cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ĕçлĕх
Ĕçлĕх — çын ăс-тăнĕпе тулашри объектпа активлăн тавралăхпа  вăйăмра тăрса хăйĕн кирлĕлĕхĕсене тивĕçтерни, тĕллевĕсене пурнăçлани.
Асăрхавсем
Категори:Психологи ăнлавĕсем Категори:Мотиваци Категори:Философи терминĕсем
Чирча (Надым юппи)
Чирча  — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Надым юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  99 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 42 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Надым юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук, юханшыв бассейнĕ — Надым.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Комаров Сергей Петрович (кинематографист)
Сергей Петрович Комаров (2.3.1891, Вязники — 23.12.1957, Мускав) — совет кино актёрĕ. РСФСР тава тивĕçлĕ артисчĕ (1935).
Каçăсем
Категори:1891 çулта çуралнисем Категори:Пушăн 2-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1957 çулта вилнисем Категори:Раштавăн 23-мĕшĕнче вилнисем
Хĕснĕ сывлăш
Хĕснĕ сывлăш — атмосфера пусăмĕнчен пысăкрах пусăмлă сывлăш.
Каçăсем
Категори:Газ хутăшĕсем Категори:Пневмокуçаравăш Категори:Сывлăш Категори:Газ Категори:Пневматика Категори:Газсем
Опросинья
Опросинья — Раççей территоринчи юханшыв. Вологда облаçĕ, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Мăн Нореньга юханшыва юхса кĕрет. 13 юханшыв тăршшĕ км.
Зауэр (Альтенау юппи)
Зауэр — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв Альтенау (Альме юппи)|Альтенау юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30 км, бассейн лаптăкĕ 109,627 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Опросинья
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Сухона. Юханшыв бассейнĕ — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Палова (юханшыв)
Палова (Мăн Палова, Полоба) — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Онега тинĕс тути юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 17 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Онега тинĕс тути юханшывĕсен бассейнĕн Унежма юханшыван бассейнĕн анăç чиккичен Золотица юханшывĕн бассейнĕн çурçĕр-тухăç чиккчен, Онега юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Онега.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Опфертсхофен
Опфертсхофен — (Opfertshofen) — Швейцарири коммуна, Шаффхаузен кантонне кĕрет.
132 çын пурăнать (2006). Официаллă код — .
Каçăсем
Категори:Шаффхаузен кантонĕн хулисем
Мăн Юмас
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Воронов сăмсахĕнчен Канин сăмсахĕ таран (мезень юханшыва кĕртмесĕр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Мезень.
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Абдршин Рамиль Хайруллаевич
Абдршин Рамиль Хайруллаевич — (.11.1925 -08.11.1943 ), Воронеж фрончĕн 3-мĕш гварди танк çарĕн 9-мĕш механизациленĕ корпусăн 1-мĕш мотострелоксен батальона 69-мĕш механизациленĕ бригади,  Сержант, Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати - 17.11.1943.
Июль çумăрĕ
Каçăсем
Категори:ССРП 1966 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:ССРП хура-шурă фильмĕсем Категори:Мускав пирки фильмсем
Ыджыд-Ёль (Ухта юппи)
Ыджыд-Ёль — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв  Ухта юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Бобина Людмила Анатольевна
Бобина Людмила Анатольевна (1957 çулта, çĕртме уйӑхĕн 26-мĕшĕнче, Шупашкар, Чăваш Республики) – тĕнчери «Культура урлă сывлăх патне» пĕрлĕх юхăмĕн Правлени Председателĕ, «К здоровью через культуру» журналăн тĕп редакторĕ, пĕрлĕхлĕх ĕçченĕ, паллă психотерапевт тата невролог, ăслă квалификаци категориллĕ тухтăр.
Ыджыд-Ёль (Ухта юппи)
Асăрхавсем == ==
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Бобина Людмила Анатольевна
Пурнăçĕ
1957 çулта, çĕртме уйӑхĕн 26-мĕшĕнче Шупашкар хулинче çуралнă. Шупашкарти 1-мĕш вăтам шкулĕнче пĕлӳ пухнă.
1981 çулта И.Н. Ульянов ячĕпе хисепленекен Чăваш патшалăх университетĕнчи медицина факультетĕнче вĕренсе тухнă. Аслă пĕлӳ илнĕ хыççăн ХБК медсанчаçре ĕçленĕ.
1994 çулта Л.А. Бобинăна тĕнчери «Культура урлă сывлăх патне» пĕрлĕх юхăмĕн Правлени Председателĕ пулма суйланă.
Халĕ вăл «К здоровью через культуру» журналăн тĕп редакторĕ.
Каçмаллисем
Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем
Ăру
Ăру — мĕнле-те пулин объектсен (çынсен, чĕрчунсен, ӳсентăрансен, тепĕр чухне чĕрĕ мар япаласен те) пĕр-пĕр вăхăт тăршшĕпе тата несĕлле çыхăнава кура йĕркеленнĕ пĕрлелĕхĕ.
Каçăсем
Категори:Генетика Категори:Демографи теорийĕ Категори:Генеалоги терминологийĕ Категори:Культурăлла ăрусем
Вак (пĕлтерĕшсем)
Çавăн пекех
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Чăваш Енĕн тĕрлĕ вăхăтри чи аслă пуçлăхĕсем
Чăваш Енĕн чи аслă пуçлăхĕсен йышĕ — Чăваш автономилле облăçĕн, Чăваш АССРĕн, Чăваш ССРĕн, Чăваш Республикин, 1920-мĕш çултан пуçласа паянхи кунчченхи чи аслă пуçлăхĕсен (пĕрремĕш сăпачĕсен) йышĕ.
Пĕрремĕш чи аслă пуçлăх
Пирвайхи пуçлăх тĕлĕшпе пĕтĕмпех уçăмлă темелле. Вăл — Д. С. Элмен. 1920-мĕш çулхи июньтен 1921-мĕш çулхи мартчен унран çÿлерех тăракан пуçлăх Чăваш автономилле облаçĕнче пулман. Пурнăçлав влаçĕ енĕпе те, РКП (б) енĕпе те.
Элмен Даниил Семёнович — Чăваш автономилле облăçĕн революцилле комитечĕн (Ревкомĕн) пĕрремĕш тата пĕртен-пĕр ертÿçи (1920-мĕш çулхи ноябрьччен), РКП (б)н Вăхăтлăх Чăваш обкомĕн пĕрремĕш тата пĕртен-пĕр ертÿçи (председателĕ, 1921-мĕш çулхи февральччен), Чăваш автономилле облаçĕн ĕçтăвкомĕн пĕрремĕш ертÿçи (1920, ноябрь — 1921, июль).
«Дуумвират» е уçăмсăрлăх тапхăрĕ
1921-мĕш çулхи мартран пуçласа чи аслă пуçлăха тĕпчевçĕ куçĕпе пăхса палăртма йыаăрланать. Мĕншĕн тесен ĕçтăкома тата компартин вырăнти уйрăмне ертсе пыракансем тĕрлĕрен çынсем. Çавăнпа та, çăлкуçсем çителексĕррине кура, «дуумвират» текен терминпа усă курма тивет.
Çавăн пекех Коммунистсен партийĕн вырăнти ертуçисем питĕ хăвăрт улшăнса тăни те çак тапхăра «дуумвират» теме хистет.
Каçăсем
Категори:Чăваш Ен Категори:Чăваш Ен историйĕ
Атмосфера пусăмĕ
Каçăсем
Категори:Климатологи Категори:Метеорологи Категори:Çанталăк Категори:Пусăм
Шурă тĕс
Шурă тĕс — электромагнитла пайăркалав спектрĕн курăнакан пайĕн мĕнпур   хум тăршшĕсем пĕр тикĕссĕн (пĕр хăватпа) палăрнипе пулакан тĕс.
Каçăсем
Категори:Тĕссем
Вак (математика)
Вак математикăра — хисеп, вăл пĕррен (пĕрчĕн) мĕнле те пулин пайне пĕлтерет. Ваксем рационаллă хисепсен уйĕн пĕр палăрăмĕ пулса тăраççĕ. Мĕнле майпа çырăннине (форматне) кура ваксем икĕ тĕрлĕ пур : евĕрлĕ ахаль ваксем тата  0{,}1234 евĕрлĕ вуншарлă ваксем.
X/Y евĕрлĕ вакра е \frac{X}{Y} евĕрлĕ унашкалах ахаль вакра малти хисепе  çий (вак çийĕ), кайри хисепе ай (вак айĕ) теççĕ. Çавăн пекех вĕсене пайланаканни тата пайлаканни теме пулать.
Каçăсем
Категори:Математика Категори:Хисепсем
Кĕçĕн Зубач
Кĕçĕн Зубач —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Крутая юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 29 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 36 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень Малонисогорская ялĕнчи Шыв виçекен постран вăрриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Миягава Тёсюн
Миягава Тёсюн (яп.宮川 長春; 1682 — 18.12.1753) — укиё-э ӳкерҫи, бидзинга тата сюнга жанрӗсенче паллӑ пулнӑ, Миягава шкулӗн никӗслевҫи. Ӑна Хисикава Моронобу сӗм тивнӗ.
Кун-ҫулӗ
Миягава Иссё ӳнерҫӗ унӑн юратнӑ вӗренекенӗсенчен пӗри пулнӑ.
Каҫӑсем
Категори:1682 çулта çуралнисем Категори:Ӳкерçĕсем, алфавитпа Категори:Раштавăн 18-мĕшĕнче вилнисем Категори:Укиё-э ӳкерçисем Категори:1753 çулта вилнисем
Юмпусь-Яга
Юмпусь-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Котучи-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  28 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 23 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Надым юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук, юханшыв бассейнĕ — Надым.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ногор-Юган (Назым юппи)
Ногор-Юган  — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Назым юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  367 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Зауэр (Мозель юппи)
Зауэр — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Мозель юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 173 км, бассейн лаптăкĕ 4259 км2.
Çунатсем (фильм, 1966)
Çунатсем (Крылья) — Мосфильм киностудире Лариса Шепитько режиссёр 1966 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Гарин Владимир Владимирович
Владимир Владимирович Гарин (25.1.1987, Ленинград — 24.6.2003, Сосново) — раççей кино актёрĕ.
Каçăсем
Категори:1987 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 25-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2003 çулта вилнисем Категори:Çĕртмен 24-мĕшĕнче вилнисем
Абдужаббаров Садык
Абдужаббаров Садык — (15.07.1925-30.07.2004), 1-мĕш Балтиçум фрончĕн 6-мĕш гварди çарĕн 71-мĕш гварди стрелоксен дивизин 219-мĕш гварди стрелоксен полкĕн стрелокĕ, красноармеец , Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати - 22.07.1944.
Хура кĕркунне
Хура кĕркунне, кĕркуннен чи юлашки, хĕле кĕрес умĕнхи, тапхăрĕ, çавăн пекех:
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Чень-Тяха
Чень-Тяха — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Нишль-Манайн-Майта юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  12 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 35 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Вах кĕнинчен Нефтеюганск хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Спектр абсорбци йĕрĕ
Спектр абсорбци (çăтав) йĕрĕ е спектр тĕксĕм йĕрĕ — спектрăн пĕр-пĕр энерги (хум тăршшĕ, тăтăшлăх) тĕлĕнчи пайăркалав  интенсивлăхĕ чакнипе палăрса тăракан уйрăмлăхĕ.
Чень-Тяха
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Спектр абсорбци йĕрĕ
Спектрти çăтав йĕрĕсем пайăркалав самаях сивĕ тата витĕр курнакан япалалăх урлă иртнĕ хыççăн пулаççĕ. Мĕншĕн тесен атомсем хăшпĕр энергиллĕ (хум тăршшĕллĕ, тăташлăхлă) пайăркалава çăтаççĕ те ăна тĕрлĕ еннелле сапаласа яраççĕ, вара лешĕ сăнавçăна курăнмасть.
Çапла вара, хайхи йĕрсем ăçта вырнаçнине пăхса, япалалăхăн химилле тытăмне пĕлме пулать.
Каçăсем
Категори:Спектроскопи Категори:Спектр
Галилей улшăвĕсем
Галиле́й улшăвĕсем (Галилей трансформацийĕсем) — классикăлла механикăра (Ньютонла механикăра) тата релятивизмла мар квантла механикăра: координатсен тата хăвăртлăхăн пĕр инерциаллă тытăмран тепĕр инерциаллă тытăма куçсан пулакан трансформацийĕ. Термина Филипп Франк 1909-мĕш çулта сĕннĕ. Галилей улшăвĕсем Галилейĕн танлаштарулăх принципĕ çине таянаççĕ, вăл вара кашни пуçлав тытăмĕнчех вăхăт пĕр пек шунине пĕлтерет («абсолютлă вăхăт» ).
Галилей улшăвĕсем  Лоренц улшăвĕсен хăвăртлăхсем çутă хăвăртлăхĕнчен чылай пĕчĕкрех чухнехи тата вĕçĕр мар уçлăхри  чикĕлле тĕслĕхĕ пулаççĕ. Калăпăр, Хĕвел тытăмĕнчи планетăсен хăвăртлăхĕсен тĕлĕшпĕ ку çав тери пысăк тĕллĕхпе тĕл килет. == Тĕнĕлсем коллинеарлă чухнехи улшăвсен курăмĕ == Если те инерциаллă S' пуçлав тытăмĕ тепĕр S ИСО тĕлĕшпе улшăнми u \ хăвăртлăхпа x \ тăрăх куçать пулсан,   координатсен пуçламăшĕсем вăхăтăн малтанхи самантĕнче иккĕшĕнче те пĕрех-тĕк, вара Галилей улшăвĕсем çапла пулаççĕ:
е, векторла паллăсемпе усă курсан,
(юлашки формулăсем координатсен тĕнĕлесен кирек епле енĕшĕн те тĕрĕс).
Ку улшусенчен куçакан пăнчăн хăвăртлăхĕсемпе хăвăртланăвĕсен икĕ тытăмри  çыхăнăвĕсем те курăнаççĕ:
Асăрхавсем
Категори:Классикăлла механика Категори:Механика Категори:Галилео Галилей Категори:Улшусем
Леонтьев Анатолий Михайлович
Леонтьев Анатолий Михайлович (Чăваш Енти Вăрмар районĕнчи Çĕнĕ Мăнтăр, 1937 — 2007, Шупашкар) — политика тата патшалăх ĕçлевçи. Ăна пĕр вăхăт Чăваш Ене те, парламент пуçлăхĕ пулса, ертсе пыма тивнĕ (1990, апрель — 1991, август).
Епле-ха А. М. Леонтьев Чăваш Ен чи аслă пуçлăхĕ пулса тăнă? Вăл 1988-мĕш çултанпа Чăваш АССР Аслă Канашĕн Президиумĕн ертÿçинче тăнă. Анчах та ку республикăри чи аслă вырăн шутланман ун чух. 1990-мĕш çулхи мартра КПСС хăйĕн ертсе пырас вăйне çухатать. Апрельте А. М. Леонтева Аслă Канашăн ертÿçи пулма суйлаççĕ те вăл çапла майпа Чăваш Енри чи аслă пуçлăх (пĕрремĕш сăпат) пулса тăрать. 1991-мĕш çулхи августăн 21-мĕшĕччен.
Кунçул
Леонтьев Анатолий Михайлович (15.2.1937 — 17.6.2007)
Асăрхавсем
Категори:XX ĕмĕрти политика ĕçченĕсем Категори:Чăваш Енĕн политикĕсем Категори:Патшалăх ĕçченĕсем Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем Категори:1937 çулта çуралнисем Категори:Нарăсăн 15-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2007 çулта вилнисем Категори:Çĕртмен 17-мĕшĕнче вилнисем Категори:Чăваш Енĕн паллă çыннисем
Пильнема
Пильнема (Пильема) — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Онега тинĕс тути юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Онега тинĕс тути юханшывĕсен бассейнĕн Унежма юханшыван бассейнĕн анăç чиккичен Золотица юханшывĕн бассейнĕн çурçĕр-тухăç чиккчен, Онега юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Онега.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Капаш
Капаш — мĕнĕн те пулин пысăклăхне е пĕчĕклĕхне палăртакан сăмах, вăл шутра:
Математикăра:
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Уливанова Елена Харитоновна
Уливанова Елена Харитоновна (хĕр чухне Егорова) — совет тата раççей спортсменĕ, Европа чемпионачĕн кĕмĕл призерĕ (1992), СССР тата тенче чемпионĕ (1991). Чăваш.
Кун-çулĕ
Куйбышев облаçенчи Сызрань районĕнчи Ăсапуç яленче çуралнă. 1993-мĕш çулта Самар патшалăх педагогика институчĕн физика воспитани факультетне пĕтернĕ.
Каçăсем
Категори:Чăваш Ен паллă çыннисем Категори:Чăваш спортсменĕсем Категори:Тĕнче чемпионĕсем Категори:Раççей спортсменĕсем
Химилле элементсен символĕсем
Химилле элементсен символĕсем — химилле элемента малсăлтавла паллă туни, унăн палли.
Тĕлечĕ районĕ
Тĕлечĕ районĕ (Теләче районы) — Тутарстанăн (РФ) администрациллĕ-территориллĕ виçи тата муниципаллă йĕркеленĕвĕ (муниципаллă район). Мĕнпур лаптăкĕ — 844,1 км², Тутарстанăн çурçĕр пайĕнче вырнаçнă. Администраци центрĕ — Тĕлечĕ сали. 2020 çул тĕлне район территоринче 13 778 çын пурăннă.
Пурăнан халăх
Карттăсем
Каçăсем
*
Мăн Яжма
Мăн Яжма — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Яжма юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 4 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 8 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Воронов сăмсахĕнчен Канин сăмсахĕ таран (мезень юханшыва кĕртмесĕр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Биссектриса
Биссектри́са (кĕтес биссектриси, bi- «иккĕлле», тата sectio «касни») — кĕтес тăрринчен тухса çав кĕтесе икĕ тан пая пайлакан пайăрка. Çавăн пекех биссектрисăна кĕтес ăшĕнчи  пăнчăсен геометрилле вырăнĕ пек те палăртама пулать.
Асăрхавсем
Категори:Классикăлла геометри Категори:Планиметри Категори:Виçкĕтеслĕхсем Категори:Кĕтессем
Кĕçĕн Кеслома
Кĕçĕн Кеслома —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Мезень юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 157 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень Малонисогорская ялĕнчи Шыв виçекен постран вăрриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Рита Ренуар
Рита Ренуар (Rita Renoir, кăрлач, 19, 1938 - çy, 4, 2016) — франс актриси.
Кинора пĕрремĕш 1953 çулта Ночные компаньоны фильмра курăннă. 1964 çулта Микеланджело Антониони режиссёр ăна «Красная пустыня» фильма Эмилие сăнарлама шаннă. Тепĕр çулта унăн театрти дебючĕ пулать. 1967 çулта Жан-Жак Лебель П. Пикассо пьесине ӳнерленĕ ĕçе хутшăннă.
Каçăсем
Категори:Франци актрисисем
Семрук
мини|Симрук ÿкерчĕкĕ
У неиранских народов
Миф о Симурге заимствован у персов тюркскими народами Средней Азии, башкирами и татарами. У узбеков она называется Семург, у казахов — Самурык (каз. Самұрық); у татар — Семруг; у башкир — Самрау.
Жмаев Николай Романович
Жмаев Николай Романович  — (8.05.1916.(25.04)-12.12.2000), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 27. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 2-мĕш сывлăш çарĕн 4-мĕш бомблакан авиаци корпусĕн 202-мĕш бомблакан авиаци дивизин 36-мĕш гварди бомблакан авиаци полкĕн эскадрильин çыхăну пуçлăхĕ, гварди старшини.
Добронравов Иван Фёдорович
Иван Фёдорович Добронравов (2.6.1989, Воронеж) — раççей кино актёрĕ.
Ухăçă
мини|Ухăçă Ухăпа перекен салтак.
Нюк-Сап
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Нефтеюганск хулинчен Иртыш кĕриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ыджыд-Изман
Ыджыд-Изман (Мăн Изман) — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв  Ижма юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 24 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Асăрхавсем == ==
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Ябторма
Ябторма — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Лангсяда-Яха юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  22 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 45 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Надым юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук, юханшыв бассейнĕ — Надым.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Кубарев Эдуард Алексеевич
Кубарев Эдуард Алексеевич (Чăваш Енти Куславкка районĕнчи Куславкка хули, 1937 — 2007, Шупашкар) — политика тата патшалăх ĕçлевçи. Ăна пĕр вăхăт Чăваш Ене те, парламент пуçлăхĕ пулса, ертсе пыма тивнĕ (1991, август — 1994).
Кунçул
Кубарев Эдуард Алексеевич (28.9.1939 — 28.3.2018)
Каçăсем
Категори:XX ĕмĕрти политика ĕçченĕсем Категори:Чăваш Енĕн политикĕсем Категори:Патшалăх ĕçченĕсем Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем Категори:1939 çулта çуралнисем Категори:Авăнăн 28-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2018 çулта вилнисем Категори:Пушăн 28-мĕшĕнче вилнисем Категори:Чăваш Енĕн паллă çыннисем
Зауэрборнсбах
Зауэрборнсбах — Германи территоринчи юханшыв. Гессен территорипе юхать. Юханшыв Швальбах (Сульцбах юппи)|Швальбах юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 4,7 км, бассейн лаптăкĕ 10,307 км2.
Каçăсем
Категори:Гессен юханшывĕсем
Функци (ĕç)
Асăрхавсем
Категори:Методологи Категори:Философи Категори:Психологи ăнлавĕсем Категори:Функци
Остроконка
Остроконка — Раççей территоринчи юханшыв. Вологда облаçĕ, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Тафта юханшыва юхса кĕрет. 10 юханшыв тăршшĕ км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Сухона. Юханшыв бассейнĕ — Çурçĕр Двина.
Каçăсем
Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Химилле танлăх
Химилле танлăх (çавăн пекех химилле реакцин танлăхĕ) — химилле реакцие  химилле формулăсем, хисепле коэффициентсем тата математикăлла символсем пулашнипе малсăлтавлăн çырни.
Петров Александр Андреевич (актёр)
Александр Андреевич Петров (25.1.1989, Переславль-Залесский) — раççей кино актёрĕ.
Хофен (Шаффхаузен)
Хофен (Шаффхаузен) — (Hofen SH) — Швейцарири ял, Шаффхаузен кантонне кĕрет.
Химилле танлăх
Каçăсем
Категори:Пĕтĕмĕшле хими Категори:Стехиометри Категори:Хими саккунĕсем тата танлăхĕсем
Хофен (Шаффхаузен)
130 çын пурăнать (2006). Официаллă код — 2931.
Петров Александр Андреевич (актёр)
Каçăсем
Категори:1989 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 25-мĕшĕнче çуралнисем
Хофен (Шаффхаузен)
Пĕрремĕш хут 1258 çулта асăннă. Хофен малтан община (коммуна) пулнă, 2009 çулхи кăрлачăн 1-мĕшĕнче Тайнген общинине кĕнĕ.
Каçăсем
Категори:Шаффхаузен кантонĕн хулисем
Экспериментла физика
Экспериментла физика — физикăлла пулăмсене экспериментсем туса тĕпчени. Çапла майпа вăл теорилле физикăпа хăйне майлă хирĕçлевре тăрать темелле. Теорилле физика пулăмсен математикăлла моделĕсене тĕпчет, экспериментла физика вара — пулăмĕсене хăйсене. Анчах теорилле физикăн пĕтĕмлетевĕсене терĕслемешкĕн те пурпĕрех экспериментсем тата сăнавсем кирлĕ.
Каçăсем
Категори:Экспериментла физика Категори:Эксперимент
Кристофано Аллори
Кристофано Аллори (Cristofano Allori) 17 юпа 1577, Флоренци — 2 ака 1621, ҫавӑнтах) — итали (флоренци) ӳнерҫи.
Каҫӑсем
Итали Категори:Ӳкерçĕсем, алфавитпа
Тачăланав
Шаблон:К удалению
Шаблон:Uw-vandalism Шаблон:Db-empty
Шаблон:Db-nonsense
Шаблон:Db-nocontent
Шаблон:Db-nn
Шаблон:Проверить факты
Тачăланав:
Çавăн пекех
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Циклон
Цикло́н (κυκλῶν — «çаврăнакан») — атмосферăри вертикаль тĕнĕлĕ тавра варринче пĕчĕк сывлăш пусăмлĕ пысăк диаметра çити (темиçе çĕр çухрăм - темиçе пин çухрăм) çаврăнакан сывлăш масси.
Урăх планетăсем çинчи циклонсем
Циклонсем Çĕр атмосферинче çеç мар, урăх планетăсем çинче те алхасаççĕ. Сăмахран, Юпитер атмосферинче темиçе ĕмĕр ĕнтĕ Пысăк Хĕрлĕ Тумха ятлăскер хуçаланать, вăл нумай "пурăнакан" антициклон (хăш чухне ăна йăнăшпа циклон теççĕ) шутланать. Циклон вара Пĕчĕк Тĕксĕм Тумха Нептун планета çинче пур. Урăх планетăсем çинчи циклонсене çитеклĕ таран тĕпчемен.
Литература
Категори:Метеорологи *
Кĕçĕн Пыя
Кĕçĕн Пыя —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Пыя юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 34 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень Малонисогорская ялĕнчи Шыв виçекен постран вăрриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Эгут-Ягун
Эгут-Ягун — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Тром-Юган юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  160 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 29 км.
Тури Кучема
Тури Кучема — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сояна юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 89 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 36 км.
Стереохими
Литература
Ногради М. Стереохимия. — М.: Мир, 1984.
Эгут-Ягун
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Вах кĕнинчен Нефтеюганск хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Стереохими
Çавăн пекех
Категори:Стереохими
Эгут-Ягун
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Тури Кучема
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Абдуллаев Мамиш Шахбаз оглы
Абдуллаев Мамиш Шахбаз оглы — (0.1923-26.01.1945 ), 1-мĕш Беларуç фрончĕн 48-мĕш çарĕн 399-мĕш стрелоксен дивизин 1343-мĕш стрелоксен полкĕн пулемётчикĕ,  Сержант , Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати - 24.03.1945.
Порня
Порня — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Малошуйка юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 82 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Онега тинĕс тути юханшывĕсен бассейнĕн Унежма юханшыван бассейнĕн анăç чиккичен Золотица юханшывĕн бассейнĕн çурçĕр-тухăç чиккчен, Онега юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Онега.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Хисикава Моронобу
Хисикава Моронобу (яп. 菱川 師宣, 1618 ҫ. — 25 утă 1694 ҫ.) — Япони ӳкерҫи тата гравёрӗ, XVII ӗмӗрӗн 70-мӗш ҫулсенчен пуҫласа укиё-э тата сюнга тӗсӗсен аслӑ пайташӗсенчен пӗри.
Каҫӑсем
Категори:1694 çулта вилнисем Категори:Утăн 25-мĕшĕнче вилнисем Категори:1618 çулта çуралнисем Категори:Япони ӳкерçисем Категори:Укиё-э ӳкерçисем
Зебах (Рейн юппи)
Зебах — Германи территоринчи юханшыв. Рейнланд-Пфальц территорипе юхать. Юханшыв Оберрайн юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 9 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Рейнланд-Пфальц юханшывĕсем
Юдифь (Джорджоне ӳнер ĕçĕ)
«Юдифь» ( Giuditta) — Раҫҫейри пӗртен пӗр пурте пӗр шутлӑ пулса Джорджоне ӗҫӗ тенипе килӗшнӗ ӳнер ӗҫӗ. Патшалӑх Эрмитажӗнче упранать, унта вӑл 1772 ҫулта Луи Антуан Кроза, Тьер баронӗн париж пуххинчен куҫнӑ.
Каласа пани
Ку ӳнер кун-ҫулӗнче нумай ӳнерҫӗсем кӑмӑлланӑ Юдифь тата Олоферн ҫинчен каласа пани. «Юдифь» кӗнеки тӑрӑх, Навуходоносор ҫарӗн ҫарпуҫӗ Олоферн, патша «пӗтӗм … ҫӗрсене тавӑрма» хушнипе, Месопотамине кӗрсе унӑн пӗтӗм хулисене аркатнӑ, пӗтӗм тыр-пул уӥӗсене ҫунтарса тата пӗтӗм арҫынсене вӗлерсе пӗтернӗ. Олоферн Ветилуя ятлӑ пӗчӗк хулана хупӑрланӑ, ҫавӑнта ҫамрӑк тӑлӑх арӑм Юдифь пурӑннӑ. Хӗрарӑм ассири ҫарӗ тӑнӑ вырӑна ҫитсе Олоферна илӗртнӗ. Лешӗ ҫывӑрса кайсан, Юдифь унӑн пӳҫне касса татнӑ. Пуҫлӑхсӑр тӑрса юлнӑ ҫар аптранипе саланса кайнӑ. Ҫапла вара Юдифь тӑшмансене тавӑрса тӑван хулине ҫӑлнӑ. Ветилуя хулине ҫӗнтерӳҫӗ пек таврӑннӑ.
Ытти ӳнерҫӗсенчен уйрӑм, Джорджоне тӗлӗнмелле тӑнӑҫлӑ ӳкерчӗк тунӑ. Юдифьӗн сылтӑм аллинче хӗҫ пур. Сулахай ури - Олоферн пуҫӗ ҫинче. Юдифь хыҫӗнче илемлӗ те лӑпкӑ ҫутҫанталӑк сӑнарӗ.
Каҫӑсем
Категори:Джорджоне ӳкерчĕкĕсем Категори:Ӳкерчĕксем, алфавитпа Категори:Джорджоне ӳкерчĕкĕсем Категори:Патшалăх Эрмитажĕ пухнă ӳкерчĕксем Категори:Кивĕ Халал сюжечĕсен ӳкерчĕкĕсем Категори:Кроза пухнă ӳкерчĕксем
Диссипативлă вăй
Диссипати́влă вăй (нумайлă хисепре Диссипативлă вăйсем) — силы, при действии которых на механикăлла тытăма тивсен лешĕн тулли механикăлла энергийĕ механикăлла мар формăсене, сăмахран, ăшăна куçса,  чакать пулсан  диссипациленсен), унашкал вăйа çапла калаççĕ. Пĕтĕмĕшле илсен, пĕрчĕсен хăвăртлăхĕсене хирĕç вăйсем  диссипативлă пулаççĕ.
Литература
Категори:Термодинамика Категори:Вăй
Вак
Вак — шывпа витĕннĕ пĕр-пĕр çий (кÿлĕре, юханшывра т.ыт.те) пăрпа витĕнсен кнта тунă шăтăк. Тĕн йăли-йĕркине пурнăçлас тĕллевпе тунă вакка иордань теççĕ.
Каçăсем
Категори:Пăр Категори:Шыв Категори:Гидрологи Категори:Гляциологи
Жмакин Василий Павлович
Жмакин Василий Павлович  — (27.12.1898(15)-20.05.1963), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 27. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 3-мĕш гварди танк çарĕн 7-мĕш гварди танк корпусĕн 384-мĕш гварди йывăр хăй тĕллĕн çурекен артиллери полкĕн командирĕ, гварди полковникĕ.
Нюр-Пеу-Угут
Нюр-Пеу-Угут — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Мăн Юган юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  421 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 24 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Нефтеюганск хулинчен Иртыш кĕриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ласточкин Антон Тихонович
Ласточкин Антон Тихонович (Хусан кĕпĕрнинчи Теччĕ уесĕнчи Таяпа Энтри, 1892 — 1968, Самар хули) — революционер, политика тата патшалăх ĕçлевçи.
Кунçул
Ласточкин Антон Тихонович 1892 çулхи кăрлачăн 12-мĕшĕнче Хусан кĕпĕрнинчи Теччĕ уесĕнчи Таяпа Энтри ялĕнче çуралнă.
1913-мӗш ҫултанпа салтак хĕсметĕнче, 1914-1918 ҫулсенче тыткăнра пулнă. 1919-1920 çулсенче Теччĕ уесӗнчи халăх пĕлӳлĕх уйрӑмĕн инструкторĕ, Хӗрлӗ Çарта хĕсметре.
1930-33 çулсенче — Мускаври колхозсен ăслăхпа тӗпчев институчӗн аспиранчĕ.
ССРП Халăх Комиссариачĕн Канаш тата Куйбышев облаҫĕ аппарачĕн яваплӑ ӗҫлекенӗ.
Ионла çыхăну
Ионла çыхăну — химилле вăйлă çыхăну,
Каçăсем
Категори:Химилле çыхăну Категори:Структурăлла хими
Чукотка пуçлăхĕ
Начальник Чукотки (Начальник Чукотки) — Ленфильм киностудире Виталий Мельников режиссёр 1966 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1966 çулхи фильмĕсем Категори:Виталий Мельниковăн фильмĕсем Категори:«Ленфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП хура-шурă фильмĕсем Категори:ССРП кинокамичĕсем Категори:1966 çулхи кинокамитсем Категори:ССРП шаркурни фильмĕсем Категори:Раççейри граждан вăрçи пирки фильмсем Категори:Раççей Çĕпĕрĕ тата Инçет Тухăçĕ пирки фильмсем
Гироскопла вăй
Гироскопла вăй (нумайлă хисепре Гироскопла вăйсем) — тăрăмран тата вăй тивекен йăмлăхла пăнчăн хăвăртлăхĕнчен килекен  механикăлла вăй, тата вăл яланах хайхи хăвăртлăха перпендикулярлă. Гироскопла вăйсен механикăлла ĕçĕ леш йăмлăхла пăнчăн хуть те мĕнле куçнăлăхĕнче те  нульпе танлашать, вăл шутра хупă траекторипе куçнă чухне те. Гироскопла вăйсен тĕслĕхĕсем: Лоренц вăйĕ, Кориолис вăйĕ. Гироскопла вăйсем гироскоп пур  механикăлла тытăмсенче ытларах тĕл пулаççĕ.
Литература
Категори:Вăй
Пажуха
Пажуха — Раççей территоринчи юханшыв. Вологда облаçĕ, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Леденга юханшыва юхса кĕрет. 19 юханшыв тăршшĕ км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Сухона. Юханшыв бассейнĕ — Çурçĕр Двина.
Яга-То-Яй
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Надым юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук, юханшыв бассейнĕ — Надым.
Пажуха
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Яга-То-Яй
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Пурнема (юханшыв)
Пурнема (Турнёма) — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Онега тинĕс тути юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 24 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Онега тинĕс тути юханшывĕсен бассейнĕн Унежма юханшыван бассейнĕн анăç чиккичен Золотица юханшывĕн бассейнĕн çурçĕр-тухăç чиккчен, Онега юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Онега.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Абруков Виктор Сергеевич
Виктор Сергеевич Абруков (11.1.1952, Хусан, Тутар АССР çур.) - раççей физикĕ, физика-математика ăслăхĕсен тухтăрĕ, профессор (1998), Чăваш Республикин тава тивĕçлĕ ăслăх ĕçченĕ (2013). Ашшĕ — Абруков Сергей Андреевич, физик.
Биографи
1952 çулхи кăрлачăн 11-мĕшĕнче Хусанта çуралнă.
1974 çулта Чăваш патшалăх университетĕнче вĕренсе тухнă.
Тухтăр диссертацине («Интерферометрия процессов горения») 1995 çулта хӳтĕленĕ.
Ăслăх ĕçĕсем
180 ытла ăслăх ĕçне хатĕрлесе кăларнă.
Асăрхавсем
Категори:Физиксем, алфавитпа Категори:XX ĕмĕрти физиксем Категори:СССР теори физикĕсем Категори:Раççей физикĕсем Категори:Раççей теори физикĕсем Категори:1952 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 11-мĕшĕнче çуралнисем Категори:Чăвашран тухнă физиксем
Перекоп пымакĕ
Переко́п пымакĕ (Перекопський перешийок, Or boynu, Ор бойну) — Крыма материкпа çыхăнтаракан, Азов тинĕсне (тинĕсĕн анăç енче вырнаçнă Сиваш кӳлмекĕ) Хура тинĕсрен  (тинĕсĕн çурçĕр-анăç пайĕнче Каркинит кӳлмекĕн анăçĕнче вырнаçнă Перекоп кӳлмекĕ анăç енче вырнаснăскер) уйăракан типçĕр.
Крымăн çурçĕр пайĕ шутланать.
Пымак тăршшĕ — 30 км, анлăшĕ - 7 км чи хĕсĕк вырăнта, 9,2 км кăнтăр пайĕнче.
Аваллăхра Перекоп пымакĕ урăх ятлă пулнă: Истм ăна Страбон тенĕ ( тӳррĕн куçарсан - «пымак»), генуэйсем — Зухало, крым-тутарла çак çĕре Ор теççĕ.
Перекоп пымакĕнче Армянск хула, çаплах Граждан вăрçи вăхăтĕнче аркатнă хула пулнă пĕр ятлă Перекоп чиркӳллĕ ял вырнаçнă.
Пымак тăрăх автомагистраль, чукун çул, электроярăм йĕрĕсене, Çурçĕр-Крым каналне хывнă.
Литература
Категори:Пымаксем
Босна (юханшыв)
Босна (Bosna) — Босни тата Герцеговина территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Сава юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 308 км, бассейн лаптăкĕ 10500 км2.
Каçăсем
Категори:Босни тата Герцеговина юханшывĕсем
Юдифь (Кристофано Аллори ӳнер ĕçĕ)
«Юдифь» (итал. Giuditta) — Кристофано Аллори ӳнерҫӗн питӗ паллӑ та чаплӑ ӗҫӗ. Вена музейӗнче тата Патшалӑх Эрмитажӗнче копийӗсем упранаҫҫӗ.
Каласа пани
Юдифь тата Олоферн ҫинчен каласа панӑ сюжета ӳнер кун-ҫулӗнче нумай ӳнерҫӗсем кӑмӑлланӑ.
Ӳкерчӗксем
Олоферна хӑйӗнчен, Юдифь сӑнарне хӑйӗн юратнӑ хӗрарӑмӗнчен ӳкернӗ.
Каҫӑсем
Категори:Ӳнер Категори:Ӳкерчĕксем, алфавитпа Категори:Юдифь
Зебах (Уза юппи)
Зебах — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Уза (Веттер  юппи)|Уза юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 6,7 км, бассейн лаптăкĕ 11,84 км2.
Тытайми тавăравçăсем
Неуловимые мстители (Неуловимые мстители) — Мосфильм киностудире Эдмонд Кеосаян режиссёр 1966 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Ыджыд-Леса
Ыджыд-Леса (Мăн Леса) — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв  Ижма юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 40 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Асăрхавсем == ==
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Тури Мгла
Тури Мгла (Кĕçĕн Мгла) — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Мгла юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 3 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 59 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Воронов сăмсахĕнчен Канин сăмсахĕ таран (мезень юханшыва кĕртмесĕр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Абдуллаев Самед Гамид оглы
Абдуллаев Самед Гамид оглы — (1920 - 5.11.1943), Çурçĕр-Кавказского фрончĕн 18-мĕш çарĕн 318-мĕш ту стрелокĕсен дивизин 1339-мĕш стрелоксен полкĕн батальон санинструкторĕ, старшина, Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати - 17.11.1943.
Юдифь (пӗлтерӗшсем)
Юдифь:
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Тури Мгла
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Бром изотопĕсем
Бром изотопĕсем — тĕшĕнче тĕрлĕ шутлă нейтронлă бром хими элеменчĕн атомĕсемпе атом тĕшшин варианчĕсем
Каçăсем
Категори:Изотопсем
Штайн-ам-Райн
Штайн-ам-Райн — (Stein am Rhein) — Швейцарири коммуна, Шаффхаузен кантонне кĕрет.
4187 çын пурăнать (2007). Официаллă код — 2964.
Каçăсем
Категори:Шаффхаузен кантонĕн хулисем Категори:Райн çинчи хуласем Категори:Ирĕклĕ хуласем
Тачăланав (механика)
Тачăланав — автомобиль трансмиссийĕн элеменчĕ, мотторăн çаврăнакан самантне куçарать, ăна (моттора) ытти элементсенчен вăхăтлăха кăрт-карт тутурмасăр уйăрма тата каялла çыхăнтарма май парать
Тракторсем, танксем çинчи кунашкал япалана фрикцион теççĕ.
Каçăсем
Категори:Трансмисси Категори:Автомобиль
Печуга (Лух юппи)
Печуга  — Раççей территоринчи юханшыв. Иваново облаçĕ, Улатимĕр облаçĕ, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Лух юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 195 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — [Клязьма Ковров хулинчен вăрриччен, Уводь юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Хура Атăл юпписен бассейнĕ Мăкшăран Атăла кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Иваново облаçĕн юханшывĕсем Категори:Улатимĕр облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Кĕçĕн Рассоха (Кĕçĕн Цема юппи)
Кĕçĕн Рассоха  —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Кĕçĕн Цема юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 0,3 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень Малонисогорская ялĕнчи Шыв виçекен постран вăрриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Металла çыхăну
Металла çыхăну — металл кристалĕнчи атомсем хушшинчи химилле çыхăну.
Асăрхавсем
Категори:Химилле çыхăну Категори:Металл пĕлĕвĕ Категори:Металсем
Михайлов Гавриил Михайлович
Михайлов Гавриил Михайлович (Хусан кĕпернинчи Çĕрпӳ уесĕнчи Çăлпуç, 1892 — 1967, Кармаскала, Пушкăртстан) — революционер, политика тата патшалăх ĕçлевçи. Чăваш автономилле олаçĕнчи РКП (б) обкомĕн Яваплă секретарĕ (1922, март — 1922, октябрь).
Кунçул
Михайлов Гавриил Михайлович (30.1.1895 — 15.5.1967)
Каçăсем
Категори:XX ĕмĕрти политика ĕçченĕсем Категори:Чăваш Енĕн политикĕсем Категори:Патшалăх ĕçченĕсем Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем Категори:1895 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 30-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1967 çулта вилнисем Категори:Çăвăн 15-мĕшĕнче вилнисем Категори:Чăваш Енĕн паллă çыннисем Категори:Пушкăртстанра вилнисем
Эй-Ай-Ягун
Эй-Ай-Ягун — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Энтль-Ими-Ягун юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  192 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Вах кĕнинчен Нефтеюганск хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Жмаченко Филипп Феодосьевич
Жмаченко Филипп Феодосьевич, (Жмаченко Филипп Федосеевич ) Жмаченко Пилип Феодосійович — (26.11.1895(14)-19.06.1966), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 25. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Воронеж фрончĕн 47-мĕш çарĕн командующийĕ, генерал-майор.
Кацукава Сюнсё
Ӳнерти суя ячӗсем: Кёкуросэй, Юдзи, Ририн, Рокурокуан, Дзюгасэй.
Кун-ҫулӗ
Малтан Сюнсё сӑрӑ-ӳнер ӗҫне Сюнсуй Миягава тата Ко Сюкоку ӑстасенчен вӗреннӗ, кайран ксилографи ӗҫне иленнӗ. Кацукава хӑйӗн реализм шкулне никӗсленӗ. Вӑл кабуки театрӑн актёрӗсен, куртизанкасен, сумо кӗрешевҫӗсен, ҫар ҫыннисен сӑнарӗсене хайланӑ.
Кацусика Хокусай унӑн вӗренекенӗсенчен пӗри пулнӑ.
Ягъю
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Надым юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук, юханшыв бассейнĕ — Надым.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Нюрум-Соим (Ить-Ях юппи)
Нюрум-Соим  — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ить-Ях юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  141 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Нефтеюганск хулинчен Иртыш кĕриччен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Вах, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Тури Нюдер
Тури Нюдер — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Месна юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 53 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 17 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Воронов сăмсахĕнчен Канин сăмсахĕ таран (мезень юханшыва кĕртмесĕр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Коломб
Коломб (Colombes) — Францири хула тата коммуна. Парижран 10,6 км вырнаҫнӑ, О-де-Сен департаменчӗ, Нантер тавралӑхӗ.
Халӑхӗ 82 пин ҫын (2006).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Зебниц (юханшыв)
Зебниц — Германи территоринчи юханшыв. Свободное государство Саксони территорипе юхать. Юханшыв Лаксбах (Эльба  юппи) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30,8 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Саксони юханшывĕсем
Типĕ сезон
Типĕ сезон — Хĕвел экватор лаптĕкĕ урлă каçнă чухне   антициклон шăвăннине кура  атмосфера çăвăмĕсем чакни е пачах чарăнса ларни. Çакнашкал лару-тару çултан-çул черетленсе пырать. Темиеçе уйăх тăсăлать.
Асăрхавсем
Категори:Çулталăк Категори:Климатологи Категори:Тропик Категори:Çанталăк
Панога
Панога — Раççей территоринчи юханшыв. Вологда облаçĕ, Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Карица юханшыва юхса кĕрет. 16 юханшыв тăршшĕ км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Сухона. Юханшыв бассейнĕ — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Абдуллаев Самиг Файзулович
Абдуллаев Самиг Файзулович — (КÇ 25.10.1917.12-1998), Çурçĕр-Кавказского фрончĕн 97-мĕш уйрăм моторланă инженер батальонĕн отделени командирĕ, Сержант , Совет Союзĕн Паттăрĕ. Указ дати - 16.05.1944.
Сий (роман)
«Сий» (Слой, 1996) — Виктор Строгальщиков хайланă роман. Аавторăн ытти романĕсемпе «Мăн кĕнеке» преми финалне (2007) тухнă.
Сюжет
Ĕçсем Тĕменре, 1990-мĕш çулсен варринче, пулса иртеççĕ. Мускаври сĕмлĕ çынсем Тĕмен облаçĕн кĕпернеттĕрне Леонид Рокецкие ĕç вырăнĕнчен хăтарса унăн вырăнне Госдума депутатне Лунькова лартасшăн. Политика интригине икĕ тус - журналист Лузгин тата банкир Кротов - кĕрсе каяççĕ.
Каçăсем
Категори:1996 çулăн романĕсем Категори:Вырăсла романсем Категори:Тĕмен облаçĕн культури
Ахаль серте
Каçăсем
Категори:Ӳсентăрансем, алфавитпа Категори:Сунчăклă йышшисем Категори:Евразири флора Категори:Вăрманти курăк ӳсентăранĕсем Категори:Пыл паракансем Категори:Сиплĕ ӳсентăрансем Категори:Çимĕçлĕ ӳсентăрансем Категори:Çумкурăксем Категори:Ӳсентăрансен инвазиллĕ тĕсĕсем Категори:Грецири флора
Кĕçĕн Цема
Кĕçĕн Цема —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Цема юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 40 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 80 км.