NGC 1777, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Rilly-sur-Loire
Rilly-sur-Loire, yew komunê wılayetê Loir-et-Cherio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Centre-Val de Loire de ca gêno.
Gulvang u itıqatê Kırmancu
Kıtabi ra
No kıtav de, waxto ke can kewt ten u hata waxto ke beden kewt bınê hardi, duwayê Zazawunê Alewiyunê ke heyatê Kırmancu rê rewanê, inu tewrê jü hêkate de keno sererast.
''... Van ke namê lazeki Ferat vo. Namê çêneke Şilane vo. Çênekê ra ozeve Şilane eve lazekê rê ozevi Ferat veyvê xo kerdo. Xeylê asmu ra tepia veyvıke, Şilane mêrdê xo Ferati ra dıgani manena. Zerrê yê çêyi de degme kes karo gıran dae nêdano. Heme kes domono ke Şilane ra yeno homete, roz ve roz morenê. Heme kes dae rê duway kenê ke weşiye ser yê domoni biaro homete. Asmi vêrenê, roji vêrenê, saeti yenê nêjdi benê...''
Rilly-sur-Loire
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
Martignat
Martignat, yew komuna Eniya. Na komune Fransa de mıntıqaya Overn-Ron-Alpan de ca gêna.
Asyay Rocvetışi
Asyay Rocvetışi yew mıntıqaya de qıtay Asyaya. Nıfusê Asyay Rocvetışi texminen 1,5 milyaro. Erdê xo teqriben 12,000,000 km2yo. Ekonomiya Asyay Rocvetışi zaf gırda. Tarix û kulturê Asyay Rocvetışi zaf kıhano. Mıtfaqê Asya Rocvetışi dınya de zaf namdaro.
17 Tışrino Verên
17 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 290ina.
Google Sites
Google Sites, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
NGC 5805
NGC 5805, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Couëron
Couëron, yew komunê wılayetê Loire-Atlantikio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Pays de la Loire ca gêno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Couëron ;
Bıvênên
Lista komunanê Loire-Atlantique
Uetersen
Uetersen, (wendışê cı: ˈyːtɐzən) verocê rocakewtena Almanya de yew qezawa. Gorey mardışê serra 2006ıne nıfusê xo 17,865 nefero. Riyê Erdê xo 11.43 km²yo.
Orem, Utah
Orem, yew sûka Dewletanê Amerikayê Yewbiyayeyana. Cayê cı eyaletê Utahi dero.
RTL International
RTL International, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerreyê cı de vêşêri muhtewaya programanê RTLyi esta.
.بيتك
.بيتك, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
İbrahim Kaypakkaya
İbrahim Kaypakkaya (1949-1973) yew newedar u siyasetkaro. Kaypakkaya, ronayoğê Partiya Tırkiya Komuniste / Marksist-Leninist (TKP/ML) bi.
Serra 1949ıne de sûka Çorumi de dewa "Karakaya" de ame riyê dina. Mektebo verên ra dıme, şi Hasanoğlu Öğretmenlik Okulu (Mektebê Malımiya Hasanoğlu'y). Bado universiteyê xo, Çapa de Mektebê Malımiya Berce de (Çapa Yüksek Öğretmenlik Okulu) wend.
Bourg-l'Évêque
Bourg-l'Évêque, yew Komunê Maine-et-Loireyo. No komun Fransa de mıntıqaya Pays de la Loire de ca gêno.
NGC 881
NGC 881, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Balina miyan de ca gêno. 10 Keşkelun 1785 de terefê Wilhelm Herscheli ra keşıf biyo.
Aldenhoven
Aldenhoven Renê Zımey-Westfalya de yew qezaya.
Sainte-Ruffine
Sainte-Ruffine, jû komuna qezay Metziya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Moselleyi dero. Erdê komune 0,71 km2 ca gêno. Dormey Sainte-Ruffine ra komunê Châtel-Saint-Germain, Jussy, Moulins-lès-Metz û Rozérieulles ca gênê.
Xızmete
Sainte-Ruffine de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyayo. Xeta elektriki û interneti anciyaya.
Rocakewtena Miyani
Rocakewtena Miyani ya ki Şerqo Nezdi, rocawanê verocê Asya de nameyê jû mıntıqao. Na mıntıqa Deryao Sıpê ra heta Pakıstan bena derg û Nêmaalangê Erebıstani gêna zerrey xo. Eno name İngilizan û Ewrupayıcan veto. İngilizan sureo ke no name icad kerdo, Ewrupa merkez qebul kerda û rocakewtene (şerq) ki kerda hirê letey: Rocakewtena Dûri, Rocakewtena Miyani û Rocakewtena Nezdiye.
Nê terifan ra gore Suriya, Tırkiya, Iraq, İran, Urdun, Fılıstin, İsrail, Lubnan, Erebıstano Seudi, Uman, Kuweyt, Yewiya Emiranê Erebi, Behreyn, Yemen, Qıbrıs û Mısır zerrey mıntıqaya Rocakewtena Miyani derê.
Phepug
Phepug yew theyro.
Phepug çıko, çıturi waneno?
Rocê, mı waşt ke phepugi sero çiyê bınusi. Qısaweta xo ra, mı va eceba Tırki de cı rê se vanê?
Ravê ferhengê M. Çemi de mı ewna/niya da. Pelga 323 de vano ibibik, guguk kuşu. Duştê diksılêmani (hophopıke) de wunciya ibibik nusno. Hema ez zanan ke Tırki de ibibik ve guguki ra yew theyr niyê, zewbinayê.
Nafa zi mı, ferhengê Malmısanıji de niya da. Uca zi anciya ibibik, guguk nuşiyo. Mı enê ferhengi ca verday, qaytê kıtabanê binan biyane. Kıtabo ke M. Düzgüni taê lawıkê Dêsımi tede ardê pêser, mı ê de niya da.
Lawıkan de phepug
Sey Qaji, ‘zoro derdê cigera hare’ de vano:
“Dêsımi sero mızo dumano,
Allamont
Allamont, jû komuna qezay Brieyiya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Meurthe-et-Moselle dero. Erdê komune 9,06 km2 ca gêno. Dormey Allamonti ra komunê Brainville, Meurthe-et-Moselle, Friauville, Puxe, Labeuville, Moulotte û Villers-sous-Pareid ca gênê.
Villesèque-des-Corbières
Villesèque-des-Corbières, yew komuna wılayetê Audea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Occitanie de ca gêna.
Phepug
Lawıkan de phepug
Wusar nao ame, derdê marê
Allamont
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Allamonti ;
Villesèque-des-Corbières
Bıvênên
Lista komunanê Audey
Phepug
Lawıkan de phepug
Phepugo sosın gılê kou ra niso, bıwano”.
Sılêmano Qız, lawıka Çuxure de vano:
»Phepugo goyin roniso Çuxure de,
Wejiranê marê bıwano«.
Lawıka Sılêman Çawışi de vano:
»Bıko, bıko, Sılêmano
Phepugê dês u kou
Maa tüya kora kokıme rê bıwano«.
Sey Wuşên, Lawıka Bava Khali de vano:
»Ax Qeremusano, Qeremusano,
Phepugê wusari ro niso tede bıwano Phepugo sosın, mı ra raşti vaze,
Xona çand serri emrê mı mendo?«
Zıwanê Cermenki
upright=1.25|thumb|right| [[Ewropa de zıwanê Cermenki:
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Misalê nianêni zafê. Lawıkanê Zazaki de namê phepugi zaf vêreno ra. M. Düzgün, pelge 49 u 89 de vano: ‘Taê vanê no theyr Tırki de ibibik kuşuyo’. Hama beliyo ke mıqerem nêvano.
Naê ra têpa mı, kıtavanê binu de nia da. P. Lerch u F. Mülleri ra gore [[Zazaki de phepug Alamanki de Kuckucko. Hama şifê zerrê mı wuncia nêşi. Çı ke, P. Lerchi manê qılancıke ki Alamanki de Rabe nusnay vi. (Halvıke qılancıke ra Alamanki Elster, Tırki de saksağan, vajino. Rabe Tırki de yena mana karga. Zu ki Krähe esta. Zonê ma de qırawune vajina).
Mı va, beno ke manê phepugi ki ğelet nusno. Mı va mılêti ra perskeri, kam nas keno, kami phepug diyo? Ez vaji 40, sıma vazê 100 cêniy u ciamordu ra mı pers kerd. Pêroyine va ke: ‘Ma phepugi zaneme, ma vengê dey zaf hesno.’
Zıwanê Cermenki
Zıwanê Cermenkiyê Zımey {{legend|#00FFFF|İslandki}} {{legend|#00CED1|Faroeki}} {{legend|#007ffe|Norwecki}} {{legend|#003f7f|Swêdki}} {{legend|#0000FF|Danki}} Zıwanê Cermenkiyê Rocawani {{legend|#D2691E|İskoçki}} {{legend|#ffa500|İngılızki}} {{legend|#E2BD00|Frizki}} {{legend|#FFF435|Hollandki}} {{legend|#ADFF2F|Almankiyo Cêrên}} {{legend|#008000|Almanki}} ]] Zıwanê Cermenki, zıwananê Hind û Ewropa miyan de yew lızgeyê zıwananê cêrêniyo. Nezdiyê 550 milyon insani nê lızgeyê zıwanan ra qısey kenê.
Zıwanê Cermenkiyê ewroyêni nêyê:
Montmaur-en-Diois
Montmaur-en-Diois, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Mı va: ‘Sıma qe phepug di ya ki bese kenê mı rê tarıf kerê?’ Wertê ninu ra teyna hirê yisanu va, hiya mı diyo, nas konu. Zu cênıke, zu mormeki, zu çêneke, zu qeyde ra tarıf kerd. Hiremenu va ke: “Phepug, donê xo gewro, gorgeçine ra tenêna qıjkêko (qızo). (H.Tornêcengi Ware-1 de, M.Oruçoğlu ki kıtavê xo Dersim de rast dos kerdo).
Sura
Surey dergey u kılmey heta benê 4 letey:
Montmaur-en-Diois
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Montmaur-en-Diois;
Sura
Amyayışê Sura
Tay surey Meka de tay zi Medina de ameyê war. Êk mekke dı ameyi war Mekki êk medine dı ameyi war 'Medenisurey deye vanênê. Surey mekki 86, Surey medeni 28ê.
NGC 1776
NGC 1776, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
.landrover
.landrover, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
Montmaur-en-Diois
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Şifê mı wuncia ki tam nêşi. Ez şiyu, kıtavxane de theyru sero, guguk u ibibiki sero, çı kıtavi ke estê, mı gureti, ardi çê de wendi. Cêr de nia dime, nê kıtavu de çı esto?
Xirivella
Xirivella''', dewleta İspanya de eyaletê Valensiya de wılayetê Valenciao de yew belediyey. http://aplicacions.municat.gencat.cat
Xızmete
Xirivella de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti esta.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış, mase tepıştış, turizm û ziraet ra beno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Xirivellai;
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Yê Kuckucki, 130 ra nêjdi cısnê xo estê. Hama yiyê ke zu çê raê 12 teneyê. Dina de en zêde cayanê german de manenê (benê weiye). Koti ke estê, namê yi cay ra yenê nas kerdene. Mesela, Kuckuckê Bengali (Koromandel Kuckuck), Kuckuckê Hindistani, Kuckuckê Çini, Kuckuckê Gina Newiye (Koel), ya ki jê Kuckuckê Afrika (Smaragd).
Donê xo, reng ve rengo. Welatê ma ra nêjdi, dormê koanê Urali de “Phepugê Bırri” (Waldkuckuck: orman guguku) estê. Dêsım de, Anatoliye de en zêde ni cınsi estê. Yiyê ke dormê Avrupa derê, serê sari de pulık esto, gewrıkê. Alamanki de cıra Häherkuckuck, Tırki de ki tepeliguguk kuşu vajino.
No theyr, goç kerdoğo, yanê wusari sono hetê zımey, payıji pêyser sono cao veroz (vervaroz). Emrê xo, serê dar u bêri de, kemer u kuçi de ro niştaene ra vêrono ra. Zaf tembelo, coka cıra hazırwerdoğ vajino. Makêke, hakanê xo bena halênê theyranê binu de kena. Zu hakê theyra bine halên ra vezena, hakê xo hurendi de kena (ca verdana), wurzena ra fırr dana, sona.
NGC 7300
NGC 7300, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Heqa ni theyri de her zoni de tavatur sanıki estê. Vanê, theyra makêke (phepuge) duway kena ke, hakê xo şêrê rê hakanê theyranê binu, yanê jê hakanê theyranê binu bê. Khaniya Hurimi de (Yunano Khan de) zu sanıke de, seveta ni theyri de qesey beno ke, zımıstan ke ame, no theyr beno theyro de qıjikêk (Sperber: Atmaca), eke bi wusari, wuncia beno Kuckuck.
Çıqa gırso? Dergêna xo, eve perr u purtu ra 60 cm, bê perru 40 cm, gıraniya xo 110 gramiya. Emrê xo ki 13 Serriyo. (Çıme: 1. Das grosse Lexikon der Tierwelt, 2. Das grosse Bilder-Lexikon der Tiere).
Hêya! Ez, Kuckucki (phepug) sero, Wiedehopfi (hophopık) sero, taê theyranê binu sero xêylê çi musu. Hama mı wuncia tam dos nêkerd phepug kamıji theyro. Mı va, “ez ke bıvini nas konu ya ki nas nêkonu?”
Mı ravê bêçıke nêreve gocaga ke kuckuck nuşiyo, ae ser. Mı gos da ke »phepug«o ke ma vame, hao waneno. Endi, mı yinam kerd ke namê phepugê ma Alamanki de biyo Kuckuck, Tırki de ki biyo guguk.
Massieux
Massieux, yew komuna Eniya. Na komune Fransa de mıntıqaya Overn-Ron-Alpan de ca gêna.
Phepug
Kıtaban ra gore phepug
Nıka, wendoğê ke, ni nusnê mı wanenê, belkia vanê, to roê ma guret, çı vana endi vaze. Seveta zu namê phepugi mordem coru xundê keno derg? Hiya belkia heqa sıma wendoğu ki esta. Hama ni nusni ra têpia ez hini guman konu ke, phepugi sero fıkrê sıma ki xêylê beno çip, beno zalal. Endi jü ke sıma ra pers kerd, va phepug çıko, bêşif bese kenê ke vazê, Tırki de guguko, ya ki Alamanki de Kuckucko. Eke hiniyo, cor de, cao ke Kuckuck ya ki guguk vêrdo ra, sıma yinu phepug bıwanê, ni hengemey ra endi raxeleşime.
Phepug çıturi waneno?
'''Hiya! Raşti, phepug çıturi waneno'''?
Beaulieu-en-Argonne
Xızmete
Beaulieu-en-Argonne de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyao. Xeta elektriki û interneti anciyaya.
Phepug
Phepug çıturi waneno?
Zazakiyê ma de, yanê Dêsım de phepuganê ma, têdıma, têdıma ‘phe-po’ vatêne. Ma rê hini amêne, hini vajiyêne, ma ki hini musayvime. Hama yiyê ke Alamanki qesey kenê, dinu ra gore, phepugi ke wend, vano ‘kuck-kuck’ yanê ‘phe-po’ nêvano. Aseno ke, Alamanki de zonê ni theyri vuriyo. Raşti, mordêmi ke gos da, nê tam ‘kuckuck’ vano, nê ki tam ‘phe-po’ vano. Hini têdıma têdıma çiyê vano, hama tam areze niyo. Aseno ke no ki, zonê diyo (deyiyo). Wo zonê xo ra waneno, kami ke çıturi wasto hini vato, hini ardo ra zon. Mesela zonê ma de, sanıka phepugi de, no hal zaf zalal aseno, (phe-po, khe-ko, kami kist, mı kist, kami şüt, mı şüt).
Beaulieu-en-Argonne
Nıfus
Nıfusê komune gorey amardışê peyêni 36 nefero. Beaulieu-en-Argonne de gorey serran ra nıfusê komune grafikê diyagrami sero aseno ;
Phepug
Phepug çıturi waneno?
Leo Novrup eve alvazê xo Poul Erik Andersen ra pia 1975, 76, 77 de hirê serri wusari ra hata payıji sonê, eve phepugi piyinê. Eve rozu, saatu. Yinu heqa ni theyri de xêyle çi dos kerdo. Peydena L. Novrupi, namê Kuckuck ra zu kıtav nusno. Ni kıtavi de vano ke: ‘Phepuge(makeke) letê asma gulanê ra hata letê amnana vırene 10-20 haku kena. Hama ni haku tam zu (ayni) saate de kena. Na saate, her waxt nêjdiye des u poncine (15.00) de ra. Leyrık (çêlik) tam roza des u heştine halênê xo terk keno.’
Teyna phepug (nêr) waneno, phepuge (makeke) nêwanena.
Teyna phepug (nêr) kuckuck ‘phepo’ vano, yanê wanêno. Phepuge teyna sırê khurt-biyaene de, eke nejdiyê nêri de biyê, vengo de bari vezena (kichern: kıkırdamak). Vengo ke phepug vezeno, dı parçiyo. Vatışi ra gore: ‘kuck-kuck’ (phe-po = pu-puk), hama eke venga phepuge da, wo sırê hirê parçey veng vezeno : ‘kuck-kuck-kuck’ (vatisê ma ra gore: phe-phe-phop). Phepug hewa ra ki veng dano, eke phepugê ra bi nêjdi, vengê xo beno, ‘ha-ha-ha’ ya ki ‘hach-hach-hach’!
Sanıka Phepugi
Phepugi sero her zoni de, her sari de tavatur sanıki estê. Zonê ma Kırmancki (Zazaki) de ki phepugi sero xeylê çi vajiyo. Ninu ra jüyê ki sanıka phepugiya. Domanê ke Dêsım de biyê pili, ilam ke na sanıka phepugi pilanê xo ra hesna. Na sanıke serranê pêyenu de zonê ma ra ki ama nusnaene. Varyantê Dêsim de, layık waa xo kiseno, yanê phepug nêriyo, (nia de H. Tornêcengi, Ware-1; M. Çem ‘Ferheng’ de phepug ). Hama taine ra gore, wae, bıraê xo kisto, yanê theyre, makeka. Tabi na zu sanıka. Wuncia ki varyantê Dêsımi mantıq ra tenêna nêjdiyo. Çıke, teyna phepug waneno (nêr); makeke (phepuge) nêwanena.
Cêr Dêsım ra zu varyantê na sanıke vineme
Waxtê de, zu dewe de zu wae ve zu bıray ra benê. Vanê ke ni domani sey biyê. Jüvini ra zaf has kenê; her motajiya xo, eve xo vinenê. Bıra, tenena pilo, waa xo sevekneno. Wusar amo, her ca biyo khewe, vilıki, kolbızıni, kengeri, sung u rıvêşi vejiyê. Bıray ve wae ra rozê, wasto ke şêrê, pia kengeru arê derê. Bıra ver, wae dıma, kewtê ra rae tekıtê şiyê kasu, cerdu ra kengeru feteliyê. Bırayi dest de zu phiz, dosa wae de ki zu thurıko de khan biyo. Bıra, ravê dormê kengeru rındek kıneno, peydena kardia xo ra, bınê ra bırneno, Teliyu keno pak, dano waa xo. Wae, kengeru erzena thurık, çêfanê xo ra vozena, kengeru musnena ra bıraê xo. Bıra, kengeri vezeno, keno pak, letê weno, letê ki dano waa xo ke, a ki buro. Eve na tore xeylê ca sonê, xeylê kengeru danê arê, xeylê ki qefelinê. Rastê zu çımê ağwe benê.
Bıra vano: “Waê, ala bê, tenê ronişime, raaraşime, tenê ki ağwe bısımime, kengerêna burime.” Nisenê ro, ağwa xo sımenê, layık fekê thurıki keno ra tede nia dano ke, thurık thıp u thalo.
Vano: “Waê, ma xundê kengeri dayve arê, ni kata şi?”
Wae, sas bena! Peydena yena ra xo, vana: “Bıra, to kengeri day mı, mı zu ve zu eştive zerrê thurıki, fekê thurıki ki rındek gire dayvi”.
Lazek vano: “Waê, tı jüri kena, to ke thurık estêne, nıka ma zerrê thurıki de kengeri diyêne”.
Çêneke, jiar u diaru sero sondi wena. Layık yinam nêkeno. Teseliya çêneke bırina, vana : “Bıra, ez ke sevaji tı yinam nêkena. Bê kardi bıcê, zerrê mı raqılasne, eve çımanê xo bıvine, mı kengeri werdê ya ki nêwerdê”.
Bıra zaf qariyo. Hêrs ra kardi cêno, zerrê waa xo qılasneno ra, nia dano ke letê zu kengeri ra qederi thawa tede çino.
Xo xo de vano: “No çıko? Çı hikmeta? Waa mı ke nêwerdê, ni kengeri kata şi? Sarê xo, fino wertê lınganê xuyê veri, fıkırino. Hini eve fıkıriyaene her çi verê çımu ra vêreno ra, yeno, sono. Peydena aqıl keno, reyna thurıki de nia dano. Vineno ke bınê thurıki de zu qule esta.
Vano: “Ez çı ri ra şêri dewe, wertê sari, çıturi vaji ke, mı waa xo kista?” Serê mezela waa xo de niseno ro, zaf fıkırino, ez vaji eve saatu, sıma vazê eve rozu wuza maneno. Peyniye de, duway keno, vano “kaşka ez zu theyr biyêne, ko ve ko ra bıfeteliyêne, serva waa xo bınalêne, bıwendêne, belkia hini axa zerrê mı şiyêne”.
Duwa xo vêrena ra, layık beno theyr, beno phepug. A roza, na roza, wusar ke ame, phepug ko ve ko ra fırr dano, fetelino, niseno gılê dar u beri ra waneno.
Vano: “Phepo, Kheko! Kami kist? Mı kist! Kami şüt? Mı şüt! “Phepo, Kheko!
Noyers-sur-Cher
Noyers-sur-Cher, yew komunê wılayetê Loir-et-Cherio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Centre-Val de Loire de ca gêno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Noyers-sur-Cher ;
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
São Paulo
São Paulo yew bacarê Brezilya u paytextê eyaletê São Pauloyo. Nıfusê São Pauloy 11 milyono, feqet nıfusê metroyê São Pauloy 19 milyono.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê São Pauloyi;
Apo (Carê İnka)
Apo, yew carê İnkayano. Peru, Ekwador û Bolivya, nameyê cı apuso. No carê koyano.
Apus:12 perestışgeyan de be na rêze ra kerdo car:
Mabedê bini: Akamari, Illampu, Lady of Illimani, Machu Picchu, Pitusiray, Putucusi, Tunupa, Wakac Willka, Wayna Picchu û Yanantin.
NGC 4607
NGC 4607, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Wilhelm Herschel
Friedrich Wilhelm Herschel (William Herschel; * 15 Tışrino Peyên 1738 de Hannover; † 25 Tebaxe 1822 de Slough) yew  Astronom u muzisyeno Alman-İngılızo.
Pleasant Grove, Utah
Pleasant Grove yew sûka DYAya. Cayê cı eyaletê Utahi de yo.
NGC 5807
NGC 5807, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Abdelo
Abdelo wılayetê Diyarbekıri de yew dewa qezay Piraniya. Riyê erdê cı 250 km²yo. Nıfusê cı 3399 nefero.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
NGC 1775
NGC 1775, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
18 Tışrino Verên
18 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 291ina.
Massignieu-de-Rives
Massignieu-de-Rives, yew komuna Eniya. Na komune Fransa de mıntıqaya Overn-Ron-Alpan de ca gêna.
Yutz
Yutz, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Moselley de yew komuna.
Drefféac
Drefféac, yew komunê wılayetê Loire-Atlantikio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Pays de la Loire ca gêno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Drefféac ;
Bıvênên
Lista komunanê Loire-Atlantique
NGC 7278
NGC 7278, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Suat Sungur
Suat Sungur, (b. 1 Mart 1961, Çivril, Denizli) yew kaykero Tırko. O sinema û têatro de kay keno.
Bezalles
Bezalles, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Bezalles de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Bezalles;
Bıvênên
Lista komunanê Seine-et-Marney
Villepinte, Aude
Villepinte, yew komuna wılayetê Audea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Occitanie de ca gêna.
Xızmete
Villepinte de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Villepinte;
Bıvênên
Lista komunanê Audey
Ozasko
Ozasko (be Portekizki Osasco) dewleta Brezilya de yew eyaletê São Pauloyo.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Ozasko;
Lista serdaranê CTQZ
13 Şıbate 1975 ra tepiya serdaranê Dewleta Federe Qıbrisê Tırki u Cumhuriyetê Tırkê Qıbrısê Zımey muhtewa kena.
Geo Television
Geo Television, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerrey cı de vêşêri muhteway programanê RTLyi esta.
.手表
.手表, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Qeçağu
Qeçağu wılayetê Erzıngani de yew dewa qezay Mamaxatuna.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. Awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
Metz-Campagne
Metz-Campagne, yew qezaya wılayetê Moselleya verêna. 2015 de kerda tewrê qezay Metzi.
Demet Evgar
Demet Evgar, jû kaykera Tırka. A sinema û têatro de kay kena.
Universıtey Binghamtoni
Universıtey Binghamtoni (ya zi be nameo oricinal Binghamton University), yew universıtey dewletanê Amerikao.
Yaşar Aratemür
Yaşar Aratemür, ebe leqema xo Zaza Yaşar, mordemê ilmê zonano ke Universıtê Munixi ra mezun biyo û nıka doktora sero xebetino. Ebe xo Çolig ra, dewa Dodan (Duedun) de amo dınya. Vetoğanê pêserokanê Çımey û Zazaki rao.
Semopuzyumanê Zazakiyê ke Universıtey Bingoli de vıraziyay, ey tede ca gırewt û pêşkêş kerd. Meqalê ey ki 2 kıtabanê sempozyum de veciyay.
Uğur Yücel
Uğur Yücel (b. Gulane 26, 1957 Estamol) yew aktor, senarist, produktor û direktorê filmano de Tırko.
Willerwald
Willerwald, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Moselley de yew komuna.
Allamps
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Allampsi;
Bıvênên
Lista komunanê Meurthe-et-Moselley
.jm
.ae internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Camayka nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê Camayka mocneno.
Fresnay-en-Retz
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Fresnay-en-Retz ;
Bıvênên
Lista komunanê Loire-Atlantique
Panoramio
Panoramio, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
Başan
Başan (bi Tırki: Aralık) yew qezay Iğdıriya. Merkez ra 45 kilometre dûriya. Sinorê Ermenıstan, Azerbaycan û İrani rê êmıryano.
Basraf
Basraf (be Tırki: Sarmaşık) wılayetê Diyarbekıri de yew dewa Gêlia.
Akrag, Piran
Akrag wılayetê Diyarbekıri de yew dewa qezay Piraniya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
Bazincourt-sur-Saulx
Bazincourt-sur-Saulx, jû komuna qezay Bar-le-Duciya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Meuseyi dero. Erdê komune 10,34 km2 ca gêno. Dormey Bazincourt-sur-Saulx ra komunê Brillon-en-Barrois, Haironville, Lavincourt, Montplonne û Rupt-aux-Nonains ca gênê.
Xızmete
Bazincourt-sur-Saulx de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyao. Xeta elektriki û interneti anciyaya.
Nıfus
Nıfusê komune gorey amardışê peyêni 147 nefero. Bazincourt-sur-Saulx de gorey serran ra nıfusê komune grafikê diyagrami sero aseno ;
VOX
VOX, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerrey cı de vêşêri muhteway programanê RTLyi esta.
.ar
.ar internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Arcantini nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê Arcantini mocneno.
Fuenterrobles
Xızmete
Fuenterrobles de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti esta.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Fuenterroblesi;
Pêseroki
Ena pele de tayê pêserokê ke be zıwanê Zazaki û Tırki, şar, zıwan û kulturê Zazayan ser hetan nıka veciyê ya zi hewna veciyenê, inan sero kılmek ra tenê melumat (enformasyon) yeno dayene.
19 Tışrino Verên
19 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 292yına.
Champigneulles
Champigneulles, yew komunê wılayetê Meurthe-et-Moselleo. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêno.
NGC 4608
NGC 4608, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Champigneulles
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Champigneulles ;
Bıvênên
Lista komunanê Meurthe-et-Moselley
Saint-Jean-Rohrbach
Saint-Jean-Rohrbach, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Moselley de yew komuna.
NGC 4272
NGC 4272, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Apache Wave
Apache Wave, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
St. George, Utah
St. George yew sûka DYAya. Cayê cı eyaletê Utahi de yo.
Bezirk Lothringen
Bezirk Lothringen, be Fransızki: Departement de Lorraine) yew qezaya verêna. Dewrê İmperatoriya Almanya de, mıntıqaya Alsace Lorraine de qeza biya.
NGC 1773
NGC 1773, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
.ad
.ad internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Andorra nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê Andorra mocneno.
Toppdomän
Villetritouls
Villetritouls, yew komuna wılayetê Audea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Occitanie de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Villetritouls;
Bıvênên
Lista komunanê Audey
VOXup
VOXup, yew kanalê têlevizyoniyê dewleta Almanyayo ticariyo. Zerreyê cı de vêşêri muhtewaya programanê RTLyi esta.
Google Street View
Google Street View, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
.broadway
.broadway, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
NGC 5831
NGC 5831, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
.kpn
.kpn, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Amance, Meurthe-et-Moselle
Amance, yew komuna wılayetê Meurthe-et-Moselleya. Na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
La Liga 1932-33
La Liga 1932-33, dewleta İspanya de, kayê futboli de yew sezonê La Ligayo. Nê sezoni 27 Tışrino Peyên 1932 de dest pêkerdo u 28 Adare 1933 de qediyayo. 10 taxıman xo mabên de 90 maçi kay kerdê u 400 goli eştê. Na lige de taxımê Real Madrid C.F.yi biyo şampiyon.
Amance, Meurthe-et-Moselle
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Amance, Meurthe-et-Moselle;
Bıvênên
Lista komunanê Meurthe-et-Moselley
Châtenoy, Seine-et-Marne
Châtenoy, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Châtenoy de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Erdal Beşikçioğlu
Erdal Beşikçioğlu (b. Çele 5, 1970 Anqara) yew aktoro Tırko.
Matafelon-Granges
Matafelon-Granges, yew komuna Eniya. Na komune Fransa de mıntıqaya Overn-Ron-Alpan de ca gêna.
Elmali
Elmali, wılayetê Erzıngani de yew dewa qezaya Mamaxatuna.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Kerbela
Kerbela (Erebki: كربلاء‎ Karbalā’) dewleta İraqi de verocê rocawanê Beğdadi de yew sûka. Be nameyanê El-Kadiriye u Şat-ül Fırat ra zi zaniyena.
Elmali
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebeyi şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta û kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. Awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
Piramid
Desto bin ra Mısır dı zi merdıman piramidi vıraştê. Demo antik dı firawıni est biy, enê firawınan xo rê piramidi vıraştê, merdış ra tepeya tedı biy şeveknayış. Piramidê Mısıri piramidanê binan ra namdarêrê, vêşêr şınasiyenê.
.zero
.zero, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Nuştışê mêxi
Nuştışê mêxi tewr nuştışo kıhano, key merdıman nuştış diyo raver mêx gırweyo u çiyê nuşto. Merdıman salekan u kerran sero be mêxan nuştey nuşti, asayışi anti. Merdıman nuştışê mêxi rê tekniki vıraşti u gırwey. Nuştışê mêxi veciyayışê papirusan sero nuştışi ra tepeya nêmendo. Sumerıcan sistemê nuştışê xo de mêxi gırwey, eno sistemê nuştışi zi inan ra piya name kerdo.
Rocvetışê Miyani sero warey Mezopotamya de xeylê şaranê kıhani nuştışi rê mêxi gırwey, eno sistemê nuştışi tiya ra veciyo.
Herbignac
Herbignac, yew komuna wılayetê Loire-Atlantikiya. Na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Pays de la Loire de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero goreyê serran ra nıfusê Herbignaci;
Bıvênên
Lista komunanê Loire-Atlantique
Spor
Spor, terimê fealiyetê merdımi be bedeni lewiyayış, kaykerdış u têver-eştışio. Verê coy maney ena qısey/qesey disporti keyfkerdış, wext raviyarnayış u kaykerdış biyo (< Fransızkiyo kıhan desport, Latinki desportare: xo xecelnayışo).
Qe demgê, weşiya ganê merdımi de hetê organik u fizyolojiki de vırnayış vıraziyeno. Enê hareketanê qompleksan ra vanê "spor".
Spor teyna geyrayış, vazdayış, asnaw/azney niyo. Hewl başli/sifê rwej/roji bıke, zerrê rwejıd (roji de) qarşi olayonıd (biyayis de) quweta xo bezkerdışo. Verba olayon/biyayıs de vınderdış spor kiyo/çiyo şarto. O/uyo ze/ke spor keno, zeman yeno, faydey spori vêneno. Her rwej/roz gereke merdım spor bıkero. Sersıbe/Şewdır teyna merdım werzo/raurzo spor bık/bıkero ın/no bile hayatid/heyat de weşiya con/canê merdımi rê beso.
Thoré-la-Rochette
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Thoré-la-Rochette ;
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
Montchenu
Montchenu, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
Xızmete
Montchenu de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Montchenu;
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Zarbeling
Zarbeling, jû komuna qezay Sarrebourg-Château-Salinsiya. Cayê na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Moselleyi dero. Erdê komune 3,87 km2 ca gêno. Dormey Zarbeling ra komunê Conthil, Lidrezing, Rodalbe û Wuisse ca gênê.
Xızmete
Zarbeling de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni vıraziyao. Xeta elektriki û interneti anciyaya.
Nıfus
Nıfusê komune gorey amardışê peyêni 58 nefero.
Zarbeling de gorey serran ra nıfusê komune grafikê diyagrami sero aseno ;
La Liga 1933-34
La Liga 1933-34, dewleta İspanya de, kayê futboli de yew sezonê La Ligayo. Nê sezoni 5 Tışrino Peyên 1933 de dest pêkerdo u 4 Adare 1934 de qediyayo. 10 taxıman xo mabên de 90 maçi kay kerdê u 378 goli eştê. Na lige de taxımê Athletic Bilbaoyi biyo şampiyon.
Christopher Isherwood
Nuştışê cı
Açarnayışi:
Vedanta û Ğerbi sero guriyayışi
Vedanta and the West was the official publication of the Vedanta Society of Southern California. It offered essays by many of the leading intellectuals of the time and had contributions from Aldous Huxley, Gerald Heard, Alan Watts, J. Krishnamurti, W. Somerset Maugham, and many others. Isherwood was Managing Editor from 1943 until 1945. Together with Huxley and Heard, he served on the Editorial Advisory Board from 1951 until 1962.
Kırê
Kırê, hewt rocanê heftey ra roca yewına.
.ae
.ae internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Yewiya Emiranê Erebi nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê Yewiya Emiranê Erebi mocneno.
Saint-Louis, Moselle
Saint-Louis, Moselle, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Moselley de yew komuna.
Google Video
Google Video, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
NGC 884
NGC 884, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Cıwan miyan de ca gêno. İR 130 de terefê Hipparchusi ra keşıf biyo.
Saint-Dyé-sur-Loire
Saint-Dyé-sur-Loire, yew komunê wılayetê Loir-et-Cherio. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Centre-Val de Loire de ca gêno.
NGC 7232
NGC 7232, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Saint-Dyé-sur-Loire
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Saint-Dyé-sur-Loire ;
Bıvênên
Lista komunanê Loir-et-Cheri
20 Tışrino Verên
20 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 293yına.
NGC 4248
NGC 4248, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
NGC 1772
NGC 1772, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Haci Yusuf Sami Efendi
Lacê Mıfti Eyyüb Efendi (Müftü Eyyüp Efendi), Héci Üsıf Sami Efendi (Hacı Yusuf Sami Efendi) sera 1846 Süreg kêy Qedıraxayan (Kadirzade) dı marda xü ra biyo.
Bê dersê Erebki u Farızki, dersê tarix, edebiyat, hésab, héndese (coxrafya), ılmê héywanan, nebatat (botanik) u ılmê estarey (nücumi) gıroto.
Héci Üsıf Sami Efendi, şiir u senétê ray dı zaf gami ravey eşto u wextê do derg zi mıdurey kerdo. Süregı dı sıfte Uli Cami u Gülabi Bey camisiya piya ê camiyê binan dı zi senétê ciyê ray/xet ê Héci Üsıf Sami Efendi yo. Êy nuşteyê ciyê camiyan dı héta ewro ameyo resayo ma.
Héci Üsıf Sami Efendi, héta nıka çıhar (4) kıtabi bı destnuşte xü ya nuşnayo u ewro estê.
Êy kıtabi kı Héci Üsıf Sami Efendi nuşnayo nêyê
Ewro héla, hileyi şerıfê cı kı o bı detsê xü ya nuşnayo Uli Camıyê Süreg dı esto. Sera 1931 dı Süregı dı şiyo héqeyda xü ser.
Villesiscle
Villesiscle, yew komuna wılayetê Audea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Occitanie de ca gêna.
Xızmete
Villesiscle de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Villesiscle;
Bıvênên
Lista komunanê Audey
.pars
.pars, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Catarroja
Catarroja''', dewleta İspanya de eyaletê Valensiya de wılayetê Valenciao de yew belediyey. http://aplicacions.municat.gencat.cat
Xızmete
Catarroja de şebekey awe esto û sistemê kanalizasyoni ratneyao. Xeta elektriki û interneti esta.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış, mase tepıştış, turizm û ziraet ra beno.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Catarrojai;
NGC 4609
NGC 4609, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
IGoogle
IGoogle, mecraya interneti de yew serwisê şırketê Googleyo.
South Jordan, Utah
South Jordan yew sûka DYAya. Cayê cı eyaletê Utahi de yo.
21 Tışrino Verên
21 Tışrino Verên Serrenamey Gregoryani de roca 294ina.
.af
.af internet de nameyê bandıra sewiyaya serêna kodanê dıwelan (be İngılızki: country-code Top Level Domain (ccTLD)) ra yewo û seba dewleta Efğanıstani nuşiyeno. No kılmkerdış internet de pelanê Efğanıstani mocneno.
NGC 1771
NGC 1771, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Bawko
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta û kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
.珠宝
.珠宝, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Têlevizyon
Têlevizyon ya zi TVyew aleto de komunikasyoniyo. Sistemê têlevizyoni pıhêlanê elektromanyetikan gêriyenê, çarniyenê era asayış û veng. Ekran û hoparlorê têlevizyoni ra zi daniyeno merdıman ver.
Têlevizyonê Zazaki
Eno dem de yew têlevizyonê Zazayan hewna çıniyo, hema qandê yew têlevizyonê Zazayi ronayene rê tayê merdımanê Zazayan dest kerd pê. Nameyê enê proceyi "Zaza TV"yo.
Babil (wılayet)
Babil (be Erebki: محافظة بابل), İraq de yew wılayeto. 5,603 km² yew ca gêno. Pêro piya nıfusê cı 1,385,783 nefero. Paytextê wılayeti Hillayo. Namey wılayeti sûka antike Babilonya ra gêno.
La Liga 1993-94
La Liga 1993-94, dewleta İspanya de kayê futboli de yew sezonê La Ligayo. Nê sezoni 4 Keşkelun 1993 de dest pêkerdo u 15 Gulane 1994 de qediyayo. Pêro piya 20 taxıman na lige de mıcadele kerdo u taxımê FC Barcelona biyo şampiyon.