cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cluj-Napoca
Cyfnod Modern Cynnar
Yn 1699, yn dilyn Cytundeb Heddwch Carlowitz, daeth Transylfania yn rhan o Archesgobaeth Awstria wrth gadw ei statws fel tywysogaeth ymreolaethol. Ers amser meddiannaeth Awstria mae wedi gwasanaethu fel prifddinas wleidyddol ac economaidd Transylvania (rhwng1790 a 1848 a rhwng 1861 a 1867). Roedd Ymerodraeth Awstria wedi ei dewis yn benodol fel prifddinas yr ardal oherwydd bod y ddinas bron yn gyfan gwbl yn ddilynwr Protestaniaeth radical a sefydlwyd gan David Ferenc, Cristnogaeth heddychol a wadodd y pechod gwreiddiol ac a oedd yn ystyried bod pob crefydd yn gyfartal o ran urddas. Rhoddodd y digwyddiad hanesyddol hwn ysgogiad i foderneiddio'r ddinas a chynyddodd hefyd nifer y trigolion yn Rwmania.
Ers i drigolion Cluj gymryd rhan yn Chwyldro 1848, trosglwyddwyd prifddinas Transylvania o Cluj i Sibiu i gael gwell rheolaeth ar y diriogaeth sydd yng ngrym Fienna. Ar ôl sefydlu Ymerodraeth Awstria-Hwngari ym 1867, atodwyd Cluj a phob Transylvania i Deyrnas Hwngari. Yn nhermau economaidd a demograffig, Cluj oedd yr ail ddinas fwyaf yn y deyrnas, yn ail yn unig i Budapest. Yn ystod ail hanner yr 19g, mae'r ddinas wedi cael ei thrawsnewid yn sylweddol: - ar lefel drefol (datgymalwyd y waliau i adeiladu'r cyfadeiladau pensaernïol mawr presennol, fel yr ysbytai ar Ffordd Clinicilor neu adeiladau a strydoedd eraill yn y canol) - ar y lefel wleidyddol-ddemograffig (datblygiad y bourgeoisie Rwmania, memorandwm y grŵp o ymreolaethwyr Rwmania ac ati). Yn 1918, pan ddewisodd Transylvania ymuno â Theyrnas Rwmania, dechreuodd Cluj fod yn hygyrch i Rwmaniaid o bentrefi cyfagos.
Cyfnod Modern
Yn dilyn yr Ail Ddyfarniad Fienna, daeth Cluj yn Hwngari eto rhwng Awst 1940 ac Awst 1944, gan gymryd yr enw Hwngari, Kolozsvár. Mewn cydweithrediad â'r Natsïaid, trefnodd y lluoedd meddiannaeth ghetto rhwng Mai a Mehefin 1944.
Meddiannwyd Cluj gan y Sofietiaid rhwng 1944 a 1952. Yn 1974 penderfynodd Nicolae Ceauşescu ychwanegu Napoca at enw'r ddinas, gan geisio cadarnhau parhad presenoldeb Rwmania. Yn ystod ei unbennaeth, cafodd bywyd deallusol ei ormesu a chysylltwyd cysylltiadau tramor. Cosbodd y digwyddiadau hyn holl ddinasyddion Rwmania, gan gynnwys y rhai o darddiad Hwngari, o Transylvania. Yn dilyn cwymp comiwnyddiaeth, ar ôl 1990, llywodraethwyd Cluj am sawl blwyddyn gan faer cenedlaetholgar, Gheorghe Funar, a gynyddodd y tensiwn rhwng Rhufeiniaid a Hwngariaid. Diwedd mandad y maer cenedlaetholgar, yn 2004 a datblygiad cyfredol yn uno'r Clujeni waeth beth yw eu gwreiddiau. Mewn gwirionedd, mae llawer o deuluoedd yn gymysg ac yn ddwyieithog.
Demograffeg Aml-ethnig
Rwmaniaid, Hwngariaid, Almaenwyr, Iddewon, Iwcraniaid, eraill.
Cymuned Hwngareg
Mae'r 60,000 o drigolion o darddiad Hwngari yn gwneud Cluj Napoca yr ail ddinas yn Rwmania gyda'r nifer uchaf o Magyars ar ôl Târgu Mureș. Mae yna nifer o weithgareddau iaith Hwngareg, gan ddechrau gyda'r Tŷ Opera a Theatr Hwngareg. Mae bron i 10,000 o fyfyrwyr (hefyd o ardaloedd cyfagos) yn mynychu ysgolion yn Hwngareg. O safbwynt y cyfryngau, mae papurau newydd a chyfnodolion yn yr iaith a Radio Cluj dan berchnogaeth y Wladwriaeth yn darllediadu bum awr y dydd yn Hwngari.
Addysg Uwchradd
Mae ail ganolfan brifysgol y wlad, Cluj yn gartref i fwy na 80,000 o fyfyrwyr sy'n gallu astudio yn nhair iaith hanesyddol Transylvania (Rwmaneg, Almaeneg a Hwngari), fel yn Ffrangeg a Saesneg.
Chwaraeon
Mae timau pêl-droed CFR Cluj ac U Cluj wedi'u lleoli yn Cluj-Napoca, yn ogystal ag Olimpia Cluj CFF, ymhlith y teitl mwyaf o bencampwriaeth pêl-droed merched Rwmania ac sydd wedi cynrychioli ffederasiwn pêl-droed Rwmania ar sawl achlysur ym Mhencampwyr Merched UEFA Cynghrair.
Gorsaf reilffordd Worstead
Mae gorsaf reilffordd Worstead yn gwasanaethu pentref Worstead yn Norfolk, Lloegr.
Dyn y Syrcas
Llyfr Cymraeg, ffeithiol gan Derfel Williams yw Dyn y Syrcas sy'n un o gyfrolau'r gyfres Stori Sydyn. Gwasg Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2008. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.
Disgrifiad byr
Ceir yn y gyfrol hon hanes un dyn a benderfynodd droi ei gefn ar fywyd arferol i weithio mewn syrcas.
Tower City, Gogledd Dakota
Dinas yn, yn nhalaith Gogledd Dakota, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Tower City, gan gynnwys:
Plucks Gutter
Pentrefan yng Nghaint, De-ddwyrain Lloegr, ydy Plucks Gutter. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Stourmouth yn ardal an-fetropolitan Dover.
Saif y pentrefan lle mae isafon Little Stour yn ymuno ag Afon Stour (Great Stour).
Julie Jaler
Arlunydd benywaidd o Ffrainc yw Julie Jaler (27 Ebrill 1968).
Fe'i ganed yn Issy-les-Moulineaux a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Ffrainc.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Passport to Suez
Ffilm am ysbïwyr gan y cyfarwyddwr André de Toth yw Passport to Suez a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Alecsandria. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Slafiaid
bawd|384x384px|Gwledydd Slafaidd yn Ewrop Cangen ieithyddol ac ethnig o'r bobloedd Indo-Ewropeaidd yw'r Slafiaid. O'u mamwlad gyntefig ar wastatiroedd Wcráin, ymledodd y bobloedd Slafaidd dros rhan helaeth o Ddwyrain Ewrop, gan wladychu'r Balcaniaid, glannau'r Baltig a Rwsia yn yr Oesoedd Canol cynnar. Gyda thwf Ymerodraeth Rwsia o'r 16g ymlaen, daeth Siberia ac ardaloedd eraill gogledd Asia o dan reolaeth Slafiaid.
Passport to Suez
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ann Savage, Lloyd Bridges, Warren William ac Eric Blore. Mae'r ffilm Passport to Suez yn 71 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Slafiaid
Yn draddodiadol, dosbarthir y Bobloedd Slafaidd ar sail iaith yn dri grŵp: Slafiaid y Gorllewin (Tsieciaid, Pwyliaid, Slofaciaid a Sorbiaid), Slafiaid y Dwyrain (Belarwsiaid, Wcreiniaid a Rwsiaid) a Slafiaid y De (Bwlgariaid a bobloedd yr hen Iwgoslafia: Bosniaid, Croatiaid, Macedoniaid, Montenegroaid, Serbiaid a Slofeniaid).
Y famwlad Slafaidd
Er ei bod yn eglur bod y famwlad Slafaidd gyntefig rhywle yn Nwyrain Ewrop, mae dadleuon ymysg ysgolheigion am ei lleoliad pendant. Gwyddys i'r Slafiaid wladychu ardal y Balcaniaid a'r rhan fwyaf o Rwsia yn ystod y cyfnod hanesyddol. Yn ôl y farn fwyaf cyffredin, lleoliad y famwlad Slafaidd oedd ar hyd canol yr afon Dnieper, ardal sydd heddiw yn cyfateb i ogledd canol a gorllewin Wcráin a de Belarws. Mae'n amhosibl ail-lunio unrhyw dermau morwrol (er enghraifft, gair am 'cwch' neu 'angor') na gair am 'ambr' yn y gyn-iaith Slafaidd. Mae hyn yn sail i gredu nad oedd y famwlad yn cyrraedd glanau'r Baltig. Nid yw ffynonellau Rhufeinig yn crybwyll y Slafiaid cyn y 6g. Unwaith eto, mae hyn yn awgrymu nad oedd yna ddim Slafiaid ar gyrion gogleddol yr Ymerodraeth Rufeinig. Mae tystiolaeth ieithyddol yn dangos hefyd bod y Slafiaid cynnar mewn cysylltiad clòs am beth amser â phobloedd Iranaidd a Germanaidd. Mae nifer o eiriau am gysyniadau crefyddol (er enghraifft y geiriau cyn-Slafoneg am 'duw' a 'paradwys') wedi'u benthyg gan y gyn-iaith Iranaidd. Roedd llwythi Iranaidd (y Scythiaid a'r Sarmatiaid) yn trigo i'r gogledd o'r Môr Du yn ail hanner y mileniwm cyntaf CC, a Gothiaid yn yr un ardal yn ddiweddarach. Mae'r dystiolaeth hyn i gyd yn ddilys â lleoliad i'r famwlad Slafonaidd i'r gogledd o'r llythi hyn, ond heb fod mor bell â Môr Baltig. Mae hyn yn agos iawn at y famwlad Indo-Ewropeaidd ei hun.
Passport to Suez
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life and Death of Colonel Blimp sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Mel Thorsen sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Slafiaid
Yr ymfudiadau Slafaidd
Erbyn y chweched a'r 7coedd OC, yn ôl haneswyr Rhufeinig a Groeg, fel Jordanes yn ei hanes o'r Gothiaid 'De origine actibusque Getarum' a Procopius yn ei ysgrifau yntau, cartref y llythi Slafaidd oedd yr ardal i'r gogledd o Afon Donaw (Donwy), mewn rhwymyn o dir rhwng y Fistwla uchaf a'r afon Dnepr (Wcrain a Gwlad Pwyl heddiw). O'r bumed i'r 10g roedd ffiniau tiriogaeth y Slafiaid yn ystwyth iawn. Yn ystod y cyfnod hwn, ehangodd y Slafiaid eu tiriogaeth yn sylweddol, gan ymfudo o'u mamwlad ym mhob cyfeiriad, a dechreuodd eu iaith ymrannu i greu'r tair cangen a welir heddiw. Daeth yr ymfudiadau hyn â'r Slafiaid i'r gogledd a gogledd-ddwyrain (Rwsia heddiw), lle daethant mewn cysylltiad â phobloedd Baltaidd a Ffinno-Wgraidd. Yn y De, croesasant Afon Donaw i gyrraedd tiroedd yrYmerodraeth Fysantaidd ac ymsefydlu yng ngwledydd heddiw Slafiaid y De (Bwlgaria, Serbia, Croatia ayyb). Yn y gorllewin, ymgartrefodd y Slafiaid ar lannau'r Môr Baltig gan gymysgu â llwythi Baltaidd a Germanaidd hyd at ogledd a dwyrain yr Almaen. Fel hyn y mae'r Brut Cynradd Rwsieg yn disgrifio'r sefyllfa:
Dros cyfnod hir gwladychodd y Slafiaid ar lannau'r Donaw, lle mae'r tiroedd Hwngaraidd a Bwlgaraidd yn gorwedd heddiw. O blith y Slafiaid hyn, ymwasgarodd carfanau dros y wlad, ac fe'u hadnabuwyd gan enwau perthnasol, yn ôl y llefydd a wladychodd. Felly daeth rhai i wladychu ger yr afon Morava, ac fe'i henwyd yn Morafiaid, tra i eraill gael eu henwi'n Tsieciaid.
Passport to Suez
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André de Toth ar 15 Mai 1913 ym Makó a bu farw yn Burbank ar 17 Chwefror 2016. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1939 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Slafiaid
Yr ieithoedd Slafaidd
Heddiw mae tua 430 miliwn o bobl yn siarad iaith Slafaidd. Rwsieg yw'r un â'r nifer fwyaf o siaradwyr (255 miliwn),
Gwledydd a ddefnyddir ieithoedd Slafaidd gyda statws swyddogol yw: Rwsia (Rwsieg), Gwlad Pwyl (Pwyleg), Yr Wcrain (Wrceineg), Belarws (Belarwsieg a Rwsieg), Y Weriniaeth Tsiec (Tsieceg), Slofacia (Slofaceg), Slofenia (Slofeneg), Croatia (Croateg), Bosnia a Hertsegofina (Bosnieg, Croateg a Serbeg ), Serbia (Serbeg), Gogledd Macedonia (Macedoneg) a Montenegro (Montenegreg).
Passport to Suez
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André de Toth nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Stansted Mountfitchet
Pentref a phlwyf sifil yn Essex, Dwyrain Lloegr, ydy Stansted Mountfitchet. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Uttlesford.
Crug Rosehill
Crug crwn a godwyd gan bobl Oes Newydd y Cerrig neu Oes yr Efydd fel rhan o'u seremonïau neu i gladdu'r meirw ydy Crug Rosehill (Saesneg: Lamber Round Barrow), yng nghymuned The Havens, Sir Benfro;.
Cofrestrwyd y crug hwn gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: PE348. Ceir bron i 400 o grugiau crynion ar y gofrestr; mwy nag unrhyw fath arall o heneb.
Codwyd crugiau crynion yn gyntaf tua 3000 C.C. a pharhaodd yr arfer hyd at ddiwedd Oes yr Efydd (tua 600 C.C.) gyda'r mwyafrif ohonyn nhw'n cael eu codi rhwng 2400 - 1500 C.C.
Gweler hefyd
Mathau gwahanol o henebion a ddefnyddir mewn arferion claddu:
Abbott a Costello
Deuawd gomedi Americanaidd oedd Abbott a Costello (sef Bud Abbott a Lou Costello.)
Roedd eu gwaith ar radio ac mewn ffilm a theledu yn eu gwneud y tîm comedi mwyaf poblogaidd yn y 1940au a dechrau'r 1950au a nhw oedd y diddanwyr â'r cyflog uchaf yn y byd yn ystod yr Ail Ryfel Byd. Un o'u sgets "Who's on First??" yw un o'r arferion comedi mwyaf adnabyddus erioed. Lleihaodd eu poblogrwydd yn y 1950au cynnar oherwydd gor-ddatgelu a daeth eu contractau ffilm a theledu i ben. Daeth y bartneriaeth i ben yn fuan wedi hynny.
Bwrlésg
Er eu bod wedi croesi llwybrau ychydig weithiau ynghynt, dechreuodd y ddau weithio gyda'i gilydd gyntaf ym 1935 yn yr Eltinge Burlesque Theater ar 42nd Street yn Ninas Efrog Newydd, sydd bellach yn lobi cofadeilad ffilm AMC Theatres. Perfformiodd y ddau gyda'i gilydd am y tro cyntaf o ganlyniad i bartner rheolaidd Costello fynd yn sâl. Degawdau yn ddiweddarach, pan symudodd AMC yr hen theatr 168 tr (51 m) ymhellach i'r gorllewin ar 42nd Street i'w lleoliad presennol, cafodd balŵns anferth o Abbott a Costello eu rigio i ymddangos i'w thynnu.
Anogodd perfformwyr eraill yn y sioe, gan gynnwys gwraig Abbott iddyn nhw baru yn barhaol. Creuwyd y ddeuawd act trwy fireinio ac ail-weithio nifer o frasluniau bwrlésg gydag Abbott fel y dyn syth twyllodrus a Costello fel y ffŵl..
Radio
Roedd darllediad radio cyntaf y tîm ar The Kate Smith Hour ar Chwefror 3, 1938. Ar y dechrau, roedd y tebygrwydd rhwng eu lleisiau yn ei gwneud hi'n anodd i wrandawyr radio (yn hytrach na chynulleidfaoedd llwyfan) wahaniaethu rhwng y ddau. O ganlyniad, effeithiodd Costello ar lais plentynnaidd uchel. Perfformiwyd "Who's on first?" yn gyntaf ar gyfer cynulleidfa radio genedlaethol y mis canlynol. Fe wnaethant berfformio ar y rhaglen yn rheolaidd am ddwy flynedd, tra hefyd yn actio yn un o sioeau cerdd Broadway, The Streets of Paris, ym 1939.
Fe ymunodd Abbott a Costello ag Edgar Bergen a Charlie McCarthy ar The Chase and Sanborn Hour ym 1941 ar ôl iddyn nhw serenu yn rhaglen eu hunain, The Abbott a Costello Show, wedi i sioe Fred Allen orffen yn haf 1940. Cafodd dwy o’u ffilmiau (Buck Privates a Hold That Ghost) eu haddasu ar gyfer Lux Radio Theatre y flwyddyn honno. Dychwelodd eu rhaglen i'w slot amser wythnosol gan ddechrau ar Hydref 8, 1942 a sigaréts Camel fel noddwr.
Roedd The Abbott a Costello Show gydag anterliwtiau cerddorol (gan gynnwys cantorion fel Connie Haines, Ashley Eustis, y Delta Rhythm Boys, Skinnay Ennis, Marilyn Maxwell a’r Les Baxter Singers). Ymhlith y rhai oedd yn serenu yn rheolaidd yn y gyfres roedd Artie Auerbach ("Mr. Kitzel"), Elvia Allman, Iris Adrian, Mel Blanc, Wally Brown, Sharon Douglas, Verna Felton, Sidney Fields, Frank Nelson, Martha Wentworth a Benay Venuta. Ken Niles oedd cyhoeddwr y sioe. Dilynwyd Niles gan Michael Roy, bob yn ail dros y blynyddoedd gyda Frank Bingman a Jim Doyle. Aeth y sioe trwy sawl cerddorfa, gan gynnwys rhai Ennis, Charles Hoff, Matty Matlock, Matty Malneck, Jack Meakin, Will Osborne, Fred Rich, Leith Stevens a Peter van Steeden. Ymhlith ysgrifenwyr y sioe roedd Howard Harris, Hal Fimberg, Parke Levy, Don Prindle, Eddie Cherkose (a elwir yn ddiweddarach yn Eddie Maxwell), Leonard B. Stern, Martin Ragaway, Paul Conlan ac Eddie Forman, yn ogystal â'r cynhyrchydd Martin Gosch. Floyd Caton oedd yn ymdrin ag effeithiau sain yn bennaf. Ymhlith y sêr gwadd roedd Cary Grant, Frank Sinatra, The Andrews Sisters a Lucille Ball.
Ym 1947 symudodd y rhaglen i ABC. Yn ystod eu hamser ar ABC cynhaliodd y ddeuawd raglen radio plant 30 munud hefyd (The Abbott a Costello Children Show) ar fore Sadwrn. Roedd y rhaglen yn cynnwys lleisydd plant Anna Mae Slaughter a'r cyhoeddwr plant Johnny McGovern. Gorffennodd rhediad y rhaglen ym 1949.
Ffilm
Ym 1940, arwyddodd Universal Studios y ddau ar gyfer eu ffilm gerddorol, One Night in the Tropics. Rhannau bach oedd gan y ddau ond, fe wnaethant hawlio'r sylw gyda'u rŵtin clasurol, gan gynnwys "Who's on First?". Roedd cytundeb rhwng Universal a'r ddau i gytundeb dwy ffilm. Roedd eu hail ffilm, Buck Privates (1941), a gyfarwyddwyd gan Arthur Lubin ac yn cyd-serennu The Andrews Sisters, yn boblogaidd iawn, gan ennill $ 4 miliwn yn y swyddfa docynnau a lansiodd Abbott a Costello fel sêr.
Eu ffilm nesaf oedd y comedi Hold That Ghost. Fodd bynnag, bu Buck Privates mor llwyddiannus nes i'r stiwdio benderfynu gohirio ei ryddhau fel y gallai'r tîm ffilmio a rhyddhau In The Navy (1941), gan gyd-serennu Dick Powell a'r Andrews Sisters. Roedd y ffilm hon wedi llwyddo Buck Privates yn y swyddfa docynnau. Roedd y Loew Criterion ym Manhattan ar agor tan 5 a.m. i wasanaethu dros 49,000 o gwsmeriaid yn ystod wythnos gyntaf y ffilm.
Roedd hi'n amser i ailafael yng nghynhyrchiad y ffilm Hold My Ghost. Ychwanegwyd cerddoriaeth i'r ffilm gan gynnwys yr Andrews Sisters a Ted Lewis. Ride 'Em Cowboy (1941) oedd eu ffilm nesaf, gyda Dick Foran, ond gohiriwyd y ffilm hon fel y gallent ymddangos mewn trydydd comedi gwasanaeth sef, Keep' Em Flying (1941). Hon oedd eu ffilm olaf gydag Arthur Lubin. Roedd pob un o’u ffilmiau 1941 wedi bod yn boblogaidd iawn, a phleidleisiwyd Abbott a Costello fel un o'r atyniadau fwyaf y swyddfa docynnau ym 1941.
Benthycodd Universal y tîm i Metro-Goldwyn-Mayer ar gyfer comedi gerddorol, Rio Rita (1942). Yn ystod y ffilmio, gosodwyd printiau llaw a throed Abbott a Costello mewn concrit yn yr hyn a oedd ar y pryd yn "Theatr Tsieineaidd Grauman". Yn ôl yn Universal gwnaethant Pardon My Sarong (1942),a Who Done It? (1942), comedi dirgelwch.
Ym 1942 pleidleisiwyd y ddau yn brif sêr y swyddfa docynnau yn y wlad, a'u henillion am y flwyddyn ariannol oedd $ 789,026. Aeth y ddau ar daith 35 diwrnod yn ystod haf 1942 i hyrwyddo a gwerthu Bondiau Rhyfel. Fe wnaeth Adran y Trysorlys eu credydu gyda $ 85 miliwn mewn gwerthiannau.
Mary Travers
Cantores Americanaidd oedd Mary Allin Travers (9 Tachwedd 1936 – 16 Medi 2009). Aelod y band was Peter, Paul and Mary oedd hi, gyda Peter Yarrow a Noel Stookey.
Gorsaf reilffordd Hoveton ac Wroxham
Mae gorsaf reilffordd Hoveton ac Wroxham  yn gwasanaethu pentref Wroxham yn Norfolk, Dwyrain Lloegr.
Llygwyn culddail
Planhigyn blodeuol yw Llygwyn culddail sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Amaranthaceae yn y genws Atriplex. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Atriplex patula a'r enw Saesneg yw Common orache. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys: Llygwyn Culddail Ymledol a Llygwyn Tryferddail Syth.
Mae'n flodyn unflwydd ac nid oes ganddo stipwl (neu ddeilen fach). Fel arfer mae'r dail yn ddanheddog. Mae'n tyfu yng ngogledd America ers y 18g.
Lucia McCulloch
Roedd Lucia McCulloch (26 Chwefror 1873 – 10 Chwefror 1955) yn fotanegydd nodedig a aned yn Unol Daleithiau America. Y sefydliad trydyddol lle y derbyniodd ei haddysg oedd: Q501758.
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Byd Aneurin
Hunangofiant Cymraeg, ffeithiol gan Aneurin Jones yw Byd Aneurin: Hunangofiant Mewn Llun a Gair. Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2007. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.
Stanway, Essex
Pentref a phlwyf sifil yn Essex, Dwyrain Lloegr, ydy Stanway. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Colchester.
Byd Aneurin
Disgrifiad byr
Hunangofiant yr artist Aneurin Jones, yn llawn celf a brasluniau na gyhoeddwyd o'r blaen. Mae'r gyfrol yn rhoi darlun o blentyndod gwledig yng Nghwm Wysg, gyrfa'r artist, ei brofiad fel athro ac artist uchel ei barch. Llawn storïau difyr.
Botwm Crys yn cadw lle
Seein' Things
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Robert F. McGowan yw Seein' Things a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
The Life and Times of Frida Kahlo
Ffilm ddogfen yw The Life and Times of Frida Kahlo a gyhoeddwyd yn 2005. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Seein' Things
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Harry W. Gerstad oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
The Life and Times of Frida Kahlo
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lila Downs, Leon Trotsky, Diego Rivera a Rita Moreno. Mae'r ffilm The Life and Times of Frida Kahlo yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Seein' Things
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert F McGowan ar 11 Gorffenaf 1882 yn a bu farw yn Santa Monica ar 3 Mehefin 1965. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1921 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
The Life and Times of Frida Kahlo
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd V for Vendetta sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gorsaf reilffordd Great Yarmouth
Mae gorsaf reilffordd Great Yarmouth yn gwasanaethu tref Great Yarmouth yn Norfolk, Lloegr. Mae'r orsaf yn derfynfa i Wherry Lein ac fe'i rheolir gan Greater Anglian.
TAC1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn TAC1 yw TAC1 a elwir hefyd yn Tachykinin precursor 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 7, band 7q21.3.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn TAC1.
Con Lui Cavalca La Morte
Ffilm sbageti western gan y cyfarwyddwr Giuseppe Vari yw Con Lui Cavalca La Morte a gyhoeddwyd yn 1970. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Adriano Bolzoni a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Lallo Gori.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Peter Martell, Mike Marshall, Andrea Bosic, Carole André, Luisa della Noce, Robert Hundar, Hélène Chanel, Giuseppe Addobbati, Carlo Gaddi a Paolo Giusti. Mae'r ffilm Con Lui Cavalca La Morte yn 77 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.35:1.
Desa Drohulu
Ffilm ddrama yw Desa Drohulu a gyhoeddwyd yn 1964. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan S. Rajeswara Rao.
Con Lui Cavalca La Morte
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1970. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Patton sef ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr ffilm Franklin J. Schaffner. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Amerigo Gengarelli oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Giuseppe Vari sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Desa Drohulu
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1964. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Dr. Strangelove sef ffilm gomedi ddu sy’n dychanu'r Rhyfel Oer a’r gwrthdaro niwclear rhwng yr Undeb Sofietaidd a'r Unol Daleithiau. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd.
Con Lui Cavalca La Morte
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giuseppe Vari ar 5 Mehefin 1916 yn Segni a bu farw yn Rhufain ar 18 Awst 2021.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giuseppe Vari nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Desa Drohulu
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gwehydd gylfinbraff
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Gwehydd gylfinbraff (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gwehyddion gylfinbraff) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Ambylospiza albifrons; yr enw Saesneg arno yw Grosbeak weaver. Mae'n perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: Ploceidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. albifrons, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r gwehydd gylfinbraff yn perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: Ploceidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Gregl gyffredin
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Gregl gyffredin (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: greglod cyffredin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Quiscalus quiscula; yr enw Saesneg arno yw Common grackle. Mae'n perthyn i deulu'r Tresglod (Lladin: Icteridae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn Q. quiscula, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.
Teulu
Mae'r gregl gyffredin yn perthyn i deulu'r Tresglod (Lladin: Icteridae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Getting Even With Dad
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Kathleen Wilhoite, Macaulay Culkin, Ron Canada, Héctor Elizondo, Ted Danson, Gailard Sartain, Glenne Headly, Sam McMurray, Dann Florek, Saul Rubinek a Sydney Walker. Mae'r ffilm Getting Even With Dad yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1994. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Forrest Gump ffilm glasoed gan Robert Zemeckis. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Tim Suhrstedt oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Richard Halsey sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Howard Deutch ar 14 Medi 1950 yn Ninas Efrog Newydd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1986 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn George W. Hewlett High School.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Howard Deutch nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Secret Places
Ffilm ddrama am LGBT gan y cyfarwyddwr Zelda Barron yw Secret Places a gyhoeddwyd yn 1984. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michel Legrand.
Gorsaf reilffordd Berney Arms
Mae gorsaf reilfforddBerney Arms  yn gwasanaethu pentref Berney Arms yn Norfolk, Lloegr.
Secret Places
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1984. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Terminator sef ffilm apocolyptaidd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Râdeți Ca-N Viață
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Andrei Blaier yw Râdeți Ca-N Viață a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn Rwmania. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwmaneg.
Secret Places
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Zelda Barron nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Râdeți Ca-N Viață
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode VI: Return of the Jedi sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1650 o ffilmiau Rwmaneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Andrei Blaier ar 16 Mai 1933 yn Bwcarést a bu farw yn yr un ardal ar 12 Mawrth 1976. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1958 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Caragiale National University of Theatre and Film.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Andrei Blaier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Afon Llwchwr
Un o'r afonydd sy'n ymuno ym Mhantffynnon yw afon Aman.
Yn Abertawe yn y 18g, roedd gan yr afon enw da am sewin ac eogiaid. Roedd y pysgod a dalwyd yn yr afon yn cael ei hel lawr at farchnad Abertawe ar gefn merlod. Lleihaodd pysgota yn y 19g oherwydd llygredd o'r diwydiannau ffyniannus yn yr ardal yn y cyfnod hwnnw.
Solit4ire
Ffilm arswyd yw Solit4ire a gyhoeddwyd yn 2014. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Solit4ire ac fe'i cynhyrchwyd yn Indonesia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Indoneseg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Indoneseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ystum Taf
Ardal a chymuned yng Nghaerdydd yw Ystum Taf (Saesneg: Llandaff North). Saif i'r gogledd-ddwyrain o Llandaf, caiff y ddau eu gwahanu gan  Afon Taf. Lleolir ysgol iau Hawthorn, Ysgol Gyfun Gymraeg Glantaf, Ysgol Uwchradd yr Eglwys Newydd ac Ysgol Uwchradd yr Eglwys yng Nghymru Esgob Llandaf yma.
Gweinyddiaeth
Lleolir ward Ystum Taf o fewn etholaeth seneddol Gogledd Caerdydd. Mae'r arffinio gyda wardiau Radyr a Morganstown i'r gogledd-orllewin; Yr Eglwys Newydd a Thongwynlais i'r gogledd; Y Mynydd Bychan i'r gogledd ddwyrain; Gabalfa i'r dwyrain; Rhiwbeina a Llandaf i'r de-orllewin.
Cludiant
Mae Gorsaf reilffordd Llandaf yn gwasanaethu'r ardal, gyda gwasnaethau yn rhedeg i'r gogledd i Dreherbert, Merthyr Tudfil neu Aberdâr gan deithio trwy Radur a Phontypridd. Mae gwasanaethau yn teithio i Caerdydd Canolog i'r de, gan deithio trwy Heol y Frenhines.
Mae gwasanaethau bws rheolaidd rhif 24 (Llandaf-Pontcanna-Caerdydd Canolog), a 25 (Yr Eglwys Newydd-Birchgrove-Gabalfa-Cathays-Caerdydd Canolog) yn cael eu rhedeg gan gwmni Bws Caerdydd.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Sekte
Ffilm arswyd llawn cyffro yw Sekte a gyhoeddwyd yn 2019. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Sekte ac fe'i cynhyrchwyd yn Indonesia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Indoneseg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Indoneseg wedi gweld golau dydd.
Paavo, a Life in Five Courses
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Hanna Hemilä yw Paavo, a Life in Five Courses a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America a Y Ffindir. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Hanna Hemilä.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hanna Hemilä nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Lawrenceburg, Indiana
Dinas yn, yn nhalaith Indiana, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Lawrenceburg, gan gynnwys:
Last of The Comanches
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr André de Toth yw Last of The Comanches a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Kenneth Gamet a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan George Duning.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1953. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Roman Holiday sy’n ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Ray Cory oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Al Clark sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André de Toth ar 15 Mai 1913 ym Makó a bu farw yn Burbank ar 17 Chwefror 2016. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1939 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André de Toth nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
TADA2A
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn TADA2A.
Elena Drobychevskaja
Arlunydd benywaidd o Belarws yw Elena Drobychevskaja (28 Mawrth 1968).
Fe'i ganed yn Minsk a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Belarws.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Ogof Fingal
Mae Ogof Fingal ar ynys Stafa,  un o Ynysoedd Mewnol Heledd yng ngogledd-orllewin yr Alban. Mae’r ogof yn nodweddiadol am ei cholofnau Basalt, ac yn denu twristiaid, fel arfer o ynys Muile, 10 cilomedr i ffwrdd. Mae’r ogof yn 75 medr o hyd, 14 medr o led a 22 medr o uchder. Enw Gaeleg yr ogof yw Uamh-Binn (ogof melodi). Crewyd yr ogof a Sarn y Cawr (Saesneg: Giant’s Causeway) gan yr un llif o lafa tua 60 miliwn o flynyddoedd yn ôl. Yn ôl chwedl, roeddent yn rhan o bont defyddiwyd gan Fionn mac Cumhaill i gyrraedd yr Alban. bawd|chwith|260px bawd|chwith|260px|Tu mewn i'r ogof
Ysbrydolwyd Felix Mendelssohn i greu cerddoriaeth gan yr ogof a sŵn y tonnau.
Levende Billeder Tagne Under Den 2. Thule Ekspedition Til Grønlands Nordkyst 1917-18
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Thorild Wulff yw 'Levende Billeder Tagne Under Den 2. Thule Ekspedition Til Grønlands Nordkyst 1917-18' a gyhoeddwyd yn 1918. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1918. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Shoulder Arms sef ffilm fud a chomedi o Unol Daleithiau America a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Thorild Wulff oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Thorild Wulff nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Mary Strong Clemens
Roedd Mary Strong Clemens (3 Ionawr 1873 – 13 Ebrill 1968) yn fotanegydd nodedig a aned yn Unol Daleithiau America.
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Bu farw yn 1968.
Crug Pen-dre
Crug crwn a godwyd gan bobl Oes yr Efydd fel rhan o'u seremonïau neu i gladdu'r meirw ydy Crug Pen-dre, yng nghymuned Treletert, Sir Benfro;. Un o dri neu bedwar crug o fewn tafliad carreg i'w gilydd. Mae hwn yn mesur 33 wrth 1.5 metr. Ceir ffos o gerrig gyda diamedr o 12m yn ei amgylchynnu.
Cofrestrwyd y crug hwn gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: PE062. Ceir bron i 400 o grugiau crynion ar y gofrestr; mwy nag unrhyw fath arall o heneb.
Codwyd crugiau crynion yn gyntaf tua 3000 C.C. a pharhaodd yr arfer hyd at ddiwedd Oes yr Efydd (tua 600 C.C.) gyda'r mwyafrif ohonyn nhw'n cael eu codi rhwng 2400 - 1500 C.C.
Gweler hefyd
Mathau gwahanol o henebion a ddefnyddir mewn arferion claddu:
Stebbing
Pentref a phlwyf sifil yn Essex, Dwyrain Lloegr, ydy Stebbing. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Uttlesford.
The Bridge in The Jungle
Y prif actor yn y ffilm hon yw John Huston. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1971. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Clockwork Orange sef ffim wyddonias, ddistopaidd am drosedd gan y cyfarwyddwr ffilm Stanley Kubrick. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pancho Kohner ar 7 Ionawr 1939 yn Los Angeles.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pancho Kohner nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Clayton, Delaware
Tref yn, yn nhalaith Delaware, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Clayton, gan gynnwys:
Gorsaf reilffordd Acle
Mae gorsaf reilffordd Acle yn gwasanaethu pentref Acle yn Norfolk, Lloegr. Adeiladwyd yr orsaf yn 1883 ac fe'i lleolir ar y linell rhwng Norwich a Great Yarmouth.
Llygwyn llwydwyn
Planhigyn blodeuol a llwyn bychan yw Llygwyn llwydwyn sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Amaranthaceae yn y genws Halimione ac me'n tyfu mewn gwledydd cynnes yn Affrica ac Ewrasia. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Atriplex portulacoides a'r enw Saesneg yw Sea-purslane. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Helys Can, Eurllys, Llwylys Gwryw, Llygwyn Llyswyddaidd ac Ysgyrfi Gwryw.
Mae'n blanhigyn lluosflwydd ac mae'r dail yn fytholwyrdd. Nid oes ganddo stipwl (neu ddeilen fach). Fel arfer mae'r dail yn ddanheddog. Gall dyfu hyd at 75 cm. Mae'n blodeuo rhwng Gorffennaf a Medi a chaiff y blodau eu peillio gan y gwynt. bawd|chwith
Strangeland
Ffilm arswyd yw Strangeland a gyhoeddwyd yn 1998. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Strangeland ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Dee Snider a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Anton Sanko. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Linda Cardellini, Amy Smart, Elizabeth Peña, Robert Englund, Dee Snider, Kevin Gage, Robert LaSardo, Brett Harrelson, Ivonne Coll a Krsztoff. Mae'r ffilm Strangeland (ffilm o 1998) yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ora "H"
Ffilm gan y cyfarwyddwr Andrei Blaier yw Ora "H" a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd yn Rwmania. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwmaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1650 o ffilmiau Rwmaneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Andrei Blaier ar 16 Mai 1933 yn Bwcarést a bu farw yn yr un ardal ar 12 Mawrth 1976. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1958 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Caragiale National University of Theatre and Film.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Andrei Blaier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Susana
Ffilm ddrama yw Susana a gyhoeddwyd yn 1974. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Susana ac fe'i cynhyrchwyd yn Indonesia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Indoneseg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1974. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather Part II sef rhan dau y gyfres Americanaidd boblogaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Indoneseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
TAF1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn TAF1 yw TAF1 a elwir hefyd yn TATA-box binding protein associated factor 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom X dynol, band Xq13.1.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn TAF1.
Turah
Ffilm ddrama yw Turah a gyhoeddwyd yn 2016. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Turah ac fe'i cynhyrchwyd gan Eddie Cahyono yn Indonesia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Indoneseg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Indoneseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Grumpier Old Men
Ffilm am gyfeillgarwch a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Howard Deutch yw Grumpier Old Men a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd gan John Davis yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Minnesota. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Mark Steven Johnson a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alan Silvestri. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
O Barc y Wern i Barc y Faenol
Llyfr Cymraeg, ffeithiol gan Selwyn Iolen yw O Barc y Wern i Barc y Faenol. Gwasg y Bwthyn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2007. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Grumpier Old Men
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sophia Loren, Jack Lemmon, Walter Matthau, Daryl Hannah, Ann-Margret, Burgess Meredith, Kevin Pollak, Ann Morgan Guilbert a Max Wright. Mae'r ffilm Grumpier Old Men yn 97 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Tak Fujimoto oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Maryann Brandon sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
O Barc y Wern i Barc y Faenol
Disgrifiad byr
Botwm Crys yn cadw lle
Grumpier Old Men
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Howard Deutch ar 14 Medi 1950 yn Ninas Efrog Newydd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1986 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn George W. Hewlett High School.
On The Red Cliff
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Hanna Henning yw On The Red Cliff a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Storybook
Ffilm antur yw Storybook a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Harry Manfredini.
Grumpier Old Men
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Howard Deutch nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Storybook
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
On The Red Cliff
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hanna Henning nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Marina and the Diamonds
Cantores Gymreig yw Marina Lambrini Diamandis (ganwyd 10 Hydref 1985), neu Marina and the Diamonds.
Gorsaf reilffordd Lingwood
Mae gorsaf reilffordd Lingwood yn gwasanaethu pentref Lingwood yn Norfolk, Lloegr.
Marina and the Diamonds
Cafodd ei geni yn Y Fenni, gyda'i thad yn Roegwr a'i mam yn Gymraes; ysgarodd y ddau pan oedd Marina'n 16 oed a symudodd hi a'i mam i Rhosan ar Wy, Swydd Henffordd, ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr.
bawd|dim|Marina Lambrini Diamandis yn 2014
Llwybr Treftadaeth Trefynwy
Mae Llwybr Treftadaeth Trefynwy yn daith ar hyd strydoedd y dref wedi'i gynllunio er mwyn i ymwelwyr gael cip yma ag acw ar adeiladau hanesyddol y dref.
Cymdeithas Ddinesig Trefynwy oedd y tu ôl i'r Llwybr a hynny yn 2009, sef pennu'r adeiladau, cynllunio'r daith, sgwennu ychydig o destun a chreu murluniau (placs) i'w gosod ar y tu allan i'r adeiladau hanesyddol hyn. Lluniwr y placs oedd Ned Heywood o Gas-gwent ac fe'u gwnaed o glai gyda'r ysgrifen yn dri dimensiwn, a lliw glas i'r cyfan. Roedd nifer y geiriau wedi'u cyfyngu gan faint y plac, wrth gwrs, a rhoddent wybodaeth gynnil i'r ymwelydd o bwysigrwydd hanesyddol a phensaernïol yr adeilad.
Argraffwyd taflen Gymraeg a gellir cael copi ohoni o. Ceir hefyd ar hyd y daith Codau QR er mwyn i'r ymwelydd eu sganio gyda'i ffôn clyfar.
Iron Maiden
Grŵp traditional metel trwm yw Iron Maiden. Sefydlwyd y band yn Leyton yn 1975. Mae Iron Maiden wedi cyhoeddi cerddoriaeth ar label recordio Epic Records, Capitol Records, EMI.
Dolen allanol
Gwefan swyddogol
Gorsaf reilffordd Brundall
Mae gorsaf reilffordd Brundell yn gwasanaethu pentref Brundell yn Norfolk, Lloegr.
Steeple Bumpstead
Pentref a phlwyf sifil yn Essex, Dwyrain Lloegr, ydy Steeple Bumpstead. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Braintree. Saif tua 2 filltir o Helions Bumpstead.
Foel-fras
Mynydd yn y Carneddau yn Eryri yw Foel-fras neu Foel Fras.
Steeple Bumpstead
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 1,627.
Foel-fras
Daearyddiaeth ac uchder
Saif ar brif grib y Carneddau rhwng Foel Grach a Drum, uwchben pentref Abergwyngregyn, ar y ffin sirol rhwng Sir Conwy a Gwynedd;. Uchder cymharol, neu ”amlygrwydd” y copa, ydy 883 metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf.
Foel-fras yw'r pellaf i'r gogledd o'r 14 copa yn Eryri sydd dros 3,000 o droedfeddi o uchder (mae Drum ychydig oddi tan yr uchder yma). I'r de iddo mae'r llechweddau yn arwain i lawr at Lyn Dulyn, tra mae Llyn Anafon i'r gogledd o'r copa.
Llwybrau
Gellir dringo'r mynydd trwy ddilyn y ffordd fychan o Abergwyngregyn sy'n arwain heibio'r maes parcio ar gyfer Rhaeadr Fawr ac yn diweddu mewn maes parcio bychan. Oddi yma gellir cymryd y llwybr i'r chewith o'r maes parcio a dilyn trac amlwg, gan droi i'r dde lle mae arwyddbost yn cyfeirio at Drum. Wedi cyrraedd copa Drum gellir dilyn y grib i gopa Foel-fras. Dewis arall yw ymuno a'r ffordd drol i Lyn Anafon, ac yna dringo i fyny i'r grib rhwng Drum a Foel-fras.
Bywyd gwyllt
Mae'r ardal o gwmpas y copa yn un o'r lleoedd gorau yng Nghymru i weld Hutan y Mynydd pan mae'n symud tua'r gogledd tua diwedd Ebrill a dechrau Mai.
Degueyo
Ffilm sbageti western gan y cyfarwyddwr Giuseppe Vari yw Degueyo a gyhoeddwyd yn 1966. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Degueyo ac fe'i cynhyrchwyd gan Sergio Garrone yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Giuseppe Vari.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giuseppe Vari nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Aneirin Karadog
Bardd, darlledwr, perfformiwr ac ieithydd yw Aneirin Karadog (ganed 11 Mai 1982) yn Ysbyty H.M Stanley, Llanelwy.
Fe'i magwyd yn Llanrwst cyn symud i Bontardawe yn y 1980au ac yna i Bontypridd a bu'n ddisgybl yn Ysgol Gynradd Pontardawe a Pont-Siôn-Norton ac yna yn Ysgol Gyfun Rhydfelen rhwng 1993-2000. Graddiodd wedyn o'r Coleg Newydd, Prifysgol Rhydychen, gyda gradd mewn Ffrangeg a Sbaeneg. Mae ei fam yn Llydawes a'i dad yn Gymro; gall siarad Cymraeg, Saesneg, Llydaweg, Ffrangeg a Sbaeneg yn rhugl.
Christian Institute
Grwp ymgyrchu Cristnogol efengylaidd ffwndamentalaidd Prydeinig ydy The Christian Institute (CI). Rhedir y grwp gan Colin Hart. Mae'r CI yn cefnogi safbwynt Cristnogol ceidwadol, sy'n seiliedig ar anffaeledigrwydd Beiblaidd. Mae'r CI yn elusen gofrestredig. Nid yw'r grwp yn datgelu faint o staff neu wirfoddolwyr sydd ganddynt, gyda'r Cyfarwyddwr Colin Hart, yn cael ei restru'n unig fel cynrychiolydd.
Prawf meddygol
Defnyddir profion meddygol gan feddygon i gasglu gwybodaeth feddygol am glaf ac i wneud diagnosis o glefyd neu gyflwr. Fe wneir rhai profion gan feddyg cyffredinol (yn y Deyrnas Unedig meddyg teulu) yn y feddygfa, megis profion gwaed neu wrin, ac yna fe anfonir y samplau at labordy meddygol am archwiliad, ond ar gyfer rhai profion caiff claf ei gyfeirio at arbenigwr gan ei feddyg neu ddeintydd. Oherwydd natur rhai profion, mae'n bosib y gofynnir i'r claf i beidio â bwyta nac yfed am sawl awr cyn y prawf. Anfonir canlyniadau'r prawf at y meddyg teulu; mae'r amser mae'n cymryd i ganlyniadau gael eu casglu, eu hanfon ac yna cyrraedd y meddyg yn dibynnu ar y prawf, a gall amrywio o ychydig ddiwrnodau i ychydig wythnosau.
Aneirin Karadog
Gyrfa
Yn Eisteddfod yr Urdd Boncath, 2013, cyhoeddwyd mai Aneirin oedd Bardd Plant Cymru 2013-2015.
Mae bellach yn gweithio fel bardd a darlledwr llawrydd, ac newydd gwblhau ymchwil doethuriaethol ym Mhrifysgol Abertawe i'r berthynas rhwng y bardd, ei gyfrwng a'i gynulleidfa.
Cerddoriaeth a llenyddiaeth
Bu'n aelod o Genod Droog a'r Diwygiad ac mae wedi cyfrannu i amryw o albymau cerddorol, gyda Llwybr Llaethog, Cofi Bach a Tew Shady. Ym Mis Mawrth 2012 cyd-greodd a pherfformiodd Aneirin Bx3, sioe farddoniaeth i blant, ar y cyd gydag Eurig Salisbury, Catrin Dafydd a Llyr Bermo.
Yn hydref 2013 cyhoeddodd albym gysyniadol mewn cynghanedd am zombis yng Nghwm Gwendraeth o'r enw "Y Meirw Byw" gyda'r prosiect Y Datgyfodiad, sy'n cynnwys geiriau gan Abeirin, cerddoriaeth gan Chris Josey a gwaith celf gan Huw Aaron. Bu'n un o 6 a greodd ac a berfformiodd sioe am Dylan Thomas o'r enw Dylan Live/Dylan ar Daith a deithiodd ledled cymru yn ystod 2014 ac gyrhaeddodd uchafbwynt drwy berfformio yn Pen Festival, Efrog newydd ym mis Mai 2014.