cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тӳрĕ кĕтеслĕ параллелепипед
Тÿрĕ кĕтеслĕ параллелепи́пед (кубоид) — кашнийĕ, пĕтĕмĕшле илсен, тӳркĕтеслĕх пулса тăракан 6 хысаклă нумайхысаклăх.
Параллелепипедăн хирĕçле выртакан хысакĕсем тан. Унăн пĕр-пĕр тăрриче пуçтарăнакан аякĕсем пĕрне-пĕри перпендикулярлă.
Параллелепипед формиллĕ тĕслĕхсен шутĕнче — кирпĕч, шăрпăк курупки,  компьютерăн блокĕ.
Пĕр тăрă патĕнчи аяксене тепĕр чухне виçесем е хапасем теççĕ. Сăмахран, шăрпăк курупкин ытларах чухнехи виçисем 15мм, 35мм тата 50 мм.
Тĕрĕс е тăваткал параллелепипед тесе çавна калаççĕ, хăшĕн икĕ виçи тан, кунашкаллин ултă хысакаран иккĕшĕ тăваткалсем пулса тăраççĕ.
Тӳрĕ кĕтеслĕ параллелепипедăн калăпăшне ак çак формулăпа тупаççĕ:
кунта a, b, c — унăн хаписем (виçисем).
Тÿрĕ кĕтеслĕ параллелепипедăн d диагоналĕн иккĕмĕш капашĕ унăн виçисен иккĕмĕш капашĕсен суммипе тан:
çапла ĕнтĕ, диагональ тăршшĕ ак çакăн пек:
Тÿрĕ кĕтеслĕ параллелепипедăн çийĕн лаптăкĕ
Тан виçесемлĕ (хапасемлĕ) тÿрĕ кĕтеслĕ параллелепипеда куб теççĕ. Кубăн мĕнпур 6 хысакĕ те — тан тăваткалсем.
Каçăсем
Категори:Призмăсем Категори:Стереометри Категори:Параллелепипед
Ури-Яха
Ури-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Надуй-Яха юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 12 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 68 км.
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Эльте
Эльте — Германи территоринчи юханшыв. Тюринги территорипе юхать. Юханшыв Верра юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22,5 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Тюринги юханшывĕсем
Троицкий Сергей Дмитриевич
Сергей Дмитриевич Троицкий (15.6.1899, Мускав — 17.3.1962, Мускав) — совет кино актёрĕ.
Танаяклă тата тӳрĕ кĕтеслĕ виçкĕтеслĕх
Танаяклă тата тÿрĕ кĕтеслĕ виçкĕтеслĕх — пĕр харăсах танаяклă тата тÿрĕ кĕтеслĕ пулса тăракан виçкĕтеслĕх. Кунашкал виçкĕтеслĕхре  шалти кĕтессенчен иккĕшĕ  45° пулать:
Троицкий Сергей Дмитриевич
Каçăсем
Категори:1899 çулта çуралнисем Категори:Çĕртмен 15-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1962 çулта вилнисем Категори:Пушăн 17-мĕшĕнче вилнисем
Танаяклă тата тӳрĕ кĕтеслĕ виçкĕтеслĕх
виççĕмĕш шалти кĕтес — тÿрĕ:
Шалти кĕтессен шайлашулăхĕ 1 : 1 : 2.
никĕсĕ вара:
енсен шайлашулăхĕ 1 : 1 : √2. Аяк енсем — катетсем, никĕс — гипотенуза.
Гипотенуза çине ÿкернĕ çуллĕш унăн çуррипе тан:
кунта R — тул çавракăшăн радиусĕ.
Каçăсем
Категори:Виçкĕтеслĕх геометрийĕ
Елпек
Елпек — чашăк е стаккан лартмалли пĕчĕк айтурилкке.
Кун пирки сăмахсарта çапла каланă: «елпек, «блюдце (чайное)?» М. П. Петр. «Шултăра (çарăк), чей елпекĕ чухлĕ», (крупная репа, с чайное блюдечко)».
Литература
Категори:Савăт-сапа
Юрттă
Юрттă — йывăç карккаспа тата кĕççепе уса курса тунă тата куçарса илсе кайма та май пур кил-çурт.
Каçăсем
Категори:Кил-çурт Категори:Вăхăтлăх çуртсем Категори:Архитектура Категори:Пушкăртсем Категори:Кĕççе
Тухăç Ослянка
Тухăç Ослянка — Раççей территоринчи юханшыв. Перĕм Ен, Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Мăн Ослянка юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 16 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Чулман Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Косьва юханшыв пуçĕнчен Широков гидроузелĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулман Атăл юпписен бассейнĕ, Шурă Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Чулман.
Манăн шăллăм
Каçăсем
Категори:ССРП 1962 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП çамрăксен фильмĕсем Категори:ССРП хура-шурă фильмĕсем Категори:Александр Зархи фильмĕсем Категори:Василий Аксёновăн сценарисемпе ӳнерленĕ фильсем Категори:Василий Аксёновăнăн хайлавĕсене экранизациленисем Категори:Фильмсем, Микаэл Таривердиевăн мусăкĕпе
Тухăç Ослянка
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Перĕм Енĕн юханшывĕсем Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Реэтобель
Реэтобель (Rehetobel) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 1685 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3034.
Азовкин Юрий Петрович
{{Çар ĕçченĕ }}
Шилин Афанасий Петрович
Шилин Афанасий Петрович  — ( - ), 3-мĕш Украина фрончĕн 12-мĕш çарĕн 60-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 132-мĕш гварди артиллери полкĕн управлени взвочен командирĕ, 1-мĕш Беларуç фрончĕн 60-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 132-мĕш гварди артиллери полкĕн 5-мĕш тапăну çарĕн дивизион разведкин пуçлăхĕ, гвардии аслă лейтенанчĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ датисем - 22.02.1944, 24.03.1945.
Шурă кӳлĕ (Алтай Ен)
Шурă кӳлĕ — Раççей территоринчи кӳлĕ. Алтай Еннче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 2,9 км².
Курай (Кызыл-Таш юппи)
Курай  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Республики, Алтай Ен территорипе юхать. Юханшыв Кызыл-Таш юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 7 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Катунь юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Бия тата Катунь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем
Децл
Кирилл Александрович Толмацкий (1983 утă, 22, Мускав, РСФСР, СССР — 2019 нарăс, 3, Ижевск, Удмурт Республики, РФ), ытларах сцена çинчи Децл псевдонимпа паллăскер  — раççей рэп-юрăçи.
«Bad B. Альянс» рэп-пĕрлешĕнĕве кĕнĕскер.
Дебют альбомĕ - «Кто? ты» (2000) - Раççейре чи нумай (1 миллион экземпляр ытла) сутăннă альбомсен йышне кĕрет.
Биографи
1983 çулта утăн 22-мĕшĕнче Мускавра çуралнă. Ашшĕ - Толмацкий Александр Яковлевич (12.5.1960), амăшĕ - Ирина Анатольевна Толмацкая (14.10.1963). Анфиса йăмăкĕ (15.4.2009) тата икĕ шăллĕ — Фёдор тата Егор Басковсем.
Швейцарире вĕреннĕ, Мускавра British International School вĕçленĕ.
Дискографи
{| class="wikitable"
Каçăсем
Категори:Рэперсем, алфавитпа Категори:Раççей рэперсем Категори:Псевдонимпе паллă рэперсем Категори:Раççей юрăçĕсем-ачасем Категори:«Ылтăн граммофон» преми лауреачĕсем Категори:Чĕре хавшакланнипе вилнисем
Пĕрĕхтерĕш
Пĕрĕхтерĕш (хăш чухне спринклер теççе, sprinkler) — инструмент
Каçăсем
Категори:Ял хуçалăхĕ Категори:Ял хуçалăх инструменчĕсем
Красноржавченка
Красноржавченка —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Ломовка юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 52 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Борнмут
Борнмут (англ. Bournemouth) — Дорсет графлӑхӗн хули, Ла-Манш ҫыранӗнчи туристсем кӑмӑллакан курорт.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Англи хулисем
Судость (юханшыв)
Судость  —  Раççей тата Украина территоринчи юханшыв. Брянск облаçĕ, Чернигов облаçĕ территорипе юхать. дер. Бобылёво (Брян районĕ Брянск облаçĕн) пуçланса Десна юханшыва Муравьи чле патĕнче (Чернигов облаçĕн Новгород-Северски районĕ ) юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 208 км.
Каçăсем
Категори:Брянск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чернигов облаçĕн юханшывĕсем Категори:Десна юпписем
Памендуй
Памендуй (Памендуй-Сё) — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Перевоз кӳлмекĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 20 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Ганнибал
Ганнибал (Пун чĕлхи: 𐤇𐤍𐤁𐤏𐤋 𐤁𐤓𐤒, Х-Н-Б-'-Л Б-Р-К; пирĕн эрăччен 247 - п. эрч. 183 çç.) — карфаген çарпуçĕ. Аваллăхри чи аслă та чаплă çарпуçĕсенчен тата патшалăх ĕçченĕсенчен пĕри шутланать
Рим республикин курайми тăшманĕ тата Пуни вăрçисен умĕнхи Карфагенăн юлашки пĕлтерĕшлĕ пуçлăхĕ. Иккĕмĕш Пуни вăрçин (пирĕн эрăччен 218 - 201 çç.) паттăрĕ.
Каçăсем
Категори:Авалхи тĕнче Категори:Истори Категори:Çарпуçсем
Кондотьер
мини|Кондотьер сӑнарӗ, [[Артемизия Джентилески ӗҫӗ, 1622]]
Кондотьерсем (condotta — ҫар хӗсметне кӗме ҫирӗплетни) — Италири XIV—XVI ӗмӗрсенче ҫар ушкӑнӗсен пуҫлӑхӗсем, хула-коммунасем тата патшасем патӗнче хӗсметре тӑракансем тата вӗсенчен ытларахӑшӗ ют ҫӗршыв ҫыннисем пулнӑ.
Кашни ушкӑн вокруг кондотьер тавра пуҫтарӑннӑ, вӑл вӗсене хӑй пӗлнӗ пек пуҫтарса салатнӑ, ҫар ӗҫӗсем ертсе пыма ҫирӗплетӳсем (кондоттасем) татса хытарнӑ, илнӗ укҫине (итал. soldo — «плата», см. солдат) тара кӗнӗ ҫар ҫыннисене валеҫсе панӑ. Хӑш чух кондотьерсем хуласене хӑйсен аллине илсе синьориясем никӗслени те пулкаланӑ. Кондотьерсен хушшинче авантюристсем пайтах пулнӑ.
Историре кондотьерсем ӗҫӗшӗн укҫине илнӗ хыҫҫӑн ҫапӑҫакан пӗр ушкӑнран теприне куҫса хӑйсене тара илекенсене шантажпа хӑратни те пур.
Каҫӑсем
Категори:Кондотьерсем
Пекĕ
Пекĕ — хуçлатмалли çĕçĕ. Вăл нумай, сăмахран, урăх функцисемлĕ, вĕçлĕ те пулма пултарать.
Каçăсем
Категори:Пекĕсем Категори:Çĕçĕсем
Дудченко Иван Андреевич
Дудченко Иван Андреевич Дудченко Іван Андрійович — (20.07.1912(7)-05.12.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 2-мĕш Украина фрончĕн 46-мĕш çарĕн 59-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 176-мĕш гварди перевçĕсен полкĕн батальон командирĕн çумĕ политика пайĕпе, гварди капитанĕ.
Вайă
Вайă — икккĕленсе, апла-капла шутласа тăнă психологилле тăрăма палăртакан сăмах. Вайăн-шайăн — иккĕленсе, ÿркенсе тăни (Тăвас-ши, тăвас мар-ши текелесе тăни).
Çапла вара, ку ăнлав иккĕленÿ тенинчен кăшт анлăрах.
Аçтахана вĕлерес
Аçтахана вĕлерес (Убить дракона) — Мосфильм киностудире Марк Захаров режиссёр 1988 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1988 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:Bavaria Film фильмĕсем Категори:ZDF фильмĕсем Категори:ССРП мелодрама фильмĕсем Категори:Евгений Шварцăн хайлавĕсене экранизациленисем Категори:Пьесăсене экранизациленисем Категори:Юптару-фильмсем
Korela (ăru)
Korela - avalkhi baltişumri-finnăn ăru.
Категори:Финн-укăр халăхĕсем
П. эрч. 222
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Конева (Тыпыл юппи)
Конева  — Раççей территоринчи юханшыв. Перĕм Ен, Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Тыпыл юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 46 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Чулман Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Косьва юханшыв пуçĕнчен Широков гидроузелĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулман Атăл юпписен бассейнĕ, Шурă Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Чулман.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Перĕм Енĕн юханшывĕсем Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Шутлавлă йыш
Шутлавлă (эффекти́влă шутланакан, рекурси́влă шутланакан, çурма татăлăнуллă ) — конструктивлă объектсен (элементсен: сăмахран, натураллă хисепсен) мĕнпурне пĕр-пĕр алгоритм пулăшнипе тупма май пур  йышĕ. Сăвăнакан йышăн туллилетевне корекурсивлă шутлавлă йыш теççĕ.
Литература
Категори:Йышсен теорийĕ Категори:Алгоритмсен теорийĕ Категори:Алгоритм
Анат Чумандай
Анат Чумандай — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Икса юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  106 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Пастухов Николай Исакович
Николай Исакович Пастухов (13.5.1923, Пески — 23.5.2014, Мускав) — совет кино актёр. РСФСР халăх артисчĕ (1977).
Каçăсем
Категори:1923 çулта çуралнисем Категори:Çăвăн 13-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2014 çулта вилнисем Категори:Çăвăн 23-мĕшĕнче вилнисем
Азончик Александр Семёнович
Азончик Александр Семёнович (10.08.1908-08.02.1995) - Беларуç партизан юхăмĕн штабĕн Буденный ячĕллĕ бригадăн «Патриот» отрядăн командирĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ,. Указ дати - 01.
Бояринцев Тимофей Алексеевич
Бояринцев Тимофей Алексеевич — (27.02.1910.14 -20.10.1943), Вăта фронтăн 13-мĕш çарĕн 74-мĕш перевçĕсен дивизин 109-мĕш перевçĕсен полкĕн çуран разведка взвочĕн командирне пулăшаканĕ, аслă сержант, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 16.
Эльц (Неккар юппи)
Каçăсем
Категори:Баден-Вюртемберг юханшывĕсем
Дятлов ту урлашки
Этимологи
Перевал получил название в связи с трагедией, случившейся в феврале 1959 года, когда недалеко от него, на восточном склоне горы Холатчахль, остановилась на ночлег и при не выясненных до конца обстоятельствах погибла туристическая группа, возглавляемая Игорем Дятловым.
Асăрхавсем
Категори:Урал Категори:Свердловск облаçĕнчи ту урлашкисем Категори:Раççейри ту урлашкисем
Кувакша
Кувакша —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сеитьма юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 31 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Ройте (Аппенцелль-Аусерроден)
Ройте (Reute AR) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Газонçулăш
Газонçулăш — газонсем çинчи курăка çулмалли хатĕр.
Ройте (Аппенцелль-Аусерроден)
Халăх йышĕ — 677 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3035.
Газонçулăш
Литература
Категори:Ял хуçалăх инструменчĕсем Категори:Бензоинструментсем Категори:Электроинструментсем Категори:Çулăшсем Категори:Газонсем
Волгин Иван Тимофеевич
Волгин Иван Тимофеевич — (20.01.1923-02.03.1990), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 17. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра [Вăта фронтăн 60-мĕш çарĕн 226-мĕш перевçĕсен дивизин 985-мĕш перевçĕсен полкĕн [отделени командирĕ]] тата батальон комсоргĕ, сержант.
Ырал (Репин ÿкерчĕкĕ)
Вуламалли
Категори:Ӳнер Категори:Ӳкерчĕксем, алфавитпа Категори:Ырал
Ессей (кӳлĕ)
Ессей — Раççей территоринчи кӳлĕ. нче вырнаçнă. 5 юханшыв юханшыв юхса кĕрет, Сикэй Сээн юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 238 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа
Ал-ура
Ал-ура — чĕрчунсен кĕлеткинчен уйрăлса тăракан мăшăрлă хушăмсем.
Литература
Категори:Зоологи Категори:Алă Категори:Ура
Сету
Сету - сахал йышлă финн-укăр халăхĕ, Пскув уплаҫĕнчи Печур раюнĕнче (1920-1940 ҫулсенче - Эстун Республикин Петсери ӳестчĕ) вырнаçнă.
Халăх йышĕ тата вырнаçни
Сету йышне тĕп-тĕрĕс палăртма йывăр - çак этнос группине Раççейре тата Эстонире пурăнакан халăхсен ят-йышне кĕртмен пулнă, вара ăна питĕ нумай ассимиляциленĕ; хальхи хаклавпа — 10 пин çын.
П. эрч. 223
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Сету
Статусĕ
2010 çулхи çĕртмен 17-мĕшĕнчи Раççей Федераци Правительстви 453 № йышăвĕпе сету халăхне Раççей халăхĕсен сахал йышлă пĕрлехи перечне кĕртнĕ.
Каçăсем
Категори:Финн-укăр халăхĕсем Категори:Раççей халăхĕсем Категори:Эстони халăхĕсем Категори:Псков облаçĕнче пурăнан халăх
Данди-крокодил
Крокодил-Данди ("Crocodile" Dundee) — Питер Файман режиссёр ӳнерленĕ камит. «Ылтăн глобус» преми — арçын рольне чи лайăх вылянăшăн (Пол Хоган).
Уолл-стрит кашкăрĕ
Уолл-стрит кашкăрĕ (The Wolf of Wall Street) — Paramount Pictures киностудире Мартин Скорсезе режиссёр 2013 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Сулахай Ажарма
Сулахай Ажарма — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ажарма юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  30 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ручей Боровиха
Ручей Боровиха — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. ? юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Хёфе (тăрăх)
Хёфе (Höfe (Bezirk)) — Швейцарири тăрăх. Тăрăх центрĕ — Воллерау хула.
Тăрăх Швиц кантонне кĕрет. Лаптăкĕ — 44,4  км². 27 550 çын пурăнать. Официаллă код —  0503.
Пăшал
Пăшал — перевçĕсен тата сунарçăсен чи ансат хĕçпăшалĕ
Этимологи
Пăшал - вырăсла Пищаль сăмахран пулса кайнă.
Каçăсем
Категори:Перевçĕсен хĕçпăшалĕ Категори:Пăшалсем Категори:Сунарçă хĕçпăшалĕ Категори:Пăшал
Вейвот (спутник)
Вейвот — Хĕвел системинчи Квавар спутникĕ. 2007-мĕш çулхи нарăсăн 22-мĕшĕнче Майкл Браун уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - ~24,9. (50000) Квавар тавра çăврăнать.
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:2007-мĕш çулта уçнă астрономи объекчĕсем Категори:Транснептун объектсем Категори:Астероидсен спутникĕсем
П. эрч. 224
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Утка-Ты-Вис
Утка-Ты-Вис — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Кара юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 173 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Юнашарла кĕтессем
Юнашарла кĕтессем — унашкал кĕтессен пĕр енĕ пĕрлĕхле, тепĕр иккĕшшĕ пĕрне-пĕри тӳрĕ йĕр таран туллилетеççĕ. Çапла вара, юнашарла кĕтессем пĕрле  çурма тулли кĕтес тăваççĕ, вĕсен кĕтесле капĕсен сумми яланах 180 градус.
Урахла каласан, юнашарлисем иккĕшĕ пĕрле çурма тулли каплине тăвакан çум кĕтессем пулса тăраççĕ.
Кунпа пĕрлех,  \alpha градус чухлĕ кĕтесĕн юнашарли 180-\alpha градус  пулать.
Тригонометрилле шайлашусем
Юнашарла кĕтессен синусĕсем тан. Вĕсен косинусĕсем тата тангенсĕсем модулĕсемпе тан, анчах «плюс-минус» паллисем хирĕçле (паллăмарлăхла пĕлтерĕшсене катертсен).
Каçăсем
Категори:Кĕтессем
Король чарланĕ
Король чарланĕ (Balaeniceps rex) — пеликан евĕрлисен ушкăнĕнчи вĕçен кайăк тĕсĕ, (Balaenicipitidae). китпуçлисен йышĕнчи пĕртен-пĕрри. Питĕ шултра кайăк, çӳллĕшĕ вăтамран 1,2 м, çуначĕсене сарсан — 2,3 м, йывăрăшĕ — 4 - 7 кг. Тухăç Африкăри тропикăн шурлăхĕсенче тăранса пурăнать.
Литература
Категори:1850 çулта çырнă чĕрчунсем Категори:Африкăри вĕçен кайăксем Категори:Пеликан евĕрлисем
Чеча
Чеча — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Чарыш юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  478 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
П. эрч. 225
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Сăвăнман йыш
Сăвăнман йыш — элеменчĕсене натураллă хисепсемпе номĕрлесе тухма май çук вĕçсĕр йыш.
Енчен те хайхи вĕçсĕр йыш апла мар пулсан (элеменчĕсене натураллă хисепсемпе шутласа тухма май пур), ăна сăвăнакан йыш теççĕ.
Сăвăнман йышсен тĕслĕхĕсем:
Çапла вара, хуть те мĕнле йыша та е вĕçлĕ, е сăвăнакан, е сăвăнман теме пулать.
Вуламалли
Категори:Йышсен теорийĕ Категори:Йыш хăвачĕ Категори:Вĕçсĕрлĕх
Эразмо да Нарни
Эразмо да Нарни (Erasmo da Narni), Гаттамелата тесе чӗннӗ (итал. Gattamelata; 1370, Нарни — 16 кӑрлач 1443, Падуя) — итали кондотьерӗ.
Кун-ҫулӗ
Ҫӑкӑр пӗҫерекенӗн ывӑлӗ. Ҫар ӗҫне Чекколо Брольа кондотьер патӗнче пуҫланӑ, каярах Браччо да Монтоне хесметне тӑнӑ. Флоренцире, Венецире папӑсен патӗнче хесметре тӑнӑ.
Эльц (Рейн юппи)
Эльц — Германи территоринчи юханшыв. Баден-Вюртемберг территорипе юхать. Юханшыв Рейн юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 90 км, бассейн лаптăкĕ 1481 км2.
Эразмо да Нарни
Кун-ҫулӗ
1437 ҫулта Падуя хулин пуҫлӑхӗ пулса тӑнӑ. Донателло Гаттамелатӑн паллӑ юланутлӑ палăкне ӑсталанӑ.
Эльц (Рейн юппи)
Каçăсем
Категори:Баден-Вюртемберг юханшывĕсем Категори:Рейн юпписем
Эразмо да Нарни
Кун-ҫулӗ
1440 ҫулта, Гарда кӳллинче флотили пуҫтарнӑ чух, пуҫне юн кайнӑ. ӳн хыҫҫӑн кондотьер сывалса ҫитейменнипе пӗлтерӗшлӗ ҫар ӗҫӗсем тытса пырайман. 1443 ҫулта Падуяра вилнӗ.
Каҫӑсем
Категори:Кондотьерсем
Тымь
thumb|left 260px|thumb Тымь  —  Раççей территоринчи юханшыв. Сахалин облаçĕн Тымь тата Ноглики районĕсен территорипе юхать. пуçланса Охот тинĕсĕн Ный кӳлмекĕ юханшыва вăрринчен  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 330 км.
Юпписем
Пысăк юпписем (тыткăчра — тăршшĕ км): сылтăм — Пиленга (63), Парката (60), Имчин (59), Усково (39); левые — Ныш (116), Чачма (93), Малая Тымь (Корчёвка) (66), Александровка (48), Хĕрлĕ (46), Восьи (29).
Каçăсем
Категори:Сахалин облаçĕн юханшывĕсем Категори:Охот тинĕсне кĕрекен юханшывсем
Аипов Махмут Ильячевич
Аипов Махмут Ильячевич — ( – ), 1-мĕш Белоруç фрончĕн 5-мĕш тапăну çарĕн 230-мĕш перевçĕсен дивизин 990-мĕш перевçĕсен полкĕн перевçи, хĕрлĕ çарçă, Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати -.
Анат Моховая
Анат Моховая — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Парбиг юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  116 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Турă Сăмахĕ
Турă Сăмахĕ
Куранду
Куранду — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Республики, Алтай Ен территорипе юхать. Юханшыв Юнгур юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 22 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Катунь юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Бия тата Катунь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем
Шапа хуранӗ
Шапа хуранӗ (выр.Ракушка, анг.Shell ) - тинĕспе çырмара пурăнакан сĕлĕхсен шăмă панцирĕ. Шапа хуранӗ хӑшпӗр ҫурӑм шӑммиллӗсӗр чӗрчунсен тата микроорганизмсен тулашри хӳтӗлекен скелет евӗрлӗ япала. Ҫурӑм шӑммиллӗсӗрсен шапа хуранӗсене тӗпчекен ӑслӑха конхиологи теҫҫӗ.
мини|Шапа хуранӗ
Каҫӑсем
Категори:Анатоми
Этем-эрешмен (фильм, 2002)
Этем-эрешмен (Spider-Man) — Columbia Pictures киностудире Сэм Рэйми режиссёр 2002 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Дудчик Павел Андреевич
Дудчик Павел Андреевич Дудчык Павел Андрэевіч — (12.07.1918-17.04.1994), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 29. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 2-мĕш Балтиçум фрончĕн 22-мĕш çарĕн 18-мĕш танксене пĕтерекен артиллери бригадин 699-мĕш танксене пĕтерекен артиллери полкĕн батарея командирĕ, капитан.
П. эрч. 226
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Паравы-Яга
Паравы-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Талота-Яга юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 14 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Лупче (кӳлĕ)
Лупче — Раççей территоринчи кӳлĕ. Мурман облаçĕнче вырнаçнă. Лупче-Савино юханшыв юхса кĕрет, Лупче-Савино (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Мурман облаçĕн кӳллисем
Тойфен
Тойфен (Teufen AR) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 5693 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3024.
Гомилетика
Каçăсем
Категори:Риторика Категори:Гомилетика Категори:Турă Категори:Христианлăх Категори:Тĕн
П. эрч. 227
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Кырья
Кырья — Раççей территоринчи юханшыв. Перĕм Ен, Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Косьва юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 236 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 47 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Перĕм Енĕн юханшывĕсем Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Сулахай Поделга
Сулахай Поделга — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Поделга юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  85 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 79 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Карфаген
мини|Карфаген п. эрч. 264 ҫулта мини|справа|Карфагенăн Пĕрремĕш Пуни вăрçисен вăхăчĕн укçи
Каçăсем
Категори:Авалхи халăхсем Категори:Авалхи тĕнче Категори:Истори Категори:Çухалнă патшалăхсем
Брылеев Валентин Андреевич
Валентин Андреевич Брылеев (1.5.1926, Тула — 18.12.2004, Мускав) — совет кино актёрĕ.
Доминикансем
Каçăсем
*
Эльшниц (Вайсер-Майн юппи)
Эльшниц — Германи территоринчи юханшыв. Бавари территорипе юхать. Юханшыв Вайссер Майн|Вайссен Майн (юханшыв) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18,63 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Бавари юханшывĕсем
Муром (кӳлĕ)
Муром кӳлли — Раççей территоринчи кӳлĕ. Мускав облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Григорьева Вера Лукьяновна
Григорьева Вера Лукьяновна — журналист, "Самар ен" чăвашла хаçатăн иккĕмĕш редакторĕ
Пурнăçĕ
Оренбург облăçĕнчи Абдулино районĕнчи Ялпай ятлă чăваш ялĕнче çуралса ÿснĕ.
Ăçта ĕçлени
Пединститут хыççăн Оренбург облаçĕнчи Пономарёвка районĕнче çутĕç инспекторĕнче ĕçлеме пуçланă; РОНО пуçлăхĕ Величко Владимир Николаевич сĕннипе нумай тиражлă "Красный Октябрь" хаçатра вăй хума тытăннă; унтан — Вăтам Ази, Армени, Украина... Малалла — Самар облаçĕнчи Алексеевка районĕнчи хаçатра; ку тĕлтен ăна Самар облаçĕнчи Приволжье хаçатне (ун чухнехи редактор — Борунов хушаматлă пулнă) чĕнсе илеççĕ.
Каçăсем
Категори:Журналистсем, алфавитпа Категори:Пайăр çынсем:Оребург облаçĕ Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем Категори:Раççей журналисчĕсем
Кутукс
Кутукс —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Уркат юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 37 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Сăвăнакан йыш
Сăвăнакан йыш — элеменчĕсене натураллă хисепсемпе номĕрлесе тухма май пур вĕçсĕр йыш.
Енчен те хайхи вĕçсĕр йыш апла мар пулсан, ăна сăвăнман йыш теççĕ.
Сăвăнакан йыш тĕслехĕсем: Сăвăнман йышсен тĕслĕхĕсем:
Вуламалли
Категори:Йышсен теорийĕ Категори:Йыш хăвачĕ Категори:Вĕçсĕрлĕх
Бояркин Василий Илларионович
Бояркин Василий Илларионович — (24.04.1914(11)-12.12.1943), Вăта фронтăн 61-мĕш çарĕн 16-мĕш гварди Чернигов кавалери дивизин 7-мĕш гварди кавалери корпусĕн 60-мĕш гварди кавалери полкĕн 4-мĕш эскадронăн пулемёт расчёчĕн командирĕ,  гварди аслă сержанчĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 15.
Ломовая (Тыпыл юппи)
Ломовая  — Раççей территоринчи юханшыв. Перĕм Ен, Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Тыпыл юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 12 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Дзёлякосъю
Дзёлякосъю — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. ? юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 17 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
П. эрч. 228
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Ломовая (Тыпыл юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Чулман Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Косьва юханшыв пуçĕнчен Широков гидроузелĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулман Атăл юпписен бассейнĕ, Шурă Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Чулман.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Перĕм Енĕн юханшывĕсем Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Чирик (юханшыв)
Чирик  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Заломная юппин сылтăм çыранпа вăрринчен 45 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Цвет Михаил Семёнович
Михаил Семёнович Цвет  – (04.05.1872, Асти, Итали- 06.06.1919, Воронеж) - вырăс ботаник-физиолог тата биохимик. Хромотографи меслетне шутласа кăларнă. Ӳсентăран çулсисенчи пигментсене тĕпченĕ, a, b тата c хлорофилсем тата ксантофиллан темиçе изомерне таса уйăрнă.
Тĕп ĕçĕсем
2. Цвет М. С. Хлорофиллины и метахлорофиллины//Труды СПб. Общ. ест., 1900,  т.31, вып. 1, с. 281-291
3. Цвет М. С. Физико-химическое строение хлорофильного зерна. Экспериментальное и критическое исследование//Тр. Казанского об-ва ест., Казань, 1900, т. 35, вып. 3, с. 268.
4. Цвет М. С. О природе хлороглобина.//Тр. Об-ва ест., 1900, т.31, вып. 1, №4, с. 159-163.
5. Цвет М. С. О новой категории адсорбционных явлений и о применении их к биохимическому анализу//Тр. Варшавского общ. Еств., отд. биологии, Варшава, 1903, 14, с. 20-39.
6. Цвет М. С. Хромофиллы в растительном и животном мире. Дисс. докт. хим. наук, Варшава, 1910 г. , 379 с.
7. Цвет М. С. Современное состояние химии хлорофилла//Журнал Русск. физ.-хим. об-ва, 1912,  №44, с. 449-464
8. Цвет М. С. Об искусственном антоциане//Изв. Имп. Академии наук, 1914, сер. 4, т.8, с.115-124
Асăрхавсем
Категори:Раççей биохимикĕсем Категори:Выçăпа вилнисем
Карфаген (хула)
мини|справа|Карфаген хулин арканчăкĕсем мини|справа|Карфаген шекелӗ Карфаген — Carthago, قرطاج, Картадж, Carthage, ) — Карфаген (финик. Qart Hadasht, лат. Carthago, араб. قرطاج‎, Картадж, фр. Carthage, др.-греч. Καρχηδών) — хальхи Тунис патшалăхĕнче, Тунис хули çывăхĕнче вырнаçнă авалхи хула (музей).
Авал Карфаген патшалăхĕн тĕп хули пулнă.
Каçăсем
Категори:Авалхи халăхсем Категори:Авалхи тĕнче Категори:Истори
П. эрч. 229
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Волик Михаил Александрович
Волик Михаил Александрович — (04.09.1921-21.02.1945), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 10. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 13-мĕш çарĕн 121-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 340-мĕш гварди перевçĕсен полкĕн рота командирĕ, гварди лейтенанчĕ.
Карфаген (пĕлтерĕшсем)
Карфаген — нумай пĕлтерĕшлĕ термин:
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Айрапетян Григорий Михайлович
{{Çар ĕçченĕ }}
Айрапетян Григорий Михайлович — ( - ), Çурçĕр-Анăç фронтăн 13-мĕш çарĕн 50-мĕш стрелоксен дивизин 756-мĕш стрелоксен полкĕн взвод командирĕ ,  кĕçĕн лейтенант, Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати -.
Финнсем
Фи́ннсем (suomalaiset) (Хвинсем ) — финн-укăр халăхĕ, Финляндире пурăнакан тĕп халăх.
Асăрхамалли
Категори:Финн-укăр халăхĕсем
Троген
Троген (Trogen AR) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 1790 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3025.
Дудыкин Евгений Петрович
Дудыкин Евгений Петрович  — (25.12.1924-30.10.1943), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 19. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Кăнтăр-Анăç фронтăн 12-мĕш çарĕн 203-мĕш перевçĕсен дивизин 592-мĕш перевçĕсен полкĕн сапёр взвочĕн сапёрĕ, красноармеец.
П. эрч. 230
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Логос
Ло́гос (λόγος — сăмах, шухăш, ăнлав, хисеп) — авалхи грексен философинчи термин, пĕр вăхăтрах «сăмах» (калани, калаçни) тата «ăнлав» (шухăшлани, шухăш) тени пулать.
Каçăсем
Категори:Грек философин терминĕсем Категори:Христианлăхра Турăн ячĕсем
Хемиун
Хемиун е Хемиуну (егип. Ḥm Jwnw) — Авалхи Египет IV династи тапхӑрӗн Авалхи патшалӑх архитекторӗ. Ӑна Хуфу (Хеопс) фараонӗн Гизари Аслӑ пирамидине туса лартнӑ тесе шутлаҫҫӗ.
Каҫӑсем
Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа Категори:Истори
Эльшниц (Ротер-Майн юппи)
Эльшниц — Германи территоринчи юханшыв. Бавари территорипе юхать. Юханшыв Ротер-Майн юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 6,84 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Бавари юханшывĕсем
Чудзьявр
Чудзьявр — Раççей территоринчи кӳлĕ. Мурман облаçĕнче вырнаçнă. Чевчесъяврйок юханшыв юхса кĕрет, Чудзьйок юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 57,8 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Мурман облаçĕн кӳллисем
Сулахай Ильяк
Сулахай Ильяк — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ильяк юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  78 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 108 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Лапужевка
Лапужевка —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Шелдаис юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 0,2 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 16 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Тӳрĕлетевлĕ кĕтессем
Тÿрĕлетевлĕ кĕтессем е комплиментарлă кĕтессем — пĕрне-пĕри 90 градус таран çитерекен икĕ кĕтес.
Енчен те тÿрĕлетевлĕ кĕтессем çум кĕтессем пулсан, вĕсен пĕрлĕхле мар енĕсем тÿрĕ кĕтес тăваççĕ.
Евклидла геометрире тӳрĕ кĕтеслĕ виçкĕтеслĕхĕн икĕ шĕвĕр кĕтесĕ тÿрĕлетевлисем пулаççĕ, мĕншĕн тесен виçкĕтеслĕхĕн  шалти кĕтесĕсен сумми 180 градус, тÿрĕ кĕтес вара 90 градуспа танлашать.
Каçăсем
Категори:Кĕтессем
Парденя-Яга
Парденя-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Сарембой-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 2 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 31 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Анат Яря
Анат Яря — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Икса юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  260 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Хала-Тальбей (юханшыв)
Хала-Тальбей — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Мăн Хуута юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 31 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 24 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Курата
Каçăсем
Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем
Метрополь (альманах)
«Метро́поль» альманах — цензурăламан авторсен (Владимир Высоцкий, Белла Ахмадулина, Андрей Вознесенский, Юз Алешковский, Евгений Рейн, Генрих Сапгир, Юрий Карабчиевский, Юрий Кублановский тата ур.) тексчĕсен, çаплах «застой тапхăрĕнче» официаллă пичетленмен авторсен тексчĕсен пухмачĕ.
Каçăсем
Категори:Альманахсем Категори:Вырăсла альманахсем Категори:Литература альманахĕсем Категори:Литература журналĕсем Категори:Самиздат журналĕсем Категори:Самиздат Категори:ССРП цензури Категори:Василий Аксёнов
Поронай (юханшыв)
Поронай (юханшыв)  —  Раççей территоринчи юханшыв, Сахалин утравĕнчи чи варăм юханшыв. Сахалин облаçĕ территорипе юхать. Хĕвелтухăç Сахалин тăвĕсенчен пуçланса Охот тинĕсĕн Чатăмлăх кӳлмекне Поронайск хулинче юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 350 км.
Айн чĕлхинче Пысăк юханшыв тенине пĕлтерет. thumb|Pourongai ялĕ Сахалин карттинче 1773 çултан пур
Юпписем
Пысăк юппписем (тыткăсра — тăршшĕ км): сылтăм — Леонидовка (95), Орловка (83), Онорка (77), Каменка (Анат Матросовка) (71), Буюклинка (63), Ельная (61), Лонгари (55), Çурçĕр Хандаса (54), Кăнтăр Хандаса (51), Побединка (49), Таулан (41), Туманная (34), Далдаганка (31), Таёжная (31); сулахай — Житница (Муйка) (61), Вальза (50), Борисовка (38), Кресты (36).
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Амур бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçалăх участокĕ Сахалин утравĕн юханшывĕсем. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — çук. Юханшыв бассейнĕ - Сахалин утравĕн юханшывĕсем Сусуя юханшывсăр.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Сахалин облаçĕн юханшывĕсем Категори:Охот тинĕсне кĕрекен юханшывĕсем
Фойзисберг
Фойзисберг, (Feusisberg) — Швейцарири коммуна, Швиц кантонне кĕрет.
Хёфе тăрăхне кĕрет. 4810 çын пурăнать (2011). Официаллă код —  1321.
Каçăсем
Категори:Швиц кантонĕн хулисем
Тӳрĕ кĕтеслĕ виçкĕтеслĕх
Тÿрĕ кĕтесле виçкĕтеслĕх тесе шалти кĕтессенчен пĕри 90 градуспа танлашакан виçкĕтеслĕхе калаççĕ.
Каçăсем
Категори:Виçкĕтеслĕхсем
Конхиологи
мини Конхиологи (конхологи; конхилиологи; ав.-грек κόγχη, κογχύλιον — «шапа хуранӗ» тата λόγος — «вӗренӳ») — организмсен (ытларах моллюсксен тата брахиоподсен) шапа хуранӗсене тӗпчекен зоологи пайӗ. Анлӑрах илсен — ку ӑслӑх тата ҫынсем килӗшнӗ май шапа хуранӗ пуҫтарни, шапа хуранӗллӗ организмсене тӗпчени.
Каҫӑсем
Категори:Зоологи уйрăмĕсем Категори:Малакологи
Капуцинсем
Капуцинсем (лат. Cebus) — упӑтесен йӑхӗ, унӑн 30 ҫити кӗҫӗн тӗс пур, вӗсене тӑватӑ ушкӑна уйӑраҫҫӗ. Йӑхӑн ареалӗ ҫурҫӗр Гондурасӑн тропиклӑ вӑрманӗсенчен пуҫласа кӑнтӑрта Кӑнтӑр Бразилине ҫитет.
Каҫӑсем
Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Çаклатчăк хӳреллĕ упăтесем
Ёнозеро
Ёнозеро — Раççей территоринчи кӳлĕ. Мурман облаçĕнче вырнаçнă. Бабья юханшыв юхса кĕрет, Варзина (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 94,4 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Мурман облаçĕн кӳллисем
Урнеш
Урнеш (Urnäsch) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 2243 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3038.
Шрек (мультфильм)
Шрек (Shrek) — DreamWorks Animation киностудире Эндрю Адамсон режиссёр 2001 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Эммер (юханшыв)
Эммер — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали, Анатри Саксони территорипе юхать. Юханшыв Везер юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 61,8 км, бассейн лаптăкĕ 535,113 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем   Категори:Анат Саксони юханшывĕсем
Лялинская Рассоха
Лялинская Рассоха — Раççей территоринчи юханшыв. Перĕм Ен, Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Кырья юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 37 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Чулман Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Косьва юханшыв пуçĕнчен Широков гидроузелĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулман Атăл юпписен бассейнĕ, Шурă Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Чулман.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Перĕм Енĕн юханшывĕсем Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Теодор Моммзен
Теодор Моммзен (Theodor Mommsen ; Чӳк, 30, 1817, Гардинг, Шлезвиг-Гольштейн - Чӳк, 1, 1903, Берлин) — нимĕç историкĕ, филолог-классикĕ тата юрисчĕ, Нобель парни литературапа 1902 çулта «Римская история» ĕçшĕн илме тивĕçнĕ, Рим хулин хисеплĕ гражданинĕ. 1868 çулта «Pour le Mérite» медаль илнĕ.
Каçăсем
Категори:Историксем Категори:Историксем, алфавитпа Категори:Истори
Бучма Амвросий Максимилианович
Амвросий Максимилианович Бучма (14.3.1891, Львов — 6.1.1957, Киев) — совет кино актёрĕ. ССРП халăх артисчĕ (1944).
Каçăсем
Категори:Карпенко-Карый ячĕллĕ театр институтĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Пĕрремĕш Тĕнче вăрçин тыткăнçисем (Австри-Хункăри) Категори:Пайăр çынсем:Харьковри Т. Шевченко ячĕллĕ театр Категори:Пайăр çынсем:Киеври И. Франко ячĕллĕ театр Категори:Пайăр çынсем:А. Довженко ячĕллĕ киностуди Категори:Пайăр çынсем:Одесса киностудийĕ Категори:Карпенко-Карый ячĕллĕ театр институчĕн вĕрентӳçисем Категори:ССКП пайташĕсем Категори:Байково çăвинче пытарнисем Категори:1891 çулта çуралнисем Категори:Пушăн 14-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1957 çулта вилнисем Категори:Кăрлачăн 6-мĕшĕнче вилнисем
Дуенко Василий Григорьевич
Дуенко Василий Григорьевич  — (1921-21.08.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 2-мĕш Украина фрончĕн 27-мĕш çарĕн 202-мĕш перевçĕсен дивизин 645-мĕш перевçĕсен полкĕн рота командирĕ, аслă лейтенант.
Мартышка йышшисем
Мартышка йышшисем(лат. Cercopithecidae) — пӗртен пӗр хальхи мартышка евӗрлисен аслӑ йышӗн упӑтесен (Cercopithecoidea) приматсен йышӗ. 140 тӗс ытла пулса, приматсен чи пысӑк туратлӑ йышӗ пулса тӑрать.
Каҫӑсем
Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Мартышка йышшисем
Çĕртме (уйăх)
Çĕртме — чăваш халăх календарĕнчи уйăх ячĕ.
Айриев Армен Теванович
Айриев Армен Теванович — ( - ), Кăнтăр фронтăн 8-мĕш сывлăш çарĕн 7-мĕш штурмлакан авиаци корпусĕн 206-мĕш штурм авиаци дивизин 503-мĕш штурмлакан авиаци полкĕн эскадрилья командирĕ, капитан, Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати -.
Шутов Степан Фёдорович
Шутов Степан Фёдорович  — ( - ), 1-мĕш Украина фрончĕн 38-мĕш çарĕн 5-мĕш гварди танк корпусĕн 20-мĕш гварди танк бригадин командирĕ,2-мĕш Украина фрончĕн 6-мĕш танк çарĕн 5-мĕш гварди танк корпусĕн 20-мĕш гварди танк бригадин командирĕ, гварди полковникĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ датисем -,.
Ручьёль
Ручьёль — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Печора юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 17 км.
Гаттамелатӑн юланутлӑ палăкӗ
Каҫӑсем
Категори:Палăксем Категори:Паллă вырăнсем
Ручьёль
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Математикăлла анализ
Математикăлла анализ (классикăлла математикăлла анализ, кĕскен: матанализ) — математикăн дифференциаллă шутлав тата интеграллă шутлав текен пайĕсене пĕрлештерсе тăракан сий, касă. Историре ăна вĕçсĕрлĕхле пĕчĕккĕ капсен анализĕ тени те пулнă, халĕ те чылай чухне çаплах калаççĕ. Кулленхи калаçура тепĕр чухне "математикăлла" текен палăртава катертеççĕ, анализ тенипех çырлахаççĕ. Анчах та çапла туни тĕрĕсех мар. Мĕншĕн тесен анализ тенин математикăра хăйне уйрăм анлăрах пĕлтерĕш пур. "Математикăлла анализ" тенипе вĕрентÿ ĕçĕнче усă кураççĕ. Калăпăр, шкулта.
Истори
Математикăлла анализ пуçлавçисем тесе Исаак Ньютон (1642-1727) тата Готфрид Лейбниц (1646-1716) ăславçăсене шутлаççĕ.