cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The King of Staten Island
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Steve Buscemi, Marisa Tomei, Pamela Adlon, Moisés Arias, Domenick Lombardozzi, Robert Smigel, Kevin Corrigan, Machine Gun Kelly, Action Bronson, Bel Powley, Bonnie McFarlane, Keith Robinson, Rich Vos, Bill Burr, Maude Apatow, Carly Aquilino, Jimmy Tatro, Pete Davidson a Pauline Chalamet. Mae'r ffilm The King of Staten Island yn 136 munud o hyd, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o 2.39:1.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2020. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Run. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Robert Elswit oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jay Cassidy a William Kerr sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Judd Apatow ar 6 Rhagfyr 1967 yn Flushing. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1985 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
Baci E Abbracci
Ffilm gomedi a ddisgrifir hefyd fel ffilm Nadoligaidd gan y cyfarwyddwr Paolo Virzì yw Baci E Abbracci a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd gan Vittorio Cecchi Gori a Rita Rusić yn yr Eidal. Lleolwyd y stori yn Toscana. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg a hynny gan Francesco Bruni.
Henri Cartier-Bresson
Y foment dyngedfennol
Yn 1952 cyhoeddwyd ei lyfr Images à la sauvette, gyda 126 o ffotograffau o amgylch y byd a gyda chlawr gan yr arlunydd enwog Henri Matisse. Pan gyhoeddwyd y fersiwn Saesneg dewiswyd The Decisive Moment fel cyfieithiad i deitl y llyfr, gyda'r ffotograffau'n dangos dawn hynod Cartier-Bresson i ddal y foment dyngedfennol, Dywedodd Cartier-Bresson: Photographier: c'est dans un même instant et en une fraction de seconde reconnaître un fait et l'organisation rigoureuse de formes perçues visuellement qui expriment et signifient ce fait. "ffotograffiaeth yw: adnabod ar amrantiad yr union drefniant gweledol o ffurfiau i gyfleu'r digwyddiad yn briodol."
Baci E Abbracci
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Edoardo Gabbriellini, Carlo Virzì, Daniela Morozzi, Dario Ballantini, Emanuele Barresi, Francesco Paolantoni, Isabella Cecchi a Paola Tiziana Cruciani. Mae'r ffilm Baci E Abbracci yn 105 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Henri Cartier-Bresson
Gyrfa diweddarach
Wedi ennill enw fel meistr ffotograffiaeth, arddangoswyd ei waith mewn rhai o'r orielau gelf mwyaf fel y Louvre. Teithiodd y byd yn tynnu lluniau i gylchgronau mawrion fel Life a Vogue a fo oedd y ffotograffydd gorllewinol cyntaf i deithio'n rhydd drwy'r Undeb Sofietaidd wedi'r rhyfel.
Fe ymddeolodd o ffotograffiaeth ar ddechrau'r 1970au, gan ddychwelyd at arlunio a pheintio. Cynhaliwyd yr arddangosfa gyntaf o'i ddarluniau yn Oriel Carlton yn Efrog Newydd ym 1975 a bu farw ar 3 Awst, 2004.
Pibonwyen
bawd|Pibonwy ar goeden Cethren iâ sydd yn ffurfio wrth i ddŵr sy'n diferu rewi yw pibonwyen, a elwir hefyd yn rhew bargod.
Henri Cartier-Bresson
Techneg
Yn aml fe lapiodd dâp du o amgylch y Leica i guddio'r sglein metelig rhag i neb sylwi ar y camera ac nid oedd yn defnyddio golau fflach.
Baci E Abbracci
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd. Alessandro Pesci oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jacopo Quadri sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Henri Cartier-Bresson
Techneg
Credodd mewn cyfansoddi'r llun wrth edrych drwy'r camera yn hytrach na cropio'r ffoto yn yr ystafell dywyll wedyn. Yn aml fe fynnodd bod amlinell denau du y negatif i'w weld fel amlinell o amgylch y llun i ddangos fod y llun i'w weld yn ei gyfanrwydd.
Pibonwyen
Ar wahan i pibonwy, mae Geiriadur Prifysgol Cymru yn rhestru cloÿn iâ a chloch iâ ar gyfer y nodwedd hynod hon. Mae’r gair pibonwy yn mynd yn ôl i gyfres yr `Oianau' yng Nghanu Myrddin yn yr 13ganrif: sef, o’i gyfieithu i’r iaith fodern, “Eira hyd ym mhen clun; gyda chwn NEU fleiddiaid y coedydd [yn gwmni]. Pibonwy mewn blew [= barf a gwallt]. Blin yw fy rhawd”.
Asanas eistedd
Osgo neu asana tra'n eistedd yw asana eistedd, sy'n cael ei ddefnyddio yn aml yn India a mannau eraill i fyfyrio ac yn y Gorllewin i gadw'n heini ac fel rhan o symudiadau ioga. Mae asanas eistedd ioga'n cynnwys ystumiau lle cedwir y coesau'n syth neu wedi'u plethu, eu plygu ymlaen neu eu troelli. Mae'r mathau hyn o ystumiau yn briodol ar gyfer ymarferwyr ioga a myfyrdod ar bob lefel gan ddefnyddio propiau yn ôl yr angen i hyrwyddo aliniad diogel. Mae'r mwyafrif o ystumiau eistedd ioga'n addas ar gyfer myfyrwyr ioga sy'n ddechreuwyr.
Mae ystumiau eistedd yn ddelfrydol ar gyfer gwella hyblygrwydd trwy ymestyn y coesau (llinyn y gar, quads a'r ffer), y cefn, a'r cyhyrau o amgylch y clun. Gall eistedd ar y llawr ddarparu sefydlogrwydd, sy'n hwyluso agor y coesau a'r breichiau, ond nid yw'n gyffyrddus i bawb. Mae codi'r cluniau yn aml yn helpu'r asgwrn cefn i ddod i aliniad mwy cynaliadwy.
Mewn ioga clasurol ceir 5 grwp neu fath o asana eistedd:
Angèle
Ffilm ddrama a seiliwyd ar lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr Marcel Pagnol yw Angèle a gyhoeddwyd yn 1934. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Angèle ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Lleolwyd y stori ym Marseille ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Marcel Pagnol a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Vincent Scotto.
Henri Cartier-Bresson
Techneg
Gweithiodd yn gyfan gwbl mewn du a gwyn heblaw am ambell i arbrawf aflwyddiannus gyda ffilm lliw. Nad oedd ganddo fawr o ddiddordeb ym mhrosesau neu offer ffotograffig gan gymharu tynnu lluniau gyda chamera bach â thynnu sgetsh sydyn â llaw.
Asanas eistedd
Asanas Ioga Swtras
bawd|Mae'r osgo [[Padmasana (Lotws)|Padmasana neu Lotus ymhlith y deuddeg asana myfyrdod a enwir yn sylwebaeth Bhasyacyd-fynd â Swtrâu Ioga Patanjali.]]
Angèle
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Fernandel, Orane Demazis, Jean Servais, Andrex, Annie Toinon, Charles Blavette, Darcelys, Fernand Flament, Henri Poupon, Rellys a Édouard Delmont. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Henri Cartier-Bresson
Techneg
Ystyrir Cartier-Bresson fel un o bersoniaethau mwyaf boneddigaidd ac addfwyn y byd celf, yn osgoi cyhoeddusrwydd ac yn dangos cryn swildod ers ei ddyddiau’n cuddio rhag y Natsïaidd yn ystod yr Ail Ryfel Byd. Er iddo dynnu portreadau o enwogion doedd ei wyneb ei hun ddim yn adnabyddus, ac roedd hynny'n fantais wrth dynnu lluniau ar y stryd - yn anhysbys. Gwrthododd ddefnyddio'r gair 'celf' ar ei ffotograffau, a oedd yn ei ystyried yn ddim mwy nag adwaith greddfol i fomentau mewn amser roedd wedi taro ar eu traws.
Asanas eistedd
Asanas Ioga Swtras
Mae Swtrâu Ioga Patanjali yn disgrifio ioga fel un sydd ag wyth cangen, ac un o'r wyth hyn yw'r asana. Un grwp o fewn yr asanas yw asanas eistedd a cheir hefyd asanas sefyll, asanas ymlacio (a myfyrio). Nid yw'r swtras yn enwi unrhyw asanas, ond maent yn nodi nodweddion asana da, gan ddweud:
Baci E Abbracci
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Paolo Virzì ar 4 Mawrth 1964 yn Livorno. Derbyniodd ei addysg yn Canolfan Arbrofol ym Myd y Sinema.
Henri Cartier-Bresson
Rhai o bortreadau Cartier-Bresson
• 3
Angèle
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1934. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Thin Man ffilm Americanaidd gan W.S. Van Dyke. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi’i seilio ar waith cynharach, Lovers Are Never Losers, sef gwaith ysgrifenedig gan yr awdur Jean Giono a gyhoeddwyd yn 1929.
Baci E Abbracci
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Asanas eistedd
Asanas Ioga Swtras
"स्थिरसुखमासनम् ॥४६॥ sthira sukham āsanam Dylai ei safle, eich osgo myfyrio fod yn gyfforddus ac yn un y gellir ei ddal am gyfnod hir. Yoga Sutras 2:46"
Angèle
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Marcel Pagnol ar 28 Chwefror 1895 yn Aubagne a bu farw ym Mharis ar 14 Chwefror 1975. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Thiers.
Baci E Abbracci
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paolo Virzì nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Angèle
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Asanas eistedd
Asanas Ioga Swtras
Mae'r Swtras wedi'u hymgorffori yn sylwebaeth Bhasya, ac mae ysgolheigion bellach yn credu fod y cyfan wedi'u sgwennu gan yr un awdur; mae'n enwi 12 asana myfyrdod tra'n eistedd, pob un o bosibl yn plethu'r coesau, gan gynnwys Padmasana, Virasana, Bhadrasana (a elwir bellach yn Baddha Konasana), a Svastikasana.
Angèle
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Marcel Pagnol nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Asanas eistedd
Ioga hatha
Ymhlith y gwahanol fathau o ioga sy'n cynnwys ymarfer myfyrdod, rheoli anadl neu pranayama, ac ati, ioga hatha yw'r un sy'n cyfeirio at ymarfer corfforol yr asanas. Mae'r asanas hyn yn canolbwyntio ar adfywio ynni chakras neu'r sianeli ynni. Rhennir asanas ioga Hatha ymhellach i wahanol fathau yn dibynnu ar safle'r corff. Mae'r rhain yn cynnwys ystumiau lle mae'r person yn eistedd, sefyll, cydbwyso neu droelli'r corff. O'r holl asanas hyn, disgrifir posau yoga fel y rhai mwyaf cyson a chyffyrddus.
The Love Match
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr David Paltenghi yw The Love Match a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Wilfred Burns.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Patricia Hayes, Shirley Eaton, Arthur Askey ac Edward Chapman.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rebel Without a Cause sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Arthur Grant oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
About Last Night...
Ffilm drama-gomedi a chomedi rhamantaidd gan y cyfarwyddwr Edward Zwick yw About Last Night... a gyhoeddwyd yn 1986. Fe'i cynhyrchwyd gan Jason Brett yn Unol Daleithiau America; y cwmni cynhyrchu oedd TriStar Pictures. Lleolwyd y stori yn Chicago ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Denise DeClue a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Miles Goodman. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
The Love Match
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm David Paltenghi ar 1 Ionawr 1919.
About Last Night...
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Demi Moore, Jim Belushi, Elizabeth Perkins, Megan Mullally, Rob Lowe, Rosanna DeSoto, George DiCenzo, Tim Kazurinsky, Michael Alldredge a Robin Thomas. Mae'r ffilm About Last Night... yn 109 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Siaradwr olaf y Gernyweg
Roedd adnabod siaradwr brodorol olaf yr iaith Gernyweg yn bwnc o ddiddordeb academaidd yn y 18fed a’r 19eg ganrif, ac mae’n parhau i fod yn bwnc o ddiddordeb heddiw. Mae’r farn draddodiadol mai Dolly Pentreath (1692–1777) oedd siaradwr brodorol olaf yr iaith wedi’i herio gan dystiolaeth o siaradwyr olaf eraill posib, yn ogystal â chofnodion o bobl eraill oedd â gwybodaeth o’r iaith yn ddiweddarach, er nad oeddynt yn siaradwyr brodorol.
About Last Night...
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1986. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Aliens sef ffilm wyddonias llawn arswyd a chyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Harry Keramidas sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Edward Zwick ar 8 Hydref 1952 yn Chicago. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1983 ac mae ganddo o leiaf 18 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang. Derbyniodd ei addysg yn AFI Conservatory.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Edward Zwick nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Marw Wölfin
Ffilm ddrama llawn arswyd gan y cyfarwyddwr Lucio Fulci yw Marw Wölfin a gyhoeddwyd yn 1983. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Loba ac fe'i cynhyrchwyd yn Sbaen a'r Eidal; y cwmni cynhyrchu oedd Medusa Film. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Eidaleg, Sbaeneg a Saesneg a hynny gan Lucio Fulci a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Jerzy Matula.
Siaradwr olaf y Gernyweg
Mae ddiffyg recordiadau sain neu drawsgrifiadau yn cymhlethu adnabod siaradwr olaf yr iaith. Mae’n anodd iawn gwybod, heb dystiolaeth o’r fath, a oedd y rhai yr adroddwyd eu bod yn siarad Cernyweg yn ddiweddarach yn y 19eg ganrif yn gallu siarad yr iaith yn rhugl, neu hyd yn oed a oeddent yn ei siarad o gwbl. Parhaodd is-haen o eirfa Gernyweg yn Saesneg Cernyw, ac mewn rhai achosion efallai bod y rhai a nodwyd fel siaradwyr Cernyweg yn siarad Saesneg gyda dylanwad Cernyweg trwm.
Marw Wölfin
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Cristina Galbó, Jack Taylor, Fernando Hilbeck, Aldo Massasso, Carlo De Mejo a Tadeusz Teodorczyk. Mae'r ffilm Marw Wölfin yn 98 munud o hyd.
The Love Match
Gweler hefyd
Cyhoeddodd David Paltenghi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Marw Wölfin
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1983. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode VI: Return of the Jedi sef ffilm ffugwyddonol gan y cyfarwyddwr ffilm Richard Marquand, Cymro o Lanishen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 8,000 o ffilmiau Eidaleg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lucio Fulci ar 17 Mehefin 1927 yn Rhufain a bu farw yn yr un ardal ar 22 Rhagfyr 1979. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lucio Fulci nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Louise Fletcher
Roedd Estelle Louise Fletcher (22 Gorffennaf 1934 – 2022) yn actores Americanaidd sy'n fwyaf adnabyddus am ei rôl fel Nyrs Ratched yn y ffilm 1975 One Flew Over the Cuckoo's Nest Enillodd Wobr yr Academi am yr Actores Orau, Gwobr BAFTA a Gwobr Golden Globe amdani.
Cafodd Fletcher ei geni yn Birmingham, Alabama, yn ferch i Estelle (ganed Caldwell) a'i gŵr, y Parch Robert Capers Fletcher. Roedd ei ddau riant yn fyddar. Priododd â Jerry Bick ym 1960; ysgarodd ym 1977.
Bu farw yn Ffrainc, yn 88 oed.
Siaradwr olaf y Gernyweg
Er hyn, mae academyddion wedi gwneud cryn ymdrech ar y pwnc.
Hanes
Mae'n debyg y bydd yn amhosibl sefydlu pwy oedd "siaradwr brodorol olaf" y Gernyweg oherwydd y diffyg ymchwil helaeth a wnaed ar y pryd a diffyg amlwg recordiadau sain yn dyddio o'r cyfnod. Mae anhawster hefyd gyda beth yn union a olygir wrth "siaradwr brodorol olaf", gan fod hyn wedi'i ddehongli mewn gwahanol ffyrdd. Mae'n well gan rai ysgolheigion ddefnyddio termau fel "siaradwr uniaith olaf", i gyfeirio at berson gyda'r Gernyweg yn unig iaith iddynt, "siaradwr brodorol olaf", i gyfeirio at berson a allai fod wedi bod yn ddwyieithog yn Saesneg a Chernyweg a hefyd"person olaf â gwybodaeth draddodiadol", hynny yw, rhywun a oedd â rhywfaint o wybodaeth o Gernyweg a oedd wedi'i throsglwyddo, ond heb astudio'r iaith fel y cyfryw.
Credir mai'r siaradwr uniaith Gernyweg olaf y gwyddys amdano oedd Chesten Marchant, a fu farw ym 1676 yn Gwithian. Nid yw'n hysbys pryd y ganwyd hi. Yn y 1680au dywedodd William Scawen fod gan Marchant "ychydig" ddealltwriaeth o'r Saesneg a'i bod wedi priodi ddwywaith.
18fed ganrif
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/02/Lether_Bodinar.jpg/170px-Lether_Bodinar.jpg|de|bawd| Llythyr William Bodinar, 3 Gorffennaf 1776 Ym 1742, aeth Capten Samuel Barrington o'r Llynges Frenhinol ar fordaith i Lydaw, gan gymryd gydag ef forwr o Mount's Bay yng Nghernyw. Roedd yn rhyfeddu y gallai'r morwr hwn gael ei ddeall gan siaradwyr Llydaweg. Ym 1768, bu brawd Barrington, Daines Barrington, yn chwilio am siaradwyr Cernyweg, ac yn Mousehole daeth o hyd i Dolly Pentreath, gwerthwr pysgod 76 mlwydd oed, "a allai siarad Cernyweg yn rhugl iawn". Ym 1775, cyhoeddodd hanes amdani yng nghyfnodolyn y Society of Antiquaries of London Archaeologia, dan y teitl "On the Expiration of the Cornish Language". Dywedodd ei fod hefyd wedi dod o hyd i ddwy wraig arall ym Mousehole, rhyw ddeg neu ddeuddeg mlynedd yn iau na Dolly Pentreath, nad oeddent yn gallu siarad Cernyweg yn rhwydd, ond a oedd yn ei deall. Honnir yn aml mai Pentreath, a fu farw ym 1777, oedd siaradwr brodorol olaf y Gernyweg. Er gwaethaf ei hoff ymadrodd, "My ny vynnav kewsel Sowsnek!" ("Ni fyddaf yn siarad Saesneg !"), pan siaredid â hi yn yr iaith honno, roedd hi'n siarad rhywfaint o Saesneg o leiaf. Ar ôl ei marwolaeth, derbyniodd Barrington lythyr, wedi’i ysgrifennu yn y Gernyweg gyda chyfieithiad Saesneg, gan bysgotwr ym Mousehole o’r enw William Bodinar (sydd hefyd wedi’i sillafu Bodinnar a Bodener) yn nodi ei fod yn gwybod am bump o bobl a allai siarad Cernyweg yn y pentref hwnnw’n unig. Mae Barrington hefyd yn sôn am John Nancarrow o Marazion a oedd yn siaradwr brodorol ac a oroesodd i'r 1790au. Ym 1797 dywedodd pysgotwr Mousehole wrth Richard Polwhele (1760–1838) fod William Bodinar “yn arfer siarad â hi am oriau gyda’i gilydd yn y Gernyweg; mai prin oedd neb o’r lle yn deall eu sgwrs; ac y gallai Dolly ac yntau siarad Saesneg".
Mae Peter Berresford Ellis yn ymholi pwy oedd siaradwr olaf yr iaith, ac yn ateb: "" Mae hefyd yn nodi bod John Nancarrow o Marazion (Cernyweg: Marghasyow), yn gallu siarad yr iaith yn 1777 ac yntau heb gyrraedd 40 oed, a bod rhai Cernywiaid yn "cadw gwybodaeth o Weddi'r Arglwydd a'r Credo yn yr iaith" yn y 19eg ganrif". Mae William Pryce yn crybwyll, yn ei Archaeologia Cornu-Britannica (1790), a hefyd John Whitaker, ficer Ruan Lanihorne, yn ei Atodiad i History of Cornwall gan Polwhele (1799), eu bod yn nabod dau neu dri o bobl sy'n medru siarad Cernywog. Yn ôl Whitaker, wedi iddo hysbysebu arian ar gyfer y Gernyweg, fe gaeth ei gyfeirio at ddyn yn St Levan a fyddai'n gallu rhoi "cymaint o eiriau o Gernyweg iddo ag y byddwn yn dewis eu prynu." Yn anffodus methodd â mynd i St Levan, nac i Newlyn lle dywedwyd wrtho fod dynes yn dal i fyw a siaradai Gernyweg. Mae Polwhele hefyd yn crybwyll, yn ei History of Cornwall, cyfrol 5 (1806), peiriannydd o Truro o'r enw Thompson, a fu iddo gyfarfod ym 1789. Thompson oedd awdur beddargraff Dolly Pentreath a dywedir ei bod yn gwybod llawer mwy o Gernyweg nag y gwnaeth hi erioed.
Caiff Arthur Boase (1698–1780), a hanai’n wreiddiol o blwyf Paul, ei adnabod fel siaradwr Cernyweg wedi iddo ddysgu ei blant, gan gynnwys y bancwr a’r awdur Henry Boase, y rhifolion, Gweddi’r Arglwydd a llawer o ymadroddion a diarhebion yn yr iaith.
Mae dau ddyfyniad o'r 1790au am fwynwyr tun o ardal Falmouth yn siarad iaith anhysbys nad oedd neb arall yn ei deall. Ym 1793, dywedodd John Gaze, cymar is-feistr i'r Capten Edward Pellew, wrth dderbyn 80 o fwynwyr o Falmouth ar gyfer y llong Nymphe, "" Ym 1795 nododd James Silk Buckingham, o Flushing "" Cludwyd y dynion hyn yn ôl i Falmouth ar y cychod oedd wedi dod â nhw. Yr ardal agosaf y gallai nifer mor fawr o fwynwyr fod wedi dod ohoni oedd St Day a Carharrack, ond efallai eu bod wedi dod o ardal Breage. Os mai Cernyweg oedd yr "uncouth jargon" hwn, byddai'n golygu bod llawer o bobl yn dal i'w ddefnyddio ar ddiwedd y 18fed ganrif.
19eg ganrif
Dywedodd y Parchedig John Bannister ym 1871 "Ar ddiwedd y 18fed ganrif gwelwyd difodiant terfynol, fel iaith lafar, hen iaith Geltaidd frodorol Cernyw". Fodd bynnag, mae peth tystiolaeth bod y Gernyweg wedi parhau, er mai prin oedd y defnydd ohoni a hynny gan lond dwrn o siaradwyr, hyd at ran olaf y 19eg ganrif. Cadarnhaodd Matthias Wallis o St Buryan i’r Tywysog Louis Lucien Bonaparte ym 1859 fod ei nain, Ann Wallis, née Rowe (oddeutu 1753–1843), wedi “siarad y Gernyweg yn dda yn fy nghlyw". Bu farw tua 15 mlynedd yn ôl wedi cyrraedd ei 90 oed. Bu farw Jane Barnicoate 2 flynedd yn ôl ac roedd hi’n gallu siarad Cernyweg hefyd.”
Ysgrifennodd Edmund Harvey (ganwyd 1828) wrth gofnodi hanes Mullion: "I remember as a child myself being taught by tradition, orally of course, to count, and say the Lord's Prayer in Cornish, and I dare say there is many a youngster in Newlyn at the present moment who can score in Cornish as readily as he can in English." Nododd JM Doble o Penzance ym 1878:"Jaky Kelynack remembered, about 70 years ago, that the Breton fishermen and the old Cornishman could converse in their respective languages, and understood one another." Nododd Charles Sandoe Gilbert ym 1817 fod William Matthews o Newlyn, a fu farw ddeng mlynedd ar hugain ynghynt, wedi bod yn llawer mwy rhugl na Dolly Pentreath. Disgrifiwyd ei fab, a elwid hefyd yn William ac a fu farw yn Newlyn ym 1800, fel un oedd "hefyd yn gyfarwydd iawn" â Chernyweg. Mae Letters from West Cornwall, llyfr a ysgrifennwyd yn ddienw yn 1826, yn cofnodi: "About two years ago when I visited the Land's End, I saw a blind boy who pretended to tell the numbers and a few phrases in Cornish, which he said he had learned from an old woman, since dead."
Cofnododd Barclay Fox yn ei gyfnodolyn ar gyfer 23 Hydref 1838:
Cofnododd Nance y clywyd cwpl oedd yn byw yn Budock yn y 1880au yn siarad iaith ryfedd yn aml, a tybiwyd efallai mai Cernyeg ydoedd.
Yn 1859 adroddodd yr ieithydd Edwin Norris fod hen ŵr wedi adrodd Gweddi’r Arglwydd a rhan o’r Credo a ddysgwyd iddo gan ei dad neu ei daid.
Dywedodd J. Gwyn Griffiths fod "mewnfudwyr o Gernyw yn siarad yr iaith ym mhentrefi plwm Gogledd Ceredigion, Canolbarth Cymru, yn y 1850au". Y gred ar y pryd oedd bod Mary Kelynack, y ferch 84 oed a aned ym Madron a gerddodd i Lundain i weld yr Arddangosfa Fawr ym 1851 ac a gyflwynwyd i'r Frenhines, yn siarad Cernyweg. Ym 1875 darganfuwyd chwe siaradwr i gyd yn eu chwedegau yng Nghernyw. Dysgodd Mrs Catherine Rawlings, Hayle, a fu farw yn 1879 yn 57 oed, Weddi'r Arglwydd a'r Credo yn y Gernyweg tra yn yr ysgol yn Penzance. Yr oedd Rawlings yn fam-yng-nghyfraith i Henry Jenner. John Tremethack, bu farw 1852 yn wyth deg saith oed, dysgodd Gernyweg i'w ferch, Frances Kelynack (1799–1895), dysgodd Bernard Victor o Mousehole lawer o Gernyweg gan ei dad a hefyd ei daid George Badcock. Cyfarfu Victor â Jenner ym 1875 a throsglwyddo iddo ei wybodaeth o Gernyweg. Bu Victor hefyd yn dysgu rhywfaint o Gernyweg i'w wyres Louisa Pentreath. Mae'n bosibl mai'r ffermwr John Davey, a fu farw yn 1891 yn Boswednack, Zennor, oedd y person olaf â chryn wybodaeth draddodiadol o Gernyweg, megis rhifau, rhigymau ac ystyron enwau lleoedd. Yn wir, disgrifiodd John Hobson Matthews ef fel un a oedd yn gallu sgwrsio yn y Gernyweg ar ychydig o bynciau syml, a rhoddodd enghraifft o rigwm a ddysgodd gan ei dad. Mae tystiolaeth dda bod o leiaf dau siaradwr brodorol wedi goroesi John Davey'r ieuengaf: Jacob Care (1798–1892), a John Mann (1833–c. 1914).
Ganed Jacob Care (bedyddiwyd 4 Tachwedd 1798 – 1 Ionawr 1892) yn St Ives ond symudodd yn ddiweddarach i Mevagissey. Cofnododd Frederick McCoskrie, postfeistr Grampound Road, ei fod "yn arfer siarad 'Hen Gernyweg' â mi pryd bynnag y byddwn yn cyfarfod, ond o hynny fel llawer o bethau eraill - nid oes cofnodion yn cael eu cadw."
Llwyddodd Elizabeth Vingoe (bedyddiwyd 2 Rhagfyr 1804 - claddwyd 11 Hydref 1861), née Hall, o Higher Boswarva, Madron, i ddysgu ei phlant, ymhlith pethau eraill, Gweddi'r Arglwydd, y Deg Gorchymyn a'r rhifolion yn y Gernyweg. Cyfwelodd nai Vingoe, Richard Hall (ganwyd c. 1861), ei mab, William John Vingoe, yn 1914. Cofnododd Hall y rhifolion y gallai eu cofio.
Mae'n debyg mai Richard Hall ei hun oedd siaradwr Cernyweg mwyaf rhugl y diwygiad cynnar, ar ôl ei ddysgu o oedran ifanc gan aelodau ei deulu, gweision, a gwaith Pryce, ac yn ddiweddarach o Lawlyfr Jenner. Fe'i rhoddir gan ASD Smith fel un o ddim ond pump o siaradwyr rhugl y Gernyweg a adfywiwyd cyn y Rhyfel Byd Cyntaf. Cofnododd Hall, pan oedd tua naw oed, fod ganddynt forwyn yn eu cartref yn St Just. Sylwodd y forwyn, Mary Taskes, ei fod yn darllen Archaeologia Cornu-Britannica gan Pryce a dywedodd wrtho y gallai ei mam siarad ychydig o'r hen iaith, wedi iddi gael ei dysgu gan Mrs Kelynack o Newlyn. Cymerwyd ef i weld y fam a chafodd ei bod yn gallu llefaru'r Deg Gorchymyn, Gweddi yr Arglwydd, a geiriau eraill mewn Cernyweg diweddar.
Disgrifiwyd Martin Uren, a aned yn Wendron ym 1813 ac a adwaenir hefyd fel Martin Bully, gan Ralph St Vincent Allin-Collins fel siaradwr Cernyweg traddodiadol posibl. Roedd yn byw mewn bwthyn ar Pennance Lane, Lanner, a disgrifiwyd ef yn siarad llawer o "old gibberish". Bu farw ar 5 Ionawr 1898. Mae Allin-Collins yn cofnodi'r hyn y mae'n ei ddisgrifio fel fersiwn Gernyweg o'r rhigwm This Little Piggy oddi wrtho. .
Ym 1937 cofnododd yr ieithydd Arthur Rablen fod Mr William Botheras (ganwyd 1850) yn arfer mynd i'r môr gyda hen bysgotwyr o Newlyn, tua'r flwyddyn 1860. Roedd y pysgotwyr hyn yn arfer siarad Cernyweg tra ar y cwch ac yn cynnal sgyrsiau a barhaodd hyd at ddeg i bymtheg munud ar y tro. Cofiodd Mr JH Hodge o St Ives ei ewythr yn dweud ei fod yn fachgen, tua 1865, wedi clywed merched yn cyfrif pysgod yn Gernyweg ar y cei yno, a hefyd bod hen bysgotwr yn siarad â nhw mewn iaith ryfedd yr oedden nhw'n ei deall.
Fodd bynnag, goroesodd olion eraill. Roedd pysgotwyr yng ngorllewin Cernyw yn cyfrif pysgod gan ddefnyddio rhigwm sy'n deillio o Gernyweg, ac roedd gwybodaeth am y rhifolion o 1 i 20 yn cael ei gario drwodd yn draddodiadol gan lawer o bobl, ymhell i mewn i'r 20g.
Byddai Henry Jenner yn arwain mudiad yr adfywiad yn yr 20fed ganrif. Crybwyllir ei ddiddordeb cynharaf yn yr iaith Gernyweg mewn erthygl gan Robert Morton Nance o'r enw "Cernish Beginnings",
20fed a'r 21ain ganrif
Byddai’r fforman a oedd yn goruchwylio lansio cychod yn St Ives yn y 1920au yn gweiddi Hunchi boree! sy'n golygu "Codwch yr angor nawr!", un o'r brawddegau olaf a gofnodwyd o Gernyweg draddodiadol o bosibl. Fodd bynnag, roedd plant mewn rhai rhannau o orllewin Cernyw yn dal i ddefnyddio geiriau ac ymadroddion Cernyweg wrth chwarae gemau, fel marblis. Ceir cannoedd lawer o eiriau Cernyweg a hyd yn oed ymadroddion cyfan yn nhafodiaith Eingl-Gernyweg y 19eg ganrif a'r 20fed ganrif, llawer ohonynt yn dermau technegol mewn mwyngloddio, ffermio a physgota, ac yn enwau bywyd gwyllt.
Ar ddiwedd yr 20fed ganrif, honnodd Arnie Weekes, un o Ganada o dras Cernyweg, fod teulu ei fam yn hanu o linach ddi-dor o siaradwyr Cernyweg. Canfuwyd ar ei ymweliadau niferus â Chernyw ar ddiwedd y 1990au ei fod ef neu ei rieni wedi dysgu’r ffurf Unedig ar Gernyweg wedi’i hadfywio, a henny heb unrhyw olion o Gernyweg draddodiadol. Yn 2007 adroddodd R. Salmon o Seland Newydd ar wefan Your Voice: Multilingual Nation y BBC, fod "Cernyweg lawer wedi'i throsglwyddo trwy fy nheulu," gan roi'r posibilrwydd bod teuluoedd eraill o dras Cernyweg ledled y byd yn meddu ar wybodaeth draddodiadol o Gernyweg.
Yn 2010 gwadodd Rhisiart Tal-e-bot y bu i'r Gernyweg farw erioed, gan ddweud bod neiniau a theidiau un o'i fyfyriwr wedi siarad Cernyweg gartref. Dywedodd: "It's a myth. There was never a time when the language completely died out, people always had some knowledge of the language although it went quite underground." Yn yr un modd, mae Andrew George AS St Ives wedi dweud yn y Senedd San Steffan ""
Treial Donald Westhof
Ffilm fud (heb sain) am drosedd gan y cyfarwyddwr Fritz Wendhausen yw Treial Donald Westhof a gyhoeddwyd yn 1927. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Der Kampf des Donald Westhof ac fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen; y cwmni cynhyrchu oedd Universum Film AG. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg a hynny gan Fritz Wendhausen a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Artur Guttmann.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Paul Otto, Erna Morena, Paul Henckels, Oskar Homolka, Hermann Vallentin, Max Gülstorff, Erich Kaiser-Titz, Elizza La Porta, Karin Evans, Lina Lossen a Valeska Stock. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Fritz Wendhausen ar 7 Awst 1890 yn Wendhausen (Lehre) a bu farw yn Königstein im Taunus ar 29 Mai 2006. Mae ganddo o leiaf 3 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Fritz Wendhausen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Suffering Man's Charity
Ffilm comedi arswyd am LGBT gan y cyfarwyddwr Alan Cumming yw Suffering Man's Charity a gyhoeddwyd yn 2007. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael Penn a Paul Cantelon. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy grynno ddisgiau a DVDs.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Carrie Fisher, David Boreanaz, Jane Lynch, Karen Black, Rachelle Lefevre, Anne Heche, Alan Cumming, Henry Thomas a Brandon Stacy. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2007. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 300 sef ffilm ryfel llawn cyffro gan Zack Snyder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alan Cumming ar 27 Ionawr 1965 yn Aberfeldy. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1980 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul> Derbyniodd ei addysg yn Carnoustie High School.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alan Cumming nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Zen Diaries of Garry Shandling
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Judd Apatow yw The Zen Diaries of Garry Shandling a gyhoeddwyd yn 2018. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America; roedd sawl cwmni cynhyrchu, gan gynnwys: HBO, Vudu. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michael Andrews. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Hjerter Er Trumf
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Lars Brydesen yw Hjerter Er Trumf a gyhoeddwyd yn 1976. Fe'i cynhyrchwyd gan Erik Crone yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Daneg a hynny gan Jannick Storm a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Hans-Erik Philip.
The Zen Diaries of Garry Shandling
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2018. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Guilty sef ffilm drosedd gan Gustav Möller. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Hjerter Er Trumf
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bodil Kjer, Lotte Tarp, Ann-Mari Max Hansen, Ove Sprogøe, Claus Nissen, Morten Grunwald, Klaus Pagh, Poul Thomsen, Lars Knutzon, Bent Christensen, Gunnar Lemvigh, Anne-Lise Gabold, Edward Fleming, Ingolf David, Michael Lindvad, Søren Steen, Ulla Gottlieb a Claus Weeke.
The Zen Diaries of Garry Shandling
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Judd Apatow ar 6 Rhagfyr 1967 yn Flushing. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1985 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol De California.
Hjerter Er Trumf
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1976. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rocky gan y cyfarwyddwr ffilm John G. Avildsen. Hyd at 2022 roedd dros fil o ffilmiau Daneg wedi gweld golau dydd. Mikael Salomon oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Lars Brydesen sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
The Zen Diaries of Garry Shandling
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Hjerter Er Trumf
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lars Brydesen ar 9 Ionawr 1938 yn Denmarc.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lars Brydesen nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tumbling Tumbleweeds
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Gene Autry, Lucile Browne, George "Gabby" Hayes, Eugene Jackson, Smiley Burnette, Horace B. Carpenter, Joseph W. Girard a Jack Rockwell. Mae'r ffilm Tumbling Tumbleweeds yn 61 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1935. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Mutiny on the Bounty sef ffilm arbrofol Americanaidd yn seiliedig ar nofel o’r un enw...... Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Joseph Kane ar 19 Mawrth 1894 yn San Diego a bu farw yn Santa Monica ar 23 Ebrill 1969. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1926 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Joseph Kane nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Monroe, Efrog Newydd
Pentrefi yn, yn nhalaith Efrog Newydd, yw .
La Mise À L'aveugle
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Simon Galiero yw La Mise À L'aveugle a gyhoeddwyd yn 2013. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Simon Galiero.
Monroe, Efrog Newydd
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Monroe, gan gynnwys:
La Mise À L'aveugle
Y prif actor yn y ffilm hon yw Micheline Bernard.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 12 Years a Slave sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Simon Galiero ar 11 Gorffenaf 1978 ym Montréal.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Simon Galiero nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Orders Are Orders
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr David Paltenghi yw Orders Are Orders a gyhoeddwyd yn 1954. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Geoffrey Orme a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Stanley Black.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Peter Sellers, Sid James a Tony Hancock. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1954. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rear Window sy’n ffilm llawn dirgelwch, gan y cyfarwyddwr ffilm enwog Alfred Hitchcock. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Arthur Grant oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm David Paltenghi ar 1 Ionawr 1919.
Burglar Proof
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Maurice S. Campbell yw Burglar Proof a gyhoeddwyd yn 1920. Fe'i cynhyrchwyd gan Jesse L. Lasky yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Thomas J. Geraghty.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Bryant Washburn. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1920. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Cabinet of Dr. Caligari sef ffilm arswyd Almaeneg gan Robert Wiene. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Charles Schoenbaum oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Maurice S Campbell ar 7 Hydref 1869 yn Philadelphia. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Efrog Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Maurice S. Campbell nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Srešćemo Se Večeras
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr František Čáp yw Srešćemo Se Večeras a gyhoeddwyd yn 1962. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Sreščemo se večeras ac fe’i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Serbo-Croateg a hynny gan Milan Nikolić a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Borut Lesjak.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mija Aleksić, Antun Nalis, Boris Buzančić, Viktor Starčić, Janez Čuk ac Irena Prosen.
Keepers of The Game
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Judd Ehrlich yw Keepers of The Game a gyhoeddwyd yn 2016. Fe'i cynhyrchwyd gan Judd Ehrlich yn Unol Daleithiau America. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Srešćemo Se Večeras
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1962. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Dr. No a'r gyntaf yng nghyfres James Bond a'r ffilm gyntaf i serennu Sean Connery fel yr asiant cudd ffuglennol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 890 o ffilmiau Serbo-Croateg wedi gweld golau dydd.
Keepers of The Game
Mae'r ffilm Keepers of The Game yn 82 munud o hyd.
Srešćemo Se Večeras
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm František Čáp ar 7 Rhagfyr 1913 yn Čachovice a bu farw yn Ankaran ar 13 Ionawr 1972. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1937 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Keepers of The Game
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2016. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Fantastic Beasts and Where to Find Them sef ffilm ffantasi gan J. K. Rowling.
Srešćemo Se Večeras
Gweler hefyd
Cyhoeddodd František Čáp nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Keepers of The Game
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Judd Ehrlich ar 17 Awst 1971 yn Ninas Efrog Newydd. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1996 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yng Ngholeg Vassar.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Judd Ehrlich nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ieithoedd Nguni
Mae'r ieithoedd Nguni (hefyd, weithiau isiNguni yn grŵp o ieithoedd Bantw sy'n perthyn yn agos i'w gilydd a siaredir yn ne Affrica (yn bennaf De Affrica, Zimbabwe a Theyrnas eSwatini) gan bobl Nguni. Mae ieithoedd Nguni yn cynnwys Xhosa (isiXhosa), Swlŵeg (isiZulu), Ndebele, a siSwati (adnebir hefyd fel Swazi) (gelwir hefyd yn seSwati, hefyd yn flaenorol, Swazi). Mae'r tadogaeth "Nguni" yn deillio o fath o wartheg brodorol, gwartheg Nguni. Mae Ngoni (gweler isod) yn amrywiad hŷn, neu wedi'i symud.
Dadleuir weithiau fod y defnydd o Nguni fel label generig yn awgrymu undod monolithig hanesyddol y bobl dan sylw, lle y gallai'r sefyllfa fod wedi bod yn fwy cymhleth mewn gwirionedd. Mae defnydd ieithyddol y label (sy'n cyfeirio at is-grŵp o Bantw) yn gymharol sefydlog.
Serious Moonlight
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Meg Ryan, Kristen Bell, Justin Long a Timothy Hutton. Mae'r ffilm Serious Moonlight yn 81 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Vrata Ostaju Otvorena
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr František Čáp yw Vrata Ostaju Otvorena a gyhoeddwyd yn 1959. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Врата остају отворена ac fe’i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Serbeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Milena Dravić, Dušan Janićijević, Toma Kuruzovic, Mladen Nedeljković Mlađa a Teodora Arsenović. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1959. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Ben-Hur sy’n ffilm epig hanesyddol o’r Unol Daleithiau gan y cyfarwyddwr ffilm William Wyler. Hyd at 2022 roedd o leiaf 750 o ffilmiau Serbeg wedi gweld golau dydd.
Serious Moonlight
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Nancy Schreiber oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Ieithoedd Nguni
O safbwynt golygyddol Saesneg, mae'r erthyglau "a" ac "an" ill dau yn cael eu defnyddio gyda "Nguni", ond mae "a Nguni" yn amlach a gellir dadlau yn fwy cywir os ynganir "Nguni" fel yr awgrymir.
Vrata Ostaju Otvorena
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm František Čáp ar 7 Rhagfyr 1913 yn Čachovice a bu farw yn Ankaran ar 13 Ionawr 1972. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1937 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Serious Moonlight
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Cheryl Hines ar 21 Medi 1965 ym Miami Beach, Florida. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1993 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Talaith Florida.
Vrata Ostaju Otvorena
Gweler hefyd
Cyhoeddodd František Čáp nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ieithoedd Nguni
Dosbarthiad
Mae'r ieithoedd Nguni yn perthyn yn agos, ac mewn llawer o achosion mae gwahanol ieithoedd yn gyd-ddealladwy; yn y modd hwn, efallai y byddai'n well dehongli ieithoedd Nguni fel continwwm tafodieithol nag fel clwstwr o ieithoedd ar wahân. Ar fwy nag un achlysur, mae cynigion wedi'u cyflwyno i greu iaith Nguni unedig.
Serious Moonlight
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Ieithoedd Nguni
Dosbarthiad
Mewn llenyddiaeth ysgolheigaidd ar ieithoedd de Affrica, ystyrir yn draddodiadol bod y categori dosbarthiadol ieithyddol "Nguni" yn cynnwys dau is-grŵp: "Zunda Nguni" a "Tekela Nguni." Mae'r rhaniad hwn yn seiliedig yn bennaf ar y gwahaniaeth ffonolegol amlwg rhwng cytseiniaid coronaidd cyfatebol: Zunda /z/ a Tekela /t/ (felly ffurf frodorol yr enw Swati a'r ffurf Zulu mwy adnabyddus Swazi), ond mae llu o newidynnau ieithyddol ychwanegol sy'n galluogi rhaniad cymharol syml i'r ddau hyn is-ffrwd Nguni.
Serious Moonlight
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Cheryl Hines nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ieithoedd Nguni
Cymharu iaith
Cymharer y brawddegau isod:
Noder: Xhosa tsh = Phuthi tjh = IPA ; Phuthi tsh = ; Zulu sh = IPA, ond, yn yr cyd-destun rhoddir yma,  mae  yn "nasally permuted" i. Phuthi jh = lleisiad anadlog = Xhosa, Zulu j (yn y cyd-destun rhoddir yma, mae'r trwynol ). Zulu, Swazi, Hlubi ng =.
Noder: Phuthi kg = IPA.
Cyd-dealltwriaeth Cyfoes ar y Cyfryngau
Ceir elfen gref o ddealltwriaeth ar draws y gwahanol ieithoedd neu beth gellid disgrifio fel continiwm tafodiaith. Gwelir enghreifftiau ar y we:
Ac Roedden Ninnau Yno
Ffilm ramantus gan y cyfarwyddwr Takahiro Miki yw Ac Roedden Ninnau Yno a gyhoeddwyd yn 2013. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd 僕等がいた ac fe'i cynhyrchwyd yn Japan; y cwmni cynhyrchu oedd Toho. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Japaneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ayaka Komatsu, Yuika Motokariya, Yuriko Yoshitaka, Sousuke Takaoka a Toma Ikuta. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2012. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd 12 Years a Slave sef ffilm fywgraffyddol gan y cyfarwyddwr ffilm Steve McQueen. Hyd at 2022 roedd o leiaf 5,600 o ffilmiau Japaneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Takahiro Miki ar 29 Awst 1974 yn Tokushima. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Waseda.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Takahiro Miki nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
César
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Marcel Pagnol yw César a gyhoeddwyd yn 1936. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd César ac fe'i cynhyrchwyd gan Marcel Pagnol yn Ffrainc. Lleolwyd y stori ym Marseille ac yno hefyd y cafodd ei ffilmio. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Marcel Pagnol a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Vincent Scotto. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alw.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Pierre Fresnay, Orane Demazis, Raimu, Fernand Charpin, Alida Rouffe, André Fouché, Doumel, Jean Castan, Marcel Maupi, Milly Mathis, Odette Roger, Paul Dullac, Rellys, Robert Bassac, Robert Vattier a Édouard Delmont. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1936. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Anthony Adverse sef ffilm Americanaidd hanesyddol, epig gan Mervyn LeRoy. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Marcel Pagnol ar 28 Chwefror 1895 yn Aubagne a bu farw ym Mharis ar 14 Chwefror 1975. Derbyniodd ei addysg yn Lycée Thiers.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Marcel Pagnol nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pasteur
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Jean Epstein yw Pasteur a gyhoeddwyd yn 1922. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Pasteur ac fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Charles Mosnier a Robert Tourneur. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Jean Epstein ar 25 Mawrth 1897 yn Warsaw a bu farw ym Mharis ar 21 Mawrth 2012. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1922 ac mae ganddo o leiaf 15 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
The Princess From Hoboken
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Alan Dale yw The Princess From Hoboken a gyhoeddwyd yn 1927. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript wreiddiol gan Sonya Levien.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1927. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Metropolis ffilm ffuglen wyddonol o’r Almaen gan Fritz Lang. Robert Martin oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Alan Dale ar 1 Ionawr 1861 yn Birmingham.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Alan Dale nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tafod daear melynwyrdd
Math a rhywogaeth o ffwng yn nheulu'r Geoglossaceae yw'r Tafod daear melynwyrdd (Lladin: Microglossum olivaceum; Saesneg: Olive Earthtongue). 'Tafodau'r Ddaear' yw'r enw ar lafar ar y grwp mae'r ffwng yma'n perthyn iddo, ond nid yw'n derm gwyddonol. Yn gyffredinol maent yn fach, yn dywyll eu lliw, ac yn debyg i lawer o dafodau gydag uchder o 2–8 cm. Ceir enw Cymraeg arall ar y rhywogaeth hon, sef Tafod fach felynwyrdd. Mae'r teulu Geoglossaceae yn gorwedd o fewn urdd y Geoglossales.
Ffyngau
Credir fod rhwng 2.2 a 3.8 miliwn o wahanol rywogaethau o ffwng, a'u bod yn perthyn yn nes at grwp yr anifeiliaid nag at blanhigion. Gelwir yr astudiaeth o ffwng yn "feicoleg", sy'n dod o'r Groeg μύκης (mykes) sef 'madarchen'. Mae tua 120,000 o'r rhain wedi'u disgrifio gan naturiaethwyr megis Carolus Linnaeus, Christiaan Hendrik Persoon ac Elias Magnus Fries. Oherwydd mai prin iawn yw gwybodaeth gwyddonwyr am y pwnc hwn, mae tacson y ffyngau'n newid o ddydd i ddydd. Credir bod oddeutu 20,000 o rywogaethau o ffyngau yng ngwledydd Prydain.
Aelodau eraill o deulu'r Geoglossaceae
Mae gan Tafod daear melynwyrdd ambell aelod arall yn y teulu hwn, gan gynnwys y canlynol:
Livsslaven
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Viggo Larsen yw Livsslaven a gyhoeddwyd yn 1909. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Livsslaven ac fe'i cynhyrchwyd yn Nenmarc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Daneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1909. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd A Corner in Wheat sef ffilm gan y Cymro D. W. Griffith.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Viggo Larsen ar 14 Awst 1880 yn Copenhagen a bu farw yn yr un ardal ar 1 Ionawr 1974. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1906 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Sovet Azərbaycanı
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Mukhtar Dadashev yw Sovet Azərbaycanı a gyhoeddwyd yn 1950. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Aserbaijaneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1950. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All About Eve sy’n ffilm gomedi Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Joseph L. Mankiewicz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 830 o ffilmiau Aserbaijaneg wedi gweld golau dydd.