cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arthur Griffith
Bu'n gweithio fel argraffydd am gyfnod cyn ymuno a'r Cynghrair Gaeleg oedd yn anelu at adfer yr iaith Wyddeleg. Daeth yn aelod o'r Irish Republican Brotherhood (IRB). Bu yn Ne Affica am gyfnod, ac wedi dychwelyd i Ddulyn roedd yn o'r rhai a sefydlodd y papur wythnosol United Irishman, Yn 1910, priododd ei wraig, Maud; cawsant fab a merch.
Vera Nazina
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Y diwylliant Hallstatt
200px|bawd|Pinau gwallt o'r cyfnod Hallstatt
Fel arfer, ceir gweithdai gofaint efydd, arian ac aur yng nghaerau'r cyfnod, er enghraifft yn yr Heuneburg ar Afon Donwy, Mont Lassois ger Chatillon-sur-Seine yn nwyrain Ffrainc ac yn Molpir yn y Weriniaeth Tsiec.
Mae celfyddyd y cyfnod yn cynnwys gemwaith wedi ei gwneud o efydd ac aur a cherfluniau wedi eu gwneud o garreg.
Plentyn
Yn gyffredinol, mae'r Cenhedloedd Unedig yn diffinio'r gair "plentyn" fel unrhyw berson sydd o dan 18 oed. Mae ganddynt lai o hawliau na'r oedolyn ac yn gyfreithiol rhaid iddynt fod yng ngofal oedolyn cyfrifol drwy'r amser. Gall y plentyn fod yn ferch neu'n fachgen.
Nid oedolyn mohono
Datblygodd y syniad nad oedolyn bychan yw plentyn tua'r 16g. Gellir gweld hyn mewn lluniau. Yn yr Oesoedd Canol, gwisgid y plentyn mewn dillad oedolyn, maint llai, heb unrhyw nodweddion plentynnaidd. Erbyn yr 16g gwelir teganau ganddo, a dillad ychydig yn wahanol am y plentyn.
Mewn cywydd coffa i'w fab, fodd bynnag, canodd y bardd Lewis Glyn Cothi yn y 15g gerdd hyfryd iawn sy'n disgrifio rhai o deganau a gemau ei blentyn bach:
<poem style="margin-left: 5em"> Bwa o flaen y ddraenen, Cleddau digon brau o bren.
Ofni'r bib, ofni'r bwbach, Ymbil â'i fam am bêl fach...
Arthur Griffith
Erbyn hyn roedd Griffith yn feirniadol iawn o'r Blaid Seneddol Wyddelig a'i thacteg o gydweithio a'r Blaid Ryddfrydol Brydeinig. Yn 1900, sefydlodd fudiad Cumann na nGaedheal (daeth wedyn yn enw ar blaid wleidyddol a lywodraethodd Iwerddon rhwng 1923-32) ac yn 1903 gyngor cenedlaethol i wrthwynebu ymweliad y brenin Edward VII o Loegr ag Iwerddon. Yn 1905, ymunodd hwn a chyrff eraill i ffurfio Cynghrair Sinn Féin ("Ni'n hunain"). Roedd yn ceisio cyfuno agweddau ar bolisiau Charles Stewart Parnell gyda'r traddodiad mwy milwriaethus. Polisi Sinn Féin oedd y byddai unrhyw aelodau a etholid i'r senedd yn Llundain yn gwrthod cymryd eu seddau.
Ym mis Hydref 1921, gofynnodd yr Arlywydd Éamon de Valera iddo fod yn arweinydd y tîm Gwyddelig yn y trafodaethau gyda'r Llywodraeth Brydeinig. Ar ôl llawer o fargeinio daethpwyd i gytundeb cyn diwedd y flwyddyn, Cytundeb Eingl-Wyddelig; cyfaddawd o ran mai statws dominiwn oedd yn cael ei gynnig yn hytrach na gweriniaeth. Ymddiswyddodd de Valera mewn protest, a daeth Griffith yn Arlywydd, gyda Michael Collins yn bennaeth y llywodraeth ar y Wladwriaeth Rydd Iwerddon newydd. Erbyn hyn roedd iechyd Griffith yn dirywio, a bu farw ar 12 Awst, 1922, yn 50 oed. Claddwyd ef ym Mynwent Glasnevin.
Cofadail Goll
Codwyd Cofadail i Griffith a Michael Collins ar lawnt Tŷ Leinster yn 1923. Symudwyd y gofadail dan orchymun de Valera, yn 1939.
Ponsonby, Cumbria
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 205.
Cytiau Tŷ Mawr
Safle archaeolegol yw Cytiau Tŷ Mawr, a elwir hefyd yn Grŵp Cytiau Mynydd Twr neu Cytiau'r Gwyddelod, lle ceir olion nifer o dai crwn o Oes yr Efydd, Oes yr Haearn a'r cyfnod Rhufeinig ac a leolir ar Fynydd Tŵr gerllaw Caergybi, Ynys Môn.
Disgrifiad
Ceir gweddillion 10 o dai crwn o faint sylweddol, tua 7m ar draws, ar hyd y llethr, gydag olion adeiladau llai, petrual. Mae llawr rhai o'r adeiladau petrual yn is na lefel y ddaear, a grisiau yn mynd i lawr iddynt.
250px|bawd|dim|Rhan o Gytiau Tŷ Mawr 250px|bawd|dim|Un o Gytiau Tŷ Mawr
Bu cloddio archaeolegol yma gan W.O. Stanley yn 1862-8, a bu cloddio eto yn 1978-82. Darganfuwyd ar y safle dystiolaeth fod pobl wedi byw yma am gyfnod maith, yn dechrau yn y cyfnod Mesolithig a thrwy'r cyfnod Neolithig ac Oes yr Efydd. Mae'r adeiladau a welir ar y safle yn dyddio o Oes yr Haearn, a pharhawyd i'w defnyddio hyd y 6g.
Llyfryddiaeth
Frances Lynch, Gwynedd, A Guide to Ancient and Historic Wales (Llundain: HMSO, 1995)
Der Lautlose Krieg
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Rolf Coulanges yw Der Lautlose Krieg a gyhoeddwyd yn 1990. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1990. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pretty Woman sef un o ffilmiau mwyaf llwyddiannus Disney gan ddod ag incwm o hanner biliwn o ddoleri i’r cwmni.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Rolf Coulanges nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ieithoedd y Balcanau
Dyma restr o ieithoedd y Balcanau. Ac eithrio yr ieithoedd Twrcaidd a Circasaidd, maent i gyd yn ieithoedd Indo-Ewropeaidd.
Altergeist
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Tedi Sarafian yw Altergeist a gyhoeddwyd yn 2014. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Altergeist ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Califfornia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Tedi Sarafian a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Anthony Marinelli. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Kristina Anapau. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tedi Sarafian ar 1 Ionawr 1966 yn Unol Daleithiau America.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tedi Sarafian nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Besos Para Todos
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ana Wagener, Pilar López de Ayala, Luis Tosar, Eloy Azorín, Emma Suárez, Joaquín Climent, Félix Gómez, Chusa Barbero, Iñaki Font, Roberto Hoyas, Javier Godino a Jacobo Dicenta. Mae'r ffilm Besos Para Todos yn 101 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Hans Burman oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Guillermo Represa sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jaime Chávarri ar 20 Mawrth 1943 ym Madrid. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1967 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jaime Chávarri nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pooley Bridge
Pentref yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr ydy Pooley Bridge. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Barton yn awdurdod unedol Westmorland a Furness. Mae'n gorwedd ar lan Ullswater, llyn ail fwyaf Ardal y Llynnoedd.
In Your Eyes
Ffilm ddrama a ffuglen wyddonol gan y cyfarwyddwr Brin Hill yw In Your Eyes a gyhoeddwyd yn 2014. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori ym Mecsico Newydd a chafodd ei ffilmio yn New Hampshire. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Joss Whedon. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Steve Harris, Zoe Kazan, Jennifer Grey, Nikki Reed, Steve Howey, Michael Stahl-David, Cress Williams, Mark Feuerstein, Richard Riehle a Reed Birney. Mae'r ffilm In Your Eyes yn 106 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Brin Hill ar 1 Ionawr 1953.
Bamako
Priddinas Mali a phrif ddinas yr ardal o'r un enw yw Bamako.
300px|bawd|dim|Golygfa dros Bamako o fryn ar gwr y ddinas
Hunan leddfu
bawd|Dyn yn hunan leddfu.
Halio (neu'n ar lafar: wancio ; hefyd cilddyrnu neu mwdwlwasgu) yw'r weithred o gyffroi'r organau rhywiol, fel arfer i bwynt orgasm a hynny gan y person ei hun neu arall. Mae'n rhan o set ehangach o weithredoedd a adnabyddir fel awtoserchyddiaeth, sydd hefyd yn cynnwys defnyddio tegannau rhyw a symbylu an-genhedlol. Mae yna hefyd beiriannau halio sy'n cael eu defnyddio i efelychu cyfathrach rywiol er mwyn pleser. Pan fo'r weithred hwn yn digwydd gan fwy nag un person fe ddywedir eu bod yn cyd-halio (Saesneg: Mutual masturbation).
Hunan leddfu a chyfathrach rywiol yw'r arferion rhywiol mwyaf cyffredin, ond nid ydynt yn cyd-anghynhwysol (er enghraifft, mae nifer o bobl yn gweld golwg eu partner yn hunan leddfu yn hynod o nwydol). Gall rhai bobl gyrraedd orgasm dim ond drwy hunan leddfu. Yn nheyrnas yr anifeiliaid, mae hunan leddfu i'w weld mewn sawl rhywogaeth mamal, yn yr anial ac mewn caethiwed.
Benywaidd
bawd|chwith|Cyd-leddfu.chwith|bawd|Modrwy gwrth wancio Prif organ rhywiol benywaidd yw'r clitoris, ac mae rhan o hunan leddfu benywaidd ynymwneud â chosi neu rwbio'r clitoris fel arfer. Mae rhai merched yn rhoi cala goeg yn eu gweiniau, cryno ddic neu'n defnyddio eu bysedd i greu'r pleser hwn.
Niltafa Borneo
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Niltafa Borneo (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: niltafaod Borneo) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Niltava superba; yr enw Saesneg arno yw Bornean niltava. Mae'n perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: Muscicapidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Hunan leddfu
Benywaidd
Ar yr un pryd mae rhai'n hoffi cael eu brestiau neu anws wedi'u rhwbio, yn aml efo olew. Mae erill yn medru croesi eu coesau a gwasgu cyhyrau eu cluniau at eu gilydd er mwyn cael cyffro. Weithiau maen nhw'n gwneud hyn yn gyhoeddus, heb i neb wybod.
Gwrywaidd
Mae bechgyn yn gafael yn eu codiad ac yn ei rwbio er mwyn cael yr un effaith.
Niltafa Borneo
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn N. superba, sef enw'r rhywogaeth.
Hunan leddfu
Pechod Onan
bawd|Onania; or the heinous sin of self-pollution, title page. Wellcome L0020235 Ceir hanes Onan yn Llyfr Genesis yn y Beibl:
Niltafa Borneo
Teulu
Mae'r niltafa Borneo yn perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: Muscicapidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Hunan leddfu
Pechod Onan
Gen 38:8 Yna dywedodd Jwda wrth Onan, "Dos at wraig dy frawd, ac fel brawd ei gŵr cod deulu i'th frawd".
Gen 38:9 Ond gwyddai Onan nad ei eiddo ef fyddai'r teulu; ac felly, pan âi at wraig ei frawd, collai ei had ar lawr, rhag rhoi plant i'w frawd.
Gen 38:10 Yr oedd yr hyn a wnaeth yn ffiaidd gan yr ARGLWYDD, a pharodd iddo yntau farw.
Gan hynny ystyrid colli had ar lawr neu Onaniaeth (trwy hunan leddfu, er enghraifft) yn bechod gan yr Eglwys. Credwyd gan rai bod y bechod o hunan leddfu yn gallu arwain at afiechydon megis dallineb neu orffwylltra.
Gan fod hunan leddfu yn bechod cyffredinol ymysg gwyr ifanc dyfeisiwyd teclynnau i'w rhwystro rhag wancio, a'u hamddiffyn rhag ddallineb a / neu orffwlldra, megis y Jugum Penis Ring. Teclyn dur i'w osod ar y bidlan llipa cyn mynd i'r gwely, efo dannedd dur byddai'n brathu'r pidlan o gael codiad. Defnyddiwyd y fath modrwyau yn gyffredinol mewn ysbytai meddwl hyd y 1920au ac mewn rhai cartrefi crefyddol hyd y 1960au.
Mae nifer o eiriaduron Cymraeg o'r 19g yn defnyddio'r gair Llathryd ar gyfer treisio merch yn rhywiol (rape) a Llaw Lathryd, ar gyfer wancio; gan roi'r argraff bod hunan leddfu yn cael ei hystyried ganddynt fel hunan ymosodiad mor ddifrifol ag ymosodiad treisiol ar fenyw diniwed.
Deddf Gwlad
Yn y Ddeyrnas Unedig, mae mastyrbio yn gyhoeddus yn anghyfreithlon o dan Adran 28 o Ddeddf Cymalau Dref yr Heddlu 1847. Gall y gosb fod hyd at 14 diwrnod yn y carchar. Yn gyffredinol  mae'r ddeddf yn cael ei ddefnyddio i erlyn y sawl sy'n hunan leddfu'n gyhoeddus, ond mewn theori y mae'n parhau'n anghyfreithiol i ŵr hunan leddfu yng ngŵydd ei briod / partner sifil.
Piranha: Wolf in The Water
Ffilm rhaglen neu ddogfen ar natur yw Piranha: Wolf in The Water a gyhoeddwyd yn 1999. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bwled Mawr
Ffilm llawn cyffro am drosedd gan y cyfarwyddwr Benny Chan yw Bwled Mawr a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong; y cwmni cynhyrchu oedd Orange Sky Golden Harvest. Lleolwyd y stori yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Cantoneg a hynny gan Joe Ma. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anthony Wong, Francis Ng, Sean Lau, Jordan Chan, Yu Rongguang a Theresa Lee.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Hyd at 2022 roedd o leiaf 200 o ffilmiau 200 wedi gweld golau dydd. Arthur Wong oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Cheung Ka-fai sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Benny Chan ar 24 Hydref 1961 yn Hong Kong Prydeinig a bu farw yn Hong Cong ar 9 Rhagfyr 2001.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Benny Chan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Beinn Dearg - Beinn Losgarnaich
Mae Beinn Dearg - Beinn Losgarnaich yn gopa mynydd a geir ar y daith o Glen Tromie i Glen Tilt yn Ucheldir yr Alban;. Y fam-fynydd yw Beinn Dearg.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Corbett Top of Munro. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Coch
Lliw yw coch, yn cyfateb i olau â thonfedd o dua 625–760 nanomedr. Mae coch yn un o'r lliwiau primaidd.
Etymoleg
Daw'r gair coch o'r Lladin Diweddar, coccum sef ceiriosen y goeden dderw sgarlad, a ddaw ei hun o'r Groeg, Κόκκος. Mae'n cyfateb i'r gair am y lliw coch yn Albaneg sef, 'kuq'.
Symboliaeth
Mae'r lliw coch yn gallu symboleiddio'r canlynol: Perygl, rhyfel, gwaed, poen, Comiwnyddiaeth, Sosialaeth, dicter, cariad a nwyd.
Y Ddraig Goch yw arwyddlun cenedlaethol Cymru; cyfeirir ati am y tro cyntaf yng ngwaith Nennius.
Tregeiriog
Pentref ym mwrdeistref sirol Wrecsam yw Tregeiriog. Saif yn Nyffryn Ceiriog gerllaw Afon Ceiriog, ar y ffordd B4500 rhwng Glynceiriog a Llanarmon Dyffryn Ceiriog. Mae yng nghymuned Ceiriog Ucha.
Ymladdwyd Brwydr Crogen ger Tregeiriog yn 1165, pan gafodd y Cymry dan Owain Gwynedd fuddugoliaeth fawr ar fyddin y brenin Harri II o Loegr.
Brodor o Dregeiriog oedd Richard Jones Berwyn, un o arloeswyr y Wladfa ym Mhatagonia.
Geiriaduron Gaeleg yr Alban
Mae hanes cyhoeddi geiriaduron Gaeleg yr Alban yn dechrau ar ddiwedd y 18g. Cyrhaeddwyd uchafbwynt o ran nifer yn hanner cyntaf y 19g pan gyhoeddwyd mwy o eiriaduron Gaeleg yr Alban nac yn y ganrif olynol a dechrau'r ganrif hon. Mae'r mwyafrif helaeth o'r geiriaduron a gyhoeddwyd hyd y hyn yn eiriaduron Gaeleg-Saesneg.
Dolenni allanol
Geiriaduron ar-lein
WebArchive
Prosiectau
Gwyrdd
bawd|chwith|Gwyrdd Lliw yw gwyrdd, yn cyfateb i olau â thonfedd o dua 520–570 nanomedr. Mae'n un o'r lliwiau primaidd ynghyd â coch a glas.
Thérèse Encrenaz
Manylion personol
Ganed Thérèse Encrenaz yn 1946. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Jules Janssen a Officier de l'ordre national du Mérite.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Gwyrdd
Symbolaeth
Yn Tsieina mae'n gysylltiedig â mellt a hirhoedledd. Yng nghrefydd Islam, gwyrdd yw lliw ffyniant ysbrydol a materol, doethineb a'r proffwydi; mae i'w weld yn aml ar faneri Islamaidd a baneri cenedlaethol gwledydd Mwslim, e.e. baner Libya.
Thérèse Encrenaz
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Gwyrdd
Symbolaeth
Yn symbolaeth Cristnogaeth mae gwyrdd yn cael ei gysylltu ac adnewyddu a gobaith; yn yr Oesoedd Canol roedd rhai artistiaid yn paentio croes Crist yn wyrdd fel arwydd o'r Atgyfodiad a'r gobaith o ddychwelyd i Eden.
Gwyn
Lliw yw gwyn (ansoddair benywaidd: gwen). Cymysgedd cytbwys ydyw o olau o rannau gwahanyddol y sbectrwm gweledol.
Symboliaeth
Mae'r lliw gwyn yn gallu symboleiddio'r canlynol: purdeb, diniweidrwydd, bod yn rhydd o haint, eira, heddwch, ildio a marwolaeth (mewn gwledydd dwyreiniol fel Tsieina ac India). Mae'n symbol o rym positif, creadigol mewn symbolau fel y yin-yan, mewn cyferbyniaeth â du sy'n cynrychioli'r gwrthwyneb.
Gwyn yw lliw traddodiadol ffrogiau priodas.
Mark McGhee
Rheolwr a chyn bêl-droediwr Albanaidd yw Mark Edward McGhee (ganwyd 25 Mai, 1957).
Bu McGhee yn chwarae i Greenock Morton, Newcastle United, Aberdeen, Hamburg, Celtic a Reading. Enillodd bedwar cap dros Yr Alban yn ystod 1983 a 1984.
Caboclo Carimbó
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Taxi Driver (gwahaniaethu)
Gallai Taxi Driver (Gyrrwr Tacsi) gyfeirio at un o sawl peth:
Thithikudhe
Ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Brinda Sarathy yw Thithikudhe a gyhoeddwyd yn 2003. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd தித்திக்குதே ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Jiiva. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Afon Llynfi
Gallai Afon Llynfi gyfeirio at un o ddwy afon yng Nghymru:
Thithikudhe
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Brinda Sarathy ar 1 Ionawr 1965 yn Tamil Nadu. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 2001 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Brinda Sarathy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Avondale Estates, Georgia
Dinas yn, yn nhalaith Georgia, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Avondale Estates, gan gynnwys:
MUC1
bawd|260px|Patrwm mynegiad y [[genyn yma]]
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mae'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn MUC1.
Bhasha Andolon
bawd|250px|Gorymdaith y Mudiad Iaith ar 21 Chwefror 1952 yn [[Dhaka.]] Mudiad iaith gwleidyddol a sefydlwyd yn Nwyrain Pacistan (Bangladesh heddiw) er mwyn ennill cydanbyddiaeth i'r iaith Fengaleg fel iaith swyddogol ym Mhacistan oedd Bhasha Andolon (Bengaleg ভাষা আন্দোলন ; 'Mudiad yr Iaith'/'Mudiad yr Iaith Fengaleg'). Buasai cydnabyddiaeth o statws swyddogol i'r iaith, oedd yn famiaith i fwyafrif y boblogaeth, yn caniatau ei defnyddio yn yr ysgol ac yng ngweinyddiaeth y llywodraeth.
Pan greuwyd gwladwriaeth Pacistan yn 1947, roedd ei ddau ranbarth, Dwyrain Pacistan (neu Ddwyrain Bengal; Bangladesh) a Gorllewin Pacistan, wedi ei rannu o ran diwylliant, daearyddiaeth ac iaith gyda gwlad anferth India yn gorwedd rhyngddynt. Yn 1948, cyhoeddodd Llywodraeth Pacistan mai Wrdw (Urdu) yn unig fyddai'r iaith genedlaethol, ac arweiniodd hyn at brostestiadau niferus gan siaradwyr Bengaleg Dwyrain Pacistan. Yn wyneb hynny a'r tensiynau enwadol ac anfodlonrwydd cyffredinol am y ddeddf newydd, gwaharddodd y llywodraeth gyfarfodydd cyhoeddus a ralïau. Ond penderfynodd myfyrwyr Prifysgol Dhaka ac ymgyrchwyr gwleidyddol eraill herio'r gyfraith a threfnu protest iaith ar 21 Chwefror 1952. Torwyd y brotest i fyny gan yr heddlu a lladdwyd rhai o'r myfyrwyr. Arweiniodd y marwolaethau hynny at sefyllfa o ansefydlogrwydd sifil ar raddfa eang a arweinwyd gan y Cynghrair Mwslim Awami (Cynghrair Awami yn ddiweddarach). Ar ôl rhai blynyddoedd o wrthdaro, ildiodd y llywodraeth ganolog a rhoddwyd statws swyddogol i'r Fengaleg yn 1956. Yn 1999, cyhoeddodd UNESCO 21 Chwefror yn Ddiwrnod Mamiaith Rhyngwladol, mewn teyrnged i Fudiad yr Iaith Fengaleg ac i hawliau grwpiau ethnig-ieithyddol ledled y byd.
Cafodd y Mudiad Iaith yr effaith o gataleiddio cadarnhad hunaniaeth Fengalaidd ym Mhacistan, gan arwain yn y pendraw at ffurfio mudiadau cenedlaetholgar, yn cynnwys Mudiad y 6 Pwynt, a Rhyfel Annibyniaeth Bangladesh yn 1971.
Heddiw ym Mangladesh cedwir gŵyl 21 Chwefror fel Diwrnod y Mudiad Iaith, sy'n un o wyliau cyhoeddus y wlad. Codwyd cofeb Shaheed Minar ger Coleg Meddygol Dhaka i goffau'r rhai fu syrthio. Ond y brif gofeb ymarferol i'r mudiad efallai yw'r Academi Bangla, a sefydlwyd yn 1955 er mwyn hyrwyddo'r iaith Fengaleg.
Ellen Favorin
Arlunydd benywaidd a anwyd yn y Ffindir oedd Ellen Favorin (31 Rhagfyr 1853 – 27 Tachwedd 1919).
Un Paseo a Playa Ancha
Ffilm ddogfen heb sain (na llais) yw Un Paseo a Playa Ancha a gyhoeddwyd yn 1903. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsili.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1903. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Great Train Robbery (1904) sef ffilm o Unol Daleithiau America gan Edwin Stanton Porter.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Apollo 12
Taith ofod Americanaidd oedd Apollo 12 a'r chweched roced i gario dyn i fyny i'r gofod fel rhan o Raglen Apollo.
Ei chriw oedd Charles Conrad, Richard Gordon, ac Alan Bean.
Lansiwyd y roced (Saturn V) ar 14 Tachwedd, 1969, pedwar mis ar ôl Apollo 11. Glaniwyd ar y Lleuad yn yr ardal a fedyddiwyd yn Fôr Gwybodaeth (Mare Cognitum). Pan ddaeth Conrad allan o'r goden Leuad a sefyll ar wyneb y Lleuad dywedodd, "Whoopie! Man, that may have been a small one for Neil, but that's a long one for me." Roedd ychydig yn fyrach o ran corff nag Armstrong.
bawd|dim|Y tri gofodwr Americanaidd: Conrad, Gordon a Bean
Mae darn o garreg Leuad yn 3.3 biliwn mlwydd oed o alldaith Apollo 12 i'w gweld yn yr Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd, ar fenthyg gan NASA.
The Night Message
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Perley Poore Sheehan yw The Night Message a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Llannerch Banna
Pentref bychan yng nhymuned De Maelor ym mwrdeistref sirol Wrecsam, Cymru, yw Llannerch Banna (Saesneg: Penley). Gorwedd yn ardal Wrecsam Maelor, ar briffordd yr A539 tua hanner y ffordd rhwng Llangollen a'r Eglwys Wen. Saif bron ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr. Ymddengys ei fod yn cymryd ei enw o Penda, brenin Mersia yn y 7g.
The Night Message
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Llannerch Banna
Gorwedd Llannerch Banna yn hen gwmwd Maelor Saesneg, ac roedd yn rhan o'r hen Sir y Fflint cyn ad-drefnu llywodraeth leol yn 1974. Mae yno ysgol gynradd, Ysgol Madras, ac ysgol uwchradd, Ysgol Maelor.
The Night Message
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Llannerch Banna
Mae'n fwyaf adnabyddus am yr Ysbyty Pwylaidd, a sefydlwyd wedi'r Ail Ryfel Byd ar gyfer cyn-filwyr Pwylaidd a'u teuluoedd. Tua dechrau'r 1950au roedd dros 2,000 o gleifion a staff yno, ond lleihaodd y nifer, a chaewyd yr ysbyty yn mis Mawrth 2002.
The Night Message
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Perley Poore Sheehan ar 7 Mehefin 1875.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Perley Poore Sheehan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Darkened Rooms
Ffilm am ddirgelwch gan y cyfarwyddwr Louis J. Gasnier yw Darkened Rooms a gyhoeddwyd yn 1929. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Melville Baker.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Riggs, Mary Elizabeth a. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1929. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Piccadilly ffilm am ferch yn Llundain gan Ewald André Dupont. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Frances Marsh sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Louis J Gasnier ar 15 Medi 1875 ym Mharis a bu farw yn Hollywood ar 19 Ebrill 1971. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1899 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Louis J. Gasnier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
El Lute Ii: Mañana Seré Libre
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr Vicente Aranda yw El Lute Ii: Mañana Seré Libre a gyhoeddwyd yn 1988. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Joaquim Jordà a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan José Nieto.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw José Manuel Martín, Daniel Martín, Jorge Sanz, Imanol Arias, Pastora Vega, Rafael Hernández, Terele Pávez, Pedro Díez del Corral ac Ana Frau.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1988. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Hard sef ffilm llawn cyffro gan John McTiernan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. José Luis Alcaine Escaño oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Teresa Font sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Vicente Aranda ar 9 Tachwedd 1926 yn Barcelona a bu farw ym Madrid ar 27 Mawrth 2006. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1964 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Vicente Aranda nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Leathad an Taobhain - Meall Odhar Ailleag
Mae Leathad an Taobhain - Meall Odhar Ailleag yn gopa mynydd a geir ar y daith o Glen Tromie i Glen Tilt yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Corbett Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Robert Mayer – Der Arzt Aus Heilbronn
Mae'r ffilm Robert Mayer – Der Arzt Aus Heilbronn yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rebel Without a Cause sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. Robert Baberske oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Helmut Spiess ar 1 Ionawr 1902 yn Ilmenau.
Julieta Norma Fierro Gossman
Gwyddonydd Mecsicanaidd yw Julieta Norma Fierro Gossman (ganed 4 Ebrill 1948), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel astroffisegydd, cyfathrebwr gwyddoniaeth, seryddwr, ymchwilydd ac athro.
Manylion personol
Ganed Julieta Norma Fierro Gossman ar 4 Ebrill 1948 yn Dinas Mexico ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Kalinga a gradd er anrhydedd.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
1-Ichi
Ffilm drosedd yw 1-Ichi a gyhoeddwyd yn 2003. Fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.
Julieta Norma Fierro Gossman
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
1-Ichi
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Nao Ōmori a Chisato Amate.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pleasures of The Rich
Ffilm fud (heb sain) a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Louis J. Gasnier yw Pleasures of The Rich a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mary Carr, Hedda Hopper, Helene Chadwick, Julanne Johnston a Jack Mulhall. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Louis J Gasnier ar 15 Medi 1875 ym Mharis a bu farw yn Hollywood ar 19 Ebrill 1971. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1899 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Louis J. Gasnier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Las Cosas Del Querer 2
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Jaime Chávarri yw Las Cosas Del Querer 2 a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Gregorio García Segura.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ángela Molina, Darío Grandinetti, Amparo Baró, Anabel Alonso a Susú Pecoraro.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Hans Burman oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jaime Chávarri ar 20 Mawrth 1943 ym Madrid. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1967 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Chinnari Papalu
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Savitri yw Chinnari Papalu a gyhoeddwyd yn 1968. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan P. Leela.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Suryakantam, Sowcar Janaki, Kongara Jaggayya, Rama Prabha, Relangi Venkata Ramaiah a Santha Kumari.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1968. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 2001: A Space Odyssey sef ffilm wyddonias gan Stanley Kubrick. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Savitri ar 6 Rhagfyr 1935 yn Guntur a bu farw yn Chennai ar 15 Ionawr 1995.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Savitri nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sealed Hearts
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Ralph Ince yw Sealed Hearts a gyhoeddwyd yn 1919. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1919. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Broken Blossoms sef ffilm fud rhamantus o Unol Daleithiau America gan yr Americanwr o dras Gymreig D. W. Griffith. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ralph Ince nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Death of a Prophet
Ffilm ddrama am berson nodedig gan y cyfarwyddwr Woodie King Jr. yw Death of a Prophet a gyhoeddwyd yn 1981. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Morgan Freeman, Amiri Baraka, Yolanda King, Ossie Davis a George Harris.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Woodie King Jr ar 27 Gorffenaf 1937 ym Mobile, Alabama.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Woodie King Jr. nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rholydd Abysinia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd Abysinia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion Abysinia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Coracias abyssinica; yr enw Saesneg arno yw Abyssinian roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. abyssinica, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Teulu
Mae'r rholydd Abysinia yn perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Arktis Nordost
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Helmut Voitl yw Arktis Nordost a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstria. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Wolfgang Thaler oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Helmut Voitl nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Mali
Gwlad yng Ngorllewin Affrica yw Gweriniaeth Mali, neu Mali yn syml (yn Ffrangeg: République du Mali). Ei henw cyn annibyniaeth oedd Soudan français (Swdan Ffrengig). Y gwledydd cyfagos yw Algeria i'r gogledd, Senegal a Mauritania i'r gorllewin, Gini i'r de-orllewin, Bwrcina Ffaso ac y Traeth Ifori i'r de, a Niger i’r dwyrain. Mae'n weriniaeth annibynnol ers 1960. Prifddinas Mali yw Bamako. Y prif grwpiau ethnig yw'r Bambara, y Fulani a'r Senufo.
Daearyddiaeth
Heb unrhyw arfordir, mae Mali yn wlad tirgaeedig. Mae rhan helaeth o ogledd a chanolbarth y wlad yn dir anial, sy'n rhan o Anialwch y Sahara; yn y de ceir tir savannah sych (sy'n rhan o'r Sahel) a fforestydd trofaol. Mae bywyd gwyllt y de yn atyniad twristaidd heddiw. Mae Afon Niger yn rhedeg ar draws y wlad fel bwa o'r gorllewin i'r dwyrain ac mae'r prif drefi i'w cael ar hyd ei glannau. Rhwng Ségou a Tombouctou mae'r afon yn troi'n ddelta dŵr croyw sylweddol gyda gwelyau alwfial.
Yr Orsedd
Pentref a chymuned ym mwrdeistref sirol Wrecsam, Cymru, yw Yr Orsedd (Saesneg: Rossett). Gorwedd yn ardal Wrecsam Maelor, ychydig i'r dwyrain o'r briffordd A483 tua hanner y ffordd rhwng Wrecsam a Chaer. Saif ar lannau Afon Alun a bron ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr. Roedd y boblogaeth yn 3,386 yn 2001.
Pirappu
Ffilm ramantus yw Pirappu a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bharathwaj.
Mali
Daearyddiaeth
Mae dros 90% o'r boblogaeth yn byw yn y canolbarth a'r de. Ar wahân i'r brifddinas Bamako, y prif drefi a dinasoedd yw Sikasso, Ségou, Mopti, Tombouctou (Timbuktu), Gao a Tessalit.
Yr Orsedd
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan a'r Aelod Seneddol yw.
Pirappu
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Yr Orsedd
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Mali
Hanes
150px|bawd|chwith|Mosg Djingareiber yn Tombouctou O'r 4g ymlaen bu Mali'n rhan o sawl ymerodraeth yn olynol, yn cynnwys Ymerodraeth Ghana, Ymerodraeth Mali (Mansu Musa oedd ei hymerodr galluocaf) ac Ymerodraeth Gao.
O'r 11g ymlaen roedd Tombouctou (Timbuktu) yn ganolfan masnach a dysg bwysig. Erbyn y 14g roedd ei phrifysgol yn atynu ysgolheigion o bob cwrdd o'r byd Islamaidd.
Yn ystod y 19g cafodd ei meddiannu gan Ffrainc a'i hymgorffori yng Ngorllewin Affrica Ffrengig. Llwyddodd i ennill hunanlywodraeth fewnol yn 1958 fel rhan o'r Gymuned Ffrengig. Ffurfiodd wladwriaeth newydd gyda Senegal yn 1959 dan yr enw Ffederasiwn Mali ond aeth ei ffordd ei hun ar 22 Medi 1960 fel gwlad annibynnol.
Yn 2012, cipiwyd Tombouctou, Gao a threfi eraill yn y gogledd gan wrthryfelwyr Touareg. Dymchwelwyd yr arlywydd, Amadou Toumani Touré, gan grŵp o filwyr oherwydd ei ymateb i'r argyfwng.
Iaith a diwylliant
Ffrangeg yw'r unig iaith swyddogol ond mae nifer o bobl yn siarad ieithoedd brodorol fel eu mamiaith ac yn defnyddio Ffrangeg fel lingua franca; yr ieithoedd brodorol pwysicaf yw Bamakan a'r ieithoedd Mandé.
Mae'r grwpiau ethnig yn cynnwys y Bambara, y Senufo a'r Fulani, a'r Touareg yn y gogledd. Mae mwyafrif y boblogaeth yn Fwslemiaid.
Economi
150px|bawd|chwith|Pysgota ar Lac SélinguéMae Mali yn un o wledydd tlotaf y byd. Mae nifer o Falïaid yn gorfod gadael y wlad i gael gwaith mewn gwledydd mwy cyfoethog fel Nigeria. Mae dros 80% o'r boblogaeth yn ennill bywoliaeth trwy amaethyddiaeth.
Mae'r rhan fwyaf o'r sector diwydiannol yn cynhyrchu nwyddau ar gyfer y sector amaeth domestig. Mae Mali yn ddibynnol iawn ar gymorth tramor.
Rhanbarthau
250px|bawd|de|Mali Rhennir Mali yn wyth rhanbarth ac un ardal. Maen hw'n cael eu henwi ar ôl eu tref bwysicaf.
Ceir tair rhanbarth yn y gogledd sy'n cynrychioli dau draean o arwynebedd tir y wlad ond dim ond 10% o'r boblogaeth sy'n byw yno:
Yn y de mae'r wlad yn cael ei rhannu'n bump rhanbarth, sef
Yn ogystal ceir un ardal o gwmpas y brifddinas:
Deuawd Arwrol
Ffilm llawn cyffro am drosedd gan y cyfarwyddwr Benny Chan yw Deuawd Arwrol a gyhoeddwyd yn 2003. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 雙雄 ac fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong. Lleolwyd y stori yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Cantoneg a hynny gan Alan Yuen. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 200 o ffilmiau 200 wedi gweld golau dydd. Anthony Pun oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Cheung Ka-fai sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Benny Chan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
My Last Five Girlfriends
Ffilm gomedi yw My Last Five Girlfriends a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Alain de Botton. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Portinscale
Pentref yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Portinscale. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Above Derwent yn awdurdod unedol Cumberland.
My Last Five Girlfriends
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Naomie Harris a Brendan Patricks.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Raby, Cumbria
Pentrefan yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Raby. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Holme East Waver yn awdurdod unedol Cumberland.
Cafeat
Ffilm arswyd yw Cafeat a gyhoeddwyd yn 2020. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Caveat ac fe’i cynhyrchwyd yn Iwerddon.
Mae'r ffilm Cafeat (ffilm o 2020) yn 88 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Taxi Driver
Ffilm o 1976 a gyfarwyddwyd gan Martin Scorsese ac a sgriptwyd gan Paul Schrader yw Taxi Driver. Lleolir digwyddiadau'r ffilm yn Ninas Efrog Newydd yn y cyfnod yn dilyn diwedd Rhyfel Fiet Nam ac mae'n serennu Robert De Niro yn y brif ran gyda Jodie Foster, Albert Brooks, Harvey Keitel, Leonard Harris, Peter Boyle a Cybill Shepherd. Mae'n cael ei ystyried yn un o glasuron ffilm y 1970au ac mae gwaith sinematig Scorsese, y gerddoriaeth, a pherfformiad arbennig De Niro, yn ei gwneud yn ffilm unigryw a chofiadwy.
Crynodeb
Prif gymeriad y ffilm yw Travis Bickle (De Niro), dyn ifanc 26 oed sy'n methu cysgu ac yn gorfod gweithio 12 awr y dydd fel gyrrwr tacsi ar strydoedd Efrog Newydd. Mae'n gymeriad ansefydlog, niwrotig, sy'n ei chael hi'n anodd ymdopi efo bywyd a gwahaniaethu rhwng realiti a ffantasi, canlyniad ei brofiadau fel milwr yn Fiet Nam, efallai. 200px|bawd|chwith|Iris (Jodie Fosterr) Yn ei waith mae Travis yn gweld pob agwedd anymunol ar fywyd yn y Big Apple ac mae ochr dywell y ddinas yn ei ffieiddio. Mae'n dechrau cael obsesiwn am "lanhau'r strydoedd" ac yn treulio oriau maith yn ymarfer ei gorff.
Mae'n cwrdd â Betsy (Shepherd) ac yn syrthio mewn cariad â hi, ond dydi o ddim yn deall merched. Yn ei ddiniweidrwydd mae'n mynd â hi i wylio ffim bornograffig mewn sinema siabi ac mae hi'n cerdded allan arno fo. Mae Betsy yn gweitho mewn tîm o ymgyrchwyr i ethol seneddwr llai nag onest ac mae Travis yn dod yn agos i'w asasineiddio.
Yna mae'n cwrdd ag Iris (Jodie Fosterr), merch 12 oed sydd wedi troi at weithio fel putain. Mae'n penderfynu ei hachub o ddwylo ei phimp. Ar ddiwedd y ffilm mae'n cerdded i mewn i'r puteindy lle mae Iris yn gweithio a lladd y pimp ac eraill mewn golygfa waedlyd iawn. Ceisia saethu ei hun yn y pen ond does 'na ddim bwledi ar ôl.
Yn yr epilog byr mae Travis yn arwr i'r cyfryngau ond mae ei agwedd o ei hun yn enigmatig. Aiff ymlaen a'i waith fel gyrrwr tacsi yn ddidaro.
Gwobrau
Enillodd y Palme d'Or yng Ngŵyl Ffilm Cannes 1976.
Las Cosas Del Querer
Ffilm ddrama am gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Jaime Chávarri yw Las Cosas Del Querer a gyhoeddwyd yn 1989. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Cafodd ei ffilmio yn Almería ac Alcalá de Henares. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Antonio Larreta a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Gregorio García Segura. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1989. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Batman (ffilm o 1989) sef ffilm drosedd llawn cyffro gan Tim Burton. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Hans Burman oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jaime Chávarri ar 20 Mawrth 1943 ym Madrid. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1967 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jaime Chávarri nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hanna Katan
Gwyddonydd Americanaidd o Israel yw Hanna Katan (ganed 13 Medi 1958), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel geinecolegydd, rhywolegydd, awdur, academydd, ymgynghorydd, cynghorydd a colofnydd.
Manylion personol
Ganed Hanna Katan ar 13 Medi 1958 yn Manhattan ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Sefydliad Iddewig East Side, Prifysgol Tel Aviv, Prifysgol Hebraeg Jeriwsalem, Ysgol Uwchradd Zeitlin, Coleg Michlalah a Jeriwsalem lle bu'n astudio. Priododd Hanna Katan gyda Yoel Katan. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Katz a Woman of the Year.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Jane Luu
Gwyddonydd o America a Fietnam yw Jane Luu (ganed 1963), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr.
Manylion personol
Ganed Jane Luu yn 1963 yn Ne Fietnam ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Kavli Mewn Astroffiseg a Gwobr Seryddiaeth Annie J. Cannon.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Patty Prather Thum
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Unol Daleithiau America oedd Patty Prather Thum (1 Hydref 1853 – 28 Medi 1926).
Goronwy Roberts
Roedd yn frodor o Benrhos, Bangor. Addysgwyd ef ym Mhrifysgol Cymru a Phrifysgol Llundain.
Daeth yn Aelod Seneddol dros Sir Gaernarfon yn 1945, fel olynydd i'r Rhyddfrydwr Goronwy Owen yna o 1950 dros etholaeth Caernarfon. Yn Etholiad Cyffredinol Chwefror 1974, collodd ei sedd i Dafydd Wigley. Yn ystod ei gyfnod yn y Senedd, daliodd nifer o swyddi. Cymerodd ran amlwg yn yr Ymgyrch Senedd i Gymru, ac yn 1957 cyflwynodd ddeiseb yn galw am senedd ddeddfwriaethol etholedig wedi'i harwyddo gan tua 250,000 o bobl i senedd San Steffan.
Gwnaed ef yn aelod o Dŷ'r Arglwyddi yn 1974 fel "Barwn Goronwy-Roberts", a bu'n is-arweinydd Ty'r Arglwyddi o 1975 hyd 1979.
East Greenwich Township, New Jersey
Treflan yn, yn nhalaith New Jersey, yw .
John Coates Carter
Pensaer Saesnig oedd John Coates Carter (1859–1927). Cafodd e ei eni yn Norwich, Lloegr. Mae Carter yn adnabyddus am ei ddylunio a gwaith adnewyddu i eglwysi yn ne Cymru, ym Morgannwg yn enwedig. Cyd-weithiodd fel partner gyda John Pollard Seddon o 1884 i 1904 ac wedyn roedd e'n defnyddio arddull yn seiliedig ar draddodiadau y Mudiad Celf a Chrefft i greu adeiladau trawiadol fel y mynachdy ar Ynys Bŷr ac Eglwys Sant Luc yn Abercarn.
Bywgraffiad
Cafodd John Coates Carter ei eni a magu yn Norwich, Lloegr.
Union Springs, Alabama
Dinas yn, yn nhalaith Alabama, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Union Springs, gan gynnwys:
Rampside
Pentref yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Rampside. Fe'i lleolir mewn ardal ddi-blwyf yn awdurdod unedol Westmorland a Furness.
Cage Ii
Mae'r ffilm Cage Ii yn 106 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1994. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Forrest Gump ffilm glasoed gan Robert Zemeckis. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ninety-Two More Or Less
Ffilm ddogfen a drama gan y cyfarwyddwr Brindusa Ioana Nastasa yw Ninety-Two More Or Less a gyhoeddwyd yn 2016.
Mae'r ffilm Ninety-Two More Or Less yn 17 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Brindusa Ioana Nastasa ar 24 Ionawr 1989.
Picteg
Roedd Picteg yn iaith Frythonig ddiflanedig o'r teulu Celtaidd o ieithoedd a siaredid gan y Pictiaid, pobl hynafol a drigai yng ngogledd yr Alban.
Mae rhai ysgolheigion, yn fwyaf nodedig Kenneth Jackson, wedi dadlau nad oedd Picteg yn iaith Indo-Ewropeaidd. Fodd bynnag, barn y mwyafrif o ysgolheigion erbyn hyn yw ei bod yn iaith Geltaidd yn perthyn i'r teulu Brythonig. Ceir nifer o elfennau mewn enwau lleoedd yn yr ardaloedd lle trigai'r Pictiaid sy'n debyg iawn i eiriau Cymraeg, er enghraifft aber, monid (mynydd) a lanerc (llannerch).
Charlie's Country
Ffilm ddrama Saesneg o Awstralia yw Charlie's Country gan y cyfarwyddwr ffilm Rolf de Heer. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Lleolwyd y stori mewn un lle, sef Tiriogaeth y Gogledd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Rolf de Heer nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rholydd India
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rholydd India (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rholyddion India) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Coracias benghalensis; yr enw Saesneg arno yw Indian roller. Mae'n perthyn i deulu'r Rholyddion (Lladin: Coraciidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.