cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pulp Fiction
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Quentin Tarantino nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
1809
18g - 19g - 20g
Fforest Clud
Cramen garreg o ucheldir yn nwyrain canolbarth Cymru yw Fforest Clud (Saesneg: Radnor Forest). Gelwir yr ucheldir yn 'fforest' am ei fod yn dir agored a osodwyd o'r neilltu ar gyfer hela gan arglwyddi lleol yn yr Oesoedd Canol. Roedd yn ffurfio calon yr ardal ddaearyddol ganoloesol a adwaenid fel Rhwng Gwy a Hafren.
1809
1750au 1760au 1770au 1780au 1790au - 1800au - 1810au 1820au 1830au 1840au 1850au
Lili'r-dŵr fach
Planhigyn blodeuol dyfrol sy'n tyfu mewn hinsawdd gynnes a throfannol yw Lili'r-dŵr fach sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Nymphaeaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Nuphar pumila a'r enw Saesneg yw Least water-lily. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Bwltys Lleiaf, Bwltis Lleiaf, Lili Melyn y Dŵr Lleiaf.
1809
1804 1805 1806 1807 1808 - 1809 - 1810 1811 1812 1813 1814
Fforest Clud
Ar 22 Mehefin, 1402, cafodd Owain Glyndŵr fuddugoliaeth fawr ar y Saeson ym Brwydr Bryn Glas, ar odre ogleddol Fforest Clud.
Lili'r-dŵr fach
Gwreiddia'r planhigyn ar wely'r pwll dŵr ney lyn, gyda'i ddail a'i flodau'n arnofio ar wyneb y dŵr. Mae'r dail fwy neu lai'n grwn. Ers y 19g cant eu tyfu ar gyfer gerddi.
1809
Genedigaethau
yn ystod y flwyddyn:
Fforest Clud
Pwyntiau uchaf Fforest Clud yw'r Rhos Fawr, llwyfandir eang o laswellt a grug sy'n cyrraedd uchder o 660 m, a llwyfandir cyffelyb i'r dwyrain, Y Domen Ddu (Black Mixen yn Saesneg), bron ar y ffin â Swydd Henffordd yn Lloegr. Ceir mast darlledu ar ben y copa olaf.
Yn ôl traddodiad llên gwerin lleol, bu draig yn byw yn y Fforest ers talwm. Am ei bod yn aflonyddu cymaint ar y trogolion, codasant cylch o bedair eglwys i'w hamgylchynnu. Cysegrwyd y pedair eglwys hynny, sef eglwysi Llanfihangel Cefn-llys, Llanfihangel Rhydieithon, Llanfihangel Nant Melan a Llanfihangel Casgob, i'r archangel Sant Mihangel, sy'n gorchfygu'r ddraig yn y Beibl. Credid y byddai'r ddraig yn deffro eto pe dinistrid unrhyw un o'r pedair eglwys.
Coleg Somerville, Rhydychen
Un o golegau cyfansoddol Prifysgol Rhydychen yw Coleg Somerville (Saesneg: Somerville College). Bu'n un o'r colegau i ferched cyntaf i gael eu sefydlu yno.
Hanes
Sefydlwyd Somerville (dan yr enw Neuadd Somerivlle) yn 1879, gyda'r nod o ddarparu rhyw fath o addysg uwch i ferched, gan na chaent fod yn aelodau o Brifysgol Rhydychen ar y pryd. Cymer y Coleg ei enw oddi wrth Mary Somerville, un o wyddonwyr benywiadd enwoca'r 18g. Benthycodd y Coleg arfbais ei theulu hefyd, a'r arwyddair 'Donec rursus impleat orbem'. Yn wahanol i Neuadd Lady Margaret a sefydlwyd yn yr un flwyddyn, mynnodd sefydlwyr y coleg na ddylai ei aelodau orfod pasio unrhyw brofion ar sail crefydd i gael ymuno â'r coleg.
Drwy ei hanes, bu'r Coleg ym mlaen y frwydr dros addysg i ferched. Yn 1894, Somerville oedd y cyntaf o'r 5 Neuadd i Ferched i fabwysiadu'r term Coleg, a Somerville oedd y cyntaf hefyd i adeiladu llyfrgell. Yn 1903 sefydlwyd y 'Mary Somerville Research Fellowship', y cynta i gynnig cyfle ymchwil i ferched.
Cydnabuwyd y Coleg yn aelod llawn o'r Brifysgol yn 1959. Yn 1992 cymerwyd y penderfyniad i ganiatau i ddynion fynychu'r coleg, gyda'r cyntaf yn cyrraedd yn 1994. Y Brifathrawes bresennol yw Alice Prochaska.
Cynfyfyrwyr
Ymysg y gwyddonwyr a fynychodd y coleg mae Dorothy Hodgkin a enillodd Wobr Nobel am ei gwaith ar strwythur insulin, penicillin, a vitamin B12.
Mae Somerville hefyd yn unigryw o blith colegau Rhydychen a Chaergrawnt fel yr unig goleg a ellir ei ddisgrifrio o gael 'Ysgol o Nofelwyr'. Ymysg y llenorion a fynychodd y Coleg mae Dorothy L. Sayers, Iris Murdoch, Winifred Holtby a Vera Brittain
Sgurr a' Choire-bheithe
Mae Sgurr a'Choire-bheithe neu Sgurr a' Choire-bheithe yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd fechan ar y copa.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Corbett, Sub Murdo a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 20 Tachwedd 2009.
Kutumba Gowravam
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr B. S. Ranga yw Kutumba Gowravam a gyhoeddwyd yn 1957. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Viswanathan–Ramamoorthy.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1957. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Bridge on the River Kwai sy’n ffilm ryfel llawn propaganda a wnaed yn America-Lloegr, gan y cyfarwyddwr ffilm David Lean. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm B S Ranga ar 11 Tachwedd 1917 ym Magadi a bu farw yn Chennai ar 24 Chwefror 2018.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd B. S. Ranga nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Zac Efron
Mae Zachary David Alexander "Zac" Efron (ganed 18 Hydref 1987) yn ganwr ac yn actor Americanaidd. Dechreuodd actio ar ddechrau'r 2000au, a daeth yn adnabyddus i gynulleidfaoedd ifainc ar ôl iddo gael rhan yn ffilm wreiddiol High School Musical ar y Disney Channel, y gyfres Summerland a'r fersiwn ffilm o sioe gerdd Broadway, Hairspray.. Tra'n siarad â chylchgrawn Newsweek ym mis Mehefin 2006, dywedodd y cyfarwyddwr Adam Shankman mai Efron oedd "arguably the biggest teen star in America right now."
Ei Gefndir a'i Fywyd Cynnar
Ganwyd Efron yn San Luis Obispo, Califfornia gan symud yn ddiweddarach i Arroyo Grande, California. Mae ei dad, David Efron, yn beiriannydd mewn pŵerdy a'i fam, Starla Baskett, yn gyn-ysgrifenyddes a weithiodd yn yr un pŵerdy a'i dad. Disgrifiodd Efron ei blentyndod fel "plentyndod normal" mewn teulu dosbarth canol. Mae ganddo frawd iau, Dylan. Mae Efron o dras Iddewig ond mae'n agnostig, ac ni fu erioed yn grefyddol. Dywedodd y byddai'n "flip out" petai'n cael B ac nid A yn yr ysgol, a disgrifiodd ei hun fel "clown" y dosbarth. Anogodd ei rieni ef i ddechrau actio pan oedd yn unarddeg oed. Yn ddiweddarach, ymddangosodd mewn cynyrchiadau theatr yn ei ysgol uwchradd, gweithiodd mewn theatr o'r enw The Great American Melodrama and Vaudeville, a dechreuodd wersi canu. Perfformiodd Efron mewn dramâu fel Gypsy, Little Shop of Horrors, a The Music Man. Cafodd Efron ei argymell i asiant yn Los Angeles gan ei athrawes ddrama, Robyn Metchik (mam yr actorion Aaron Michael Metchik a Asher Metchik). Yn hwyrach, cafodd gytundeb gyda Creative Artists Agency.
Addysg
Graddiodd Efron i Ysgol Uwchradd Arroyo Grande High School yn 2006, ac yna cafodd ei dderbyn i Brifysgol De Califfornia. Penderfynodd beidio a mynd am y tro er mwyn gallu canolbwyntio ar ei waith actio. Bwriada ddychwelyd i astudio rhyw bryd yn y dyfodol. Roedd Efron hefyd wedi mynychu'r Pacific Conservatory of the Performing Arts, coleg cymunedol wedi'i lleoli yn Santa Maria, Califfornia. Yma cafodd gyfle i weithio fel perfformiwr ifanc rhwng 2000 a 2001.
Ei Yrfa Actio
Yn 2002, dechreuodd Efron ymddangos mewn cyfresi teledu, gan gynnwys Firefly, ER, a The Guardian. Portreadodd Cameron Bale ar y gyfres Summerland, sydd bellach wedi'i chanslo. Yn wreiddiol, cafodd Efron ei gyflwyno fel cymeriad parhaus, ond daeth yn aelod rheolaidd o gast y sioe yn yr ail gyfres yn 2004. Ers ymddangos yn Summerland, bu Efron ar y sioeau CSI: Miami, NCIS, The Suite Life of Zack & Cody a The Replacements. Yn 2003, serennodd Efron yn y ffilm deledu Miracle Run lle chwaraeodd ran efaill awtistig. Fe'i enwebwyd am Wobr am y Perfformiad Gorau gan Artist Ifanc mewn Ffilm Deledu neu Gyfres-Fechan. Yn 2005, chwaraeoedd y prif gymeriad yn fideo cerddorol Hope Partlow ar gyfer ei chân "Sick Inside." Hefyd yn 2005, chwaraeodd ran Patrick McCardle yn The Derby Stallion, lle mae ei gymeriad eisiau maeddu bwli'r dref mewn ras geffylau.
2006: High School Musical
Yn 2006, serennodd Efron fel Troy Bolton yn ffilm wreiddiol y Disney Channel, High School Musical. Nid oedd llawer o ddisgwyliadau o'r ffilm ganddo i ddechrau, ond llwyddodd y ffilm i'w wneud yn enw ac yn wyneb cyfarwydd ymysg cynulleidfaoedd ifanc fel actor a chanwr. Ym mis Awst 2006, enillodd Efron Wobr Teen Choice fel y Seren Newydd Gorau, ynghyd a'r Categori Perthynas Orau Ar-Sgrîn gyda Vanessa Hudgens. Teithiodd cast y ffilm, gan gynnwys Efron, i Sydney, Awstralia, Llundain, Lloegr, ac i leoliadau eraill er mwyn hyrwyddo'r ffilm
Yn fuan ar ôl i High School Musical gael ei darlledu, rhyddhaodd Efron ddwy gân a aeth i'r siart Americanaidd sef "Get'cha Head in the Game" a "Breaking Free", deuawd o'r ffilm gyda Vanessa Hudgens. Yr wythnos ganlynol, roedd gan Efron bum cân o High School Musical yn y siart: "Get'cha Head in the Game", "Start of Something New", "What I've Been Looking For: Reprise", "We're All in This Together" a "Breaking Free." Credydwyd "We're All in This Together" fel holl gast High School Musical. Ar y pryd "Breaking Free", oedd y gân a ddringodd i fyny'r siart gyflymaf, o #86 i #4 o fewn pythefnos; maeddwyd y record gan gânBeyoncé a Shakira, "Beautiful Liar". Ymddangosodd Efron hefyd fel capten y Tîm Coch yn Ngêmau'r Disney Channel 2006.
Cwestiynwyd doniau canu Efron pan ddatgelwyd fod llais Andrew Seeley wedi cael ei flendio gyda llais Efron ar drac sain High School Musical. Datgelodd cyfweliad gyda chylchgrawn Rolling Stone ar y 23ain o Awst, 2007 fod Efron wedi cael ei gastio ar ôl i'r caneuon gael eu hysgrifennu. Roedd y caneuon (a ysgrifennwyd ar gyfer tenor), ychydig tu hwnt i'w lais baritôn ef. Fodd bynnag, dywedodd Efron mewn cyfweliadau ei fod yn credu mai fel actor dramatig difrifol y bydd ei yrfa yn datblygu, ac nid o reidrwydd fel canwr.
Ei Fywyd Personol
Mae gan Efron apartment a dau gi defaid Awstralaidd o'r enw Dreamer a Puppy. Mae ganddo gath Siamese o'r enw Simon hefyd.
Ar y 15fed o Ionawr, 2008, rhuthrwyd Efron i Ganolfan Feddysol Cedars-Sinai yn Los Angeles am lawdriniaeth frys ar ei goluddyn crog.
Roedd Efron hefyd ar restr 100 o Enwogion Forbes yn 2008, ar rif 92 gyda enillion amcangyfrifol o $5.8 miliwn rhwng mis Mehefin 2007 a Mehefin 2008.
Mewn cyfweliad ym mis Hydref 2007, cadarnhaodd Vanessa Hudgens mewn cyfweliad gyda chylchgrawn Teen Magazine ei bod hi ac Efron wedi bod yn canlyn ers ffilmio High School Musical. Roeddent dal yn canlyn ar ddechrau mis Medi 2008.
1808
18g - 19g - 20g
1750au 1760au 1770au 1780au 1790au - 1800au - 1810au 1820au 1830au 1840au 1850au
Rock Valley, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
1808
1803 1804 1805 1806 1807 - 1808 - 1809 1810 1811 1812 1813
Once Bitten
Ffilm gomedi a ddisgrifr hefyd fel 'comedi arswyd' gan y cyfarwyddwr Howard Storm yw Once Bitten a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Los Angeles. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Jonathan Roberts a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan John Du Prez.
Rock Valley, Iowa
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Rock Valley, gan gynnwys:
Once Bitten
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jim Carrey, Megan Mullally, Lauren Hutton, Cleavon Little, Karen Kopins a Stuart Charno. Mae'r ffilm Once Bitten yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1985. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Back to the Future sef ffilm wyddonias Americanaidd am fachgen a’i gar yn cael ei yrru i’r dyfodol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Adam Greenberg oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Howard Storm ar 11 Rhagfyr 1939 ym Manhattan.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Howard Storm nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Belisarius
Flavius Belisarius, Groeg Βελισάριος, (505-565), oedd cadfridog enwocaf yr Ymerodraeth Fysantaidd. Dan yr ymerawdwr Justinianus I, bu'n gyfrifol am adfenniannu rhan helaeth o'r Ymerodraeth Rufeinig yn y gorllewin, tiriogaethau oedd wedi eu colli am dros ganrif.
Credir i Belisarius gael ei eni yn ninas Germane neu Germania, heddiw Sapareva Banya yn ne-orllewin Bwlgaria. Ymunodd a'r fyddin yn ieuanc, a daeth yn aelod o warchodlu'r ymerawdwr Justinus I. Wedi marwolaeth Justinus, penododd yr ymerawdwr newydd, Justinianus, ef yn gadfridog ar y fyddin yn y dwyrain, i wynebu ymosodiadau gan Ymerodraeth Persia. Gorchfygodd y Persiaid ym Mrwydr Dara yn 530 ac ym Mrwydr Callinicum ar Afon Ewffrates yn 531. Yn 532 ef oedd swyddog uchaf y fyddin yng Nghaergystennin pan fu terfysg Nikayn y ddinas; llwyddodd Belisarius i roi diwedd ar y gwrthryfel, gyda tua 30,000 o bobl yn cael eu lladd.
Penodwyd Belisarius yn arweinydd ymgyrch yn erbyn y Fandaliaid yng Ngogledd Affrica rhwng 533 a 534. Ym Mrwydr Ad Decimum (13 Medi 533) gerllaw Carthago, gorchfygodd Gelimer, brenin y Fandaliaid. Enillodd fuddugoliaeth arall ym mrwydr Ticameron, ac ildiodd Gelimer tua dechrau 534.
Dychwelodd Belisarius i'r Eidal yn 544, lle roedd y sefyllfa wedi newid yn fawr, a'r Ostrogothiaid dan eu brenin newydd Totila wedi adfenniannu gogledd yr Eidal, yn cynnwys Rhufain. Llwyddodd Belisarius i ail-gipio Rhufain am gyfnod, ond roedd yr ymerawdwr yn amau ei deyrngarwch, a galwyd ef yn ôl o'r Eidal, gyda Narses yn cymryd ei le.
Bu farw Belisarius yn 565. Yn y Canol Oesoedd, dywedid fod Justinianus wedi gorchymyn dallu Belisarius, ac iddo ddiweddu ei oes fel cardotyn dall. Nid yw'r rhan fwyaf o haneswyr modern yn credu fod yr hanes yma'n wir.
When Comedy Was King
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Robert Youngson yw When Comedy Was King a gyhoeddwyd yn 1960. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Charlie Chaplin, George Stevens, Frank Capra, Hal Roach, Stan Laurel, Oliver Hardy, Buster Keaton, Ben Turpin, Gloria Swanson, Mabel Normand, Anita Garvin, Roscoe Arbuckle, Mack Sennett, Wallace Beery, Leo McCarey, Charlie Hall, Edgar Kennedy, Charley Chase, Madeline Hurlock, Stuart Erwin, Jimmy Finlayson, Harry Langdon a Chester Conklin. Mae'r ffilm When Comedy Was King yn 81 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1960. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Psycho sy’n ffilm llawn arswyd a dirgelwch gan feistr y genre yma, Alfred Hitchcock.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Youngson ar 27 Tachwedd 1917 yn Brooklyn a bu farw yn Ninas Efrog Newydd ar 20 Mehefin 1978. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert Youngson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Meinir Gwilym
Cantores a chyflwynwraig radio Gymreig ydy Meinir Elin Gwilym (ganed 31 Mawrth 1983). Cafodd Meinir ei magu yn Llangristiolus, Ynys Môn. Mae hi'n or-wyres i Ifan Gruffydd, y Gŵr o Baradwys.
Rhyddhaodd ei halbwm cyntaf, Smôcs, Coffi a Fodca Rhad yn 2002. Erbyn hyn mae wedi rhyddhau pedair albwm, i gyd ar label Gwynfryn Cymunedol.
Hyd at 2012 roedd hi'n ohebydd y gogledd ar y rhaglen gylchgrawn ddyddiol Wedi 7 ar S4C. Mae ei chyfnither Lowri Mair Jones hefyd yn gantores boblogaidd.
Brongilgant dorchog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Brongilgant dorchog (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: brongilgantau torchog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Melanopareia torquata; yr enw Saesneg arno yw Collared crescentchest. Mae'n perthyn i deulu'r Tapacwlos (Lladin: Rhinocryptidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. torquata, sef enw'r rhywogaeth.
Argia westfalli
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Argia westfalli sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Argia.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Brongilgant dorchog
Teulu
Mae'r brongilgant dorchog yn perthyn i deulu'r Tapacwlos (Lladin: Rhinocryptidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Andy Parsons
Mae Andrew John "Andy" Parsons (ganed 1967) yn gomedïwr ac ysgrifennwr o Loegr. Ymddangosodd yn rheolaidd fel panelydd ar y gêm banel gomedi BBC Two Mock the Week o gyfres 3 i gyfres 11. Gyda'i bartner comedi Henry Naylor, y mae wedi ysgrifennu a chyflwyno naw cyfres o Parsons and Naylor's Pull-Out Sections ar BBC Radio 2.
The Will to Fly
Ffilm ddogfen am berson nodedig gan y cyfarwyddwyr Leo Baker a Katie Bender yw The Will to Fly a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Lydia Lassila. Mae'r ffilm The Will to Fly yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Leo Baker oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Leo Baker a Katie Bender sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Leo Baker nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Moesoldeb
Yn y lle cyntaf, gall gyfeirio at gyfarwyddiadau benodol wedi ei sefydlu gan grefydd arbennig, gan gymdeithas arbennig neu gan gydwybod unigolyn.
Mae'r trydydd ystyr yn gyfystyr a moeseg, astudiaeth athronyddol maes moesoldeb.
Şehirdeki Yabancı
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Halit Refiğ yw Şehirdeki Yabancı a gyhoeddwyd yn 1962. Fe'i cynhyrchwyd yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg a hynny gan Vedat Türkali.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ali Şen, Erol Taş a Göksel Arsoy. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1962. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Dr. No a'r gyntaf yng nghyfres James Bond a'r ffilm gyntaf i serennu Sean Connery fel yr asiant cudd ffuglennol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Halit Refiğ ar 5 Mawrth 1934 yn İzmir a bu farw yn Istanbul ar 25 Mehefin 1952. Derbyniodd ei addysg yn Robert College.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Halit Refiğ nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
María Cristina Vilanova de Árbenz
Arlunydd benywaidd o El Salvador oedd Maria Cristina Villanova de Árbenz (17 Ebrill 1915 - 5 Ionawr 2009).
Fe'i ganed yn San Salvador a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn El Salvador.
Bu'n briod i Jacobo Árbenz. Bu farw yn San José, Costa Rica.
Afon Terek
Afon sy'n llifo trwy Georgia a Rwsia i ymuno â Môr Caspia yw afon Terek (Georgeg: Tergi, Tsietsieg: Terk). Hi yw'r ail-fwyaf o'r afonydd sy'n tarddu ym Mynyddoedd y Cawcasws, ac mae ei hyd yn 623 km.
Mae'n tarddu mewn rhewlif yn Georgia, ym mynyddoedd y Cawcasws yn agos at y ffîn a Rwsia. Mae'n llifo tua'r gogledd i mewn i Rwsia. Yn Rwsia, mae'n llifo trwy bedair gweriniaeth ymreolaethol, Gogledd Ossetia, Kabardino-Balkaria, Gogledd Ossetia eto, Tsietsnia a Dagestan. Y ddinas fwyaf ar yr afon yw Vladikavkaz, prifddinas Gogledd Osetia, a saif lle mae'r afon yn cyrraedd y gwastadedd.
dim|bawd|300px|Afon Terek yng ngogledd Georgia
Gwraig Orau o'r Gwragedd
Bywgraffiad Merryell Williams gan Enid Pierce Roberts yw Gwraig Orau o'r Gwragedd. Gwasg Pantycelyn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Casgliad o 138 o ryseitiau a gasglwyd gan Merryell Williams (1629-1703), gwraig ystâd Ystumcolwyn, Meifod, ynghyd â gwerthfawrogiad byr o arferion bwyd, coginio a meddyginiaethol yng Nghymru a geirfa ddefnyddiol. 12 llun du-a-gwyn.
Botwm Crys yn cadw lle
Exposing Homelessness
Ffilm ddogfen yw Exposing Homelessness a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Addison Township, Illinois
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Addison Township, gan gynnwys:
Meall a'Phubuill - (copa dwyreiniol)
Mae Meall a'Phubuill - (copa dwyreiniol) neu Meall a'Phubuill yn gopa mynydd a geir ar y daith o Mallaig i Fort William yn Ucheldir yr Alban;. Ceir craig ar y copa.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
56 CC
2g CC - 1g CC - 1g
100au CC 90au CC 80au CC 70au CC 60au CC - 50au CC - 40au CC 30au CC 20au CC 10au CC 00au CC
61 CC 60 CC 59 CC 58 CC 57 CC - 56 CC - 55 CC 54 CC 53 CC 52 CC 51 CC
Bugs Bunny: Superstar
Ffilm ddogfen yw Bugs Bunny: Superstar a gyhoeddwyd yn 1975. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ian Whitcomb. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1975. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd One Flew Over the Cuckoo's Nest sef ffilm gan Milos Forman am ysbyty meddwl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Gary Graver oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Brian King sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sgurr an Fhuarain
Mae Sgurr an Fhuarain yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;. Ceir piler triongl yr OS ger y copa.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Corbett, Sub Murdo a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 28 Hydref 2001.
Med Mord i Bagaget
Y prif actorion yn y ffilm hon yw John Ireland a Charles Fernley Fawcett. Mae'r ffilm Med Mord i Bagaget yn 70 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1959. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Ben-Hur sy’n ffilm epig hanesyddol o’r Unol Daleithiau gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd. Bengt Lindström oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Lennart Wallén sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tom Younger nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cawcasws
Gallai Cawcasws gyfeirio at:
1807
1750au 1760au 1770au 1780au 1790au - 1800au - 1810au 1820au 1830au 1840au 1850au
1802 1803 1804 1805 1806 - 1807 - 1808 1809 1810 1811 1812
Doctor Zhivago
Nofel gan Boris Pasternak yw Doctor Zhivago ( Rwseg: Доктор Живаго). Enwir y nofel ar ôl y prif gymeriad, Yuri Zhivago, sy'n feddyg ac yn fardd. Mae'n adrodd hanesion serch a pherthnasau, efo digwyddiadau chwyldro Rwsia yn amlwg iawn yn y cefndir.
Y nofel
Er i rannau gael eu hysgrifennu yn y mil naw degau a'r dauddegau, ni chwblhawyd Doctor Zhivago tan 1956. Fe'i cynigiwyd i'w chyhoeddi yn y cylchgrawn Novyi mir, ond fe'i gwrthodwyd oherwydd trafferthion Pasternak â llywodraeth yr Undeb Sofietaidd. Ym 1957 fe lwyddodd y cyhoeddwr Giangiacomo Feltrinelli i gael y llawysgrif allan o Rwsia, a'i chyhoeddi yn y Rwseg gwreiddiol ym Milan. Ym 1958, cyhoeddwyd cyfieithiadau i'r Eidaleg a'r Saesneg, ac fe wobrwywyd Pasternak â Gwobr Llenyddiaeth Nobel. Cyhoeddwyd y nofel yn Rwsia o'r diwedd ym 1988, ar dudalennau yr union Novyi mir a'i gwrthododd flynyddoedd ynghynt.
Mae'r prif gymeriad, Zhivago, yn sensitif ac yn farddonol iawn; mae cyferbyniad milain rhwng ei egwyddorion a hunllefau'r Chwyldro. Un o themâu mawr y llyfr yw sut mae erchyllterau rhyfel a chulder gwleidyddol yn dinistrio'r hardd a'r egwyddorol mewn gwlad ac ym mywyd dyn.
Mae tirlun Siberia yn gefndir i lawer o'r nofel, tra bod darnau eraill yn digwydd yn ninas Moskva.
Fe greodd Roger Bolt addasiad ffilm o'r nofel ym 1965. Fe ymddangosodd fersiwn deledu yn 2002, efo Keira Knightley yn chwarae rhan Lara.
Gwilym ap Tudur
Aelod o deulu Tuduriaid Penmynydd ac un o gefnogwyr mwyaf blaenllaw ei gefnder Owain Glyn Dŵr oedd Gwilym ap Tudur, weithiau William ap Tudur (fl. 1380 - 1413).
Bywgraffiad
Roedd Gwilym yn fab i Tudur Fychan, arglwydd Penmynydd. Cofnodir iddo fod yng ngosgordd bersonol Rhisiart II, brenin Lloegr am gyfnod. Ymunodd â gwrthryfel Glyn Dŵr, ac ar ddydd Gwener y Groglith 1401 cipiodd ef a'i frawd Rhys ap Tudur gastell Conwy. Wedi i'r gwrthryfel ddirwyn i ben, rhoddwyd pardwn i Gwilym yn 1413, ond collodd lawer o'i diroedd.
Roedd yn berchennog plasdy Clorach, ger Llannerch-y-medd, a fu'n gyrchfa i nifer o feirdd.
Rhos Fawr
Pwynt uchaf Fforest Clud ym Mhowys yw Rhos Fawr (mapiau Saesneg: Great Rhos), rhwng y Trallwng a'r Gelli Gandryll;. Uchder cymharol, neu ”amlygrwydd” y copa, ydy 287 metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf.
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn (mynydd). Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghyd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Uchder y copa o lefel y môr ydy 660 metr (2165 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 10 Mawrth 2007.
Tenali Raman
Ffilm hanesyddol gan y cyfarwyddwr B. S. Ranga yw Tenali Raman a gyhoeddwyd yn 1956. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd தெனாலி ராமன் ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg a hynny gan Kannadasan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Viswanathan–Ramamoorthy.
Y prif actor yn y ffilm hon yw N. T. Rama Rao. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm B S Ranga ar 11 Tachwedd 1917 ym Magadi a bu farw yn Chennai ar 24 Chwefror 2018.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd B. S. Ranga nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Siarl II, brenin Lloegr a'r Alban
Siarl II (29 Mai, 1630 - 6 Chwefror, 1685) oedd brenin Lloegr a'r Alban ers 29 Mai, 1660, oedd mab Siarl I, brenin Lloegr a'r Alban, a'i wraig Henrietta Maria, ond bu farw ei Dad un-ar-ddeg mlynedd cyn ei esgyniad.
Fe'i ganwyd ym Mhalas Sant Iago yn Llundain.
Ei wraig oedd Catrin o Braganza.
Mambo Café
Ffilm gomedi yw Mambo Café a gyhoeddwyd yn 2000. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Thalía, Ellen Pompeo, Danny Aiello, Paul Rodriguez, Rosanna DeSoto, Michael Pitt, Rick Gonzalez, Robert Costanzo a Lillo Brancato.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dart yr erfin
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw dart yr erfin, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy dartiau'r erfin; yr enw Saesneg yw Turnip Moth, a'r enw gwyddonol yw Agrotis segetum.
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r dart yr erfin yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Candies
Grwp o Japan ydy Candies, a oedd yn eu hanterth rhwng 1973 a 1978.
Ym 1977, er gwaethaf eu poblogrwydd cyhoeddodd Candies eu bod yn chwalu. Roedd eu cyngerdd olaf yn newyddion mawr yn Japan. Cyflwynwyd y cyngerdd terfynol ar y teledu.
Disgyddiaeth (Senglau)
Prif lais: Sue (1,2,3,4) Ran (5,6,7,8,9,10,11,12,13,14,15,17,18) Miki (16)
Canım Sana Feda
Ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Halit Refiğ yw Canım Sana Feda a gyhoeddwyd yn 1965. Fe'i cynhyrchwyd yn Twrci. Lleolwyd y stori yn Istanbul. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg a hynny gan Safa Önal.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Muzaffer Tema, Cüneyt Arkın, Esen Püsküllü a Nilüfer Aydan. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1965. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Sound of Music sef ffilm fiwsical rhamantus gan Robert Wise. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Halit Refiğ ar 5 Mawrth 1934 yn İzmir a bu farw yn Istanbul ar 25 Mehefin 1952. Derbyniodd ei addysg yn Robert College.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Halit Refiğ nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Brwydr Llandudoch
Brwydr a ymladdwyd yn 1091 oedd Brwydr Llandudoch, ger Llandudoch (Sir Benfro) lle lladdodd Rhys ap Tewdwr o Ddeheubarth Gruffudd ap Maredudd.
Petrisen ddu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Petrisen ddu (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: petris duon) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Melanoperdix nigra; yr enw Saesneg arno yw Black wood partridge. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: Phasianidae) sydd yn urdd y Galliformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. nigra, sef enw'r rhywogaeth.
Mynyddoedd y Cawcasws
Cadwyn o fynyddoedd yn Ewrasia, rhwng y Môr Du a Môr Caspia yw Mynyddoedd y Cawcasws. Ystyrir gan lawer eu bod yn ffurfio'r ffîn rhwng Ewrop ac Asia, er bod hyn yn ddadleuol.
Rhennir y mynyddoedd hyn yn ddwy ran:
Austell
Meudwy a sant o'r 6g a fu'n byw yng Nghernyw, Cymru a Llydaw oedd Austell (neu Austel). Enwyd y dref St Austell yng Nghernyw ar ei ôl. Mae ei ddydd Gŵyl ar 28 Mehefin, wythnos ar ôl ei gyfaill Mefen.
Troellwr jyngl Asia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr jyngl Asia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr jyngl Asia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Caprimulgus indicus; yr enw Saesneg arno yw Jungle nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Austell
Ymddengys yr enw'n gyntaf mewn rhestr o seintiau Cernyw yn y Codex Reginensis Latinus 191 o'r 10g, yn y Fatican, gyda'r sillafiad "Austoll". Roedd y sillafiad wedi newid i "Austolus" erbyn 1150.
Cysylltir Austell gyda sant o'r enw Mewn (neu "Muen"), yng Nghernyw ac yn Llydaw e.e. yn enw'r pentrefi Sant-Fieg-ar-Mewan a Sant-Meven. Yng Nghernyw a Llydaw, rhoddodd Austell a Mefen eu henwau ar blwyfi sy'n ffinio â'i gilydd ac roedd gan Austell gwlt cryf yn Abaty Saint-Méen ac a elwir yn Llydaweg yn 'Sant-Neven').
Troellwr jyngl Asia
Teulu
Mae'r troellwr jyngl Asia yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Austell
Mae'n bosibl iddo roi ei enw y pentref Llanawstl ym Machen, Gwent, ond mae hefyd yn bosibl mai cyfeiriad at Hawystl sydd yma.
bawd|dim|[[Sant-Neven, Llydaw, lle roedd gan Austell ddilynwyr]]
Argia yungensis
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Argia yungensis sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Argia.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Alistair Cooke
Newyddiadurwr Seisnig oedd Alistair Cooke KBE (20 Tachwedd 1908 - 30 Mawrth 2004).
Cafodd ei eni yn Salford yng Ngogledd Lloegr. Cooke oedd cyflwynwr Letter from America, rhaglen radio, bob wythnos, rhwng 1946 a 2004.
Awyren
bawd|220px|[[Airbus A380, awyren deithwyr fwyaf y byd.]] Cerbyd neu beiriant sy'n medru hedfan gan ddefnyddio'r awyr i'w chynnal ei hun yw awyren. Yn aml defnyddir y gair yn yr ystyr awyren drymach nag aer, ag iddi adenydd sefydlog, ac yn benodol eroplen, ond yn wir gall "awyren" gyfeirio at unrhyw beiriant hedfan gan gynnwys awyrennau ysgafnach nag aer megis balŵn. Nid yw roced, ar y llaw arall, yn cael ei chynnal gan yr awyr o'i chwmpas ac felly, nid yw'n awyren.
Awyrennu yw'r maes sy'n ymwneud â chludiant hedfan a'r diwydiant awyrennau, ac awyrenneg yw astudiaeth, dyluniad a gwneuthuriaid awyrennau.
Awyren drymach nag aer
Rhaid i awyren sy'n drymach na'r aer o'i chwmpas fedru gwthio'r aer tuag i lawr, gan gynhyrchu adwaith sy'n gwthio'r awyren ei hun tuag i fyny. Mae'n hanfodol hefyd fod siâp yr awyren, o ran aerodynameg yn gywir i leihau ffrithiant. Y dulliau arferol o wthio'r aer tuag i lawr yw un ai adenydd sefydlog, sy'n cadw'r awyren yn yr awyr oherwydd ei bod yn symud ymlaen, neu "adenydd" sy'n troi yn eu hunfan, megis ar hofrennydd.
Yng Nghymru
Y ddwy ddamwain awyren waethaf yng Nghymru ydyw Tresigin a Chwm Carno. Mae'r tirwedd - mynyddoedd uchel - yn golygu cymylau isel, ac mae hyn wedi achosi llawer o fân ddamweiniau. Ymhlith damweiniau cyfnod yr Ail Ryfel Byd, un o'r gwaethaf oedd honno ger Abermaw, ar 8 Mehgefin 1945 pan syrthiodd B-17 Fortress Americanaidd gan ladd 20 o filwyr. Cafwyd damwain hefyd yn 1953 yn Wrecsam ar 8 Ionawr 1953 pan disgynnodd Boeing Washington (awyren fomio) gan ladd 10 criw o ddeg.
Onnen ynn
bawd|Fraxinus excelsior
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y De yw Onnen ynn sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Oleaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Fraxinus excelsior a'r enw Saesneg yw Ash. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Onnen, Onwydden.
Fe'i ceir yn rhannau deheuol Hemisffer y De: o'r Isartig i rannau deheuol Affrica, De America ac Awstralia. Mae'n perthyn yn agos i'r olewydden, yr onnen, jasmin, a'r leilac. Mae'r dail wedi'u gosod bob yn ail.
Yr Owredd
Plasdy Cymreig ger pentref Hanmer yn y Maelor Saesneg (bwrdeisdref sirol Wrecsam heddiw) oedd Yr Owredd. Er iddo gael ei godi bron ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr roedd yn adnabyddus am y croeso Cymraeg ar ei aelwyd.
Yr Owredd oedd prif aelwyd yr Hanmeriaid am genedlaethau, ond ni wyddom pryd yn union y codwyd y plasdy cyntaf ar y safle.
Codwyd plas newydd ar y safle yn yr 16g gan Rhisiart Hanmer, un o ddisgynyddion David Hanmer, brawd Margaret Hanmer, gwraig y Tywysog Owain Glyndŵr. Tŷ coed a brics oedd Yr Owredd. Fe'i codwyd tua hanner milltir o eglwys Hanmer ar ddarn o dir a amddiffynid gan lyn bychan o'i amgylch.
Ymwelai rhai o feirdd amlycaf yr uchelwyr â'r Owredd, yn cynnwys Gutun Owain a Tudur Aled. Rhydd Tudur ddisgrifiad da ohono. Roedd yn adeilad hardd tair llawr gyda tho o slaets coed derw. Roedd pont bren iddo dros y llyn. Dyma rannau o'r cywydd sy'n ei ddisgrifio:
<poem style="margin-left: 5em"> Tair llofft uwch y tŷ a'r llyn, Trwy wythi'r tir a weithyn': Pyst union a'u pwys tanaw Yn ais y llyn is eu llaw; Paris neu Fenis un fodd, Pont a phen, pand da ffynnodd?
Y tŵr gwyn, chwarterog ais, Uwch i'w weld na Chalais; Uwch yw'r gwŷdd na chreigiau Is, Uwch yw'r gwydr na chraig Idris. Derw sy yn wisg dros ei nen, A fyrthyliwyd wrth heulwen.
Mae'r hen blasdy wedi mynd erbyn heddiw. Mae'r enw ei hun yn dipyn o ddirgelwch. Ceir pentref bychan o'r enw Little Owray yn y cyffiniau. Cynigiodd T. Gwynn Jones mae Cymreigiad o enw Saesneg, sef Overheath, yw'r enw. Cofir hefyd fod pentref Wrtyn neu 'Owrtyn' gerllaw; yr hen enw Saesneg ar y pentref hwn oedd 'Overton' ('Owrtyn' oedd y sillafiad yn 1527).
Cherie Blair
Bargyfreithwraig Seisneg ydy Cherie Blair (hefyd Cherie Booth CF) (ganed 23 Medi 1954). Fe'i ganwyd yn Bury, Manceinion Fwyaf. Mae hi'n gyfreithwraig hawliau dynol ac yn wraig Tony Blair, cyn-Brif Weinidog y Deyrnas Unedig. Ei thad yw'r actor, Anthony Booth.
Death Proof
Ffilm drywanu am ladd a sblatro gwaed gan y cyfarwyddwr Quentin Tarantino yw Death Proof a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Texas a Tennessee a chafodd ei ffilmio yn Califfornia.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Quentin Tarantino, Kurt Russell, Mary Elizabeth Winstead, Rose McGowan, Zoë Bell, Rosario Dawson, Vanessa Ferlito, Marley Shelton, Tracie Thoms, Jordan Ladd, Sydney Tamiia Poitier, Eli Roth, Omar Doom, Michael Parks, James Parks, Jonathan Loughran, Monica Staggs, Michael Bacall a Marcy Harriell. Mae'r ffilm Death Proof yn 109 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.35:1.
La Bestia y La Espada Mágica
Ffilm am fleidd-bobl gan y cyfarwyddwr Paul Naschy yw La Bestia y La Espada Mágica a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn Japan a Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Paul Naschy.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Conrado San Martín, Paul Naschy, Beatriz Escudero, Violeta Cela, José Vivó a Julia Saly. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Death Proof
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Quentin Tarantino ar 27 Mawrth 1963 yn Knoxville, Tennessee. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1983 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
La Bestia y La Espada Mágica
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paul Naschy ar 6 Medi 1934 ym Madrid a bu farw yn yr un ardal ar 29 Gorffennaf 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul Naschy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dolennwr llwydfelyn
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw dolennwr llwydfelyn, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy dolenwyr llwydfelyn; yr enw Saesneg yw Drab Looper, a'r enw gwyddonol yw Minoa murinata.
Death Proof
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Quentin Tarantino nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dolennwr llwydfelyn
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r dolennwr llwydfelyn yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Never Die Young
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pol Cruchten nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Stereophonics
Band roc Cymreig a ffurfiwyd ym 1992 yng Nghwmaman, Cymru yw'r Stereophonics. Ar hyn o bryd, mae aelodau'r band yn cynnwys y prif leisydd a'r gitarydd Kelly Jones, chwaraewr y gitâr bâs a'r lleisydd cefndirol Richard Jones, y drymiwr Jamie Morrsion, gitarydd a lleisydd cefndirol Adam Zindani a'r aelod teithiol Tony Kirkham (allweddellau). Yn wreiddiol roedd y grŵp yn cynnwys y drymiwr Stuart Cable hefyd. Mae'r Stereophonics wedi rhyddhau wyth albwm stiwdio, gyda phump ohonynt yn cyrraedd brig Siart Albymau'r DU. Rhyddhawyd ei seithfed albwm, Keep Calm and Carry On ym mis Tachwedd 2009 ond ni gyrhaeddodd y Deg Uchaf. Rhyddhawyd albwm lwyddiannus o'u caneuon enwocaf ym mis Tachwedd 2008 – Decade in the Sun a gyrhaeddodd rif 2 ar siart y Deyrnas Unedig. Mae'r band yn rhan o sîn gerddorol Caerdydd.
Aelodau'r band
bawd|dde|[[Kelly Jones yn perfformio set, yn ystod cyngerdd Cymorth Tsunami yng Nghaerdydd ym mis Ionawr 2005]]
Flesh Gordon Meets The Cosmic Cheerleaders
Ffilm antur sydd hefyd yn ffilm barodi gan y cyfarwyddwr Howard Ziehm yw Flesh Gordon Meets The Cosmic Cheerleaders a gyhoeddwyd yn 1989. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Paul Zaza.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vince Murdocco a William Dennis Hunt.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1989. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Batman (ffilm o 1989) sef ffilm drosedd llawn cyffro gan Tim Burton. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Howard Ziehm ar 7 Ebrill 1940.
The Rink
bawd|thumbtime=1|upright=1.5|The Rink Ffilm fud fer gan Charles Chaplin gyda Chaplin, Edna Purviance, Henry Bergman ac Eric Campbell yw The Rink ("Y Llawr Sglefrio") (1916).
Enga Thambi
Ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Sabapathy Dekshinamurthy yw Enga Thambi a gyhoeddwyd yn 1993. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ilaiyaraaja.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Prashanth. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1993. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Jurassic Park a gyfarwyddwyd gan Steven Spielberg. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Sabapathy Dekshinamurthy ar 1 Ionawr 1901.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Sabapathy Dekshinamurthy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Llesmair
bawd|Darlun olew gan Pietro Longhi 1744 yn dangos dynes yn llesmeirio Mae llesmair, llewygu neu basio allan, yn golled fer o ymwybyddiaeth a chryfder y cyhyrau sy'n ddechrau'n sydyn, yn para am gyfnod byr cyn adferiad digymell.
Mott, Gogledd Dakota
Dinas yn, yn nhalaith Gogledd Dakota, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Mott, gan gynnwys:
Llesmair
Symptomau
Mae llesmair yn digwydd o ganlyniad i ostyngiad yn llif y gwaed i'r ymennydd cyfan, fel arfer o ganlyniad i bwysedd gwaed isel. Mae gan rai achosion symptomau rhagarwyddol cyn i'r colli ymwybyddiaeth ddigwydd. Gallai'r symptomau hyn gynnwys pendro, chwysu, croen golau, golwg aneglur, teimlo'n gyfoglyd, chwydu, a theimlo'n gynnes ymhlith eraill. Efallai y bydd llesmair hefyd yn gysylltiedig â phennod fer o blycio'r cyhyrau.
Achosion
Mae achosion yn amrywio o heb fod yn ddifrifol i fod yn angheuol. Mae yna dri chategori eang o achosion:
Cyflyrau yn ymwneud a'r galon a'r pibellau gwaed yw'r achos mewn tua 10% o achosion. Fel arfer y rhain yw'r rhai mwyaf difrifol. Llesmair gyda deilliant niwral yw'r mwyaf cyffredin. Gall achosion sy'n gysylltiedig â'r galon gynnwys rhythm calon annormal, problemau gyda falfiau neu gyhyrau'r galon a rhwystrau o bibellau gwaed o embolism ysgyfeiniol neu ddyraniad aortig ymhlith eraill.
Mae llesmair a deilliant niwral yn digwydd pan fydd pibellau gwaed yn ehangu ac mae cyfraddau curiad y galon yn gostwng yn amhriodol. Gall hyn ddigwydd o ganlyniad i weithred sy'n ei sbarduno fel braw, gweld gwaed, teimlo poen, ofn neu gael teimladau cryf. Gall cael ei achosi trwy gyflawni gweithgaredd penodol fel pasio dŵr, chwydu neu beswch. Gallai'r math hwn o lesmair digwydd hefyd pan fydd ardal yn y gwddf a elwir yn sinws carotid yn cael ei wasgu.
Mae llesmair o isbwysedd ystumiol yn digwydd pan fo pwysedd gwaed yn gostwng wrth sefyll. Mae hyn yn aml oherwydd sgil effeithiau meddyginiaethau ond fe all bod yn gysylltiedig â dadhydradu, gwaedu sylweddol neu haint.
Diagnosis a rheolaeth
Hanes meddygol, archwiliad corfforol, ac electrocardiogram (ECG) yw'r ffyrdd mwyaf effeithiol o ganfod achos sylfaenol y llesmair. Mae'r ECG yn ddefnyddiol i ganfod rhythm calon anarferol, llif gwaed gwael i gyhyr y galon, a phroblem drydanol eraill megis syndrom QT hir a syndrom Brugada. Gall pwysedd gwaed isel a chyfradd curiad y galon gyflym ar ôl y digwyddiad nodi colli gwaed neu ddadhydradu, a gellir gweld lefelau ocsigen gwaed isel yn dilyn y digwyddiad yn y rhai sydd ag embolism ysgyfeiniol.
Dylid ystyried cyflyrau eraill sydd yn creu symptomau tebyg, gan gynnwys epilepsi, strôc, cyfergyd, ocsigen gwaed isel, siwgr gwaed isel, effeithiau cyffuriau a rhai anhwylderau seiciatrig ac ati. Mae triniaeth yn dibynnu ar yr achos sylfaenol. Mae'n bosibl y bydd y rhai sy'n cael eu hystyried eu bod mewn risg uchel yn dilyn ymchwiliad yn cael eu derbyn i'r ysbyty i fonitro'r galon ymhellach.
Cyffredinoled
Mae llesmair yn effeithio ar tua 3 person allan o bob mil o bobl pob blwyddyn. Mae'n fwy cyffredin ymhlith pobl hŷn a menywod. Dyma'r rheswm dros un i dri'r cant o ymweliadau ag adrannau brys a derbyniadau i'r ysbyty. Mae hyd at hanner menywod dros 80 oed a thraean o fyfyrwyr meddygol yn disgrifio o leiaf un digwyddiad ar ryw adeg yn eu bywyd. O'r rhai sydd yn llesmeirio bydd tua 4% yn marw yn ystod y 30 diwrnod canlynol. Fodd bynnag, mae'r risg o brognosis gwael yn dibynnu'n fawr ar yr achos sylfaenol.
Simenslər Azərbaycanda
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Israfil Agazada yw Simenslər Azərbaycanda a gyhoeddwyd yn 1993. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1993. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Jurassic Park a gyfarwyddwyd gan Steven Spielberg. Israfil Agazada oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Israfil Agazada nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tenali Ramakrishna
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr B. S. Ranga yw Tenali Ramakrishna a gyhoeddwyd yn 1956. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd thanaliraman ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg a hynny gan Samudrala Raghavacharya a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan M. S. Viswanathan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd. B. S. Ranga hefyd oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm B S Ranga ar 11 Tachwedd 1917 ym Magadi a bu farw yn Chennai ar 24 Chwefror 2018.
End of a Gun
Ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Keoni Waxman yw End of a Gun a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Tenali Ramakrishna
Gweler hefyd
Cyhoeddodd B. S. Ranga nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
End of a Gun
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Steven Seagal a Jade Ewen. Mae'r ffilm End of a Gun yn 97 munud o hyd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Keoni Waxman ar 30 Mehefin 1968 yn Honolulu.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Keoni Waxman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol: