cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dwyrain Swydd Dunbarton (etholaeth seneddol y DU)
Mae Dwyrain Swydd Dunbarton yn etholaeth Sirol yn yr Alban ar gyfer Tŷ'r Cyffredin, y DU, sy'n ethol un Aelod Seneddol (AS) drwy'r system etholiadol 'y cyntaf i'r felin'. Yn 2005 yr etholwyd yr aelod cyntaf i gynrychioli'r etholaeth hon, ond rhaid cofio fod y ffiniau wedi newid rhyw ychydig ers hynny. Mae rhan o'r etholaeth o fewn Dwyrain Swydd Dunbarton a Gogledd Swydd Lanark.
Roedd yma etholaeth o'r un enw, ond ffiniau gwahanol, rhwng 1950 a 1983.
Wedi Etholiad Cyffredinol, Mai 2015, collod Jo Swinson o'r Democratiaid Rhyddfrydol y sedd a chynrychiolwyd yr etholaeth gan John Nicolson, Plaid Genedlaethol yr Alban (yr SNP). Yn yr etholiad hon cipiodd yr SNP 56 o seddi yn yr Alban. Ail-gipiwyd y sedd gan Jo Swinson yn 2017. Fe'i disodlwyd eto yn 2019 gan ymgeisydd yr SNP, Amy Callaghan.
Pumlumon Fawr
Mae Pumlumon Fawr (Plynlimon) yn gopa mynydd a geir ym Mhumlumon rhwng Aberystwyth a'r Trallwng;. Uchder cymharol, neu ”amlygrwydd” y copa, ydy 228 metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf. Uchder y copa o lefel y môr ydy 752 metr (2467 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 28 Hydref 2001.
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn (mynydd), Hewitt a Nuttall. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghyd ar wefan “Database of British and Irish hills”.
Ystyr "Pumlumon" yw "Pum Copa".
House of the Long Shadows
Ffilm arswyd sy'n gomedi arswyd gan y cyfarwyddwr Pete Walker yw House of the Long Shadows a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Cymru. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan George M. Cohan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Richard Harvey.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode VI: Return of the Jedi sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pete Walker ar 1 Ionawr 1939 yn Brighton.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pete Walker nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
CRH
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn CRH yw CRH a elwir hefyd yn Corticotropin releasing hormone (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 8, band 8q13.1.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn CRH.
Der Sarg Kam Per Post
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Henri Calef yw Der Sarg Kam Per Post a gyhoeddwyd yn 1958. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan André Haguet.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Françoise Fabian, Fernand Ledoux, Paul Meurisse, Jean Droze, Paul Guers, Béatrice Altariba, Daniel Clérice, André Dumas, Daniel Mendaille, Georges Demas, Jean-Jacques Lecot, Jean Brochard, Jean Meyer, Louis Arbessier, Louis Saintève, Mag-Avril, René Havard, Valérie Vivin ac Alain Quercy. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1958. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Vertigo sy’n ffilm drosedd a dirgelwch Americanaidd gan Alfred Hitchcock.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henri Calef ar 20 Gorffenaf 1910 yn Plovdiv a bu farw ym Mharis ar 15 Awst 1970.
Efil Doog
bawd|260px Sefydlwyd  Efil Doog ym 1976 gan Ernest a Shirley Cosgrove. Gardd 11 erw, efo dros 50 o gerfluniau ydy hi, ac yn cynnwys oriel celf. Lleolir Efil Doog yn nyffryn Akatarawa yn Upper Hutt, i'r gogledd o Wellington, Seland Newydd.
Der Sarg Kam Per Post
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henri Calef nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Aries Computer
Ffilm wyddonias yw The Aries Computer a gyhoeddwyd yn 1972. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Vincent Price a Stephanie Beacham. Mae'r ffilm The Aries Computer yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Racetrack
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr James Cruze yw Racetrack a gyhoeddwyd yn 1933. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Racetrack ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Walter Lang.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Leo Carrillo. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd King Kong ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Charles Schoenbaum oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Rose Loewinger sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Cruze ar 27 Mawrth 1884 yn Ogden, Utah a bu farw yn Hollywood ar 13 Ionawr 1982.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Cruze nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tibet, Le Mensonge Chinois ?
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Bernard Debord yw Tibet, Le Mensonge Chinois ? a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Debord ar 15 Medi 1948 yn Rosny-sous-Bois.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bernard Debord nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Twraco mawr
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Twraco mawr (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: twracoaid mawrion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Corythaeola cristata; yr enw Saesneg arno yw Great blue turaco. Mae'n perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: Musophagidae) sydd yn urdd y Cuculiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. cristata, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Hell of Love
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Bruno Rahn yw Hell of Love a gyhoeddwyd yn 1926. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1926. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The General sef ffilm gomedi fud gan Buster Keaton a Clyde Bruckman. Ernst Krohn oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bruno Rahn ar 24 Tachwedd 1887 yn Berlin a bu farw yn yr un ardal ar 5 Mehefin 2000.
Economi Casnewydd
bawd|Dociau Casnewydd yn 2010 Yn hanesyddol diwydiant trwm, yn enwedig cynhyrchu dur, oedd sail economi Casnewydd. Tyfodd y dref yn gyflym yn ystod y Chwyldro Diwydiannol, ac erbyn hanner cyntaf y 19g Casnewydd oedd brif dref y De gyda mwy o gyfoeth na Chaerdydd ac Abertawe gyda'i gilydd. Ar ôl eu gorffen, Dociau'r Hen Dref oedd y dociau mwyaf yn Ewrop yn anterth y diwydiant llongau. Yn y cyfnod ôl-ddiwydiannol mae'r ddinas wedi teimlo ergydion cau a lleihau'r gweithlu mewn gweithfeydd diwydiannol.
Heddiw saif Casnewydd ar Goridor yr M4, rhwng prifddinas Cymru, Caerdydd, a Bryste yn Lloegr. Ym mlynyddoedd diweddar mae'r ddinas wedi buddsoddi'n uchel mewn sectorau economaidd modern, yn bennaf diwydiannau gwasanaethau ac uwch-dechnoleg. Yn y degawd diwethaf bu mwy na £3 biliwn o fuddsoddiad preifat a chrewyd dros 10 000 o swyddi. Mae Casnewydd ymhlith y pum lleoliad uchaf o ran sefydlu busnesau yn y Deyrnas Unedig.
Casnewydd fydd yn cynnal Cwpan Ryder 2010 ar gwrs golff y Celtic Manor. Ystyrid y fydd hyn yn hwb i economi Casnewydd a Chymru i gyd, yn enwedig y diwydiant twristiaeth; rhagwelir y bydd y gystadleuaeth golff yn denu 30 000 o ymwelwyr ychwanegol i Gymru. Yn ôl gwefan swyddogol y gystadleuaeth, "amcangyfrifir bod cynnal y digwyddiad yng Nghymru (gwerth) dros £40m mewn mewnlif arian uniongyrchol, gyda chyfanswm effaith gwariant o £67m o bosibl".
Tutsi
Grŵp ethnig Affricanaidd yn byw yn Bwrwndi, Rwanda a rhannau o Weriniaeth Ddemocrataidd Congo yw'r Tutsi (hefyd Watutsi a Batutsi).
Yn yr 20g, bu llawer o derfysg rhwng y Tutsi a'r Hutu. Yn 1994, lladdwyd rhwng 500,000 a miliwn o bobl gan ddau filisia Hutu yn Hil-laddiad Rwanda, a ddechreuodd ar 6 Ebrill pan saethwyd i lawr awyren yn cynnwys Arlywydd Rwanda, Juvénal Habyarimana. Lladdwyd Habyarimana, oedd yn aelod o'r Hutu. Yn y tri mis nesaf, lladdwyd nifer fawr o'r Tutsi, a hefyd rhai Hutu oedd yn gwrthwynebu'r milisia.
Up From The Ranks
Ffilm ddogfen yw Up From The Ranks a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Lleolwyd y stori yn Ontario a chafodd ei ffilmio yn Ontario. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life and Death of Colonel Blimp sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Weeki Wachee, Florida
Dinas yn, yn nhalaith Florida, yw .
Ronald Pickup
Roedd Ronald Alfred Pickup (7 Mehefin 1940 – 24 Chwefror 2021) yn actor Seisnig, sy'n fwyaf adnabyddus am ei rôl yn y ffilmiau The Best Exotic Marigold Hotel (2012) a The Second Best Exotic Marigold Hotel (2015).
Fe'i ganwyd yng Nghaer, yn fab i Eric Pickup a'i wraig Daisy (née Williams). Cafodd ei addysg yn yr Ysgol y Frenin, Caer, ac ym Mhrifysgol Leeds. Wedyn, roedd e'n myfyrwr RADA.
Rhos Fawr (mynydd)
Mae Rhos Fawr yn gopa mynydd a geir ym Mhumlumon rhwng Aberystwyth a'r Trallwng;. Uchder cymharol, neu ”amlygrwydd” y copa, ydy 217metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf.
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; nid yw'r copa hwn bellach wedi'i gofrestru. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Uchder y copa o lefel y môr ydy 308 metr (1010 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 28 Mawrth 2010.
Myrr
Resin persawrus yw myrr neu lysiau'r gïau a chaiff ei ystyried yn olew naws a elwir yn oleoresin. Adnabyddir hefyd gan yr enw creithig bêr, cegiden wen, a sisli bêr. Caiff ei gynaeafu o goed pigog, llawn drain y genws Commiphora. Math o gwm naturiol yw resin myrr, sydd wedi cael ei ddefnyddio am ganrifoedd mewn persawr, arogldarth a meddyginiaeth, neu ar adegau drwy ei gymysgu â gwin.
Mae'r broses o gynaeafu myrr yn hawdd: gwneir twll yn rhisgl y goeden nes cyrhaeddir y gwynnin, a gwaeda'r goeden yn naturiol, ar ffurf resin hanner hylifol; dyma'r resin, sy'n hynod o debyf i thus. Mae cynaeafu'r goeden fel hyn yn anafu'r goeden ac mae'r resin yn caledu'n sydyn, gyda sglein arno. Mae hefyd yn melynnu a gall fod yn glir neu'n dryleu. Gyda thruliad amser mae'n tywyllu, gyda rhesin gwyn arno.
Hestesporvognen
Ffilm ddogfen heb sain (na llais) yw Hestesporvognen ("Hønen") Gennem Nørregade a gyhoeddwyd yn 1913. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1913. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Raja Harishchandra sef ffilm fud o India gan Dadasaheb Phalke.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Robert ap Huw
Cerddor, bardd 'tafarn' traddodiadol ac yn bennaf, copïwr cerddoriaeth oedd Robert ap Huw (1580 - 1665) a gofnododd hen donnau Cymreig a adnabyddir fel Llawysgrif Penllyn. Ystyrir y rhain fel y corff o gerddoriaeth telyn cyntaf drwy Ewrop, os nad y byd.
Mae llawysgrif Robert ap Huw'n un bwysig iawn. Mae'n amlwg fod hon yn gerddoriaeth soffistigedig yr oedd angen cryn fedr a blynyddoedd lawer o astudio i'w meistroli. Mae gwreiddiau cynharach y casgliad hefyd yn hynod arwyddocaol, gan mai hwn yw'r casgliad cynharaf o gerddoriaeth delyn i oroesi yn Ewrop. Er bod llawer o ddyfalu o hyd ynghylch yr union ddehongliad o'r tabl nodiant, mae llawer o'r gerddoriaeth bellach wedi'i hail-greu'n weddol lwyddiannus, ac o'r diwedd ceir ryw syniad o sut y gallai'r gerdd dant ganoloesol a gofnodir yn llyfr Robert ap Huw fod wedi swnio.
Bywgraffiad
Roedd Robert ap Huw yn fab i Huw ap Siôn (m. 1590/91?) a'i wraig, Catrin (m. 1644), ac mae'n debyg iddo gael ei eni ym Mhlas Penmynydd, Môn, cartref ei nain ar ochr ei fam, Margaret, un o ferched Richard Owain Tudur o Benmynydd. Roedd, felly'n un o ddisgynyddion Tuduriaid Penmynydd. Roedd yn ŵyr i'r bardd Siôn Brwynog (1510-1562) o Lanfflewyn, Môn.
Fe'i magwyd ym Modwigan, Llanddeusant, ac mae'n ddigon posibl mai ef yw'r boye of llan ythyssante … harper a grybwyllir mewn rhestr o daliadau ym Môn yn 1594–5. Mae ‘cywydd i ofyn telyn', c.1618, gan Huw Machno (c.1560–1637) yn pwysleisio tras Robert ym Môn, gan gynnwys y cysylltiad â Phenmynydd (‘Gwaed o Ben, goed a bonedd, / – Mynydd ym Môn, union wedd').
Erbyn 1615/16 cyfeirir ato fel pencerdd telyn. Cafodd ei apwyntio yn delynor i Iago I, brenin Lloegr a'r Alban. Ymddengys fod ail hanner bywyd Robert yn llai crwydrol. Ar ôl ei briodas yn 1623 â Grace, merch Robert ap Thomas o Landegfan, ger Porthaethwy, ymddengys iddo ymgartrefu yn Llandegfan fel ffermwr hamdden. Yn ôl ei ewyllys (18 Mai 1665), roedd yn gymharol gefnog ac yn dymuno cael ei gladdu yn eglwys y plwyf, Llandegfan. Gadawodd ei lyfrau i un o'i wyth plentyn, Henry Hughes, a'i delyn orau i'w fab bedydd, Robert Edwards, ar yr amod na fyddai'n ‘remove from it the Kings Arms fixed thereon' (arwydd herodrol, mae'n debyg, a roddwyd am wasanaeth yn y llys).
Cedwir naw o gerddi rhydd ar gyfer y delyn ganddo.
Llawysgrif
Mae peth o gerddoriaeth Cymru'r Oesoedd Canol wedi goroesi yn llawysgrif Robert ap Huw a gopiwyd tua 1613. Mae'r llawysgrif, a adnabyddir fel Llawysgrif Penllyn, yn cynnwys tua 30 o ddarnau ar gyfer y delyn sydd wedi eu dyddio i'r cyfnod 1340-1485. Mae'n cynnwys y trebl a'r bas a dyma'r llawysgrif hynaf o gerddoriaeth delyn yn y byd. Technegau'r delyn tannau efydd a amlygir yn llawysgrif Ap Huw drwyddi draw. Mae'n cynnwys nifer o ffurfiau cerddorol megis Gostegion, Caniadau a Phrofiadau ar bedwar mesur ar hugain cerdd dant (Corffiniwr, Mac y Mwn Hir, Tytyr Bach at ati). Mae'r gerddoriaeth wedi ei seilio ar strwythur dau ddosbarth o nodau syn ffurfio harmoni'r Cyweirdant a'r Tyniad ar sylfaen harmonig nid annhebyg i'r double tonic a glywir yng ngherddoriaeth pibau mawr yr Alban.
Mae'r llawysgrif, felly'n cynnwys cyfres o bedwar o ostegion; pedair cyfres o ‘ymarferion' a elwir yn glymau cytgerdd (yr honnir eu bod yn dod o lyfr arall a oedd yn eiddo i'r telynor Wiliam Penllyn); a phymtheg o ganiadau (wedi'u trefnu'n ddau grŵp gwahanol). Ceir hefyd saith o brofiadau a grŵp o ddarnau llawer byrrach: erddigan, pwnc i'w chwarae ar ôl pob profiad, profiad cyffredin a dau ddarn o'r enw cainc. Cysylltir un o'r ceinciau â Dafydd Broffwyd, sef Dafydd Frenin y Beibl; a'r llall â'r bardd Gruffudd ab Adda (bl.c.1340–70), sy'n dwyn i gof englyn a dadogir ar Ruffudd ei hun (‘Cainc Ruffudd, groyw-wŷdd ddi-gryn, / Ab Adda, nis gŵyr bowddyn'). Mae'n bosibl fod ceinciau cerddorol byr o'r math hwn yn cael eu defnyddio fel cyfeiliant ailadroddus syml i ddatgan barddol, ac mae holl gynnwys llawysgrif Robert ap Huw yn adlewyrchu'r plethu agos rhwng cerdd dant, y grefft gerddorol, a cherdd dafod, crefft barddoniaeth lafar beirdd Cymru, a oedd yr un mor soffistigedig.
Dyddio'r casglaidau
Mae'n bosibl bras-ddyddio rhai o'r darnau yn ei gasgliad drwy eu cysylltiad â cherddor neu farddgerddor a enwir, gan gynnwys Cynwrig Bencerdd (y telynor buddugol yn Eisteddfod Caerfyrddin c.1452), Y Brido (a grybwyllir gan y bardd Guto'r Glyn) a'r Llwyteg (y gwyddys ei fod yn canu ddiwedd y 15g.). Mae'r ffurfiau a gynrychiolir bron i gyd yn rhan o'r deunydd eisteddfodol cyfoes a adlewyrchir yn Statud farddol enwog Gruffudd ap Cynan. Mae'n debyg i'r Statud gael ei llunio ar gyfer eisteddfod enwog Caerwys 1523 a'i haddasu ar gyfer eisteddfod 1567, ond mae'n seiliedig ar ddeunydd llawer hŷn; ynddi manylir ar y gofynion ar gyfer gwahanol raddau o delynorion.
Y tabl nodiant
Mae Robert ap Huw'n enwog heddiw oherwydd i ddetholiad rhyfeddol o gerddoriaeth i'r delyn oroesi yn ei law ef, yn cynnwys dros ddeg ar hugain o gyfansoddiadau mewn tabl nodiant Cymreig unigryw. Mae'n debyg iddo gael ei gopïo c.1613, er mai dim ond yn yr 1720au y cafodd ei ‘ailddarganfod' – ymddengys i'r hynafiaethydd o Fôn, Lewis Morris (1701–65), ddod ar ei draws ym Modorgan yn 1723–4 ac yntau'n gweithio fel syrfëwr tir i Syr Owen Meyrick. Yn ôl pob golwg roedd y llawysgrif ym meddiant Morris erbyn diwedd y degawd hwnnw, ac mae'n debyg iddo ychwanegu ei restr gynnwys ei hun a thudalen deitl newydd yn fuan wedyn, gan gofnodi ychwanegiadau eraill yn fwy graddol.
Mae'r tabl nodiant ei hun yn cynnwys sawl elfen wahanol, ac yn rhyfeddol o gynnil. Cynrychiolir traw gan lythrennau: o a i g (yn cynrychioli tannau'r delyn), ac ni cheir arwyddion cyweiriau, hapnodau na llinellau erwydd. Weithiau cyfarwyddiadau geiriol byr yn unig a roddir i'r telynor, gyda chyfres o arwyddion troellog a chroesau'n dangos gwahanol fannau dychwelyd ac ailadrodd. Caiff rhai nodweddion eu hegluro gan ddeunyddiau eraill sydd wedi'u copïo gan Robert ap Huw yn y llawysgrif. Mae'n rhestru pedwar mesur ar hugain y canon cerdd dant ar t.107: mae'r rhain yn sail i bob un o'r darnau estynedig ar wahân i'r profiadau, ac yn cynnwys patrymau dwyran syml yn seiliedig ar chwarae dwy elfen harmonig gyferbyniol bob yn ail, sef y cyweirdant a'r tyniad, a ddiffinnir gan ddau grãp ategol o nodau sy'n rhoi cyfeiriad harmonig i'r darn. Mae tabl arall ar t.35 o dan yr enw ‘gogwyddor i ddysgu y prikiad' (sydd efallai'n awgrymu mai hyfforddi yw'r nod) yn dangos dau fath ar bymtheg o addurniadau melodig, yn ymwneud â gwahanol ffyrdd o blycio tannau'r delyn ac o bylu'r sain: mae'r rhan fwyaf yn defnyddio rhan uchaf y llaw a rhai'n golygu defnyddio'r ewinedd. Mae nifer o wahanol batrymau o nodau hefyd o dan yr enw ‘kower' ar tt.108–9 sydd efallai â rhyw gysylltiad â chyweiriadau sgordatura (anghytgordio).
Gwaddol
Pan fu Lewis farw, aeth y llawysgrif i feddiant ei frawd Richard, a ychwanegodd ragor o ddeunydd ar y tudalennau gwag a rhoi ei benthyg i nifer o bobl eraill a oedd â diddordeb. Wedi hynny fe'i gadawyd i'r Ysgol Gymraeg yn Llundain yn 1779, a'i chyflwyno gan lywodraethwyr yr ysgol i'r Amgueddfa Brydeinig yn 1844; bellach fe'i cedwir yn y Llyfrgell Brydeinig (fel MS Additional 14905). Er mai'r llawysgrif hon yn unig a oroesodd, mae'n amlwg fod Robert ap Huw wedi copïo o leiaf ddwy gyfrol arall o gerddoriaeth telyn mewn dull tebyg, gan fod y llawysgrif yn cynnwys rhestri o eitemau eraill o'r fath. Mae tri darn tebyg hefyd wedi goroesi mewn casgliad llawysgrif amrywiol a drawsgrifiwyd yn 1800 gan Iolo Morganwg; honnir iddynt gael eu copïo o ffynhonnell (sydd wedi hen fynd ar goll ers hynny, a oedd yn eiddo i'r bardd o'r Blaenau, Llanfachreth, Rhys Jones (1718–1801).
Mae'r ddeuawd Bragod, sef Robert Evans a Mary-Anne Roberts wedi atgyfodi llawer o waith Robert ap Huw. Mae Evans wedi datblygu technegau crwth a lyra ar sail ysgrifau hynafol o Gymru ac Ewrop gan gynnwys gwaith Robert ap Huw; daw seiliau iaith gerddorol y grŵp yn bennaf o'r gerddoriaeth a nodir yn llawysgrif telyn Robert ap Huw (c.1580–1665) (Y Llyfrgell Brydeinig, Llawysgrif Add. 14905). Addasodd Robert Evans gerddoriaeth telyn llawysgrif Robert ap Huw er mwyn ei chanu ar y crwth, yn ogystal â chreu cerddoriaeth newydd ar sail y mesurau, y cyweiriau (h.y. y tiwniadau moddau) a'r addurniadau a nodir ynddi.
Juana Inés de la Cruz
Mathemategydd Nueva España oedd Juana Inés de la Cruz (12 Tachwedd 1651 – 17 Ebrill 1695), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel bardd, lleian, awdur, mathemategydd, athronydd, cyfansoddwr a dramodydd.
Manylion personol
Ganed Juana Inés de la Cruz ar 12 Tachwedd 1651 yn Nepantla de Sor Juana Inés de la Cruz.
Achos ei marwolaeth oedd y pla.
Hil-laddiad Rwanda
bawd|250px|[[Gwersyll ffoaduriaid yn nwyrain Gweriniaeth Ddemocrataidd Congo ar gyfer Rwandiaid yn ystod argyfwng ffoaduriaid y Llynnoedd Mawr, a ddaeth o ganlyniad i Hil-laddiad Rwanda.]]
Juana Inés de la Cruz
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Hil-laddiad Rwanda
Hil-laddiad Rwanda, hefyd Rhyfel Cartref Rwanda yw'r term a ddefnyddir am y digwyddiadau yn Rwanda yn 1994. Ystyrir yn gyffredinol fod yr hyn a ddigwyddodd yn enghraifft o hil-laddiad. Amcangyfrifir fod rhwng 500,000 a miliwn o bobl wedi eu lladd.
Juana Inés de la Cruz
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Hil-laddiad Rwanda
Cyn y digwyddiadau hyn, roedd tua 90% o boblogaeth Rwanda yn perthyn i lwyth yr Hutu a 10% i lwyth y Tutsi. Roedd y berthynas rhwng y ddwy garfan wedi bod yn gwaethygu ym misoedd olaf 1993 a dechrau 1994, gyda gorsaf radio Radio Télévision Libre des Mille Collines yn annog yr Hutu i ymosod ar y Tutsi.
Dechreuodd y lladd ar 6 Ebrill 1994, pan saethwyd i lawr awyren yr oedd arlywydd Rwanda, Juvénal Habyarimana, ac arlywydd Bwrwndi, Cyprien Ntaryamira, yn teithio ynddi wrth iddi baratoi i lanio yn Kigali. Lladdwyd y ddau arlywydd. Mewn cyfnod o 100 diwrnod rhwng 6 Ebrill a chanol Gorffennaf, lladdwyd nifer fawr o'r Tutsi gan ddau filisia Hutu, yr Interahamwe a'r Impuzamugambi. Lladdwyd cryn nifer o Hutu oedd yn gwrthwynebu'r milisia hefyd.
Daad
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Moha Arzhang nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
FOXP2
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn FOXP2 yw FOXP2 a elwir hefyd yn Forkhead/winged helix transcription factor,  FOXP2 protein, Forkhead box P2, isoform CRA_a a Forkhead box P2 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 7, band 7q31.1.
The Granny
Ffilm comedi arswyd gan y cyfarwyddwr Luca Bercovici yw The Granny a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Kendall Schmidt.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Stella Stevens. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Wally Pfister oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luca Bercovici ar 22 Chwefror 1957 yn Ninas Efrog Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luca Bercovici nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Praça Saens Peña
Ffilm ddrama yw Praça Saens Peña a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd ym Mrasil. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf tair mil o ffilmiau Portiwgaleg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dwyrain Kilbride, Strathaven a Lesmahagow (etholaeth seneddol y DU)
Mae Dwyrain Kilbride, Strathaven a Lesmahagow yn etholaeth sirol yn yr Alban ar gyfer Tŷ'r Cyffredin, y DU, sy'n ethol un Aelod Seneddol (AS) drwy'r system etholiadol 'y cyntaf i'r felin'. Yn 2005 yr etholwyd yr aelod cyntaf i gynrychioli'r etholaeth hon, etholaeth a welodd gyfuno dwy hen etholaeth: Kilbride a Clydesdale. Mae rhan o'r etholaeth o fewn Dumfries a Galloway, Gororau'r Alban a De Swydd Lanark.
Cynrychiolir yr etholaeth, ers Etholiad Cyffredinol, Mai 2015 gan Lisa Cameron, Plaid Genedlaethol yr Alban (yr SNP). Yn yr etholiad hon cipiodd yr SNP 56 o seddi yn yr Alban. Yn Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 2017, daliodd ei gafael yn y sedd. Gwnaeth yr un peth yn 2019.
Aelodau Seneddol
Enwau trefi yn yr etholaeth yw East Kilbride, Strathaven a Lesmahagow.
Jéricho
Ffilm ddrama am ryfel gan y cyfarwyddwr Henri Calef yw Jéricho a gyhoeddwyd yn 1946. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Jericho ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Charles Spaak.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Reggie Nalder, Howard Vernon, Henri Nassiet, Louis Seigner, Pierre Brasseur, Raymond Pellegrin, Albert Michel, Alfred Baillou, Alfred Pasquali, André Carnège, François Viguier, Gabrielle Fontan, Georges Paulais, Georges Sellier, Guy Favières, Guy Lacourt, Jacques Charon, Jacques Henley, Jean Brochard, Jean d'Yd, Julienne Paroli, Line Noro, Nadine Alari, Paul Demange, Paul Faivre, Pierre Larquey, Pierre Palau, Pierre Sergeol, Raphaël Patorni, René Génin, Robert Seller, Roland Armontel, Rudy Lenoir, Yves Deniaud a. Mae'r ffilm Jéricho (ffilm o 1946) yn 139 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1946. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Yearling ffilm am fachgen yn ei lasoed yn mabwysiadu ewig, gan Clarence Brown. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henri Calef ar 20 Gorffenaf 1910 yn Plovdiv a bu farw ym Mharis ar 15 Awst 1970.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henri Calef nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Táhirih
Gwyddonydd o Iran oedd Táhirih (ganed 1700au, a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel bardd, diwinydd, ffeminist ac awdur.
Manylion personol
Ganed Táhirih
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Come On, Leathernecks!
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr James Cruze yw Come On, Leathernecks! a gyhoeddwyd yn 1938. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn y Philipinau. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Richard Cromwell. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1938. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Bringing Up Baby sef ffilm gomedi Americanaidd gan Howard Hawks. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Cruze ar 27 Mawrth 1884 yn Ogden, Utah a bu farw yn Hollywood ar 13 Ionawr 1982.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Cruze nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Blonde Ambition
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Scott Marshall yw Blonde Ambition a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Kitay. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Luke Wilson, Jessica Simpson, Willie Nelson, Rachael Leigh Cook, Penelope Ann Miller, Penny Marshall, Drew Fuller, Andy Dick, Christa Campbell, Matthew Walker, Larry Miller a Paul Vogt. Mae'r ffilm Blonde Ambition yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Mark Irwin oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Scott Marshall ar 17 Ionawr 1969 yn Los Angeles. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1974 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Scott Marshall nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cymanwlad
Gallai Cymanwlad gyfeirio at un o sawl endid:
Gemau'r Gymanwlad Brydeinig 1970
Gemau'r Gymanwlad Brydeinig 1970 oedd y nawfed tro i'r hyn sydd bellach yn cael ei adnabod fel Gemau'r Gymanwlad gael eu cynnal. Caeredin, Yr Alban oedd cartref y Gemau rhwng 16-25 Gorffennaf. Daeth y bleidlias i gynnal y Gemau yng Nghaeredin yn ystod Gemau Olympaidd Tokyo ym 1964 gyda Caeredin yn sicrhau 18 pleidlais a Christchurch, Seland Newydd 11.
Dyma oedd y Gemau cyntaf i ddefnyddio'r system fesur metric a'r Gemau cyntaf i ddefnyddio'r system camera i benderfynnu canlyniad rasys yn hytrach na'i gael fel cymorth i'r swyddogion. Dyma hefyd oedd y Gemau cyntaf i Frenhines Elizabeth II ei mynychu yn ei rôl fel pennaeth y Gymanwlad.
Ar ôl colli Gemau 1966, daeth bowlio lawnt yn ôl i'r Gemau yn lle saethu a daeth Ved Prakash o India y person ieuengaf erioed i ennill medal aur yn y Gemau wrth gipio medal aur yn y reslo yn 14 mlwydd oed.
Timau yn cystadlu
Cafwyd 42 tîm yn cystadlu yng Ngemau'r Gymanwlad Brydeinig, 1970 gyda'r Gambia, Guernsey, Grenada, Malawi a Gwlad Swasi yn ymddangos am y tro cyntaf.
Medalau'r Cymry
Roedd 118 aelod yn nhîm Cymru.
Daeth Lynn Davies y Cymro cyntaf i ennill dwy fedal aur yn y Gemau wrth ennill y naid hir am yr ail Gemau yn olynol.
Ffenol
dde|150px|bawd|Fformiwla adeileddol graffig Ffenol Cyfansoddyn organig aromatig gyda'r fformiwla foleciwlaidd C6H5OH yw Ffenol. Mae'n cynnwys grŵp hydrocsyl (-OH) cysylltiedig â grŵp ffenyl (-C6H5).
Llanbister
Pentref a chymuned yng nghanolbarth Powys, Cymru, yw Llanbister. Saif ar ffordd yr A483 ar ei chyffordd â'r B4356 o Dref-y-clawdd, tua 10 milltir i'r gogledd o dref Llandrindod a 12 milltir i'r de o'r Drenewydd. Saif y pentref ar lan ddwyreiniol Afon Ieithon. Roedd gynt yn Sir Faesyfed; yn yr Oesoedd Canol roedd yn rhan o gwmwd Maelienydd.
bawd|dim|280px|[[Eglwys Sant Cynllo, Llanbister]]
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Eglwys Sant Cynllo
Uwch y pentref saif Eglwys Sant Cynllo sydd wedi'i chofrestru gan Cadw yn adeilad Gradd II*, ac sy'n tarddu o ddechrau'r 14g.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Pobl nodedig Llanbister
Y Parch David LLoyd (1752 - 1838) un o feibion y llan a wasanaethodd fel ficer y plwyf; bardd, cerddor, awdur.
The Comeback
Ffilm arswyd sy'n llawn dirgelwch gan y cyfarwyddwr Pete Walker yw The Comeback a gyhoeddwyd yn 1978. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Llundain. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Stanley Myers.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw David Doyle, Jack Jones, Pamela Stephenson, Bill Owen a Holly Palance. Mae'r ffilm The Comeback yn 94 munud o hyd.
Les Filles De La Rochelle
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Bernard Deflandre yw Les Filles De La Rochelle a gyhoeddwyd yn 1962. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michel Magne.
The Comeback
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1978. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Deer Hunter sef ffilm ryfel sy'n adrodd stori tri chyfaill Americanaidd a'u gwasanaeth milwrol gorfodol yn Rhyfel Fietnam. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Peter Jessop oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Les Filles De La Rochelle
Y prif actor yn y ffilm hon yw Philippe Lemaire. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
The Comeback
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Pete Walker ar 1 Ionawr 1939 yn Brighton.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pete Walker nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Les Filles De La Rochelle
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1962. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Dr. No a'r gyntaf yng nghyfres James Bond a'r ffilm gyntaf i serennu Sean Connery fel yr asiant cudd ffuglennol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Jacques Klein oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Deflandre ar 1 Mawrth 1930 yn Rouen a bu farw yn Garches ar 6 Chwefror 2019.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bernard Deflandre nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tilden Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Tilden Township, gan gynnwys:
F2
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn F2 yw F2 a elwir hefyd yn Coagulation factor II, thrombin (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 11, band 11p11.2.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn F2.
Gellifedw
Cymuned a phentref yn ninas Abertawe yw Birchgrove (weithiau: Y Gellifedw . Saif yng ngogledd-ddwyrain y sir, tua 6 millir o ganol Abertawe, fymryn i'r gogledd o draffordd yr M4, ac yn agos i'r ffîn gyda Castell-nedd Port Talbot. Mae'r gymuned yn cynnwys pentref Lôn-las a rhan o'r Glais yn ogystal a'r Gellifedw ei hun. Roedd y boblogaeth yn 2001 tua 6,500 ac erbyn 2011 roedd wedi codi i 7,392.
Hanes
bawd|chwith|250px|Maen hir carreg Bica chwith|250px|bawd|Pwll glo Scott, Y Gellifedw. Arferai'r diwydiant glo fod yn bwysig iawn yma. Agorwyd y pwll glo cyntaf yn 1845, ac yn ddiweddarach dechreuwyd gau arall. Caeodd Glofa Birchgrove yn 1931. Ceir nifer o olion o gyfnodau cynharach, yn cynnwys maen hir o'r enw Carreg Bica ar Fynydd Drumau, tua 3 km i'r gogledd-ddwyrain o Gellifedw.
Addysg yng Nghellifedw
Mae gan Y Gellifedw ysgol uwchradd a dwy ysgol gynradd. Mae'r dair ysgol yn rhai cyhoeddus, cymysg ac yn ddi-gyswllt o enwadau crefyddol. Fodd bynnag, o dan ddeddfwriaeth Prydeinig, rhaid i bob ysgol ddarparu cyfnod o addoli yn ddyddiol.
Agorwyd Ysgol Gyfun Gellifedw ym 1991 ar safle'r hen ysgol. Gwasanaetha ardaloedd Gellifedw, Glais a Chlydach. Serch hynny, mynycha nifer o ddisgyblion ardaloedd Glais a Chlydach ysgol uwchradd arall, Cwmtawe, tra bod disgyblion yn Llansamlet a'r Trallwyn yn mynychu ysgol Gelli Fedw yn hytrach na Chefn Hengoed.
Caught in The Net
Ffilm ddrama heb sain (na llais) yw Caught in The Net a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Tasman Higgins oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Peggy Mitchell
Mae Margaret Ann "Peggy" Mitchell (née Martin; Butcher yn flaenorol) yn gymeriad dychmygol yn opera sebon boblogaidd y BBC, EastEnders. Yn wreiddiol chwaraewyd rhan Peggy Mitchell gan Jo Warne pan ymddangosodd ar y sgrîn am y tro cyntaf ar y 30ain o Ebrill 1991. Bryd hynny, gwelwyd Peggy Mitchell yn rheolaidd dros gyfnod o wythnosau. Ail-gyflwynwyd Peggy i'r gyfres ym 1994 ond y tro hwn gyda Barbara Windsor yn chwarae'r rhan. O'r foment honno ymlaen, daeth Peggy yn gymeriad rheolaidd ac mae Barbara Windsor yn parhau i chwarae'r rôl o hyd.
Lowri lwyd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Lowri lwyd (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: lowrïaid llwydion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Corythaixoides concolor; yr enw Saesneg arno yw Go-away bird. Mae'n perthyn i deulu'r Twracoaid (Lladin: Musophagidae) sydd yn urdd y Cuculiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. concolor, sef enw'r rhywogaeth.
Up The Ridge
Ffilm ddogfen yw Up The Ridge a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Madeira Beach, Florida
Dinas yn, yn nhalaith Florida, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Madeira Beach, gan gynnwys:
Barbara Windsor
Actores Seisnig oedd y Fonesig Barbara Ann Windsor DBE (née Deeks) (6 Awst 1937 – 10 Rhagfyr 2020). Roedd yn fwyaf adnabyddus am ei rôl yn y ffilmiau Carry On ac am chwarae Peggy Mitchell yn opera sebon y BBC EastEnders. Fe'i disgrifwyd gan nifer fel 'trysor cenedlaethol'.
Fe'i ganed yn Shoreditch, Llundain, yn ferch i John Deeks a'i wraig Rose (née Ellis). Cafodd ei addysg yn yr Ysgol Gynradd Santes Fair yn Stoke Newington, ac wedyn yn y Lleiandy Our Lady yn Stamford Hill.
Bywyd personol
Priododd y dyn busnes Ronnie Knight ym 1964. Fe'i cafwyd yn euog o sawl trosedd, ac fe wnaethant ysgaru ym 1985. Priododd Stephen Hollings ym 1986; ysgarodd 1995. Priododd Scott Mitchell yn 2000.
Bu'n dioddef o dementia yn ei 70au hwyr a cafodd ddiagnosis o afiechyd Alzheimer yn 2014. Fe'i symudwyd i gartref gofal yn gynharach yn 2020 a bu farw yn Rhagfyr 2020.
Rose Maynard Barton
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Swydd Tipperary, Gweriniaeth Iwerddon oedd Rose Maynard Barton (21 Ebrill 1856 – 1929).
The Adventure of The Yellow Curl Papers
Ffilm ddrama heb sain (na llais) yw The Adventure of The Yellow Curl Papers a gyhoeddwyd yn 1915. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Violet Mersereau a William Garwood. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1915. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Birth of a Nation addasiad o ddrama o Unol Daleithiau America gan y cyfarwyddwr o dras Gymreig, D. W. Griffith.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hexenfeuer
Ffilm ffuglen yw Hexenfeuer a gyhoeddwyd yn 1912. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1912. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Saved from the Titanic sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan Étienne Arnaud.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
GCG
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn GCG yw GCG a elwir hefyd yn Glucagon (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 2, band 2q24.2.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn GCG.
The Wrong Road
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr James Cruze yw The Wrong Road a gyhoeddwyd yn 1937. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Gordon Rigby a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alberto Colombo.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Richard Cromwell. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1937. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life of Emile Zola sef ffilm Americanaidd hanesyddol gan y cyfarwyddwr William Dieterle. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Ernest Miller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Cruze ar 27 Mawrth 1884 yn Ogden, Utah a bu farw yn Hollywood ar 13 Ionawr 1982.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Cruze nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dark Tide
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Chris Sarandon, Richard Tyson a Brigitte Bako.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1993. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Jurassic Park a gyfarwyddwyd gan Steven Spielberg.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luca Bercovici ar 22 Chwefror 1957 yn Ninas Efrog Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luca Bercovici nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Les Lolos De Lola
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Bernard Dubois yw Les Lolos De Lola a gyhoeddwyd yn 1976. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Bernard Dubois.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jean-Pierre Léaud, Bernard Menez, Maurice Pialat, Serge Marquand, Jean-Claude Vannier, Arlette Langmann, Julien Dubois, Max Morel, Yann Dedet a Zouzou.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Dubois ar 26 Hydref 1945.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bernard Dubois nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rockula
Ffilm comedi arswyd am gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Luca Bercovici yw Rockula a gyhoeddwyd yn 1990. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Rockula ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Luca Bercovici.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1990. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pretty Woman sef un o ffilmiau mwyaf llwyddiannus Disney gan ddod ag incwm o hanner biliwn o ddoleri i’r cwmni. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. John Schwartzman oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luca Bercovici ar 22 Chwefror 1957 yn Ninas Efrog Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luca Bercovici nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Anne Isabella Byron
Mathemategydd o'r Deyrnas Unedig oedd Anne Isabella Byron (17 Mai 1792 – 16 Mai 1860), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel bardd, mathemategydd ac awdur.
Manylion personol
Ganed Anne Isabella Byron ar 17 Mai 1792 yn Swydd Durham. Priododd Anne Isabella Byron gyda George Gordon Byron.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Gaetano Donizetti
Cyfansoddwr opera o'r Eidal oedd Domenico Gaetano Maria Donizetti (29 Tachwedd 1797 - 8 Ebrill 1848).
Cafodd ei eni ym Mergamo, yr Eidal.
Cause For Divorce
Ffilm ddrama heb sain (na llais) yw Cause For Divorce a gyhoeddwyd yn 1923. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1923. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Safety Last! sef ffilm gomedi o Costa Rica ac UDA gan Fred C. Newmeyer a Sam Taylor.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gwenynysor glasfarf
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn N. athertoni, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r gwenynysor glasfarf yn perthyn i deulu'r Gwenynysorion (Lladin: Meropidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Memoria Negra
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Xavier Montanyà yw Memoria Negra a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Ricardo Íscar oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Xavier Montanyà nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Fast Mail
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Bernard Durning yw The Fast Mail a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd gan William Fox yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Jacques Jaccard.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Buck Jones. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Durning ar 24 Awst 1893 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn yr un ardal ar 22 Mai 1970.
Upper Park
Mae Upper Park yn gopa mynydd a geir ym ym mryniau Powys ger y Trallwng;. Uchder cymharol, neu ”amlygrwydd” y copa, ydy 178metr: dyma'r uchder mae'r copa'n codi uwchlaw'r mynydd agosaf.
Dosberthir copaon Cymru, a gweddill gwledydd Prydain, yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn (mynydd). Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Uchder y copa o lefel y môr ydy 352 metr (1155 tr). Cafodd yr uchder ei fesur a'i gadarnhau ar 30 Mehefin 2007.
Les Chouans
Ffilm ddrama a seiliwyd ar lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr Henri Calef yw Les Chouans a gyhoeddwyd yn 1947. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Charles Spaak a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Kosma.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Howard Vernon, Jean Marais, Marcel Herrand, Louis Seigner, Madeleine Robinson, Madeleine LeBeau, Pierre Dux, Georges Paulais, Guy Favières, Jacques Charon, Jean Brochard, Léo Lapara, Paul Amiot a Roland Armontel. Mae'r ffilm Les Chouans yn 109 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1947. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Out of the Past sy’n ffilm am dditectif breifat yn newid ei waith, gan Jacques Tourneur. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Claude Renoir oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, Les Chouans, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Honoré de Balzac a gyhoeddwyd yn 1829.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henri Calef ar 20 Gorffenaf 1910 yn Plovdiv a bu farw ym Mharis ar 15 Awst 1970.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henri Calef nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol: