cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Hawaiians
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Musophagiformes
Urdd o adar yw'r Musophagiformes (Cymraeg: y Twracoaid). Y Musophagidae yw'r teulu sy'n golygu "y bwytwyr banana". Yn neheudir Affrica fe'u gelwir yn louries. Mae pedwerydd bys allanol eu traed yn medru mynd i mewn neu allan o'r croen. Mae'r ail a'r trydydd bys yn pwyntio tuag at ymlaen - drwy'r amser, ac wedi uno gyda'i gilydd i greu un bys, mewn rhai rhywiogaethau. Mae gan y Musophag grib eitha mawr ar gopa'i ben, a chynffonau urddasol, hir. Mae'r grwp hwn yn nodedig am eu lliwiau llachar - coch a gwyrdd fel arfer.
Yn draddodiadol cafodd y Musophagiformes eu rhoi gyda'r cogau yn urdd y Cuculiformes, ond codwyd y grwp i statws urdd gan Sibley-Ahlquist a alwyd yn Musophagiformes. Bu ymagais i'w cysylltu gyda'r hoatzin, ond bu'r ymgais yn aflwyddiannus. but this was later disputed. Hyd at 2016 roedd gwaith ymchwil genynnol yn cryfhau'r statws urdd.
Mae'r Musophagidau'n adar o faint canolig sy'n frodorol i Affrica is-Sahara, ble maen nhw'n byw mewn coedwigoedd, cotiroedd a safanas. Adar digon gwan ydyn nhw o ran eu hedfaniad. Ffrwythau (grawnwin a pawpaw ) yw eu prif fwyd, ac yn achlysurol dail, blagur a blodau. Weithiau fe fwytant bryfaid bychan, malwod a gwlithod. Fel yr awgryma'u henwau, maen nhw'n hoff iawn o fwyta banana.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Aberystwyth
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Aberystwyth gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref Aberystwyth:
New Holland, Gogledd Swydd Lincoln
Pentref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Swydd Lincoln, Swydd Efrog a'r Humber, Lloegr, ydy New Holland. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Bwrdeistref Gogledd Swydd Lincoln.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 970.
Deadsy
Band roc Americanaidd o Los Angeles, Califfornia yw Deadsy.
Aderyn hirewin gyddf-felyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn hirewin gyddf-felyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar hirewin gyddf-felyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Macronyx croceus; yr enw Saesneg arno yw Yellow-throated longclaw. Mae'n perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: Motacillidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. croceus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Teulu
Mae'r aderyn hirewin gyddf-felyn yn perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: Motacillidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Le Fil À La Patte
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Guy Lefranc yw Le Fil À La Patte a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori ym Mharis. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bourvil, Suzy Delair, Gabrielle Dorziat, Yvette Etiévant, Serge Bento, Alain Feydeau, Albert Michel, Charles Bayard, Christian Brocard, Fernand Guiot, Florence Blot, Franck Maurice, Gaston Orbal, Geneviève Kervine, Henri Crémieux, Henri Guisol, Jacques Eyser, Louis Saintève, Luc Andrieux, Lucien Frégis, Noël-Noël, Pâquerette, Roger Vincent a Rudy Lenoir. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rebel Without a Cause sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guy Lefranc ar 21 Hydref 1919 ym Mharis a bu farw yn Saint-Germain-en-Laye ar 15 Ebrill 2012. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1946 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guy Lefranc nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ysbyty Ystwyth
Pentref gwledig a chymuned yng Ngheredigion yw Ysbyty Ystwyth. Daw'r enw o'r gair Cymraeg Canol ysbyty "hosbis, llety i deithwyr" ac mae'n cyfeirio at un o 'ysbytai' Marchogion yr Ysbyty a sefydlwyd yno yn yr Oesoedd Canol.
Saif y pentref bychan ar y lôn B4343 tua 12 milltir i'r dwyrain o Aberystwyth rhwng Pontrhydygroes a Pontarfynach i'r gogledd a Pontrhydfendigaid i'r de. Rhed afon Ystwyth heibio i ogledd y pentref.
Mae Ysgol Gynradd Ysbyty Ystwyth oedd yn arfer gwasanaethu cymunedau Ysbyty Ystwyth a'r cylch wedi cau.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Cedric the Entertainer
Actor a digrifwr Americanaidd yw Cedric Antonio Kyles (ganwyd 1964).
Haunts
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Herb Freed yw Haunts a gyhoeddwyd yn 1976. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Haunts ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Cameron Mitchell.
Archer, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Hetaerina westfalli
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Hetaerina westfalli. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
687
630au 640au 650au 660au 670au - 680au - 690au 700au 710au 720au 730au
Xoán Rof Carballo
Meddyg ac awdur nodedig o Sbaen oedd Xoán Rof Carballo (11 Mehefin 1905 - 12 Hydref 1994). Meddyg a thraethodydd Galisaidd ydoedd, a chaiff ei adnabod fel tad meddyginiaeth seicosomatig. Ym 1949 cyflwynodd ei batholeg seicosomatig enwog, y driniaeth gynhwysfawr gyntaf a gyhoeddwyd ar y pwnc. Cafodd ei eni yn Lugo, Sbaen ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Santiago de Compostela. Bu farw yn Madrid.
687
682 683 684 685 686 - 687 - 688 689 690 691 692
Marwolaethau
680'erne
Xoán Rof Carballo
Gwobrau
Enillodd Xoán Rof Carballo y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Pencampwriaeth y Chwe Gwlad 2009
Pencampwriaeth y Chwe Gwlad 2009 oedd y degfed yng nghyfres Pencampwriaeth y Chwe Gwlad. "Pencampwriaeth y Pum Gwlad" ydoedd hyd at 2000 pan ymunodd yr Eidal ac ers hynny gelwir y gystadleuaeth yn Pencampwriaeth y Chwe Gwlad; caiff ei chynnal yn flynyddol yn y Gwanwyn. bawd|180px|chwith|Y Chwe Gwlad Chwaraewyd pymtheg gêm dros gyfnod o bump penwythnos rhwng 7 Chwefror a 21 Mawrth 2009. Tîm Iwerddon enillodd y bencampwriaeth, gan ennill ei Gamp Lawn cyntaf ers 1948 a'i Goron Driphlyg gyntaf ers 2007.
Mormoniaeth
Crefydd a ddechreuodd yn Unol Daleithiau America yn 1831, ar ôl i Joseph Smith, Jr. honni iddo gael datguddiad oddi wrth Dduw yw Mormoniaeth. Mae gan yr eglwys Formonaidd mwy na 11 miliwn o aelodau.
Pencampwriaeth y Chwe Gwlad 2009
Timau
Y timau a gymerodd ran oedd:
Mormoniaeth
Y mwyaf o'r enwadau Mormonaidd yw Eglwys Iesu Grist Saint y Dyddiau Diwethaf.
Home Town Story
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Arthur Pierson yw Home Town Story a gyhoeddwyd yn 1951. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Arthur Pierson.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Marilyn Monroe, Donald Crisp, Bess Flowers, Alan Hale, Jr., Hugh Beaumont, Jeffrey Lynn, John Alvin, George Magrill, Misstress Barbara, Dorothy Adams, Griff Barnett, Hank Mann, John Archer, Marjorie Reynolds, Robert Foulk, Tom Keene, Glenn Tryon, Byron Foulger a Harry Harvey. Mae'r ffilm Home Town Story yn 61 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Streetcar Named Desire sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Lucien Andriot oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Pierson ar 16 Mehefin 1901 yn Christiania a bu farw yn Santa Monica ar 30 Medi 1990. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 47 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Pierson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Stanley, Swydd Durham
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Durham, Gogledd-ddwyrain Lloegr ydy Stanley. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Swydd Durham.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 32,766.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bae Colwyn
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bae Colwyn gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref Bae Colwyn:
Gweler hefyd:
Abar Jodi
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Anurag Mitra yw Abar Jodi a gyhoeddwyd yn 2021. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd আবার যদি ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Bengaleg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2021. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Spider-Man: No Way Home sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Jon Watts. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1930 o ffilmiau Bengaleg wedi gweld golau dydd.
bawd|chwith|110px
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anurag Mitra nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Man Wanted
Ffilm ddrama a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr William Dieterle yw Man Wanted a gyhoeddwyd yn 1932. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Robert Lord. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Kaalangalil Aval Vasantham
Y prif actor yn y ffilm hon yw R. Muthuraman. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Man Wanted
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Una Merkel, Kay Francis, David Manners, Andy Devine, Elizabeth Patterson, Edward Van Sloan a Claire Dodd. Mae'r ffilm Man Wanted yn 62 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Kaalangalil Aval Vasantham
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Dangerous Years
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Arthur Pierson yw Dangerous Years a gyhoeddwyd yn 1947. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Phoebe Ephron a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Raoul Kraushaar. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Kaalangalil Aval Vasantham
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm S P Muthuraman ar 7 Ebrill 1935 yn Karaikudi. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1972 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Man Wanted
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Dieterle ar 15 Gorffenaf 1893 yn Ludwigshafen a bu farw yn Ottobrunn ar 9 Rhagfyr 1972. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1911 ac mae ganddo o leiaf 182 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
New Leake
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy New Leake. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Lindsey.
Man Wanted
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Abaabi Ba Boda Boda
Ffilm ffuglen yw Abaabi Ba Boda Boda a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn Cenia, Yr Almaen, De Affrica ac Wganda.
New Leake
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 323.
Kaalangalil Aval Vasantham
Gweler hefyd
Cyhoeddodd S. P. Muthuraman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dangerous Years
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Marilyn Monroe, Scotty Beckett, Dickie Moore, Billy Halop, Ann E. Todd, Jerome Cowan a Richard Gaines. Mae'r ffilm Dangerous Years yn 62 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Irene Steer
Roedd Irene Steer (10 Awst 1889 – 18 Ebrill 1977) yn nofiwr dull rhydd Cymreig, y fenyw gyntaf o Gymru i ennill medal aur Olympaidd ac yn arloeswraig ym myd chwaraeon Cymreig i ferched.
Cefndir
Ganwyd Irene Steer ar 10 Awst 1898 yng Nghaerdydd a’i bedyddio yn Eglwys Anglicanaidd St John, Caerdydd ar 4 Medi o’r un flwyddyn. Roedd hi’n un o bum plentyn (ond dim ond tri i gyrraedd oedolaeth) i George Steer, dilledydd, ac Annie Chorlotte (née Lewis) ei wraig. Roedd teulu’r tad yn hanu o Odiham, Hampshire, a theulu’r fam o’r Hendy-gwyn, Sir Gaerfyrddin.
Abaabi Ba Boda Boda
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper.
Dangerous Years
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Pierson ar 16 Mehefin 1901 yn Christiania a bu farw yn Santa Monica ar 30 Medi 1990. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 47 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Irene Steer
Addysg
Bu Ireen Steer yn ddisgybl yn Ysgol Ganolradd Merched Caerdydd (rhan o Ysgol Uwchradd Caerdydd bellach)
Maglys carpiog
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Maglys carpiog sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Medicago laciniata a'r enw Saesneg yw Tattered medick.
Dangerous Years
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Pierson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Maglys carpiog
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Abaabi Ba Boda Boda
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ynys y Gogledd
250px|bawd|canol|Map o Ynys y Gogledd
Irene Steer
Gyrfa fel nofiwr
Gan fod un o’i chwiorydd hŷn yn ddioddef o’r ddarfodedigaeth (TB), a’r gred bod awyr iach ac ymarfer corff yn foddion i osgoi dal yr afiechyd, bu rhieni Irene yn mynd a hi i Faddon (pwll) Nofio Cyhoeddus, Guildford Crescent, Caerdydd yn aml.
Datblygodd yn nofiwr cryf gan ennill pencampwriaeth nofio i fenywod Cymru pob blwyddyn rhwng 1907 a 1913. Enillodd Fedal Arian Pencampwriaethau Prydain ym 1908 a 1909 a’r Fedal Aur (gan gyfartalu record y byd) ym 1910.
Gemau Olympaidd 1912
Cymhwysodd Ireen Steer i gynrychioli'r Deyrnas Unedig yng Ngemau Olympaidd Stockholm, 1912.
Roedd y ffaith ei bod wedi cael yr hawl i gystadlu yn y Gemau Olympaidd yn ei gwneud hi’n arloeswr ym myd chwaraeon Cymreig i ferched. Cyn 1900 doedd merched dim yn cael cystadlu yn y Gemau Olympaidd. Ym 1912 daeth nofio i ferched yn gystadleuaeth gydnabyddedig yn y gemau, gan hynny roedd hi’n un o ferched cyntaf yn y byd i gystadlu fel nofiwr benywaidd rhyngwladol.
Bu’n rhan o dîm ras cyfnewid 4 x 100 metr y DU a fu’r tîm yn fuddugol, gan wneud Steer y Gymraes gyntaf i ennill medal aur Olympaidd; yn un o dair menyw Gymreig sydd wedi ennill medal aur, y ddwy arall yw Nicole Cooke (beicio, 2008) a Jade Jones (taekwondo, 2012).
Bywyd personol
Bu farw ym 1977, 31 mlynedd cyn i fenyw Gymreig arall ennill medal aur Olympaidd.
Elisabeth Gerhardt
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Yr Almaen oedd Elisabeth Gerhardt (11 Mai 1888 – 17 Mawrth 1978).
Enw'i thad oedd Carl Heinrich Gerhardt.Bu'n briod i August Macke.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bangor
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Bangor gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn ninas Bangor:
Stob a' Choin - Meall Reamhar
Mae Stob a'Choin - Meall Reamhar yn gopa mynydd a geir ar y daith o Loch Lomond i Strathyre yn Ucheldir yr Alban;. Y fam fynydd ydy Stob a'Choin.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru y Barri
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru y Barri gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref y Barri:
Shahid Khaqan Abbasi
Prif Weinidog Pacistan ers 1 Awst 2017 yw Shahid Khaqan Abbasi (ganwyd 27 Rhagfyr 1958).
Fe'i ganwyd yn Karachi, Sindh. Cafodd ei addysg ynn Ngholeg Lawrence, Murree, ym Mhrifysgol Califfornia, Los Angeles, ac ym Mhrifysgol George Washington, Washington, D.C..
Procellariiformes
Urdd o adar morol yw'r Procellariiformes sy'n cynnwys pedwar teulu: yr Albatrosiaid, y Procellariidae, y Pedrynnod drycin, a'r Pedrynnod plymio.
Stapleford, Swydd Nottingham
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Nottingham, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Stapleford. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Broxtowe.
Procellariiformes
Arferid eu galw'n Tubinariaid ac fel casgliad o adar gelwir hwy (yn Saesneg) yn petrels, term a ddefnyddir am pob un o rywogaethau o fewn yr urdd Procellariiformes, a'r pedwar teulu (ar wahân i'r albatros).
Stapleford, Swydd Nottingham
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 15,241.
Procellariiformes
Maent yn bwydo ar y cefnforoedd agored ac maent wedi'u gwasgaru'n fydeang, gyda phoblogaeth enfawr oddeutu Seland Newydd.
Cruach Ardrain - Stob Glas
Mae Cruach Ardrain - Stob Glas yn gopa mynydd a geir ar y daith o Loch Lomond i Strathyre yn Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd fechan ar y copa. Enw'r fam fynydd ydy Cruach Ardrain.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Corbett Top of Munro. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 15 Ionawr 2003.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Iridictyon myersi
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Iridictyon myersi. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Golding Bird
Meddyg nodedig o'r Deyrnas Unedig oedd Golding Bird (9 Rhagfyr 1814 - 27 Hydref 1854). Meddyg Prydeinig ydoedd a daeth yn Gymrawd o Goleg Brenhinol y Meddygon. Roedd yn awdurdod nodedig ar afiechydon yr arennau a chyhoeddodd bapur cynhwysfawr ar waddodion wrinol ym 1844. Cafodd ei eni yn Lloegr, Y Deyrnas Unedig ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol St Andrews. Bu farw yn Llundain.
Gwobrau
Enillodd Golding Bird y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Lewis Morris
Llenor a hynafiaethydd o Ynys Môn a chwareodd ran flaenllaw yn nadeni llenyddol y ddeunawfed ganrif oedd Lewis Morris (2 Mawrth 1701 – 11 Ebrill 1765). Ei enw barddol oedd Llywelyn Ddu o Fôn. Roedd Lewis yr hynaf o bedwar brawd. Gyda'i frodyr dawnus Richard a William a beirdd a hynafiaethwyr eraill fel Goronwy Owen, Ieuan Fardd a Huw Huws, roedd Lewis yn ffigwr canolog yn y mudiad llenyddol y cyfeirir ati fel Cylch y Morrisiaid.
Bywgraffiad
Yn dirfesurydd symudodd i Geredigion yn 1742 a chafodd y gwaith o ofalu am hawliau'r Goron yn ardaloedd y gweithfeydd plwm yn ardal Pumlumon yn 1744. O 1746 hyd 1757 bu'n byw yng Ngalltfadog, ger Capel Dewi. Priododd ei ail wraig Ann Lloyd o Benbryn, Goginan, yn 1749. Bu farw ym Mhenbryn, yn 1765.
Llenor a hynafiaethydd
Ymddiddorai Lewis Morris yn fawr yn llenyddiaeth Gymraeg y gorffennol. Fel y Morysiaid eraill, gwelai ddiffyg amlwg yn safonau llenyddol ei ddydd a cheisiai newid hynny trwy ymledu gwybodaeth am fawrion y gorffennol fel Dafydd ap Gwilym. Roedd yn gweld yr angen yn ogystal am lenyddiaeth gyfoes ddifyr o safon dda gan fod cynifer o bobl yn troi at lenyddiaeth Saesneg am hynny, ac yn 1735 cyhoeddodd Tlysau yr Hen Oesoedd i'r perwyl hwnnw. Ysgrifennodd nifer fawr o gerddi hwylus, llythyrau a darnau rhyddiaith dychanol yn null llenyddiaeth fwrlesg a ffansïol y ganrif. Cyhoeddwyd rhai ohonynt yn y gyfrol Diddanwch Teuluaidd yn 1763 (sy'n cynnwys hefyd cerddi gan Goronwy Owen ac eraill o Gylch y Morrisiaid). Ond arosodd swmp ei waith llenyddol a hynafiaethol heb ei gyhoeddi yn ei oes, yn cynnwys cyfrol ar hynafiaethau Môn (Celtic Remains), geiriadur, llythyrau llenyddol a cherddi.
Ryotaro Azuma
Meddyg a yn y fyddin nodedig o Japan oedd Ryotaro Azuma  (16 Ionawr 1893 - 26 Mai 1983). Roedd yn feddyg ac yn fiwrocrat Japaneaidd a wnaed wasanaethu fel llywodraethwr Tokyo o 1959 i 1967. Derbyniodd swydd yn y Weinyddiaeth Iechyd ar ôl yr Ail Ryfel Byd, ac yn y 1950au bu'n bennaeth ar Bwyllgor Olympaidd Japan, ac felly hefyd cyfrannu at ddod â Gemau Olympaidd Haf 1964 i Tokyo. Cafodd ei eni yn Osaka, Japan ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Tokyo. Bu farw yn Tokyo.
Gwobrau
Enillodd Ryotaro Azuma y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Træfældning
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Claire Summers
Mae Claire Summers (ganwyd 1974) yn gyflwynydd teledu ar BBC Cymru.
Denton, Manceinion Fwyaf
Tref ym Manceinion Fwyaf, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Denton. Fe'i lleolir mewn ardal ddi-blwyf ym mwrdeistref fetropolitan Tameside. Saif tua 5 milltir (8 km) i'r dwyrain o ganol dinas Manceinion. Cyn 1974 roedd yn rhan o Swydd Gaerhirfryn.
Dryw maes rhesog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Dryw maes rhesog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: drywod maes rhesog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Calamanthus fuliginosus; yr enw Saesneg arno yw Striated field wren. Mae'n perthyn i deulu'r Dreinbig (Lladin: Acanthizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Claire Summers
Gweithiodd Summers i deledu Channel One ym Mryste, gan ohebu, ffilmio, golygu a chyflwyno rhaglenni. Ymunodd Summers gyda BBC Cymru yn 2000. Gan mai Summers a Jason Mohammad oedd yr aelodau ieuengaf o dim BBC Wales Today, gofynnwyd iddynt yn aml i ymgymryd ag adroddiadau yn seiliedig ar weithgareddau - megis yn 2005, pryd y bu'n rhaid i Summers arwain un o'r Gwartheg Duon Cymreig o'r enw Ceridwen yn Sioe Frenhinol Cymru. Daeth Summers yn brif gyflwynydd chwaraeon i Wales Today ar yr 8fed o Fedi 2008.
Denton, Manceinion Fwyaf
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan ardal adeiledig Denton boblogaeth o 36,591.
Dryw maes rhesog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. fuliginosus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r dryw maes rhesog yn perthyn i deulu'r Dreinbig (Lladin: Acanthizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pratikkha
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Anurag Mitra yw Pratikkha a gyhoeddwyd yn 2021. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd প্রতীক্ষা ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Bengaleg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2021. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Spider-Man: No Way Home sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Jon Watts. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1930 o ffilmiau Bengaleg wedi gweld golau dydd.
bawd|chwith|110px
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anurag Mitra nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
William Burges
Pensaer a chynllunydd o Sais oedd William Burges (2 Rhagfyr 1827 – 20 Ebrill 1881), a gynlluniai yn yr arddull Gothig adfywiedig. Mae'n fwyaf adnabyddus am adfer Castell Caerdydd a Chastell Coch ar gyfer ei noddwr, Ardalydd Bute.
Cafodd ei eni yn Llundain, yn fab i'r peiriannydd sifil cyfoethog, Alfred Burges. Cafodd ei addysg yn yr Ysgol Coleg y Brenin, Llundain. Ffrind ysgol Dante Gabriel Rossetti oedd ef. Bu'n gweithio i'r pensaer Edward Blore yn yr Abaty San Steffan. Wedyn, bu'n gweithio i Matthew Digby Wyatt.
New Waltham
Pentref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy New Waltham. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Bwrdeistref Gogledd-ddwyrain Swydd Lincoln.
The Hollow One
Ffilm arswyd yw The Hollow One a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Casnewydd
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Casnewydd gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn ninas Casnewydd:
Boris Yegorov
Meddyg a gofodwr nodedig o'r Undeb Sofietaidd oedd Boris Yegorov  (26 Tachwedd 1937 - 12 Medi 1994). Roedd yn feddyg-ofodwr Sofietaidd ac ef oedd y meddyg cyntaf i deithio ar gerbyd ofod. Enillodd y teitl 'Arwr yr Undeb Sofietaidd' ar 19eg Hydref, 1964. Cafodd ei eni yn Moscfa, Yr Undeb Sofietaidd ac addysgwyd ef yn I. Bu farw yn Moscfa.
Gwobrau
Enillodd Boris Yegorov y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Shelley Winters
Actores ffilm Americanaidd oedd Shelley Winters (Shirley Schrift) (18 Awst 1920 – 14 Ionawr 2006), a ymddangosodd mewn dwsinau o ffilmiau, yn ogystal ag ar y teledu ac ar lwyfan.
Graduation Day
Ffilm arswyd sy'n llawn gwaed a thrywanu gan y cyfarwyddwr Herb Freed yw Graduation Day a gyhoeddwyd yn 1981. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Carmen Argenziano, Christopher George, Vanna White, Michael Pataki, Linnea Quigley, Billy Hufsey, E. J. Peaker, Karen Abbott, Tomás Valdemar Hintnaus a Linda Shayne.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1981. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Raiders of the Lost Ark sef ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm Steven Spielberg. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
En Purushan Ethir Veetu Ponnu
Ffilm drama-gomedi yw En Purushan Ethir Veetu Ponnu a gyhoeddwyd yn 2004. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd என் புருசன் எதிர்வீட்டுப் பொண்ணு ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Maglys du
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Maglys du sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Medicago lupulina a'r enw Saesneg yw Black medick. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Maglys, Maglys Gwineuddu, Maglys Masgl-ddu.
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
The Siege of Sidney Street
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwyr Robert S. Baker a Monty Berman yw The Siege of Sidney Street a gyhoeddwyd yn 1960. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Alexander Baron a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Stanley Black.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Donald Sinden, Nicole Berger a Kieron Moore.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1960. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Psycho sy’n ffilm llawn arswyd a dirgelwch gan feistr y genre yma, Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Tanagr mannog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tanagr mannog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod mannog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tangara punctata; yr enw Saesneg arno yw Spotted tanager. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
The Siege of Sidney Street
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert S Baker ar 17 Hydref 1916 yn Llundain. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Tanagr mannog
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. punctata, sef enw'r rhywogaeth.
The Siege of Sidney Street
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert S. Baker nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tanagr mannog
Teulu
Mae'r tanagr mannog yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Spaghetti alla puttanesca
bawd|300px|Spaghetti alla puttanesca
Saig pasta Eidalaidd a ddyfeisiwyd yn Napoli yng nghanol yr 20fed ganrif yw spaghetti alla puttanesca. Fel arfer mae'n cynnwys tomatos, olew olewydd, olifau, caprau a garlleg yn ogystal â phasta.
Tarddiad
Ers y 19eg ganrif, mae gwahanol ryseitiau mewn llyfrau coginio Eidalaidd yn disgrifio sawsiau pasta tebyg iawn i saws modern y puttanesca ond dan enwau gwahanol. Mae un o'r cynharaf yn dyddio yn ôl i 1844, pan oedd Ippolito Cavalcanti wedi cynnwys rysáit o fwyd poblogaidd Napoli o'r enw Vermicelli all’oglio con olive capperi ed alici salse yn ei lyfr Cucina teorico-pratica. Ar ôl ymddangos yn ysbeidiol mewn llyfrau coginio Naplaidd eraill, fe'i restrwyd yn llyfr Guida gastronomica d'Italia gan y Touring Club Italiano dan yr enw Maccheroni alla marinara fel un o brydau arbennig Campania. Yn Napoli ei hun, mae'r math hwn o saws pasta yn dwyn yr enw aulive e chiapparielle (olifau a chaprau).
Ymddengys y saig dan ei enw cyfredol mewn llenyddiaeth gastronomig yn y 1960au i ddechrau. Raffaele La Capria yw'r cyntaf y gwyddys amdano i gyfeirio at basta alla puttanesca yn 1961 yn ei nofel Eidaleg Ferito a Morte (Clwyf Marwol), sy'n sôn am "spaghetti alla puttanesca come li fanno a Siracusa (sbageti alla puttanesca fel y maen nhw'n ei wneud yn Siracusa)". Daeth y saws yn boblogaidd yn y 1960au, yn ôl Undeb Broffesiynol Gwneuthurwyr Pasta yr Eidal.
Er hynny, nid oes gan rifyn 1971 Il cucchiaio d'argento (Y Llwy Arian), un o lyfrau coginio amlycaf yr Eidal, yr un rysáit o'r enw puttanesca, ond mae dwy rysáit debyg: spaghetti alla partenopea o Napoli, gyda brwyniaid a llawer o oregano; tra bo spaghetti alla siciliana yn cael ei wneud yn wahanol drwy ychwanegu puprau gwyrdd. Ar ben hyn, mae fersiwn o Sisili sy'n boblogaidd yn ardal Palermo sy'n cynnwys olifau, brwyniaid a rhesins.
Mewn erthygl yn 2005 gan Il Golfo, papur newydd dyddiol ynysoedd Eidalaidd Ischia a Procida, roedd Annarita Cuomo yn honni bod sugo alla puttanesca wedi'i ddyfeisio yn y 1950au gan Sandro Petti, cyd-berchennog Rancio Fellone, tŷ bwyta enwog yn Ischia. Yn ôl Cuomo, daeth ysbrydoliaeth Petti yn agos at amser cau'r bwyty un noson pan welodd nifer o gwsmeriaid yn eistedd wrth un o’i fyrddau. Roedd Petti yn brin o gynhwysion a dywedodd wrth y cwsmeriaid newydd hyn nad oedd ganddo ddigon i wneud pryd o fwyd iddynt. Fe gwynon nhw ei bod yn hwyr a bod eisiau bwyd arnynt, gan ddweud "Facci una puttanata qualsiasi", hynny yw "Rho unrhyw beth at ei gilydd". Dim ond pedwar tomato, dau olif a chaprau oedd ganddo, sef cynhwysion sylfaenol y sugo, "Felly fe ddefnyddiais i nhw i wneud y saws ar gyfer y sbageti," meddai Petti wrth Cuomo. Yn nes ymlaen, rhoddod Petti y saig ar ei fwydlen gyda'r enw spaghetti alla puttanesca. Er gwaetha'r stori hon, mae'r ffaith bod y gair "puttana " yn golygu "putain" wedi arwain eraill i gredu bod y saig wedi'i dyfeisio yn un o buteindai niferus Quartieri Spagnoli.
Y rysáit sylfaenol
Sugo alla puttanesca yw enw'r saws ar ei ben ei hun yn Eidaleg. Gall y ryseitiau fod yn wahanol yn ôl chwaeth y cogydd; er enghraifft, nid oes brwyniaid yn y fersiwn o Napoli, ond cânt eu cynnwys yn y fersiwn sy'n boblogaidd yn Lazio. Ychwanegir sbeisys weithiau hefyd. Yn y rhan fwyaf o achosion, fodd bynnag, mae'r sugo ychydig yn hallt (oherwydd y caprau, yr olifau a'r brwyniaid) ac yn eithaf persawrus (oherwydd y garlleg). Yn draddodiadol, mae'r saws yn cael ei fwyta gyda sbageti, ond mae hefyd yn cael ei baru gyda siapau eraill o basta weithiau megis penne, bucatini, linguine a vermicelli.
Mae garlleg a brwyniaid (heblaw am yn fersiwn Napoli) yn cael eu ffrio'n ysgafn mewn olew olewydd. Torrir pupurau, olifau, caprau, tomatos ac oregano a'u hychwanegu atynt gyda halen a phupur du. Mae mudferwi'r saws yn ei wneud yn dewach cyn iddo gael ei arllwys dros sbagetti wedi'i goginio al dente. Yn olaf, rhoddir mymryn bach o bersli ar ei ben.
Nodiadau
^ a: Fel hyn, mae'r gair puttanata yn enw yn Eidaleg, sy'n golygu peth dibwys. Mae'n tarddu o'r gair puttana, sef putain.
Staveley, Swydd Derby
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Staveley. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Chesterfield.
Frank Oz
Pypedwr, actor llais a chyfarwyddwr ffilm Prydeinig-Americanaidd o dras Iseldiraidd yw Franklin Richard "Frank" Oznowicz (ganwyd 25 Mai 1944). Perfformiodd y cymeriadau Cookie Monster, Bert a Grover yn Sesame Street a Miss Piggy a Fozzie Bear ar The Muppet Show. Hefyd, ef yw llais Yoda yn y ffilmiau Star Wars.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Castell-nedd
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Castell-nedd gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref Castell-nedd:
Twas The Night Before Christmas
Ffilm Nadoligaidd gan y cyfarwyddwr Arthur Rankin Jr. yw Twas The Night Before Christmas a gyhoeddwyd yn 1974. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Twas the Night Before Christmas poem ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Joel Grey.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1974. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather Part II sef rhan dau y gyfres Americanaidd boblogaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Rankin, Jr ar 19 Gorffenaf 1924 a bu farw yn Harrington Sound, Bermuda. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 47 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Rankin, Jr. nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Iridictyon trebbaui
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Iridictyon trebbaui. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Newton on Trent
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Newton on Trent. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Gorllewin Lindsey.
Tunfiskeri
Ffilm ddogfen yw Tunfiskeri a gyhoeddwyd yn 1944. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Tunfiskeri ac fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Daneg.
Marcsiaeth ddadansoddol
Ysgol feddwl Farcsaidd yw Marcsiaeth ddadansoddol sydd yn defnyddio technegau'r athronwyr dadansoddol o archwilio cysyniadau yn ogystal â dulliau economeg neo-glasurol i astudio a datblygu'r ddamcaniaeth Farcsaidd.
Tunfiskeri
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Double Indemnity ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Leo Hansen oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Marcsiaeth ddadansoddol
Arloeswyd Marcsiaeth ddadansoddol yn niwedd y 1970au yn sgil ymdrechion G. A. Cohen i ddatrys y problemau a adnabuwyd gan yr athronwyr dadansoddol a hynny trwy ddulliau swyddogaetholdeb. Yn ogystal â methodoleg Cohen, mae eraill wedi cymhwyso theori dewis rhesymegol ac unigolyddiaeth fethodolegol at athroniaeth Farcsaidd. Mae nifer o ysgolheigion a Marcswyr wedi rhoi'r llach ar seiliau damcaniaethol Marcsiaeth ddadansoddol a'i chyhuddo o wyro oddi wrth syniadaeth hanfodol a dulliau Marx.
Undisputed Ii: Last Man Standing
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Isaac Florentine yw Undisputed Ii: Last Man Standing a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd gan Avi Lerner yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd Millennium Media. Lleolwyd y stori ym Moscfa a St Petersburg a chafodd ei ffilmio ym Mwlgaria. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Boaz Davidson a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Stephen Edwards. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs a thrwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Scott Adkins, Michael Jai White, Ben Cross, Eli Danker, Mark Ivanir, Daisy Lang, Valentin Ganev, Raicho Vasilev, Ken Lerner ac Atanas Srebrev. Mae'r ffilm Undisputed Ii: Last Man Standing yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Isaac Florentine ar 28 Gorffenaf 1958 yn Israel. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Tel Aviv.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Isaac Florentine nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Phil LaMarr
Actor a digrifwr Americanaidd yw Phillip "Phil" LaMarr (ganwyd 24 Ionawr 1967).
Beyond Evil
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Herb Freed yw Beyond Evil a gyhoeddwyd yn 1980. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Pino Donaggio.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lynda Day George, John Saxon, David Opatoshu, Peggy Stewart, Janice Lynde a Michael Dante. Mae'r ffilm Beyond Evil yn 94 munud o hyd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Herb Freed nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caernarfon
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Caernarfon gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref Caernarfon:
Ciconiiformes
Urdd o adar tal, main, hirgoes yw'r Ciconiiformes (Cymraeg: y Ciconiaid; weithiau y 'chwiboniaid') gyda phigau hir. Gelwir y teulu yn Ciconiidae, sef yr unig deulu o fewn urdd y Ciconiiformes, a oedd unwaith yn cynnwys llawer mwy o deuluoedd ond sydd bellach yn ddarfodedig.
Fe'u ceir mewn amrywiaeth o ardaloedd, ond fel arfer, maen nhw'n hoff iawn o gynefionoedd sych. Maent yn perthyn yn agos i'r Crehyrod, y Llwybigau (spoonbills) a'r Ibis. Yn wahanol i'r teuluoedd hyn, ni fedrant olchi eu hunain wedi iddyn nhw fwyta pysgod. Maen nhw'n fud (ni allant wneud unrhyw sain) ar wahân i sŵn clebran wrth iddyn nhw glepian eu pigau'n sydyn. Mae llawer o'r rhywogaethau'n fudol.
Charlotta Arfwedson
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Sweden oedd Charlotta Arfwedson (1776 – 1862). Ymysg eraill, bu'n aelod o: Academi Frenhinol y Celfyddydau Cain, Sweden.
Enw'i thad oedd Carl Kristoffer Arfwedson.Roedd Carl Abraham Arfwedson yn frawd iddi.Bu'n briod i Carl Carlsson Mörner.
Enkeyo Ketta Kural
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr S. P. Muthuraman yw Enkeyo Ketta Kural a gyhoeddwyd yn 1982. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd எங்கேயோ கேட்ட குரல் ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg a hynny gan Panchu Arunachalam a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ilaiyaraaja.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Rajinikanth.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1982. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner sef film noir, dystopaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm S P Muthuraman ar 7 Ebrill 1935 yn Karaikudi. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1972 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Aderyn hirewin Abysinia
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn hirewin Abysinia (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar hirewin Abysinia) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Macronyx flavicollis; yr enw Saesneg arno yw Abyssinian longclaw. Mae'n perthyn i deulu'r Siglennod (Lladin: Motacillidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. flavicollis, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Llyn Pen-rhaeadr
Llyn bychan yng nghanolbarth Cymru yw Llyn Pen-rhaeadr (hefyd Llyn Pen-rhaiadr). Fe'i lleolir yn union ar y ffin sirol rhwng Ceredigion a Powys tua 5 milltir i'r de o dref Machynlleth. Dyma darddle Afon Llyfnant, un o lednentydd Afon Dyfi.
Disgrifiad
Saif y llyn tua 400 meter i fyny yn rhan ogleddol bryniau Pumlumon, 2 filltir i'r gogledd o safle Brwydr Hyddgen. Rhos y Llyn y gelwir y gwaundir o'i gwmpas. Llifa ffrwd i'r llyn o lethrau Hyddgen.
Llifa Afon Llyfnant allan o'r llyn i gyfeiriad y gogledd. Mae'n llifo dros graig gan greu rhaeadr Pistyll y Llyn tua hanner milltir o'r llyn. Cyfeiria enw'r llyn at y rhaeadr hon.
Ceir dau lyn arall gerllaw o fewn milltir i Lyn Pen-rhaeadr, sef Llyn Conach i'r gorllewin a Llyn Plas-y-mynydd i'r de.
Benvane
Mae Benvane yn gopa mynydd a geir ar y daith o Loch Lomond i Strathyre yn Ucheldir yr Alban;. Ceir carnedd ar y copa. Caiff y mynydd ei gyfri fel un o'r Alpau Arrochar. Mae'n gymydog agos i Beinn Ìme sydd ar ei lethrau gorllewinol.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Corbett a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 28 Hydref 2001.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Matrona basilaris
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Matrona basilaris. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Theophilus Thompson
Meddyg nodedig o'r Deyrnas Unedig oedd Theophilus Thompson (20 Medi 1807 - 11 Awst 1860). Meddyg nodedig o Lundain ydoedd o'r cyfnod Fictoraidd, ac yr oedd yn hysbys am ei ysgrifau ar y diciâu a'r ffliw. Ef a gyflwynodd olew iau penfras i Loegr ac yr oedd ymhlith y meddygon Prydeinig cyntaf i ddefnyddio'r stethosgop un-glust. Cafodd ei eni yn Islington, Y Deyrnas Unedig ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Caeredin. Bu farw yn Sutton.
Gwobrau
Enillodd Theophilus Thompson y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Steyning
Tref a phlwyf sifil yng Ngorllewin Sussex, De-ddwyrain Lloegr, ydy Steyning. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Horsham.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 5,990.
Red Wagon
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Paul L. Stein yw Red Wagon a gyhoeddwyd yn 1933. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Roger Burford a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Kurt Schröder. Dosbarthwyd y ffilm gan Associated British Picture Corporation.
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Lerpwl
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Lerpwl gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn ninas Lerpwl:
Red Wagon
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paul L Stein ar 4 Chwefror 1892 yn Fienna a bu farw yn Llundain ar 29 Medi 1972. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1918 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul L. Stein nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Brain Machine
Ffilm drosedd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Ken Hughes yw The Brain Machine a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ken Hughes. Dosbarthwyd y ffilm gan Merton Park Studios.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Russell Napier, Elizabeth Allen, Maxwell Reed a Patrick Barr.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Josef Ambor oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ken Hughes ar 19 Ionawr 1922 yn Lerpwl a bu farw yn Los Angeles ar 2 Gorffennaf 2016.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ken Hughes nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Troy, Efrog Newydd
Dinas yn, yn nhalaith Efrog Newydd, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Troy, gan gynnwys:
Gladys Raknerud
Arlunydd benywaidd o Norwy oedd Gladys Raknerud (1912 - 28 Ionawr 1997).
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Norwy.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Willy McBean and His Magic Machine
Ffilm wyddonias gan y cyfarwyddwr Arthur Rankin Jr. yw Willy McBean and His Magic Machine a gyhoeddwyd yn 1965. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Arthur Rankin Jr.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Larry D. Mann.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1965. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Sound of Music sef ffilm fiwsical rhamantus a leolir yn Awstria yn ystod yr Ail Ryfel Byd, gan Robert Wise. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Tadahito Mochinaga oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Rankin, Jr. nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Llandudno
Gallai Eisteddfod Genedlaethol Cymru Llandudno gyfeirio at un o sawl eisteddfod a gynhaliwyd yn nhref Llandudno:
Newton, Swydd Lincoln
Pentref yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Newton. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Newton and Haceby yn ardal an-fetropolitan Gogledd Kesteven.
La Bande À Papa
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Guy Lefranc yw La Bande À Papa a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Frédéric Dard a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Marcel Delannoy.
Enfys
1. Diferyn siap sffêr
La Bande À Papa
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Louis de Funès, Noël Roquevert, Paul Crauchet, Marcel Bozzuffi, Alain Nobis, Albert Michel, Annie Noël, Charles Bayard, Charles Bouillaud, Dominique Marcas, Fernand Raynaud, Florence Blot, Gaston Orbal, Geneviève Morel, Henri Crémieux, Jean-Marc Tennberg, Jean Ozenne, Lucien Guervil, Madeleine Barbulée, Michel Nastorg, Palmyre Levasseur, Paul Barge, Pierre Duncan, Pierre Moncorbier, René Lefèvre-Bel, Robert Blome, Suzanne Dehelly, Édouard Francomme, Aurore Chabrol a Jacques Bézard. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Enfys
2. Y mannau ble ceir adlewyrchiad mewnol y golau
La Bande À Papa
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Enfys
3. Enfys sengl
La Bande À Papa
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guy Lefranc ar 21 Hydref 1919 ym Mharis a bu farw yn Saint-Germain-en-Laye ar 15 Ebrill 2012. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1946 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Enfys
4. Y mannau ble ceir plygiant golau
La Bande À Papa
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guy Lefranc nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Enfys
5. Enfys ddwbwl
6. Paladr o olau gwyn yn dod i fewn
Thomas Spencer Cobbold
Meddyg nodedig o'r Deyrnas Unedig oedd Thomas Spencer Cobbold (26 Mai 1828 - 20 Mawrth 1886). Gwyddonydd Saesnig ydoedd. Ei bwnc arbenigol oedd llyngyreg, yn enwedig y parasitig mwydod mewn dynion ac anifeiliaid, ac fel meddyg enillodd gryn statws wrth ddiagnosio achosion, yn ddibynnol ar bresenoldeb organeddau o'r fath. Cafodd ei eni yn Ipswich, Y Deyrnas Unedig ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Caeredin. Bu farw yn Llundain.
Enfys
7. Llwybr y golau sy'n creu'r enfys syml
8. Llwybr y golau sy'n creu'r ail enfys
9. Y gwyliwr
10. Y mannau ble ffurfir yr enfys syml
11. Y mannau ble ffurfir yr ail enfys
12. Y rhan o'r atmosffer ble y ceir llawer o ddiferion
]]
Rhyfeddod neu ffenomenon optegol a meteorolegol yw enfys (Hen Lydaweg: envez; 'cylch neu 'fodrwy'), pan fydd sbectrwm o olau yn ymddangos yn yr awyr pan fo'r haul yn disgleirio ar ddiferion o leithder yn atmosffer y ddaear. Mae'n ymddangos ar ffurf bwa amryliw, gyda choch ar ran allanol y bwa, a dulas ar y rhan fewnol. Caiff ei greu pan fo golau o fewn diferion o ddŵr yn cael ei adlewyrchu, ei blygu (neu ei wrthdori) a'i wasgaru.
Mae enfys yn ymestyn dros sbectrwm di-dor o liwiau; mae'r bandiau a welir yn ganlyniad i olwg lliw pobol. Disgrifir y gyfres o liwiau'n gyffredinol fel coch, oren, melyn, gwyrdd, glas, indigo a fioled. Gellir eu dwyn i'r cof wrth adrodd y cofair: