cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Графин
Графин (авал карафин; caraffina, caraffa-тан Karaffine тата carafine урлă; garafa (араб чĕлхинчен) — ăсса ил) — кантăкран е хрустальрен тунă хулăм савăт-сапа (калăпăш 1—2 литра яхăн, тĕпĕ сарлака, пăкăна кантăкран тунă). Шыва, эрехе вăхăтлăх усрама е сĕтел çине лартма усă кураççĕ. Аври тата сăмси çук.
Эрех танинĕсене йӳçтермешкĕн тунă графина декантер теççĕ.
Асăрхавсем
Категори:Савăт-сапа
Хуан Родригес Кабрильо
мини|Унӑн ҫӗнӗрен тунӑ Сан Сальвадор ятлӑ карапӗ. Хуан Родригес Кабрильо (Juan Rodríguez Cabrillo); 1499 ҫул патне — 3 кӑрлач 1543) — конкистадор тата тинӗс ҫулҫӳревҫи, Испани патши хесметӗнче тӑнӑ, хальхи Калифорни ҫыранӗсем патне ҫитсе тӗпченӗ пӗрремӗш Европа ҫынни.
Пурнӑҫӗ
Елӗкхи историксем вӑл Португалире ҫуралса ӳснӗ тенипе хальхи историксем килӗшмеҫҫӗ, вӑл Кастилирен тухнӑ тесе шутлаҫҫӗ.
Каҫӑсем
Категори:Истори
Ӳт хуппилле шăмă
Ӳт хуппилле шăмă (os squamosa) — рептилисен, амфибисен тата вĕçенкайăксен пуç купташкинче тĕл пулакан мăшăр шăмă. Çавăн пекех вăл пулăсен те пур тата  вĕсен çавнашкал шăммине  птеротикăлла шăмă та теççĕ.
Магнитла уй
Магни́тла уй — куçакан электро капламсем тата, куçнипе куçманнине пăхмасăрах,  магнит саманчĕ пур ĕскерсем çине витĕм кÿрекен  уй ; электромагнитла уйăн магнитла пайĕ.
Ӳт хуппилле шăмă
Асăрхавсем
Категори:Пуç купташки
Магнитла уй
Каçăсем
Уй Категори:Электродинамика Уй
Акиняев Егор Григорьевич
{{Çар ĕçченĕ }}
Акиняев Егор Григорьевич — ( - ), 1-мĕш Белоруç фрончĕн 1-мĕш гварди танк çарĕн 11-мĕш гварди танк корпусĕн 45-мĕш гварди танк бригадин танк ротин командирĕ,  Аслă лейтенант, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати -.
Дифференциаллă танлăх
Дифференциаллă танлăх — функцин тухсатăранне функципе хăйĕнпе, пăхăнманлăхлă улшăнавçăпа (аргументпа) тата хисепсемпе (параметрсемпе) çыхăнтарать. Танлăха кĕрекен тухсатăрансен чи пысăк капашне дифференциаллă танлăхăн капашĕ теççĕ. Тепĕр чухне çакнах дифференциаллă танлахăн речĕ тени те пулать. Кун пек танлăхăн тупсăмне интеграл, тупсăма тупнин процессне интеграл тупни теççĕ. Дифференциаллă танлăхсен теорийĕ Исаак Ньютон тата Готфрид Лейбниц никĕсленĕ дифференциаллă шутлав çинче тытăнса тăрать.
Дифференциаллă танлăхсем ак çакăн йышшисем пулаççĕ:
Категори:Ăслăх Категори:Математика
Гладышев кӳлли
Гладышев — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ленинград облаçĕнче вырнаçнă. Великая юханшыв юхса кĕрет,  юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 5 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Ленинград облаçĕн кӳллисем
Кĕçĕн Корбылька
Кĕçĕн Корбылька — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Корбылька юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  44 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 20 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Килмен те курман Шупашкарне
Килмен те курман Шупашкарне —  Василий Воробьёв композитор çырнă юрă. Никифор Ваçанка поэт сăввине çырас ĕçĕ хутшăннă.
Юррăн сăвви
Килмен те курман Шупашкарне Килмен те курман Шупашкарне Паян та килсе, ай, куртăмăр Тĕп хулара пултăмăр Тавай та юрлар юррине те, Шупашкарăн кĕввине.
Калас пулать, юрă темиçе куплетран тăрать. Анчах та çавсенчен чылайăшĕ 1930-мĕш çулсенчи идеологипе тачă çыхăннă, илемлĕх тĕлĕшĕнчен те аванах мар. Халăх хушшинче вĕсене юрласах кайман. Юрăçсем, ытларах чухне, хăйсенчен мĕн те пулин хушнă.
Çакна шута илсе кунта пĕрремĕш куплета анчах илсе кăтартнă. Ыттисене е пачах та çĕнĕрен çырмалла. е халăхри чăн-чăн текстсене шыраса тупса вырнаçтармалла.
Юррăн кĕвии
Василий Воробьёв композитор.
Каçăсем
Категори:Чăвашла юрăсем Категори:Василий Воробьёв юррисем Категори:Чăваш юррисем Категори:Юрăсем, алфавитпа Категори:Никифор Ваçанка сăввипе çырнă юрăсем Категори:Юрă Категори:Чăваш халăх юррисем Категори:Шупашкар çинчен хывнă юрăсем
Йĕрĕн уйрăмлăхлă пăнчи
Литература
Категори:Йĕрсем Категори:Алгебрăлла йĕрсем Категори:Уйрăмлăхсен теорийĕ Категори:Пăнчă
Братчиков Геннадий Иванович
Братчиков Геннадий Иванович — (10.03.1914(25.04)-10.12.1944), «Овин» разведка группин командирĕ, 1-мĕш Беларуç фрончĕн штабĕн разведка уйрăмĕн 2-мĕш отделенин ĕçченĕ, майор, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24.
Бахин
Бахин — хушамат. Паллă çынсем:
Дураченко Антон Николаевич
Дураченко Антон Николаевич  — (10.08.1899(29.07)-26.07.1977), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 13. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Воронеж фрончĕн 38-мĕш çарĕн 167-мĕш перевçĕсен дивизин 465-мĕш перевçĕсен полкĕн Танка хирĕç пăшалсен взвочĕн отделени командирĕ, красноармеец.
Сылъёль
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Еркĕн (фильм, 1992)
Еркĕн (L'Amant; Người tình) — 1992 çулăн кинофильмĕ, режиссёр — Жан-Жак Анно. Маргерит Дюрасăн «Еркĕн» (1984 çул) автобиографи повеçĕпе ӳнерленĕ.
Рольсенче
Текста Жанна Моро вулать.
Çавăн пекех
Категори:Вьетнам биографи-фильмсем Категори:Франци мелодрама-фильмĕсем Категори:Вьетнам мелодрама-фильмĕсем Категори:Франци биографи-фильмсем
Друри-Лейн (театр)
Каçăсем
Категори:Вест-Энд театрĕсем Категори:1663 çулта никĕсленĕ театрсем Категори:Ричард Шеридан
Карл Вернике
Карл Вернике (Carl Wernicke; 15 ҫу 1848, Тарновиц — 15 ҫӗртме 1905, Гревенрода) — нимӗҫ психоневропатологӗ, психиатринчи психоморфологи юхӑмӗн авторӗ, психиатри шкулне уҫса никӗслекенӗ, хӑйӗн ячӗллӗ афазине, варрине, энцефалопатине, Вернике — Корсаков синдромӗсене, Гайе — Вернике тата ытти нумай психиатри тата невропатологи пулӑмӗсене уҫаканӗ.
Пурнӑҫӗ
Велосипедпа ярӑннӑ чухне ӳксе кăкăр шăммине хуҫнӑ, тепӗр икӗ кунтан вилсе кайнӑ.
Каҫӑсем
Категори:Германи психиатрĕсем Категори:Психиатрсем, алфавитпа Категори:Психиатри историйĕ Категори:XIX ĕмĕрти медиксем Категори:Медицина историйĕ Категори:Германи анатомĕсем Категори:Германири вашсен вĕрентӳçисем
Кĕçĕн Сумульта
Кĕçĕн Сумульта — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Республики, Алтай Ен территорипе юхать. Юханшыв Мăн Сумульта юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 22 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 56 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Катунь юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Бия тата Катунь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем
Еркĕш (фильм)
Еркĕш:
Таз
Таз — металран, пластикран, йывăçран тунă сарлака, анчах тарăн мар савăт, шăнăçтарăш ; ăна апат хатĕрлеме, апат-çимĕç е урăх япала упрама тата ытти тĕллевсемпе те усă курма пултараççĕ.
Асăрхавсем
Категори:Савăт-сапа Категори:Шăнăçтарăш Категори:Йăла-йĕрке Категори:Шăнăçтарăшсем
Абрау (кӳлĕ)
Абрау — Раççей территоринчи кӳлĕ. Краснодар Еннче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 0,6 км².
Кубика
Куби́ка е ку́бика — 3-мĕш ретри (капашри) алгебрăлла йĕр
Абрау (кӳлĕ)
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Краснодар Енĕн кӳллисем
Кубика
Каçăсем
Категори:Алгебрăлла йĕрсем
Тангенциаллĕ хăвăртлану
Тангенциаллĕ хăвăртлану — хăвăрталанăвăн куçăм траекторине сĕртĕнекен компоненчĕ.
Каçăсем
Орысша-қазақша түсіндірме сөздік: Физика / Жалпы редакциясын басқарған э.ғ.д,, профессор Е. Арын – Павлодар: С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті, 2006. ISBN 9965-808-88-0
Категори:Кинематика Категори:Хăвăртлану
Эрленбах (Шпайербах юппи)
Эрленбах — Германи территоринчи юханшыв. Рейнланд-Пфальц территорипе юхать. Юханшыв Шпайербах юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 5 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Рейнланд-Пфальц юханшывĕсем
Ипподром (фильм)
«Ипподром»
Каçăсем
Категори:1979 çулхи ССРП фильмĕсем Категори:Одесса киностудин фильмĕсем Категори:ССРП детектив фильмĕсем Категори:Милиционерсем пирки фильмсем Категори:Николай Леоновăн хайлавĕсене экранизациленисем
Ожга
Ожга —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сивинь юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 57 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Дао (пĕлтерĕшсем)
Дао:
Анатри Атăл Ен
Анатри Атăл Ен — 21.5.1928 — 10.1.1934 (21.05.1928 — 11.06.1928 — Анатри Атăл облаçĕ) пулнă РСФСР администрациллĕ виçи.
Вĕрени
Каçăсем
Категори:Термодинамика Категори:Молекулăсен физики
Анатри Атăл Ен
Каçăсем
Категори:РСФСР енĕсем
Савăлла шăмă (пуç купташки)
Савăлла шăмă (os sphenoidale) — этемĕн пуç купташкин миме пайĕнчи мăшăрлă мар шăмă. Хăйĕн хапипе вăл сăпсана аса илтерет.
Асăрхавсем
Категори:Пуç купташки
Турилкке
Тури́лкке — сĕтел çине апат-çимĕç ярса лартмалли савăт-сапа. Яланхилле çаврака хормăллă. Турелккепе кашăкпа çĕçĕрен маларах усă курма тытăннă. Чи пĕрремĕш турилккесене неолит эпохинче ăсталанă. Вĕсене тăмран çăрса вĕрилле хĕртнĕ.
Каçăсем
Категори:Савăт-сапа Категори:Турист савăт-сапи
Хальмер-Яга (Талота-Яга юппи)
Хальмер-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Талота-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 35 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Турă пулма йывăр (фильм, 1989)
Турă пулма йывăр (Трудно быть богом) — Hallelujah Films киностудире Петер Фляйшман режиссёр 1989 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Сюжет
Эксперименталлă истори институтĕнче ĕçлекен Антона, Румата Эсторский суя ячĕпе ăслă аталаннă этемлĕх вăтам ĕмĕрсенчи саккунсемпе пурăнакан планета çине ярать. Унăн тĕллевĕ — тулашĕнчи сăнавçă пулса информаци пуçтармалла. Антонăн хăйне ахаль пурнавçă евĕр тытмалла. Унăн çавăнти çынсене вĕрентме, ăслайлама юрамасть, тирансене астулран антарма ăна чарнă, вĕлерме юрамасть. Анчах та, йĕри-тавра çав тери нĕрсĕр тĕрĕсмарлăха тӳсейменнипе, Румата алла хĕç илесшĕн те çапăçма тытăнасшăн… (тĕплĕнрех Стругацкисен «Турă пулма йывăр» повĕçне вулăр).
Каçăсем
Категори:ССРП 1989 çулхи фильмĕсем Категори:1989 çулхи Германи фильмĕсем Категори:1989 çулхи Швейцари фильмĕсем Категори:А. Довженко ячĕллĕ киностуди Категори:ZDF фильмĕсем Категори:Mediaktuell фильмĕсем Категори:ССРП драма-фильмĕсем Категори:ZDF Категори:Mediaktuell фильмĕсем Категори:ССРП драма-фильмĕсем Категори:ГФР драма-фильмĕсем Категори:Франци драма-фильмĕсем Категори:Швейцари драма-фильмĕсем Категори:ССРП темкурни фильмĕсем Категори:Францин темкурни фильмĕсем Категори:Швейцарин темкурни фильмĕсем Категори:ССРП ăслăх-фантастика фильмĕсем Категори:Германин темкурни фильмĕсем Категори:Францин фантастика фильмĕсем Категори:1989 çулхи фантастика фильмĕсем Категори:Стругацкисен хайлавĕсене экранизациленисем
Акифьев Сергей Иванович
{{Çар ĕçченĕ }}
Акифьев Сергей Иванович — ( 15-), Вăта фронтăн 61-мĕш çарĕн 356-мĕш стрелоксен дивизин 1181-мĕш стрелоксен полкĕн отделени командирĕ,  Красноармеец, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 15.
Кĕçĕн Мегипугольская
Кĕçĕн Мегипугольская — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Мегипугольская юппин сылтăм çыранпа вăрринчен 4 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 54 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Пыр кӳлли
Пыр кӳлли — Раççей территоринчи кӳлĕ. Чулхула облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 2,72 км².
Зелёная Рина
Рина Зелёная (7.11.1901, Ташкент — 1.4.1991, Мускав) — совет кино актриса.
Каçăсем
Категори:1901 çулта çуралнисем Категори:Чӳкĕн 7-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1991 çулта вилнисем Категори:Акан 1-мĕшĕнче вилнисем
Зигмунд Фрейд
Зигмунд Фрейд (Sigismund Schlomo Freud; ; 6 ҫу 1856, Фрайберг, Австри империйӗ — 23 авӑн 1939, Лондон, Англи, Аслӑ Британи) — Австри психологӗ, психоаналитикӗ, психиатрӗ тата неврологӗ.
Пăрпа çулăм юрри
альт=|мини|Патшасен вăййи Пăрпа çулăм юрри (A Song of Ice and Fire, урăхла ăна "Пăрпа вут юрри" теççĕ) — Джордж Р. Р. Мартин Америка çыравçи тата сценарисчĕ çырса хатĕрленĕ фэнтези-роман ярăмĕ. Мартин ăна 1991 çулта çырма тытăннă. Чăн малтан ку хайлавăн виçĕ пайран тăмалла пулнă, анчах та паянхи кун тĕлне вăл пичетленсе тухнă 5 том таранччен çитнĕ. Тепĕр иккĕшĕ проектра-ха. Автор ку тĕлĕшпе повеç-приквелсем тата повеçсен ярăмĕ çырса хатĕрленĕ. Вĕсем романран каларнă сыпăксем пулаççĕ-ха ĕнтĕ. Çак повеçсенчен пĕри - "Аçтаха юнĕ" - Хьюго премине тивĕçнĕ. Пирвайхи виçĕ романне 1997, 1999 тата 2001 çулсенче Чи пысăк пахалăхлă фэнтези роман пулнăшăн "Локус" парнипе чысланă.
2015 çулхи ака уйăхĕ тĕлне "Пăрпа çулăм юрри" ярăма кĕрекен кĕнекесен 60 миллион экземплярне сутнă. Вĕсене тĕнчери 45 чĕлхене куçарнă. Тăваттăмеш тата пиллĕкмĕш пайĕсем The New York Times бестселлерĕсен списокĕнче пĕрремĕш йĕркесенче пулнă.
Çак сери халăх хушшинче анлă сарăлса пынăран, HBO телекомпани ăна сенкер экрансем çине кăлармашкăн ирĕк илнĕ, çапла майпа романа телекурав валли хатĕрленĕ. Медиафраншиза шутне сĕтелçи тата сăнарлă вăйăсем те, ÿнер ĕçĕн коллекцийĕсем те кĕнĕ. Вĕсене, паллах, кĕнекесем çине таянса тунă. Францири Cyanide компьютер вăййисене шухăшласа кăларакан компани Мартинпа килĕшÿ тунă, çавна майăн ярăм çине тайăнса темиçе вăйă та кăларнă. 2011 çулхи авăн уйăхĕн 29-мĕшĕнче вĕсенчен пĕрремĕшĕ стратегиллĕ Патшасен вăййи: Пуçламăшĕ кун çути курнă. 2012 çулхи çу уйăхĕн 15-мĕшĕнче вара RPG жанрта хайланă "Астулсен вăййи " ятпа тухнă.
Сюжет
"Пăрпа çулăм юрри" хайлавра пулса иртекен ĕç-пуçсем шухăшласа кăларнă тĕнчере пулса иртеççĕ. Вăл Кайри Вăтам ĕмĕрсенчи Европăна аса илтерет. "Юррăн" тĕнчинче çулла тата хĕлле нумай çул тăсăлаççĕ. Кĕнекесенчи лару-тăру темиçе çула тăсăлать, вăл вунă çул пынă çуллан вĕçне, кĕркуннене тата хальлĕхе мĕн чухлĕ вăхăта тăсăлакан паллă мар хĕллене пырса тивет.
Хаш-пĕр сюжет Вăстарăсри патша астулĕшĕн — Тимĕр астулшӑн — пыракан çапăçупа çыхăнса тăрать. Пĕрремĕш кĕнекере Рупăрт Паратеун пуçне хунă хыççăн патшалахри сумлă Йăхсем тата вĕсен çыннисем ертÿçĕ пулассишĕн вăрçă пуçлаççĕ. Чи малтан çакă керменте пулса иртекен кавар ĕçсемпе çыхăнса тăнă пулсан, кайран халăх вăрçи шайнех çĕкленет. Çĕршывăн хăш-пĕр пайĕ уйрăлса тухать, ирĕклĕ патшалăх иккенне палăртать.
Чи пĕлтерĕшлĕ сюжетсенчен пĕри Тăшун Снăвува - ĕмпĕвĕн ăнсăртран çуралнă вĕлтĕрен-кайăк ывăлне пырса тивет. Ку ĕç-пуç Вăстарăсăн инçетри çурçĕр пайĕнче пулса иртет. Унта çынсен патшалăхне усал-тĕселтен хÿтĕлес тесе мăн хÿме çĕкленĕ. Хÿме леш енче çулла вĕçленсе пынăçемĕн Лешсем килеççĕ. Вĕсем сивĕпе тата вилĕмпе çыхăнса тăракан хăрушă вăй-хăватсем.
Калавăн пĕр пайĕ Вăстарăс чиккисен леш енче пулса иртет. Кун тухăç енче Эссĕс ятлă континет пур. Унта Вăстарăсри ĕлĕкхи патшасен йăхĕнчен упранса юлнă Тейенерис Таркарьен хăйне пулашакансене шырать. Çапла майпа вăл хăйĕн несĕлĕсен аллинче пулнă Тимĕр тенкеле тавăрасшăн. Çакна та каламалла, Тейенерис тĕнчери юлашки виçĕ Аçтахан амăшĕ пулса тăрать.
Ярăмри кĕнекесем
Унсăр пуçне çумярăм та пур. Тункăппа Эк пирки хайланă повеç (акăлч. Tales of Dunk and Egg, АСТ издательствăра вăл "Çичĕ патшалăх çарçынни" ятпа тухнă. Кунти ĕç-пуç тĕп романринчен 90 çул маларах пулса иртет.
Тĕнче истоийĕ
Сăнласа паракан тĕнче историйĕпе хушса каланисем уйрăмах лайăх паллаштараççĕ. Вĕсем кашни кĕнеке хыçĕнчех пур.
Романăн тĕп ĕç-пуçĕ Вăстарăсри Çичĕ Патшалăхра пулса иртнĕрен-тĕр, кунти пулăмсене уйрăмах уççăн сăнласа панă. Вăстарăс - пысăк (калăпăшĕпе Кăнтăр Америкăпа танлаштарма пулать) континент. Унăн историйĕ сĕм авалтанпах йĕркеленет, 12 пин çул каяллах пуçланнă. Унта çулталăк тапхăрĕсем нумай çул тăсăлаççĕ. Ку тĕнчере пурăннă пĕрремĕш йăх - Вăрман Ачисем. Вĕсен ватă туррисене Çурçĕрте паян кун та пуç çапса пурăнаççĕ. Варман Ачисем - пĕчĕк кăна йăх. Вăл çутçанталăкпа тачă хутшăнура пурăнать, хăватлă асампа усă курать.
Пĕрремĕш çынсем
Çак килĕшĕве тăвата пин çул каялла кăштах пăрахăçлаççĕ. Сăлтавĕ пирки те каласа парар. Варман Ачисем пĕрремĕш çынсемпе кĕрешме тесе Лешсене кун çути параççĕ. Анчах та усал вăй-хăватсем хăвăрт кана хăйсен ирĕкĕллĕ пулса тăраççĕ. Вĕсем Вăстарăсăн кăнтăр еннелле вилĕм илсе самантрах анса пыраççĕ. Хăйсемпе пĕрле вара пĕр ăрулăх тăсăлакан каç тата вун-вун çула тăсăлнă хĕл илсе килеççĕ. Кун анăç Вăрçинче Лешсене Çурçĕре каялла хăваласа яма пултарнă. Ку тĕлĕшпе Пĕрремĕш Çынсем тата Вăрман Ачисем пĕрлешнĕ. Çак усалсем ан таврăнччăр тесе пăртан калама çук çÿллĕ Хÿме хăпартнă. Кайранхи ĕмĕрсем хушшинче Вăрман Ачисем хуллен-майĕпен пĕтсе пынă (вĕсенчен хаше-пĕри Хÿме леш енчи çĕр хăвăлĕсенче пурăнма пуçланă).
Анталсемпе ăруйнарсем
Анталсем кун тухăçри континентран Ансăр тинĕс урлă тăватă пин çул (е икĕ пин çул) каялла ишсе каçнă. Анталсем тимĕр хĕçсемпе (кăралпа), çапăçусенче лашасемпе усă курнă. Хăйсемпе пĕрле вĕсем Çиччĕшĕн ĕненĕвне илсе килсе килнĕ. Вĕсем Аррен йăлăмĕнче аннă та тепĕр темиçе çĕр çултан кăнтăрти мĕн пур патшалăха парăнтарнă. Анчах та çутçанталăк йывăрлăхĕсене пула вĕсем Çурçĕре парăнтарма пултарайман.
Вăхăт иртнĕçемĕн Вăстарăсра 6 вăйлă патшалăх йĕркеленет: Çурçĕр Патшалăхĕ, Тимĕр Утравсен Патшалăхĕ, Йăлăм Патшалăхĕ, Сăрт-ту Патшалăхĕ, Тăвăл çĕрĕсен Патшалăхĕ тата Анлăш Патшалăхĕ. Юханшыв çĕрĕсен Патшалăхĕ шучĕпе çиччĕмĕш пулнă. Анчах та ăна кÿршĕсем тăтăшах парăнтарнăран, пĕррехинче вăл çук пулнă. Кăнтăрти пуш-хирсенче йĕркеленнĕ патшалăхсем вара вĕтĕ, сапаланчăк пулнă, пĕр-пĕринпе вăрçса самаях вăйсăрланса çитнĕ пулнă.
Романти лару-тăру пуçланиччен пин çул маларах вара Эссĕс континентĕнчи Ăруйăн шывĕ хĕрринчен Вăстарăса таркăнсем тапса килеççĕ. Вĕсене инçетри Валири патшалăхĕ хăйсен çĕрĕсем çинчен хĕссе кăларнă. Ăруйнарсене Нимери ятлă патша-арăм ертсе килнĕ. Вĕсем Ансăр тинĕс урлă карапсем çине ларса ишсе каçнă та Вăстарăсăн кăнтăр пайĕнче чарăннă. Кунта çитсен ăруйнарсем вырăнти Мăрса Марттăл ĕмпÿпе тата унăн çыннисемпе пĕрлешнĕ, Турн çуруртрава парăнтарнă, тепĕр вăйлă патшалăх йĕркеленĕ.
Эйекун-çĕнтерÿçĕ
Пилĕк ĕмĕр иртсен ÿссе пыракан Валири Ансăр тинĕс хĕррине те çитет. Аçтаха чулĕ утравпа усă курса ку патшалăх Вăстарăспа суту-илÿ çыхăнăвĕсем йĕркелет. Çакăн хыççăн тепĕр ĕмĕр иртет те Валирире пысăк, хăрушă инкек пулса иртет. Ăна Валири Пĕтни теççĕ. Çакăн хыççăн Аçтаха чулĕ çинче тĕпленнĕ Валири йăхĕ - Таркарьенсем - пĕр ĕмĕр пек вăй пухаççĕ те Эйекун-çĕнтерÿçĕ ертсе пынипе Вăстарăса парăнтараççĕ. Вĕсен вăйĕсем пысăках пулман пулин те, Кун Анăç тĕнчинчи юлашки виçĕ Аçтаха вĕсен аллинче пулнă. Çак чĕрчунсемпе усă курса Таркарьенсем çичĕ патшалăхран ултташне парăнтараççĕ. Анчах та Турн çав тери хаяр çапăçнă иккен. Çавăнпа та Эйекун вĕсене ирĕкре хăварма килĕшнĕ. Таркарьенсем Çиччĕшĕн Тӗнне йышăннă. Анчах та мăшăрланас йĕркине Валириринех сыхласа хăварна. Тĕн те, Вăстарăс йăлисем те тăвансем пĕрлешнине йышăнмасть, анчах та Валирире ку йĕркеллĕ пулнă-мĕн.
"Юррăн..." малтанхи кун-çулĕ
Романти ĕç-пуç пуçланиччен 15 сул маларах Таркарьенсем ертÿçĕсем пулма пăрахаççĕ. Иккĕмĕш Эйерис патша (халăхра ăна "Ăссăр патша" теççĕ) ăссăрла тата тискеррĕн хăтланнăшăн Вăстарăсра халăх вăрçи пуçланать, вăл патшасен йăхне тĕп тăвать. Сумлă йăхсен пĕрлештернĕ çарĕсене Ăрупăрт Паратеун, Тăшун Аррен, Тайвин Ланнистер тата Эттăрт Старк ĕмпÿсем ертсе пынă. Çак çарсем Таркарьенсен çарĕсене аркатнă, патша эткерçине - Рейекăр Таркарьене вĕлернĕ. Анчах та патшан кĕçĕн ывăлĕ Висерис Таркарьен тата патшан йывăр хырăмлă арăмĕ çăлăнса юлаççĕ. Эйериса вара Тĕшеймĕ Ланнистер çарçă, Патша çарĕн çынни вĕлерет. Ăна çакăншăн Патша вилли теме пуçлаççĕ. Эйерис арăмĕ вара Тейенерис хĕрне çуратна чух вилет. Ăна кăшт маларах Эссĕсри Ирĕклĕ хуласене шанчăклă çыннисем куçарса янă пулнă. Çав вăхатрах Ăрупăрт Паратеон Тимĕр тенкел çине ларать, Серсея Ланнистера качча илет. Ку хĕрарăм ашшĕ - Тайвин Ланнистер - тĕп хулана Эйерис патшана сутса йышăнать,
Палăртса калани
↑ Показывать компактно
Литература
Категори:Кĕнекесем
Волков Василий Степанович
Волков Василий Степанович — (20.02.1922-06.07.2003), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 29. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 4-мĕш Украина фрончĕн 60-мĕш çарĕн 18-мĕш танксене пĕтерекен артиллери бригадин 171-мĕш танксене пĕтерекен артиллери полкĕн батарея командирĕ, капитан.
Углов Фёдор Григорьевич
Фёдор Григо́рьевич Угло́в (22.9.1904 — 22.6.2008) — совет тата раççей хирургĕ, çыравçи тата пĕрлĕх ĕçченĕ, медицина ăслăхĕсен тухтăрĕ, профессор. «И. И. Греков ячĕллĕ хирурги хыпарçи» журналăн тĕп редакторĕ (1953—2006).
СССР МĂА академикĕ (1967; корреспондент-пайташĕ 1955). Ленин премин лауреачĕ (1982). Раççей çыравçисен пĕрлешĕвĕн пайташĕ. ССКП пайташĕ (1931-па).
Пэ-Хэхэ-Яга
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Углов Фёдор Григорьевич
Биографи
1904 çулта авăнăн 22-мĕшĕнче Иркутск кĕпернин Киренск уесĕнчи (халĕ Иркутск облаçĕн Киренск районĕ) Чугуево ялĕнче çуралнă. Ашшĕ — Григорий Гаврилович Углов (1870—1927). Амăшĕ — Анастасия Николаевна Углова (хĕр. Бабошина) (1872—1947). Çемьере ултă ача ӳснĕ.
Пэ-Хэхэ-Яга
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Кĕçĕн Каим
Кĕçĕн Каим — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Республики, Алтай Ен территорипе юхать. Юханшыв Мăн Каим юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 3 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Пэ-Хэхэ-Яга
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Кĕçĕн Каим
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Катунь юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Бия тата Катунь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Абвиль
Абвиль (Abbeville) — çурҫӗр Франци хули, Сомма департаменче, провинцин Понтье тӗп хули. О-де-Франс регионӗ, Абвиль тавралӑхӗ.
Халӑхӗ (2014) — 23 559 ҫын.
Красивая (Хитре Меча юппи)
Красивая  — Раççей территоринчи юханшыв. Тула облаçĕ, Липецк облаçĕ, Орёл облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Хитре Меча юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 233 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Дон шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Хитре Меча юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тан юпписен бассейнĕ Хопёр кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тан (бассейнĕн Раççей пайĕ).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Тула облаçĕн юханшывĕсем Категори:Липецк облаçĕн юханшывĕсем Категори:Орёл облаçĕн юханшывĕсем
Углов Фёдор Григорьевич
Пĕлӳ илни
Шкулта çичĕ çул вĕреннĕ хыççăн Киренскри педагогика техникумне пĕлӳпухма кĕнĕ. 1923 çулта Тухăç-Çĕпĕр университечĕ (халĕ Иркутскри патшалăх университечĕ) медицина факультетне вĕренме кĕнĕ. Иккĕмĕш курсра Ленинграда кайса килнĕ хыççăн йывăр чирлесе ӳкнĕ: хырăмри тата сыпной тиф вĕрĕлсе кайнă, сепсис, тăнсăр, пурнăçпа вилĕм хушшинче чылай хушă выртнă. Пĕр курсра вĕреннĕ хĕрарăм (хăйĕн пĕчĕк ача пулсан та) амак хыççăн аран утакан çынна пăхма илнĕ. Кайран вĕсем мăшăрланнă.
Пиллĕккĕмĕш курса Сарăту университетне куçнă. Унтах 1929 çулта диплом илсен, Фёдор Григорьевич Анатри Атăл Енри Кисловка салинче (1929), кайран — Абхаз АССР кĕнĕ Гальского районĕнчи Отобая салинче (1930—1933) тата Ленинградри Мечников ячĕллĕ пульницире (1931—1933) вырăнти тухтăр вырăнĕнче тăрăшнă. 1930-мĕш çулсен пуçламăшĕнчи коллективизаци саманинче кулаксене хирĕç кĕрешнĕ.
Професси карьери
Иинтернатурăна вĕçлесен Киренскре шыв çинче ĕçлекенсен пульницинче тĕп тухтăр тата хирурги уйрăмĕн ертӳçи пулса ĕçленĕ (1933—1937).
Çемье
Иккĕ хутчен авланнă. Пĕрремĕш арăмĕ — Вера Михайловна (хĕр. Трофимова), гинеколог. 1926 çултьа мăшăрланнă, университетре пĕр группăра вĕреннĕ. Виçĕ хĕр — Татьяна, Эдита тата Елена (2011 вил.).
Иккĕмĕш арăмĕ — Эмилия Викторовна Углова-Стрельцова (14.08.1936 çур.), медицина ăслăхĕсен кандидачĕ. 1964 çулта мăшăрланнă. Ывăлĕ — Григорий Фёдорович Углов (10.6.1970), дирижёр, Герцен ячĕллĕ РППУ аслă вĕрентӳçи.
Фёдор Угловăн пурăннă чухнех 9 мăнука, 9 кĕçĕн мăнука, 2 мăнук мăнука курнă.
Каçăсем
Категори:Урă-сывă пурнăç пропагандисчĕсем Категори:Ĕçкĕне хирĕç кĕрешекен пайăр çынсем Категори:Сарăтури патшалăх университетĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Санкт-Петербургри медицина университечĕн вĕрентӳçисем Категори:СССР хирургĕсем Категори:Раççей хирургĕсем Категори:Çĕр çула çитнĕ çынсем Категори:Александр Невский лаврин Никольское çăвинче пытарнисем Категори:Пайăр çынсем:Антисионизм Совет Союзĕнче Категори:РФ Çыравçăсен пĕрлешĕвĕн пайташĕсем Категори:ССКП пайташĕсем Категори:Раççейри нумай çула çитнисем Категори:ССКП XXII съезчĕн делегачĕсем
Полый Исток
Полый Исток — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Иловатое кӳлĕ    юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 30 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Бань Гу
Бань Гу (чĕннĕ ячĕпе Мэнцзянь ; 32 — 92) — китай историографĕ тата поэчĕ, «династи историсен» жанрне пуçараканĕ.
Каçăсем
Категори:Хань эпохин çыравçисем Категори:Китай çыравçисем Категори:Тĕрмесенче вилнисем
Шурă хӳреллĕ ăмăрткайăк
мини|справа|250px|Шурă хӳреллĕ ăмăрткайăк Шурă хӳреллĕ ăмăрткайăк (Haliaeetus albicilla) — хурчка йышшисен (Accipitridae) çăткăн вĕçен кайăк.
Дао (чĕлхе)
Дао (Maniwo, «X-Ray») — папуас чĕлхи, Дао юханшывĕ таврашĕнче, Индонезири Папуа провинцин Пананай регентлĕхĕн Напан вăта туçи çĕрĕсенчен анăç енннеле, Чендеравасих кӳлмекĕнчен тухăçалла сарăлнă. Лексика енчен чĕлхе 75 % çити ауйе чĕлхи евĕр. Çаплах кунта пурăнакансем папуас малай чĕлхипе усă кураççĕ.
Каçăсем
Категори:Индонези чĕлхисем Категори:Папуас чĕлхисем
Шурă хӳреллĕ ăмăрткайăк
Пĕрлехи хыпарсем
thumb|200px|Шурă хӳреллĕ ăмăрткайăк Шур хӳреллĕ ăмăрткайăк (е тинĕс ăмăрткайăкĕ) - кĕлеткипе хуртан пысăкрах. Çăмартисем (1-3) шурă, тутăх тĕслĕ пăнчăсемлĕ. Ку кайăк мăшăрĕсем пĕрре пĕрлешсен мĕн виличчен те уйрăлмаççĕ. Ами пĕр улшăнмасăр 40 кун таран пусра ларать. Чĕпписене икĕ уйăх хушши тăрантарса ӳстереççĕ. Çурла уйăхĕнче чĕпписем хăйсем тĕллĕн пурăнма пуçлаççĕ.
Апачĕ вĕсен пуян. Пулăсене - çăрттан, çупах, шампа - тытать, шăшисемпе йĕкехӳресене тапăнать, кăвакалсене, чарлăксене, шыв чăххисене тытса çиет. Тĕрлĕ кайăк çăмартисене шăтарса ĕçет, кукшаксемпе йытă çурисем çине те тапăнни пулкалать. Ытларах вĕсем чирлĕ, вăйсăр чĕрчунсене тытаççĕ.
Пирĕн пата ака уйăхĕнче вĕçсе килеççĕ. Авăн уйăхĕнче кăнтăралла вĕçеççĕ. Хальхи вăхăтра вĕсен хисепĕ пур çĕрте те пĕчĕкленсе юлнă, ку ăмăрткайăка Хĕрлĕ кĕнекене кĕртнĕ.
Паньжа
Паньжа —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв КАС/ИДЕЛ/2231/350/464    юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 53 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Сэстэмвож
Сэстэмвож — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Сигавей юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Эрмс (юханшыв)
Эрмс — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Неккар юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 33 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Еркĕш (фильм, 1975)
«Еркĕш» е «Еркĕш-хуçайкă» (Maîtresse) — Барбе Шрёдер режиссёр 1975 çулта ӳнерленĕ кинодрама.
Сюжет
Оливье вăрă проституткăна юратать, унăн пурнăçне улăштарасшăн хăтланать.
Каçăсем
Категори:Франци драма-фильмĕсем Категори:Франци мелодрама-фильмĕсем Категори:Проституци фильмсенче
Витри-ле-Франсуа
Витри-ле-Франсуа (Vitry-le-François) — Франци хули, Сомма департаменче вырнаҫнӑ. Халӑхӗ 16 000 ҫын патне (1999).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Брацюк Николай Захарович
Брацюк Николай Захарович — (19.05.1909(6)-23.07.1943), Брянск фрончĕн 3-мĕш гварди танк çарĕн 106-мĕш танк бригадин 12-мĕш танк корпусĕн 305-мĕш танк батальонĕн командирĕ, майор, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 15.
Хиврелĕх ӳкевĕ
Хиврелĕх ӳкевĕ — электро ток юхакан ярăш тăршшĕпе, лешĕн активлă хирĕçтăру пуррине кура, электро хиврелĕх майĕпен чакса пыни. Хиврелĕх ÿкевĕ тесе çавăн пекех потенциалăн электровăчăран пĕр пăнчинчен тепĕр пăнчине куçсан пулакан улшăнăвне те калаççĕ.
Ом саккунĕпе килĕшÿллĕн, вăчăран активлă  \ R хиреçтăруллă,  \ I токлă талккăшĕнче хиврелĕх ÿкевĕ ак çакăн пек: \ U=IR.
Хура кĕлчечек — хурлăх эмблеми, хĕрлĕ кĕлчечек — юрату эмблеми
Хура кĕлчечек — хурлăх эмблеми, хĕрлĕ кĕлчечек — юрату эмблеми (Чёрная роза — эмблема печали, красная роза — эмблема любви) — Мосфильм киностудире Сергей Соловьёв режиссёр 1989 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1989 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:ССРП кинокамичĕсем Категори:ССРП мусăк фильмĕсем Категори:ССРП çамрăксен фильмĕсем Категори:1989 çулхи кинокамитсем Категори:Вырăсла фильмсем Категори:Фильмсем:Персонаж:Иосиф Сталин Категори:Фильмсем:Персонаж:Леонид Брежнев
Саккун
Саккун:
Çавăн пекех
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Акишин Николай Андреевич
Акишин Николай Андреевич — ( - ), 1-мĕш Белоруç фрончĕн 61-мĕш çарĕн 397-мĕш стрелоксен дивизин 447-мĕш стрелоксен полкĕн батальон командирĕ,  Капитан, Совет Союзĕн Паттăрĕ , ,. Указ дати -.
Сывă пул, патшаçăм
мини|справа|Диана Крюгер 62-мĕш халăхсен хушшинчи кинофестивальте, Берлин, 2012
Ом саккунĕ
[[File:UIR.svg|right|thumb|200px|
Сывă пул, патшаçăм
Сывă пул, патшаçăм (Les Adieux à la reine) – франци режиссерĕпе сценарисчĕн — Бенуа Жако фильмĕ. Ку 2002-мĕш çулта Фемина çыравлăх парни çĕнтерсе илнĕ Шанталь Тома романĕ — «Les Adieux à la reine» тăрăх экрансем çине кăларнă историллĕ драмаллă хайлав. Фильм-драма Мария - Антуанетта патша тата 1789-мĕш çулхи утă уйăхĕнче Бастилине илнĕ хыççăн Версальте пулса иртнин пĕрремĕш кунĕсене çутатса парать.
Ролĕсене вылякансем: Леа Сейду (патша вулаçи Сидони Лаборде), Диана Крюгер (Мария-Антуанетта патша), Виржини Ледуайен (герцогиня Габриэлла де Полиньяк), Ноэми Львовски (мадам Кампан, патша керменĕн майри), Ксавье Бовуа (Луи ХVІ патша), Мишель Робен (архив ĕçченĕ Никола Моро) тата ыт. те. Редакторĕ Люк Барнье тата Нелли Олливо, кинематографийĕ Роман Уиндингăн.
Ăшлăхĕ
Пулса-иртнине эпир Мария-Антуанетта патшан çамрăк тарçă-хĕрĕ Сидони Лаборде куçĕсемпе куратпăр. 21 çул иртсен, халĕ ĕнтĕ Венаран, Агата Сидони Лаборде асаилевĕсенче иртнĕ çулсене таврăнать.
1789-мĕш çулхи утă уйăхĕн 14-мĕшĕнче пăлханнă халăх Бастилине илнĕ, Наци гвардине никĕсленĕ, юнлă революци пуçланнă, патшан тарçисем хăйĕн хуçисене пăрахса тарнă, анчах çапла пулин те ялтăр çиçекен Версаль ахăрсаманара та хăйĕн патша чаплăхне сыхласа хăварма тăрăшать…
Локотцы
Локотцы — Раççей территоринчи юханшыв. Тула облаçĕ, Липецк облаçĕ, Орёл облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Семенек юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 26 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 32 км.
Ом саккунĕ
Uu
Локотцы
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Дон шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Хитре Меча юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тан юпписен бассейнĕ Хопёр кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тан (бассейнĕн Раççей пайĕ).
Ом саккунĕ
— эдектро хиврелĕх,
Локотцы
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Тула облаçĕн юханшывĕсем Категори:Липецк облаçĕн юханшывĕсем Категори:Орёл облаçĕн юханшывĕсем
Ом саккунĕ
Rr
— хирĕçтăру]] Ом саккунĕ — электро ток çăлкуçĕн электрокуçтару вăйне (е электро хиврелĕхе) ярăш витĕр каякан ток вăйĕпе тата ярăшăн хиреçтăрăвĕпе çыхăнтаракан  эмпирикăлла физикăлла саккун. Ăна Георг Ом 1826-мĕш çулта тупса палăртнă (1827-мĕш çулта результатсене публикациленĕ), саккуна ун ятне панă.
Ĕнтĕ вара, Омăн тулли вăчăра саккунĕ, паянхи хăнăхнă терминсемпе,  çапла курăнать:
кунта:
Час-часах ак çак формулăна та
кунта U хиврелĕх, е хиврелĕх ӳкевĕ (е, ку та çавах, ярăш пуçламăшĕпе вĕçĕ тĕлĕшĕнчи  потенциалсен расналăхĕ), каллех ‹‹Ом саккунĕ›› теççĕ.
Ĕнтĕ вара, хупă вăчăрари электрокуçтару вăйĕ,  (1) тата (2) танлăхсемпе килĕшуллĕн, çапла пулать:
Танлăхри юлашки пайташа специалистсем ‹‹хĕстеркĕчсем çинчи хиврелĕх›› теççĕ, мĕншĕн тесен вăчăрана юри параллеллĕн вырнаçтарнă вольтметр шăпах çавна кăтартать; çав хиврелĕх яланах ЭДСран пĕчĕкрех.
Яррото 1-мĕш
Яррото 1-мĕш — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ямал-Ненец автономи тăрăхĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, Сылтăм Юрибей юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 247 км².
Фандера Оксана Олеговна
Оксана Олеговна Фандера (7.11.1967, Одесса) — совет кино актриса.
Дурдиев Кочкар Ахмедович
Дурдиев Кочкар Ахмедович Turdiyev Qoʻchqor — (1.09.1917(19.08)-04.08.1989), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 27. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Кăнтăр-Анăç фронтăн 38-мĕш çарĕн 47-мĕш ту перевçисен дивизин 353-мĕш ту перевçисен полкĕн перевçи, красноармеец.
Алгебрăлла йĕр
Алгебрăлла йĕр, е алгебрăлла лаптак йĕр, — икĕ улшăнакан каплă полиномăн  нулĕсене лаптак çине пăнчăсем пек куçарнин результачĕ. Асăннă полиномăн капашне алгебрăлла йĕрĕн капашĕ е речĕ теççĕ. Кунашкал йĕрсене, пĕрремĕш капашринчен пуçласа саккăрмĕш капашли таран, çапла калаççĕ: тӳрĕ йĕр, коника, кубика, квартика, пентика, секстика, септика, октика. Сăмахран, пĕрчĕлле çавракăш — коника, 2-мĕш капашри алгебрăлла йĕр. Вăл
x2 + y2 = 1
x2 + y2 − 1
полиномăн капашĕ (речĕ) иккĕпе тан.
Техникăлла чылай сăлтавсене кура, хайхи полиномăн чăн тымарĕсене çеç мар, комплекслă тымарĕсене те пăхса тухма пулать, çапла вара палăртава хуть те мĕнле  уй тĕлĕшпе те анлăлатма май пур.
Литература
* Категори:Йĕрсем
Картун (хут)
Хута е картона уйрăммăн палăртма ансат мар.
Кĕçĕн Калагаш
Кĕçĕн Калагаш — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Республики, Алтай Ен территорипе юхать. Юханшыв Мăн Калагаш юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 5 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Картун (хут)
Литература
Категори:Хут Категори:Тара тата чĕркем Категори:Чĕркемелли материалсем
Кĕçĕн Калагаш
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Катунь юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Бия тата Катунь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем
Гап
Гап —кӑнтӑр-хӗвелтухӑҫ Францин Тури Альпсен департаменчӗн коммуни тата хули, префектури.
Халӑхӗ 38,2 пин ҫын.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Яррото 2-мĕш
Яррото 2-мĕш — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ямал-Ненец автономи тăрăхĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, Сулахай Юрибей юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 154 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Ямал-Ненец автономи тăрăхĕн кӳллисем
Гидрия
мини|справа|Гидрия Гидрия (ὑδρία), урӑхла (κάλπις) — Авалхи Грецири тӑмран тунӑ савӑт, шыв тытмалли савӑт. Хӑш чухне вӗсенче виле ҫунтарнӑ кӗлне упранӑ.
Геометри мелӗнчи гидрисем ҫуллӗ те вӑрӑм мӑйлӑ пулнӑ. Пирӗн эраччен VI ӗмӗрӗнче ҫаврарах гидрисене туса кӑларма пуҫланӑ. Гидрия виҫӗ авӑрлӑ: пӗр мӑшӑр пӗчӗккисем ӑна ҫӗклеме, варринчи пӗр авӑрӗ - шыв яма меллӗрех пулма.
Пӗчӗк гидрисене «гидриск» тесе ят хунӑ.
Каҫӑсем
Категори:Авалхи Греци Категори:Авалхи Грецири савăтсем Категори:Авалхи Грецири керамика
Эрнстбах
Эрнстбах — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Виспер юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12,5 км, бассейн лаптăкĕ 35,288 км2.
Кристин Бринкер
250px|thumb|right|Кристин Бринкер Кристин Бринкер (ним. Kristin Brinker), — нимĕç политикĕ.
Пурнăçĕ
1972 çулхи ака уйăхĕн 6-мӗшӗнче Бернбург хулинче çуралнă. 1999 çулта Берлин Техника Университетне вĕренсе пĕтернĕ. 2016-мĕш çултан пуçласа Берлин хулин Парламенчĕн депутачĕ.
Хальмер-Яха (Байдарата-Яха юппи)
Хальмер-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Байдарата-Яха юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 33 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Парка
Парка —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Урей юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 40 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Парка
Кӑҫатӑ
мини|Кӑҫатӑсем Кӑҫатӑ, ҫӑм атӑ — сурӑх ҫӑмӗнчен йӑваласа тунӑ ӑшӑ кӗҫҫе атӑ; хытӑ та, ҫемҫе те тӑваҫҫӗ.
Кӑҫатӑ (пима) — Еврази халӑхӗсен йӑла-йӗрке атӑ-пушмакӗ, ӑна типӗ юр тӑрӑх ҫӳреме усӑ кураҫҫӗ.
Кĕçĕн Можа
Кĕçĕн Можа — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Можа юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  14 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Кӑҫатӑ
Кӑҫатӑ юрӑхсӑра хӑвӑрт ан тухтӑр тесе тӗпне тир е резинӑпа тӗплесе савлаҫҫӗ, е ҫиелтен калуш тӑхӑнтараҫҫӗ. Хӗлле сивӗрех пулакан вырӑнсенче кӑҫатӑна кивӗ кӑҫатӑ кунчин кӗҫҫипе тӗплеҫҫӗ. Ӗлӗкрех кӑҫатӑсене ытларах хӑмӑр, хура, сӑрӑ е шурӑ тӗслӗ тунӑ, юлашки ҫулсенче вара тем тӗрлӗ тӗслисем те тӑваҫҫӗ.
Кĕçĕн Можа
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Кӑҫатӑ
Этимологи
Кăçатă - Зимние сапоги, из двух слов Кăç (тюрк. Кыш) - Зима и Атă - Сапоги (Кĕçерни - Зимняя неделя, пример.) Аналогичный состав слова Çăпата икĕ сăмахран тытăнса тăрат Çуп - Лыко и Атă - Сапоги, Çуп-Çап (щепки). Çăпата сăмахĕнчен Чеботарев фамили тухса каят, ман кукамай фамили. Тата вырăсла сăмах Чеботы пулса кайнă.
Каҫӑсем
Категори:Тумтир Категори:Атă-пушмак
Кĕçĕн Можа
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Кикабидзе Вахтанг Константинович
Биографи
Вахтанг Константинович Кикабидзе 1938 çулхи утăн 19-мĕшĕнче Тбилисире çуралнă, ачалăхне Верэ (груз. ვერე) районĕнче иртернĕ. Шкулта пĕлӳ илсен 1955—1957 çулсенче Тбилиси университетĕнче вĕреннĕ. 1959 çулта Тбилисси филармонине ĕçе вырнаçнă. 1961—1963 çулсенче Тбилиссири ютçĕр чĕлхисен институтĕнче вĕреннĕ.
1966 çулта кинора — «Встреча в горах» (режиссёр Н. Санишвили) — пĕрремĕш хут ӳкерĕннĕ. «Диэло» квартетре юрланă. 1966 çулта Вахтанг Кикабидзе «Орэра» ансамбле (параппанçă, вокал) килнĕ. 1969 çулта пĕрремĕш хут Г. Данелия патĕнче «Не горюй!» фильмра çапăннă (арçын чи лайăх сăнарланăшăн приз, Картахенри тĕнчери кинофестиваль, 1970). Тепĕр паллă фильмĕ — «Мелодии Верийского квартала» (режиссёр Г. Шенгелая, 1973). 1977 çулта Данелия ӳнерленĕ «Мимино» (СССР патшалăх парни, 1978) фильмра тĕп роле вылянă.
Çемье
Амăшĕ — Манана Константиновна Багратиони, Багратиони-Давитишвили грузин кнеç ăратĕнчен тухнă (Багратиони патша династинчен, паллă юрăç пулнă), Ольга кукамăшĕ — Амирэджиби (Картли) кнеç ăратĕнчен.
Арăмĕ — 1965, Ирина Григорьевна Кебадзе, унчен Тбилисси академи опера театрĕн прима-балерини.
Вахтанг Кикабидзе икĕ ача: усрав хĕрĕ Марина Сагарадзе — Тбилисси академи Шота Руставели ячĕллĕ театрĕн актриси, кинора ӳкерĕнет, театр вашĕнче вĕрентет.
Ывăлĕ, Константин Кикабидзе — ӳкерӳçĕ, Ӳнер академинче вĕреннĕ, виçĕ çул хушши Мускавра Грузи элелĕхĕнче ĕçленĕ, халĕ Торонтора, Канада, пурнать.
Мăнуксем: асли — Георгий Арешидзе (1978), хĕрĕн ывăлĕ, Зальцбургри колледжре тата Тĕнчери Шиллер университетĕнче (Лондон, (2007) пĕлӳ илнĕ, Константинăн ывăлĕсем: Вахтанг Кикабидзе (1986), Американ университечĕн (Благоевград, Болгари) студенчĕ, тата Иван Кикабидзе (1995), Тбилиссире акăлчан шкулĕнче  вĕренет.
Каçăсем
Категори:Грузин ССР халăх артисчĕсем Категори:Мусăкçăсем, алфавитпа Категори:1938 çулта çуралнисем Категори:Утăн 19-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2023 çулта вилнисем Категори:Кăрлачăн 15-мĕшĕнче вилнисем
Тельпос
Тельпос — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Щугор юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 75 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Урал-Атăл тутарĕсем
Атăл-Урал тутарĕсем (татарлар) — тутарсен Атăлçи территоринче йĕркеленнĕ этнографи группи.
Пĕрлехи хыпарсем
Атăл-Урал тутарĕсен йышĕнчи этнографи ушкăнĕсем: хусан тутарĕсем, касимов тутарĕсем, мишерсем, тептярсем тата крешенсем.
Каçăсем
Категори:Тутарсем
Бернд Бауманн
250px|thumb|right|Бернд Бауманн Бернд Бауманн (ним. Bernd Baumann), — нимĕç политикĕ.
Пурнăçĕ
1958 çулхи кăрлач уйăхĕн 31-мӗшӗнче Ванне-Айккель хулинче çуралнă. Рур Университетне вĕренсе пĕтернĕ. 2017-мĕш çултан пуçласа Германи Парламенчĕн (Бундестаг) депутачĕ.
Категори:Нимĕç политикĕсем
Иккĕмĕш çаврăм
Иккĕмĕш çаврăм (Круг второй) — Ленфильм киностудире Александр Сокуров режиссёр 1990 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1990 çулхи фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем
Волков Виктор Фёдорович
Волков Виктор Фёдорович — (7.02.1917(25.01)-21.10.1998), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 01. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Беларуç фрончĕн 16-мĕш сывлăш çарĕн 234-мĕш пĕтерекен авиаци дивизин 157-мĕш пĕтерекен авиаци полкĕн командирĕ, майор.
Пэ-Яга
Пэ-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Сарембой-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 56 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Магнитла вăчăран Ом саккунĕ
Магнитла вăчăран Ом саккунĕ (çавăн пекех: Го́пкинсон саккунĕ) — магнитла вăчарасен физикăлла саккунĕ, вăл электро вăчăрасен Ом саккунне аса илтерет те, ăна çавăнпа çавнашкал ят панă.
Туратлă мар магнитла вăчăрара магнитла юхăм магнитла куçтару вăйне пропорционаллă тата магнитла хирĕçтăрăва кутăнла пропорционаллă.