cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Strange Journey
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Tinling ar 8 Mai 1889 yn Seattle a bu farw yn Los Angeles ar 15 Hydref 2002.
Foinaven - A'Che'ir Ghorm
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Corbett Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.
TLR2
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn TLR2 yw TLR2 a elwir hefyd yn Toll like receptor 2 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 4, band 4q31.3.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn TLR2.
Foinaven - A'Che'ir Ghorm
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Soft Living
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr James Tinling yw Soft Living a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Tinling ar 8 Mai 1889 yn Seattle a bu farw yn Los Angeles ar 15 Hydref 2002.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Tinling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
John Viriamu Jones
Mab gweinidog yr Annibynwyr (Thomas Jones) oedd John Viriamu Jones (2 Ionawr 1856 - 1 Mehefin 1901) ac roedd yn wyddonydd deallus a galluog. Cafodd ei eni ym Mhentre Poeth, Abertawe.
Bu ym mhrifysgolion Llundain a Rhydychen, lle lwyddodd i gael gradd dosbarth cyntaf mewn mathemateg a ffiseg. Yn 1881 fe'i gwnaed yn brifathro Coleg Frith, a newidiwyd ei enw'n ddiweddarach i Brifysgol Sheffield. Yn 1883, ac yntau'n dal yn ei ugeiniau, daeth yn brifathro Coleg Prifysgol De Cymru a Sir Fynwy ac yn Ganghellor cyntaf Prifysgol Cymru yn 1895.
Yn 1901 bu farw yng Ngenefa, y Swistir.
Abergwesyn
Pentref yng nghymuned Llanwrtyd, Powys, Cymru, yw Abergwesyn. Saif lle mae afon Gwesyn yn ymuno ag afon Irfon, yng ngorllewin y sir, ar ffordd gefn ychydig i'r gogledd o dref Llanwrtyd ac i'r dwyrain o Lyn Brianne. Mae ffordd tros y mynydd yn cysylltu'r pentref a Llanddewi Brefi a Tregaron yng Ngheredigion. Ar un adeg roedd y ffordd yma yn un o ffyrdd pwysicaf y porthmyn.
Mae'r eglwys wedi ei chysegru i Sant Mihangel, ac enw llawn y plwyf yw Llanfihangel Abergwesyn.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
A California Christmas
Ffilm comedi rhamantaidd a ddisgrifir hefyd fel ffilm Nadoligaidd yw A California Christmas a gyhoeddwyd yn 2020. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Petaluma. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Lauren Swickard a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jamie Christopherson. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Brad Rushing oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
I Hate New York
Ffilm ddogfen yw I Hate New York a gyhoeddwyd yn 2018. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ryuichi Sakamoto, Alva Noto, Mr. K a Sharon Needles.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amanda Lepore, Bibbe Hansen, iO Tillett Wright, Katrina del Mar a Chloe Dzubilo.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Jaume Martí i Farrés sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
København Ved Nat
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1910. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Frankenstein (ffilm o 1910) sef ffilm arswyd, gwyddonias o Unol Daleithiau America gan J. Searle Dawley. Alfred James Gee oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Alstrup ar 11 Ebrill 1877 yn Copenhagen a bu farw yn Snekkersten ar 5 Rhagfyr 1940.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Alstrup nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Que La Fête Commence…
Ffilm hanesyddol gan y cyfarwyddwr Bertrand Tavernier yw Que La Fête Commence… a gyhoeddwyd yn 1975. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Que la fête commence ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Bertrand Tavernier a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Philippe, dug Orléans a brenin Ffrainc. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Quest
Ffilm ddogfen yw Quest a gyhoeddwyd yn 2017. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Quest ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Que La Fête Commence…
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Liza Braconnier, René Morard, Michael Powell, Philippe Noiret, Jean Rochefort, Marina Vlady, Monique Chaumette, Christian Clavier, Jacques Hilling, Nicole Garcia, Christine Pascal, Georges Riquier, Thierry Lhermitte, Gérard Jugnot, Jean-Pierre Marielle, Daniel Duval, Michel Blanc, François Dyrek, Michel Beaune, Marcel Dalio, Agnès Château, Alfred Adam, Andrée Tainsy, Bernadette Le Saché, Bernard Lajarrige, Brigitte Roüan, Bruno Balp, François Valorbe, Gilles Guillot, Gérard Desarthe, Hélène Vincent, Jacques Lélut, Jean-Jacques Moreau, Jean-Luc Moreau, Jean-Paul Farré, Jean-Roger Caussimon, Jean Le Mouël, Jean Rougerie, Maurice Jacquemont, Max Morel, Michel Berto, Monique Lejeune, Patrick Raynal, Philippe Chauveau, Pierre Forget, Pierre Moncorbier, Roland Amstutz, Stéphane Bouy a Jean Turlier. Mae'r ffilm Que La Fête Commence… yn 114 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Saint Monica
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Terrance Odette yw Saint Monica a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Lleolwyd y stori yn Toronto. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Que La Fête Commence…
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1975. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd One Flew Over the Cuckoo's Nest sef ffilm gan Milos Forman am ysbyty meddwl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Pierre-William Glenn oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Quest
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Saint Monica
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Harry Potter and the Chamber of Secrets sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Terrance Odette nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Que La Fête Commence…
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bertrand Tavernier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tales of Robin Hood
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr James Tinling yw Tales of Robin Hood a gyhoeddwyd yn 1951. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Asiantaeth newyddion
Mae'r asiantaethau newyddion rhyngwladol yn Agence France-Presse, Associated Press, ANSA a Reuters.
Yn ogystal ceir asiantaethau newyddion rhanbarthol neu genedlaethol, e.e. IRNA yn Iran.
Tales of Robin Hood
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Streetcar Named Desire sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm James Tinling ar 8 Mai 1889 yn Seattle a bu farw yn Los Angeles ar 15 Hydref 2002.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd James Tinling nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
India
Gwlad yn Ne Asia yw Gweriniaeth yr India neu India. Mae hi'n ffinio â Phacistan i'r gorllewin (gan gynnwys rhanbarth Kashmir), Tibet (Tsieina), Nepal a Bhwtan i'r gogledd, a Bangladesh a Myanmar i'r dwyrain. Mae ynys Sri Lanca yn gorwedd dros y dŵr o Damil Nadu, penrhyn deheuol India. Er bod poblogaeth Tsieina'n fwy, yr India yw gwlad ddemocrataidd fwya'r byd. Mae mwy na biliwn o bobl yn byw yn y wlad a mae'n nhw'n siarad mwy nag 800 o ieithoedd. Delhi Newydd yw prifddinas y wlad.
Mae India yn wlad anferth sy'n ymestyn o'r Himalaya yn y gogledd i draethau trofannol Cefnfor India yn y de. Yn y gorllewin mae taleithiau Rajasthan a Gujarat yn anial iawn tra bod y taleithiau dwyreiniol a'r de eithaf yn nhiriogaethau is-drofannol. Mae gan y wlad arfordir hir iawn ar Fôr Arabia yn y gorllewin, Cefnfor India yn y de a Bae Bengal yn y dwyrain.
Cyrhaeddodd bodau dynol modern (Homo sapiens) isgyfandir India o Affrica ddim hwyrach na 55,000 o flynyddoedd yn ôl. (a)
(b)
(c) O ran amrywiaeth o geneteg dynol, gellir rhoi'r rhanbarth yn ail. Daeth bywyd sefydlog i'r amlwg ar yr isgyfandir ar gyrion gorllewinol basn Afon Indus tua 9,000 o flynyddoedd yn ôl, gan esblygu'n raddol i Wareiddiad Dyffryn Indus yn y drydedd mileniwm CC. Erbyn 1200 CC roedd ffurf hynafol o Sansgrit, iaith Indo-Ewropeaidd, wedi tryledu i India o'r gogledd-orllewin,(a) ,
(c)
(d)
(e) Quote: "Although the collapse of the Indus valley civilization is no longer believed to have been due to an ‘Aryan invasion’ it is widely thought that, at roughly the same time, or perhaps a few centuries later, new Indo-Aryan-speaking people and influences began to enter the subcontinent from the north-west. Detailed evidence is lacking. Nevertheless, a predecessor of the language that would eventually be called Sanskrit was probably introduced into the north-west sometime between 3,900 and 3,000 years ago. This language was related to one then spoken in eastern Iran; and both of these languages belonged to the Indo-European language family. ... It seems likely that various small-scale migrations were involved in the gradual introduction of the predecessor language and associated cultural characteristics. However, there Mai not have been a tight relationship between movements of people on the one hand, and changes in language and culture on the other. Moreover, the process whereby a dynamic new force gradually arose—a people with a distinct ideology who eventually seem to have referred to themselves as ‘Arya’—was certainly two-way. That is, it involved a blending of new features which came from outside with other features—probably including some surviving Harappan influences—that were already present. Anyhow, it would be quite a few centuries before Sanskrit was written down. And the hymns and stories of the Arya people—especially the Vedas and the later Mahabharata and Ramayana epics—are poor guides as to historical events. Of course, the emerging Arya were to have a huge impact on the history of the subcontinent. Nevertheless, little is known about their early presence.";
(f) gan ddatblygu fel iaith y Rigveda a gyfansoddwyd yn ardal y Sapta Sindhu (gwlad "y Saith Afon"), sy'n cyfateb i ardal y Punjab ym Mhacistan a gogledd-orllewin India, rhwng 1500–1000 CC. Dyma gofnodi gwawr Hindŵaeth yn India. (a) ;
(b) ;
(d) Mewnosodwyd ieithoedd Dravidian India yn y rhanbarthau gogleddol a gorllewinol.
Erbyn 400 CC roedd haenu cymdeithasol a gwahardd cymdeithasol (neu y drefn gastiau) wedi dod i'r amlwg o fewn Hindŵaeth, ac roedd Bwdhaeth a Jainiaeth wedi codi, gan gyhoeddi gorchmynion cymdeithasol nad oeddent yn gysylltiedig ag etifeddiaeth. Arweiniodd cydgrynhoadau gwleidyddol cynnar at Ymerodraethau rhydd Maurya a Gupta ym Masn y Ganga. Nodweddir y cyfnod hwn o gydweithio â chreadigrwydd eang a hefyd gydag ymgorffori anghyffyrddadwyedd (untouchability) i fewn i'w system gredo. Yn Ne India, a'r teyrnasoedd Canol, allforiwyd ieithoewdd a sgriptiau Dravidian a'r diwylliannau crefyddol i deyrnasoedd De-ddwyrain Asia.
Nora Calderwood
Mathemategydd o'r Alban oedd Nora Calderwood (14 Mawrth 1896 – Ebrill 1985), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel hanes mathemateg, calcwlws o amrywiadau, hafaliad annatod a dadansoddiad swyddogaethol.
India
Yn y cyfnod canoloesol cynnar, gwreiddiodd Cristnogaeth, Islam, Iddewiaeth a Zoroastriaeth ar arfordiroedd de a gorllewinol India. Cyrhaeddodd byddinoedd Mwslimaidd o Ganol Asia gan ysbeilio a rheoli gwastadeddau gogleddol India, gan sefydlu Sultanate Delhi yn y diwedd, a throi gogledd India'n Islam ganoloesol. Yn y 15g, creodd Ymerodraeth Vijayanagara ddiwylliant cyfansawdd Hindŵaidd hirhoedlog yn ne India. Yn y Punjab, daeth Siciaeth i'r amlwg. Arweiniodd Ymerodraeth y Mughal, ym 1526, at ddwy ganrif o heddwch cymharol, gan adael gwaddol o bensaernïaeth oleuol iawn.
Nora Calderwood
Manylion personol
Ganed Nora Calderwood ar 14 Mawrth 1896 yn Blairgowrie, yr Alban.
India
Ehangodd Cwmni Prydeinig India'r Dwyrain drwy'r wlad gan droi India yn economi drefedigaethol, ond hefyd ei moldio'n un wlad sofran. Dechreuodd rheolaeth Coron Lloegr (y Raj Prydeinig) ym 1858. Ond wedi peth amser rhoddwyd yr hawliau i Indiaid brodorol, ond cyflwynwyd newidiadau technolegol, a gwreiddiodd syniadau addysg, moderniaeth a bywyd cyhoeddus. Daeth mudiad cenedlaetholgar arloesol a dylanwadol i'r amlwg, a nodwyd am wrthwynebiad di-drais a daeth yn brif ffactor wrth ddod â rheolaeth Prydain i ben. 'Tad y Wlad' ac un o brif arweinwyr dros India annibynnol oedd Mahatma Gandhi. Ym 1947 rhannwyd Ymerodraeth Indiaidd Prydain yn ddau ddominiwn annibynnol, Dominiwn mwyafrif Hindŵaidd India ac Arglwyddiaeth fwyafrif Mwslimaidd Pacistan. Collwyd miliynau o fywydau a gwelwyd mudo nas gwelwyd ei fath cyn hynny.
Nora Calderwood
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
India
Mae India wedi bod yn weriniaeth ffederal ers 1950, wedi'i llywodraethu drwy system seneddol ddemocrataidd. Yn wleidyddol, mae'n gymdeithas luosog, amlieithog ac aml-ethnig. Tyfodd poblogaeth India o 361 miliwn ym 1951 i 1.211 biliwn yn 2011. Yn ystod yr un amser, cynyddodd ei hincwm enwol y pen o US $64 yn flynyddol i UD$ 1,498, a chynyddodd ei chyfradd llythrennedd o 16.6% i 74%. O fod yn wlad gymharol amddifad ym 1951, mae India wedi tyfu'n economi fawr sy'n tyfu'n gyflym ac yn ganolbwynt ar wasanaethau technoleg gwybodaeth, gyda dosbarth canol sy'n ehangu'n sydyn. Mae ganddi raglen ofod (ISRO) sydd wedi cwblhau sawl taith lwyddiannus i'r gofod.
Geirdarddiad
Afon Indus a roddodd ei henw i India. Yn ôl Geiriadur Saesneg Rhydychen (trydydd argraffiad 2009), mae'r enw "India" yn deillio o'r Lladin Clasurol, India, sy'n cyfeiriad at De Asia a rhanbarth ansicr i'r dwyrain; ac yn ei dro yn deillio: Groeg Helenistaidd India (Ἰνδία ); Indos Groegaidd hynafol (Ἰνδός); Hen Bersieg Hindush, talaith ddwyreiniol ymerodraeth Achaemenid ; ac yn y pen draw ei gytras, y Sansgrit Sindhu, neu'r "afon," yn benodol Afon Indus a, thrwy oblygiad, ei basn deheuol sefydlog. Cyfeiriodd yr hen Roegiaid at yr Indiaid fel Indoi (Ἰνδοί), sy'n cyfieithu fel "Pobl yr Indus".
Mae'r term Bharat (Bhārat; ynganiad [Bʱaːɾət] wedi'i grybwyll droeon o fewnbarddoniaeth epig India ac o fewn Cyfansoddiad India, a chaiff ei ddefnyddio mewn amrywiad o ieithoedd India am y wlad. Daw'r gair modern hwn o'r enw hanesyddol Bharatavarsha, a oedd yn berthnasol yn wreiddiol i ogledd India,   \ond daeth y term Bharat yn fwyfwy poblogaidd o ganol y 19g fel enw brodorol ar India.
Mae'r enw Hindustan ([ɦɪndʊˈstaːn] yn enw Persiaidd Canol ar India, a gyflwynwyd yn ystod Ymerodraeth y Mughal ac a ddefnyddir yn helaeth ers hynny. Mae ei ystyr wedi amrywio, gan gyfeirio at ranbarth sy'n cwmpasu gogledd India a Phacistan heddiw neu India yn ei chyfanrwydd bron.
Ei hanes yn grynno
Mae hanes India yn dechrau gyda dechreuad sefydliadau parhaol tua 9,000 o flynyddoedd yn ôl. Yn yr ardal o amgylch Afon Indus, datblygodd rhain i greu Gwareiddiad Dyffryn Indus tua 3300 CC.; un o'r gwareiddiadau cynharaf yn hanes dynoliaeth. Dilynwyd y cyfnod yma gan y Cyfnod Fedig, pan osodwyd seiliau crefydd Hindwaeth. O tua 550 CC. sefydlwyd nifer o deyrnasoedd a elwid y Mahajanapadas ar draws y wlad.
Yn y 3 CC, roedd India a rhannau eraill o dde Asia yn rhan o Ymerodraeth Maurya dan Ashoka Fawr. O tua 180 CC bu nifer o ymosodiadau ac ymfudiadau o'r gogledd. O'r 3g OC sefydlwyd Ymerodraeth y Gupta.
Y flwyddyn wedyn bu gwrthryfel ar raddfa fawr, Gwrthryfel India 1857. Cafodd y gwrthryfelwyr gryn lwyddiant at y cychwyn, ond yn y diwedd gorchfygwyd hwy gan y fyddin Brydeinig. Daeth India'n rhan o'r Ymerodraeth Brydeinig.
Dechreuodd mudiad cenedlaethol ym mlynyddoedd cynnar yr 20g, ac yn y 1920au a'r 1930au bu cyfres o brotestiadau di-drais dan arweniad Mahatma Gandhi. Ar 15 Awst 1947, daeth India yn wlad annibynnol, ond daeth rhan o'i thiriogaeth yn wlad Pacistan. Dair blynedd yn ddiweddarach, ar 26 Ionawr 1950, daeth India yn weriniaeth.
Ers hynny, bu rhyfel a Gweriniaeth Pobl Tsieina yn 1962 ynghylch y ffîn yn y gogledd-ddwyrain, a bu tri rhyfel yn erbyn Pacistan, yn 1947, 1965 a 1971. Yn 1974, arbrofodd India gyda bom atomig, a gydag arbrofion pellach yn 1998. Ers newidiadau economaidd yn 1991, mae economi India wedi tyfu'n gyflym, ac o ganlyniad mae dylanwad rhyngwladol y wlad wedi cynyddu.
Iaith a diwylliant
Mae mwy nag 800 o ieithoedd yn cael eu siarad yn India (gweler Rhestr o ieithoedd India), rhai ohonynt gyda rhai cannoedd o filynau o siaradwyr ac eraill gyda llai na 100. Mae'r ieithoedd mwyaf yn cynnwys Hindi (337 miliwn / 40.0%), Bengaleg (69 miliwn / 8.30%), Telugu (69 miliwn / 7.87%), Marathi (68 miliwn / 7.45%), Tamileg (66 miliwn / 6.32%), Wrdw (60 miliwn / 5.18%), Gujarati (46 miliwn / 4.85%), Kannada (35 miliwn / 3.91%), Malayalam (35 miliwn / 3.62%), Oriya (32 miliwn / 3.35%) a Punjabi (23 miliwn / 2.79%). Mae gan India sawl llenyddiaeth felly. Mae'n gartref yn ogystal i lenyddiaeth Sanscrit, un o'r hynaf yn y byd.
Hindŵaeth yw prif grefydd y wlad, ond ceir yn ogystal lleiafrifoedd sylweddol o ddilynwyr Siciaeth, Jainiaeth ac Islam. Mewn rhai taleithiau, yn arbennig yn Goa a'r Gogledd-ddwyrain (e.e. Khasia), ceir canran sylweddol o Gristnogion. India yw mamwlad Bwdhiaeth ond ni cheir llawer o Fwdyddion yno heddiw, ac eithrio yn Ladakh a Zanskar, a'r ffoaduriaid o Dibet mewn rhannau eraill o'r Himalaya Indiaid.
Llywodraeth a gwleidyddiaeth
Mae India'n wlad ddemocrataidd a reolir gan Senedd India. Rhennir y senedd yn ddau siambr, sef y Lok Sabha etholedig sy'n cynrychioli'r bobl yn uniongyrchol (fel Tŷ'r Cyffredin) a'r Rajya Sabha sy'n cynrychioli'r taleithiau. Mae'r blaid gyda'r mwyafrif o seddau yn y Lok Sabha yn ffurfio'r llywodraeth ac yn dewis prif weinidog. Mae gan India arlywydd yn ogystal. (Am lywodraeth y taleithiau a'r rhanbarthau, gweler isod).
Unedau gweinyddol
300px|bawd|de|Rhanbarthau India Rhennir India yn 29 talaith a saith tiriogaeth undebol a reolir gan y llywodraeth ffederal. Mae gan bob talaith, ynghyd â thiriogaethau undebol Delhi a Pondicherry, eu llywodraethau etholedig eu hunain. Mae'r pum tiriogaeth undebol eraill yn cael eu rheoli gan weinyddwyr a apwyntir gan y llywodraeth ganolog. Yn ogystal, rhennir pob talaith a thiriogaeth undebol yn rhanbarthau (District). Weithiau, yn achos taleithiau mawr, unir rhai rhanbarthau i ffurfio division. Rhennir pob rhanbarth yn ei thro yn sawl Tehsil.
Daearyddiaeth
India yw'r rhan fwyaf o isgyfandir India, sy'n gorwedd ar ben plât tectonig India, sy'n rhan o Blât Indo-Awstraliaidd. Dechreuodd prosesau daearegol ddiffinio India tua 75 miliwn o flynyddoedd yn ôl (CP) pan gychwynnodd Plât India, a oedd ar y pryd yn rhan o uwch- gyfandir deheuol Gondwana, ddrifftio o'r gogledd i'r dwyrain. Ar yr un pryd, dechreuodd cramen gefnforol helaeth Tethya, i'r gogledd-ddwyrain, dynnu o dan y Plât Ewrasiaidd. Creodd y prosesau hyn, a ysgogwyd gan darfudiad ym mantell y Ddaear, Gefnfor India gan beri i gramen gyfandirol India danseilio Ewrasia yn y pen draw, a chodi'r Himalaya. Yn union i'r de o'r Himalaya sy'n dod i'r amlwg, creodd symudiad plât gafn anferth a lanwodd yn gyflym â gwaddod a gludir gan afon ac sydd bellach yn ffurfio'r Gwastadedd Indo-Gangetig. Wedi ei dorri i ffwrdd o'r gwastadedd ger Bryniau Aravalli hynafol mae Anialwch Thar.
Mae morlin India'n mesur 7,517 km (4,700 milltir) o hyd. Yn ôl siartiau hydrograffig llynges India, mae arfordir y tir mawr yn cynnwys y canlynol: 43% o draethau tywodlyd; glannau creigiog a chlogwyni, 11%; a 46% o wastadeddau llaid neu lannau corsiog. Ymhlith yr afonydd mawr sy'n tarddu yn yr Himalaya, ac sy'n llifo trwy India mae'r Afon Ganga ac Afon Brahmaputra, ac y mae'r ddwy ohonynt yn draenio i Fae Bengal. Mae llednentydd pwysig y Ganga'n cynnwys Afon Yamuna a'r Kosi; mae graddiant hynod isel yr olaf, a achosir gan ddyddodiad silt dros dymor hir, yn arwain at lifogydd difrifol a newidiadau cwrs yr afon. Ymhlith yr afonydd penrhyn mawr mae'r Godavari, y Mahanadi, y Kaveri, a'r Krishna, sydd hefyd yn draenio i Fae Bengal; a'r Narmada a'r Tapti, sy'n draenio i Fôr Arabia. Ymhlith nodweddion yr arfordir mae Rann corsiog Kutch yng ngorllewin India a delta llifwaddodol Sundarbans dwyrain India; rhennir yr olaf â Bangladesh. Mae gan India ddau ynysfor : y Lakshadweep, atolllau cwrel oddi ar arfordir de-orllewinol India; ac Ynysoedd Andaman a Nicobar, sef cadwyn folcanig ym Môr Andaman.
Mae tymeredd India wedi codi 0.7 C-change rhwng 1901 a 2018. Credir yn aml mai newid hinsawdd yn India yw'r achos. Mae enciliad rhewlifoedd Himalaya wedi effeithio'n andwyol ar gyfradd llif prif afonydd yr Himalaya, gan gynnwys y Ganga a'r Brahmaputra. Yn ôl rhai rhagamcanion diweddar (2021), bydd nifer (a difrifoldeb) sychderoedd yn India wedi cynyddu’n sylweddol erbyn diwedd y ganrif bresennol.
Bioamrywiaeth
Mae India yn wlad mega-amrywiol, term a ddefnyddir am 17 gwlad sy'n arddangos bioamrywiaeth uchel ac sy'n cynnwys llawer o rywogaethau sy'n frodorol neu'n endemig yn unig. Mae India'n gynefin i 8.6% o'r holl rywogaethau o famaliaid, 13.7% o rywogaethau o adar, 7.9% o rywogaethau o ymlusgiaid, 6% o rywogaethau o amffibiaid, 12.2% o rywogaethau o bysgod, a 6.0% o'r holl rywogaethau o blanhigion blodeuol. Mae traean o rywogaethau o blanhigion India'n endemig. Mae India hefyd yn cynnwys pedwar o'r 34 lle problemus o ran bioamrwyiaeth y byd, neu llefydd sy'n colli eu cynefin yn sylweddol.
Ymhlith coed cynhenid nodedig isgyfandir India mae'r Azadirachta indica, neu neem, a ddefnyddir yn helaeth mewn meddygaeth lysieuol Indiaidd wledig, a'r Ficus religiosa moethus, neu peepul. chwith|bawd| Mae gan India dros 50% o deigrod gwyllt y byd, bron i 3,000 yn 2019. Mae llawer o rywogaethau India wedi tarddu o Gondwana, yr uwchgyfandir deheuol y gwahanodd India oddi wrtho fwy na 100 miliwn o flynyddoedd yn ôl. Yn dilyn gwrthdrawiad dilynol India ag Ewrasia gwelwyd cyfnewid rhywogaethau ar raddfa enfawr. Fodd bynnag, achosodd llosgfynyddoedd a newid hinsawdd, yn ddiweddarach, ddifodiant llawer o rywogaethau endemig. Peth amser wedyn, aeth mamaliaid i mewn i India o Asia trwy ddyffrynoedd yr Himalaya. Effaith hyn oedd gostwng endemiaeth ymhlith mamaliaid India, sef 12.6%, mewn cyferbyniad â 45.8% ymhlith ymlusgiaid a 55.8% ymhlith amffibiaid.
Mae gan India 172 o rywogaethau anifeiliaid sydd dan fygythiad wedi'u dynodi gan IUCN, neu 2.9% o ffurfiau sydd mewn perygl. Mae'r rhain yn cynnwys teigr Bengal sydd mewn perygl a dolffin afon Ganges. Ymhlith y rhywogaethau sydd mewn perygl difrifol mae: y gharial, crocodeiliad; ceiliog gwaun mawr India; a fwltur cefnwyn India. Mae tresmasu dynol treiddiol wedi bod yn ecolegol ddinistriol dros y degawdau diwethaf, ac wedi peryglu bywyd gwyllt India. Mewn ymateb, ehangwyd y system parciau cenedlaethol ac ardaloedd gwarchodedig, a sefydlwyd gyntaf ym 1935, yn sylweddol. Ym 1972, pasiodd llywodraeth India y Ddeddf Diogelu Bywyd Gwyllt a Project Tiger i ddiogelu'r anialwch hanfodol; pasiwyd Deddf Cadwraeth Coedwigoedd ym 1980 ac ychwanegwyd gwelliannau ym 1988. Mae India'n gartref i fwy na phum cant o warchodfeydd bywyd gwyllt ac 13 biosffer, gyda phedwar ohonynt yn rhan o Rwydwaith Gwarchodfeydd Biosffer y Byd; mae 25 o wlyptiroedd wedi'u cofrestru o dan Gonfensiwn Ramsar.
Economi
Yn ôl y Gronfa Ariannol Ryngwladol (IMF), roedd economi India yn 2020 yn werth $2.7 triliwn; hi yw'r chweched economi fwyaf yn ôl cyfraddau cyfnewid y farchnad, ac mae tua $ 8.9 triliwn, sef y trydydd-fwyaf trwy brynu cydraddoldeb pŵer (PPP). Gyda'i chyfradd twf GDP blynyddol ar gyfartaledd yn 5.8% dros y ddau ddegawd diwethaf, gan gyrraedd 6.1% yn ystod 2011-2012, India yw un o'r economïau sy'n tyfu gyflymaf yn y byd. Fodd bynnag, mae'r wlad yn safle 139 yn y byd mewn CMC enwol y pen gan fod yno gymaint o bobl tlawd, a hi yw'r 118fed mewn GDP y pen yn PPP. Yn yr un cyfnod roedd Cymru tua'r 32fed safle yn y byd.
Hyd at 1991, roedd holl lywodraethau India wedi dilyn polisïau amddiffynnol a a ddylanwadwyd arnynt gan economeg sosialaidd. Roedd ymyrraeth a rheoleiddio eang y wladwriaeth i raddau helaeth yn cau'r economi o'r byd y tu allan. Gorfododd argyfwng cydbwysedd taliadau difrifol ym 1991 y genedl i ryddfrydoli ei heconomi; ers hynny mae wedi symud yn araf tuag at system marchnad rydd trwy bwysleisio masnach dramor a mewnlifiadau buddsoddi uniongyrchol. Bu India'n aelod o WTO ers 1 Ionawr 1995.
Yn 2017, roedd gan weithlu India 522 miliwn o weithwyr, sef yr ail-fwyaf y byd. Mae'r sector gwasanaeth yn cyfrif am 55.6% o GDP (CMC), y sector diwydiannol 26.3% a'r sector amaethyddol 18.1%. Ymhlith y prif gynhyrchion amaethyddol mae: reis, gwenith, had olew, cotwm, jiwt, te, siwgrcan a thatws. Ymhlith y prif ddiwydiannau mae: tecstilau, telathrebu, cemegau, moddion fferyllol, biotechnoleg, prosesu bwyd, dur, offer cludo, sment, mwyngloddio, petroliwm, peiriannau a meddalwedd. Yn 2006, roedd cyfran y fasnach allanol yn CMC India yn 24%, i fyny o 6% ym 1985. Yn 2008, cyfran India o fasnach y byd oedd 1.68%; Yn 2011, India oedd degfed mewnforiwr mwyaf y byd a'r 25ed allforiwr Mae allforion mawr yn cynnwys: cynhyrchion petroliwm, nwyddau tecstilau, gemwaith, meddalwedd, nwyddau peirianneg, cemegolion, a nwyddau lledr wedi'u cynhyrchu, ac mae'r prif fewnforion yn cynnwys: olew crai, peiriannau, gemau, gwrtaith a chemegau. Rhwng 2001 a 2011, tyfodd cyfraniad nwyddau petrocemegol a pheirianneg y wlad i gyfanswm allforion o 14% i 42%. India oedd allforiwr tecstilau ail fwyaf y byd ar ôl Tsieina yn 2013. Yn ôl adroddiad gan PricewaterhouseCoopers (PwC) yn 2011, fe all CMC India ar gydraddoldeb pŵer prynu oddiweddyd yr Unol Daleithiau erbyn 2045 Yn ystod y pedwar degawd nesaf, mae disgwyl i GDP India dyfu ar gyfartaledd blynyddol o 8%, gan ei gwneud hi, o bosib, yr economi gyda'r twf cyflymaf yn y byd, tan 2050. Mae'r adroddiad yn tynnu sylw at ffactorau twf allweddol: poblogaeth ifanc o oedran gweithio sy'n tyfu'n gyflym; twf yn y sector gweithgynhyrchu oherwydd lefelau sgiliau addysg a pheirianneg yn codi; a thwf parhaus yn y farchnad defnyddwyr wedi'i yrru gan ddosbarth canol sy'n tyfu'n gyflym. Mae Banc y Byd yn rhybuddio, er mwyn i India gyflawni ei photensial economaidd, bod yn rhaid iddi barhau i ganolbwyntio ar ddiwygio'r sector cyhoeddus, seilwaith trafnidiaeth, datblygu amaethyddol a gwledig, cael gwared ar reoliadau llafur, addysg, diogelwch ynni, ac iechyd a maeth y cyhoedd.
Diwydiannau
Diwydiant telathrebu India yw'r ail-fwyaf yn y byd gyda dros 1.2 biliwn o danysgrifwyr. Mae'n cyfrannu 6.5% at CMC India. Ar ôl trydydd chwarter 2017, rhagorodd India ar yr Unol Daleithiau i ddod yr ail farchnad ffôn clyfar fwyaf yn y byd ar ôl Tsieina.
Cynyddodd diwydiant modurol India, yr ail dyfiant cyflymaf yn y byd, gyda gwerthiannau domestig o 26% yn ystod 2009-2010, ac allforion o 36% yn ystod 2008-2009. Ar ddiwedd 2011, cyflogodd diwydiant TG India 2.8 miliwn o weithwyr proffesiynol, a chynhyrchwyd refeniw o tua UD $100 biliwn yn cyfateb i 7.5% o Gynnyrch Mewnwladol Crynswth India, a chyfrannodd 26% o allforion nwyddau India.
Ynni
Cynhyrcha'r wlad 300 gigawat o bŵer trydanol, gyda  42 gigawat yn adnewyddadwy. Yn yr un cyfnod roedd Cymru'n cynhyrchu dros 50% o'i hynni drwy ddulliau adnewyddadwy. Mae defnydd y wlad o lo yn un o brif achosion allyriadau nwyon tŷ gwydr gan India ond mae ei hynni adnewyddadwy yn datblygu'n sydyn Mae India'n allyrru tua 7% o allyriadau nwyon tŷ gwydr y byd, ac mae hyn yn cyfateb i oddeutu 2.5 tunnell o garbon deuocsid y pen y flwyddyn, sef hanner cyfartaledd y byd. Mae cynyddu mynediad at drydan a choginio glân gyda nwy petroliwm hylifedig wedi bod yn flaenoriaethau ar gyfer ynni yn India.
Elmer Rees
Mathemategydd oedd yr Athro Elmer Rees (19 Tachwedd 1941 – 4 Hydref 2019). Hyd at 2009 ef oedd Cyfarwyddwr 'Sefydliad Heilbronn i Ymchwil Mathemategol'.
India
Llyfryddiaeth
Trosolwg
Geirdarddiad
Elmer Rees
Cafodd ei eni yn Llandybie. Astudiodd ym mhrifysgolion Caergrawnt, Warwick, Hull ac Abertawe. Yn 1979 cafodd ei wneud yn athro ym Mhrifysgol Caeredin lle y bu hyd at 2005.
India
Llyfryddiaeth
Hanes
Daearyddiaeth
Bioamrywiaeth
Perthynas tramor
Economi
Demograffeg
Diwylliant
Mitrea Cocor
Y prif actor yn y ffilm hon yw Ion Talianu. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Victor Iliu ar 24 Tachwedd 1912 yn Sibiu a bu farw yn Rhufain ar 29 Mehefin 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Victor Iliu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
TMPO
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn TMPO yw TMPO a elwir hefyd yn Thymopoietin, isoform CRA_c a Lamina-associated polypeptide 2, isoforms beta/gamma  (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 12, band 12q23.1.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn TMPO.
Rhedwr twyni
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Rhedwr twyni (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: rhedwyr twyni) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Cursorius cursor; yr enw Saesneg arno yw Cream-coloured courser. Mae'n perthyn i deulu'r Cwtiad-wenoliaid (Lladin: Glareolidae) sydd yn urdd y Charadriiformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. cursor, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop ac Affrica.
Teulu
Mae'r rhedwr twyni yn perthyn i deulu'r Cwtiad-wenoliaid (Lladin: Glareolidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Ben Hee (Copa Gogleddol)
Mae Ben Hee (copa gogleddol) yn gopa mynydd a geir ar y daith o Durness i Loch Shin yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Corbett Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Silvia Creangă
Mathemategydd o Rwmania oedd Silvia Creangă (26 Hydref 1894 – 31 Mawrth 1952), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.
Manylion personol
Ganed Silvia Creangă ar 26 Hydref 1894.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Hoodoo For Voodoo
Ffilm comedi arswyd am LGBT yw Hoodoo For Voodoo a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn New Orleans.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
o Unol Daleithiau America]]
From Dusk Till Dawn 2: Texas Blood Money
Ffilm llawn cyffro llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Scott Spiegel yw From Dusk Till Dawn 2: Texas Blood Money a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Boaz Yakin a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Williams.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Danny Trejo, Tiffani Thiessen, Muse Watson, Robert Patrick, Bruce Campbell, Bo Hopkins, Scott Spiegel, James Parks, Raymond Cruz, Duane Whitaker a Brett Harrelson. Mae'r ffilm From Dusk Till Dawn 2: Texas Blood Money yn 107 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Philip Lee oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Bob Murawski sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Scott Spiegel ar 24 Rhagfyr 1957 yn Birmingham, Michigan.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Scott Spiegel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tianjin
Un o bedair talaith ddinesig Gweriniaeth Pobl Tsieina yw Tianjin. Saif yn nwyrain y wlad, ger yr arfordir, ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 10,110,000.
Saif Tianjin ger aber afon Hai He. Mae'n borthladd pwysig, ac yn ail ymhlith dinasoedd Tsieina o ran ei phwysigrwydd economaidd, yn dilyn Shanghai. Yn 2006, roedd y porthladd yn chweched ymhlith porthladdoedd y byd o ran maint; mae'n gweithredu fel porthladd i ardal Beijing, 150 km i'r de.
14 Days With Victor
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Roman Parrado yw 14 Days With Victor a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Lleolwyd y stori yn Llundain a chafodd ei ffilmio yn Llundain a Barcelona.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Margo Stilley, Fernando Tielve, Ferran Audí, Joe Dixon, Oriane Messina a Guillermo Ayesa. Mae'r ffilm 14 Days With Victor yn 88 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.35:1.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan David Gallart sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roman Parrado ar 1 Ionawr 1977 yn Barcelona.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Roman Parrado nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cerca De La Ciudad
Y prif actorion yn y ffilm hon yw José Isbert, Adolfo Marsillach, Quique Camoiras, Manuel Bermúdez, Margarita Robles a Manuel Kayser.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1952. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Singin' in the Rain sy’n ffilm fiwsical gan y cyfarwyddwyr ffilm Stanley Donen a Gene Kelly. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Alfredo Fraile oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Antonio Ramírez de Loaysa sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Luis Lucia Mingarro ar 24 Mai 1914 yn Valencia a bu farw ym Madrid ar 13 Mawrth 1984. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1942 ac mae ganddo o leiaf 7 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Kenny Begins
Ffilm gomedi llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Carl Åstrand yw Kenny Begins a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Clarence Öfwerman.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Johan Rheborg, Pernilla August, Brasse Brännström, Sissela Kyle, Bill Skarsgård, Jan Mybrand, Björn Gustafsson, Per Ragnar, Cecilia Frode, Johan Glans a Per Svensson. Mae'r ffilm Kenny Begins yn 87 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd. Göran Hallberg oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Thomas Lagerman sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, Kenny Starfighter, sef cyfres deledu Carl Åstrand.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Carl Åstrand ar 15 Mehefin 1968 yn Västervik.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Carl Åstrand nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Un Été Américain
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Henry Chapier yw Un Été Américain a gyhoeddwyd yn 1968. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry Chapier ar 14 Tachwedd 1931 yn Bwcarést a bu farw ym Mharis ar 7 Gorffennaf 2003.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry Chapier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Un Dimanche À La Campagne
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Bertrand Tavernier yw Un Dimanche À La Campagne a gyhoeddwyd yn 1984. Fe'i cynhyrchwyd gan Alain Sarde yn Ffrainc; y cwmni cynhyrchu oedd Little Bear. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Bertrand Tavernier a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Gabriel Fauré. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sabine Azéma, Monique Chaumette, Bertrand Tavernier, Michel Aumont, Claude Winter, Geneviève Mnich, Jacques Poitrenaud, Jean-Roger Milo, Louis Ducreux, Marc Perrone a Pascale Vignal. Mae'r ffilm Un Dimanche À La Campagne yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1984. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Terminator sef ffilm apocolyptaidd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Bruno de Keyzer oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Armand Psenny sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bertrand Tavernier ar 25 Ebrill 1941 yn Lyon a bu farw yn Sainte-Maxime ar 15 Mehefin 2017. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1960 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Henri-IV.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bertrand Tavernier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
David Mathew Williams
Gwyddonydd dawnus a llenor Cymreig oedd David Mathew Williams, a ddefnyddiodd y llysenw Ieuan Griffiths (1900–1970).
Quetta: Dinas o Freuddwydion Anghofiedig
Ffilm ddrama yw Quetta: Dinas o Freuddwydion Anghofiedig a gyhoeddwyd yn 2017. Fe'i cynhyrchwyd yn Pacistan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Wrdw.
David Mathew Williams
Cafodd ei eni yng Nghellan yng Ngheredigion ym 1900. Ym 1911 ac yntau yn Ysgol Uwchradd Tregaron cafodd y marciau uchaf o bawb yng Nghymru mewn cemeg. Graddiodd o Brifysgol Aberystwyth ym 1911, mewn cemeg.
Whipped
Ffilm gomedi yw Whipped a gyhoeddwyd yn 2000. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Whipped ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Quetta: Dinas o Freuddwydion Anghofiedig
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 320 o ffilmiau Wrdw wedi gweld golau dydd.
David Mathew Williams
Ysgrifennodd nifer o lyfrau gan gynnwys: Lluest y Bwci a Ciwrat yn y Pair, Dirgel Ffyrdd, Awel Dro ac eraill. Ysgrifennodd hefyd ddramâu gan gynnwys un ddrama ar ddeg dan yr enw 'Ieuan Griffiths', gyda Tarfu'r Colomennod a Dau Dylwyth yn eu mysg.
Whipped
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amanda Peet, Bridget Moynahan, Callie Thorne, Brian Van Holt a Beth Ostrosky Stern. Mae'r ffilm Whipped (ffilm o 2000) yn 82 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Quetta: Dinas o Freuddwydion Anghofiedig
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Whipped
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Tom McArdle sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Un Angel Tuvo La Culpa
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Luis Lucia Mingarro yw Un Angel Tuvo La Culpa a gyhoeddwyd yn 1960. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Un ángel tuvo la culpa ac fe’i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Jaime García-Herranz a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Antón García Abril.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1960. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Psycho sy’n ffilm llawn arswyd a dirgelwch gan feistr y genre yma, Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Cecilio Paniagua oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan José Antonio Rojo sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, Milagro en la Plaza del Progreso, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Joaquín Calvo Sotelo.
Scordisci
Roedd y Scordisci yn llwyth Celtaidd oedd yn byw yn rhan ddeheuol Pannonia isaf, mewn tiriogaeth oedd yn cynnwys rhannau o Awstria, Croatia, Hwngari, Serbia, Slofenia, Slofacia a Bosnia-Hertsegofina. Efallai fod yr enw'n deillio o fynyddoedd Scordus, (Mynyddoedd Šar heddiw), rhwng  Illyria a Paionia.
Mae Strabo yn crybwyll Celtiaid yn yr ardal cyn gynhared a 300 CC. Yn 279 CC, dechreuasant symud tua Pannonia, gan ymsefydlu ym mhen draw Moesia lle mae Afon Sava ac Afon Donaw yn cyfarfod. Tyfodd eu prif gaer yma i fod yn ddinas Beograd heddiw.
Senoniaid
Roedd y Senoniaid (neu'r Senones) yn llwyth Galaidd (Celtaidd) oedd yng nghyfnod Iŵl Cesar yn byw yn y diriogaeth sydd nawr yn cynnwys departments Seine-et-Marne, Loiret a Yonne.
Scordisci
Yn 135 CC gorchfygwyd hwy gan Cosconius yn Thrace. Yn 118 CC, yn ôl cofeb ger Thessalonica, lladdwyd Sextus Pompeius, taid y triumvir yn ôl pob tebyg, wrth frwydro yn eu herbyn. Yn 114 CC llwyddasant i ddinistrio byddin Rufeinig dan Gaius Porcius Cato ym mynyddoedd gorllewin Serbia, ond cawsant eu gorchfygu gan Minucius Rufus yn 107 CC.
Senoniaid
O 53-51 CC. bu ymladd rhyngddynt a Cesar, wedi iddynt alltudio Cavarinus, oedd wedi ei osod yn frenin arnynt gan Cesar. Yn 51 CC., bygythiwyd y dalaith Rufeinig gan y Senones dan Drappes, ond cymerwyd ef yn garcharor a llwgodd ei hun i farwolaeth. Yn ddiweddarach ymgorfforwyd tiriogaeth y llwyth yn Gallia Lugdunensis. Mae Sens yn cymryd ei henw o'r Senones.
Scordisci
Parhaodd ymladd ysbeidiol rhyngddynt hwy a'r Rhufeiniaid, ond yn 88 CC gyrrodd Lucius Cornelius Scipio Asiaticus hwy dros Afon Donaw. Erbyn amser Strabo toeddynt wedi eu gyrru o ddyffryn Afon Donaw gan y Daciaid, ac yn ddiweddarach daethant dan reolaeth y Daciaid.
Senoniaid
Mae Polybius) yn adrodd hanes cangen o'r Senones a groesodd yr Alpau tua 400 CC. ac ymsefydlu ar arfordir dwyreiniol gogledd yr Eidal o Forlì i Ancona, yn yr hyn a alwai'r Rhufeiniad yn ager Gallicus. Yn 391 ymosodasant ar Etrwria a gosod gwarchae ar Clusium. Apeliodd trigolion Clusium at Rufain am gymorth, ond gorchfygwyd y Rhufeiniaid ym Mrwydr yr Allia yn 390. Aeth y Senones, dan eu pennaeth Brennus, ymlaen i gipio dinas Rhufain ei hun.
Bu ymladd ysbeidiol rhwng y Senones a'r Rhufeiniad hyd 283 CC. pan orchfygwyd hwy gan P. Cornelius Dolabella. Ymddengys iddynt gael eu gyrru allan o'r Eidal.
Port Macquarie
Mae Port Macquarie yn ddinas yn nhalaith Awstralia De Cymru Newydd. Mae ganddo boblogaeth o oddeutu 50,000 ac mae'n cyffwrdd â'r Cefnfor Tawel. Mae'n gyrchfan boblogaidd i dwristiaid, oherwydd ei draethau. Mae hefyd yn un o'r dinasoedd rhanbarthol mwyaf amlddiwylliannol yn y wladwriaeth.
Euryn brown tywyll
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Euryn brown tywyll (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: eurynnod brown tywyll) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Oriolus phaeochromus; yr enw Saesneg arno yw Dusky brown oriole. Mae'n perthyn i deulu'r Eurynnod (Lladin: Oriolidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Botched
Ffilm gomedi llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Kit Ryan yw Botched a gyhoeddwyd yn 2007. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Botched ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America, Y Deyrnas Gyfunol a'r Almaen. Lleolwyd y stori yn Rwsia a chafodd ei ffilmio ym Moscfa a Nice. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jamie Foreman, Jaime Murray, Stephen Dorff, Hugh O'Conor, Sean Pertwee, Bronagh Gallagher, Edward Baker-Duly a Geoff Bell. Mae'r ffilm Botched (ffilm o 2007) yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Tre Lejon
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Carl Barcklind yw Tre Lejon a gyhoeddwyd yn 1925. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden.
Botched
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Euryn brown tywyll
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn O. phaeochromus, sef enw'r rhywogaeth.
Botched
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Kit Ryan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tre Lejon
Y prif actor yn y ffilm hon yw Edit Rolf.
Gordana Rajkov
Mathemategydd yw Gordana Rajkov (ganed 29 Rhagfyr 1944), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel mathemategydd.
Euryn brown tywyll
Teulu
Mae'r euryn brown tywyll yn perthyn i deulu'r Eurynnod (Lladin: Oriolidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Two Ninas
Ffilm comedi rhamantaidd yw Two Ninas a gyhoeddwyd yn 2001. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Gordana Rajkov
Manylion personol
Ganed Gordana Rajkov ar 29 Rhagfyr 1944 yn Beograd.
Two Ninas
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amanda Peet, Jill Hennessy, Cara Buono a Ron Livingston.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2001. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Beautiful Mind sef ffilm fywgraffyddol gan Ron Howard.
Gordana Rajkov
Gyrfa
Am gyfnod bu'n Aelod o Gynulliad Cenedlaethol Serbia.
Two Ninas
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gordana Rajkov
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>