cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aonach Sgoilte (copa gorllewinol)
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Munro. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Godfrey Morgan, Is-iarll 1af Tredegar
Roedd Godfrey Charles Morgan, Is-iarll 1af Tredegar (28 Ebrill 1831 – 11 Mawrth 1913) yn filwr Prydeinig, gwleidydd Cymreig ac aelod o bendefigaeth Prydain. Gwasanaethodd fel Aelod Seneddol Ceidwadol Sir Frycheiniog rhwng 1858 a 1875.
Cefndir
Ganwyd Morgan yng Nghastell Rhiwpera Machen Isaf yn ail fab i Charles Morgan Robinson Morgan, Barwn 1af Tredegar a’i wraig Rosamund, merch y Cadfridog Godfrey Basil Mundy. Roedd yn frawd i’r Aelodau Seneddol Charles Rodney Morgan a Frederick Courtenay Morgan
Cafodd ei addysgu yng Ngholeg Eton gan adael yr ysgol ym 1848 i ymuno a’r fyddin.
Ni fu’n briod. Cyn mynd i ymladd yn y Crimea roedd Morgan wedi dyweddïo, ond priododd ei gariad dyn arall yn ei absenoldeb.
Gyrfa filwrol
Ym 1849 comisiynwyd Morgan i 17eg catrawd y Gwaywyr. Dyrchafwyd ef yn is-gapten ym 1850 ac yn gapten ym 1853.
Bu’n ymladd yn Rhyfel y Crimea gan chware rhan yn Hyrddiad y Frigâd Ysgafn ym Mrwydr Balaklava ar 28 Hydref 1854. Ef oedd un o’r unig ddau swyddog o’i gatrawd i ddychwelyd o’r hyrddiad heb anaf corfforol. Wedi’r hyrddiad aeth yn sâl ac fe’i danfonwyd i ysbyty Scutari, Istanbul cyn cael ei ryddhau o’r fyddin ym mis Ionawr 1855. Mewn llythyr i’w fam mae’n beio’r salwch ar olygfeydd brawychus o laddfa a thywallt gwaed.
Gwasanaethodd fel Uwchgapten Iwmyn Brenhinol Sir Gaerloyw, Cyrnol anrhydeddus Peirianyddion Brenhinol Sir Fynwy a llywydd Cymdeithas Byddin Diriogaethol Sir Fynwy.
Gyrfa sifil
Roedd Morgan yn gadeirydd Cwmni Dociau Alexandra Casnewydd ac yn gadeirydd siambr fasnach y dref. Ar farwolaeth ei dad, etifeddodd ystâd a buddiannau diwydiannol a masnachol sylweddol. Bu yn hael gyda rhoddion o’i dir i achosion crefyddol a dyngarol. Ymysg ei rhoddion mwyaf sylweddol bu safleoedd Prifysgol Caerdydd ; Ysbyty Brenhinol Gwent, Casnewydd a thiroedd athletau Casnewydd.
Bu’n ynad heddwch ar feinciau Siroedd Brycheiniog Mynwy a Morgannwg
Cymerodd ddiddordeb mewn hyrwyddo dulliau amaethyddol newydd, gan noddi â sioe amaethyddol Tredegar a bridio anifeiliaid a cheffylau gwedd ym Mharc Tredegar. Bu'n llywydd Clwb Smithfield, Cymdeithas Amaethyddol Caerfaddon a’r Gorllewin, y Gymdeithas Amaethyddol Frenhinol, y Gymdeithas Ceffylau Gwedd a’r Gymdeithas Ceffylau Hacni.
Yn ddiweddarach, fe ddatblygodd ddiddordeb mewn archeoleg a hynafiaethau, gan wasanaethu fel llywydd Cymdeithas Archeolegol y Cambrian. Bu’n llywydd Anrhydeddus Gymdeithas y Cymrodorion.
Gyrfa wleidyddol
Ar farwolaeth Syr Joseph Bailey ym 1858 etholwyd Morgan yn AS ceidwadol etholaeth Sir Frycheiniog mewn is etholiad. Llwyddodd i gadw'r sedd hyd 1875 pan olynodd ei ddiweddar dad i Dŷ’r Arglwyddi fel ail Farwn Tredegar ym 1875. Ym mis Rhagfyr 1905 fe’i dyrchafwyd yn Is-iarll.
Gwasanaethodd fel Siryf Sir Fynwy ym 1858 ac Arglwydd Raglaw Sir Fynwy o 1899 hyd ei farwolaeth. Fe’i hetholwyd fel cynghorydd ac fel henadur i Gyngor Sir Fynwy gan wasanaethu fel cadeirydd y cyngor 1902-1903.
Elisa Counis
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Fflorens, yr Eidal oedd Elisa Counis (16 Tachwedd 1812 – 5 Rhagfyr 1847).
Godfrey Morgan, Is-iarll 1af Tredegar
Marwolaeth
Dadorchuddiwyd cerflun o Is-iarll Tredegar ym 1909 yng Ngerddi'r Orsedd, Parc Cathays, Caerdydd. Y cerflunydd oedd Syr William Goscombe John.
O'r Lôn i Fôn
Hunangofiant gan Emlyn Richards yw O'r Lôn i Fôn: Hunangofiant Emlyn Richards. Gwasg Gwynedd a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2006. Yn 2017 roedd y gyfrol mewn print.
Godfrey Morgan, Is-iarll 1af Tredegar
Cyhoeddiadau
Godfrey Charles Morgan The Wit and wisdom of Lord Tredegar Cyhoeddwyd 1911 Western Mail, Caerdydd
Elisa Counis
Bu farw yn Fflorens ar 5 Rhagfyr 1847.
O'r Lôn i Fôn
Disgrifiad byr
Hunangofiant hwyliog yr awdur a fu ei hun yn cofnodi'n ddiwyd hanes lliaws o gymeriadau diddorol o Fôn ac o Lŷn. Yn ail rhan y gyfrol ceir saith teyrnged cynnes iddo gan bobl a ŵyr am ei ddoniau amrywiol, yn ogystal â phytiau byrion o'i gyfrolau blaenorol.
Botwm Crys yn cadw lle
A Dangerous Man
Ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Keoni Waxman yw A Dangerous Man a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Keoni Waxman a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael Richard Plowman. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs a thrwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Steven Seagal, Byron Mann, Mike Dopud, Byron Lawson, Jesse Hutch a Daryl Shuttleworth. Mae'r ffilm A Dangerous Man yn 94 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Keoni Waxman ar 30 Mehefin 1968 yn Honolulu.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Keoni Waxman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Akiballion - 2
Ffilm tokusatsu yw Akiballion - 2 a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Japan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Mummy Resurrected
Ffilm ddrama llawn arswyd yw The Mummy Resurrected a gyhoeddwyd yn 2014. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Mae'r ffilm The Mummy Resurrected yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, The Jewel of Seven Stars, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Bram Stoker a gyhoeddwyd yn 1903.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Druim Chosaidh
Mae Druim Chosaidh yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Jesús, El Niño Dios
Ffilm Nadoligaidd gan y cyfarwyddwr Miguel Zacarías yw Jesús, El Niño Dios a gyhoeddwyd yn 1969. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1969. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Midnight Cowboy sef ffilm am ddau gyfaill gan y cyfarwyddwr ffilm John Schlesinger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Emrallt cyffredin
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw emrallt cyffredin, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy emralltau cyffredin; yr enw Saesneg yw Common Emerald, a'r enw gwyddonol yw Hemithea aestivaria.
Troellwr y gors
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr y gors (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr y gors) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Caprimulgus natalensis; yr enw Saesneg arno yw African white-tailed nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Emrallt cyffredin
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
Wedi deor o'i ŵy mae'r emrallt cyffredin yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Troellwr y gors
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. natalensis, sef enw'r rhywogaeth.
Carlo Azeglio Ciampi
Roedd Carlo Azeglio Ciampi ( (9 Rhagfyr 1920 –16 Medi 2016) yn Arlywydd Yr Eidal o 1999 hyd 2006.
Yn ogystal, roedd o'n Brif Weindog y wlad am ddwy flynedd (1993-1994).
Fe'i ganwyd yn Livorno. Cafodd ei addysg yn y Scuola Normale Superiore di Pisa (prifysgol enwog). Priododd Franca Pilla ym 1946.
Jesús, El Niño Dios
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Miguel Zacarías ar 19 Mawrth 1905 yn Ninas Mecsico a bu farw yn Cuernavaca ar 15 Mawrth 1977. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1933 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Troellwr y gors
Teulu
Mae'r troellwr y gors yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Wounds
Ffilm arswyd sy'n llawn arswyd seicolegol gan y cyfarwyddwr Babak Anvari yw Wounds a gyhoeddwyd yn 2019. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Wounds ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America a'r Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn New Orleans. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Babak Anvari. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, The Visible Filth, sef gwaith llenyddol gan yr awdur Nathan Ballingrud a gyhoeddwyd yn 2015.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Babak Anvari ar 1 Ionawr 2000 yn Tehran. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1999 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Babak Anvari nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Faaborg Og Omegn
Ffilm ddogfen heb sain (na llais) yw Faaborg Og Omegn a gyhoeddwyd yn 1919. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1919. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Broken Blossoms sef ffilm fud rhamantus o Unol Daleithiau America gan yr Americanwr o dras Gymreig D. W. Griffith.
The Preppie Connection
Ffilm ddrama a gynhyrchwyd gan gwmni annibynnol yw The Preppie Connection a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Connecticut. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Thomas Mann, Bill Sage, Logan Huffman, Samuel Page, Lucy Fry ac Amy Hargreaves. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Caliagrion billinghursti
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Mâs o 'Mâ
Hunangofiant gan y cerddor Meic Stevens yw Mâs o 'Mâ: Hunangofiant Meic Stevens, Rhan Tri. Y Lolfa a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2017 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Dyma gyfrol hunangofiannol olaf Meic Stevens lle mae'n adrodd ei hanes o ganol yr 80au hyd at heddiw. Mae'n sôn yn ddiflewyn-ar-dafod am ei fywyd personol, am y broses o gyfansoddi rhai o'r caneuon gorau yn yr iaith Gymraeg ac am ffrindiau a cherddorion sydd wedi dylanwadu arno. Cyfrol onest a gafaelgar gan y swynwr o Solfach sydd bellach yn byw yng Nghanada.
Botwm Crys yn cadw lle
Stewarts Creek Township, Gogledd Carolina
Treflan yn Harnett County, yn nhalaith Gogledd Carolina, yw .
Regina Ghazaryan
Arlunydd benywaidd o Armenia oedd Regina Ghazaryan (17 Ebrill 1915 - 6 Tachwedd 1999).
Fe'i ganed yn Yerevan a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Armenia.
Bu farw yn Yerevan.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Deir el-Bahari
Nifer o demlau gerllaw Luxor yn yr Aifft yw Deir el-Bahari (Arabeg: دير البحري, "mynachlog y gogledd"). Yr enwocaf o'r temlau yw teml Hatshepsut o'r 18fed Brenhinllin.
Saif y temlau gerllaw hen ddinas Thebes. Y deml gyntaf i'w hadeiladu yma oedd teml Mentuhotep II o'r 11eg Brenhinllin. Cynlluniwyd teml ddiweddarach Hatshepsut, a elwid yn Dieser-Dieseru gam yr Eifftiaid, gan y pendaer brenhinol Senemut. Mae'n cynnwys nifer o derasau gyda cholofnau, ac fe'i ystyrir un un o gampweithiau pensaernïol yr Hen Aifft. Yn 1961, cafwyd hyd i deml wedi ei hadeiladu gan Thutmosis III gerllaw.
Mae'r safle yn un o atyniadau twristaidd pwysicaf yr Aifft. Ar 17 Tachwedd 1997, ymosodwyd ar dwristiad yn ymweld a'r safle yma gan Al-Gama'a al-Islamiyya, gan ladd 58 o dwristiaid a phedwar Eifftiwr.
Hard Hat and Potato Nose
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr István Bácskai Lauró yw Hard Hat and Potato Nose a gyhoeddwyd yn 1973. Fe'i cynhyrchwyd yn Hwngari. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan István Kállai.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1973. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Exorcist sef ffilm arswyd Americanaidd gan William Friedkin.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm István Bácskai Lauró ar 14 Mai 1933 yn Budapest a bu farw yn yr un ardal ar 12 Mawrth 2009.
Son Darbe
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr Halit Refiğ yw Son Darbe a gyhoeddwyd yn 1986. Fe'i cynhyrchwyd yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Tarık Akan. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1986. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Aliens sef ffilm wyddonias llawn arswyd a chyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Halit Refiğ nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Meall a' Choire Dhuibh
Mae Meall a'Choire Dhuibh neu Meall a'Choire Dhuibh yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Wayne David
Gwleidydd Llafur o dde Cymru yw Wayne David (ganed 1 Gorffennaf, 1957 ym Mhen-y-bont ar Ogwr). Mae'n Aelod Seneddol Caerffili, ers 2001. Mae'n aelod blaenllaw o Cyfeillion Llafur Israel.
Panic Beats
Ffilm arswyd gan y cyfarwyddwr Paul Naschy yw Panic Beats a gyhoeddwyd yn 1983. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Paul Naschy a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Moncho Alpuente.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lola Gaos, Frances Ondiviela, Paul Naschy, Manuel Zarzo, María Luisa Rubio, José Vivó a María Romero. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode VI: Return of the Jedi sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul Naschy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cleddyf Anorchfygol
Ffilm llawn cyffro llawn antur gan y cyfarwyddwr Hsu Tseng-Hung yw Cleddyf Anorchfygol a gyhoeddwyd yn 1972. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 一夫當關 ac fe’i cynhyrchwyd yn Taiwan a Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieineeg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Jimmy Wang Yu.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1972. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather sef ffilm am gangstyrs Americanaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 55,3000 o ffilmiau Tsieineeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hsu Tseng-Hung ar 1 Ionawr 1936.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hsu Tseng-Hung nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sebbe
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Babak Najafi yw Sebbe a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Sebbe ac fe’i cynhyrchwyd yn Sweden. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg a hynny gan Babak Najafi.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Sebastian Hiort af Ornäs. Mae'r ffilm Sebbe (ffilm o 2010) yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 3,400 o ffilmiau Swedeg wedi gweld golau dydd. Simon Pramsten oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Babak Najafi ar 14 Medi 1975 yn Tehran.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Babak Najafi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Homolysis
Gallai'r term gwyddonol homolysis, sef 'hollti' (lysis) rhywbeth yn ddau ddarn cyffelyb (homo) gyfeirio at:
Der Große Sprung
Ffilm gomedi heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Arnold Fanck yw Der Große Sprung a gyhoeddwyd yn 1927. Fe'i cynhyrchwyd gan Ernst Krieger yn yr Almaen. Lleolwyd y stori yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Arnold Fanck a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Werner R. Heymann.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Leni Riefenstahl, Hans Schneeberger, Paul Graetz a Luis Trenker. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1927. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Metropolis ffilm ffuglen wyddonol o’r Almaen gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. Sepp Allgeier oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Arnold Fanck sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arnold Fanck ar 6 Mawrth 1889 yn Frankenthal a bu farw yn Freiburg im Breisgau ar 11 Ebrill 2017.
Minerva (cylchgrawn)
Dechreuwyd cyhoeddi Minerva, cylchgrawn poblogaidd Saesneg ym 1993. Mae'n cynnwys erthyglau ar bynciau hanesyddol ac artistig yn ymwneud ag Abertawe a’r cyffiniau.
Mae'r cylchgrawn wedi ei ddigido fel rhan o brosiect Cylchgronau Cymru Ar-lein gan Lyfrgell Genedlaethol Cymru.
Calvertagrion minutissimum
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Calvertagrion minutissimum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Calvertagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Prairieburg, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Prairieburg, gan gynnwys:
Gemau Olympaidd yr Haf 1948
Digwyddiad aml-chwaraeon rhyngwladol pwysig oedd Gemau Olympaidd yr Haf 1948, a adnabyddir yn swyddogol fel Gemau'r XIV Olympiad. Fe'i cynhaliwyd yn Llundain, Lloegr, o 29 Gorffennaf hyd 14 Awst 1948. Wedi seibiant o 12 mlynedd oherwydd yr Ail Ryfel Byd, rhain oedd Gemau Olymaidd yr Haf cyntaf i gael eu cynnal ers Gemau 1936 yn Berlin. Roedd Gemau 1940 wedi cael eu cynllunio ar gyfer Tokyo, ac yna Helsinki; ac roedd Gemau 1944 i fod wedi cael eu cynnal yn Llundain. Dyma oedd yr ail dro i Lundain gynnal y Gemau Olympaidd, wedi i'r ddinas fod yn lleoliad ar gyfer 1908. Dychwelodd y Gemau i Lundain eto yn 2012.
Eglwys Gadeiriol Llandaf
Eglwys gadeiriol Anglicanaidd yn ninas Caerdydd, Cymru, yw Eglwys Gadeiriol Llandaf. Mae'n ganolfan i Esgobaeth Llandaf. Fe'i lleolir yn Llandaf, sydd wedi bod yn faesdref y ddinas er 1922. Sefydlwyd cysegr yno yn y flwyddyn 560 OC ac mae'r gadeirlan bresennol wedi'i chysegru i'r Saint: Pedr, Paul, Dyfrig, Teilo ac Euddogwy.
Hanes
bawd|chwith|150px|Arfbais Esgobaeth Llandaf Apwyntiwyd Esgob cyntaf Llandaf ym 1108, yn fuan wedi i'r Normaniaid ymsefydlu ym Morgannwg. Dechreuwyd adeiladu'r gadeirlan o 1190 ymlaen, ac fe'i cwblhawyd ym 1290. Bu William de Braose yn esgob Llandaf o 1266 hyd 1287, ac ef a adeiladodd Capel y Forwyn Fair. Dinistriwyd plasdy'r esgob a gwnaed llawer o niwed i'r gadeirlan yng ngwrthryfel Owain Glyn Dŵr yn y 1400au. Adnewyddwyd y gadeirlan wedyn gan Siasbar Tudur, a ychwanegodd y tŵr gogledd-ddwyreiniol, sydd yn drawiadol o debyg i Eglwys Sant Ioan yng Nghaerdydd. Gwnaed mwy o niwed i'r adeilad yn ystod y Rhyfel Cartref ac erbyn 1720 roedd y tŵr de-orllewinol yn adfail. Ym 1734 adeiladwyd cadeirlan newydd lai mewn arddull hollol wahanol: "y Deml Eidalaidd". Cynhaliwyd gwasanaethau yno am dros gan mlynedd cyn i'r adeilad hynny hefyd droi'n adfail.
Yn y 19g dechreuodd Esgob Llandaf breswylio yn ei esgobaeth am y tro cyntaf a gwnaed adnewyddiadau amrywiol i'r adeilad. Y newidiad mwyaf sylweddol oedd y tŵr de-orllewinol newydd gyda'i bigwrn yn yr arddull Gothig. Gwnaed llawer o'r gwaith yma gan y pensaer lleol John Prichard rhwng 1843 a 1869. Yn ogystal, comisiynwyd triptych gan yr arlunydd Fictorianaidd o fri Dante Gabriel Rossetti a ffenestri lliw gan Syr Edward Burne-Jones a Ford Madox Brown. Dinistriwyd llawer o'r cyfoeth gweledol yma ar noson 2 Ionawr 1941, pan gafodd y gadeirlan ei bomio gan awerynnau Almaenig. O'r holl eglwysi gadeiriol ym Mhrydain a niweidiwyd yn yr Ail Ryfel Byd, dim ond yr un yn Coventry a ddioddefodd yn waeth. Yn y cyfnod nesaf o adnewyddu codwyd cerflun anferth o Iesu Grist yn Ei Fawrhydi gan Jacob Epstein, efallai'r ychwanegiad mwyaf dadleuol i'r gadeirlan yn ei hanes.
Sgurr Dubh (738m)
Mae Sgurr Dubh yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Westbrook, Maine
Dinas yn, yn nhalaith Maine, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Westbrook, gan gynnwys:
The Silver Fox
Ffilm wcsia gan y cyfarwyddwr Hsu Tseng-Hung yw The Silver Fox a gyhoeddwyd yn 1968. Fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lee Ho, Ma Ying a Lily Ho.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1968. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 2001: A Space Odyssey sef ffilm wyddonias gan Stanley Kubrick.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hsu Tseng-Hung ar 1 Ionawr 1936.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hsu Tseng-Hung nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Prendre Son Envol
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Quitterie Hervouet yw Prendre Son Envol a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho.
The Murder Game
Ffilm arswyd yw The Murder Game a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The River Pirate
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr William K. Howard yw The River Pirate a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Malcolm Stuart Boylan.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Victor McLaglen. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William K Howard ar 16 Mehefin 1893 yn Saint Marys, Ohio a bu farw yn Los Angeles ar 31 Rhagfyr 1939.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William K. Howard nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Melysor Belford
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Melysor Belford (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: melysorion Belford) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Melidectes belfordi; yr enw Saesneg arno yw Belford's melidectes. Mae'n perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. belfordi, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia.
Teulu
Mae'r melysor Belford yn perthyn i deulu'r Melysorion (Lladin: Meliphagidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Troellwr du
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Troellwr du (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: troellwyr duon) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Caprimulgus nigrescens; yr enw Saesneg arno yw Blackish nightjar. Mae'n perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae) sydd yn urdd y Caprimulgiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. nigrescens, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r troellwr du yn perthyn i deulu'r Troellwyr (Lladin: Caprimulgidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Der Berg Des Schicksals
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Arnold Fanck yw Der Berg Des Schicksals a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Arnold Fanck.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Erna Morena, Hertha von Walther, Frida Richard, Hannes Schneider a Luis Trenker. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 4:3. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 12,540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arnold Fanck ar 6 Mawrth 1889 yn Frankenthal a bu farw yn Freiburg im Breisgau ar 11 Ebrill 2017.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arnold Fanck nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Kızımın Kanı
Ffilm antur gan y cyfarwyddwr Halit Refiğ yw Kızımın Kanı a gyhoeddwyd yn 1987. Fe'i cynhyrchwyd yn Twrci; y cwmni cynhyrchu oedd Erler Film. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1987. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Last Emperor sef ffilm gan Bernardo Bertolucci. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Halit Refiğ ar 5 Mawrth 1934 yn İzmir a bu farw yn Istanbul ar 25 Mehefin 1952. Derbyniodd ei addysg yn Robert College.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Helyglys Seland Newydd
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y De yw Helyglys Seland Newydd sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Onagraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Epilobium brunnescens a'r enw Saesneg yw New zealand willowherb. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Helyglys Gorweddol.
Yr Arwr Bach
Hunangofiant gan Joseph Parry wedi'i olygu gan Dulais Rhys yw Yr Arwr Bach: Hunangofiant Joseph Parry / The Little Hero: The Autobiography of Joseph Parry. Llyfrgell Genedlaethol Cymru a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2005. Yn 2017 roedd y gyfrol allan o brint.
Helyglys Seland Newydd
Fe'i ceir yn rhannau deheuol Hamisffer y De: o'r Isartig i rannau deheuol Affrica, De America ac Awstralia. Mae'n perthyn yn agos i'r olewyddan, yr onnen, jasmin, a'r leilac. Mae'r dail wedi'u gosod bob yn ail.
Yr Arwr Bach
Disgrifiad byr
Cyfrol ddwyieithog, sef hunangofiant Joseph Parry (1841–1903), cyfansoddwr mwyaf enwog Cymru yn ei ddydd, wedi ei seilio ar nodiadau dyddiadur y cyfansoddwr a ysgrifennwyd rhwng Ionawr a Mai 1902, yn adlewyrchu ei waith, ei bersonoliaeth a'i berthynas gyda'i deulu a'i gydnabod cerddorol. 4 llun du-a-gwyn.
Ben & Gunnar
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Tomas Alfredson yw Ben & Gunnar a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd yn Sweden. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Swedeg a hynny gan Robert Gustafsson.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Robert Gustafsson.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tomas Alfredson ar 1 Ebrill 1965 yn Lidingö. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1995 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tomas Alfredson nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Małżeństwo to Prywatna Sprawa
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Robert Zigler Leonard yw Małżeństwo to Prywatna Sprawa a gyhoeddwyd yn 1944. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Silvio Berlusconi
Gwleidydd Eidalaidd oedd Silvio Berlusconi (29 Medi 1936 – 12 Mehefin 2023). Roedd Berlusconi yn Brif Weinidog o 1994 hyd 1995, o 2001 hyd 2006 ac o 2008 hyd 2001. Ymddiswyddodd yn 2011 oherwydd problemau ariannol yr Eidal.
Małżeństwo to Prywatna Sprawa
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Zigler Leonard ar 7 Hydref 1889 yn Chicago a bu farw yn Beverly Hills.
Meall Bhasiter
Mae Meall Bhasiter yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;. Ceir craig ar y copa.
Małżeństwo to Prywatna Sprawa
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert Zigler Leonard nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Helynt a Heulwen
Disgrifiad byr
Cyfrol ddarluniadol yn olrhain hanes Cwmni Drama Llangefni gan daflu goleuni ar fwrlwm gweithgaredd ym myd y ddrama amatur yn Ynys Môn, 1929–49, sef cyfrol a ddyfarnwyd yn fuddugol yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru Ynys Môn 1999. 10 ffotograff o'r actorion a 50 o luniau o raglenni, tocynnau, llythyrau a memorabilia.
Botwm Crys yn cadw lle
Ceriagrion aeruginosum
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Ceriagrion aeruginosum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Ceriagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Zonenmädchen
Ffilm ddogfen Almaeneg o'r Almaen yw Zonenmädchen gan y cyfarwyddwr ffilm Sabine Michel. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sebastian Herzfeld. Cafodd y ffilm hon ei chynhyrchu gan Maria Wischnewski a Holly Tischman.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.Hyd at 2022 roedd o leiaf 12540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Sabine Michel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dryw bronwelw
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Dryw bronwelw (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: drywod bronwelw) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Thryothorus guarayanus; yr enw Saesneg arno yw Fawn-breasted wren. Mae'n perthyn i deulu'r Drywod (Lladin: Troglodytidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. guarayanus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.
Teulu
Mae'r dryw bronwelw yn perthyn i deulu'r Drywod (Lladin: Troglodytidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pia Bram
Arlunydd benywaidd o Frenhiniaeth yr Iseldiroedd oedd Pia Bram (1915 - 1992).
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Helyglys lledlwyd
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y De yw Helyglys lledlwyd sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Onagraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Epilobium parviflorum a'r enw Saesneg yw Hoary willowherb. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Helyglys Lledlwyd, Helyglys Gwlanog Lleiaf, Helyglys Lledlwyd Manflodeuog, Helyglys Llwydwyn, Helyglys Rhosynnaidd.
Fe'i ceir yn rhannau deheuol Hamisffer y De: o'r Isartig i rannau deheuol Affrica, De America ac Awstralia. Mae'n perthyn yn agos i'r olewyddan, yr onnen, jasmin, a'r leilac. Mae'r dail wedi'u gosod bob yn ail.
Ohoma Harida
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Sunil Soma Peiris yw Ohoma Harida a gyhoeddwyd yn 2004. Fe'i cynhyrchwyd yn Sri Lanka. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sinhala.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Tennison Cooray.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 440 o ffilmiau Sinhala wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Sunil Soma Peiris nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Maple Valley Township, Iowa
Treflan yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Maple Valley Township, gan gynnwys:
Castell-nedd Port Talbot
Bwrdeistref sirol yn ne Cymru yw Castell-nedd Port Talbot. Mae'n ffinio Pen-y-bont ar Ogwr a Rhondda Cynon Taf yn y dwyrain, Powys a Sir Gaerfyrddin yn y gogledd, ac Abertawe yn y gorllewin. Y prif drefydd yw Castell-nedd a Phort Talbot.
bawd|canol|Castell-nedd Port Talbot yng Nghymru
Epistemoleg
Y gangen o athroniaeth sy'n ymwneud a natur gwybodaeth, a't berthynas rhwng gwybodaeth a gwirionedd yw epistemoleg (o'r Groeg επιστήμη - episteme, "gwybodaeth" + λόγος, "logos"), epistemeg neu gwybodeg. Mae'n delio â chwestiynau fel "Beth yw gwybodaeth?", "Sut mae cael gwybodaeth?", a "Beth mae pobl yn ei wybod?"
Er enghraifft, yn un o ddialogau Platon, Theaetetus, mae Socrates yn ystyried nifer o syniadau ynghylch natur gwybodaeth. Yr olaf yw fod gwybodaeth yn gred wir y gellir rhoi cyfrif amdani; hynny yw, i feddu gwybodaeth, mae'n rhaid i berson nid yn unig gredu rhywbeth sy'n wir ond hefyd feddu ar reswm da dros gredu hynny.
Finger of Doom
Ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Hsueh-Li Pao yw Finger of Doom a gyhoeddwyd yn 1972. Fe'i cynhyrchwyd yn Hong Cong. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieineeg Mandarin.
Ceriagrion annulosum
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Ceriagrion annulosum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Ceriagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Orgraff
System sillafu gonfensiynol (neu safonol) yw orgraff. Defnyddir arwyddion gweledig - llythrennau - i geisio cyfleu'r seiniau llafar; gelwir cyfanswm yr arwyddion hyn yn wyddor, e.e. yr wyddor Ladin.
De y Cawcasws
Adran ddeheuol rhanbarth y Cawcasws rhwng Ewrop ac Asia yw De y Cawcasws. Yn wleidyddol mae'n cynnwys Georgia (yn cynnwys Abkhazia a De Ossetia), Armenia ac Aserbaijan (yn cynnwys Nagorno-Karabakh).
Finger of Doom
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hsueh-Li Pao ar 1 Ionawr 1936.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hsueh-Li Pao nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Jacques Chirac
Fe'i cafwyd yn euog yn 2011 o embeslu arian cyhoeddus, camddefnyddio cyfrifoldeb a gwrthdaro buddiannau anghyfreithlon yn ystod ei gyfnod fel Maer Paris a derbynnodd ddedfryd ohiriedig o ddwy mlynedd.
Lleufer
Cylchgrawn Cymraeg chwarterol oedd Lleufer a gyhoeddwyd gan Gymdeithas Addysg y Gweithwyr yng Nghymru. Roedd yn cynnwys erthyglau cyffredinol ac academaidd, adolygiadau llyfryddol, barddoniaeth a ffuglen, hysbysebion a nodiadau ar y gymdeithas. Fe'i cyhoeddwyd rhwng 1944 a 1979. Sefydlwyd The Workers’ Educational Association yn 1903 i hyrwyddo mynediad i addysg barhaus (neu "addysg am oes"). Ffurfiwyd y gangen Gymraeg gyntaf o Gymdeithas Addysg y Gweithwyr yng Nghymru yn 1907.
Mae'r cylchgrawn wedi ei ddigido fel rhan o brosiect Cylchgronau Cymru Ar-lein gan Lyfrgell Genedlaethol Cymru.
La Alegre Casada
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Miguel Zacarías yw La Alegre Casada a gyhoeddwyd yn 1952. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1952. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Singin' in the Rain sy’n ffilm fiwsical gan y cyfarwyddwyr ffilm Stanley Donen a Gene Kelly. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Miguel Zacarías ar 19 Mawrth 1905 yn Ninas Mecsico a bu farw yn Cuernavaca ar 15 Mawrth 1977. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1933 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Miguel Zacarías nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ben Aden copa 717m
Mae Ben Aden copa 717m yn gopa mynydd a geir ar y daith o Knoydart i Glen Kingie yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Si Me Han De Matar Mañana
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Miguel Zacarías yw Si Me Han De Matar Mañana a gyhoeddwyd yn 1947. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1947. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Out of the Past sy’n ffilm am dditectif breifat yn newid ei waith, gan Jacques Tourneur. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Monster Movie
Ffilm comedi arswyd gan y cyfarwyddwr Polonia brothers yw Monster Movie a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Polonia brothers nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Fábio Fabuloso
Ffilm ddogfen yw Fábio Fabuloso a gyhoeddwyd yn 2004. Fe'i cynhyrchwyd ym Mrasil. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf tair mil o ffilmiau Portiwgaleg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Yellow Contraband
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Leo D. Maloney yw Yellow Contraband a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Antakya
Dinas hanesyddol yn nhalaith Hatay yn ne-orllewin Twrci, ger y Môr Canoldir, yw Antakya. Tyfodd ar safle dinas hynafol Antiochia (Antochia ar Orontes), ar lannau afon Orontes, nepell o'r ffin â Syria heddiw. Y ddinasoedd cyfagos yw Iskenderun yn Nhwrci i gyfeiriad y gogledd, Aleppo yn Syria i'r dwyrain a Latakia, hefyd yn Syria, i'r de. Mae gan y ddinas le arbennig yn hanes y Gristnogaeth fel y lle y galwyd dilynwyr Iesu o Nasareth yn Gristnogion am y tro cyntaf.
Morgannwg (cyfnodolyn)
Cyfnodolyn Saesneg ysgolheigaidd yw Morgannwg: transactions of the Glamorgan Local History Society, a gyhoeddir yn flynyddol ers 1957 gan Gymdeithas Hanes Morgannwg yn cynnwys traethodau hanesyddol, adroddiadau archaeolegol ac adolygiadau o lyfrau. Mae hefyd yn cynnwys nodiadau am y gymdeithas ac adroddiadau ar gyfarfodydd. Sefydlwyd Cymdeithas Hanes Morgannwg ym 1950 i hyrwyddo’r astudiaeth o hanes Forgannwg.
Louise Rayner
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Matlock Bath, y Deyrnas Unedig oedd Louise Rayner (21 Mehefin 1832 – 8 Hydref 1924).
Yellow Contraband
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Morgannwg (cyfnodolyn)
Mae'r cylchgrawn wedi ei ddigido fel rhan o brosiect Cylchgronau Cymru Ar-lein gan Lyfrgell Genedlaethol Cymru.
Louise Rayner
Enw'i thad oedd Samuel Rayner.
Yellow Contraband
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Leo D Maloney ar 4 Ionawr 1888 yn Santa Rosa a bu farw yn Ninas Efrog Newydd ar 24 Awst 1954. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1911 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Louise Rayner
Bu farw yn St Leonards-on-Sea ar 8 Hydref 1924.
El Retorno Del Hombre Lobo
Ffilm arswyd am fyd y fampir gan y cyfarwyddwr Paul Naschy yw El Retorno Del Hombre Lobo a gyhoeddwyd yn 1980. Fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg a hynny gan Paul Naschy.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Paul Naschy, Ricardo Palacios, Tito García, Azucena Hernández, José Riesgo, Narciso Ibáñez Menta, Rafael Hernández, Julia Saly a Ramón Centenero.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1980. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Empire Strikes Back sef yr ail ffilm yn y gyfres Star Wars. Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paul Naschy ar 6 Medi 1934 ym Madrid a bu farw yn yr un ardal ar 29 Gorffennaf 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul Naschy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ffiwsia
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y De yw Ffiwsia sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Onagraceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Fuchsia magellanica a'r enw Saesneg yw Fuchsia. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Ffwsia, Coeden Drops, Dagrau Mair, Dropsan, Ffiwsia.
Fe'i ceir yn rhannau deheuol Hamisffer y De: o'r Isartig i rannau deheuol Affrica, De America ac Awstralia. Mae'n perthyn yn agos i'r olewyddan, yr onnen, jasmin, a'r leilac. Mae'r dail wedi'u gosod bob yn ail.
Yellow Contraband
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Leo D. Maloney nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Kill Command
Ffilm arswyd sy'n disgrifio byd yn dilyn rhyfel (byd distopaidd) yw Kill Command a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Stephen Hilton. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Thure Lindhardt, Ken Stott, Vanessa Kirby a Deborah Rosan. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Simon Dennis oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
1799
17g - 18g - 19g
Grozny
bawd|353x353px|Mosg mwyaf yn Ewrop yn Grozny Prifddinas Gweriniaeth Ymreolaethol Tsietsnia yn Rwsia yw Grozny  (Rwseg: Гро́зный; Tsietsieg: Соьлжа-ГIала, Sölža-Ġala), weithiau hefyd Джовхар-ГIала (Džovxar-Ġala)). Saif ar afon Soenzja, afon sy'n llifo i mewn i afon Terek. Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 210,720, gostyngiad sylweddol o gyfnod yr Undeb Sofietaidd, pan gyrhaeddodd y boblogaeth 399,600.
Wedi diwedd yr Undeb Sofietaidd, daeth Grozny yn brifddinas gweriniaeth annibynnol de facto "Gweriniaeth Tsietsien Itskeria yn 1991. Bu ymladd ffyrnig yma yn ystod Rhyfel Cyntaf Tsietsnia rhwng Rhagfyr 1994 a Chwefror 1995, a lladdwyd 20,000 hyd 25,000 o'r trigolion. Bu ymladd yma eto yn ystod Ail Ryfel Tsietsnia yn 1999-2000, a lladdwyd nifer fawr o'r trigolion eto. Meddiannwyd y ddinas gan y Rwsiaid.
1799
1794 1795 1796 1797 1798 - 1799 - 1800 1801 1802 1803 1804
Castell-nedd
Tref a chymuned ym mwrdeistref sirol Castell-nedd Port Talbot, Cymru, yw Castell-nedd (Saesneg: Neath). Mae'n gorwedd ar lan chwith Afon Nedd. Roedd ganddi boblogaeth o 19,258 yn 2011.
Hanes
Ceir tystiolaeth am aneddiadau hynafol yn y bryniau sy'n amgylchynu'r dref, ac mae'n debyg mai aneddiadau Celtaidd ydynt ond nid ydynt wedi cael eu dyddio. Canfuwyd gweddillion dynol 25 km i ffwrdd yn Ogof Paviland ar Benrhyn Gŵyr, yn dyddio o 24,000 CC, gan brofi bod pobl yn byw yn yr ardal yn ystod Oes yr Iâ ddiwethaf. Er y'i hadnabyddir fel "Arglwyddes Goch Paviland", gweddillion dyn nid menyw ydy. Roedd Castell-nedd wedi ei leoli ar ymyl deheuol y cynfas o iâ, ac roedd Glyn Nedd yn ddyffryn rhewlifol. Daeth llystyfiant ac anifeiliaid i'r ardal yn dilyn enciliad y rhew tua 15,000 o flynyddoedd yn ôl.
Roedd trigolion Castell-nedd cyn dyfodiad y Rhufeniaid yn perthyn i lwyth Celtaidd y Silwriaid. Nidum yw'r enw ar y gaer Rufeinig a ganfuwyd yn agos i'r ystad dai, a adnabyddir fel Roman Way, ar lan orllewinol Afon Nedd. Roedd y gaer yn gorchuddio ardal eang sy'n gorwedd dan feysydd chwarae Ysgol Gyfun Dŵr-y-Felin heddiw.
Mae adfeilion castell bychan Normanaidd, sef y Castell Nedd gwreiddiol, ger canol y dref.
Roedd yn dref farchnad, a chychwynodd diwydiant newydd yna yn ystod y 18g, sef haearn, dur ac alcam. Mwyngloddid llawer o lo yn yr ardal, a daeth y dref yn ganolfan bwysig i gludiant ar reilffyrdd a chamlesi. Mwyngloddid hefyd silica. Adeiladwyd goethdŷ i betrol yn yr 20ed ganrif.
Roedd y dref yn borthladd hyd yn ddiweddar. bawd|chwith|280px|Heol Windsor yng Nghastell-nedd
Y dref heddiw
Rhannau amlwg o'r dref yw Tonna i'r gogledd, Cimla i'r dwyrain, Bryncoch a Sgiwen i'r gorllewin a Llansawel i'r de.
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Eisteddfod Genedlaethol
Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol Cymru yng Nghastell-nedd ym 1918, 1934 a 1994. Am wybodaeth bellach gweler:
Harpo Marx
250px|bawd|Harpo Marx ym [[Monkey Business (ffilm 1931)|Monkey Business]] Roedd Adolph Arthur Schoënburg Marx, enw llwyfan Harpo Marx (23 Tachwedd 1888 - 28 Medi 1964) yn actor a chomediwr Americanaidd. Mae'n adnabyddus fel un o'r Brodyr Marx.
Ganed Harpo yn Ninas Efrog Newydd yn 1888. Gyda'i frodyr Chico (Leonard), Groucho (Julius Henry) a Zeppo (Herbert), serennodd mewn nifer o ffilmiau comedi rhwng 1926 a diwedd y 1950au. Roedd ei gymeriad yn fud, yn chwarae'r delyn ac yn actio'n blentynaidd neu'n gwbl wallgof, gan amlaf yng nghwmni Chico.
Gweler hefyd
Am restr o'i ffilmiau gweler Brodyr Marx.
Ceriagrion auranticum
Mursen yn nheulu'r Coenagrionidae yw'r Ceriagrion auranticum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Ceriagrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.