cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Treuddyn
Mae'r eglwys, sy'n gysegredig i'r Santes Fair, yn sefyll ar safle eglwys hynafol. Codwyd yr eglwys newydd yn 1875 a dim ond darnau gwydr ffenestr lliw o'r 14g sy'n weddill o'r hen eglwys. Ond mae'r llan o gwmpas yr eglwys, darn o dir dyrchafedig o ffurf grwn, yn hen. Cyfeiria Gwyddoniadur Cymru at faen hir ym mynwent yr eglwys, ond does dim sôn am hynny yn yr arolwg o'r safle gan CPAT (Ymddiriedolaeth Archaeoleg Clwyd-Powys).
Ar un adeg roedd cryn dipyn o ddiwydiant yn yr ardal, gyda chloddio am lo, haearn a phlwm. Roedd distyllfa yma i ennill olew o'r glo, ac roedd ffwrnais chwyth yma o 1817 hyd 1865. Roedd poblogaeth y gymuned yn 2001 yn 1,567.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Daeargi Heledd
Daeargi byrgoes sy'n tarddu o'r Alban yw Daeargi Heledd, Daeargi'r Ynys Hir neu Ddaeargi Skye.
Bedwellte
Pentrefan a phlwyf eglwysig yng nghymuned Bargod, bwrdeisdref sirol Caerffili, Cymru, yw Bedwellte (Saesneg: Bedwellty). Fe'i lleolir ger pentref Argoed tua 3 milltir i'r gogledd o'r Coed Duon.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Daeargi Gwyddelig
Daeargi sy'n tarddu o Iwerddon yw'r Daeargi Gwyddelig (Gwyddeleg: Brocaire Gaelach) sydd yn un o'r bridiau hynaf o ddaeargwn. Defnyddiwyd y ci hwn i hela ac i nôl helfil, ac yn y Rhyfel Byd Cyntaf fel negesydd a gwyliedydd.
Mae ganddo daldra o dua 46 cm (18 modfedd) ac yn pwyso 11 i 12 kg (25 i 27 o bwysau). Mae ei ben yn hir gyda barf fer, ac mae ganddo gôt wrychog o liw coch euraidd neu frowngoch. Mae'n gi ystwyth, ffyddlon, bywiog, ac yn ddifeddwl ddewr.
Aderyn cloch gwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn cloch gwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar cloch gwynion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Procnias alba; yr enw Saesneg arno yw White bellbird. Mae'n perthyn i deulu'r Cotingaod (Lladin: Cotingidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. alba, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r aderyn cloch gwyn yn perthyn i deulu'r Cotingaod (Lladin: Cotingidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Kerlouan
Mae Kerlouan (Ffrangeg: Kerlouan) yn gymuned yn Departamant Penn-ar-bed (Ffrangeg Finistère), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Llandegla
Pentref, cymuned a phlwyf eglwysig yn Sir Ddinbych, Cymru, yw Llandegla (hanesyddol: Llandegla-yn-Iâl). Fe'i lleolir ar groesffordd ar lôn yr A525, tua hanner ffordd rhwng Dinbych a Wrecsam. Enwir y pentref a'r plwyf ar ôl Sant Tegla.
Kerlouan
Poblogaeth
Population - Municipality code 29091
Daeargi Efrog
bawd|Daeargi Efrog
Kerlouan
Gweler hefyd
Cymunedau Penn-ar-Bed
Daeargi Efrog
Daeargi bach sy'n tarddu o Swydd Efrog, Lloegr, yw Daeargi Efrog.
Llandegla
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan a'r Aelod Seneddol yw.
Hanes
Yn yr Oesoedd Canol, roedd Llandegla yn gorwedd yng nghwmwd Iâl, yn nheyrnas Powys, a dyna sut y cafodd ei enw gwreiddiol.
Tua'r flwyddyn 1149, codwyd castell mwnt a beili Tomen y Rhodwydd gan Owain Gwynedd, tua milltir a hanner i'r de-orllewin o safle'r pentref heddiw.
Mae adeilad yr eglwys bresennol yn dyddio o 1866 pan ailadeiladwyd yr hen eglwys ganoloesol bron yn llwyr. Gerllaw ceir Ffynnon Tegla a ystyrid yn ffynnon sanctaidd, iachaol. bawd|chwith|Creyr glas yn Llandegla
Ffynnon Tegla
Saif ffynnon sanctaidd y Santes Tegla, ger Afon Alun y tu allan i'r pentref. Yn ôl dogfen a ysgrifennwyd yn yr 2g, roedd y Santes Tegla yn ddisgybl i Sant Pawl, ac roedd yn byw yn Iconium (Konya yn Nhwrci heddiw) ac roedd yn enwog am ei galluoedd iachaol; fe'i merthyrwyd yn 90 oed. Ni wyddys yn iawn sut y daethpwyd i anrhydeddu'r santes hon yn Ninbych, ond roedd Tegla Cymru, hefyd, yn enwog am iacháu clefyd o'r enw ‘Clwyf Tegla', neu'r epilepsi, gyda dŵr ei ffynnon. Arferai dioddefwyr gymryd rhan mewn defod gymhleth, sef ymdrochi yn y ffynnon, cerdded o'i chwmpas dair gwaith yn cario iâr (iâr ar gyfer dynes, ceiliog ar gyfer dyn) a chysgu o dan allor yr eglwys (gyda'r iâr), gan ddefnyddio'r Beibl yn obennydd. Teflid pinnau (a ddefnyddid i drywanau'r aderyn) i'r ffynnon ac, yn olaf, rhoddid pig yr iâr yng ngheg y claf. Trwy wneud hyn, trosglwyddid y ffitiau epileptig i'r iâr a oedd (fel y gellid disgwyl) yn gwanhau. Er iddynt gael eu condemnio gan awdurdodau'r eglwys, honnid bod y defodau hyn yn llwyddiannus yn aml, gan barhau hyd at oddeutu 1813.
Anrhydeddir Ffynnon y Santes Tegla yn flynyddol ar ei dydd gŵyl ym mis Medi. Nid yw ei nant byth yn rhedeg yn sych ac yn ystod cyfnod o sychder ym 1921 parhâi i ffrydio. Pan gloddiwyd y ffynnon ym 1935, daethpwyd o hyd i nifer o binnau, darnau arian ac offrymau eraill. yn 2018 roedd pedwar tamed o rhuban wedi'u gosod ar frigau'r goeden gerllaw.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Llanfynydd, Sir y Fflint
Pentref a chymuned yn Sir y Fflint, Cymru, yw Llanfynydd. Saif ar y ffordd B5101, sydd wedi ei hadeiladu ar ben Clawdd Offa yn yr ardal yma, hanner y ffordd rhwng Wrecsam a'r Wyddgrug.
Mae'r gymuned hefyd yn cynnwys pentref Ffrith, ychydig i'r de. Ar un adeg roedd gweithfeydd glo a haearn yn y gymuned, ond ardal wledig ydyw yn ei hanfod. Roedd poblogaeth y gymuned yn 2001 yn 1,752.
FHL1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn FHL1 yw FHL1 a elwir hefyd yn Four and a half LIM domains protein 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom X dynol, band Xq26.3.
Llanfynydd, Sir y Fflint
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
FHL1
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn FHL1.
Llanfynydd, Sir y Fflint
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
The Cat Returns
Ffilm anime Japaneaidd yw The Cat Returns (猫の恩返し Neko no Ongaeshi) wedi ei gynhyrchu gan Studio Ghibli. Cafodd ei ryddhau yn Japan yn 2002 ac yn yr Unol Daleithiau yn 2003.
Plot
Hanes merch o'r enw Haru ([haɾu]) sydd yn gallu siarad â chathod yw The Cat Returns. Un diwrnod wrth gerdded adref o ysgol, mae'n gweld cath yn croesi ffordd brysur ac yn dod yn agos at gael damwain. Rhed Haru ar ei hôl yng nghanol y ffordd ac mae'n ei hachub rhag cael ei tharo gan lori. Mae'n dysgu mai tywysog Teyrnas y Cathod oedd y gath honno, ac ymysg rhoddion o ddiolchgarwch gan ei thrigolion, derbynia hi wahoddiad i ymweld â'r deyrnas yn ogystal â phriodi'r tywysog.
Gan deimlo'n anobeithiol, clywa Haru lais sydd yn ei hannog i chwilio am Fiwro'r Cathod. Mae cath dew o'r enw Muta yn ei harwain yna, lle cwrddant â Toto (brân), a'r Barwn; ffiguryn o gath a ddaeth yn fyw (o'r ffilm flaenorol, Whisper of the Heart). Wrth ddyfeisio cynllun i helpu Haru, fe'i chipiwyd hithau a Muta i'r deyrnas gan weithwyr y brenin, gan adael i Toto a'r Barwn ceisio eu dilyn.
Yn Nheyrnas y Cathod, mae Haru yn dechrau gweddnewidio i mewn i gath. Mae'r brenin yn cynnal gwledd ar ei chyfer gydag adloniant a pherfformiadau, ond nid oes ganddi unrhyw ddiddordeb. Ymddangosa'r Barwn mewn cuddwisg i'w rhybuddio bod angen iddi beidio ag anghofio ei gwir hunaniaeth. Ar ôl cael ei ddarganfod fel y Barwn, y mae yntau a Haru'n ceisio dianc gyda chymorth Yuki, cath wen sydd yn gweithio fel morwyn i'r brenin. Er mwyn dychwelyd i'r byd dynol mae'n rhaid i'r Barwn, Haru a Muta ddatrys drysfa a dringo tŵr uchel - ond mae gan y brenin nifer o ffyrdd o'u twyllo.
Fort Deposit, Alabama
Tref yn, yn nhalaith Alabama, yw .
The Cat Returns
Plot
Dychwela'r tywysog i'r deyrnas gan ddatgelu i'w dad nad oes ganddo ddiddordeb mewn priodi Haru. Ym mhen hir a hwyr, mae'r Barwn, Haru a Muta yn cyrraedd yn ôl yn y byd dynol, ac mae Haru wedi troi yn ôl i fod yn ferch, yn llawn hunan-hyder ac ymddygiad cadarnhaol tuag at fywyd.
Fort Deposit, Alabama
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Fort Deposit, gan gynnwys:
Cefn Hengoed
Pentref bychan yng nghymuned Gelli-gaer, bwrdeisdref sirol Caerffili, Cymru, yw Cefn Hengoed. Saif yn rhan isaf Cwm Rhymni i'r gogledd o bentref Hengoed ar bwys y briffordd A469 tua 2 filltir i'r gogledd o Ystrad Mynach.
Ōkami
bawd|Clawr Ōkami Gêm fideo antur ar gyfer y PS2 a'r Wii yw Ōkami (大神 yn Siapaneg; golygir 'duw mawr' neu 'ysbryd mawr'; yn seinegol golygir 'blaidd' (狼)). Mae wedi ei gosod rhywbryd yn ystod hanes clasurol Siapan ac mae'r gêm yn cyfuno elfennau o chwedlau a llên gwerin Siapanëaidd er mwyn cyfleu stori am achub y wlad rhag dywyllwch. Y prif gymeriad yw Amaterasu; duwies yr Haul yng nghrefydd Shinto Siapan, sydd yn cymryd ffurf fleiddiast wen.
Cefn Hengoed
Ceir ysgol gynradd Derwendeg yn y pentref.
Midway, Georgia
Dinas yn, yn nhalaith Georgia, yw .
Cefn Hengoed
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Ōkami
Y Gêm
Yn Ōkami mae'r chwaraewr yn rheoli'r fleiddiast Amaterasu. Mae'r prif stori yn linellol ond gyda sawl cwest opsiynol trwyddi; er enghraifft cewch fwydo anifeiliaid gwylltion ac adfywio coed meirw gan ddefnyddio brws wybrennol. Mae gan y brws hwn sawl bwrpas yn y gêm: creu gwynt; galw'r haul i dywynnu; torri coed a chreigiau; rheoli dŵr, tân, mellt a rhew; arafu amser ayyb. Gellir caffael y technegau brws trwy gwblhau cytserau a ysbrydolwyd gan y Sidydd Tsieineaidd.
Ochil a De Swydd Perth (etholaeth seneddol y DU)
Mae Ochil a De Swydd Perth yn etholaeth sirol yn yr Alban ar gyfer Tŷ'r Cyffredin, y DU, sy'n ethol un Aelod Seneddol (AS) drwy'r system etholiadol 'y cyntaf i'r felin'. Yn 2005 yr etholwyd yr aelod cyntaf i gynrychioli'r etholaeth hon, yn dilyn 5ed Arolwg ffiniau gan Gomisiwn Ffiniau'r Alban. Mae rhan o'r etholaeth o fewn Clackmannan a Perth a Kinross.
Ōkami
Dilyniant
Cafodd ail gêm yng nghyfres Ōkami o'r enw Ōkamiden ei ddatblygu gan Mobile & Game Studio, Inc. a cyhoeddi gan Capcom i'r Nintendo DS yn Ewrop yn 2011.
Just Out of College
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Alfred Edward Green yw Just Out of College a gyhoeddwyd yn 1920. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Irene Rich a Jack Pickford. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1920. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Cabinet of Dr. Caligari sef ffilm arswyd Almaeneg gan Robert Wiene.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfred Edward Green ar 11 Gorffenaf 1889 yn Perris a bu farw yn Hollywood ar 9 Medi 1984.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfred Edward Green nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ochil a De Swydd Perth (etholaeth seneddol y DU)
Cynrychiolir yr etholaeth, ers Etholiad Cyffredinol, Mai 2015 gan Tasmina Ahmed-Sheikh, Plaid Genedlaethol yr Alban (yr SNP). Yn yr etholiad hon cipiodd yr SNP 56 o seddi yn yr Alban. Yn Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 2017, cipiwyd y sedd gan Luke Graham ar ran y Ceidwadwyr gyda mwyafrif o 3,359. Cipiwyd y sedd gan John Nicolson yn 2019 gan ddychwelyd yr etholaeth i ddwylo'r SNP.
Saffrwm (lliw)
bawd|chwith|Tomenni o stigmâu'r planhigyn saffrwm. Lliw oren-felyn yw saffrwm neu saffrwn. Daw'r enw o'r planhigyn saffrwm sydd â stigmâu o'r lliw hwn.
Cotmanhay
Pentref yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Cotmanhay. Fe'i lleolir mewn ardal ddi-blwyf yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Erewash.
Talsarnau
Pentref a chymuned yng Ngwynedd, Cymru, yw Talsarnau. Saif ar y briffordd A496 rhwng Penrhyndeudraeth a Harlech.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Mae gan y pentref orsaf ar Reilffordd y Cambrian. Ychydig i'r gorllewin mae Traeth Bach, aber Afon Dwyryd, ac Ynys Gifftan. I'r de o'r pentref, i gyfeiriad Harlech, mae ffermdy Y Lasynys Fawr, lle ganed Ellis Wynne (1671-1734), awdur Gweledigaethau y Bardd Cwsc.
Un arall o Dalsarnau oedd y nofelydd Annie Harriet Hughes (Gwyneth Vaughan), awdures Plant y Gorthrwm, a aned yno yn 1852 yn ferch i felinydd.
Olion hynafol
Ceir Clwstwr cytiau caeedig Nurse Cae Du gerllaw, sy'n dyddio yn ôl i Oes yr Efydd a'r cytiau canlynol: yr Onnen, Cam Moch, Moel y Glo a Choety Bach.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Traed Mewn Cyffion
Clasur o nofel gan Kate Roberts yw Traed Mewn Cyffion, a gyhoeddwyd yn 1936.
Cychwynodd Kate ysgrifennu'r nofel yn dilyn marwolaeth ei brawd a'i gŵr. Mae'r nofel yn amlinellu'r ymdrech galed gan deulu o chwarelwyr ('Gruffydd' o Ffridd Felen) i gael dau ben llinyn ynghyd yn ardal y chwareli. Disgrifir bywyd yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf, y caledi a'r dioddefaint. I raddau, gellir dweud ei fod yn adlewyrchu personoliaeth Kate: chwerw a chaled.
Ceir sawl cyfieithiad i'r Saesneg ac yn eu plith y mae Feet in Chains gan Katie Gramich.
Brychan
Pennaeth a thad i nifer o seintiau oedd Brychan (fl. 5g). Ystyrir ef yn sant weithiau gan fod cynifer o'i blant yn seintiau. Rhoes ei enw i Deyrnas Brycheiniog yn ne-ddwyrain canolbarth Cymru. Ei ddygwyl yw 5 Ebrill.
Cyfarfu rhieni Brychan yn Iwerddon ar ôl i'w fam fynd yno er mwyn dianc rhag gaeaf arbennig o oer. Priododd Marchell ach Tewdrig (mam Brychan) a oedd yn bennaeth Llanfaes, ag Anlach ap Coronac, mab i bennaeth Gwyddelig, ar yr amod y byddai eu plant yn cael eu magu ar ei thir hi. Marchell oedd yn berchen Garth Madryn. Ganwyd Brychan, eu hunig plentyn, yng Ngarthmadrun tua'r flwyddyn 500 O.C. Ar ôl i Marchell farw etifeddodd Brychan ei thiroedd i'w trosglwyddo i'w ferched.
Disgynyddion
Roedd Brychan yn dad i bedwar ar hugain o ferched a tua 11 o feibion yn ôl y Cognatio de Brychan a ysgrifennwyd yn y 10g ond mae wedi'i seilio ar ddogfennau hŷn sydd ymhellach ar goll. Mae'r 'Cognatio' yn enwi ei ferched fel a ganlyn:
Daeth y rhan fwyaf ohonynt yn seintiau gan sefydlu llannau yn ne a dwyrain Cymru'n bennaf. Yn ôl y Cognatio, ei fechgyn oedd:
Etifeddiaeth
Enwir nifer o eglwysi, yn y de a'r canolbarth yn bennaf, ar ôl Brychan a'i ddisgynyddion; bu Brycheiniog yn bwysig yn natblygiad Cristnogaeth Geltaidd. Disgrifiodd John Davies de-ddwyrain Cymru fel "meithrinfa'r Eglwys Geltaidd a chroth gweithgarwch a adfywiodd Ewrop."
Ffurfwyd Brycheiniog fel cyngrhair rhwng rhai o feibion Brychan ar ôl ei farwolaeth er mwyn amddiffyn eu hunain rhag llwythau eraill.
Kerniliz
Mae Kerniliz (Ffrangeg: Kernilis) yn gymuned yn Departamant Penn-ar-bed (Ffrangeg Finistère), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Poblogaeth
Population - Municipality code 29093
Gweler hefyd
Cymunedau Penn-ar-Bed
Combs, Swydd Derby
Pentref yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Combs. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref High Peak.
Back Home and Broke
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Alfred Edward Green yw Back Home and Broke a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan George Ade. Dosbarthwyd y ffilm gan Famous Players-Lasky Corporation.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lila Lee a Thomas Meighan. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Henry Cronjager oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Clueless
Ffilm comedi rhamantaidd am arddegwyr gan y cyfarwyddwr Amy Heckerling yw Clueless a gyhoeddwyd yn 1995. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Clueless ac fe'i cynhyrchwyd gan Scott Rudin, Adam Schroeder a Twink Caplan yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd Paramount Pictures. Lleolwyd y stori yn Los Angeles a chafodd ei ffilmio yn Arizona, Long Beach a Califfornia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Amy Heckerling a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Kitay. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Back Home and Broke
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfred Edward Green ar 11 Gorffenaf 1889 yn Perris a bu farw yn Hollywood ar 9 Medi 1984.
Clueless
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amy Heckerling, Elisa Donovan, Jeremy Sisto, Julie Brown, Stacey Dash, Dan Hedaya, Carl Gottlieb, Jace Alexander, Twink Caplan, Brittany Murphy, Alicia Silverstone, Paul Rudd, Wallace Shawn, Donald Faison a Breckin Meyer. Mae'r ffilm Clueless (ffilm o 1995) yn 97 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Back Home and Broke
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Clueless
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Bill Pope oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Back Home and Broke
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfred Edward Green nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
FHL2
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn FHL2 yw FHL2 a elwir hefyd yn Four and a half LIM domains 2 a Four and a half LIM domains protein 2 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 2, band 2q12.2.
Clueless
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Amy Heckerling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
FHL2
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn FHL2.
Rhyfel Cartref Laos
Rhyfel cartref rhwng comiwnyddion y Pathet Lao a Llywodraeth Frenhinol y Lao oedd Rhyfel Cartref Laos. Roedd yn rhan o Ail Ryfel Indo-Tsieina. Enillodd y Pathet Lao, gyda chymorth Gogledd Fietnam, ym 1975.
Urdd Ddyngarol y Gwir Iforiaid
Cymdeithas gyfeillgar a enwyd ar ôl Ifor Hael oedd Urdd Ddyngarol y Gwir Iforiaid neu'r Iforiaid oedd â'r nod o hyrwyddo'r Gymraeg. Sefydlwyd yn Wrecsam ym 1836. Symudodd y pencadlys i Gaerfyrddin ym 1838 a sefydlodd yr Iforiaid gyfrinfeydd i ddynion ac i fenywod.
Daeth yr Iforiaid i ben ar 31 Rhagfyr 1959.
Goldsithney
Pentref yng Nghernyw, De-orllewin Lloegr, yw Goldsithney (Cernyweg: Golsydhni). Fe'i leolir ym mhlwyf sifil Perranuthnoe, tua phum milltir i'r dwyrain o Bennsans. Yng nghanol y pentref mae ardal gadwraeth, dwy dafarn, siop, oriel a Swyddfa'r Post.
Cofeb Hen Filwyr Fietnam
bawd|280px|Dyn yn penlinio wrth Fur Cofeb Hen Filwyr Fietnam. Gwelir [[Cofadeilad Washington yn y cefndir]] Cofeb genedlaethol yn Washington, D.C., prifddinas yr Unol Daleithiau, yw Cofeb Hen Filwyr Fietnam. Mae'n talu teyrnged i aelodau lluoedd arfog yr Unol Daleithiau a ymladdodd yn Rhyfel Fietnam, aelodau'r lluoedd fu farw tra'n gwasanaethu yn Ne Ddwyrain Asia, ac aelodau'r lluoedd fu ar goll ar faes y gad yn y gwrthdaro.
Mae'r gofeb yn cynnwys cerflun y Tri Milwr, Cofeb Menywod Fietnam, a Mur Cofeb Hen Filwyr Fietnam. Dyluniwyd y mur gan y pensaer o Americanes Maya Lin.
Kersent-Plabenneg
Mae Kersent-Plabenneg (Ffrangeg: Kersaint-Plabennec) yn gymuned yn Departamant Penn-ar-bed (Ffrangeg Finistère), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Poblogaeth
Population - Municipality code 29095
Gweler hefyd
Cymunedau Penn-ar-Bed
William Edward Powell
bawd|Nanteos Roedd William Edward Powell (16 Chwefror 1788 - 10 Ebrill 1854) yn dirfeddiannwr, yn fonheddwr, yn wleidydd Torïaidd Cymreig ac yn Aelod Seneddol Ceredigion o 1816 i 1854.
Bywyd Personol
Roedd Powell yn fab i Thomas Powell, Nanteos ac Elinor merch Edward Maurice Corbet Ynysmaengwyn, Tywyn, ei wraig.
Cafodd ei addysgu yn Ysgol Westminster a Choleg Eglwys Crist, Rhydychen
Bu'n briod ddwywaith: priododd ei wraig gyntaf Laura Edwyna merch James Sackville Tufton Phelp o Coston House, Swydd Gaerlŷr ym 1810 a chawsant ddau fab. Bu Laura hi farw ym 1822. Ailbriododd Powell ym 1841 â Harriet Dell, merch Henry Hutton o Cherry Willingham, Swydd Lincoln a gweddw George Ackers o Moreton Hall, Swydd Gaer, ni chawsant blant.
Bu mab hynaf cyfreithlon ac etifedd William, William Thomas Rowland Powell, yn AS Ceredigion o 1859 hyd 1865.
Yn ogystal â bod yn briod ddwywaith bu ganddo feistres hir dymor hefyd, perthynas a oedd yn rhychwantu'r ddwy briodas, sef Miss Mary Selina Genet, Stryd Britannia, Llundain. Bu iddynt bedwar o blant gyda William Edward Powell yn cael ei enwi'n gyhoeddus fel y tad ar eu holl gofnodion bedydd.
Gyrfa
Bu farw Thomas, tad William Powell ym 1797, pan oedd William yn 11 mlwydd oed. Gosodwyd Nanteos ar rent ac aeth y teulu i fyw i Ffrainc; wedi etifeddu'r ystâd ar ei 21ain pen blwydd canfuwyd bod y tenantiaid wedi gadael yr ystâd mewn anrhaith a segurdod. Prif yrfa Powell fu ail adfer sefyllfa arianol bregus yr ystâd i'w hen ogoniant.
Ymrestrodd fel llumanwr gyda Gwarchodlu'r Dragŵn ym 1811 gan ymadael a'r lluoedd sefydlog ym 1822. Fe fu yn Uwchgapten ym milisia Sir Aberteifi o 1811 gan gael ei ddyrchafu yn Gyrnol ym 1816 a Chadlywydd ym 1826 swydd bu'n dal hyd ei farwolaeth.
Gyrfa Wleidyddol
Cafodd ei ethol i'r Senedd ym 1816 ar farwolaeth Thomas Johnes; bu Pryse Pryse hefyd yn canfasio ar gyfer y sedd ond tynnodd allan o'r ras ar addewid gan Powell a'i gefnogwyr y byddent yn ei gefnogi ar gyfer sedd Bwrdeistref Aberteifi. Cadwodd ei sedd am weddill ei oes yn gwbl ddiwrthwynebiad. Ni fu ei yrfa Seneddol yn un llachar, yr oedd yn pleidleisio gyda'r llywodraeth ar bron pob mesur heb gyfrannu nemor dim i ddadleuon ar lawr y Tŷ.
Bu'n Siryf Sir Aberteifi ym 1810 ac yn Arglwydd Raglaw o 1817 hyd ei farwolaeth ym 1854.
Housewife
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Alfred Edward Green yw Housewife a gyhoeddwyd yn 1934. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Housewife ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Heinz Eric Roemheld.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bette Davis, Ann Dvorak, Robert Barrat, George Brent, John Halliday, Hobart Cavanaugh, Joseph Cawthorn, Ruth Donnelly, Willard Robertson a Charles Pearce Coleman. Mae'r ffilm Housewife (ffilm o 1934) yn 69 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfred Edward Green ar 11 Gorffenaf 1889 yn Perris a bu farw yn Hollywood ar 9 Medi 1984.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Wy Mam!
Llyfr lluniau gan yr awdures o Saesnes Babette Cole (teitl gwreiddiol Saesneg: Mummy Laid an Egg) wedi'i haddasu i'r Gymraeg gan Emily Huws yw Wy Mam!. Cymdeithas Lyfrau Ceredigion a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 1993. Cyhoeddwyd eto gan Gyhoeddiadau Mei ym 1996.
Disgrifiad byr
Mae'r stori yn ceisio egluro cyfathrach rywiol i blant. Cyhoeddwyd yn gyntaf ym 1993 yn Saesneg dan y teitl Mummy Laid an Egg: or, Where do Babies Come From? ym Mhrydain, ac yna yn yr Unol Daleithiau dan y teitl Mommy Laid an Egg. Cyfieithwyd hefyd i'r Sbaeneg dan y teitl Mama Puso Un Huevo!: O Como Se Hacen Los Ninos. Mae gan y llyfr safle 82 ar restr y Gymdeithas Lyfrgell Americanaidd o'r 100 o lyfrau a heriwyd amlaf yn yr Unol Daleithiau yn y cyfnod 1990–2000.
Fast Times at Ridgemont High
Ffilm ddrama a chomedi gan y cyfarwyddwr Amy Heckerling yw Fast Times at Ridgemont High a gyhoeddwyd yn 1982. Fe'i cynhyrchwyd gan Art Linson a Irving Azoff yn Unol Daleithiau America Lleolwyd y stori yn Califfornia a San Diego a chafodd ei ffilmio yn Los Angeles, Califfornia a Santa Monica. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Cameron Crowe a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan John Bonham.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Phoebe Cates-Kline, Nicolas Cage, Sean Penn, Forest Whitaker, Jennifer Jason Leigh, Lana Clarkson, Judge Reinhold, Anthony Edwards, Eric Stoltz, Vincent Schiavelli, Martin Brest, Hallie Todd, Pamela Springsteen, Ray Walston, James Russo, Amanda Wyss, Blair Tefkin, Stuart Cornfeld, Kelli Maroney, Robert Romanus, Brian Backer, D.W. Brown, Steven M. Martin a Scott Thomson. Mae'r ffilm Fast Times at Ridgemont High yn 86 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1982. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner sef film noir, dystopaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Matthew F. Leonetti oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Eric Jenkins sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Amy Heckerling ar 7 Mai 1954 yn y Bronx. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn AFI Conservatory.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Amy Heckerling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Medrawd
Cymeriad yn y chwedlau am y Brenin Arthur yw Medrawd, weithiau Medrod. Dywedir ei fod yn nai i Arthur, neu mewn ffynonellau eraill yn fab gordderch iddo, ac iddo wrthryfela yn ei erbyn, gan achosi Brwydr Camlan.
Ceir yr hanes yn llawn gan Sieffre o Fynwy yn ei Historia Regum Britanniae. Geilw'r ymerawdwr Lucius Tiberius ar Brydain i dalu teyrnged i Rufain unwaith eto. Mae Arthur yn gorchfygu Lucius yng Ngâl, ond yn y cyfamser mae Medrawd yn cipio gorsedd Prydain a'r frenhines Gwenhwyfar. Dychwela Arthur a lladd Medrawd ym mrwydr Camlan, ond fe'i clwyfir yn angeuol ei hun ac mae'n cael ei gludo i Ynys Afallach ac yn trosgwlyddo'r deyrnas i'w nai Cystennin.
Mae traddodiad arall fod y cweryl rhwng Arthur a Medrawd wedi dechrau fel ffrae rhwng Gwenhwyfar a'i chwaer Gwenhwyfach.
Cyfeirir at Fedrawd fel un o'r 'Trywyr Gwarth' mewn triawd hir yn Nhrioedd Ynys Prydain sy'n rhoi hanes Camlan.
A Night at The Roxbury
Ffilm gomedi sy'n darlunio cyfeillgarwch pobl gan y cyfarwyddwyr Amy Heckerling a John Fortenberry yw A Night at The Roxbury a gyhoeddwyd yn 1998. Fe'i cynhyrchwyd gan Paramount Pictures, Amy Heckerling a Lorne Michaels yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd SNL Studios. Lleolwyd y stori yn Los Angeles ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Chris Kattan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Kitay. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lochlyn Munro, Eva Mendes, Will Ferrell, Jennifer Coolidge, Molly Shannon, Loni Anderson, Gigi Rice, Kristen Dalton, Chazz Palminteri, Elisa Donovan, Michael Clarke Duncan, Dan Hedaya, Chris Kattan, Richard Grieco, Kip King, Colin Quinn, Meredith Scott Lynn, Mark McKinney, Dwayne Hickman a Jim Wise. Mae'r ffilm A Night at The Roxbury yn 82 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1998. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Saving Private Ryan sef ffilm ryfel gan Steven Spielberg a enillod 5 Oscar. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Francis Kenny oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Amy Heckerling ar 7 Mai 1954 yn y Bronx. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn AFI Conservatory.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Amy Heckerling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Girl From 10th Avenue
Ffilm ddrama rhamantus gan y cyfarwyddwr Alfred Edward Green yw The Girl From 10th Avenue a gyhoeddwyd yn 1935. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Heinz Eric Roemheld.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bette Davis, Colin Clive, Ian Hunter, Helen Jerome Eddy, Bill Elliott, Alison Skipworth, Katharine Alexander, Phillip Reed, John Eldredge ac André Cheron. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. James Van Trees oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfred Edward Green ar 11 Gorffenaf 1889 yn Perris a bu farw yn Hollywood ar 9 Medi 1984.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfred Edward Green nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Llyfr lluniau
Llyfr, gan amlaf i blant, yw llyfr lluniau sy'n cyfuno darluniau â rhywfaint o destun yn aml er mwyn dweud stori. Ymysg awduron enwocaf llyfrau lluniau mae Beatrix Potter, Dr. Seuss, a Maurice Sendak.
Coton in the Elms
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Coton in the Elms. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan De Swydd Derby.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 896.
Clo gosod
bawd|200px|Clo gosod modern efo sylindr pin Clo sy'n cael ei osod ar gefn y drws yw clo gosod. Mae'n eithaf hawdd i'w osod, ond fel arfer yn cynnig lefel isel o ddiogelwch.
Cyfeirgi Seisnig
bawd|Cyfeirgi Seisnig
Cyfeirgi sy'n tarddu o Loegr yw'r Cyfeirgi Seisnig. Datblygodd mwy na 400 mlynedd yn ôl, ac yn ei ffurf bresennol ers 1825. Ceir dwy linach o'r brîd a enwir ar ôl y bridwyr a'u datblygodd: Cyfeirgi Llewellin a Chyfeirgi Laverack. Mae'n gi adara a ddefnyddir i leoli adar ar gyfer y heliwr.
Mae ganddo daldra o 61 i 63.5 cm (24 i 25 modfedd) ac yn pwyso 18 i 32 kg (40 i 70 o bwysau). Mae ganddo ben hir, clustiau llipa, brest ddwfn, a chynffon bigfain. Mae gan ei gôt flew hir ar ei chlustiau, y frest, ei choesau a'i chynffon ac o liw gwyn gyda brych melyn ("belton oren") neu ddu ("belton glas") neu'n drilliw (belton glas gyda melyn ar y drwyn, y llygaid a'r coesau); ceir hefyd yn anghyffredin belton lemwn neu ddugoch. Yn ogystal â bod yn gi adara mae'r Cyfeirgi Seisnig yn gi gymar da gyda natur addfwyn a chyfeillgar.
Santes Canna
Cymysgu gyda Santesau eraill
Mae yn anodd bod yn sicr fod unrhyw llan wedi'i chysegru â hi, yn benodol, gan ei bod hi'n cael ei chymysgu gydag o leiaf tair santes arall: Ceinwen, Ceindrych a Chenhedlon - tair o ferched Brychan.
Dianc o Lydaw
Dihangodd ei theulu o Lydaw ar ôl i Hoel gipio grym yno tua 546. Priododd â Sadwrn oedd yn berthynas iddi; (roedd yntau a'i deulu hefyd wedi dianc o Lydaw) a chawsant fab, Crallo. Buont yn byw am gyfnod yn ne Cymru ble sefydlasant Llansadwrn ger Llanymddyfri cyn ymgartrefu ym Môn a sefydlu Llansadwrn arall. Ar ôl marwolaeth Sadwrn prioddodd Canna eto, gydag Alltu Redegog a chawsant ddau o blant Eilian a Thegfan.
Mae Canna yn cael ei chysylltu gyda nifer o eglwysi ond gan fod y mwyafrif yn ne Cymru mae'n debyg y dylent cael ei chysylltu gyda rhai o ferched Brychan.
Yn eglwys Biwmares mae cerfluniau o Canna a Sadwrn a wnaethpwyd yn y 15g. Mae cerflun Canna yn dangos llyfr yn ei law, arwydd ei bod hi wedi addysu eraill, a ffon yn y llaw arall, sy'n ail-ddechrau tyfu brigau a dail.
Bu ei mab Eilian hefyd yn sant; cysylltir ef gyda Llaneilian ar Ynys Môn a Llaneilian-yn-Rhos ger Bae Colwyn.
Nid oes sôn amdani yn y traethodyn achyddol Bonedd y Saint (12g) nac ychwaith yn y Calendrau Cymreig.
Dora Puelma
Bu farw yn Santiago de Chile ar 1 Ebrill 1972.
Ifor Williams
Ysgolhaig Cymraeg oedd Syr Ifor Williams (16 Ebrill 1881 – 4 Tachwedd 1965), un o ffigyrau mwyaf blaengar ym myd astudiaethau Celtaidd yng Nghymru yn yr ugeinfed ganrif. Ei arbenigedd oedd llenyddiaeth Gymraeg gynnar, yn enwedig barddoniaeth Hen Gymraeg. Cynhyrchodd y golygiadau safonol o nifer o destunau o bwys, yn enwedig Canu Aneirin, Canu Taliesin a Pedair Cainc y Mabinogi. Treuliodd ei holl yrfa ym Mangor, ger ei bentref genedigol, lle roedd e'n athro yn Adran Gymraeg y brifysgol.
Meddai Bob Owen, Croesor amdano: "ef yw'r myfyriwr caletaf yn ein hanes fel cenedl".
Cyfraniad i astudiaethau Celtaidd
Roedd prif gyfraniad Wiilliams i ysgolheictod Cymraeg ym maes barddoniaeth gynnar. Golygodd nifer o testunau cynnar pwysig, sef y gweithiau barddol Canu Llywarch Hen (1935), Canu Aneirin (1938, y testun safonol cyntaf o'r Gododdin), Armes Prydain (1955) a Chanu Taliesin (1960).
Gwnaeth gyfraniad o bwys i astudiaeth rhyddiaith Gymraeg ganoloesol hefyd. Golygodd y gweithiau rhyddiaith Breuddwyd Maxen, Cyfranc Lludd a Llevelys (1910), Chwedlau Odo a Pedeir Keinc y Mabinogi. Golygydd Y Traethodydd oedd ef o 1939 tan 1964 a golygydd Bwletin y Bwrdd Gwybodau Celtaidd o 1937 tan 1948. Mae ei argraffiad o'r Pedair Cainc yn dal i fod yn safonol heddiw.
Rhai gweithiau eraill
Un o hoff bynciau Ifor Williams oedd enwau lleoedd Cymraeg ac erys ei gyfrol Enwau Lleoedd (1945) yn gyflwyniad safonol i'r pwnc. Ysgrifennodd yn ogystal Meddwn I (1946), cyfres o draethodau radio poblogaidd ar bynciau amrywiol. Mae'r gyfrol I Ddifyrru'r Amser (1959) yn cynnwys nifer o ysgrifau byr amrywiol, e.e. atgofion am ei blentyndod, myfyrdodau, ac ati.
Gweithiau
Ceir llyfryddiaeth lawn o waith Ifor Williams yn y gyfrol Sir Ifor Williams[:] A Bibliography, gol. Alun Eirug Davies (allbrintiwyd o Studia Celtica IV). Defnyddiol hefyd yw Mynegai i weithiau Ifor Williams, gol. Thomas Parry (Caerdydd, 1939).
Pengam, Caerffili
Pentref bychan a chymuned ym mwrdeistref sirol Caerffili, Cymru, yw Pengam. Fe'i lleolir ar lan Afon Rhymni yng Nghwm Rhymni, ger y Coed Duon. Yn 2005 roedd 3,842 o bobl yn byw yno.
Ceir gorsaf reilffordd ym Mhengam ar y lein sy'n cysylltu Caerdydd a Rhymni. Dyma'r orsaf agosaf i'r Coed Duon.
Lleolir Ysgol Gyfun Cwm Rhymni yn y pentref.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Kernouez
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Poblogaeth
Population - Municipality code 29094
Gweler hefyd
Cymunedau Penn-ar-Bed
Cwtiad-wennol adeinddu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cwtiad-wennol adeinddu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cwtiad-wenoliaid adeinddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Glareola nordmanni; yr enw Saesneg arno yw Black-winged pratincole. Mae'n perthyn i deulu'r Cwtiad-wenoliaid (Lladin: Glareolidae) sydd yn urdd y Charadriiformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn G. nordmanni, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop ac Affrica.
Teulu
Mae'r cwtiad-wennol adeinddu yn perthyn i deulu'r Cwtiad-wenoliaid (Lladin: Glareolidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Cymdeithas y Merlod a'r Cobiau Cymreig
102px|bawd|dde|Logo'r gymdeithas.
Sefydlwyd Cymdeithas y Merlod a'r Cobiau Cymreig (Saesneg: The Welsh Pony and Cob Society) yn 1901. Mae ei swyddfa yn Aberystwyth.
Rhennir merlod Cymreig yn bedair adran gan y gymdeithas. Y pedair adran yw:
Math o geffyl bach ysgafn yw merlyn. Defnyddir y ffurf wrywaidd 'merlyn' a'r ffurf fenywaidd 'merlen' i'w disgrifio.
Cowley, Swydd Derby
Pentref yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Cowley. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Holmesfield yn ardal an-fetropolitan Gogledd-ddwyrain Swydd Derby.
Night of the Naked Dead
Ffilm Saesneg o Unol Daleithiau America yw Night of the Naked Dead gan y cyfarwyddwr ffilm Junius Podrug. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Junius Podrug nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cressbrook
Pentref yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Cressbrook. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dyffrynnoedd Swydd Derby.
Aderyn cloch barfog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn cloch barfog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar cloch barfog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Procnias averano; yr enw Saesneg arno yw Bearded bellbird. Mae'n perthyn i deulu'r Cotingaod (Lladin: Cotingidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. averano, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America a Gogledd America.
FHL3
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn FHL3 yw FHL3 a elwir hefyd yn FHL3 protein a Four and a half LIM domains 3 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 1, band 1p34.3.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn FHL3.
Machine Head
Grŵp thrash metal yw Machine Head. Sefydlwyd y band yn Oakland, Califfornia yn 1991. Mae Machine Head wedi cyhoeddi cerddoriaeth ar label recordio Roadrunner Records.
Dolen allanol
Gwefan swyddogol
Uthr Bendragon
dde|bawd|250px|Uther Pendragon gan [[Howard Pyle, oThe Story of King Arthur and His Knights, 1903.]] 250px|bawd|Arfau Uthr (dychmygol), o lawsysgrif Duduraidd yng Nghasgliad Harley, Llyfrgell [[yr Amgueddfa Brydeinig.]] Arweinydd Brythonig a thad y Brenin Arthur yn ôl traddodiad oedd Uthr Bendragon (weithiau Wthyr Bendragon). Ystyr "Pendragon" yw "prif bennaeth".
Chwedl Sieffre o Fynwy
Ceir ei hanes yn llawn yn fersiwn Sieffre o Fynwy o chwedl Arthur yn ei Historia Regum Britanniae. Dywed fod Uthr yn fab i Cystennin II ac yn frawd i Emrys Wledig. Magwyd ef yn Llydaw er mwyn osgoi gelyniaeth Gwrtheyrn, a chynorthwyir hwynt gan Emyr Llydaw. Dychelant i Brydain, a gorchfygu Gwrtheyrn. Daw Emrys yn frenin, ac mae Uthr yn arwain byddin i Iwerddon i gynorthwyo'r dewin Myrddin i ddod a meni oddi yno i adeiladu Côr y Cewri.
Syrth Uthr mewn cariad a gwraig Gorlois, Dug Cernyw, Eigr (Igraine). Caiff gymorth y dewin Myrddin, sy'n newid ei ffurf fel bod Eigr yn meddwl mai ei gŵr ydyw. Mae Uthr yn cysgu gydag Eigr yng Nghastell Tintagel, a chenhedlir Arthur. Lleddir Gorlois yr un noson, ac mae Uthr yn priodi Eigr. Yn nes ymlaen, gwenwynir Uthr, ac mae Arthur yn ei ddilyn ar yr orsedd.
Ffynonellau Cymreig
Ceir cyfeiriadau cynharach at Uthr yn y traddodiad Cymreig; er enghraifft yn y gerdd ymddiddan Pa Gwr yw y Porthawr yn Llyfr Du Caerfyrddin lle dywedir fod Mabon fab Modron yn was i Uthr. Mae cerdd arall, Ymddiddan Arthur a'r eryr, yn crybwyll nai i Arthur o'r enw Eliwlad, oedd yn fab i Fadog fab Uthr; byddai Madog felly yn frawd i Arthur. Ymddengys Uthr mewn un o Drioedd Ynys Prydain hefyd, "Tair Prif Hud Ynys Prydain", lle dywedir iddo ddysgu hud i Menw fab Teirgwaedd, sy'n ymddangos fel cymeriad yn chwedl Culhwch ac Olwen.
University, Gogledd Carolina
Cymuned heb ei hymgorffori (Saesneg: unincorporated community) yn, yn nhalaith Gogledd Carolina, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal University, gan gynnwys:
I Could Never Be Your Woman
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Amy Heckerling yw I Could Never Be Your Woman a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd gan Scott Rudin a Twink Caplan yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Pinewood Studios. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Amy Heckerling a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Mike Hedges. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs a thrwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Graham Norton, Tracey Ullman, Troy Gentile, Michelle Pfeiffer, Saoirse Ronan, Paul Rudd, Jon Lovitz, Henry Winkler, Mackenzie Crook, Fred Willard, Stacey Dash, David Mitchell, Sarah Alexander, Iddo Goldberg, Victoria Chalaya, Yasmin Paige, Olivia Colman, Peter Polycarpou a Phil Cornwell. Mae'r ffilm I Could Never Be Your Woman yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Amy Heckerling ar 7 Mai 1954 yn y Bronx. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1977 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn AFI Conservatory.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Amy Heckerling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Makings of An Addict: Making Deimosimine
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Greg Martin yw The Makings of An Addict: Making Deimosimine a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Mae'r ffilm The Makings of An Addict: Making Deimosimine yn 90 munud o hyd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Greg Martin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eigr
Mam y brenin Arthur yn ôl traddodiad oedd Eigr (Lladin: Igerna, hen Ffrangeg Igerne, yn ddiweddarach Ygraine, Saesneg: Igraine). Yn y chwedl fel y'i hadroddir gan Sieffre o Fynwy yn yr Historia Regum Britanniae, mae'n wraig i Gorlois, Dug Cernyw.
Syrth Uthr Bendragon, brenin Ynys Brydain, mewn cariad ag Eigr mewn gwledd i ddathlu buddugoliaeth. Caiff gymorth y dewin Myrddin, sy'n newid ffurf Uthr fel bod Eigr yn meddwl mai ei gŵr ydyw. Mae Uthr yn cysgu gydag Eigr yng Nghastell Tintagel, a chenhedlir Arthur. Lleddir Gorlois yr un noson, ac mae Uthr yn priodi Eigr. Yn nes ymlaen, gwenwynir Uthr, ac mae Arthur yn ei ddilyn ar yr orsedd.
William Davies (Gwilym Teilo)
Bardd Cymraeg a hanesydd Cymreig oedd William Davies (1831 – 3 Hydref 1892), sy'n fwy adnabyddus wrth ei enw barddol Gwilym Teilo.
Brodor o ardal Llandeilo, Sir Gaerfyrddin oedd Gwilym Teilo. Fel bardd a llenor, enillodd sawl gwobr mewn eisteddfodau, lleol a chenedlaethol.
Cyfeirgi Gwyddelig
Mae ganddo daldra o 63.5 i 69 cm (25 i 27 modfedd) ac yn pwyso 27 i 32 kg (60 o 70 o bwysau). Mae ganddo gôt loyw, syth a gwastad gyda blew hir ar y clustiau, y coesau, y frest, y bol a'r gynffon, ac o liw coch a gwyn yn wreiddiol ond heddiw yn amlach yn lliw mahogani neu liw castan. Ci deallus a da ei dymer a chyflym wrth ei waith yw'r Cyfeirgi Gwyddelig.
Bus Éireann
Mae'r cyfeirgi Gwyddelig yn gweithredu fel logo ar gyfer gwasnaethau fysiau cenedlaethol Iwerddon, sef Bus Éireannn. Mabwysiadwyd y ci eiconig fel logo pan sefydlwyd y gwasanaeth newydd yn 1987.
Lambaol-Gwimilio
Mae Lambaol-Gwimilio (Ffrangeg: Lampaul-Guimiliau) yn gymuned yn Departamant Penn-ar-bed (Ffrangeg Finistère), Llydaw. Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Yn yr erthygl hon, cyfieithir y termau brodorol kumunioù (Llydaweg) a communes (Ffrangeg) i "gymuned" yn Gymraeg.
Poblogaeth
Population - Municipality code 29097
Gweler hefyd
Cymunedau Penn-ar-Bed
FKBP1A
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn FKBP1A yw FKBP1A a elwir hefyd yn FK506 binding protein 1A (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 20, band 20p13.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn FKBP1A.
Creswell, Swydd Derby
Pentref yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Creswell.
Pontcanna
Ardal a chymyned yng Nghaerdydd yw Pontcanna (hen sillafiad: Pontganna). Gall fod ei henw'n cyfeirio at Santes Canna, santes o'r chweched ganrif o dde Cymru.
'Pontaganna' - gyda threiglad oedd yr ynganiad byw fel y gwelir yn y sillafiad o 1702 mewn ewyllys ac eto yng nghofnodion Sesiwn Chwarter o 1751. Mae hyn yn dilyn yr un patrwm a: Pontgarreg, Pontgadfan, (capel y Wesleaid yn Llangadfan) a 'Threganna', ond mae 'Pontcanna' wedi hen sefydlu, bellach.
Roedd creu cymuned Pontcanna newydd yn 2016 (rhan o ardal Glan'rafon yn wreiddiol).
Double Springs, Alabama
Tref yn, yn nhalaith Alabama, yw .
Pontcanna
Pontcanna gyfoes
Mae Pontcanna yn ardal o dai teras o wahanol feintiau a adeiladwyd yn ystod Oes Fictoria. Mae bellach yn un o ardaloedd mwyaf deniadol Caerdydd ac yn cynnwys amryw o swyddfeydd a gwestai. Ar hyd Stryd Pontcanna geir amrywiaeth o gaffes a bwytai.
Double Springs, Alabama
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Double Springs, gan gynnwys:
Pontcanna
Pontcanna gyfoes
Lleolwyd pencadlys gyntaf S4C yng Ngerddi Sophia ym Mhontcanna yn 1982. Ceir hefyd siop lyfrau Gymraeg yn y cwarter sef Siop Caban.
Jeremy Owen
Llenor Cymraeg ar bynciau crefyddol oedd Jeremy Owen (fl. 1704 - 1744), a gofir fel awdur y gyfrol Golwg ar y Beiau.
Gyrfa
Cafodd ei addysg yn ysgol ei ewythr yn Amwythig. Dilynodd ei dad yn weinidog Ymneilltuol yn Henllan Amgoed, Sir Gaerfyrddin, yn 1711.
Yn 1732-33, cyhoeddodd Golwg ar y Beiau. Yn y llyfr hwnnw ceir ymateb Owen i'r rhwyg yn yr eglwys Bresbyteraidd yn yr ardal a arweiniodd at un o ddadleuon diwinyddol poethaf y 18g, rhwng pleidwyr Uchel ac Isel Calfiniaeth. Ystyrir y llyfr bychan hwn yn glasur o'r cyfnod am "ragoriaeth ei Gymraeg cyhyrog".
Cyfeirgi
Math o gi yw cyfeirgi, gosotgi, setiwr neu gi setio sy'n cynnwys tri brîd o gŵn adar: Cyfeirgi Gordon, y Cyfeirgi Gwyddelig, a'r Cyfeirgi Seisnig.
Jeremy Owen
Astudiaethau
Ceir ysgrif gan Saunders Lewis ar waith Jeremy Owen yn y gyfrol Meistri'r Canrifoedd (Caerdydd, 1973)
Cyfeirgi
Maent yn tarddu o gi hela o'r Oesoedd Canol o'r enw'r Sbaengi Gosod a gafodd ei hyfforddi i ganfod adar ac yna i "osod", hynny yw i orwedd ger yr adar i alluogi'r heliwr i daflu rhwyd dros yr adar a'r ci. Pan gafodd drylliau eu mabwysiadu gan helwyr, hyfforddwyd cyfeirgwn i sefyll tra'n cyfeirio.
Button Gwinnett
Arweinydd gwleidyddol Americanaidd oedd Button Gwinnett (1735 – 19 Mai 1777). Roedd yn cynrychioli Georgia ar y Gyngres Gyfandirol ac ef oedd ail lofnodwr Datganiad Annibyniaeth yr Unol Daleithiau. Enwyd Gwinnett County, Georgia, ar ei ôl.
Fe'i ganed ym 1735 yn Down Hatherley, Swydd Gaerloyw, Lloegr, i rieni Cymreig, y Parchedig Samuel ac Anne (née Button) Gwinnett. Mae'r enw'n deillio o'r gair Gwynedd.