cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мадач-Яга
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Добрушка
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Мадач-Яга
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Добрушка
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Сивков Григорий Флегонтович
Сивков Григорий Флегонтович  — (.10.02.1921-20), Çурçĕр Кавказ фрончĕн 4-мĕш сывлăш çарĕн 230-мĕш штурмлакан авиаци дивизин 210-мĕш штурмлакан авиаци полкĕн эскадрилья командирĕ,3-мĕш Украина фрончĕн 17-мĕш сывлăш çарĕн 10-мĕш штурмлакан авиаци корпусĕн 136-мĕш штурмлакан авиаци дивизин 210-мĕш штурмлакан авиаци полкĕн штурманĕ,  капитан, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,Сивков Григорий Флегонтович. Наградные листы. Страницы:    тата. Указ датисем - 04.02.1944, 18.08.1945.
(416400) 2003 UZ117
— Хĕвел системинчи астероид, транснептун объектсен шутĕнчи кьюбивано. 24 08:36:31 UTC Spacewatch (А. Э. Глисон, Дж. А. Ларсен, Р. C. Макмиллан) KPNO (Аризона, АПШ) уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 5,2. Хаумеа йышне кĕрет. 500px|left|+ паллăпа ку транснептун объектсен ӳкерчĕкĕнче [[(145453) 2005 RR43|2005 RR43 (B-V=0.77, V-R=0.41) объект палăртнă. Хаумеа йышĕнчи ытти объектсем (CB79: 0.73, 0.37) ку пăнчăран аялларах тата сулахаярах]]
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:Хаумеа йышĕ Категори:Кьюбивано
Аналогла сигнал
Аналогла сигнал — сигнала палăртакан параметрсенчен кашнийĕ вăхăт функцийĕпе тата унăн пĕлтерĕшĕсен татăлми йышĕпе палăрăнакан сигнал.
Призма (геометри)
Никĕсре выртакан нумайкĕтеслĕх призмăн ятне те палăртать: виçкĕтеслĕх — виçкĕтеслĕ призма, тăваткĕтеслĕх — тăват кĕтеслĕ призма; пилĕккĕтеслĕх — пилĕк кĕтеслĕ призма (пентапризма) т. ыт. те.
Аналогла сигнал
Хальхи вăхăтра «аналогла сигнал» тенине ăнăçсăр тесе шутлаççĕ, ăна татăлми сигнал тенипе улăштарма сĕнеççĕ.
Призма (геометри)
Призмăна, пĕтĕмĕшле илсен, цилиндрăн уйрăм тĕсĕ пек те пăхма пулать.
Аналогла сигнал
Асăрхавсем
Категори:Сигналсем
Сен-Бриё
Сен-Бриё (Saint-Brieuc) — ҫурҫӗр-хӗвеланӑҫ Франци хули тата коммуни. Кот-д’Армор департаменчӗн Бретань регионӗн тата Сен-Бриё тавралӑхӗн административлӑ тӗп хули (префектури).
Коммуна ҫӗрӗсем тӑрӑх патшалӑх N12 автомагистралӗ иртет. Коммуна варринче Сен-Бриё Париж-Брест турачӗн Сен-Бриё чукун ҫул чарӑнӑвӗ пур.
Халӑхӗ (2016) — 44 999 ҫын.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Сĕт (фильм)
Молоко (Молоко) — КАРГО киностудире Карен Оганесян режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Органикăллă мар хими
Органикăлла мар хи́ми — хими ăславĕн химилле элементсемпе çавсенчен тăракан органикăлла мар  япалалăхсене, вĕсене палăрăмĕсене, тытăмне  тата химилле реакцисене кĕрес майĕсене тишкерекен уйрăмĕ. Ку уйрăм мĕнпур япалалăхсене, органикăллисемсĕр пуçне, пырса тивет. «Органикăлла» тени вара кăмрăкамăш элементăн атомĕсенчен тăракан молекулăсемлĕ япалалăхсене пĕлтерет. Чăн та, ун пеккисенчен хашĕсене те, кăмрăкамăш пур пулин те, традицие кура, пурпĕрех органикăлла маррисен йышне кĕртеççĕ ). Кунашкал уйăру, чылай енчен пăхсан, ытлашши нимех те пĕлтермест пек . Çапах та кунашкал уйăру пур, унăн тивĕçлĕ пĕлтерĕшĕсем те çухалман-ха. Органикăлла мар хими, çапла вара, органикăлла мар шутланакан япалалăхсен (вĕсен шучĕ 500 пин патнелле çывхарать) химийĕ пулса тăрать, пурнăçа çĕнĕ материалсем килессине тивĕçтерет.
Органикăлла мар химин теорилле никĕсĕ — периодла саккун тата ун çинче никĕсленсе тăракан тата Д. И. Менделеев ячĕпе çыхăннă элементсен периодла тытăмĕ.
Каçăсем
Категори:Органикăллă мар япалалăхсем Категори:Хими Категори:Органикăллă мар хими
Çутă (Золотица юппи)
Çутă (Светлица) — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Золотица юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 155 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Власов Митрофан Ефимович
Власов Митрофан Ефимович — (20.12.1915(7)-17.10.1943), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 29. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Воронеж фрончĕн 38-мĕш çарĕн 180-мĕш перевçĕсен дивизин 86-мĕш перевçĕсен полкĕн пулемёт взвочĕн командирĕ, лейтенант.
Дрыгин Василий Михайлович
Дрыгин Василий Михайлович Дригін Василь Михайлович — (08.03.1921-03.09.2009), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Çурçĕр-Кавказ фрончĕн 4-мĕш сывлăш çарĕн 229-мĕш пĕтерекен авиаци дивизин 298-мĕш пĕтерекен авиаци полкĕн аслă летчикĕ, капитан.
Ерёменко Николай Николаевич (1949)
Николай Николаевич Ерёменко (1949, нарăс, 14, Витебск — 2001 çу, 27, Мускав) — совет кино актёрĕ. Раççей Федерацин халăх артисчĕ (1994).
Каçăсем
Категори:1949 çулта çуралнисем Категори:Нарăсăн 14-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2001 çулта вилнисем Категори:Çăвăн 27-мĕшĕнче вилнисем
Çăрттан кӳлли (Тĕвер облаçĕ)
Çăрттан — Раççей территоринчи кӳлĕ. Тĕвер облаçĕ, Смулен облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, Должица (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 10,8 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Тĕвер облаçĕн кӳллисем Категори:Смулен облаçĕн кӳллисем
Альцгеймер чирӗ
Альцгеймер чирӗ (тата альцгеймер тӗсӗнчи сениль деменцийӗ) — анлӑрах сарӑлнӑ деменци калӑпӑшӗ, нейродегенеративлӑ чир, ун ҫинчен пӗрремӗш хут 1907 ҫулта нимӗҫ психиатрӗ Алоис Альцгеймер ҫырса пӗлтернӗ. Яланхи пекех, ку чир 65 ҫултан иртнӗ ҫынсен палӑрать, анчах та ирхи Альцгеймер чирӗ — чирӗн сайра тӗсӗ те тӗл пулать. Тӗнчипе илсен 2006 ҫулта 26,6 млн ҫын чирленӗ пулнӑ, 2050 ҫул тӗлне вара чирлекенсен шучӗ тӑватӑ хут ытла ӳсме пултарать.
Паллӑ ҫынсенчен ку чирпе асапланнисем - АПШ президенчӗ Рональд Рейган, ирланд ҫыравҫи Айрис Мёрдок тата ыттисем те.
Каçăсем
Категори:Чир-амаксем, алфавитпа Категори:Нерв системин чирĕсем Категори:Альцгеймер чирĕ Категори:Ватă çынсен чирĕсем
Илистая (юханшыв)
Илистая — Раççей территоринчи юханшыв. Тинĕсçум Ен территорипе юхать. Юханшыв Ханка (кӳлĕ) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 220 км, бассейн лаптăкĕ 5470 км2.
Каçăсем
Категори:Тинĕсçум Енĕн юханшывĕсем
Тальбей-Яха (юханшыв)
Тальбей-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Торасовей кӳлмекĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Гобза
Гобза  — Раççей территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Каспля (юханшыв)|Каспля юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 95 км, бассейн лаптăкĕ 713 км2.
Параллелепипед
Параллелепи́пед παραλληλ-επίπεδον παρ-άλληλος — «параллеллĕ» тата ἐπί-πεδον — «лаптак» тенисенчен) — никĕсĕнче параллелограмсем выртакан тăват кĕтеслĕ призма, е, урăхла каласан, мĕнпур хысакĕсем параллелограмм пулса тăракан нумайхысаклăх.
Каçăсем
Категори:Призмăлла нумайхысаклăхсем Категори:Нумайхысаклăхсем Категори:Стереометри
Актриса (фильм)
Актриса (Актриса) — ЦОК киностудире Леонид Трауберг режиссёр 1942 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Дискретлă сигнал
Дискретлă сигнал (discretus — «татăлакан», «уйрăлакан») — вăхăт иртнĕ майăн улшăнакан тата палăртнă йышри пĕлтерĕшсене йышăнакан татăк-кĕсĕк сигнал.
Асăрхавсем
Категори:Радиотехника сигналĕсем Категори:Панисем
Штайнзикбах
Штайнзикбах — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв  Верре (КМ26,1 юппи) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 3,4 км, бассейн лаптăкĕ 2,1 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Наргиз Умудова
Наргиз Умудова (Nərgiz Umudova; 20 çĕртме 1989, Баку, СССР) — азербайджан шахматçи. Азербайджанăн хĕрарăм шахмат командине кĕрет.
Рейтинг
2009 çулхи ака уйăхĕ тĕлне Умудовăн рейтингри вырăнĕ 2224 тата ФИДЕ хастар шахматçăсен рейтингĕнче 379-мĕш вырăна йышăнать. Европăри хастар шахматçасен рейтингĕнче 302-мĕш, наци рейтингĕнче 5-мĕш вырăна йышăнать.
Каçăсем
Категори:Азербайджан шахматçисем
Ольгевей
Ольгевей — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Лыжа юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 37 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Григорьев Захар Иванович
Григорьев Захар Иванович (12.02.1936, Пушкăртстанри Ишимбай районĕнчи Йĕкенпуç ялĕ - 27.05.2013, Шупашкар) — Балетмейстер, хореограф, доцент, Чăваш АССРĕн ÿнер тава тивĕçлĕ ĕçлевçи (1973), РСФСР культура тава тивĕçлĕ ĕçлевçи (1979). Аллă ытла хореографилле композици майлаштарнă, вăл шутра чăваш бал ташшисем те.
Пурнăç
Пушкăртстанри Ишимбай районĕнчи Йĕкенпуç ялĕнче çуралса ÿснĕ.
Салаватри индустри техникумне (1962) тата Ленинградри культура аслă профсоюз шкулне (1966) пĕтернĕ.
Пултарулăх ĕçĕсем
Аллă ытла хореографилле композици майлаштарнă, вăл шутра чăваш бал ташшисем те.
Мадега
Мадега — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Ячей юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 8 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Çурçĕр Вайзица
Çурçĕр Вайзица — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Вайзица юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 2 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Вавилон
мини|справа|Вавилон ишĕлчĕкĕсем, 1975 ç. мини|справа| Вавилон турулĕ, Питер Брейгель Аслин ĕçĕ
Вавилон (Савăл çырулăхĕ 𒆍𒀭𒊏𒆠, аккад чĕлхинчен Babilim «турăсен хапхи» пулать; Βαβυλών) — Авалхи Месопотами патшалăхĕн историллĕ Аккад тăрăхĕнче вырнаçнă хулисенчен пĕри.
Каçăсем
Категори:Авалхи халăхсем Категори:Авалхи тĕнче Категори:Истори
Цифрăлла сигнал
Цифрăлла сигнал — умлăн-хыçлăн пыракан дискретлă (цифрăллă) пĕлтерĕшсем пек палăртма май пур сигнал.
Асăрхавсем
Категори:Сигналсем
Обань
Обань (Aubagne) — ҫурҫӗр-хӗвелтухӑҫ Франци хули тата коммуни. Буш-дю-Рон департаменчӗн, Прованс — Альпсем — Сенкер Ҫыран регионӗн тата Марсель тавралӑхӗн, Обань кантонӗ.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Студёный (Исток юппи)
Студёный  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Исток юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  4 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Саровка (Сатис юппи)
Саровка  —Раççей территоринчи юханшыв. Мордва Республики, Кисан облаçĕ, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сатис юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 39 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă Темников хулинчи Шыв виçекен постран вăрриччен,Цна юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Кисан облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Арçури (пĕлтерĕшсем)
Арçури:
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Ершовка (Тым юппи)
Ершовка  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Тым юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  177 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 20 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Бортовский Матвей Нестерович
Бортовский Матвей Нестерович — (17.07.1918-12.06.1962), 1-мĕш Беларуç фрончĕн 2-мĕш гварди танк çарĕн 1-мĕш механизăмланă корпусăн 19-мĕш механизăмланă бригадăн 9-мĕш танк полкĕн командирĕ, майор, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 31.
Рунич Осип Ильич
Осип Ильич Рунич (1889 — 6.4.1947, Йоханнесбург) — раççей кино актёрĕ.
Каçăсем
Категори:1889 çулта çуралнисем Категори:1947 çулта вилнисем Категори:Акан 6-мĕшĕнче вилнисем
Осма (Ноля юппи)
Осма  — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Ноля юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 35,4 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 25 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Вадское
Вадское — Раççей территоринчи кӳлĕ. Чулхула облаçĕнче вырнаçнă. Вадок, Ватьма юханшыв юхса кĕрет, Вадок (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 0,56 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Чулхула облаçĕн кӳллисем
Штайнлах
Штайнлах — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Тюбинген юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км, бассейн лаптăкĕ 138 км2.
Олень (юханшыв)
Олень — Раççей территоринчи юханшыв. Тула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Шиворонь юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км, бассейн лаптăкĕ 132 км2.
Каçăсем
Категори:Тула облаçĕн юханшывĕсем
Касăлчăк пирамида
Касăлчăк пирамида — пирамидăн  никĕсĕпе ăна параллеллĕ лаптак хушшинче вырнаçнă тата лешĕн уйрăм сыпăкĕ (пайĕ) пулса тăракан нумайхысаклăх.
Асăрхавсем
Категори:Пирамидăсем Категори:Нумайхысаклăхсем
Голеневский ручей
Голеневский ручей  — Раççей территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Кÿлĕ аллеинчен анатарах, варманта юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 0.57 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Ан сипле мана
Ан сипле мана (Не лечи меня) — Русский север киностудире Михаил Маралес режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:Раççейĕн 2021 çулхи фильмĕсем Категори:Раççей кинокамичĕсем Категори:2021 çулхи кинокамитсем Категори:Вырăсла фильмсем
Вашты (кӳлĕ)
Вашты — Раççей территоринчи кӳлĕ. Свердловск облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, Ваштын пуçĕ юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 1,56 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Свердловск облаçĕн кӳллисем
Власов Михаил Константинович
Власов Михаил Константинович — (24.10.1910(11)-26.06.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 21. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Ленинград фрончĕн 21-мĕш çарĕн 286-мĕш перевçĕсен дивизин 370-мĕш уйрăм танксене пĕтерекен артиллери дивизионĕн политика пайĕпе командирĕн çумĕ, капитан.
Сахарьел
Сахарьел (Захаркино), — Ăренпур облаçĕн Абдулино хула тăрăхĕнчи ял. Унăн тепĕр ят та пур — Сĕрмет (ял витĕр иртекен юханшыв ячĕпе).
Истори
XX ĕмĕрĕн 20-30-мĕш çулĕсенче никĕсленнĕ ял. Никĕслевçисем: Захар Наумов тата Артём (хушамачĕ паллă мар). Ку Артём текенни каярахпа Планлă ялне те никесленĕ тесе шутлаççĕ.
<Куçару: >
Ял йышĕ, тытăмĕ
2010-мĕш çулта ялта 132  çын пурăннă (вырăнти кăтартупа).
Урамсен вырăсла ячĕсем:Верхняя улица, Горная улица, Рыночная улица, Центральная улица. Чăвашла ятсем паллă мар.
<Куçару: >
Çутĕç
<Куçару:>
Каçăсем
Категори:Абдулино хула тăрахĕн пурăнан вырăнĕсем Категори:Чăвашсем
Пĕлĕт (фильм, 2021)
Небо (Небо) — Централ Партнершип киностудире Игорь Копылов режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Дряничкин Михаил Ефимович
Дряничкин Михаил Ефимович  — (4.12.1909(21.11)-31.01.1945), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 10. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 28-мĕш çарĕн 59-мĕш çарĕн 245-мĕш перевçĕсен дивизин 904-мĕш перевçĕсен полкĕн батальон командирĕ, капитан.
Авалхи Месопотами
Авалхи Месопотами — Авалхи тĕнчен Малти Хĕвелтухăçри Тигр тата Евфрат юханшывĕсем çинчи чи аслă цивилизацийĕсенчен пĕри. Тапхăрăпе пирĕн эрăччен IV пин ç. варриччен (Урук тапхăрĕ) - пирĕн эрăччен 539 ç. 12 юпа («Вавилон арканни») илет. Тĕрлĕ вăхăтра кунта Шумер, Аккад, Вавилон тата Ассири патшалăхĕсем вырнаçнă пулнă.
Вуламалли
Категори:Авалхи халăхсем Категори:Авалхи тĕнче Категори:Истори Категори:Çухалнă патшалăхсем
Категори:Авалхи Месопотами
Кĕçĕн Ою
Кĕçĕн Ою (Кече) — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв 6 км (ятсăр) юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 63 км.
Ордаю
Ордаю — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Печора юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Кĕçĕн Ою
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Ордаю
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Егоркина
Егоркина — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Бакчар юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  115 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Сигналсене тирпейлени
Сигналсене тирпейлени — радиотехникăн информаци юхăмĕсене чĕртсе тăратакан, пайлакан, шавсене пусаракан, панăлăхсене хĕсекен, сигналсене фильтрацилекен е вăйлатакан уйрăмĕ.
Каçăсем
Категори:Масс-медиа теорийĕ Категори:Телекоммуникаци теорийĕ Категори:Сигналсем
Спиридонов Вадим Семёнович
Вадим Семёнович Спиридонов (1944, юпа, 14, Мускав — 1989 раштав, 7, Мускав) — совет кино актёрĕ. РСФСР тава тивĕçлĕ артисчĕ (1984).
Каçăсем
Категори:1944 çулта çуралнисем Категори:Юпан 14-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1989 çулта вилнисем Категори:Раштавăн 7-мĕшĕнче вилнисем
Плимут
Плимут (Plymouth) — унитарлӑ уйрӑма лартнӑ, «сити» статусӗнчи Англи хули, Девон графлӑхӗн кӑнтӑр-хӗвелтухӑҫӗнче вырнаҫнӑ. Халӑхӗ	256 384 ҫын (2011).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Англи хулисем
Эвтанази
Эвтанази (грек. εὖ — лайӑх + θάνᾰτος — вилӗм) — сывалми чирлӗ тата ҫавӑн пирки чӑтма ҫук асап куракан ҫын пурнӑҫне татас практика.
Эвтанази тӗсӗсем
Икӗ тӗп эванази-пассив эваназийӗ (сиплекен терапипе усӑ куракан медиксем) тата активлӑ эвтанази (вилекен медицина препарачӗсене ӗҫе кӗртни е чирсӗр-мӗнсӗр вилӗм патне илсе пыракан ытти ӗҫсем-палӑраҫҫӗ. Активлӑ эванази шутне час-часах сиплев пулӑшӑвӗпе (чирлӗ ҫынна пурнӑҫ кӗскетекен препаратсем ыйтнипе) параҫҫӗ.
Каçăсем
Категори:Эвтанази Категори:Танатологи
Тальве-Яха
Тальве-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв 2- Ярро-То кӳлĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 48 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Çурçĕр Яда
Çурçĕр Яда — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Яда юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 3 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 16 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Пегуза
Пегуза — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сельма юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 18 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
(42301) 2001 UR163
(42301) 2001 UR163 — Хĕвел системинчи сапаланчăк дискра вырнаçнă транснептун объект. 2001-мĕш çулхи юпа, 21   (K01UG3R*) Китт-Пик обсерваторийĕ уçнă. Нептунпа 4:9 резонансра тарать. Карлик планета кандидачĕ шутланать. Курăнакан çăлтăр виçи - 21,2, абсолютлă çăлтăр виçи 4,5-3,97.
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:Сапаланчăк диск Категори:Карлик планета кандидачĕ
Изъяр
Изъяр — Раççей территоринчи кӳлĕ. Чăваш Республикинче вырнаçнă. Йăлăмри вăрманта вырнаçнă. Çутçанталăк сыхлакан территори шутланать. Кӳлĕ лаптăкĕ 0,04 км². 2010-мĕш çулта кӳлĕ патĕнчи вăрман çунса кайнă.
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Чăваш Республикин кӳллисем
Свестур
Свестур —Раççей территоринчи юханшыв. Мордва Республики, Кисан облаçĕ, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Ермишь юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 49 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă Темников хулинчи Шыв виçекен постран вăрриччен,Цна юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Кисан облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Штайнфуртер-А
Штайнфуртер-Аа — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Фехте юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 46 км, бассейн лаптăкĕ 204 км2.
Головановский
Головановский ручей  — Раççей территоринчи юханшыв. Челепи облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Коелга (юханшыв)|Коелга юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 5 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Иордан
мини|справа|Иорданăн Гетика трактачĕн хуплашки, Берлин, 1882
Иордан (çуралнă çулĕ паллă мар — 551ç хыççăн, Византи, Jordanes е Jordanes) — VI ĕмĕрти гот кун-çулĕн историкĕ.
Арау (тăрăх)
Арау (Aarau (Bezirk)) — Швейцарин тăрăх. Тăрăх центрĕ — Арау, хула.
Тăрăх Аргау кантонне кĕрет. 104,47 км² лаптăка йышăнать. Пурăнан халăх 66 482 çын. Официаллă код — 1901.
Каçăсем
Категори:Аргау
Футбол-мар
Нефутбол (Нефутбол) — РЕВОЛЮЦИЯ фильм киностудире Максим Свешников режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Сунжа (Терек юпппи)
Сунжа — Раççей территоринчи юханшыв. Çурçĕр Осети, Ингушети, Чечня территорипе юхать. Юханшыв Терек юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 278 км, бассейн лаптăкĕ 12200 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Осетин юханшывĕсем Категори:Ингушетин юханшывĕсем Категори:Чечнян юханшывĕсем
Запорная (Ларь-Еган юппи)
Запорная  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ларь-Еган юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  129 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 52 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Суетка (Чарыш юппи)
Суетка  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Чарыш юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  310 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 46 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Борис Годунов (фильм, 1986)
Борис Годунов (Борис Годунов) — Мосфильм киностудире Сергей Бондарчук режиссёр 1986 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1986 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:ССРП истори фильмĕсем Категори:Вырăсла фильмсем Категори:Борис Годунов пирки фильмсем Категори:Александр Пушкинăн хайлавĕсене экранизациленисем Категори:XVI ĕмĕрти истори фильмĕсем Категори:XVII ĕмĕрти истори фильмĕсем
Иордан (пĕлтерĕшсем)
Иордан («аннăскер») — еврей чĕлхинчен тухнă, топоним, тата христианпа иудей тĕнĕсемшĕн сăваплă Иордан юханшывĕпе çыхăннă ятпа хушамат.
Хушамат
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Кĕçĕн Талота
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Северуха (юханшыв)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Вялье (кӳлĕ)
Вялье — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ленинград облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Ленинград облаçĕн кӳллисем
Квантлани (сигналсене тирпейлени)
Квантлани (quantization) — сигналсене тирпейлессинче: сигналăн пĕлтерĕшĕсен шутласа тухнă диапазонĕнче  ăна, диапазона, вĕçĕ-хĕррисĕр мар (шутлă) шайсем çине пайлани тата çав пĕлтерĕшсене чи  çывăхри икĕ шайран пĕри таран çавракалатни.
Асăрхавсем
Категори:Информатика Категори:Импульс техники Категори:Сигналсене тирпейлени Категори:Сигналсем
Трубинер Павел Константинович
Павел Константинович Трубинер (1976 çулта чӳк, 20, Мускав, СССР) — раççей театрпа кино актёрĕ.
Биографи
Павел Трубинер 1976 çулта чӳкĕн 20-мĕшĕнче Северный (Мускав) посёлокĕнче çуралнă. Ашшĕпе амăшĕ — инженерсем.
Пайăр пурнăç
Пĕрремĕш арăмĕ - Ольга Мухортова спортсменка. Икĕ ывăл çуралнă: Павел (1999) тата Александр.
Иккĕмĕш арăмĕ - «Сатирикон» театр актриси Юлия Мельникова. 2010 çулта паллашă. Елизавета хĕр (2016).
Каçăсем
Категори:ГИТИСре вĕренсе тухнисем
Курьер (фильм, 1986)
Курьер (Курьер) — Мосфильм киностудире Карен Шахназаров режиссёр 1986 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Катерина Измайлова (фильм-опера, 1966)
Сюжет
Катерина Львовна Измайлова, пуян купса арăмĕ, еркĕнĕпе пĕрле каварласа упăшкине тата хунашшĕне вĕлереççĕ. Пуçилене уçса панă хыççăн иккĕшне те Çĕпĕре яраççĕ. Этап çинче Сергей хăйне валли çĕнĕ еркĕш тупать. Хăйне улталанине тӳсеймесĕр, Катерина хăйпе пĕрле тăшмана юханшыв çинче шыв путăнать.
Каçăсем
Категори:1966 çулхи ССРП опера-фильмĕсем Категори:ССРП опера-фильмĕсем
Борисов Геннадий Владимирович
Геннадий Владимирович Борисов (1962, Краматорск, Украина ССР çур.) — телескопсен конструкторĕ, Крымра пурăнакан украин, раççей хăй тĕллĕ астрономĕ. Пĕрремĕш паллă, халĕ 2I/Borisov ят панă çăлтăрсем хушшинчи кометăна уçнă.
Биографи
Краматорск хулинче çуралса ӳснĕ. Шкулта вĕреннĕ чухнех астрономи кĕтесне çӳренĕ. 1989 çулта МПУ физика факультетĕнче аслă пĕлӳ илнĕ. Крым лабораторинче инженер вырăнĕнче ĕçлет.
Борисов пушă вăхăтра астрономипе Крым çурутравĕнче Научный поçолăкĕнче хăйĕн MARGO обсерваторинче тăрмашать. 2013 - 2017 çулсенче вăл 7 кометăна тата темиçе Çĕр таврашĕнчи объект, вĕсен хушшинче , шыраса тупнă. Çак объектсене Борисов хăйех шутласа хатĕрленĕ телескопсемпе — GENON (2 кометă) тата GENON Max (5 кометă) — çĕрлехи тӳпене сăнаса тупнă. Борисов 2014 çулта C/2013 N4 тата C/2013 V2 кометăсене Эдгар Уилсонăн 2 чыславне тивĕçнĕ.
2019 çулăн пуçламăшĕнче Геннадий Борисов хăйне валли çĕнĕрен 0,65-метр диаметрлă телескоп туса хатĕрленĕ. 2019 çулта çурлан 30-мĕшĕнче, çак телескопа тӳпене тĕллесе çăлтăрсем хушшинчи 2I/Borisov кометăна пĕрремĕш уçнă, вăл Хĕвел системинчи иккĕмĕш çăлтăрсем хушшинчи объект шутланать.
Тупса уçнисем
Геннадий Борисов 8 кометăна тупса уçнă:
Çаплах астероида уçнă.
Каçăсем
Категори:Кометăсене пĕрремĕш уçакансем Категори:Пайăр çынсем:Крым Категори:МПУ физика факультетĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Астрономсем, алфавитпа Категори:Раççей астрономĕсем Категори:Украина астрономĕсем
Скрынников
Скры́нников  — вырăс хушамачĕ, скрынник'' — тимĕр сунтăхсене тăвакан ăста.
Паллă çынсем:
Чăваш Республикин кинематографисчĕсен пĕрлешĕвĕ
Чăваш Республикин кинематографистсен пĕрлешĕвĕ (Союз кинематографистов Чувашской Республики) — Чăваш Енре (РФ) аудиовидео сферинче ĕçлекен пайăр çынсем хăйсен пĕрлехи интересĕсене хӳтĕлеме тата кинематографири пултарулăх ĕçченĕсен-професионалĕсен уставри тĕллевĕсене пурнăçлама туса хунă хăй тытăмлă пĕрлĕх организацийĕ.
E-mail: soyuzcinemachuv@gmail.com
Структура
2017-мĕш çулхи нарăс уйăхĕн 27-мĕшĕнче Чăваш Республикин кинематографистсен пĕрлешĕвĕн пайташĕсен пухăвĕнче суйланă Правлени пайташĕсем:
Каçăсем
Категори:РФ пĕрлĕх организацисем Категори:Раççей кинематографĕ Категори:Раççей пултарулăх пĕрлешĕвĕсем Категори:Кинематографистсен пултарулăх пĕрлешĕнĕвĕсем
Тăрлавли эпĕ çеç
Нормальный только я (Нормальный только я) — Проспект Мира киностудире Антон Богданов режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Александр Пархоменко (фильм)
Александр Пархоменко (Александр Пархоменко) — Киеври киностудире Леонид Луков режиссёр 1942 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП вăрçă фильмĕсем Категори:А. Довженко ячĕллĕ киностудин фильмĕсем Категори:Ташкентри киностудин фильмĕсем Категори:Раççейри граждан вăрçи пирки фильмсем Категори:Революционерсем пирки фильмсем Категори:Анархистсем пирки фильмсем Категори:ССРП 1942 çулхи фильмĕсем Категори:Çарçăсем пирки биографи фильмĕсем Категори:ССРП биографи фильмĕсем Категори:Фильмсем:Персонаж:Александр Пархоменко Категори:Фильмсем:Персонаж:Иосиф Сталин Категори:Фильмсем:Персонаж:Клим Ворошилов Категори:Фильмсем:Персонаж:Нестор Махно Категори:ССРП хура-шурă фильмĕсем Категори:Всеволод Ивановăн хайлавĕсене экранизациленисем
Никита патша тата унăн хĕрĕх хĕрĕ
Никита патша тата унӑн хӗрӗх хӗрӗ
Иккĕлле çăлтăр
Иккĕлле çăлтăр — гравитацицилле çыхăннă çăлтăрсен иккĕлле тытăмĕ, вĕсем хупă  орбитăсемпе массăсен пĕрлĕхле  центрĕ тавра çаврăнаççĕ. Иккĕлле çăлтăрсем — питĕ анлă сарăлнă объектсем. Пирĕн Галактикăри çăлтăрсенчен çурри çавнашкал иккĕллисен шутне кĕреççĕ.
Севилья
Севилья (Sevilla) — кӑнтӑр Испани хули, халӑхӗ 700 пин ҫына яхӑн. Гвадалквивир юханшывӗн икӗ ҫыранӗнче вырнаҫнӑ. Андалусия автономлӑ пӗрлешӗвӗн тата Севилья провинцин тӗп хули. Муниципалитечӗ Пысӑк Севилья районне (комарки) кӗрет. Халап тӑрӑх, грек паттӑрӗ Геракл никӗсленӗ.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Испани хулисем
Ăсчах
Ăсчах, — питĕ ăслă çын, шухăшлавçă. Пĕлтерĕшĕпе вырăс чĕлхинчи мудрец, мудрый (-ая) тенисене çывăх. Çав вăхăтрах вĕр çĕнĕ сăмахсарсенче тата пичетре те урăхларах пĕлтерĕшсем вĕрсе кĕртес туртăмсем пуррине те йышăнмалла.
Асăрхавсем
Категори: Ăслăх
Орловка-Ель
Орловка-Ель — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Подчерье юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Тальков Камень
Тальков Камень — Раççей территоринчи кӳлĕ. Свердловск облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Свердловск облаçĕн кӳллисем
Çăлтăрсен спектрла классификацийĕ
Çăлтăрсен спектрла классификацийĕ — çăлтăрсене вĕсен   спектрĕсен хăйьевĕрлĕхĕсене кура классификацилени.
Çăлкуçсем
Категори:Çăлтăрсен класĕсем Категори:Астрофизика Категори:Çăлтăрсем
Езенга
Езенга — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Обь юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  2416 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Власов Михаил Максимович
Власов Михаил Максимович — (21.11.1925-18.10.1943), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 15. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Вăта фронтăн 61-мĕш çарĕн 77-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 218-мĕш гварди перевçĕсен полкĕн снайперĕ, гварди красноармеецĕ.
Иордан (юханшыв)
мини|справа| Феликс Бонфилс фотоÿкерчĕкĕ, 1870ç. патне Иордан — Малти Тухăçри юханшыв. Хермон тăвĕ çинчен юхса анать, Кинерет тăрăх Вилĕ тинĕсе юхса кĕрет. Анатри юхăмĕнче Иорданипе Израиль хушшинчи чикĕ пулса тăрать. Тăршшĕ — 252 км.
Каçăсем
Категори:Юханшывсем, алфавитпа
Хайлав
Хайлав — çын ăсталанă, илемлĕхле пахалăхсем тата ытти хаклăлăхсем пур япала (объект). Ӳнерĕн хуть те хăш тĕсне те пырса тивет пулин те, чăваш чĕлхинче ку ăнлава ытларах чухне сăмах искусствин (литературăн) объекчĕсем пирки калаççĕ. Сăмахран: сăвă, калав, поэма, роман, тĕрленчĕк тата ытти те.
Çавăн пекех шкулта е урăх тĕлте вĕренекенсем пурнăçлакан çыруллă ĕçсене те, — енчен те унта хăйсен шухăшĕсене палăртаççĕ пулсан, — хайлав теме май пур. Паллă текстра мĕн каланине хăй сăмахĕсемпе каласа панине, — вырăсла "изложение" текенскере, — çурма хайлав теме сĕнеççĕ хăшĕсем.
Хайлав — самаях çĕнĕ сăмах, чылай вăхăт унпа палăртакан ăнлавсем тĕлĕшпе вырăс чĕлхинчен кĕнĕ "произведени" текен варваризмпа усă курнă.
Асăрхавсем
Категори:Ӳнер Категори:Литература
Штайнхаузер-Бах
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Дуб Григорий Моисеевич
Дуб Григорий Моисеевич  — (15.07.1919-11.09.1994), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 4-мĕш Украина фрончĕн 51-мĕш çарĕн 279-мĕш перевçĕсен дивизин 1001-мĕш перевçĕсен полкĕн взвод командирне пулăшаканĕ, аслă сержант.
Пурăнкăч (фильм, 2021)
Общага (Общага) — Роман Васьянов режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Тальма-Вож
Тальма-Вож — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Тальма-Ю юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 11 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 27 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Лермонтов (фильм, 1986)
Лермонтов (Лермонтов) — Мосфильм киностудире Николай Бурляев режиссёр 1986 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Пеновка
Пеновка — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Шарна юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 14 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 20 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Сулак (юханшыв)
Сулак — Раççей территоринчи юханшыв. Дагестан территорипе юхать. Юханшыв Каçпи тинĕсĕ юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 144 км, бассейн лаптăкĕ 15200 км2.
Каçăсем
Категори:Дагестан юханшывĕсем
Борщёв Сергей Тимофеевич
Борщёв Сергей Тимофеевич — (18.02.1912.5-05.05.1977), 1-мĕш Беларуç фрончĕн 16-мĕш сывлăш çарĕн 2-мĕш гварди штурмлакан авиаци дивизин 79-мĕш гварди штурмлакан авиаци полкĕн командирĕн çумĕ вĕçев пайĕпе, гварди подполковникĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ, , Борщёв Сергей Тимофеевич (в наградном листе именуется как Борщов Сергей Тимофеевич). Наградной лист. Страницы:. Указ дати - 15.
Голубая
Голубая (Auxine) — Раççей территоринчи юханшыв. Калининград облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Преголя юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 59 км, бассейн лаптăкĕ 564 км2.
Каçăсем
Категори:Калининград облаçĕн юханшывĕсем
Арçури (поэма)
Арçури — Михаил Фёдоров (1848-1904) чăвашла çырнă сăвăлла хайлав, классикăлла поэма. Ячĕ чăваш мифологийĕнчи арçури сăнарне палăртать. Хăшпĕр чухне асăннă поэмăна баллада тени те пулать, анчах та ку урăхларах лаптăкра вырнаçнă тата аяларах шайри ăнлав. Эппин кунта нимĕнле хирĕçӳлĕх те çук.
Поэмăна çырнин тата вăл халăхра сарăлнин историйĕ
Чылай вăхăт хушши асăннă хайлава 1879 мĕш çулта çырнă пуль тесе шутланă.
1879-мĕш çулхи çуркуннепе çулла вăхăтĕнче, хăй килте пурăннă чух, «Арçури» баллада çырать.
Паянхи кун, Геннадий Юмарт тĕпчевĕсем хыççăн, 1884-мĕш çулта хайлани паллă.
Илле Тăхти (1889-1938) çапла аса илни пур:
Палăрăннă тăрăх, çак пĕчĕк асаилӳре 1908-мĕш çулчченхи ĕçсем çинчен сăмах пырать. Вăл вăхăтра поэма пичетленсе тухайман-ха, апла пулин те, куратпăр ĕнтĕ, ун пирки Ехвин тата Илле йышши "шĕвĕрккесем" те пĕлеççĕ.
Пичетленичченхи алçырусем сыхланса юлни те поэма халăхра еплерех сарăлнине ĕнентерӳллĕн çирĕплетет. Тепĕр енчен, 1908-мĕш çул тĕлне Михаил Фёдоров хăй вилнĕ пулнă ĕнтĕ. Эппин, халăхра анлă сарăлман пулсан, вăл тĕле унăн тексчĕ Чĕмпĕрти анталогие кăларакансем патне çитеес те çукчĕ пуль.
«Пур йышши тӗшмӗше тӑрӑхлавлӑ / «Арҫури» сарӑлать хутсӑрах – чарма ҫук», – ҫырнӑ Петӗр Хусанкай «Шелепи шерепи» поэмӑра. Хутсăрах та сарăлнă пуль хăш чухне, анчах та, куратпăр ĕнтĕ, çапах та сарăласси ытларах хут урлă (хутпа, алçырусемпе) пулса пынă.
Текстăн канонла вариантне ăсталас ыйту
Ыйту мĕнре иккенни ак çак танлаштаруран аван курăнать. Калăпăр, "Нарспи" поэмăн текстне пĕртен-пĕр çăлкуç тăрăх палăртаççĕ: ку вăл — 1908 мĕш çулхи кĕнеке (антологи). Асăннă кĕнекерех "Арçури" поэмăн тексчĕ те пур. Анчах та вăл уншăн пĕртен-пĕр çăлкуç мар. Михаил Фёдоров хайлавĕн тексчĕн ытти варианчĕсем те сыхланса юлнă. Эппин, хăшне-ха паян "чи тĕрĕсси" тесе шутламалла? Кун пек ыйтусем çине текстологи текен ăслав çеç тивĕçлĕ хуравсем пама пултарать.
Текст çăлкуçĕсем (вариантсем)
Кунта икĕ çăлкуçа асăннă. В.Г.Родионов вара мĕнпурĕ пилĕк çăлкуç пурри пирки калать. В.П.Станьял ултă çăлкуç тени пур.
Çав çăлкуçсене еплерех пуçтарасси-майлаштарасси пирки тĕрлĕ шухăш пулнăран тата ытти сăльавсене те пула, поэмăна тĕрлĕ текстпа кун çути кăтартаççĕ.
Çавăнпа пĕрлех чылай чухне хушса хуни те пулать: поэмăн эпиграфĕ хыççăн нихăш çăлкуçра та "ваттисен сăмахĕ" тени çук пулин те, çавна кĕртсе яраççĕ.
Канонлас тени поэмăн хăш йĕркисене тата хăш тĕле кĕртессине çеç мар, уйрăм сăмахсене еплерех çырассине те пырса тивет.
Тытăмĕ тата сюжечĕ, жанр уйрăмлахĕсем
Поэма тексчĕ темиçе блокран тăрать. Çав блоксем калăпăшĕпе те, шалти çеммипе те пĕр-пĕринчен самаях уйрăлса тăраççĕ. Çакăн пек блоксенчен кашнине Николай Иванов (Микки Микули) юхăм çавра е тирада тет. Асăннă блоксен шалти тытăмĕ те пĕр тикĕс мар темелле: састашсем мĕнле йĕркеленни тĕлĕшпе те, сыпăксен шучĕпе те: кашни йĕркере, тĕпрен илсен 7-шер сыпăк, анчах ытлараххи те пĕрре мар тĕл пулать. Çавна май, çирĕп изосиллабизм çуккине кура, поэма виçине "силлабика" теме те хĕн. Кăштах ирĕклĕ сăвă еннелле сулăнни сисĕнет.
Сăнарсем
Арçури — халапла сăнар. Хĕветĕр — хресчен. Кириле, Карчăк Микули, Лавраç пичче — хресченсем, Хветĕр юлташĕсем. Якур пичче — куштанрах çын. Энтри — чухăн, кĕлмĕç, çапкаланчăклăх еннелле сулăннă çын, Праскав, Петĕр — ял çыннисем, арăмĕпе упăшки пулма кирлĕ. Çавăн пекех уйрăммăн асăнкаланă: Хветĕрĕн арамĕ, ывăлĕ, хĕрĕ тата урăххисем те. Анчах та вĕсене сăнарсемех темелле мар.
Урăх чĕлхесене куçарни
Чăваш кĕске энциклопедийĕнче çапла каланă :
<Куçару: Акăлчан, итальян, нимĕç, хранццус тата ытти чĕлхесене куçарнă.>
Вырăсла куçарусем
Поэмăн тата ытти вырăсла куçарăвĕсем пурри пирки те калаççĕ хушăран. Анчах та вĕсем пичетленсе тухнă-ши е çук-ши — ку паллă мар. • 3
Ку куçару çумне çакншкал ăнлантарусем хушмалла: асăнакан çырман ячĕ "Тăвар варĕ", "веглом" тени — куçаруçăн "неологизмĕ" (арçурие пĕлтерет), "Хурăншур" текен топоним куçарăва кĕреймесĕр юлнă, çавăн пекех Карчăк Микулине те "Мигула" тенипех çырлахнă.
Акăлчанла кĕскетсе куçарни
• 3
Çыравçăсемпе ытти паллă çынсем поэмăна хаклани
Петĕр Хусанкай çапла çырнă:
...пур йышши тĕшмĕше тăрăхлавлă "Арçури" сарăлать хутсăрах — чарма çук. Кам пĕлет, тен, пытаранчĕ пуль "Калевала" Çав Хĕветĕр Михалипеле çавăн чух!
Ак тата Митта Ваçлейĕ каласа хăварнисем:
Чăваш поэзийĕн ытарми илемĕпе ("Арçури", "Нарспи" произведенисемпе) паллашни пуçăмра хам вăя виçсе пăхма хĕтĕртекен шухăш хускатрĕ...
Иван Никонорович Михайлов, çурттăвăм ертсепыравĕн пуçлăхĕ, Комсомольски районĕнчи Хирти Сĕнтĕрте çуралса ÿснĕскер мĕн каланине кăтартни :