cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Albert Westhead Pryce-Jones
Rhyfel Byd Cyntaf
Ar ddechrau'r Rhyfel Byd Cyntaf cododd Pryce-Jones fataliwn lleol yn Calgary er mwyn hwylio i ymladd dros yr Ymerodraeth. Gadawodd yr 113th Lethbridge (Calgary) Highlanders am Loegr ym mis Medi 1916 ond oherwydd colledion enbyd yn ystod y brwydro yn Ffrainc cafodd y bataliwn ei rannu rhwng sawl bataliwn Canadaidd arall.
Friederike Nüssel
Gwyddonydd o'r Almaen yw Friederike Nüssel (ganed 9 Rhagfyr 1961), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel diwinydd ac academydd.
Albert Westhead Pryce-Jones
Rhyfel Byd Cyntaf
Bu farw ei fab, Reginald 'Rex' Pryce-Jones, yn ystod Brwydr y Somme ar 18 Tachwedd 1916.
Prifysgol Sheffield
Dechreuodd y brifysgol fel 'Coleg Ffrith'. Bu'r Cymro John Viriamu Jones yn brifathro yno o 1881 hyd 1883.
Friederike Nüssel
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Albert Westhead Pryce-Jones
Ymddeoliad
Ar ddiwedd y Rhyfel Byd Cyntaf, bu Pryce-Jones yn byw yn Llundain cyn symud i fyw i'r Ariannin ym 1938, lle bu farw ym 1946.
Friederike Nüssel
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Albert Westhead Pryce-Jones
Gweler hefyd
Ei frodyr:
BCHE
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn BCHE yw BCHE a elwir hefyd yn Butyrylcholinesterase (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 3, band 3q26.1.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn BCHE.
Mohammed VI, brenin Moroco
Brenin Moroco yw Mohammed VI (Arabeg: محمد السادس‎) (ganed 21 Awst 1963, Rabat). Olynodd ei thad Hassan II i'r orsedd ar y 23ain o Orffennaf 1999.
Dorothea Rockburne
Arlunydd benywaidd o Ganada yw Dorothea Rockburne (18 Hydref 1934).
Mohammed VI, brenin Moroco
Ar ôl cael addysg Coranaidd draddodiadol yn blentyn, aeth ymlaen i astudio am ei fagloriaeth ac enillodd radd yn y Gyfraith ym Mhrifysgol Mohammed V, Rabat. Yn 1993, derbyniodd PhD gan Brifysgol Nice Sophia Antipolis yn Ffrainc am ei draethawd ar berthynas y Maghreb a'r Undeb Ewropeaidd.
Dorothea Rockburne
Fe'i ganed yn Montréal a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Ganada.
Mohammed VI, brenin Moroco
Mae'n cael ei weld fel brenin blaengar gan y mwyafrif o sylwebyddion, yn enwedig mewn cymhariaeth â'i dad, Hassan II, a feirniadwyd am ei bolisïau ceidwadol a'i record ar hawliau dynol ym Moroco. Mae wedi gweithio i wella safle swyddogol a chyfreithiol merched yn y gymdeithas. Y peth cyntaf a wnaeth ar ôl esgyn i'r orsedd oedd darlledu neges ar y teledu yn addo gwella hawliau dynol ac ymestyn democratiaeth yn y wlad. Sefydlodd Gomisiwn i adrodd ar y sefyllfa hawliau dynol dan Hassan II ond cyfyngwyd ei waith i'r cyfnod cyn 1999 a gwaharddwyd sôn am Hassan II wrth ei enw: digiodd hynny nifer o ymgyrchwyr dros hawliau dynol y tu mewn a'r tu allan i'r wlad.
Dorothea Rockburne
Bu farw yn Dinas Efrog Newydd.
Mohammed VI, brenin Moroco
Er ei fod yn frenin mwy blaengar a chosmopolitaidd na'i dad, mae'n dal i fwynhau sefyllfa lled-awtocratig fel brenin Moroco. Mae wedi bod yn gefnogol ar y cyfan i bolisïau'r Unol Daleithiau a'i cynghreiriad gorllewinol, yn gyffredinol, ac mae hynny wedi digio gwrthwynebwyr ceidwadol Islamig a phleidwyr system mwy democrataidd fel ei gilydd.
Dorothea Rockburne
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Bellmead, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Clara Weaver Parrish
Bu farw yn Dinas Efrog Newydd ar 11 Tachwedd 1925.
Manjeeradhwani
Y prif actor yn y ffilm hon yw Sakshi Shivanand. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1998. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Saving Private Ryan sef ffilm ryfel gan Steven Spielberg a enillod 5 Oscar. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd. Tirru oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan A. Sreekar Prasad sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bharathan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Lovers Lane
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anna Faris, Sarah Lancaster, Riley Smith ac Erin Dean. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
347 CC
5 CC - 4ydd ganrif CC - 3 CC 390au CC 380au CC 370au CC 360au CC 350au CC  340au CC 330au CC 320au CC 310au CC 300au CC 290au CC 352 CC 351 CC 350 CC 349 CC 348 CC 347 CC 346 CC 345 CC 344 CC 343 CC 342 CC
Murcia (cymuned ymreolaethol)
Cymuned ymreolaethol fach a thalaith yn Sbaen yw Murcia (Enw Sbaeneg swyddogol: Región de Murcia), a leolir yn ne-ddwyrain y wlad. Murcia yw enw'r brifddinas hefyd. Fe'i hadnabyddir am ei hinsawdd poeth a'r dirwedd serth, yn ogystal â'r penrhyn twristaidd La Manga, stribedyn o dir sy'n cael ei hamgylchynu gan Fôr y Canoldir ar un ochr a'r Mar Menor ar y llall. Mae dinasoedd pwysig yn cynnwys Cartagena a Lorca.
Bleidd-ddyn
bawd|280px|Cerflun o fleidd-ddyn o'r 18g
Creadur mytholegol neu chwedlonol yw bleidd-ddyn (hefyd: blaidd-ddyn), sef dyn â'r gallu i newid ei ffurf naill ai i ffurf blaidd ynteu i ffurf bwystfil anthropomorffig bleiddaidd, a hynny naill ai o'i wirfodd, drwy daro bargen â'r Diafol, ynteu yn anwirfoddol, o achos melltith, neu drwy gael ei frathu gan fleidd-ddyn arall. Yn aml cysylltir y trawsffurfiad hwn ag ymddangosiad y lleuad lawn.
Mewn ffuglen mae'r bleidd-ddyn wedi bod yn gymeriad poblogaidd hyd heddiw, gyda diwylliant cyfoes yn creu amrywiaethau ar y llên gwerin wreiddiol, er enghraifft y defnydd o fwledi arian fel modd i ladd bleidd-ddynion.
Llên gwerin Ewropeaidd
Mae gan lawer o wledydd Ewrop chwedlau ynglŷn â bleidd-ddynion, gan gynnwys Albania (oik), Armenia (mardagayl) Ffrainc (loup-garou), Gwlad Groeg (lycanthropos), Sbaen (hombre lobo), Bwlgaria (върколак - varkolak), Twrci (kurt adam), Gweriniaeth Tsiec/Slofacia (vlkodlak), Serbia/Montenegro/Bosnia (vukodlak, вукодлак), Belarws (vaukalak, ваўкалак), Rwsia (vourdalak, оборотень), Wcráin (vovkulak(a), vurdalak(a), vovkun, перевертень), Croatia (vukodlak), Gwlad Pwyl (wilkołak), Romania (vârcolac, priculici), Macedonia (vrkolak), Slofenia (volkodlak), Yr Alban (werewolf, wulver), Lloegr (werewolf), Iwerddon (faoladh neu conriocht), Yr Almaen (Werwolf), Yr Iseldiroedd (weerwolf), Denmarc/Sweden/Norwy (Varulv), Norwy/Gwlad yr Iâ (kveld-ulf, varúlfur), Galisia (lobishome), Portiwgal (lobisomem), Lithwania (vilkolakis a vilkatlakis), Latfia (vilkatis a vilkacis), Andorra/Catalonia (home llop), Hwngari (Vérfarkas a Farkasember), Estonia (libahunt), Y Ffindir (ihmissusi a vironsusi), a'r Eidal (lupo mannaro), Llydaw (den-bleiz, den-noz, bleiz-garv).
Mewn llên gwerin Ewropeaidd mae bleidd-ddynion fel arfer yn ddynion drwg wedi'u troi'n fleiddiaid a boenydiai pobl ar orchymyn y Diafol, er bod yna rai straeon am bobl a gafodd eu trawsffurfio'n fleiddiaid yn erbyn eu hewyllys. Yn y 10g cawsant yr enw binomaidd melancholia canina ac yn y 14g daemonium lupum.
Éva Várhegyi
Gwyddonydd Hwngaraidd oedd Éva Várhegyi (18 Mai 1952), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel economegydd.
Bleidd-ddyn
Llên gwerin Ewropeaidd
Yn Latfia, roedd vilkacis yn ddyn a newidiai'n fwystfil bleiddaidd, oedd y gallai fod yn haelionus. Yn Hwngari roedd y bleidd-ddynion yn byw mewn ardal benodol, sef Transdanubia, a'r gred oedd mai plant a gafodd eu cam-drin gan eu rhieni oeddent, neu ddynion a gafodd eu melltithio yn ystod eu plentyndod. Yn saith blwydd oed, byddai'r plentyn yn gadael ei gartref a mynd i hela yn ystod y nos, a gallai newid yn flaidd neu yn ddyn yn ôl ei ewyllys. Gallai oedolyn hefyd ddod yn fleidd-ddyn drwy gerdded teirgwaith drwy borth bwaog wedi ei adeiladu o bren bedw a rhosynnau gwyllt.
Éva Várhegyi
Manylion personol
Ganed Éva Várhegyi ar 18 Mai 1952 yn Budapest.
Bleidd-ddyn
Llên gwerin Ewropeaidd
Byddai bleidd-ddynion yn difa pob math o anifeiliaid fferm, yn enwedig defaid. Yn aml byddai'r trawsffurfiad yn digwydd yn ystod heuldro'r gaeaf, y Pasg a phan fo'r lleuad yn llawn. Yn y 17fed a'r 18goedd roedd yr erledigaeth o wrachod yn Hwngari yn erledigaeth o fleidd-ddynion hefyd, a chafodd y bleidd-ddyn ei gysylltu â'r wrach yn aml. Cysylltir y bleidd-ddyn â'r fampir yn Hwngari hefyd. Yn Serbia a gwledydd eraill y Balcanau yr un creadur yw'r fampir a'r bleidd-ddyn.
Y gred ymhlith rhai Slafiaid oedd bod gan unrhyw blentyn a aned gyda gwallt neu fan geni y gallu i droi'n anifail, yn bennaf y blaidd. Yn llên gwerin Armenia ceir gwragedd sydd, yn sgil pechu, yn cael eu newid yn fleiddiaid am saith mlynedd fel cosb. Ar ôl cael ei chollfarnu, mae'r wraig yn cael ymweliad oddi wrth ysbryd sy'n rhoi croen blaidd iddi a'i gorchymyn i'w wisgo, ac ar ôl ei wisgo'n cael chwant am gnawd dynol. Mae hi'n troi mor wancus am gnawd nes iddi fwyta ei phlant ei hun, ac wedyn plant ei pherthnasau, ac yn olaf plant dieithriaid.
Éva Várhegyi
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Bleidd-ddyn
Llên gwerin Ewropeaidd
Yn ôl llên gwerin Belarws, roedd tywysog o'r 11g, Vseslav o Polotsk (c. 1039–1101), yn fleidd-ddyn, a oedd â'r gallu i symud gyda chyflymder goruwchddynol.
Cofnodwyd nifer o ymosodiadau gan fleidd-ddynion - ac wedyn achosion llys - yn y 16g yn Ffrainc. Mewn sawl achos ceir tystiolaeth glir o lofruddiaeth a chanibaliaeth ond heb unrhyw gysylltiad â bleiddiaid; mewn achosion eraill mae pobl wedi cael eu poenydio gan y fath fwystfilod, fel yn achos Gilles Garnier ym 1573, lle bu tystiolaeth am bresenoldeb rhyw flaidd ond dim tystiolaeth yn erbyn y cyhuddedig. Cafodd yr ardal o Gévaudan ei phoenydio gan Fwystfil Gévaudan rhwng 1764 a 1767, pan gafodd 80 o bobl eu lladd gan endid anhysbys a gafodd ei ddisgrifio fel blaidd gan ddyn a oroesodd un o'r ymosodiadau.
Ym 1692 yn Lifonia, tystiodd dyn 80 oed o'r enw Thiess ar lw mai bleidd-ddyn oedd e, a dweud mai Cŵn Duw oedd bleidd-ddynion. Yn ôl Thiess, rhyfelwyr oedd bleidd-ddynion, a fyddai'n rhyfela yn erbyn gwrachod a chythreuliaid yn uffern, a chyda hynny sicrhau nad allai'r Diafol a'i weision ddwyn cnydau lleol ymaith i uffern. Ar ôl marw byddai bleidd-ddynion yn cael eu croesawu i mewn i'r nefoedd fel taliad am eu hymdrechion.
Nodweddion cyffredin
bawd|300px|Torlun pren o flaidd-ddyn a wnaethpwyd ym [[1722 yn yr Almaen]] Yn ôl llên gwerin Ewropeaidd gellir adnabod y bleidd-ddyn drwy arwyddion corfforol diamau, megis aeliau sy'n cwrdd ar bont y trwyn, ewinedd crwm, clustiau wedi eu gosod yn isel a cherdded â brasgam. Ffordd arall o adnabod bleidd-ddyn yw torri cnawd y cyhuddedig i weld os oes blew blaidd dan ei groen. Yn Rwsia ceir y gred bod gan y bleidd-ddyn wrych o dan ei dafod. Mae ffurf fleiddaidd y blaidd-ddyn yn amrywio o wlad i wlad. Fel arfer ni ellir gwahaniaethu rhwng bleidd-ddyn yn ei ffurf fleiddaidd a blaidd go iawn, ond clywir am rai eithriadau, er enghraifft:
Ar ôl dychwelyd i'w ffurf ddynol, mae'r bleidd-ddyn yn dod yn wan, yn ddiegni ac yn isel ei ysbryd. Nodwedd arall a ffieiddiai pobl ar draws Ewrop yn ystod y canol oesoedd oedd arfer y bleidd-ddyn o fwyta celanedd y meirw, nodwedd a gafodd ei chofnodi ledled Ewrop, yn enwedig mewn testunau fel yr Annales Medico-psychologiques yn y 19g. Wrth gwrs, mae bwyta cyrff y meirw yn arfer mae'r bleidd-ddyn yn rhannu â bleiddiaid go iawn, fel mae lleoliadau bleiddbyllau yng Nghymru yn awgrymu.
Dod yn fleidd-ddyn
Mae sawl dull o ddod yn fleidd-ddyn wedi cael eu cofnodi:
Lycanthropedd fel melltith
Cafodd y felltith o lycanthropedd ei hystyried gan rai ysgolheigion i fod yn gosb ddwyfol. Dengys llenyddiaeth ar fleidd-ddynion sawl enghraifft o Dduw neu saint yn cosbi unigolion â lycanthropedd. Omnes angeli, boni et Mali, ex virtute naturali habent potestatem transmutandi corpora nostra ("Mae gan bob angel, da a drwg, y gallu i drawsffurfio ein cyrff") meddai'r sant Thomas Aquinas. Byddai'r rhai a gafodd eu hesgymuno gan yr Eglwys Gatholig hefyd yn dod yn fleidd-ddynion, yn ôl y gred. Yn Rwsia roedd y Diafol hefyd yn melltithio pobl â lycanthropedd.
Meddyginiaethau
Ceir sawl dull o drin lycanthropedd. Credai'r Groegiaid a'r Rhufeiniaid y byddai blinder corfforol yn iacháu lycanthropedd. Byddai'r dioddefydd yn cael ei orfodi i ymgymryd â chyfnodau hir o ymarfer corfforol er mwyn cael gwared â'i salwch. Yn y canol oesoedd ceir tri dull traddodiadol o drin lycanthropedd: ffisig, llawdriniaeth a dadreibiad. Yn anffodus i'r dioddefydd, profai'r rhan fwyaf o'r meddyginiaethau ar gael i fod yn angheuol. Y gred yn Sisili oedd y gellir iacháu bleidd-ddynion naill ai drwy ei daro ar ei dalcen â chyllell, ynteu drwy drywanu ei ddwylo gyda hoelion. Yn Schleswig-Holstein y gred oedd y gellir iacháu bleidd-ddyn drwy alw ei enw bedydd teirgwaith. Yn llên gwerin Denmarc gellir iacháu blaidd-ddyn drwy refru arno. Dull arall o iacháu blaidd-ddyn oedd i'w fedyddio. Gallai ymroddiad i Sant Hubertus hefyd iacháu lycanthropedd, yn ogystal â diogelu rhagddo.
Microceffali
Wedi i'r Unol Daleithiau America ffrwydro bomiau atomig "Little Boy" ar Hiroshima a "Fat Man" ar Nagasaki, esgorodd nifer o ferched ar blant a oedd yn dioddef o microceffali. Microceffali yw'r unig 'afiechyd' genynnol a ganfyddwyd ym mhlant Hiroshima a Nagasaki. Yn Ionawr 2016 credid bod cysylltiad rhwng y firws Zika (a achosodd Epidemig 2015-2016 a phlant a anwyd gyda microceffali. Cludir y firws i ferched beichiog gan y mosgito Aedes aegypti ac eraill a thrwy ryw.
Bleidd-ddyn
Llên glasurol
bawd|250px|[[Zeus yn troi Lycaon yn flaidd, cerflun gan Hendrik Goltzius.]] Yn ei waith Historiai ysgrifennai Herodotus am lwyth o'r enw y Neuri, oedd yn byw yng ngogledd-ddwyrain Sgythia. Byddai'r Neuri yn newid yn fleiddiaid unwaith pob naw blynedd. Roedd Fyrsil hefyd yn gyfarwydd â dynion yn trawsffurfio'n flaiddiaid. Ym mytholeg Gwlad Groeg ceir yr hanes am Lycaon, a gafodd ei droi'n flaidd gan Zeus am fwyta cnawd dynol.
Microceffali
Symtomau
bawd|Babi gyda Microceffali (chwith) o'i gymharu gyda babi gyda phenglog normal ar y dde. Mae'r plentyn newyddanedig sydd â microceffali arno yn amlwg yn wahanol, o ran siap ei ben. Yn sgil hyn mae diffygion deallusol yn gyffredin. Effeithir symudiadau hefyd, ymhen hir a hwyr. Er gwaetha cyfyngiad ym maint siap y pen, mae'r wyneb yn parhau i dyfu'n normal, heb lawer o dalcen. Yn ystod glasoed, mae cymhareb pen/taldra'r corff yn cael ei hamlygu h.y. mae'n fwyfwy amlwg fod y pen yn llai nag arfer; gall ymdebygu i gorrach. Yn aml, mae llafaredd yn datblygu'n hwyrach nag arfer.
Bleidd-ddyn
Llên glasurol
Ym Metamorphoses disgrifiodd y bardd Ofydd chwedlau am ddynion a grwydrai coedwigoedd Arcadia yn rhith bleiddiaid.
Microceffali
Geirdarddiad
Daw'r gair o'r Lladin Newydd microceffalia, sydd a'i wreiddiau yn yr Hen Roeg μικρός mikrós "bach" a κεφαλή kephalé "pen" ). Ystyr llythrennol "microencephaly" felly yw "pen bach".
Bleidd-ddyn
Llên glasurol
Adroddai'r ysgolhaig Plinius yr Hynaf ddwy stori ynglŷn â lycanthropedd. Gan ddyfynnu Euanthes soniai am ddyn a hongiai ei ddillad ar onnen cyn nofio ar draws llyn yn Arcadia a thrawsffurfio'n flaidd. Gallai ddychwelyd i'w ddillad a throi'n ddyn unwaith eto ar yr amod nad oedd yn ymosod ar unrhyw ddyn am naw blynedd. Mae Plinius hefyd yn dyfynnu Agriopas ynglŷn â chwedl lle cafodd dyn ei droi'n flaidd am fwyta perfeddion plentyn.
Yn y Satyricon gan Gaius Petronius Arbiter (60 CC), mae cymeriad o'r enw Niceros yn adrodd chwedl am gyfaill a gafodd ei droi'n flaidd.
Bleiddwn
Yn y chwedl Math fab Mathonwy mae Math yn cosbi Gwydion fab Dôn a'i frawd Gilfaethwy fab Dôn am dreisio Goewin a dechrau rhyfel rhwng Gwynedd a Dyfed trwy eu troi yn flaidd a bleiddast am flwyddyn. Dychwelant gyda chenau blaidd cryf yn fab iddynt. Trawsffurfiodd Math y cenau yn llencyn a'i fedyddio gyda'r enw Bleiddwn.
Bleiddiaid Brycheiniog
Yn ystod y 18g bu teulu'n byw mewn tyddyn rhywle ym Mrycheiniog. Roedd aelodau'r teulu'n hyll neu salw ac yn ymddwyn yn od, a'r gred yn yr ardal oedd eu bod yn hanu o hanner dynion-hanner bleiddiaid a oedd yn byw yn y coed. Roedd yr olaf ohonynt yn adnabyddus am ei glustiau pigfain blewog, nodwedd a etifeddwyd gan ei saith plentyn. Nid yw'n glir pam y gadawodd y "bleiddiaid", fel y'u gelwid, yr hen dyddyn, ond roedd eu cymdogion yn falch iawn o gael gwared ohonynt. Fu dim llewyrch ar y lle wedyn, gyda thenant ar ôl tenant yn gadael am fod y stoc yn marw, y gweiriau'n brin a'r cnydau'n pallu aeddfedu. Y gred gyffredin oedd bod y lle wedi'i reibio ac erbyn diwedd y ganrif roedd y tyddyn yn adfeilion.
Bleiddwraig Sir Faesyfed
Cyfarfu gŵr ifanc â Gwenllïan, geneth brydferth ond byrbwyll o gyrion Sir Faesyfed, a'i phriodi. Ganwyd plentyn i'r ddau ond roedd yr amserau'n rhai caled ac yntau'n methu cael dau ben llinyn ynghyd. Ond mynnai Gwenllïan nad oedd angen iddo boeni oherwydd galla hi ddod o hyd i ddigon o gig. Cadwodd at ei gair ond gofidiai ei gŵr rhag ofn ei bod yn ei ddwyn o rywle. Addawodd hithau rannu ei chyfrinach ag ef ar yr amod na fyddai yntau'n ei galw wrth ei henw yn ystod y weithred. Aeth ag ef i lecyn anghysbell lle roedd nifer o ŵyn a rhedodd ar eu hôl gan barablu rhywbeth. Y funud nesaf newidiodd yn flaidd, cipio un o'r ŵyn a diflannu i'r coed. Dychwelodd adref wedyn â baich o gig yn ôl ei harfer. Un diwrnod, tra oedd Gwenllïan wrth yr un gorchwyl a'i gŵr yn ei gwylio, gwelodd ffermwr y blaidd ac annos ei gŵn iddo. Yn ei fraw fe waeddodd ei gŵr "Gwenllïan, dere adre!" Y funud nesaf diflannodd y blaidd o flaen llygaid y ffermwr ac yn ei le safai'r wraig yn noethlymun. O hynny ymlaen câi ei hadnabod fel "y flaiddwraig" a gorfu iddi dalu am ei chig fel pawb arall.
Bleidd-ddyn Gwenfô
Roedd gŵr ifanc oedd yn byw ger Coed y Cymdda yng Ngwenfô yn caru â merch o Dregatwg ond fe'i gadawodd hi a phriodi un arall. Yn anffodus iddo ef roedd ei gariad cyntaf yn nith i Wrach Gwenfô, ac ar noson y briodas gosododd y wrach ei gwregys torchog ar garreg rhiniog y priodfab. Wrth i'r ddau gamu drosto i'r t y fe drodd y priodfab yn flaidd-ddyn a rhuthro i ffwrdd i Goed y Cymdda. Pob nos byddai'n udo o gwmpas tŷ y wrach nes arswydo'r gymdogaeth a bu ei gwynfan torcalonnus yn Nhregatwg yn ddigon i yrru ei wraig ifanc i'w bedd yn fuan. Roedd Gwrach Gwenfô yn benderfynol o'i gael yn ŵr i'w nith a dyna a ddigwyddodd wedi iddi ei drawsnewid yn ôl yn ddyn drwy daflu croen oen wedi'i swyno drosto. Ond newidiodd ei meddwl wedyn pan welodd pa mor wael yr oedd yn trin ei nith ac fe'i trodd yn fleidd-ddyn unwaith eto. Bu farw'r wrach ac nid oedd rym yn y byd a allai ddadwneud ei gwaith. Treuliodd y bleidd-ddyn naw mlynedd yn y coed cyn iddo gael ei saethu'n ddamweiniol.
Bleidd-ddyn Gresffordd
bawd|300px|[[Blaidd ysgyrnygus]] Rhyw fore oer yn ystod gaeaf 1791 roedd ffermwr o blwyf Gresffordd yn ardal Wrecsam yn bugeilio'i ddefaid pan welodd olion palfau blaidd anferth yn yr eira. Gofynnodd i'r gof lleol ddod yn gwmni iddo i ddilyn y trywydd. Arweiniai'r olion tuag at dir cymydog iddynt ac wedi i'r ddau gyrraedd roedd golygfa erchyll yn eu hwynebu. Roedd y lle'n un llanast o ddefaid a gwartheg drylliedig a'r eira o'u cwmpas yn goch gan waed. Roedd y ffermdy'n dywyll ond drwy'r ffenestr gallent weld eu cymydog yn llechu dan fwrdd y gegin. Roedd e wedi bod o gwmpas y caeau y noswaith cynt pan welodd fwystfil anferth tebyg i flaidd yn rhuthro am ei gi gan rwygo'i wddw ag un brathiad. Ffodd y cymydog am ei einioes i mewn i'r ffermdy. Teimlodd y bwystfil yn hyrddio'i hun yn erbyn y drws nes bod yr holl le'n crynu. Wedi symud y dodrefn yn erbyn y drws aeth i guddio dan y bwrdd ond gallai weld y bwystfil yn syllu arno drwy'r ffenestr. Er mai pen blaidd oedd ganddo roedd ei lygaid gleision yn debycach i rai dynol. Pan welodd y bleidd-ddyn na allai gael gafael arno aeth i ddial ei lid ar y gwartheg a'r defaid oddi allan.
Barn y cymdogion oedd mai dim ond bleidd-ddyn a allai fod wedi achosi'r fath alanas. Aeth nifer mawr o ddynion i chwilio'r gymdogaeth amdano, ond er iddynt ddod ar draws digonedd o olion palfau, ni welwyd mo'r blaidd-ddyn yn unman.
Rhyw noson olau leuad y flwyddyn flaenorol, 1790, roedd bwystfil digon tebyg wedi ymosod ar geffyl lau'r goets fawr mewn llecyn unig rywle rhwng Dinbych a Wrecsam. Lladdwyd un o'r ceffylau yn y fan a'r lle, ac wedyn i un o'r lleill dorri'n rhydd o'r harnais, carlamodd i ffwrdd â'r bwystfil ar ei ôl.
Aeth saith mlynedd heibio cyn i'r bleidd-ddyn ymddangos y trydydd tro, deng milltir i'r dwyrain ar fryniau Bickerton yn Swydd Gaer. Yng ngolau'r lleuad gwelodd dau ŵr lleol ffurf blaidd yn sefyll ar gefnen o dir. Roedd ei udo mor iasoer nes iddynt fferru gan ddychryn. Drannoeth daethpwyd o hyd i gyrff dau dramp wedi'u llarpio mewn coedwig yn y cyffiniau.
Yn fuan wedyn derbyniodd gweinidog lleol lythyr dienw yn honni mai bleidd-ddyn oedd wedi llofruddio'r ddau dramp, ac mai ysbryd gŵr a gafodd ei losgi wrth y stanc gan hynafiaid y pentrefwyr ym 1400 oedd. Yn ôl awdur y llythyr yr unig ffordd i gael gwared ohono oedd i'r gweinidog baentio croes ar ddrws pob tŷ yn y pentref.
Sling
Pentref bychan bychan yng Ngwynedd yw Sling. Mae'n gorwedd uwchben Dyffryn Ogwen yn Arfon, rhwng Mynydd Llandygái a Thregarth. Gan amlaf mae'n cael ei gyfrif yn rhan o bentref Tregarth, ond mae'n gorwedd ar wahân tua hanner milltir i fyny o'r pentref.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Lleolir yr ysgol gynradd leol ar gyfer Tregarth a Mynydd Llandygai, Ysgol Bodfeurig, yn Sling.
Ystyr y gair benthyg o'r Saesneg sling yw "llain neu stribyn hirgul o dir, yn amlach na pheidio ar ymyl terfyn neu ffordd", a dyna yn union leoliad Sling, yn stribyn o bentref bychan ar hyd y ffordd rhwng Tregarth a Mynydd Llandygai.
Brodor o Sling yw'r actor John Ogwen.
250px|bawd|dim|Sling: mae'r hen gapel yn dŷ preifat erbyn hyn.
Cambria (cylchgrawn daearyddol)
Cyhoeddwyd Cambria: A Welsh Geographical Review rhwng 1973-1989 gan ddaearegwyr o fewn adrannau Daearyddiaeth Prifysgolion Abertawe ac Aberystwyth. Roedd yn gylchgrawn Saesneg blynyddol yn cynnwys erthyglau academaidd ac adolygiadau ar lyfrau yn ymwneud â phynciau daearyddol a materion cysylltiedig.
Francine Charderon
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Lyon, Ffrainc oedd Francine Charderon (1861 – 1928).
CST3
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn CST3 yw CST3 a elwir hefyd yn Cystatin C (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 20, band 20p11.21.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn CST3.
Center Township, Pennsylvania
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Center Township, gan gynnwys:
Thazhvaram
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Bharathan yw Thazhvaram a gyhoeddwyd yn 1990. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd താഴ്വാരം (ചലച്ചിത്രം) ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg a hynny gan M. T. Vasudevan Nair.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sumalata, Mohanlal, Balan K. Nair, Salim Ghouse a Sankaradi. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1990. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pretty Woman sef un o ffilmiau mwyaf llwyddiannus Disney gan ddod ag incwm o hanner biliwn o ddoleri i’r cwmni. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd. Venu oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan B. Lenin sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bharathan ar 14 Tachwedd 1947 yn Enkakkad a bu farw yn Chennai ar 30 Gorffennaf 1998. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1973 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bharathan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Offa, brenin Mersia
Roedd Offa (m. 796) yn frenin teyrnas Eingl-Sacsonaidd Mersia yn yr wythfed ganrif. Roedd ei reolaeth yn ymestyn dros y rhan fwyaf o dde a chanolbarth Lloegr, i'r de o Afon Humber a galwai ei hunan yn rex Anglorum (brenin y Saeson). Ystyriai ei hun yn frenin grymus a gohebai â Siarlymaen yn Ffrainc.
Ar ôl blynyddoedd o frwydro rhwng Offa a'r Cymry, cododd Clawdd Offa i ddynodi'r ffin rhwng ei deyrnas a theyrnasoedd Cymru.
Lladdwyd Offa ym mrwydr Morfa Rhuddlan yn 796.
Raising Hell
Ffilm ddogfen am LGBT yw Raising Hell a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bastarderna i Paradiset
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Luis R. Vera yw Bastarderna i Paradiset a gyhoeddwyd yn 2000. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden. Lleolwyd y stori yn Stockholm. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Lotta Karlge.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis R Vera ar 1 Ionawr 1952.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luis R. Vera nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Way Out West
Ffilm gomedi am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr James W. Horne yw Way Out West a gyhoeddwyd yn 1937. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Charley Rogers a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Marvin Hatley. Dosbarthwyd y ffilm gan Hal Roach Studios a hynny drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stan Laurel, Oliver Hardy, Jimmy Finlayson, Sam Lufkin, Flora Finch, Sharon Lynn, Harry Bernard, Jack Hill, Rosina Lawrence, Vivien Oakland, Stanley Fields a The Avalon Boys. Mae'r ffilm Way Out West yn 65 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James W Horne ar 14 Rhagfyr 1881 yn San Francisco a bu farw yn Hollywood ar 17 Ebrill 1976. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1915 ac mae ganddo o leiaf 63 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James W. Horne nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Las Reglas Del Rey
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Luis Romo yw Las Reglas Del Rey a gyhoeddwyd yn 2020. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Christian Vázquez.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luis Romo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Teresa Loring
Manylion personol
Ganed Teresa Loring yn 1918.
Gyrfa
Am gyfnod bu'n Aelod o Gyngres Dirprwyon Sbaen.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Gofannon fab Dôn
Cymeriad mytholegol Cymreig yw Gofannon fab Dôn. Mae ei enw yn gytras â'r gair 'gof'. Credir ei fod yn ffurf ar dduw Celtaidd sy'n gysylltiedig â gwaith y gof. Mae'n un o blant y dduwies Geltaidd Dôn.
Gofannon yn y traddodiad Cymreig
Yn y chwedl Cymraeg Canol gynnar Culhwch ac Olwen mae'r cawr Ysbaddaden Bencawr yn rhoi i'r arwr Culhwch y dasg o aradu cae sydd newydd ei glirio o goed. Ar yr un pryd mae'n datgelu iddo na allai wneud hynny heb gymorth parod Gofannon: 'Gofannon fab Don i ddyfod i ben y tir i wared yr haearn; ni wna ef waith o'i fodd namyn i frenin teithiog.'
Yn Mhedwaredd Gainc y Mabinogi, 'Math fab Mathonwy', mae Gofannon yn frawd i Arianrhod. Mae'n lladd Dylan Eil Don, mab Arianrhod, trwy ddamwain.
Yn y gerdd gynnar 'Ymddiddan Myrddin a Thaliesin', cysylltir Gofannon â brwydr Arfderydd yn yr Hen Ogledd. Dywedir iddo ymladd yn y frwydr honno â saith gwaywffon.
Ceir cyfeiriad at gaer arallfydol o'r enw 'Caer Ofannon' mewn cerdd a bridolir i'r Taliesin chwedlonol yn Llyfr Taliesin.
Credir mai o'r gair Gofannon y daw'r elfen gav yn Abergavenny (Y Fenni) a ddaeth yn ei dro o'r hen air coll Brythoneg; Gobannium oedd gair y Rhufeiniaid am y dref. Ceir tystiolaeth ei bod yn ganolfan haearn ymhell cyn hynny.
Goibniu
Y ffigwr cyfatebol yn nhraddodiad Iwerddon yw Goibniu. Mae Goibniu yn of i'r Tuatha Dé Danann (yn llythrennol: 'Plant Dôn') yn y chwedlau Gwyddeleg. Yn chwedl Brwydr Mag Tuired (Cath Maige Tuired) mae'n creu pennau gwaywffon a chleddyfau i'r arwyr.
Ymddengys fod Goibniu a Gofannon yn eu tro yn cyfateb i'r duw Gobannus yng Ngâl.
Kleine Mutti
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Henry Koster yw Kleine Mutti a gyhoeddwyd yn 1935. Fe'i cynhyrchwyd gan Joe Pasternak yng Ngweriniaeth Gyntaf Awstria a Kingdom of Hungary Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Felix Jackson a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Nicholas Brodzsky.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jaro Fürth, Rudolf Carl, Annie Rosar, Richard Eybner, Otto Wallburg, Friedrich Benfer, Hermine Sterler, Sigurd Lohde, Ernő Verebes, Franciska Gaal, Auguste Pünkösdy a Charles Puffy. Mae'r ffilm Kleine Mutti yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. István Eiben oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry Koster ar 1 Mai 1905 yn Berlin a bu farw yn Camarillo ar 25 Ebrill 1980.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry Koster nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Terrornauts
Ffilm wyddonias gan y cyfarwyddwr Montgomery Tully yw The Terrornauts a gyhoeddwyd yn 1967. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan John Brunner a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Elisabeth Lutyens. Dosbarthwyd y ffilm gan Amicus Productions.
Violetta – Live in Concert
Ffilm ar gerddoriaeth yw Violetta – Live in Concert a gyhoeddwyd yn 2014. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Pablo Correa.
The Terrornauts
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Patricia Hayes, Zena Marshall ac André Maranne.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1967. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd You Only Live Twice sef ffilm llawn cyffro gan Lewis Gilbert. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Geoffrey Faithfull oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Violetta – Live in Concert
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
The Terrornauts
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Montgomery Tully ar 6 Mai 1904 yn Dulyn a bu farw yn Ruislip ar 4 Mai 2001.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Montgomery Tully nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Violetta – Live in Concert
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Watermarks
Ffilm ddogfen am chwaraeon gan y cyfarwyddwr Yaron Zilberman yw Watermarks a gyhoeddwyd yn 2004. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Watermarks ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America, Awstria, Ffrainc a Israel. Lleolwyd y stori yn Fienna ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Judith Haspel. Mae'r ffilm Watermarks (ffilm o 2004) yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Yaron Zilberman ar 2 Hydref 1966 yn Haifa.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Yaron Zilberman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eglwys yr Holl Saint, Gresffordd
Eglwys o'r 13g, gyda'i glychau'n un o Saith Rhyfeddod Cymru ydyw Eglwys yr Holl Saint, Gresffordd. Cyfeiriodd dogfen hynafol, erbyn hyn ar goll, at yr eglwys, gan ddweud bod Trahaearn ap Ithel ap Eunydd a'i bump brawd wedi sefydlu'r eglwys ac wedi rhoi'r tir ar ei gyfer. Ychwanegwyd ystlys, ymestynwyd y gangell ac ychwanegwyd claddgell yn 14g. bawd|chwith|260px bawd|chwith|260px
Dymwchwelwyd yr hen eglwys yn 15g, ac adeiladwyd yr eglwys bresennol. Cadwyd rhannau'n unig o'r waliau gorllewinol a dwyreiniol. Adeiladwyd yr eglwys gyda thywodfaen o ardal Cefn. Tu mewn yr eglwys mae corffddelw, Madog ap Llywelyn ap Gruffudd, yn fwy na thebyg. Hefyd, mae cerflun hynafol o Atropos ar hen allor Rhufeinig, cerflun o Syr David Hanmer (tad yng nghyfraith i Owain Glyn Dŵr) a llechen ar gof Goronwy ap Iorwerth. Yn ymyl y drws gogleddol, mae cofeb i'r 266 o fechgyn lleol a laddwyd yn nhrychineb Gresffordd
Tewbig goleulas
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tewbig goleulas (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tewbigau goleulas) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Cyanoloxia glaucocaerulea; yr enw Saesneg arno yw Indigo grosbeak. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. glaucocaerulea, sef enw'r rhywogaeth.
La Bailanta
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Luis Rodrigo yw La Bailanta a gyhoeddwyd yn 1988. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Tránsito Cocomarola.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1988. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Hard sef ffilm llawn cyffro gan John McTiernan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luis Rodrigo nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ysgol Gyfun Aberdaugleddau
Ysgol gyfun cyfrwng Saesneg yw Ysgol Gyfun Aberdaugleddau, sydd wedi'i lleoli yn Aberdaugleddau, yng ngorllewin Sir Benfro. Ffurfwyd ym 1988 gan uniad Ysgol Ramadeg Aberdaugleddau (a agorwyd ym 1967) ac Ysgol Ganolog Aberdaugleddau. Agorwyd yr ysgol newydd ar hen safle'r ysgol ramadeg.
Sïedn copog y Caribî
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Sïedn copog y Caribî (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: sïednod copog y Caribî) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Orthorhynchus cristatus; yr enw Saesneg arno yw Antillean crested hummingbird. Mae'n perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: Trochilidae) sydd yn urdd y Apodiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn O. cristatus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.
Gall fwyta neithdar o fewn blodau, ac wrth ymestyn i'w gyrraedd, mae'n rwbio'n erbyn y paill ac yn ei gario i flodyn arall gan ei ffrwythloni.
Teulu
Mae'r sïedn copog y Caribî yn perthyn i deulu'r Sïednod (Lladin: Trochilidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pobloedd Germanaidd
Grŵp ethno-ieithyddol Indo-Ewropeaidd sy'n hanu o Ogledd Ewrop yw'r bobloedd Germanaidd. Nodir gan yr ieithoedd Germanaidd, a ddatblygodd o'r Broto-Germaneg yn ystod Oes yr Haearn, cyn dyfodiad y Rhufeiniaid i'r ardal.
Ymhlith y bobloedd Germanaidd fodern yn Ewrop mae'r Albanwyr Iseldirol (y Sgotiaid) a thrigolion Shetland ac Ynysoedd Erch, yr Almaenwyr, yr Awstriaid, y Daniaid, y Ffaroaid, y Ffiniaid Swedeg, y Ffleminiaid, y Ffrisiaid, yr Iseldirwyr, yr Islandwyr, y Liechtensteiniaid, y Lwcsembwrgiaid, y Norwyaid, Sacsoniaid Transylfania, y Saeson, y Swediaid, y Swisiaid Almaeneg, a'r Tyroliaid Almaeneg. Y tu allan i Ewrop, mae'r Affricaneriaid yn Ne Affrica a'r Amisch ym Mhensylfania yn genhedloedd Germanaidd.
The Broadway Sport
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stuart Holmes a Wanda Hawley. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1917. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Immigrant sef ffilm fud o Unol Daleithiau America a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Georges Benoît oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Harbaugh ar 10 Tachwedd 1886 yn Washington a bu farw yn Hollywood ar 14 Awst 2019. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
The Sign of The Malay
Y prif actor yn y ffilm hon yw Kurt Brenkendorf. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
The Broadway Sport
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Harbaugh nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Sign of The Malay
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1920. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Cabinet of Dr. Caligari sef ffilm arswyd Almaeneg gan Robert Wiene.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Heinz Boese ar 23 Tachwedd 1892 yn Berlin a bu farw yn yr un ardal ar 13 Mai 2011.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Heinz Boese nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
ITGB3
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn ITGB3 yw ITGB3 a elwir hefyd yn Integrin subunit beta 3 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 17, band 17q21.32.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn ITGB3.
The Giant of Thunder Mountain
Ffilm vigilante gan y cyfarwyddwr James W. Roberson yw The Giant of Thunder Mountain a gyhoeddwyd yn 1991. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Lee Holdridge.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1991. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Silence of the Lambs sef Jonathan Demme ffilm Americanaidd gan a oedd yn serennu’r Cymro Anthony Hopkins a’r actores Jodie Foster. Golygwyd y ffilm gan Richard E. Rabjohn sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James W. Roberson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Raíz
Ffilm ddrama Sbaeneg o Tsili yw Raíz (ffilm o 2013). Fe'i cynhyrchwyd yn Tsili.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bonnie Scotland
Ffilm gomedi sy'n darlunio cyfeillgarwch pobl gan y cyfarwyddwr James W. Horne yw Bonnie Scotland a gyhoeddwyd yn 1935. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn yr Alban a India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Albert Austin a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Marvin Hatley. Dosbarthwyd y ffilm gan Hal Roach Studios a hynny drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stan Laurel, Oliver Hardy, Lionel Belmore, Mary Gordon, Walter Long, Charlie Hall, Jimmy Finlayson, Sam Lufkin, Carlotta Monti, June Lang, David Torrence, Jack Hill, Belle Daube, Anne Grey, Claude King, Vernon Steele a William Janney. Mae'r ffilm Bonnie Scotland yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw..... Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Art Lloyd oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Bert Jordan sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James W. Horne nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hip Hip Hurra!
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Kjell Grede yw Hip Hip Hurra! a gyhoeddwyd yn 1987. Fe'i cynhyrchwyd yn Norwy, Sweden a Denmarc. Lleolwyd y stori yn Skagen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg a hynny gan Kjell Grede.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Stellan Skarsgård, Ghita Nørby, Björn Kjellman, Lene Brøndum, Tove Maës, Jesper Christensen, Ove Sprogøe, Morten Grunwald, Johannes Joner, Helge Jordal, Erik Paaske, Ulla Henningsen, Linn Stokke, Tor Stokke, Suzanne Ernrup, Karen-Lise Mynster, Pia Vieth, Percy Brandt, Mathias Henrikson, Johan H:son Kjellgren, Henning Jensen, Stefan Sauk a Marianne Moritzen. Mae'r ffilm Hip Hip Hurra! yn 110 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1987. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Last Emperor sef ffilm gan Bernardo Bertolucci. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd. Sten Holmberg oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Sigurd Hallman sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Kjell Grede ar 12 Awst 1936 yn Stockholm a bu farw yn Nyköping ar 7 Tachwedd 2016. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1967 ac mae ganddo o leiaf 15 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Ymchwilio Cyfrinachol
Ffilm ffuglen dditectif yw Ymchwilio Cyfrinachol a gyhoeddwyd yn 2000. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Тайны следствия ac fe’i cynhyrchwyd yn Rwsia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwseg a hynny gan Yelena Topilskaya.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anna Kovalchuk, Vyacheslav Zakharov ac Aleksandr Novikov.
Inn of The Damned
Ffilm am y Gorllewin gwyllt llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Terry Bourke yw Inn of The Damned a gyhoeddwyd yn 1975. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Terry Bourke.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Joseph Furst, Judith Anderson, Michael Craig, Alex Cord a Tony Bonner.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1975. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd One Flew Over the Cuckoo's Nest sef ffilm gan Milos Forman am ysbyty meddwl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Rod Hay sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Terry Bourke ar 19 Ebrill 1940 yn Bairnsdale a bu farw yn Sydney ar 21 Awst 2012. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1966 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Terry Bourke nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Husarenliebe
Ffilm ffuglen gan y cyfarwyddwr Carl Heinz Wolff yw Husarenliebe a gyhoeddwyd yn 1932. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1932. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Tarzan The Ape Man ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Heinz Wolff ar 11 Chwefror 1884 yn Werdau a bu farw yn Berlin ar 21 Awst 1984.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Heinz Wolff nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ymchwilio Cyfrinachol
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,700 o ffilmiau Rwseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hip Hip Hurra!
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Kjell Grede nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Les Sœurs Casse-Cou
Ffilm ddrama a ddisgrifir hefyd fel ffilm Nadoligaidd gan y cyfarwyddwr Henry Koster yw Les Sœurs Casse-Cou a gyhoeddwyd yn 1950. Fe'i cynhyrchwyd gan Samuel G. Engel yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a Saesneg a hynny gan Clare Boothe Luce a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Cyril J. Mockridge. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Celeste Holm, Elsa Lanchester, Loretta Young, Basil Ruysdael, Regis Toomey, Thomas Gomez, Dooley Wilson, Hugh Marlowe, Ian MacDonald, Mike Mazurki, Dorothy Patrick, Walter Baldwin a Louis Jean Heydt. Mae'r ffilm Les Sœurs Casse-Cou yn 91 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1950. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All About Eve sy’n ffilm gomedi Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Joseph L. Mankiewicz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Joseph LaShelle oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan William H. Reynolds sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry Koster ar 1 Mai 1905 yn Berlin a bu farw yn Camarillo ar 25 Ebrill 1980.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry Koster nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Marina Valerjanovna Toeretskaja
Arlunydd benywaidd o'r Undeb Sofietaidd yw Marina Valerjanovna Toeretskaja (2 Gorffennaf 1934).
Fe'i ganed yn Moscfa a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn ddinesydd o'r Undeb Sofietaidd.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Astwrieg
Iaith frodorol cymuned ymreolaethol Tywysogaeth Astwrias yw Astwrieg (neu Astwreg). Er bod dadlau ai iaith ynteu dafodiaith ydyw, mae'r Astwrieg neu 'asturianu' neu 'bable' bellach yn cael ei chydnabod yn swyddogol a'i hamddiffyn i ryw raddau gan Lywodraeth y Dywysogaeth. Iaith Romáwns ydyw (Gorllewin-Iberaidd), sy'n perthyn yn agos i Sbaeneg a Galisieg.
Yn ôl ystadegau diweddar, mae tua 100,000 yn ei siarad fel mamiaith a 450,000 wedi'i dysgu. Ni chynigir addysg trwy gyfrwng yr iaith er bod ysgolion cynradd bellach yn ei dysgu a gellir ei hastudio fel rhan o'r bachillerato. Ceid rhaglen newyddion yn yr iaith ar un adeg ond fe'i clywir ar y radio'n weddol aml o hyd. Mae rhai o sianeli lleol Astwrias, megis Tele Gijón, yn dangos ambell raglen yn yr iaith hefyd. Mae cyfnod o normaleiddio ieithyddol yn dechrau dod i rym mewn rhai lleoedd, gwelir rhai arwyddion ffyrdd yn ddwyieithog ac mae Cyngor Dinas Gijón, er enghraifft, wedi sefydlu swyddfa arbennig i hyrwyddo a datblygu defnydd o'r iaith mewn sawl maes. Fodd bynnag, oherwydd statws isel yr iaith, yn enwedig yn y gorffennol, mae nifer o siaradwyr yn gyndyn i gydnabod eu bod yn ei siarad.