cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chlorocypha curta
Mursen yn nheulu'r Chlorocyphidae yw'r Chlorocypha curta. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân. Ei diriogaeth yw rhannau o Affrica.
Memyn
Dadleua damcaniaethwyr memetig taw trwy ddetholiad naturiol (yn debyg i esblygiad biolegol Darwinaidd) mae memynnau yn datblygu, trwy brosesau amrywiad, mwtaniad, cystadleuaeth, ac etifeddiad sy'n dylanwadu ar lwyddiant atgynhyrchiol endid unigol. Felly gyda memynnau bydd rhai syniadau'n lledaenu ar raddfa lai nag eraill ac yn cael eu difodi'n naturiol, tra bo eraill yn goroesi, lledaenu, ac, er gwell neu er gwaeth, yn mwtanu. Nid yw'r memynnau sydd fwyaf buddiol i'w "organebau lletyol" (i ddefnyddio'r term biolegol) o angenrheidrwydd yn goroesi, ond y memynnau sy'n lledaenu'n fwyaf effeithiol, ac felly mae'n bosib i memynnau brofi'n niweidiol i'r organebau hynny.
Twraco bochwyn
Teulu
Mae'r twraco bochwyn yn perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: Musophagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Catherine Madox Brown
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Llundain, y Deyrnas Unedig oedd Catherine Madox Brown (11 Tachwedd 1850 – 1927).
Enw'i thad oedd Ford Madox Brown a'i mam oedd Emma Hill.Bu'n briod i Francis Hueffer ac roedd Ford Madox Ford yn blentyn iddynt.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Sheldahl, Iowa
Dinas yn Story County, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Sheldahl, gan gynnwys:
Ffacbysen lefn
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Ffacbysen lefn sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Vicia tetrasperma a'r enw Saesneg yw Smooth tare. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Corbysen Lefn Ronynnog, Corbysen Lefn Bedair-ronynnog, Corbysen Lefn Bedwar-ronynnog.
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Clais rhesi arian
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw clais rhesi arian, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy cleisiau rhesi arian; yr enw Saesneg yw Silver Barred, a'r enw gwyddonol yw Deltote bankiana. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r clais rhesi arian yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Meall Odhar (656m)
Gofal: ceir sawl mynydd o'r enw hwn.
Mae Meall Odhar (656m) yn gopa mynydd a geir ar y daith o Inveraray i Crianlarich yn Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd ar y copa.
Animali Che Attraversano La Strada
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Isabella Sandri yw Animali Che Attraversano La Strada a gyhoeddwyd yn 2000. Fe'i cynhyrchwyd gan Giuseppe Gaudino yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Rhufain ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Giuseppe Gaudino.
Meall Odhar (656m)
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Graham a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 28 Hydref 2001.
Apodidae
Grŵp o adar ydy'r Coblynnod a elwir hefyd yn 'deulu' (enw gwyddonol neu Ladin: Apodidae; Saesneg: Swifts). Mae'r teulu hwn o adar o fewn yr urdd Apodiformes.
Animali Che Attraversano La Strada
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd.
Meall Odhar (656m)
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Apodidae
Yn arwynebol, maen nhw'n debyg iawn i'r gwenoliaid, ond o ran geneteg, mae'n nhw'n perthyn yn agosach at y si-ednod - ac maent yn rhannu yr un urdd, sef yr Apodiformes. Datblygodd y gwenoliaid a'r Coblynnod drwy esblygiad cydgyfeiriol, gan iddynt ill dau fyw'n debyg yn dal pryfaid ehedog.
Animali Che Attraversano La Strada
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Isabella Sandri nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Apodidae
Tua 22 miliwn o flynyddoedd CP, gwelwyd hollti'r grwp yn 338 rhywogaeth. Ceir naw cytras (clade) gyda bron y cyfan yn arbenigo mewn casglu neithdar allan o flodau.
34
1g CC - 1g - 2g
10au CC 0au CC 0au 10au 20au - 30au - 40au 50au 60au 70au 80au
29 30 31 32 33 - 34 - 35 36 37 38 39
Phantom Lady
Ffilm ddrama sy'n 'ffilm du' gan y cyfarwyddwr Robert Siodmak yw Phantom Lady a gyhoeddwyd yn 1944. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Bernard C. Schoenfeld a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Hans J. Salter.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ella Raines, Regis Toomey, Thomas Gomez, Franchot Tone, Milburn Stone, Elisha Cook Jr., Alan Curtis, Aurora Miranda, Andrew Tombes, Doris Lloyd, Theresa Harris, Cyril Delevanti, Jay Novello a Joseph Crehan. Mae'r ffilm Phantom Lady yn 87 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Double Indemnity ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Elwood Bredell oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Arthur Hilton sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Siodmak ar 8 Awst 1900 yn Dresden a bu farw yn Locarno ar 14 Mehefin 1997.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert Siodmak nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Wokingham
Tref a phlwyf sifil yn Berkshire, De-ddwyrain Lloegr, ydy Wokingham. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Bwrdeistref Wokingham.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 30,690.
Psychopaths
Ffilm arswyd sy'n ffuglen arswyd gan y cyfarwyddwr Mickey Keating yw Psychopaths a gyhoeddwyd yn 2017. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Psychopaths ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Los Angeles ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Wokingham
Mae Caerdydd 162.1 km i ffwrdd o Wokingham ac mae Llundain yn 52.6 km. Y ddinas agosaf ydy Rhydychen sy'n 47.8 km i ffwrdd.
Psychopaths
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Sausthorpe
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Sausthorpe. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Lindsey.
Psychopaths
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mickey Keating ar 1 Ionawr 1990.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Mickey Keating nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Villa Discordia
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Arturo S. Mom yw Villa Discordia a gyhoeddwyd yn 1938. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan José Vázquez Vigo.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Delia Garcés, Olinda Bozán, Gloria Ferrandiz, Guillermo Battaglia, Paquito Busto, Rufino Córdoba, Juan Carlos Thorry, Santiago Gómez Cou a Fausto Fornoni. Mae'r ffilm Villa Discordia yn 79 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1938. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Bringing Up Baby sef ffilm gomedi Americanaidd gan Howard Hawks. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Francis Boeniger oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arturo S Mom ar 2 Rhagfyr 1893 yn La Plata a bu farw yn Buenos Aires ar 20 Hydref 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arturo S. Mom nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cleddwyfyn coch
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw cleddwyfyn coch, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy cleddwyfynod coch (-ion); yr enw Saesneg yw Red Sword-grass, a'r enw gwyddonol yw Xylena vetusta. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r cleddwyfyn coch yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Paleograffydd
Mae paleograffydd yn un sydd yn hyddysg mewn darllen hen lawysgrifen ac yn deall datbygiad y gwahanol sgriptiau ysgifenedig a ddefnyddid mewn llawysgrifau. Paleograffeg yw'r enw ar astudiaeth hanes, ffurfiau a chonfensiynau llawysgrifen, yn arbennig rhai'r Canoloesoedd a'r cyfnod cynnar modern. Mae'n ofynnol i archifyddion astudio paleograffeg fel rhan o'r diploma cymhwyso, er mwyn deall a chatalogio hen ddogfennau.
Jacob de Castro Sarmento
Meddyg a bardd nodedig o Portiwgal oedd Jacob de Castro Sarmento  (1692 - 14 Medi 1762). Roedd yn feddyg, naturiolydd, bardd a Deist Portiwgeaidd. Daeth yn aelod o Goleg Brenhinol y Meddygon ac fe'i hetholwyd yn gymrawd o Gymdeithas Frenhinol Llundain ym 1730, penodiad a oedd yn cydnabod ei gyfraniadau i feddyginiaethau newydd ar gyfer cyhyrau. Cafodd ei eni yn Bragança, Portiwgal yn 1692 ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Coimbra. Bu farw ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Coimbra. Bu farw yn Llundain.
Gwobrau
Enillodd Jacob de Castro Sarmento y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Constantin Ion Parhon
Meddyg a gwleidydd nodedig o Rwmania oedd Constantin Ion Parhon  (15 Hydref 1874 - 9 Awst 1969). Roedd yn niwroseiciatrydd Rwmanaidd, yn endocrinolegydd a gwleidydd. Ef oedd pennaeth wladwriaeth gyntaf y Romania Gomiwnyddol a gwasanaethodd rhwng 1947 i 1952. Cafodd ei eni yn Câmpulung, Rwmania ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Bucharest. Bu farw yn București.
Maria Brück
Arlunydd benywaidd o'r Almaen oedd Maria Brück (28 Medi 1913 - 2 Chwefror 2013).
Fe'i ganed yn Hechingen a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn ddinesydd o'r Almaen.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Expo 67 Mission Impossible
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Guylaine Maroist, Éric Ruel a Michel Barbeau yw Expo 67 Mission Impossible a gyhoeddwyd yn 2017. Fe'i cynhyrchwyd gan Guylaine Maroist yng Nghanada. Lleolwyd y stori yn Montréal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guylaine Maroist ar 12 Chwefror 1966 yn Québec.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guylaine Maroist nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Thomas Hudson-Williams
Awdur, cyfieithydd ac ysgolhaig oedd Thomas Hudson-Williams (4 Chwefror 1873 – 12 Ebrill 1961). Bu'n Athro Groeg am 38 mlynedd yng Ngholeg Prifysgol Gogledd Cymru. Cyfieithodd nifer o lyfrau i'r Gymraeg yn ogystal ag ysgrifennu ar hanes a diwylliant Gwlad Groeg.
Gwaith llenyddol
Ymhlith ei waith mae cyfieithiad o'r Rwseg, Anfarwol werin, nofel yn ymdrin a helyntion Rwsia yn 1941 gan Fasili Grossman a gyhoeddwyd gan Wasg Aberystwyth ym 1945. Cyfieithodd hefyd Pedair Drama Fer o'r Rwseg (gan tdri awdur), a gyhoeddwyd gan Gymdeithas Lyfrau Ceredigion ym 1964.
Aderyn gwrychog duresog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn gwrychog duresog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar gwrychog duresog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Malacoptila fulvogularis; yr enw Saesneg arno yw Black-streaked puffbird. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Gwrychog (Lladin: Bucconidae) sydd yn urdd y Piciformes.
Shelbyville, Indiana
Dinas yn, yn nhalaith Indiana, yw .
Aderyn gwrychog duresog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. fulvogularis, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r aderyn gwrychog duresog yn perthyn i deulu'r Adar Gwrychog (Lladin: Bucconidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Flight From Folly
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Herbert Mason yw Flight From Folly a gyhoeddwyd yn 1945. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Lesley Storm a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Benjamin Frankel.
Wolsingham
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Durham, Gogledd-ddwyrain Lloegr, ydy Wolsingham. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Swydd Durham.
Flight From Folly
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Hugh Sinclair a Patricia Kirkwood. Mae'r ffilm Flight From Folly yn 94 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Wolsingham
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 2,720.
Ffacbysen y tir âr
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Ffacbysen y tir âr sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Vicia villosa a'r enw Saesneg yw Fodder vetch. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Ffugbysen yr Âr.
Flight From Folly
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1945. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anchors Aweigh ffilm ysgafn, fflyffi ar ffurf miwsigal gyda Fran Sinatra, gan y cyfarwyddwr ffilm George Sidney. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Otto Heller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Ffacbysen y tir âr
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Flight From Folly
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Herbert Mason ar 1 Ionawr 1891 yn Birmingham a bu farw yn Llundain ar 10 Ebrill 2020. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1933 ac mae ganddo o leiaf 3 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Herbert Mason nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Achos claddu Llanfrothen
Achos claddu Llanfrothen oedd yr achos cyfreithiol a daeth a'r cyfreithiwr ifanc o Lanystumdwy, David Lloyd George i sylw Rhyddfrydwyr anghydffurfiol Cymru ac a arweiniodd at ei ethol yn Aelod Seneddol Bwrdeistrefi Caernarfon ym 1890 a'i yrfa wleidyddol bellach.
Cefndir
bawd|George Osborne Morgan AS Er bod gan nifer o gapeli anghydffurfiol eu mynwentydd eu hunain, cyn 1880, dim ond mynwentydd plwyf Eglwys Loegr oedd yn cael eu hamddiffyn gan ddeddf gwlad. Roedd nifer o bentrefi Cymru heb fan claddu ac eithrio mynwent y plwyf a dim ond offeiriad Eglwys Loegr oedd a'r hawl i gynnal gwasanaeth claddu yn y fynwent. Roedd yn sefyllfa oedd yn dwysau'r anghydfod ar ddiwedd y 19g rhwng anghydffurfwyr a'r Eglwys Wladol. Doedd gan Weinidog anghydffurfiol dim hawl i gynnal gwasanaeth claddu roedd rhaid i'r gwasanaeth cael ei gynnal gan offeiriad Anglicanaidd.
Rhwng 1870 a 1880 cyflwynodd Aelod Seneddol Sir Ddinbych, George Osborne Morgan, 10 cais o flaen Tŷ'r Cyffredin i ganiatáu i weinidogion anghydffurfiol i gynnal gwasanaethau claddu mewn mynwentydd plwyf. Cafodd lwyddiant yn y pendraw gyda phasio Deddf Diwygio Deddfau Claddu 1880, oedd yn cael ei adnabod yng Nghymru fel Deddf Claddu Osborne Morgan.
Pontypridd (etholaeth seneddol)
Etholaeth seneddol yw Pontypridd, a gynrychiolir yn San Steffan gan un person. Yr Aelod Seneddol presennol yw.
Achos claddu Llanfrothen
Cefndir
Cymal cyntaf y ddeddf newydd oedd:
Vänern
Llyn yn ne Sweden yw Vänern. Gydag arwynebedd o 5,655 km², Vänern yw'r llyn fwyaf yn Sweden, a'r trydydd fwyaf yn Ewrop. Saif yn Götaland, yn nhaleithiau Västergötland, Dalsland a Värmland.
Achos claddu Llanfrothen
Cefndir
"'Ar ôl pasio'r Ddeddf, gellir rhoi rhybudd y bydd claddu yn digwydd mewn man claddu eglwysig neu fynwent blwyf heb ddefodau Eglwys Loegr'"
Roedd y ddeddf yn rhoi hawl i anghydffurfwyr rhoi rhybudd o 48 awr i offeiriad plwyf eu bod am gynnal claddedigaeth ar dir y plwyf o dan ddefodau anghydffurfiol.
Vänern
bawd|dim|230px|Llyn Vänern bawd|chwith|240px|Llyn Vänern o Hjortens Udde
Achos claddu Llanfrothen
Estyniad mynwent Llanfrothen
Ym 1864 rhoddodd Robert Hartley Owen a'i wraig Mrs Catherine Owen, Bryngwyn, Dolgellau darn o dir i Eglwys Llanfrothen, Sir Feirionydd, er mwyn ehangu'r fynwent. Ym 1869 codwyd arian gan blwyfolion Llanfrothen i dalu am adeiladu wal o amgylch y fynwent newydd. Cyfrannodd nifer o anghydffurfwyr at y gost o adeiladu'r mur, o dan y ddealltwriaeth eu bod yn cyfrannu at adnodd cymdeithasol at fudd holl drigolion y plwyf.
Wedi gwylltio bod deddf Osborne Morgan wedi ei basio a bod gwasanaeth anghydffurfiol wedi ei gynnal yn yr estyniad ychydig wedi pasio'r ddeddf, gwnaeth rheithor plwyf Llanfrothen, Y Parch Richard Jones, perswadio Mrs Owen (roedd Mr Owen wedi marw) i greu gweithred gyfreithiol ar gyfer y tir a roddwyd. Roedd y weithred newydd yn cynnwys amod bod y tir yn cael ei roi ar gyfer claddedigaethau o dan ddefodau Eglwysig yn unig. Cytunodd Mrs Owen i arwyddo'r weithred ym 1881. Roedd y weithred yn trosglwyddo'r tir fel eiddo preifat i Richard Jones, y Rheithor; John Evans, Archddiacon Meirionnydd a'r Parch Evan Lewis, Rheithor Dolgellau (Deon Bangor, wedyn) a'u disgynyddion.
Chlorocypha cyanifrons
Mursen yn nheulu'r Chlorocyphidae yw'r Chlorocypha cyanifrons. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Achos claddu Llanfrothen
Estyniad mynwent Llanfrothen
Yn fuan wedi pasio deddf Osborne Morgan, bu farw plentyn dyn o'r enw John Roberts, swyddog mewn un o gapeli'r anghydffurfwyr ym Mhenrhyndeudraeth. Aeth Mr Roberts at y Parch Richard Jones i ymofyn caniatâd i gladdu'r plentyn yn y fynwent newydd. Cytunodd y rheithor. Ond pan dderbyniodd Jones rybudd o dan y ddeddf newydd fod yr angladd i fod yn un anghydffurfiol ceisiodd tynnu'r caniatâd yn ôl, safodd John Roberts ei dir a bu'n rhaid i'r Rheithor ildio. Yn fuan wedi hynny bu farw un arall o blant John Roberts. Oherwydd y drafferth a gawsant ar yr achlysur blaenorol, penderfynodd John Roberts a'i wraig i beidio â manteisio a deddf Osborne Morgan a chaniatáu i'r rheithor claddu'r plentyn. Pan aeth Roberts at y Rheithor i ofyn iddo gynnal y gwasanaeth, gwrthododd gwneud fel dial am y modd y claddwyd y plentyn gyntaf. Ar ôl pwysau gan y cyhoedd, gan gynnwys aelodau o'i eglwys ei hun, am iddo beidio bod mor greulon, claddodd Jones y plentyn o dan y drefn wladol.
Ym mis Medi 1883, bu farw John Griffiths, blaenor yng Nghapel Calfinaidd Llanfrothen. Pan roddwyd hysbyseb i'r Rheithor o'r bwriad o'i gladdu fel anghydffurfiwr, fe'i gwrthodwyd. Bygythiodd teulu a chyfeillion John Griffiths mynd a'r achos i gyfraith. Ymatebodd y Rheithor trwy ddangos y weithred oedd yn trosglwyddo'r tir fel eiddo preifat i'r tri gŵr eglwysig. Dyma oedd y tro cyntaf i unrhyw un arall cael gwybod bod yr hyn roedd pawb yn tybio oedd yn eiddo i'r plwyf, bellach yn dir personol preifat. bawd|David Lloyd George Bu llawer o ymgecru a chyfreithio yn sgil y darganfyddiad a chodwyd yr achos yn Nhŷ'r cyffredin gan Aelod Seneddol Meirion Tom Ellis. Cymerodd yr Ysgrifennydd Cartref Ceidwadol, Henry Mathews, ochr y rheithor.
Un o'r cyfreithwyr a rhoddodd barn ar yr achos oedd David Lloyd George. Dyma ei farn ef ar y pwnc:
" Oddi wrth y ffeithiau a adroddir yn eich llythyr, ymddengys yn eglur
Nid yw o ddim pwys pa un a gysegrwyd y tir ai peidio. Yr anhawster yn y mater ydyw cael allan ffordd i benderfynu'r cwestiwn. Ni wna'r Ysgrifennydd Cartrefol presennol eich helpu, os gellir peidio mewn ffordd yn y byd; a'r unig lwybr a argymhella i'm meddwl i ydyw, i Anghydffurfwyr gymryd yn ganiataol fod y tir yn ddarostyngedig i ddeddf 1880, a gweithredu yn unol â hynny. Os bydd i'r Rheithor eich erlyn, credwyf y byddai yn amhosibl iddo ennill ei bwynt. Y mae hwn yn un o'r materion hynny y bydd diysgogrwydd mewn amddiffyniad o iawnder cyfreithiol yn debygol o lwyddo."
Claddu Robert Roberts, Tŷ Capel
bawd|Y Parch Thomas Evan Roberts, gweinyddwr yr angladd Ar 23 Ebrill 1888 bu farw Robert Roberts, Tŷ Capel, Croesor aelod o gapel Y Methodistiaid Calfinaidd yn y pentref. Roedd merch Mr Roberts wedi cael ei chladdu yn yr estyniad newydd yn Llanfrothen a dymuniad teulu Mr Roberts oedd ei gladdu ef yn yr un bedd.
Aeth y teulu at y rheithor i ofyn caniatâd i gladdu Mr Roberts gyda'i ferch heb grybwyll y bwriad o gynnal angladd anghydffurfiol. Cytunodd y Rheithor i'r cais a rhoddwyd cyfarwyddyd i'r clochydd i agor bedd. Dim ond ar ôl i'r bedd cael ei agor y rhoddwyd gwybod i'r Rheithor bod bwriad i gynnal angladd anghydffurfiol. Gorchmynnodd y Rheithor i'r clochydd ail lenwi'r bedd. Roedd Morris Roberts, Y Garreg, Llanfrothen yn frawd i'r ymadawedig ac yn un o wardeiniaid Eglwys Sant Brothen, Llanfrothen. Defnyddiodd ei awdurdod fel warden i wysio un o'i weision i agor y bedd trachefn a'i linellu efo brics.
Fiarach
Mae Fiarach yn gopa mynydd a geir ar y daith o Inveraray i Crianlarich yn Ucheldir yr Alban;.
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
bawd|Y Barnwr John Bishop Ar 16 Mai 1888 cychwynnwyd achos yn Llys Sirol Porthmadog i geisio iawndal o £20 am fynd i mewn i dir ar gam, cloddio bedd ynddo, claddu corff, a chynnal gwasanaeth angladd yno heb drwydded na chydsyniad. Yr achwynwyr oedd y tri oedd yn hawlio perchnogaeth y tir o dan gytundeb gyda Mrs Owen sef Y Parch Richard Jones, Rheithor Llanfrothen; Y Gwir Parchedig John Evans, Archddiacon Meirionnydd a'r Gwir Parchedig Evan Lewis, Deon Bangor. Y Diffynyddion oedd Morris Roberts, Garreg, Llanfrothen; Evan Roberts, Penrhyndeudraeth; Roberts, Tŷ capel (mab yr ymadawedig), Croesor; David Roberts, Bryngwylyn; John Evans, Garreg, Llanfrothen; James Ephraim, Garreg, Llanfrothen; Robert Williams, Bodunig, Croesor; ac Owen Roberts, Tresaethon, Croesor.
Gwrandawyd yr achos gan Ei Anrhydedd y Barnwr John Bishop. Ymddangosodd cwmni cyfreithiol Carter a Vincent, Caernarfon ar ran yr achwynwyr a David Lloyd George o Gwmni Lloyd George a George, Cricieth ar ran y diffynyddion. Mynnodd y diffynyddion presenoldeb rheithgor i glywed yr achos.
Fiarach
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
Roedd achos yr achwynwyr yn ddibynnol yn llwyr ar y weithred gyfreithiol a arwyddwyd gan Mrs Catherine Owen yn trosglwyddo perchenogaeth y tir iddynt ym 1881, a gan hynny yn honni bod y tir ddim yn dod o dan ofynion Deddf Diwygio Deddfau Claddu 1880.
The Fall of Otrar
Ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr Ardak Amirkulov yw The Fall of Otrar a gyhoeddwyd yn 1991. Fe'i cynhyrchwyd yn Casachstan.
Enkekejserinde Dagmars Ankomst
Ffilm fud (heb sain) yw Enkekejserinde Dagmars Ankomst a gyhoeddwyd yn 1906. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
Ar ôl clywed y dystiolaeth eglurodd y barnwr wrth y rheithgor mae'r hyn oedd rhaid iddynt ystyried oedd a roddwyd y tir ar lafar neu drwy weithred i'r rheithor a'r plwyfolion fel ychwanegiad at y fynwent ym 1864; ac, yn yr ail le, a feddiannwyd yn andwyol byth ers hynny? Pe bai'r rheithgor yn penderfynu yn gadarnhaol, yna byddai'r dyfarniad ar gyfer y diffynyddion.
The Fall of Otrar
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
Wedi ymddeol i ystyried yr achos atebodd y rheithgor yn gadarnhaol, a'i ganlyniad oedd rheithfarn i'r diffynyddion ar y ffeithiau.
The Fall of Otrar
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1991. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Silence of the Lambs sef Jonathan Demme ffilm Americanaidd gan a oedd yn serennu’r Cymro Anthony Hopkins a’r actores Jodie Foster.
Enkekejserinde Dagmars Ankomst
Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
Er gwaethaf ateb y rheithgor penderfynodd y barnwr i ohirio ei ddyfarniad ac i ohirio'r achos. Pan ail gyfarfu'r llys ar 25 Gorffennaf 1888 penderfynodd y barnwr i fynd yn groes i ddyfarniad y rheithgor. Dwedodd y barnwr mae ym 1869, pan adeiladwyd y wal, daeth y tir dan defnydd y plwyf (llai na'r 12 mlynedd oedd yn creu gyfyngiad o dan y Ddeddf Cyfyngu Eiddo). Rhoddodd dyfarniad o iawndal o £5 a chostau o bum swllt i'r achwynwyr. Dywedodd Lloyd George ei fod yn bwriadu apelio yn erbyn y dyfarniad. Gofynnodd i ffromon y rheithgor i ysgrifennu nodyn i ddweud mae eu canfyddiad oedd bod yn tir yn dir plwyf ers 1864. Ysgrifennwyd yn nodyn ond gwrthododd y Barnwr i'w derbyn fel rhan o gofnod y llys.
The Fall of Otrar
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ardak Amirkulov ar 10 Rhagfyr 1955 yn Talas. Derbyniodd ei addysg yn Sefydliad Cinematograffeg Gerasimov.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ardak Amirkulov nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The First Offence
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Herbert Mason yw The First Offence a gyhoeddwyd yn 1936. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Stafford Dickens a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Allan Gray. Dosbarthwyd y ffilm gan Gainsborough Pictures.
Y prif actor yn y ffilm hon yw John Mills. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1936. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anthony Adverse sef ffilm Americanaidd hanesyddol, epig gan Mervyn LeRoy. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Arthur Crabtree oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Michael Gordon sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Herbert Mason ar 1 Ionawr 1891 yn Birmingham a bu farw yn Llundain ar 10 Ebrill 2020. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1933 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest
Ail ffilm yn y gyfres Pirates of the Caribbean yw Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest ("''Môr-ladron y Caribî: Cist Dyn Marw") (2006).
The First Offence
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Herbert Mason nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Enkekejserinde Dagmars Ankomst
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1906. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Story of the Kelly Gang ffilm gan Charles Tait.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Achos claddu Llanfrothen
Yr achosion llys
Cynhaliwyd yr apêl ar 15 Rhagfyr 1888 yn Yr Uchel Lys o flaen Yr Arglwydd Ustus Coleridge a Mr Ustus Mainsty. Roedd Lloyd George a George wedi cyfarwyddo'r Bargyfreithwyr Bompas a Scrutton ar ran yr apelwyr (anghydffurfwyr Llanfrothen) a chwmni Vincent a Carter wedi cyfarwyddo'r Bargyfreithiwr Juen ar ran yr ymatebwyr (y tri gŵr eglwysig).
Prif ddadl yr apelwyr oedd bod y Barnwr Bishop wedi gwneud camgymeriad wrth ystyried cynnwys y Ddeddf Cyfyngu Eiddo Tiriog 1874. Gan fod tystiolaeth amlwg ddiymwad bod y tir wedi bod dan reolaeth y plwyf am dros 12 mlynedd ers 1864, nid oedd Mrs Catherine Owen yn berchennog y tir ym 1881, ac felly nid oedd hawl gyfreithiol iddi ei rhoi i'r gwŷr eglwysig trwy'r weithred a arwyddwyd ganddi ym 1881. Bod y tir wedi ei ddefnyddio gan y plwyf, nid gan y Rheithor fel unigolyn, at bwrpas claddu, roedd yn dod o dan Ddeddf Diwygio Deddfau Claddu 1880. A Bod y Barnwr wedi anwybyddu neu gamddehongli canfyddiad y rheithgor ac wedi dyfarnu yn groes i'r canfyddiad. Penderfyniad y llys oedd bod y tir yn eiddo i'r plwyf a gan hynny nad oedd gan y Rheithor a'i gyd achwynwyr hawl gyfreithiol i ddod ag achos yn erbyn y diffynyddion yn y lle cyntaf a gan hynny bod yr holl achos yn syrthio. Dyfarnwyd costau am y ddwy achos llys i'r apelwyr i'w talu gan yr ymatebwyr. Gwrthodwyd hawl i apelio i Dŷ'r Arglwyddi. Penderfynodd Yr Arglwydd Ustus Coleridge danfon adroddiad o gam ymddwyn gan y Barnwr i'r Arglwydd Ganghellor am y modd gwnaeth newid rhai o nodiadau'r llys i geisio cuddio'r ffaith bod o wedi anwybyddu canfyddiad y rheithgor.
Pwysigrwydd i Lloyd George
bawd|Cofgolofn Lloyd George, Caernarfon Roedd Achos Claddu Llanfrothen yn bwysig iawn i deulu'r diweddar Robert Roberts ac i Anghydffurfiaeth yn gyffredinol, ond roedd yn hynod bwysig i Lloyd George hefyd.
Roedd Lloyd George yn gefnogwr brwd i'r achos Rhyddfrydol ac wedi bod yn hynod weithgar yn ei gefnogaeth i'r achos. Bu'n ymgyrchu mewn tair etholaeth Sir Gaernarfon, Bwrdeistrefi Caernarfon a Meirion yn ystod etholiad 1886. Daeth yn gyfaill agos i Tom Ellis a nifer o Ryddfrydwyr ifanc amlwg eraill ei ddydd ac roedd yn areithiwr tanbaid a phoblogaidd yng nghyfarfodydd y blaid.
Roedd ei uchelgais i ddod yn Aelod Seneddol yn amlwg, ond roedd ganddo broblem. Roedd pwy oedd yn cael sefyll fel ymgeisydd Rhyddfrydol dan reolaeth anghydffurfwyr pybyr. Roedd William George ei dad yn Undodwr. Pan fu farw ei dad cafodd ei fagu ar aelwyd ei ewyrth Richard Lloyd, roedd Richard Lloyd yn weinidog lleyg gyda'r Bedyddwyr Albanaidd a DLlG yn aelod o'r un enwad. Roedd y rhan fwyaf o aelodau'r enwadau anghydffurfiol eraill yn gweld yr Undodiaid a'r Bedyddwyr Albanaidd yn wyrdroëdig eu credoau, os nad yn hollol hereticaidd. Byddai cysylltiad ag un o'r enwadau yn creu anhawster i ennill cefnogaeth rhyddfrydwyr anghydffurfiol prif-lif; byddai cael cysylltiad â dau yn gwneud y peth yn amhosibl. Trwy gymryd achos mor amlwg â mor bwysig dros aelod o un o'r prif enwadau anghydffurfiol yn erbyn grym Eglwys Loegr daeth DLlG yn arwr i bob anghydffurfiwr. Rhwng achos Porthmadog a'r apêl yn Llundain enwebwyd Lloyd George yn ddarpar ymgeisydd ar gyfer y Rhyddfrydwyr yn etholaeth Bwrdeistrefi Caernarfon. Cyn pen dwy flynedd bu Edmund Swetenham, AS Ceidwadol y bwrdeistrefi marw ac etholwyd y cyfreithiwr ifanc yn yr isetholiad olynol. Gellir dweud yn deg bod achos claddu Llanfrothen wedi rhoi sbardun i yrfa wleidyddol a newidiodd cwrs y byd.
William Morris (1834–1896)
bawd|230px|William Morris gan [[George Frederic Watts, 1870]]
Pensaer, dylunydd, arlunydd, bardd a sosialydd Seisnig oedd William Morris (24 Mawrth 1834 – 3 Hydref 1896).
Ganed ef yn Walthamstow, yn fab i William Morris a'i wraig Emma Morris. Aeth i Brifysgol Rhydychen ac yn 1856, daeth yn brentis i'r pensaer Neo-Gothig G. E. Street.
Cynlluniodd Morris gartref i'w deulu, Y Tŷ Coch yn Bexley, Caint, lle trigodd y cwpl ifanc rhwng 1859-1865, cyn symud i Bloomsbury, canol Llundain, mae'r Ty bellach dan ofal yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol. Ym 1861, sefydlodd Morris gwmni celfyddydau addurnol gydag Edward Burne-Jones, Rossetti, Webb, ac eraill: daeth cwmni Morris, Marshall, Faulkner & Co. yn ffasiynol iawn ac roedd llawer o alw am eu gwaith. Dylanwadodd y cwmni'n fawr ar addurno mewnol drwy gydol y cyfnod Fictoraidd, gyda Morris yn dylunio tapestrïau, papur wal, ffabrigau, dodrefn, a ffenestri lliw. Ym 1875, cymerodd Morris reolaeth lwyr dros y cwmni, a ailenwyd yn Morris & Co.
Er iddo gadw prif gartref yn Llundain, o 1871 Morris enciliodd i dŷ gwledig ar rent sef Kelmscott Manor, Swydd Rydychen. Bu ymweliadau Morris â Gwlad yr Iâ yn ddylanwad mawr arno ac ar y cyd gyda Eiríkr Magnusson cynhyrchodd cyfres o gyfieithiadau Saesneg o'r Sagâu Islandeg.
Gwaith Llenyddol
bawd|traethawd Morris's "Printing" gan y Village Press, Chicago, c. 1903
Asid niwclëig
bawd|Y gwyddonydd [[Swistir|Swis Friedrich Miescher, a ddarganfu asidau niwclëig (DNA) yn 1869. Yn ddiweddarach, awgrymodd y gallent chwarae rhyw ran o etifeddeg. ]] Bio-polymerau o niwcleotidau ydyw asidau niwclëig, sy'n rhan anhepgor o fiocemeg bywyd ar y ddaear. Maent yn un o'r ychydig ffactorau sy'n nodweddu popeth byw. Mae iddynt ddwy ffurf wedi'u sylfaenu ar ribos (RNA - acronym o'r Saesneg RiboNucleic Acid) a deocsiribos (DNA). Asid niwclëig deocsiribos (DNA) sy'n ymgorffori holl wybodaeth etifeddol organeb byw (a phob cell ynddynt). Dyma sylfaen y cromosomau ac etifeddiaeth fiolegol.
Mae swyddogaethau asid niwclëig ribos (RNA) yn fwy amrywiol. Er enghraifft, mae mRNA (m = "messenger" (Saes), negesydd) yn rhan o'r broses o drosglwyddo'r wybodaeth a gedwir yn nhrefn niwcleotidau DNA i strwythur protinau. Proteinau yw'r catalyddion gweithredol sy'n gyfrifol am yr hyn yr adnabyddir fel bywyd biolegol. Mae tRNA (t = trosi) yn allweddol yn y broses o drosi'r wybodaeth yn nilyniant DNA (mewn "iaith" niwcleotidau) i ddilyniant asidau amino proteinau, tra bo rRNA (r = ribosom) yn chwarae rhannau yn strwythur ac ymddygiad ribosomau (yr organynnau sy'n adeiladu proteinau). Yng nghanrif 21, darganfuwyd sawl math o RNA sy'n ymwneud â rheoli gweithgaredd celloedd. Disgwylir i sawl un o'r rhain fod yn bwysig mewn biotechnoleg ac ym meddyginiaethau'r dyfodol.
Caerdydd (cyfres deledu)
Cyfres deledu a greir gan Fiction Factory ar gyfer S4C yw Caerdydd. Disgrifiwyd y gyfres gan Gomisiynydd Drama S4C, Angharad Jones fel "drama newydd am siaradwyr Cymraeg modern, dinesig sy'n byw mewn awyrgylch dwyieithog" sy'n adrodd hynt a helynt criw o bobl yn eu hugeiniau a'u tridegau. Comisiynwyd y gyfres gyntaf gan Angharad Jones fel rhan o ymgais ar ran y sianel i gyrraedd cynulleidfa iau. Dechreuodd y drydedd gyfres ar y 30 Mawrth, 2008. Cynhyrchwyd y bedwaredd gyfres yng Ngwanwyn 2008. Cafodd ei darlledu ar y 14 Mehefin, 2009
Stob nan Coinnich Bhacain
Mae Stob nan Coinnich Bhacain yn gopa mynydd a geir ar y daith o Inveraray i Crianlarich yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Munro. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 20 Tachwedd 2009.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Cleddwyfyn cyffredin
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw cleddwyfyn cyffredin, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy cleddwyfynod cyffredin; yr enw Saesneg yw Sword-grass, a'r enw gwyddonol yw Xylena exsoleta. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r cleddwyfyn cyffredin yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Joseph Jules Dejerine
Meddyg nodedig o Ffrainc oedd Joseph Jules Dejerine (3 Awst 1849 - 26 Chwefror 1917). Niwrolegydd Ffrengig ydoedd. Roedd yn arloeswr ym maes astudio swyddogaethau lleoliadau'r ymennydd, ac fe'i cofir am ei farn ynghylch pwysigrwydd personoliaeth y seicotherapydd mewn perthynas rhyngweithio â'r claf. Cafodd ei eni yn Genefa, Ffrainc ac addysgwyd ef yn Ecole de Médecine de Paris. Bu farw ym Mharis.
Gwobrau
Enillodd Joseph Jules Dejerine y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Dixie Dynamite
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Lee Frost yw Dixie Dynamite a gyhoeddwyd yn 1976. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Lee Frost a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jerry Styner.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Steve McQueen, Christopher George, Warren Oates, Conlan Carter, R. G. Armstrong, Alan Caillou, Mark Miller, Stanley Adams, Phil Hoover, Jane Anne Johnstone, Kathy McHaley a Wes Bishop. Mae'r ffilm Dixie Dynamite yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Lee Frost oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lee Frost ar 14 Awst 1935 yn Globe, Arizona a bu farw yn New Orleans ar 6 Awst 2016.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lee Frost nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Noson Serennog
Ffilm ffantasi a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Tom Lin Shu-yu yw Noson Serennog a gyhoeddwyd yn 2011. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 星空 ac fe’i cynhyrchwyd yn Tsieina. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieineeg Mandarin a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan World's End Girlfriend.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Xu Jiao.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2011. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The King's Speech sef ffilm ddrama gan Tom Hooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,550 o ffilmiau Tsieineeg Mandarin wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tom Lin Shu-yu ar 1 Ionawr 1976.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tom Lin Shu-yu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Aldridge
Tref yn sir Gorllewin Canolbarth Lloegr, yn rhanbarth Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Aldridge. Fe'i lleolir mewn ardal di-blwyf ym mwrdeistref fetropolitan Walsall. Cyn 1974 roedd yn rhan o sir hanesyddol Swydd Stafford. Saif tua 9 milltir (14 km) i'r gogledd o ganol Birmingham.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan ardal adeiledig Aldridge boblogaeth o 39,463.
Efailnewydd
Pentref yn ardal Dwyfor, Gwynedd yw Efailnewydd. Fe'i lleolir ar benrhyn Llŷn ar y ffordd A497 tua 2 filltir i'r gogledd-orllewin o dref Pwllheli.
The Last Dalai Lama?
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Mickey Lemle yw The Last Dalai Lama? a gyhoeddwyd yn 2018. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Buddy Squires oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1971 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Mickey Lemle nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Carnage Park
Ffilm arswyd am drosedd gan y cyfarwyddwr Mickey Keating yw Carnage Park a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Los Angeles. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Mickey Keating a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Giona Ostinelli. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Hercwyr
Grŵp o adar ydy'r Hercwyr a elwir hefyd yn 'deulu' (enw gwyddonol neu Ladin: Aramidae; Saesneg: carrao, limpkin neu crying bird) o fewn y genws Aramus. Mae'r teulu hwn o adar o fewn yr urdd Gruiformes.
Carnage Park
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Darby Stanchfield, Ashley Bell a Pat Healy. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Hercwyr
Fe'i ceir yng ngwastatiroedd cynnes yr Americas: o Florida i ogledd yr Ariannin. Molwsgiaid yw ei hoff fwyd. Mae ei gerddediad yn ymddangos fel pe bai yn 'gloff'.
Carnage Park
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mickey Keating ar 1 Ionawr 1990.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Mickey Keating nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Nuestra Tierra De Paz
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr Arturo S. Mom yw Nuestra Tierra De Paz a gyhoeddwyd yn 1939. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Lleolwyd y stori yn De America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Juan Manuel Concado a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alejandro Gutiérrez del Barrio.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1939. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gone with the Wind sef ffilm Americanaidd am drais, dial a rhamant gan Victor Fleming, George Cukor a Sam Wood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Roque Funes oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arturo S Mom ar 2 Rhagfyr 1893 yn La Plata a bu farw yn Buenos Aires ar 20 Hydref 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arturo S. Mom nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Young Jesse James
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr William F. Claxton yw Young Jesse James a gyhoeddwyd yn 1960. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Orville H. Hampton a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Irving Gertz.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Ray Stricklyn. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1960. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Psycho sy’n ffilm llawn arswyd a dirgelwch gan feistr y genre yma, Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Carl Berger oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William F Claxton ar 22 Hydref 1914 yn Los Angeles a bu farw yn Santa Monica ar 6 Rhagfyr 1956. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1940 ac mae ganddo o leiaf 182 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William F. Claxton nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Chlorocypha dahli
Mursen yn nheulu'r Chlorocyphidae yw'r Chlorocypha dahli. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Wood Green
Ardal faestrefol ym Mwrdeistref Llundain Haringey, Llundain Fwyaf, Lloegr, ydy Wood Green. Saif tua 6.7 milltir (10.8 km) i'r gogledd o ganol Llundain.
Perception
Ffilm ddrama a chomedi yw Perception a gyhoeddwyd yn 2005. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Perception ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Seth Meyers, Piper Perabo, Kate Mulgrew, Mary Beth Hurt, Ajay Naidu, Heather Burns, Aunjanue Ellis a David Rasche. Mae'r ffilm Perception (ffilm o 2005) yn 101 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
James Fraser Mustard
Meddyg nodedig o Canada oedd James Fraser Mustard (16 Hydref 1927 - 16 Tachwedd 2011). Meddyg Canadadaidd ydoedd ynghyd ag ymchwilydd enwog ym maes datblygiadau mewn plentyndod cynnar. Cyhoeddodd y prawf clinigol gyntaf a oedd yn arddangos y gallai asbrin atal trawiadau ar y galon a strôc. Cafodd ei eni yn Toronto, Canada ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Toronto. Bu farw yn Toronto.
Perception
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd V for Vendetta sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
James Fraser Mustard
Gwobrau
Enillodd James Fraser Mustard y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Perception
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Twraco cribog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Twraco cribog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: twracoaid cribog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tauraco macrorhynchus; yr enw Saesneg arno yw Crested turaco. Mae'n perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: Musophagidae) sydd yn urdd y Cuculiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. macrorhynchus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r twraco cribog yn perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: Musophagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Lucy Madox Brown
Arlunydd benywaidd a anwyd ym Mharis oedd Lucy Madox Brown (19 Gorffennaf 1843 – 12 Ebrill 1894).
Enw'i thad oedd Ford Madox Brown.Bu'n briod i William Michael Rossetti.
Bu farw yn Sanremo ar 12 Ebrill 1894.
Kill Chain
Ffilm gyffro gan y cyfarwyddwr Ken Sanzel yw Kill Chain a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.
Pibydd cain
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pibydd cain (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pibyddion cain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Calidris melanotos; yr enw Saesneg arno yw Pectoral sandpiper. Mae'n perthyn i deulu'r Pibyddion (Lladin: Scolopacidae) sydd yn urdd y Charadriiformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Kill Chain
Y prif actor yn y ffilm hon yw Nicolas Cage.
Maol Breac
Mae Maol Breac yn gopa mynydd a geir ar y daith o Inveraray i Crianlarich yn Ucheldir yr Alban;.
Pibydd cain
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. melanotos, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America, Ewrop ac Awstralia.
Kill Chain
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Polk City, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Polk City, gan gynnwys:
Maol Breac
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Graham a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Pibydd cain
Teulu
Mae'r pibydd cain yn perthyn i deulu'r Pibyddion (Lladin: Scolopacidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Kill Chain
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ken Sanzel ar 1 Ionawr 1950.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ken Sanzel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Maol Breac
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Woodbridge, Suffolk
Tref a phlwyf sifil yn Suffolk, Dwyrain Lloegr, ydy Woodbridge. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Suffolk.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 7,749.
Merch Lor
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Abdolhossein Sepanta a Roohangiz Saminejad. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd King Kong ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 4100 o ffilmiau Perseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ardeshir Irani nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol: