cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tingoch du
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tingoch du (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tingochion duon) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phoenicurus ochrurus; yr enw Saesneg arno yw Black redstart. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. ochrurus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop.
Teulu
Mae'r tingoch du yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Troellwr Archbold
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr Archbold (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr Archbold) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus archboldi; yr enw Saesneg arno yw Archbold's nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. archboldi, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r troellwr Archbold yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Tingoch (cyffredin)
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tingoch (cyffredin) (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tingochion (cyffredin)) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phoenicurus phoenicurus; yr enw Saesneg arno yw Common redstart. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Urszula Plewka-Schmidt
Arlunydd benywaidd o Wlad Pwyl oedd Urszula Plewka-Schmidt (29 Rhagfyr 1939 - 20 Ionawr 2008).
Tingoch (cyffredin)
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. phoenicurus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop ac Affrica.
Teulu
Mae'r tingoch (cyffredin) yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Urszula Plewka-Schmidt
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yng Ngwlad Pwyl.
Imboden, Arkansas
Dinas yn, yn nhalaith Arkansas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Imboden, gan gynnwys:
Trogon clustiog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Trogon clustiog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: trogoniaid clustiog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euptilotis neoxenus; yr enw Saesneg arno yw Eared trogon. Mae'n perthyn i deulu'r Trogoniaid (Lladin: Trogonidae) sydd yn urdd y Trogoniformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. neoxenus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r trogon clustiog yn perthyn i deulu'r Trogoniaid (Lladin: Trogonidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Menominee, Michigan
Dinas yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Menominee, gan gynnwys:
Hamilton, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Hamilton, gan gynnwys:
Southampton Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Sutton, Gorllewin Virginia
Dinas yn, yn nhalaith Gorllewin Virginia, yw .
Southampton Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Southampton Township, gan gynnwys:
Sutton, Gorllewin Virginia
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Sutton, gan gynnwys:
Spring Brook Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Claudio Monteverdi
bawd|dde|220px|Claudio Monteverdi
Cyfansoddwr ac offeiriad o'r Eidal oedd Claudio Monteverdi (bedyddiwyd 15 Mai 1567 - 29 Tachwedd 1643). Mae ei waith fel cyfansoddwr yn garreg filltir bwysig sy'n nodi'r trawsnewid o gerddoriaeth y Dadeni i gerddoriaeth Faróc.
Bywyd personol
bawd|220px|Penddelw o Claudio Monteverdi yng 'Ngerddi [[Pab Ioan Pawl II|Ioan Pawl II', yn Cremona, yr Eidal.]]
Fe'i ganwyd yn Cremona'n fab i'r meddyg Baldassare Monteverdi. Yn 1599 priododd y gantores llys Claudia Cattaneo, a fu farw ym Medi 1607. Roedd ganddynt ddau fab (Francesco a Massimilino) a merch (Leonora). Bu farw merch arall yn union wedi' enedigaeth.
Yn 1632 fe'i ordeiniwyd yn offeiriad Pabyddol.
Bu farw Monteverdi yn Fenis ar 29 Tachwedd 1643, ar ôl cystudd byr, a chladdwyd ef yn y Basilica di Santa Maria Gloriosa dei Frari.
Sparta Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Sparta Township, gan gynnwys:
Claudio Monteverdi
Ei waith fel cyfansoddwr
Roedd yn un o arloeswyr mwyaf blaenllaw dwy arddull gerddorol: 'Deulais y Dadeni' (Renaissance polyphony) a'r basso continuo, dau o dechnegau pwysicaf y Baróc. Cyfansoddodd Monteverdi un o'r operâu cyntaf erioed: y L'Orfeo, a dyma'r opera hynaf - sy'n dal i gael ei chanu'n rheolaidd heddiw. Caiff Monteverdi ei ystyried yn gyfansoddwr a ddarganfu ei lais ei hun; llais newydd, gwahanol a chafodd y clod teilwng yn ystod ei oes yn ogystal ag wedyn.
Cigydd helmog penwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cigydd helmog penwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cigyddion helmog penwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurocephalus anguitimens; yr enw Saesneg arno yw White-crowned shrike. Mae'n perthyn i deulu'r Cigyddion (Lladin: Laniidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Claudio Monteverdi
Ei waith fel cyfansoddwr
Yn ystod ei flynyddoedd olaf, mewn cyfnod o salwch, y cyfansoddodd ddau o'i gampweithiau gorau: Il ritorno d'Ulisse in patria (Dychweliad Ulysses, 1641), a'r opera hanesyddol L'incoronazione di Poppea (Coroni'r Poppea, 1642), sy'n seiliedig ar fywyd yr Ymerawdwr Nero. Cyfrifir y L'incoronazione yn hynod bwysig, ei fagnum opus, ac mae'n cynnwys golygfeydd sy'n gymysgedd o drasiedi, rhamant a hwyl - yn union fel bywyd ei hun. Caiff hefyd ei gyfri fel llafn y swch Faróc, a dorrodd dir newydd, gyda'i gymeriadau real a'i gynghanedd cerddorol cynnes. Hyd at y 1960 ystyriwyd ei weithiau drwy lygad yr hanesydd yn hytrach na'r cerddor, ond ers hynny fe'i gosodir ar lwyfan llawer uwch, yn enwedig The Coronation of Poppea, sy'n cael ei chanu heddiw ledled y byd.
Cigydd helmog penwyn
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. anguitimens, sef enw'r rhywogaeth.
Claudio Monteverdi
Y madrigalau
Ar fadrigalau y gweithiodd hyd nes oedd yn ei bedwar-degau, a chyfansoddodd naw llyfr. Cymerodd bedair blynedd i orffen ei lyfr cyntaf o 21 madrigal, ar gyfer 5 llais. Fel cyfanwaith, gellir olrhain yr esblygiad o gerddoriaeth y Dadeni i arddull 'fonodig' cerddoriaeth Faróc yn y gweithiau hyn.
Bunker, Missouri
Dinas yn Dent County a Reynolds County, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Bunker, gan gynnwys:
Parnell, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Parnell, gan gynnwys:
Claudio Monteverdi
Operâu
Cyfansoddodd Monteverdi o leiaf deunaw opera. Dim ond y rhai a restrir isod sydd wedi goroesi.
Cigydd helmog penwyn
Teulu
Mae'r cigydd helmog penwyn yn perthyn i deulu'r Cigyddion (Lladin: Laniidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Troellwr cythreulig
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr cythreulig (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr cythreulig) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus diabolicus; yr enw Saesneg arno yw Satanic nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Troellwr gyddfwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr gyddfwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr gyddfwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus mystacalis; yr enw Saesneg arno yw White-throated nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Southwest Madison Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Troellwr gyddfwyn
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. mystacalis, sef enw'r rhywogaeth.
Léonie Humbert-Vignot
Bu farw yn Lyon yn 1960.
Southwest Madison Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Southwest Madison Township, gan gynnwys:
Troellwr gyddfwyn
Teulu
Mae'r troellwr gyddfwyn yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Tingoch corunwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tingoch corunwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tingochion corunwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phoenicurus leucocephalus; yr enw Saesneg arno yw White-capped redstart. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Exeter, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Exeter, gan gynnwys:
Tingoch corunwyn
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. leucocephalus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Teulu
Mae'r tingoch corunwyn yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Troellwr cythreulig
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. diabolicus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Louise Hervieu
Drafftsmon benywaidd a anwyd yn Alençon, Ffrainc oedd Louise Hervieu (26 Hydref 1878 – 11 Medi 1954).
Clarkston, Georgia
Dinas yn, yn nhalaith Georgia, yw .
Louise Hervieu
Bu farw yn Versailles ar 11 Medi 1954.
Clarkston, Georgia
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Clarkston, gan gynnwys:
Marion Nicholl Rawson
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Plainfield, Unol Daleithiau America oedd Marion Nicholl Rawson (24 Mehefin 1878 – 4 Rhagfyr 1956).
Ar Chapel-Wagelin
Mae Ar Chapel-Wagelin  (Ffrangeg: La Chapelle-Gaceline) yn gymuned yn department Mor-Bihan (Ffrangeg: Morbihan), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Poblogaeth
Population - Municipality code56038
Utganwr paradwys
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Utganwr paradwys (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: utganwyr paradwys) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phonygammus keraudrenii; yr enw Saesneg arno yw Trumpet bird. Mae'n perthyn i deulu'r Aderyn Paradwys (Lladin: Paradisaedae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. keraudrenii, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r utganwr paradwys yn perthyn i deulu'r Aderyn Paradwys (Lladin: Paradisaedae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Troellwr clustiog Malaysia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr clustiog Malaysia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr clustiog Malaysia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus temminckii; yr enw Saesneg arno yw Malaysian eared nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. temminckii, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Teulu
Mae'r troellwr clustiog Malaysia yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Cigydd helmog tinwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cigydd helmog tinwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cigyddion helmog tinwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurocephalus ruppelli; yr enw Saesneg arno yw Ruppell's white-crowned shrike. Mae'n perthyn i deulu'r Cigyddion (Lladin: Laniidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Teulu
Mae'r cigydd helmog tinwyn yn perthyn i deulu'r Cigyddion (Lladin: Laniidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Springettsbury Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Springettsbury Township, gan gynnwys:
Spring Creek Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Spring Creek Township, gan gynnwys:
Gabrielle Henriette Rieunier-Rouzaud
Bu farw yn Villeneuve-lès-Avignon ar 8 Tachwedd 1958.
Fanga helmog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Fanga helmog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: fangáid helmog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euryceros prevostii; yr enw Saesneg arno yw Helmet bird. Mae'n perthyn i deulu'r Fangáid (Lladin: Vangidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. prevostii, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r fanga helmog yn perthyn i deulu'r Fangáid (Lladin: Vangidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Reeds Spring, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Troellwr clustiog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr clustiog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr clustiog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus macrotis; yr enw Saesneg arno yw Great eared nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Cwyrbig cwta
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cwyrbig cwta (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cwyrbigau cwta) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Pholidornis rushiae; yr enw Saesneg arno yw Tit-hylia. Mae'n perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
May Claerhout
Arlunydd benywaidd o Wlad Belg oedd May Claerhout (21 Chwefror 1939 - 7 Tachwedd 2016).
Troellwr clustiog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. macrotis, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
May Claerhout
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yng Ngwlad Belg.
Cwyrbig cwta
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. rushiae, sef enw'r rhywogaeth.
Cor de Boer-Sinia
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Hoorn, Brenhiniaeth yr Iseldiroedd oedd Cor de Boer-Sinia (14 Chwefror 1878 – 22 Hydref 1961).
Cwyrbig cwta
Teulu
Mae'r cwyrbig cwta yn perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Cor de Boer-Sinia
Bu farw yn Zeist ar 22 Hydref 1961.
May Claerhout
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Troellwr clustiog
Teulu
Mae'r troellwr clustiog yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Irmin Frank
Arlunydd benywaidd o Awstria oedd Irmin Frank (1939 - 24 Rhagfyr 2010).
Alice Hanratty
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yng Ngweriniaeth Iwerddon.
Irmin Frank
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Awstria.
Alice Hanratty
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Irmin Frank
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Jacqui Morgan
Arlunydd benywaidd o Unol Daleithiau America oedd Jacqui Morgan (22 Chwefror 1939 - 3 Gorffennaf 2013).
Sherwood, Oregon
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Sherwood, gan gynnwys:
Jacqui Morgan
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Unol Daleithiau America.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Pila mynydd cynffonwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd cynffonwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd cynffonwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus alaudinus; yr enw Saesneg arno yw Band-tailed sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. alaudinus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r pila mynydd cynffonwyn yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Gray, Georgia
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Gray, gan gynnwys:
Philippi, Gorllewin Virginia
Dinas yn, yn nhalaith Gorllewin Virginia, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Philippi, gan gynnwys:
Cynthia Polsky
Arlunydd benywaidd o Unol Daleithiau America yw Cynthia Polsky (1939).
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Unol Daleithiau America.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Tingoch gyddfwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tingoch gyddfwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tingochion gyddfwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phoenicurus schisticeps; yr enw Saesneg arno yw White-throated redstart. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Edith Susan Gerard Anderson
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Awstralia oedd Edith Susan Gerard Anderson (1878 – 1961).
Llydanbig rhesog
Teulu
Mae'r llydanbig rhesog yn perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: Eurylaimidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Edith Susan Gerard Anderson
Bu'n briod i Penleigh Boyd ac roedd Robin Boyd yn blentyn iddynt.
Tingoch gyddfwyn
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. schisticeps, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Millie Bruhl Fredrick
Bu farw yn Dinas Efrog Newydd yn 1962.
Tingoch gyddfwyn
Teulu
Mae'r tingoch gyddfwyn yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Whitefish, Montana
Dinas yn, yn nhalaith Montana, yw .
Falls City, Oregon
Dinas yn, yn nhalaith Oregon, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Falls City, gan gynnwys:
Rholydd asur
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd asur (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion asur) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurystomus azureus; yr enw Saesneg arno yw Azure roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. azureus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r rholydd asur yn perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Alice Colin
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Gwlad Belg oedd Alice Colin (1878 – 1962).
Bu farw ym Mrwsel yn 1962.
Maryville, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Ingrid Dahn
Arlunydd benywaidd o'r Almaen yw Ingrid Dahn (1939).
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn yr Almaen.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Troellwr Papwa
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr Papwa (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr Papwa) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus papuensis; yr enw Saesneg arno yw Papuan nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. papuensis, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r troellwr Papwa yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Spruce Creek Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Spruce Creek Township, gan gynnwys:
Crëyr haul
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Crëyr haul (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: crehyrod haul) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurypyga helias; yr enw Saesneg arno yw Sun-bittern. Mae'n perthyn i deulu'r Crehyrod yr Haul (Lladin: Eurypygidae) sydd yn urdd y Gruiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. helias, sef enw'r rhywogaeth.
Oradea
Mae Oradea (Hwngareg Nagyvárad, Almaeneg Großwardein) yn ddinas yn Rwmania, mewn sir o'r enw Bihor (BH), Transylvania. Mae gan y ddinas boblogaeth o 206,527 (yn ôl cyfrifiad 2002); dydy'r cyfanswm hwn ddim yn cynnwys ardaloedd y tu allan i'r bwrdreisdref, fyddai o gyfri'r ardaloedd hyn, yn codi'r boblogaeth i tua 220,000. Mae Oradea'n un o'r dinasoedd mwyaf llwyddiannus yn Romania. bawd|250px|Neuadd y Dref Oradea
Llydanbig tagellog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Llydanbig tagellog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llydanbigau tagellog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurylaimus steerii; yr enw Saesneg arno yw Wattled broadbill. Mae'n perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: Eurylaimidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Oradea
Daearyddiaeth
Mae'r ddinas yn agos at y ffîn gyda Hwngari, ac ar yr afon Crişul Repede.
St. Clair Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Oradea
Hanes
Crybwyllir y dref yn gyntaf o dan yr enw Lladin Varadinum, yn 1113 pan soniwyd am amddiffynfa Oradea - yn 1241, pan oedd angen adnewyddiadau cyflym cyn ymosodiad ar y dref gan y fyddin Mongol-Tataraidd o dan Batu Khan. Dechreuodd y dref dyfu yn y 1500au. Yn y 1700au cynlluniodd y peiriannwr o Fiena, Franz Anton Hillebrandt, y ddinas yn yr arddull baroque, a chodwyd llawer o dirnodau, er enghraifft yr Eglwys Gadeiriol Babyddol, Plas yr Esgob, a'r Muzeul Ţării Crişurilor (Amgueddfa Gwlad y Criş).
Pila mynydd llwytu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd llwytu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd llwytu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus carbonarius; yr enw Saesneg arno yw Carbonated sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Oradea
Economi
Mae Oradea wedi bod yn un o ddinasoedd mwyaf llwyddiannus Romania ers tro gan fod ffin Hwngari mor agos, gan wneud y ddinas yn fynedfa i Orllewin Ewrop.
Yn 2003, agorodd ganolfan fasnachol y Farchnad Lotws yn Oradea – y ganolfan siopa mawr cyntaf i'w hagor yn y ddinas.
Pila mynydd penddu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd penddu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd penddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus atriceps; yr enw Saesneg arno yw Black-hooded sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Florentina López de Jesús
Arlunydd benywaidd o Fecsico oedd Florentina López de Jesús (25 Gorffennaf 1939 - 9 Chwefror 2014).
Pila mynydd gyddfwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd gyddfwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd gyddfwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus erythronotus; yr enw Saesneg arno yw White-throated sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Oradea
Presennol
Yng ngyfrifiad 2002, roedd poblogaeth y ddinas wedi'u rhannu i'r grwpau ethnig canlynol:
Telor y kopje
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Telor y kopje (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion y kopje) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euryptila subcinnamomea; yr enw Saesneg arno yw Kopje warbler. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Pila mynydd llwytu
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. carbonarius, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.
Pila mynydd penddu
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. atriceps, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r pila mynydd penddu yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Florentina López de Jesús
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd ym Mecsico.
Telor y kopje
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. subcinnamomea, sef enw'r rhywogaeth.
Clara Mairs
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Hastings, Unol Daleithiau America oedd Clara Mairs (5 Ionawr 1878 – 24 Mai 1963).
Keytesville, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Oradea
Trafnidiaeth
Mae'r rhwydwaith drafnidiaeth cyhoeddus yn y ddinas yn cael eu rhedeg gan OTL. Mae'r rhwydwaith yn cynnwys tair llinell tram (1R, 1N, 2, 3R, 3N) a rhai gwasanaethau bws. Mae gan y ddinas dair gorsaf, Central (Canolog), Vest (Gorllewinol) ac Est (Dwyrainol). Mae Gorsaf Vest yn yr ardal Ioşia, ac mae'r orsaf canolog (galwad "Oradea") yng nghanol y ddinas, ger yr ardal Vie.
Llydanbig tagellog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. steerii, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Euless, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pila mynydd gyddfwyn
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. erythronotus, sef enw'r rhywogaeth.
Oradea
Pensaernïaeth
Mae pensaernïaeth Oradea'n cymysg ei natur: ceirg adeiladau'r cyfnod Comiwnyddol yn yr ardaloedd y tu allan i ganol y ddinas, ac adeiladau hanesyddol pert yn yr arddull baroque yng nghanol y ddinas o'r amser pan oedd y ddinas yn rhan o'r Ymerodraeth Awstria-Hwngari.
Telor y kopje
Teulu
Mae'r telor y kopje yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Llydanbig tagellog
Teulu
Mae'r llydanbig tagellog yn perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: Eurylaimidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Oradea
Atyniadau
Llefydd poblogaidd eraill:
Keytesville, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Keytesville, gan gynnwys:
Florentina López de Jesús
Bu farw yn Xochistlahuaca.
Irene Richards
Arlunydd benywaidd o Seland Newydd yw Irene Richards (1939).
St. Clair Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal St. Clair Township, gan gynnwys:
Wilhelmina Weber Furlong
Dylunydd botanegol benywaidd a anwyd yn St. Louis, Unol Daleithiau America oedd Wilhelmina Weber Furlong (1878 – 25 Mai 1962). Ei harbenigedd oedd paentio blodau.
Florentina López de Jesús
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Steuben Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Irene Richards
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Seland Newydd.
Jale Yılmabaşar
Arlunydd benywaidd o Twrci yw Jale Yılmabaşar (1939).
Pila mynydd gyddfwyn
Teulu
Mae'r pila mynydd gyddfwyn yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Jale Yılmabaşar
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Nhwrci.
Keller, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Jale Yılmabaşar
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Eulabee Dix
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Greenfield, Unol Daleithiau America oedd Eulabee Dix (1878 – 14 Mehefin 1961).
Keller, Texas
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Keller, gan gynnwys:
Sella Hasse
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Bitterfeld, yr Almaen oedd Sella Hasse (12 Chwefror 1878 – 27 Ebrill 1963).
Humboldt, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Sella Hasse
Bu farw yn Berlin ar 27 Ebrill 1963.
Irene Richards
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Steuben Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Steuben Township, gan gynnwys:
Humboldt, Iowa
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Humboldt, gan gynnwys:
Y Beibl
bawd|Tudalen deitl y Beibl Cymraeg cyntaf gan [[William Morgan (esgob)|William Morgan]] Casgliad o lyfrau sanctaidd yn yr iaith Roeg a'r iaith Hebraeg yw'r Beibl. Yn y traddodiad Cristnogol, gelwir y llyfrau Hebraeg yn Hen Destament a'r llyfrau Groeg yn Destament Newydd.
M. Jean McLane
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Unol Daleithiau America oedd M. Jean McLane (14 Medi 1878 – 23 Ionawr 1964).
Pila mynydd galarus
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd galarus (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd galarus) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus fruticeti; yr enw Saesneg arno yw Mourning sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Oradea
Pobol enwog
(de:Liste der Erzbischöfe von Großwardein)
St. Thomas Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
M. Jean McLane
Bu'n briod i John Christen Johansen.
Pila mynydd galarus
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. fruticeti, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r pila mynydd galarus yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Wilhelmina Weber Furlong
Bu farw yn Glens Falls ar 25 Mai 1962.
Y Beibl
Cyfieithwyd y Beibl i'r Gymraeg gan yr Esgob William Morgan.
Llydanbig melyn a du
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Llydanbig melyn a du (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: llydanbigau melyn a du) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurylaimus ochromalus; yr enw Saesneg arno yw Black and yellow broadbill. Mae'n perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: Eurylaimidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. ochromalus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r llydanbig melyn a du yn perthyn i deulu'r Llydanbigau (Lladin: Eurylaimidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Eulabee Dix
Bu farw yn Waterbury ar 14 Mehefin 1961.
Springville Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pila mynydd cefngoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd cefngoch (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd cefngoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus dorsalis; yr enw Saesneg arno yw Red-backed sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Springville Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Springville Township, gan gynnwys:
Clarksville, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Clarksville, gan gynnwys:
Eminence, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Eminence, gan gynnwys:
Hanne Wickop
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn yr Almaen.
Pooler, Georgia
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Pooler, gan gynnwys:
Pila mynydd penllwyd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd penllwyd (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd penllwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus gayi; yr enw Saesneg arno yw Grey-hooded sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Linda Christanell
Arlunydd benywaidd o Awstria yw Linda Christanell (1939).
Y Beibl
Testament William Salesbury, 1567
Yn Gymraeg, enwau pobl a gysylltir yn bennaf gyda'r gwahanol argraffiadau. Y cyntaf oedd Testament William Salesbury, 1567. Mae'r enw dipyn bach yn gam­arweiniol, gan i Salesbury gael help gan yr Esgob Richard Davies a chan Thomas Huet, Tyddewi.
Linda Christanell
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Awstria.
Y Beibl
Beibl Parry, 1620
Ond nid yw'r enw "Beibl Parry" mor gywir o bell ffordd â'r rhai blaenorol. Dyma'r enw a roddir ar ail argraffiad y Beibl cyfan, a argraffwyd ym 1620. Esgob Llan­elwy oedd Parry, ac yr oedd ei wraig yn chwaer i wraig un o ysgolheigion mwyaf yr iaith Gymraeg, y Dr. John Davies, Mallwyd. Erbyn hyn mae efrydwyr y Beibl yn hyderus mai John Davies, ac nid Richard Parry, oedd yn bennaf gyfrifol am yr argraffiad anferth, safonol hwn.
Linda Christanell
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Pila mynydd penllwyd
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. gayi, sef enw'r rhywogaeth.
Aderyn deufannog tywyll
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn deufannog tywyll (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar deufannog tywyll) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euschistospiza cinereovinacea; yr enw Saesneg arno yw Dusky twin-spot. Mae'n perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Pila mynydd penllwyd
Teulu
Mae'r pila mynydd penllwyd yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pila mynydd cefngoch
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. dorsalis, sef enw'r rhywogaeth.
Y Beibl
Beibl Cromwell, 1654
Bu'n rhaid disgwyl am fwy nag ugain mlynedd cyn yr argraffiad nesaf, ac y mae i hwn enw rhyfedd iawn - Beibl Cromwell, 1654. Er gwaethaf ei dras Gymreig, ni wyddai Cromwell ddim Cymraeg, a'r unig esboniad ar y teitl yw fod Cromwell wedi cyfrannu'n ariannol tuag at y gost o gyhoeddi'r gyfrol.
Beibl y Welsh Trust, 1677
Beth bynnag, wedi Beibl Cromwell, bu'n rhaid i'r Cymry aros chwarter canrif am argraffiad arall, ac er nad oes llysenw traddodiadol i hwnnw, 'does dim dwywaith mai Beibl Stephen Hughes, y golygydd, neu Beibl y Welsh Trust, y cyhoeddwyr ddylai fod yn enwau ar argraffiad 1677.
Laura Grisi
Arlunydd benywaidd o'r Eidal yw Laura Grisi (1939).
Hanne Wickop
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Cordeyrn ystlysgoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cordeyrn ystlysgoch (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cordeyrnion ystlysgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euscarthmus rufomarginatus; yr enw Saesneg arno yw Rufous-sided pygmy-tyrant. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Y Beibl
Beibl yr Esgob Lloyd o Lanelwy, 1690
Daeth argraffiad arall ar ôl bwlch o ddeuddeng mlynedd, ym 1690, ac y mae traddodiad wedi bedyddio hwnnw fel Beibl yr Esgob Lloyd o Lanelwy, er bod cryn amheuaeth a fedrai yr Esgob Gymraeg o gwbl. Nid oes gair da i Feibl Lloyd o ran cywirdeb, ond bu'n rhaid aros eto dros chwarter canrif am Feibl arall, sef Beibl Moses Williams.
Laura Grisi
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Eidal.
Damgan
Mae Damgan (Ffrangeg: Damgan) yn gymuned yn department Mor-Bihan (Ffrangeg: Morbihan), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Pila mynydd cefngoch
Teulu
Mae'r pila mynydd cefngoch yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Damgan
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Oradea
Dolenni allanol
Oradea webcam
Melysor talcenwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Melysor talcenwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: melysorion talcenwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phylidonyris albifrons; yr enw Saesneg arno yw White-fronted honeyeater. Mae'n perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. albifrons, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Awstralia.
Teulu
Mae'r melysor talcenwyn yn perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Aderyn deufannog tywyll
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. cinereovinacea, sef enw'r rhywogaeth.
Everman, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pila mynydd bronllwyd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd bronllwyd (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd bronllwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus plebejus; yr enw Saesneg arno yw Ash-breasted sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Everman, Texas
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Everman, gan gynnwys:
Pila mynydd bronllwyd
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. plebejus, sef enw'r rhywogaeth.
Damgan
Poblogaeth
Population - Municipality code56052
Stonycreek Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Y Beibl
Beibl yr Esgob Lloyd o Lanelwy, 1690
Hwn oedd Beibl cyntaf yr S.P.C.K., oedd wedi bod yn cyn­hyrchu eisoes gryn nifer o lyfrau duwiol Cymraeg. Gwyddom lawer am y gwaith o'i gyhoeddi, ac fel y bu i'r golygydd, Moses Williams, ysgolhaig Cymraeg gorau ei ddydd, deithio trwy Gymru yn hel tanysgrifiadau. Roedd yr argraffiad cryno hwn yn boblogaidd iawn.
Pila mynydd bronllwyd
Teulu
Mae'r pila mynydd bronllwyd yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Stonycreek Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Stonycreek Township, gan gynnwys:
Y Beibl
Beibl Richard Morris, 1740au
Parhaodd gweithgarwch yr SPCK, ar ôl marwolaeth Moses Williams, a phan fu galw ym mhedwardegau'r 18g am argraffiad arall, cymerodd y Gymdeithas bender­fyniad syfrdanol. Am y tro cyntaf, gofynnwyd i leygwr fod yn olygydd y gyfrol, nid o ran ei wybodaeth Ysgrythurol, ond, mae'n debyg, oherwydd nad oedd ymhlith yr offeiriaid Cymraeg neb oedd yn gystal ysgolhaig Cymraeg â Richard Morris, Llundain, un o Forrisiad Môn.
Ond yr oedd y Gymdeithas yn llygaid ei lle wrth ofyn iddo; cafwyd gwaith sy'n ddihareb o gywirdeb orgraff ac argraff hyd heddiw.
Rholydd llydanbig Affrica
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd llydanbig Affrica (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion llydanbig Affrica) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurystomus glaucurus; yr enw Saesneg arno yw African broad-billed roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Aderyn deufannog tywyll
Teulu
Mae'r aderyn deufannog tywyll yn perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Cordeyrn ystlysgoch
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. rufomarginatus, sef enw'r rhywogaeth.
Stroud Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Cordeyrn ystlysgoch
Teulu
Mae'r cordeyrn ystlysgoch yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Rholydd llydanbig Affrica
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. glaucurus, sef enw'r rhywogaeth.
Stroud Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Stroud Township, gan gynnwys:
Pibydd llwybig
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pibydd llwybig (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pibyddion llwybig) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurynorhynchus pygmeus; yr enw Saesneg arno yw Spoon-billed sandpiper. Mae'n perthyn i deulu'r Pibyddion (Lladin: Scolopacidae) sydd yn urdd y Charadriiformes.
Rholydd llydanbig Affrica
Teulu
Mae'r rholydd llydanbig Affrica yn perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pibydd llwybig
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. pygmeus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Ewrop.
Cordeyrn penwinau
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cordeyrn penwinau (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cordeyrnion penwinau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euscarthmus meloryphus; yr enw Saesneg arno yw Tawny-crowned pygmy-tyrant. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Pibydd llwybig
Teulu
Mae'r pibydd llwybig yn perthyn i deulu'r Pibyddion (Lladin: Scolopacidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pila mynydd llwytu
Teulu
Mae'r pila mynydd llwytu yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pila mynydd Periw
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd Periw (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd Periw) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus punensis; yr enw Saesneg arno yw Peruvian sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. punensis, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r pila mynydd Periw yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Flora Lion
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Llundain, y Deyrnas Unedig oedd Flora Lion (3 Rhagfyr 1878 – 15 Mai 1958).
Charlotte Chauchet-Guilleré
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Charleville-Mézières, Ffrainc oedd Charlotte Chauchet-Guilleré (5 Rhagfyr 1878 – 13 Mawrth 1964).
Cordeyrn penwinau
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. meloryphus, sef enw'r rhywogaeth.
Charlotte Chauchet-Guilleré
Bu farw ym Mharis ar 13 Mawrth 1964.
Bridgeton, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Bridgeton, gan gynnwys:
Kennedale, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Kennedale, gan gynnwys:
Cordeyrn penwinau
Teulu
Mae'r cordeyrn penwinau yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pila mynydd Patagonia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd Patagonia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd Patagonia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus patagonicus; yr enw Saesneg arno yw Patagonian sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. patagonicus, sef enw'r rhywogaeth.
Melysor bochwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Melysor bochwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: melysorion bochwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phylidonyris nigra; yr enw Saesneg arno yw White-cheeked honeyeater. Mae'n perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. nigra, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Awstralia.
Teulu
Mae'r melysor bochwyn yn perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pila mynydd llwyd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pila mynydd llwyd (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pilaon mynydd llwydion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phrygilus unicolor; yr enw Saesneg arno yw Plumbeous sierra finch. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Kearney, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Pila mynydd llwyd
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. unicolor, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r pila mynydd llwyd yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Kearney, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Kearney, gan gynnwys:
Rholydd llydanbig Asia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd llydanbig Asia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion llydanbig Asia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurystomus orientalis; yr enw Saesneg arno yw Eastern broad-billed roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Aderyn deufannog bronllwyd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn deufannog bronllwyd (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar deufannog bronllwyd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euschistospiza dybowskii; yr enw Saesneg arno yw Dybowski’s dusky twin-spot. Mae'n perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. dybowskii, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r aderyn deufannog bronllwyd yn perthyn i deulu'r Cwyrbigau (Lladin: Estrildidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Rholydd llydanbig Asia
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. orientalis, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r rholydd llydanbig Asia yn perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
North Richland Hills, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Lucie Valore
Bu farw ym Mharis yn 1965.
Troellwr mannog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr mannog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr mannog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurostopodus argus; yr enw Saesneg arno yw Spotted nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Mary Stanisia
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Unol Daleithiau America oedd Mary Stanisia (4 Mai 1878 – 28 Ionawr 1967).
Millicent Sowerby
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Gateshead, y Deyrnas Unedig oedd Millicent Sowerby (1878 – 1967).
Troellwr mannog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. argus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Awstralia.
Teulu
Mae'r troellwr mannog yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Helen Dahm
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Egelshofen, y Swistir oedd Helen Dahm (21 Mai 1878 – 24 Mai 1968).
Montrose, Missouri
Dinas yn, yn nhalaith Missouri, yw .
Helen Dahm
Bu farw yn Männedorf ar 24 Mai 1968.
Sugar Grove Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Sugar Grove Township, gan gynnwys:
Telyn
Offeryn cerdd gyda thannau a genir â'r bysedd yw telyn. Mae'n offeryn cerdd hynafol y cyfeirir ato yn y Beibl, mewn hen lawysgrifau Cymraeg canoloesol a ffynonellau cynnar eraill, a cheir tystiolaeth archaeolegol sy'n dangos fod telynau i'w cael ym Mesopotamia yng nghyfnod gwareiddiad Sumer, rai milflynyddau Cyn Crist.
Montrose, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Montrose, gan gynnwys:
Telyn
Cymru a'r gwledydd Celtaidd
Yn ôl Cyfraith Hywel Dda byddai'r brenin yn rhoi offeryn cerdd i'r pencerdd, - telyn, crwth neu bibgorn. Roedd tri math o delyn yn ôl cyfraith Hywel. Roedd telyn y brenin a telyn y pencerdd werth cant ac ugain o geiniogau, tra roedd telyn uchelwr werth trigain ceiniog.
Telor cynffondaen America
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Telor cynffondaen America (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion cynffondaen America) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Euthlypis lachrymosa; yr enw Saesneg arno yw Neotropic fan-tailed warbler. Mae'n perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: Paruliadae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Telyn
Cymru a'r gwledydd Celtaidd
Mae Gerallt Gymro yn disgrifio telynau Iwerddon, Cymru a'r Alban fel rhai a oedd â thannau efydd. Mae'n defnyddio union yr un geiriau i ddisgrifio cerddoriaeth Iwerddon a Chymru. Yn ôl Gerallt roedd dau fath o delyn yn llysoedd Cymru a dichon mai telyn rawn ar gyfer perfformio a datgan barddoniaeth oedd y naill ac mai telyn tannau efydd i berfformio'r gerddoriaeth offerynnol oedd y llall.
Telor cynffondaen America
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. lachrymosa, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r telor cynffondaen America yn perthyn i deulu'r Telorion y Byd Newydd (Lladin: Paruliadae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
North Richland Hills, Texas
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn North Richland Hills, gan gynnwys:
Telyn
Cymru a'r gwledydd Celtaidd
Mae peth o gerddoriaeth y Canol Oesoedd wedi goroesi yn llawysgrif enwog Robert ap Huw a gopiwyd tua 1613. Mae'r llawysgrif yn cynnwys tua 30 o ddarnau ar gyfer y delyn sydd wedi eu dyddio i'r cyfnod 1340-1485. Mae'n cynnwys y trebl a'r bas a dyma'r llawysgrif hynaf o gerddoriaeth delyn yn y byd. Technegau'r delyn tannau efydd a amlygir yn llawysgrif Ap Huw drwyddi draw. Mae'n cynnwys nifer o ffurfiau cerddorol megis Gostegion, Caniadau a Phrofiadau ar bedwar mesur ar hugain cerdd dant (Corffiniwr, Mac y Mwn Hir, Tytyr Bach at ati). Mae'r gerddoriaeth wedi ei seilio ar strwythur dau ddosbarth o nodau sy'n ffurfio harmoni'r Cyweirdant a'r Tyniad ar sylfaen harmonig nid annhebyg i'r double tonic a glywir yng ngherddoriaeth pibau mawr yr Alban.
Mae nifer o feirdd cyfnod Beirdd yr Uchelwyr yn disgrifio'r delyn yn eu barddoniaeth. Mae'n ymddangos fod y delyn Gymreig yn y bymthegfed a'r 16g â cholofn syth iddi gyda'r seinfwlch wedi ei naddu o un darn o gelynen neu ywen.
Roedd Llanrwst yn enwog am ei gwneuthurwyr telyn. Gwnaeth John Richards, Llanrwst 1711 - 1789, er enghraifft delyn deires yn 1755 i John Parry (Parry Ddall Rhiwabon) o Wynnstay, Rhiwabon.
Y delyn deires
Ymhlith y telynorion cyfoes sy'n canu'r delyn deires mae Llio Rhydderch, Gwyndaf Roberts (Ar Lôg), Carwyn Tywyn a Robin Huw Bowen.
Hen benillion
Ceir sawl hen bennill sy'n cysylltu'r delyn â chariad neu yn ei chymharu â merch. Er enghraifft:
Strasburg Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Strasburg Township, gan gynnwys:
Summit Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Rholydd gyddflas
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd gyddflas (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion gyddflas) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Eurystomus gularis; yr enw Saesneg arno yw Blue-throated roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Summit Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Summit Township, gan gynnwys:
Rholydd gyddflas
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn E. gularis, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Hurst, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Hurst, gan gynnwys:
Melysor torwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Melysor torwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: melysorion torwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Phylidonyris notabilis; yr enw Saesneg arno yw White-bellied honeyeater. Mae'n perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. notabilis, sef enw'r rhywogaeth.
Forest Hill, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Sugarloaf Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Forest Hill, Texas
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Forest Hill, gan gynnwys:
Melysor torwyn
Teulu
Mae'r melysor torwyn yn perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Margita Dahlström
Arlunydd benywaidd o Sweden yw Margita Dahlström (1939).
Pamela Kay
Arlunydd benywaidd o'r Deyrnas Unedig yw Pamela Kay (1939).
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn y Deyrnas Unedig.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Margita Dahlström
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Sweden.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Libby, Montana
Dinas yn, yn nhalaith Montana, yw .