cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Merseyrail
Llinell Cilgwri (Wirral Line)
Mae gwasanaethau ar y Llinell Cilgwri yn gweithredu o'r ddolen drwy Dwnnel Reilffordd Merswy i orsaf Hamilton Square ym Mhenbedw. Oddi yno, naill ai eu bod yn rhedeg i'r de i Hooton, lle maent yn parhau i naill ai Gaer neu Ellesmere Port, neu i'r gorllewin i ogledd Benbedw, lle mae'r llinell yn rhannu i New Brighton a West Kirby.
Llinell Ddinas (City Line)
Yn fras, mae'r Llinell Ddinas yn cynnwys y Rheilffordd Lerpwl i Wigan a'r ddwy gangen arall sy'n rhan o'r llinellau gogleddol a deheuol Lerpwl i Fanceinion.
Riddle, Idaho
Tref yn, yn nhalaith Idaho, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Riddle, gan gynnwys:
Crug (carnedd)
Carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy Crug, yn Llanfihangel-ar-Arth, Sir Gaerfyrddin;.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: CM036.
Camp Lawn
Gweler hefyd:
Vernonia, Oregon
Dinas yn, yn nhalaith Oregon, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Vernonia, gan gynnwys:
Okkadu
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Geetha, Prakash Raj, Mahesh Babu, Rajan P. Dev, Bhumika Chawla, Ajay, Dharmavarapu Subramanyam, Mukesh Rishi, Telangana Shakuntala, Achyuth a Chandra Mohan. Mae'r ffilm Okkadu (ffilm o 2003) yn 159 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
MAGEA1
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn MAGEA1.
Ynysoedd Samoa
Yr Ewropead cyntaf i sbïo ar yr ynysoedd oedd yr Iseldirwr Jacob Roggeveen ym 1722. Hen enw arnynt ydy Ynysoedd y Mordwywyr a roddwyd gan y fforiwr Ffrengig Louis-Antoine de Bougainville ym 1768.
Sainikudu
Ffilm llawn cyffro sy'n seiliedig ar drychineb go iawn gan y cyfarwyddwr Gunasekhar yw Sainikudu a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a hynny gan Gunasekhar a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Harris Jayaraj.
Okkadu
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gunasekhar ar 2 Mehefin 1964 yn Narsipatnam.
Cruwys Morchard
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Cruwys Morchard. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Canol Dyfnaint.
Okkadu
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Sainikudu
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Irrfan Khan, Prakash Raj, Mahesh Babu, Trisha Krishnan, Ajay, Narsing Yadav, Telangana Shakuntala, Radha Kumari a Raghunatha Reddy.
Cruwys Morchard
Mae'r enw Morchard yn tarddu o'r cymal Brythoneg 'mọr cę̃d ', (yn Gymraeg: mawr coed) ac mae'r enw Cruwys yn tarddu o'r cyfenw y teulu de Crues, sy wedi meddu'r maenol yna.
Okkadu
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Gunasekhar nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sainikudu
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd. Balasubramaniem oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan A. Sreekar Prasad sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gunasekhar ar 2 Mehefin 1964 yn Narsipatnam.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Gunasekhar nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Chacun Son Tour
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr André Berthomieu yw Chacun Son Tour a gyhoeddwyd yn 1951. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Paul Vandenberghe.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jane Marken, Jeanne Fusier-Gir, Marthe Mercadier, Robert Lamoureux, Michèle Philippe, Charles Dechamps, Paul Faivre a Robert Arnoux. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Streetcar Named Desire sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan.
Hans Werner Henze
Cyfansoddwr Almaenig oedd Hans Werner Henze (1 Gorffennaf 1926 – 27 Hydref 2012).
Chacun Son Tour
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Berthomieu ar 16 Chwefror 1903 yn Rouen a bu farw yn Vineuil-Saint-Firmin ar 10 Hydref 1982. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Pierre-Corneille.
Moses Glyn Jones
Bardd Cymraeg oedd Moses Glyn Jones (11 Tachwedd 1913 - 27 Medi 1994). Roedd yn frodor o bentref Mynytho yn Llŷn. Enillodd y Gadair yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caerfyrddin 1974 am ei awdl Y Dewin.
Chacun Son Tour
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Berthomieu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Coquecigrole
Ffilm drama-gomedi gan y cyfarwyddwr André Berthomieu yw Coquecigrole a gyhoeddwyd yn 1931. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan André Berthomieu.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Danielle Darrieux, Armand Bour, Gabrielle Fontan, Gaston Jacquet, Georges Pally, Jean Diener, Max Dearly, Raymond Galle a René Donnio. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cynan ab Owain Gwynedd
Bywgraffiad
Roedd gan Cynan chwech o frodyr, sef Hywel (y bardd-dywysog, m. 1170), Iorwerth Drwyndwn (tad Llywelyn Fawr), Rhun (m. 1146), Maelgwn, Dafydd (m. 1203), Rhodri (m. 1195, hendaid Senana gwraig Gruffudd ap Llywelyn a mam Llywelyn ein Llyw Olaf).
Coquecigrole
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1931. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Frankenstein (1931) ffilm arswyd, Americanaidd gan James Whale.
Cynan ab Owain Gwynedd
Bywgraffiad
Roedd Cynan yn dad i Ruffudd (m. 1200) a Maredudd (m. 1212) ac i'r dywysoges Gwerful Goch. Trwy Faredudd roedd yn orhendaid i Fadog ap Llywelyn, arweinydd gwrthryfel y gogledd yn erbyn y gorsgyniaid Seisnig yn 1294-1296.
Llyfryddiaeth
Ceir siart achau Cynan ab Owain Gwynedd yn,
Coquecigrole
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Berthomieu ar 16 Chwefror 1903 yn Rouen a bu farw yn Vineuil-Saint-Firmin ar 10 Hydref 1982. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Pierre-Corneille.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Berthomieu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gorsaf reilffordd Cryw
Mae gorsaf reilffordd Crewe yn orsaf reilffordd sy'n gwasanaethu tref Crewe (Cryw) yn Swydd Gaer, Gogledd-orllewin Lloegr.
Sueños De Sal
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Alfredo Navarro yw Sueños De Sal a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Alfredo Navarro a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Óscar Navarro.
Gorsaf reilffordd Cryw
Hanes
bawd|chwith|260px|Trên Virgin yng Ngorsaf reilffordd Cryw
Sueños De Sal
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Alfredo Navarro oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Miguel Burgos sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gorsaf reilffordd Cryw
Hanes
Agorwyd gorsaf reilffordd Cryw ar 4ydd Gorffennaf 1837, gan Gwmni Rheilffordd Grand Junction. Cyrhaeddodd y trên cyntaf o Lerpwl, ac aeth i Birmingham. Nod y cwmni oedd uno Rheilffordd Llundain a Birmingham efo Rheilffordd Lerpwl a Manceinion. Aeth y lein o Orsaf Reilffordd Stryd Curzon yn Birmingham i Warrington, lle'r ymunodd hi â Rheilffordd Warrington a Newton, cangen leol o Reilffordd Lerpwl a Manceinion. Penderfynwyd symud gweithdai'r rheilffordd o Edge Hill, Lerpwl, i safle mwy canolog yng Nghryw; prynwyd tir ar gyfer gweithdai rheilffordd ym 1840. Yn Hydref 1840, agorwyd Rheilffordd Caer a Chryw. Yn Awst 1842, agorwyd rheilffordd arall o Gryw i Fanceinion trwy Wilmslow a Stockport. Ym 1848, agorwyd lein o Gryw i Kidsgrove, rhan o Reilffordd Gogledd Swydd Stafford, yn hwyluso cludo glo o byllau gogledd Swydd Stafford. Ffurfiwyd Rheilffordd Llundain a'r Gogledd Orllewin ym 1846 wrth uno cwmnïau Grand Junction, Llundain a Birmingham, a Birmingham a Manceinion, ac ym 1948, agorwyd lein o Gryw i Amwythig gan y cwmni. Adeiladwyd y gweithdai erbyn 1846, a chrëwyd y dref o ganlyniad i dwf sydyn yn y boblogaeth leol, o 148 ym 1831 i 4571 ym 1851 a 17810 erbyn 1871.
bawd|chwith|260px|Trên Arriva Cymru'n cyrraedd Cryw o Amwythig
Sueños De Sal
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfredo Navarro ar 1 Ionawr 1982 yn Novelda.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo Navarro nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gorsaf reilffordd Cryw
Hanes
Ailadeiladwyd yr orsaf yn 1861 ac ychwanegwyd platfformau 5 a 6. Ychwanegwyd lein osgoi ar gyfer trenau nwyddau tua diwedd y 19g, ac yn enwir "the muck hole" gan selogion y rheilffyrdd hyd at heddiw.
Daeth y Rheilffordd Llundain a Gogledd Orllewin yn rhan y Rheilffordd Llundain, Canolbarth ac Albanaidd ym 1923, fel rhan o ad-drefniant cenedlaethol y rheilffyrdd, ac ym 1948 daeth y cwmni'n rhan o Ranbarth Llundain Canolbarth o'r Rheilffyrdd Prydeinig.
Dechreuodd gwaith trydaneiddio'r rheilffyrdd o Lundain i Fanceinion, Lerpwl a Glasgow ym 1959, a chwblhawyd y prosiect ym 1974. Cafodd y lein rhwng Cryw a Kidsgrove ei thrydaneiddio fel rhan o'r cynllun Llundain-Manceinion; Mae'n cysylltu â lein arall o Lundain i Fanceinion trwy Stoke-on-Trent, ac yn cael ei defnyddio fel gwyriad o bryd i'w gilydd. Erbyn hyn, dim ond y rheilffyrdd o Gryw i Amwythig, a Chryw i Gaer a Chaergybi, sydd heb eu trydaneiddio.
Gwasanaethau presennol
Yn ddyddiol, mae 22 drên yn mynd trwy Gryw pob awr, yn ogystal â gwasanaethau llai aml. Dyma grynodeb:
Shout at The Devil
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Michael Reed oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Peter R. Hunt nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gorsaf reilffordd Pontlotyn
Mae gorsaf reilffordd Pontlotyn yn orsaf reilffordd sy'n gwasanaethu pentref Pontlotyn ym Mwrdeistref Sirol Caerffili, Cymru. Mae'r orsaf yn gorwedd ar y llinell Rhymni ac fe'i rheolir gan Trafnidiaeth Cymru.
Taleithiau Affganistan
Ceir 34 talaith yn Affganistan, a adnabyddir yn lleol fel wilayats. Rhennir pob talaith yn ei thro yn ardaloedd. Yma ceir rhestr o daleithiau'r wlad a map i ddangos eu lleoliad ynddi.
Les Optimistes
Ffilm ddogfen o Norwy a Sweden yw Les Optimistes gan y cyfarwyddwr ffilm Gunhild Westhagen Magnor. Fe'i cynhyrchwyd yn Norwy a Sweden.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Gunhild Westhagen Magnor nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Garn Fawr (carneddi)
Safle carneddau cylchog ydy Garn Fawr, Cynwyl Gaeo, Sir Gaerfyrddin;.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair cairn. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: CM224.
Seven Women From Hell
Ffilm ddrama am ryfel gan y cyfarwyddwr Robert D. Webb yw Seven Women From Hell a gyhoeddwyd yn 1961. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Papua Gini Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Jesse Louis Lasky Jr. a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Paul Dunlap.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Patricia Owens, Richard Loo, Cesar Romero, Denise Darcel, Yvonne Craig, Pilar Seurat, John Kerr a Margia Dean. Mae'r ffilm Seven Women From Hell yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1961. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Breakfast at Tiffany's sy’n glasur o ffilm, yn gomedi rhamantus gan Blake Edwards ac yn addasiad o lyfr o’r un enw. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Floyd Crosby oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert D. Webb nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Keidrych Rhys
Priododd y bardd Lynette Roberts ym 1939 yn Llansteffan. Ganwyd Lynette yn Buenos Aires i deulu Cymreig o Awstralia a chawsant ddau o blant: Angharad a Prydein.
Clara Novello Davies
Cantores Gymreig oedd Clara Novello Davies, a aned yn Nhreganna, Caerdydd (7 Ebrill 1861 – 1 Mawrth 1943). Roedd hi'n fam i'r actor a'r cyfansoddwr Ivor Novello a'r pianydd Marie Novello. Ffurfiodd gôr merched a deithiodd y byd, dysgodd lawer o gantorion a ddaeth yn safonol a sgwennodd hunangofiant yn 1940: The Life I have Loved.
Keidrych Rhys
Ffrind y bardd Dylan Thomas oedd Rhys.
Culmstock
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Culmstock.
Pwtyn Freyer
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pwtyn Freyer, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy pytiau Freyer; yr enw Saesneg yw Freyer's Pug, a'r enw gwyddonol yw Eupithecia intricata.
Teen Star Academy
Ffilm gomedi am gerddoriaeth yw Teen Star Academy a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw John Savage ac Youma Diakite.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling.
Pwtyn Freyer
Mae'r rhywogaeth hwn i'w ganfod yn Ewrop ac yng Ngogledd America.
20–24 mm ydy lled ei adenydd.
Crefft y Cyfarwydd
Llyfr ac astudiaeth lenyddol, Gymraeg gan Sioned Davies   yw Crefft y Cyfarwydd. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny ar 01 Chwefror 1996. Yn 2013 roedd y gyfrol yn cael ei ystyried i'w adargraffu.
Pwtyn Freyer
Cyffredinol
Wedi deor o'i ŵy mae'r pwtyn Freyer yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Crefft y Cyfarwydd
Disgrifiad byr
Astudiaeth o grefft a thechnegau naratif y storïwr canoloesol ac o ddylanwad y grefft honno ar chwedlau'r Mabinogion.
Pwtyn Freyer
Cyfeiriadau
Eupithecia intricata
Crefft y Cyfarwydd
Disgrifiad byr
Botwm Crys yn cadw lle
Valle Negro
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Alfredo Martinelli yw Valle Negro a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Emilio Peruzzi oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo Martinelli nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gøglerblod
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bjørn Bjørnson a Gerda Christophersen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1911. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Uffern Dante (L'Inferno’), sef ffilm o’r Eidal gan Giuseppe de Liguoro a Francesco Bertolini.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pwtyn gwelw
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pwtyn gwelw, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy pytiau gwelw(-on); yr enw Saesneg yw Bleached Pug, a'r enw gwyddonol yw Eupithecia expallidata.
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Plogoneg
Mae Plogoneg (Ffrangeg: Plogonnec) yn gymuned yn Departamant Penn-ar-bed (Ffrangeg Finistère), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Poblogaeth
Population - Municipality code 29169
Cysylltiadau rhyngwladol
Mae Plogoneg wedi'i gefeillio â:
Iâr diffeithwch Burchell
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Iâr diffeithwch Burchell (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: ieir diffeithwch Burchell) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Pterocles burchelli; yr enw Saesneg arno yw Variegated sandgrouse. Mae'n perthyn i deulu'r Ieir y Diffeithwch (Lladin: Pteroclididae) sydd yn urdd y Columbiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. burchelli, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r iâr diffeithwch Burchell yn perthyn i deulu'r Ieir y Diffeithwch (Lladin: Pteroclididae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Heroes Without Glory
Ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr Alfredo Rizzo yw Heroes Without Glory a gyhoeddwyd yn 1971. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd I giardini del diavolo ac fe’i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn yr Aifft.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Jeff Cameron.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1971. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Clockwork Orange sef ffim wyddonias, ddistopaidd am drosedd gan y cyfarwyddwr ffilm Stanley Kubrick.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfredo Rizzo ar 2 Ionawr 1902 yn Nice a bu farw yn Rhufain ar 10 Tachwedd 2016.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo Rizzo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Prif Weithredwr a Chlerc y Senedd
bawd|upright|Manon Antoniazzi, Prif Weithredwr a Chlerc Senedd Cymru Pennaeth staff Comisiwn Senedd Cymru yw Prif Weithredwr a Chlerc Senedd Cymru (a alwyd cyn 6 Mai 2020 yn Prif Weithredwr a Chlerc Cynulliad Cymru). Crëwyd y swydd i adlewyrchu pwerau ehangach y Cynulliad yn sgîl Deddf Llywodraeth Cymru 2006. Cyn hynny roedd yn uwch-swyddog yn y gwasanaeth sifil ac yn bennaeth ar Wasanaeth Seneddol y Cynulliad. Mae'r swydd yn cynnwys tair elfen: Prif Weithredwr Comisiwn y Senedd, Swyddog Cyfrifyddu, a Chlerc Senedd Cymru.
Yn ôl y Senedd, swyddogaethau'r Prif Weithredwr a Chlerc yw:
O fis Mai 2007, roedd y Prif Weithredwr a'r Clerc yn arwain sefydliad a oedd yn annibynnol o Lywodraeth Cynulliad Cymru ac yn gyfrifol am sicrhau bod y Cynulliad yn cael ei ddarparu gyda'r adeiladau, y staff a'r gwasanaethau sydd eu hangen arno.
Geheimnis Des Roten Dschungels
Ffilm antur am drosedd gan y cyfarwyddwyr Giorgio Stegani a Helmut Ashley yw Geheimnis Des Roten Dschungels a gyhoeddwyd yn 1964. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Weiße Fracht für Hongkong ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc, yr Almaen a'r Eidal. Lleolwyd y stori yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Werner P. Zibaso a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Willy Mattes.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Dietmar Schönherr, Maria Perschy, Brad Harris, Horst Frank, Mario Lanfranchi, Philippe Lemaire, Pascale Roberts a Dorothee Parker. Mae'r ffilm Geheimnis Des Roten Dschungels yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1964. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Dr. Strangelove sef ffilm gomedi ddu sy’n dychanu'r Rhyfel Oer a’r gwrthdaro niwclear rhwng yr Undeb Sofietaidd a'r Unol Daleithiau. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. Klaus von Rautenfeld oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Herbert Taschner sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giorgio Stegani ar 13 Hydref 1928 ym Milan a bu farw yn Rhufain ar 25 Tachwedd 2005. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1954 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giorgio Stegani nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
MAGEA4
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn MAGEA4 yw MAGEA4 a elwir hefyd yn MAGE family member A4 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom X dynol, band Xq28.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn MAGEA4.
Merfog Coch
Pysgodyn sy'n byw yn y môr ac sy'n perthyn i deulu'r Sparidae ydy'r merfog coch sy'n enw gwrywaidd; lluosog: merfogiaid coch(ion) (Lladin: Pagellus bogaraveo; Saesneg: Blackspot seabream). Mae ei diriogaeth yn cynnwys Ewrop, Affrica, y Môr Canoldir a Chefnfor yr Iwerydd.
Mae'n bysgodyn dŵr hallt ac mae i'w ganfod ym Môr y Gogledd ac arfordir Cymru. Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Heb ei gwerthuso' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth gan nad oes data digonol.
Dalwood
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Dalwood. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Dyfnaint.
De Hulpsinterklaas
Ffilm am arddegwyr yw De Hulpsinterklaas a gyhoeddwyd yn 1992. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Iseldiroedd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Iseldireg a hynny gan Henk Temming.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bram van der Vlugt a Henk Temming.
Cyngor Dinas a Sir Abertawe
Ar hyn o bryd, rheolir y cyngor gan y Democratiaid Rhyddfrydol o dan arweinyddiaeth y Cynghorydd Christopher Holley.
Hanes bwrdeistrefol
Derbyniodd Abertawe ei siarter gyntaf rhyw bryd rhwng 1185-1184 gan William de Newburgh, 3ydd Iarll Warwick. Rhoddodd y siarter hwn statws bwrdeistref i Abertawe, a roddai hawliau penodol i drigolion y dref i ddatblygu'r ardal. Rhoddwyd ail siarter yn 1215 gan y Brenin John. Erbyn 1888, roedd gan y fwrdeistref statws bwrdeistref sirol, a oedd yn ei gwahanu o sir weinyddol Morgannwg.
De Hulpsinterklaas
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyngor Dinas a Sir Abertawe
Hanes bwrdeistrefol
Ym 1974, o dan Ddeddf Llywodraeth Leol 1972, unwyd Abertawe (a oedd yn fwrdeistref sirol hyd yn hyn) gydag Ardal Wledig Gŵyr, er mwyn creu ardal o Orllewin Morgannwg a alwyd Ardal a Dinas Abertawe. Ym 1996, yn sgil diwygio llywodraeth lleol, gwelwyd Abertawe'n uno gyda rhannau o ardal Dyffryn Lliw er mwyn creu awdurdod lleol o'r enw 'Dinas a Sir Abertawe'.
The Golden Goose
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Thomas H. Ince yw The Golden Goose a gyhoeddwyd yn 1914. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cyngor Dinas a Sir Abertawe
Maeryddiaeth
Mae maer Abertawe yn uwch-aelod o'r Cyngor etholedig. Teitl y mae ydy "Gwir Anrhydeddus Arglwydd Faer Abertawe". Cartref swyddogol yr Arglwydd Faer ydy Mansion House yn Ffynone.
The Golden Goose
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Cyngor Dinas a Sir Abertawe
Cyfansoddiad gwleidyddol
Rhwng 1996 a 2004, roedd y cyngor o dan reolaeth y Blaid Lafur. Ers 2004 ni fu rheolaeth lawn gan unrhyw blaid unigol a rheolir y cyngor gan glymblaid y Democratiaid Rhyddfrydol gyda chydweithrediad cynghorwyr annibynnol a'r Blaid Geidwadol. Gelwir hyn yn Weinyddiaeth Abertawe. Fodd bynnag, newidiodd yr ystadegau hyn rhwng 2004-2008 pan symudodd y Cyngh. Keith Morgan o Blaid Cymru i'r Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig yn 2005 a'r Cyngh. Rene Kinzett o'r Democratiaid Rhyddfrydol Cymreig i'r Blaid Geidwadol yn 2006.
Yn dilyn etholiadau 2008, cytunodd y Democratiaid Rhyddfrydol i ffurfio clymblaid gyda'r cynghorwyr annibynnol am y bedair blynedd nesaf.
The Golden Goose
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1914. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Cabiria sef ffilm epig am ryfel o’r Eidal gan Giovanni Pastrone.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Thomas H Ince ar 6 Tachwedd 1882 yn Newport, Rhode Island a bu farw yn Beverly Hills ar 25 Chwefror 1925. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1897 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
La Croisée Des Chemins
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Madeleine Robinson, Josette Day, Pierre Richard-Willm, Pierre Brasseur, Jacques Tarride, Georges Lannes, Albert Gercourt, Alexandre Fabry a Gisèle Parry. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1942. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Casablanca sy’n glasur o ffilm Americanaidd am ramant a rhyfel, gan y cyfarwyddwr ffilm Michael Curtiz.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Berthomieu ar 16 Chwefror 1903 yn Rouen a bu farw yn Vineuil-Saint-Firmin ar 10 Hydref 1982. Mae ganddo o leiaf 5 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Pierre-Corneille.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Berthomieu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Digwyddiad y Berwyn
Yn ôl tystion, yr oedd nifer o oleuadau anghyffredin yn yr awyr, ac yna crynodd y ddaear, gan beri i nifer o bobl gredu fod awyren neu rywbeth tebyg wedi chwalu yn y bryniau. O fewn awr, roedd ymchwiliad gan yr heddlu ar waith, gyda chymorth tîm achub yr Awyrlu Brenhinol o Ynys Môn. Daeth y chwilio i ben y prynhawn canlynol heb iddyn nhw ganfod na datrys beth ydoedd. Roedd daeargryn yng ngogledd Cymru'r noson honno sy'n esbonio'r crynu, ac mae'n bosib fod y golau a welwyd naill ai'n feteor neu'n ffenomen anghyffredin a elwir yn "olau daeargryn".
Honna rhai i wrthrych hedegog arallfydol daro'r Berwyn, a bod cyrff bodau arallfydol wedi'u canfod a'u cuddio gan lywodraeth y Deyrnas Unedig. Dywed rhai y cafodd y trigolion lleol ymweliad gan "Ddynion mewn Du".
Ride, Rise, Roar
Ffilm ddogfen a ffilm o gyngerdd gan y cyfarwyddwr Hillman Curtis yw Ride, Rise, Roar a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd Hillman Curtis. Lleolwyd y stori yn Ninas Efrog Newydd, Llundain a Califfornia a chafodd ei ffilmio yn Ninas Efrog Newydd, Llundain a Califfornia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actor yn y ffilm hon yw David Byrne. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hillman Curtis ar 24 Chwefror 1961 yn San Diego a bu farw yn Brooklyn ar 30 Tachwedd 2011. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol San Francisco.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hillman Curtis nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Telor mwstasiog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Telor mwstasiog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion mwstasiog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Acrocephalus melanopogon; yr enw Saesneg arno yw Moustached warbler. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. melanopogon, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop ac Affrica.
Teulu
Mae'r telor mwstasiog yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Gentleman Jo... Uccidi
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Giorgio Stegani yw Gentleman Jo... Uccidi a gyhoeddwyd yn 1967. Fe'i cynhyrchwyd gan Alvaro Mancori yn Sbaen a'r Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Jaime Jesús Balcázar a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bruno Nicolai.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anna Orso, Anthony Steffen, Eduardo Fajardo, Benito Stefanelli, Silvia Solar, Mariano Vidal Molina, Valentino Macchi ac Antonio Iranzo. Mae'r ffilm Gentleman Jo... Uccidi yn 97 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.35:1.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1967. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd You Only Live Twice sef ffilm llawn cyffro gan Lewis Gilbert. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Francisco Herrada Marín oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Giorgio Stegani sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giorgio Stegani ar 13 Hydref 1928 ym Milan a bu farw yn Rhufain ar 25 Tachwedd 2005. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1954 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giorgio Stegani nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dawlish Warren
Pentref yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr ydy Dawlish Warren. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Dawlish yn ardal an-fetropolitan Teignbridge.
Pita morgrug torchgoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pita morgrug torchgoch (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pitaod morgrug torchgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Grallaricula ferrugineipectus; yr enw Saesneg arno yw Rusty-breasted antpitta. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Morgrug (Lladin: Formicariidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn G. ferrugineipectus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.
Teulu
Mae'r pita morgrug torchgoch yn perthyn i deulu'r Adar Morgrug (Lladin: Formicariidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Ofélia Marques
Ganed Ofélia Marques yn Lisbon, Portiwgal yn 1902.
Heol Ddu (carnedd)
Safle carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy'r Heol Ddu, Gorslas, Sir Gaerfyrddin;.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Slice
Ffilm comedi arswyd sy'n llawn gwaed a thrywanu yw Slice a gyhoeddwyd yn 2018. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Slice ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Heol Ddu (carnedd)
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: CM230.
Slice
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Two-Fisted Jefferson
Ffilm am y Gorllewin gwyllt heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Roy Clements yw Two-Fisted Jefferson a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jack Hoxie, Claude Payton ac Evelyn Nelson.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roy Clements ar 12 Ionawr 1877 yn Sterling, Illinois a bu farw yn Los Angeles ar 26 Chwefror 1940. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1914 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Roy Clements nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Afrodita, El Jardín De Los Perfumes
Ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr Pablo César yw Afrodita, El Jardín De Los Perfumes a gyhoeddwyd yn 1998. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Issa Coulibaly. Mae'r ffilm Afrodita, El Jardín De Los Perfumes yn 91 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1998. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Saving Private Ryan sef ffilm ryfel gan Steven Spielberg a enillod 5 Oscar. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pablo César ar 26 Chwefror 1962 yn Buenos Aires. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1982 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pablo César nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Arianrhod
Ei henw
Ceir dwy ffurf ar ei henw, sef Arianrhod (Cymraeg Canol Aryanrot) ac Aranrhod (Aranrot). Mae ei ystyr yn dibynnu ar ba ffurf ar y ddwy elfen, sef arian/aran a rhod/rhawd, a ddewisir. Gallai rhod fod yn ffurf ar rhawd "mwnt" (cf. Gwyddeleg ráth), ond ni cheir enghraifft o'r ffurf Arianrhawd yn unman a cheir llawn cystal synnwyr o dderbyn rhod "olwyn" (cf. cyfeirio at "y rhod yn troi", sef Olwyn Ffawd). Ymddengys mai Aranrhod yw'r ffurf gynharaf ond mae Arianrhod yn fwy cyffredin. Ceir yr enw personol am ferch Ariannell yn Gymraeg Canol (cf. Pentre Ariannell ym Môn). Tynnodd W. J. Gruffydd sylw at Argentoratum, hen enw Celtaidd Strasbourg.
Chwedl Math fab Mathonwy
Yn y chwedl mae Gwydion a Gilfaethwy yn twyllo Math er mwyn i Gilfaethwy gael cysgu efo Goewin, morwyn Math. Roedd yn rhaid i Fath orffwys a'i draed yn arffed morwyn pan na fyddai'n rhyfela. Ar ôl dychwel i Gaer Dathyl, bu rhaid i Math gael morwyn newydd gan nad oedd Goewin yn forwyn bellach. Cynghorodd Gwydion iddo ddewis Arianrhod, ei chwaer. I sicrhau mai morwyn oedd hi, gofynnodd Math iddi gamu dros ei hudlath ef. Wrth wneud hyn gadawodd fachgen mawr penfelyn, ac bu iddi redeg ymaith mewn cywilydd, ond ar gyrchu'r drws gadawodd rywbeth bychan cyn mynd. Cymerodd Gwydion ef cyn i neb gael ail olwg arno, ei blygu mewn llen sidanwe a'i guddio mewn cist fechan wrth droed ei wely. Yn y cyfamser gwnaeth Math fedyddio'r bachgen mawr penfelyn gyda'r enw Dylan. Cyn gynted ag y bedyddiwyd ef fe gyrchodd y môr ac "fe gafodd natur y môr". Oherwydd hynny y gelwid ef Dylan Ail Don. Wedyn clywodd Gwydion sgrech yn ei gist, ac o'i hagor darganfu fab bychan (y "rhywbeth" hynny a adawyd gan Arianrhod). Rhoddwyd ef allan i'w fagfam hynod, yna magwyd ef yn y llys gan ei ewythr Gwydion.
Aeth Gwydion gyda'r bachgen a chyrchu Caer Arianrhod i gyflwyno'r mab i'w fam. Ond digiodd Arianrhod a dweud "O ŵr, beth sydd arnat ti, fy nghywilyddio i, ac erlid fy nghywilydd a'i gadw cyhyd â hyn?". Tyngodd Arianrhod dynged ar ei mab "na chaiff enw hyd oni chaiff hynny gennyf i".
Wrth aber Afon Menai, ar draeth y Foryd, tyfai llawer o hesg. Trwy hud adeiladodd Gwydion long ohonynt. Gwnaeth hefyd ledr hardd, a’i dorri’n barod i wneud esgidiau. Yna, newidiodd ei wedd ei hun a’r bachgen trwy swyn a rhoi dillad newydd iddynt fel yr ymddangosent fel dau grydd. Hwyliodd y ddau yn y llong hyd tua chaer Arianrhod ac angori wrth y gaer. Bu’r ddau yn ddiwyd yn gwneud esgidiau nes i rai o forynion Arianrhod eu gweld a sylwi pa mor hardd oedd y lledr. Gwnaeth Gwydion y pâr yn rhy fawr a dychwelwyd hwy, a gofyn iddo wneud pâr arall. Gwnaeth yr ail bâr yn fwriadol rhy fach. Dychwelwyd y rhain eto. "Rhaid i’r dywysoges ddod yma i gael mesur ei throed," meddai Gwydion wrth y morynion.
Trannoeth daeth Arianrhod ar fwrdd y llong i gael mesur ei throed ac nid adnabu Gwydion na’i mab. Tra mesurai Gwydion ei thraed disgynnodd dryw bach ar hwylbren y llong. Taflodd y bachgen ato a tharo'r dryw yn ei goes. Chwarddodd Arianrhod ac meddai, "Duw a ŵyr, â llaw gelfydd y trawodd yr un golau ef" a chyda hynny enillodd y mab ei enw: Lleu Llaw Gyffes.
Digiodd Arianrhod a thyngu tynged arall arno, sef "...na chaiff arfau fyth hyd oni wisgaf i hwy amdano". Ond unwaith eto trwy gyfrwystra llwyddodd Gwydion i dwyllo Arianrhod a chael ei chwaer i wisgo arfau am Leu. Yna tyngodd Arianrhod dynged arall arno, sef "na chaiff fyth wraig o'r genedl sydd ar y ddaear hon yr awr hon".
Wedi clywed hyn aeth Gwydion at Fath, mab Mathonwy, am help a chymerodd Gwydion a Math flodau’r derw, banadl ac erwain a thrwy hud lluniwyd y ferch dlysaf yn y byd o’r blodau. Galwyd hi Blodeuwedd, ac yn fuan priodwyd hi a Lleu ac aeth y ddau i fyw i Fur y Castell ger Harlech.
Cyfeiriadau eraill
Dyna'r cyfan a ddywedir am Arianrhod yn y Pedair Cainc, ond ceir ambell cyfeiriad arall ati yng ngwaith y beirdd. Cyfeiria at ei harddwch mewn cerdd o'r enw "Cadair Cyrridfen" ("Cadair Ceridwen") yn Llyfr Taliesin. Mewn rhai testunau diweddarach cyfeirir at "garchar Arianrhod".
Ceir un o'r ychydig gyfeiriadau at Arianrhod yng ngwaith y beirdd mewn cerdd gan Lewys Môn (fl. 1485–1527) i wraig anhysbys a chyfeiriad at Gaer Arianrhod mewn marwnad i Elin Bwlclai o Fôn. Yn ôl Lewys, oedd yn hyddysg yn yr hen chwedlau, Arianrhod ac nid Goewin oedd y forwyn a ddaliai draed Math yn ei harffed, sy'n awgrymu fod y bardd yn gyfarwydd â fersiwn amgen o chwedl Math fab Mathonwy sydd ar goll bellach:
Carnedd gylchog y Garn
Carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy carnedd y Garn, yn Llanfynydd, Sir Gaerfyrddin;.
Clarence, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Clarence, gan gynnwys:
Carnedd gylchog y Garn
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: CM229.
Arianrhod
Cyfeiriadau eraill
Cyfeirir at Arianrhod mewn tri o Drioedd Ynys Prydain. Fe'i henwir fel merch Beli Mawr a mam Gwenwynwyn a Gwanar, meibion Lliaws fab Nwyfre yn y triawd "Tri Chyfor a aeth o'r Ynys hon"; dyma'r unig gyfeiriad at Arianrhod yn y cyswllt hwn (enwau gwneud yw "Lliaws" a "Gwanar"; "awyr" neu "nef" yw ystyr Nwyfre). Mae triawd arall yn cyfeirio ati yng nghyd-destun Gwydion yn cael arfau ganddi i Leu Llaw Gyffes. Yn olaf, ond nid lleiaf, mae hi'n un o "Dri Gwenriain Ynys Prydain" (Tair Morwyn Deg Ynys Prydain), gyda Creirwy ferch Ceridwen a Gwen ferch Cywryd fab Crydon.
Ridgeway, Michigan
Treflan yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Ridgeway, gan gynnwys:
Jazz Richards
Chwaraewr pêl-droed Cymreig yw Jazz Richards (ganwyd Ashley Darel Jazz Richards 12 Ebrill 1991). Mae'n chwarae fel amddiffynnwr i Fulham, a thîm cenedlaethol Cymru.
Abertawe
Gwnaeth Richards ei ymddangosiad cynytaf i Abertawe yn 18 mlwydd oed mewn gêm yn Y Bencampwriaeth yn erbyn Middlesbrough ar 15 Awst 2009. Ar ddiwedd y tymor, ar ôl 15 ymddangosiad yn y tîm cyntaf, cafodd ei enwebu'n Chwaraewr Ifanc y Flwyddyn ac arwyddodd gytundeb dwy flynedd gyda'r clwb.
Ar ôl dychwelyd i Abertawe, aeth ar fenthyg unwaith eto ym Medi 2013 gan ymuno â Huddersfield Town am dri mis.
Fulham
Yng Ngorffennaf 2015, ar ôl cyfnod ar fenthyg gyda Fulham, ymunodd Richards â'r clwb o orllewin Llundain yn barhaol.
Gyrfa ryngwladol
Ar ôl cynrychioli timau dan 17,  dan 19 a  dan 21 Cymru, gwnaeth Richards ei ymddangosiad cyntaf dros Gymru mewn gêm gyfeillgar yn erbyn Mecsico ar 27 Mai 2012.
Dean Prior
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Dean Prior. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan South Hams.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 201.
El Fin De Eta
Mae'r ffilm El Fin De Eta yn 109 munud o hyd.
Senza Peccato
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Alfredo Robert yw Senza Peccato a gyhoeddwyd yn 1916. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Dosbarthwyd y ffilm gan Milano Films.
El Fin De Eta
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Hello, Everybody!
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr William A. Seiter yw Hello, Everybody! a gyhoeddwyd yn 1933. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Senza Peccato
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
El Fin De Eta
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Justin Webster ar 1 Ionawr 1963.
Hello, Everybody!
Y prif actor yn y ffilm hon yw Kate Smith. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
El Fin De Eta
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Justin Webster nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Senza Peccato
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1916. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Intolerance sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith.
Hello, Everybody!
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd King Kong ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Senza Peccato
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfredo Robert ar 5 Ebrill 1877 yn Fucecchio a bu farw yn Bologna ar 19 Tachwedd 1949.
Malerei Heute
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Stefan Hayn a Anja-Christin Remmert yw Malerei Heute a gyhoeddwyd yn 2005. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
MAGOH
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn MAGOH yw MAGOH a elwir hefyd yn Mago homolog, exon junction complex core component (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 1, band 1p32.3.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn MAGOH.
Malerei Heute
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd V for Vendetta sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Stefan Hayn ar 1 Ionawr 1965.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Stefan Hayn nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Efailwen (carnedd)
Carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy'r Efailwen, Cilymaenllwyd, Sir Gaerfyrddin;.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: CM246.
Hello, Everybody!
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William A Seiter ar 10 Mehefin 1890 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Mawrth 1999.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William A. Seiter nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Azaan
Ffilm llawn cyffro yw Azaan a gyhoeddwyd yn 2011. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd अज़ान (फ़िल्म) ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Salim-Sulaiman. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Candice Boucher a Sachiin J Joshi.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2011. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The King's Speech sef ffilm ddrama gan Tom Hooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Senza Peccato
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo Robert nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ljudmilas Stimme
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Gunnar Bergdahl yw Ljudmilas Stimme a gyhoeddwyd yn 2001. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Ljudmilas röst ac fe’i cynhyrchwyd yn Sweden a Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2001. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Beautiful Mind sef ffilm fywgraffyddol gan Ron Howard. Anders Bohman oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Antoninus Pius
Caesar Titus Aelius Hadrianus Antoninus Augustus Pius neu Antoninus Píus (19 Medi 86 - 7 Mawrth 161) oedd Ymerawdwr Rhufain o 10 Gorffennaf 138 hyd ei farwolaeth. Ganwyd Titus Aurelius Fulvius Boionus Arrius Antoninus Pius.
Ljudmilas Stimme
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Gunnar Bergdahl nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Antoninus Pius
Roedd yn fab i Aurelio Fulvo, conswl Rhufeinig o deulu oedd yn hannu o Nemausus (Nimes). Ganed Antoninus Píus ger Lanuvium. Dilynodd yrfa arferol uchelwr Rhufeinig, gan ddod yn quaestor, praetor a dwywaith yn gonswl. Roedd yn un o bedwar cyn-gonswl a benododd yr ymerawdwr Hadrian i weinyddu'r Eidal. Daeth Hadrian i ymddiried ynddo, ac fe'i mabwysiadodd fel mab ac fel olynydd iddo. Ar farwolaeth Hadrian yn 138 daeth Antoninus Pius yn ymerawdwr.
Dywedir fod Antoninus Pius yn ymerawdwr poblogaidd iawn oherwydd ei allu a'i hynawsedd. Amddiffynnodd y Cristionogion yn yr ymerodraeth ac yr oedd yn nodedig o drugarog wrth ddelio a chynllwynion yn ei erbyn. Roedd yn gyfrifol am lawer o adeiladu, yn enwedig yn ninas Rhufain.
Yn ystod ei deyrnasiad bu gwrthryfel yn Mauritania, Judea a Prydain lle gwrthryfelodd y Brigantes, ond nid oedd yr un ohonynt yn ddifrifol iawn. Antoninus Pius oedd yn gyfrifol am adeiladu'r Mur Antonaidd yn Yr Alban, tua 160 km i'r gogledd o Fur Hadrian. Priododd a Faustina yr Hynaf a bu ganddynt ddau fab a dwy ferch, ond yr oedd y rhain i gyd wedi marw cyn iddo ddod yn ymerawdwr ac eithrio Faustina yr Ieuengaf, a briododd Marcus Aurelius. Penododd Marcus Aurelius fel ei olynydd.
Bu farw yn Lorium (Etruria) ar 7 Mawrth 161. Ystyrir ei deyrnasiad, ynghyd â Trajan a Hadrian o'i flaen a Marcus Aurelius ar ei ôl, yn oes aur yr ymerodraeth Rufeinig.
Pwtyn gwyrdd
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pwtyn gwyrdd, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy pytiau gwyrdd; yr enw Saesneg yw Green Pug, a'r enw gwyddonol yw Chloroclystis rectangulata. Mae'n eitha cyffredin yn yr ardal Palearctig a'r Dwyrain Agos.
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Dacia, Dragostea Mea
Ffilm ddogfen yw Dacia, Dragostea Mea a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Rwmania. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwmaneg.