cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Athirathram
Ffilm llawn cyffro am drosedd gan y cyfarwyddwr I. V. Sasi yw Athirathram a gyhoeddwyd yn 1984. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd അതിരാത്രം ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan M. S. Viswanathan.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mohanlal, Mammootty a Seema.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm I V Sasi ar 28 Mawrth 1948 yn Kozhikode a bu farw yn Chennai ar 2 Gorffennaf 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1968 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd I. V. Sasi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Hellcat
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Harry Hughes yw The Hellcat a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan H. Fowler Mear.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Harry Hughes nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Bramfield, Swydd Hertford
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Hertford, Dwyrain Lloegr, ydy Bramfield. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Swydd Hertford.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 266.
Elizabeth Anne Shaw
Mae Elizabeth Anne Shaw (ganwyd 1934) yn fotanegydd nodedig a aned yn Unol Daleithiau America. Y sefydliad trydyddol lle y derbyniodd ei haddysg oedd: Prifysgol Harvard. Un o'r sefydliadau a'i chyflogodd fel botanegydd oedd Prifysgol Manceinion.
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Nadia Plesner
Arlunydd benywaidd o'r Iseldiroedd yw Nadia Plesner (1981).
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Ab Tumhare Hawale Watan Saathis
Ffilm ryfel gan y cyfarwyddwr Anil Sharma yw Ab Tumhare Hawale Watan Saathis a gyhoeddwyd yn 2004. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd अब तुम्हारे हवाले वतन साथियों (2004 फ़िल्म) ac fe'i cynhyrchwyd gan Akshay Kumar yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Amitabh Bachchan, Bobby Deol, Akshay Kumar, Nagma a Sandali Sinha.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood''. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anil Sharma ar 7 Mawrth 1955 ym Mathura. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1981 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anil Sharma nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rhestr pobl hoyw, lesbiaidd neu ddeurywiol
Dyma restr rannol o bobl enwog sydd wedi'u cadarnháu i fod yn hoyw, lesbiaidd neu ddeurywiol. Ni rhestrir pobl enwog sydd yn hoyw, lesbiaidd neu ddeurywiol yn ôl achlust yn unig.
Mae cysyniad hanesyddol a diffiniad cyfeiriadedd rhywiol yn amrywio ac wedi newid yn sylweddol dros amser; er enghraifft ni ddefnyddiwyd y gair "hoyw" i ddisgrifio cyfeiriadedd rhywiol nes canol yr 20g. Mae nifer o wahanol gynlluniau o ddosbarthu wedi'u defnyddio i ddisgrifio cyfeiriadedd rhywiol ers canol y 19g, ac yn aml mae ysgolheigion wedi disgrifio'r term "cyfeiriadedd rhywiol" mewn ffyrdd dargyfeiriol. Yn wir, mae nifer o astudiaethau wedi darganfod bod llawer o'r ymchwil ynghylch cyfeiriadedd rhywiol wedi methu diffinio'r term o gwbl, ac felly wedi ei gwneud hi'n anodd i gysoni canlyniadau astudiaethau gwahanol. Ond mae'r mwyafrif o ddiffiniadau yn cynnwys cydran seicolegol (megis cyfeiriad awydd erotig unigolyn) a/neu gydran ymddygiadol (sy'n canolbwyntio ar ryw partner(iaid) rhywiol yr unigolyn). Mae rhai yn ffafrio yn syml i ddilyn hunan-ddiffiniad neu hunaniaeth unigolyn. Gweler cyfunrywioldeb a deurywioldeb am feini prawf sydd yn draddodiadol wedi dynodi pobl lesbiaidd, hoyw a deurywiol (LHD).
Gall y cyffredinrwydd uchel o bobl o'r Gorllewin ar y rhestr hon fod oherwydd agweddau cymdeithasol tuag at gyfunrywioldeb. Darganfuodd Arolwg Agweddau Byd-eang 2003 Canolfan Ymchwil Pew bod "pobl yn Affrica a'r Dwyrain Canol yn gwrthwynebu derbyniad cymdeithasol cyfunrywioldeb yn gryf. Ond mae yna llawer mwy o oddefgarwch ym mhrif wledydd American Ladin megis Mesciso, yr Ariannin, Bolifia a Brasil. Rhannir farn yn Ewrop rhwng y Gorllewin a'r Dwyrain. Dywed mwyafrifoedd ymhob gwlad yng Ngorllewin Ewrop dylai cyfunrywioldeb gael ei dderbyn gan gymdeithas, tra bo'r mwyafrif o Rwsiaid, Pwyliaid ac Wcreiniaid yn anghytuno. Mae Americanwyr yn rhanedig – mae mwyafrif cul (51 %) yn credu dylai cyfunrywioldeb gael ei dderbyn, tra bo 42 % yn anghytuno."
The Anarchical Society
Llyfr gan Hedley Bull a gyhoeddwyd ym 1977 sydd yn destun i'r Ysgol Seisnig o ddamcaniaeth cysylltiadau rhyngwladol yw The Anarchical Society: A Study of Order in World Politics. Mae'r teitl yn cyfeirio at y dybiaeth o anllywodraeth o fewn y system ryngwladol (a gefnogir yn bennaf gan realwyr), ac mae'r llyfr yn dadlau o blaid bodolaeth cymdeithas ryngwladol. Mae'r llyfr hefyd yn amlinellu syniad Bull o canoloesoldeb newydd.
Fairview Heights, Illinois
Dinas yn, yn nhalaith Illinois, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Fairview Heights, gan gynnwys:
199 Lives: The Travis Pastrana Story
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Gregg Godfrey yw 199 Lives: The Travis Pastrana Story a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Travis Pastrana.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Gregg Godfrey ar 26 Mai 1969 yn Draper, Utah. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Utah.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Gregg Godfrey nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Machlud Gwyn
Ffilm erotig yw Machlud Gwyn a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Ne Corea. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Coreeg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,100 o ffilmiau Coreeg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gynacantha arthuri
Gwas neidr gymharol fawr o deulu'r Aeshnidae ('Yr Ymerawdwyr') yw'r Gynacantha arthuri. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
Llygoden
Mamal bychan yw llygoden (enw benywaidd; lluosog: llygod), sy'n perthyn i urdd y cnofilod, ac sy'n hawdd ei hadnabod oherwydd ei chynffon main, di-flew, pwt o drwyn a chlustiau crwm. Y mwyaf cyffredin yw'r Mus musculus a chaiff ei magu fel anifail dof (anifail anwes). Mewn rhai cynefinoedd mae llygoden y maes hefyd yn gyffredin iawn. Mae'n ysglyfaeth i rai adar mawr eu maint megis y cudyll, y dylluan a'r eryr a mamaliaid eraill megis y gath a'r neidr. Ar adegau maent yn dod i fewn i dai pobl a gallant lochesu oddi fewn i hen waliau.
Gallant ar adegau fod yn bla, gan fwyta a difetha cnyda'r amaethwr gan achosi cryn golled a lledaenu afiechydon drwy'r parasitiaid sy'n byw arnynt a thrwy eu hysgarthiad. Yng Ngogledd America, mae anadlu llwch sy'n cynnwys eu hysgarthiad wedi'i gysylltu gyda hantavirus, a all, yn ei dro, achosi Hantavirus Pulmonary Syndrome (HPS).
Anifail nosol ydynt yn bennaf sy'n dibynnu ar eu clyw yn hytrach na'u golwg. Mae eu synnwyr arogli hefyd wedi'i fireinio'n arbennig iawn, yn enwedig er mwyn canfod bwyd a lleoli helwyr fel cathod.
Rhywogaethau o “lygod” yng Nghymru
bawd|Dwy gneuen wedi eu hagor mewn caethiwed gan (yn eu trefn)llygoden y coed a llygoden bengron goch
Llygon
(dim wir yn llygod o gwbl)
Petrisen goed frongoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Petrisen goed frongoch (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: petris coed brongoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Arborophila hyperythra; yr enw Saesneg arno yw Red-breasted tree partridge. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: Phasianidae) sydd yn urdd y Galliformes.
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1964
Cafwyd canlyniad agos iawn, gyda Llafur dan Harold Wilson yn ennill o bedair sedd.
Petrisen goed frongoch
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. hyperythra, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r petrisen goed frongoch yn perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: Phasianidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1964
Darlledwyd cyhoeddi canlyniadau'r etholiad yn fyw, ac yn cael eu cyflwyno gan Richard Dimbleby, gyda Robin Day, Cliff Michelmore a David Butler.
Y Bleidlais
Newid: 3.1% i Lafur
Orford, New Hampshire
Tref yn, yn nhalaith New Hampshire, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Orford, gan gynnwys:
Braughing
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Hertford, Dwyrain Lloegr, ydy Braughing. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Swydd Hertford.
The Actor and The Rube
Ffilm fud (heb sain) yw The Actor and The Rube a gyhoeddwyd yn 1915. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Goodbye to All That
Y prif actor yn y ffilm hon yw Paul Schneider. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Angus MacLachlan ar 1 Mawrth 1959.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Angus MacLachlan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Frontier Days
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Robert Hill yw Frontier Days a gyhoeddwyd yn 1934. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Peiriant
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/Honda_RA168E_engine_rear_Honda_Collection_Hall.jpg/220px-Honda_RA168E_engine_rear_Honda_Collection_Hall.jpg|bawd| Injan car rasio Honda F1. Dyfais sy'n defnyddio egni er mwyn cyflawni rhyw weithred ydy peiriant. Defnyddir y gair i ddisgrifio dyfais sy'n cynorthwyo gydag unrhyw fath o waith. Mewn gwyddoniaeth a thechnoleg, mae peiriant yn system ffisegol sy'n defnyddio pŵer i gymhwyso grymoedd a rheoli symudiad i gyflawni gweithred. Mae'r term yn cael ei gymhwyso'n gyffredin i ddyfeisiau artiffisial, megis y rhai sy'n defnyddio injans neu foduron, a hefyd i facromoleciwlau biolegol naturiol, megis peiriannau moleciwlaidd. Gall peiriannau gael eu gyrru gan anifeiliaid a phobl, gan rymoedd naturiol fel gwynt a dŵr, a chan bŵer cemegol, thermol neu drydanol, ac maent yn cynnwys system o fecanweithiau sy'n siapio mewnbwn yr ysgogwr (actuator) i gyflawni cymhwysiad penodol o rymoedd allbwn a symudiad. Ymhlith y peiriannau eraill mae cyfrifiaduron a synwyryddion sy'n monitro perfformiad ac yn cynllunio symudiad, a elwir yn aml yn systemau mecanyddol.
Frontier Days
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1934. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Thin Man ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke.
Peiriant
Nododd athronwyr naturiol y Dadeni chwe pheiriant syml sef dyfeisiau elfennol a oedd yn symud llwyth, a chyfrifo'r gymhareb o rym allbwn i rym mewnbwn, a elwir heddiw yn fantais fecanyddol.
Frontier Days
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Robert Hill ar 14 Ebrill 1886 yn Port Rowan, Ontario a bu farw yn Los Angeles.
Peiriant
Mae peiriannau modern yn systemau cymhleth sy'n cynnwys elfennau strwythurol, mecanweithiau a chydrannau rheoli ac sy'n cynnwys rhyngwynebau ar gyfer defnydd cyfleus. Mae'r enghreifftiau'n cynnwys:
Frontier Days
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Robert Hill nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Peiriant
Geirdarddiad
Gall y gair 'peiriant' gyfeirio at nifer o bethau. Mae'r cofnod ysgrifenedig cyntaf yn cyfeirio at 'beiriant rhyfel', 'Wedi gosod periant wrth y ty, i'w claddu...' https://www.geiriadur.ac.uk/gpc/gpc.html a gall olygu gorchymyn, fel yn y gerdd enwog yn Llyfr Aneirin: 'Tri chant drwy beiriant yn catau...'. Ond yng nghyswllt yr erthygl hon, bonyn y gair yw'r ferf 'peri, paraf', sef gwneud i rywbeth ddigwydd neu achosi i rywbeth ddygwydd. 'Ef a bair im orffwys mewn porfa esmwyth' medd Morris Kyffin yn 1595.
Mae llawer o ieithoedd yn defnyddio amrywiad o'r gair Lladin machina, gan gynnwys y Ffrangeg gyda'r Saesneg yn benthyca@r gair o'r Ffrangeg, Tarddiad y Lladin oedd y Groeg (Doric μαχανά makhana, μηχανή μηχανή mekhane 'dyfeisgarwch', sy'n deillio o μῆχος mekhos sef 'dyfais', 'mantais' ).Daw'r geiriau Cymraeg mecanyddol a mecaneg o'r un gwraidd Groegaidd yma hefyd.
Hanes
File:Palaeolithic Handaxe (FindID 233991).jpg Bwyell law o Bowys, o Hen Oes y Cerrig Isaf
Mae'r fwyell law, a wneir trwy naddu fflint i ffurfio lletem (wedge) yn nwylo bod dynol yn trawsnewid grym a symudiad yr offeryn yn rym hollti lletraws a grym symudiad y darn gwaith. Y fwyell law yw'r enghraifft gyntaf o letem, yr hynaf o'r chwe pheiriant syml clasurol, y mae'r rhan fwyaf o beiriannau wedi'u seilio arnynt. Yr ail beiriant syml hynaf oedd yr plân ar oleddf (ramp), sydd wedi cael ei defnyddio ers y cyfnod cynhanesyddol i symud gwrthrychau trwm, gan gynnwys o bosib rai o gerrig Cromlech Pentre Ifan a Chôr y Cewri.
Dyfeisiwyd y pedwar peiriant syml arall yn y Dwyrain Agos hynafol:
Ymddangosodd y peiriannau wedi'u pweru gan ddŵr, yr olwyn ddŵr a'r felin ddŵr, am y tro cyntaf yn Ymerodraeth Persia, yn yr hyn sydd bellach yn Irac ac Iran, erbyn dechrau'r 4g CC. Ymddangosodd y peiriannau gwynt ymarferol cynharaf, y felin wynt a'r pwmp gwynt, gyntaf yn y byd Mwslemaidd yn ystod yr Oes Aur Islamaidd, yn yr hyn sydd bellach yn Iran, Affganistan a Phacistan, erbyn y 9g OC. Y peiriant stêm ymarferol cynharaf oedd jac ager (steam jack) a yrrwyd gan dyrbin ager, a ddisgrifiwyd ym 1551 gan Taqi al-Din Muhammad ibn Ma'ruf yn yr Aifft Otomanaidd.
Dyfeisiwyd yr injan cotwm yn India cyn y 6g OC, a dyfeisiwyd yr olwyn nyddu yn y byd Islamaidd erbyn dechrau'r 11g, ill dau yn sylfaenol i dwf y diwydiant cotwm. Roedd y droell hefyd yn rhagflaenydd i'r peiriant nyddu, a oedd yn ddatblygiad allweddol yn ystod y Chwyldro Diwydiannol cynnar yn y 18g. Dyfeisiwyd y crancsiafft a'r camsiafft gan Al-Jazari yng Ngogledd Mesopotamia tua 1206, ac yn ddiweddarach daethant yn ganolog i beiriannau modern megis yr injan stêm, injan hylosgi mewnol a rheolyddion otomatig.
Datblygwyd y peiriannau rhaglenadwy cynharaf hefyd yn y byd Mwslemaidd. Y dilyniannwr cerdd (music sequencer) sef offeryn cerdd y gellid ei raglennu oedd y math cynharaf o beiriant rhaglenadwy. Chwaraewr ffliwt otomatig oedd y dilyniannwr cerdd cyntaf, a ddyfeisiwyd gan y brodyr Banu Musa, ac a ddisgrifiwyd yn eu Llyfr Dyfeisiau Dyfeisgar, yn y 9g. Ym 1206, dyfeisiodd Al-Jazari otomata / robotiaid rhaglenadwy. Disgrifiodd bedwar cerddor otomaton, gan gynnwys peiriant drymiau rhaglenadwy, lle gellid eu gorfodi i chwarae gwahanol rythmau a gwahanol batrymau.
Yn ystod y Dadeni, dechreuwyd astudio deinameg y Pwerau Mecanyddol, fel y gelwid peiriannau syml, o safbwynt faint o waith defnyddiol y gallent ei wneud, gan arwain yn y pen draw at y cysyniad newydd o waith mecanyddol. Ym 1586 cafodd y peiriannydd Ffleminaidd Simon Stevin fantais fecanyddol drwy'r plân ar oleddf. Y gwyddonydd Eidalaidd Galileo Galilei yn 1600 a gyfrifodd theori ddeinamig gyflawn peiriannau syml a hynny yn Le Meccaniche ("Ar Fecaneg"). Ef oedd y cyntaf i ddeall fod peiriannau syml yn trawsnewid ynni yn hytrach nag yn ei greu.
bawd|William Robert Grove, o [[Abertawe, dyfeisiwr y gell danwydd.]]
Darganfuwyd rheolau clasurol ffrithiant llithro mewn peiriannau gan Leonardo da Vinci (1452-1519), ond arhosodd heb ei gyhoeddi yn ei lyfrau nodiadau. Cawsant eu hailddarganfod gan Guillaume Amontons (1699) a chawsant eu datblygu ymhellach gan Charles-Augustin de Coulomb yn 1785. Metalegwr arall hynod weithgar oedd David Thomas a ddyfeisiodd broses o'r enw broses ‘chwyth poeth’, a drawsnewidiodd gwaith o wneud haearn, drwy gynhesu aer cyn ei bwmpio i ffwrnais chwyth. David Thomas oedd lywydd cyntaf Cymdeithas Meteleg America.
Creodd y meistr haearn o Gaerfyrddin, Philip Vaughan, batent ar y peli metel a elwir yn ‘ball bearings’ yn 1794. Rhoddodd beli haearn rhwng olwyn ac echel cert gan alluogi i olwynion y cert i droelli’n rhwyddach, drwy leihau't ffrithiant rhyngddynt.
Patentiodd James Watt ei gysylltiad mudiant cyfochrog ym 1782, a wnaeth yr injan stêm act-ddwbl yn realaeth. Daeth injan stêm Boulton a Watt ac yn ddiweddarach locomotifau ager a llongau ager yn boblogaidd.
Barnwr a gwyddonydd a aned yn Abertawe oedd Syr William Robert Grove (1811-1896). Ef, yn 1842, a ddyfeisiodd y gell danwydd. Roedd ei beiriant yn cyfuno hydrogen ac ocsigen i gynhyrchu trydan. David Edward Hughes (1831-1900) o’r Bala a ddyfeisiodd y microffon. Mae'n debygol iawn iddo hefyd ddarganfod tonfedd radio ddegawd cyn Heinrich Hertz yn 1888. Credai y dylai pobl y byd cyfan fanteisio o'r microffon, ac felly nid aeth ati i gymryd patent arno.
Roedd mab i weithiwr dur o Abertawe, Edward ‘Taffy’ Bowen (1911-1991) yn allweddol yn y gwaith o ddatblygu radar. ei arbenigedd oedd eu gosod mewn awyrennau er mwyn canfod awyrennau eraill a llongau tanfor yn ystod yr Ail Ryfel Byd. Ar ôl y rhyfel arloesodd ym maes astronomeg radio.
Peiriannau syml
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ab/Table_of_Mechanicks%2C_Cyclopaedia%2C_Volume_2.png/250px-Table_of_Mechanicks%2C_Cyclopaedia%2C_Volume_2.png|bawd|387x387px| Tabl o fecanweithiau syml, o Cyclopædia Chambers, 1728. Mae peiriannau syml yn darparu "geirfa" ar gyfer deall peiriannau mwy cymhleth. Arweiniodd y syniad y gellir dadelfennu peiriant yn elfennau symudol Archimedes at ddiffinio'r lifer, y pwli a'r sgriw fel peiriannau syml. Erbyn cyfnod y Dadeni cynyddodd y rhestr hon i gynnwys yr olwyn a'r echel, y lletem a'r plân ar oleddf. Mae'r dull modern o nodweddu peiriannau yn canolbwyntio ar y cydrannau sy'n caniatáu symudiad, a elwir yn uniadau (joints).
Systemau mecanyddol
Mae system fecanyddol yn rheoli pŵer i gyflawni tasg sy'n cynnwys grymoedd a symudiad. Mae peiriannau modern yn systemau sy'n cynnwys (i) ffynhonnell pŵer ac actiwadyddion sy'n cynhyrchu grymoedd a symudiad, (ii) system o fecanweithiau sy'n siapio mewnbwn yr actiwadydd i gyflawni cymhwysiad penodol o rymoedd allbwn a symudiad, (iii) rheolydd gyda synwyryddion sy'n cymharu'r allbwn â nod perfformiad ac yna'n cyfeirio mewnbwn yr actiwadydd, a (iv) rhyngwyneb i weithredwr sy'n cynnwys liferi, switshis, ac arddangosiadau. Mae hyn i'w weld yn injan stêm Watt lle mae'r pŵer yn cael ei ddarparu gan stêm yn ehangu i yrru'r piston. Mae'r trawst cerdded, y cwplwr a'r crank yn trawsnewid symudiad llinellol y piston i gylchdroi'r pwli allbwn. Yn olaf, mae'r cylchdro pwli yn gyrru'r llywodraethwr pêl hedfan sy'n rheoli'r falf ar gyfer y mewnbwn stêm i'r silindr piston.
Mecaneiddio ac awtomeiddio
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0d/Agricola1.jpg/220px-Agricola1.jpg|de|bawd| Teclyn mwyngloddi wedi ei bweru gan ddŵr a ddefnyddir i godi mwynau. Daw'r llun bloc pren hwn o De re metallica gan Georg Bauer (enw Lladin Georgius Agricola, tua 1555), gwerslyfr mwyngloddio cynnar sy'n cynnwys nifer o luniadau a disgrifiadau o offer mwyngloddio. Mae mecaneiddio 'n darparu peiriannau i weithredwyr dynol sy'n eu cynorthwyo gyda'u gwaith neu'n disodli eu gwaith.
Mae dyfeisiau sy'n achosi newidiad mewn cyflymder neu newidiad i cilyddol i fudiant cylchdro, fel arfer yn cael eu hystyried yn beiriannau. Ar ôl trydaneiddio, pan nad oedd y rhan fwyaf o beiriannau bach bellach yn cael eu pweru â llaw, roedd mecaneiddio yn gyfystyr â pheiriannau modur.
Mecaneg
Mae Usher yn adrodd bod traethawd Arwr Alecsandria ar Fecaneg yn canolbwyntio ar yr astudiaeth o godi pwysau trwm. Heddiw mae mecaneg yn cyfeirio at ddadansoddiad mathemategol grymoedd a symudiad system fecanyddol, ac mae'n cynnwys astudiaeth o sinemateg a dynameg y systemau hyn.
Dynameg peiriannau
Mae dadansoddiad deinamig o beiriannau'n dechrau gyda model anhyblyg i bennu adweithiau, ac ar yr adeg honno mae'r effeithiau elastigedd yn cael eu cynnwys. Mae dynameg corff anhyblyg yn astudio symudiad systemau cyrff cydgysylltiedig o dan weithrediad grymoedd allanol. Mae'r rhagdybiaeth bod y cyrff yn anhyblyg, sy'n golygu nad ydynt yn anffurfio o dan weithred grymoedd cymhwysol, yn symleiddio'r dadansoddiad trwy leihau'r paramedrau sy'n disgrifio cyfluniad y system i gyfieithu a chylchdroi fframiau cyfeirio sydd ynghlwm wrth bob corff.
Diffinnir deinameg system gorff anhyblyg gan ei hafaliadau mudiant, sy'n deillio o ddefnyddio naill ai deddfau mudiant Newton neu fecaneg Lagrancian. Mae datrysiad yr hafaliadau mudiant hyn yn diffinio sut mae cyfluniad y system o gyrff anhyblyg yn newid fel swyddogaeth amser. Mae ffurfio a datrysiad deinameg corff anhyblyg yn arf pwysig yn efelychiad cyfrifiadurol systemau mecanyddol.
Cinemateg peiriannau
Mae dadansoddiad deinamig o beiriant yn gofyn am bennu symudiad, a elwir hefyd yn cinemateg, o'i gydrannau, a elwir yn ddadansoddiad cinematig. Caniateir i leoliad, cyflymder a chyflymiad pob pwynt mewn cydran gael eu pennu o'r priodweddau hyn ar gyfer pwynt cyfeirio, a lleoliad onglog, cyflymder onglog a chyflymiad onglog y gydran.
Dylunio peiriannau
Mae dylunio peiriant yn cyfeirio at y gweithdrefnau a'r technegau a ddefnyddir i fynd i'r afael â thri cham yng nghylch bywyd peiriant:
Elza Fromm-Trinta
Mae Elza Fromm-Trinta (ganwyd:  1934) yn fotanegydd nodedig a aned yn Brasil. Un o'r sefydliadau a'i chyflogodd fel botanegydd oedd Prifysgol Tehran.
Cae Henfron
Mae Cae Henfron wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 1 Ionawr 1980 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle. Mae ei arwynebedd yn 1.94 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.
Math o safle
Dynodwyd y safle ar sail ei fywyd gwyllt, er enghraifft grwpiau tacsonomegol megis adar, gloynnod byw, madfallod, ymlusgiaid neu drychfilod. Mae safleoedd bywyd gwyllt fel arfer yn ymwneud â pharhad a datblygiad yr amgylchedd megis tir pori traddodiadol.
Cyffredinol
Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.
Gynacantha auricularis
Gwas neidr gymharol fawr o deulu'r Aeshnidae ('Yr Ymerawdwyr') yw'r Gynacantha auricularis. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
A Soldier's Tale
Ffilm ddrama a ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Larry Parr yw A Soldier's Tale a gyhoeddwyd yn 1988. Fe'i cynhyrchwyd yn Seland Newydd. Lleolwyd y stori yn Ffrainc a chafodd ei ffilmio yn Normandi. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1988. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Hard sef ffilm llawn cyffro gan John McTiernan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Alun Bollinger oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Michael J. Horton sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Sianel 69
Ffilm ddrama yw Sianel 69 a gyhoeddwyd yn 1996. Fe'i cynhyrchwyd yn Ne Corea. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Coreeg.
A Soldier's Tale
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Larry Parr ar 1 Ionawr 1901.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Larry Parr nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Iau
bawd|Iau pren ar wedd o ych ''Erthygl yw hon am yr offeryn amaethyddol a elwir yn iau. Am ystyron eraill gweler Iau (gwahaniaethu).''
Lynden, Washington
Dinas yn, yn nhalaith Washington, yw .
Sianel 69
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1996. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Scream sef ffilm arswyd gan Wes Craven. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,100 o ffilmiau Coreeg wedi gweld golau dydd.
Lynden, Washington
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Lynden, gan gynnwys:
Iau
Darn o bren wedi ei wisgo am wddf pâr o anifeiliaid yw iau. Defnyddir yr iau i alluogi anifeiliaid i dynnu llwyth, e.e. aradr, coed, trol, cert, neu i droi pwmp dŵr i ddyfrhau. Pwrpas yr iau yw rhannu'r baich ar draws ysgwyddau'r anifeiliaid.
Sianel 69
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Iau
Defnyddir ieuau ar geffylau weithiau ond ar ychain y'i gwelir amlaf. Defnyddir ychain â chyrn arnynt er mwyn cadw'r iau yn ei le pan fyddant yn arafu, yn cerdded am nôl neu yn gostwng eu pennau.
DDX19B
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn DDX19B yw DDX19B a elwir hefyd yn DEAD-box helicase 19B ac ATP-dependent RNA helicase DDX19B (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 16, band 16q22.1.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn DDX19B.
Dogon
Ffilm ddogfen yw Dogon (Dokumentarfilm) a gyhoeddwyd yn 2003. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Bo Tengberg oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Theis Schmidt sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
14 Medi
14 Medi yw'r ail ddydd ar bymtheg a deugain wedi'r dau gant (257ain) o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (258ain mewn blynyddoedd naid). Erys 108 diwrnod arall hyd ddiwedd y flwyddyn.
Genedigaethau
bawd|140px|dde|[[Alexander von Humboldt]] bawd|140px|dde|[[Amy Winehouse]]
Marwolaethau
bawd|140px|dde|[[Grace Kelly]]
Curious George 3: Back to The Jungle
Ffilm i blant gan y cyfarwyddwr Phil Weinstein yw Curious George 3: Back to The Jungle a gyhoeddwyd yn 2015. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Affrica. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Heitor Pereira. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs a thrwy fideo ar alwad.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Frank Welker. Mae'r ffilm Curious George 3: Back to The Jungle yn 80 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Phil Weinstein ar 10 Medi 1969 yn Long Beach, Califfornia. Mae ganddi o leiaf 27 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Phil Weinstein nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
o Unol Daleithiau America]]
John Hanmer, Barwn 1af Hanmer
Roedd John Hanmer, Barwn 1af Hanmer (22 Rhagfyr 1809 - 8 Mawrth 1881), (Syr John Hanmer Bt rhwng 1828 a 1872), yn Aelod Seneddol Bwrdeistrefi Fflint.
Cefndir ac addysg
Roedd Hanmer yn fab i Thomas Hanmer, mab hynaf Syr Thomas Hanmer, 2il Farwnig. Ei fam oedd Arabella Charlotte, merch T S D Bucknell. Addysgwyd ef yng Ngholeg Eton a Choleg Christ Church, Rhydychen. Yn 1828, olynodd ei daid fel y trydydd Barwnig.
Gyrfa wleidyddol
Eisteddodd Hanmer fel Aelod Seneddol Yr Amwythig rhwng 1832 a 1837, ar gyfer Kingston upon Hull rhwng 1841 a 1847 a Bwrdeistrefi'r Fflint rhwng 1847 a 1872. Bu hefyd yn gwasanaethu fel Uchel Siryf Sir y Fflint ym 1832. Ym 1872 fe'i dyrchafwyd i Dŷ'r Arglwyddi fel y Barwn Hanmer, o Hanmer a'r Fflint, yn Sir y Fflint.
Teulu
Priododd Georgiana Chetwynd, merch Syr George Chetwynd, 2il Barwnig, ym 1833. Nid oedd plant o'r briodas. Bu farw Arglwyddes Hanmer ym Mawrth 1880. Bu farw'r Arglwydd Hanmer ym Mawrth 1881, yn 71 mlwydd oed.
Safle Rufeinig Caersŵs
Saif Safle Rufeinig Caersŵs gerllaw Caersŵs, Powys, a ger afon Hafren;.
Disgrifiad
Ceir dwy gaer Rufeinig yma. Adeilawyd y gaer gyntaf, Caersŵs I, ar dir uchel uwchben afon Hafren. Mae'n perthyn i'r cyfnod cynnar, cyn 69 OC, ac efallai yn perthyn i gyfnod yr ymladd rhwng y Rhufeiniaid a'r Ordoficiaid.
Saif yr ail gaer, Caersŵs II, ar dir gwastad ger glan ogleddol afon Carno. Adeiladwyd hon yn ystod teyrnasiad yr ymerawdwr Vespasian, yn y 70au OC. Mae ganddi arwynebedd o 7.7 acer, sy'n awgrymu ei bod wedi ei bwriadu ar gyfer garsiwn o cohors milaria o fil o filwyr atodol. Cafwyd hyd i grochenwaith a darnau arian, yn enwedig ar safle'r baddondy, yn dyddio o deyrnasiad Antoninus Pius (138 - 161) hyd gyfnod Victorinus a Tetricus I (268 - 273). Ceir cofnod i gohort cynhtaf y Celtiberiaid ffurfio'r garsiwn yn ystod y 3g. Nid oes unrhyw arwydd o filwyr yma at ôl 280, ond ymddengys i'r gaer hon gael ei defnyddio'n barhaus am gyfnod hwy nag unthyw gaer arall yng Nghymru.
The Short History of The Long Road
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Ani Simon-Kennedy yw The Short History of The Long Road a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ani Simon-Kennedy. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Safle Rufeinig Caersŵs
Disgrifiad
Tu allan i'r gaer, ceir olion vicus sylweddol, yn cynnwys siopau ac efallai tafarn. Gerllaw, roedd fila Rufeinig, gyda'i baddondy ei hun.
The Short History of The Long Road
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Safle Rufeinig Caersŵs
Cadw
Mae'r safle yng ngofal CADW ac yn agored i'r cyhoedd. Cofrestrwyd yr heneb hon gyda'r rhif SAM unigryw: MG001.
The Short History of The Long Road
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ani Simon-Kennedy nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Safle Rufeinig Caersŵs
Cadw
Ceir ail gaer Rufeinig yn, gyda'r rhif SAM unigryw: MG222.
Troublesome Wives
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Harry Hughes yw Troublesome Wives a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mabel Poulton, Eric Bransby Williams, Mary Newland a Reginald Fox. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Hughes yn Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Harry Hughes nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gynacantha bainbriggei
Gwas neidr gymharol fawr o deulu'r Aeshnidae ('Yr Ymerawdwyr') yw'r Gynacantha bainbriggei. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
Caer Rufeinig Trawsgoed
Caer Rufeinig ydy Caer Rufeinig Trawsgoed sydd wedi'i lleoli yng nghymuned Trawsgoed, Ceredigion;.
Mae'r safle yng ngofal CADW ac yn agored i'r cyhoedd. Cofrestrwyd yr heneb hon gyda'r rhif SAM unigryw: CD119.
Cae Llwyn
Mae Cae Llwyn wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 14 Rhagfyr 1990 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle. Mae ei arwynebedd yn 3.44 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.
Math o safle
Dynodwyd y safle ar sail ei fywyd gwyllt, er enghraifft grwpiau tacsonomegol megis adar, gloynnod byw, madfallod, ymlusgiaid neu drychfilod. Mae safleoedd bywyd gwyllt fel arfer yn ymwneud â pharhad a datblygiad yr amgylchedd megis tir pori traddodiadol.
Cyffredinol
Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.
Dryw prysgoed mawr
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Dryw prysgoed mawr (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: drywod prysgoed mawrion) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Sericornis nouhuysi; yr enw Saesneg arno yw Large mountain sericornis. Mae'n perthyn i deulu'r Dreinbig (Lladin: Acanthizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn S. nouhuysi, sef enw'r rhywogaeth.
PNKP
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn PNKP yw PNKP a elwir hefyd yn Polynucleotide kinase 3'-phosphatase a Bifunctional polynucleotide phosphatase/kinase (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn ôl o gromosom dynol 19, band 19q13.33.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn PNKP.
Inga Braune
Arlunydd benywaidd o'r Almaen yw Inga Braune (1 Gorffennaf 1981).
Treuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn yr Almaen.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Gynacantha bartai
Gwas neidr gymharol fawr o deulu'r Aeshnidae ('Yr Ymerawdwyr') yw'r Gynacantha bartai. Fel llawer o weision neidr, ei gynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd.
Dirprwy Brif Weinidog
Mewn rhai gwledydd, gweinidog sy'n gallu cymryd drosodd yn lle'r Prif Weinidog os bydd yn absennol dros dro o'r swydd am ryw reswm yw Dirprwy Brif Weinidog neu Is Brif Weinidog. Mae'n swydd debyg i honno Is Arlywydd, ond gyda gwahaniaethau pwysig, er bod y ddwy swydd fel ei gilydd yn ail ar ôl yr arweinydd gwladol. Yng Nghanada, swyddi i weision sifil ydyw, fel y swydd o brif weinidog ei hun. Ceir swyddi cyffelyb yn nhaleithiau Canada ac Awstralia hefyd (Deputy Premier).
Yn aml mae dirprwy brif weinidog yn dal swydd arall yn y cabinet ac yn un o'r ffigyrau amlycaf yn y llywodraeth. Weithiau mae dirprwy brif weinidog yn is arweinydd y blaid lywodraethol neu'n arweinydd plaid lai mewn clymblaid, fel yn achos Dirprwy Brif Weinidog Cymru ar hyn o bryd (2008).
Caer Rufeinig i'r Gorllewin o Gaer Llanio
Caer Rufeinig ydy Caer Rufeinig I'r Gorllewin o Gaer Llanio sydd wedi'i lleoli yng nghymuned Lladdewi Brefi, Ceredigion;.
Mae'r safle yng ngofal CADW ac yn agored i'r cyhoedd. Cofrestrwyd yr heneb hon gyda'r rhif SAM unigryw: CD120.
Cân a Gysegrwyd i Wraig
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1977. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode IV: A New Hope sef ffilm wyddonias a sgriptiwyd gan y cyfarwyddwr ffilm George Lucas. Hyd at 2022 roedd o leiaf 7,100 o ffilmiau Coreeg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tanagr mantell las
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tanagr mantell las (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod mantell las) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Iridosornis porphyrocephala; yr enw Saesneg arno yw Purplish-mantled tanager. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn I. porphyrocephala, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r tanagr mantell las yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Dil Kabaddi
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Anil Sharma yw Dil Kabaddi a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Sachin Gupta.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd. Anay Goswamy oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Jathi Ratnalu
Ffilm drama-gomedi yw Jathi Ratnalu a gyhoeddwyd yn 2020. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Lleolwyd y stori yn India a chafodd ei ffilmio yn Telangana. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Telugu a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Radhan.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Murali Sharma, Tanikella Bharani, Vennela Kishore, Brahmaji, Priyadarshi Pulikonda, Rahul Ramakrishna a Naveen Polishetty. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,800 o ffilmiau Telugu wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Petrisen goed dorwinau
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Petrisen goed dorwinau (sy'n enw benywaidd; enw lluosog: petris coed torwinau) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Arborophila javanica; yr enw Saesneg arno yw Chestnut-bellied tree partridge. Mae'n perthyn i deulu'r Ffesantod (Lladin: Phasianidae) sydd yn urdd y Galliformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn A. javanica, sef enw'r rhywogaeth.
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1966
Galwyd etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1966 ar y 31 Mawrth, 1966 gan y prifweinidog ar y pryd: Harold Wilson. Dychwelwyd y Llywodraeth Lafur gyda mwyafrif o 96 Aelod Seneddol. Gwnaeth y penderfyniad hwn i alw etholiad am sawl rheswm; yn gyntaf, dim ond 17 mis ynghynt yr etholwyd ei blaid i lywodraethu ac oherwydd y mwyafrif bychan oedd ganddo, roedd llywodraethu'n fwrn ac yn anodd. 4 aelod seneddol oedd ei fwyafrif. Yn ail, cafwyd isetholiad yng Ngogledd Hull ychydig ynghynt. Roedd yn llygad ei le ac etholwyd y Blaid Lafur yn eu holau - gyda mwyafrif o 96. Noda gwefan y BBC fwyafrif o 363 seats, sy'n rhoi mwyafrif o 96, gan fod sedd y LLefarydd yn cael ei restru fel "Arall".
Darlledwyd y noson yn fyw gan y BBC a chyflwynwyd y noson gan Cliff Michelmore, Robin Day, Robert McKenzie a David Butler.
Yr Ymerodraeth Alaidd
bawd|Yr Ymerodraeth Alaidd (gwyrdd) yn 271
Yr Ymerodraeth Alaidd (Lladin: Imperium Galliarum) yw'r enw modern ar y rhan a dorrodd yn rhydd o'r Ymerodraeth Rufeinig rhwng 260 - 274. Roedd hyn yn rhan o ddigwyddiadau Argyfwng Imperialaidd y Drydedd Ganrif.
Sefydlwyd yr ymerodraeth gan Postumus yn 260, yn dilyn ymosodiadau gan y barbariaid a diffyg cymorth o Rufain. Ar ei huchafbwynt, roedd yn cynnwys Germania, Gâl, Prydain, a Hispania. Llofruddiwyd Postumus yn 268, a chollodd yr ymerodraeth lawer o'i thiriogaethau, ond parhaodd hyd 274. Yn y flwyddyn honno, adfeddiannwyd hi gan yr ymerawdr Aurelian wedi Brwydr Châlons.
PARK7
Protein sy'n cael ei godio yn y corff dynol gan y genyn PARK7 yw PARK7 a elwir hefyd yn Parkinsonism associated deglycase (Saesneg). Segment o DNA yw'r genyn, sy'n amgodio ffwythiant arbennig. Mae'r genyn yma wedi ei leoli ar yr edefyn blaen o gromosom dynol 1, band 1p36.23.
Cyfystyron
Yn aml mae gan enynnau lawer o gyfystyron. Mae hyn oherwydd eu bod yn aml yn cael eu darganfod gan nifer o bobl mewn cyd-destunau gwahanol heb wybod mai'r un genynnau oeddyn nhw. Hefyd mae gan wahanol gymunedau gwyddonol safonau gwahanol ar gyfer enwi genynnau. Dyma restr o gyfystyron ar gyfer y genyn PARK7.
Virginia's Husband
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Harry Hughes yw Virginia's Husband a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Patrick Aherne, Mabel Poulton, Marie Ault a Mary Newland. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Harry Hughes yn Teyrnas Unedig Prydain Fawr ac Iwerddon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Harry Hughes nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eeta
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr I. V. Sasi yw Eeta a gyhoeddwyd yn 1978. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd ഈറ്റ ac fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Malaialeg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan G. Devarajan.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Madhu, Kamal Haasan, Sheela a Seema.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1978. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Deer Hunter sef ffilm ryfel sy'n adrodd stori tri chyfaill Americanaidd a'u gwasanaeth milwrol gorfodol yn Rhyfel Fietnam. Hyd at 2022 roedd o leiaf 600 o ffilmiau Malaialam wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan K Narayanan sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm I V Sasi ar 28 Mawrth 1948 yn Kozhikode a bu farw yn Chennai ar 2 Gorffennaf 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1968 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd I. V. Sasi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sarajevo
bawd|220px|Sarajevo
Sarajevo yw prifddinas a dinas fwyaf Bosnia a Hertsegofina, gyda phoblogaeth o tua 419,030 yn 2007.
Er fod pobl wedi bod yn byw yn yr ardal ers y cyfnod cynhanesyddol, sefydlwyd y ddinas gan Ymerodraeth yr Otomaniaid yn y 15g. Daeth yn fyd-enwog yn 1914, pan saethwyd yr Archddug Franz Ferdinand, etifedd coron Awstria, a'i wraig Sofía Chotek, yma ar 28 Mehefin 1914 gan fyfyriwr Serbaidd ieuanc o'r enw Gavrilo Princip. Dechreuodd hyn y broses a arweiniodd at y Rhyfel Byd Cyntaf. Cynhaliwyd Gemau Olympaidd y Gaeaf yma yn 1984.
Sibrydion
Band o Gaerdydd yw Sibrydion, yn wreiddiol o'r Waunfawr, a ffurfiwyd gan y brodyr Osian a Meilir Gwynedd, gynt o'r band Big Leaves. Perfformiodd y grwp yn gyhoeddus am y tro cyntaf yn Eisteddfod Genedlaethol Casnewydd yn 2004. Rhyddhawyd eu halbwm cyntaf, JigCal (2005), gan y ddau frawd, a Dan "Fflos" Lawrence ar label Rasal, a recordwyd yn Stiwdio Nen, Caerdydd.
Tony Conran
Bardd a chyfieithydd o Gymro oedd Anthony Edward Marcell "Tony" Conran (7 Ebrill 1931 – 14 Ionawr 2013) oedd yn ysgrifennu yn y Saesneg a'r Gymraeg.
Ganwyd yn Mengal, India, ond mudodd y teulu i Fae Colwyn ac yno ac ym Mhrifysgol Cymru, Bangor y cafodd ei addysg. Fe'i penodwyd yn gymrawd ymchwil a thiwtor yn Adran Saesneg y coleg ym 1957. Bu yno tan ei ymddeoliad ym 1982.
Fe gyfieithoedd y cerddi Cymraeg ar gyfer y gyfrol y bu yn gyfrifol amdanni The Penguin Book of Welsh Verse (1967).
Sibrydion
Fe fu'r band yn llwyddiannus iawn ers rhyddhau JigCal, gan ennill albwm gorau 2006 yng Ngwobrau Roc a Phop BBC Radio Cymru, a dewiswyd y gân 'Dafad Ddu' fel cerddoriaeth deitlau rhaglen Bandit ar S4C.
Tony Conran
Cafodd ei eni gyda pharlys yr ymennydd.
Sibrydion
Erbyn 2007, ehangodd y band ymhellach, ac erbyn hyn mae pum aelod yn y band: Meilir Gwynedd (Llais, Gitâr Flaen), Osian Gwynedd (allweddellau), Dan Lawrence (Gitâr), Rhys Roberts (Bas) sydd hefyd yn aelod o Anweledig, a Dafydd Nant (drymiau) sydd hefyd yn aelod o Bob. Rhyddhawyd eu hail albwm, Simsalabim yng Ngorffennaf 2007, ar label Copa.
Evangelina A. Sánchez
Mae Evangelina A. Sánchez (ganwyd:  1934) yn fotanegydd nodedig a aned yn Yr Ariannin. Un o'r sefydliadau a'i chyflogodd fel botanegydd oedd Sefydliad Botaneg Komarov (Ботанический институт имени В. Л. Комарова РАН).
The Murder Man
Ffilm ddrama sy'n 'ffilm du' gan y cyfarwyddwr Tim Whelan yw The Murder Man a gyhoeddwyd yn 1935. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Dinas Efrog Newydd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Tim Whelan a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan William Axt.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Tim Whelan ar 2 Tachwedd 1893 yn Cannelton, Indiana a bu farw yn Beverly Hills ar 8 Chwefror 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Tim Whelan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Evangelina A. Sánchez
Dynodwr rhyngwladol yr awdur ar Gofrestr Rhyngwladol Enwau Planhigion (International Plant Names Index) yw . Fel sy'n arferol mewn botaneg, ceir byrfodd yn hytrach nag enw llawn, pan ddyfnynir neu pan sonir am y person hwn, sef .
Sibrydion
Daeth eu trydydd halbwm, Campfire Classics allan yn ystod Gwanwyn 2009. Dyma'u cynnyrch cyntaf yn Saesneg. Cafodd adolygiadau ffafriol yn y wasg Brydeinig, gan gael ei henwi'n Albwm yr Wythnos yn The Times.
Sans Laisser De Traces
Ffilm drosedd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Grégoire Vigneron yw Sans Laisser De Traces a gyhoeddwyd yn 2010. Fe'i cynhyrchwyd gan Olivier Delbosc yn Ffrainc. Lleolwyd y stori yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Grégoire Vigneron.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Léa Seydoux, Julie Gayet, André Wilms, Benoît Magimel, François-Xavier Demaison, Jean-Marie Winling, Stéphane De Groodt, Christelle Cornil, Serge Larivière ac Yves Jacques. Mae'r ffilm Sans Laisser De Traces yn 91 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Laurent Dailland oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Grégoire Vigneron ar 1 Ionawr 1953.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Grégoire Vigneron nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Begunaah
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Anil Suri yw Begunaah a gyhoeddwyd yn 1991. Fe'i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hindi a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Rajesh Roshan.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1991. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Silence of the Lambs sef Jonathan Demme ffilm Americanaidd gan a oedd yn serennu’r Cymro Anthony Hopkins a’r actores Jodie Foster. Hyd at 2022 roedd o leiaf wyth mil o ffilmiau Hindi wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Anil Suri ar 1 Ionawr 1943.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Anil Suri nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol: