cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ioga
Testunau hanesyddol Macedonaidd
Cyhaeddodd Alecsander Fawr India yn y 4g CC. Ynghyd â’i fyddin, aeth ag academyddion Gwlad Groeg gydag ef a gofnododd hanes y daith: y ddaearyddiaeth, y bobl, a'r arferion a welsant. Un o gydymaith Alexander oedd Onesicritus, a ddyfynnwyd yn Llyfr 15, Adrannau 63–65 gan Strabo, sy'n disgrifio iogis India. Mae Onesicritus yn honni bod y rhain (y Mandanis) yn ymbellhau oddi wrth gymdeithas a'u bod yn ymarfer "gwahanol ystumiau / safleoedd - yn sefyll neu'n eistedd neu'n gorwedd yn noeth - ac yn hollol lonydd". Yn ddiddorol, dyma'r tri safle pennaf o fewn ioga modern: sefyll, esitedd a lledorwedd.
Oes glasurol (200 BCE - 500 CE)
Yn ystod y cyfnod rhwng cyfnodau Maurya a Gupta (tua 200 CC-500 CC) ymffurfiodd y traddodiadau Indig o Hindŵaeth, Bwdhaeth a Jainiaeth, a daeth systemau cydlynol, cyffredin o ioga i'r amlwg. Gwelodd y cyfnod hwn lawer o destunau newydd o'r traddodiadau hyn a oedd yn trafod ac yn llunio dulliau ac arferion newydd o ioga mewn modd eitha systematig. Mae rhai o weithiau allweddol yr oes hon yn cynnwys Ioga Sūtras o Patañjali, yr Ioga-Yājñavalkya , yr Iogācārabhūmi-Śāstra, a'r Visuddhimagga .
Swtrâu Ioga Patanjalii
bawd|Darlun Hindŵaidd traddodiadol o Patanjali fel avatar o'r sarff ddwyfol Shesha Un o'r ymadroddion cynnar mwyaf adnabyddus o feddwl Ioga Brahmanig yw Swtrâu Ioga Patanjali (canrifoedd cynnar OC) - efallai mai'r enw gwreiddiol oedd y Pātañjalayogaśāstra-sāṃkhya-pravacana (c. 325–425 OC), y mae rhai ysgolheigion bellach yn credu oedd yn cynnwys y swtras a'r sylwebaeth. Fel y mae'r enw'n awgrymu, y sylfaen fetaffisegol ar gyfer y testun hwn yw'r athroniaeth Indiaidd a elwir yn Sāṃkhya. Cyfeirir at yr ysgol anffyddiol hon yn Arthashastra Kauṭilya fel un o'r tri chategori o anviksikis (athroniaethau) ynghyd ag Ioga a Cārvāka. Mae gan y ddwy ysgol rai gwahaniaethau hefyd. Derbyniodd Ioga y syniad o "dduw personol", tra datblygodd Samkhya fel system resymegol, an-ddamcaniaethol ac anffyddiol o athroniaeth Hindŵaidd. Weithiau cyfeirir at system Patanjali fel Seshvara Samkhya yn groes i Nirivara Samkhya Kapila Roedd y tebygrwydd rhwng Ioga a Samkhya mor agos nes bod Max Müller yn dweud bod "y ddwy athroniaeth mewn cyd-destun poblogaidd yn wahanol i'w gilydd fel Samkhya gydag Arglwydd a Samkhya heb Arglwydd."
Adfywiad modern
bawd|Diwrnod Rhyngwladol Ioga yn New Delhi, 2016
Traddodiadau
Mae ioga'n cael ei ymarfer gan bob crefydd Indiaidd, ac mewn sawl dull gwahanol. Mewn Hindŵaeth, mae arferion yn cynnwys ioga Jnana, Bhakti, Karma, Laya a ioga Hatha.
Ioga Jain
Mae ioga Jain yn ganolog mewn Jainiaeth. Mae ysbrydolrwydd Jain yn seiliedig ar gôd caeth di-drais neu ahimsa (sy'n cynnwys llysieuaeth), elusendai (dāna), ffydd gywir yn y tair gem, arfer cyni (tapas) fel ymprydio, ac arferion iogig eraill. Nod ioga Jain yw rhyddhau a phuro'r Hunan (yr atma) neu'r Hunan unigol (jiva) oddi wrth rymoedd karma, sy'n cadw pob Hunan yn rhwym i'r cylch trawsfudo. Fel ioga a Sankhya, mae Jainiaeth yn credu mewn llawer o Hunanau unigol sy'n rhwym wrth eu karma unigol. Dim ond trwy leihau'r karmig ac allyrru'r karma a gesglir y gall yr Hunan gael ei buro a'i ryddhau, ac ar yr adeg honno daw'r person yn fod hollbresennol (omniscient) sydd wedi cyrraedd "gwybodaeth absoliwt" (kevala jnana).
Mae'n ymddangos bod yr arfer cynnar o ioga Jain wedi'i rannu'n sawl math, gan gynnwys myfyrdod (dhyāna), rhoi'r gorau i'r corff (kāyotsarga), myfyrio (anuprekṣā), a myfyrio (bhāvanā). Ymhlith y ffynonellau cynharaf ar gyfer ioga Jain y mae Uttarādhyayana-sūtra, yr Āvaśyaka-sūtra, y Sthananga Sutra (tua 2g CC) ac ymhlith y gweithiau diweddarach mae Vārassa-aṇuvekkhā Kundakunda ("Deuddeg Cyd-destun", tua 1g CC - 1g OC, Yogadṛṣṭisamuccya Haribhadra (8g) ac Yogaśāstra Hemachandra (12g).
Mabwysiadodd ffurfiau diweddarach o ioga Jain ddylanwadau Hindŵaidd, megis syniadau o ioga Patanjali ac ioga Tantric yng ngweithiau Haribhadra a Hemachandra, yn y drefn honno. Datblygodd y Jainiaid hefyd lwybr blaengar at ryddhad trwyioga, gan amlinellu sawl lefel o rinwedd o'r enw gunasthanas.
Yn yr oes fodern, mae ffurfiau newydd o fyfyrdod Jain hefyd wedi'u datblygu. Un o'r rhai mwyaf dylanwadol yw'r system prekṣā o Ācārya Mahāprajña sy'n ddetholiadol ac sy'n cynnwys defnyddio mantra, rheoli anadl, mudras, bandhas, ac ati.
Ioga Bwdhaidd
bawd| [[Siddhartha Gotama|Bwdha Sakyamuni mewn myfyrdod yn eistedd gyda'r dhyāna mudrā (myfyrdod mudra), Gal Vihara, Sri Lanka.]] Mae ioga Bwdhaidd yn cwmpasu amrywiaeth helaeth o ddulliau sy'n anelu at ddatblygu rhinweddau neu rinweddau allweddol a elwir yn 37 cymhorth i ddeffroad. Nod eithaf yoga Bwdhaidd yw bodhi (deffroad) neu nirfana (rhoi'r gorau iddi), a ystyrir yn draddodiadol fel diwedd parhaol dioddefaint (dukkha) ac aileni. Mae testunau Bwdhaidd yn defnyddio nifer o dermau ar gyfer praxis ysbrydol ar wahân i ioga, fel bhāvanā ("datblygiad") a jhāna / dhyāna.
Mewn Bwdhaeth gynnar, dysgwyd amrywiol arferion iogig gan gynnwys:
Gwelwyd bod y myfyrdodau hyn yn cael eu cefnogi gan elfennau eraill y llwybr yr wyth nobl, megis ymarfer moeseg, ymarfer cywir, atal synnwyr a golygfa gywir. Dywedir bod dau rinwedd feddyliol yn anhepgor ar gyfer ymarfer yogig mewn Bwdhaeth, samatha (pwyll, sefydlogrwydd) a vipassanā (mewnwelediad, gweld yn glir).  Samatha yw ansawdd meddwl sefydlog, hamddenol a digynnwrf. Mae hefyd yn gysylltiedig â samadhi (uno meddyliol, ffocws) a dhyana (cyflwr amsugno myfyriol).Yn y cyfamser, mae Vipassanā yn fath o fewnwelediad neu ddealltwriaeth dreiddiol i wir natur ffenomenau. Fe'i diffinnir hefyd fel "gweld pethau fel y maent yn wirioneddol" (yathābhūtaṃ darśanam). Mae gwir natur pethau yn cael eu diffinio a'u hegluro mewn gwahanol ffyrdd, ond nodwedd bwysig ac unigryw o Fwdhaeth glasurol yw ei ddealltwriaeth o'r holl ffenomenau (dhammas) fel bod yn wag o'r hunan (atman) neu hanfod cynhenid, athrawiaeth o'r enw Anatta (" nid hunan") ac Śūnyatā (gwacter). Mae hyn mewn gwrthgyferbyniad llwyr â'r mwyafrif o draddodiadau Indiaidd eraill, y mae eu nodau wedi'u seilio naill ai ar y syniad o'r Hunan unigol (atman, jiva, purusha) neu ymwybyddiaeth monistig gyffredinol (Brahman). Mae Vipassanā hefyd yn gofyn am ddealltwriaeth o ddioddefaint neu dukkha (ac felly'r pedwar gwirionedd bonheddig), amherffeithrwydd (anicca) a tharddiad rhyngddibynnol.
Ioga clasurol
Yr hyn y cyfeirir ato'n aml fel Ioga Clasurol, Astanga (Ioga wyth rhan), neu Ioga Rāja yw'r math o Ioga a amlinellir yn yr Swtrâu Ioga Patanjali hynod o ddylanwadol. Mae gwreiddiau'r traddodiad Ioga Clasurol yn aneglur, er bod trafodaethau cynnar y term yn ymddangos yn yr Upanishadau. Yn wreiddiol, dynododd yr enw "Ioga Rāja" (ioga'r brenhinoedd) nod eithaf ioga, sef samadhi, ond cafodd ei boblogeiddio gan Vivekananda fel enw cyffredin ar Ioga Ashtanga yr wyth aelod sydd i'w hymarfer i gyrraedd samadhi, fel y disgrifir yn yr Ioga Sutras.
Mae ioga clasurol yn ymgorffori epistemoleg, metaffiseg, arferion moesegol, ymarferion systematig a thechnegau hunanddatblygiad y corff, y meddwl a'r ysbryd. Mae ei epistemoleg (pramana) a metaffiseg yn debyg i ysgol y Sāṅkhya. Mae metaffiseg Ioga Clasurol, fel Sāṅkhya, yn ddeuol yn bennaf, gan nodi bod dwy realaeth amlwg. Y rhain yw prakriti (natur), sef ffynhonnell anymwybodol tragwyddol a gweithredol y byd materol ac mae'n cynnwys y tri gwnas, a'r puruṣas (personau), yr ymwybyddiaeth luosog sef egwyddorion deallus y byd, ac sy'n lluosog ac yn dystion anweithredol, tragwyddol.
Una Nuvola Di Polvere... Un Grido Di Morte... Arriva Sartana
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Dan van Husen, Sal Borgese, Nieves Navarro, Gianni Garko, Massimo Serato, Frank Braña, Franco Pesce, Luis Induni, José Jaspe, Piero Lulli, Renato Baldini, Brizio Montinaro, Bruno Corazzari, Gennarino Pappagalli, Giuseppe Castellano, Raffaele Di Mario a Fernando Bilbao. Mae'r ffilm Una Nuvola Di Polvere... Un Grido Di Morte... Arriva Sartana yn 97 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Ioga
Ioga clasurol
Mae gan bob person puruṣa unigol, sef eu gwir hunan, y tyst a'r mwynhawr, a'r hyn sy'n cael ei ryddhau.
Una Nuvola Di Polvere... Un Grido Di Morte... Arriva Sartana
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1970. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Patton sef ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr ffilm Franklin J. Schaffner. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Ornella Micheli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Ioga
Ioga clasurol
Yn wahanol i ysgol Hindŵaeth Sāṅkhya, sy'n dilyn dull rhesymegol an-ddamcaniaethol / anffyddiol, mae ysgol Ioga Hindŵaidd yn derbyn y cysyniad o "dduwdod personol, ond anweithredol yn y bôn" neu "dduw personol" (Ishvara).
Una Nuvola Di Polvere... Un Grido Di Morte... Arriva Sartana
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giuliano Carnimeo ar 4 Gorffenaf 1932 yn Bari a bu farw yn Rhufain ar 20 Ebrill 1991.
Ioga
Ioga hatha
Mae ioga Hatha, a elwir hefyd yn hatha vidyā, yn fath o ioga sy'n canolbwyntio ar ymarferion ac asanas adeiladu cryfder corfforol a meddyliol a ddisgrifir yn bennaf mewn tri thestun Hindŵiaidd.
Una Nuvola Di Polvere... Un Grido Di Morte... Arriva Sartana
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giuliano Carnimeo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ioga
Ioga hatha
Yn llythrennol, mae'r gair Sansgrit हठ haṭha yn golygu "grym" ac felly mae'n cyfeirio at system o dechnegau corfforol i symud y grym o amgylch y corff. Yn India, mae ioga haṭha yn draddodiad poblogaidd, fel y mae'r Iogis y Natha Sampradaya trwy ei sylfaenydd traddodiadol Matsyendranath, sy'n cael ei ddathlu fel sant yn ysgolion ioga tantric a haṭha Hindŵaidd a Bwdhaidd. Mae bron pob testun hathayogig yn perthyn i siddhas Nath, ac mae'r rhai pwysig yn cael gwneud yn ddisgyblion Matsyendranath, Gorakhnath neu Gorakshanath. Yn ôl y Dattatreya Yoga Śastra, mae dau fath o ioga haṭha: mae'r naill yn cael ei ymarfer gan Yajñavalkya sy'n cynnwys wyth aelod o ioga, a'r llall yn cael ei ymarfer gan Kapila sy'n cynnwys wyth mwdras.
Yn yr 20g, addaswyd ioga haṭha, gan ganolbwyntio'n benodol ar asanas (yr ystumiau corfforol), a daeth yn boblogaidd ledled y byd fel math o ymarfer corff yn ogystal â thawelwch meddwl. Erbyn hyn, y math modern, corfforol hwn o ioga a olygir gyda "ioga" yn y Gorllewin. Mae ymarfer ioga Haṭha yn gymhleth ac yn gofyn am rai o nodweddion yr yogi. Mae Adran 1.16 o'r Pradibika ioga Haṭha, er enghraifft, yn nodi mai'r rhain yw utsaha (brwdfrydedd, gwytnwch), sahasa (dewrder), dhairya (amynedd), jnana tattva (hanfod gwybodaeth), nishcaya (penderfyniad) a tyaga (unigedd, ymwadiad).
Yoga noeth
Gelwir yoga noeth yn Sansgrit yn nagna yoga neu'n vivastra yoga, sef yr arfer o yoga heb ddillad. Er bod llawer o ymarfer ioga noeth yn y cartref ac y y byd natur, mae nifer gynyddol o gyfranogwyr mewn dosbarthiadau grŵp. Mae'r arfer yn ennill poblogrwydd, yn enwedig mewn cymdeithasau gorllewinol sydd â mwy o gyfarwydd â niethus cymdeithasol.
Sgiwen Pegwn y De
Aderyn sy'n byw yn agos i'r traeth ac sy'n perthyn i deulu'r Stercorariidae ydy'r Sgiwen Pegwn y De sy'n enw benywaidd; lluosog: sgiwennod Pegwn y De (Lladin: Stercorarius maccormicki; Saesneg: South Polar Skua).
Goathill
Pentref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Dorset, De-orllewin Lloegr, ydy Goathill. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Dorset.
Sgiwen Pegwn y De
Mae ei diriogaeth yn cynnwys Cefnfor yr Iwerydda'r Cefnfor Tawel ac ar adegau mae i'w ganfod ar draethau arfordir Cymru.
Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Lleiaf o Bryder' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth. Mae'r math yma o bysgodyn yn cael ei bysgota ar gyfer y bwrdd bwyd.
Brendan O'Hara
Gwleidydd o'r Alban yw Brendan O'Hara (ganwyd 27 Ebrill 1963; Glasgow) a etholwyd yn Aelod Seneddol yn Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 2015 dros Argyll a Bute; mae'r  etholaeth yn Argyll a Bute, yr Alban. Mae Brendan O'Hara yn cynrychioli Plaid Genedlaethol yr Alban yn Nhŷ'r Cyffredin. ef yw llefarydd yr SNP dros Amddiffyn.
Cafodd yrfa lwyddiannus fel cynhyrchydd rhaglenni teledu a chynigiwyd ei enw am wobr BAFTA'r Alban. Ef sgwennodd, cynhyrchodd a chyfarwyddodd y rhaglen ddogfen "Road To Referendum" a ddarlledwyd ar STV yn 2013. Mae wedi gweithio i STV, Sky Sports a'r BBC.
Etholiad 2015
Yn Etholiad Cyffredinol 2015 enillodd Plaid Genedlaethol yr Alban 56 allan o 59 sedd yn yr Alban. Yn yr etholiad hon, derbyniodd Brendan O'Hara 22959 o bleidleisiau, sef 44.3% o'r holl bleidleisiau a fwriwyd, sef gogwydd o +25.3 ers etholiad 2015 a mwyafrif o 8473 pleidlais.
Aderyn haul Sangihe
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. duyvenbodei, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r aderyn haul Sangihe yn perthyn i deulu'r Adar haul (Lladin: Nectarinidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Rhwyll y crawcwellt
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw rhwyll y crawcwellt, sy'n enw benywaidd; yr enw lluosog ydy rhwyllau'r crawcwellt; yr enw Saesneg yw Hedge Rustic, a'r enw gwyddonol yw Tholera cespitis. Mae i'w ganfod yn Ewrop hyd at Siberia.
34–40 mm ydy lled adenydd agored yr oedolyn ac fe'i gwelir yn hedfan rhwng Gorffennaf a Medi, mewn un genhedlaeth yn unig.
Thamar, das Kind der Berge
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Robert Dinesen yw Thamar, das Kind der Berge a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Willy Schmidt-Gentner.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Paul Otto, Harry Hardt, Anton Pointner, Lya De Putti, Sylvia Torff, Max Maximilian ac Alfred Haase. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Dinesen ar 23 Hydref 1874 yn Copenhagen a bu farw yn Berlin ar 3 Hydref 1969.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert Dinesen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Zhang Ziyi
300px|bawd|Zhang Ziyi yn y ffilm Yīng Xióng Actores yn y ffilmiau Wo hu cang long a Shí miàn mái fú yw Ziyi Zhang (Tsieinëeg: 章子怡, pinyin: Zhāng Zǐyí) (ganwyd 9 Chwefror 1979 yn Beijing, Tsieina).
Hariharan Pillai Aanu Hapus
Ffilm comedi rhamantaidd yw Hariharan Pillai Aanu Hapus a gyhoeddwyd yn 2003. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ഹരിഹരൻപിള്ള ഹാപ്പിയാണ് ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mohanlal, Cochin Haneefa, Jagathy Sreekumar a Jyothirmayi.
Hippocrates
Meddyg o Roegwr oedd Hippocrates (Groeg: Iπποκράτης, 'Ippokrátēs) (?c.460 CC - 377 CC neu 359 CC), a aned ar ynys Kos. Fel mae Herodotus yn cael ei alw'n "Dad Hanes", gelwir Hippocrates yntau'n "Dad Meddygaeth". Hyd heddiw mae meddygon yn tyngu "Llw Hippocrataidd" wrth ymuno a'u galwedigaeth.
Hariharan Pillai Aanu Hapus
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hippocrates
Ceisiai Hippocrates wahaniaethu rhwng meddygaeth wyddonol a'r feddygaeth draddodiadol a fodolai yng Ngwlad Groeg a gwledydd eraill, ac felly gosododd sylfeini meddygaeth fodern. Serch hynny credai fod pedwar "hiwmor" neu hylif yn bodoli yn y corff - sef gwaed, fflem, llysnafedd felen a llysnafedd ddu - ac yn effeithio ar ei iechyd, damcaniaeth a fu'n sail i feddygaeth yn ysgolion meddygol Ewrop a'r byd Arabaidd tan y cyfnod modern.
O waith Hippocrates y daw'r ymadrodd Lladin adnabyddus Ars longa, vita brevis.
Choices
Ffilm ffuglen yw Choices a gyhoeddwyd yn 1970. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jurij Moskvitin, Lars Knutzon, Torben Hundahl, Cæsar, Torben Jetsmark, Lisbeth Hummel a Suzanne Tuxen. Mae'r ffilm Choices (ffilm o 1970) yn 86 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1970. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Patton sef ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr ffilm Franklin J. Schaffner. Claus Ørsted oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Anker Sørensen a Christian Hartkopp sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Warren Hill
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Dewey. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Uchder y copa o lefel y môr ydy 507 metr (1663 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 30 Mehefin 2007.
Tomen Maesmor
Hen domen, neu fwnt, o'r Oesoedd Canol ydy Tomen Maesmor, heb y mur gwarcheidiol arferol, sef y “beili”. Lleoliad: Llangwm, Sir Conwy;. Fe godwyd y rhan fwyaf o'r tomenni hyn yng Nghymru rhywdro rhwng degawdau olaf yr 11g ac ail hanner y 12g allan o bridd a charreg, gyda ffos o'u cwmpas fel rheol. Y Normaniaid ddaeth â'r math hwn o amddiffynfa o Ffrainc i wledydd Prydain a mabwysiadwyd y dechnoleg gan y Cymry.
Fe'i cofrestrwyd gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: DE149.
Mae'r clwstwr mwyaf o'r tomennydd hyn drwy wledydd Prydain i'w weld yn ardal y gororau (neu'r Mers): sef Swydd Amwythig, Swydd Gaer, Swydd Henffordd, Powys a Sir y Fflint fel y caiff ei adnabod heddiw.
Volvo Personvagnar
Cwmni o Sweden sy'n cynhyrchu ceir moethus yw Corfforaeth Ceir Volvo (a elwir fel arfer yn VOLVO; Swedeg: Volvo Personvagnar neu'n rhyngwladol: Volvo Cars). Un o'u ceir diweddaraf yw'r XC90.
Mae ei bencadlys yn adeilad VAK yn Gothenburg, Sweden, lle sefydlwyd y cwmni yn 1927. Is-gwmni ydyw, a'i berchennog, neu'r fam-gwmni yw Zhejiang Geely Holding Group o Tsieina.
Sefydlwyd y cwmni yn 1915 fel un o isgwmniau SFK, cwmni gwneud peli meteal (ball bearings). Ond mae'r ddau gwmni (Volvo Group a Volvo Cars) yn nodi'r dyddiad 14 Ebrill 1927 fel y dyddiad swyddogol, gan mai ar y dydd hwn y rhowliodd y car cyntaf o linell cynhyrchu'r ffatri yn Hisingen, Gothenburg. Mae'r adeilad yn dal yno (57.71389°N, 11.92194°W).
Ystyr Volvo ydy "Dw i'n rholio" yn Lladin, gan gyfeirio at y peli bach metal roedd y cwmni yn ei gynhyrchu. Cofrestrwyd yr enw 'Volvo' yn wreiddiol ar gyfer brand newydd o beli bach, ond defnyddiwyd 'SKF' yn y diwedd.
Yn 1924 cytunodd dau ddyn: Assar Gabrielsson, un o reolwyr gwerthiant SKF a'r peiriannydd Gustav Larson, i gynhyrchu car Swedaidd a fyddai'n addas ar gyfer ffyrdd ac amgylchedd oer y wlad. Wedi cyfnod o flwyddyn o arbrofi gyda deg prototeip, cychwynwyd cynhyrchu car o fewn y cwmni SKF. Cofrestwryd yr isgwmni AB Volvo ar Gyfnewidfa Stoc Stockholm yn 1935 a gwerthodd SKF ei siars yn y cwmni. Yn 2007, dadgofrestrwyd Volvo o'r NASDAQ, ond mae'n parhau fel cwmni ar Gyfnewidfa Stoc Stockholm.
Ceir
Mae Volvo Cars yn cynhyrchu a marchnata SUVs (sport utility vehicle, station wagons, sedans, compact executive sedans, a coupes. Er mwyn marchnata'r ceir mae gan y cwmni tua 2,300 o ddelwyr (cwmniau gwerthu annibynol), gyda'r mwyafrif yn yr UDA, Sweden, Tsieina a Gwlad Belg. Yn 2011, gwerthodd Volvo Cars 449,255 o geir, yn fydeang: cynnydd o 20.3% o'i gymharu â 2010.
Caer-went
Pentref a chymuned yn Sir Fynwy, Cymru, yw Caer-went (weithiau Caerwent). Pan goncrwyd llwyth y Silwriaid gan y Rhufeiniaid, crëwyd canolfan a thref farchnad iddynt dan yr enw Venta Silurum yn fuan wedi'r flwyddyn 78 gan y Llywodraethwr Rhufeinig Julius Frontinus. Cyn hynny roedd gan y Silwriaid fryngaer bwysig gerllaw yng Nghoed Llanmelin. Venta Silurum yw'r dref Rufeinig y gwyddys mwyaf amdani yng Nghymru, a'r ail fwyaf adnabyddus ym Mhrydain ar ôl Calleva Atrebatum (Silchester).
The Mystery of Flight 777
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Thomas Hamilton yw The Mystery of Flight 777 a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol.
Caer-went
bawd|dim|250px|Magwyrydd Rhufeinig yng Nghaerwent
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
The Mystery of Flight 777
Mae'r ffilm The Mystery of Flight 777 yn 50 munud o hyd.
Caer-went
Caerwent Rufeinig
Roedd y dref Rufeinig yn dilyn y patrwm arferol, gyda dwy brif ffordd yn ffurfio croes a mur a ffos o'i hamgylch. Gydag arwynebedd o 300 - 350 medr sgwar roedd yn dref gymharol fechan. Yn y canol roedd y Fforwm, gyda sgwâr agored a siopau a Basilica o'i amgych. I'r dwyrain o'r Fforwm mae teml Rufeinig, oedd mae'n debyg wedi ei chysegru i'r duw Mawrth, ac i'r gogledd mae Amffitheatr. Roedd o leiaf ddau faddondy yn y dref. Ar bob ochr i'r briffordd a redai drwy'r dref roedd yna resi o siopau a sawl teml. Mae darnau sylweddol o'r mur Rhufeinig i'w gweld o hyd, hyd at 5 medr o uchder mewn mannau. Atgyfnerthwyd y muriau hynny â thyrau lle y cedwid arfau. Y tu allan i'r muriau y ceid y mynwentydd. Mae tai y pentref modern yn gorchuddio rhan o'r hen safle Rufeinig.
Made in L.A.
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Almudena Carracedo yw Made in L.A. a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a Saesneg a hynny gan Almudena Carracedo a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Julian Gonzalez. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Caer-went
Wedi ymadawiad y Rhufeiniaid
bawd|dim|250px|Y Normaniaid yn gosod caer [[mwnt a beili o fewn hen amddiffynfeydd y Rhufeiniaid]]
The Mystery of Flight 777
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Golygwyd y ffilm gan Thomas Hamilton sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Made in L.A.
Mae'r ffilm Made in L.A. yn 70 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Caer-went
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
The Mystery of Flight 777
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Thomas Hamilton ar 15 Mai 1965.
Made in L.A.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Almudena Carracedo hefyd oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
PFKFB3
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn PFKFB3 yw PFKFB3 a elwir hefyd yn 6-phosphofructo-2-kinase/ fructose-2,6-bisphosphatase a 6-phosphofructo-2-kinase/fructose-2,6-biphosphatase 3 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 10, band 10p15.1.
Les Galeries Washington
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr André Hugon yw Les Galeries Washington a gyhoeddwyd yn 1930. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Les Galeries Lévy et Cie ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan André Hugon a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Henri Verdun.
PFKFB3
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn PFKFB3.
Made in L.A.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Almudena Carracedo ar 1 Ionawr 1972 ym Madrid.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Almudena Carracedo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Les Galeries Washington
Y prif actor yn y ffilm hon yw Léon Belières. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1930. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All Quiet on the Western Front ffilm Almaenig, Ffraneg a Saesneg gan Lewis Milestone a Nate Watt. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Marguerite Beaugé sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Hugon ar 17 Rhagfyr 1886 yn Alger a bu farw yn Cannes ar 8 Awst 2007.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Hugon nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Turtur ffrwythau Marché
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Turtur ffrwythau Marché (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: turturod ffrwythau Marché) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Ptilinopus marchei; yr enw Saesneg arno yw Marché's fruit dove. Mae'n perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: Columbidae) sydd yn urdd y Columbiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. marchei, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r turtur ffrwythau Marché yn perthyn i deulu'r Colomennod (Lladin: Columbidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Hoff Gerddi Natur Cymru
Blodeugerdd o gerddi wedi'i golygu gan Bethan Mair yw Hoff Gerddi Natur Cymru. Gwasg Gomer a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Casgliad o ddewis pobol Cymru o'u hoff gerddi am fyd natur, yn cynnwys trawstoriad o dros gant o gerddi sy'n adlewyrchu tlysni a chreulondeb natur.
Botwm Crys yn cadw lle
Phantom of The Rue Morgue
Ffilm ffuglen dditectif llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Roy Del Ruth yw Phantom of The Rue Morgue a gyhoeddwyd yn 1954. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori ym Mharis. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan James R. Webb a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Buttolph. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Karl Malden, Blossom Rock, Paul Brinegar, Patricia Medina, Merv Griffin, Claude Dauphin, Steve Forrest, George J. Lewis, Tito Vuolo, Anthony Caruso, Charles Gemora, Erin O'Brien-Moore, Fred Kelsey, Hank Mann, Virginia Brissac, Belle Mitchell, Rolfe Sedan a Rico Alaniz. Mae'r ffilm Phantom of The Rue Morgue yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1954. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rear Window sy’n ffilm llawn dirgelwch, gan y cyfarwyddwr ffilm enwog Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. John Peverell Marley oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, The Murders in the Rue Morgue, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Edgar Allan Poe a gyhoeddwyd yn 1841.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roy Del Ruth ar 18 Hydref 1893 yn Delaware a bu farw yn Sherman Oaks ar 11 Awst 1999.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Roy Del Ruth nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Clytwaith
bawd|dde|250px|Esiampl o glytwaith gyda siapiau â ochrau sydd ddim yn syth.
Math o wniadwaith yw clytwaith, lle mae darnau o ddefnydd yn cael eu gwnïo at ei gilydd er mwyn creu cynllun mwy. Mae'r cynllun fel arfer yn seiliedig ar batrwm wedi ei greu o amryw o liwiau, ac yn cael ei ail-adrodd. Caiff y siapiau sy'n creu'r patrwm eu mesur a'u torri yn ofalus. Yn draddodiadol ac fel rheol, mae'r siapiau yn rai geometrig ag ochrau syth, sy'n eu gwneud yn haws i'w clytio at eu gilydd, ond mae'r grefft wedi datblygu yn sylweddol erbyn hyn ac mae clytwaith yn aml yn cael ei ddefnyddio i greu delweddau cymhleth. Mae uno gofalus yn creu clytwaith sy'n gorwedd yn berffaith fflat, heb rychau.
Pan ddefnyddwyd clytwaith er mwyn creu cwilt, mae'r clytwaith yn ffurfio haenen uchaf y cwilt gyda wadin neu flanced gwlan yn y canol, a chefnyn plaen yn ffurfio'r haenen isaf. Er mwyn cadw'r wadin rhag symud oddi fewn y cwilt, caiff ei gwiltio gyda llaw, neu beiriant gwnïo i greu pwyth rhedegog sy'n clymu'r haenau at eu gilydd. Gall y pwthau redeg o amgylch ymyl y darnau sy'n creu'r patrwm, gall fod yn batrwm ar hap, neu gall fod yn batrwm â strwythr cymhleth sy'n cyferbynnu gyda phatrwm y clytwaith.
Yn y gorffennol bu cwiltio yn cael ei gwblhau gyda llaw gan grŵp o bobl o amgylch ffram a oedd yn dal y cwilt yn dyn. Weithiau, yn hytrach na chwiltio, gall y haenau cael eu clymu at eu gilydd gyda phwyth sengl o edau byr a gaiff ei glymu, a rhoddir cylymau ar draws y cwilt mewn patrwm cyson.
Mae tri modd traddodiadol o ffurfio strwythr clytwaith, sef 1) bloc 2) cyflawn 3) clytio stribedi. Mae nifer o batrymau traddodiadol yn berchen ar enwau penodol yn seiliedig ar y patrwm a greir gan y lliwiau a'r siapiau.
'Daeth Edrica Huws â gweledigaeth hollol newydd i glytwaith.'
Godmanstone
Pentref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Dorset, De-orllewin Lloegr ydy Godmanstone. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Dorset.
Matlock
Gallai Matlock gyfeirio at un o sawl peth:
Morfil Gylfinog Sowerby
Mamal sy'n byw yn y môr ac sy'n perthyn i deulu'r Ziphiidae ydy'r Morfil Gylfinog Sowerby sy'n enw gwrywaidd; lluosog: morfilod gylfinog Sowerby (Lladin: Mesoplodon bidens; Saesneg: Sowerby's beaked whale).
Mae ei diriogaeth yn cynnwys Ewrop, Môr y Gogledd, y Môr Du, y Môr Canoldir a Chefnfor yr Iwerydd ac ar adegau mae i'w ganfod ger arfordir Cymru.
Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Heb ei gwerthuso' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth gan nad oes data digonol.
Teri Hatcher
Actores Americanaidd sy'n adnabyddus am ei rhan yn y gyfres deledu Desperate Housewives yw Teri Lynn Hatcher (ganwyd 8 Rhagfyr 1964).
Daughters of Today
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Greenhill, Dorset
Ardal faestrefol yn Weymouth, Dorset, De-orllewin Lloegr, ydy Greenhill.
Evanston, Illinois
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Evanston, gan gynnwys:
La Grande Mare
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Hobart Henley yw La Grande Mare a gyhoeddwyd yn 1930. Fe'i cynhyrchwyd gan Monta Bell yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Preston Sturges.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Maurice Chevalier, Claudette Colbert a Nat Pendleton. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1930. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All Quiet on the Western Front ffilm Almaenig, Ffraneg a Saesneg gan Lewis Milestone a Nate Watt. George J. Folsey oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hobart Henley nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ángeles Negros
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Pachi Bustos a Jorge Leiva yw Ángeles Negros a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsili. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pachi Bustos ar 1 Ionawr 1950.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pachi Bustos nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
John Morgan (archesgob)
Roedd John Morgan (6 Mehefin 1886 – 26 Mehefin 1957) yn Esgob Llandaf o 1939 hyd 1957 ac yn Archesgob Cymru o 1949 hyd 1957.
Ganed ef yn Llandudno, yn fab i John Morgan, yn ddiweddarach yn Archddiacon Bangor. Addysgwyd ef yn ysgol y gadeirlan, Llandaf, yng Ngholeg Llanymddyfri, Coleg Hertford, Rhydychen a Choleg Cuddesdon. Bu'n gurad Llanaber ac Abermaw o 1910 hyd 1912, yna'n gaplan i Esgob Truro. Rhwng 1916-19 roedd yn gaplan i'r lluoedd arfog. Daeth yn ficer Llanelwy yn 1917, yna'n offeiriad yn gyfrifol am blwyf Llanbeblig a Chaernarfon, ac yn 1920 yn ficer y plwyf. Tra'r oedd yno bu'n Ddeon Gwledig Arfon o 1928 hyd 1931. Yn 1931 daeth yn Ganon Eglwys Gadeiriol Bangor, ac yn 1933 yn rheithor Llandudno. Y flwyddyn wedyn etholwyd ef yn Esgob Abertawe ac Aberhonddu, cyn symud i fod yn Esgob Llandaf yn 1939. Etholwyd ef yn Archesgob Cymru yn 1949. Bu farw yn Llundain, a chladdwyd ef yn Llanelwy.
Pencampwriaeth y Pum Gwlad 1965
Enillwyd Pencampwriaeth y Pum Gwlad yn 1965  gan Gymru, a gollodd y cyfle i gyflawni'r Gamp Lawn pan gurwyd hwy gan Ffrainc yn y gêm olaf.
Reynoldsburg, Ohio
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Reynoldsburg, gan gynnwys:
Ilan
bawd|Eglwys [[Sant Ilan, rhwng Pontypridd ac Ystrad Mynach .]] Sant o dde Cymru oedd Ilan (weithiau Ylan mewn ffynonellau hynafiaethol). Ni wyddom fawr dim am ei hanes ond credir iddo fyw yn Oes y Seintiau.
Gewyn
Gall gewyn gyfeirio at sawl rhan o'r corff:
Ilan
Cysylltir Ilan yn bennaf â phlwyf Eglwys Ilan, rhwng Pontypridd ac Ystrad Mynach. Cyfeirir at y plwyf yn Llyfr Llandaf wrth yr enw 'Merthyr Ilan'. Yn hanesyddol roedd y plwyf yn rhan o gantref Senghennydd yn yr Oesoedd Canol. Yma bu cartref Llywelyn Bren. Dywedir bod ysbrydion wedi aflonyddu ar godwyr yr eglwys gyntaf a bu rhaid iddynt ddewis safle arall am fod y celfi a'r cerrig yn cael eu symud dros nos.
Rhwyll ymylog
32–37 mm ydy lled adenydd agored yr oedolyn ac mae'n hedfan rhwng Mai ac Awst, ynddibynol ar ei leoliad.
Ilan
Mae lleoedd eraill sy'n dwyn ei enw yn cynnwys Trefilan, Ceredigion, a Bod Ifan, Meirionnydd. Yn Llydaw enwir castell ar ôl y sant yn Brieg a cheir Coatilan ('Coed Ilan') gerllaw.
Rhwyll ymylog
Prif fwyd y siani flewog ydy: Saponaria officinalis, Silene vulgaris a Polygonum aviculare.
Cyffredinol
Wedi deor o'i ŵy mae'r rhwyll ymylog yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
The Begwns
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn (mynydd). Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Uchder y copa o lefel y môr ydy 415 metr (1362 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 28 Hydref 2001.
Uomo Avvisato, Mezzo Ammazzato... Parola Di Spirito Santo
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Giuliano Carnimeo yw Uomo Avvisato, Mezzo Ammazzato... Parola Di Spirito Santo a gyhoeddwyd yn 1971. Fe'i cynhyrchwyd gan Luciano Martino yn Sbaen a'r Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Tito Carpi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bruno Nicolai.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Nello Pazzafini, Pilar Velázquez, George Rigaud, Salvatore Baccaro, Gianni Garko, Massimo Serato, Claudio Ruffini, Goffredo Unger, Carla Mancini, Cris Huerta, Dada Gallotti, Aldo Barberito, Federico Boido, Fortunato Arena, Franco Pesce, Mimmo Poli, Poldo Bendandi, Víctor Israel, Carlo Gaddi, Furio Meniconi, Paolo Gozlino, Riccardo Petrazzi, Roberto Dell'Acqua, Mario Gas, Gianni Pulone, Pietro Ceccarelli a Lino Coletta. Mae'r ffilm Uomo Avvisato, Mezzo Ammazzato... Parola Di Spirito Santo yn 94 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1971. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Clockwork Orange sef ffim wyddonias, ddistopaidd am drosedd gan y cyfarwyddwr ffilm Stanley Kubrick. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Ornella Micheli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giuliano Carnimeo ar 4 Gorffenaf 1932 yn Bari a bu farw yn Rhufain ar 20 Ebrill 1991.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giuliano Carnimeo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Waliau'n Canu
Cyfrol o gerddi gan Ifor ap Glyn yw Waliau'n Canu. Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Dyma'r bedwaredd gyfrol o gerddi gan y bardd sy'n enedigol o Lundain. Mae yma ddegawd o ganu, degawd o grwydro ymhell ac agos, o lawenhau ac o alaru.
Botwm Crys yn cadw lle
Pioden fôr fraith
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pioden fôr fraith (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: piod môr brithion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Haematopus longirostris; yr enw Saesneg arno yw Pied oystercatcher. Mae'n perthyn i deulu'r Piod môr (Lladin: Haematopodidae) sydd yn urdd y Charadriiformes.
Cecilton, Maryland
Tref yn, yn nhalaith Maryland, yw .
Pioden fôr fraith
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn H. longirostris, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Awstralia.
Cecilton, Maryland
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Cecilton, gan gynnwys:
Pioden fôr fraith
Teulu
Mae'r pioden fôr fraith yn perthyn i deulu'r Piod môr (Lladin: Haematopodidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Owain Glyn Dŵr
Yn ddisgynnydd i dywysogion Powys, Owain Glyn Dŵr neu Owain ap Gruffudd neu Owain Glyndyfrdwy (1354 – tua 1416) oedd y Cymro olaf i gael ei alw yn Dywysog Cymru. Defnyddir yr enw Owain Glyn Dŵr hefyd. Rhoddwyd iddo hefyd y llysenw "Y Mab Darogan".
PFKFB1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn PFKFB1 yw PFKFB1 a elwir hefyd yn 6-phosphofructo-2-kinase/fructose-2,6-biphosphatase 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom X dynol, band Xp11.21.
Xining
Prifddinas talaith Qinghai, Gweriniaeth Pobl Tsieina ydyw Xining. Cysylltir y ddinas yn uniongyrchol gyda Lanzhou gan reilffordd.
Owain Glyn Dŵr
Ganwyd Owain Glyndyfrdwy yn 1359. Roedd yn etifedd llinach Powys Fadog ar ochr ei dad, a honnai ei fod yn ddisgynnydd i’r Arglwydd Rhys o’r Deheubarth ar ochr ei fam. Etifeddodd arglwyddiaethau Glyndyfrdwy a Chynllaith gyda'i ganolfan yn Sycharth, ger Llansilin, Powys. Astudiodd y gyfraith yn Llundain, a gwasanaethodd gyda lluoedd Henry Bolingbroke, gwrthwynebwr Rhisiart II, brenin Lloegr, a fyddai'n ddiweddarach Harri IV, brenin Lloegr.
Xining
Yn 1984, o leiaf, medrid gweld arwyddion tairieithog ar strydoedd y ddinas hon (Tsieineeg, Tibeteg ac o bosib Mongoleg hefyd).
Owain Glyn Dŵr
Yn 1400 cododd helynt ynghylch tir rhwng Owain Glyn Dŵr a'r Arglwydd Grey o Ruthun, barwn pwerus o Loegr a oedd yn byw gerllaw. Pan ochrodd Harri IV â Grey, ymosododd Glyn Dŵr a’i ddilynwyr ar dref Rhuthun a threfi Cymreig eraill ger y ffin â Lloegr, gan achosi difrod mawr. Ddydd Gŵyl Mathew (23 Medi) 1400 llosgodd Owain dref Rhuthun i'r llawr, heblaw'r castell. Erbyn diwedd 1401 roedd yn ymddangos bod y rhan fwyaf o’r wlad yn cefnogi’r gwrthryfel. Rhwng 1401 ac 1404 ymledodd y gwrthryfel ar draws Cymru a ddatblygodd yn gyflym i fod yn wrthryfel dros annibyniaeth i Gymru. Cipiwyd cestyll Harlech ac Aberystwyth a threchwyd byddinoedd Lloegr yng Nghwm Hyddgen a Bryn Glas yng nghanolbarth Cymru. Gan sylweddoli y byddai’n rhaid iddo drechu’r Saeson mewn brwydr fawr, cynhaliodd Glyn Dŵr, a oedd yn galw ei hun yn Dywysog Cymru, senedd arbennig ym Machynlleth i godi arian ar gyfer yr achos (y senedd gyntaf o’i bath yng Nghymru). Yn y Senedd a gynhaliwyd ym Machynlleth roedd cynrychiolwyr o Ffrainc, yr Alban a Sbaen. Ffurfiodd gynghreiriau â Dug Northumberland ac Edmund Mortimer, gelynion Harri IV, a lluniodd gynghrair ffurfiol â Brenin Ffrainc.
Am gyfnod roedd yn rheoli bron y cyfan o Gymru, ond erbyn 1405, fodd bynnag, roedd y llanw wedi dechrau troi a threchwyd byddinoedd Glyn Dŵr yn y Grysmwnt a Brynbuga. Ni ddaeth cymorth gan y Ffrancwyr a’r Albanwyr, ac ildiodd dynion Morgannwg, Gŵyr, Tywi, Ceredigion ac Ynys Môn i frenin Lloegr. Erbyn 1408 roedd cadarnleoedd pwysig Harlech ac Aberystwyth wedi eu hadennill a daeth y gwrthryfel i ben. Cafwyd rhai cyrchoedd ar ôl hyn ond erbyn 1415 daeth y gwrthryfel i ben, a diflannodd Glyn Dŵr. Roedd llawer o ddifrod wedi ei wneud a nifer fawr wedi marw, a daeth pethau’n anodd pan gyflwynwyd cyfreithiau gwrth-Gymreig gan Harri IV. I rai teuluoedd cyfoethog, daeth y gwrthryfel â’u hawdurdod i ben. Newidiodd eraill eu teyrngarwch i Harri IV ac aeth llawer o’r dynion a oedd wedi ymladd ochr yn ochr â Glyn Dŵr ymlaen i ymladd yn erbyn y Ffrancwyr yn Agincourt (1415). Ond yn ystod y gwrthryfel, roedd y Cymry wedi uno o dan arweinydd cenedlaethol gan blannu gweledigaeth o Gymru annibynnol.
Ceir y cofnod olaf am Owain yn 1412, ac nid oes neb yn sicr beth ddigwyddodd iddo ar ôl hynny. Saif, fodd bynnag, yng nghof y Gymru gyfoes fel un o arwyr pwysicaf y genedl ac mae cerflun ohono yn oriel yr arwyr cenedlaethol Neuadd y Ddinas, Caerdydd.
Corri Wilson
Gwleidydd o'r Alban yw Corri Wilson (ganwyd 11 Ebrill 1965) a oedd yn Aelod Seneddol dros Ayr, Carrick a Cumnock rhwng 2015 a 2017; mae'r etholaeth yn Nwyrain Swydd Ayr, Gogledd Swydd Ayr a De Swydd Ayr, yr Alban. Roedd hi'n cynrychioli Plaid Genedlaethol yr Alban yn Nhŷ'r Cyffredin.
PFKFB1
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn PFKFB1.
Owain Glyn Dŵr
Bywyd cynnar
bawd|168x168px|Baner gydag arfbais Owain Glyn DŵrMae ansicrwydd ynghylch blwyddyn geni Owain. Awgryma cofnod achos cyfreithiol Grosvenor v Scrope, lle'r ymddangosodd fel tyst, ei fod wedi ei eni yn 1359. Rhydd un llawysgrif ddyddiad pendant: 28 Mai, 1354, tra ceir traddodiad iddo gael ei eni yn 1349, blwyddyn y Pla Du. Nid oes sicrwydd ymhle y ganwyd ef chwaith; mae'n bosib mai Sycharth, ger Llansilin yw'r lle mwyaf tebygol. Bu farw ei dad rywbryd cyn 1370 gan adael ei fam yn weddw. Etifeddodd Glyndyfrdwy a Chynllaith oddi wrth ei dad, a thiroedd yng nghymydau Gwynionydd ac Iscoed Uch Hirwern yng Ngheredigion oddi wrth ei fam. Mae'n debyg bod Owain wedi treulio rhywfaint o'i blentyndod yng nghartref Syr David Hanmer. Bu yn Llundain yn astudio'r gyfraith am rai blynyddoedd, yn ôl pob tebyg ym mlynyddoedd olaf teyrnasiad Edward III. Mae'n bur debyg ei fod yn Llundain adeg Gwrthryfel y Werin yn 1381. Roedd yn ôl yng Nghymru erbyn 1383, a phriododd Margaret Hanmer, a oedd yn ferch i Syr David Hanmer.212x212px|bawd|Llun enwog A.C. Michael yn dangos Owain yn arwain ei fyddin i'r gadGwyddys iddo ymladd yn yr Alban dros Rhisiart II, brenin Lloegr; ceir y cofnod cyntaf amdano fel milwr yn 1384, pan oedd yn aelod o arsiwn Berwick-upon-Tweed, gyda charfan o Gymry dan Syr Gregory Sais. Yn 1385 roedd yn ymladd yn Ffrainc yn y Rhyfel Can Mlynedd, ac yn ddiweddarach y flwyddyn honno roedd yn yr Alban eto dan John o Gaunt. Yn 1386 cofnodir iddo gael ei alw fel tyst yn achos Scrope v. Grosvenor yng Nghaer. Yn 1387, roedd yn ne-ddwyrain Lloegr yn gwasanaethu dan Richard FitzAlan, 11eg Iarll Arundel, a chymerodd ran mewn brwydr ar y môr oddi ar arfordir Caint, pan orchfygwyd llynges o Ffrainc, Sbaen a Fflandrys. Yn ddiweddarach y flwyddyn honno, bu farw ei dad-yng-nghyfraith, Syr David Hanmer, a dychwelodd Owain i Gymru i fod yn ysgutor ei ystâd.bawd|221x221px|Cerflun o Owain Glyn Dŵr gan Colin Spofforth yng [[Corwen|Nghorwen (2007)]]Treuliodd Owain y blynyddoedd nesaf ar ei stad. O'r cyfnod yma, yn ôl pob tebyg, y mae cywydd enwog Iolo Goch yn canmol ei lys yn Sycharth yn dyddio. Roedd Gregory Sais wedi marw yn 1390, a thua'r un adeg, dechreuodd Iarll Arundel golli dylanwad; dienyddiwyd ef yn 1397. Yn 1399, cipiwyd grym Lloegr gan Henry Bolingbroke, a ddiorseddodd y brenin Rhisiart II a dod yn frenin fel Harri IV. Carcharwyd Rhisiart, a llofruddiwyd ef yn Chwefror 1400. Datblygodd cweryl rhwng Owain a Reginald Grey, arglwydd Dyffryn Clwyd, a hawliai gyfran o diroedd Owain Glyn Dŵr. Yn ystod teyrnasiad Rhisiart II, penderfynwyd yr achos o blaid Owain, ond wedi i Harri IV gipio'r orsedd, ail-agorodd de Grey yr achos, gan fanteisio ar y ffaith ei fod yn gyfaill i'r brenin. Dywed rhai ffynonellau fod de Grey wedi oedi gyrru gwŷs gan y brenin i Owain yn hawlio cymorth milwrol yn yr Alban. Erbyn i Owain dderbyn y wŷs, roedd yn rhy hwyr iddo ymateb.
Corri Wilson
Bu'n weithiwr cymdeithasol am ddeg mlynedd ac yna i Adran Pensiynnau'r Llywodraeth a'r elusen Bernados. Yna bu'n gweithio gyda charcharorion.
Owain Glyn Dŵr
Dechrau'r gwrthryfel 1400–1401
Troes Harri IV - oedd ar ei ffordd i geisio goresgyn yr Alban – ei fyddin tuag at Gymru ac erbyn 26 Medi roedd wedi cyrraedd Amwythig ac yn barod i ymosod ar Gymru. Mewn cyrch cyflym ond di-fudd arweiniodd Harri ei fyddin o amgylch gogledd Cymru. Cafodd ei boeni'n gyson gan dywydd drwg ac ymosodiadau guerilla gwŷr Owain. Erbyn 15 Hydref, roedd yn ôl yn Amwythig, heb fawr i'w ddangos am ei ymdrechion.
Prif arweinydd yr ymgyrch yn erbyn Owain yng ngogledd Cymru oedd Henry Percy ("Hotspur"), mab hynaf Henry Percy, Iarll 1af Northumberland. Cynigiodd ef bardwn i bawb o ddilynwyr Owain Glyn Dŵr, ac eithrio Owain eu hun a dau o Duduriaid Penmynydd, Rhys ap Tudur a'i frawd Gwilym ap Tudur. Am rai misoedd, ymddangosai fod y gwrthryfel yn dirwyn i ben. Fodd bynnag, ar ddydd Gwener y Groglith 1401, cipiodd Rhys a Gwilym ap Tudur gastell Conwy. Tua mis Mehefin yr un flwyddyn ymladdwyd brwydr Hyddgen yn uchel ar lethrau Pumlumon, ar y ffin rhwng Powys a Cheredigion. Trechodd byddin fach Owain Glyn Dŵr lu mawr o Saeson a Fflemingiaid oedd yn ceisio cyrraedd castell Aberystwyth. Arweiniodd Harri IV gyrch i dde Cymru, a dienyddiwyd un o gefnogwyr Owain, Llywelyn ap Gruffudd Fychan o Gaeo yn Llanymddyfri ar 9 Hydref. Ddiwedd Tachwedd, gyrrodd Owain lythyrau at Robert III, brenin yr Alban ac at benaethiaid Iwerddon yn gofyn am gymorth. Daeth y flwyddyn i ben gyda Brwydr Twthil ar 2 Tachwedd 1401, rhwng llu Owain Glyn Dŵr ac amddiffynwyr Caernarfon.
Corri Wilson
Etholiad 2015
Yn Etholiad Cyffredinol 2015 enillodd Plaid Genedlaethol yr Alban 56 allan o 59 sedd yn yr Alban. Yn yr etholiad hon, derbyniodd Corri Wilson 25492 o bleidleisiau, sef 48.8% o'r holl bleidleisiau a fwriwyd, sef gogwydd o +30.8 ers etholiad 2015 a mwyafrif o 11265 pleidlais.
Owain Glyn Dŵr
Anterth 1402–1405
bawd|241x241px|Portread o Owain Glyn Dŵr yn seiliedig ar ei sêl, 19fed ganrif. Ymddangosodd comed yn ystod misoedd Chwefror a Mawrth 1402, a ystyrid gan lawer yn argoel o fuddugoliaeth Owain Glyn Dŵr. Tua chanol mis Ebrill, cymerwyd gelyn Owain, Reginald de Grey o Ruthun, yn garcharor ganddo gerllaw Rhuthun. Bu raid i de Grey dalu 10,000 o farciau am ei ryddid. Enillodd Owain fuddugoliaeth bwysig ym Mrwydr Bryn Glas ar 22 Mehefin 1402, ger pentref Pilalau, ar odre gogleddol Fforest Faesyfed, ger Llanandras a'r ffin rhwng Swydd Henffordd a Powys. Cymerwyd arweinydd y fyddin Seisnig, Syr Edmund Mortimer, yn garcharor. Yn nes ymlaen byddai'n priodi Catrin, ferch Owain, ac yn sefyll ysgwydd wrth ysgwydd gyda'r Mab Darogan yn erbyn brenin Lloegr. Yn 1402 hefyd, pasiodd Senedd Lloegr y Deddfau Penyd, cyfres o ddeddfau yn erbyn y Cymry. Dan y deddfau hyn, gwaherddid unrhyw Gymro, heblaw esgobion, rhag dal unrhyw swydd gyhoeddus, rhag dwyn arfau a rhag byw mewn unrhyw fwrdeistref Seisnig. Roedd y gwaharddiad ar ddal swydd gyhoeddus hefyd yn ymestyn i unrhyw Sais oedd yn briod a Chymraes.