cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hanes y Gystadleuaeth Ganu Eurovision
Fformat y Gystadleuaeth
Gan amlaf, egyr y rhaglen gan un neu fwy nag un cyflwynydd sy’n croesawu’r gwylwyr i’r sioe. Mae’r mwyafrif o wledydd yn cymryd mantais o’r cyfle i ddarlledu i gynulleidfa mor eang a rhyngwladol ac mae’n gyffredin i weld cyflwyniadau sy’n cynnwys clipiau fideo sy’n dangos y wlad sy’n cynnal y gystadleuaeth, fel petaent yn ceisiau hyrwyddo a hysbysebu eu gwlad. Rhwng y caneuon a chyhoeddu’r canlyniadau, ceir perfformiad yn yr egwyl sy’n medru bod yn unrhyw fath o berfformiad. Mae’r perfformiadau yn yr egwyl yn y gorffennol yn cynnwys Y Wombles (1974) a’r perfformiad cyntaf o Riverdance (1994). Yn draddodiadol, cynhelir y Gystadleuaeth Ganu Eurovision ar nos Sadwrn am 20.00 BST (neu 21.00 CEST). Gan amlaf, cynhelir y gystadleuaeth am ddydd Sadwrn ym mis Mai, er i’r dyddiad amrywio ar hyd y degawdau: Mawrth / Ebrill yn ystod y 50au & 60au, Ebrill / Mai yn ystod y 70au & 80au ac yn bennaf yn ystod mis Mawrth / Ebrill yn ystod y 90au & 00au. Yn 2004, o ganlyniad i nifer cynyddol o wledydd a oedd yn dymuno cystadlu, cyflwynwyd rownd o ragbrofion – sy’n cael ei alw’n y Rownd Cyn-Derfynol – sy’n cael ei chynnal 2-3 niwrnod cyn y Rownd Derfynol. Yn 2008, cafodd hyn ei ddatblygu ymhellach i ddwy rownd cyn-derfynol ac mae rhain yn cael eu cynnal ar y dydd Mawrth a’r dydd Iau cyn y Rownd Derfynol ar y nos Sadwrn ar Fai y 24ain.
Dinozaury 3d. Giganty Patagonii
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hanes y Gystadleuaeth Ganu Eurovision
Gwledydd sy'n cystadlu
Diffinnir yr Ardal Ddarlledu Ewropeaidd gan yr Undeb Telegyfathrebu Rhyngwladol:
Mae'r aelodau bywiog yn cynnwys sefydliadau darlledu sy'n darlledu i bron yr holl boblogaeth yn y wlad lle maent wedi'u lleoli.
Os yw aelod bywiog o'r Undeb Ddarlledu Ewropeaidd yn dymuno cymryd rhan yn y gystadleuaeth, rhaid iddynt ufuddhau i'r amodau a osodir yn rheolau'r gystadleuaeth (darperir drafft newydd ohono'n flynyddol).
Carnedd gron Banc y Geufron
Carnedd gron (Saesneg: round cairn) sy'n dyddio'n ôl i ddiwedd Oes y Cerrig a chychwyn Oes yr Efydd ydy Carnedd gron Banc y Geufron, yng nghymuned Ysbyty Ystwyth, Ceredigion;. Ei phwrpas, mae'n debyg, oedd bod yn rhan o seremoniau neu ddefodau crefyddol a oedd yn ymwneud â chladdu'r meirw. Ni ddylid cymysgu'r garnedd gron gyda'r garnedd gylchog (Saesneg: ring cairn) sy'n fath cwbwl wahanol i garnedd.
Meiji Tokyo Renka
Ffilm ddrama am arddegwyr yw Meiji Tokyo Renka a gyhoeddwyd yn 2019. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 明治東亰恋伽 ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Lleolwyd y stori yn Tokyo. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Basalt, Colorado
Tref yn, yn nhalaith Colorado, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Basalt, gan gynnwys:
Mary Bowerman
Roedd Mary Bowerman (25 Ionawr 1908 – 21 Awst 2005) yn fotanegydd nodedig a aned yn Unol Daleithiau America.
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Bu farw yn 2005.
High Valleyfield
Pentref yn Fife, yr Alban, ydy High Valleyfield. Saif ar lan ddeheuol Moryd Forth (Firth of Forth). Mae Valleyfield yn cynnwys High Valleyfield a Low Valleyfield: pentrefi sy'n gymdogion i'w gilydd, hanner ffordd rhwng Dunfermline a Kincardine.
LYPLA1
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn LYPLA1.
High Valleyfield
Poblogaeth High Valley yng Nghyfrifiad 2001 oedd 2,940.
Grym mewngyrchol
Mae grym mewngyrchol (neu gyflymiad mewngyrchol) yn fath o rym sy'n gweithredu ar unrhyw gorff sy'n cylchdroi mewn cylch (mudiant cylchol). Mae'r grym yma yn cyfrannu at gadw'r corff mewn mudiant cylchol. Mae'r grym yma wastad yn cyfeirio tua'r canol. Mae'r grym dirgroes yn cael ei alw'n grym allgyrchol. Dyma yw'r grym sy'n gweithredu mewn cyfeiriad sydd ddim tua'r canol ac sy'n cyfrannu at wneud y corff eisiau hedfan i ffwrdd ar dangiad.
High Valleyfield
Yn 2001 roedd y boblogaeth yn 2,940 gyda 90.2% o’r rheiny wedi’u geni yn yr Alban a 6.67% wedi’u geni yn Lloegr.
Gwaith
Yn 2001 roedd 1,129 mewn gwaith. Ymhlith y prif waith yn y gymuned roedd:
6 Rhagfyr
6 Rhagfyr yw'r deugeinfed dydd wedi'r trichant (340fed) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (341ain mewn blynyddoedd naid). Erys 25 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.
Digwyddiadau
bawd|160px|dde|[[1917: Baner y Ffindir]]
Genedigaethau
bawd|130px|dde|[[Dave Brubeck]] bawd|130px|dde|[[Nick Park]]
Llawysgrif Hendregadredd
Llawysgrif Hendregadredd yw un o'r llawysgrifau Cymreig cynharaf a phwysicaf i oroesi ac un o'n dwy brif ffynhonnell am waith Beirdd y Tywysogion, ynghyd â Llyfr Coch Hergest. Mae'r brif law yn dyddio o tua 1300-1310. Mae'n llawysgrif ar femrwn sy'n cynnwys 126 o dudalennau ac yn mesur 8.2 x 6 modfedd. Yn ddiweddarach, tua'r 1330au, ychwanegwyd rhai testunau o waith y cywyddwyr, gan gynnwys rhai o gywyddau Dafydd ap Gwilym a Gruffudd Gryg. Cred rhai ysgolheigion mai Dafydd ei hun a ysgrifennodd y testunau hynny.
Hanes y llawysgrif
Mae hanes y llawysgrif yn ddiddorol. Ar ddechrau'r 14g roedd ym meddiant Ieuan Llwyd ap Ieuan ap Gruffudd Foel o Barcrydderch ger Llangeitho. Tua chanol y 16g roedd ym meddiant yr achyddwr Gruffudd Dwnn ac yna aeth i feddiant y bardd Wiliam Llŷn (tua 1580). Cafodd ei lle yn llyfrgell enwog yr hynafiaethydd Robert Vaughan yn Hengwrt lle gwnaeth John Davies o Fallwyd gopi ohono yn 1617: y copi hwnnw sy'n sail i destun adran y Gogynfeirdd yn y Myvyrian Archaiology of Wales. Aeth y llawysgrif o'r golwg yn y 19g, a thybiwyd ei bod ar goll, ond yn 1910 fe'i darganfuwyd gan John Jones (Myrddin Fardd) ac Edward Breeze mewn hen wardrob ym mhlasty Hendregadredd, ger Cricieth. Cafodd gan aelodau o deulu Gregynog pan roddodd ei berchennog John Ignatius Williams o Hendregadredd hi mewn arwerthiant yn Llundain. Heddiw mae'n ddiogel yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Aberystwyth.
Bryngaer ger Pen-y-Foel
Ceir bryngaer Geltaidd sy'n perthyn i Oes yr Haearn ger Penbryn, Ceredigion, Cymru.
Cofrestrwyd y fryngaer hon gan Cadw a chaiff ei hadnabod gyda'r rhif SAM unigryw: CD089. Ceir tua 300 o fryngaerau ar restr CADW o henebion, er bod archaeolegwyr yn nodi bod oddeutu 570 ohonyn nhw i gyd yng Nghymru.
Fel arfer, fel mae'r gair yn ei awgrymu, ar fryn y codwyd y caerau hyn, er mwyn i'r amddiffynwyr gael mantais milwrol. Un o'r bryngaerau mwyaf trawiadol yng Nghymru ydy Tre'r Ceiri, a hon yw'r fryngaer Oes Haearn fwyaf yng ngogledd-orllewin Ewrop. Mae ei harwynebedd oddeutu 2.5ha. Y mwyaf o ran maint (arwynebedd), fodd bynnag ydy Bryngaer Llanymynech sydd ag arwynebedd o 57 hectar.
Lloches i gartrefi a gwersyllfeydd milwrol oedd eu pwrpas felly, cyn y goresgyniad Rhufeinig; a chafodd cryn lawer ohonynh nhw eu hatgyfnerthu a'u defnyddio, yng nghyfnod y Rhufeiniaid; er enghraifft Dinorben yng ngogledd Cymru. Oes aur bryngaerau gwledydd Prydain oedd rhwng 200 CC ac OC 43.
Helen Verhoeven
Arlunydd benywaidd o'r Iseldiroedd yw Helen Verhoeven (1974).
Fe'i ganed yn Leiden a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd ym Mrenhiniaeth yr Iseldiroedd.
Ei thad oedd Paul Verhoeven.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Blodau Sy'n Byw Mewn Dŵr
Ffilm ffuglen goruwchnaturiol yw Blodau Sy'n Byw Mewn Dŵr a gyhoeddwyd yn 2006. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 水に棲む花 ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gogynfeirdd
Gogynfeirdd yw'r enw traddodiadol ers y ddeunawfed ganrif ar y beirdd hynny a ganai yn y cyfnod rhwng y Cynfeirdd ac oes y cywyddwyr a Beirdd yr Uchelwyr. I bob pwrpas mae'n golygu Beirdd y Tywysogion, sef y beirdd a ganai yn Oes y Tywysogion, rhwng hanner cyntaf y 11g a cholli annibyniaeth Cymru yn 1282. Fe'i gelwid yn Ogynfeirdd ('beirdd go gynnar') mewn cyferbyniaeth â'r Cynfeirdd cynharach. Lewis Morris oedd un o'r cyntaf i ddefnyddio'r gair. Ond mae'r term yn cael ei ddefnyddio weithiau i gynnwys hefyd ambell fardd a ganai ar ddiwedd y 13g ac yn negawdau cynnar y ganrif olynol, e.e. Casnodyn, Gwilym Ddu o Arfon a Gruffudd ap Dafydd ap Tudur.
Yn y llawysgrifau Cymreig enwir sawl bardd arall a ganai yn y cyfnod hwnnw, yn ôl traddodiad, ond mae eu gwaith naill ai ar goll neu'n perthyn i gyfnod diweddarach. Y pwysicaf o'r 'beirdd coll' hyn yw'r brudiwr Adda Fras.
Tokat (talaith)
Lleolir talaith Tokat yng ngogledd canolbarth Twrci i'r de o'r Môr Du. Ei phrifddinas yw Sinop. Mae'n rhan o ranbarth Karadeniz Bölgesi (Rhanbarth y Môr Du). Arwynebedd: 9,912 km sgwar. Poblogaeth: 828,027 (2009).
Gogynfeirdd
Doedd 'na ddim toriad sydyn rhwng cyfnod y Gogynfeirdd a chyfnod Beirdd yr Uchelwyr, a gwelir rhai nodweddion o'u gwaith, megis cystrawen astrus, geirfa hynafiaethol ac ati, yng ngwaith beirdd hanner cyntaf y 14g.
Siréna
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Karel Steklý yw Siréna a gyhoeddwyd yn 1947. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Siréna ac fe’i cynhyrchwyd yn Tsiecoslofacia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieceg a hynny gan Karel Steklý a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Emil František Burian.
Tokat (talaith)
250px|bawd|canol|Lleoliad talaith Tokat yn Nhwrci
Siréna
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1947. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Out of the Past sy’n ffilm am dditectif breifat yn newid ei waith, gan Jacques Tourneur. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,350 o ffilmiau Tsieceg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Jan Kohout sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Karel Steklý ar 9 Hydref 1903 yn Prag a bu farw yn yr un ardal ar 25 Mai 1992.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Karel Steklý nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
o Tsiecoslofacia]]
Gwylan goesddu
Aelod o deulu'r gwylanod (Laridae) yw gwylan goesddu sy'n enw benywaidd; yr enw lluosog yw 'gwylanod coesddu' ac fe'i hadnabyddir hefyd gyda'i henw gwyddonol Rissa tridactyla; yr enw Saesneg arni yw Black-legged kittiwake. Talfyrir yr enw Lladin ar ôl y cyfeiriad cyntaf mewn ysgrif i R. tridactyla Ceir nifer o enwau eraill arni — gwylan dribys, drilyn, gwylan benwen a gwylan Gernyw.
Tabaco 102
Ffilm arswyd sy'n disgrio criw o ddihirod sy'n ymelwi ar bobl eraill yw Tabaco 102 a gyhoeddwyd yn 2007. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Snuff 102 ac fe’i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Lleolwyd y stori yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Gwylan goesddu
Mae'r teulu'n perthyn i urdd y Charadriiformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae'n aderyn gweddol gyffredin o gwmpas arfordir Cymru, lle mae'n nythu. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ewrop ac Affrica.
Tabaco 102
Mae'r ffilm Tabaco 102 yn 105 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Gwylan goesddu
Fel rheol mae'n nythu ar glogwyni ger y môr yn rhan ogleddol Cefnfor Iwerydd a'r Cefnfor Tawel, yn enwedig o gwmpas Ewrop a Gogledd America. Pysgod yw ei phrif fwyd, ac anaml y'i gwelir ymhell o'r môr (ar ôl stormydd gan amlaf), yn wahanol i lawer o'r gwylanod eraill.
Tabaco 102
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gwylan goesddu
Ceir nythfeydd yr Wylan Goesddu ar glogwyni serth ac mewn ogofeydd. Mae'n adeiladu'r nyth ar silff gul, a gall fod mewn perygl oddi wrth y tonnau mewn storm. Ei bwyd yw pysgod bychain, megis llymrïod, corbenwaig a phenwaig bychain, a chreaduriaid di-asgwrn-cefn, sy'n cael eu cipio o wyneb y môr. Mae hefyd yn codi'r gwastraff y tu ôl i gychod pysgota. Y prif nythfeydd yng Nghaernarfon yw Ynysoedd Tudwal, Pen Cilan, Ynys Enlli, Carreg y Llam, Rhiwledyn a’r Gogarth, a cheir prif nythfeydd Môn ar Ynys Seiriol ac Ynys Lawd.
Tabaco 102
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gwylan goesddu
Disgrifiad
Gwylan y môr mawr yw hon sy'n nythu ar glogwyni ac yn gorffwyso ar draethau a chreigiau gwastad; anaml y'i gwelir yn y mewndir.
Mae'r big yn felynwyrdd a'r coesau a'r llygaid yn ddu. Mae’r cefn llwyd, main yn drawiadol. Mae'r aderyn ifanc yn fwy di-nod, yn felynllwyd ei adenydd, yn llwyd ei war, yn frown ei goesau ac yn dywyll ei big. Yn y gaeaf, bydd gwar lwyd a chlust ddu gan yr aderyn llawn dwf. Mae'r aderyn ifanc yn hynod am fod ganddo resen igam-ogam ddu ar gefn golau, a choler ddu a phig ddu. Mae'r enw Lladin Rissa tridactyla yn cyfeirio at y nodwedd hwn hefyd.
Cymru
Yr Wylan goesddu yw'r aderyn mwyaf cefnforol o'r gwylanod, gan dreulio'r rhan helaethaf o'i hamser, tu allan i'r cyfnod nythu, ymhell allan yn y môr. Mae eu hardal nythu yn ymestyn o'r Arctig yn y Gogledd i Dde Lloegr. Dyma wylan sydd wedi cynyddu mewn niferoedd yn ystod y can mlynedd ddiwethaf. Cyn y deddfau gwarchod adar, yn bennaf yn dilyn ffurfio'r RSPB yn 1889 (er bod y Ddeddf Cadwraeth Adar Môr wedi dod i rym ers 1869), lladdwyd nifer fawr o Wylanod coesddu o gwmpas arfordir Prydain fel sbort ac ar gyfer y diwydiant gwneud hetiau. Môr Hafren oedd un o'r ardaloedd gwaethaf, a honnir bod 9,000 wedi eu saethu o fewn pythefnos ar Ynys Wair (Lundy). Yn dilyn pasio nifer o ddeddfau gwellodd pethau i'r Wylanod goesddu. Er i More ddweud yn 1865 nad oedd yr Wylan goesddu yn nythu yng Nghymru, roedd hyn yn anghywir gan bod tystiolaeth bod rhai'n nythu ar y Gogarth Fawr a'r Gogarth Fach cyn belled yn ôl ag 1835 ac roedd rhai eraill yn Ynys Sgomer, Gwales (Grassholm) a Phenrhyn Cilan. Hyd yn oed erbyn canol yr 20g doedd dim mwy na dwsin o gytrefi o gwmpas arfordir Cymru, yn ôl Cyfrifiad 1959. Darganfu Coulson (1963) bod dau gytref heb eu cynnwys gan ychwanegu 250 o barau. Yn ogystal, dangosodd Coulson bod y cynnydd yn yr 20g hyd at 1959 rhwng 3% a 4%, a bod hyn wedi parhau hyd 1969 (Coulson 1983). Roedd hyn yn gwneud cyfanswm Cymru oddeutu 5,250 o barau mewn 14 o gytrefi.
Yn ystod y degawd (1969-79) bu cwymp yn niferoedd 3 cytref yng Nghymru (allan o ddim ond 5 cytref drwy Brydain gyfan: Sant Tudwal - 28%, Ynys Enlli -97% ac Ynys Gwales -21%. Mewn ffordd, roedd hyn yn broffwydol, oherwydd yn y 10 mlynedd ddilynol yn yr arolwg (1979) wedi'i selio ar flynyddoedd 1973-76, bu gostyngiad yn y rhan fwyaf o gytrefi Môr Iwerddon, yn groes i'r hyn ddigwyddodd ar yr ochr orllewinol, ac yn enwedig yng nghytrefi Môr y Gogledd.
Dydi Coulson (1983) ddim wedi cadw cofnodion Cymru ar wahân yn yr arolwg (1979), ond daeth i'r casgliad a ganlyn: De Cymru ac Ynys Wair 1959-69 cynnydd o 48%, 1969-79 gostyngiad o 3%; Gogledd Cymru, Gogledd Orllewin Lloegr ac Ynys Manaw, 1959-69, cynnydd o 69%, 1969-79 gostyngiad o 20%. . canol|700px|Nifer y parau o wylanod coesddu
Rhwng 1979 a'r Cyfrif Sea Register (1986)'doedd yna ddim gostyngiad pellach yn ymddangos yng Nghymru er bod ambell gytred yn dangos hynny (gweler y tabl). Rhudd y Gofrestr Gytrefi Adar Môr gyfansem o 9120 o barau mewn 20 o gytrefi yng Nghymru, cynnydd o 29% drwy Gymru ers 1979.
Allan o'r cyfnod nythu gwelir niferoedd uchel o'r Gwylanod coesddu sr daith ymhell allan yn y môr, Yn hwyr yn yr hydref byddant ar eu taith i'r de a gwelir hwy ymron ymhob arolwg o'r traethau gorllewinol, cymaint â 3,500 ger Ynys Enlli, cymaint ag 800 yn bwydo oddi ar Ynys Sgogwm, ac yn rhyfeddol, 30,000 y dydd ym Mhen Caer yn Nhachwedd. mae'n amlwg bod rhain wedi cychwyn ar eu taith o'r gogledd pell, yn ôl y dystiolaeth o aderyn wedi ei fodrwyo ym Mhenalun, Penfro, (4 Mawrth, 1982)a'i saeth yn Inerssvat, yr Ynys Las dri haf yn ddiweddarach, a'i bod yn cynnwys cyfran o adar o'r Arctig. Mae'r Wylan goesddu yn aderyn sy'n teithio ymhell dros y cefnforoedd, a darganfuwyd rhai o Gymru yn Heligoland, yn Ne Sbaen a Gorllewin Canada (y rhai olaf o fewn trimis i'w deor). Gwelir niferoedd o adar sydd yn eu blwydd gyntaf yn paratoi i hedfan i gytrefi Gwennol y Môr (E.I.S Reisin litt.) ar ddiwedd haf a dechrau'r hydref.
Er mai aderyn y môr yw'r Wylan goesddu, nid yw'n annhebybygol ei gweld mewn aberoedd a glannau mewndirol ar wahân pan fo tywydd eithafol. Nid yw'n hedfan i'r tir, a dim ond ychydig iawn o dystiolaeth o hynny a geir. Yr un anoddaf i'w esbonio yw 14 o adar yn Nyffryn Elan ym Mai 1976 (M. Davies, pers. comm.) Fel adar eigionol, mae'r Gwylanod coesddu, ar adgau, yn gallu cael eu heffeithio gan stormydd gaeaf a dioddef colledion enbyd. Cofnododd Thomas Pennant yn Chwefror 1776 bod miloeddwedi eu darganfod, un ai yn farw, neu ar drengi yn ardal Cricieth. Yn ystod yr 20g y gwaethaf a gofnodwyd oedd 100 wedi marw ym Morgannwg, 40 yn Sir Aberteifi a 30 yn Sir Gaernarfon. Ar yr un adeg cofnodwyd 10, un ai wedi marw, neu ar drengi mewn ardaloedd mewndirol. (McCarten 1958). .
Roedd 3,253 o nythod yng Ngogledd Cymru pan wnaed cyfrifiad 1969-70. Erbyn y cyfrifiad nesaf yn 1985-88 roedd y nifer wedi cynyddu i 4,259 ond dangosodd cyfrifiad yn 8.5 dangosodd cyfrifiad 1998-2002 ostyngiad o 9%, 13,880 nyth [angen gwybodaeth am y de]
Mae Atlas Adfer Modrwyon Adar Ynys Enlli yn disgrifio poblogaeth yr wylan goesddu ar yr ynys yn y cyfnod 1953-96 yn ansefydlog ac amrywiol. Bu 100 o barau hyd 1957, wedyn isafbwynt o 2 bar yn unig yn 1967. Gwelwyd cynnydd tua chanol y ‘70au i 150 par yn 1986 ac wedyn naid i 1887 - cynnydd o 70% mewn blwyddyn. Bu’r boblogaeth yn aros rhwng 198 a 318 par pob blwyddyn tan ddiwedd y cyfnod. [Y sefyllfa heddiw?].
Mae'r adar yn nythu ar arfordiroedd hen siroedd Morgannwg a Chaernarfon (nid Meirionnydd). Gwelir niferoedd hefyd, tra'n mudo, ymhell allan yn y môr.
Symudiadau
Nodwyd mudo mawr o wylanod coesddu yn 1999, 6000 oddiar Enlli, 2 Tachwedd, 2000 oddiar Trwyn Leinws, Môn ar y 6ed, 10,000 mewn 4 awr oddiar Strumble Head, Sir Benfro ar y 3ydd ac fe bashiodd 12,000 heibio iddo 31 Hydref 2000.
Ynys Enlli
Nid yw’r wylan goesddu yn aderyn mudol yn wir ystyr y term ac mae adferiadau adar â modrwy yn wasgarog iawn. Dengys y dystiolaeth modrwyo ar yr ynys fel a ganlyn:
Nid oes awgrym o adar a fodrwywyd fel cywion ar Enlli (pob un namyn un) yn ail sefydlu mewn cytrefi eraill, ond mae tystiolaeth (3 aderyn) o adar a anwyd mewn cytrefi eraill yn cael eu canfod ar Enlli (2x Ynysoedd y Farne, Northumberland, 1x Ynys Canna, yr Alban, pob un yn 1991). Ni wyddys i ba raddau bu’r cynnydd ar Enlli oherwydd mewnlifiad ond mae’r tair enghraifft yma yn awgrymu peth mewnfudo.
Bwyd
Bwyd pennaf yr wylan goesddu yw pysgod morol ac infertebrata a gafwyd ar y môr trwy sborioni o gwmpas cychod pysgota, ac yn fwy diweddar, mewn aberoedd a phorthladdoedd. Yn y bôn ymborthwr cefnforol ydyw, un ai trwy dowcio o’r wyneb wrth arnofio, pit-patian ar wyneb y dwr wrth hedfan, plymio o’r wyneb hyd at 0.5-1m o ddyfnder, neu gipio wrth nofio ar y wyneb. Heidiau weithiau yn dilyn cychod pysgota i fanteisio ar sborion a thameidiach pysgod. Dadansoddwyd 45 stumog o gytrefi ym Mhrydain: cynhwysant bysgod, cramenogion ac anelidau a molwsciaid
Yr Wylan goesddu ar Greigiau Rhiwledyn
Byr iawn, dros gyfnod nythu yn ystod misoedd Mai a Mehefin y gwelir yr Wylan goesddu ar Greigiau Rhiwledyn. O edrych ar lun y nythod mae rhywun yn rhyfeddu sut na fuasent wedi disgyn i'r traeth. Mae'n amlwg mai o wymon yr adaeiladir y rhan helaethaf o'r nythod, ond hefyd defnyddir mwd a glaswellt. Bydd yr iâr yn dodwy rhwng un a thri ŵy fel arfer, a bydd hi a'r ceiliog yn eistedd ar y nyth am rhwng 25 a 32 o ddyddiau. Gall y cywion hedfan o fewn 33 - 54 o ddyddiau. Yn ôl arolwg Parc Gwledig y Gogarth (2017) roedd 665 o barau yn nythu ar Greigiau Rhiwledyn a 327 o barau ar Ben y Gogarth.
Teulu
Mae'r wylan goesddu'n perthyn i deulu'r Gwylanod (Lladin: Laridae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Addasiadau
Yn wahanol i adar eraill y clogwyni mae’r wylan goesddu yn gwneud nyth sylweddol o wymon wedi ei gasglu o wyneb y dŵr. O’r herwydd nid oes rhaid iddi greu wy ffurf gellygen fel ei chymdogion, y carfilod di-nyth, yn yr un cynefin.
Mae’r wylan goesddu yn dueddol o fynychu ardal arbennig tua gwaelod clogwyn.
Wichita Falls, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Wichita Falls, gan gynnwys:
Elíps
250px|bawd|Elíps. Mae hyd cyfun y ddwy linell syth sy'n ymuno â'r ddwy ffocws (y dotiau du) i'r pwynt symudol ar y gromlin (y dot coch) yn gyson.
Mewn mathemateg, cromlin plân, cymesur â siâp hirgrwn caeedig yw'r elíps. Yn benodol, elíps yw'r gromlin sy'n amgáu dau bwynt (ffocysau) yn y fath fodd fel, ar gyfer pob pwynt ar y gromlin, mae swm y ddau bellter o'r pwynt hwnnw i'r ddau ffocws yn gyson. Felly gellir deall cylch fel math arbennig o elíps lle mae'r ddau ffocws yn yr un lle.
250px|bawd|Plân (gwyrdd) yn croestorri côn (glas): elíps (pinc) yw'r canlyniad
O bersbectif siapau solid, gellir ystyried yr elíps fel trychiad conig a grëwyd pan fydd plân yn croestorri arwyneb côn yn y fath fodd fel ei bod yn creu cromlin gaeedig.
Ceir hefyd ddiffiniad algebraidd: hafaliad elíps sydd â'i ganol yn y tarddiad, ac sydd â lled 2a ac uchder 2b yw: ""
Held to Answer
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Harold M. Shaw yw Held to Answer a gyhoeddwyd yn 1923. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Riggs, Mary Elizabeth,, House Peters a Sr.. Mae'r ffilm Held to Answer yn 60 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1923. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Safety Last! sef ffilm gomedi o Costa Rica ac UDA gan Fred C. Newmeyer a Sam Taylor.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harold M Shaw ar 3 Tachwedd 1877 yn Brownsville, Tennessee a bu farw yn Los Angeles ar 7 Mehefin 1996.
John Spencer, 8fed Iarll Spencer
Roedd Edward John Spencer, 8fed Iarll Spencer, MVO (24 Ionawr 1924 – 29 Mawrth 1992) yn fab i Albert Edward John Spencer, 7fed Iarll Spencer a'r Fonesig Cynthia Elinor Beatrix Hamilton, merch James Albert Edward Hamilton, 3ydd Dug Abercorn, ac yn dad i Diana Spencer.
Laya Project
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Harold Monfils yw Laya Project a gyhoeddwyd yn 2007.
John Spencer, 8fed Iarll Spencer
Addysg a gyrfa milwrol
Addysgwyr yr Arglwydd Spencer yng Ngholeg Eton, y Coleg Milwrol Brenhinol yn Sandhurst, ac yn y Coleg Amaethyddol Brenhinol. Roedd yn Capten yn y "Royal Scots Greys", ymladdodd yr Arglwydd Spencer yn yr Ail Ryfel Byd rhwng 1944 a 1945. Rhwng 1947 a 1950, gwasanaethodd fel Aide-de-Camp i Lywodraethwr De Awstralia ar y pryd, Malcolm Barclay-Harvey.
Laya Project
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Harold Monfils nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
John Spencer, 8fed Iarll Spencer
Gwleidyddiaeth
Deiliodd yr Arglwydd Spencer swyddi Cyngorydd Sirol dros Swydd Northampton (1952), Uchel Siryf Swydd Northampton (1959) a Ustus yr Heddwch dros Norfolk (1970). Gwasanaethodd fel Equerry i'r Brenin Siôr VI (1950-52) ac i Frenhines Elizabeth II (1952-54), ac arwisgwyd ef fel Aelod o'r Urdd Fictoraidd Brenhinol (M.V.O.) ym 1954.
Priodas cyntaf
Cawsont bump o blant:
Priododd Raine, Iarlles Dartmouth, ar 15 Gorffennaf 1976.
Joana Raspall i Juanola
Llyfrgellydd ac awdures Catalaneg oedd Joana Raspall i Juanola (1 Gorffennaf 1913 – 4 Rhagfyr 2013).
Zonguldak (talaith)
Lleolir talaith Zonguldak yng ngogledd-orllewin Twrci ar lan y Môr Du. Ei phrifddinas yw Zonguldak. Mae'n rhan o ranbarth Karadeniz Bölgesi (Rhanbarth y Môr Du). Arwynebedd: 3.370 km sgwar. Poblogaeth: 615,599 (2009).
250px|bawd|canol|Lleoliad talaith Zonguldak yn Nhwrci
Inverkeithing
Tref yn awdurdod unedol Fife, yr Alban, ydy Inverkeithing (Gaeleg yr Alban: Inbhir Chèitinn; Sgoteg: Innerkeithin). Yn 2001 roedd y boblogaeth yn 5,412 gyda 86.16% o’r rheiny wedi’u geni yn yr Alban a 10% wedi’u geni yn Lloegr.
Gwaith
Yn 2001 roedd 2,507 mewn gwaith. Ymhlith y prif waith yn y dref roedd:
Miss Americana
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Lana Wilson yw Miss Americana a gyhoeddwyd yn 2020. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs a thrwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Kanye West, Graham Norton, Donald Trump, Taylor Lautner, Taylor Swift, Shakira, Beyoncé, Whoopi Goldberg, Lenny Kravitz, Kim Kardashian, Phil McGraw, Stephen Colbert, David Letterman, Barbara Walters, Jimmy Fallon, Meghan McCain, Nancy O'Dell, Harry Styles, Hoda Kotb, Bebe Rexha, Todrick Hall, Joe Alwyn, Karamo Brown a Tatianna. Mae'r ffilm Miss Americana yn 85 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Chilbolton
Pentref a phlwyf sifil yn Hampshire, De-ddwyrain Lloegr, ydy Chilbolton. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Test Valley.
Miss Americana
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lana Wilson ar 1 Ionawr 1983.
Chilbolton
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 988.
Miss Americana
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lana Wilson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
VAV3
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn VAV3 yw VAV3 a elwir hefyd yn Vav guanine nucleotide exchange factor 3 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 1, band 1p13.3.
Barcud malwod
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Barcud malwod (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: barcudiaid malwod) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Rostrhamus sociabilis; yr enw Saesneg arno yw Everglade kite. Mae'n perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: Accipitridae) sydd yn urdd y Falconiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn R. sociabilis, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r barcud malwod yn perthyn i deulu'r Eryr (Lladin: Accipitridae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Thomas Gwilym Pritchard (Glan Tywi)
Athro, cyfrifydd, bardd a beirniad o Gymro oedd Thomas Gwilym Pritchard (23 Tachwedd 1846 – 12 Medi 1924). Fe'i ganwyd yn ffermdy Dugoedydd ar lannau Afon Tywi ym mhlwyf Llanfair-ar-y-bryn, Sir Gaerfyrddin. Roedd yn un o saith o blant a anwyd i David ac Annie Pritchard.
Tua 1862 ymfudodd y teulu i'r Unol Daleithiau ond yn 1875 dychwelodd Thomas Gwilym Pritchard i Gymru gyda'i gefnder D.B. Williams. Buont yn teithio i sawl gwahanol rhan o Gymru cyn mynd i Lerpwl i ymuno â grŵp Edwin Cynrig Roberts ac hwylio i Batagonia ar y llong Vandyke. Ar 25 Tachwedd 1875 ymadawont â Lerpwl gan gyrraedd Buenos Aires ar fore Dydd Nadolig ac hwylio ymlaen ar y Santa Rosa ar yr un diwrnod i Chubut.
Dyn hunan-ddisgedig oedd Thomas Gwilym Pritchard, yn ddarllenydd mawr ac yn ddyn pwyllog, gyda barn ystyriol. Roedd yn gryf ei ewyllys ac yn driw i'w gred. Bu'n ysgolfeistr yn ysgol ddydd Rawson ac yn ôl pob tebyg roedd yn athro da iawn. Ar ôl hynny bu'n athro yng Nglyn Du ac mewn rhai blynyddoedd rhwng dysgu yn yr ysgolion yng Nglyn Du a Bro Hydref bu'n gyfrifydd i John Murray Thomas yn Ystordy Pen-y-bont yn Rawson. Ar ôl dychwelyd o Fro Hydref, cafodd Thomas Gwilym Pritchard ei benodi yn gyfrifydd cyntaf Cwmni Masnachol Chubut ac fe wasanaethodd y cwmni o bryd i'w gilydd am lawer o flynyddoedd. Bu'n gweinyddu fel Dirprwy Archwiliwr yn absenoldeb y Prif Archwiliwr ac fe'i adnabyddwyd fel un o'r cyfrifyddion gorau. Yn ysgolheigaidd roedd yn ysgrifennu yn rhwydd a naturiol mewn dull hyfryd. Ei enw barddol oedd "Glan Tywi" ac roedd yn feistr ar gyfansoddi barddoniaeth yn y mesur caeth a rhydd, yn ogystal â chyfansoddi cerddi digrif a dychanol. Enillodd y Gadair yn yr eisteddfod gyntaf yn ardal Treorcki a dilynwyd y llwyddiant yma gyda'r prif wobrau am gywydd, pryddest ac englynion yn Eisteddfodau Rawson, Fron Deg a'r Gaiman. Bu farw yng nghartref ei gefnder D.B. Williams ar 12 Medi 1924 yn 78 oed.
Monolog Trębacza
Ffilm bywyd pob dydd gan y cyfarwyddwr Andrzej Kondratiuk yw Monolog Trębacza a gyhoeddwyd yn 1965. Fe'i cynhyrchwyd yng Ngwlad Pwyl. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Pwyleg a hynny gan Andrzej Kondratiuk a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Krzysztof Komeda.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1965. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Sound of Music sef ffilm fiwsical rhamantus gan Robert Wise. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,350 o ffilmiau Pwyleg wedi gweld golau dydd. Antoni Wójtowicz oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Janina Niedźwiecka sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Andrzej Kondratiuk ar 20 Gorffenaf 1936 yn Pinsk a bu farw yn Warsaw ar 31 Rhagfyr 2020. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn Ysgol Ffilm Genedlaethol Łódź.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Andrzej Kondratiuk nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Kelty
Yn 2001 roedd y boblogaeth yn 5,628 gyda 93.69% o’r rheiny wedi’u geni yn yr Alban a 4.3% wedi’u geni yn Lloegr.
Negesau ennyd
Mae gwasanaeth negesau ennyd yn fath o gyfathrebu amser-real rhwng dau neu fwy o bobl. Sylfeinir negesau ennyd ar ysgrifen deip. Mae'r testun digidol hwn yn cael ei drosglwyddo rhwng dyfeisiau a gysylltir ar y rhyngrwyd.
Fireo melynwyrdd y De
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Fireo melynwyrdd y De (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: fireod melynwyrdd y De) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Hylophilus olivaceus; yr enw Saesneg arno yw Olivaceous greenlet. Mae'n perthyn i deulu'r Fireod (Lladin: Vireonidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Chilbolton Down
Pentref yn Hampshire, De-ddwyrain Lloegr, ydy Chilbolton Down. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Chilbolton yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Test Valley.
Fireo melynwyrdd y De
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn H. olivaceus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r fireo melynwyrdd y De yn perthyn i deulu'r Fireod (Lladin: Vireonidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Andreas Hofer
Mae'r ffilm Andreas Hofer yn 12 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1909. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Corner in Wheat sef ffilm gan y Cymro D. W. Griffith.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Rudolf Biebrach ar 24 Tachwedd 1866 yn Leipzig a bu farw yn Berlin ar 9 Mawrth 1998. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1890 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Rudolf Biebrach nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rhwydweithio cymdeithasol
Rhwydweithio cymdeithasol yw'r weithred neu'r gwasanaeth ble gwelir adeiladu cymuned o bobl sy'n gyfeillion neu sy'n rhannu'r un diddordebau neu gysylltiadau.
Rhyngrwyd
Mae safleoedd rhwydweithio cymdeithasol yn amrywiol eu natur a cheisiant ddefnyddio'r dechnoleg ddiweddaraf i hwyluso'r cyfathrebu rhwng y defnyddwyr e.e. cysylltu dros y ffôn llaw, rhannu ffeiliau megis lluniau, fideo neu flogio.
Sinop (talaith)
Lleolir talaith Sinop yng ngogledd canolbarth Twrci ar lan y Môr Du. Ei phrifddinas yw Sinop. Mae'n rhan o ranbarth Karadeniz Bölgesi (Rhanbarth y Môr Du). Arwynebedd: 5,858 km sgwar. Poblogaeth: 225,574 (2009).
250px|bawd|canol|Lleoliad talaith Sinop yn Nhwrci
Cŵn Heb Enwau
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Steel Trap
Ffilm du am drosedd gan y cyfarwyddwr Andrew L. Stone yw The Steel Trap a gyhoeddwyd yn 1952. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Los Angeles. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Andrew L. Stone a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Dimitri Tiomkin. Dosbarthwyd y ffilm gan 20th Century Studios a hynny drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Joseph Cotten, Teresa Wright, Tom Powers, Marjorie Bennett, Ed Nelson, Franklyn Farnum, Jonathan Hale, George Magrill, Carleton Young, Dick Crockett, Walter Sande, Katherine Warren, Hugh Sanders a Marjorie Stapp. Mae'r ffilm The Steel Trap yn 85 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1952. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Singin' in the Rain sy’n ffilm fiwsical gan y cyfarwyddwyr ffilm Stanley Donen a Gene Kelly. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Ernest Laszlo oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Andrew L Stone ar 16 Gorffenaf 1902 yn Oakland, Califfornia a bu farw yn Los Angeles ar 22 Gorffennaf 1987.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Andrew L. Stone nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Carnedd gron Blaen Glasffrwd
Carnedd gron (Saesneg: round cairn) sy'n dyddio'n ôl i ddiwedd Oes y Cerrig a chychwyn Oes yr Efydd ydy Carnedd gron Blaen Glasffrwd, yng nghymuned Ystrad Fflur, Ceredigion;. Ei phwrpas, mae'n debyg, oedd bod yn rhan o seremoniau neu ddefodau crefyddol a oedd yn ymwneud â chladdu'r meirw. Ni ddylid cymysgu'r garnedd gron gyda'r garnedd gylchog (Saesneg: ring cairn) sy'n fath cwbwl wahanol i garnedd.
Carnedd gron Bryngwyn Bach
Carnedd gron (Saesneg: round cairn) sy'n dyddio'n ôl i ddiwedd Oes y Cerrig a chychwyn Oes yr Efydd ydy Carnedd gron Bryngwyn Bach, yng nghymuned Ystrad Fflur, Ceredigion;. Ei phwrpas, mae'n debyg, oedd bod yn rhan o seremonïau neu ddefodau crefyddol a oedd yn ymwneud â chladdu'r meirw. Ni ddylid cymysgu'r garnedd gron gyda'r garnedd gylchog (Saesneg: ring cairn) sy'n fath cwbwl wahanol i garnedd.
Cymunedau Vosges
250px|bawd|Lleoliad Vosges yn Ffrainc 150px|bawd|chwith|Arfbais Vosges Dyma restr o gymunedau yn Département Vosges yn rhanbarth Dwyrain Mawr, Ffrainc
Carnedd gron Bryngwyn Bach
Cofrestrwyd yr heneb hon gan Cadw a chaiff ei hadnabod gyda'r rhif SAM unigryw: CD227.
Bayburt (talaith)
Lleolir talaith Bayburt yng ngogledd-ddwyrain Twrci i'r de o'r Môr Du. Ei phrifddinas yw Bayburt. Mae'n rhan o ranbarth Karadeniz Bölgesi (Rhanbarth y Môr Du). Arwynebedd: 4,043 km sgwar. Poblogaeth: 97,358 (2009).
250px|bawd|canol|Lleoliad talaith Bayburt yn Nhwrci
Chilcomb
Pentref a phlwyf sifil yn Hampshire, De-ddwyrain Lloegr, ydy Chilcomb. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dinas Caerwynt.
Golethr
bawd|300px|[[Picws Du yn Sir Gaerfyrddin. Golethr yw'r llethr esmyth ar y chwith; llethr sgarp yw'r dibyn serth ar y dde.]]
Math o lethr ar wyneb y ddaear yw golethr. Mae'n goleddfu i'r un cyfeiriad â strata y creigiau oddi tanodd. Yn gyffredinol, mae'r llethr yn hir ac yn raddol. Yn aml mae golethr yn cyd-fynd â llethr sgarp, sydd, mewn cyferbyniad eglur, yn sleisio trwy'r strata i ffurfio llethr llawer mwy serth.
Fashion Model
Ffilm am ddirgelwch gan y cyfarwyddwr William Beaudine yw Fashion Model a gyhoeddwyd yn 1945. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Edward J. Kay.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Robert Lowery. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1945. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anchors Aweigh ffilm ysgafn, fflyffi ar ffurf miwsigal gyda Fran Sinatra, gan y cyfarwyddwr ffilm George Sidney. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Harry Neumann oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Beaudine ar 15 Ionawr 1892 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Canoga Park ar 3 Medi 1947.
Les Nouveaux Mondes
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Pascal Boutroy yw Les Nouveaux Mondes a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada.
Fashion Model
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William Beaudine nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Les Nouveaux Mondes
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr.
Fashion Model
Cyfeiriadau
o Unol Daleithiau America]]
Rica Erickson
Roedd Rica Erickson (ganwyd: 10 Awst 1908) yn fotanegydd nodedig a aned yn Awstralia.
Les Nouveaux Mondes
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pascal Boutroy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rica Erickson
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Bu farw yn 2009.
Wales, Swydd Efrog
Pentref a phlwyf sifil yn Ne Swydd Efrog, Swydd Efrog a'r Humber, Lloegr, ydy Wales. Fe'i lleolir ym mwrdeistref fetropolitan Rotherham. Saif yn agos iawn at draffordd yr M1.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 7,069.
Mae ganddo yr un enw â Chymru yn Saesneg, o wreiddyn Germanaidd â'r ystyr "estron", a chredir felly i bobl Geltaidd (y Brythoniaid) fyw yno cyn dyfodiad y Saeson ar ddechrau'r 6g.
Ceir trefi a phentrefi o'r enw Wales yng Ngogledd America hefyd.
Sultanın Sırrı
Ffilm llawn cyffro yw Sultanın Sırrı a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn Nhwrci. Lleolwyd y stori yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mark Dacascos, Sinan Albayrak, Emanuel Bettencourt, Zeynep Beserler a Şerif Sezer. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tjaarke Maas
Arlunydd benywaidd o Frenhiniaeth yr Iseldiroedd oedd Tjaarke Maas (26 Hydref 1974 - 26 Mehefin 2004).
Fe'i ganed yn Lopik a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd ym Mrenhiniaeth yr Iseldiroedd.
Bu farw yn Assisi.
Ni Allaf Hyd yn Oed Alw Cath.
Ffilm ddrama yw Ni Allaf Hyd yn Oed Alw Cath. a gyhoeddwyd yn 2015. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd '猫なんかよんでもこない. ' ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg.
Tjaarke Maas
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Lehendakari
Lehendakari, weithiau Lendakari (Basgeg, yn golygu "y cyntaf") yw'r term a ddefnyddir am Arlywydd llywodraeth Cymuned Ymreolaethol Gwlad y Basg. Weithiau defnyddir Eusko Jaurlaritzako Lehendakari ("Arlywydd y Llywodraeth Fasgaidd"). Defnyddid yr un term am arweinydd y llywodraeth Fasgaidd yn ystod Rhyfel Cartref Sbaen, ac wedyn mewn alltudiaeth.
Walker, Michigan
Dinas yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Walker, gan gynnwys:
Ni Allaf Hyd yn Oed Alw Cath.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bryngaer Gilfach-Hafel
Bryngaer Geltaidd sy'n perthyn i Oes yr Haearn, wedi'i lleoli ger Llanrhystyd, Ceredigion, Cymru, yw Bryngaer Gilfach-Hafel.
Kennoway
Tref yn Fife, yr Alban, ydy Kennoway (Gaeleg yr Alban: Ceannachaidh). Yn 2001 roedd y boblogaeth yn 4,628 gyda 92.13% o’r rheiny wedi’u geni yn yr Alban a 5.34% wedi’u geni yn Lloegr.
Bryngaer Gilfach-Hafel
Cofrestrwyd y fryngaer hon gan Cadw a chaiff ei hadnabod gyda'r rhif SAM unigryw: CD095. Ceir tua 300 o fryngaerau ar restr CADW o henebion, er bod archaeolegwyr yn nodi bod oddeutu 570 ohonyn nhw i gyd yng Nghymru.
Kennoway
Gwaith
Yn 2001 roedd 1,879 mewn gwaith. Ymhlith y prif waith yn y dref roedd:
Bryngaer Gilfach-Hafel
Fel arfer, fel mae'r gair yn ei awgrymu, ar fryn y codwyd y caerau hyn, er mwyn i'r amddiffynwyr gael mantais milwrol. Un o'r bryngaerau mwyaf trawiadol yng Nghymru ydy Tre'r Ceiri, a hon yw'r fryngaer Oes Haearn fwyaf yng ngogledd-orllewin Ewrop. Mae ei harwynebedd oddeutu 2.5ha. Y mwyaf o ran maint (arwynebedd), fodd bynnag ydy Bryngaer Llanymynech sydd ag arwynebedd o 57 hectar.
Lloches i gartrefi a gwersyllfeydd milwrol oedd eu pwrpas felly, cyn y goresgyniad Rhufeinig; a chafodd cryn lawer ohonynh nhw eu hatgyfnerthu a'u defnyddio, yng nghyfnod y Rhufeiniaid; er enghraifft Dinorben yng ngogledd Cymru. Oes aur bryngaerau gwledydd Prydain oedd rhwng 200 CC ac OC 43.
Pamiętnik Andrzeja Kondratiuka
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Andrzej Kondratiuk yw Pamiętnik Andrzeja Kondratiuka a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yng Ngwlad Pwyl. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Pwyleg a hynny gan Andrzej Kondratiuk a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jerzy Satanowski.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,350 o ffilmiau Pwyleg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Anna Wagner sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Andrzej Kondratiuk ar 20 Gorffenaf 1936 yn Pinsk a bu farw yn Warsaw ar 31 Rhagfyr 2020. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn Ysgol Ffilm Genedlaethol Łódź.
The Rescuers
Ffilm animeiddiedig gan Disney sy'n serennu Eva Gabor, Bob Newhart, a Geraldine Page yw The Rescuers (1977). Mae hi'n seiliedig ar lyfrau Margery Sharp. Mae'n ddilyniant i'r ffilm The Rescuers Down Under, a ryddhawyd yn 1990.
Dyma'r ffilm difrifol cyntaf i'r cwmni ei wneud ers y 1970au; comediau a ffilmiau ysgafn oedd y rhai blaenorol. Ystyrir y ffilm hefyd fel y ffilm gorau heb i Walt Disney ei hun fod yn ymwneud â hi.
Karabük (talaith)
Lleolir talaith Karabük yng ngogledd-orllewin Twrci i'r de o'r Môr Du. Ei phrifddinas yw Karabük. Mae'n rhan o ranbarth Karadeniz Bölgesi (Rhanbarth y Môr Du). Arwynebedd: 2,420 km sgwar. Poblogaeth: 225,102 (2009).
Bascom, Florida
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Bascom, gan gynnwys:
Gïach amryliw
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Gïach amryliw (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gïachod amryliw) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Rostrulata benghalensis; yr enw Saesneg arno yw Painted snipe. Mae'n perthyn i deulu'r Giachod amryliw (Lladin: Rostratulidae) sydd yn urdd y Charadriiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn R. benghalensis, sef enw'r rhywogaeth.
Llandudno, De Affrica
Maestref breswyl yn Nhref y Penrhyn, De Affrica yw Llandudno. Mae'n sefyll ar arfordir Cefnfor yr Iwerydd ar Benrhyn Gobaith Da. Nid oes goleuadau stryd, siopau na gweithgareddau masnachol yno. Mae pris eiddo preswyl yn Llandudno ymysg y drutaf yn Ne Affrica.
Traeth
Traeth Llandudno yw un o draethau mwyaf naturiol amrywiol y Penrhyn, wedi'i amgylchynu gan glogfeini gwenithfaen mawr ac mae mynyddoedd yn edrych drosto. Mae'n fan syrffio poblogaidd, ond gall y nofio fod yn beryglus, gyda moroedd garw a dŵr oer dros ben. Mae gan Landudno achubwyr bywyd ar ddyletswydd yn ystod tymor yr haf, a weithredir gan glwb Achub Bywyd Syrffio Llandudno. Dyma hefyd bwynt mynediad y daith gerdded i Sandy Bay, traeth ynysig sy'n boblogaidd gyda noethlymunwyr.
Yr enw
Ar 26 Medi 1903 ffurfiwyd yr ardal yn drefgordd a'i enwi yn Llandudno ar ôl cyrchfan glan môr poblogaidd Llandudno, Sir Conwy. Y rheswm dros ddewis yr enw oedd oherwydd y tebygrwydd trawiadol rhwng Bae Kleinkommetjie, lle mae'r faestref yn sefyll, a'r Llandudno yng Nghymru.
Demograffeg
Yn ôl cyfrifiad 2011, mae gan Landudno boblogaeth o 571
5 Rhagfyr
5 Rhagfyr yw'r pedwerydd dydd ar bymtheg ar hugain wedi'r trichant (339ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (340fed mewn blynyddoedd naid). Erys 26 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.
Genedigaethau
bawd|130px|dde|[[Martin Van Buren]] bawd|130px|dde|[[Bhumibol Adulyadej]] bawd|130px|dde|[[Joan Didion]]
TAG Safon Uwch
Cymhwyster Tystysgrif Addysg Gyffredinol yn seiliedig ar bwnc penodedig yw TAG Safon Uwch (Saesneg, GCE Advanced Level neu Level A). Mae'n bodoli yng Nghymru, Lloegr, a Gogledd Iwerddon, ac mae'n gymhwyster sy'n cael ei astudio fel rheol yn nwy flynedd olaf dewisol yr ysgol uwchradd (blynyddoedd 12 a 13, fel arfer oedran 16-18), yn y cyfnod a elwir yn gyffredinol yn Chweched ddosbarth, neu mewn coleg chweched ddosbarth neu coleg addysg uwch, ar ôl iddynt gyflawni eu harholiadau Tystysgrif Gyffredinol Addysg Uwchradd (TGAU) neu Tystysgrif Gyffredinol Rhyngwladol Addysg Uwchradd (TGRhAU). Adnabyddir y cymhwyster yn fyd eang ac fe'i defnyddir fel un o'r cymwysterau ar gyfer mynd i'r brifysgol.
5 Rhagfyr
Marwolaethau
bawd|130px|dde|[[Wolfgang Amadeus Mozart]] bawd|130px|dde|[[Nelson Mandela]]
TAG Safon Uwch
Yn yr Alban, mae myfyrwyr fel arfer yn cymryd arholiadau Higher' a'r Advanced Higher, sy'n ran o Dystysgrif cymwysterau yr Alban. Ond, mae lleiafrif bychan o ysgolion yn cynnig TAG Safon Uwch fel dewis arall; ysgolion preifat yw'r rhain fel arfer.
Brian Matthew
Darlledwr Seisnig oedd Brian Matthew (17 Medi 1928 – 8 Ebrill 2017) a weithiodd i'r BBC rhwng 1954 a 2017. Cyflwynodd y rhaglen radio BBC Saturday Club rhwng 1957 a 1967 a Sounds of the 60s ar BBC Radio 2 rhwng 1990 a 2017.
5 Men and a Limo
Ffilm gomedi yw 5 Men and a Limo a gyhoeddwyd yn 1997. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mark Elliot, Don LaFontaine, Nick Tate, Hal Douglas ac Al Chalk.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1997. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Titanic sef ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Chilton Candover
Pentref yn Hampshire, De-ddwyrain Lloegr ydy Chilton Candover. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Candovers yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Basingstoke a Deane.
Under Cover
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Robert G. Vignola yw Under Cover a gyhoeddwyd yn 1916. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cwm Glas Bach
bawd|Llun o Gwm Glas Bach gan [[Eric Jones.]]