cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Strwythur poblogaeth
Mae Strwythurau poblogaeth yn arddangos data ar gyfer oedrannau a rhyw poblogaethau gwahanol mewn gwahanol ardaloedd ar draws y byd. Ceir dau ddimensiwn sylfaenol i strwythur unrhyw boblogaeth. Y rhain yw'r cydbwysedd rhwng y rhywiau, a'r rhaniadau rhwng y gwahanol grwpiau oedrannau. Fel arfer cynrychiolir y dimensiynnau ar ffurf pyramid poblogaeth sy'n dangos dosbarthiad cymharol y niferoedd mewn categoriau oedran.
C.P.D. Dinas Caerdydd
Cefnogaeth
Yn ystod yr 1980au, wrth i'r clwb frwydro yn adrannau isaf pêl-droed Lloegr, gostyngodd torfeydd i gyfartaledd o 3,000 fesul gêm. Gwelodd cynnydd yn ffawd y clwb welliant cyson yn niferoedd y torfeydd. Cododd cyfartaledd presenoldeb mewn gemau cartref o 3,594 i 12,522 rhwng 1997 a 2002. Daeth dyrchafiad i'r ail haen yn 2003 â chynnydd pellach mewn niferoedd. Arweiniodd agoriad Stadiwm Dinas Caerdydd at bresenoldeb cyfartalog o 20,000 o gefnogwyr, gan arwain at uchafbwyntiau o rhwng 28,000 a 31,000 yn ystod dau dymor yn yr Uwch Gynghrair. Er gwaethaf y cynnydd hwn, mae'r clwb yn aml wedi cael ei ystyried fel un sy'n denu llai o wylwyr na thimau mewn sefyllfa debyg. Mae hyn wedi'i briodoli i sawl ffactor megis newid dadleuol y clwb i grysau coch rhwng 2012 a 2015, y ffaith fod rhai cefnogwyr yn cael eu gweld fel cefnogwyr tywydd teg, a diffyg awyrgylch.
Exit Sunset Boulevard
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
C.P.D. Dinas Caerdydd
Cefnogaeth
Mae hunaniaeth genedlaethol Gymreig hefyd yn cyfrannu at ddiwylliant cefnogwyr y clwb. Ymhlith eu hoff ganeuon y mae 'Rhyfelgyrch Gwŷr Harlech', cân a wnaed yn enwog i raddau helaeth gan y ffilm Zulu o 1964, a oedd yn darlunio brwydr â llawer o filwyr o Gymru, ac 'I'll Be There', fersiwn o gân glöwr a oedd yn boblogaidd yn ystod Streic gyffredinol y Deyrnas Unedig 1926. Mae'r Ayatollah, sef codi'r ddwy fraich i fyny ac i lawr uwchben y pen a phatio'r corun, wedi dod yn gyfystyr â'r clwb a'i gefnogwyr ers y 1990au cynnar. Mae'r arfer wedi dod yn boblogaidd gyda chefnogwyr Caerdydd y tu allan i bêl-droed i ddangos cefnogaeth i'r clwb ac mae'r paffiwr Nathan Cleverly, y nofiwr Olympaidd David Davies a'r chwaraewr rygbi Gareth Thomas i gyd wedi ei berfformio ar rai adegau o'u gyrfa.
Cystadleuwyr
Mae cystadleuaeth fwyaf arwyddocaol clwb pêl-droed Caerdydd gyda chymdogion cyfagos Abertawe, ac mae dros 100 o gemau darbi De Cymru wedi'u chwarae ym mhob cystadleuaeth rhwng y timau. Gêm gystadleuol gyntaf Abertawe yn dilyn eu sefydlu ym 1912 oedd yn erbyn Caerdydd yng Nghynghrair Pêl-droed y De. Bu'r gystadleuaeth yn gymharol gyfeillgar tan y 1970au a'r 1980au. Arweiniodd materion economaidd, megis streic glowyr y DU, cystadleuaeth rhwng y ddwy ddinas a chynnydd mewn hwliganiaeth pêl-droed at nifer o wrthdrawiadau treisgar rhwng cefnogwyr yn y gemau. Galwyd un gêm yn 1993 yn 'Brwydr Parc Ninian' am ei thrais arbennig o ddifrifol ac arweiniodd hynny at gefnogwyr oddi cartref yn cael eu gwahardd rhag mynychu unrhyw gemau rhwng y timau am bedair blynedd. Disgrifiodd chwaraewr Caerdydd, Jason Perry, y cyfnod fel 'dyddiau tywyll, tywyll y darbi'. Pan ollyngwyd y gwaharddiad, cyflwynwyd 'teithiau swigen' ar gyfer cefnogwyr oddi cartref a oedd ond yn gallu mynychu gemau trwy gonfoi a oedd yn cael ei dywys gan yr heddlu i'r stadiwm ac oddi yno.
Achoswyd rhaniad gwleidyddol pellach rhwng y ddwy ddinas gan refferendwm datganoli Cymru yn 1997 pan ddewiswyd Caerdydd yn safle ar gyfer y Senedd newydd, er i fwyafrif y ddinas bleidleisio yn erbyn datganoli. Derbyniodd Abertawe, a bleidleisiodd i raddau helaeth o blaid datganoli, arian ar gyfer pwll nofio cenedlaethol yn lle hynny. Dywedodd Alan Curtis, a oedd wedi chwarae i'r ddwy ochr, 'Rwy'n meddwl bod Caerdydd wedi cael ei gweld erioed [...] i dderbyn pa bynnag gyllid sy'n mynd o gwmpas. Mae'n ymddangos i mi bod popeth yn cael ei sianelu i'r cyfeiriad hwnnw.' Ymhellach i ffwrdd, mae gan y clwb gystadleuaeth â Bristol City, a elwir yn ddarbi Glan Hafren, ac i raddau llai, Bristol Rovers. Mae yna hefyd lai o gystadleuaeth gyda chymdogion Cymreig, Casnewydd, er gwaethaf agosrwydd y ddwy ddinas Gymreig; anaml maen nhw wedi chwarae yn erbyn ei gilydd ers yr 1980au oherwydd bod Caerdydd mewn cynghreiriau uwch. Yn gyfan gwbl, dim ond ugain gêm Cynghrair Pêl-droed y maen nhw erioed wedi eu chwarae yn erbyn ei gilydd. Mewn arolwg gan Gyfrifiad Cefnogwyr Pêl-droed yn 2003, rhestrwyd Abertawe, Bristol City, a Chasnewydd fel tair prif gystadleuwyr Caerdydd, gyda Stoke City yn cyfateb i Gasnewydd yn drydydd.
Yn yr 1980au, daeth grŵp hwligan o'r enw The Soul Crew i'r amlwg ymhlith cefnogwyr y clwb. Daeth y grŵp yn enwog am eu gwrthdaro treisgar gyda chefnogwyr eraill a ffrygydau rhwng setiau o gefnogwyr mewn gemau pêl-droed a digwyddiadau eraill.
Lliwiau
Pan ffurfiwyd Riverside A.F.C. yn 1899, brown siocled ac ambr oedd lliw crys y clwb. Yn dilyn newid enw i Ddinas Caerdydd yn 1908, mabwysiadwyd crys glas a siorts a hosanau gwyn neu las, er y defnyddiwyd hosanau du am y naw mlynedd gyntaf. Dros y blynyddoedd ers hynny mae cit y clwb wedi cynnwys citiau cwbl las, streipen felen fertigol a gyflwynwyd yn ystod y 1970au, a streipiau glas bob yn ail.
Mewn cam dadleuol yn 2012, newidiodd Caerdydd liwiau eu cit i goch a du, y tro cyntaf i'r clwb beidio â gwisgo glas fel ei brif liw ers 1908. Newidiwyd yr arwyddlun hefyd i un yr oedd y Ddraig Goch yn fwy amlwg arno na'r aderyn glas traddodiadol. Gwnaethpwyd y newidiadau hyn er mwyn apelio at 'farchnadoedd rhyngwladol' fel rhan o 'gynllun buddsoddi mawr' a ddadorchuddiwyd gan y cadeirydd Vincent Tan. Ysgogodd yr ailfrandio wrthwynebiad cryf gan y cefnogwyr, a drefnodd orymdeithiau protest a gwrthdystiadau i leisio eu hanfodlonrwydd ynghylch y newidiadau. Er i Tan nodi’n flaenorol na fyddai’r clwb ond yn dychwelyd i wisgo glas pe bai perchennog newydd yn cael ei ganfod, ar 9 Ionawr 2015, ar ôl tri thymor yn chwarae yn y cit coch, fe ddychwelodd y clwb i git cartref glas gyda chit oddi-cartref coch mewn ymgais i 'uno' y clwb.
Arwyddlun
O 1908 ymlaen chwaraeai Caerdydd mewn crysau heb eu haddurno. Newidiodd hyn yn 1959 pan gafwyd arwyddlun syml yn dangos delwedd o aderyn glas. Y tymor canlynol gwisgwyd crysau plaen heb eu haddurno ac felly y bu tan 1965 pan ychwanegwyd y gair 'Bluebirds' wedi'i frodio. Yn 1969, cyflwynwyd arwyddlun newydd, tebyg i'r un a ddefnyddiwyd yn flaenorol, a gynhwysai'r aderyn glas. Amrywiadau ar yr arwyddlun hwn sydd wedi'u defnyddio ers hynny. Yn y 1980au, ychwanegwyd nodweddion pellach gan gynnwys geiriau a motiffau. Gwnaethpwyd newid mawr yn 2012, pan geisiodd y perchennog Vincent Tan ailfrandio'r clwb i ehangu ei apêl y tu allan i Gymru. Rhoddodd y newid hwn amlygrwydd mawr i'r Ddraig Goch, gan leihau'r aderyn glas i fod yn nodwedd fechan. Ym mis Mawrth 2015, cyhoeddodd Caerdydd arwyddlun newydd a oedd unwaith eto'n cynnwys yr aderyn glas yn y lle amlycaf gyda draig Tsieineaidd yn cymryd lle'r ddraig Gymreig safonol.
C.P.D. Merched Dinas Caerdydd
Cynrycholir y clwb hefyd gan dîm pêl-droed merched sef C.P.D. Merched Dinas Caerdydd. Yn wahanol i glwb y dynion, mae'r merched yn cystadlu yn system byramid Cymdeithas Bêl-droed Cymru gan chwarae yn Uwch Gynghrair Cymru lle maent wedi bod yn llwyddiannus iawn ac ennill sawl gwaith.
Exit Sunset Boulevard
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bastian Clevé nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dosbarthiad poblogaeth
Dosbarthiad poblogaeth yw sut mae poblogaethau'r byd wedi'u gwasgaru ar draws ardal benodol.
Nid yw poblogaeth y ddaear wedi ei ddosbarthu'n gyson. Fe welwn fod pobl yn tueddu i glystyru o amgylch y byd oherwydd ffactorau gwthio a ffactorau tynnu. Defnyddir map ddotiau i arddangos dosbarthiad poblogaeth yn effeithiol.
Gweler hefyd
Lista de países por poblazión قائمة الدول حسب عدد السكان Əhali sayına görə ölkələrin siyahısı Llista de països per població Munduko biztanleriaren banaketa מדינות לפי אוכלוסייה, שטח וצפיפות Daftar negara miturut cacah pedunung lt:Sąrašas:Šalys pagal gyventojus Листа на држави по население Lista ţărilor după populaţie மக்கள்தொகை அடிப்படையில் நாடுகளின் பட்டியல் Danh sách các nước theo số dân
Gwrychwellt pigog
Planhigyn blodeuol Monocotaidd a math o wair yw Gwrychwellt pigog sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Poaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Cenchrus echinatus a'r enw Saesneg yw Spiny sandbur.
Gall dyfu bron mewn unrhyw fan gan gynnwys gwlyptiroedd, coedwigoedd a thwndra. Dofwyd ac addaswyd y planhigyn gan ffermwyr dros y milenia; chwiorydd i'r planhigyn hwn yw: india corn, gwenith, barlys, reis ac ŷd.
Strwythur poblogaeth
Dyma pyramidau poblogaeth y camau ar y model trawsnewid demograffig. 650px|centre
William Henry Harrison
9fed Arlywydd yr Unol Daleithiau oedd William Henry Harrison (9 Chwefror 1773 – 4 Ebrill 1841).
Y Felan a Finnau
Disgrifiad byr
Cyfrol sy'n bwrw golwg ar darddiad a hanes Y felan (y 'blues') ac yn cynnwys dyfyniadau o eiriau'r caneuon a sgyrsiau â'r cantorion eu hunain. Ffotograffau du-a-gwyn.
Botwm Crys yn cadw lle
Bidean nam Bian
Mae Bidean nam Bian yn gopa mynydd a geir ar y daith o Loch Linnhe i Loch Etive yn  Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd ar y copa.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Munro, Murdo a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 28 Hydref 2001.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Oreagrion pectingi
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Oreagrion pectingi sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Oreagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
John Tyler
10fed Arlywydd yr Unol Daleithiau oedd John Tyler (29 Mawrth 1790 – 18 Ionawr 1862).
Basse-Terre
Er mai hi yw'r brifddinas, Basse-Terre yw'r ail ddinas fwyaf yn Guadeloupe ar ôl Pointe-à-Pitre. Mae gan ardal ddinesig Basse-Terre boblogaeth o 44,864 (1999) gyda 12,400 ohonynt yn byw yn ninas Basse-Terre ei hun.
Sefydlwyd y ddinas gan y Ffrancod yn 1643. Ceir sawl adeilad o'r cyfnod trefedigaethol ynddi, yn cynnwys Eglwys Gadeiriol Saint-Pierre-et-Saint-Paul a godwyd yn y 19eg ganrif.
Qurban Bayramı
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Ivan Manakov yw Qurban Bayramı a gyhoeddwyd yn 1931. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1931. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Frankenstein (1931) ffilm arswyd, Americanaidd gan James Whale.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ivan Manakov nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Whittemore, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Whittemore, gan gynnwys:
The First Traveling Saleslady
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Arthur Lubin yw The First Traveling Saleslady a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd gan Arthur Lubin yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd RKO Pictures. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Devery Freeman a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Irving Gertz.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Clint Eastwood, Ginger Rogers, Carol Channing, Barry Nelson, James Arness, Snub Pollard, Bess Flowers, Franklyn Farnum, Frank Wilcox, David Brian, Clarence Muse, Colin Kenny, Dan White, Earle Hodgins, Hank Patterson, Kermit Maynard, Lester Dorr, Robert F. Simon, Belle Mitchell, Ethan Laidlaw, Harry Cheshire, Pierce Lyden, Herman Hack, Harold Miller, Bob Reeves a Jim Hayward. Mae'r ffilm The First Traveling Saleslady yn 92 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Otto Ludwig sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Lubin ar 25 Gorffenaf 1898 yn Los Angeles a bu farw yn Glendale ar 9 Ionawr 2022. Derbyniodd ei addysg yn Carnegie Mellon College of Fine Arts.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Lubin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Klang Der Ewigkeit
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Bastian Clevé yw Klang Der Ewigkeit a gyhoeddwyd yn 2005. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd V for Vendetta sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bastian Clevé ar 1 Ionawr 1950 ym München.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bastian Clevé nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Settai
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd R. Kannan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Allteuryn
Pentref bychan a chymuned yn ninas Casnewydd, Cymru, yw Allteuryn, weithiau Allt Euryn neu Gallt Euryn (Saesneg: Goldcliff).
Saif i'r de-ddwyrain o'r ddinas ei hun ger aber Afon Hafren, ac ar lanw uchel mae llawer o'r tir yn is na lefel y môr. Bu morglawdd yma o gyfnod cynnar; yn 1878 cafwyd hyd i garreg yn cofnodi i lengfilwyr Rhufeinig weithio ar glawdd yma. Cipiwyd y tir oddi wrth Owain Wan gan Robert de Chandos, a sefydlodd Briordy Allteuryn yma ychydig cyn 1113.
Gerllaw mae Gwarchodfa Natur Gwlybtiroedd Casnewydd, a agorwyd ym mis Mawrth 2000.
Yng Nghyfrifiad 2021 roedd gan y gymuned boblogaeth o 326.
American Ninja
Ffilm llawn cyffro a ffilm ar y grefft o ymladd gan y cyfarwyddwr Sam Firstenberg yw American Ninja a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn y Philipinau ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael Linn.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Richard Norton, Judie Aronson, Michael Dudikoff a Steve James. Mae'r ffilm American Ninja yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1985. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Back to the Future sef ffilm wyddonias Americanaidd am fachgen a’i gar yn cael ei yrru i’r dyfodol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Hanania Baer oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Sam Firstenberg nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Arwel Hughes
Arweinydd cerddorfa a chyfansoddwr clasurol o Gymru oedd Arwel Hughes (25 Awst 1909 – 23 Medi 1988).
Cafodd ei eni yn Rhosllannerchrugog. Roedd yn dad i Owain Arwel Hughes.
Astudiodd 'Cyfansoddi' gyda Ralph Vaughan Williams, Gustav Holst a Prof. Kitson yng Ngholeg Cerddoriaeth Brenhinol Llundain.
Wedi iddo ddychwelyd i Gymru cafodd swydd yn y BBC ym 1935 a bu'n chwarae rhan bwysig yn natblygiad radio a theledu yng Nghymru. Chwaraeodd yntau ran bwysig yn natblygiad Gerddorfa Genedlaethol y BBC a hefyd Gwmni Opera Cenedlaethol Cymru. Ym 1965 fe wnaethpwyd ef yn Bennaeth Cerdd y BBC yng Nghymru tan ei ymddeoliad yn 1971.
Cafodd OBE gan Frenhines Lloegr am ei wasanaethau i gerddoriaeth yng Nghymru yn 1969.
Mojave Moon
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Kevin Dowling yw Mojave Moon a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Leonard Glasser. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. James Glennon oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
bawd|chwith|110pxRoedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1987 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Kevin Dowling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Kickin' It Old Skool
Ffilm gomedi yw Kickin' It Old Skool a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan James L. Venable.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vivica A. Fox, Maria Menounos, Debra Jo Rupp, Michael Rosenbaum, Christopher McDonald, Bobby Lee a Miguel A. Núñez. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Robert M. Stevens oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweirlöyn llwyd
Glöyn byw sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw gweirlöyn llwyd, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy gweirloynnod llwydion; yr enw Saesneg yw Grayling, a'r enw gwyddonol yw Hipparchia semele. Mae i'w weld yn yr Alban ac arfordir gogledd Lloegr, ar greigiau a thir llwm.
Kickin' It Old Skool
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gweirlöyn llwyd
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnwys mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r gweirlöyn llwyd yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Nalocson
Mae nalocson, sy’n cael ei werthu dan yr enw brand Narcan ymysg eraill, yn feddyginiaeth a ddefnyddir i rwystro effeithiau opioidau, yn enwedig gorddos ohonynt. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₁₉H₂₁NO₄. Mae nalocson yn gynhwysyn actif yn Evzio Narcan.
Defnydd meddygol
Fe'i rhoddir fel triniaeth ar gyfer gwahanol gyflyrau meddygol, gan gynnwys:
Enwau
Caiff cyffuriau eu hadnabod gan amryw o enwau gwahanol yn aml. Enw cemegol y cyffur hen yw Nalocson, ond rhoddir enwau masnachol a brand iddo hefyd, gan gynnwys;
Cyfradd geni
bawd|dde|Cyfradd geni'r byd yn 2007 Cyfradd geni (Saesneg: birthrate) yw sawl plentyn a anwyd ym mhob 1000 o bobl, pob blwyddyn. Cyfradd geni cyfartalog y byd yn 2007 oedd 20.3 o bob 1000 o bobl, sy'n dod i 134 miliwn plentyn tra fod poblogaeth y byd yn 6.5 biliwn. Mae hyn yn rhoi ffigwr o 134 miliwn babi y flwyddyn.
Yn gyffredinol, mae cyfradd geni yng ngwledydd y trydydd byd yn uwch nag yn y gwledydd cyfoethog. Mae gwledydd fel yr Eidal yn ceisio codi eu poblogaeth, a Gweriniaeth Pobl Tsieina ar y llaw arall yn ceisio ei leihau.
Iwasaki Chihiro: 27-Sai No Tabidachi
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Tomoko Kana yw Iwasaki Chihiro: 27-Sai No Tabidachi a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yn Japan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 12 Years a Slave sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tomoko Kana ar 1 Ionawr 1971.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tomoko Kana nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Barbed Usambiro
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. usambiro, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r barbed Usambiro yn perthyn i deulu'r Barbedau (Lladin: Capitonidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Feminicidio S.A.
Ffilm rhaglen ddogfen deledu yw Feminicidio S.A. a gyhoeddwyd yn 2011. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen a Gwatemala. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Yolanda Sobero.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Oreagrion xanthocyane
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Oreagrion xanthocyane sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Oreagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Braintrim Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Braintrim Township, gan gynnwys:
Cwcal bronddu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cwcal bronddu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cwcalod bronddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Centropus grillii; yr enw Saesneg arno yw Black-chested coucal. Mae'n perthyn i deulu'r Cogau (Lladin: Cuculidae) sydd yn urdd y Cuculiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. grillii, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r cwcal bronddu yn perthyn i deulu'r Cogau (Lladin: Cuculidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
911: in Plane Site
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr William Lewis yw 911: in Plane Site a gyhoeddwyd yn 2004. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Autopiloten
Ffilm ffuglen gan y cyfarwyddwr Bastian Günther yw Autopiloten a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bastian Günther ar 3 Medi 1974 yn Hachenburg. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 273 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bastian Günther nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ffordd Tangnefedd
Drama gerdd ar gyfer y Nadolig gan Eric Jones a Garry Owen yw Ffordd Tangnefedd. Curiad a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2003. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Drama gerdd ar gyfer y Nadolig gan bartneriaeth a baratôdd y gwaith ar gyfer disgyblion ysgol Sul Hope-Seilo, Pontarddulais, yn cynnwys testun yr actorion ynghyd â cherddoriaeth deg cân gyda chyfeiliant piano.
Botwm Crys yn cadw lle
Forgiveness
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Arnold Vosloo, Clara Khoury, Christo Davids a Zane Meas. Mae'r ffilm Forgiveness (ffilm o 2004) yn 92 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ian Gabriel ar 1 Ionawr 1901.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ian Gabriel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
An American Tail: Fievel Goes West
Ffilm animeiddiedig Americanaidd gan Steven Spielberg yw An American Tail: Fievel Goes West (1991). Mae'n ddilyniant i'r ffilm An American Tail.
Glaswellt melinau gwynt
Planhigyn blodeuol Monocotaidd a math o wair yw Glaswellt melinau gwynt sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Poaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Chloris truncata a'r enw Saesneg yw Windmill-grass.
Gall dyfu bron mewn unrhyw fan gan gynnwys gwlyptiroedd, coedwigoedd a thwndra. Dofwyd ac addaswyd y planhigyn gan ffermwyr dros y milenia; chwiorydd i'r planhigyn hwn yw: india corn, gwenith, barlys, reis ac ŷd.
Ng
Unfed lythyren ar ddeg (Llythyren un-deg-un) yr wyddor Gymraeg ydy ng. Mae'n ymddangos yng nghanol neu ddiwedd gair, ac ar gychwyn geiriau sydd wedi'u treiglio (gweler treigliad trwynol). Mae hi'n dilyn g yn yr wyddor.
Ar adegau, mae'r ddwy lythyren n ac g i'w clywed ar wahân yn hytrach na'r sŵn 'ng' arferol e.e. yn y gair 'Bangor' neu 'llongyfarch'. Pan nad yw'r n a'r g yn ffurfio ng, mae rhai geiriaduron yn rhoi dot rhyngddynt yn dradoddiadol (fel "n.g") er mwyn dangos mai dwy lythyren wahanol ydyn nhw, er nad ydy'r dot yn cael ei ysgrifennu e.e. 'Ban.gor'.
The Incredible Mr. Limpet
Ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwyr Arthur Lubin a Robert McKimson yw The Incredible Mr. Limpet a gyhoeddwyd yn 1964. Fe'i cynhyrchwyd gan Warner Bros. yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Theodore Pratt a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Frank Perkins. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Cochabamba
Dinas yng nghanolbarth Bolifia yw Cochabamba. Saif yn nyffryn Cochabanba yn yr Andes, a hi yw prifddinas departement Cochabamba. Gyda phoblogaeth o dros 800,000, hi yw trydydd neu bedwerydd dinas Bolifia.
The Incredible Mr. Limpet
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Andrew Duggan, Don Knotts, Jack Weston, Charles Meredith, Paul Frees, Larry Keating, Oscar Beregi, Jr., Carole Cook, Phil Arnold a Harold Miller. Mae'r ffilm The Incredible Mr. Limpet yn 102 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Oreiallagma acutum
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Oreiallagma acutum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Oreiallagma.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Cochabamba
Sefydlwyd y ddinas ar 2 Awst 1571 gan y llywodraethwr Sbaenaidd Francisco de Toledo. Ceir marchnad awyr agored fwyaf De America, La Cancha, yma.
The Incredible Mr. Limpet
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Lubin ar 25 Gorffenaf 1898 yn Los Angeles a bu farw yn Glendale ar 9 Ionawr 2022. Derbyniodd ei addysg yn Carnegie Mellon College of Fine Arts.
Xınalıqlıların Qonağı
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Ivan Manakov yw Xınalıqlıların Qonağı a gyhoeddwyd yn 1937. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1937. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life of Emile Zola sef ffilm Americanaidd hanesyddol gan y cyfarwyddwr William Dieterle.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ivan Manakov nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Asid meffenamig
Mae asid meffenamig yn un o’r dosbarth o ddeilliadau asid anthranilig (neu ffenamadau) o gyffuriau NSAID, ac fe’i defnyddir i drin poen ysgafn i gymedrol, yn cynnwys poen y mislif, ac fe’i defnyddir weithiau i atal meigryn sy’n gysylltiedig â’r mislif. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₁₅H₁₅NO₂.
Defnydd meddygol
Fe'i rhoddir fel triniaeth ar gyfer gwahanol gyflyrau meddygol, gan gynnwys:
Enwau
Caiff cyffuriau eu hadnabod gan amryw o enwau gwahanol yn aml. Enw cemegol y cyffur hen yw Asid Meffenamig, ond rhoddir enwau masnachol a brand iddo hefyd, gan gynnwys;
Ausgerastet
Ffilm am arddegwyr gan y cyfarwyddwr Hanno Brühl yw Ausgerastet a gyhoeddwyd yn 1997. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Ausgerastet ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Peter Kremer, Katharina Schüttler, Manon Straché, Roman Knižka a Steffen Schroeder. Mae'r ffilm Ausgerastet (ffilm o 1997) yn 90 munud o hyd.
Ffylantin-Tw!
Casgliad o ganeuon gwerin traddodiadol gan Robin Huw Bowen (Golygydd) yw Ffylantin-Tw!. Cwmni Recordiau Sain a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2012. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Ausgerastet
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1997. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Titanic sef ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd.
Ffylantin-Tw!
Disgrifiad byr
Casgliad o ganeuon gwerin traddodiadol, i gyd wedi'u dethol o ffrwyth ymchwil Meredydd Evans a Phyllis Kinney. Dyma brosiect i ddathlu cyfraniad Merêd a Phyllis i fyd y gân werin yng Nghymru.
Ausgerastet
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hanno Brühl ar 19 Chwefror 1937 yn São Paulo a bu farw yn Cwlen ar 9 Hydref 2017. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1974 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hanno Brühl nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bidean nam Bian - Stob Coire nan Lochan
Mae Bidean nam Bian - Stob Coire nan Lochan yn gopa mynydd a geir ar y daith o Loch Linnhe i Loch Etive yn  Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd ar y copa. Y fam-fynydd yw Bidean nam Bian.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Munro Top, Murdo a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 20 Tachwedd 2009.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Mater Natura
Ffilm gomedi yw Mater Natura a gyhoeddwyd yn 2005. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Napoli.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vladimir Luxuria, Franco Iavarone, Luca Ward, Valerio Foglia Manzillo a Maria Pia Calzone. Mae'r ffilm Mater Natura yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2005. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd V for Vendetta sef ffilm wyddonias, ddystopaidd llawn cyffro gan James McTeigue. Vladan Radovic oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Sir Daria
Afon yng Nghanolbarth Asia yw'r Sir Daria, hefyd Syr Darya ac amrywiadau eraill, yn y cyfnod clasurol afon Jaxartes. Mae'n 2,212 km o hyd, ac yn llifo i Fôr Aral.
Mater Natura
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sir Daria
Ffurfir yr afon pan mae afon Naryn ac afon Karadarja yn ymuno ger Ferghanatal yn Wsbecistan, rhwng mynyddoedd y Tien Shan a'r Alai. Llifa tua'r gorllewin i mewn i Dajicistan cyn dychwelyd i Wsbecistan. Llifa tua'r gogledd i mewn i Casachstan.
Defnyddir dyfroedd yr afon yn helaeth ar gyfer dyfrhau, ac mae nifer o gronfeydd ar ei hyd. Mae'r afon yn aml wedi sychu'n llwyr cyn cyrraedd Môr Aral.
Cyfradd marwolaeth
Mesuriad o marwolaethau poblogaeth yw Cyfradd marw. Mae'n cael ei fesur gan y nifer o bobl sy'n marw bob 1000 o bobl pob blwyddyn. Mae 9.6 o pobl yn marw pob 1000 o bobl ar cyfartaledd y flwyddyn.
Sir Daria
bawd|dim|240px|Môr Aral (cyn 1985) gydag [[Amudarja a'r Sir Daria.]] bawd|dim
Cyfradd marwolaeth
Ystadegau
Yn ôl Cyfundrefn Iechyd y Byd ('World Health Organization'), y 10 achos pennaf dros farwolaethau yn 2002 oedd:
Mae achos marwolaethau yn amrywio'n fawr o wlad i wlad - yn enwedig rhwng y gwledydd tlawd a'r gwledydd cyfoethog.
One of These Days
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Bastian Günther yw One of These Days a gyhoeddwyd yn 2020. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Jackson, Mississippi
Jackson yw prifddinas a dinas fwyaf talaith Mississippi, Unol Daleithiau. Mae gan Jackson boblogaeth o 173,514. ac mae ei harwynebedd yn 106.8 km². Cafodd ei sefydlu yn y flwyddyn 1822.
One of These Days
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Michael Kotschi oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Anne Fabini sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bastian Günther ar 3 Medi 1974 yn Hachenburg.
Ardal Craven
Mae gan yr ardal arwynebedd o 1,177 km², gyda 57,142 o boblogaeth yn ôl amcangyfrif cyfrifiad 2019. Mae’n ffinio Richmondshire i’r gogledd-ddwyrain, Bwrdeistref Harrogate i’r dwyrain, Gorllewin Swydd Efrog i’r de-ddwyrain, Swydd Gaerhirfryn i’r gorllewin, a Cumbria i’r gogledd-orllewin.
bawd|dim|Ardal Craven yng Ngogledd Swydd Efrog
Ffurfiwyd yr ardal dan Ddeddf Llywodraeth Leol 1972, ar 1 Ebrill 1974.
Rhennir yr ardal yn 70 o blwyfi sifil. Mae pencadlys cyngor yr ardal yn nhref Skipton. Mae aneddiadau eraill yn yr ardal yn cynnwys trefi Bentham, Grassington a Settle. Mae Craven yn cynnwys y rhannau uchaf y dyffrynnoedd Airedale, Wharfedale, a Ribblesdale ym Mharc Cenedlaethol Dyffrynnoedd Swydd Efrog.
Cyfeiriadau
---
Tawas City, Michigan
Dinas yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Tawas City, gan gynnwys:
830au
8g - 9g - 10g
780au 790au 800au 810au 820au - 830au - 840au 850au 860au 870au 880au
830 831 832 833 834 835 836 837 838 839
Digwyddiadau a Gogwyddion
Pobl Nodweddiadol
Môr Tasman
Mae Môr Tasman yn gorff mawr o ddŵr hallt rhwng Awstralia a Seland Newydd, tua 2000 km (1250 milltir) ar draws. Mae'n rhan dde-orllewinol o'r Cefnor Tawel. Cafodd ei enwi ar ôl y fforiwr o'r Iseldiroedd Abel Janszoon Tasman, yr Ewropead cyntaf a gofnodir i ddarganfod Seland Newydd a Tasmania. Yn y 1770au chwilwyd y môr yn fanwl gan y fforiwr o Sais Capten James Cook yn ystod ei fordaith gyntaf i'r Cefnfor Tawel.
Ceir sawl grŵp o ynysoedd yn y Môr Tasman, yn ogystal â sawl ynys arfordirol ger Awstralia a Seland Newydd:
Mae'r grwpiau o ynysoedd hyn yn perthyn i Awstralia.
Catherina Ijkens
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Antwerp, yr Iseldiroedd oedd Catherina Ijkens (ganwyd 1659). Ei harbenigedd oedd peintio gwrthrychau llonydd, fel blodau.
Timothy Evans (tenor)
bawd|Clawr hunangofiant Timothy Evans, Pafaroti Llanbed, a gyhoeddwyd gan [[Gwasg Carreg Gwalch|Wasg Carreg Gwalch]] Canwr o Lanbedr Pont Steffan yw Timothy Evans, neu ar lafar, Pafaroti Llanbed (ganed tua 1961). Caiff ei gydnabod fel "un o denoriaid gorau Cymru".
Daeth Timothy Evans i amlygrwydd mewn eisteddfodau: mae wedi ennill ar yr unawd tenor bum gwaith yn yr Eisteddfod Genedlaethol a theirgwaith yn Eisteddfod Gydwladol Llangollen. Ym 1991, enillodd wobr Canwr y Flwyddyn yn Llangollen.
Dai Jones Llanilar roddodd yr enw Pafaroti Llanbed arno yn gyntaf (gan ei gymharu â'r tenor byd-enwog Luciano Pavarotti), a hynny ar ei raglen ceisiadau boblogaidd Ar eich cais ar Radio Cymru lle caiff recordiau Timothy Evans eu chwarae'n gyson. Er ei fod wedi teithio'r byd yn canu yn achlysurol, dewisodd aros yn ei fro enedigol i amaethu a gweithio yn Swyddfa Bost y teulu yn hytrach na mynd ati i wneud enw iddo'i hunan ar y llwyfan rhyngwladol.
Kali (arlunydd)
Fe'i ganed yn Warsaw a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yng Ngwlad Pwyl.
Bu farw yn San Francisco.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Oreiallagma oreas
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Oreiallagma oreas sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Oreiallagma.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Genedigaeth Taliesin
Cerddoriaeth a gomisiynwyd ar ran Côr Ieuenctid Cenedlaethol Cymru gan Mervyn Burtch a Francesca Kay yw Genedigaeth Taliesin. Cwmni Cyhoeddi Gwynn a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2002. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Cyhoeddwyd gyntaf yn 2001.
Double Sculls
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr Ian Gilmour yw Double Sculls a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Chris Haywood. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ian Gilmour ar 1 Ionawr 1955 yn Seland Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ian Gilmour nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
McClelland, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn McClelland, gan gynnwys:
Round House
bawd|180px|dde|Arwydd ar fynediad i'r adeilad
Adeilad hynaf Awstralia yw'r Round House (Cymraeg: Tŷ Crwn). Lleolir yr adeilad, sy'n dal i sefyll, yn Arthur's Head yn Fremantle, Gorllewin Awstralia. Adeiladwyd yr adeilad yn 1830 a chynlluniwyd ef gan Henry Willey Reveley; dyma'r adeilad parhaol cyntaf ar lannau'r Swan River.
Carchar oedd y pwrpas gwreiddiol, roedd ganddo wyth cell, rhan ar gyfer y ceidwad ac roedd ganddo gwrt canol. Roedd y cynllun yn seiliedig ar y Panopticon, math o garchar a gynlluniwyd gan yr athronydd Jeremy Bentham. Defnyddiwyd y carchar ar gyfer trigolion trefol a brodorol tan 1886, yn ddalfa'r heddlu tan 1900 ac yna'n ardal preswylo i heddwas a'i deulu.
Yn 1982 daeth cyngor dinas Fremantle yn gyfrifol am yr adeilad. Mae bellach ar agor i'r cyhoedd saith diwrnod yr wythnos.
Rhestr o ganeuon a recordiwyd gan Edward H. Dafis
Dyma restr o ganeuon a recordiwyd gan Edward H. Dafis. Nid yw'r rhestr yn orffenedig, ac mae'r ffeiliau yn dameidiau i aros pryd, sef y 30 eiliad cyntaf o'r traciau a recordiwyd ar label/i Cwmni Recordiau Sain.
Gwenynysor fflamgoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Gwenynysor fflamgoch (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: gwenynysorion fflamgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Merops nubicus; yr enw Saesneg arno yw Carmine bee eater. Mae'n perthyn i deulu'r Gwenynysorion (Lladin: Meropidae) sydd yn urdd y Coraciiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. nubicus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r gwenynysor fflamgoch yn perthyn i deulu'r Gwenynysorion (Lladin: Meropidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Llangatwg
Gallai Llangatwg gyfeirio at:
Falstaff (opera)
Mae Falstaff yn opera mewn tair act gan y cyfansoddwr Eidalaidd Giuseppe Verdi. Addaswyd y libreto gan Arrigo Boito o ddramâu Shakespeare The merry Wives of Windsor a golygfeydd o Henry IV, rhannau 1 a 2. Perfformiwyd y gwaith am y tro cyntaf ar 9 Chwefror 1893 yn La Scala, Milan.
Priordy Allteuryn
Priordy Benedictaidd yn Allteuryn ger Casnewydd oedd Priordy Allteuryn.
Cipiwyd yr ardal oddi wrth Owain Wan gan Robert de Chandos, a sefydlodd y priordy yma ychydig cyn 1113. Roedd de Chandos yn frodor o ardal Bec yn Normandi, a rhoddodd y priordy i Abaty Bec. Rhoddwyd tiroedd sylweddol yng Ngwlad yr Haf i'r priordy.
Yn 1291, amcangyfrifwyd gwerth y priordy fel £171, y cyfoethocaf o briordai Benedictaidd Cymru, yn berchen ar 1300 erw o dir, a chyda tua 25 mynach yn y cyfnod yma. Erbyn 1297, roedd y nifer wedi gostwng i bymtheg.
Pan waethygodd y berthynas rhwng Lloegr a Ffrainc, dioddefodd y priordy oherwydd ei fod yn eiddo i abaty Ffrengig. Yn 1441 rhoddwyd y priordy i Abaty Tewkesbury yn Lloegr, a gyrrwyd yr wyth mynach yno ymaith. Yn 1467 rhoddwyd ef i Eton, ond nid oedd mynachod yno erbyn hynny. Nid oes gweddillion i'w gweld ar y safle bellach.
840au
8g - 9g - 10g
Falstaff (opera)
Cefndir
Ysgrifennodd Verdi Falstaff, sef yr olaf o'i 28 opera, pan oedd yn agosáu at 80 mlwydd oed. Hon oedd ei ail gomedi, a'i drydydd gwaith seiliedig ar ddramâu Shakespeare, yn dilyn Macbeth ac Otello. Mae'r plot yn troi o amgylch ymdrechion ofer, weithiau ffarsig, y marchog tew, Syr John Falstaff, i hudo dwy fenyw briod i gael gafael ar gyfoeth eu gwŷr.
840au
790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au
Falstaff (opera)
Cefndir
Roedd Verdi yn poeni am weithio ar opera newydd yn ei benwynni, ond roedd yn dyheu am ysgrifennu gwaith comig ac roedd yn falch o libreto drafft Boito. Cymerodd dair blynedd o ganol 1889 i'r cydweithrediad cael ei gwblhau. Er bod y gobaith o opera newydd gan Verdi wedi ennyn diddordeb aruthrol yn yr Eidal a ledled y byd, ni phrofodd Falstaff i fod mor boblogaidd â gweithiau cynharach yng nghanon y cyfansoddwr. Ar ôl y perfformiadau cychwynnol yn yr Eidal, gwledydd Ewropeaidd eraill a'r UD, esgeuluswyd y gwaith nes i'r arweinydd Arturo Toscanini fynnu ei adfywiad yn La Scala a'r Opera Metropolitan yn Efrog Newydd o ddiwedd y 1890au. Teimlai rhai bod y darn yn dioddef o ddiffyg alawon mawreddog fel cafwyd yn y gorau o operâu blaenorol Verdi, safbwynt roedd Toscannini yn anghytuno'n llwyr a hi. Ymhlith arweinyddion y genhedlaeth ar ôl Toscanini i hyrwyddo'r gwaith roedd Herbert von Karajan, Georg Solti a Leonard Bernstein. Mae'r gwaith bellach yn rhan o'r repertoire operatig rheolaidd.
Gwnaeth Verdi nifer o newidiadau i'r gerddoriaeth ar ôl y perfformiad cyntaf, ac mae golygyddion wedi ei chael hi'n anodd cytuno ar sgôr ddiffiniol. Recordiwyd y gwaith gyntaf ym 1932 ac wedi hynny mae wedi derbyn llawer o recordiadau stiwdio a byw. Ymhlith y cantorion sydd â chysylltiad agos â rôl y teitl mae Victor Maurel (y Falstaff cyntaf), Mariano Stabile, Giuseppe Valdengo, Tito Gobbi, Geraint Evans, Bryn Terfel ac Ambrogio Maestri.
840au
840 841 842 843 844 845 846 847 848 849
Falstaff (opera)
Premieres
Bu'r perfformiad cyntaf o Falstaff yn La Scala ym Milan ar 9 Chwefror 1893, bron i chwe blynedd ar ôl première blaenorol Verdi. Am y noson gyntaf, roedd prisiau tocynnau swyddogol ddeg ar hugain gwaith yn fwy na'r arfer. Bu aelodau teuluoedd brenhinol, pendefigion, beirniaid a ffigurau blaenllaw o'r celfyddydau ledled Ewrop yn bresennol. Roedd y perfformiad yn llwyddiant ysgubol o dan faton Edoardo Mascheroni; galwyd am encore i nifer o'r caneuon, ac ar y diwedd parhaodd y gymeradwyaeth i Verdi a'r cast am awr. Dilynwyd hynny gan groeso cythryblus pan gyrhaeddodd y cyfansoddwr, ei wraig a Boito y Grand Hotel de Milan.
Sinema
200px|bawd|Tu mewn i sinema fodern Adeilad pwrpasol ar gyfer dangos a gwylio ffilm yw sinema. Cafodd y ffilm gyntaf ar gyfer y cyhoedd ei dangos yn 1895 gan Y Brodyr Lumière ond am flynyddoedd dangosid ffilmiau mewn stafelloedd dros dro neu mewn ffeiriau. Does dim dwywaith mai'r 1920au a'r 1930au oedd 'Oes Aur' y sinema. Roedd y sinemau pwrpasol cyntaf yn yr Unol Daleithiau, er enghraifft, yn adeiladau digon plaen ond codid palasau gwych gyda'r blynyddoedd oedd yn medru dal rhai miloedd o bobl. Dirywiodd sinemâu yn y Gorllewin gyda dyfodiad y teledu, a chollwyd nifer ohonynt. Ofnwyd ar un adeg fod dydd y sinemau ar ben gyda dyfodiad fideo rad. Erbyn heddiw mae sinemau yn llai niferus ond yn aml maen' nhw'n sinemau amlsgrin lle gellir dangos sawl ffilm ar y tro.
Falstaff (opera)
Premieres
Dros y ddau fis nesaf rhoddwyd dau berfformiad ar hugain i'r gwaith ym Milan ac yna aethpwyd ag ef gan y cwmni gwreiddiol, dan arweiniad Maurel, i Genoa, Rhufain, Fenis, Trieste, Fienna a, heb Maurel, i Berlin. Gadawodd Verdi a'i wraig Milan ar 2 Mawrth; Anogodd Ricordi y cyfansoddwr iddo fynd i'r perfformiad arfaethedig yn Rhufain ar 14 Ebrill, i gynnal y momentwm a'r cyffro roedd yr opera wedi'i greu. Roedd Verdi a'i wraig ynghyd â Boito a Giulio Ricordi, yn bresennol gyda'r Brenin Umberto I a ffigurau brenhinol a gwleidyddol mawr eraill y dydd. Cyflwynodd y brenin Verdi i'r gynulleidfa o'r Bocs Brenhinol i ganmoliaeth fawr. bawd|Poster ar gyfer première Paris 1894, gan Adolfo Hohenstein. Roedd y perfformiadau cyntaf y tu allan i Deyrnas yr Eidal yn Trieste a Fienna, ym mis Mai 1893. Rhoddwyd y gwaith yn yr America ac ar draws Ewrop. Chwaraeodd Antonio Scotti rôl y teitl yn Buenos Aires ym mis Gorffennaf 1893; Arweiniodd Gustav Mahler yr opera yn Hamburg ym mis Ionawr 1894; cyflwynwyd cyfieithiad Rwsieg yn St Petersburg yn yr un mis. Roedd llawer yn ystyried Paris fel prifddinas operatig Ewrop, ac ar gyfer y cynhyrchiad yno ym mis Ebrill 1894 gwnaeth Boito, a oedd yn rhugl yn y Ffrangeg, ei gyfieithiad ei hun gyda chymorth y bardd o Baris Paul Solanges. Roedd première Llundain, a ganwyd yn Eidaleg, yn Covent Garden ar 19 Mai 1894. Yr arweinydd oedd Mancinelli, ac ailadroddodd Zilli a Pini Corsi eu rolau gwreiddiol. Canwyd Falstaff gan Arturo Pessina. Chwaraeodd Maurel y rôl yn Covent Garden y tymor canlynol. Ar 4 Chwefror 1895 cyflwynwyd y gwaith gyntaf yn y Metropolitan Opera, Efrog Newydd; Arweiniodd Mancinelli ac roedd y cast yn cynnwys Maurel fel Falstaff, Emma Eames fel Alice, Zélie de Lussan fel Nannetta a Sofia Scalchi fel y Meistres Quickly.
Rolau
bawd|"Falstaff" mewn bil chwarae theatr, wedi'i gadw yn Llyfrgell Ddinesig Trento
Act 1
bawd|Ambrogio Maestri fel Falstaff yng nghynhyrchiad Opera Wladol Fienna 2016, wedi'i gyfarwyddo gan David McVicar, dan arweiniad Zubin Mehta. Ystafell yn Nhafarn y Garter
Mae Falstaff a'i weision, Bardolfo a Pistola, yn yfed yn y dafarn. Mae Dr Caius yn byrstio i mewn ac yn cyhuddo Falstaff ofyrglera ei dŷ a Bardolfo o bigo'i boced. Mae Falstaff yn chwerthin am ei ben; mae'n gadael, gan addo mynd i yfed gyda chymdeithion gonest, sobr yn unig yn y dyfodol. Pan fydd y tafarnwr yn cyflwyno bil am y gwin, mae Falstaff yn dweud wrth Bardolfo a Pistola fod angen mwy o arian arno, ac mae'n bwriadu ei gael trwy hudo gwragedd dau ddyn cyfoethog, un ohonynt yw Ford. Mae Falstaff yn rhoi llythyr cariad i Bardolfo i un o'r gwragedd (Alice Ford), ac yn rhoi llythyr union yr un fath i Pistola wedi'i gyfeirio at y llall (Meg). Mae Bardolfo a Pistola yn gwrthod danfon y llythyrau, gan honni bod anrhydedd yn eu hatal rhag ufuddhau iddo. Mae Falstaff yn colli ei dymer ac yn rhefru arnyn nhw, gan ddweud nad yw "anrhydedd" yn ddim ond gair, heb unrhyw ystyr. Mae'n eu herlid allan o'i olwg gan ddefnyddio ysgub.
Mae Alice a Meg wedi derbyn llythyrau Falstaff. O'u cymharu, maent yn gweld eu bod yn union yr un fath ac, ynghyd â Meistres Quickly a Nannetta Ford, yn penderfynu cosbi Falstaff. Yn y cyfamser, mae Bardolfo a Pistola yn rhybuddio Ford o gynllun Falstaff. Mae Ford yn penderfynu cuddio ei hun ac ymweld â Falstaff i osod trap iddo.
Mae gŵr ifanc, golygus o'r enw Fenton mewn cariad â merch Ford, Nannetta, ond mae Ford eisiau iddi briodi Dr Caius, sy'n gyfoethog ac yn uchel ei barch. Mae Fenton a Nannetta yn mwynhau eiliad o breifatrwydd, ond mae Alice, Meg a Meistres Quickly yn dychwelyd. Daw'r act i ben gydag ensemble lle mae'r menywod yn cynllunio dial ar Falstaff a'r dynion yn creu cynllun tebyg. Mae'r menywod yn meddwl chware tric doniol arno, tra bod y dynion yn ddig ac yn bygwth pob math o erledigaeth enbyd.
Act 2
Mae Falstaff ar ei ben ei hun yn y dafarn. Mae Bardolfo a Pistola, sydd bellach yng nghyflog Ford, yn mynd i mewn ac yn erfyn ar Falstaff i ganiatáu iddynt ailymuno â'i wasanaeth, gan gynllunio'n gyfrinachol i sbïo arno ar ran Ford. Mae'r Feistres Quickly yn cyrraedd ac yn dweud wrtho fod Alice mewn cariad ag ef ac y bydd ar ei phen ei hun yng nghartref Ford y prynhawn hwnnw, o ddau o'r gloch tan dri o'r gloch. Digon o amser ar gyfer dipyn o fflyrtian nwydus. Mae Falstaff yn dathlu'r posibilrwydd o lwyddiant i'w cynllun.