cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rhodd Mam (nofel)
Nofel gan Mary Annes Payne yw Rhodd Mam, a enillodd iddi Y Fedal Ryddiaith yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Sir y Fflint a'r Cyffiniau 2007. Cyhoeddwyd yn 2007 gan Wasg Gomer. Yn 2017 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Nofel sy'n bortread dirdynnol, ond cyforiog o hiwmor du, o deulu sydd ar chwâl yn llwyr, ac ymgais un ferch fach i wneud synnwyr o anhrefn ei phlentyndod. O ganol y trybini, mae darlun llawn afiaith a direidi yn dod i'r amlwg.
Les Frères Corses
Ffilm fud (heb sain) llawn antur gan y cyfarwyddwr André Antoine yw Les Frères Corses a gyhoeddwyd yn 1917. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori yn Corsica. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Rose Dione, Henry Roussel, André Brulé, Gaston Glass, Henry Krauss, Jacques Grétillat a Romuald Joubé. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1917. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Immigrant sef ffilm fud o Unol Daleithiau America a gyfarwyddwyd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, The Corsican Brothers, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Alexandre Dumas a gyhoeddwyd yn 1845.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Antoine nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hot Fuss
Albwm stwdio cyntaf gan y band roc amgen The Killers yw Hot Fuss. Rhyddhawyd yr albwm ym mis Mehefin 2004.
Harawata 14 Oed
Ffilm ddrama yw Harawata 14 Oed a gyhoeddwyd yn 2009. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 14才のハラワタ ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Yūko Daike.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sgandal Watergate
bawd|Nixon wedi iddo ymddiswyddo. Sgandal gwleidyddol yn yr Unol Daleithiau ar ddechrau'r 1970au oedd sgandal Watergate oedd yn ymwneud â byrgleriaeth ym mhencadlys Pwyllgor Cenedlaethol y Blaid Ddemocrataidd yng nghyfadeilad Watergate yn Washington, D.C., ac ymdrechion gweinyddiaeth yr Arlywydd Richard Nixon i gelu ei chyfrifoldeb yn y drosedd. Arweiniodd y sgandal at ymddiswyddiad Nixon, yr unig dro i arlywydd ymddiswyddo yn hanes yr Unol Daleithiau. Cafodd nifer o swyddogion yng ngweinyddiaeth Nixon eu ditio, eu rhoi ar achos, eu cael yn euog, a'u carcharu.
Cychwynnodd y sgandal pan arestiwyd pum dyn am dorri i mewn i bencadlys y Pwyllgor Cenedlaethol Democrataidd (DNC) yn Adeilad Gwesty a Swyddfa Watergate ar 17 Mehefin 1972. Cafodd taliadau i'r byrgleriaid eu cysylltu gan yr FBI i "gronfa slwtsh" a ddefnyddiwyd gan y Pwyllgor i Ail-Ethol yr Arlywydd, grŵp oedd yn codi arian am ymgyrch arlywyddol Nixon. Wrth i'r dystiolaeth yn erbyn staff Nixon dyfu, gan gynnwys tystiolaeth mewn pwyllgor seneddol gan gyn-aelodau'r staff arlywyddol, daeth i'r amlwg bod nifer o sgyrsiau mewn swyddfeydd yr arlywydd wedi eu recordio ar dâp. Ymhlygwyd yr arlywydd gan recordiadau'r tapiau, oedd yn dangos y wnaeth geisio cuddio'r fyrgleriaeth: ar 23 Mehefin 1972 cyfarwyddodd Nixon i'r CIA i atal ymchwiliad gan yr FBI bydd yn peri embaras i'w ymgyrch ail-ethol. Roedd y cyfarwyddyd hwn yn rhwystro cyfiawnder. Yn dilyn cyfres o achosion llys, dyfarnodd y Goruchaf Lys yr oedd rhaid i'r arlywydd rhoi'r tapiau i ymchwilwyr llywodraethol; cydymffurfiodd Nixon yn y bôn.
Gan wynebu uchelgyhuddiad yn Nhŷ'r Cynrychiolwyr a siawns uchel o'i gael yn euog gan y Senedd, ymddiswyddodd Nixon ar 9 Awst 1974. Derbynodd pardwn gan Gerald Ford, ei olynydd i'r arlywyddiaeth, mis yn hwyrach.
Camelot
bawd|260px|Llun o Camelot gan [[Gustave Doré, 1868]]
Blue Springs, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Blue Springs, gan gynnwys:
Camelot
Camelot yw castell neu lys y brenin Arthur yn y chwedlau Ffrengig a Seisnig amdano. Nid yw'n ymddangos yn y chwedlau Cymraeg cynnar, lle lleolir prif lys Arthur y Gelliwig yng Nghernyw, er enghraifft yn Culhwch ac Olwen. Yn yr Historia Regum Britanniae gan Sieffre o Fynwy, Caerllion ar Wysg oedd prif lys Arthur, a dilynwyd ef gan lawer o weithiau diweddarach.
Ceir y sôn cyntaf am Camelot yng ngwaith Chrétien de Troyes yn yr 1170au:
Yn y 13g, Camelot oedd prif lys Arthur mewn gweithiau Ffrangeg megis y Lawnslot-Greal, a dilynwyd hyn gan Thomas Malory yn ei Le Morte d'Arthur o ddiwedd y 15g, er bod yn well gan olygydd Malory, William Caxton, leoliad yng Nghymru.
Credai Malory mai Caerwynt oedd Camelot. Yn 1542, adroddodd yr hynafiaethydd John Leland fod y bobl leol o amgylch Cadbury Castle yng Ngwlad yr Haf yn credu mai hwnnw oedd y Camelot gwreiddiol. Bu cloddio archaeolegol yno dan Leslie Alcock yn 1966-70, a chafwyd hyd i lawer o olion o tua'r 6g.
Novia Que Te Vea
Ffilm drama ramantus gan y cyfarwyddwr Guita Schyfter yw Novia Que Te Vea a gyhoeddwyd yn 1994. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg, Hebraeg a Ladineg a hynny gan Guita Schyfter a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joaquín Gutiérrez Heras.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Maya Mishalska, Pedro Armendáriz Jr., Angélica Aragón, Ernesto Laguardia Longega, Verónica Langer a Claudette Maillé.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1994. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Forrest Gump ffilm glasoed gan Robert Zemeckis. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Toni Kuhn oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Carlos Bolado sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guita Schyfter ar 2 Mawrth 1947 yn San José, Costa Rica. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 14 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guita Schyfter nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Is My Face Red?
Y prif actor yn y ffilm hon yw Helen Twelvetrees. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1932. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Tarzan The Ape Man ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William A Seiter ar 10 Mehefin 1890 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Mawrth 1999.
Ffredrig II, brenin Prwsia
bawd|250px|Ffredrig Fawr
Brenin teyrnas Prwsia o 1740 hyd ei farwolaeth oedd Ffredrig II, a adwaenir hefyd fel Ffredrig Fawr neu ei lysenw der Alte Fritz (24 Ionawr 1712 – 17 Awst 1786).
Roedd yn aelod o deulu'r Hohenzollern, yn bedwerydd plentyn i Ffredrig Wiliam I, brenin Prwsia a'i wraig Sophia Dorothea o Hannover. Priododd Elisabeth Christine van Brunswijk-Bevern, ond ni chawsant blant, ac olynwyd ef gan ei nai, Ffredrig Wiliam II.
Roedd Ffredrig yn gadfridog disglair, a hefyd yn wladweinydd galluog. Yn Rhyfel Olyniaeth Awstria, cipiodd diriogaeth Silesia, gan gynyddu poblogaeth ei deyrnas o tua 50%. Roedd Maria Theresia, ymerodres Awstria, yn ei gasau oherwydd hyn, a bu hyn yn un o achosion y Rhyfel Saith Mlynedd. Yn wyneb ymosodiadau Awstria a Rwsia, enillodd Ffredrig nifer o fuddugoliaethau syfrdanol, ond gan fod adnoddau Awstria a Rwsia gymaint mwy na'i eiddo ef, roedd ar fin cael ei orchfygu. Achubwyd ef pan fu farw tsarina Rwsia, Elisabeth I yn 1761. Roedd ei holynydd, Pedr III, yn edmygu Ffredrig yn fawr, a gwnaeth gytundeb heddwch ag ef. Wedi i Pedr gael ei lofruddio, olynwyd ef gan Catrin II, oedd hefyd yn gyfeillgar â Ffredrig.
Carnedd lwyfan Craig y Llyn Mawr
Carnedd lwyfan ydy carnedd lwyfan Craig y Llyn Mawr, Caersŵs, Powys, sy'n dyddio'n ôl i Oes yr Efydd;. Saif ger Craig y Llyn Mawr - a enwir ar ôl Llyn Mawr - yng nghymuned Caersws yn ardal Maldwyn, gogledd Powys.
Chwarter call
Band roc Cymraeg o Ynys Môn yw Chwarter Call. Ei aelodau yw Richard Owen (llais a gitâr), Daniel Jones (gitâr), Dafydd Glyn Roberts (drymiau), a Tomos Hughes (gitâr fas). Ar ôl chwarae gyda Frizbee ac Elin Fflur ar daith C2/Bandit, enillodd y band gystadleuaeth Brwydr y Bandiau Sbarc yn y Galeri yng Nghaernarfon ym mis Hydref 2008. Darlledwyd fideo o'r gân 'Cana Gân' ar raglen Uned 5 ar 21 Ionawr, 2009.
Carnedd lwyfan Craig y Llyn Mawr
Cefndir
Dylid cofio nad cylch cerrig fel y cyfryw yw carneddi llwyfan, fodd bynnag, gan fod y rheiny o oes wahanol ac yn cael eu defnyddio i bwrpas gwahanol. Mae'n bosibl i seremoniau neu ddefodau gael eu cynnal ar y safle yn ogystal â chladdedigaeth.
D4
Ffilm llawn cyffro llawn arswyd yw D4 a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd D4 ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
LIMK2
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn LIMK2 yw LIMK2 a elwir hefyd yn LIM domain kinase 2 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 22, band 22q12.2.
Pedwar smotyn y taglys
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pedwar smotyn y taglys, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy gwyfynod pedwar smotyn y taglys; yr enw Saesneg yw Four-spotted, a'r enw gwyddonol yw Tyta luctuosa.
Fe'i ceir yn Ewrop, Asia a Gogledd Affrica.
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r pedwar smotyn y taglys yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
L'arlésienne
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr André Antoine yw L'arlésienne a gyhoeddwyd yn 1922. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd L'Arlésienne ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Antoine ar 31 Ionawr 1858 yn Limoges a bu farw yn Le Pouliguen ar 18 Awst 2010. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn Lycée Condorcet.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Antoine nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Coffinswell
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Coffinswell. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Teignbridge.
Awstria-Hwngari
dde|270px|bawd|Awstria-Hwngari Gwladwriaeth yng nghanolbarth Ewrop o 1867 hyd 1918 oedd Awstria-Hwngari. Roedd yn ffederasiwn oedd wedi datblygu o Ymerodraeth Awstria. O gwmpas y flwyddyn 1900, Awstria-Hwngari oedd y wlad fwyaf yn Ewrop ar ôl Rwsia.
Unwyd Awstria a Hwngari trwy briodas Anna o Fohemia (merch Vladislav II, brenin Bohemia a Hwngari) a'r archddug Ferdinand I, brawd yr Ymerawdwr Glân Rhufeinig Siarl V yn 1526. Yn ddiweddarach daeth Ferdinand yn Ymerawdwr Glân Rhufeinig wedi i'w frawd ymddiswyddo.
Rhoddodd hyn statws cyfartal i Awstriaid a Hwngariaid, a gradd uchel o ymreolaeth o fewn y system ffederal, ond roedd y grwpiau ethnig eraill, megis y Tsieciaid, yn anfodlon ac yn mynnu'r un statws. Yn 1914, llofruddiwyd yr archddug Franz Ferdinand yn Sarajevo (yn Bosnia-Hertsegofina), gan ddechrau'r gadwyn o ddigwyddiadau a arweiniodd ar y Rhyfel Byd Cyntaf. Bu farw Frans Jozef yn 1916, ac olynwyd ef gan Siarl I. Ar ddiwedd y rhyfel, ymddatododd Awstria-Hwngari, gyda Tsiecoslofacia, Awstria a Hwngari yn dod yn wledydd annibynnol a rhannau eraill yn dod yn eiddo Rwmania, yr Eidal a Gwlad Pwyl.
Y Llosgi
bawd|150px|Clawr Y Llosgi. Nofel gan Robat Gruffudd yw Y Llosgi a enillodd iddi Wobr Goffa Daniel Owen yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Abergwaun 1986.
Mae uchel swyddog Cyngor Datblygu Cymru yn canfod bod ei BMW newydd sbon wedi'i losgi, wedi iddo wario nosos ym mwthyn ei gariad.
Din - y Dydd
Ffilm llawn cyffro yw Din - y Dydd a gyhoeddwyd yn 2020. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd দিন-দ্য ডে ac fe'i cynhyrchwyd yn Iran a Bangladesh. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Bengaleg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Afiea Nusrat Barsha a M.A. Jalil Ananta.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1930 o ffilmiau Bengaleg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Colaton Raleigh
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Colaton Raleigh.> Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Dyfnaint.
Cleiriach y Gwymon
Pysgodyn sy'n byw yn y môr ac sy'n perthyn i deulu'r Labridae ydy'r cleiriach y gwymon sy'n enw gwrywaidd; lluosog: cleiriachod y gwymon (Lladin: Labrus bergylta; Saesneg: Ballan wrasse). Mae ei diriogaeth yn cynnwys Ewrop, Affrica a Môr y Gogledd.
Mae'n bysgodyn dŵr hallt ac mae i'w ganfod ym Môr y Gogledd ac arfordir Cymru. Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Lleiaf o Bryder' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth.
Caiff y Cleriach ei bysgota ar gyfer i ford yn Ynysoedd Erch, yr Alban a Galway, yn Iwerddon.
Archive
Grŵp roc blaengar yw Archive. Sefydlwyd y band yn Llundain yn 1994. Mae Archive wedi cyhoeddi cerddoriaeth ar label recordio Island Records.
Dolen allanol
Gwefan swyddogol
Disney's California Adventure
Parc thema yn Anaheim, Califfornia, yw Disney's California Adventure (neu DCA).
Fugly!
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Alfredo De Villa yw Fugly! a gyhoeddwyd yn 2014. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Fugly! ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael A. Levine.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Nancy Schreiber oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo De Villa nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Canu Llywarch Hen (llyfr)
Disgrifiad byr
Golygiad safonol Ifor Williams o englynion a briodolir i Llywarch Hen a Heledd, chwaer Cynddylan brenin Powys, yn darlunio'r brwydrau rhwng y Cymry a'r Saeson yn ystod y chweched a'r 7c, ac a geir mewn llawysgrif yn Llyfr Coch Hergest a Llyfr Du Caerfyrddin.
Botwm Crys yn cadw lle
Brych crafog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Brych crafog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion crafog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Psophocichla litsipsirupa; yr enw Saesneg arno yw Groundscraper thrush. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. litsipsirupa, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Affrica.
Teulu
Mae'r brych crafog yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pefryn bach pinc
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pefryn bach pinc, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy pefrod bach pinc; yr enw Saesneg yw Rosy Marbled, a'r enw gwyddonol yw Elaphria venustula.
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r pefryn bach pinc yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
No Impact Man
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Justin Schein yw No Impact Man a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Ninas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Bobby Johnston.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Colin Beavan. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Justin Schein ar 1 Ionawr 2000.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Justin Schein nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cadwynau Gwaed
Ffilm gyffrous am drosedd Coreeg o Dde Corea yw Cadwynau Gwaed gan y cyfarwyddwr ffilm Guk Dong-seok. Fe'i cynhyrchwyd yn Ne Corea. Cafodd y ffilm hon ei chynhyrchu gan Park Jin-pyo.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.Hyd at 2022 roedd o leiaf 7100 o ffilmiau Coreeg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guk Dong-seok nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Canys Bechan yw - Y Genedl Etholedig yn ein Llenyddiaeth
Darlith gan Derec Llwyd Morgan yw "Canys bechan yw": Y Genedl Etholedig yn ein Llenyddiaeth. Adran y Gymraeg, Prifysgol Cymru Aberystwyth a gyhoeddodd y gyfrol a hynny ar 01 Ionawr 1994. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Darlith Goffa G. J. Williams, yn olrhain y syniad o genedl etholedig yn llenyddiaeth Cymru, a draddodwyd ym Mhrifysgol Cymru, Coleg Caerdydd ar 9 Tachwedd 1994.
Botwm Crys yn cadw lle
Maen Llia (carnedd)
Carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy carnedd Maen Llia, Maescar, Powys;. Gerllaw ceir Maen Llia, maen hir gydag arysgrif gynnar arno.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: BR163.
Stíhán a Podezřelý
Ffilm ddrama am drosedd gan y cyfarwyddwr Zbyněk Brynych yw Stíhán a Podezřelý a gyhoeddwyd yn 1978. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsiecoslofacia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieceg a hynny gan Karel Valtera a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Ladislav Štaidl.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1978. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Deer Hunter sef ffilm ryfel sy'n adrodd stori tri chyfaill Americanaidd a'u gwasanaeth milwrol gorfodol yn Rhyfel Fietnam. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,350 o ffilmiau Tsieceg wedi gweld golau dydd. Jiří Tarantík oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Miroslav Hájek sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Zbyněk Brynych nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Colebrooke, Dyfnaint
Pentref a phlwyf sifil yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Colebrooke.
Castalia, Iowa
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Castalia, gan gynnwys:
Estrela da Liberdade Alves Faria
Arlunydd benywaidd o Ffrainc oedd Estrela da Liberdade Alves Faria (1907 - 1941).
Ganed Chana Gitla Kowalska yn Ffrainc yn 1907.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Waun Gynllwch
Safle carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy Waun Gynllwch, yn Erwd, Powys;.
Adrift in Manhattan
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Alfredo De Villa yw Adrift in Manhattan a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Ninas Efrog Newydd ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael A. Levine. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Waun Gynllwch
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Adrift in Manhattan
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Waun Gynllwch
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: BR181.
Adrift in Manhattan
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfredo De Villa ar 1 Ionawr 1901 yn Puebla.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo De Villa nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Perfide Ma Belle
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Giorgio Simonelli yw Perfide Ma Belle a gyhoeddwyd yn 1958. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Napoli. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Castellano and Pipolo.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Claudio Villa, Mario Ambrosino, Luigi Pavese, Mario Riva, Gino Buzzanca, Ignazio Leone, Anna Campori, Diana Dei, Dina De Santis, Gisella Sofio, Isarco Ravaioli, Mario Passante, Nino Milano, Rossella Como, Tecla Scarano, Virgilio Riento, Vittoria Crispo a Susana Canales. Mae'r ffilm Perfide Ma Belle yn 94 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1958. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Vertigo sy’n ffilm drosedd a dirgelwch Americanaidd gan Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Nino Baragli sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Giorgio Simonelli ar 23 Tachwedd 1901 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 14 Chwefror 2007.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Giorgio Simonelli nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Esgair Ceiliog (carnedd)
Bryn a safle carnedd gylchog o Oes yr Efydd ydy Esgair Ceiliog, yn Llanwrthwl, Powys;.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: BR208.
Kuda-Kuda Binal
Ffilm ddrama yw Kuda-Kuda Binal a gyhoeddwyd yn 1978. Fe'i cynhyrchwyd yn Indonesia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Indoneseg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ahmad Albar a Doris Callebaute.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1978. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Deer Hunter sef ffilm ryfel sy'n adrodd stori tri chyfaill Americanaidd a'u gwasanaeth milwrol gorfodol yn Rhyfel Fietnam. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Indoneseg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
LMAN1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn LMAN1 yw LMAN1 a elwir hefyd yn Lectin, mannose binding 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 18, band 18q21.32.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn LMAN1.
Lille Frk Norge
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Hilde Heier yw Lille Frk Norge a gyhoeddwyd yn 2003. Fe'i cynhyrchwyd yn Norwy. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Norwyeg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,050 o ffilmiau Norwyeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hilde Heier ar 30 Rhagfyr 1952 yn Oslo.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hilde Heier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Coleford, Dyfnaint
Pentref yn Nyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Coleford. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Colebrooke.
Tusen Bitar
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwyr Stefan Berg a Magnus Gertten yw Tusen Bitar a gyhoeddwyd yn 2014. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg a hynny gan Magnus Gertten.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mikael Wiehe, Björn Afzelius, Åge Aleksandersen a Marianne Lindberg De Geer.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Stefan Berg ar 5 Ebrill 1957.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Stefan Berg nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Buffalo Hunt
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Thomas H. Ince yw The Buffalo Hunt a gyhoeddwyd yn 1912. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1912. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Saved from the Titanic sef ffilm fud o Unol Daleithiau America gan Étienne Arnaud.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Thomas H Ince ar 6 Tachwedd 1882 yn Newport, Rhode Island a bu farw yn Beverly Hills ar 25 Chwefror 1925. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1897 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Thomas H. Ince nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Telor padi adeinlas
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Telor padi adeinlas (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: telorion padi adeinlas) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Acrocephalus concinens; yr enw Saesneg arno yw Blunt-winged warbler. Mae'n perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. concinens, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
The Protector
Ffilm llawn cyffro yw The Protector a gyhoeddwyd yn 1998. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Telor padi adeinlas
Teulu
Mae'r telor padi adeinlas yn perthyn i deulu'r Teloriaid (yr Hen Fyd) (Lladin: Sylviidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
The Protector
Y prif actorion yn y ffilm hon yw John Rhys-Davies, Ron Perlman, Carol Alt, Morgan Brittany, Kane Hodder, Clint Howard, Michael Paul Chan, Matt McColm, Henry Kingi, Patrick St. Esprit a Terrence Stone. Mae'r ffilm The Protector yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Capel a Chomin
Llyfr ac astudiaeth lenyddol, Gymraeg gan Ioan Williams   yw Capel a Chomin. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny ar 01 Ionawr 1989. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.
Disgrifiad byr
Astudiaeth o nofelau Daniel Owen ynghyd â thri llenor Fictoraidd arall, sef Edward Matthews, Roger Edwards a Gwilym Hiraethog.
Botwm Crys yn cadw lle
Morlo Barfog
Mae'n famal sy'n byw yn y môr ac ar adegau mae i'w ganfod ger arfordir Cymru. Ar restr yr Undeb Rhyngwladol dros Gadwraeth Natur (UICN), caiff y rhywogaeth hon ei rhoi yn y dosbarth 'Lleiaf o Bryder' o ran niferoedd, bygythiad a chadwraeth.
Down to The Dirt
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Justin Simms yw Down to The Dirt a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Lleolwyd y stori yn Newfoundland a Labrador. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Hugh Dillon a Robert Joy.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Justin Simms ar 1 Ionawr 1973.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Justin Simms nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pita morgrug tonnog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Pita morgrug tonnog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: pitaod morgrug tonnog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Grallaria squamigera; yr enw Saesneg arno yw Undulated antpitta. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Morgrug (Lladin: Formicariidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn G. squamigera, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.
Teulu
Mae'r pita morgrug tonnog yn perthyn i deulu'r Adar Morgrug (Lladin: Formicariidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Reus
Mae Reus yn ddinas yn Nhalaith Tarragona, Catalwnia. Saif rhyw 14 km o Tarragona, rhwng 114 a 142 medr uwch lefel y môr. Roedd y boblogaeth yn 2007 yn 104,835. Mae yno faes awyr, gyda chysylltiadau â Madrid, Llundain, Glasgow, Lerpwl, Dulyn a Frankfurt.
Pobl enwog o Reus
170px|bawd|dim|Baner Reus bawd|280px|dim|Cofgolofn [[Juan Prim]] bawd|dim|Y plaza Mercadal a neuadd y ddinas
Arcturus
Grŵp metal blaengar (progressive metal) yw Arcturus. Sefydlwyd y band yn Oslo yn 1987. Mae Arcturus wedi cyhoeddi cerddoriaeth ar label recordio Century Media Records.
Dolen allanol
Gwefan swyddogol
Aderyn clochog grillian
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Aderyn clochog grillian (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: adar clochog grillian) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Psophodes cristatum; yr enw Saesneg arno yw Wedgebill. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Dreingwt (Lladin: Orthonychidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn P. cristatum, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r aderyn clochog grillian yn perthyn i deulu'r Adar Dreingwt (Lladin: Orthonychidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Peli pinc
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw peli pinc, sy'n enw gwrywaidd.; yr enw lluosog ydy gwyfynod peli pinc; yr enw Saesneg yw Peach Blossom, a'r enw gwyddonol yw Thyatira batis. Fe'i ceir ledled Ewrop ac mae'n eithaf cyffredin yng ngwledydd Prydain.
Lled adenydd yr oedolyn ydy 40–45 mm ac fe'i welir yn hedfan rhwng Mehefin a Gorffennaf ac yna rhwng Awst a Medi ar adegau.
Yellow
Ffilm ar gerddoriaeth a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Alfredo De Villa yw Yellow a gyhoeddwyd yn 2006. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Yellow ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Peli pinc
bawd|chwith|Peli pinc: yr oedolyn; ffilmiwyd ger [[Marburg yn yr Almaen.]]
The Desert's Crucible
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Roy Clements yw The Desert's Crucible a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Peli pinc
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Yellow
Y prif actorion yn y ffilm hon yw D. B. Sweeney a Bill Duke. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alfredo De Villa ar 1 Ionawr 1901 yn Puebla.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alfredo De Villa nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dédé La Musique
Ffilm drama-gomedi gan y cyfarwyddwr André Berthomieu yw Dédé La Musique a gyhoeddwyd yn 1942. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Albert Préjean. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1942. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Casablanca sy’n glasur o ffilm Americanaidd am ramant a rhyfel, gan y cyfarwyddwr ffilm Michael Curtiz.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Berthomieu ar 16 Chwefror 1903 yn Rouen a bu farw yn Vineuil-Saint-Firmin ar 10 Hydref 1982. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Pierre-Corneille.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Berthomieu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Llwynypia
Pentref a chymuned yng Nghwm Rhondda, ym mwrdeistref Rhondda Cynon Taf, yw Llwynypia neu Llwyn-y-pia. "Pioden" yw ystyr pia, a benthyciwyd enw'r dref o enw fferm a fu yma ar un cyfnod. Ardal amaethyddol oedd hon hyd at 1850 pan dyllwyd sawl glofa yn y cyffiniau; gwelodd y dref gynnydd aruthrol yn ei phoblogaeth rhwng 1860 a 1920.
Ceir ambell garnedd o Oes yr Efydd ar Fynydd y Gelli, i'r gorllewin o'r dref, yn ogystal â charnedd Hendre'r Gelli, sy'n dyddio o'r Oes Haearn.
Ystadegau:
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
The Desert's Crucible
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Jack Hoxie a Claude Payton.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roy Clements ar 12 Ionawr 1877 yn Sterling, Illinois a bu farw yn Los Angeles ar 26 Chwefror 1940. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1914 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Roy Clements nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Peli pinc
Cyffredinol
Wedi deor o'i ŵy mae'r peli pinc yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Robyn Kahukiwa
Arlunydd benywaidd o Seland Newydd yw Robyn Kahukiwa (c.1940 - ) sy'n nodedig am ei gwaith fel awdures a dylunydd llyfrau plant.
Fe'i ganed yn Sydney, Awstralia yn 1938. Fe'i hyfforddwyd fel arlunydd masnachol tan iddi symud i Seland Newydd pan oedd yn 19 oed. Mae o dras Māori, ar ochr ei mam.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Raaste Kaa Patthar
Ffilm llawn cyffro yw Raaste Kaa Patthar a gyhoeddwyd yn 1972. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd रास्ते का पत्थर ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Laxmikant-Pyarelal.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amitabh Bachchan a Shatrughan Sinha.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, The Apartment, sef ffilm gan y cyfarwyddwr Billy Wilder a gyhoeddwyd yn 1960.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Le Rideau Rouge
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr André Barsacq yw Le Rideau Rouge a gyhoeddwyd yn 1952. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan André Barsacq a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Joseph Kosma.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Michel Simon, Noël Roquevert, Jacques Dufilho, Pierre Brasseur, Marcel Pérès, Olivier Hussenot, Gérard Darrieu, André Numès Fils, André Versini, Charles Bouillaud, Daniel Cauchy, Edmond Beauchamp, Françoise Soulié, Michel Etcheverry, Gabriel Gobin, Geneviève Morel, Hubert Noël, Jacques Denoël, Jacques Rispal, Jean Brochard, Louis Bugette, Lucien Blondeau, Madeleine Geoffroy, Monelle Valentin, Paul Barge, Robert Le Béal, Robert Lombard, Serge Lecointe a Benoîte Lab. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1952. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Singin' in the Rain sy’n ffilm fiwsical gan y cyfarwyddwyr ffilm Stanley Donen a Gene Kelly. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm André Barsacq ar 24 Ionawr 1909 yn Feodosiya a bu farw ym Mharis ar 8 Gorffennaf 1973. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1965 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn Lycée Henri-IV.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd André Barsacq nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Côr Meibion Rhydychen
Cafodd Côr Meibion Rhydychen ei sefydlu ym 1928, gan Gymry oedd wedi mynd i Rydychen er mwyn dod o hyd i swydd yn y ffatri ceir yno. Mae'r rhan fwyaf o'r aelodau yn Saeson y dyddiau hyn, ond mae'n nhw'n canu yn y traddodiad Cymreig o hyd, gan gynnwys caneuon Cymraeg.
La Langue De Ma Mère
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Marie Vinck, Viviane De Muynck, Rik Van Uffelen, Stany Crets, Hans Kesting a Flor Decleir. Mae'r ffilm La Langue De Ma Mère yn 100 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2017. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner 2049 sef ffilm wyddonias gan Denis Villeneuve. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,500 o ffilmiau Iseldireg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Philippe Ravoet sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, La Langue de ma mère, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Tom Lanoye.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hilde Van Mieghem ar 14 Ebrill 1958 yn Antwerp. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 43 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Oscoda, Michigan
Cymuned heb ei hymgorffori (unincorporated community) yn, yn nhalaith Michigan, yw .
La Langue De Ma Mère
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hilde Van Mieghem nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Oscoda, Michigan
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Oscoda, gan gynnwys:
John Redmond
bawd|John Redmond tua 1916
Gwleidydd Gwyddelig oedd John Edward Redmond (Gwyddeleg: Seán Éamonn Mac Réamoinn) (1 Medi 1856 – 6 Mawrth 1918).
Ganed Redmond yn ninas Dulyn a magwyd ef yn Swydd Wexford. Roedd ei dad, William Archer Redmond, yn Aelod Seneddol dros Wexford ac yn gefnogwr mudiad ymreolaeth Isaac Butt. Aeth Redwood i Lundain i weithredu fel clerc i’w dad, a daeth yn un o gefnogwyr Charles Stewart Parnell. Wedi marwolaeth ei dad yn 1880 daeth yn Aelod Seneddol dros New Ross. Carcharwyd ef am bump wythnos am araith a draddododd yn 1888.
Pan rannwyd y Blaid Seneddol Wyddelig oherwydd perthynas Parnell a Katharine O'Shea,, arhosodd Redmond yn deyrngar i Parnell, ac wedi marwolaeth Parnell yn 1891 daeth yn arweinydd y rhan o’r blaid oedd wedi cefnogi Parnell.
Pan ail-unwyd y ddwy ran o’r blaid yn 1900, daeth Redmond yn arweinydd y Blaid Seneddol Wyddelig, swydd a ddaliodd hyd 1918. Ei nôd oedd ennill ymreolaeth i Iwerddon o fewn y Deyrnas Unedig. Erbyn 1910 roedd y Blaid Seneddol Wyddelig mewn sefyllfa gref yn Nhy'r Cyffredin, gyda'r Rhyddfrydwyr yn dibynnu ar eu cefnogaeth i barhau mewn grym. Yn 1912 cyflwynwyd mesur arall i roi hunanlywodraeth i Iwerddon o fewn y Deyrnas Gyfunol, ond gwrthwynebwyd hyn yn gryf gan y Protestaniaid yn y gogledd-ddwyrain. Yn 1914, pasiwyd Mesur Ymreolaeth Iwerddon, ond gyda’i weithrediad yn cael ei ohirio hyd ddiwedd y Rhyfel Byd Cyntaf.
Daniel Morden
Mae Daniel Morden (ganwyd 30 Gorffennaf 1964) yn awdur plant.. Ganed Daniel Morden yn Nghwmbrân, Torfaen. Aeth i ysgolion Llanyrafon a Chroesyceiliog. Roedd yn hoff o ysgrifennu straeon yn yr ysgol ond nid oedd yn hoff o fathemateg. Ei hoff fwyd yw cyrri, a'i hoff raglen deledu yw'r Simpsons. Mae'n mwynhau nofio, cerddoriaeth a mynychu gŵyl fwyd y Fenni.
Landerne
Cymuned a thref yn département Penn-ar-Bed yng ngogledd-orllewin Llydaw yw Landerne (Llydaweg, Landerneau yn Ffrangeg). Mae'n ffinio gyda ac mae ganddi boblogaeth o tua.
Mae'n efeilldref Caernarfon. Dywedir y bu farw'r sant Cymreig Curig yno yn y 6g.
Demograffeg
Mae poblogaeth o 14,800 yn y dref yn ôl cyfrifiad 2005.
Pwtyn adain gul
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pwtyn adain gul, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy pytiau adain gul; yr enw Saesneg yw Narrow-winged Pug, a'r enw gwyddonol yw Eupithecia nanata nanata. Fe'i ceir ledled Ewrop.
Cyffredinol
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r pwtyn adain gul yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Collaton St Mary
Pentref yn sir seremonïol Dyfnaint, De-orllewin Lloegr, ydy Collaton St Mary. Fe'i lleolir mewn ardal ddi-blwyf yn awdurdod unedol Bwrdeistref Torbay.
Esgair Hafod
Safle dwy garnedd gylchog ydy Esgair Hafod, yn Llanwrthwl, Powys;.
Math o garnedd gynhanesyddol a godwyd gan y Celtiaid ydy “carnedd gylchog”. (Saesneg: ring cairn); fe'i codwyd i nodi mangre arbennig, ar gyfer defodau neu i goffau'r meirw, a hynny yn Oes yr Efydd, mae'n debyg.
Ni ddylid cymysgu'r math hwn gyda chylch cerrig, sy'n perthyn i oes wahanol. Caiff ei nodi ar fapiau'r Ordanance gyda'r gair 'Cairn'. Sylwer, hefyd, mai “carnedd gylchog” ydy'r term sy'n cael ei ddefnyddio yng ngeiriadur yr Academi, yn hytrach na "charnedd gylch".
Cofrestrwyd yr heneb gan Cadw gyda'r rhif SAM: BR211.
Castell yr Iechyd (llyfr)
Testun meddygol gan Elis Gruffydd, golygwyd gan S. Minwel Tibbott yw Castell yr Iechyd. Gwasg Prifysgol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny ar 01 Ionawr 1969. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.
Disgrifiad byr
Testun meddygol a gyfieithwyd i'r Gymraeg yn hanner cyntaf yr 16g gan Elis Gruffydd, y milwr o Galais. Ceir cyflwyniad manwl a nodiadau gan y golygydd.
Cynddylan
Hanes
Mae Cynddylan yn fwyaf adnabyddus o'r gyfres englynion a elwir wrth yr enw Canu Heledd. Credir fod y farddoniaeth yma yn dyddio o tua'r 10g. Y person sy'n siarad ynddynt yw Heledd, chwaer Cynddylan. Mae'n galaru fod Cynddylan wedi ei ladd a'i neuadd yn wag:
<poem style="margin-left: 5em"> Stauell gyndylan ys tywyll heno,
Ceir hefyd gerdd o'r enw Marwnad Cynddylan, mewn llawysgrif o'r 17g (MS NLW4973). Arferid credu fod y gerdd yma yn dyddio o'r 9g, ond mae gwaith diweddar gan ysgolheigion wedi awgrymu ei bod yn hŷn, ac yn deillio o'r 7g, ac felly efallai yn gerdd a gyfansoddwyd yn fuan ar ôl marwolaeth Cynddylan ei hun. Ceir awfrym yn y gerdd yma ei fod mewn cynhhrair a Penda, brenin Mersia, ac mae pennill yng Nghanu Heledd yn awgrymu iddo ymladd ym mrwydr Maes Cogwy pan laddwyd Oswallt, brenin Northumbria.
Cof
Mae'r nofelwraig Rhiannon Davies Jones wedi ysgrifennu nofel am hanes Cynddylan, Heledd a Pengwern, o'r enw Eryr Pengwern.
Gorsaf reilffordd Llansamlet
Mae gorsaf reilffordd Llansamlet yn orsaf reilffordd sy'n gwasanaethu cymuned Llansamlet yn Sir Abertawe, Cymru. Mae'r orsaf yn gorwedd ar Reilffordd Gorllewin Cymru ac fe'i rheolir gan Trafnidiaeth Cymru.
Buda, Texas
Dinas yn, yn nhalaith Texas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Buda, gan gynnwys:
Ferdinand II, Ymerawdwr Glân Rhufeinig
Uchelwr o Dŷ Hapsbwrg oedd Ferdinand II (9 Gorffennaf 1578 – 15 Chwefror 1637) a fu'n Ymerawdwr Glân Rhufeinig (1619–37), Brenin Bohemia (1617–19, 1620–27), Brenin Hwngari (1618–25), ac Archddug Awstria (1619–37). Ferdinand oedd prif ladmerydd y Gwrth-Ddiwygiad ac absoliwtiaeth wleidyddol yn ystod y Rhyfel Deng Mlynedd ar Hugain (1618–48).
Ganed Ferdinand yn Graz, Dugiaeth Styria, un o daleithiau'r Ymerodraeth Lân Rufeinig, yn fab hynaf i Siarl II, Archddug Awstria Fewnol (tiroedd Styria, Carinthia, a Carniola), a'i wraig Maria, Tywysoges Bafaria. Bu farw'r Archddug Siarl II ym 1590, a derbyniodd Ferdinand ei addysg oddi ar yr Iesuwyr ym Mhrifysgol Ingolstadt o 1590 i 1595 i'w baratoi yn arweinydd Catholig pybyr cyn iddo ddechrau llywodraethu Awstria Fewnol ym 1596. Aeth ar bererindod i Loreto a Rhufain, a chychwynnodd ar ymgyrch o erlid Protestaniaid yn ei diriogaethau. Priododd Ferdinand â Maria Anna, Tywysoges Bafaria, ym 1600 a chawsant saith plentyn cyn iddi farw ym 1616, yn 41 oed. Bu farw'r ferch a'r mab cyntaf yn fabanod, a'r trydydd plentyn, Ioan Siarl, yn 14 oed. Bu'r plant eraill – Ferdinand, Maria Anna, Cecilia Renata, a Leopold Wilhelm – yn cyrraedd llawn oed.
Yn y 1600au bu ffrae rhwng dau o gefndyr Ferdinand, Rudolf II, Ymerawdwr Glân Rhufeinig a'i frawd Matthias, ond ni ymgynghreiriodd Ferdinand yn bendant â'r naill ochr na'r llall. Bu farw Rudolf ym 1612, a fe'i olynwyd gan Matthias, a fethodd i gymodi'r Catholigion a'r Protestaniaid yn y cynulliad ymerodrol. Oherwydd nad oedd yr un mab gan Matthias, llwyddodd Ferdinand i sicrhau olyniaeth yr orsedd ymerodrol gyda chefnogaeth Hapsbwrgiaid Sbaen. Addawodd Ferdinand, mewn cudd-gytundeb ym 1617, i ildio Alsás a thiroedd gwrogaethol yn yr Eidal i'r Sbaenwyr os oeddent yn gefnogi ei hawl i'r orsedd. Ym 1617 etholwyd Ferdinand yn Frenin Bohemia, ac ym 1618 fe'i etholwyd hefyd yn Frenin Hwngari. Ym 1619 trodd y Protestaniaid yng Nghynulliad Bohemia yn ei erbyn a fe'i diorseddwyd. Etholwyd yr Etholydd Palatin Ffredrig V yn Frenin Bohemia, gan ddechrau'r gwrthryfel a sbardunodd y Rhyfel Deng Mlynedd ar Hugain. Yn Hydref 1619 olynodd Ferdinand ei gefnder Albrecht VII yn Archddug Awstria.