cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ysgol Uppingham
Ysgol breswyl annibynnol yn nhref Uppingham, sir Rutland, Lloegr, yw Ysgol Uppingham (Saesneg: Uppingham School). Mae'n un o'r ysgolion hynaf yn Lloegr, wedi ei sefydlu yn 1584.
Y diwygiwr addysg Parch Edward Thring (1853–87) yw prifathro mwyaf adnabyddus yr ysgol, efallai. Yn ystod ei dymor fel prifathro cafwyd teiffoid yn yr ardal a symudwyd yr ysgol i'r Borth, Ceredigion, am gyfnod er mwyn ymgeled y disgyblion. Cofir am y symud dros dro i'r Borth mewn gwasanaeth blynyddol a gynhelir yng nghapel yr ysgol.
Doomed Caravan
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Lesley Selander yw Doomed Caravan a gyhoeddwyd yn 1941. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan John Leipold.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Minna Gombell, William Boyd, Trevor Bardette, Morris Ankrum, Andy Clyde a Russell Hayden. Mae'r ffilm Doomed Caravan yn 62 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1941. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Ball of Fire sef ffilm gomedi Americanaidd sy’n parodio’r chwedl Eira Wen a’r Saith Corach, gan y cyfarwyddwr Howard Hawks. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Russell Harlan oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lesley Selander ar 26 Mai 1900 yn Los Angeles a bu farw yn Los Alamitos ar 10 Hydref 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lesley Selander nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
No Limits
Ffilm bornograffig yw No Limits a gyhoeddwyd yn 2003. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Mae'r ffilm No Limits yn 90 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Calilestes pallidistigma
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Calilestes pallidistigma sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Calilestes.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
No Limits
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2003. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl sef ffilm ffantasi gan y cyfarwyddwr ffilm Gore Verbinski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Düş Gezginleri
Ffilm ddrama am LGBT gan y cyfarwyddwr Atıf Yılmaz yw Düş Gezginleri a gyhoeddwyd yn 1992. Fe'i cynhyrchwyd gan Atıf Yılmaz yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg a hynny gan Atıf Yılmaz.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Lale Mansur.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1992. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Reservoir Dogs sef ffilm noir am ladrad gan Quentin Tarantino. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Atıf Yılmaz ar 9 Rhagfyr 1925 ym Mersin a bu farw yn Istanbul ar 30 Mai 2006. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1951 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Adana Erkek Lisesi.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Atıf Yılmaz nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
La Bandida
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Katy Jurado, Pedro Armendáriz, Emilio Fernández, María de los Angeles Felix Güereña ac Ignacio López Tarso. Mae'r ffilm La Bandida yn 110 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1963. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd From Russia with Love sef yr ail ffilm yn y gyfres James Bond....... Hyd at 2022 roedd o leiaf 11,800 o ffilmiau Sbaeneg wedi gweld golau dydd. Gabriel Figueroa oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Jorge Bustos sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Roberto Rodríguez ar 7 Ionawr 1909 yn Ninas Mecsico a bu farw yn yr un ardal ar 18 Chwefror 1970.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Roberto Rodríguez nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Aqueles Dois
Ffilm ddrama yw Aqueles Dois a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd ym Mrasil. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Portiwgaleg.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Rheinallt ap Gruffudd
Uchelwr o'r Wyddgrug, Sir y Fflint oedd Rheinallt ap Gruffudd ap Bleddyn (tua 1438 - 1465/6). Mae'n adnabyddus am amddiffyn y Cymry yn erbyn Saeson dinas Caer ac am grogi maer y ddinas honno ar ôl iddo ymosod ar yr Wyddgrug.
Cei Connah
Tref a chymuned yn Sir y Fflint, Cymru, yw Cei Connah (Saesneg: Connah's Quay). Saif ger y ffin â Lloegr, a'r dref fwyaf yn y sir. Saif yn agos at ganolfan ddiwydiannol fwyaf y sir, sef Canolfan Ddiwydiannol Glannau Dyfrdwy. Mae Parc Gwepre gerllaw, sy'n cynnwys Castell Ewlo. Hyd at tua Ewlo, yr enw gwreiddiol oedd Cei Newydd.
Rheinallt ap Gruffudd
Hanes
Perchennog Y Tŵr yn y Wyddgrug oedd Rheinallt. Roedd yn uchelwr lleol ac yn filwr. Cymerodd ran yr Lancastriaid yn Rhyfeloedd y Rhosynnau. Yn 1461 fe'i cofnodir mewn dogfen Seisnig fel un o garsiwn Cymreig Castell Harlech, cadarnle'r Lancastriaid yng ngogledd Cymru.
Cei Connah
bawd|dim|Pwerdy Cei Connah
Rheinallt ap Gruffudd
Hanes
Yn ôl traddodiad, crogodd faer Caer ar ystwffl tu allan i'r Tŵr yn 1464 ar ôl curo gwŷr Caer mewn sgarmes wedi iddynt ymosod ar y Wyddgrug. Roedd hynny ar ôl i Reinallt ac eraill, oedd yn dal yng Nghastell Harlech ar y pryd, gael eu cyhuddo o gefnogi terfysg yng ngogledd Cymru yn enw'r Lancastriaid mewn bil a basiwyd gan Senedd Lloegr. Rhoddwyd proclamasiwn brenhinol allan i gael ei ddarllen yn gyhoeddus gan faer Caer yn bygwth y gosb eithaf i Reinallt ac amddiffynwyr eraill Harlech os nad oeddent yn ildio erbyn Ionawr 1 1465. Er nad oes cofnod, ymddengys fod Rheinallt wedi gadael Harlech a dychwelyd i'r Wyddgrug i amddiffyn ei bobl a'i eiddo yn erbyn maer Caer a oedd wedi derbyn y proclamasiwn fel esgus i ymosod ar y Cymry lleol, eu lladd a dwyn eu heiddo; dyna a arweiniodd at y sgarmes yn y Wyddgrug a chrogi'r maer.
Cei Connah
Pêl-droed
Cynrychiolir y dref ar y maes pêl-droed gan C.P.D. Cei Connah. Bu i'r clwb ennill Uwch Gynghrair Cymru am y tro cyntaf yn nhymor 2019-20 gan ennill yr hawl i gystadlu yn Ewrop. Yn anffodus bu iddynt golli 0-2 yn erbyn FK Sarajevo o Bosnia a Hertsegofina.
Rheinallt ap Gruffudd
Hanes
Cedwir cerddi mawl i Reinallt ap Gruffudd gan rai o feirdd y cyfnod, yn cynnwys dau gywydd mawl gan Hywel Cilan a cherddi mawl eraill gan Gutun Owain a Tudur Penllyn. Canodd mab Tudur, Ieuan ap Tudur Penllyn, farwnad iddo.
Cei Connah
Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:
Rheinallt ap Gruffudd
Cof
Ysgrifennodd Isaac Foulkes ('Llyfrbryf') nofel hanesyddol ramantus am Reinallt a gyhoeddwyd yn 1874, sef Rheinallt ap Gruffudd.
Teyrnaderyn y Dwyrain
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Teyrnaderyn y Dwyrain (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: teyrnadar y Dwyrain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tyrannus tyrannus; yr enw Saesneg arno yw Eastern kingbird. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. tyrannus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.
Teulu
Mae'r teyrnaderyn y Dwyrain yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Pennsylvania
Mae Pennsylvania (hefyd yn Gymraeg Pensylfania) yn un o daleithiau Unol Daleithiau America. Ei llysenw yw'r Dalaith Maen Clo a'i henw swyddogol yw Cymanwlad Pennsylvania. Y ddwy ddinas fwyaf yw Philadelphia a Phittsburgh.
Brych craig glas
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Brych craig glas (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: brychion craig gleision) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Monticola solitarius; yr enw Saesneg arno yw Blue rock thrush. Mae'n perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae) sydd yn urdd y Passeriformes. Dyma aderyn sydd i'w gael yng ngwledydd Prydain ac mae i'w ganfod yng Nghymru.
Pennsylvania
canol|bawd|350px|Lleoliad Pennsylvania yn yr Unol Daleithiau
Gwladychwyd tiroedd eang i'r gogledd a'r gorllewin o Philadelphia gan Grynwyr o Gymru yn yr 17g, ac mae'n debyg y symbylwyd y gwladychiad gan y dyhead i gael rhyddid i addoli yn ôl eu credo. Mae'r nofel gan Marion Eames Y Rhandir Mwyn wedi ei seilio ar hanes y gwladychiad hwn.
Ar fur dwyreiniol Neuadd y Dref yn Philadelphia, er enghraifft, ceir plac sy'n cynnwys y geiriad hwn:
Ceir ffiniau taleithiau: Delaware i'r de-ddwyrain, Maryland i'r de, Gorllewin Virginia i'r de-orllewin, Ohio i'r gorllewin, Llyn Erie ac Ontario, Canada i'r gogledd-orllewin, Efrog Newydd i'r gogledd a New Jersey i'r dwyrain. Asgwrn cefn y dalaith yw Mynyddoedd yr Appalachian sy'n gorwedd yng nghanol y dalaith, o'r gogledd i'r de.
Dinasoedd, trefi a'u poblogaeth
300px|bawd|dde|Siroedd y Dalaith
Brych craig glas
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. solitarius, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia, Ewrop, Affrica ac Awstralia.
Teulu
Mae'r brych craig glas yn perthyn i deulu'r Brychion (Lladin: Turdidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Coulter, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Coulter, gan gynnwys:
Sporle with Palgrave
Plwyf sifil yn Norfolk, Dwyrain Lloegr, ydy Sporle with Palgrave. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Breckland.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd ganddo boblogaeth o 1,011.
Semarang
bawd|260px|Tawang Polder, tu cefn i'r hen orsaf
Dinas ar arfordir gogleddol ynys Jawa yn Indonesia yw Semarang. Hi yw prifddinas talaith Canolbarth Jawa, a chyda poblogaeth o tua 1.5 miliwn, hi yw pumed dinas Indonesia o ran poblogaeth.
Roedd sefydliad ar y safle yn y 9g, gyda'r enw Bergota. Glaniodd y llynghesydd Tsineaidd Zheng He yma ym 1405, a cheir teml Tsineaidd fawr ier cof amdano. Tua diwedd y 15g, ail-sefydlwyd y safle gan Kyai Pandan Arang, ac yn 1547 penodwyd ef yn bupati (maer) cyntaf Semarang. Yn 1705, daeth Semarang yn eiddo cwmni Iseldiraidd y VOC.
bawd|dde|250px
Mi Adorada Clementina
Ffilm gomedi gan y cyfarwyddwr Rafael Baledón yw Mi Adorada Clementina a gyhoeddwyd yn 1953. Fe'i cynhyrchwyd ym Mecsico. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Sbaeneg.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Marga López, Antonio Aguilar, Elda Peralta, Joaquín Pardavé, Victorio Blanco a José Jasso. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Rafael Baledón ar 25 Tachwedd 1919 yn San Francisco de Campeche a bu farw yn Ninas Mecsico ar 19 Mawrth 1968. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1938 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Rafael Baledón nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Neo-baganiaeth
Term mantell a ddefnyddir i ddisgrifio amrywiaeth lydan o fudiadau crefyddol modern sydd wedi eu dylanwadu'n rhannol gan gredoau paganaidd cyn-Gristionogol Ewropeaidd yw neo-baganiaeth. Mae mudiadau crefyddol neo-baganaidd yn amrywiol iawn, a gellid cynnwys credoau amldduwiol, animistaidd, a phantheistaidd. Mae llawer o neo-baganiaid yn ymarfer ysbrydolrwydd sy'n hollol fodern, tra bod eraill yn ceisio ail-lunio neu adfywio crefyddau brodorol, ethnig gyda ffynonellau hanesyddol neu ffynonellau llên gwerin.
Mae'n ddatblygiad o fewn gwledydd datblygedig, megis yn y Deyrnas Unedig a'r Unol Daleithiau, ond hefyd gwledydd eraill megis Ewrop Gyfandirol (Yr Almaen, Llychlyn, Ewrop Slafaidd, Ewrop Ladinaidd ac eraill). Wica yw'r grefydd fwyaf o fewn neo-baganiaeth, ond mae crefyddau eraill sydd â chymaint o ganlynwyr yn cynnwys neo-dderwyddiaeth, Ásatrú, a neo-baganiaeth Slafaidd.
Old Woughton
Plwyf sifil yn sir seremonïol Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Old Woughton. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Bwrdeistref Milton Keynes. Fe'i crewyd yn Ebrill 2012.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd ganddo boblogaeth o 893.
Ruby, Alaska
Dinas yn ardal cyfrifiad Yukon-Koyukuk yn nhalaith Alaska, Unol Daleithiau America, yw Ruby.
Thunder
Ffilm ddrama heb sain (na llais) gan y cyfarwyddwr William Nigh yw Thunder a gyhoeddwyd yn 1929. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Thunder ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd ei ffilmio yn Chicago a Wisconsin.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Lon Chaney, Wally Albright, Phyllis Haver, James Murray a Tom Keene. Mae'r ffilm Thunder (ffilm o 1929) yn 86 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1929. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Piccadilly ffilm am ferch yn Llundain gan Ewald André Dupont. Golygwyd y ffilm gan Ben Lewis sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Nigh ar 12 Hydref 1881 yn Berlin a bu farw yn Burbank ar 2 Chwefror 1993.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William Nigh nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hecsacloroffen
Mae hecsacloroffen, sydd hefyd yn cael ei alw’n Nabac, yn gyfansoddyn organoclorin a oedd yn cael ei ddefnyddio’n eang fel diheintydd ar un adeg. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₁₃H₆Cl₆O₂. Mae hecsacloroffen yn gynhwysyn actif yn Phisohex.
Enwau
Caiff cyffuriau eu hadnabod gan amryw o enwau gwahanol yn aml. Enw cemegol y cyffur hen yw Hecsacloroffen, ond rhoddir enwau masnachol a brand iddo hefyd, gan gynnwys;
Llên Ecwador
Prif lenor Ecwador yn ystod y cyfnod trefedigaethol oedd Eugenio Espejo (1747–95), a oedd hefyd yn feddyg, cyfreithiwr, ac ymgyrchydd dros annibyniaeth. Fe'i ystyrir yn arloeswr newyddiaduraeth yn Ecwador ac yn ddychanwr ac ysgrifwr testunau dadleuol o fri. Un o'r rhyddieithwyr gwychaf yn holl lên America Ladin yn y 19g oedd Juan Montalvo (1832–89), sydd yn nodedig am ei erthyglau a phamffledi rhyddfrydol tanbaid. Gelwir San Juan de Ambato, yng nghanolbarth Ecwador, yn ddinas y tri Juan (La Tierra de los Tres Juanes) am iddi genhedlu Montalvo; Juan León Mera (1832–94), awdur geiriau'r anthem genedlaethol "¡Salve, Oh Patria!" a'r nofel Indianista Cumandá (1879); a'r gwleidydd a newyddiadurwr o ryddfrydwr Juan Benigno Vela (1843–1920). Cyflwynwyd realaeth i lên Ecwador gan Luis A. Martínez (1869–1909) gyda'i nofel A la Costa (1904).
bawd|Grŵp Guayaquil Prif gyfraniad Ecwador at y mudiad indigenismo yn hanner cyntaf yr 20g oedd y nofel Huasipungo (1934) gan Jorge Icaza (1906–78), sydd yn ymwneud â brwydr y bobloedd frodorol yn erbyn y tirfeddianwyr yn yr Andes. Yn y 1930au a'r 1940au daeth criw o lenorion ifainc o'r enw Grŵp Guayaquil i'r amlwg. Bu'r pump awdur hwn – Joaquín Gallegos Lara (1909–47), Enrique Gil Gilbert (1912–73), Demetrio Aguilera Malta (1909–81), José de la Cuadra (1903–41), ac Alfredo Pareja Diezcanseco (1908–93) – yn ysgrifennu am fywydau'r montuvio (y bobl o dras gymysg frodorol, Affricanaidd, ac Ewropeaidd) o ranbarth yr arfordir, a hynny gydag agweddau o realaeth gymdeithasol. Un arall o'r cyfnod hwn oedd y nofelydd, bardd, ac awdur straeon byrion Horacio Hidrovo Velásquez (1902–62).
Mae sawl bardd o nod yn hanu o ddinas Cuenca, gan gynnwys Jorge Carrera Andrade (1903–78) a César Dávila Andrade (1918–67).
Celebargiolestes cinctus
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Celebargiolestes cinctus sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Celebargiolestes.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Hell Is Empty
Ffilm drosedd gan y cyfarwyddwr Bernard Knowles yw Hell Is Empty a gyhoeddwyd yn 1967. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Lleolwyd y stori yn Prag. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Georges Garvarentz.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Carl Möhner, Martine Carol, James Robertson Justice, Anthony Steel, Anna Gaël, Shirley Anne Field, Anthony Dawson, Patricia Viterbo a Robert Rietti.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1967. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd You Only Live Twice sef ffilm llawn cyffro gan Lewis Gilbert. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Jan Stallich oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Knowles ar 20 Chwefror 1900 ym Manceinion a bu farw yn Taplow ar 11 Hydref 2008.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bernard Knowles nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Oving, Swydd Buckingham
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Oving.
The Jilt
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Irving Cummings yw The Jilt a gyhoeddwyd yn 1922. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1922. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Häxan sef ffilm ddogfen ar wrachyddiaeth gan Benjamin Christensen.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Irving Cummings ar 9 Hydref 1888 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 3 Rhagfyr 2011. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1903 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Irving Cummings nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cwtiad coesgoch
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cwtiad coesgoch (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cwtiaid coesgoch) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Charadrius cinctus; yr enw Saesneg arno yw Red-kneed dotterel. Mae'n perthyn i deulu'r Cwtiaid (Lladin: Charadriidae) sydd yn urdd y Charadriiformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. cinctus, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Asia ac Awstralia.
Teulu
Mae'r cwtiad coesgoch yn perthyn i deulu'r Cwtiaid (Lladin: Charadriidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Augusta, Maine
Prif ddinas talaith Maine yn Unol Daleithiau America yw Augusta. Mae'r ddinas yn Swydd Kennebec. Cafodd ei sefydlu yn y flwyddyn 1849.
Francine Somers
Arlunydd benywaidd o Wlad Belg yw Francine Somers (1923).
Fe'i ganed yn Gent a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yng Ngwlad Belg.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Dimeragrion clavijoi
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Dimeragrion clavijoi sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Dimeragrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Rockland Township, Pennsylvania
Treflan yn, yn nhalaith Pennsylvania, yw .
Adı Vasfiye
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Atıf Yılmaz yw Adı Vasfiye a gyhoeddwyd yn 1985. Fe'i cynhyrchwyd yn Twrci. Lleolwyd y stori yn Istanbul. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg a hynny gan Barış Pirhasan.
Marie von Augustin
Arlunydd benywaidd a anwyd yn Awstria, Awstria oedd Marie von Augustin (2 Rhagfyr 1807 – 12 Chwefror 1886).
Adı Vasfiye
Y prif actor yn y ffilm hon yw Müjde Ar.
Yasuhiro Hato
Pêl-droediwr o Japan yw  (ganed 4 Mai 1976). Cafodd ei eni yn Hyogo a chwaraeodd 15 gwaith dros ei wlad.
Françafrique
Ffilm ddogfen yw Françafrique a gyhoeddwyd yn 2011. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc.
Adı Vasfiye
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1985. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Back to the Future sef ffilm wyddonias Americanaidd am fachgen a’i gar yn cael ei yrru i’r dyfodol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Françafrique
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Adı Vasfiye
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Atıf Yılmaz ar 9 Rhagfyr 1925 ym Mersin a bu farw yn Istanbul ar 30 Mai 2006. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1951 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Adana Erkek Lisesi.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Drysïen bêr fanddail
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y Gogledd yw Drysïen bêr fanddail sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Rosaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Rosa agrestis a'r enw Saesneg yw Small-leaved sweet-briar. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Miaren Gulddail.
Marie von Augustin
Bu farw yn Wien ar 12 Chwefror 1886.
Die Boonekamp-Affäre
Ffilm ffuglen gan y cyfarwyddwr Torsten Emrich yw Die Boonekamp-Affäre a gyhoeddwyd yn 1981. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Hartville, Missouri
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Hartville, gan gynnwys:
Die Boonekamp-Affäre
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1981. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Raiders of the Lost Ark sef ffilm llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm Steven Spielberg.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Torsten Emrich ar 3 Medi 1959.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Torsten Emrich nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Markazi (talaith)
bawd|Mosg Narāgh. Mae'r ardal yn orlawn o hanes a diwylliant.
Un o daleithiau cyfoes Iran yw talaith Markazi (Perseg: (استان مرکز). Mae'n gorwedd yng ngogledd orllewin y wlad gyda phrifddinas Iran, dinas Tehran, heb fod yn bell, i'r dwyrain. Mae'n cynnwys 29,127 cilometr sgwâr o dir ac yn gorwedd ar lwyfandir canol Iran.
200px|bawd|dim|Talaith Markazi
Mae talaith Markazi yn ffinio â thalaith Qazvin i'r gogledd, talaith Lorestān i'r de, Semnān a Qom i'r dwyrain, a Lorestān a Hamadān i'r gorllewin. Mae'r dalaith yn cynnwys 11 rhanbarth (Mehefin, 2010).
Y prif ddinasoedd yw: Saveh, Arak, Mahallat, Khomein, Delijan, Tafresh, Ashtian, a Shazand.
Roedd yn rhan o Ymerodraeth y Mediaid drwy gydol y fileniwm cyntaf OC, gyda gweddill Gorllewin Iran. Saif llawer o adfeilion yn dyst i hyn ledled y dalaith. Mae'r Aiatola Khomeini yn olrhain ei dras i'r dalaith hon.
Sprowston
Pentref a phlwyf sifil yn Norfolk, Dwyrain Lloegr, ydy Sprowston. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Broadland.
Llwybr Arfordirol Môn (Cyfrol)
Llyfr dwyieithog o ddarluniau lliw am Lwybr Arfordirol Môn gan yr arlunydd Steven Jones ganddo ef ei hun yw Llwybr Arfordirol Môn / The Anglesey Coastal Path. Gwasg Carreg Gwalch a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2010. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Llyfr dwyieithog o ddarluniau lliw gan Steven Jones, yn dilyn 21 taith gerdded ar lwybr arfordir Môn, ynghyd â brasluniau a nodiadau dyddlyfr. Mae Llwybr Arfodirol Môn yn ein tywys ar hyd arfordir ein hynys fwyaf ond, yn wahanol i fwyafrif llyfrau teithio tebyg, lluniau gan yr artist Steven Jones sy’n darlunio’r 21 taith amrywiol.
Arddangosfa gan yr artist yn Oriel Môn fu’r sail i’r llyfr ac er mai’r bwriad gwreiddiol oedd canolbwyntio ar thema hafaidd yn unig, fe’i swynwyd gan hanes yr arfordir a’r golygfeydd amrywiol a phenderfynodd ehangu’r detholiad i gynnig darluniau o amrywiol olygfeydd yr arfordir yn ystod y pedwar tymor.
Dyclonin
Dyclonin (dyclocain), sy’n anesthetig a gymerir drwy’r geg, yw’r cynhwysyn actif yn Sucrets, losin gwddf sy’n cael eu gwerthu dros y cownter. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₁₈H₂₇NO₂.
Defnydd meddygol
Fe'i rhoddir fel triniaeth ar gyfer gwahanol gyflyrau meddygol, gan gynnwys:
Enwau
Caiff cyffuriau eu hadnabod gan amryw o enwau gwahanol yn aml. Enw cemegol y cyffur hen yw Dyclonin, ond rhoddir enwau masnachol a brand iddo hefyd, gan gynnwys;
Spitzenhöschen Und Schusterpech
Ffilm ffuglen gan y cyfarwyddwr Hans Otto Löwenstein yw Spitzenhöschen Und Schusterpech a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstria a Tsiecoslofacia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Almaeneg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Hans Otto Löwenstein ar 11 Hydref 1881 yn Přívoz a bu farw yn Fienna ar 12 Mehefin 2000.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Hans Otto Löwenstein nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Padbury
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Padbury.
The Tree That Remembers
Ffilm ddogfen yw The Tree That Remembers a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd yng Nghanada. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Harry Potter and the Chamber of Secrets sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Sky Dragon
Ffilm am ddirgelwch llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Lesley Selander yw Sky Dragon a gyhoeddwyd yn 1949. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Earl Derr Biggers. Dosbarthwyd y ffilm gan Monogram Pictures.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Noel Neill, Keye Luke, Milburn Stone, Mantan Moreland, Lyle Talbot, Elena Verdugo, Iris Adrian a Roland Winters. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1949. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd White Heat sy’n ffilm drosedd ac antur gan cyfarwyddwr ffilm oedd yr actores Raoul Walsh. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Golygwyd y ffilm gan Roy V. Livingston sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lesley Selander ar 26 Mai 1900 yn Los Angeles a bu farw yn Los Alamitos ar 10 Hydref 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lesley Selander nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Yuichiro Nagai
Pêl-droediwr o Japan yw  (ganed 14 Chwefror 1979). Cafodd ei eni yn Tokyo a chwaraeodd 4 gwaith dros ei wlad.
5 Senses of Fear
Ffilm arswyd Saesneg o Unol Daleithiau America yw 5 Senses of Fear gan y cyfarwyddwr ffilm Miko Hughes$$$ Emily Hagins$$$ Eric England. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Cafodd y ffilm hon ei chynhyrchu gan La Mari 2.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Miko Hughes$$$ Emily Hagins$$$ Eric England nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Eylül Fırtınası
Ffilm wleidyddol gan y cyfarwyddwr Atıf Yılmaz yw Eylül Fırtınası a gyhoeddwyd yn 1999. Fe'i cynhyrchwyd gan Atıf Yılmaz yn Twrci. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tyrceg.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Tarık Akan.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1999. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Matrix sef ffilm wyddonias gan Lana Wachowski a Lilly Wachowski. Hyd at 2022 roedd o leiaf 2,660 o ffilmiau Tyrceg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Atıf Yılmaz ar 9 Rhagfyr 1925 ym Mersin a bu farw yn Istanbul ar 30 Mai 2006. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1951 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg yn Adana Erkek Lisesi.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Atıf Yılmaz nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dimeragrion mesembrinum
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Dimeragrion mesembrinum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Dimeragrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Edward Dafydd (Morgannwg)
Bardd traddodiadol o Forgannwg oedd Edward Dafydd (tua 1600 - 1678?). Bu'n fardd enwog yn ei gyfnod ac yn ddiweddarach fe ddaeth yn rhan o "fytholeg" ramantaidd Iolo Morganwg.
The Trials of Darksmoke
Ffilm Saesneg o Unol Daleithiau America yw The Trials of Darksmoke. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Edward Dafydd (Morgannwg)
Bywgraffiad
Ceir peth ansicrwydd am union ddyddiad geni a marw Edward Dafydd, ond mae'n deybgol iddo gael ei eni yn 1600 ym mhlwyf Margam, Sir Forgannwg. Roedd yn un o'r olaf o'r beirdd proffesiynol yn nhraddodiad gwydn Beirdd yr Uchelwyr, nid yn unig ym Morgannwg ond yng Nghymru gyfan. Arferai fynd ar deithiau clera o gwmpas plasdai ei sir enedigol ac weithiau hefyd i siroedd cyfagos.
Mae'n bosibl mai Llywelyn Siôn oedd ei athro barddol. Er bod ei ganu o safon uwch na llawer o'i gyfoeswyr, ni ellir ei gymharu â gwaith meistri mawr Morgannwg genhedlaeth neu ddwy cyn ei gyfnod, fel Dafydd Benwyn, ac yn sicr mae'n is ei safon na chanu cain Lewys Morgannwg (1520-1565).
The Trials of Darksmoke
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Edward Dafydd (Morgannwg)
Bywgraffiad
Yn ôl pob tebyg bu farw yn 1678 a chafodd ei gladdu yn ei Fargam enedigol.
Ffugiadau Iolo Morganwg
Ymhell ar ôl ei farwolaeth, tynnwyd Edward Dafydd i mewn i ffugiadau llenyddol Iolo Morganwg. Honnai Iolo fod Edward Dafydd wedi rhoi trefn ar "Ddosbarth Morgannwg" o fesurau Cerdd Dafod — fel y'i ceir yn Cyfrinach Beirdd Ynys Prydain — a'i fod yn un o'r penceirddiaid "derwyddol" a gynhaliai'r traddodiad yn y fro. Gwyddys bellach nad oes sail o gwbl i'r honiadau hyn. Cwbl ffug hefyd yw'r cerddi o waith Iolo a dadogwyd ganddo ar Edward Dafydd.
Golfan eira Adams
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Golfan eira Adams (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: golfanod eira Adams) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Montifringilla adamsi; yr enw Saesneg arno yw Adams’ snow finch. Mae'n perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: Ploceidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Edward Dafydd (Morgannwg)
Llyfryddiaeth
Erys gwaith Edward Dafydd heb ei olygu. Am y cefndir a ffugiadau Iolo Morganwg, gweler:
Golfan eira Adams
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. adamsi, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r golfan eira Adams yn perthyn i deulu'r Golfanod (Lladin: Ploceidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Stanfield, Norfolk
Pentref a phlwyf sifil yn Norfolk, Dwyrain Lloegr, ydy Stanfield. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Breckland.
Dimeragrion mesembrium
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Dimeragrion mesembrium sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Dimeragrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Penn, Swydd Buckingham
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Penn. Saif oddeutu 3 milltir (4.8 km) i'r de-orllewin o Beaconsfield a 4 milltir (6.4 km) i'r dwyrain o High Wycombe.
John Dafydd
Emynydd Cymraeg o Sir Gaerfyrddin yn y 18g oedd John Dafydd (1727 - 1783). Roedd ei frawd Morgan Dafydd (m. 1762) yn emynydd o fri hefyd.
Ceir bump o emynau John Dafydd yn y gyfrol Aleluia (1747) gan William Williams Pantycelyn ac erys ei emyn 'Newyddion braf a ddaeth i'n bro' yn boblogaidd heddiw.
Teyrnas
Gwlad neu wladwriaeth a reolir gan brenin (teyrn) neu frenhines neu sydd â brenin neu frenhines yn bennaeth y wladwriaeth yw teyrnas. Nid yw teyrnas yn gyfystyr â gwlad o reidrwydd; mae'r Deyrnas Unedig yn cynnwys tair gwlad (Yr Alban, Cymru a Lloegr) ac un dalaith (Gogledd Iwerddon), er enghraifft; cafodd ei chreu trwy goncwest a chyfuno teyrnas Lloegr a theyrnas yr Alban.
Cymru
Yng Nghymru cafwyd sawl teyrnas yn y gorffennol; erbyn yr Oesoedd Canol roedd tair teyrnas yn y wlad, a elwir yn Dair Talaith Cymru, sef teyrnas Deheubarth, teyrnas Gwynedd a theyrnas Powys. Llwyddodd rhai o frenhinoedd y teyrnasoedd hyn i uno'r rhan fwyaf o'r wlad a'i rheoli - e.e. Hywel Dda, Rhodri Mawr, Gruffudd ap Llywelyn, Llywelyn Fawr a Llywelyn ap Gruffudd - ond ni pharhaodd yr undod yn ddigon hir i Gymru fel gwlad dyfu'n deyrnas sefydlog.
Pentostatin
Mae pentostatin (neu deocsycofformycin, sy’n cael ei weithgynhyrchu a’i fasnachu gan SuperGen dan yr enw Nipent) yn gyffur cemotherapiwtig gwrth-ganser. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₁₁H₁₆N₄O₄.
Defnydd meddygol
Fe'i rhoddir fel triniaeth ar gyfer gwahanol gyflyrau meddygol, gan gynnwys:
The Midnight Kiss
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Irving Cummings yw The Midnight Kiss a gyhoeddwyd yn 1926. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1926. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The General sef ffilm gomedi fud gan Buster Keaton a Clyde Bruckman.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Irving Cummings ar 9 Hydref 1888 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 3 Rhagfyr 2011. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1903 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Irving Cummings nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Undeb Gwyddbwyll Cymru
Ffederasiwn gwyddbwyll cenedlaethol Cymru yw Undeb Gwyddbwyll Cymru. Fe'i sefydlwyd ar 19 Mehefin 1954 drwy uno cymdeithasau yn ne Cymru a Mynwy, ac i ddechrau roedd yn rhan o Ffederasiwn Gwyddbwyll Prydain (BCF). Sefydlodd yr Undeb Pencampwriaeth Gwyddbwyll Cymru yn 1955.
Ar 15 Tachwedd 1969 datgysylltodd wrth y BCF a gwneud cais i fod yn aelod llawn ac annibynnol o Ffederasiwn Gwyddbwyll y Byd. Un o arweinwyr yr ymgyrch dros undeb annibynnol i Gymru oedd y Prifardd a'r llenor T. Llew Jones. Derbyniwyd y cais gan FIDE yng Nghyngres Siegen yn 1970 a chafodd Cymru'r cyfle i gystadlu yn ei Olympiad Gwyddbwyll cyntaf yn Skopje 1972, gan ddod yn y 43ain safle o 62.
Nod yr Undeb yw hyrwyddo, trefnu a rheoli gwyddbwyll gystadleuol led led Cymru. Ei slogan yw Ymosodiad Dewr, Amddiffyniad Sicr.
Lôn Cambria a Lôn Teifi
Yr arweiniad swyddogol i'r Rhwydwaith Beicio Cenedlaethol gan Rob Penn yw Lôn Cambria a Lôn Teifi. Cordee Books and Maps a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2011. Yn 2013 roedd y gyfrol mewn print.
Disgrifiad byr
Llwybr 81 Abergwaun i Aberystwyth a Llwybr 82 o Aberystwyth i'r Amwythig.
Botwm Crys yn cadw lle
Rhosyn gwyllt gwyn
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y Gogledd yw Rhosyn gwyllt gwyn sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Rosaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Rosa arvensis a'r enw Saesneg yw Field-rose. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Rhosyn Gwyn Gwyllt, Ciros Gwyn, MarchfIaren Ymlusgol, Rhosyn Gwyn Ymlusgaidd.
Teyrnaderyn y Gorllewin
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Teyrnaderyn y Gorllewin (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: teyrnadar y Gorllewin) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tyrannus verticalis; yr enw Saesneg arno yw Western kingbird. Mae'n perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. verticalis, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yng Ngogledd America.
Teulu
Mae'r teyrnaderyn y Gorllewin yn perthyn i deulu'r Teyrn-wybedogion (Lladin: Tyrannidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Helen Watts
Cantores opera o Gymraes oedd Helen Josephine Watts CBE (7 Rhagfyr 1927 – 7 Hydref 2009). Ganwyd yn Aberdaugleddau, Sir Benfro, a chafodd ei magu yn Hwlffordd. Nid y Gymraeg oedd ei mamiaith, ond recordiodd sawl cân yn Gymraeg gan gynnwys "Berwyn" (Vaughan Thomas) a "Gweddi y Pechadur" (Morfydd Llwyn Owen).
Pitchcott
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Pitchcott.
Datblygu
Grŵp roc arbrofol oedd yn ei anterth yn yr 1980au a'r 1990au cynnar yw Datblygu, gwelir hwy heddiw fel catalydd ton newydd o roc Cymreig yn yr 1980au cynnar.
Hanes
Roedd aelodau'r band yn cynnwys y canwr David R. Edwards (1964-2021) a'r offerynnwr T. Wyn Davies yn 1982; ymunodd Patricia Morgan yn 1984. Ymadawodd Davies yn 1990 ond cariodd y band ymlaen fel deuawd am gyfnod, cyn gweithio gyda nifer o gerddorion, yn nodedig, y drymiwr Al Edwards ar gyfer y trydydd albwm Libertino yn 1993. Ar ôl sengl olaf yn 1995, diflannodd y band o sylw cyfryngau ond ni ddatganwyd erioed eu bod wedi gwahanu. Yn Awst 2008, wnaeth y band rhyddhau record 7" newydd o'r enw 'Can Y Mynach Modern' ar label Ankstmusik. Roedd y record am cael eu gweld fel ddiwedd go iawn i'r band a nid fel ddechreuad newydd.
Roedd y cyflwynydd radio John Peel yn hoff iawn o'r band, a roedd yn eu chwarae yn aml ar ei sioe ar BBC Radio 1. Cafodd John Peel ei dyfynnu fel dweud "You'd have to be a bit of a ninny to ignore Datblygu, this is the band that makes me want to learn the Welsh language." Wnaeth y band recordio pump sesiwnau i'r sioe John Peel; yn 1987, 1988, 1991, 1992 a 1993.
Mae Datblygu wedi eu grybwyll fel dylanwad pwysig ar y genhedlaeth o fandiau Cymraeg a ddilynodd, yn cynnwys Gorky's Zygotic Mynci a Super Furry Animals (a wnaeth fersiwn o gân Datblygu's "Y Teimlad" ar eu albwm Mwng).
Ymddangosodd David ar rhaglen ddogfen O Flaen dy Lygaid ar S4C yn 2009, wedi ei gyflwyno gan y darlledwr a ffrind David Ali Yassine, oedd yn dilyn David a'i frwydr i wella o afiechyd meddwl. Roedd y rhaglen hefyd yn cynnwys cyn-aelod Datblygu a chyn actores Pobol y Cwm, Ree Davies a'i brwydr hi gyda afiechyd meddwl.
Yn 2012 cynhaliwyd arddangosfa i ddathlu hanes y band mewn caffi yng Nghaerdydd. Daeth Edwards a Morgan nôl at ei gilydd yn 2012 ar gyfer yr EP Darluniau'r Ogof Unfed Ganrif ar Hugain a ryddhawyd albwm fer, Erbyn Hyn, yn Mehefin 2014.
Yn Awst 2020 ryddhawyd sengl dwbl "Cymryd y Cyfan / Purdeb Noeth" ac albwm newydd ar feinyl Cwm Gwagle, drwy label Ankstmusik. Hwn oedd cynnyrch cerddorol olaf y grŵp cyn marwolaeth David R. Edwards ym Mehefin 2021.
The Rose of Paris
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Irving Cummings yw The Rose of Paris a gyhoeddwyd yn 1924. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori ym Mharis. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Melville W. Brown.
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1924. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Die Nibelungen sef ffilm ffantasi Almaenig mewn dwy ran, gan Fritz Lang. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Irving Cummings ar 9 Hydref 1888 yn Ninas Efrog Newydd a bu farw yn Los Angeles ar 3 Rhagfyr 2011. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1903 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
No Lonely Angels
Ffilm ddrama yw No Lonely Angels a gyhoeddwyd yn 2002. Fe'i cynhyrchwyd yn Tsieina.
The Rose of Paris
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
No Lonely Angels
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2002. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Harry Potter and the Chamber of Secrets sef ffilm ffantasi Americanaidd-Seisnig i blant gan Chris Columbus.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dimeragrion percubitale
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Dimeragrion percubitale sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Dimeragrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Morgan Dafydd
Emynydd Cymraeg o Sir Gaerfyrddin yn y 18g oedd Morgan Dafydd (bu farw yn 1762). Roedd ei frawd John Dafydd (1727 - 1783) yn emynydd o fri hefyd.
Ceir naw o emynau Morgan Dafydd yn y gyfrol Aleluia (1747) gan William Williams Pantycelyn ac erys ei emyn 'Yr Iesu'n ddi-lai' yn boblogaidd heddiw.
Fort Yuma
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Lesley Selander yw Fort Yuma a gyhoeddwyd yn 1955. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Arizona. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Danny Arnold a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Paul Dunlap.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Peter Graves, Addison Richards, Joan Taylor, Abel Fernandez a John Hudson. Mae'r ffilm Fort Yuma yn 78 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw, gyda gwedd gymharol (aspect ratio) o sgrin llydan (sef 1.85:1).
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1955. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Rebel Without a Cause sy’n ffilm glasoed gan y cyfarwyddwr ffilm oedd Nicholas Ray. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Lesley Selander ar 26 Mai 1900 yn Los Angeles a bu farw yn Los Alamitos ar 10 Hydref 1961.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Lesley Selander nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Mapio'r Grŵp Cymreig yn 60
Cyfrol ar bron i gant o weithiau celf 2D a 3D gan Ceri Thomas yw Mapio'r Grŵp Cymreig yn 60. Diglot Books a gyhoeddodd y gyfrol a hynny yn 2009. Yn 2013 roedd y gyfrol allan o brint.
Disgrifiad byr
Prosiect sy'n dathlu trigain mlynedd o fodolaeth y Grŵp Cymreig yn 2008-09 a gweithgarwch yr artistiaid a berthyn i'r grŵp yng Nghymru. Mae'n cyfeirio at bron i gant o weithiau celf 2D a 3D o blith yr hanner cant o aelodau.
Botwm Crys yn cadw lle
Aschenbrödel und der gestiefelte Kater
Ffilm dylwyth teg Almaeneg o'r Almaen yw Aschenbrödel und der gestiefelte Kater gan y cyfarwyddwr ffilm Torsten Künstler. Fe'i cynhyrchwyd yn yr Almaen.
Pitstone
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Buckingham, De-ddwyrain Lloegr, ydy Pitstone.
Aschenbrödel und der gestiefelte Kater
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2013. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Wolf of Wall Street gan Martin Scorsese.Hyd at 2022 roedd o leiaf 12540 o ffilmiau Almaeneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, Aschenputtel, sef gwaith llenyddol gan yr awdur y Brodyr Grimm a gyhoeddwyd yn 1812.
Nobuhisa Yamada
Pêl-droediwr o Japan yw  (ganed 10 Medi 1975). Cafodd ei eni yn Fujieda a chwaraeodd 15 gwaith dros ei wlad.
Aschenbrödel und der gestiefelte Kater
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Torsten Künstler nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Madeleine Arbour
Arlunydd benywaidd o Ganada yw Madeleine Arbour (3 Mawrth 1923).
Fe'i ganed yn Granby a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd yn Canada.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Promises! Promises!
Ffilm gomedi sy'n disgrio criw o ddihirod sy'n ymelwi ar bobl eraill gan y cyfarwyddwr King Donovan yw 'Promises! Promises!' a gyhoeddwyd yn 1963. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Hal Borne. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Fritz Feld, Jayne Mansfield, Mickey Hargitay, Marie McDonald a T. C. Jones. Mae'r ffilm ''Promises! Promises!'' yn 75 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1963. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd From Russia with Love sef yr ail ffilm yn y gyfres James Bond. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Joseph F. Biroc oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm King Donovan ar 25 Ionawr 1918 ym Manhattan a bu farw yn Branford, Connecticut ar 1 Ionawr 1976. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1948 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd King Donovan nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dimeragrion secundum
Mursen yn nheulu'r Megapodagrionidae yw'r Dimeragrion secundum sydd o fewn y grŵp (neu'r 'genws') a elwir yn Dimeragrion.
Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Jassy
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Bernard Knowles yw Jassy a gyhoeddwyd yn 1947. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Jassy ac fe’i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Henry Geehl. Dosbarthwyd y ffilm gan Gainsborough Pictures.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ernest Thesiger, Margaret Lockwood, Patricia Roc, Nora Swinburne a Dennis Price. Mae'r ffilm Jassy (ffilm o 1947) yn 100 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Caroline Swagers
Arlunydd benywaidd a anwyd ym Mharis, Ffrainc oedd Caroline Swagers (1808 – 1848).
Jassy
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1947. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Out of the Past sy’n ffilm am dditectif breifat yn newid ei waith, gan Jacques Tourneur. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Geoffrey Unsworth oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Charles Knott sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Bernard Knowles ar 20 Chwefror 1900 ym Manceinion a bu farw yn Taplow ar 11 Hydref 2008.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Bernard Knowles nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
197 CC
2g CC - 1g CC - 1g
240au CC 230 CC 220au CC 210au CC 200au CC - 190au CC - 180au CC 170au CC 170au CC 160au CC 150au CC
202 CC 201 CC 200 CC 199 CC 198 CC - 197 CC - 196 CC 195 CC 194 CC 193 CC 192 CC
Rhosyn rhuddlas
Planhigyn blodeuol sy'n frodorol o Hemisffer y Gogledd yw Rhosyn rhuddlas sy'n enw gwrywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Rosaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Rosa caesia a'r enw Saesneg yw Hairy dog-rose. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Rhosyn Blewog.
Beaman, Iowa
Dinas yn, yn nhalaith Iowa, yw .
Into The Badlands
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Sam Pillsbury yw Into The Badlands a gyhoeddwyd yn 1991. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Henry Wilson Allen.
Stanford, Norfolk
Pentref gwag a phlwyf sifil yn Norfolk, Dwyrain Lloegr, ydy Stanford. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Breckland.
Into The Badlands
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1991. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Silence of the Lambs sef Jonathan Demme ffilm Americanaidd gan a oedd yn serennu’r Cymro Anthony Hopkins a’r actores Jodie Foster. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Sam Pillsbury ar 1 Ionawr 1953 yn Waterbury, Connecticut.
Samuel Richardson
Nofelydd yn yr iaith Saesneg oedd Samuel Richardson (19 Awst 1689 - 4 Gorffennaf 1761). Cafodd ei nofelau ddylanwad mawr ar lenorion cyfoes, yn arbennig yn Lloegr a Ffrainc.
Reggae
Cerddoriaeth boblogaidd a ddatblygodd yn Jamaica yw reggae. Daeth yn adnabyddus i'r byd o'r 1970au ymlaen diolch i gerddorion fel Bob Marley a Peter Tosh. Erbyn heddiw mae'n un o'r mathau o gerddoriaeth mwyaf poblogaidd ac mae wedi cael dylanwad mawr ar sawl math arall o gerddoriaeth.
Metel daear alcalïaidd
Y metelau daear alcalïaidd yw grŵp 2 o’r tabl cyfnodol, sef beryliwm (Be), magnesiwm (Mg), calsiwm (Ca), strontiwm (Sr), bariwm (Ba) a radiwm (Ra). Maent yn grŵp o fetelau rhwng y metelau alcalïaidd a’r metelau trosiannol. Maent yn rhan o floc-s y tabl cyfnodol, gan bod eu electronau allanol yn llenwi orbital-s, gyda'i ffurfwedd electronig allanol yn ns2.