cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oliver Smithies
Meddyg, biocemegydd a biolegydd nodedig o Unol Daleithiau America oedd Oliver Smithies  (23 Mehefin 1925 - 10 Ionawr 2017). Fe aned yr Americanwr ym Mhrydain a gweithiodd fel genetegydd a biocemegydd corfforol. Mae'n adnabyddus am iddo gyflwyno startsh fel cyfrwng addas ar gyfer gel electrofforesis. Derbyniodd Wobr Nobel mewn Ffisioleg neu Feddygaeth yn 2007 am ei waith ym maes geneteg. Cafodd ei eni yn Halifax, Gorllewin Swydd Efrog, ac addysgwyd ef yng Ngholeg Balliol a Rhydychen. Bu farw yn Chapel Hill.
The Glitter Dome
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1984. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Terminator sef ffilm apocolyptaidd llawn cyffro gan y cyfarwyddwr ffilm James Cameron. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Stuart Margolin ar 31 Ionawr 1940 yn Davenport. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1961 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Stuart Margolin nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Pab Pïws IX
Pab yr Eglwys Gatholig Rufeinig o 1846 hyd ei farwolaeth oedd Pïws IX (ganwyd Giovanni Maria Mastai-Ferretti) (13 Mai 1792 – 7 Chwefror 1878). Pïws IX oedd y pab olaf i fod yn rheolwr ar Daleithiau'r Babaeth a ymgorfforwyd o'r diwedd yn Nheyrnas yr Eidal ym 1870.
Fe'i ystyrir yn bab ceidwadol ac adweithiol ei athrawiaeth. Ym 1864 cyhoeddodd y Syllabus Errorum yn comdemnio seciwlariaeth o bob math a rhyddid barn.
Oliver Smithies
Gwobrau
Enillodd Oliver Smithies y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Sherborne
Tref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Dorset, De-orllewin Lloegr, ydy Sherborne. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Dorset.
Mae ganddi boblogaeth o oddeutu 9,350.
Mae Caerdydd 75 km i ffwrdd o Sherborne ac mae Llundain yn 180.1 km. Y ddinas agosaf ydy Wells sy'n 30.3 km i ffwrdd.
Calopteryx exul
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Calopteryx exul. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Brychan rhudd
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw brychan rhudd, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy brychanau rhudd (-ion); yr enw Saesneg yw Ruddy Carpet, a'r enw gwyddonol yw Catarhoe rubidata. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r brychan rhudd yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Colin Powell
Roedd Colin Luther Powell (5 Ebrill 1937 – 18 Hydref 2021) yn wleidydd Americanaidd.
Cafodd Powell ei eni yn Ninas Efrog Newydd, yn fab i rhieni o Jamaica, Luther a Maud Powell. Cafodd ei addysg yng Ngholeg Dinas Efrog Newydd, ac wedyn daeth yn aelod y ROTC. Bu'n filwr am 35 mlynedd.
Diwel Teg
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2009. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inglourious Basterds sef ffilm gan Quentin Tarantino.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Elisa Martins da Silveira
Arlunydd benywaidd o Frasil oedd Elisa Martins da Silveira (1912 - 28 Ebrill 2001).
Pab Leo XIII
Pab yr Eglwys Gatholig Rufeinig o 1878 hyd ei farwolaeth oedd Leo XIII (ganwyd Vincenzo Gioacchino Raffaele Luigi Pecci) (2 Mawrth 1810 – 20 Gorffennaf 1903).
bawd|dim|Portread o'r Pab Leo XIII
Elisa Martins da Silveira
Fe'i ganed yn Teresina a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn gweithio fel arlunydd ym Mrasil.
Bu farw yn Rio de Janeiro.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
En Idhaya Rani
Ffilm ddrama yw En Idhaya Rani a gyhoeddwyd yn 1993. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd என் இதயராணி ac fe’i cynhyrchwyd yn India. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Tamileg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1993. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Jurassic Park a gyfarwyddwyd gan Steven Spielberg. Hyd at 2022 roedd o leiaf 6,100 o ffilmiau Tamileg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Center Township, Kansas
Treflan yn, yn nhalaith Kansas, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd o fewn ardal Center Township, gan gynnwys:
Two Outlaws
Ffilm fud (heb sain) gan y cyfarwyddwr Henry MacRae yw Two Outlaws a gyhoeddwyd yn 1928. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Ringsted, Iowa
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Ringsted, gan gynnwys:
Two Outlaws
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1928. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Circus ffilm gomedi, fud, Americanaidd gan Charlie Chaplin. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Llyn Iwerddon
Llyn bychan yn Eryri yw Llyn Iwerddon, a leolir yn y bryniau i'r gorllewin o Fwlch y Gorddinen (Bwlch Crimea) ger Blaenau Ffestiniog, Gwynedd. 250px|bawd|chwith|Llyn Iwerddon
Saif y llyn tua hanner milltir i'r dwyrain o gopa Moel Druman (656m) mewn ardal lle gweithwyd sawl chwarel lechfaen yn y 19g. Codwyd argae ar geg y llyn er mwyn y gwaith chwarel; llifa ffrwd ohono i gronfa ddŵr tua milltir yn is i lawr.
Tanagr boch serennog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tanagr boch serennog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod boch serennog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tangara dowii; yr enw Saesneg arno yw Spangle-cheeked tanager. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. dowii, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r tanagr boch serennog yn perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Creag Ruadh copa 619m
Gofal: ceir sawl mynydd o'r enw yma. Mae Creag Ruadh point 619m yn gopa mynydd a geir yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Graham. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Afon Llafar
Ceir sawl Afon Llafar yng Nghymru, yn cynnwys:
Banhadlen wen
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Banhadlen wen sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Cytisus multiflorus a'r enw Saesneg yw White broom. Ceir enwau Cymraeg eraill ar y planhigyn hwn gan gynnwys Banadl Gwyn.
Deps
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Antun Vrdoljak yw Deps a gyhoeddwyd yn 1974. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Deps ac fe'i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia. Lleolwyd y stori yn Zagreb. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Croateg a hynny gan Antun Vrdoljak a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Alfi Kabiljo.
The Scurran
Mae The Scurran yn gopa mynydd a geir yn Ucheldir yr Alban;.
Banhadlen wen
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Deps
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Bekim Fehmiu, Relja Bašić, Milena Dravić a Fabijan Šovagović. Mae'r ffilm Deps (Ffilm Croateg) yn 95 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1974. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Godfather Part II sef rhan dau y gyfres Americanaidd boblogaidd gan Francis Ford Coppola. Hyd at 2022 roedd o leiaf 400 o ffilmiau Croateg wedi gweld golau dydd.
The Scurran
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Corbett a HuMP. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Deps
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Antun Vrdoljak ar 4 Mehefin 1931 yn Imotski. Mae'n un o'r cyfarwyddwyr ffilm mwyaf cynhyrchiol a welodd y byd erioed, ac mae ganddo 63 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Makers of Melody
Ffilm ar gerddoriaeth gan y cyfarwyddwr S. Jay Kaufman yw Makers of Melody a gyhoeddwyd yn 1929. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Cyclops
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Antun Vrdoljak yw Cyclops a gyhoeddwyd yn 1982. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Kiklop ac fe'i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Croateg a hynny gan Antun Vrdoljak a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Miljenko Prohaska.
Makers of Melody
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Sunao Tawara
Meddyg, patholegydd, athroprifysgol ac anatomydd nodedig o Japan oedd Sunao Tawara (5 Gorffennaf 1873 - 1952). Patholegydd Japanaidd ydoedd, mae'n adnabyddus am iddo ddarganfod y nod atriofentriglol. Cafodd ei eni yn Ōita, Japan ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Tokyo. Bu farw yn Nakatsu.
Deps
Cyfarwyddwr
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Makers of Melody
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1929. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Piccadilly ffilm am ferch yn Llundain gan Ewald André Dupont. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Sunao Tawara
Gwobrau
Enillodd Sunao Tawara y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Cyclops
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Mira Furlan, Rade Marković, Rade Šerbedžija, Relja Bašić, Ljuba Tadić, Karlo Bulić, Frano Lasić, Ivo Gregurević, Boris Dvornik, Mustafa Nadarević, Miodrag Krivokapić a María Baxa. Mae'r ffilm Cyclops (Ffilm Croateg) yn 138 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1982. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Blade Runner sef film noir, dystopaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Ridley Scott. Hyd at 2022 roedd o leiaf 400 o ffilmiau Croateg wedi gweld golau dydd. Tomislav Pinter oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Makers of Melody
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm S Jay Kaufman ar 15 Chwefror 1885 yn Ridgway, Pennsylvania a bu farw yn y Bronx ar 25 Medi 2021.
Deps
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Antun Vrdoljak nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyclops
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Antun Vrdoljak ar 4 Mehefin 1931 yn Imotski.
Afon Cerdin
Afon yn ne Ceredigion, Cymru, yw Afon Cerdin. Mae'n llifo am tua 10 milltir o'i tharddle ger Capel Cynon i'w chymer ar Afon Teifi ger Llandysul.
Shelton, Connecticut
Dinas yn, yn nhalaith Connecticut, yw .
Pobl nodedig
Ceir nifer o bobl nodedig a anwyd yn Shelton, gan gynnwys:
Afon Cerdin
Tardda'r afon yn y bryniau ger Capel Cynon, tua 290 meter i fyny. Mae'n llifo i gyfeiriad y de gan fynd heibio i safle bryngaer Dinas Cerdin, a enwir ar ôl yr afon, ger Ffostrasol. Wedyn mae'n troi i gyfeiriad y de-orllewin heibio i bentref Tregroes a thrwy Fforest Cerdin i'w chymer ar Afon Teifi tua hanner milltir i'r gogledd-ddwyrain o Landysul.
Cyclops
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Antun Vrdoljak nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cirencester
Tref farchnad hanesyddol a phlwyf sifil yn Swydd Gaerloyw, De-orllewin Lloegr, yw Cirencester. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Cotswold.
Ceryntau Ymyrraeth
Ffilm ddogfen gan y cyfarwyddwr Guy Davidi yw Ceryntau Ymyrraeth a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd זרמים קטועים ac fe'i cynhyrchwyd gan Guy Davidi yn Israel. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Hebraeg ac Arabeg.
Makers of Melody
Gweler hefyd
Cyhoeddodd S. Jay Kaufman nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ceryntau Ymyrraeth
Mae'r ffilm Ceryntau Ymyrraeth yn 75 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 1,100 o ffilmiau Hebraeg wedi gweld golau dydd. Guy Davidi hefyd oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Guy Davidi sydd ymhlith y golygyddion lleiaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guy Davidi ar 9 Gorffenaf 1978 yn Jaffa.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guy Davidi nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
What Price Decency
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1933. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd King Kong ffilm antur enwog gan y cyfarwyddwyr Merian C. Cooper ac Ernest B. Schoedsack. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Gregor ar 9 Ebrill 1890 yn Fienna a bu farw yn Los Angeles ar 21 Ebrill 1978.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Gregor nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cirencester
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 19,076.
Mae Caerdydd 87.6 km i ffwrdd o Cirencester ac mae Llundain yn 130.5 km. Y ddinas agosaf ydy Caerloyw sy'n 25.4 km i ffwrdd.
Corinium oedd enw'r Rhufeiniaid am y dref, yr ail fwyaf yn y Brydain Rufeinig.
Hanes
Cododd y Rhufeiniaid ddinas ar safle Cirencester, gyda'r enw "Corinium Dobunnorum". Mae'r amffitheatr yn dal i sefyll, yn ardal Querns. Ar ôl ymadawiad y Rhufeiniaid o Brydain ar ddechrau'r 5g, parhaodd Cirencester yn ganolfan i'r Brythoniaid. Syrthiodd i'r Eingl-Sacsoniaid yn fuan ar ôl iddynt ennill Brwydr Dyrham yn 577.
Yn yr Oesoedd Canol roedd y dref yn ganolfan bwysig i'r diwydiant gwlân. 330px|bawd|chwith|[[Amffitheatr Rufeinig Cirencester]]
Adeiladau a chofadeiladau
200px|bawd|Gwesty "The Fleece"
Brychan rhwydog
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw brychan rhwydog, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy brychanau rhwydog; yr enw Saesneg yw Netted Carpet, a'r enw gwyddonol yw Eustroma reticulatum. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r brychan rhwydog yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Kirkby
Tref yng Nglannau Merswy, Gogledd-orllewin Lloegr, yw Kirkby (IPA: /ˈkɝːbiː/; heb yngan yr ail 'k'). Fe'i lleolir mewn ardal di-blwyf ym mwrdeistref fetropolitan Knowsley. Mae'n gorwedd 5 milltir (8 km) i'r gogledd o dref Huyton, a thua 6 milltir (10 km) i'r gogledd-ddwyrain o Lerpwl.
Shifnal
Tref a phlwyf sifil yn sir seremonïol Swydd Amwythig, Gorllewin Canolbarth Lloegr, ydy Shifnal. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Swydd Amwythig.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 6,776.
Kirkby
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan ardal adeiledig Kirkby boblogaeth o 42,744.
Sefydlwyd tref Eingl-Sacsonaidd yno tua'r flwyddyn 870 OC, ond ceir tystiolaeth am aneddfa ar y safle yn Oes yr Efydd. Mae'r enw ei hun yn Sgandinafaidd (kirk "eglwys" + by "aneddfa"). Datblygodd y dref o'r 1950au hyd y 1970au wrth i boblogaeth dinas Lerpwl dyfu ac fe'i ystyrir yn aml yn un o faesdrefi'r ddinas honno.
Mae Caerdydd 223.1 km i ffwrdd o Kirkby ac mae Llundain yn 288.4 km. Y ddinas agosaf ydy Lerpwl sy'n 8 km i ffwrdd.
Bryopsida
Dolenni allanol
Yapraklı kara yosunları
Gerhard Armauer Hansen
Meddyg a söolegydd nodedig o Norwy oedd Gerhard Armauer Hansen  (29 Gorffennaf 1841 - 12 Chwefror 1912). Meddyg Norwyaidd ydoedd, cofir amdano oherwydd ei ddarganfyddiad ynghylch bacteriwm Mycobacterium leprae fel cynhwysyn achosol y gwahanglwyf ym 1873. Cafodd ei eni yn Bergen, Norwy ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Oslo. Bu farw yn Florø.
Wild Beauty
Ffilm am y Gorllewin gwyllt gan y cyfarwyddwr Henry MacRae yw Wild Beauty a gyhoeddwyd yn 1927. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Gerhard Armauer Hansen
Gwobrau
Enillodd Gerhard Armauer Hansen y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Laughton, Gorllewin Lindsey
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Laughton. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Gorllewin Lindsey.
Wild Beauty
Mae'r ffilm Wild Beauty yn 65 munud o hyd.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1927. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Metropolis ffilm ffuglen wyddonol o’r Almaen gan Fritz Lang.
Laughton, Gorllewin Lindsey
Yng Nghyfrifiad 2021 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 417.
Wild Beauty
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Henry MacRae ar 29 Awst 1876 yn Toronto a bu farw yn Beverly Hills ar 16 Rhagfyr 1943. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1912 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Henry MacRae nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Johannes Andreas Grib Fibiger
Meddyg, bacteriaolegydd, patholegydd, söolegydd a gwyddonydd nodedig o Ddenmarc oedd Johannes Andreas Grib Fibiger  (23 Ebrill 1867 - 30 Ionawr 1928). Roedd yn feddyg Danaidd ac yn athro mewn patholeg anatomegol ym Mhrifysgol Copenhagen. Enillodd Wobr Nobel mewn Ffisioleg neu Feddygaeth "am ei ddarganfyddiad o'r Spiroptera carcinoma". Cafodd ei eni yn Silkeborg, Denmarc ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Copenhagen. Bu farw yn Copenhagen.
Gwobrau
Enillodd Johannes Andreas Grib Fibiger y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Tramffordd Croesor
Tramffordd a adeiladwyd i gario llechi o chwareli Croesor i bothladd Porthmadog, Gwynedd oedd Tramffordd Croesor (Saesneg: Croesor Tramway. Fe'i adeiladwyd yn 1864, a defnyddif ceffylau i dynnu'r wagenni.
Yn 1865, daeth y dramffordd yn rhan o'r Croesor and Port Madoc Railway, yna yn 1879 yn rhan o'r Portmadoc, Croesor and Beddgelert Tram Railway. Yn 1922, daeth y rhan o'r trac o Gyffordd Croesor i Borthmadog yn rhan o Reilffordd Ucheldir Cymru. Parhaodd y gweddill o'r dramffordd i ddefnyddio ceffylau, a bu'n gweithio hyd ganol y 1940au.
bawd|canol|400px|Map o Dramffordd Croesor
Mwsogl
Planhigion anflodeuol bychan o'r rhaniad Bryophyta yw mwsoglau. Mae tua 12,000 o rywogaethau yn y byd. Fel arfer maent yn tyfu ar ffurf matiau neu glympiau mewn lleoedd llaith neu gysgodol. Mae mwsoglau'n blanhigion anfasgwlaidd heb feinwe sylem a ffloem i gludo dŵr. Maent yn atgenhedlu â sborau yn hytrach na hadau ond mae ganddynt ddail syml, un gell o ran trwch ar fonyn nad yw'n arbennig o dda am dynnu dŵr a maeth. bawd|300px|chwith
Cyfeiriadau
Limuʻuta
Tref Enedigol Awyr-Glas
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2000. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gladiator sef ffilm hanesyddol am y cyfnod Rhufeinig gan Ridley Scott.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cwchbig bronddu
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Cwchbig bronddu (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: cwchbigau bronddu) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Machaerirhynchus nigripectus; yr enw Saesneg arno yw Black-breasted flatbill flycatcher. Mae'n perthyn i deulu'r Brenhinoedd (Lladin: Monarchidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. nigripectus, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r cwchbig bronddu yn perthyn i deulu'r Brenhinoedd (Lladin: Monarchidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Am Bacan
Mae Am Bacan yn gopa mynydd a geir yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Graham. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Brychan rhydlyd
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw brychan rhydlyd, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy brychanau rhydlyd; yr enw Saesneg yw Blue-bordered Carpet, a'r enw gwyddonol yw Plemyria rubiginata rubiginata.
Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.
62
1g CC - 1g - 2g
57 58 59 60 61 - 62 - 63 64 65 66 67
Marwolaethau
60er
Cocatŵ cribfelyn bach
Tua 34 cm yw ei faint, gyda phlu gwyn a chroen glas golau, traed llwyd, crib oren a phig du. Mae'r gwryw a'r benyw yn debyg iawn i'w gilydd.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. sulphurea, sef enw'r rhywogaeth.
Teulu
Mae'r cocatŵ cribfelyn bach yn perthyn i deulu'r Cocatŵod (Lladin: Cacatuidae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Casig euradain
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Casig euradain (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: casigiaid euradain) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Cacicus chrysopterus; yr enw Saesneg arno yw Golden-winged cacique. Mae'n perthyn i deulu'r Tresglod (Lladin: Icteridae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Paradise Isle
Ffilm ddrama rhamantus gan y cyfarwyddwr Arthur Greville Collins yw Paradise Isle a gyhoeddwyd yn 1937. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn Oceania'r ynysoedd. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Marion Orth.
Casig euradain
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn C. chrysopterus, sef enw'r rhywogaeth.
Paradise Isle
Mae'r ffilm Paradise Isle yn 73 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Casig euradain
Teulu
Mae'r casig euradain yn perthyn i deulu'r Tresglod (Lladin: Icteridae). Dyma rai o aelodau eraill y teulu:
Paradise Isle
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1937. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Life of Emile Zola sef ffilm Americanaidd hanesyddol gan y cyfarwyddwr William Dieterle. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Gilbert Warrenton oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Greville Collins nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
September Affair
Ffilm ddrama rhamantus gan y cyfarwyddwr William Dieterle yw September Affair a gyhoeddwyd yn 1950. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Lleolwyd y stori yn yr Eidal. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Robert Thoeren a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Victor Young.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Joan Fontaine, Joseph Cotten, Jessica Tandy, Françoise Rosay, Fortunio Bonanova, Robert Arthur a Jimmy Lydon. Mae'r ffilm September Affair yn 104 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1950. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd All About Eve sy’n ffilm gomedi Americanaidd gan y cyfarwyddwr ffilm Joseph L. Mankiewicz. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Charles Lang oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Warren Low sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm William Dieterle ar 15 Gorffenaf 1893 yn Ludwigshafen a bu farw yn Ottobrunn ar 9 Rhagfyr 1972. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1911 ac mae ganddo o leiaf 182 ffilm a ystyrir yn nodedig yn fydeang.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd William Dieterle nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Adventures of Mark Twain
Ffilm ddrama am berson nodedig gan y cyfarwyddwr Irving Rapper yw The Adventures of Mark Twain a gyhoeddwyd yn 1944. Fe'i cynhyrchwyd gan Jesse L. Lasky yn Unol Daleithiau America Lleolwyd y stori yn Rhydychen. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Alan Le May a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Max Steiner.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Fredric March, Alexis Smith, John Carradine, Donald Crisp, Alan Hale, C. Aubrey Smith, Robert Barrat, William "Bill" Henry, Nana Bryant, Percy Kilbride, Walter Hampden, Bud Osborne, Francis Pierlot, Harry Woods, Joseph Crehan, Harry Holman, Douglas Wood ac Oliver Blake. Mae'r ffilm The Adventures of Mark Twain yn 130 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1944. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Double Indemnity ffilm noir ac addasiad o lenyddiaeth gynharach gan y cyfarwyddwr ffilm Billy Wilder. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Sol Polito oedd sinematograffydd ('cyfarwyddwr ffotograffi') y ffilm hon a chafodd ei golygu gan Ralph Dawson sydd ymhlith y golygyddion mwyaf toreithiog.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Irving Rapper ar 16 Ionawr 1898 yn Llundain a bu farw ym Motion Picture & Television Fund ar 7 Ionawr 2009. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1929 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Efrog Newydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Irving Rapper nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
The Peach Brand
Ffilm fud (heb sain) yw The Peach Brand a gyhoeddwyd yn 1914. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Sam De Grasse, Eugene Pallette a Francelia Billington. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn. Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1914. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Cabiria sef ffilm epig am ryfel o’r Eidal gan Giovanni Pastrone.
Calopteryx hyalina
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Calopteryx hyalina. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Shildon
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Durham, Gogledd-ddwyrain Lloegr ydy Shildon. Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Swydd Durham.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 9,976.
The Bad Guys
Ffilm gomedi am drosedd gan y cyfarwyddwr Pierre Perifel yw The Bad Guys a gyhoeddwyd yn 2022. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Etan Cohen a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Daniel Pemberton.
Shildon
Mae Caerdydd 365.4 km i ffwrdd o Shildon ac mae Llundain yn 361.5 km. Y ddinas agosaf ydy Durham sy'n 16.4 km i ffwrdd.
The Bad Guys
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2022. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Bateman sef ffilm llawn cyffro a throsedd Americanaidd gan Matt Reeves. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd. Mae'r ffilm hon wedi'i seilio ar waith cynharach, The Bad Guys, sef cyfres o lyfrau gan yr awdur Aaron Blabey.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Pierre Perifel nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Cyfeiriadau
Animation
Hurlements En Faveur De Sade
Ffilm arbrofol gan y cyfarwyddwr Guy Debord yw Hurlements En Faveur De Sade a gyhoeddwyd yn 1952. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Guy Debord.
Banhadlen ddu
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Banhadlen ddu sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Cytisus nigricans a'r enw Saesneg yw Black broom.
Hurlements En Faveur De Sade
Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Banhadlen ddu
Eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Hurlements En Faveur De Sade
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1952. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Singin' in the Rain sy’n ffilm fiwsical gan y cyfarwyddwyr ffilm Stanley Donen a Gene Kelly. Hyd at 2022 roedd o leiaf 10,700 o ffilmiau Ffrangeg wedi gweld golau dydd.
Lea, Swydd Lincoln
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Lea. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Gorllewin Lindsey.
Hurlements En Faveur De Sade
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guy Debord ar 28 Rhagfyr 1931 ym Mharis a bu farw yn Bellevue-la-Montagne ar 16 Gorffennaf 2001. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Paris.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guy Debord nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ehedydd
bawd bawd| Alauda arvensis
Ragnar Granit
Gwobrau
Enillodd Ragnar Granit y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Ehedydd
Mae'r Ehedydd (Alauda arvensis) yn aelod o deulu'r Alaudidae, yr ehedyddion. Mae'n aderyn cyffredin ac adnabyddus trwy Ewrop a rhan helaeth o Asia yn ogystal â mynyddoedd Gogledd Affrica. Mae'r teulu hwn o adar o fewn yr urdd Passeriformes.
Dyma enw'r aderyn hwn mewn rhai o'r ieithoedd Celtaidd eraill:
Nid yw'r Ehedydd yn aderyn mudol yn y gorllewin fel rheol, heblaw bod yr adar sy'n nythu yn y rhannau mwyaf gogleddol yn symud tua'r de yn y gaeaf, ond yn y dwyrain mae'n mudo ymhellach i'r de yn y gaeaf.
Mae'r Ehedydd yn fwyaf adnabyddus oherwydd ei gân, ac yn aml mae'n codi yn uchel i'r awyr dan ganu, er ei fod hefyd yn canu oddi ar ben polyn neu unrhyw safle addas arall yn ogystal. Pan nad yw'n canu nid yw mor hawdd ei adnabod. Mae'n aderyn brown gyda bol mwy gwelw, 16–18 cm o hyd a gyda plu hirach ar y pen. Gall yr aderyn godi'r plu yma. Wrth iddo hedfan gellir gweld gwyn ar ochr y gynffon ac ar ran gefn yr adenydd.
Mae'n nythu ar dir agored, rhostir neu gaeau. Adeiledir y nyth ar lawr ac mae'n dodwy 3-6 wy. Hadau yw ei brif fwyd, ond mae'r cywion yn cael eu bwydo ar bryfed.
Mae'r Ehedydd yn aderyn cyffredin trwy Gymru, hyd yn oed yn uchel yn y mynyddoedd, ond mae ei nifer wedi gostwng yn yr 50 mlynedd diwethaf oherwydd newidiadau mewn amaethyddiaeth.
Cyfeiriadau chwedlonol a llenyddol
Yn ôl Trioedd Ynys Prydain roedd Brwydr Arfderydd yn un o 'Dri Ofergad Ynys Prydain'. Mae'r triawd yn dweud mai "o achaws nyth yr ychedydd" (o achos nyth yr ehedydd) yr ymladdwyd y frwydr. Mae rhai ysgolheigion yn cynnig fod hyn yn gyfeiriad at ymrafael yn llys Caerlaverock (tref yn Swydd Dumfries yn yr Alban heddiw), sef "Caer yr Ehedydd" ar lannau Moryd Solway.
Dywedir i gân yr Ehedydd ysbrydoli Dafydd y Garreg Wen i gyfansoddi'r alaw "Codiad yr Ehedydd". Ceir hefyd yr hen bennill "Marwnad yr Ehedydd":
<poem style="margin-left: 5em"> Mi a glywais fod yr hedydd Wedi marw ar y mynydd; Pe gwyddwn i mai gwir y geirie, Awn â gyr o wŷr ac arfe I gyrchu corff yr hedydd adre.
Awgrymwyd y gallai'r ehedydd yma fod yn gyfeiriad at Owain Glyn Dŵr.
Kilo Two Bravo
Ffilm ddrama llawn cyffro gan y cyfarwyddwr Paul Katis yw Kilo Two Bravo a gyhoeddwyd yn 2014. Fe'i cynhyrchwyd yn y Deyrnas Gyfunol a Gwlad Iorddonen. Lleolwyd y stori yn Kajakī. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg. Mae'n ffilm a ddosbarthwyd drwy fideo ar alwad.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ali Cook, Mark Stanley a David Elliott. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2014. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Interstellar sef ffilm wyddonias gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Paul Katis nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Dydd Gwener i Ddydd Gwener
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Antun Vrdoljak yw Dydd Gwener i Ddydd Gwener (1985) a gyhoeddwyd yn 1985. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Od petka do petka (1985.) ac fe'i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Croateg a Serbo-Croateg a hynny gan Miljenko Smoje a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Arsen Dedić.
Y prif actor yn y ffilm hon yw Boris Dvornik. Mae'r ffilm Dydd Gwener i Ddydd Gwener (1985) yn 91 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1985. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Back to the Future sef ffilm wyddonias Americanaidd am fachgen a’i gar yn cael ei yrru i’r dyfodol. Hyd at 2022 roedd o leiaf 400 o ffilmiau Croateg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Antun Vrdoljak ar 4 Mehefin 1931 yn Imotski.
Ymhlith y gwobrau mae wedi'u hennill y mae: <ul></ul>
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Antun Vrdoljak nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Grŵp ethnig
Mae ethnigrwydd a chrefydd yn rhan o ddiwylliant unigolyn. Mae ethnigrwydd yn cyfeirio at y grŵp mae pobl yn credu eu bod yn perthyn iddo, drwy genedl, crefydd, iaith a/neu hil. Er enghraifft, gall trigolion gwlad fod o'r un hil a siarad yr un iaith ond os oes ganddynt wahanol grefyddau efallai byddant yn eu gweld eu hun fel grwpiau ethnig gwahanol.
Yn aml bydd gwahaniaethu’n dylanwadu ar ddatblygiad aelodau o wahanol grwpiau ethnig: e.e. gallant gael eu trin yn annheg oherwydd hil, crefydd neu ffactorau eraill. Efallai na fydd ganddynt cystal mynediad i addysg, neu i nwyddau a gwasanaethau, oherwydd rhwystrau iaith neu wahaniaethau yn eu harferion a'u credau.
61
1g CC - 1g - 2g
10au 20au 30au 40au 50au - 60au - 70au 80au 90au 100au 110au
56 57 58 59 60 - 61 - 62 63 64 65 66
Marwolaethau
60er
Manacin adein-batrymog
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Manacin adein-batrymog (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: manacinod adein-batrymog) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Machaeropterus deliciosus; yr enw Saesneg arno yw Club-winged manakin. Mae'n perthyn i deulu'r Manacinod (Lladin: Pipridae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn M. deliciosus, sef enw'r rhywogaeth.
Maria Antonia o Bafaria
Cyfansoddwraig benywaidd a anwyd yn München, yr Almaen oedd y Dyges Maria Antonia o Bafaria (18 Gorffennaf 1724 – 23 Ebrill 1780).
Enw'i thad oedd Charles VII, a'i mam oedd Maria Amalia o Awstria. Roedd Franz Ludwig von Holnstein a Theresa Benedicta yn frawd a chwaer iddi.Bu'n briod i Frederick Christian ac roedd Frederick Augustus I yn blentyn iddynt.
Summerfield
Y prif actor yn y ffilm hon yw Nick Tate. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1977. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Star Wars Episode IV: A New Hope sef ffilm wyddonias a sgriptiwyd gan y cyfarwyddwr ffilm George Lucas. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ken Hannam ar 12 Gorffenaf 1929 ym Melbourne a bu farw yn Llundain ar 5 Tachwedd 1969. Roedd yn fwyaf cynhyrchiol yn 1963 ond ni ellir dweud fod y gwaith wedi cyrraedd enwogrwydd byd-eang.
The Heart of Texas
Ffilm ddogfen yw The Heart of Texas a gyhoeddwyd yn 2008. Fe'i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2008. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd The Dark Knight sef ffilm drosedd llawn cyffro, Americanaidd am uwcharwr.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Ioannis Kapodistrias
Meddyg, diplomydd a gwleidydd nodedig o Ymerodraeth Rwsia oedd Ioannis Kapodistrias  (11 Chwefror 1776 - 9 Hydref 1831). Sefydlodd y Gymdeithas Feddygol Genedlaethol yn Corfu. Etholwyd ef yn bennaeth ar wladwriaeth gyntaf Gwlad Groeg (1827-31), ac fe'i hystyrir fel sylfaenydd gwladwriaeth fodern Groeg, ac annibyniaeth y wlad. Cafodd ei eni yn Corfu, Ymerodraeth Rwsia ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Padua. Bu farw yn Nauplion.
Gwobrau
Enillodd Ioannis Kapodistrias y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Leadenham
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Leadenham. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Gogledd Kesteven.
Hundenummer
Gan fod y ffilm wedi ei chyhoeddi dros 95 mlynedd yn ôl, mae yn y parth cyhoeddus.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1910. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Frankenstein (ffilm o 1910) sef ffilm arswyd, gwyddonias o Unol Daleithiau America gan J. Searle Dawley.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Tanagr seithliw
Aderyn a rhywogaeth o adar yw Tanagr seithliw (sy'n enw gwrywaidd; enw lluosog: tanagrod seithliw) a adnabyddir hefyd gyda'i enw gwyddonol Tangara fastuosa; yr enw Saesneg arno yw Seven-coloured tanager. Mae'n perthyn i deulu'r Breision (Lladin: Emberizidae) sydd yn urdd y Passeriformes.
Talfyrir yr enw Lladin yn aml yn T. fastuosa, sef enw'r rhywogaeth. Mae'r rhywogaeth hon i'w chanfod yn Ne America.
Meall nam Fiadh
Mae Meall nam Fiadh yn gopa mynydd a geir yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Graham. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Aakatayi
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Seven Little Australians
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Arthur Greville Collins yw Seven Little Australians a gyhoeddwyd yn 1939. Fe'i cynhyrchwyd yn Awstralia. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg.
Aakatayi
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Seven Little Australians
Y prif actor yn y ffilm hon yw Charles McCallum. Cafodd ei ffilmio mewn du a gwyn.
Brychan sgolpiog
Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw brychan sgolpiog, sy'n enw gwrywaidd; yr enw lluosog ydy brychanau sgolpiog; yr enw Saesneg yw Scallop shell, a'r enw gwyddonol yw Rheumaptera undulata. Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd. Wedi deor o'i ŵy mae'r brychan sgolpiog yn lindysyn sydd yn bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.
Seven Little Australians
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 1939. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Gone with the Wind sef ffilm Americanaidd am drais, dial a rhamant gan Victor Fleming, George Cukor a Sam Wood. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Arthur Greville Collins ar 5 Medi 1896 yn Llundain.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Arthur Greville Collins nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Hywel Coetmor
Uchelwr o Nant Conwy a chwareodd ran flaenllaw yng ngwrthryfel Owain Glyn Dŵr oedd Hywel Coetmor (bu farw tua 1440). Yn ddiweddarach bu'n ymladd ym myddin brenin Lloegr yn y Rhyfel Can Mlynedd yn Ffrainc. bawd|chwith|Beddrod Hywel Coetmor yng Nghapel Gwydir, [[Eglwys Sant Grwst, Llanrwst]]
Bywgraffiad
Roedd Hywel yn ddisgynnydd i'r Tywysog Llywelyn Fawr ac felly'n perthyn i linach brenhinol teyrnas Gwynedd. Ei dad oedd Gruffudd Fychan ap Gruffudd ap Dafydd Goch ap Dafydd ap Gruffudd ap Llywelyn Fawr. Ei frawd oedd Rhys Gethin, un o brif gapteiniaid Glyn Dŵr.
Yn 1390 apwyntiwyd clerigwr o Sais i ofalaeth plwyf Llanrwst gan Archesgob Caergaint. Ymateb yr uchelwyr lleol oedd gorfodi'r Sais uniaith i ymadael ar frys a dwyn ei eiddo. Dau o arweinwyr yr ymosodiad gwrthryfelgar oedd Hywel Coetmor a'i frawd Rhys Gethin.
Pan dorrodd gwrthryfel Glyn Dŵr allan yn 1400 ymunodd Hywel a Rhys ag Owain. Ymddengys iddo dderbyn pardwn ar ddiwedd y gwrthryfel, a chofnodir ei fod yn un o'r capteiniaid ym myddin Harri V, Brenin Lloegr ym Mrwydr Agincourt yn 1415. Ef oedd y cyntaf i adeiladu plasdy ar safle Plas Gwydir; yn ddiweddarach fe'i gwerthwyd gan ei fab, Dafydd ap Hywel Coetmor, i deulu'r Wynniaid. Roedd hefyd yn amlwg fel noddwr beirdd.
Claddwyd Hywel Coetmor yn Eglwys Sant Grwst yn Llanrwst, lle mae'r cerflun ohono i'w weld o hyd, er ei fod wedi ei symud o'i safle wreiddiol.
Llenyddiaeth
Ceir cerdd o foliant iddo gan fardd anhysbys sy'n ei gyfarch fel "Hywel Cymro, o hil Cymry," sydd o linach Llywelyn (Fawr), ac yn cyfeirio ato fel "cur y Saeson" mewn cwpled sy'n cyfeirio at Owain Glyn Dŵr.
Calopteryx intermedia
Mursen yn nheulu'r Calopterygidae yw'r Calopteryx intermedia. Fel llawer o fursennod (a elwir yn gyffredinol hefyd yn 'weision neidr') eu cynefin yw pyllau o ddŵr, llynnoedd, nentydd neu afonydd glân.
Creag Ghorm
Mae Creag Ghorm yn gopa mynydd a geir yn Ucheldir yr Alban;.
Dosberthir copaon yr Alban yn rhestri arbennig yn ôl uchder ac yn ôl amlygrwydd y copa; mae'r copa hwn yn cael ei alw'n Graham Top of Graham. Mae sawl cymdeithas yn mesur, gwiro a chasglu'r rhestri hyn a dônt ynghŷd ar wefan “Database of British and Irish hills”. Ailfesurwyd uchder y copa hwn ddiwethaf ar 8 Mehefin 2009.
Gwneir bob ymdrech i ganfod yr enw yn yr iaith wreiddiol, a gwerthfawrogwn eich cymorth os gwyddoch yr enw Gaeleg.
Peintiwr Blin
Ffilm gyffro yw Peintiwr Blin a gyhoeddwyd yn 2015. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd hwanan hwaga ac fe'i cynhyrchwyd yn Ne Corea. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Coreeg.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2015. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Black Mass sef ffilm fywgraffyddol gan Scott Cooper.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Llyn y Biswail
Llyn yn Eryri yw Llyn y Biswail. Fe'i lleolir ym mynyddoedd y Moelwynion rhwng Nant Gwynant a Blaenau Ffestiniog.
Saif y llyn mewn cwm uchel tua hanner milltir i'r gogledd o gopa'r Cnicht. Llifa ffrwd o'r llyn i gyfeiriad y gorllewin am tua 2 filltir gan ddisgyn i ben Cwm Blaen Nanmor lle mae'n llifo i Afon Nanmor.
Lleolir Llyn y Biswail mewn ardal o rosdir gwlyb a mynyddoedd creigiog sy'n cynnwys sawl llyn arall o fewn rhyw filltir neu ddwy i'r llyn hwn, e.e. Llyn yr Adar a Llyn Llagi i'r gogledd a Llynnau Diffwys a Llyn Cwm-corsiog i'r dwyrain.
Shirebrook
Tref a phlwyf sifil yn Swydd Derby, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Shirebrook. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Bolsover.
Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan y plwyf sifil boblogaeth o 9,760.
Mae Caerdydd 233.3 km i ffwrdd o Shirebrook ac mae Llundain yn 202 km. Y ddinas agosaf ydy Sheffield sy'n 26.2 km i ffwrdd.
Leasingham
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Leasingham. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Gogledd Kesteven.
Madeleine Albright
Cafodd ei geni ym Mhrâg, fel Marie Jana Korbelová, yn ferch i'r diplomydd Tsiec Josef Korbel, a'i wraig Anna (née Spieglová).
Bu'n Ysgrifennydd Gwladol yr Unol Daleithiau rhwng 1997 a 2001 dan Arlywyddiaeth Bill Clinton. Cafodd Albright ei beirniadu am ei rôl yn bomio Serbia gan NATO ym 1999. Cafodd ei chyhuddo o hiliaeth ar ôl ffrae gyda phrotestwyr ym Mhrâg. Bu farw Albright o ganser, yn 84 oed.
Afon Llafar (Penllyn)
Gorwedd tarddle'r afon ar lethrau dwyreiniol Arenig Fawr tua 500 metr i fyny. Mae sawl ffrwd o'r llethrau hynny yn ymuno mewn llecyn a enwir ym Manc y Merddwr i ffurfio'r afon. Llifa wedyn ar gwrs de-ddwyreiniol gyda sawl ffrwd fechan yn llifo iddi, yn cynnwys afon Dylo o rannau uchaf Cwm Dylo.
Mae'n llifo heibio i bentre bychan Parc, safle hen blasdy, ac o dan bont sy'n dwyn y lôn sy'n dringo o Lanycil i ben Cwm Dylo. Mae'n cyrraedd pen ei thaith ger Glanllyn, safle gwersyll yr Urdd, lle mae'n aberu yn Llyn Tegid.
Mechell
Gallai Mechell gyfeirio at:
Elinor Gwynn
Amgylcheddwraig a bardd Cymraeg o Rhostryfan ger Caernarfon yw Elinor Gwynn. Enillodd Goron yr Eisteddfod Genedlaethol yn Awst 2016 am ei dilyniant "Llwybrau".
Magwyd Elinor Gwynn yng Nghaerdydd a Chaerfyrddin.
Banadl gorweddol
Llysieuyn blodeuol (neu legume) yw Banadl gorweddol sy'n enw benywaidd. Mae'n perthyn i'r teulu Fabaceae. Yr enw gwyddonol (Lladin) yw Cytisus scoparius a'r enw Saesneg yw Prostrate broom.
Rhywogaethau eraill yn yr un teulu yw: ffa soya (Glycine max), y ffa cyffredin (Phaseolus), pys gyffredin (Pisum sativum), chickpea (Cicer arietinum), cnau mwnci (Arachis hypogaea), pys per (Lathyrus odoratus) a licrs (Glycyrrhiza glabra).
Legbourne, Swydd Lincoln
Pentref a phlwyf sifil yn Swydd Lincoln, Dwyrain Canolbarth Lloegr, ydy Legbourne. Fe'i lleolir yn ardal an-fetropolitan Dwyrain Lindsey.
Upside
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Ken Horstmann yw Upside a gyhoeddwyd yn 2010. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Upside ac fe’i cynhyrchwyd yn Unol Daleithiau America. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Saesneg a hynny gan Ken Horstmann.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Randall Bentley, Robert Pralgo a Melissa Ponzio. Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Fel y nodwyd, cyhoeddwyd y ffilm yn 2010. Ffilm fwyaf poblogaidd y flwyddyn honno oedd Inception sef ffilm wyddonias llawn cyffro ac antur gan Christopher Nolan. Hyd at 2022 roedd o leiaf 66,300 o ffilmiau Saesneg wedi gweld golau dydd.
Cyfarwyddwr
Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Ken Horstmann ar 10 Ebrill 1971 yn Norfolk, Virginia.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Ken Horstmann nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Vladímir Il'ích Ióffe
Meddyg nodedig o Ymerodraeth Rwsia oedd Vladímir Il'ích Ióffe (26 Chwefror 1898 - 1 Ebrill 1979). Microbiolegydd ac imiwnolegydd Sofietaidd ydoedd, yn bu'n Academydd o'r Academi Gwyddorau Meddygol yn yr Undeb Sofietaidd. Sefydlodd yr ysgol Sofietaidd ym maes imiwnoleg glinigol. Cafodd ei eni yn Mglin, Ymerodraeth Rwsia ac addysgwyd ef ym Mhrifysgol Ffederal Kazan. Bu farw yn St Petersburg.
Gwobrau
Enillodd Vladímir Il'ích Ióffe y gwobrau canlynol o ganlyniad i'w waith:
Gunvor Grönvik
Arlunydd benywaidd o'r Ffindir oedd Gunvor Grönvik (10 Ebrill 1912 - 21 Awst 1955).
Fe'i ganed yn Turku a threuliodd y rhan fwyaf o'i hoes yn ddinesydd o'r Ffindir.
Bu farw yn Helsinki.
Anrhydeddau
Cadw lle i'r bot
Y Gelli, Rhondda Cynon Taf
Pentref ym mwrdeistref sirol Rhondda Cynon Taf, Cymru, yw Y Gelli. Saif ar lan Afon Rhondda. Bu'n bentref glofaol yn y gorffennol ac yn rhan o gymuned ehangach Ystrad Rhondda. Roedd fferm o'r enw'r Gelli yma ar un adeg; ystyr y gair yw coedwig fechan.
Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan a'r Aelod Seneddol yw.
La Société Du Spectacle
Ffilm ddogfen a ffilm ysgrif gan y cyfarwyddwr Guy Debord yw La Société Du Spectacle a gyhoeddwyd yn 1973. Fe'i cynhyrchwyd yn Ffrainc. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Ffrangeg a hynny gan Guy Debord a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Michel Corrette.
Cafodd ei ffilmio mewn lliw.
Cyfarwyddwr
bawd|chwith|110px Ganwyd y cyfarwyddwr ffilm Guy Debord ar 28 Rhagfyr 1931 ym Mharis a bu farw yn Bellevue-la-Montagne ar 16 Gorffennaf 2001. Derbyniodd ei addysg ym Mhrifysgol Paris.
Gweler hefyd
Cyhoeddodd Guy Debord nifer o ffilmiau gan gynnwys y canlynol:
Glembys
Ffilm ddrama gan y cyfarwyddwr Antun Vrdoljak yw Glembys a gyhoeddwyd yn 1988. Teitl gwreiddiol y ffilm oedd Glembajevi ac fe'i cynhyrchwyd yn Iwgoslafia; roedd sawl cwmni cynhyrchu, gan gynnwys: Croatian Radiotelevision, Jadran Film. Lleolwyd y stori yn Zagreb. Sgwennwyd y sgript yn wreiddiol yn Croateg a Serbo-Croateg a chyfansoddwyd y gerddoriaeth gan Arsen Dedić.
Y prif actorion yn y ffilm hon yw Ena Begović, Mustafa Nadarević, Žarko Potočnjak, Zvonimir Rogoz a Tonko Lonza. Mae'r ffilm Glembys (ffilm o 1988) yn 120 munud o hyd a chafodd ei ffilmio mewn lliw.