cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Looks That Kill
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Annie Mumolo, Priscilla Lopez, Ki-hong Lee, Tom Proctor a Brandon Flynn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Antonina Rzhevskaya
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Ymerodraeth Rwsia oedd Antonina Rzhevskaya (1861 – 15 Gorffennaf 1934).
Heart North Wales Coast
bawd|200px|Logo Coast 96.3, 2007-2009 bawd|200px|Logo Coast 96.3, cyn i 2007
Rajdhani Express
Ffilm gyffro Hindi o India yw Rajdhani Express. Fe'i cynhyrchwyd yn India.
Heart North Wales Coast
Gorsaf radio ar gyfer arfordir Gogledd Cymru oedd Heart North Wales Coast.
Dechreuodd yr orsaf ddarlledu ar 27 Awst 1993 fel Marcher Coast FM ac wedyn, Coast 96.3. Roedd yn rhan o gwmni Global Radio.
Rajdhani Express
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Kerala
Mae Kerala yn dalaith arfordirol yn ne-orllewin India. Mae hi'n ffinio â Karnataka yn y gogledd a Tamil Nadu yn y dwyrain ac mae ganddi arfordir hir ar Fôr Arabia. Ei phrifddinas yw Thiruvananthapuram.
Arwynebedd tir Kerala yw 38,864 km² ac mae ganddi boblogaeth o tua 33 miliwn (1999). Yn ôl cyfrifiad 2011 mae 33,387,677 o bobl yn byw yno, sy'n ei wneud 13eg talaith fwyaf poblog. Kerala yw'r 23ain talaith fwyaf o ran arwynebedd.
Y prif iaith yw Malayalam.
Daniel Dalsgaards Kaffeforretning
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Peter Elfelt yw Daniel Dalsgaards Kaffeforretning a gyhoeddwyd yn 1904. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1904. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Le Voyage à travers l'impossible (Y Daith Amhosib), sef ffilm Ffrenig gan Georges Méliès.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Peter Elfelt ar 1 Ionawr 1866 yn Copenhagen a bu farw yn yr un ardal ar 1 Hydref 1993.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Peter Elfelt nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Durazno
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Yashira Jordán yw Durazno a gyhoeddwyd yn 2014. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Durazno ac fe’i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Yashira Jordán ar 23 Medi 1985 yn La Paz.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Yashira Jordán nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Goa
Mae Goa yn dalaith arfordirol yng ngorllewin India. Fe'i lleolir yn yr ardal o'r enw Konkan. Mae hi'n ffinio â Maharashtra yn y gogledd a Karnataka yn y de a'r dwyrain. Goa yw'r dalaith leiaf o ran arwynebedd a'r bedwaredd leiaf o ran poblogaeth. Nid yw'n dalaith fawr, gydag arwynebedd tir o ddim ond 3659 km². Mae ganddi boblogaeth o tua 1.4 miliwn (1999).
Ei phrifddinas yw Panaji er mai Vasco de Gama yw'r ddinas fwyaf. Gwelir dylanwad diwylliant Portiwgeaidd ar ddinas hanesyddol Margao wedi i'r Portiwgeaid lanio yno yn yr 16g, gan goncro'r ardal yn fuan ar ôl hynny. Parhaodd Goa o dan reolaeth Portiwgal am tua 450 o flynyddoedd, tan iddi gael ei uno gydag India ym 1961.
Y prif ieithoedd yw Konkaneg a Marathi ac mae rhai pobl yn siarad Saesneg a Phortiwgaleg yn ogystal.
Mae Goa yn ganolfan boblogaidd gan dwristiaid o'r Gorllewin ac mae'r GNP yn uchel yn nhermau India. Mae'r dalaith yn enwog am ei thraethau, mannau addoli a phensaernïaeth treftadaeth y byd.
Sgrech yddfwen
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Sgrech yddfwen (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: sgrechod gyddfwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Cyanolyca mirabilis; yr enw Saesneg arno yw White-throated jay. Mae'n perthyn i deulu'r Brain (Lladin: Corvidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Goa
250px|dim|bawd|Lleoliad Goa yn India
Sgrech yddfwen
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. mirabilis, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.
Teulu
Mae'r sgrech yddfwen yn perthyn i deulu'r Brain (Lladin: Corvidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Historia De Una Mala Mujer
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Luis Saslavsky yw Historia De Una Mala Mujer a gyhoeddwyd yn 1948. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Oscar Wilde a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Víctor Slister.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Dolores del Río, Fernando Lamas, Alberto de Mendoza, Bertha Moss, Alberto Closas, Amalia Bernabé, Amalia Sánchez Ariño, Berta Ortegosa, Francisco de Paula, Homero Cárpena, Iris Martorell, María Duval, María Santos, Manuel Alcón, Ricardo Castro Ríos, Aurelia Ferrer, Luis Otero, Roberto Bordoni a Diana Montes. Mae'r ffilm Historia De Una Mala Mujer yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1948. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Treasure of the Sierra Madre sy’n ffilm antur (cowboi i ryw raddau), gan John Huston. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Alberto Etchebehere oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis Saslavsky ar 21 Ebrill 1903 yn Santa Fe a bu farw yn Buenos Aires ar 15 Rhagfyr 1981.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luis Saslavsky nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
IDE
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn IDE yw IDE a elwir hefyd yn Insulin degrading enzyme (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 10, band 10q23.33.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn IDE.
Tan-Tan
Dinas yn ne-orllewin Moroco yw Tan-Tan (hefyd: Tan Tan) (Arabeg: طانطان‎). Fe'i lleolir yn rhanbarth Oued Ed-Dahab-Lagouira tua 330 km i'r de o Agadir. Mae tua 71,000 o bobl yn byw yno.
Mae'n adnabyddus am y Moussem de Tan-Tan, gŵyl draddodiadol flynyddol sy'n denu tua 30 o lwythau lleol o'r Sahara. Cafodd y moussem ei dathlu ym Medi 2004 am y tro cyntaf ers 30 mlynedd ac mae UNESCO yn ei chydnabod fel rhan bwysig o ddiwylliant y Maghreb.
Gorwedd Tan-Tan ger y ffin â Gorllewin Sahara, tiriogaeth ddadleuol dan reolaeth Moroco. Hyd 1958 bu'n rhan o'r Sahara Sbaenaidd (Gorllewin Sahara) ond aeth yn rhan o Foroco pan enillodd y wlad ei hannibyniaeth.
Tua 25 km i'r gorllewin o Tan-Tan ar lan y Cefnfor Iwerydd mae tref Tan-Tan Plage (El Ouatia neu Elwatya), sef 'Traeth Tan-Tan' wedi datblygu, lle ceir porthladd pysgota, ffatrioedd prosesu pysgod a thraeth mawr. Mae'r ardal ger y traeth yn cael ei datblygu ar gyfer twristiaeth, e.e. canolfannau Msab Oued Draa a Oued Chbayka.
Amavas
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bhushan Patel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gerda Riedl
Gwyddonydd o'r Almaen yw Gerda Riedl (ganed 17 Hydref 1961), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel diwinydd ac academydd.
Sitting On The Moon
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Ralph Staub yw Sitting On The Moon a gyhoeddwyd yn 1936. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Raymond L. Schrock.
Gerda Riedl
Manylion personol
Ganed Gerda Riedl ar 17 Hydref 1961 yn Augsburg.
Dog Han?
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Kjell Sundvall yw Dog Han? a gyhoeddwyd yn 1997. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg.
Sitting On The Moon
Mae'r ffilm Sitting On The Moon yn 66 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Gerda Riedl
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Sitting On The Moon
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1936. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anthony Adverse sef ffilm Americanaidd hanesyddol, epig gan Mervyn LeRoy. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Ernest Miller oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Dog Han?
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1997. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Titanic sef ffilm ramant Americanaidd gan y cyfarwyddwr James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd.
Sitting On The Moon
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ralph Staub ar 21 Gorffenaf 1899 yn Chicago a bu farw yn Los Angeles ar 6 Mai 2018.
Da Lat
bawd|Da Lat Dinas yn nhalaith Lam Dong yn Tay Nguyen, Fietnam, yw Đà Lạt (hefyd: Da Lat neu Dalat). Mae'r boblogaeth yn 206,105 (cyfrifiad 2006). Mae Maes Awyr Lien Khuong ger y ddinas.
Sitting On The Moon
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ralph Staub nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dog Han?
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Kjell Sundvall ar 31 Mawrth 1953 yn Bwrdeistref Boden.
Siôn V, Dug Llydaw
Dug Llydaw oedd Siôn V Ddoeth (Llydaweg: Yann V ar Fur, Ffrangeg: Jean V le sage) (24 Rhagfyr, 1389 – 29 Awst, 1442) rhwng 1399 a'i farwolaeth. Ganwyd Siôn yn Château de l'Hermine yng Nghwened yn fab i Siôn IV, Dug Llydaw ac Isabella o Bafaria-Ingolstadt.
Dog Han?
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Kjell Sundvall nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
o Sweden]]
Siôn V, Dug Llydaw
Bu farw yn Naoned ym 1442. bawd|chwith|150px|Siôn V, Dug Llydaw
No Road Back
Ffilm ddrama am drosedd gan y cyfarwyddwr Montgomery Tully yw No Road Back a gyhoeddwyd yn 1957. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan John Veale.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sean Connery, Norman Wooland, Alfie Bass a Skip Homeier. Mae'r ffilm No Road Back yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1957. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Bridge on the River Kwai sy’n ffilm ryfel llawn propaganda a wnaed yn America-Lloegr, gan y cyfarwyddwr ffilm David Lean. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Lionel Banes oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jim Connock sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Montgomery Tully ar 6 Mai 1904 yn Dulyn a bu farw yn Ruislip ar 4 Mai 2001.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Montgomery Tully nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
By Candlelight
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr James Whale yw By Candlelight a gyhoeddwyd yn 1933. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Monaco. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Blood Legacy
Ffilm gyffro llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Carl Monson yw Blood Legacy a gyhoeddwyd yn 1971. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jaime Mendoza-Nava.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Rodolfo Acosta. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
By Candlelight
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Whale ar 1 Ionawr 1889 yn Dudley a bu farw yn Hollywood ar 25 Mai 1974. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1919 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Whale nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Blood Legacy
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1971. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Clockwork Orange sef ffim wyddonias, ddistopaidd am drosedd gan y cyfarwyddwr ffilm Stanley Kubrick. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Tyrbin gwynt
Y tri math gwahanol
bawd|Y 3 math gwahanol. Dau fath sydd mewn gwirionedd: yr echel llorweddol a'r echel fertig, ond ceir dau fath fertig, sef y VAWT Savonius, HAWT tal a'r VAWT Darrieus. Y math fertig ydy'r math hynaf a'r mwyaf poblogaidd, bellach.
Blood Legacy
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Monson ar 2 Medi 1932 yn Los Angeles.
Tyrbin gwynt
Y mwyaf hyd yma
chwith|bawd|Generadur James Blyth, 1891. Mae gan yr Enercon E-126 y gallu i greu 7.58 MW, o drydan; mae'n 198 m (650 tr) o uchder gyda diamedr o 126 m (413 tr). Hwn ydy'r tyrbin cryfaf yn y byd. Fe'i lansiwyd yn 2007. bawd|Traeth Crosby: un o gerfluniau Antony Gormley, gyda thyrbinau gwynt yn y pellter Defnyddiodd James Blyth felin wynt fertig i greu trydan ar gyfer ei dy haf yn yr Alban yn 1891.
Blood Legacy
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Monson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Isla Se Alquila Por Hora
Ffilm erotig gan y cyfarwyddwyr Víctor Maytland a Néstor Robles yw Isla Se Alquila Por Hora a gyhoeddwyd yn 1989. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Néstor Robles.
Frohe Zukunft
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Bianca Bodau a Claudia Mützelfeldt yw Frohe Zukunft a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Bianca Bodau.
Isla Se Alquila Por Hora
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Federico Luppi, Divina Gloria, Jorge Rossi, Mario Sánchez, Marta González, Alicia Aller ac Andrés Redondo.
Frohe Zukunft
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. Jürgen Partzsch oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Isla Se Alquila Por Hora
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1989. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Batman (ffilm o 1989) sef ffilm drosedd llawn cyffro gan Tim Burton. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Frohe Zukunft
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bianca Bodau ar 1 Ionawr 1965.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bianca Bodau nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Isla Se Alquila Por Hora
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Víctor Maytland nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Saint-Louis-du-Ha! Ha!
Plwyf (tref fechan) yn rhanbarth Témiscouata, Bas-Saint-Laurent, ger lan ddeheuol Afon Saint Lawrence yn Québec, Canada yw '''Saint-Louis-du-Ha! Ha!'''. Fe'i lleolir i'r de-ddwyrain o Rivière-du-Loup ar Briffordd 185, tua hanner y ffordd i Edmundston yn New Brunswick. Mae ganddi boblogaeth o 1,471 sy'n dibynnu yn bennaf ar amaethyddiaeth.
Arwyddair Saint-Louis-du-Ha! Ha! yw "Solidaire dans le labeur".
Mae tarddiad yr enw yn ansicr. Gallai dod o'r gair Ffrangeg hynafol haha "rhwystr", ac yn cyfeirio at rwystr i deithwyr cynnar efallai.
Patrimonium
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Carl Olsson yw Patrimonium a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Pia Fris Laneth.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Olsson ar 1 Ionawr 1984.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Olsson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Virtual Jfk
Ffilm ddogfen yw Virtual Jfk a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Jack Hunter and The Quest For Akhenaten's Tomb
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr Terry Cunningham yw Jack Hunter and The Quest For Akhenaten's Tomb a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Mae'r ffilm Jack Hunter and The Quest For Akhenaten's Tomb yn 94 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Terry Cunningham nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Teiliwr Luzon
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn O. derbianus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r teiliwr Luzon yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
La Dama Duende
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Luis Saslavsky yw La Dama Duende a gyhoeddwyd yn 1945. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Rafael Alberti Merollo a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Julián Bautista. Dosbarthwyd y ffilm gan Estudios San Miguel.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ernesto Vilches, Alberto de Mendoza, Enrique Diosdado, Delia Garcés, Andrés Mejuto, Alejandro Maximino, Antonia Herrero, Amalia Sánchez Ariño, Helena Cortesina, Manuel Collado Álvarez, Manuel Díaz González, Paquita Garzón a Francisco López Silva. Mae'r ffilm La Dama Duende yn 101 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1945. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anchors Aweigh ffilm ysgafn, fflyffi ar ffurf miwsigal gyda Fran Sinatra, gan y cyfarwyddwr ffilm George Sidney. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. José María Beltrán oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, The Phantom Lady, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Pedro Calderón de la Barca.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis Saslavsky ar 21 Ebrill 1903 yn Santa Fe a bu farw yn Buenos Aires ar 15 Rhagfyr 1981.
Otsego, Michigan
Dinas yn, yn nhalaith Michigan, yw .
Charlotte Guest
Cyfieithydd a dyddiadur-wraig o dde Cymru oedd yr Arglwyddes Charlotte Guest (19 Mai, 1812 - 15 Ionawr, 1895). Mae hi'n enwog am ei chyfieithiad Saesneg o chwedlau'r Mabinogi a ystyrir yn glasur.
Bywgraffiad
Ganwyd Charlotte yn Uffington, de Lloegr, ym 1812 yn ferch i Albemarle Bertie, Nawfed Iarll Lindsey. Ym 1835, yn 23 oed, priododd Syr Josiah John Guest (1785 - 1852). Roedd John Guest yn un o feistri diwydiannol mwyaf de Cymru ac yn perchen ar weithfeydd haearn Dowlais; roedd y briodas yn achos o "hen arian" yn priodi "arian newydd" yn hytrach na chanlyniad carwriaeth ramantus, ond bwriodd ei hun i'r bywyd Cymraeg dros nos.
Swynwyd Charlotte gan olygfeydd Cymru a gan lenyddiaeth a thraddodiadau'r Cymry eu hunain. Dysgodd y Gymraeg yn ddigon da i'w darllen ac i'w thraddodi i'w deg plentyn (peth anghyffredin iawn i rywun o'i safle cymdeithasol yn yr amser hwnnw).
The Mabinogion
Ym 1838, dechreuodd ar y gwaith o gyfieithu chwedlau'r Mabinogi i Saesneg. Cafodd gymorth gan John Jones (Tegid) a Thomas Price (Carnhuanawc) a defnyddiodd gopi llawysgrif o Lyfr Coch Hergest. Rhoddodd y teitl The Mabinogion i'r casgliad o un chwedl ar ddeg ac mae'r enw wedi aros ers hynny (dim ond Pedair Cainc y Mabinogi sy'n dwyn yr enw mewn gwirionedd). Yn ogystal â'r Pedair Cainc, Y Tair Rhamant a'r "chwedlau brodorol", ychwanegodd gyfieithiad o destun diweddar o Hanes Taliesin, sydd ddim yn y Llyfr Coch. Cyhoeddwyd y gwaith mewn tair cyfrol, a oedd yn cynnwys y testunau Cymraeg Canol hefyd, ym 1846 (cafwyd ail argraffiad poblogaidd â darluniau ym 1877, heb y testunau Cymraeg).
Er bod lle i gredu mai caboli cyfieithiadau llythrennol Tegid a Charnhuanawc a wnaeth yn hytrach na chyfieithu'r cyfan ei hun, ac er gwaethaf y ffaith fod gofynion parchusrwydd yn golygu fod ambell olygfa ddigon diniwed yn cael ei gadael allan (o'r Tair Rhamant yn bennaf), mae fersiwn Charlotte Guest o'r hen chwedlau Cymraeg yn cael eu hystyried yn glasur yn yr iaith Saesneg am ei arddull coeth a rhamantus.
Dyddiaduron
Ail-briododd ym 1855 gyda Charles Schreiber, tiwtor ei mab Ivor, gan ddod yn Arglwyddes Charlotte Schreiber. Cyhoeddwyd detholiadau o'i dyddiaduron ar ôl ei marwolaeth. Ynddynt gwelir ei chydymdeimlad diffuant tuag at y gweithwyr diwydiannol yn y de a'i syniadau rhamantus am orffennol Cymru (fel llawer un arall yn ei hoes).
Daeth ei mab Ivor yn Aelod Seneddol dros Poole a Cheltenham cyn priodi Cornelia Spencer Churchill, modryb i Winston.
Chewingum
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Biagio Proietti yw Chewingum a gyhoeddwyd yn 1984. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Chewingum ac fe'i cynhyrchwyd gan Claudio Bonivento yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Rhufain. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Biagio Proietti a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Giancarlo Bigazzi.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Isabella Ferrari, Mara Venier, Anna Melato, Fabrizio Temperini, Liliana Eritrei, Luca Ward, Marina Occhiena, Massimo Ciavarro, Mauro Di Francesco, Roberto Chevalier, Sandro Acerbo a Carlo Mucari. Mae'r ffilm Chewingum (ffilm o 1984) yn 100 munud o hyd.
Flores (Indonesia)
Un o ynysoedd Indonesia yw Flores. Mae'n un o'r Ynysoedd Swnda Lleiaf, a saif i'r dwyrain o ynysoedd Sumbawa a Komodo ac i'r gorllewin o Lembata. Yn wleidyddol, mae'n rhan o dalaith Dwyrain Nusa Tenggara. Saif Timor i'r de-ddwyrain a Sumba i'r de, gyda Sulawesi i'r gogledd.
Chewingum
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1984. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Terminator sef ffilm apocolyptaidd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Giuseppe Maccari oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Raimondo Crociani sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Flores (Indonesia)
Mae poblogaeth yr ynys tua 1,600,000, y mwyafrif mawr yn Gatholigion o ran crefydd. Y dref fwyaf yw Maumere.
bawd|dim|250px|Lleoliad Flores yn Indonesia
Chewingum
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Biagio Proietti nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ace of Spades
Ffilm am y Gorllewin gwyllt heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Henry MacRae yw Ace of Spades a gyhoeddwyd yn 1925. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Isadore Bernstein.
Settat
Dinas ym Moroco yw Settat (Arabeg: سطات), sy'n brifddinas rhanbarth Chaouia-Ouardigha a préfecture talaith Settat o fewn y rhanbarth hwnnw. Fe'i lleolir 57 km o Casablanca, ar y ffordd i Marrakech. Poblogaeth: 116 570 (2004).
Sefydlwyd kasbah (castell) ar y safle gan y Swltan Moulay Ismail ar ddechrau'r Oesoedd Canol a thyfodd tref o'i gwmpas. Datblygodd yn sylweddol yn ail chwarter yr 20g. Cafwyd cyfnod o dwf mawr eto o'r 1970au ymlaen. Heddiw mae'n ddinas sy'n gartref i brifysgol a nifer o ysgolion. Ar gyrion y ddinas ceir ardaloedd diwydiannol sydd ymhlith y pwysicaf yn y rhan yma o'r wlad.
Ace of Spades
Y prif actorion yn y ffilm hon yw William Desmond a Mary McAllister. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1925. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Gold Rush sef ffilm gomedi Americanaidd am Klondike gan Charlie Chaplin.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry MacRae ar 29 Awst 1876 yn Toronto a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Rhagfyr 1943. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry MacRae nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Nikyho Velebné Dobrodružství
Ffilm gomedi heb sain (na llais) yw Nikyho Velebné Dobrodružství a gyhoeddwyd yn 1920. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsiecoslofacia.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anny Ondra, Josef Mach, Josef Šváb-Malostranský, Robert Guttmann a Jan Zelenka. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1920. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Cabinet of Dr. Caligari sef ffilm arswyd Almaeneg gan Robert Wiene.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bride of Frankenstein
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ernest Thesiger, Boris Karloff, Elsa Lanchester, Valerie Hobson, Colin Clive, Una O'Connor, Mary Gordon, E. E. Clive, Dwight Frye, Douglas N. Walton, O.P. Heggie, Joan Woodbury, Reginald Barlow, Tempe Pigott, Gavin Gordon, John George a Douglas Walton. Mae'r ffilm Bride of Frankenstein yn 78 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw..... Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. John J. Mescall oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Ted J. Kent sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Whale ar 1 Ionawr 1889 yn Dudley a bu farw yn Hollywood ar 25 Mai 1974. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1919 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Whale nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Alexandra Bellow
Mathemategydd Americanaidd yw Alexandra Bellow (ganed 30 Awst 1935), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd ac academydd.
Manylion personol
Ganed Alexandra Bellow ar 30 Awst 1935 yn București ac wedi gadael yr ysgol leol bu'n astudio Gwyddoniaeth. Priododd Alexandra Bellow gyda Saul Bellow, Cassius Ionescu-Tulcea ac Alberto Calderón.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Radio Ceredigion
Gorsaf radio ar gyfer glannau Bae Ceredigion yw Radio Ceredigion. Mae'n darlledu yn y Gymraeg a'r Saesneg ond bu newid yn y sefyllfa yn 2010 dan ei berchnogion newydd Town and Country Broadcasting (gweler isod).
Mae cyn-gyflwynwyr enwoca'r orsaf yn cynnwys Geraint Lloyd, Alun Thomas, Rhuannedd Richards, Bodyshaker, Oliver Hides, Aled Haydn Jones, Sian Evans, Marc Griffiths a Terwyn Davies.
Ffrae diffyg Cymraeg
Dan gytundeb ag Ofcom mae Radio Ceredigion yn fod i drin y Gymraeg a'r Saesneg yn gyfartal, ond ers iddo gael ei gymryd drosodd gan y cwmni darlledu Town and Country Broadcasting mae wedi cael ei feirniadu gan Gyfeillion Radio Ceredigion ac eraill am ddarlledu "bron yn gyfan gwbl yn Saesneg". Mae Ofcom yn arolygu'r sefyllfa.
Los Ojos Más Lindos Del Mundo
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Luis Saslavsky yw Los Ojos Más Lindos Del Mundo a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Ariannin. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ernesto Vilches, Amelia Bence, Pedro López Lagar, Amalia Sánchez Ariño, Benita Puértolas, César Fiaschi, Judith Sulian, María Santos, Roberto Airaldi, Carmen Giménez, Herminia Más a Pura Díaz. Mae'r ffilm Los Ojos Más Lindos Del Mundo yn 89 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life and Death of Colonel Blimp sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Alberto Etchebehere oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jorge Garate sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis Saslavsky ar 21 Ebrill 1903 yn Santa Fe a bu farw yn Buenos Aires ar 15 Rhagfyr 1981.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Luis Saslavsky nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Denmark Ahoy
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Carl Otto Petersen yw Denmark Ahoy a gyhoeddwyd yn 1981. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Mae'r ffilm Denmark Ahoy yn 24 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1981. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Raiders of the Lost Ark sef ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm Steven Spielberg.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Otto Petersen ar 19 Awst 1923 yn Denmarc.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Otto Petersen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rhys ap Gruffudd (rebel)
bawd|Arfau'r teulu Rhys Roedd Rhys ap Gruffudd (1508–1531) yn dirfeddiannwr pwerus o Dde Cymru, yn ŵyr i Rhys ap Thomas. Fe'i cyhuddwyd o frad yn erbyn Harri VIII, brenin Lloegr ac fe'i dienyddiwyd fel rebel. Roedd yn briod ag Arglwyddes Catherine Howard (ganwyd c. 1499 yn Ashwellthorpe, Norfolk, Lloegr), merch Thomas Howard, Ail ddug Norfolk a'i wraig Agnes Tilney.
Y dyddiau cynnar
Roedd Rhys yn ŵyr i Rhys ap Thomas, a wnaed yn rheolwr Cymru gan Harri VII, brenin Lloegr (Harri Tudur cyn Bosworth); ef hefyd a laddodd Rhisiart III, brenin Lloegr, yn ôl Guto'r Glyn a oedd yn bresennol ym Mrwydr Maes Bosworth yn Awst 1485. Bu farw'i dad Gruffydd ap Rhys ap Thomas, yn 1521 a Rhys oedd etifedd cyfoeth a thiroedd ei daid. Priododd Arglwyddes Catherine Howard yn 1524.
Pan farwodd ei dad, trosglwyddodd Harri VIII teitlau taid Rhys, nid i'r etifedd Cymreig, ond i'r Sais Walter Devereux, Lord Ferrers (Walter Devereux, is-iarll cyntaf Hereford), a ddechreuodd blynyddoedd o gynnen a chweryl rhwng Rhys ap Thomas a Walter Devereux.
Cweryl
Daeth y cweryl rhwng Rhys a Ferres i'w anterth ym Mehefin 1529 yn ystod paratoadau'r Llys Mawr yng Nghaerfyrddin pan amgylchynodd Ferres Rhys gyda 40 o'i ddynion. Ac fel llygoden mewn cornel bygthiodd Rhys Ferres gyda'i eiriau a'i gyllell, ac arestiwyd Rhys a'i garcharu yng Nghaestell Caerfyrddin. Gyda channoedd o gyfeillion a chefnogwyr ymosododd gwraig Rhys, Catherine, ar y castell er mwyn rhyddhau ei gŵr. Lladdwyd sawl un o ddynion Ferres yn y cyrch. Parhaodd ymladd ar strydoedd y dre rhwng dynion o'r ddwy ochr am flynyddoedd. Yng ngolwg y Cymry, roedd Rhys wedi cael cam.
Cyhuddiadau
Yn 1531 cymerwyd Rhys yn garcharor i Lundain gyda chyhuddiad ei fod yn ceisio dymchwel llywodraeth y Brenin yng Nghymru. Erbyn hyn roedd Rhys wedi ychwanegu'r enw 'Fitz-Urien' yn ei enw, gan gyfeirio at un o frenhinoedd Rheged. Nodwyd yn y cyhuddiad fod hyn yn ymgais gan Rhys i hawlio awdurdod brenhinol dros Gymru, a cham yn ei ymgyrch i ddyrchafu ei hun yn 'Dywysog Cymru'. Nodwyd hefyd fod Rhys yn cynllwynio gyda Iago V, brenin yr Alban i ddisodli Harri.
Dienyddio
Dienyddiwyd Rhys yn Rhagfyr 1531 am frad, yn erbyn y gred boblogaidd fod Rhys yn ddieuog o'r cyhuddiad. Ond yn ôl Ellis Gruffudd, cyfoeswr a oedd yn bresennol yn yr Uchel-Lys, bu'r teulu'n drahaus ac yn haerllug dros nifer o flynyddoedd.
Ond yn ôl yr hanesydd Ralph Griffith roedd dienyddiad Rhys yn ddim llai na llofruddiad cyfreithiol (judicial murder). Gan fod Rhys yn gwrthwynebu ymgyrch Harri i dorri'n rhydd o Rufain, myn Ralph y dylid ystyried Rhys fel un o'r merthyron cyntaf. Dibrisiodd yn gyhoeddus Anne Boleyn a bu'n rhy gyfeillgar gyda Catrin o Aragón and Cardinal Wolsey. Wedi'r dienyddiad ofnwyd yn gryf y byddai gwrthryfel yng Nghymru, gyda rhai eglwyswyr yn credu fod cynllwyn ar y gweill rhwng y Gwyddelod a 'r Cymry.
The Danger Rider
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Henry MacRae yw The Danger Rider a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Arthur F. Statter.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry MacRae ar 29 Awst 1876 yn Toronto a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Rhagfyr 1943. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry MacRae nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
John Disley
Athletwr Cymreig oedd John Ivor Disley (20 Tachwedd 1928 – 8 Chwefror 2016). Cystadlodd yn bennaf yn y ras ffos a pherth 3000m cyn cyd-sefydlu Marathon Llundain a dod yn weithgar yn hyrwyddo a rheoli chwaraeon. Ganwyd ym mhentre Corris yng Ngwynedd ac aeth i Ysgol Uwchradd Croesoswallt i Fechgyn cyn astudio yng Ngholeg Loughborough.
Cystadlodd dros Brydain Fawr yng Ngemau Olympaidd Haf 1952, Helsinki yn y ras ffos a pherth 3000 metr lle enillodd fedal efydd. Sefydlodd bum record Brydeinig yn y ras ffos a pherth a phedwar yn y ras dwy filltir. Sefydlodd record Gymreig mewn chwe pellter gwahanol. Torrodd y record ar gyfer croesi pob copa Cymreig dros 3000 troedfedd.
Cynrychiolodd Gymru ddwywaith yng Ngemau'r Gymanwlad, gan gystadlu yn 1954 a 1958, ond ni enillodd unrhyw fedalau. Swydd Disley oedd dysgu Addysg Gorfforol yn Ysgol Ramadeg Isleworth yn ne-orllewin Llundain.
Roedd yn aelod o Oriel Enwogion Chwaraeon Cymru ac yn Llywydd Cymdeithas Eryri.
349 CC
5 CC - 4ydd ganrif CC - 3 CC 390au CC 380au CC 370au CC 360au CC 350au CC  340au CC 330au CC 320au CC 310au CC 300au CC 290au CC 354 CC 353 CC 352 CC 351 CC 350 CC 349 CC 348 CC 347 CC 346 CC 345 CC 344 CC
Raktharakshassu 3D
Ffilm arswyd Malaialeg o India yw Raktharakshassu 3D. Fe'i cynhyrchwyd yn India.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 120 o ffilmiau Malaialeg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pacistan
Gwlad yn ne Asia yw Gweriniaeth Islamaidd Pakistan neu Pakistan (hefyd Pacistan). Y gwledydd cyfagos yw India i'r dwyrain, Iran i'r gorllewin, Affganistan i'r gogledd-orllewin a Gweriniaeth Pobl Tsieina (Tibet) i'r gogledd. Mae ar arfordir Môr Arabia yn y de. Mae mwy na 150 miliwn o bobl yn byw yn y wlad, y mwyafrif ohonynt yn Fwslemiaid. Islamabad yw prifddinas y wlad.
Hi yw pumed wlad fwyaf poblog y byd, gyda'i phoblogaeth yn fwy na 225.2 miliwn, ac mae ganddi boblogaeth Fwslimaidd ail-fwyaf y byd. Pacistan yw'r 33ain wlad fwyaf yn ôl arwynebedd, sy'n 340,509 milltir sg (881,913 km sg). Mae wedi ei wahanu o Tajikistan gan Goridor Wakhan yn y gogledd, ac mae hefyd yn rhannu ffin forwrol ag Oman.
Mae Pacistan yn safle sawl diwylliant hynafol, gan gynnwys safle Oes Newydd y Cerrig (Neolithig) Mehrgarh 8,500 mlwydd oed yn Balochistan, a Gwareiddiad Dyffryn Indus yn o'r Oes Efydd, y gwareiddiadau mwyaf helaeth o'r Hen Fyd. Roedd y rhanbarth sy'n cynnwys talaith fodern Pacistan yn deyrnas i sawl ymerodraeth a brenhiniaeth, gan gynnwys yr Achaemenid; am gyfnod byr roedd yn nwylo Alecsander Fawr; y Seleucid, y Maurya, y Kushan, y Gupta; Califf yr Umayyad yn ei ranbarthau deheuol, yr Hindw Shahi, y Ghaznavids, y Delhi Sultanate, y Mughals, y Durranis, yr Ymerodraeth Sikhaidd, rheolaeth Cwmni Dwyrain India Prydain, ac yn fwyaf diweddar, Ymerodraeth Indiaidd Prydain o 1858 i 1947.
Wedi'i sbarduno gan 'Fudiad Pacistan', a geisiodd famwlad i Fwslimiaid India Prydain, a buddugoliaethau etholiadol ym 1946 gan yr 'All-India Muslim League', enillodd Pacistan annibyniaeth o Loegr ym 1947 ar ôl Rhaniad Ymerodraeth Indiaidd Prydain. Dyfarnwyd gwladwriaeth ar wahân i'w rhanbarthau Mwslimaidd a gwelwyd ymfudo torfol digyffelyb a bu farw llawer iawn. Yn wreiddiol, roedd yn Ddominiwn o Gymanwlad Prydain, drafftiodd Pacistan ei chyfansoddiad yn swyddogol ym 1956, a daeth i'r amlwg fel gweriniaeth Islamaidd. Ym 1971, ymbellhaodd Dwyrain Pacistan fel gwlad newydd a alwyd yn "Bangladesh" ar ôl rhyfel cartref naw mis o hyd. Yn ystod y pedwar degawd canlynol, rheolwyd Pacistan gan lywodraethau sifil a milwrol, democrataidd ac awdurdodol, cymharol seciwlar a hollol Islamaidd. Etholodd Pacistan lywodraeth sifil yn 2008, ac yn 2010 mabwysiadodd system seneddol newydd gydag etholiadau.
Mae Pacistan yn bŵer canol, ac mae ganddi'r chweched lluoedd arfog mwyaf yn y byd. Mae'n wladwriaeth gydag arfau niwclear ac mae ymhlith yr economïau sy'n dod i'r amlwg ac sy'n tyfu, gyda dosbarth canol mawr sy'n tyfu'n gyflym. Nodweddir hanes gwleidyddol Pacistan ers annibyniaeth gan gyfnodau o dwf economaidd a milwrol sylweddol yn ogystal â rhai ansefydlog, yn wleidyddol ac yn economaidd. Mae'n wlad o ethnigrwydd amrywiol iawn a cheir amryw o ieithoedd; amrywiol hefyd yw ei daearyddiaeth a'i bywyd gwyllt. Fodd bynnag, mae'r wlad yn parhau i wynebu heriau, gan gynnwys tlodi, anllythrennedd, llygredd a therfysgaeth. Mae Pacistan yn aelod o'r Cenhedloedd Unedig, Sefydliad Cydweithrediad Shanghai, y Sefydliad Cydweithrediad Islamaidd, Cymanwlad y Cenhedloedd, Cymdeithas Cydweithrediad Rhanbarthol De Asia, y Glymblaid Gwrthderfysgaeth Filwrol Islamaidd, ac fe'i dynodir yn brif gynghrair nad yw'n aelod o NATO gan yr Unol Daleithiau.
Geirdarddiad
Ystyr yr enw 'Pacistan' yn llythrennol yw "gwlad sy'n gyforiog o'r pur" neu "wlad lle mae'r pur yn gyforiog ohoni", yn Wrdw a Phersia. Mae'n cyfeirio at y gair پاک (pāk), sy'n golygu "pur" mewn Perseg a Pashto. Daw'r ôl-ddodiad ـستان (wedi'i drawslythrennu yn Gymraeg fel ' stân ' o Bersieg, ac mae'n golygu "lle sy'n gyforiog o" neu "y fan llelle ceir digonedd".
Daearyddiaeth
Mae Pakistan yn gorwedd yn rhan orllewinol isgyfandir India. Mae ei thirwedd yn amrywio'n fawr, o fynyddoedd uchel yr Hindu Kush a'r Karakoram yn y gogledd i wastadeddau poeth ar arfordir Cefnfor India yn y de. Dominyddir y wlad gan ddyffryn eang Afon Indus.
Cynhanes
chwith|bawd| Cerflun Brenin-Offeiriad Indws o Mohenjo-Daro. Deilliodd rhai o'r gwareiddiadau dynol hynafol cynharaf yn Ne Asia yn yr ardaloedd lle saif Pacistan heddiw. Y trigolion cynharaf y gwyddys amdanynt yn y rhanbarth oedd y Soaniaid a hynny yn ystod Hen Oes y Cerrig Isaf (neu'r Paleolithig Isaf). Darganfuwyd offer carreg o'r cyfnod hwn yn Nyffryn Soan Punjab. Roedd rhanbarth Indus, sy'n cwmpasu'r rhan fwyaf o Bacistan heddiw, yn safle sawl diwylliant hynafol olynol gan gynnwys y Mehrgarh Neolithig a Gwareiddiad Dyffryn Indus (o'r Oes Efydd) (2,800–1,800 CC) yn Harappa a Mohenjo-Daro. de|bawd| [[Bwdha o Gandhara, celf Greco-Bwdhaidd, 1g - 2g OC.]] Nodweddir y cyfnod Vedic (1500–500 CC) gan ddiwylliant Indo-Aryan; yn ystod y cyfnod hwn cyfansoddwyd y Vedas, yr ysgrythurau hynaf sy'n gysylltiedig â Hindŵaeth, ac yn ddiweddarach ymsefydlodd y diwylliant hwn yn y rhanbarth. Roedd Multan yn ganolfan bererindod Hindŵaidd bwysig. Ffynnodd gwareiddiad Vedic yn ninas hynafol Gandhāran Takṣaśilā, sydd bellach yn Taxila yn y Punjab, a sefydlwyd tua 1000 BCE. Rheolodd ymerodraethau a theyrnasoedd hynafol olynol y rhanbarth: Ymerodraeth Achaemenid Persia (tua 519 CC), ymerodraeth Alecsander Fawr yn 326 CC ac Ymerodraeth Maurya, a sefydlwyd gan Chandragupta Maurya ac a estynnwyd gan Ashoka Fawr, tan 185 CC. Roedd y Deyrnas Indo-Roegaidd a sefydlwyd gan Demetrius o Bactria (180–165 CC) yn cynnwys Gandhara a Punjab a chyrhaeddodd ei anterth daearyddol o dan Menander (165-150CC), pan ffynnodd y diwylliant Greco-Bwdhaidd yn y rhanbarth.
Roedd gan Taxila un o'r prifysgolion a chanolfannau addysg uwch cynharaf yn y byd, a sefydlwyd yn ystod y cyfnod Vedic hwyr (6g CC). Roedd yr ysgol yn cynnwys sawl mynachlog heb ystafelloedd cysgu mawr na neuaddau darlithio, lle darparwyd y cyfarwyddyd crefyddol ar sail unigol. Cafodd y brifysgol hynafol ei dogfennu gan luoedd goresgynnol Alecsander Fawr ac fe'i cofnodwyd hefyd gan bererinion Tsieineaidd yn y 4g neu'r 5g OC.
Yn ei anterth, rheolodd Brenhinllin Rai (489–632 OC) o Sindh y rhanbarth hwn a'r tiriogaethau cyfagos. Brenhinllin Pala oedd yr ymerodraeth Fwdhaidd olaf, a oedd, o dan Dharmapala a Devapala, yn ymestyn ar draws De Asia o'r hyn sydd bellach yn Bangladesh trwy Ogledd India i Bacistan.
Goresgyniad Islamaidd
Gorchfygodd y gorchfygwr Arabaidd Muhammad bin Qasim Sindh ym 711 OC. Mae cronoleg swyddogol llywodraeth Pacistan yn honni mai dyma’r adeg y gosodwyd sylfaen Pacistan ond cyrhaeddodd y cysyniad o Bacistan yn y 19g. Ymledodd Islam drwy'r rhanbarth yn y cyfnod Canoloesol Cynnar ([tel:642–1219 642–1219] OC). Yn ystod y cyfnod hwn, chwaraeodd cenhadon Sufi ran ganolog wrth drosi mwyafrif o'r boblogaeth Fwdhaidd a Hindŵaidd ranbarthol i Islam. Ar ôl trechu llinach y Turk a Hindwaidd Shahi a oedd yn llywodraethu Cwm Kabul, Gandhara (Khyber Pakhtunkwa heddiw), a gorllewin Punjab yn y 7g i'r 11g OC, rheolodd sawl ymerodraeth Fwslimaidd olynol y rhanbarth, gan gynnwys Ymerodraeth Ghaznavid ( [tel:975–1187 975–1187] OC), Teyrnas Ghorid, a Sultanate Delhi (1206–1526 OC). Disodlwyd llinach Lodi, yr olaf o Swltaniaeth Delhi, gan Ymerodraeth Mughal (1526-1857 OC). chwith|bawd| Mosg Badshahi, [[Lahore]] Cyflwynodd y Mughaliaid lenyddiaeth Persia a diwylliant uchel, gan sefydlu gwreiddiau diwylliant Indo-Persia yn y rhanbarth. Yn rhanbarth Pacistan heddiw, y dinasoedd allweddol yn ystod y cyfnod Mughal oedd Lahore a Thatta, a dewiswyd y ddwy fel safle adeiladau Mughal trawiadol. Yn gynnar yn yr 16g, daeth y rhanbarth o dan Ymerodraeth Mughal.
Yn y 18g, chwalwyd yr Ymerodraeth Mughal wrth i bwerau cystadleuol Cydffederasiwn Maratha ddod i'r amlwg ac yn ddiweddarach yr Ymerodraeth Sikhaidd, ynghyd â goresgyniadau gan Nader Shah o Iran ym 1739 ac Ymerodraeth Durrani yn Afghanistan ym 1759. Nid oedd pŵer gwleidyddol cynyddol y Prydeinwyr yn Bengal wedi cyrraedd tiriogaethau Pacistan fodern eto.
Cyfnod trefedigaethol
Yn 1839 daeth newid byd, pan reolwyd tiriogaeth Pacistan fodern gan Loegr (neu 'Prydain'), pan feddiannodd byddin Lloegr Karachi a'i ddal fel porthladd milwrol strategol bwysig yn ystod y Rhyfel Cyntaf Afghanistan a ddilynodd yn fuan wedyn. Cymerwyd gweddill Sindh ym 1843, ac yna cymerodd yr East India Company (Cwmni Dwyrain India), ac yna ar ôl rheol uniongyrchol Gwrthryfel ôl-Sepoy (1857-1858) goresgynnodd y Frenhines Victoria o'r Ymerodraeth Brydeinig, y rhan fwyaf o'r wlad drwy ryfel a thrais. Y prif ryfeloedd oedd yn erbyn llinach Baloch Talpur, a ddaeth i ben gan Frwydr Miani (1843) yn Sindh, y Rhyfeloedd Eingl-Sikhaidd (1845-1849) a'r Rhyfeloedd Eingl-Afghanistan (1839–1919). Erbyn 1893, roedd pob Pacistan fodern yn rhan o Ymerodraeth Indiaidd Prydain, ac arhosodd felly tan annibyniaeth Pacistan ym 1947.
O dan Brydain, rhannwyd Pacistan fodern yn Adran Sind, Talaith Punjab, ac Asiantaeth Baluchistan yn bennaf. Roedd yna amryw o daleithiau tywysogaidd, a'r mwyaf ohonynt oedd Bahawalpur.
Gwrthryfel 1857 o'r enw "Gwrthryfel Sepoy o Bengal" oedd brwydr arfog fwya'r ardal yn erbyn y Prydeinwyr. Daeth rhwyg yn y berthynas rhwng yr Hindŵiaid a'r Mwslemiaid a arweiniodd at drais crefyddol yn India Prydain. Gwaethygodd y ddadl iaith y tensiynau rhwng Hindwiaid a Mwslemiaid ymhellach. Dadleuwyd dros dwy genedl, ac arweiniodd at greu'r <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/All-India_Muslim_League" rel="mw:ExtLink" title="All-India Muslim League" class="cx-link" data-linkid="704">All-India Muslim League </a> ym 1906.
Mewn cyferbyniad ag ymdrechion gwrth-Brydeinig Cyngres Genedlaethol India, roedd y Gynghrair Fwslimaidd yn fudiad o blaid Prydain ac yn derbyn rhai o werthoedd Prydain a fyddai’n siapio cymdeithas sifil Pacistan yn y dyfodol. Mewn digwyddiadau yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf, fe wnaeth Cudd-wybodaeth Prydain ddifetha cynllwyn gwrth-Seisnig yn ymwneud â chysylltiad y Gyngres ac Ymerodraeth yr Almaen. Ymgysylltodd y frwydr ddi-drais dros annibyniaeth, a arweiniwyd gan Gyngres India, filiynau o wrthdystwyr mewn ymgyrchoedd torfol o anufudd-dod sifil yn y 1920au a'r 1930au yn erbyn yr Ymerodraeth Brydeinig.
Yn raddol, cododd y Gynghrair Fwslimaidd i boblogrwydd torfol yn y 1930au. Yn ei anerchiad arlywyddol ar 29 Rhagfyr 1930, galwodd Allama Iqbal am "gyfuno taleithiau Indiaidd mwyafrif Mwslimaidd y Gogledd-orllewin " sy'n cynnwys Punjab, Talaith Gogledd Orllewin y Gogledd-orllewin, Sind a Baluchistan. Arweiniodd Muhammad Ali Jinnah, sylfaenydd Pacistan i arddel y theori dwy genedl ac arwain y Gynghrair Fwslimaidd i fabwysiadu Penderfyniad Lahore 1940 a gyflwynwyd gan Sher -e-Bangla AK Fazlul Haque, a elwir yn boblogaidd fel "Penderfyniad Pacistan". Yn yr Ail Ryfel Byd, cefnogodd Jinnah a'r Gynghrair Fwslimaidd ymdrechion rhyfel Prydain.
Mudiad Pacistan
Arweiniodd etholiadau 1946 at ennill y Gynghrair Fwslimaidd 90% o'r seddi a neilltuwyd ar gyfer Mwslimiaid. Felly, plebiscite oedd etholiad 1946 i bob pwrpas lle roedd Mwslimiaid India i bleidleisio ar greu Pacistan, pleidlais a enillodd y Gynghrair Fwslimaidd. Cefnogwyd y fuddugoliaeth hon gan dirfeddianwyr mawr Sindh a Punjab. Gorfodwyd y Gyngres i gydnabod y ffaith. Nid oedd gan y Prydeinwyr unrhyw ddewis arall heblaw ystyried barn Jinnah gan ei fod wedi dod i'r amlwg fel unig lefarydd Mwslimiaid India-Prydeinig gyfan. Fodd bynnag, nid oedd y Prydeinwyr am i India drefedigaethol gael ei rhannu, ac mewn un ymdrech olaf i'w hatal, fe wnaethant ddyfeisio cynllun Cenhadaeth y Cabinet.
Wrth i genhadaeth y cabinet fethu, cyhoeddodd llywodraeth Prydain ei bwriad i ddod â Rheol Prydain i ben ym 1946-47. Cytunodd cenedlaetholwyr yr India-Prydeinig - gan gynnwys Jawaharlal Nehru ac Abul Kalam Azad o'r Gyngres, Jinnah o Gynghrair Fwslimaidd All-India, a'r Meistr Tara Singh a oedd yn cynrychioli'r Sikhiaid - i'r telerau a throsglwyddo pŵer ac annibyniaeth ym Mehefin 1947 gyda Ficeroy India, Arglwydd Mountbatten o Burma. Wrth i'r Deyrnas Unedig gytuno i rannu India ym 1947, sefydlwyd talaith fodern Pacistan ar 14 Awst 1947, gan gyfuno rhanbarthau dwyreiniol a gogledd-orllewinol mwyafrif Mwslimaidd India Prydain. Roedd yn cynnwys taleithiau Balochistan, Dwyrain Bengal, Talaith Gogledd Orllewin y Gogledd Orllewin, Gorllewin Punjab, a Sindh.
Yn y terfysgoedd a ddaeth gyda’r rhaniad yn Nhalaith Punjab, credir bod rhwng 200,000 a 2,000,000 o bobl wedi’u lladd yn yr hyn y mae rhai wedi’i ddisgrifio fel hil-laddiad dialgar rhwng y crefyddau. Cipiwyd a threisiwyd 50,000 o ferched Mwslimaidd gan Hindŵiaid a Sikhiaid. Cipiwyd a threisiwyd 33,000 o ferched Hindŵaidd a Sikhaidd gan Fwslemiaid hefyd. Symudodd tua 6.5 miliwn o Fwslimiaid o India i Orllewin Pacistan a symudodd 4.7 miliwn o Hindwiaid a Sikhiaid o Orllewin Pacistan i India. Hwn oedd yr ymfudiad torfol mwyaf yn hanes dyn. Yn y pen draw, achosodd anghydfod dilynol ynghylch Jammu a Kashmir yr hyn a elwir yn Rhyfel Indo-Pacistanaidd 1947-1948.
Annibyniaeth a Phacistan fodern
Ar ôl annibyniaeth ym 1947, daeth Jinnah, Llywydd y Gynghrair Fwslimaidd, yn Llywodraethwr Cyffredinol cyntaf y genedl yn ogystal ag Arlywydd-Llefarydd cyntaf y Senedd,  ond bu farw o'r ddarfodedigaeth ar 11 Medi 1948. Yn y cyfamser, penodwyd Liaquat Ali Khan, yn Brif Weinidog cyntaf y genedl. Rhwng 1947 a 1956, roedd Pacistan yn frenhiniaeth yng Nghymanwlad y Cenhedloedd, ac roedd ganddi ddwy frenhiniaeth nes iddi ddod yn weriniaeth.