cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 5671
NGC 5671, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Referandumê vırnayışê konstitusyonê Cumhuriyetê Tırkiya 2017
Referandumê vırnayışê konstitusyonê Cumhuriyetê Tırkiya 2017 (Tırki: 2017 Türkiye Cumhuriyeti anayasa değişikliği referandumu) referandumo kı tarixê 16 Nisane 2017 dı biyo, konstitusyonê Cumhuriyetê Tırkiya sero vırnayışê 18 qısıman rê rey kerdış biyo. Referandum ra tepeya %51,41 vato ya, %48,59 vato nê. Her hirê wılayetanê gırdan (têdıma Estanbol, Anqara u İzmir) ra nê veciyo, gorey çımeyan referandumi sero zaf kayi vıraziyay.
Daoki
Daoki, yew zıwanê Papuayo. Keyeyê zıwananê Paniai ra yewo u kışta Paniai de qısey beno.
Tırkiya de din
Tırkiya de din tayê grubê dini ra vıraziyeno. İslam Tırkiya de dino de tewr gırdo. Goreyê istastikan ra de %99ê nıfusê Tırkiya mısılmano. İslam beno dı lete Tırkiya de: %70 - 75ê nıfusê mısılmanan Sunnio. %10 - %15ê nıfusê mısılmanan Elewiyo. Tırkiya de nıfusê cıhudan 20.000 o. . Xıristiyani zaf mezheban ra yeno pera. Tırkiya de 60.000 Ermeni Ortodoks, 20.000 Suryani, 2.270 Rum Ortodoks, 15.000 Rus Ortodoks, 7.000 Protestan, 25.000 Katolik, 5.000 Yehova Şahidi u 3.000 Keldani cüyeni. Heme ninan ra bin Tırkiya de tay dinê qıteki zi esti u ê: Tengricilik, Zerduştiye, Vika u Taoizmo u 728 hinduy Tırkiya de cüyeni. Goreyê istastiskê Dentsu ra sera 2006 de Tırkiya de nisbetê ateist u bidiniyan %3 biyo. Sera 2010 de gorey Eurobarometer ra nıfusê ateist u bidiniyan %1 rê peyser şiyo.
Mimar
Mimar kamci merdımo ke vıraştışê keye u bonan  plan keno u dizaynê cı vırazeno, cı ra vaciyeno. Yew mimar vıraziyayışê boni kontrol keno, domê vıraziyayışi tepışeno xo dest u coke ra şınaso. Zemanê antiki ra nat her tım mimaran kar kerdo, bon u çiyê vıraştıkıni vıraştê.
NGC 2045
NGC 2045, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno.
NGC 3949
NGC 3949, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Üsküdar
Üsküdar yew qeza û taxa wılayetê Estanbolia.
NGC 366
NGC 366, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Qıraliça miyan de ca gêno. 27 Tışrino Verên 1829 de terefê John Herscheli ra keşıf biyo.
Vardenis
Vardenis, (:Վարդենիս) yew sûkê da Ermenıstania. Namey cıyo verên Basarkeçəro.
Ağdad, Tulık
Ağdad (be Tırki: Baldan, Taht, Ağdad) sûka Zazayan Dêrsım de, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkia.
Sibel Can
Sibel Can (b. 1970, Estanbol), yew muzisyena Tırka ke serra 1970 de suka Estanboli de biya. Name cıyê biyayışi Sibel Cangüreyo emma name xo vurno u cı rê yew namey sexne gırota u name xo kerda kılm Sibel Can. Sibel Can ewro deyr vana u zaf namdara. Çı wext a dest pe kerda kariyerê xo, dansozi kerda emma hıma nêkena. Sibel Can Ağustos 1, 1970 de suka Estanboli de ameya dınya. Piyê cı Engin Cangüre goçmeno u Yugoslavya ra ameyo Bursa. Marda cı Emine Gül Bursayıc biya. Sibel Can keye xo de qıca yewın biya u semtê Fatih,Karagümrük de çımanê xo akerdo dınya. Piyê cı yew kemanist biyo u be tayê senatkaran ra xaptiyo. Key Sibel Can biya des u çehar (14) serran, be waştışi ra veciya sexne u oryantal kerda. A be piyê xo ra veciya turneyan u inca de hem ortantali kerda u hem zi deyr vata, solisti kerda. A kulubê Galata Kulesi, Astorya de veciya. Nükhet Duru Fahrettin Arslan rê tewsiye kerda ki Sibel Can ğazinoy xo de bıveciya. Be tewsiyey Nükhet Duru ra Sibel Can Ğazinoya Maksimi de veciya u serra cıyê 17ıne de biya assolist. Çı wext Sibel Can veciya sexne, a zaf qıtek biya u a ri ra be qararê mahkemey ra serra cı howt (7) serri kerda pil. Raveri Orhan Gencebay albumanê xo kerdo. A be Hakan Urali ra zeweciyaya/veyve kerda emma dıma zewecê inan peyni diya u Sibel Can be Sulhi Aksüti ra zeweciyaya. Hakan Urali ra yew u Sulhi Aksüti ra dı, pêro piya hiri qıcê Sibel Cani estê. Sibel Can 1987 de albumê cıyê verêni Günah Bize piyasa rê tıra kerda. Emma esasen 1997 de veciyayışo gırd tepşiya. 1997 de albumê cı Bu Devirde veciyo u no album ra deyrê Padişahi zaf zaf biyo namdar u no deyr Sibel Can kerdo namdar. Heta ınka vist u yew (21) albumê cı veciyê. Tewr peyên serra 2014 de albumê cı Galata veciyo.
Cervera
Cervera, dewleta İspanya de, eyaletê Katalonya de, wılayetê Lleida de yew belediyaya qezaya Segarraya. http://aplicacions.municat.gencat.cat
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Cervera;
.country
.country, nameyê bandıra sewiyaya serêna jeneriko (be İngılızki: Generic top-level domains) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Rances, Aube
Rances, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Xızmete
Rances de şebekey awe, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Rances;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Gökçebey
Gökçebey yew qezay wılayetê Zonğuldakiya.
Çoleg
Çoleg, yew dewa merkezê qezay Çoligiya.
Hubersent
Hubersent, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
NGC 3950
NGC 3950, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Kurt Cobain
Kurt Donald Cobain (b. 20 Şıbat, 1967 - m. 5 Nisane, 1994) yew muzisyeno Amerikan, polo bin ra vokalist u gitaristê gruba Nirvanao solo biyo.
Cobaini, serra 1985 de be Krist Novoselic piya gruba Nirvana nae ra, albumê verêni ê gruba xo be namey Bleach şırketê plaki Sub Pop ra veto, 1989 de. Dıma inan yew sıwendname more kerdo, albumê dıyıni ê grube be namey Nevermindi veto, serra 1991 de album veciyo piyasa. Ê be kılama xo "Smells Like Teen Spirit" (Zey Rohê Cıwani Boe Dana) zaf biy namdari. Nevermindi ra tepeya Nirvana be gruba lideri ê namey cênerasyonê Xi şınasiyao, wıni etiket kerdo u Cobain fekê cênerasyoni name kerdo.
Cobaini be xo biyo nêweş, coka zaf veciyo medya ver u wıni zi merdıman o şaş diyo u gırewto çım ver. Ney zi nêweşiya ey kırışta aver. Nirvana albumê studyoy ê xoyo peyên In Utero 1993 de veto.
Cobaini rocanê cıwiyayışê xoyê peyênan de ilacê xırabıni gırewti, ilacê ke merdımi helêsnenê, ey be inan xo têvıznao u qeremnao. Tarixê Nisan 8, 1994 de merdıman Cobaini odey keyey xo de diyo ke o merdo. Gorey vatışo resmi ey be xo xo kışto, dao pıra serey xo. Albumê Nirvana o taw dınya sero pancas milyon ra vêşer rotê.
Vendenheim
Vendenheim, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Bas-Rhini de yew komuna.
Villebois-les-Pins
Villebois-les-Pins, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
Xızmete
Villebois-les-Pins de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
NGC 2678
NGC 2678, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Villebois-les-Pins
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Villebois-les-Pins;
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Kingston, Ontario
Kingston, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Guelph, Ontario
Guelph, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Joinville, Haute-Marne
Joinville, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Haute-Marney de yew komuna.
Ekariki
Ekariki, yew zıwanê Papuayo. Keyeyê zıwananê Paniai ra yewo u kışta Paniai de qısey beno.
Sumatraya Rocawani
Sumatraya Rocawani (İndonezki: Sumatra Barat) yew wılayetê İndonezyayo. Paytextê cı sûka Padangiya.
Qırnaqoc
Qırnaqoc wılayetê Sêwazi de yew dewa qezay Qanğaliya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta û kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
.dental
.dental, nameyê bandıra sewiyaya serêna jeneriko (be İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Brumath
Brumath, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Bas-Rhini de yew komuna.
Parfondru
Parfondru dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Cohor
Cohor (be Malêzki: جوهر دارالتّعظيم; Cohor Darul Ta'zim) yew eyaletê Malêzyayo.
Ville-sur-Retourne
Ville-sur-Retourne, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Maya Angelou
Marguerite Annie Johnson (b. 18 Nisane 1928, St. Louis, Missouri, DAY) aktris u merdıma namdara ke şowê Amerikayê têlevizyoni de program vırazena u medyay sosyale de ca gêna.
Şêrê deryay
Şêrê deryay çıçıkınê deryayınê kı pê goşanê gırdan, muyanê wışkan şınasiyenê. Şêrê deryay şeno çehar payanê xo sero aver şıro, eno zi karakteristikê eyo. Ê dormey salekanê deryay dı cıwiyenê, koloniyan vırazenê, zerrey ê koloniyan dı weşiya xo ramenê. Şêrê deyay 20-30 serre cıwiyenê, hetê Kaliforniya dı şêrê deryay pê gıraniya 300 kg estê.
Tıfınge, Mikrop u Asın
Tıfınge, Mikrop u Asın: Sernuştey Komanê Merdıman yew kıtabo kı profesorê coğrafya u fizyoloci Jared Diamondi 1997 dı nuşto, oyo. Kıtab dı profesor raşt yeno be yew Papuayıc. Papuayıci ey ra pers keno, çırê merdımanê sıpêyan (şarê Ewropa qesd keno) rê kargo zaf yeno, ma rê nêno? Jared Diamondi zi pey enê persan ra şıno, sebebê cı geyreno. Diamond şıno adey Papua, uca dı hirıs serre viyarnıno, geyreno, dormey xo ra ewneno, şarê adey Papua se keno, senê keno, demê xo heta ınka senê viyarno, rıçıkê pêro enê persan geyreno. Dıma zi o reseno enê peyniyan:
Jared Diamond ra gore, şarê adey Papua u Afrikay bınê Sehra şaranê binan ra gore apey mendê. Çûnkı Papua hetê werdan ra feqira, zaf tayn werdi tedı estê kı merdımi bıwerê. Aniya zi şarê cı hetê fizyolociya xo ra peyser mendê. Heto bin ra, enê merdıman çiyê vinayış u werdışi rê zaf ğeyret kerdêne, coka zi wextê inan nêbiy kı xo bıdê ilım u cıgeyrayışan. Aniya zi medeniyet tede nêresao, tım zey halê xoyo verên mendo. Rocvetışê Miyani dı wıni nêbi, çûnke uca dı ğeli zaf biy, heway uca zaf rınd bi, coka merdıman medeniyetê xo aver kırışto, dewi vıraştê, heywani kerdê keyi, ê werdê, hem hetê fizyolociki ra hem zi hetê sosyolociki ra xo resnê cı.
Arbonne-la-Forêt
Xızmete
Arbonne-la-Forêt de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Arbonne-la-Forêti;
Bıvênên
Lista komunanê Seine-et-Marney
Pargny-Filain
Pargny-Filain dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Muze
Muze ca ya zi bonê ke tede huner, folklor, antika, etnoğrafiye ya zi zanışiye sero eserê antiki estê. Muze de eserê antiki sevekniyenê u merduman rê mocniyenê. Muzey, şari çıqas zengıno mocneno, şarê kıhani, cıwiyayışê şarê kıhani u binan sero merdumê ewroyêni rê roşniye dano. Objeyê ke muze derê, inan sero teberê muze de ya zi zerrey muze de nuştey estê.
Etimolociye
Name muzey zuanê Latinki ra yeno u Latinki de name cı "museums" ya zi taê zemani de  "musea" zi beno. Oricinê enê vate, zuanê Yunanki ra ame Latinki ra. Arezey xo Yunanıstano Antiki de kulturê Yunanan de Homayo hunerano.
Enez
Enez, dewleta Tırkiya de, Bınmıntıqay Tekirdaği de yew qezay wılayetê Edirneya.
Coulombs-en-Valois
Coulombs-en-Valois, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Coulombs-en-Valois de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Coulombs-en-Valois;
Sahel
Sahel (be Erebki: ساحل) jew mıntıqaya ke qıtay Afrika de ca gêna. Cay ho bıni Çolê Sahra dero û iklımi ho nimzuwayo. Na mıntıqa de sawani, vaşi û deşti esti. Zımey Sahra û mıntıqaya Sudani ra na mıntıqa de iklım verıno û bena jew ekomıntıqaya stepik.
Sahel rocawan de Okyanuso Atlantiki ra sıfte kena û hata Deryao Suri şıno û erdi ho pêro pia 3,053,200 kilometreqareo û 3862 km dergo. Ewro name esto ki mıntıqaya Saheli qali keno, gorey eno name ra Sahel mıntıqaya zuwaya û varıt kemi varıno.
Ewro mıntıqaya Saheli de enê dewleti esti: Senegal, Moritanya, Mali, Burkina Faso, Nicer, Nicerya, Çad, Sudan û Eritreya. Nê dewletan rê dewleti Saheli vaciyeno.
Ademfeqiye
Ademfeqiye (be Tırki: Adamfakı) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Zara
Neşe Zara Yılmaz, be nameyê sehna ra Zara (15 Çele, Estamol), yew deyirvac û kaykera elewiya.
Sabah
Sabah, yew eyaletê dewleta Malêzyayo.
Zara
Cıwiyayış
Eslê xo Semsûr rayo. Yew ayleyê elewi û suniyanê Kurdan de ameya riyê dina. Universiteyê Estamoliyê Tekniki de konserwatuwarê musikiyê Tırkiyê dewlete de wendo.
Dodan
Dodan, yew dewa merkezê qezay Çoligiya.
Avêrag
Avêrag (be Tırki: Geçitli Köyü Averek ya zi Everek Mezrası, be Ermenki Averag Աւերակ), wılayetê Semsûri de yew dewa Aldûşia. Namey dewe Hermenkiyê Rocawani Averag Աւերակ, ավերակ "page, xırbe" ra yeno.
NGC 5667
NGC 5667, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Avêrag
Ekonomiye
Ekonomiye dewa Avêrag be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewa Avêrag de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Hulluch
Hulluch, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Avêrag
Resayış
Raya dewa Avêrag esta u terefê hıkumati ra kerda asfalt.
Xızmete
Dewa Avêrag de postexane çıniyo. Awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
NGC 2679
NGC 2679, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Pargny-la-Dhuys
Pargny-la-Dhuys dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Peillonnex
Peillonnex, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Moniki
Moniki, yew zıwanê Papuayo. Keyeyê zıwananê Paniai ra yewo u kışta Paniai de qısey beno.
Gıniye
Gıniye (be Tırki: Çıralı, Gini) sûka Zazayan Dêrsım de, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkia.
Dan Castellaneta
Daniel Louis "Dan" Castellaneta (b. 29 Tışrino Verên 1957, Chicago, Illinois, DAY) aktor u merdımo namdaro ke şowê Amerikayê têlevizyoni de program vırazeno u medyay sosyale de ca gêno.
NGC 2019
NGC 2019, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Wolaniki
Wolaniki, yew zıwanê Papuayo. Keyeyê zıwananê Paniai ra yewo u kışta Paniai de qısey beno.
İnternasyonalo sosyalist
Enternasyonalo sosyalist namey ju organizasyono ke miyanê dewletan dero u partiyê sosyalist, sosyal demokrat, demokrat sosyalist u sınıfê karkeran ra vıraziyeno. CHP enê organizasyoni rê Tırkiya ra ezaya. Serê enternasyonalo sosyalisti, Yunanıstan ra i Yorgo Papandreuo. Raveri pê name Komitey Konferansê Sosyalisto Enternasyonali ra vıraziyao u dıme ra name xo vurno u biyo enternasyonalo sosyalist. Merkezê organizasyoni suka Londraya u her serre ezaê organizasyoni kongre u konferansi organize kenê u 120 (se u vist) ra zêde partiy enê organizasyoni rê ezayê.
Kawartha Lakes, Ontario
Kawartha Lakes, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Kitchener, Ontario
Kitchener, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Prusy, Aube
Prusy, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Abastumani
Abastumani (be Gurciki: აბასთუმანი) yew sûka Gurcıstania. Goreyê amardışê serra 2014ıne ra nıfusê cı 937 nefero (2014).
Prusy, Aube
Xızmete
Prusy de şebekey awe, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Prusy;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Havsa
Havsa, dewleta Tırkiya de, Bınmıntıqay Tekirdaği de yew qezay wılayetê Edirneya.
Pitbull
Armando Christian Rafael Pérez (b.: 15 Çele 1981) yew senatkaro Amerikano. Pitbull, Miami de ameyo riyê dınya. Ebe I Know You Want Me zaf biyo namdar.
NGC 367
NGC 367, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Balina miyan de ca gêno. 1886 de terefê Frank Mulleri ra keşıf biyo.
Pers-Jussy
Pers-Jussy, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Desmala LGBTy
Desmala LGBTy desmala ke ferdê LGBTi mocnena u temsıl kena, cı rê vaciyena. Na desmale renganê xo Eysa Fatma ra gêna. Na desmale serra 1978ıne de vıraziyaya.
Humbert, Pas-de-Calais
Humbert, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Afşar
Afşar (be Tırki: Afşar) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Lezéville
Lezéville, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Haute-Marney de yew komuna.
NGC 637
NGC 637, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Qıraliça miyan de ca gêno. 9 Tışrino Peyên 1787 de terefê Wilhelm Herscheli ra keşıf biyo.
Sarawak
Sarawak, yew eyaletê dewleta Malêzyayo.
NGC 3388
NGC 3388, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Vesc
Xızmete
Vesc de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Vesc;
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Dewa Miyanin
Dewa Miyanin, yew dewa merkezê qezay Çoligiya.
Hêgayo Derg
Hêgayo Derg (be Tırki: Uzuntarla, Hegavpil) sûka Zazayan Dêrsım de, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkia.
Mıhemmed
Mıhemmed (be Erebki: مُحَمَّدْ) merdumo ke dinê İslami de peyxamber qebul beno. Mıhemmed serra 571ıne de Meka de ameyo riyê dınya. Nameyê piyê xo Ebdullah biyo û namey maya xo zi Emina biya.
Cıwiyayış
Mıhemmed be şeş-serre sey mendo. Khalıkê ey, Ebdulmuttalıbi o kerdo weyiye. Ebe 25 serri Mıhemmed be Xetica ra zeweciyayo. Goreyê mısılmanan ra ebe çewres-serre wehyi diyê ke Heqi cı rê ayeti rıştê. 62 (seşti û dı) serranê xo de de Mıhemmed merdo. Ewro mezela Mıhemmedi Medina dera.
Weynayış
Mısılmanan çım de Mıhammed peyxambero peyêno/axıro. Ey ra dıme endi peyğemberi niameyê riyê dınya. O heyat de qandê dinê İslami guriya, dinê İslami aver berdo. Sıfte ey rê xanıma ey Xetica û lacê dedê ey Eli bawer kerd, ê mısılmanê tewr verêni biyê. Ebe Erebki nameyê peyğemberê zey Muhammed bin Abdullah  (Lacê Ebdullahi Mıhemmed) vêreno.
Mıhemmed 570 ya zi 571 de şarıstanê Ereban Meka de maya xo ra ameyo dınya. Maye û piyê xo merdê, coka dedê xo Ebu Talibi o kerdo pil. Key o çewres serri biyo, o tayê şewan de şiyêne kafê Hira. Mıhemmedi vato ke Homayi ey rê wehiy dano û Cebraili zi ey rê wehyê Homayi ano. Mıhemmed wına ida kerda ke o Homayi ra wehiy gêno, zey peyğamberê binê ke İslam de ca gênê, merdımi dinê İslamiyeti rê sılaynê.
Raveri zaf kemi merdımi Mıhemmed rê peşti veciyê, şarê Meka ida ey qabul nêkerda, verba ey de vındertê. Tayê merdımê ke peyê Mıhemmedi ra şiyêne, ê remay Habeşıstan (ewro naca beno Etiyopya). Mıhemmedi zi be nezdiyanê xo şiyo Medina. Eno zi mısılmanan miyan de hicret qebul beno. Ey uca zi be şarê Meka suwendname vıraşto. Mıhemmedi heşt serri be şarê Meka lec kerdo. Dıma zi be 10.000 merdıman ra ordiyê xo şiyo Meka. Mıhemmedi o dem Meka kerda xo dest. Mıhemmed nêşayo Meka de zaf bımano, serra 632yıne de zi merdo.
Mısılmani wexto ke nameyê ey dekernenê, piya vanê "Sela ellahu 'eleyhi we sellem" (Erebki: صلى الله عليه و سلم, ṣelâ Allāhu ʿeleyhi we sellem). Kılmkerdışê nê qısey nuştış de zey "s.e.w." beno û yeno be menaya "Sılam u rehma Homay ey sero bo".
Mareyi û qıci
Mıhemmedi des û yew (11) serran de be des û hirê (13) cêniyan mare bırna. Dı zewecanê xo teber de, pêro zewecanê xo Goç (Hicret) ra tepeya biyê. Demê Medina de, semedê her cêniya Mıhemmedi, dêsanê Mescidê Nebewi de têveri odeyi vıraziyay. Mısılmani semedo ke berzkerdene, cêniyanê Mıhemmedi rê "Mayê mısılmanan" vanê. Sura Ehzabi de ayeta 6ıne de (أمهات المؤمنين) vêreno ra: «Peyğamber, mısılmanan rê waştışanê (nefısê) inan ra veri de yeno. Cêniyê ey (Mıhemmed) mayê inanê.»
Rocê xoyê peyêni û merdış
Serra 632yıne de, aşma [Adare]] de (9ê Zilhıca), roca arefe de Mıhemed 100.000 ra zêde mısılmanan rê Erafat de, Koyê Rahmeti de hitab kerdo. Heco Peyên ra dıma Mıhemmed peyser geyrayo era Medina û uca de biyo nêweş. Ey uca de be cêniya xo Aişe û keynanê xo ra mendo. Vatenan ra gore Mıhemmed, merdışê xo ra veri, key ke nêweşiya xo zaf aver şiya, kağıde û qeleme waştê û vato ke o wazeno ke semedê mısılmanan nuşte bınuso, hema dıma ca verdo. Mıhemmedi tarixê 8ê Hezirane 632 de roca sêşemeye de weşiya xo vıni kerda, merdo.
Saconin-et-Breuil
Saconin-et-Breuil dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Lizbon
Lizbon hem paytextê dewleta Portekizio û hem zi bacarê Portekizio tewr gırdo. Cayê xo rocawanê Portekizi dero. Lizbon Portekiz de merkezê iqtısad, siyaset û zagonio. Lizbon terefê İmperatoriya Roma û Ereban ra işğal biyo. Serra 1147ıne de Xıristiyanan Lizbon reyna gırewto. Serra 1755ıne de yew zelzeley bacarê Lizboni kerdo xırabe. Ewro 564,477 insani tede ronışteyê.
Saint-Morel
Saint-Morel, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Mığırgan
Mığırgan (be Tırki: Çakıroğlu ) yew dewa qezay Madeniya.
Granyanella
Granyanella, dewleta İspanya de, eyaletê Katalonya de, wılayetê Lleida de yew belediyaya qezaya Segarraya.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Granyanella;
Kedah
Kedah, yew eyaletê dewleta Malêzyayo.
NGC 2030
NGC 2030, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno.
İnternasyonalisto Neweyo Çep
Enternasyonalisto Neweyo Çep (be Yunanki: Νέα Διεθνιστική Αριστερά / Nea Diethnistike Aristera) ju partiya Cumhuriyetê Qıbrısiya. İdeolociya xo marksizm, sosyalizm, troçkizmo. Cı rê pê namey kılmi ra NEDA zi vaciyeno. Rengê xo suro.
Lambton Shores, Ontario
Lambton Shores, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Gavin McInnes
Gavin Miles McInnes (b. 17 Temuz 1970, Hitchin, England, Qraliya Yewbiyayiye) yew aktor, komedyen û senatkarê vengkerdışiyo.
NGC 3951
NGC 3951, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
NGC 5670
NGC 5670, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Rozoy-sur-Serre
Rozoy-sur-Serre dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 3365
NGC 3365, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Prugny
Prugny, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Ahılkelek
Ahılkelek, yew sûka Gurcıstaniya. Gorey amardışê peyêni ra nıfusê sûke 8295 nefero (2014).
Beinheim
Beinheim, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Bas-Rhini de yew komuna.
Prugny
Xızmete
Prugny de şebekey awe, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao
Pınar Aydınlar
Pınar Aydınlar (b. 12 Şıbate 1979; İstanbul) yew nuştekare, siyasetkar u muzisyena.
Prugny
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Prugny;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Şewqan, Maden
Şewqan  (be zıwanê Tırki: Yıldızhan ) yew dewa qezay Madeniya.
Çobanhasan, Akhisar
Çobanhasan, wılayetê Manisa de yew mahlay qezay Akhisaria.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Terbiyet
Mahla de mektebo verên û mektebê miyanêni esto.
Resayış
Ray û kanalizasyonê mahla esto.
Xızmete
awa mahla esta. Elektrik û internetê mahla anciyao.
Peşmerge
Peşmerge (پێشمه‌رگه) yew vatışo ke peş (ver) u merge (merdış) ra vıraziyeno. Peşmerge eskeri Kurdan ri vaciyeno u inan ifade keno. Peşmerge 1920 de Zımey İraqi de qandê xoseriya Kurdan veciyo ema be zemani ra tesıri ho vıni kerdo. Serra 2005 de be işğali Amerikani ra Amerika zaf desteg da Kurdan. Peşmergey 2003 de işğali Iraqi de desteg u yardım da Amerika u dewletanê Ewropa.
Aqwêran
Aqwêran (be Tırki: Akören) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Afrika İspanyole
Arezekerdışê Afrika İspanyole vıriyeno:
İpsala
İpsala, dewleta Tırkiya de, Bınmıntıqay Tekirdaği de yew qezay wılayetê Edirneya.
Qamışli
Qamışli ya zi El Qamışli (be Erebki: القامشلي ; Suryanki: ܩܡܫܠܝ, ܩܡܫܠܐ) jew suka ke Suriya de ca gêna. Vatey Qamışli zuanê Tırkira yeno. Cayê cı wılayeti Hesici dero u wılayeti Hesici de suka en gırda. Qamışli Tırkiya ra xeylê nezdiya u serra 1926 de Nusaybin ra cıra biya u vıraziya. Nıfusê cı pêro piya 232,258o. Serrê peyêni de El- Qamışli de petrol veciyo u Ereb u kurdan miyan de problem vıraziyo.
Etimolociye
Sûke, tewr sıfte (ܒܝܬ ܙܐܠܝ̈ܢ) "keyey kamışi" zālin Bet ra) dewa Asuri / Süryani biye. Pê namey "Qamış" Tırki "kamış" ra yeno.
Tarix
Serra 1926ıne de Nusaybini ra bırna a u kerda qeza. Hetan serranê 90 de theba çınê bi. Dıma petrol vêneya u nıfus tiya de ame pêser.
Demografiye
Tiya de Erebi, Kırdasi, Suryani u Ermeni cıwiyenê.
Manila
Manila (Takalotki: Maynila), paytextê Fılipinano u caygeyê Metro Manila de ca gêno. Na sûke, Fılipnan de tewr adeyo gırd Luzoni sero dormey rocvetışi de ca gêno. Manilayi sero 10 milyon ra vêşi merdımi weşiya xo ramenê, coka uca caygeyo metropoliteno u merkezo ke roc be roc xo resneno. Paytexto verên Quezon vuriyayo u Manila paytexto newe biyo. Yew zi Manila sûkanê globalan miyan de mariyeno.
London, Ontario
London, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Pılemoriye
Pılemoriye, fekanê binan de Pulemuriye (be Usmanıcki: قوزيجان / Kuzucan, be Tırki: Pülümür, Ermenki: Plurmorri Բլուրմոռի) qezay Dêsımia, sûka Mamekiye ra 67 km dûria. Hetê rocvetışi (şerqi) de Çolig(Bingol), zımey (şımali) de Erzıngan, veroci (cenubi) de qezay Nazmiya û rocawani (ğerbi) de qezay Pulur/Vacuğe estê.
Namey Pılemoriye wıni (heni) aseno ke Ermenki (ê rocawani) ra yeno: plur բլուր "tum, tepe" (Namey qezay Puluri zi na çekuye ra yeno) û morri մոռի "dırrıka siae", yanê "tumê dırrıka siyaye". Tayinan çım de Pılemoriye Zazaki Pulê Muriye ra yeno; her çıqas ke mumkıno wıni (heni) zi bo, labelê bes delil çıniyo, feqet be qenat kokê kelımanê "plur" û "morri" Ermenkiyo.
Şarê Pılemoriye hema hema pêro Elewiyê û Zazaki qısey kenê, 2-3 dewan de Tırki zi qısey beno.
Reqımê Pılemoriye 1650 metreyo. Pılemuriye de zaf koyê berzi estê. Ninan ra...
Perrignier
Perrignier, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Pılemoriye
Pılemoriye de zaf çhem û çımey hêniyan estê. Nê çheman ra...
Namey çımey hêniyan ki nêyê:
Qezay Pılemoriye de merkez ra piya panc nahiyey estê. Namey nê nahiyan nayo:
Tabii ke nê nahiyan de ki zaf dewi û mezrey estê. Namey nê dewan û mezran zi nayo:
.social
.social, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Échouboulains
Échouboulains, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Échouboulains de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Échouboulains;
Bıvênên
Lista komunanê Seine-et-Marney
NGC 2029
NGC 2029, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Praz-sur-Arly
Praz-sur-Arly, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Agatha Christie
Agatha Mary Clarissa Miller Christie Mallowan (b. 15 Keşkelun 1890 Torquay, Devon,, m. 12 Çele 1976 Wallingford, Oxfordshire) jû nuştekare u şaira İngılıza. Aye karakterê Hercule Poirotiyo namdar ardo meydan.
Ahıska
Axaltsixe (be Gurciki: ახალციხე [ɑxɑltsʰixɛ]), yew wılayetê Gurcıstanio.
Pasly
Pasly dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Mississauga, Ontario
Mississauga, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Wılayetê Tırkiya
Mardışê nıfusio peyên ra gore Tırkiya de 81 (heştay u yew) wılayeti, 850 (heşt sey u pancas) qezey u 35.000i (hirıs u panc hezari) ra zêde dewi estê.
Saint-Pierre-à-Arnes
Saint-Pierre-à-Arnes, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Dizmori
Dizmori wılayetê Çolig de yew dewa qezay Azarpêrteya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Sehra İspanyole
Sehra İspanyole (İspanyolki: Sahara Español; Erebki: الصحراء الإسبانية‎‎ As-Sahrā'a Al-Isbānīyah) nameyo ke key Sehra bınê hetenayışê Qraliya İspanya dı menda, o taw gırweyo. Sehra İspanyole miyandê serranê 1884 - 1975 dı yew letey Qıraliya İspanya biya, hetê waliyanê İspanya ameya hetenayış. 1884 dı Konferansê Berlini ra tepeya, İspanyoli amey tiya u be şarê naca yew sıwendname imza kerdo. İspanyolan aniya zi Sehra vısta xo dest, kerda yew letey xo. Sehra İspanyole heta 1958 zey yew letey Qıraliya İspanya menda, o taw ra dıma İspanyoli hêdi hêdi naca ra abırriy, cayê xo verday Fas, Moritanya u Cezayir. Fasi zımey Sehra İspanyole kerd xo dest, Moritanya zi verocê cı kerd xo dest. Polo bin zi yew hukmato newe veciyo miyan, xoseriya xo kerda ilan.
Bağlame
Bağlame (be Tırki: Bağlama) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Dizmori
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
T
Herfa "T"y, Alfabeyê Zazaki de herfa 25ına (vist u phancına) u Alfabeyê Latinkiyê moderni de zi herfa 20ına (vistına).
NGC 2684
NGC 2684, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Bolat
Bolat, yew dewa qezay Madeniya. Namey cıyo resmi Polato.
Hêniyê Dızdu
Hêniyê Dızdu (be Tırki: Pınar ) sûka Zazayan Dêrsım de, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkia.
Newê Marti
Newê Marti, yew roşanê Zazayano u hetê Dêsımi de her serre roca 22ê Marti de (ebe hesabê khani roca 9ê Marti) yeno bımbarek kerdene.
Quezon City
Quezon City paytextê Fılipinano verêno, tewr sûka namdara Fılipinana. Quezon City Fılipinan de tewr sûka gırda u serranê 1948-1976 miyan de paytext mendo. O taw serdarê Fılipinan Manila paytext kerdışi rê resnayêne. Dıma zi paytextiya Quezon Cityi peyniye diya, Manila paytexto newe çıniyayo we.
Paytext
Paytext, yew dewlete de merkezê idareyo, sûka tewr muhım û sûka seriya. Cumhuriyet de paytext merkezê idareyo. Monarşiye de sûka ke tede qral esto, paytexto.
Rozet-Saint-Albin
Rozet-Saint-Albin dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
İksor
Bınê İksori de nê meqaley estê:
Cınso hirêyın
Cınso hirêyın oyo ke cınso ke miyanê neri u mayki de maneno, cı rê vaciyeno. Cınso hirêyın şar be şar, mılet be mılet vuriyeno ke her mılet de mıxtelif xısusiyet de vêniyao, kategorize vırziyao. Heto bin ra ferdo ke xo ne neri ne zi mayki vênêno, o semedê ke xo vatene cınso hirêyın ifada keno. Konseptê cınsê hirêyıni rê "hirêyın", "çeharın" u "taye" zi kewnê kategorinayışê Ewropa ra. Waziyetê cınsê hirêyıni, merduman teber de heywanan de u ganiyanê binan de zi aseno, vêniyeno.
Ferdê cınsê hirêyıni, verocê Asya de Hindıstan, Pakıstan u Bengladeş de qanun ver de qabul vêniyayê.
NGC 5689
NGC 5689, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Bergères
Bergères, yew komuna wılayetê Aubea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de ca gêna.
Xızmete
Bergères de şebekey awe, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Bergères;
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
NGC 638
NGC 638, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Maseyan miyan de ca gêno. 22 Tışrino Verên 1886 de terefê Lewis A. Swifti ra keşıf biyo.
.luxury
.luxury, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Reqi
Reqi ju içkiyo (şımıte) ke zerrey cı de alkol esto. Reqi, pê raya distilasyoni vıraziyeno u vıraziyayışê cı de, suma u anason estê. Zemanê İmperatariya Usmanıcani de, şarê ke mısılman niyê, ê vıraştê reqi ra. Be averşiyayişê zemani ra, reqi Anatoliye de zi şımiyao, biyo namdar. Taê referansi vanê ki vatey reqi zuanê Erebki rao, vatey eraqi ra yeno; taê referansi zi vanê ki enê vate engurê razaki u qımızi ra yeno.
Raveri enguri yenê halê şıray ra, dıme ra merdumi enê enguri kenê pastorize. Dıma enê hali, fermantasyonê cı vıraziyeno u ju içkiyo alkolên veceno. Enê alkoli, dıma karê distilasyoni ra pawno. Dıma ju aşme, reqi vırazeno.
Hawtemal
Hawtemal (Hewtemal ya zi Howtemal), yew roşanê Zazayano u hetê Zazayanê zımey ra, yanê hetê Dêsım, Gımgım, Qoçgiriye, Erzıngan, Qereqoçan de her serre 30ê Marti de (ebe hesabê khani roca 17ê Marti) yeno bımbarek kerdene. Tayê cayan de cı rê Qereçarseme zi vaciyeno.
NGC 368
NGC 368, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê Simurg miyan de ca gêno. 5 Keşkelun 1834 de terefê John Herscheli ra keşıf biyo.
Tıflis
Tıflis (be Gurciki თბილისი Tbilisi) yew sûka wareyê Kvemo-Kartliya u paytextê dewleta Gurcıstanio. Bacarê welatio tewr sıxlet u gırdo. Erdê sûke 720 km2 ca gêno.
Nıfus
Gorey amardışê peyêni ra nıfusê sûke 1 118 035 nefero. Cêr de grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê sûke aseno.
Saint-Martin-le-Colonel
Saint-Martin-le-Colonel, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
NGC 3952
NGC 3952, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Saint-Martin-le-Colonel
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Saint-Martin-le-Colonel;
Bıvênên
Lista komunanê Drômeyi
Kormışkan
Mena Kormışkani vuriyena:
Norfolk County, Ontario
Norfolk County, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Kemera Sıpiye, Azarpêrte
Kemera Sıpiye wılayetê Çolig de yew dewa qezay Azarpêrteya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
Suwaran
Suwaran yew dewa merkezê Çoligiya.
Champs-sur-Marne
Champs-sur-Marne, yew komunê wılayetê Seine-et-Marnea. Na komune dewleta Fransa de mıntıqaya Île-de-France de ca gêna.
Xızmete
Champs-sur-Marne de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Champs-sur-Marne;
Wahlenheim
Wahlenheim, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Bas-Rhini de yew komuna.
Niagara Falls, Ontario
Niagara Falls, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Kurdistan (rojname)
Rojnameyê Kurdistanî bi kurdkî rojnameyo yewin o.
Rojnameyê Kurdistanî 22'ê Nîsan 1898 de, hetê Mîqdad Mîdhad Bedirxanî ra Qahîre de, paytextê Misirî de, dest bi weşane kerdo. Hûmara 6'ine ra dima Evdirehman Bedirxan Begî weşanayîşê rojnameyî domnayo. Hûmara 1'ine ra hetanî 5'ine Qahîre de, 6'ine ra hetanî 19'ine bajarê Cenewre de, 20'ine ra hetanî 23'ine London de, 24'ine ra hetanî 29'ine Folkestone de û hûmara 30'ine ra hetanî 31'ine reyna Cenewre de ameya weşanayîş. 13 Nîsan 1909 de rojnameya "Kurdistan"î ameya girewtiş. Ziwanê rojnameyî bi kurdkî û bi tirkîya Osmanî bi. Nuşteyê kurdkî zafane bi kurmanckî, qismêk zî bi sorankî bî.
Destpêkê weşanayîşê Rojnameyê Kurdistanî, sey xebatêka şarî û rewşenbîrî hesebîyena. Roja destpêkê vetişê rojnameyê Kurdistanî ewro hetê heme dezgeyanê kurdkî ra û hetê Hikûmeta Herêma Kurdistanî ya Iraqî zî sey destpêkê rojnamegerîyê kurdkî yeno qebûl û fîraz kerdiş.
NGC 3366
NGC 3366, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Saxel
Saxel, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
Perles (Aisne)
Perles (Aisne) dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Liffol-le-Petit
Liffol-le-Petit, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Haute-Marney de yew komuna.
NGC 2020
NGC 2020, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Û
Herfa "Û"y, Alfabeyê Zazaki de herfa 27ına (vist u hewtına).
Lalapaşa
Lalapaşa, dewleta Tırkiya de, Bınmıntıqay Tekirdaği de yew qezay wılayetê Edirneya.
NGC 2680
NGC 2680, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Isbergues
Isbergues, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Fulham F.C.
Fulham FC, yew klubê futboliyê dewleta İngıltereyo. Nameyê sehaya cı "Craven Cottage"yo.
Nadir Cahanbani
Nadir Mirza Cahanbani (be Farski: نادر جهانباني) jew generalo İraniyo ke serra 1928ıne de suka Tehrani de biyo û dıma Revolusyono İslami sûka Tehrani de kışiyao.
Keye
O be Şanaz Pehlewi ra veyve kerdo û jew lacê ho (Keyxusrew) û jew keyneka ho (Fewziya) esti.
Kışiyayış
Nadir Mirza Cahanbani İran de dıma Revolusyono İslami terefê molla û islamistan ra tepşiyao û ameyo Zindanê Qesri. Tarixê Mart 13, cellati 1979 de serê cı rê adır kerdi û Nadir Cahanbani uca de merdo.
Granyena de Segarra
Granyena de Segarra, dewleta İspanya de, eyaletê Katalonya de, wılayetê Lleida de yew belediyaya qezaya Segarraya.
Nıfus
Grafikê diyagrami sero gorey serran ra nıfusê Granyena de Segarra;
Bırrê varıti
Yew serre miyan dı nê perrê enê daran rıcniyenê, heto bin ra zi tım perrê newey veciyenê. Coka zi enê bırri tım khewe asenê. Ewro dınya sero Brezilya, Afrika Miyanêne u adey verocê rocvetışê qıtay Asya dı İndonezya, Malêzya, Papua dı bırrê varıti estê.
Fauna u floray nê bırran zaf zengınê, her tewr ra ganiy tedı weşiya xo ramenê.
Rozières-sur-Crise
Rozières-sur-Crise dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
NGC 2022
NGC 2022, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
NGC 369
NGC 369, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Balina miyan de ca gêno. 1886 de terefê Francis Preserved Leavenworthi ra keşıf biyo.
Xazerek
Xazerek, yew dewa qezay Madeniya. Namey cıyo resmi Kavako.
Savigny, Haute-Savoie
Savigny, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
North Bay, Ontario
North Bay, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Cancin
Cancin (be Tırki: Canova) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Şaban
Şaban yew dewa merkezê Çoligiya.
Hicra
Hicra (Hindki: Jagappa, Urduki: خواجه) ferdê ke kulturê verocê Asya de cınso hirêyıne vêniyenê. Ferdê transseksuel u transgenderi kewnê terimê Hicra. Hicra Hindıstan, Pakıstan u Bengladeş de çımê dewleti de resmiyet qezenç kerdo.
Poliseksuel
Poliseksualite (Polysexuality) aya ke her cıns ra hezkerdena. Poliseksuel oryantasyonanê seksuelan ra (antışo cınsi) yewo ke teberê neril u mayki (heteroseksuel, biseksuel u hemcınsbaz) de transgender, transseksuel, dı rohıni u cınso hirêyıne ra zi hezkerdış ca gêno zerrekê cı de.
Çıtak, Akhisar
Çıtak wılayetê Manisa de yew mahlay qezay Akhisaria.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış û ziraet ra bena.
Terbiyet
Mahla de mektebo verên û mektebê miyanêni esto.
Emîn Elî Bedirxan
Emîn Elî Bedirxan (b. 1851 - m. 1926) lajê Mîr Bedîrxanî û pîyê Kamuran û Sureya, Celadet Alî Bedirxanî yo.
Çıtak, Akhisar
Resayış
Ray û kanalizasyonê mahla esto.
Emîn Elî Bedirxan
Emîn Elî Bedirxan serra 1851an de ame dinya, yanî sirgûnbîyayîş ra pey. Îstanbul de bi pîl. Mektabê Siltanan de wend. Mektebê Siltanan de tena gedeyanê mîran wendin û Osmanîyan bi no qeyde waştîn mîran pabesteyê xo bikî. No mekteb de hiqûq wend. Merdimêko xeylê jêhatî û zanaye û rewşvîr bi.
Şaîrê Kurdan o pîl Hecî Qadirê Koyî sinasna. Her çend yew memurê Osmanîyan bi zî, ew bi eşqa Kurdistan bibi pîl. Êdî armancê ey dawaya Kurdistan bî. Serra 1877an de seba Herbî Rusî kewt rê, labelê nêşi cepe. Verba rusan lec nêkerd. 1889an de bi birayê xo Mîdhetî reyde hedreyîya serewedartişêk kerd. Her di pîya şî Trapzon û weyra de bi eşîretanê Kurdan de kombî. Armancê înan bi hêrîşêko destadest, Tirkan Kurdistan ra biqewirnî. Labelê rayirê Bayburtî de kewtê dama Osmanîyan û her di birayî êsîr kewtê û hîrê serrî hepsî mendî.
Bê Celadet, Kamuran û Sureyayî pancna gedeyê Emîn Elî Bedirxan estbî: Mezîyet, Tewfîq, Safter, Bedîrxan, Hîkmet. Emîn Elî Bedirxan heme gedeyê xo dayê wendiş û ey bi hîşa netewî/Kurdistanî kerdî pîl. Xora dawaya Kurdistan de cayêko berz ê heme gedeyanê ci esta.
Pısınga Schrödingeri
Pısınga Schrödingeri namê jû teoriya ke fizikero Austıryayıc Erwin Schrödingeri vıraşta, pê fizikê kwantumi gıre daya. Schrödinger ena teoriye serra 1935ıne de vıraşta, û ena teoriye zey ju paradoksi menda. Cı sero xeyli werênayışi vıraziyaê. Ena teoriye de her hedise hediseyê verêni ra yeno. İnca de pısınge hem ganiya hem zi merga. Zemano ke tede her dı qutiy zi benê a, uca de pısınge hem bena gani hem zi bena merg. Yanê yew leteyê kainati de pısınge mırena, ema leteyê kainatê bini de pısınge esasen nêmerda. Merg û ganibiyayışê pısınge her dı hediseyan de zi eyni sewiyaya de raştê.
Emîn Elî Bedirxan
Emîn Elî Bedirxan awanbîyayîşê cumhurîyetî ra pey sirgûnî Misir bi. 1926an de weşîya xo kerda vinî, merdo.
Saint-Pierremont, Ardennes
Saint-Pierremont, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey serran ra nıfusê Saint-Pierremont, Ardennes;
NGC 5666
NGC 5666, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Vers-sur-Méouge
Vers-sur-Méouge, yew komunê wılayetê Drômea. No komune dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes de ca gêna.
Xızmete
Vers-sur-Méouge de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
NGC 3390
NGC 3390, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Amerika İspanyole
Amerika İspanyole (İspanyolki: América española, América hispana ya zi hispanoamérica) ya zi Amerika Hispanike yew nameyo kı qıtay Amerika dı cayê kı zıwanê İspanyoli tedı qısey benê, ê cayan rê vaciyeno. Demo verên dı İspanyolan qıtay Amerika sero xeylê cay kerdê xo dest, hetenayışê xo nay ro. Aniya zi kultur u zıwanê İspanyoli enê cayan dı biy hera, xo kerd vıla.
Orillia, Ontario
Orillia, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Pernant
Pernant dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Şebgen
Şebgen, yew dewa qezay Madeniya. Namey cıyo resmi Koçkonağıyo.
Meriç
Meriç, dewleta Tırkiya de, Bınmıntıqay Tekirdaği de yew qezay wılayetê Edirneya.
Tumık
Tumık wılayetê Çolig de yew dewa qezay Azarpêrteya.
Ekonomiye
Ekonomiye be heywanweyikerdış u ziraet ra bena.
Terbiyet
Dewe de mekteb esto, labelê seba mektebê miyani telebey şınê merkez de wanenê.
Resayış
Raya dewe esta u kerda asfalt.
Xızmete
Postexane çıniyo. awa dewe esta. Elektrikê dewe esto.
NGC 3953
NGC 3953, yew cısmê asmênio. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf bio.
Belmont, Bas-Rhin
Belmont, dewleta Fransa de, mıntıqaya Grand Esti de, wılayetê Bas-Rhini de yew komuna.
Pilvank, Mamekiye
Pilvank (be Tırki: Dedeağaç) sûka Zazayan Dêrsımi, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkiya.
Yeninur Ada
Yeninur Ada (b 1972, Elazığ), yew muzisyena Zazaya. Aileyê cı wılayetê Mamekiye rayo.
NGC 2682
NGC 2682, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Delhiyo Newe
Delhiyo Newe, Newê Delhi dewleta Hindıstani de ju sûka u paytextê merkezê dewleto.
Crouy-sur-Ourcq
Xızmete
Crouy-sur-Ourcq de şebekey awe esto, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao.
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Crouy-sur-Ourcq;
Bıvênên
Lista komunanê Seine-et-Marney
Ferhat Tunç
Ferhat Tunç (nameyê xoyo heq: Polat Yoslun) (b. 1964, Mamekiye), yew deyrvaco (ozano) Zazayo. Be xo Dêsım, zerreyê Mamekiye ra, eşira Usıvan rayo.
Le Sappey
Le Sappey, dewleta Fransa de mıntıqaya Auvergne-Rhône-Alpes miyan de yew komunê wılayetê Haute-Savoieyo.
NGC 2023
NGC 2023, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Ferhat Tunç
Sıfte ke veciya, leqeba xo Bolşevik, dıma Uğur Tanca biye, tepeya be nameyê Ferhat Tunçi ra bi namdar. Yew albumê xo be Dêsım - şüwarê Kırmanciye ra bi serkewte. Albumê eyê bini pêro be Tırkiyê.
W
Herfa "W"y, Alfabeyê Zazaki de herfa 29ına (vist u newına) u Alfabeyê Latinkiyê moderni de zi herfa 23ına (vist u hirêyına).
İnterseksuel
İnterseks oyo ke terimo ke qandê merdumê ke hem nêriê hem zi maykiyê, semedê inan vatene vaciyeno. Cayê interseksueli rê zıwanê tıbi de terimê hermaphrodite (hermoafrodit) zi vaciyeno.
NGC 2683
NGC 2683, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogo Neweyo Pêroyi de ca gêno.
Çamoziya Corêne
Çamoziya Corêne (be Tırki: Yukarıçamözü) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
.agency
.agency, internet de nameyê bandıra jeneriko (be zıwanê İngılızki: ) ke yew kodê interneti rê abıriyayo.
Saint-Remy-le-Petit
Saint-Remy-le-Petit, dewleta Fransa de mıntıqaya Grand Esti de wılayetê Ardennesi de yew komuna.
NGC 639
NGC 639, yew cısımê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de taxımestareyê Heykeltaştoğ miyan de ca gêno. 27 Keşkelun 1834 de terefê John Herscheli ra keşıf biyo.
Inxent
Inxent, dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France de yew komunê wılayetê Pas-de-Calaisiya.
Moussey, Aube
Xızmete
Moussey de şebekey awe, sistemê kanalizasyoni, elektrik û internet anciyao
Wolverhampton Wanderers FC
Wolverhampton Wanderers, yew klubê futboliyê dewleta İngıltereyo. Nameyê sehaya cı "Molineux"o.
Moussey, Aube
Nıfus
Grafikê diagrami sero gorey seran ra nıfusê Moussey;
Wolverhampton Wanderers FC
Şampiyoniya Ligê İngıltere
1953-54, 1957-58, 1958-59
Moussey, Aube
Bıvênên
Lista komunanê Aubey
Wolverhampton Wanderers FC
Kupaya Federasyonê İngiltere (FA Cup)
1893, 1908, 1949, 1960
Katolisizm
Katolisizm (ebe Latinki: Catholica) yew mezhebê Xıristiyaniyo. Merdımê ke katolisizmi rê bawer kenê katolikê. Katolisizm Xıristiyaniye de mezhebo tewr gırdo. Ewro dınya de texminen 1,2 milyar katoliki estê.
Hıkumetê Kurdıstanê İraqi
Tarix
Serra 11 Adar 1970ıne de Hıkumetê Partiya Baasê Iraqi u Partiya Demokratiya Kurdistani ağt morkedene. Tışrino Verên 1991nde mabeynê Herbê Feki de Hıkmetê Kurdıstanê İraqi de facto xoseriye ilan kerde.
Grubê qewman
Kurdıstanê İraqi de şarê zey Kurdi, Erebi, Tırkmenê İraqi, Asuri cıwiyenê.
Bira
Bira jew şımito ke zerrê cı de alkol esto. Bira cewi ra vıraziyeno. Bira dıma ow u çay ra reza hırine de şımiyeno. Tarixi alkoli zaf kıhano u heta verê İsay 10.000 şıno u vaciyeno ki merdum alkol tesadufen diyo.. Qeydê Sumerıcan u Mısırıcan ra ma zani ki bira zemani veri merdumi Mezopotamya de xeylê şımiti. Dıma Dewrê miyani ra bira Rocvetışê Miyani ra Ewropa verayo/vêrdo u inca cayê bira biya. Ewro xeylê tipê biray esti. Mısal biray ke asen şımiyena Pilsen vaciyeno, biraya ke rengi cı akerdo Lager vaciyeno, biray ke %6-7ê cı alkol ra vıraziyeno Backbier vaciyeno u Almanya de zaf şımiyeno.
Çewlig, Çolig
Çewlig yew dewa merkezê Çoligiya.
NGC 5669
NGC 5669, yew cısmê asmêniyo. No cısım Katalogê Neweyê Pêroyi de, komê estareyanê miyan de ca gêno. de terefê i ra keşıf biyo.
Ortodoksiye (arezekerdış)
Mena na çekuye Ortodoksiye vuriyena:
Çulhê Eli
Çulhê Eli (be Tırki: Çulhaali) yew dewa wılayetê Sêwaziya ke qezay Zera de ca gêna.
Sazorg
Sazorg sûka Zazayan Dêrsımi, qezay Mamekiye de yew dewa nahiya Tulıkia.
Oshawa, Ontario
Oshawa, dewleta Kanada de yew suka eyaletê Ontarioya.
Pierremande
Pierremande dewleta Fransa de mıntıqaya Hauts-de-France miyan de yew komunê qezay Aisneyo.
Tıb
Tıb lızgeo weşiyêno ke weşiya merdıman sero guriyeno. Key ke weşiya merdımi şıkiyena u merdım beno nêweş o taw tıb kewno miyan, merdımi hewl keno, weşiya merdımi reyna ano heruna cı, merdım tedawi keno. Teberê nêweşiyan de merdımo ke beno dırbetın o taw zi tıb merdım keno hewl. Tıb yew ra vêşi lızgeyan ra yeno pêra, disiplino disiplinanmiyanêno (multidisiplinelo). Tıb sistemê tenê merdımi de çiyê ke raşt nêşıno, inan vêneno u veceno ro awe ser u dıma zi domê hewlkerdışi vıraziyeno.
Vermut
Vermut namê alkolio ke şımiyeno. Vermut oyo ke şerabo ke dey sero alkol cı beno u tepeya aromatize keriyeno. Yanê şerab rê brandy u şımıto ke distile keriyayo ilawe beno u vermut vıraziyeno. Vermut de nisbetê alkoli %17-18 ra nezdiyo. Şerabê vermuti raveri İtalya de vıraziyao hama tarixê cı deha kıhano ke vaciyeno ki domê İmperatoriya Roma de zi merdumi vermut vıraşto.