cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Takabeg's opinion and proposal
P.S. Karber:Mirzali had shown these edits by Karber:Tadiranscopus on the user page of Karber:Calanor with his comment "Here is a proof of his lies.". But this cannot be accepted as a proof of his lies. It's the similar to these edits by Karber:Mirzali on the user page of Karber:Newera. These edits cannot be accepted as the proof of sockpuppetry of Karber:Mirzali and Karber:Newera. In spite of this edit by Karber:Tadiranscopus on the user page of Karber:Addihockey10, Karber:Addihockey10 is not the sock of Karber:Tadiranscopus. In spite of these edits by Karber:Mirzali on my user page, I'm not the sock of Karber:Mirzali. Takabeg (mesac) 04:55, 23 Kanun 2012 (UTC)
Upcoming software changes - please report any problems
(Apologies if this message isn't in your language. Please consider translating it)
All Wikimedia wikis - including this one - will soon be upgraded with new and possibly disruptive code. This process starts today and finishes on October 24 (see the upgrade schedule & code details).
Haravesnes
Haravesnes, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Upcoming software changes - please report any problems
Please watch for problems with:
If you notice any problems, please report problems at our defect tracker site. You can test for possible problems at test2.wikipedia.org and mediawiki.org, which have already been updated.
Thanks! With your help we can find problems fast and get them fixed faster.
Sumana Harihareswara, Wikimedia Foundation Engineering Community Manager (talk) 02:49, 16 Tişrino Verên 2012 (UTC)
P.S.: For the regular, smaller MediaWiki updates every two weeks, please watch this schedule.
Distributed via Global message delivery. (Wrong page? Fix here.)
Fundraising localization: volunteers from outside the USA needed
Hello All,
Saint-Simon (Aisne)
Saint-Simon (Aisne) dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Fundraising localization: volunteers from outside the USA needed
The Wikimedia Foundation's Fundraising team have begun our 'User Experience' project, with the goal of understanding the donation experience in different countries outside the USA and enhancing the localization of our donation pages. I am searching for volunteers to spend 30 minutes on a Skype chat with me, reviewing their own country's donation pages. It will be done on a 'usability' format (I will ask you to read the text and go through the donation flow) and will be asking your feedback in the meanwhile.
The only pre-requisite is for the volunteer to actually live in the country and to have access to at least one donation method that we offer for that country (mainly credit/debit card, but also real-time banking like IDEAL, E-wallets, etc...) so we can do a live test and see if the donation goes through. All volunteers will be reimbursed of the donations that eventually succeed (and they will be low amounts, like 1-2 dollars)
By helping us you are actually helping thousands of people to support our mission of free knowledge across the world. Please sing up and help us with our 'User Experience' project! :) If you are interested (or know of anyone who could be) please email ppena@wikimedia.org. All countries needed (excepting USA)!
Pats Pena
Global Fundraising Operations Manager, Wikimedia Foundation
Sent using Global message delivery, 16:54, 17 Tişrino Verên 2012 (UTC)
Mirzali - please unprotect your talk page
User:Mirzali, can you please unprotect your talk page, as editors need to be able to contact you in your capacity as an admin on this project, as I now have to in relation to numerous articles which I see problems with. Russavia (mesac) 04:04, 29 Tişrino Verên 2012 (UTC)
Proposal for the removal of sysop access
Those two user didn't contribute for deletions and blocks for more than two years. I think they have no time to contribute for Zazaki Wikipedia and retired. So I propose removing their sysop access (+ Belekvor's 'crat access). When they would return to Zazaki Wikipedia and want to get sysop access, they can request it again.
User:タチコマ robot
Shall we give to a permission to global bot User:タチコマ robot to make following edits:
1. To change.
2. To change Infobox Suki -> Sûke, Suke -> Sûke
3. To create article on districts and villages of Turkey like vi:Thành viên:Cheers!'s work in Vietnamese Wikipedia. We will have to provide fotmats of districts of Turkey and villages of Turkey.
Takabeg (mesac) 08:01, 23 Kanun 2012 (UTC)
Mirzali (mesac)
Be a Wikimedia fundraising "User Experience" volunteer!
Thank you to everyone who volunteered last year on the Wikimedia fundraising 'User Experience' project. We have talked to many different people in different countries and their feedback has helped us immensely in restructuring our pages. If you haven't heard of it yet, the 'User Experience' project has the goal of understanding the donation experience in different countries (outside the USA) and enhancing the localization of our donation pages.
I am (still) searching for volunteers to spend some time on a Skype chat with me, reviewing their own country's donation pages. It will be done on a 'usability' format (I will ask you to read the text and go through the donation flow) and will be asking your feedback in the meanwhile.
By helping us you are actually helping thousands of people to support our mission of free knowledge across the world. If you are interested (or know of anyone who could be) please email ppena@wikimedia.org. All countries needed (excepting USA)!!
Thanks!
Pats Pena Global Fundraising Operations Manager, Wikimedia Foundation
Wikimedia sites to move to primary data center in Ashburn, Virginia. Read-only mode expected.
(Apologies if this message isn't in your language.) Next week, the Wikimedia Foundation will transition its main technical operations to a new data center in Ashburn, Virginia, USA. This is intended to improve the technical performance and reliability of all Wikimedia sites, including this wiki. There will be some times when the site will be in read-only mode, and there may be full outages; the current target windows for the migration are January 22nd, 23rd and 24th, 2013, from 17:00 to 01:00 UTC (see other timezones on timeanddate.com). More information is available in the full announcement.
If you would like to stay informed of future technical upgrades, consider becoming a Tech ambassador and joining the ambassadors mailing list. You will be able to help your fellow Wikimedians have a voice in technical discussions and be notified of important decisions.
Thank you for your help and your understanding.
Guillaume Paumier, via the Global message delivery system (wrong page? You can fix it.). 15:10, 19 Çele 2013 (UTC)
Help turn ideas into grants in the new IdeaLab
''I apologize if this message is not in your language. Please help translate it.''
Please join us in the IdeaLab, an incubator for project ideas and Individual Engagement Grant proposals.
Thanks! --Siko Bouterse, Head of Individual Engagement Grants, Wikimedia Foundation 20:17, 30 Çele 2013 (UTC)
Distributed via Global message delivery. (Wrong page? Correct it here.)
Platformê Zazaki
Platformê Zazaki yew organizasyono ke seba cewiyayişê zıwanê Zazaki gureyeno (xebıtiyeno). Platformê Zazaki Tırkiya de faeliyet keno. Ronayoğê Platformê Zazaki Fexri Pamuxçu, Xıdır Eren, Tornê Thuji, İsmail Soylemez, Asmêno Bêwayir, Hasip Bingöl, Sinan Usarr u tayê nuştoğ u roştberê Zazayanê.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Re-write for Terteleyê Dêrsımi
1. Background: İskân Kanunu, Tunceli Kanunu v.s..
Platformê Zazaki
Platformê Zazaki wazeno ke nuştoğ, senatkar u roştberê Zazayê ke Tırkiya dê, inan biaro yew ca u organizasyonanê gırdan tertip bıkero, Tırkiya de yew pêseroka Zazaki veco, seba zıwan u kulturê Zazayan yew komel (derneg) ya ki yew weqf rono. Platformê Zazaki heta nıka Tırkiya de xeylê kombiyayişi u şewi vıraşti, kampanyaya imzaya "Ma Seba Zazaki Heqanê Demokratikan Wazenime" organize kerde. Heto bin ra ki tayê festival u mitinganê Dêsımi de pankartê "Zonê Xo Zazaki rê Wayir Vecime" akerdi u beyannamey vıla kerdi.
Burdur (wılayet)
Burdur, yew wılayetê Tırkiyao. Merkezê wılayetê Burduri sûka Burduriyo. Riyê erdê wılayeti pêro piya 6,887 km²yo. Dormey Burduri de wılayetê Afyonkarahisar, Isparta, Antalya, Muğla u Denizliy estê.
La Chapelle-Saint-Luc
La Chapelle-Saint-Luc, yew komuna wılayetê Aubeya. Na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Burdur (wılayet)
Nıfus
Nıfusê wılayetê Burduri 269.926 nefero.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Re-write for Terteleyê Dêrsımi
2. 1937 Harekâtı: Seyit Rızaların idam edilmelerine kadar - Birinci Tunceli Harekâtı
Francesco Totti
Francesco Totti (b. 27 Keşkelun 1976, Roma) yew futbolwano İtalyano. Ey klubê AS Roma de kay kerdo. Ey taxımê İtalyayê mılli de zi kay kerdo û serra 2006ıne de seba şampiyoniya dınya taxımê xo rê zehf yarmetiya xo biya.
Loisin
Loisin, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Burdur (wılayet)
Qezê Burduri
Qeza merkezi ra piya wılayetê Burduri de 11 (des u yew) qezey estê.
La Chapelle-Saint-Luc
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê La Chapelle-Saint-Luci;
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Re-write for Terteleyê Dêrsımi
3. 1938 Harekâtı:
La Chapelle-Saint-Luc
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Re-write for Terteleyê Dêrsımi
3-1. Temmuz 1938'e kadar - İkinci Tunceli Harekâtı
Burdur
Burdur (be Usmanıcki: بوردور), sûka merkezê wılayeti û qezayê da Burduriya.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Re-write for Terteleyê Dêrsımi
3-2. Ağustos 1938'den sonra (harekâtın komuta yetkisinin Dördüncü Genel Müfettişliğinden Üçüncü Ordu'ya devralındıktan sonra)
3-2-1: Üçüncü Tunceli Harekâtı: 10-17 Ağustos 1938
4. Laç Deresi Muharebesi, tr:Zini Gediği Katliamı etc... Takabeg (mesac) 22:59, 4 Tişrino Peyên 2012 (UTC)
Merxe
Merxe (be İngılızki: juniper) namey ju daro.
NGC 459
NGC 459, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Maseyan miyan de ca gêno. 15 Tışrino Verên 1784 de terefê Wilhelm Herscheli ra keşıf biyo.
Poitou-Charentes
Poitou-Charentes (bıwane: Puatu-Şaront) yew eyaletê Fransayo.
San Felipe
San Felipe, yew sûka dewleta Şiliya. Na sûke eyaletê Valparaísoyi de ca gêna.
Wikipediya:Embassy/Arşiv 2
Werênayış:Xoverdayışê Şêx Seidi
Şeyh Said Ayaklanması ise Terteleyê Şêx Seidi değil mi ? Takabeg (mesac) 12:01, 29 Tişrino Verên 2012 (UTC)
NGC 2716
NGC 2716, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Woodrow Wilson
Woodrow Wilson, yew akademisyen, tarixwan u siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda. Eslê xo İskoç u İrlandayıco. Reyna ey Xelata Nobelia Haştiye gırewta.
NGC 6673
NGC 6673, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Béatrice Dalle
Béatrice Dalle (b. 19 Kanun 1964), yew kaykera Fransıza. Gencina xo dı Modellin kerd bi. Dıma Jean-Jacques Beineix ya pê şınasna, ey 1986dı 37°2 le matin dı gan da "Betty Blue".
Halinghen
Halinghen, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Komê estareyan
Komê estareyan, şekıl ya zi resımo ke riyê asmêni terefê yew estareyi ra nêneqeşiyeno. Asmên biyo 88 leteyi, her letê cı yew cayê komê estareyano.
Rus, Jaén
Rus, dewleta İspanya de eyaletê Endulusi de wılayetê Jaén de yew belediyaya.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Rus;
Ali Haydar Saltık
Ali Haydar Saltık (b.: 1923, Estanbol – m.: 8 Nisane 2011, Estanbol) yew generalê eskeriyaya Tırkiya biyo. Qumandanê Ordiyê Yewina Tırkiya (25 Tebaxe 1981 - 22 Tebaxe 1983) u qumandanê Arteşê Tırki (6 Kanun 1983 - 12 Tebaxe 1985) biyo. Eslê xo Dêrsımıco.
Montchâlons
Montchâlons dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Giresun (arezekerdış)
Bınê Giresuni de nê meqaley estê:
Groffliers
Groffliers, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Kavır
Kavır yew heywano kediyo.
.aero
.aero, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
Lornay
Lornay, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
NGC 5697
NGC 5697, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Mont-d'Origny
Mont-d'Origny dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 3905
NGC 3905, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
J
Herfa "J"y, Alfabeyê Zazaki de herfa 14ına (des u çarına) u varyantê ke alfabeyê Latinki ra amey vıraştene. Alfabeyê Latinkiyê moderni de zi herfa 10ına (desına). Herfa de bêveng u nerma.
William Howard Taft
William Howard Taft, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda.
Santa María
Santa María, yew sûka dewleta Şiliya. Na sûke eyaletê Valparaísoyi de ca gêna.
NGC 2717
NGC 2717, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Aşere-i Mubeşşere
Aşere-i Mübeşşere (Erebki اَلْعَشَرَةِ الْمُبَشِّرُونَ بِاْلْجَنَّةِ el-'aşeret-il mubeşşirūne bil cenneh), yew qewremê islamiyo ke terefê peyğamberê islami ra tay merdıman rê hewna weşiyeya xo de cı rê seba Cenneti wahd deyayê inan ifade keno. (Cennet şiyayış Allahi cı rê mujganiyayo) nê dês merdıman ra çeharê cı Xulefa-i Raşidin zi zaniyenê.
Rhône-Alpes
Rhône-Alpes (bıwane: Ron Alp) yew eyaletê Fransayo.
Grigny, Pas-de-Calais
Grigny, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
NGC 5698
NGC 5698, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê yi miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Lista ganiyanê mitolociya Yunani
Lista ganiyanê mitolociya Yunani; ganiyê ke mitolociya Yunanan miyan dı ca gênê, ê wıni benê liste:
Lumigny-Nesles-Ormeaux
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Lumigny-Nesles-Ormeaux;
Roizy
Roizy, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
NGC 6672
NGC 6672, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Zımbêli
Zımbêli, muyê ke serê lewê serêni de resenê. Xeyle şıklê verdaena zımbêlan estê.
Ferhan Şensoy
Ferhan Şensoy (b. 26 Şıbate 1951, Çarşamba, Samsun, m. 31 Tebaxe Estamol) yew senarist, nuştekar û aktoro Tırk bi.
Landreville
Landreville, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Landreville;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
.asia
.asia, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
La Iruela
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê La Iruela;
Vanzy
Vanzy, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Theodore Roosevelt
Theodore Roosevelt, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda.
Kalecik
Arezekerdışê ena çekuya Kaleciki (be varyantê Zazaki: Qelecuğe) vıriyeno:
NGC 3906
NGC 3906, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
NGC 6671
NGC 6671, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Sêm
Sêm, yew elemento bereqiyaeyo u rengê xo sêmêno ke kimya de ebe sembolê Ag yeno mocnayış.
NGC 2718
NGC 2718, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Ku Klux Klan
Ku Klux Klan (KKK) yew organizasyono ke tarixi Kanun 24, 1865 de DAY de eyaleti Tennessee de vıraziyao u yew organizasyono rasisto, siyahiyan ver de maneno u inan nıwazıno. Klu Klux Klan orgazinasyono nımniyo, rakerd niyo. Vıraştoği inan Nathan Bedford Forrest u be name Sihirbazo Sıpê ra şınasiyeno. John C. Lester, Binbaşı James R. Crowe, John D. Kennedy, Calvin Jones, Richard R. Reed u Frank O. McCord zi vıraştoğan miyan de ca gêni. Be filmi "Birth of a Nation" (Biyayışi yew mıleti) ra inan şınasniyao. Cemiyeto ke veri cengi Amerikani sivili de vıraziyo u name cı "Knights of the Golden Circle"yo, no cemiyet ra teni zaf kowti Klu Klux Klan.
Zun
Zun wılayetê Giresun de yew dewa qezay Alucraya.
Ku Klux Klan
Vıraziyayış
Dıma Cengi Amerikani Sivili, siyahi zaf heqi qezenç kerdi u groti. Mensubi Klu Klux Klan verda hemiya siyahi u sıpêyan mendi. Semedi hedef u amaci inan resayene, şıdet u teror ri ser day. Organizasyon dı kezi biyo xırabe emma 1950 u 1960an de newe ra vıraziyo u ewro zi eno organizasyon hema esto. Ewro Amerika de tayi mıntıqan de bazê lokali de aktivite (fealiyet) mocnıno.
Zun
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Montescourt-Lizerolles
Montescourt-Lizerolles dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Zun
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
NGC 465
NGC 465, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Tukana miyan de ca gêno. 1 Tebaxe 1826 de terefê James Dunlopi ra keşıf biyo.
Qurana Birminghami
Qurana Birminghami (zıwanê İngılızki de Birmingham Quran manuscript vaciyeno) namê dı (2) pelanê Quranio ke Kutıbxaney Universıtey Birminghami Cıgeyrayışê Cadburyi serra 2015ıne de vetê, ınka Koleksyonê Mingana derê u vaciyeno u tarixiyeno ke na Qurane miyanê serranê 568 u 645 de nusiyaya. Peli be nuştışê desti parşomen sero nusiyayi be Erebkiyê Hicazki. Peli de sureyê Qurani 18ıne, 19ıne u 20ıne estê.
Pêro piya des u şeş (16) pelê Qurani vêniyaê terefê cıgeyrayoğê Universıtey Birminghami ra u ninan ra dı tene peli şınasiyaê u waniyaê. Gorey Qurana Birminghami ra, Qurana şena zemanê Mıhemmed ra veri de nusiyaya ya zi terefê merdışê Mıhemmedi ra veri nusiyaya.
İtalyay Veroci
İtalyay Veroci (be İtalyanki: Mezzogiorno) mıntıqaya verocê İtalyaya. Erdê xo 123.024 km²yo. Nıfusê xo 22 milyono.
Henık
Çene (cenge ya zi çenık) yew organê insanano. Riyê insanan de cao ke fek u dıdani estê u gılê bınê riyo, uca ra vaciyeno. Namey xoyo Latinki Mandibulayo u yeno ra mena "nisorkerdoğ", "hurdikerdoğ".
Çene dı leteyıno, yanê bêlewayışo u lewayışıno.
Sapogne-et-Feuchères
Sapogne-et-Feuchères, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Santo Domingo, Şili
Santo Domingo, yew sûka dewleta Şiliya. Na sûke eyaletê Valparaísoyi de ca gêna.
Ajalvir
Ajalvir, dewleta İspanya de, mıntıqaya Madridiya otonome de, wılayetê Madridi miyan de yew belediyaya.
Dêsım (welat)
Mabeynê İmperatoriya Usmanıcan û dewleta Tırkiya de nameyê welatê Zazayan (bilxasa Zazayanê Elewiyan/Qızılbaşan) Dêsım (be Tırki: Dersim) biyo. Eslê nameyê Dêsımi eşira Dêsıman ra yeno.
Dêsım erdê wılayetê Dêsımi zaf gırd biyo; verocê Erzıngani (Erzıngani, Kemax, Egin, Mamaxatune), Zımey Xarpêt (Xarpêt, Egin, Keban, Qovanciyan, Qeze, Pali) rocawanê Çoligi (Çolig, Gêğiye), rocvetışê Meletiye (Erebkir).
Guemps
Guemps, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Serra galaktike
Serra galaktike, dormeyê sistemê Raya Şıti geyrayışê sistemê rociyo. Cı ra serra kozmike zi vaciyena. Yew serra galaktike 225 milyon u 250 milyon serra cihani miyan de vuriyena.
NGC 596
NGC 596, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Balina miyan de ca gêno. 13 Kanun 1783 de terefê Wilhelm Herscheli ra keşıf biyo.
Lucinges
Lucinges, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Berz-thondayışê goni
Vırêne de xeylê kesi na (130-139/85-89 mmHg) berziya thondayışê goni normal diyêne, hema fıkranê doxtoran ra gunê na berzina thondayışê goni ki hetê sıheti ra zerar dana insani, coka gereke bêro tedavi kerdene.
Bucak, Burdur
Bucak yew qezay Burduriya.
Giresun (wılayet)
Giresun, wılayetê de Tırkiyao. Riyê erdê wılayeti pêro piya 6.934 km²yo. Dormey Giresuni de wılayetê Ordu, Sêwaz, Erzıngan, Gumuşxane u Rizey estê. Nıfusê wılayetê Giresuni 417.505o.
Qezê Giresuni
Giresun de merkez ra piya 16 qezey estê.
.gov
.gov, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
Useyn Aliwosta
Useyn Aliwosta mordemê do pil biyo. Pılemoriye de amo dina u aşira Avdelu rawo. Peyniye de do barkerdene, şiyo dewa Mamaxatune (Têrcan).
Namê xo koti ra amo?
Useyn Aliwosta ke Pılemoriye ra amo Mamaxatune, tıfang, dabançe u fişegi vıraştê. Coka mıleti (şari) heni name no pa. Namê xo Ali biyo, eke wostayiya xo ki biya, mıleti vato Ali Wosta u heni biyo Aliwosta.
Heyatê Aliwostay sero tenê qesey
Vatene ra mordemê do mêrxas u çhêr beno. Ey hetan 300 (hirê sey) metre ra nişan guretêne, yanê heni sevkan biyo. Eke Rusi (Urısi) amê hetê Mamaxatune, eşto be dine ser. Nae de qumandanê Rusi ke kışeno, eskerê Rusya pêro remeno, peyser şono.
Goçê mezgi
Goçê mezgi key yew merdımê şınasi cayê xo ra abırriyeno u şıno cayê do bin, cı rê goçê mezgi vaciyeno. Yani kamci merdımê ke wendê, çiyê zanenê, biy alımi, ê welatê xo vırnenê u şınê welatê binan.
Tey
Na tewra endemik: Ukrayna, Xırwatıstan, Yunanıstan Girit, Sicilya, Montenegro, Qıbrıs, İran, İraq, Tırkiya de biya vıla.
La Romagne, Ardennes
La Romagne, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
NGC 2012
NGC 2012, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Diskografiya Daniel Radcliffeyi
Ena diskografiye derheqê Daniel Radcliffe melumat dana.
Sedat Edip Bucak
Sedat Edip Bucak (b.: 1960, Sêwrege - ) reisê eşira Bucaqiyo. Siyasetkarê Tırkiya (mebusê Rıha, 1991 - 2002, XIX, XX u XXI) biyo. Serra 1996ıne de Susurluk de yew qezaya trafiki de bi dırbetın.
Saint-Thibaut
Saint-Thibaut dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Giresun
Giresun (be Usmanıcki: کيره سون), sûka merkezê wılayeti u qezayê da Giresunia.
NGC 2719
NGC 2719, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Lobê mezgi
Lobê mezgi mezgê merdımi dı panc teney estê.
Kengerê heran
Kengerê heran (Cirsium vulgare) yew vaşê gemo. Serey u bedenê cı telıyıno. Her bergir camus nê vaşira zaf hes keno. Floray cı Ewropa Amerika Asya ya.
Elçin Sangu
Elçin Sangu (b. 13 Tebaxe 1985, İzmir), kaykere û modela. Êsle xo Çerkeso.
Lassicourt
Lassicourt, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Lassicourt;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Alameda del Valle
Alameda del Valle, dewleta İspanya de, mıntıqaya Madridiyo otonom de, wılayetê Madridi miyan de yew belediyaya.
William McKinley
William McKinley, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda.
Le Petit-Bornand-les-Glières
Le Petit-Bornand-les-Glières, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Quesada, Jaén
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Quesada, Jaén;
HAYTAP
HAYTAP (Federasyonê Heqanê Heywanan) namê organizasyonio ke miyanê Cumhuriyetê Tırkiya de heqê heywanan u seveknayışê tebieti sero gureyeno. HAYTAP serra 2008ıne de suka Estanboli de vıraziyao. HAYTAP namê organizasyonê serio, bınê cı de xeylê teşkılatê bınêni estê.
.cat
.cat, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
Guînes
Guînes, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Buri
Buri (ya zi burew, ebru) muyê ke zey qeleme ra antê, serê çıman derê. Serê her çımi de yew buri esto. Dı edaleyê lewiyayışi buriyan cer ya ki cor ser lewnenê. Edaleo ke buri cor ser lewneno Latinki ebe Musculus Frontalis, edaleo ke buri hetê ceri ser lewneno ki Musculus Corrugator Supercilii ra name beno.
NGC 441
NGC 441, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Heykeltaştoğ miyan de ca gêno. 27 Keşkelun 1834 de terefê John Herscheli ra keşıf biyo.
Buri
Lewnayışê buri mana dano ra be riyê insanan. İnsani ke buriyê xo kerdi berz gege yeno ra mana nê! gegane ki yeno ra mana şaşkewtene ya ki insan ke buriyê xo kerdi nızm, taê cayan de yeno ra mana qariyayış, elaqe u zey çiyê do nianên.
NGC 2037
NGC 2037, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno.
Saverdiye
Saverdiye, (be Tırki: Şahverdi) dewê da qezay Puluri/Vacuğe ê wılayetê Tuncêliya ke zımey qeza ser, sinorê Erzıngani hetê Koyê Mırcani ser kewena. Dewe, Mamekiye ra 102 km, Pulur ra zi 42 km dûria.
Chevrainvilliers
Xızmete
Chevrainvilliers de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Chevrainvilliers;
Oulches-la-Vallée-Foulon
Oulches-la-Vallée-Foulon dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 6670
NGC 6670, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Rouvroy-sur-Audry
Rouvroy-sur-Audry, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
NGC 2720
NGC 2720, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno.
NGC 3907
NGC 3907, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Lewo bınên
Lewo bınên feke çevere İnsanande heto bınên'ra vacino. Latinki Lew'ra Labium oris vacino u yenora manâ Lewe Fek. Sere Lewo bınên'de juki Lewo Coren esto. Yane Lewû Cıte(cift)'e. Lewe bınên u Lewo Coren xeyle Lewayısine, nerm'e u sur'e. Lewe bınên herdaim Lewo Corenra tenena qolınd beno. Zare'ra vere hurdemena Lewude herdaim Gılezge/Gılejge beno u nu Gılezge feke insan kena hit u eke werde werd ki werde keno nermke rınd/hol Pize no werde hazm bıkero.
Grover Cleveland
Grover Cleveland, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda.
NGC 597
NGC 597, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Heykeltaştoğ miyan de ca gêno. 25 Keşkelun 1834 de terefê John Herscheli ra keşıf biyo.
TRT 1
TRT1, yew kanalê Tırkiyayo resmiyo. 31 Çele 1968 de saz biyo.
Ceza (muzisyen)
Bilgin Özçalkan (Kanun 31, 1976, Estanbol), jew rappero Tırko u be namey Ceza ra şınasıyeno. O serra 1977 de suka Estanboli de semti Üsküdari de marda cı ra biyo. Waxto ke o biyo leyrek, be muziki rapi elaqadar biyo. Reqibi ho cı ri name Cezay dayi. O vato ki be gruba Public Enemy zaf elaqadar biyo u inan ra hes kerdo. Bıni tesıri inan de mendo. Bado, o be ho ra seba ho ra yew name newe vıraşto u name ho kerdo  Ceza a.k.a Fatalrhymer. Bado seba muzisyenbiyayene teknisyeniya ho ra istifa kerdo u veciyo. O serrani 95-96 miyan de gruba U.C.S vıraşto emma waxto ke grube peyni diyo serrani 1997 - 1998 miyan de konseri dayi. Be gruba rapia bini Nefreti ra xaptiyo. Serra 2004ıne de yew veciyayışo gırd tepşiyo.
Saint-Pierremont (Aisne)
Saint-Pierremont (Aisne) dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Villa Alemana
Villa Alemana, yew sûka dewleta Şiliya. Cayê cı mıntıqaya Valparaísoy dero.
Rubigny
Rubigny, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Guisy
Guisy, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Alcobendas
Alcobendas, dewleta İspanya de, mıntıqaya Madridiyo otonom de, wılayetê Madridi miyan de yew belediyaya.
Hırat
Hırat (zıwanê Peştuki de: ولاية هرات) wılayetê Efğanıstanio ke hirıs u çehar wılayetanê Efğanıstani rao. Cayê wılayeti rocawanê Efğanıstani de, hıdudê İrani ra nezdio. Eno wılayet wılayetanê Badğis, Ferah u Ğuri rê cirano. Merkezê wılayeti zi Herato u wılayet rê namê xo dano. Erdê wılayeti 54,778 km²o, 1,500,000 milyon ra vêşi merdumi tede weşiya xo ramenê.
NGC 3908
NGC 3908, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Jo Kanazawa
Jo Kanazawa (d. 9 Temmuz 1976) yew futbolwano Japono.
Maizières-lès-Brienne
Maizières-lès-Brienne, yew komuna wılayetê Obiya. Na komune dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero goreyê serran ra nıfusê Maizières-lès-Brienne;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Saint-Paul-en-Chablais
Saint-Paul-en-Chablais, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Monthiers
Monthiers dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Nêmroz
Nêmroz (be Farski: ولایت نیمروز, Peştuki: د نیمروز ولایت) hirıs û çehar wılayetanê Efğanıstani rayo. Cayê wılayeti verocê rocawanê Efğanıstani de, miyanê hıdudanê İran û Pakıstani de maneno. Merkezê wılayeti Zerenco. Erdê wılayeti 41,005 km²o û 149,000 merdumi tede cıwiyenê.
Rasim Öztekin
Rasim Öztekin (b. Çele 14, 1959 Estamol), yew kaykerê film û tiyatroyo Tırk biyo. 8 Adar 2021ıne de sebebê krizê qelbi ra merdo.
Pali
Pali (be Usmanıcki: پالو, be Tırki: Palu) yew qezay Xarpêtia. Cayê xo rocakewtena wılayetê Xarpêti dero. Pali Xarpêt ra 70 km dûrio.
Rasim Öztekin
Tiyatro
Muzikali
Pali
Tarixê Pali
Wextê İmperatoriya Usmanıcan de, gorey vatena verênan ra 70 hezar bani û nezdiyê 600 teney dewê Pali est biyê. Feqet Çolig, Darê Hêni û Piran cı ra bırriyaê a û Pali vera ver biyo qıckek.
Santa Elena, Jaén
Santa Elena, Jaén, dewleta İspanya de eyaletê Endulusi de wılayetê Jaén de yew belediyaya.
Pali
Tarixê Pali
Verê İmperatoriya Usmanıcan be heta wextê Cumhuriyeti, Paliyo kehan Mahla Serêbazari (Tırki: Çarşıbaşı) dı ronae bi. Feqet yew roce, yew adırgırewtene Mehlaz Serêbazari kerda xırabe û ey ra tepeya qısmê bazar'io gırd vêşa. Dıma adırgırewtene, Pali serra 1928ıne de rocawanê Kelay Pali de mıntıqaya Zeve (Paliyê Cori) de ca dao xo. Heta yew wext qezay Pali ena mıntıqa de manena. Naca de serra 1954ıne de jû şewe de yew bûmlerz (erdlerz) qezay Pali keno xırabe. Bûmlerz ra pey Pali caê xo mıntıqaya Talabi de verê Awka Muradi de gêno.
Santa Elena, Jaén
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Santa Elena, Jaén;
Loos-en-Gohelle
Loos-en-Gohelle, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Zıwanê İrankiyê rocawani
Lista zıwananê İranki:
Viña del Mar
Viña del Mar, yew sûka dewleta Şiliya. Cayê cı mıntıqaya Valparaísoy dero.
Ammuna
Ammuna, yew hıkumdarê dewleta Hititıcano. dewrê qıraliya verêni de İR 1545-1530 hıkum kerdo.
NGC 2721
NGC 2721, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Erme
Erme yew organo û gırêdayiyê wucıdê serêniyo. Erme ra dest, dest ra ki panc bêçıki gırêdayiyê. Erme organê di zaf lewayişıno u 360° derece eşkeno bıçerexiyo.
Ağdad, Xozat
Ağdad, Xozat, wılayetê Mamekiye de dewê da qezay Xozatiya.
.com
.com, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
NGC 6668
NGC 6668, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Mergey
Mergey, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Mergey;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Aldea del Fresno
Aldea del Fresno, dewleta İspanya de, mıntıqaya Madridiyo otonom de, wılayetê Madridi miyan de yew belediyaya.
NGC 3909
NGC 3909, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Benjamin Harrison
Benjamin Harrison, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletê Amerikayê Yewbiyayey kerda.
Norwecê Zımey
Norwecê Zımey (be Norwecki: Nord-Norge) mıntıqaya zımeyê Norwecia. Erdê xo 112,951 km2yo. Nıfusê xo 462,908o. İklımê Norwec Zımey zaf serdo.
Chauconin-Neufmontiers
Chauconin-Neufmontiers, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Chauconin-Neufmontiers de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Chauconin-Neufmontiers;
Zeki Çiftçi
Zeki Çiftçi yew senatkaro Zazayo. Çêrmuge de ameyo riyê dınya. Be Zazaki deyiran vano.
Zanışiye
Şınasiye (ya zi şınasi, zanışiye, sınasiye û Erebki ra ilım) vıraziyayış û şiyayışê fiziki û dormeyê be tayê rayan ra piya (testkerdış, delğenayış û çımkerdış) be raya sistematike ra cıgeyrayışo. Cıgeyrayışo sistematiko, entellektuelo û pratiko. Şınasiye heme inan gêno xo miyan.
Vêrde
Hetê tarixi ra şınasiye, vênayış û veciyayışê nuştışi ra rêwêr vêniyayo. Merdıman raver dorme de çı esto çı çıniyo, senên beno, veciyo, veciyeno, kamca ra yeno, kami vıraşto senên ameyo pêra heme inan zanıtene waşto. Coka merdım başle kerdo ke dormeyê xo bışınaso. Ena raye ra zi şınasiye veciya miyan. Şınasiye hêdi hêdi biya hera. Raveri filozofan (merdımê delğeyıni) nımıtiya cihani zanıtış waşto. İnan ra pey zi şınasan (şınasêr, ilımdar, alım) tayê leteyê şınasiyıni kerdê a.
Zaniyeno ke şınasiye nuştış ra ver veciya. O ri ra vêşêri demê antiki de vênayışanê şınasiyınan û vetışanê inan rê caygeyê aşanayışşınasiye (kenayışşınasiye, kınıtışşınasiye ya zi arkeolociye) gırdo. Cıgeyrayışanê vetışanê aşanayış-şınasiyenınan ra pey, musiyayo ke demê tarix ra ver de merdımanê verênan çımkerdışi vıraştê, inan peyê serredeman ra şiyê. Çiyê ke qıtaya Afrika ra veciyay, inan veto miyan ke serranê verê miladi 35000 û 20000 miyan de merdıman peymıtışê demi rê testkerdışi kerdê, inan waşto ke averşiyayışê demi (zeman) vecê, zanê.
Qeze (heywan)
Qeze yew heywana verê keyana.
Zanışiye
Vêrde
Be ey ra piya cıresayışê teknolociki ra bin, kerdışê şınasiyenın zi zêdêri verê miladi de serra 2500ıne de leze gırewto, o tesbit ameyo kerdış. Zêdêri caygeyê mimari de kerdışi ewro zi şenê bıewniyê, banê gırdi zey Stonehenge nêşeno cıresayışo teknolocik û şınasiyenın teber de bıvıraziyo. İnan kerdış rê ganê merdımi wayirê zanıtışê matematiki û şınasiyıni bıbê.
Merdıman miyan de caygeyê kerdışanê şınasiyınan
Şınasiye be cıkerdış û vênayışanê her şari ra piya resaya, veciyaya miyan. Naca ra zi aseno ke şınasiya mulkê yew şari niya, her şar aye rê çiyê kerdo cı. Desto bin ra şınasiye teyna yew ca de nêveciya teber. Mezopotamya de Sumerıcan, Asurıcan û ê binan çiyê kerdo cı, Mısırıcan, Yunanan, İranıcan, Hindan, Çinıcan û Maya-Aztekıcan heme inan çiyê kerdo cı şınasiye sero. Yanê, heme merdımanê erdi şınasiye vıraşta.
Mezopotamya de (ewro İraq, royanê Dicle û Fırati miyan) matematik û asmênşınasiye (astronomiye) resniyay, Mısır de zi geometriye û serrename resniyay. Coka şınasiye cayê sera cayê sero vêrda ra, her raverdış de çiyê newey gırewtê zerreyê xo û xo kerdo hira, resno cı û ameya caygeyê cıyo ewroyên.
Lewo serên
Lewo serên feke çevere İnsanande heto serên ra vacino. Latinki Lew ra Labium oris vacino u yenora manâ Lewe Fek.
Cere Lewo serên de juki Lewo bınên esto. Yane Lewû Cıte(cift)e. Lewo Coren xeyle Lewayısin niyo. Leu/Lewu nerme u sure. Lewe serênik ze/je Lewe bınên herdaim Lewo Corenra tenena bari beno. Zare ra vere hurdemena lewude herdaim Gılezge/Gılejge beno u nu Gılezge feke insan kena hit u eke werde werd ki werde keno nermke rınd/hol Pize no werde hazm bıkero.
Zanışiye
Bestışê şınasiye be felsefe
Heta seserra 19ıne, şınasiye zaf raye gırewta, xo zar berda aver û heta halê cı ra ameyış miyandê xo de xeylê leci day, xeylê cıgeyrayoğanê ciyayınan verba serdaranê seserrê miyanênan ke viro direkt ra çiyê kerdêne de kewto cêr. Galileo ke wayirê delğeyanê fizikê Aristoy ra ciyayêran biyo, be şınasan ra kewto ciya, o ê gırewtê verba xo. Şınasiye domê cıyo vêrdeyın de her tım wayirê çiyanê wınasiyên biyo, testkerdış û çımkerdış ra pey zi qanunê ke rıciyê cayê inan qanunanê neweyan gırewtê.
Felsefeyo ke raşti û hedefê estiye pers keno û persenayış vırazeno, oyo delğenayışo sistematik wazeno. Be felsefeyê seserrê antikê klasiki ra başlekerdış û heta Thales, Anaksimenes , Pisagor , Demokritos , Gorgias , Empedokles , Heraklitos , Parmanides , Sokrates, Plotinos , Platon û Aristoteles , enê filozofan persê felsefiyê ke roc be roc resenê, ê roşaynê heruna cı. Seserranê Miyanênan de felsefeyê seserra miyanêne din gırewto miyanê xo û dinan zi felsefe guriyo. No felsefe hirênayışê Homa, zanayış û bawerkerdışi de zaf guriyayo. Seserra Roşniye ra pey zi felsefe de aqıl vêrdo ra planê veri. Sistemê delğenayışi de vênayışo serên, heta raştiyanê ke mezgê merdımi roştiye daya heta inan payşiyayış biyo. Felsefeyê ronesansi zi delğenayışo skolastiki û felsefeyê seserra roşniye miyan de ca gêno, felsefeyê demê raverdışi vêniyeno. Ronesans zi Reyna-biyayış areze keno, sistemanê delğenayışan miyan de caygeyê pırdi dero.
Felsefe miyan de enê averşiyayış û xoresnayışi, şınasiye rê zi berê newey kerdê a. Sistemo mezgên vurriyayo, aqıl gêriyayo ver. Lızgeyê şınasiye hera biyê, roc be roc zêdêr biyê.
Vênayışi
Miyandê zemani de yewbinan ra xeylê ciya lızge û bıngeyê şınasiye vıraziyê û resayê. Zêdêri sewiyaya akedemike de lızgeyınbiyayışê şınasiyan dı kategoriy de gêriyeno dest ra. Şınasiyê dormeyê ke fenomenê ganiyan geyrenê cı û çım erzenê û şınasiyê sosyali ke şar û merdımi geyrenê cı. Biyolociye, fizik û kimya kewnê şınasiyanê dormeyınan miyan, sosyolociye (şarşınasiye) û antropolociye (merdımşınasiye) zi kewnê şınasiyanê sosyalan miyan. Enê dı şınasiyan miyan de, tayê şınasiyi estê ki her dı het ra zi xeylê çiyan gırewtê zerreyê xo, inan ra zi mıhendisi û tıb ornag mocniyenê, inan rê şınasiyê kerdışêni (aplikasyonel) vaciyeno. Demê peyênan de lızgeyo inter-disipliner (disiplinanmiyan) zi veciyo ra meydan zey sibernetik, ekonofizik û antropolociya tıbi.
Şınasiye senên yena kerdış
Filozofanê şınasiyan çım de şınasiye wına yena kerdış a, mocniyena:
Ninan teber de tayê bawerkerdışi estê, ifade beno ke şınasiye inan ra resena:
Resayışi
Miyandê leteyanê şınasiye de asmênşınasiye (astronomiye) tewr leteya verêna û kıhana ke merdıman a geyraya û coka a zey maya şınasiyan zaniyena. Waştışê merdıman asmêni sero, cısımê ke hetê corêni de darde biyê, inan perskerdış ra şiyo û merdıman teleskob diyo, icad kerdo. Be diyayışê teleskobi ra piya zi asmêni sero çımnayışê merdıman asanêr biy. Asmênşınasanê Babilıcan ra vêşêri (çımkerdışê inan şınasiyên nêbiy) asmênşınasê Yunanan, formulê matematikêni gırewtê ro xo ser û noxteyê ke averşiyayışê şınasiye rê ser biyê, ê vıraşto.
Teberê asmêşınasiye de matematik zi şınasiyekerdışê şaranê demanê verênan de cayo gırd gırewto. Hind ra heta Yunano Antik, Mezopotamya û Mısır de zi matematik dest ra dest rê (dest be dest, şar be şar) musiyayo, musniyayo û resniyayo. Merdıman be matematik ra piya formuli, probleman rê çareyi vıraştê. Heto bin ra tıb zi rêza serêne de biyo. Merdıman weşiya xo şeveknayış rê (pawıtış, sıtarkerdış) Hindıstan, Mısır, Çin, İran û Yunanıstan de testi kerdê, formuli vıraştê û tıb resno. Yew zi şarşınasiye (sosyolociye) zi şınasiyanê binan ra neweyêr asena ke a zi demê antiki de geyriyaya. Aye sero şınasê zey Herodot û Tukididisi çımkerdışi û geyrayışi vıraştê, nuştışanê inan de zi şarşınasiye sero ê estê, nusiyenê.
Metodo şınasiyên
Metodo şınasiyên çiyê ke dorme de benê, inan be raya ey reyna kerdışi ra piya keno a. Şınasiye de çı vêniyayo se, ey sero test reyna keriyeno ke eke test û testkerdışan ra tepeya reyna peyniya cı eyni maneno se, o taw o kerdış beno şınasiyên. Coka zi tez, hipotezi, teoriyi û pêro piya raştkerdış ra tepiya zi qanuno şınasiyên vıraziyeno. Tez de şınas yew fıkır erzeno miyan, fıkırê ey werêniyeno û eke bes vêniyeno, raşt keriyeno se tez beno hipotez. Hipotez zi ena raye ra vêreno û o zi beno teoriye. Teoriye raştıkêni ra tewr nezdiya. Eke yew fıkır teoriye biyo, merdımo şeno ke bıvaco o raşto. Çiyê ke teoriye de kemiyê û nêbiyê raştkerdış, inan zi yenê raştkerdış û o taw ra pey teoriye bena qanun. Qanuno şınasiyên, metodo şınasiyên de caygeyo peyêno, cayo peyêno. O qanun wendege û universıtan de musniyeno. Raya şınasiyêne de zi o guriyeno.
Izel-lès-Équerchin
Izel-lès-Équerchin, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Zıwanê İrankiyê zımey rocawani
Lista zıwananê İrankiyê zımeyê rocawani:
Nauroy
Nauroy, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komuna qezay Aisneya.
NGC 602
NGC 602, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Marmase miyan de ca gêno. 1 Tebaxe 1826 de terefê James Dunlopi ra keşıf biyo.
Welizki
Welizki (zıwanê xo de: Cymraeg ya zi Gymraeg, bıwane: Kımraig) zıwanê familyaya Hind-Ewropayo, miyanê zıwananê Keltkiyan de amariyeno, Qraliya Yewbiyayiye de û Weliziye de wayirê resmiyetio. Mıntıqaya Galler de nıfus serra 2011ıne de 3.1 milyon merdum amariyayo û vaciyayo ke %73yê nıfusê şarê Weliziye (2.2 milyon beno) nêşeno zıwanê xo Welizki ra qali kero. Şarê biniê ke teberê %73y de manenê, ê şenê Welizki sewiyaya hewle de qali (qısey) kerê. Hıkumatê Weliziye serra 2011ıne de Welizki kerdo zıwano resmi Weliziye de. Labelê leteyo zêde İngılızki qısey kenê û zıwanê de faktoyo. Welizki tarix de aver seserra şeşıne de veciyayo meydan. Zıwanê Welizki tarix de çehar gaman ra vêrdo ra û halê cıyo ewroyên gırewto.
NGC 2722
NGC 2722, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
NGC 6667
NGC 6667, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Vallorcine
Vallorcine, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Algete
Algete, dewleta İspanya de, mıntıqaya Madridiyo otonom de, wılayetê Madridi miyan de yew belediyaya.
NGC 2038
NGC 2038, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno.
Pius VI
Pius VI, yew Papay Xristiyananê katolikano. Reyna serdarê dewleta Vatikani biyo.
Orhan Veli Kanık
Orhan Veli Kanık (b. 1914, Estanbol İmperatoriya Usmanıcan; m. 1950, Estanbol, Tırkiya) ya zi tek pê namey Orhan Veli zi şınasiyeno, yew şairo Tırk bi. Ey pê embazanê xo Melih Cevdet u Oktay Rifati şıirê Tırki dest ra viyarnao, yew nuştışo newe vıraşto. Ey waşto ke zerre u rıçıkê şıirê Tırki bıvurno, caê xo ra bıwerzo u çiyê do bin de kero. Veli hirıs u şeş serri weşiya xo ramıta, teberê şıiran de heyatê xo de hêkati, meqaley, tadayışi (çarnayışi) u essayi nuştê.
Veliy waşto (qandê, seba) yew zihniyeto newe vırazo, şıiro newe biyaro edebiyatê Tırki peymıtışê eruzi nêguriyo, pê heca nênuşto. Ey fıkır kerdo ke qafiya kıhano, gani senatê teşbih u mubala mebê. Cokao ke zemano verên de nuştekaran çı kerdo, çı mısnao gani bıerziyo. Teknikê zıwani eşto, zıwano sade guriyo, zıwano ke merdımi teber de gurenê kerdo nezdiyê zıwanê şıirê xo. Serra 1941i de pê embazanê xo yew kıtabê şıir veto pê namey Garibi (Ğeribi) u ornagê enê zihniyetê xo çap kerdê şıirê xo de, aniya zi zihniyetê Ğeribi zao. Eno zihhiyet miyanê serranê 1940-1950 de şıirê zemanê Cumhuriyeti gırewto bınê tesirê xo. Ğeribi hem şıiro kıhan rıcnao, hem zi şıiro newe vıraşto, cokao zi şıirê Tırki de caê xo ciyao.
Çiyê newê ke Kanıki ardê şıirê Tırki, zaf werêneyaşi sero kerdê, reyo verên de merdıman nêsinao (hes nêkerdo) u kerdo cêr. Verên de şairan şıirê Kanıki kerdo teberi, hama dıma inan zi başle kerdo şıirê ey hes kerdo u game be game biy heyranê ey.
Bibliyografiya cı
Hêkati
Nuştey
Mektubi
Nejat Alp
Nejat Alp (d. 9 Kasım 1952, İstanbul), yew muzisyeno Tırko.
Çerkes
Çerkesi (be zıwanê Çerkeski: Адыгэхэр, Adıǵexe), yew şaro ke tewr zaf Tırkiya û Rusya de cıwiyeno. Çerkesi yew gruba etnikia de verocê Kofkasyaya. Gorey texminan ra dınya de 6.000.000 - 7,000,000 Çerkesi estê.
James A. Garfield
James A. Garfield, yew siyasetkaro Amerikano. Ey serdariya Dewletanê Amerikayê Yewbiyayeyan kerda.
Çerkes
Zıwan
Zıwanê Çerkesan hirê zıwanan ra yeno pêra, ibareto:
Haut-Loquin
Haut-Loquin, dewleta Fransa de, mıntıqaya Hauts-de-France de yew komuna wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Zazakipediya:Şanıke
Tore tore sanıki estê. Taê sanıku de i(n)san esto, taine de ki heywani, theyr u turi tederê.
Bewrane
Bewrane familyay Bewranan ra yew Theyra.
Zazakipediya:Şanıke
Sanıkê i(n)sanu, meselê ke amê vêrdê ra, ine ra pêda biyê amê. Sanıkunê nianenu de leto jêde, mılet çıturi verva dısmenê teveri lez keno, tey ceng keno, o yeno ra zon. Hadiseê nianeni amê,vêrdê ra, zamanê ra tepiya biyê sanıki mendê. Na sanıku de çêreni u cüamordiye, cênieni u cüanıkiye, haskerdena cêniu, haskerdena laji ve ma u pi ra, haskerdene hurdemena bırau, haskerdena welat u mıleti wes vajina, i(n)san sero zaf teşir kena, tede kar kena. Jü hetê sanıke niaro. Heto bin de ki dısmeno zalım u zulımkar ve xainu ra vininê. Sanıka Şêvdin Begi, yê Dewrês Begi, yê Kulıki nianenu ra say benê. Xêlê sanıkê heneni ki estê ke, tede dêv ve i(n)sani ra vejinê. İ(n)san, heto rınd, dêv ki heto xıravın temşil keno. Sanıkunê heywanu de, bıze, verg, hes, lüye ve kerzık u qırnıki ra yenê meydan.
Saint-Pierre-Aigle
Saint-Pierre-Aigle dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Zazakipediya:Şanıke
Sanıkunê i(n)sani ra taê ki i(n)sani finê huyais, eve u tore gosedaru xezelnenê. Nianenu ra sanıkê Keçeleki zaf wesê. Keçelek sanıke de daima heto heq, heto raşt temşil keno. O, hêfê ho hetê neq u xıravıni ra eve camvajêni u anajêni, eve fêndi, eve xapnais cêno, kuno ra ser. Hetê neqi fino halo henê ke, gosedari zaf pê huynê, ero cı wes yeno, benê sa.
Sanıki, leto jêde seveta terviakerdena domanu zaf muyımê. Ronişten u rauştena domanu eve vasıta sanıku asıl bena. Sanıki, raşti u ğeletiye sero, rınd u qolae sero, bomeni u baqıleni sero hem ki haskerden u zerrevêsaeni sero derse danê i(n)sani.
Nuştoğ: Zılfi Selcan
La Sabotterie
La Sabotterie, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
.coop
.coop, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê bırriyayo a.
Dong Nai
Dong Nai yew sûka dewleta Vietnamiya. Merkezê wılayetê Dong Naiiyo.
Alanya
Alanya (be Usmanıcanki: علاءيه Alâiye), yew qezay Antalyaya. Antalya ra 140 km dûria. Nıfusê cı heme 250.919, nıfusê sûke zi 99.000o.
Tene u qezenc
Alanya de erd ra giyandayış (qezenc);
Mıntıqeyê Norweci
Norwec beno 5 mıntıqey ;