cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cowboy and The Senorita
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Joseph Kane yw Cowboy and The Senorita a gyhoeddwyd yn 1944. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Dubin.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Robert J. Wilke, George McFarland, Roy Rogers, Sons of the Pioneers, John Hubbard, Dorothy Christy a Gino Corrado. Mae'r ffilm Cowboy and The Senorita yn 78 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Double Indemnity ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Joseph Kane ar 19 Mawrth 1894 yn San Diego a bu farw yn Santa Monica ar 23 Ebrill 1969. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1926 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Joseph Kane nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
O Fotógrafo
Ffilm drosedd gan y cyfarwyddwr Jean Garrett yw O Fotógrafo a gyhoeddwyd yn 1980. Fe'i cynhyrchwyd ym Mrasil. Lleolwyd y stori yn São Paulo. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jean Garrett ar 16 Ebrill 1946 yn Azores a bu farw yn São Paulo ar 4 Gorffennaf 2009.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jean Garrett nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Durian Durian
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Fruit Chan yw Durian Durian a gyhoeddwyd yn 2000. Fe'i cynhyrchwyd gan Carrie Wong yn Hong Cong. Lleolwyd y stori yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Cantoneg a hynny gan Fruit Chan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 200 o ffilmiau Cantoneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Fruit Chan ar 15 Ebrill 1959 yn Tsieina.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Fruit Chan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Funtoosh
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Chetan Anand yw Funtoosh a gyhoeddwyd yn 1956. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd फंटूश ac fe'i cynhyrchwyd gan Dev Anand yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sachin Dev Burman.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Dev Anand. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Chetan Anand ar 3 Ionawr 1921 yn Lahore a bu farw ym Mumbai ar 31 Ionawr 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1944 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Prifysgol y Llywodraeth.
Roselle Park, New Jersey
Bwrdeisdref yn, yn nhalaith New Jersey, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Roselle Park, gan gynnwys:
Zombie Stripper Apocalypse
Ffilm ffantasi a chomedi gan y cyfarwyddwr Takao Nakano yw Zombie Stripper Apocalypse a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Big Tits Zombie ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg a hynny gan Takao Nakano.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Yumi Yoshiyuki, Sola Aoi a Minoru Torihada.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Takao Nakano ar 15 Mai 1962 yn Osaka.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Takao Nakano nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rockers
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Takanori Jinnai ar 12 Awst 1958 yn Ōkawa. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1980 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Takanori Jinnai nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Fight For Life
Ffilm ddogfen a drama gan y cyfarwyddwr Pare Lorentz yw The Fight For Life a gyhoeddwyd yn 1940. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Pare Lorentz a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Louis Gruenberg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Will Geer, Dudley Digges, Dorothy Adams a Myron McCormick. Mae'r ffilm The Fight For Life yn 69 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1940. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Abe Lincoln in Illinois sef ffilm Americanaidd am fywyd a gwaith Abraham Lincoln, gan John Cromwell. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Floyd Crosby oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pare Lorentz ar 11 Rhagfyr 1905 yn Clarksburg, Gorllewin Virginia a bu farw armonk ar 27 Awst 2001. Derbyniodd ei addysg yn Buckhannon-Upshur High School.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pare Lorentz nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ninja Cheerleaders
Ffilm gomedi llawn cyffro gan y cyfarwyddwr David Presley yw Ninja Cheerleaders a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw George Takei, Richard Davalos, Max Perlich, Michael Paré a Trishelle Cannatella.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm David Presley ar 1 Ionawr 1970.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd David Presley nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Chesaning, Michigan
Pentrefi yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Respublikaya Üçüncü Lenin Ordeni
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Mukhtar Dadashev yw Respublikaya Üçüncü Lenin Ordeni a gyhoeddwyd yn 1983. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode VI: Return of the Jedi sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mukhtar Dadashev ar 11 Medi 1913 yn Baku a bu farw yn yr un ardal ar 11 Ionawr 1983. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1929 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Mukhtar Dadashev nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Wcreineg
Iaith Slafonaidd Ddwyreiniol yw'r Wcreineg. Hon yw iaith swyddogol Wcráin a phrif iaith yr Wcreiniaid. Siaredir hefyd gan gymunedau Wcreinaidd yng Nghasachstan, Moldofa, Gwlad Pwyl, Rwmania, Lithwania, a Slofacia. Fe'i ysgrifennir gan ddefnyddio'r wyddor Gyrilig. Mae rhywfaint o gyd-ddealltwriaeth rhwng yr Wcreineg a'r Felarwseg a'r Rwseg, ac ohonyn nhw y tarddodd yn y 12fed a'r 13g. Fel y Felarwseg, mae ynddi lawer o eirfa a fenthyciwyd o'r Bwyleg.
Gramadeg
Mae'r Wcreineg yn iaith asiadol (fusional), enwol-gwrthrychol (nominative-accusative), ac mae'n defnyddio arddodiaid i gyfleu cyfeiriad a natur symud (satellite framed). Mae'r iaith yn gwahaniaethu rhwng 'ti' a 'chi', ac mae'n gallu gollwng y goddrych (null-subject). Trefn arferol y frawddeg yw Goddrych-Berf-Gwrthrych (SVO). Mae trefnau eraill yn gyffredin oherwydd y rhyddid y mae system ffurfdroi'r iaith yn ei ganiatáu.
Mae gan enwau un o 3 chenedl: gwrywaidd, benwyaidd, diryw; maen nhw'n ffurfdroi yn ôl:
Mae ansoddeiriau'n cytuno gydag enwau yn ôl cenedl, cyflwr a rhif.
Ceir 4 amser i'r ferf yn Wcreineg: Wszystkie czasowniki mają dwa aspekty – dokonany (доконаний) і niedokonany (недоконаний).
Mae'r amser gorberffaith wedi'i golli yn yr Wcreineg modern, fel yn Pwyleg, yn y bôn nid yw'n cael ei ddefnyddio. Erbyn hyn, mae o'n cael ei ystyried yn hynafol. Ar lafar, prin y'i defnyddir o gwbl; dim ond mewn arddull lenyddol y gall ymddangos.
Tafodieithoedd
thumb|350px|{{legend|blue|Tafodieithoedd y gogledd}}{{legend|orange|Tafodieithoedd y de-ddwyrain}}{{legend|red|Tafodieithoedd y de-orllewin}} Mae'n bosib gwahaniaethu dau grŵp o dafodieithoedd Wcreineg – gogleddol a deheuol. O fewn y grŵp deheuol ceir dau is-grŵp, gorllewinol a dwyreiniol (gweler y llun) :
Tout Ce Qu'il Me Reste De La Révolution
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Judith Davis yw Tout Ce Qu'il Me Reste De La Révolution a gyhoeddwyd yn 2018. Lleolwyd y stori ym Mharis.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Judith Davis ar 1 Ionawr 1982 yn Ffrainc. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Pantheon-Sorbonne.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Judith Davis nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Latude Ou Trente-Cinq Ans De Captivité
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Berthe Bovy a René Alexandre. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Llythyr Olaf
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Chetan Anand yw Llythyr Olaf a gyhoeddwyd yn 1966. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd आखरी ख़त ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a hynny gan Chetan Anand a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Mohammed Zahur Khayyam.
College Rhythm
Ffilm ar gerddoriaeth a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Norman Taurog yw College Rhythm a gyhoeddwyd yn 1934. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Llythyr Olaf
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1966. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Good, the Bad and the Ugly sef ffilm gomedi gowboi gan Sergio Leone. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd. Jal Mistry oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
College Rhythm
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jane Wyman, Ann Sheridan, Mary Brian, Joe Sawyer, Dean Jagger, Helen Mack, Jack Oakie, Dennis O'Keefe, Franklyn Farnum, Arthur Hoyt, Robert McWade, Frank Jenks, Franklin Pangborn, George Barbier, Jack Mower, Sidney Bracey a Charles Irwin. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Llythyr Olaf
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Chetan Anand nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
College Rhythm
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1934. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Thin Man ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Norman Taurog nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Possuída Pelo Pecado
Ffilm drosedd gan y cyfarwyddwr Jean Garrett yw Possuída Pelo Pecado a gyhoeddwyd yn 1976. Fe'i cynhyrchwyd ym Mrasil. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen. Hyd at 2022 roedd o leiaf tair mil o ffilmiau Portiwgaleg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jean Garrett nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ymerodraeth Mali
bawd|370px|Map o Ymerodraeth Mali
Ymerodraeth yng Ngorllewin Affrica o tua 1235 – 1400 oedd Ymerodraeth Mali (Manding: Nyeni neu Niani; hefyd Manden Kurufaba yn hanesyddol ). Sefydlwyd yr ymerodraeth gan Sundiata Keita a daeth yn adnabyddus am gyfoeth ei rheolwyr, yn enwedig Musa Keita. Ieithoedd Manding a oedd yn cael eu siarad trwy'r ymedrodraeth. Hi oedd yr ymerodraeth fwyaf yng Ngorllewin Affrica a chafodd ddylanwad enfawr ar ddiwylliant y rhanbarth drwy ledaenu ei hiaith, ei chyfreithiau a'i harferion. Daw'r mwyafrif o'r wybodaeth sydd gennym am Ymerodraeth Mali gan yr hanesydd Ibn Khaldun Arabaidd o Ogledd Affrica yn y 14eg ganfrif a chan y teithiwyr o Foroco, Ibn Battuta yn y 14g a Leo Africanus yn y 16g. Y brif ffynhonell arall o wybodaeth yw traddodiad llafar y chwedleuwyr Mandinka, o'r enw griotiaid.
Fe ddechreuodd yr ymerodraeth fel teyrnas fach Mandinka ar hyd Afon Niger o gwmpas tref Niani, y dref yr enwir yr ymerodraeth ar ei hôl ym Manding. Yn ystod y 11eg a'r 12goedd, dechreuoedd ddatblygu fel ymerodraeth yn dilyn dirywiad Ymerodraeth Ghana yn y gogledd. Yn ystod y cyfnod hwn, symudodd y llwybrau masnach i'r de i'r safana, gan symbylu taleithiau i dyfu. Mae hanes cynnar Ymerodraeth Mali, cyn y 13g, yn aneglur oherwydd nifer o gofnodion gan groniclwyr Arabaidd a thraddodiadwyr llafar sydd yn amwys ac yn groes i'w gilydd. Sundiata Keita (tua 1214 – tua 1255) yw'r rheolwr cyntaf y ceir gwybodaeth ysgrifenedig manwl gywir amdano, gan Ibn Khaldun. Tywysog a rhyfelwr oedd Sundiata Keita, o frenhinllin Keita, a galwyd arno i ryddhau pobl Mali oddi wrth reolaeth brenin Ymerodraeth Sosso, Soumaoro Kanté. Tua'r flwyddyn 1235, rhoddodd goresgyniad Sosso fynediad i'r llwybrau masnach traws-Saharaidd i Ymerodraeth Mali.
Wedi marwolaeth Sundiata Keita tua 1255, derbyniodd brenhinoedd Mali y teitl mansa. Aeth nai Sundiata, Mansa Musa, ar bererindod yr Hajj i Mecca yn ystod teyrnasiad Swltan Mamlwc Baibars (teyrnasiad 1260–1277). Yn dilyn cyfres o drawsfeddiannu gorsedd Mali, tua'r flwyddyn 1285, daeth Sakoura, cyn-gaethwas yn y llys brenhinol, yn ymerawdwr ac yn un o'i rheolwyr mwyaf grymus, gan estyn tiriogaeth Mali yn helaeth. Gwnaeth bererindod i Mecca yn ystod teyrnasiad Sultan Mamlwc An-Nasir Muhammad (teyrnasiad 1298–1308). Ar ôl iddo ddychwelyd a marw, aeth yr orsedd yn ôl i ddisgynyddion Sundiata Keita. Wedi teyrnasiad tri ymerawdwr arall, Musa Keita a ddaeth yn ymerawdwr tua 1312. Gwnaeth ef bererindod enwog i Mecca o 1324 hyd 1326. Rhoddodd gymaint o roddion i Aifft y Mamlwciad a gwariodd gymaint o aur ar ei daith, fe ddibriswyd gwerth aur yn ei sgil a daeth Musa Keita yn enwog y tu hwnt i ffiniau Mali. Yn 1337, fe'i holynwyd gan ei fab Maghan I, a ddiorseddwyd gan ei ewythr Suleyman. Yn ystod teyrnasiad Suleyman yr ymwelodd Ibn Battuta â Mali. Dilynwyd y cyfnod hwn gan nifer o ymerawdwyr gweinion, gwrthdaro a diffyg undod ym Mali.
Der Film Von Der Königin Luise. 3. Abteilung: Die Königin Der Schmerzen
Ffilm ffuglen gan y cyfarwyddwr Franz Porten yw 'Der Film Von Der Königin Luise. 3. Abteilung: Die Königin Der Schmerzen' a gyhoeddwyd yn 1913. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Ymerodraeth Mali
Bu farw Ibn Khaldun yn 1406 ac ar ôl ei farwoldaeth ni chafwyd cofnod parhaus o'r digwyddiadau yn Ymerodraeth Mali wedyn. Gwyddys o Tarikh al-Sudan mai gwlad o gryn faint oedd Mali yn y 15g. Cadarnhaodd y fforiwr o Fenis Alvise Cadamosto a masnachwyr o Bortiwgal fod pobloedd Afon Gambia yn dal dan law mansa Mali. Ymwelodd Leo Africanus â'r ardal ar ddechrau'r 16g ac mae ei ddisgrifiadau o'r tiriogaethau yn dangos bod y deyrnas yn un sylweddol o hyd. Er hynny, o 1507 ymlaen, roedd gwledydd cyfagos megis Diara, Fulo Fawr ac Ymerodraeth y Songhay yn dechrau erydu tiroedd pell Mali. Yn 1542, goresgynnodd pobl y Songhay y brifddinas Niani ond ni lwyddasant i oresgyn yr ymerodraeth gyfan. Yn ystod y 17g, roedd Ymerodraeth Mali yn wynebu cyrchoedd gan Ymerodraeth Bamana. Wedi i Mansa Mama Maghan fethu â goresgyn Bamana, anrheithiodd Bamana Nianai a'i llosgi ac fe chwalodd Ymerodraeth Mali yn gyflym iawn wedi hyn. Cymerodd unbenaethau annibynnol le'r ymerodraeth a chilio gwnaeth y Keita i dref Kangaba lle yr oeddent yn parhau fel unbeniaid taleithiol.
Der Film Von Der Königin Luise. 3. Abteilung: Die Königin Der Schmerzen
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1913. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Raja Harishchandra sef ffilm fud o India gan Dadasaheb Phalke.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Franz Porten ar 23 Awst 1859 yn Zeltingen-Rachtig a bu farw yn Berlin ar 6 Ebrill 1947.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Franz Porten nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ravages
Ffilm arbrofol gan y cyfarwyddwr Alan Lake yw Ravages a gyhoeddwyd yn 2015. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Ravages ac fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Alan Lake.
Mae'r ffilm Ravages (ffilm o 2015) yn 22 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Alan Lake oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jason Arbour sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alan Lake nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Yellow Rose of Texas
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Robert J. Wilke, Roy Rogers, William Desmond, Chester Conklin, Frank O'Connor a Grant Withers. Mae'r ffilm yn 69 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Double Indemnity ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Joseph Kane ar 19 Mawrth 1894 yn San Diego a bu farw yn Santa Monica ar 23 Ebrill 1969. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1926 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Joseph Kane nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Mab y Sahara
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Edwin Carewe yw Mab y Sahara a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Adelaide Heilbron.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Claire Windsor. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Robert Kurrle oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edwin Carewe ar 5 Mawrth 1883 yn Gainesville, Texas a bu farw yn Hollywood ar 17 Rhagfyr 2003. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Texas, Austin.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Edwin Carewe nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Broken Butterfly
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Maurice Tourneur yw The Broken Butterfly a gyhoeddwyd yn 1919. Fe'i cynhyrchwyd gan Maurice Tourneur yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Maurice Tourneur.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mary Alden, Lew Cody a Pauline Starke. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1919. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Broken Blossoms sef ffilm fud rhamantus o Unol Daleithiau America gan yr Americanwr o dras Gymreig D. W. Griffith.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Maurice Tourneur ar 2 Chwefror 1876 ym Mharis a bu farw yn yr un ardal ar 11 Gorffennaf 1942. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Condorcet.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Maurice Tourneur nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Falkehjerte
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Lars Hesselholdt yw Falkehjerte a gyhoeddwyd yn 1999. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Falkehjerte ac fe'i cynhyrchwyd gan Ulrik Bolt Jørgensen yn Norwy, Denmarc, yr Eidal a'r Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Daneg a hynny gan Lars Hesselholdt.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sebastian Jessen, Aksel Leth, Alessandro Haber, Lina Sastri, Stefan Jürgens, Massimiliano Pazzaglia, Christina Ibsen Meyer, Sasia Mølgaard, Henrik Rasmussen a Fanny Louise Bernth. Mae'r ffilm Falkehjerte (ffilm o 1999) yn 81 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd dros fil o ffilmiau Daneg wedi gweld golau dydd. Marco Pontecorvo oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Molly Malene Stensgaard sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lars Hesselholdt ar 1 Ionawr 1959.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lars Hesselholdt nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Král Komiků
Ffilm ddogfen a chomedi gan y cyfarwyddwyr Vladimír Sís a Rudolf Jaroš yw Král Komiků a gyhoeddwyd yn 1963. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsiecoslofacia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieceg a hynny gan Rudolf Jaroš a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Zdeněk Liška.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vlasta Burian, Jiří Štuchal a Miloš Patočka.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1963. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd From Russia with Love sef yr ail ffilm yn y gyfres James Bond...... Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,350 o ffilmiau Tsieceg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Miroslav Hájek sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Vladimír Sís nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Little Cheung
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Fruit Chan yw Little Cheung a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Fruit Chan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Fruit Chan ar 15 Ebrill 1959 yn Tsieina.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Fruit Chan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Lohengrin
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Franz Porten yw Lohengrin a gyhoeddwyd yn 1910. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Henny Porten, Franz Porten a Witold d'Antone. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1910. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Frankenstein (ffilm o 1910) sef ffilm arswyd, gwyddonias o Unol Daleithiau America gan J. Searle Dawley.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Franz Porten ar 23 Awst 1859 yn Zeltingen-Rachtig a bu farw yn Berlin ar 6 Ebrill 1947.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Franz Porten nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Chi Va Chi Sau Ka
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Paresh Mokashi yw Chi Va Chi Sau Ka a gyhoeddwyd yn 2017. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Marathi.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Lalit Prabhakar.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 546 o ffilmiau Maratheg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paresh Mokashi ar 6 Chwefror 1969 yn Pune. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1988 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paresh Mokashi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Greatest Power
Y prif actor yn y ffilm hon yw Ethel Barrymore. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Purpose
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Alan Lazar yw Purpose a gyhoeddwyd yn 2002. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Purpose ac fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a Saesneg.
High Steppers
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Edwin Carewe yw High Steppers a gyhoeddwyd yn 1926. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Purpose
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Harry Potter and the Chamber of Secrets sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
The Greatest Power
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1917. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Immigrant sef ffilm fud o Unol Daleithiau America a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Arthur Martinelli oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
High Steppers
Y prif actor yn y ffilm hon yw Lloyd Hughes. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
The Greatest Power
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edwin Carewe ar 5 Mawrth 1883 yn Gainesville, Texas a bu farw yn Hollywood ar 17 Rhagfyr 2003. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Texas, Austin.
High Steppers
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1926. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The General sef ffilm gomedi fud gan Buster Keaton a Clyde Bruckman. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Purpose
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alan Lazar ar 15 Rhagfyr 1967 yn Johannesburg. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
The Greatest Power
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Edwin Carewe nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
High Steppers
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edwin Carewe ar 5 Mawrth 1883 yn Gainesville, Texas a bu farw yn Hollywood ar 17 Rhagfyr 2003. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Texas, Austin.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Edwin Carewe nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Purpose
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alan Lazar nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Toutes Les Filles Pleurent
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Judith Godrèche yw Toutes Les Filles Pleurent a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Judith Godrèche, Éric Elmosnino, Michel Aumont, Agathe Bonitzer, Nicole Jamet, Maurice Barthélemy, Mireille Perrier, Pierre-Loup Rajot, Patrick Chesnais a Rosine Cadoret.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan.
Somerville, Tennessee
Tref yn, yn nhalaith Tennessee, yw .
ChiBemba
Mae Bemba (a elwir hefyd yn chiBemba, Wemba ac ichiBemba, efallai Bembaeg yn Gymraeg) yn iaith Bantu ac yn iaith y bobl (Ba)Bemba.
Hollywood Hong Kong
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Fruit Chan yw Hollywood Hong Kong a gyhoeddwyd yn 2001. Fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Cantoneg a hynny gan Fruit Chan.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Zhou Xun a Glen Chin. Mae'r ffilm Hollywood Hong Kong yn 102 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Un Gatto Nel Cervello
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Paul Müller, Lucio Fulci, Malisa Longo, Brett Halsey, Maurice Poli, Adriana Russo a Ria De Simone. Mae'r ffilm Un Gatto Nel Cervello yn 87 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1990. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pretty Woman sef un o ffilmiau mwyaf llwyddiannus Disney gan ddod ag incwm o hanner biliwn o ddoleri i’r cwmni. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Vincenzo Tomassi sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lucio Fulci ar 17 Mehefin 1927 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 22 Rhagfyr 1979. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lucio Fulci nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hollywood Hong Kong
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Fruit Chan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
ChiBemba
Fe'i siaredir yn bennaf yng Ngweriniaeth Zambia a hefyd yng Ngweriniaeth Ddemocrataidd y Congo, Tansanïa a Botswana. Amcangyfrifir bod dros dair miliwn o bobl yn Zambia yn siarad Bemba fel eu mamiaith neu wedi ei dysgu fel iaith dramor. Math o lingua franca yn ninasoedd Zambia yw Bemba ac, yn ôl Ethnologue, mae ganddi statws cymdeithasol uwch yn Zambia nag ieithoedd eraill, ac eithrio Saesneg.
Cymdeithaseg yr iaith
Rhaid deall Bemba fel "iaith lefel uchel" y mae grŵp cyfan o ieithoedd neu dafodieithoedd wedi'i chynnwys oddi tani. Yn eu plith mae'r prif dafodieithoedd Ngoma, Lomotua, Nwesi a Lembue, ond hefyd y rhai isradd fel Aushi, Bisa, ChiMwanga, Chishinga, Kunda, Lala, Lamba, Luunda, Tabwa ac eraill. (Nid yw’r rhestr hon yn hollgynhwysfawr; mae pob ffynhonnell yn rhifo neu’n hepgor tafodieithoedd eraill.)
Datblygodd creole Bemba (ChiKoppabeluti) yn Copperbelt Zambia yn y 1940au.
Cyd-destun ieithyddol
Mae Bemba yn weddol agos at Shona, iaith fwyafrifol Zimbabwe. Bydd siaradwr Bemba bob amser yn deall sgwrs yn Shona: mae traws-ddealltwriaeth tua 80%-95%, ac yn gyffredinol, dim ond ychydig o amrywiadau geirfa na ddeellir.
Somerville, Tennessee
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Somerville, gan gynnwys:
ChiBemba
Natur yr iaith
Mae llawer o brif nodweddion gramadeg Bemba yn weddol nodweddiadol o ieithoedd Bantw: mae'n gyfluddol, yn dibynnu'n bennaf ar rhagddodiaid, mae ganddi system o nifer o ddosbarthiadau enwau, set fawr o agweddau geiriol ac amserau, ychydig iawn o ansoddeiriau gwirioneddol, ac, fel Saesneg, mae ganddo drefn geiriau sy'n destun-berf-gwrthrych, SVO (Subject-Verb-Object).
Orgraff
Mae wedi dod yn fwyfwy cyffredin i ddefnyddio 'c' yn lle 'ch'. Yn yr un modd ag ieithoedd Bantw eraill, wrth ychwanegu atodiad, gall cyfuniadau o lafariaid gyfangu a gall cytseiniaid newid. Er enghraifft, mae 'aa' yn newid i newid hir 'a', 'ae' ac 'ai' i 'e', ac 'ao' ac 'au' yn newid i 'o' (mewn achosion eraill, mae 'y' yn a ddefnyddir yn aml i wahanu cyfuniadau eraill o lafariaid). Mae'r trwynol 'n' yn newid i 'm' cyn 'b' neu 'p', ac yn cael ei ynganu ŋ cyn 'k' neu 'g'; ar ôl 'n', mae 'l' yn newid i 'd'. Bydd y rheolau hyn i gyd ymhlyg yn y tablau a roddir isod.
Fel llawer o ieithoedd Bantw, mae Bemba yn donyddol, gyda dwy dôn; fodd bynnag, effaith gyfyngedig a gaiff tôn ar ystyr gan fod nifer y geiriau a fyddai fel arall yn cael eu drysu yn fach. Mae straen yn tueddu i ddisgyn ar y rhagddodiad, pan fydd yn bodoli, a gall arwain at wahaniaethau cynnil o ran ystyr.
Safonni ar draws ieithoedd
Ceid ymdrech i greu orgraff safonnol ar gyfer ieithoedd Bantu canolbarth Affrica gan gynnwys iciBemba.Ymgymerwyd â'r gwaith ar ddechrau 21g gan Centre for Advanced Studies of African Society (CASAS) sydd nawr o dan adain Adran Ieithyddiaeth Prifysgol Western Cape. Defnyddwyd arbenigwyr ddarlithwyr ieithyddiaeth mewn prifysgolion yn Ne Affrica, Malawi, Mozambique, Zimbabwe a Zambia. Lluniwyd un system sillafu ar gyfer ieithoedd trawsffiniol a geir yn y gwledydd hyn. Ieithoedd fel ciNyanja, ciCewa, ciNsenga, ciNgoni, ciNsenga, eLomwe, eMakhuwa, ciYao, ciTumbuka, ciSenga, iciBemba, kiKaonde, ciLunda a ciLuvale.
Gramadeg
Mae llawer o brif nodweddion gramadeg Bemba yn weddol nodweddiadol o ieithoedd Bantw: mae'n gyfluddol, yn dibynnu'n bennaf ar rhagddodiaid, mae ganddi system o nifer o ddosbarthiadau enwau, set fawr o agweddau geiriol ac amserau, ychydig iawn o ansoddeiriau gwirioneddol, ac, fel Saesneg, mae ganddo drefn geiriau sy'n destun-berf-gwrthrych.
Bemba heddiw
Ers ennill annibyniaeth oddi ar y Deyrnas Unedig yn 1966, mae llywodraeth Zambia wedi gweithredu'n polisi addysg cyfrwng Saesneg ar draws y wlad. Mae methiannau hyn wedi eu cydnabod i rhyw raddau erbyn 21g a'r sefyllfa mewn gwirionedd oedd bod y gwersi yn y Saesneg a'r siarad anffurfiol yn yr iaith frodorol leol gryfaf. Mae llywodraeth Zambia yn gwbl ymwybodol o ba mor anodd y gall materion iaith fod mewn addysg ac felly mae wedi darparu canllawiau polisi ar yr iaith addysgu mewn perthynas â'r ieithoedd lleol Zambia (MESVTEE, dogfen bolisi 2006). Mae archwiliad manwl o dirwedd ieithyddol Zambia yn datgelu bod saith iaith graidd yn dominyddu ei deg talaith.
Mae'r saith iaith graidd gyda thaleithiau cyfatebol yn cael eu siarad ynddynt fel a ganlyn: Bemba (Luapula, Gogledd, Copperbelt a rhannau o daleithiau Muchinga), Nyanja (Lusaka a Thaleithiau Dwyreiniol), Tonga (talaith Ddeheuol), Lozi (talaith Orllewinol), Lunda, Kaonde a Lovale (taleithiau Gogledd-Orllewinol).
Statws a defnyddoldeb fel lingua franca
Yn ôl cyfrifiad 2000, ieithoedd mwayf poblog y wlad oedd Bemba (siaradeir gan 35% unai fel iaith gyntaf neu ail); Nyanja (37%), Tonga (25%) a Lozi (18%).
Mae data’r cyfrifiad yn dangos bod “19.7% o’r boblogaeth wledig yn ei siarad tra bod 48.5% o’r trigolion trefol yn ei defnyddio i gyfathrebu”. Wedi'i hystyried ymhlith y saith clwstwr iaith lleol mawr sef Bemba, Tonga, Lozi, Nyanja, Kaonde, Lunda a Luvale, daw Bemba i'r amlwg fel y lingua franca mwyaf blaenllaw yn Zambia. Mae ganddi gyfanswm cyfun o ymhell dros “68% o’r poblogaethau gwledig a threfol yn ei defnyddio fel iaith cyfathrebu” (ZCSO, 2000:42). Oherwydd hyn, mae’r iaith Bemba wedi’i haeru’n rym ieithyddol pwerus o gyfrannau “traws-lwyth”.
Rhagdybia un awdur bod y mwyafrif o Zambiaid, waeth beth fo'u cysylltiad llwythol, yn ymddangos yn awyddus i ddefnyddio Bemba fel arf ar gyfer eu hanghenion cyfathrebu. Sylwodd y ZCSO (2000) ar y duedd hon, gan adleisio Kashoki (1990) i bob pwrpas. Sefydlodd y ZCSO hefyd fod “20.2 % o’r boblogaeth genedlaethol yn siarad [Bemba] fel ail iaith” (2000:46). Mae ystadegau hefyd yn awgrymu bod 23.5% o Zambiaid yn hawlio Bemba fel eu hail iaith. Ar ôl Saesneg, mae hyn yn gwneud Bemba yr “ail iaith a siaredir fwyaf yn y wlad” (ZCSO, 42; 46).
Heard County, Georgia
Sir yn nhalaith, yw .
Trefi mwyaf
Mae gan y sir yma boblogaeth o tua. Dyma rai o'r dinasoedd, trefi neu gymunedau mwyaf poblog y sir:
ChiBemba
Statws a defnyddoldeb fel lingua franca
Yn nhalaith y Copperbelt lle cynhaliais ran o'r astudiaeth yn cynnwys diwylliannau o bob rhan o Zambia. Mae Bemba yn iaith ddominyddol yno sy'n golygu bod mwy o bobl yn siarad yr iaith Bemba wrth iddynt ryngweithio'n gymdeithasol yn y gwaith ac i ffwrdd o'r gwaith, er nad ydynt o darddiad Bemba. Mae myfyrwyr hefyd yn siarad Bemba yn yr ysgol ac oddi ar yr ysgol. Mae ysgolhaig ieithyddol o Zambia yn atgyfnerthu’r farn hon trwy haeru bod Bemba ar y Copperbelt mor amlwg ar y gwregys Copr fel bod plant sy’n cael eu geni a’u magu yno yn tueddu i dyfu i fyny yn ei siarad fel eu hiaith gyntaf neu eu mamiaith. Beth bynnag yw tarddiad ethnig y rhieni, mae'r plant hyn yn tyfu i hawlio'r iaith hon fel eu mamiaith (Kashoki, 1990: 43).
Song of Texas
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Joseph Kane yw Song of Texas a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Roy Rogers, Barton MacLane a Sons of the Pioneers. Mae'r ffilm Song of Texas yn 69 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life and Death of Colonel Blimp sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Joseph Kane ar 19 Mawrth 1894 yn San Diego a bu farw yn Santa Monica ar 23 Ebrill 1969. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1926 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Joseph Kane nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Holgate, Ohio
Pentrefi yn, yn nhalaith Ohio, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Holgate, gan gynnwys:
Harishchandrachi Factory
Ffilm am berson gan y cyfarwyddwr Paresh Mokashi yw Harishchandrachi Factory a gyhoeddwyd yn 2009. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd हरिश् चंद्राची फॅक्टरी ac fe'i cynhyrchwyd gan Ronnie Screwvala yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Marathi a hynny gan Paresh Mokashi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Anand Modak. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vibhavari Deshpande a Nandu Madhav.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 546 o ffilmiau Maratheg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Amit Pawar sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paresh Mokashi ar 6 Chwefror 1969 yn Pune. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1988 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paresh Mokashi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tabusse
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Jean Gehret yw Tabusse a gyhoeddwyd yn 1949. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Tabusse ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan André Chamson.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Rellys. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Tref newydd (y Deyrnas Unedig)
Yn y Deyrnas Unedig, mae tref newydd yn dref a grëwyd ar ôl yr Ail Ryfel Byd o dan bwerau Deddf Trefi Newydd 1946 a deddfau diweddarach i adleoli poblogaethau a oedd wedi bod yn byw mewn tai is-safonol neu dai a gafodd eu bomio yn ystod yr Ail Ryfel Byd. Fe'u datblygwyd mewn tair ton.
Erbyn 2002, roedd tua 2 filiwn o bobl yn byw yn y trefi newydd, mewn tua 500,000 o gartrefi.
Y trefi newydd
Crëwyd y trefi canlynol o dan amrywiol Ddeddfau Trefi Newydd:
Tabusse
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jean Gehret ar 10 Ionawr 1900 yn Genefa a bu farw ym Mharis ar 25 Mai 1956.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jean Gehret nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tegyll brau hwyr
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Russulaceae yw'r Tegyll brau hwyr (Lladin: Russula cessans; Saesneg: Tardy Brittlegill). 'Y Tegyll Brau' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Lluosog 'tagell' yw 'tegyll', a 'gwan' neu 'fregys' yw brau. Mae'r teulu Russulaceae yn gorwedd o fewn urdd y Russulales.
Mae'r rhywogaeth hon hefyd i'w chanfod yn byw ar dwyni glan y môr, yng Nghymru.
Ffyngau
Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.
Aelodau eraill o deulu'r Russulaceae
Mae gan Tegyll brau hwyr ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:
Graziella
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Marcel Vandal yw Graziella a gyhoeddwyd yn 1926. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Graziella ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori yn Napoli. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Edmond Épardaud.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Suzanne Dehelly. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1926. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The General sef ffilm gomedi fud gan Buster Keaton a Clyde Bruckman. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, Graziella, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Alphonse de Lamartine a gyhoeddwyd yn 1852.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Marcel Vandal ar 1 Mawrth 1882 ym Mharis a bu farw yn Le Perreux-sur-Marne ar 8 Ebrill 1993.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Marcel Vandal nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Afsar
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Chetan Anand yw Afsar a gyhoeddwyd yn 1950. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd अफ़सर (1950 फ़िल्म) ac fe'i cynhyrchwyd gan Dev Anand yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a hynny gan Chetan Anand a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sachin Dev Burman.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Zohra Sehgal, Dev Anand, Suraiya, Rashid Khan, Ruma Guha Thakurta, Manmohan Krishna a Krishan Dhawan. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Flammenzeichen
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Franz Seitz yw Flammenzeichen a gyhoeddwyd yn 1985. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Flammenzeichen ac fe’i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Afsar
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1950. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All About Eve sy’n ffilm gomedi Americanaidd'' gan y cyfarwyddwr ffilm Joseph L. Mankiewicz. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Flammenzeichen
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Afsar
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Chetan Anand ar 3 Ionawr 1921 yn Lahore a bu farw ym Mumbai ar 31 Ionawr 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1944 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Prifysgol y Llywodraeth.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Chetan Anand nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Flammenzeichen
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Franz Seitz ar 22 Hydref 1921 a bu farw yn Schliersee.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Franz Seitz nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tradition Eller Tivoli
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Sofie Valentin Kruse a Sarah Mølsted Andersen yw Tradition Eller Tivoli a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Sofie Valentin Kruse nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Le Torrent
Ffilm ddrama, ffuglenol gan y cyfarwyddwr Simon Lavoie yw Le Torrent a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd gan Jacques Blain, Nancy Grant, Sylvain Corbeil a Marie-Dominique Michaud yng Nghanada. Lleolwyd y stori yn Québec. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Simon Lavoie.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Laurence Leboeuf, Dominique Quesnel, Anthony Therrien, Marco Bacon a Victor Andrés Trelles Turgeon. Mae'r ffilm Le Torrent yn 158 munud o hyd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Simon Lavoie ar 15 Mai 1979 yn Québec.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Simon Lavoie nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dr. Jekyll and Ms. Hyde
Ffilm gomedi am LGBT gan y cyfarwyddwr David Price yw Dr. Jekyll and Ms. Hyde a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America a'r Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan David Price a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Mark McKenzie. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Tony Lombardo sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, The Strange Case of Dr. Jekyll and Mr. Hyde, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Robert Louis Stevenson a gyhoeddwyd yn 1886.
Margaret Mahy
Fe'i ganed yn Whakatane ar 21 Mawrth 1936; bu farw yn Christchurch. Wedi gadael yr ysgol mynychodd Brifysgol Canterbury, Seland Newydd a Phrifysgol Auckland.
Ysgrifennodd dros 100 o lyfrau gyda lluniau, 40 o nofelau ac 20 casgliad o straeon byrion. Pan fu farw, roedd yn un o dri-deg o awduron yn unig a oedd wedi ennill Medal Hans Christian Andersen am ei “chyfraniad parhaol i lenyddiaeth plant”.
Enillodd Mahy Fedal Blynyddol Carnegie gan Gymdeithas y Llyfrgelloedd, am y llyfr plant gorau'r flwyddyn gan berson o Brydain, am ei chyfrol The Haunting (1982) ac am The Changeover (1984). Yn ôl rhai, mae rhai o'i chyfrolau'n cael eu hystyried yn 'glasuron' yn Lloegr; mae'r rhain yn cynnwys A Lion in the Meadow, The Seven Chinese Brothers a The Man Whose Mother was a Pirate.
Magwraeth
Ganwyd Mahy yn 1936, yr hynaf o bump o blant.
Fe'i magwyd yn ardal ei genedigaeth, sef Whakatane. Roedd ei thad, Frances George Mahy, yn adeiladwr pontydd ac yn aml yn dweud wrth ei blant straeon antur a ddylanwadodd yn ddiweddarach ar waith Mahy. Roedd ei mam Helen Penlington yn athrawes. Roedd Margaret yn 'ddysgwr araf', ac roedd yn casau mathemateg yn yr ysgol. Ei stori gyntaf a gyhoeddodd oedd "Harry is Bad", a ysgrifennwyd pan oedd yn saith oed (a gyhoeddwyd yn Bay of Plenty Beacon).
Yn yr ysgol, bu'n hynod o lwyddiannus gyda'i nofio.
Cwblhaodd Mahy ei B.A. yng Ngholeg Prifysgol Auckland (1952–1954) a Choleg Prifysgol Caergaint, gan raddio yn 1955. Yn 1956 hyfforddodd yn Ysgol Lyfrgell Seland Newydd, Wellington fel llyfrgellydd.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Yamato Takeru
Ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr Takao Okawara yw Yamato Takeru a gyhoeddwyd yn 1994. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ヤマトタケル ac fe'i cynhyrchwyd gan Shōgo Tomiyama yn Japan; y cwmni cynhyrchu oedd Toho. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg a hynny gan Wataru Mimura a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Yoko Kanno.
Le Crime Des Justes
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Claudine Dupuis, Frédérique Hébrard, Jean Debucourt, Robert Seller a Jean Gosselin. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1949. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd White Heat sy’n ffilm drosedd ac antur gan cyfarwyddwr ffilm oedd yr actores Raoul Walsh.
Yamato Takeru
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Masahiro Takashima, Hiroshi Abe ac Yasuko Sawaguchi. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.