cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dom saim
Disgrifiad
Gall rhwystrau saim a braster achosi gorlifo carthffosiaeth iechydol, lle mae carthffosiaeth yn cael ei ollwng i'r amgylchedd heb driniaeth. Yn yr Unol Daleithiau, mae bron i hanner yr holl rwystrau carthffosydd yn cael eu hachosi gan saim.
Mae Domau Saim wedi cael eu hystyried fel ffynhonnell tanwydd, a'n benodol bionwy. Troswyd y rhan fwyaf o'r domau saim a ddarganfuwyd yn Whitechapel yn Llundain yn 2017, yn pwyso 130 tunnell (130,000 kg) ac yn ymestyn mwy na 250 metr (820 tr), yn fiodiesel.
Gellir lliniaru Dom Saim trwy ymgyrchoedd ymwybyddiaeth y cyhoedd ynghylch gwastraff fflamadwy a thrapiau saim i'w hidlo yn y ffynhonnell. Mae ymgyrchoedd wedi cael eu lansio yn erbyn cadachau gwlyb oherwydd eu heffaith ar systemau carthffosydd, yn fwyaf arbennig gan "Surfers Against Sewage" a’r Marine Conservation Society, ymhlith cyrff anllywodraethol amgylcheddol eraill, a alwodd ar Awdurdod Safonau Hysbysebu’r DU i roi diwedd ar frandio a phecynnu “camarweiniol”.
Digwyddiad
Mae domau saim i'w cael mewn systemau carthffosydd ledled y byd, mewn dinasoedd a threfi llai. Mae fatbergs enfawr wedi blocio carthffosydd yn Llundain, Efrog Newydd, Denver, Valencia, a Melbourne.
Etymoleg
Defnyddir y gair "fatberg" yn Saesneg a sawl iaith arall. Yn yr ieithoedd Germanaidd fod y geiriau "fat" a "berg" yn gyffredin iddynt i gyd ceir "Fettberg" (Almaeneg), "fettberg" (Swedeg) a "vetberg" (Iseldireg). Mae'n air cyfansawdd sy'n golygu "mynydd saim" ond hefyd yn dilyn ar ôl y gair a'r cysyniad o "iceberg". Defnyddiwyd y gair gyntaf mewn cyd-destun Cymreig, a hynny yn 2008 i ddisgrifio "large, rock-like lumps of cooking fat" a oedd wedi eu golchi i'r lan ar hyd traethau Cymru. Erbyn 2010 daeth i gyfeirio at y carthion sbwriel oedd yn tagu systemau carthffosiaeth Llundain.
Etymoleg Cymraeg
Tueddwyd i ddefnyddio'r term Saesneg 'fatberg' yn y Gymraeg neu'r calque, 'mynydd braster'. Bathwyd y gair Dom Saim gan Dafydd Palfrey (gitarydd flaen grŵp Hanner Pei) ar 8 Gorffennaf 2020 yn dilyn ymholiad ar Twitter gan Siôn Jobbins oedd am ysgrifennu erthygl i'r Wicipedia am y ffenomenon. Cafwyd sawl cynnig. Nodwyd i Golwg360 ddefnyddio'r term 'mynydd braster' mewn erthygl yn 2019.
Ymysg awgrymiadau ar gyfer enw oedd: mynydd braster, saimfynydd, brasfryn, tewlif, braslif, tewfryn, brasfynydd, seimlif, bloneglif a twlpyn saim. Amser a ddengys a fydd 'dom saim' yn ennill ei phlwyf fel y term cyffredin a safonnol yn y Gymraeg.
Ymchwil Prifysgol Aberystwyth
Yn 2018 staff o Athrofa'r Gwyddorau Biolegol, Amgylcheddol a Gwledig (IBERS) ar raglen  Channel 4 ‘Fatberg Autopsy: Secrets of the Sewers’. Cafodd Yr Athro Jo Hamilton a Dr Justin Pachebat o IBERS eu comisiynu gan Uned Wyddoniaeth y BBC i wneud dadansoddiad molecylaidd o dom saim i chwilio am barasitiaid a bacteria.
Linton
Gallai Linton gyfeirio at:
Dom saim
Ymchwil Prifysgol Aberystwyth
Daeth y gwyddonwyr o hyd i Campylobacter, E.coli a Listeria - rhywogaethau sy'n achosi gwenwyn bwyd yn aml mewn pobl - a rhai mathau o facteria a all wrthsefyll gwrthfiotigau. Yn ogystal â hyn, roedd yno nifer o 'eitemau' personol yn y braster, gan gynnwys 'cotton buds' a chondom menyw. Daethong hefyd o hyd i rai wyau parasitiaid a allai fod yn un o ddwy rywogaeth o bryfaid genwair, Alaria alata neu Fasciola hepatica.
Margaret Mee
Arlunydd benywaidd o'r Deyrnas Unedig oedd Margaret Mee (22 Mai 1909 - 30 Tachwedd 1988).
Fe'i ganed yn Chesham a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn ddinesydd o'r Deyrnas Unedig.
Bu farw yn Seagrave.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Crank o 5ed B
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Ilya Frez yw Crank o 5ed B a gyhoeddwyd yn 1972. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Чудак из пятого «Б» ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Undeb Sofietaidd; y cwmni cynhyrchu oedd Gorky Film Studio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwseg a hynny gan Vladimir Zheleznikov a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Yan Frenkel.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Tatyana Pelttser, Vadim Zakharchenko, Yevgeny Vesnik, Andrei Voynovsky a Nikolay Merzlikin. Mae'r ffilm Crank o 5ed B yn 86 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Charlie's Ghost Story
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr Anthony Edwards yw Charlie's Ghost Story a gyhoeddwyd yn 1995. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Cheech Marin. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1995. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Braveheart sef ffilm gan Mel Gibson am yr Alban a rhyfel annibyniaeth y genedl, dan arweiniad William Wallace, yn erbyn y goresgynwyr Seisnig o Loegr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anthony Edwards ar 19 Gorffenaf 1962 yn Santa Barbara. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1973 ac mae ganddo o leiaf 19 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anthony Edwards nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Crank o 5ed B
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,700 o ffilmiau Rwseg wedi gweld golau dydd. Aleksei Chardynin oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ilya Frez ar 2 Medi 1909 yn Roslavl a bu farw ym Moscfa ar 1 Ionawr 2014. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1932 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Academi Celfyddydau Theatr y Wladwriaeth, Saint Petersburg.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ilya Frez nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
George Lazenby
Mae George Robert Lazenby (ganed 5 Medi 1939) yn actor a chyn-fodel o Awstralia. Mae'n fwyaf adnabyddus am ei bortread o James Bond yn y ffilm On Her Majesty's Secret Service (1969). Ef hefyd oedd y Dyn Marlboro yn Ewrop.
My Dead Boyfriend
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Anthony Edwards yw My Dead Boyfriend a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Heather Graham.
Doral, Florida
Dinas yn, yn nhalaith Florida, yw .
My Dead Boyfriend
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
On Liberty
Traethawd athronyddol gan John Stuart Mill yw On Liberty a gyhoeddwyd yn gyntaf ym 1859.
My Dead Boyfriend
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anthony Edwards ar 19 Gorffenaf 1962 yn Santa Barbara. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1973 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
On Liberty
Rhagarweiniad
Yn y rhagarweiniad i On Liberty amlinella Mill ei ddehongliad o newidiadau mewn swyddogaeth rhyddid fel delfryd wleidyddol a'i ofnau y gall twf democratiaeth arwain at ormes dan y mwyafrif.
My Dead Boyfriend
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anthony Edwards nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
On Liberty
Rhyddid meddwl a thrafod
Yn ail ran ei draethawd, mae Mill yn rhoi dadl iwtilitaraidd, neu o leiaf canlyniadol, dros ryddid meddwl a thrafod. Yn ôl Mill os yw llywodraeth neu rym cyhoeddus arall yn gwahardd neu dawelu barn neu safbwynt yna maent yn amddifadu cymdeithas, beth bynnag yw natur y farn. Os yw'r farn a fynegir yn gywir, yna nid yw bodau dynol yn elwa o'i gwir neu ei budd; os yw barn a fynegir yn anghywir, yna nid oes gan gymdeithas y cyfle i atgyfnerthu ei dealltwriaeth o beth sy'n gywir.
Cyfeiriadedd rhywiol a gwasanaeth milwrol
bawd|300px {{legend|#709AD1|Gwledydd nad ŷnt yn gwahardd pobl hoyw-agored o wasanaethu yn y lluoedd arfog, gan gynnwys gwledydd lle mae cyfunrywioldeb yn anghyfreithlon.}}{{legend|#ED1C24|Gwledydd gyda gwaharddiad ar gyfunrywiolion yn y lluoedd milwrol.}}{{legend|green|Dim byddin sefydlog}}
Mae gan luoedd milwrol y byd amrywiaeth o agweddau tuag at hoywon, lesbiaid a deurywiolion. Mae rhai lluoedd milwrol Gorllewinol wedi diddymu polisïau sy'n gwahardd aelodau o leiafrifoedd rhywiol; o'r 25 gwlad sy'n cyfrannu'n filwrol yn NATO, caniateir mwy nag 20 i hoywon, lesbiaid a deurywiolion gwasanaethu; o aelodau arhosol Cyngor Diogelwch y Cenhedloedd Unedig, mae dau (y Deyrnas Unedig a Ffrainc) yn gwneud hynny. Nid yw'r tri arall yn gyffredinol yn dilyn yr agwedd hon: mae Tsieina yn gwahardd hoywon a lesbiaid yn llwyr, mae Rwsia yn gwahardd hoywon a lesbiaid yn ystod heddwch ond yn caniatáu rhai dynion hoyw i wasanaethu yn ystod amser rhyfel (gweler isod), ac mae'r Unol Daleithiau yn caniatáu i hoywon a lesbiaid wasanaethu, ond dim ond os ydynt yn cadw eu cyfeiriadedd rhywiol yn gyfrinachol.
Mae polisïau ac agweddau tuag at hoywon a lesbiaid yn y lluoedd milwrol yn amrywio'n eang yn rhyngwladol. Caniateir nifer o wledydd i bobl hoyw-agored gwasanaethu ac wedi rhoi iddynt yr un hawliau a breintiau sydd gan eu cymheiriaid heterorywiol. Nid yw nifer o wledydd yn gwahardd neu gefnogi aelodau hoyw a lesbiaidd i wasanaethu, a pharheir grŵp bach i wahardd personél cyfunrywiol yn llwyr.
Tra bo cyfunrywioldeb yn y lluoedd milwrol wedi bod yn bwnc gwleidyddol yn yr Unol Daleithiau, nid yw hyn yn y mater mewn nifer o wledydd. Yn gyffredinol, mae rhywioldeb yn y diwylliannau yma yn cael ei ystyried yn agwedd fwy bersonol o hunaniaeth unigolyn nag y ystyrir hi yn yr Unol Daleithiau.
Israeliaid
Dinasyddion Gwladwriaeth Israel yw'r Israeliaid (Hebraeg: ישראלים).
Edward Thomas: The Origins of his Poetry
Cyfrol ac astudiaeth lenyddol o waith Edward Thomas yn yr iaith Saesneg gan Judy Kendall yw Edward Thomas: The Origins of his Poetry a gyhoeddwyd gan Gwasg Prifysgol Cymru yn y gyfres Writing Wales in English yn 2011. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print. Botwm Crys yn cadw lle
Ben Macdui (copa gogleddol)
Mae Ben Macdui (copa'r gogledd) yn gopa a geir ym mynyddoedd y Cairngorms yn Ucheldiroedd yr Alban;. Y fam fynydd ydy Ben Macdui, sef yr ail fynydd uchaf yng ngwledydd Prydain.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n "Deleted Munro Top". Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Cyfeiriadau
Ben Macdui
Underriver
Pentref yng Nghaint, De-ddwyrain Lloegr, ydy Underriver. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Seal yn ardal an-fetropolitan Sevenoaks.
Amranwen ddi-sawr
Planhigyn blodeuol o deulu llygad y dydd a blodyn haul ydy Amranwen ddi-sawr sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Asteraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Tripleurospermum inodorum a'r enw Saesneg yw Scentless mayweed. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Ffenigl y Cŵn, Amranwen, Ffenigl Cochion, Ffenigl Rhuddion.
In the Shadow of the Pulpit
Cyfrol ac astudiaeth lenyddol yn yr iaith Saesneg gan M. Wynn Thomas yw In the Shadow of the Pulpit: Welsh Writers and Welsh Nonconformity a gyhoeddwyd gan Gwasg Prifysgol Cymruyn y gyfres Writing Wales in English yn 2011. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print. Botwm Crys yn cadw lle
Ulcombe
Pentref a phlwyf sifil yng Nghaint, De-ddwyrain Lloegr, ydy Ulcombe. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Maidstone.
The Cult of Sincerity
Ffilm annibynol yw The Cult of Sincerity a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Brooklyn. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Adam Browne oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hamperley
Pentref yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Hamperley. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Church Stretton yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
Eliffant a Rhaff
Ffilm deuluol gan y cyfarwyddwr Ilya Frez yw Eliffant a Rhaff a gyhoeddwyd yn 1945. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Слон и верёвочка ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Undeb Sofietaidd; y cwmni cynhyrchu oedd Soyusdetfilm. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwseg a hynny gan Agniya Barto a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Lev Shvarts.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Faina Ranevskaya, Rostislav Plyatt, Natalya Zashchipina a David Markish. Mae'r ffilm Eliffant a Rhaff yn 44 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ilya Frez ar 2 Medi 1909 yn Roslavl a bu farw ym Moscfa ar 1 Ionawr 2014. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1932 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Academi Celfyddydau Theatr y Wladwriaeth, Saint Petersburg.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ilya Frez nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hampton Loade
Pentref yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Hampton Loade. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Quatt Malvern yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
The Curators of Dixon School
Ffilm ddogfen yw The Curators of Dixon School a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Chicago.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 12 Years a Slave sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
A Family Affair
Ffilm comedi rhamantaidd am LGBT gan y cyfarwyddwr Helen Lesnick yw A Family Affair a gyhoeddwyd yn 2001. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Helen Lesnick.
Stars in The Sky: a Hunting Story
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Steven Rinella yw Stars in The Sky: a Hunting Story a gyhoeddwyd yn 2018. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Steven Rinella.
A Family Affair
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Arlene Golonka, Michele Greene, Erica Shaffer a Helen Lesnick. Mae'r ffilm A Family Affair yn 107 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Stars in The Sky: a Hunting Story
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
A Family Affair
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2001. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Beautiful Mind sef ffilm fywgraffyddol gan Ron Howard. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Stars in The Sky: a Hunting Story
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
A Family Affair
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Helen Lesnick nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Stars in The Sky: a Hunting Story
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Steven Rinella ar 13 Chwefror 1974 yn Twin Lake.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Steven Rinella nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
A Family Affair
Cyfeiriadau
o Unol Daleithiau America]]
1420au
1420 1421 1422 1423 1424 1425 1426 1427 1428 1429
Digwyddiadau a Gogwyddion
Arweinwyr y Byd
Wild Wales
Llyfr taith am Gymru gan y bonheddwr Fictorianadd George Borrow yw Wild Wales (Cymraeg: Gwyllt Walia), a gyhoedwyd yn 1862. Teitl llawn y llyfr yw Wild Wales : Its people, language and scenery. Mae wedi cael ei ddisgrifio fel llyfr cadarn, dramatig a siriol, a'r awdur yn ddymunol ecsentrig, yn fwy na bywyd, yn ddyn llawen sydd a'i chwerthin yn canu o gwmpas y llyfr.
Winnett, Montana
Tref yn, yn nhalaith Montana, yw .
Wild Wales
Mae'r llyfr yn adrodd hanes profiadau personol a mewnwelediadau Borrow wrth deithio Cymru ar droed ar ôl gwyliau teulu yn Llangollen yn 1854, mae'r llyfr wedi'w dod i'w hadnabod fell ffynhonnell o wybodaeth defnyddiol am hanes cymdeithasol a daearyddol y wlad ar y pryd.
Winnett, Montana
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Winnett, gan gynnwys:
Wild Wales
Mae'r awdur yn gwneud llawer o'r ffaith y dysgodd ei hun sut i siarad y Gymraeg a faint o syndod oedd ar y brodorion Cymreig am ei ddoniau ieithyddol, ei deithiau ei addysg a'i bersonoliaeth pan y trafodai gyda hwy.
Daw'r teitl o bennill adnabyddus yn gân darogan ganoesol a adweinir fel 'Yr Awdl Fraith'. Roedd y gerdd honno, a dadogir ar y bardd Taliesin, ymhlith y mwyaf poblogaidd o'r brudiau yn yr Oesoedd Canol Diweddar. Cyfeirir at y Brythoniaid yn colli tiroedd ond yn cadw ''gwyllt Walia.
19eg ganrif
18g - 19g - 20g
1800au 1810au 1820au 1830au 1840au 1850au 1860au 1870au 1880au 1890au
Digwyddiadau
Yn ystod y 19eg ganrif gwelwyd sawl ymerodraeth yn syrthio: Sbaen, Ffrainc, Tsieina, Yr Ymerodraeth Lân Rufeinig a'r Ymerodraeth y Mughal. Llenwyd y bwlch gan dwf Yr Ymerodraeth Brydeinig, Ymerodraeth Rwsia, Unol Daleithiau America, Ymerodraeth yr Almaen Ail ymerodraeth Ffrainc ac Ymerodraeth Japan, gyda Phrydain yn hawlio rheolaeth fyd-eang ar ôl 1815. bawd|240px|Y cenedlaetholwr Emrys ap Iwan bawd|240px|[[Antoine-Jean Gros, Surrender of Madrid, 1808. Napoleon yn cyrraedd prifddinas Sbaen yn ystod Rhyfel Iberia, 1810]]
Clandestino a Trieste
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Guido Salvini yw Clandestino a Trieste a gyhoeddwyd yn 1951. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Trieste. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Diego Fabbri a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Fiorenzo Carpi.
1410au
14g - 15g - 16g
Clandestino a Trieste
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Alberto Bonucci, Charles Fernley Fawcett, Massimo Girotti, Jacques Sernas, Doris Duranti, Giovanni Grasso, Edda Albertini, Carlo D'Angelo, Cesare Polacco, Giancarlo Sbragia, Gianni Bonagura a Vittorio Sanipoli. Mae'r ffilm Clandestino a Trieste yn 93 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
1410au
1360au 1370au 1380au 1390au 1400au - 1410au - 1420au 1430au 1440au 1450au 1460au
Clandestino a Trieste
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1951. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Streetcar Named Desire sy’n ffilm am berthynas pobl a’i gilydd ac, yn serennu Marlon Brando, gan y cyfarwyddwr ffilm Elia Kazan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd.
1410au
1410 1411 1412 1413 1414 1415 1416 1417 1418 1419
Digwyddiadau a Gogwyddion
Arweinwyr y Byd
Clandestino a Trieste
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guido Salvini nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ashton
Gallai Ashton gyfeirio at:
Adriana Lecouvreur
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Guido Salvini yw Adriana Lecouvreur a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Guido Salvini a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Renzo Rossellini.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Monica Vitti, Valentina Cortese, Memo Benassi, Luciana Paluzzi, Pietro Tordi, Gabriele Ferzetti, Leonardo Cortese, Serena Michelotti, Olga Villi, Annibale Ninchi, Bianca Maria Fusari, Carlo D'Angelo, Carlo Lombardi, Carlo Tamberlani, Edda Soligo, Franco Castellani, Isa Querio, Renato Malavasi, Silvano Tranquilli, Silvio Spaccesi a Valeria Valeri. Mae'r ffilm Adriana Lecouvreur yn 100 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rebel Without a Cause sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Leonida Barboni oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guido Salvini ar 12 Mai 1893 yn Fflorens a bu farw yn yr un ardal ar 7 Mai 1988. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 65 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guido Salvini nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Man Who Turned to Stone
Ffilm wyddonias gan y cyfarwyddwr László Kardos yw The Man Who Turned to Stone a gyhoeddwyd yn 1956. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Bernard Gordon.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Victor Jory a William Hudson.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1956. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Searchers sy’n ffilm bropoganda gwrth-frodorion America gan y cowbois gwyn, gan y cyfarwyddwr ffilm John Ford. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Benjamin H. Kline oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm László Kardos ar 8 Hydref 1903 yn Bardejov a bu farw yn Los Angeles ar 1 Ionawr 1990.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd László Kardos nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Giurtelecu Şimleului
Pentref yn Rwmania, mewn sir Sălaj (SJ), Transylvania, yw Giurtelecu Şimleului (Almaeneg: Wüst Görgen, Hwngareg: Somlyógyőrtelek). Mae'n agos i'r ffîn Hwngareg, ar yr afon Crasna.
The Uncovering of Mary Willumsen
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott. Frank Axelsen oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Frank Axelsen sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anthony Evans nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cairn Toul
Mae Cairn Toul yn gopa mynydd a geir ym mynyddoedd y Cairngorms yn Ucheldiroedd yr Alban;. Dyma bedwerydd copa ucha'r Alban, ar ôl Ben Nevis, Ben Macdui a Braeriach.
Ceir carnedd ar y copa.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Marilyn, Munro, Murdo a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Upchurch
Pentref a phlwyf sifil yng Nghaint, De-ddwyrain Lloegr, ydy Upchurch. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Swale.
Chwareli Marffordd
Mae Chwareli Marffordd wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 17 Tachwedd 1989 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle. Mae ei arwynebedd yn 16.26 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.
Math o safle
Dynodwyd y safle ar sail ei fywyd gwyllt, er enghraifft grwpiau tacsonomegol megis adar, gloynnod byw, madfallod, ymlusgiaid neu drychfilod. Mae safleoedd bywyd gwyllt fel arfer yn ymwneud â pharhad a datblygiad yr amgylchedd megis tir pori traddodiadol.
Cyffredinol
Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.
Pascale Chesselet
Mae Pascale Chesselet (ganwyd 1959) yn fotanegydd nodedig a aned yng Ngwlad Belg.
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Arthur Tysilio Johnson
Awdur, ffermwr ieir, a garddwr o Loegr a oedd yn byw yng Nghymru oedd Arthur Tysilio Johnson (1873 – 20 Medi 1956).
Bywgraffiad
Roedd Johnson yn byw yn Bulkeley Mill ger Conwy, Sir Gaernarfon am gyfnod. Bu'n ysgolfeistr yn Ysgol Ramadeg Llanelwy a yn arddwr marchna yn Bulkeley Mill. Casglodd blanhigion yn Ewrop, Califfornia, a Chanada. Ymysg ei lyfrau ar deithio a phlanhigion y mae California: An Englishman's Impressions of the Golden State (1913), A Garden in Wales (1927), Hardy Heaths and some of their Nearer Allies  (1928), Plant Names Simplified (1931), a The Mill Garden (1949).
Ysgrifennodd The Perfidious Welshman, llyfr dychanol ar y Cymry a gyhoeddwyd gan Stanley Paul & Co. yn Llundain ym 1910, dan yr enw "Draig Glas" [sic]. Ymosododd y llyfr ar gymeriad a medr y genedl Gymreig, gan feirniadu Anghydffurfiaeth, hanes, Cymry enwog, traddodiadau, addysg, gwleidyddiaeth, y celfyddydau, cerddoriaeth, chwaraeon, a'r agwedd negyddol tuag at yfed alcohol yng Nghymru. Teitlau dwy bennod olaf y llyfr ydyw "Some Hints for the English Visitor in Wales" a "Conclusion: Tips for Taffy", sydd yn gorffen gan awgrymu:
Roedd ymatebion y wasg Seisnig i'r llyfr ar y cyfan yn ffafriol ond yn anghytûn ar eu dadansoddiad o'r gwaith. Yn ôl adolygiad yn y Daily Mail, "the book has been written to show just how ridiculous and unreasonable the traditional gibes against Welshman are in the aggregate. This being so, we do not think that Welsh readers will find any offence in the book." Ar y llaw arall ysgrifennwyd yn y Winning Post: "English people who are more or less acquainted with Wales and its aborigines will recognise that there is a great deal of truth underlying his [Draig Glas] humorous observations, and may even wonder whether there is so very much exaggeration after all". Yn y Western Mail, tybiodd Syr Marchant Williams bod The Perfidious Welshman yn rhoi achos meddwl i'r Cymry, gan ysgrifennu, "There is some foundation of truth for many of the statements of 'Draig Glas.' [...] It must be allowed that Wales is backward in architecture, that the Nonconformist chapels are not as decorative as they might be, that the National Eisteddfod is not entirely free from imperfections, that orchestral music is sadly neglected in the Principality, and that Nonconformist ministers are too prone to dabble in politics."
Yn yr un flwyddyn, ysgrifennodd Johnson ymateb i lyfr ei hunan gan ddefnyddio'r enw "An Englishman", a gyhoeddwyd eto gan Stanley Paul & Co. gyda'r teitl The Welshman's Reputation. Amddiffyniad o'r Cymry yn wyneb y gyfrol gynt oedd y llyfr hwn, gan ganolbwyntio'n bennaf ar berthynas hiliol agos y Cymry a'r Saeson i ddadlau bod unrhyw ymosodiad ar drigolion Cymru yn ymosodiad ar drigolion holl Ynys Brydain. Ysgrifennodd y Parchedig William Morris Roberts o Aberdyfi ymateb i The Perfidious Welshman gyda'r teitl Reply to the Perfidious Welshman dan yr enw "Fluellyn", a gyhoeddwyd gan Hughes & Son yn Wrecsam.
Khooni Tantrik
Ffilm arswyd yw Khooni Tantrik a gyhoeddwyd yn 2001. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2001. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Beautiful Mind sef ffilm fywgraffyddol gan Ron Howard. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hanwood
Pentref yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Hanwood. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Great Hanwood yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
Amranwen arfor
Planhigyn blodeuol o deulu llygad y dydd a blodyn haul ydy Amranwen arfor sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Asteraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Tripleurospermum maritimum a'r enw Saesneg yw Sea mayweed. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Ffenigl Arfor.
Daw'r gair "Asteraceae", sef yr enw ar y teulu hwn, o'r gair 'Aster', y genws mwyaf lluosog o'r teulu - ac sy'n tarddu o'r gair Groeg ἀστήρ, sef 'seren'.
Alphabétisation En Haïti
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Philippe Haudiquet yw Alphabétisation En Haïti a gyhoeddwyd yn 1976.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Philippe Haudiquet ar 15 Ebrill 1937 yn Albert a bu farw yn Bry-sur-Marne ar 25 Mai 2005. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1961 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Philippe Haudiquet nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Highlander Ii: The Quickening
Ffilm llawn cyffro a ffuglen wyddonol gan y cyfarwyddwr Russell Mulcahy yw Highlander Ii: The Quickening a gyhoeddwyd yn 1991. Fe'i cynhyrchwyd yn Y Deyrnas Gyfunol, Unol Daleithiau America a Ffrainc. Lleolwyd y stori yn yr Alban a Unol Daleithiau America a chafodd ei ffilmio yn Buenos Aires.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sean Connery, Christopher Lambert, Virginia Madsen, John C. McGinley, Michael Ironside, Russell Mulcahy a Rusty Schwimmer. Mae'r ffilm Highlander Ii: The Quickening yn 91 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.35:1.
1430au
14g - 15g - 16g
Highlander Ii: The Quickening
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1991. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Silence of the Lambs sef Jonathan Demme ffilm Americanaidd gan a oedd yn serennu’r Cymro Anthony Hopkins a’r actores Jodie Foster. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Phil Méheux oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
1430au
1380au 1390au 1400au 1410au 1420au - 1430au - 1440au 1450au 1460au 1470au 1480au
Highlander Ii: The Quickening
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Russell Mulcahy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
1430au
1430 1431 1432 1433 1434 1435 1436 1437 1438 1439
Digwyddiadau a Gogwyddion
Arweinwyr y Byd
Drudwen Shelley
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Drudwen Shelley (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: drudwy Shelley) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Spreo shelleyi; yr enw Saesneg arno yw Shelley’s starling. Mae'n perthyn i deulu'r Adar Drudwy (Lladin: Sturnidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn S. shelleyi, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r drudwen Shelley yn perthyn i deulu'r Adar Drudwy (Lladin: Sturnidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Inescapable
Ffilm drama-gomedi gan y cyfarwyddwr Helen Lesnick yw Inescapable a gyhoeddwyd yn 2003. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Inescapable ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Helen Lesnick. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Tanna Frederick ac Athena Demos.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Helen Lesnick nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Class of '44
Ffilm drama-gomedi am y cyfnod glasoed gan y cyfarwyddwr Paul Bogart yw Class of '44 a gyhoeddwyd yn 1973. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Brooklyn a chafodd ei ffilmio yn Ninas Efrog Newydd, Toronto a New Jersey. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Herman Raucher a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan David Shire. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Gary Grimes, Jerry Houser, Deborah Winters ac Oliver Conant.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1973. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Exorcist sef ffilm arswyd Americanaidd gan William Friedkin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Andrew Laszlo oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paul Bogart ar 13 Tachwedd 1919 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Chapel Hill, Gogledd Carolina ar 15 Gorffennaf 2010. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1953 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul Bogart nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rhostir Margam
Mae Rhostir Margam wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 11 Chwefror 1985 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle. Mae ei arwynebedd yn 109.53 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.
Math o safle
Dynodwyd y safle ar sail ei fywyd gwyllt, er enghraifft grwpiau tacsonomegol megis adar, gloynnod byw, madfallod, ymlusgiaid neu drychfilod. Mae safleoedd bywyd gwyllt fel arfer yn ymwneud â pharhad a datblygiad yr amgylchedd megis tir pori traddodiadol.
Pop Cymraeg
bawd|Stephen Rees a Sian James bawd|Mr Phormula (Ed Holden) bawd|Mellt bawd|Palenco Roedd cerddoriaeth bop Cymraeg yn gymharol hwyr yn datblygu. Roedd yna ddiwylliant pop yn y dinasoedd ond roedd yn araf yn cyrraedd yr ardaloedd gwledig Cymraeg. Ceir nifer o resymau am hyn: gan fod Cymru'n wlad fynyddig, roedd derbyniad radio yn wael yn y rhan fwyaf o'r wlad a doedd llawer o Gymry Cymraeg ddim yn clywed caneuon pop gwledydd eraill.
Macrogomphus matsukii
Gwas neidr o deulu'r Gomphidae (neu'r 'Gweision neidr tindrom') yw'r Macrogomphus matsukii. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
Pop Cymraeg
Roedd y Cymry Cymraeg yn dueddol i barhau i greu eu diwylliant, traddodiadol eu hunain drwy farddoni a chanu caneuon gwerin traddodiadol mewn nosweithiau llawen, cyngherddau neu eisteddfodau. Mewn rhai mannau gwledig yn y 1960au doedd dim trydan a doedd hi ddim yn bosibl chwarae gitâr trydan neu wrando ar gerddoriaeth gyfoes. Roedd yn rhaid, felly, ddefnyddio offerynnau acwstig.
Roedd dylanwad crefydd ac emynau yn dal i barhau hefyd. Cerddoriaeth ddawns oedd roc a rôl yn wreiddiol, felly doedd y geiriau ddim yn bwysig. Roedd ambell i gystadleuaeth pop mewn eisteddfodau ond anodd iawn oedd gosod drymiau ac offerynnau trydan ar lwyfan er mwyn canu un gân fach, yn enwedig pan oedd cystadleuwyr eraill yn disgwyl i ddefnyddio'r llwyfan. Roedd y beirniaid, a oedd yn arfer beirniadu cerddoriaeth glasurol, cerdd dant ac yn y blaen yn gwybod fawr ddim am ddulliau chwarae'r felan, sylfaen cerddoriaeth bop.
Yr arloeswyr
Ar ddechrau'r 1960au cafwyd adfywiad caneuon gwerin; llawer wedi'i gyfieithu o ganeuon Americanaidd, e.e. bu Dafydd Iwan yn canu a chyfeilio ei hunan ar y gitâr ers 1962, gan ddechrau yng Ngwersyll yr Urdd Glan Llyn. Yn 1965 roedd merch ifanc o'r enw Helen Wyn Jones yn canu caneuon pop Cymraeg ar y radio. Aeth ymlaen i ganu led led y byd o dan yr enw Tammy Jones, ond Helen Wyn oedd hi i'r Cymry o hyd. Un arall a ddaeth yn boblogaidd oedd Mary Hopkin (1965) gyda'i chaneuon ysgafn. Pan ddarganfuwyd hi gan Paul McCartney, aeth yn ei blaen gan lwyddo ar y llwyfan rhyngwladol.
Un o gantorion mwyaf poblogaidd (a gwahanol) y 60au oedd Meic Stevens ac yn 2017 roedd yn dal i ganu.
Y grwp pop Cymraeg cyntaf oedd y Blew. Roedd eu perfformiad cyntaf cyhoeddus yn Neuadd Tal-y-bont, Ceredigion - ym mis Mawrth 1967; yna buont yn chwarae mewn cyngerdd pop yn y babell lên ar gae Eisteddfod y Bala yn 1967. Roedd y Blew a Dafydd Iwan yn perfformio yno. Ers hynny mae cyngherddau pop wedi bod yn gysylltiedig â'r eisteddfod yn flynyddol.
Caneuon protest
bawd|chwith|Dafydd Iwan yn [[Aberdâr]] Yr hyn a wthiodd cerddoriaeth pop Cymraeg ymlaen oedd y gân brotest, gyda Dafydd Iwan ar flaen y gad. Roedd llawer o bethau'n poeni ieuenctid Cymru ar y pryd; boddi Tryweryn yn 1965, statws yr iaith Gymraeg ac arwisgiad Charles fel Tywysog Cymru yn 1969. Yn lle cyfansoddi caneuon serch roedd y clerwr yn mynd a'i gitâr i'r dafarn a chanu caneuon ddychanol a chaneuon brotest. Pan ddechreuodd Dafydd Iwan, Huw Jones a Brian Morgan Edwards recordiau Sain yn 1969, y gân brotest "Dŵr" gan Huw Jones oedd y record gyntaf. Roedd cân brotest yn ei hanterth yr adeg honno, hefyd gyda Bob Dylan er enghraifft yn ffigwr byd-eang, amlwg.
1960au
Y Blew oedd y band roc cyntaf Cymraeg, ac roedd bandiau fel y Tebot Piws a'r Dyniadon Ynfyd Hirfelyn Tesog hefyd yn boblogaidd ar ddiwedd y 60au.
1970au
Mae'n debyg mai y band Edward H. Dafis oedd un o'r grwpiau mwyaf poblogaidd yn y 1970au. Roedd Hergest, Sidan, Y Tebot Piws a Meic Stevens yn parhau yn boblogaidd yn ystod y cyfnod yma hefyd.
1980au
Geraint Jarman a'r Cynganeddwyr, Maffia Mr Huws, a'r Trwynau Coch oedd y mwyaf poblogaidd yn y 1980au. Roedd llawer o fandiau eraill hefyd yn boblogaidd iawn yn yr ddegawd yma yn cynnwys yr Anhrefn, Tynal Tywyll, Angylion Stanli, Doctor, Crys, Eliffant, Omega, Crysbas, Y Ficar a Pryd ma' Te. Tua diwedd y ddegawd daeth Y Cyrff a thon newydd o fandiau ifanc fel Ffa Coffi Pawb i amlygrwydd.
1990au
Yn y 1990au mae'n debyg mae'r mwyaf poblogaidd oedd Bryn Fôn a'r band, Neu Unrhyw Declyn Arall, Iwcs a Doyle, Celt ac Anweledig. Yn ystod y 1990au roedd llawer yn canu caneuon yn yr iaith Gymraeg yn ogystal â chynhyrchu cerddoriaeth yn yr iaith Saesneg fel Catatonia, a'r Super Furry Animals. Golygodd hyn fod eu cerddoriaeth yn cael ei glywed gan gynulleidfa ehangach, gan arwain at ddiddordeb cynyddol yn yr iaith Gymraeg a'r diwylliant Cymraeg yng Nghymru ei hun a thu hwnt i ffiniau'r wlad, arweiniodd hyn at fathu'r term Cool Cymru gan y wasg Saesnig.
2000au
Erbyn y 1990au hwyr a'r 2000au, roedd darpariaeth cerddoriaeth o bob arddull i'w gael yn yr iaith Gymraeg. Roedd llawer o ferched yn canu roc yn y cyfnod hwn ac aml yn cyflogi band i gyfeilio fel Elin Fflur a Meinir Gwilym. Daeth Mim Twm Llai yn un o fandiau mwyaf poblogaidd Cymru yn ystod y cyfnod hwn. Roedd grwpiau roc fel Kentucky AFC, Poppies, Radio Luxembourg, Gola Ola ac Y Rei yn boblogaidd yn ogystal â Sibrydion a Frizbee. Tra roedd bandiau fel Derwyddon Dr Gonzo yn parhau y traddodiad canu reggae a ska yng Nghymru. Daeth grwpiau Cymreig hip hop fel y Pep Le Pew a'r Genod Droog yn fwy amlwg ar y sîn hefyd.
2010au
Roedd y band gwerin amgen Gwibdaith Hen Frân yn boblogaidd iawn yng Nghymru. Parhaodd artistiad hip hop fel Mr. Phormula i sicrhau fod y diwylliant Cymraeg yn cael ei fynegi drwy sawl cyfrwng cerddorol gwahanol. Bandiau Cymraeg mwyaf poblogaidd y ddegawd oedd Y Bandana, Candelas, Swnami ac Yws Gwynedd a'i fand. Erbyn diwedd y ddegawd daeth bandiau poblogaidd newydd i'r amlwg fel Gwilym, Chroma, Serol Serol a Mellt
Gweler hefyd
Music of Wales
The Yellow Bird
Casgliad o gerddi Saesneg gan Dannie Abse yw The Yellow Bird a gyhoeddwyd gan University Press of New England yn 2010. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print.
Casgliad o gerddi yn archwilio'r gwirionedd syml am y byd, gan fardd telynegol pwysig o Gymru.
842
8g - 9g - 10g
790au 800au 810au 820au 830au - 840au - 850au 860au 870au 880au 890au
837 838 839 840 841 - 842 - 843 844 845 846 847
Margarete Thiemann
Arlunydd benywaidd o'r Almaen oedd Margarete Thiemann (16 Mawrth 1909 - 3 Tachwedd 1950).
Fe'i ganed yn Dachau a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn ddinesydd o'r Almaen.
Mio Padre Monsignore
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Antonio Racioppi yw Mio Padre Monsignore a gyhoeddwyd yn 1971. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Rhufain. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Franco Bixio.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Barbara Bach, Lino Capolicchio, Giancarlo Giannini, Rosalba Neri, Marisa Merlini, Gastone Moschin, Guido Lollobrigida, Mimmo Poli, Salvatore Billa, Lorenzo Piani ac Alessandro Perrella. Mae'r ffilm Mio Padre Monsignore yn 105 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1971. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Clockwork Orange sef ffim wyddonias, ddistopaidd am drosedd gan y cyfarwyddwr ffilm Stanley Kubrick. Luciano Trasatti oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Bruno Mattei sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Echipajul
Ffilm llawn cyffro yw Echipajul a gyhoeddwyd yn 2016. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Echipajul ac fe’i cynhyrchwyd yn Rwmania. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Rwmaneg.
Mio Padre Monsignore
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Antonio Racioppi ar 1 Ionawr 1925 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 7 Ebrill 1995.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Antonio Racioppi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Echipajul
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,650 o ffilmiau Rwmaneg wedi gweld golau dydd.
Harley, Swydd Amwythig
Pentref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Harley. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
Echipajul
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Harley, Swydd Amwythig
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 163.
HCN1
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn HCN1 yw HCN1 a elwir hefyd yn Hyperpolarization activated cyclic nucleotide gated potassium channel 1 (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 5, band 5p12.
Brithdir a Llanfachreth
Cymuned yng Ngwynedd yw Brithdir a Llanfachreth. Gorwedd y gymuned yn ardal Meirionnydd ne Gwynedd ac mae'n cynnwys pentrefi Brithdir a Llanfachreth.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan ac yn Senedd y DU gan.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Uplees
Pentref yng Nghaint, De-ddwyrain Lloegr, ydy Uplees. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Oare yn ardal an-fetropolitan Bwrdeistref Swale.
Braeriach - Carn na Criche
Mae Braeriach - Carn na Criche yn gopa mynydd a geir ym mynyddoedd y Cairngorms yn Ucheldiroedd yr Alban;. Enw'r fam fynydd ydy Braeriach.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Munro Top, Murdo. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Hastings
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan ardal adeiledig Hastings boblogaeth o 91,053.
Yn y gorffennol bu'n borthladd pwysig, yn un o'r Pum Porthladd (Cinque Ports). Heddiw mae'n dref breswyl yn bennaf.
Dwyrain Timor
Gwlad yn ne-ddwyrain Asia yw Gweriniaeth Ddemocrataidd Dwyrain Timor neu Dwyrain Timor (Portiwgaleg: Timor-Leste, Tetwm: Timór Lorosa'e). Mae'n gorwedd yn hanner dwyreiniol ynys Timor. Rhan o Indonesia yw hanner gorllewinol yr ynys. Roedd Dwyrain Timor dan reolaeth Indonesia o 1975 i 1999.
Badla Aurat Ka
Ffilm llawn cyffro am dreisio a dial ar bobl yw Badla Aurat Ka a gyhoeddwyd yn 2001. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi.
Hastings
Ymladdwyd Brwydr Hastings ar 14 Hydref 1066 tua 11 km (7 mi) i'r gogledd-orllewin o'r dref, ger tref Battle. Lladdwyd Harold II o Loegr a daeth arweinydd y Normaniaid, Gwilym, Dug Normandi, yn frenin Lloegr yn ei le. Yn ddiweddarach cododd Gwilym gastell yn Hastings, sydd bellach yn adfail.
Badla Aurat Ka
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2001. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Beautiful Mind sef ffilm fywgraffyddol gan Ron Howard. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Hastings
Mae Caerdydd 271.1 km i ffwrdd o Hastings ac mae Llundain yn 86.8 km. Y ddinas agosaf ydy Brighton sy'n 50.1 km i ffwrdd.
Badla Aurat Ka
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Britain since 1945: The People's Peace
Cyfrol am hanes gwledydd Prydain gan Kenneth O. Morgan yw Britain since 1945: The People's Peace a gyhoeddwyd gan Gwasg Prifysgol Rhydychen yn 2000. Yn 2014 roedd y gyfrol mewn print. Botwm Crys yn cadw lle
Slipstream
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Anthony Hopkins, Christian Slater, Camryn Manheim, Fionnula Flanagan, John Turturro, Kevin McCarthy, Jeffrey Tambor, Michael Clarke Duncan, Michael Lerner, Christopher Lawford a S. Epatha Merkerson. Mae'r ffilm Slipstream (ffilm o 2007) yn 96 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Dante Spinotti oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Michael R. Miller sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anthony Hopkins ar 31 Rhagfyr 1937 yn Port Talbot. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1960 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Brenhinol Cerdd a Drama Cymru.
John Pollard Seddon
250px|bawd|[[Hen Goleg Prifysgol Aberystwyth, un o adeiladau enwocaf John Pollard Seddon]]
Pensaer a wnaeth lawer o waith adfer ar eglwysi Cymreig oedd John Pollard Seddon (19 Medi 1827–1 Chwefror 1906). Roedd yn arbenigo yn y dull Neo-Gothig.
Rhwng 1852 a 1863, bu mewn partneriaeth a John Prichard. Heblaw ei waith ar eglwysi, yn cynnwys adfer eglwys Llanbadarn Fawr, ef oedd yn gyfrifol am adeilad yr Hen Goleg yn Aberystwyth, adeilad cyntaf Prifysgol Cymru.
Harmer Hill
Pentref yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Harmer Hill. Fe'i lleolir ym mhlwyf sifil Myddle, Broughton and Harmer Hill yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
Macrogomphus montanus
Gwas neidr o deulu'r Gomphidae (neu'r 'Gweision neidr tindrom') yw'r Macrogomphus montanus. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
Happiness Continues: a Jonas Brothers Concert Film
Ffilm ddogfen am gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr Anthony Mandler yw Happiness Continues: a Jonas Brothers Concert Film a gyhoeddwyd yn 2020.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anthony Mandler ar 18 Ebrill 1973 yn Los Angeles. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1998 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anthony Mandler nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Penfachog garw
Planhigyn blodeuol o deulu llygad y dydd a blodyn haul ydy Penfachog garw sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Asteraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Xanthium strumarium a'r enw Saesneg yw Rough cocklebur. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Cacamwci Lleiaf.
Daw'r gair "Asteraceae", sef yr enw ar y teulu hwn, o'r gair 'Aster', y genws mwyaf lluosog o'r teulu - ac sy'n tarddu o'r gair Groeg ἀστήρ, sef 'seren'.