cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cwm Rhymni
Dyffryn ym mwrdeisdref sirol Caerffili yn ne Cymru yw Cwm Rhymni (Saesneg: Rhymney Valley). Mae'n cynnwys tref Rhymni a phentrefi Tredegar Newydd, Pontlotyn a Fochriw. Arferai fod yn enwog am ei diwydiant glo a diwydiannau eraill, megis haearn.
Crëwyd y cwm gan rewlifoedd; yn awr mae Afon Rhymni yn llifo tua'r de i gyfeiriad Caerdydd. Arferai'r afon ffurfio'r ffîn rhwng Sir Forgannwg a Sir Fynwy. Tyfodd y boblogaeth yn sylweddol yn ystod y 19g gyda datblygiad diwydiant yma. Ymhlith enwogion y cwm mae'r bardd-löwr Idris Davies.
Mae'r briffordd A469 a Rheilffordd Cwm Rhymni yn cysylltu'r cwm â Chaerdydd. Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol Cymru yma ym 1990.
Harmontown
Ffilm ddogfen yw Harmontown a gyhoeddwyd yn 2014. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Harmontown ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Mae'r ffilm Harmontown (ffilm o 2014) yn 101 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Girlie
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Tatiana Vilhelmová, Lukáš Latinák, Ondřej Vetchý, Martha Issová, Dana Batulková, Dorota Nvotová, Pavel Kikinčuk, Jana Hubinská, Kamil Švejda a. Mae'r ffilm Girlie (ffilm o 2002) yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Harry Potter and the Chamber of Secrets sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Antonín Chundela oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Benjamin Tuček ar 15 Gorffenaf 1972 yn Brno. Derbyniodd ei addysg yn Academi'r Celfyddydau Mynegiannol.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Benjamin Tuček nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Charles Watkin Williams-Wynn (1822–1896)
Roedd Charles Watkin Williams-Wynn (4 Hydref 1822 – 25 Ebrill 1896) yn wleidydd Ceidwadol Cymreig a eisteddodd yn Nhŷ'r Cyffredin o 1862 i 1880 fel Aelod Seneddol  Maldwyn
Cefndir
Roedd Charles yn fab ac etifedd y Gwir Anrhydeddus Charles Watkin Williams Wynn, Pentrego, AS Maldwyn  o 1799 i 1850 a Mary merch hynaf Syr Foster Cuniliffe.
Derbyniodd ei addysg yn Ysgol Westminster a Choleg Eglwys Crist Rhydychen lle graddiodd BA ym 1843 ac MA ym 1845.
Ym 1853 priododd y Ledi Annora Pierrepont, ail ferch yr ail Iarll Manvers, bu hi farw ym 1888. Bu iddynt wyth o blant:
Gyrfa
Galwyd Williams-Wynne i'r bar yn Lincoln's Inn ym 1846 a fu'n gweithio fel Bargyfreithiwr Adolygol hyd iddo etifeddu ystâd ei dad ym 1850.
Gyrfa wleidyddol
Cyn fu newidiadau i'r drefn ddemocrataidd i ehangu'r bleidlais ac i fwrw pleidlais mewn dirgelwch ystyrid etholaeth Maldwyn yn eiddo i deulu Williams-Wynne. Rhagflaenydd Charles fel Aelod Seneddol oedd Herbert Watkin Williams-Wynn ei gefnder (roedd y ddau yn ŵyr i  Syr Watkin Williams-Wynn, 4ydd Barwnig). Rhagflaenydd Herbert oedd Charles Watkin Williams-Wynn yr hynaf, tad Charles Williams-Wynn; bu hen daid Charles Syr Watkin Williams-Wynne, 3ydd Barwnig yn cynrychioli'r sedd yn y 1740au.
Etholwyd Charles Williams-Wynn am y tro cyntaf mewn isetholiad ym 1862 a achoswyd trwy farwolaeth ei gefnder, dyma fu'r etholiad cystadleuol cyntaf yn yr etholaeth ers 1831. Llwyddodd Williams- Wynne i drechu ei wrthwynebydd Rhyddfrydol, Charles Hanbury-Tracy, yn weddol gyffyrddus. Bu'r etholiad yn un nodedig gan i dorf o ryw 400-500 o bobl tarfu ar gefnogwyr Williams-Wynn yn Llanidloes er mwyn ceisio eu rhwystro rhag pleidleisio; cafodd pedwar o arweinwyr y brotest eu carcharu am 3 mis am eu rhan yn y digwyddiad.
Cafodd Williams-Wynne ei ailethol yn ddiwrthwynebiad mewn pob etholiad hyd 1880 pan wynebodd wrthwynebiad gan ymgeisydd Rhyddfrydol, Stuart Rendel, a cholli ei sedd a chanrifoedd o ddylanwad ei deulu ar yr etholaeth. Ceisiodd adennill ei sedd yn etholiad cyffredinol 1885 ond heb lwyddiant, ac arhosodd yr etholaeth yn nwylo'r Rhyddfrydwyr am y nawdeg naw flwyddyn ddilynol
Marwolaeth
Bu farw Williams-Wynn yn ei gartref yn Llundain 2 Lower Berkeley Street a chladdwyd ei weddillion yn Eglwys Meifod
The Martyrdom of Thomas a Becket
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Percy Stow yw The Martyrdom of Thomas a Becket a gyhoeddwyd yn 1908. Lleolwyd y stori yn Lloegr. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Loweswater, Cumbria
Mae'r plwyf sifil yn cynnwys yr aneddiadau Mockerkin a Thackthwaite.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 231.
The Martyrdom of Thomas a Becket
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1908. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantasmagorie sef ffilm Ffrenig fud gan Émile Cohl. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Percy Stow ar 1 Ionawr 1876 yn Bwrdeistref Llundain Islington a bu farw yn Torquay ar 5 Mehefin 2011.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Percy Stow nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cath
Mae'r gath (Felis catus neu domesticus) yn famal bach cigysol dof sydd â blew meddal, trwyn byr wisgerog ac ewinedd gwrthdynnol. Mae'n anifail anwes a fegir am ei chwmnïaeth, yn aml, a'i gallu i hela pryf a nadroedd a hynny ers o leiaf 9,500 o flynyddoedd.
Mae'n heliwr celfydd, a cheir dros fil o wahanol fathau. Gellir ei hyfforddi i ufuddhau i orchmynion syml. Mae rhai cathod penodol yn enwog am allu gweithio systemau mecanyddol syml fel dyrnau drysau. Mae cathod yn defnyddio nifer o wahanol fathau o synau ac iaith-gorfforol wrth gyfathrebu. Gyda 600 miliwn o gathod fel anifeiliad anwes ledled y byd, cathod, mae'n bosib, yw'r anifail anwes mwyaf poblogaidd yn y byd.
Credir mai yn Aifft Hynafol y cafodd y cathod cyntaf eu bridio, ond fe ddarganfuwyd mewn astudiaeth yn 2007 mai yn y Dwyrain Canol - a hynny dros 10,000 o flynyddoedd yn ôl.
Gall cath fod yn gath tŷ (neu'n gath anwes) yn gath fferm neu'n gath wyllt; mae'r olaf yn byw'n rhydd ac yn osgoi cyswllt dynol. Gwerthfawrogir y gath ddof gan bobl am ei chwmnïaeth a'u gallu i ladd cnofilod fel llygod. Ceir tua 60 o fridiau gwahanol o gathod.
Mae’r gath yn debyg o ran anatomeg i’r rhywogaethau cathaidd arall: mae ganddi gorff hyblyg cryf, gydag atgyrchau cyflym, dannedd miniog a chrafangau y gellir eu tynnu a'u moeli er mwyn lladd ysglyfaeth bach. Mae ei golwg yn y nos a'i synnwyr arogli wed datblygu'n dda. Mae cyfathrebu cath yn cynnwys lleisiau fel mewian a chanu grwndi, hisian, chwyrlio a rhochian yn ogystal ag iaith y corff sy'n unigryw i gathod. Mae' fwyaf gweithgar gyda'r wawr a'r cyfnos ac yn heliwr unig ond yn rhywogaeth gymdeithasol. Gall glywed synau rhy wan neu'n rhy uchel o ran amledd - a synau sy'n rhy uchel i glustiau dynol, fel y synau a wneir gan lygod a mamaliaid bach eraill. Mae cathod hefyd yn secretu ac yn canfod arogl fferomonau.
Gall cathod dof benywaidd feichiogi rhwng y gwanwyn a diwedd yr hydref, gyda meintiau'r torllwyth yn aml yn amrywio o ddwy i bum cath fach. Mae cathod dof yn cael eu bridio a'u harddangos mewn digwyddiadau fel cathod pedigri cofrestredig. Gall ysbaddu effeithio ar boblogaeth cathod, ond mae cathod ledled y byd ar gynnydd a phoblogaethau o adar yn gostwng
Geirdarddiad
Tarddiad y gair Cymraeg cath, yw'r gair Lladin catta, cattus, a ddefnyddiwyd gyntaf yn niwedd y 1g. Awgrymwyd bod y gair catta, cattus yn benthyca o'r Gopteg šau (ϣⲁⲩ) ‘cath wryw’, neu ei ffurf fenywaidd wedi'i ôl-ddodi â -t. Efallai fod y gair Lladin yn benthyca o iaith Nilo-Saharaidd. Mae'r geiriau Nwbieg kaddîska ‘cath wyllt’ a Nobiin kadīs yn ffynonellau posibl neu'n gytras. Gall y gair Nwbieg fod yn fenthyciad o'r Arabeg qaṭṭ (قَطّ) neu qiṭṭ (قِطّ) er hynny. Mae’n llai tebygol y gallai’r ffurfiau ddeillio o hen air Germanaidd, a fewnforiwyd i’r Lladin ac yna i Roeg ac i Syrieg ac Arabeg. bawd| Cath yn bwyta pysgodyn o dan gadair, [[murlun mewn beddrod Eifftaidd yn dyddio i'r 15g CC]]
Daw'r gair amgen pws o'r 16g ac mae'n bosibl ei fod wedi'i gyflwyno o poes yn yr Iseldireg neu o puuskatte o'r Isel Almaeneg, neu kattepus mewn Swedeg ayb. Ceir ffurfiau tebyg yn Lithwaneg puižė a puiscín mewn Gwyddeleg. Nid yw geirdarddiad y gair amgen hwn yn hysbys, ond efallai ei fod wedi codi'n syml o'r sain a ddefnyddir i ddenu cath.
Tacsonomeg
Cynigiwyd yr enw gwyddonol Felis catus gan Carl Linnaeus ym 1758 ar gyfer cath ddof. Cynigiwyd Felis catus domesticus gan Johann Christian Polycarp Erxleben ym 1777. Felis daemon a gynigiwyd gan Konstantin Alekseevich Satunin yn 1904 am y gath ddu o'r Transcaucasus, a nodwyd yn ddiweddarach fel cath ddof.
Esblygiad
bawd| Penglogau cath wyllt (chwith uchaf), cath tŷ (dde uchaf), a hybrid rhwng y ddau. (canol gwaelod) Mae'r gath ddof yn aelod o'r Felidae, teulu oedd â chyndad cyffredin tua 10-15 miliwn o flynyddoedd yn ôl. Gwahanodd y genws Felis oddi wrth Felidae eraill tua 6-7 miliwn o flynyddoedd yn ôl. Mae canlyniadau ymchwil ffylogenetig yn cadarnhau bod y rhywogaeth Felis gwyllt wedi esblygu trwy rywogaethau sympatrig neu barapatig, tra bod y gath ddof wedi esblygu trwy ddetholiad artiffisial. Mae'r gath ddof a'i hynafiad gwyllt agosaf yn ddiploid ac mae gan y ddau 38 cromosom a thua 20,000 o enynnau. Cafodd y gath lewpart (y Prionailurus bengalensis) ei dofi'n annibynnol yn Tsieina tua 5,500 CC. Nid yw'r llinell hon o gathod rhannol ddomestig yn gadael unrhyw olion ym mhoblogaethau cathod domestig heddiw
Dofi
Cloddiwyd y dyluniad cyntaf o ddofi cath wyllt Affricanaidd (F. lybica) ger bedd dynol Neolithig yn Shillourokambos, de Cyprus, ac mae'n dyddio i tua 7500-7200 CC. Gan nad oes tystiolaeth o anifeiliaid mamalaidd brodorol ar Cyprus, mae'n debyg bod trigolion y pentref Neolithig hwn wedi dod â'r gath a mamaliaid gwyllt eraill i'r ynys o'r Dwyrain Canol. Mae gwyddonwyr yn tybio felly bod cathod gwyllt Affricanaidd wedi'u denu i aneddiadau dynol cynnar yn y Cilgant Ffrwythlon gan lygod, yn enwedig llygoden y tŷ (Mus musculus), a'u bod yn cael eu dofi gan ffermwyr Neolithig. Parhaodd y gydberthynas hon rhwng ffermwyr cynnar a chathod dof am filoedd o flynyddoedd. Wrth i arferion amaethyddol ledaenu, felly hefyd y broses o ddofi cathod. Cyfrannodd cathod gwyllt yr Aifft at gronfa genynnau mamol y gath ddof yn ddiweddarach.
Ers dofi cathod dim ond mân newidiadau y mae nhw wedi'u gwneud o ran anatomeg ac ymddygiad, ac maent yn dal i allu goroesi yn y gwyllt. Ymhlith y nodweddion sy'n apelio at bobl y mae eu maint bach, eu natur gymdeithasol, iaith y corff amlwg (ee rwbio), cariad at chwarae a deallusrwydd cymharol uchel. Gall cathod Leopardus caeth hefyd ddangos ymddygiad cariadus tuag at fodau dynol ond nid ydynt yn ddof. Mae cathod tŷ yn aml yn paru â chathod gwyllt, gan gynhyrchu hybridau fel y gath Kellas yn yr Alban. Mae hybrideiddio rhwng rhywogaethau dof a rhywogaethau cathaidd eraill hefyd yn bosibl.
Dechreuwyd datblygu bridiau gwahanol o gathod yng nghanol y 19g. Datgelodd dadansoddiad o genom y gath ddof fod genom y gath wyllt hynafiadol wedi'i newid yn sylweddol yn y broses o ddofi, wrth i fwtaniadau penodol gael eu dewis i ddatblygu bridiau cathod. Mae'r rhan fwyaf o fridiau wedi'u seilio ar gathod dof wedi'u bridio ar hap. Amrywia genynnau'r bridiau hyn yn fawr, o ardal i ardal, ac mae ar ei isaf mewn poblogaethau brîd pur, sy'n dangos mwy nag 20 o anhwylderau genetig niweidiol.
Nodweddion
bawd|650px|chwith|Diagram o [[Anatomeg|anatomeg mewnol cath ddof gwrywaidd]]
Maint
Mae gan y gath ddof benglog llai ac esgyrn byrrach na'r gath wyllt Ewropeaidd: tua 46 cm ar gyfartaledd yw hyd y corff heb y gynffon a thaldra o 23-26 cm a chynffon 30 cm. Mae'r gwrywod yn fwy na'r benywod. Pwysau'r gath ddof, ar gyfartaledd yw rhwng 4 a 5 cilogram.
Sgerbwd
Mae gan gathod saith fertebra serfigol (fel y mae'r rhan fwyaf o famaliaid); 13 fertebra thorasig (mae gan bobl 12); saith fertebra meingefnol (mae gan fodau dynol bump); tri fertebra sacrol (fel y mae'r rhan fwyaf o famaliaid, ond mae gan fodau dynol bump); a nifer amrywiol o fertebra cynffonnol (dim ond tri i bum fertebra cynffonnol sydd gan fodau dynol, wedi'u hasio o fewn cwtyn y cynffon, sef y coccyx mewnol. Y fertebra meingefnol a thorasig ychwanegol sy'n cyfrif am symudedd asgwrn cefn a hyblygrwydd y gath. Ynghlwm wrth yr asgwrn cefn mae 13 asen, yr ysgwydd, a'r pelfis. Yn wahanol i freichiau dynol, mae coesau blaen y gath yn cysylltu â'r ysgwydd gan esgyrn pont yr ysgwydd sy'n arnofio'n rhydd ac sy'n caniatáu i gorff cyfan y gath fynd drwy unrhyw le y gallant ffitio'u pen iddo.
Penglog
de|bawd| Penglog cath Mae penglog cath yn anarferol ymhlith mamaliaid oherwydd bod ganddi socedi llygaid mawr iawn a gên arbenig o bwerus. O fewn yr ên, mae gan gathod ddannedd sydd wedi'u haddasu ar gyfer lladd ysglyfaeth a rhwygo cig. Pan fydd yn trechu ei hysglyfaeth, mae cath yn rhoi brathiad gwddf angheuol gyda'i dau ddant hir, gan eu gosod rhwng dau o fertebra'r ysglyfaeth a thorri llinyn yr asgwrn cefn, gan achosi parlys ac yna marwolaeth. O'u cymharu â chathod eraill, mae gan gathod dof ddannedd sydd wedi'u gwasgaru'n gul o gymharu â maint eu gên, sy'n addasiad i'w hoff ysglyfaeth, sef cnofilod bach, sydd â fertebrau bach. Mae'r cilddannedd blaen a'r dannedd malu cyntaf gyda'i gilydd ar bob ochr i'r geg, yn torri'r cig yn ddarnau bach yn effeithlon, fel llafnau siswrn. Mae'r rhain yn hanfodol wrth fwydo, gan na all cilddannedd bach cathod gnoi bwyd yn effeithiol iawn. Er bod cathod yn tueddu i fod â dannedd gwell na'r rhan fwyaf o bobl, gyda phydredd yn gyffredinol yn llai tebygol oherwydd haen amddiffynnol fwy trwchus o enamel, poer llai niweidiol, llai o gadw gronynnau bwyd rhwng dannedd, a diet heb siwgr yn bennaf, maent yn colli dannedd ac yn cael dannodd yn achlysurol.
Crafangau
Mae gan gathod grafangau y gellir eu tynnu'n ôl i'r blew. Fel arfer, mae'r crafangau'n cael eu gorchuddio â'r croen a'r blewiach o amgylch padiau blaen y pawen. Mae hyn yn cadw'r crafangau'n finiog trwy atal traul rhag dod i gysylltiad â'r ddaear ac yn caniatáustelcian tawel wrth geisio dal ysglyfaeth.
. Mae'r crafangau ar y pawennau blaen fel arfer yn fwy miniog na'r rhai ar y pawennau ôl. Gall cathod ymestyn eu crafangau'n wirfoddol ar un neu fwy o bawennau a hynny wrth hela neu wrth amddiffyn eu hunain, dringo, tylino, neu ar gyfer tyniant ychwanegol ar arwynebau meddal.
Mae gan y rhan fwyaf o gathod bum crafanc ar eu pawennau blaen, a phedair ar eu pawennau cefn. Ceir allwthiad hefyd sy'n ymddangos fel y chweched "bys". Nid oes gan y nodwedd arbennig hon o'r pawennau blaen, y tu mewn i'r arddyrnau, unrhyw swyddogaeth mewn cerdded arferol, ond credir ei fod yn ddyfais gwrth-sgidio a ddefnyddir wrth neidio. Mae rhai bridiau cathod yn dueddol o gael digidau ychwanegol. Ceir cathod amldactylaidd ar hyd arfordir gogledd-ddwyrain Gogledd America ac yng ngwledydd Prydain.
Cydbwysedd
Mae'r rhan fwyaf o fridiau o gathod yn hoff iawn o eistedd mewn mannau uchel, sef yr hyn a elwir yn glwydo. Gall lle uwch weithredu fel safle cuddiedig i hela ohono; mae cathod dof yn dal eu hysglyfaeth trwy neidio arno o fan uchel, fel cangen coeden. Esboniad posibl arall yw bod uchder yn rhoi pwynt arsylwi gwell i'r gath, gan ganiatáu iddi arolygu ei thiriogaeth.
Golwg
de|bawd| Adlewyrchiad fflach camera o tapetum lucidum y gath Mae gan gathod olwg nos ardderchog a dim ond un chweched y lefel golau sydd ei angen arnynt i weld cystal a pherson. Mae hyn yn rhannol oherwydd bod llygaid cath yn cynnwys tapetum lucidum, sy'n adlewyrchu unrhyw olau sy'n mynd trwy'r retina yn ôl i'r llygad, gan gynyddu sensitifrwydd ac effeithiolrwydd y llygad i olau gwan. Addasiad i olau gwan yw canhwyllau llygaid eitha mawr. Mae gan y gath ddof ganhwyllau hollt, sy'n caniatáu iddi ganolbwyntio golau llachar heb wyriad cromatig. Ar olau gwan mae canhwyllau llygaid cath yn ehangu i orchuddio'r rhan fwyaf o arwyneb agored ei llygaid. Mae gan y gath ddof olwg lliw eithaf gwael a dim ond dau fath o gelloedd côn, wedi'u hoptimeiddio ar gyfer sensitifrwydd i las a melynwyrdd; mae ei gallu i wahaniaethu rhwng coch a gwyrdd yn gyfyngedig iawn.
Clyw
Mae clyw'r gath ddof ar ei orau yn yr ystod o 500 Hz i 32 kHz. Gall ganfod ystod eang iawn o amleddau yn amrywio o 55 Hz i 79,000 Hz. Gall glywed ystod o 10.5 wythfed (octave), tra bod bodau dynol a chŵn yn gallu clywed amrediadau o tua 9 wythfed. Caiff ei sensitifrwydd i sain ei wella drwy ei chlustiau allanol mawr, symudol, y pinnae sy'n chwyddo synau ac yn helpu i ganfod lleoliad sŵn. Gall ganfod uwchsain, sy'n ei galluogi i ganfod galwadau uwchsonig a wneir gan lygod. Mae ymchwil diweddar wedi dangos bod gan gathod alluoedd gwybyddol cymdeithasol-ofodol i greu mapiau meddyliol o leoliadau eu perchnogion yn seiliedig ar glywed lleisiau'r perchnogion.
Mae gan gathod synnwyr arogli acíwt, yn rhannol oherwydd eu bwlb arogli datblygedig ac arwyneb mawr o fwcosa arogli, tua 5.8 cm sgwar sydd ddwywaith cymaint â bodau dynol. Mae gan gathod a llawer o anifeiliaid eraill organ Jacobson yn eu cegau a ddefnyddir yn y broses o synhwyro aroglau penodol mewn ffordd na all pobl ei gwneud. Mae cathod yn sensitif i fferomonau fel 3-mercapto-3-methylbutan-1-ol, y maent yn eu defnyddio i gyfathrebu trwy biso a marcio â chwarennau arogl. Mae llawer o gathod hefyd yn ymateb yn gryf i blanhigion sy'n cynnwys nepetalactone, yn enwedig mintys y gath, gan eu bod yn gallu canfod y sylwedd hwnnw ar lai nag un rhan y biliwn. Mae tua 70-80% o gathod yn cael eu heffeithio gan nepetalactone. Cynhyrchir yr ymateb hwn hefyd gan blanhigion eraill, megis y winwydden arian (Actinidia polygama ) a'r llysieuyn triaglog sy'n ysgogi ymddygiad cymdeithasol neu rywiol mewn cathod.
Blas
Cymharol ychydig o flasbwyntiau sydd gan gathod o gymharu â bodau dynol (tua 470 yn erbyn mwy na 9,000 ar y tafod dynol). Ni all cathod dof na gwyllt flasu melyster. Mae eu blasbwyntiau yn lle hynny yn ymateb i asidau, asidau amino fel protein, a chwerwder. Mae gan gathod hefyd ddewis tymheredd amlwg ar gyfer eu bwyd, gan ffafrio bwyd â thymheredd tua 38 C sy'n debyg i dymheredd cig newydd ei ladd, ac yn gwrthod bwyd a gyflwynir yn oer neu wedi'i oeri fel mater o drefn (a fyddai'n arwydd i'r gath bod yr eitem "ysglyfaeth" wedi marw ers amser maith ac felly o bosibl yn wenwynig neu'n pydru).
Wisgars
de|bawd| Mae wisgers cath yn sensitif iawn i gyffyrddiad Er mwyn cynorthwyo gyda llywio, fforio a synhwyro, mae gan gathod ddwsinau o wisgi symudol (vibrissae) dros eu corff, yn enwedig eu hwynebau. Mae'r rhain yn darparu gwybodaeth am led bylchau ee bwlch drwy wrych, ac am leoliad gwrthrychau yn y tywyllwch, trwy gyffwrdd â gwrthrychau'n uniongyrchol a thrwy synhwyro cerrynt aer; maent hefyd yn sbarduno atgyrchau amrantiad amddiffynnol i amddiffyn y llygaid rhag niwed.
Ymddygiad
alt=Cat lying on rice straw|bawd| Cat yn gorwedd ar wellt Mae cath wyllt yn fywiog ddydd a nos, er eu bod yn tueddu i fod ychydig yn fwy egnïol gyda'r nos. Treulia'r gath ddof y rhan fwyaf o'i hamser yng nghyffiniau ei chartref, gan ymestyn ei thiriogaeth a  sefydlu tiriogaethau sy'n amrywio'n sylweddol o ran maint: o 7 i 8 hectar (17 i 69 acer). O ran amer ei gwahanol weithgaredd, maent yn eithaf hyblyg ac amrywiol, sy'n golygu y gall cathod tŷ fod yn fwy egnïol yn y bore a gyda'r nos, fel ymateb i fwy o weithgarwch dynol ar yr adegau hyn.
Mae cathod yn arbed ynni trwy gysgu mwy na'r rhan fwyaf o anifeiliaid, yn enwedig wrth iddynt dyfu'n hŷn. Mae hyd y cwsg yn amrywio, fel arfer rhwng 12 ac 16 awr y dydd, gyda 13 a 14 yn gyfartaledd. Gall rhai cathod gysgu cymaint ag 20 awr.Gall hefyd syrthio i gwsg ysgafn am gyfnodau byr ac awgrymir eu bod yn gallu breuddwydio.
Phyllis A. Whitney
Nofelydd americanaidd oedd Phyllis A. Whitney (9 Medi 1903 – 8 Chwefror 2008).
Cath
Hyd oes ac iechyd
Mae hyd oes y gath anwes ar gyfartaledd wedi codi yn ystod y degawdau diwethaf. Yn y 1980au cynnar, roedd tua saith mlynedd, a chododd yr oed i 9.4 mlynedd yn 1995  a thua 15 mlynedd erbyn 2021. Dywedir bod rhai cathod wedi goroesi hyd at eu 30au, dilyswyd oedran y gath hynaf y gwyddys amdani, y Creme Puff, a fu farw'n 38 oed.
Phyllis A. Whitney
Cafodd ei geni yn Japan.
Cath
Hyd oes ac iechyd
Mae ysbaddu'n cynyddu hyd ei heinioes: canfu un astudiaeth fod cathod gwryw sydd wedi'u sbaddu'n byw ddwywaith cyhyd â gwrywod heb eu sbaddu, tra bod cathod benyw wedi'u hysbaddu'n byw 62% yn hirach na chathod benyw heb eu sbaddu. Mae bod â chath wedi'i hysbaddu yn rhoi manteision iechyd, oherwydd ni all gwrywod sydd wedi'u hysbaddu ddatblygu canser y gaill, ni all benywod sydd wedi ysbaddu ddatblygu canser y groth neu'r ofari, ac mae'r ddau yn llai tebygol o gael canser y fron.
Clefydau
Mae tua 250 o anhwylderau genetig etifeddadwy wedi'u nodi mewn cathod, llawer ohonynt yn debyg i gamgymeriadau metabolaeth cynhenid dynol. Mae lefel uchel y tebygrwydd ymhlith metaboledd mamaliaid yn caniatáu i lawer o'r clefydau hyn gael eu diagnosio gan ddefnyddio profion genetig a ddatblygwyd yn wreiddiol i'w defnyddio mewn pobl, yn ogystal â defnyddio cathod fel modelau anifeiliaid wrth astudio clefydau dynol. Mae clefydau sy'n effeithio ar gathod dof yn cynnwys heintiau acíwt, pla parasitig, anafiadau, a chlefydau cronig fel clefyd yr arennau, clefyd y thyroid, a'r gwynegon. Mae brechiadau ar gael ar gyfer llawer o glefydau heintus, yn ogystal â thriniaethau i ddileu parasitiaid fel llyngyr, trogod a chwain.
Cynefinoedd
de|bawd| Cath fach tabi, mewn eira Mae'r gath ddof yn rhywogaeth gosmopolitan ac mae i'w chael ar draws llawer o'r byd. Gall addasu'n sydyn i gynefinoedd newydd ac mae bellach yn bresennol ar bob cyfandir ac eithrio'r Antarctica, ac ar 118 o'r 131 o brif grwpiau o ynysoedd, hyd yn oed ar ynysoedd ynysig Kerguelen. Oherwydd ei gallu i ffynnu mewn bron unrhyw gynefin tirol, mae ymhlith rhywogaethau mwyaf ymledol y byd. Fe'i ceir ar ynysoedd bach heb drigolion dynol. Gall cathod gwyllt fyw mewn coedwigoedd, glaswelltiroedd, twndra, ardaloedd arfordirol, tir amaethyddol, prysgdiroedd, ardaloedd trefol, a gwlyptiroedd.
Y gath wyllt
de|bawd| Cath wyllt ar fferm Roedd y gath wyllt Ewropeaidd (Felis sylvestris sylvestris) i'w chael yn ardaloedd gwylltaf Cymru tan ddiwedd y 18g. Cafodd ei difa pan ddaeth gynnau'n gyffredin a chiperiaid i warchod helfeydd y stadau. Roedd yn gyfyngedig i Eryri a'r Canolbarth erbyn 1850 a thebyg mai'r cofnod olaf o'r brîd pur yw un o Aber-miwl yn 1862. Er hynny, goroesodd rhai cathod lledwyllt â nodweddion corfforol y gath wyllt ynddynt hyd ddechrau'r 20g. Anodd dilyn eu hanes i sicrwydd oherwydd cymysgedd ynglŷn â'r enwau, h.y. gallasai “cath goed”/”cath wyllt” mewn cofnodion plwyfi weithiau gyfeirio at gathod lledwyllt a ffwlbartod.
Mae cathod gwyllt yn gathod dof a gafodd eu geni mewn cyflwr gwyllt neu sydd wedi dychwelyd i'r gwyllt. Maent yn anghyfarwydd â bodau dynol ac yn wyliadwrus ohonynt gan grwydro'n rhydd mewn ardaloedd trefol a gwledig. Nid yw nifer y cathod gwyllt yn hysbys, ond mae amcangyfrifon o boblogaeth wyllt yr Unol Daleithiau yn amrywio o bump ar hugain i chwe deg miliwn. Gall cathod gwyllt fyw ar eu pennau eu hunain, ond mae'r mwyafrif i'w cael mewn cytrefi mawr, sy'n meddiannu tiriogaeth benodol ac sydd fel arfer yn gysylltiedig â ffynhonnell bwyd. Mae cytrefi cathod gwyllt enwog i'w cael yn Rhufain o amgylch y Colosseum a Forum Romanum, gyda chathod yn rhai o'r safleoedd hyn yn cael eu bwydo ac yn derbyn sylw meddygol gan wirfoddolwyr. bawd|Cath wyllt Ewrop, Felis sylvestris
Mae agweddau'r cyhoedd tuag at gathod gwyllt yn amrywio'n fawr, gyda rhai yn eu gweld fel anifeiliaid anwes rhydd ac eraill yn edrych arnynt fel fermin. Gelwir un dull cyffredin o leihau poblogaeth cathod gwyllt yn "trap-niwtro-dychwelyd", lle mae cathod yn cael eu dal, eu sbaddu, eu himiwneiddio rhag clefydau fel y gynddaredd a'r firws panleukopenia a <a href="./Liwcemia" rel="mw:WikiLink" data-linkid="undefined" data-cx="{&quot;userAdded&quot;:true,&quot;adapted&quot;:true}">liwcemia</a>, ac yna'n cael eu rhyddhau. Cyn eu rhyddhau yn ôl i'w cytrefi gwyllt, mae'r milfeddyg sy'n mynychu yn aml yn torri blaen un glust i nodi ei bod wedi'i hysbaddu a'i brechu, gan y gallai'r cathod hyn gael eu dal eto. Mae gwirfoddolwyr yn parhau i fwydo a gofalu am y cathod hyn trwy gydol eu hoes.
Gall rhai cathod gwyllt gael eu cymdeithasu'n llwyddiannus a'u 'hail-ddofi' a'u mabwysiadu; cathod ifanc a chathod sydd wedi cael profiad blaenorol a chyswllt â bodau dynol yw'r rhai mwyaf parod i gael eu hailddofi'n llwyddiannus.
Effaith ar fywyd gwyllt
Ar ynysoedd, gall adar fod cymaint â 60% o ddeiet cath. Ym mron pob achos, ni ellir nodi'r gath fel yr unig achos dros leihau nifer yr adar. Mae cathod dof yn ffactor sy'n cyfrannu at ddirywiad llawer o rywogaethau, ffactor sydd wedi arwain yn y pen draw, mewn rhai achosion, at ddifodiant. Ceir rhestr hir o rywogaethau a yrrwyd i ddifodiant. Lladdodd un gath wyllt yn Seland Newydd 102 o ystlumod cynffon byr leiaf mewn saith diwrnod. Yn yr Unol Daleithiau, mae cathod dof gwyllt a chryf yn lladd tua 6.3 – 22.3 biliwn o famaliaid bob blwyddyn.
Yn Awstralia, mae effaith cathod ar boblogaethau mamaliaid hyd yn oed yn fwy nag effaith colli cynefinoedd. Lleddir dros miliwn o ymlusgiaid gan gathod gwyllt bob dydd, sy'n cynrychioli 258 o rywogaethau. Mae cathod wedi cyfrannu at ddifodiant madfall gynffon gyrliog Navassa a'r Chioninia coctei.
Llên gwerin
Roedd y gath ddof (Felis sylvestris catus) yn werthfawr yng Nghyfraith Hywel am iddi amddiffyn yr ysguboriau rhag plaon llygod. Mae llên gwerin yn ei chysylltu ag arwyddion tywydd, gwrachod y tybid y gallasent drawsffurfio eu hunain yn gathod, ac ystyrid y gallasai arwyddo hynt enaid ymadawedig i'r Nefoedd neu i Uffern. Mae'r Cymry yn hoff o weld cathod du eu lliw gan eu bont yn dod â lwc dda. Ers diwedd y 1970au amlhaodd adroddiadau am gathod anferth tebyg i'r panther (llewpard du), pwma, a.y.b., yng nghefn gwlad Cymru, e.e. Bwystfil y Bont, Bwystfil Ton-mawr, Bwystfil Brechfa. Posib iddynt ddianc, neu gael eu rhyddhau o gasgliadau preifat i osgoi gofynion Deddf Anifeiliaid Peryglus 1976.
Crank: High Voltage
Ffilm llawn cyffro am drosedd gan y cyfarwyddwyr Brian Taylor a Mark Neveldine yw Crank: High Voltage a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Los Angeles ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Chester Bennington, Geri Halliwell, Michael Weston, Jason Statham, Lloyd Kaufman, David Carradine, Lauren Holly, Jenna Haze, Amy Smart, Corey Haim, Bai Ling, Ron Jeremy, John de Lancie, Jamie Harris, Dwight Yoakam, Clifton Collins, Efren Ramirez, Glenn Howerton, Billy Unger, Keone Young, Keith Jardine, Holly Weber, Brandon Trost a Jason Trost. Mae'r ffilm Crank: High Voltage yn 96 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Brandon Trost oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Brian Taylor ar 1 Ionawr 2000 yn Ninas Efrog Newydd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 2002 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Brian Taylor nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
David James Jones
Gallai David James Jones gyfeirio at:
Lowick, Cumbria
Pentref a phlwyf sifil yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Lowick. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Westmorland a Furness.
Lost at Sea
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr Louis J. Gasnier yw Lost at Sea a gyhoeddwyd yn 1926. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Baner Macau
bawd|250px|Baner Macau [[Delwedd:FIAV 110110.svg|23px]] Maes gwyrdd gyda blodyn alaw'r dŵr gwyn arddulliedig yn ei ganol gyda phum seren felen mewn arc uwch ei ben yw baner Macau. Mae'r blodyn yn cynrychioli pobl y diriogaeth, ac mae'r tri phetal yn symboleiddio tair ynys Macau, a daw'r pum seren felen o faner Gweriniaeth Pobl Tsieina. Mae'r bont a'r tonnau o dan y blodyn yn arwyddlun o amgylchedd Macau. Mabwysiadwyd ar 31 Mawrth 1993, a defnyddiwyd yn gyntaf ar 20 Rhagfyr 1999.
Lost at Sea
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Lowick, Cumbria
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 227.
Lost at Sea
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1926. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The General sef ffilm gomedi fud gan Buster Keaton a Clyde Bruckman.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Louis J Gasnier ar 15 Medi 1875 ym Mharis a bu farw yn Hollywood ar 19 Ebrill 1971. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1899 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Louis J. Gasnier nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Piermario Morosini
Pêl-droediwr Eidalaidd oedd Piermario Morosini (Bergamo, Italia, 5 Gorffennaf 1986 – 14 Ebrill 2012). Roedd Morosini yn chwarae i AS Livorno yn Serie B.
Bu farw Morosini ar 14 Ebrill 2012 wedi iddo ddioddef trawiad calon yn ystod gem AS Livorno yn erbyn Delfino Pescara 1936.
Bury Me in Redwood Country
Ffilm ddogfen yw Bury Me in Redwood Country a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Johannes Ockeghem.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gabriela González
Gwyddonydd o'r Ariannin yw Gabriela González (ganed 24 Chwefror 1965), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel seryddwr, ffisegydd ac athro prifysgol.
Manylion personol
Ganed Gabriela González ar 24 Chwefror 1965 yn Córdoba ac wedi gadael yr ysgol leol mynychodd Brifysgol Córdoba a Phrifysgol Syracuse. Priododd Gabriela González gyda Jorge Pullin. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Bruno Rossi, Cymrawd Cymdeithas Ffiseg America a Chymrawd y Sefydliad Ffiseg.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Aelodaeth o grwpiau a chymdeithasau
<ul></ul>
Cenydd Morus
Roedd Cenydd Morus (Saesneg: Kenneth Vennor Morris) (31 Gorffennaf 1879 – 21 Ebrill 1937) yn awdur a oedd yn ysgrifennu yn Saesneg.
Baner Sawdi Arabia
bawd|250px|Baner Saudi Arabia [[Delwedd:FIAV 011011.svg|23px]] Maes gwyrdd gydag arysgrif Arabeg a chleddyf gwyn yw baner Sawdi Arabia. Gwyrdd yw lliw Islam, tra bo'r cleddyf yn symboleiddio cyfiawnder. Y shahadah, Cyffesiad y Ffydd Islamaidd, yw'r arysgrif sydd yn darllen "Un Duw sydd a Muhammad yw Ei Broffwyd". Mae'n debyg iawn i faner yr enwad Wahabi, a ddefnyddiwyd ers 1901. Cyflwynwyd baner Sawdi Arabia ym 1932, a mabwysiadwyd y dyluniad cyfredol ar 15 Mawrth 1973.
Dydy baner Arabia Sawdi byth yn cael ei chwifio ar hanner mast hyd yn oed mewn achos o gydnabod marwolaeth neu trasiedi. Dyfernir ei fod yn gableddus i wneud. Ymysg y baneri eraill na chaiff byth eu chwifio ar hanner mast mae Irac, Afghanistan a Somaliland.
Tŷ Tawe
Canolfan Gymraeg yn Abertawe yw Tŷ Tawe. Sefydlwyd yn 1987.
Mae'r ganolfan yn darparu ystafelloedd dysgu ar gyfer gwersi Cymraeg; ystafelloedd cyfarfod; neuadd digwyddiadau a chaffi. Yn yr adeilad hefyd mae Siop Tŷ Tawe a swyddfeydd Menter Iaith Abertawe.
Marie Adrien Lavieille
Arlunydd benywaidd a anwyd ym Mharis, Ffrainc oedd Marie Adrien Lavieille (22 Tachwedd 1852 – 13 Mawrth 1911). Ei harbenigedd oedd bywyd llonydd.
Bu farw ym Mharis ar 13 Mawrth 1911.
Medal Syr T.H. Parry-Williams
Rhoddir Medal Syr T. H. Parry-Williams yn Eisteddfod Genedlaethol Cymru i gydnabod ac anrhydeddu gwasanaeth gwirfoddol a nodedig, a roddwyd dros nifer helaeth o flynyddoedd ymhlith pobl ifainc mewn ardal neu gymdogaeth. Mae'r gronfa sy'n cyflwyno'r fedal yn cael ei gweinyddu gan Ymddiriedolaeth Syr Thomas Parry-Williams.
Pigesoldaten
Ffilm ddogfen yw Pigesoldaten a gyhoeddwyd yn 2009. Fe'i cynhyrchwyd yn Denmarc.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Niltafa glas y mynydd
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Niltafa glas y mynydd (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: niltafaod glas y mynydd) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Niltava banyumas; yr enw Saesneg arno yw Hill blue niltava. Mae'n perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: Muscicapidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn N. banyumas, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r niltafa glas y mynydd yn perthyn i deulu'r Gwybedogion (Lladin: Muscicapidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Afon Derwent (Swydd Efrog)
Afon yn Swydd Efrog, gogledd-ddwyrain Lloegr, yw Afon Derwent. Mae'n tua 72 milltir (115 km) o hyd. Mae'n tarddu yng Gweunydd Gogledd Swydd Efrog (North York Moors) cyn llifo i'r de nes iddi ymuno ag Afon Ouse ger Barmby on the Marsh, Dwyrain Swydd Efrog.
Burying The Past
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2004. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Million Dollar Baby sef ffilm ddrama gan Clint Eastwood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
o Unol Daleithiau America]]
Schöne Aussichten
Ffilm sy'n flodeugerdd o ffilmiau gan y cyfarwyddwyr Savaş Ceviz, Ingo Rasper, Jonas Geirnaert, Douglas Boswell, Eva Demmler, Donald Houwer a Matthias Schreck yw Schöne Aussichten a gyhoeddwyd yn 2006. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2006. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Departed sef ffilm ddrama Americanaidd gan Martin Scorsese.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Savaş Ceviz ar 1 Ionawr 1965.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Savaş Ceviz nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Burlington Township, New Jersey
Treflan yn, yn nhalaith New Jersey, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Burlington Township, gan gynnwys:
Catherine Bertini
Gwyddonydd Americanaidd yw Catherine Bertini (ganed 22 Mehefin 1950), a gaiff ei hadnabod yn bennaf fel gwyddonydd.
Manylion personol
Ganed Catherine Bertini ar 22 Mehefin 1950 yn Unol Daleithiau America ac wedi gadael yr ysgol dechreuodd ar yrfa academaidd. Ymhlith yr anrhydeddau a gyflwynwyd iddi am ei gwaith mae'r canlynol: Gwobr Bwyd y Byd a Gwobr 'Borlaug CAST Communication'.
Aelodaeth o sefydliadau addysgol
<ul></ul>
Tredelerch
Un o faesdrefi Caerdydd a chymuned yw Tredelerch (Saesneg: Rumney). Saif i'r dwyrain o Afon Rhymni, ac arferai fod yn rhan o Sir Fynwy hyd 1938. Roedd y boblogaeth yn 2001 yn 8,964.
Lupton, Cumbria
Pentref a phlwyf sifil yn Cumbria, Gogledd-orllewin Lloegr, ydy Lupton. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Westmorland a Furness.
No Time For Love
Ffilm comedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Mitchell Leisen yw No Time For Love a gyhoeddwyd yn 1943. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Claude Binyon a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Victor Young.
Tredelerch
Ardal o breswylfeydd yw yn bennaf, er bod rhai stadau diwydiannol a pharciau busnes. Ceir adfeilion Castell Rhymni yma, ond mae yn awr wedi ei orchuddio gan stad o dai. Sefydlwyd eglwys y plwyf, Eglwys Sant Awstin, yn 1108.
Ghost Rider: Spirit of Vengeance
Ffilm ffantasi llawn cyffro gan y cyfarwyddwyr Brian Taylor a Mark Neveldine yw Ghost Rider: Spirit of Vengeance a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America a'r Emiradau Arabaidd Unedig]]. Lleolwyd y stori yn Rwmania a chafodd ei ffilmio yn Twrci a Rwmania. Cyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Dave Sardy.
Lupton, Cumbria
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 162.
Ghost Rider: Spirit of Vengeance
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Nicolas Cage, Christopher Lambert, Ciarán Hinds, Idris Elba, Anthony Head, Vincent Regan, Violante Placido, Jacek Koman, Johnny Whitworth a Fergus Riordan. Mae'r ffilm Ghost Rider: Spirit of Vengeance yn 95 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 12 Years a Slave sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Brandon Trost oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Brian Berdan sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Brian Taylor ar 1 Ionawr 2000 yn Ninas Efrog Newydd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 2002 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Brian Taylor nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tredelerch
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
1734
17g - 18g - 19g
1680au 1690au 1700au 1710au 1720au - 1730au - 1740au 1750au 1760au 1770au 1780au
Tywydd
Yn ôl William Bulkeley roedd briallu Mair yn eu blodau ddechrau Mawrth ym Môn yng ngwanwyn cynnar 1734:
"1/4/1734 Lle: Llanfechell Ffynhonnell: Dyddiadur William Bulkeley, Brynddu, Llanfechell, Môn (gyda chaniatad Adran Archifau a Chasgliadau Arbennig Prifysgol Bangor) Nodiadau: Aprill ist. A Dark dry Cloudy Day. this day I turned away the Water that went over Cae`r Beudy in Bodelwyn, Such an extraordinary seasonable spring that every thing is forwarder by a Month than usuall for this time of the year. Cowslips in full Bloom 3 weeks ago in the open fields....."
Y Lle, Llanelli
Sefydlwyd Y Lle, Llanelli yn 2015, fel Canolbwynt Cymraeg ar gyfer tref Llanelli. Mae'r 'Lle' yn cael eu rhedeg gan wirfoddolwyr ac yn agor ei drysau gyda'r nos ac ar benwythnosau er mwyn codi ymwybyddiaeth o'r iaith Gymraeg,dathlu diwylliant a hyrwyddo treftadaeth leol. Mae'r Lle wedi ei leoli ar Heol yr Hen Gastell, ac mae'n cynnig nifer o weithgareddau megis, stiwdio gymunedol, gorsaf radio, bar smwddis a stiwdio ffotograffiaeth. Mae'r Lle hefyd yn trefnu nifer o weithgareddau o fewn dalgylch tref Llanelli ac mae'r adeilad yn cael ei ddefnyddio ar gyfer clybiau ieuencid a recordio artistiaid er mwyn hybu'r defnydd o'r Gymraeg.
No Time For Love
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Claudette Colbert, June Havoc, Fred MacMurray, Marjorie Gateson, Ilka Chase, Richard Haydn, Paul McGrath, Lillian Randolph, George Dolenz, Grant Withers, Willard Robertson a Murray Alper. Mae'r ffilm No Time For Love yn 83 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1943. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life and Death of Colonel Blimp sef bywgraffiad o ffilm am y milwr ffuglenol General Clive Wynne-Candy, gan y cyfarwyddwyr ffilm Michael Powell ac Emeric Pressburger. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Charles Lang oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Alma Macrorie sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Mitchell Leisen ar 6 Hydref 1898 ym Menominee, Michigan a bu farw yn Woodland Hills ar 29 Ebrill 2019. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1920 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Mitchell Leisen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
White Wash
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Ted Woods yw White Wash a gyhoeddwyd yn 2011. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ted Woods nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Shadaa
bawd|chwith|110pxRoedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 2013 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Jagdeep Sidhu nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Jean-Joseph Sanfourche
Ganwyd Sanfourche yn Bordeaux, yn fab i'r arlunydd Arthur Sanfourche. Cafodd ei arestio ym 1942 gyda'i deulu gan y Gestapo. Dienyddiwyd Arthur, aelod y Résistance, ym 1943. Rhyddhawyd Jean-Joseph a'i fam a symudon nhw i Limoges, lle mynychodd Sanfourche ysgol alwedigaethol. Enillodd brofiad mewn cerflunio a gwaith coed.
Ar ôl graddio o'r ysgol uwchradd, astudiodd gyfrifeg. Symudodd i Baris, lle gweithiodd fel cyfarwyddwr technegol ffatri tecstilau ac yna fel swyddog yn y Weinyddiaeth Materion Tramor. Ymddiswyddodd o'r swydd hon oherwydd salwch difrifol gyda dallineb mewn un llygad. Ar ôl iddo ddychwelyd i Limoge gweithiodd fel peintiwr amryddawn, cerflunydd, arlunydd graffig a bardd.
Yn 1992 fe'i urddwyd yn Farchog y Légion d'honneur gan François Mitterrand.
Gellir gweld ei weithiau mewn nifer o amgueddfeydd, gan gynnwys y Collection de l’Art Brut (Lausanne), Musée d'Art Moderne (Paris) a’r Palais des Beaux-Arts (Brwsel).
Tanagr du a gwyn
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tanagr du a gwyn (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod du a gwyn) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Conothraupis speculigera; yr enw Saesneg arno yw Black and white tanager. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. speculigera, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r tanagr du a gwyn yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Un Café Sans Musique C’est Rare À Paris
Ffilm ddrama yw Un Café Sans Musique C’est Rare À Paris a gyhoeddwyd yn 2019. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2019. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Parasite sef ffilm gomedi-arswyd gan Bong Joon Ho.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Gwahanglwyf
Afiechyd a achosir gan y bacteriwm Mycobacterium leprae yw'r gwahanglwyf. Darganfuwyd y bacteriwm gan feddyg o Norwy, Armauer Hansen, yn 1873.
Gellir trosglwyddo'r gwahanglwyf o un person i'r llall, yn aml trwy besychu neu disian. Gall y bacteriwm fyw yn y corff am gyfnod hir, weithiau am flynyddoedd, heb fod unrhyw arwydd o'r afiechyd. Mae'n effeithio ar ran allanol y corff, y croen yn arbennig, ac os na cheir triniaeth mae'n ymledu i ddinistrio'r nerfau, fel nad oes teimlad mewn rhannau o'r corff. Yn y pen draw, gall y claf golli rhannau o'r corff megis bysedd neu'r trwyn.
Ofnid yr afiechyd yn fawr yn y Canol Oesoedd ac yn ddiweddarach, a chedwid y cleifion ar wahân i weddill y boblogaeth. Weithiau, fe'u cedwid ar ynys. Erbyn hyn, mae triniaeth effeithiol ar gael, ond mae'r gwahanglwyf yn parhau yn broblem mewn rhai rhannau o'r Trydydd Byd. Ceir y nifer fwyaf o gleifion yn India a Brasil.
bawd|dim|250px|Dosbarthiad gwahanglwyf yn 2003
Haya Harareet
Roedd Haya Harareet (20 Medi 1931 – 3 Chwefror 2021 ) yn actores Israelaidd. Roedd hi'n fwyaf adnabyddus am ei rôl fel Esther, yn y ffilm Ben Hur.
Cafodd ei geni yn Haifa, fel Haya Neuberg. Priododd y peiriannydd Nachman Zerwanitzer. Priododd fel ei ail gŵr y cyfarwyddwr ffilm Seisnig Jack Clayton (m. 1995). Bu farw yn Swydd Buckingham, yn 89 oed.
Driftwood
Ffilm gyffro yw Driftwood a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Melinda Page Hamilton a Nate Torrence.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Prezident Blaník
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwyr Benjamin Tuček, Marek Najbrt, Tomáš Hodan a Robert Geisler yw Prezident Blaník a gyhoeddwyd yn 2018. Fe'i cynhyrchwyd gan Milan Kuchynka a Pavel Strnad yn y Weriniaeth Tsiec. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieceg a hynny gan Marek Najbrt a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Midi lidi.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Miloš Zeman, Václav Klaus, Mirek Topolánek, Tomáš Sedláček, Miroslav Kalousek, Ivan Bartoš, Tomáš Klus, Jan Hřebejk, Jan Potměšil, Jaroslav Hutka, Michal Horáček, Aleš Háma, Andrej Babiš, Vladimír Skultéty, Helena Třeštíková, Jakub Železný, Jiří Drahoš, Ladislav Špaček, Marek Daniel, Olga Sommerová, Petr Fiala, Roman Vaněk, Tomáš Hodan, Tomáš Měcháček, Michal Dalecký, Halka Třešňáková, Anna Čtvrtníčková a Robert Geisler. Mae'r ffilm Prezident Blaník yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,350 o ffilmiau Tsieceg wedi gweld golau dydd. Havel Parkán oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Benjamin Tuček ar 15 Gorffenaf 1972 yn Brno. Derbyniodd ei addysg yn Academi'r Celfyddydau Mynegiannol.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Benjamin Tuček nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Parasetamol
Mae parasetamol, a elwir hefyd yn acetaminophen neu APAP, yn feddyginiaeth a ddefnyddir i drin poen a thwymyn. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₈H₉NO₂. Fe'i defnyddir fel arfer ar gyfer rhyddhad rhag poen ysgafn i gymedrol. Mae'r dystiolaeth am ei werth i leddfu twymyn mewn plant yn ansicr. Fe'i gwerthir yn aml mewn cyfuniad â chynhwysion eraill, megis mewn llawer o feddyginiaethau ar gyfer annwyd. Defnyddir parasetamol mewn cyfuniad â meddyginiaeth opioid hefyd, ar gyfer poen mwy difrifol fel poen canser a phoen ar ôl llawdriniaeth. Fe'i defnyddir fel arfer trwy ei lyncu ond mae hefyd ar gael mewn ffurf i'w gweini trwy'r rectwm neu yn fewnwythiennol. Mae effeithiau'n para rhwng dwy a phedair awr.
Mae parasetamol yn ddiogel, fel arfer o ddefnyddio'r dosau a argymhellir. Weithiau y bydd brechau croen difrifol yn digwydd fel sgil effaith cymryd parasetamol a gall dos rhy uchel arwain at fethiant yr afu. Ymddengys ei fod yn ddiogel i'w ddefnyddio yn ystod beichiogrwydd ac wrth fwydo ar y fron. Gall cleifion sy'n byw efo chlefyd yr afu ei ddefnyddio ond mewn dosau is. Mae parasetamol wedi'i ddosbarthu fel poenliniarydd ysgafn. . Nid oes ganddo weithgaredd gwrthlidiol sylweddol. Nid yw'n hollol glir a sut mae'r cyffur yn gweithio.
Darganfuwyd parasetamol ym 1877. Dyma'r feddyginiaeth fwyaf cyffredin ar gyfer poen a thwymyn yn Ewrop a'r Unol Daleithiau. . Mae ar Restr Meddyginiaethau Hanfodol Sefydliad Iechyd y Byd, sef restr o'r meddyginiaethau mwyaf effeithiol a diogel sydd eu hangen mewn system iechyd. Mae parasetamol ar gael fel meddyginiaeth generig ac o dan enwau masnachol megis Anadin, Tylenol a Panadol ymhlith eraill.
Lèishuǐ De Yòuhuò
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Wong Chun-chun yw Lèishuǐ De Yòuhuò a gyhoeddwyd yn 2011. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsieina. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tsieineeg Mandarin. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2011. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The King's Speech sef ffilm ddrama gan Tom Hooper.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Wong Chun-chun ar 5 Hydref 1972.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Wong Chun-chun nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol: