cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дудка Николай Николаевич
Дудка Николай Николаевич Дудка Микола Миколайович — (9.05.1901(26.04)-31.10.1988), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 22. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 3-мĕш Украина фрончĕн 8-мĕш гварди çарĕн 4-мĕш понтон-кĕпер бригадин 2-мĕш гварди уйрăм моторланă понтон-кĕпер батальонĕн отделени командирĕ, гварди кĕçĕн сержант|кĕçĕн сержанчĕ.
Черга (Ануй юппи)
Черга  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Ануй юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  298 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Чĕлхе пĕрчи
Чĕлхе пĕрчи — чĕлхе тытăмĕн элеменчĕ, ăна текст пайлавĕн уйрăм шйĕнче таткалама май çук тата вăл ытти пĕрчĕсемпе оппозицире тăрать. Чĕлхе перчине аяларах шайри пĕрчĕсем çине пайлама пулать.
Асăрхавсем
Категори:Лингвистика
Эрнандо де Сото
мини|«Миссисипине уҫни», Уильям Генри Пауэлл ӗҫӗ. 1847 ҫ. Эрнандо де Сото (Hernando de Soto), 1498 ҫ. патне — 21 ҫу 1542 — испани тинӗсҫӳревҫи тата аделантадо титуллӑ конкистадорӗ, европейсен ҫӗнсе илес пӗрремӗш экспедицине Мексикаран ҫурҫӗрелле, хальхи Ҫурҫӗр Штатсен шал енне ерте пыраканӗ; Миссисипи юханшывӗ урлӑ  каҫаканӗ, ун ҫинчен ҫырса пӗлтерсе ҫирӗплетнӗ пӗрремӗш европа ҫынни.
Каҫӑсем
Категори:АПШ историйĕ Категори:Конкистадорсем
Тэлингото-Се
Тэлингото-Сё — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Сулахай Юрибей юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 78 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 25 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Куеган
Куеган — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ельцовка юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  2 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Нюша
Ню́ша Влади́мировна Шу́рочкина (çурла, 15 1990, Мускав) — раççей юрăçи, юрăсен авторĕ, композитор, актриса.
1990—2006: ачалăх тата яшлăх
Анна Владимировна Шурочкина 1990 çулхи çурлан 15-мĕшĕнче мусăкантсен çемьинче çуралнă. Ашшĕ, Владимир Вячеславович Шурочкин (1966 çулхи акан 12-мĕшĕнче çур.) — «Ласковый май» мусăк группинче ĕçленĕскер. Амăшĕ, Ирина Владимировна Шурочкина, çамрăк чухне рок-группăра юрланă. Анна иккĕ çула кайсан, ашшĕпе амăшĕ уйрăлнă, çапах та ашше хĕрĕпе вăхăт чылай пĕрле иртернĕ. Нюшăн пĕр варта выртнă йăмăкĕ — Мария Шурочкина — виççĕ хутчен тĕнче чемпионки (синхронла ишев). Çаплах, шăллĕ пур — Иван Шурочкин, вăл трикингпе аппаланать.
каçăсем
Категори:Раççей юрăçисем Категори:XXI ĕмĕрти раççей юрăçисем Категори:Раççей поп-вокалисчĕсем Категори:Шурочкинсем
Бочков Иван Васильевич
Бочков Иван Васильевич — (17.09.1915(4)-04.04.1943), Карели фрончĕн 7-мĕш сывлăш çарĕн 258-мĕш пĕтерекен авиаци дивизин19-мĕш гварди пĕтерекен авиаци полкĕн сывлăш-перевçĕсен хесмечĕн пуçлăхĕ, гварди капитанĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 01.
Бюлер (Аппенцелль-Аусерроден)
Бюлер (Bühler AR) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 1644 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3021.
Эльзе (Ленне юппи)
Эльзе — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв  Ленне (Рур  юппи)|Ленне юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12,9 км, бассейн лаптăкĕ 96,178 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Джакомо Казанова
Джакомо Джироламо Казанова (итал. Giacomo Girolamo Casanova), шевалье де Сенгальт (2 ака 1725, Венеция — 4 ҫӗртме 1798, Дукс керменӗ, Богеми) — паллӑ Итали авантюрисчӗ, ҫулҫӳревҫи тата ҫыравҫи, тӗплӗн ҫырнӑ «Пурнӑҫӑм кун-ҫулӗ» (фр. Histoire de ma vie) автобиографин авторӗ. Ҫав кӗнекене пула вӑл хӑйӗн пурнӑҫӗнчи чӗреҫунтаруллӑ калавӗсем тӑрӑх ҫавтериех палла тухса, паянхи куна ҫити унӑн ячӗ «хӗрарӑм пуҫне ҫавӑракан» пулса тӑрать. Унӑн асаилӗвӗсене ӗненес тӗк, Казанова Европа монархӗсемпе, папасемпе, кардиналсемпе тата Çутлăх саманин чаплӑ пайташӗсемпе Вольтерпа, Моцартпа тата Гётепа паллӑ пулнӑ. Юлашки ҫулӗсене вӑл Богемире ирттернӗ, Вальдштейн графӑн керменӗнчи вулавӑша пӑхса тӑраканни пулса ӗҫленӗ май, хӑп та ҫавӑнта хӑйӗн пурнӑҫӗ ҫинчен асаилӳсем ҫырнӑ.
Каҫӑсем
Категори:Истори
Параллеллĕ куçару
Параллеллĕ куçару, çавăн пекех трансляци (translatio — куçару,куçнăлăх) ― куçăмăн уйрăм тĕслĕхĕ,  уçлахăн мĕнпур пăнчисем пурте пĕр еннелле тата пĕр инçĕшне куçнипе палăрса тăрать.
Асăрхавсем
Категори:Уçлăх куçăмĕ Категори:Уçлăх Категори:Куçăм Категори:Симметри Категори:Элементарлă геометри
Çирĕп мăйăр (фильм, 1988)
Çирĕп мăйăр (Die Hard) — 20th Century Fox киностудире Джон Мактирнан режиссёр 1988 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:Родерик Торпăн хайлавĕсене экранизациленисем Категори:АПШ 1988 çулхи фильмĕсем Категори:Акăлчанла фильмсем Категори:Фильмсен наци реестрĕ Категори:АПШ раштав фильмĕсем
Талпăну (кинематика)
Талпăну — хăвăртлану улшăннине кăтартакан векторла физикăлла кап. Радиус-векторăн вăхăт тĕлĕшпе илнĕ виççĕмĕш тăхăмĕ пулать.
Çапла вара, \vec \jmath талпăнăвăн кирек хăш вăхăтри пĕлтерĕшĕ пĕрчĕн (ĕскерĕн) хăвăртланăвĕн векторне вăхăт тĕлĕшпе дифференциленĕ майăн тупăнать: кунта:
Пычаёль
Пычаёль — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Мăн Паток юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Камора (юханшыв)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Шингарь (Монза юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Креп
Креп (crêpe;  — кăшăркаллă, хумлă ) — чылайрах чухне пурçăн, çаплах çăм е синтетика сӳсне хытă пĕтĕрнĕ çипсене явса тунă пусмасен группи. Крепа палăртаканĕ — кăшăрккалăх, пусман пит енĕ тикĕс марри.
Литература
Категори:Пурçăн
Берчикуль
Берчикуль — Раççей территоринчи кӳлĕ. нче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа
Кастр
Кастр (Castres) — Агу юханшывӗ ҫинчи хула, Тарн департаменчӗн тавралӑхӗн тӗп хули.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Адрастея (çулташ)
Адрастея (Ἀδράστεια) — Хĕвел системинчи Юпитер спутникĕ . 1979-мĕш çулхи çĕртме, 8 Д. Джуитт, Э. Даниэльсон, Вояджер-2 уçнă. S/1979 J 1. вăхăтлăх ят панă. 1983-мĕш çулта Адрастея ят илнĕ. Юпитер тавра çăврăнать. Метиды хыççăн планетăран иккĕмĕш. Çăлтăр виçи - 18,7m.
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:1979-мĕш çулта уçнă астрономи объекчĕсем Категори:Юпитер спутникĕсем
Гиперболăлла функци
Гиперболăлла фу́нкци, нумайлă хисепре Гиперболăлла функцисем — элементарлă функцисен экспонента урлă палăртакан тата  тригонометрилле функцисемпе тачă çыхăннă йышĕ. Гиперболăлла функцисене ак çакнашкал палăртаççĕ:
(акăлчан чĕлхиллĕ литературăра \sinh x)
(акăлчан чĕлхиллĕ литературăра \cosh x)
(акăлчан чĕлхиллĕ литературăра \tanh x)
(акăлчан чĕлхиллĕ литературăра \coth x)
Гиперболăлла секанса хăш чух  пек те кăтартаççĕ.
Каçăсем
Категори:Элементарлă функцисем Категори:Функцисем
Об-Се
Об-Сё — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Енцота-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 7 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Килте пĕччен
Килте пĕччен (Home Alone) — Hughes Entertainment киностудире Крис Коламбус режиссёр 1990 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Калак (çунат)
Калак, Çунат е Лапатка — калаклă машшынсен пайрăмĕ.
Каçăсем
Категори:Ăшă техники Категори:Мотторсем Категори:Мăрăлккасем Категори:Авиацири мотторсем Категори:Турбинăсем
Конкистадор
мини|Испани конкистадорӗсемпе инксен хушшинчи ҫапӑҫу. XVII ӗмӗрти гравюра
Конкистадор (conquistador — ҫӗнсе илекен) — XV ӗмӗр вӗҫӗнчи — XVI ӗмӗрти испани е португали Ҫӗнӗ Тӗнче ҫӗрӗсене тытса илсе Американа колонизацилленӗ тапхӑрта, Американа ҫӗннин — конкиста пайташӗ. Чи малтанхи конкистадорсен пуҫлӑхӗсене аделантадо тенӗ. Мексика историкӗ Хосе Дуран шучӗ тӑрӑх, «лайӑхах ӑнланмалла, конкистана нумаях мар пин ҫар ҫынни, вӗсем, тен, вунӑ пин пулнӑ», Аргентина историкӗ Руджьери Романо вара конкистадорсен шучӗ нумайран та 4-5 пин ҫех ҫын пулнӑ тесе шутлать.
Кулымская
Кулымская — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Лымжа юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  61 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Гардин Владимир Ростиславович
Влади́мир Ростисла́вович Га́рдин (чăн хушамачĕ Благонра́вов; 18.1.1877, Тĕвер — 28.5.1965, Ленинград, РСФСР, ССРП) — вырăс/совет актёрĕ, театр тата кинорежиссёрĕ, сценарисчĕ, педагогĕ, кино теоретикĕ. Тĕнчери пĕрремĕш Кинематографин патшалăх шкулне (ПРКИ) никĕслекенсенчен пĕри тата ертӳçи. СССР халăх артисчĕ (1947).
Каçăсем
Категори:1877 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 18-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1965 çулта вилнисем Категори:Çăвăн 28-мĕшĕнче вилнисем
Каурец
Каурец —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Мăкшă юханшывăнн сулахай çыранĕпе вăрринчен 497 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Эльзебах
Эльзебах — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв  юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 6 км, бассейн лаптăкĕ 17,597 км2.
Каурец
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Эльзебах
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Пĕчĕк Вера
Пĕчĕк Вера (Маленькая Вера) — Киностудия им. Горького киностудире Василий Пичул режиссёр 1988 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Кĕçĕн Каршан
Кĕçĕн Каршан — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Каршан юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  71 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Параллеллĕ куçарнăлăх
Параллеллĕ куçарнăлăх — «параллеллĕ куçару» тенине кукăрăлнă уçлăхсем тĕлĕшпе анлăлалтни.
Ытти формăсенче: Параллеллĕ куçарнăлăх ту, Параллеллĕ куçарнăлăх тăвас, Параллеллĕ куçарнăлăх туни тата ытти те.
Асăрхавсем
Категори:Уçлăх куçăмĕ Категори:Уçлăх Категори:Дифференциаллă геометри тата топологи Категори:Дифференциаллă геометри Категори:Риманла тата псевдо-Риманла геометри Категори:Çыхăнулăх (математика)
Дудкин Александр Григорьевич
Дудкин Александр Григорьевич  — (07.09.1921-16.11.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 3-мĕш Беларуç фрончĕн 5-мĕш çарĕн 184-мĕш перевçĕсен дивизин 262-мĕш перевçĕсен полкĕн рота командирĕ, аслă лейтенант.
Старосандов кӳлли
Старосандов кӳлли — Раççей территоринчи кӳлĕ. нче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа
Азаров Пётр Лукьянович
Азаров Пётр Лукьянович — (–),3-мĕш Белоруç фрончĕн 1-мĕш сывлăш çарĕн 6-мĕш гварди бомбардир авиаци дивизин 134-мĕш гварди бомбардир авиаци полкĕн аслă лётчикĕ, лейтенант, Совет Союзĕн Паттăрĕ , , ,. Указ дати -.
Роберто Феррузи
Роберто Феррузи (1853, раштав, 16, – 1934, нарăс, 12) итал ӳкерçи. Ăна ытларах иккĕмĕш Венеци биеналĕнче 1897 çулта Мадоннина ĕçне кăтартнă хыççăн пĕлеççĕ.
Биография
Роберто Феррузи Шибеник хулинче (Далмаци провинцийĕ) 1853 çулта çуралнă. Ашшĕ адвокат пулса ĕçленĕ. Тăваттă çул тултарсан, çемье Венецие куçса кайнă. Ашшă çĕре кĕрсен вăл Далмацие таврăнса классика литературипе сăрă ӳнерне вĕренме тытăнать.
Каярах вăл Торрелья хулана куçать, кунта 1897 çулта унăн Мадоннина  ĕçĕ кун çути курать.
Феррузи 1934 çулхи нарăсăн 16-мĕшĕнче Венеци куçне ĕмĕрлĕхех хупать, ăна Торрелье çăви çине, Эстер Соргато арăмĕпе тата Маришка хĕрĕпе юнашар пытарнă.
Каçăсем
Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа Категори:1853 çулта çуралнисем Категори:Раштавăн 16-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1934 çулта вилнисем Категори:Нарăсăн 16-мĕшĕнче вилнисем Категори:Итали ӳкерçисем
Категори:Пайăр çынсем:Итали
Хӳшĕ
Хӳшĕ — ансат çурт-йĕр е ӳпле пек япала.
Каçăсем
Категори:Хӳшĕсем Категори:Çуртсен тата çурт-йĕрсен тĕсĕсем
Ленфильм
«Ленфильм» киностудийĕ — Раççейри чи ватă кинокомпани. Скобелев комитечĕн вăрçă-кинематографи уйрăмĕнчен (1914 ç.) пуçланса кайнă.
Каçăсем
Категори:Ленин орденĕпе чысланă организацисем Категори:Ĕçлĕх Хĕрлĕ Ялав орденĕпе чысланă организацисем Категори:СССР кинокомпанисем Категори:Раççей кинокомпанисем Категори:Чуллă утрав проспекчĕ
Юрка (Куропалда юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Вальд (Аппенцелль-Аусерроден)
Вальд (Wald AR) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 860 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3036.
Ižora
thumb|270px|Voď čelhiň tata küršĕ finn tata ižor jalĕsen kartti, [[1848—2007 śś.]] thumb|270px|Ižor tumĕ, [[XVII_ĕмĕр|XVII ĕmĕr vĕśĕ. Tumanskij ükerčĕke]] 270px|thumb|[[Ларин Параске]]
Ižora (ižorsem, husenĕ jatlaśśĕ ižor, inkeroin, ižora, ižoralain) - pĕčĕk finn ukăr halăhĕ, elĕkre voďpa pĕrle Ižor Śĕrenče tĕp halăhĕ. XX ĕmĕrĕn śurri taran hăjsen čĕlhenĕ uprasa julnă pulnă tata hăjsen kulturine. Halhi văhăt patne pĕtempeh assimilirăvlannă, tăvan čĕlhepe kalaśakan jyšĕ - śĕr ytla ýeh. 2002 śulhi halăh śyrăvĕpe Raśśĕjre purănať 327 śyn, 117 hăšĕ Leningrad oblaśĕnten. Či numajĕš jyšĕ (43 śyn) purănnă Vistino jalĕnčĕ.
Halăh vyrnaśăvĕ
Halhi ižorsem ytlarah Leningrad oblaśĕnči Lomonosovpa Kingisepp rajonĕnsenčĕ purănaśśĕ.
Kăsăklă situaci pulnă SSSR salansa kajnă hyśśăn - Ukrainri 2001 śulkhi halăh śyrăvĕpe Ukrainăra 822 ižorsem purănaśśĕ, yrlarah vĕsen tăvan śĕr-šyvĕnČen, 2 śyn kăna ižor čĕlhine tăvan čĕlkhe tĕse kalană. 788 (96 %) purănať Krymra.
Estonire 2001 śulhi śyrăvĕpe 62 ižor purănať, hăšĕnčĕn izhor čĕlhinĕ tăvanlă 19 śyn (31 %) valli, vyrăsla — 39 śyn (62 %), estonla — 3 śyn. (5 %). Tallinnra vĕsenčen 10 ižor purănať.
Tata Estoniri 2002 śulhi śyrăvpa 358 inger («ingrian, ingerisoomlased»), suomi ingermanlandsem.
Čĕlhe tata assimiljaci problemi
Čĕlhe - ižor čĕlhi, baltiśumri fin uškănĕ finn-ukăr turatčĕ ural-śemji. Karel tata finn čĕlhisem patne śyvăhrah.
Ižor čĕlhi avalhi karel tep-čĕlhinčen pulsa kajnă. XX ĕmĕr puślamĕšĕnče tĕpčevśĕsem ižorsem lajăh vyrăś čĕlhine pĕlmennine asărhană, śăpah ta halăha tahśanah ortodoks śine kuśtarnă tata vyrăs jatčĕsempe śuretternĕ. Ančah ižorsem atte hušamačĕsene hăvarman, unăn vyrne vĕsem asatte jatne hušamat tusa śürene.
Raśśejri 2002 şulhi halăh śyrăvĕpe 362 śyn ižor čĕlhine pĕlne, ku hăj ižorsenčen ytlarah pulnă (327 śyn).
Kultiri
Категори:Финн-укăр халăхĕсем
Тĕрме (пĕлтерĕшсем)
Тĕрме:
Каялла пуласлăха (фильм)
Каялла пуласлăха (Back to the Future) — Universal Pictures киностудире Робет Земекис режиссёр 1985 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Жак Луи Давид
Жак Луи Давид (фр. Jacques-Louis David; 30 ҫурла 1748, Париж — 29 раштав 1825, Брюссель) — Франци ӳнерҫи тата вӗрентӳҫи, франц сӑрӑ-ӳнерӗнчи неоклассицизм юхӑмӗн пӗлтерӗшлӗ те паллӑ пайташӗ.
Каҫӑсем
Категори:Çурлан 30-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1748 çулта çуралнисем Категори:Раштавăн 29-мĕшĕнче вилнисем Категори:1825 çулта вилнисем Категори:Пер-Лашез çăвинче пытарнисем Категори:Париж университетĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Жак Луи Давид Категори:Францин XIX ĕмĕрти ӳкерçисем Категори:Наци конвенчĕн председателĕсем Категори:Неоклассика ӳкерçисем Категори:Франци революционерĕсем Категори:Ӳкерçĕсем, алфавитпа Категори:Францин портрет ӳкерçисем Категори:Ӳкерçĕсем, алфавитпа Категори:Франци ӳкерçисем
Альбиорикс (çулташ)
Альбиорикс — Хĕвел системинчи Сатурнăн 30-мĕш спутникĕ. 2000-мĕш çулхи раштавăн 12-мĕшĕнче Метью Холмар, Тимоти Спар уçнă. Вăхăтлăх ячĕ - S/2000 S 11. Тата Сатурн XXVI тесе палăртаççĕ. Сатурн тавра çăврăнать.
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:2000-мĕш çулта уçнă астрономи объекчĕсем Категори:Сатурн спутникĕсем
Эльзенц (юханшыв)
Эльзенц — Германи территоринчи юханшыв. Баден-Вюртемберг территорипе юхать. Юханшыв Неккар юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 53,1 км, бассейн лаптăкĕ 256 км2.
Каçăсем
Категори:Баден-Вюртемберг юханшывĕсем
Тутлă кăшман
Тутлă кăшман, çавăн пекех кăшми е кушăм (Brassica napobrassica) — икĕ çул ÿсекен, апат-çимĕç тата выльăх апачĕ пĕлтерĕшлĕ ÿсентăран; тата  ретĕнчен.
Каçăсем
Категори:Ӳсентăрансем, алфавитпа Категори:Купăста йышшисем Категори:Евразири флора Категори:Тымарçимеçсем Категори:Пахча-çимĕçсем Категори:Выльăх апачĕ Категори:Сиплĕ ӳсентăрансем
Чĕлхесен тăванлăхĕ
Чĕлхесен тăванлăхĕ — чĕлхесем пĕр кăк чĕлхерен тухнине пĕлтерет.
Асăрхавсем
Категори:Лингвистика
Войтенко Иван Фёдорович
''Войтенко Иван Фёдорович Войтенко Іван Федорович'' — (27.01.1920-10.12.1994), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 31. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Кăнтăр-Анăç фронтăн 3-мĕш гварди çарĕн 116-мĕш гварди артиллери полкĕн1-мĕш гварди танк механизăмланă корпусăн батарея командирĕ, гварди лейтенанчĕ.
Касăлчăк куб
Касăлчăк куб — 14 хысакран (8 тĕрĕс виçкĕтеслĕхрен тата 6 тĕрĕс сакăркĕтеслĕхрен) тăракан çурма тĕрĕс нумайхысаклăх (Архимед ĕскерĕ).
Асăрхавсем
Категори:Архимед ĕскерĕсем Категори:Нумайхысаклăхсем Категори:Стереометри
Çарăмсанка (Ануй юппи)
Çарăмсанка  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Ануй юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  228 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18 км.
Одиндо
Одиндо — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Янгарей юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 7 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 44 км.
Çарăмсанка (Ануй юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:АНюй юпписем
Одиндо
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Шингирь
Шингирь — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Шача юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 75 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Пятидырка
Пятидырка — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Тельпос юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Матрица (фильм)
Матрица (The Matrix) — Warner Bros. киностудире Вачовскисем режиссёр 1999 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Айнзидельн
Айнзидельн, кивĕлле çырнипе Эйнзидельн (Einsiedeln) — Швейцарири чи пысăк чунçӳревĕн центрĕ, Швиц кантонĕнчи коммуна, пĕр ятлă хуларан çурçĕр-тухăçалла вырнаçнă. Юлашки вăхăтра унта туçи йĕлтĕр курорчĕн туризмĕ аталанса пырать.
Пятидырка
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Айнзидельн
Истори
Айнзидельн коммуни сăв. Майнрад 934 çулта никĕсленĕ паллă бенедиктин аббатлăхĕ таврашĕнче йĕркеленнĕ. 1274 çулта аббатлăха Сăваплă Рим империйĕ йышĕнче кнеçлĕх статусĕпе уйăрнă. XIV ĕмĕртенпе — Швейцарири «хура мадоннăн» чи пысăк хисеп центрĕ.
Пятидырка
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Айнзидельн
Каçăсем
Категори:Швиц кантонĕн хулисем
Тэхэ-Ненз-Яха
Тэхэ-Ненз-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Ниутей-Яха юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 24 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Черняховский Иван Данилович
Черняховский Иван Данилович  — ( - ), Воронеж фрончĕн 60-мĕш çарĕн командующийĕ,3-мĕш Беларуç фрончĕн командующийĕ, Çар генералĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ,. Указ датисем -,.
Тэхэ-Ненз-Яха
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Стендап (журналистика)
Стендап (standup — тăрăм, тăтăрха, тăни)  — репортёрсен ĕç меслечĕ, ун чухне журналист  кадрта тăрса калаçать, час-часах — ĕç-пулăм ăçта пулса иртнĕ тĕлте.
Каçăсем
Категори:Журналистика Категори:Журналистсен жаргонĕ
Азаров Семён Иванович
Азаров Семён Иванович (31.1.1909-08.05.1942) — Карели фрончĕн 14-мĕш çарĕн 186-мĕш перевçĕсен дивизин 298-мĕш перевçĕсен полкĕн командирĕ, кĕçĕн полковник, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 22.
Тьонвиль
Тьонвиль (Thionville) — Франци хула, коммуна.
Гранд-Эст регионӗ (Эльзас пулнӑ — Шампань — Арденнсем — Лотаринги), Мозель департаменчӗ. Мозель юханшывӗ ҫинчи карапсен чарӑнӑвӗ, чукун ҫул ҫыххи. Лотаринги металлурги районӗсен (Мец — Тионвиль) тата хими промыҫлӑхӗн тӗп хули.
Халӑхӗ 41 325 ҫын (2012).
Кун-ҫулӗ
Пӗрремӗш хут 753 ҫулта асӑннӑ. Франксен императорӗсем Аслă Карл тата Людовик I Ырă чыслăскер вӑхӑтӗнче император виллисенчен пӗри пулнӑ.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Бочкович Кирилл Васильевич
Бочкович Кирилл Васильевич — ( 1918-24.08.1944), Хура тинĕс флочĕн Одесса тинĕс-çар базин 384-мĕш уйрăм тинĕç пехота батальонĕн уйрăм ПВО взвочĕн командирĕн çумĕ, 2-мĕш статьяри старшина, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 20.
Мерида Евлалийӗ
Сӑваплӑ Евлали е Мерида Евлалийӗ (лат. Eulalia Emeritensis, исп. Eulalia de Mérida) — Рим христианлӑхӗн асапҫи, ӑна Августӑн Эмерита хулинче, Лузитания тӗп хулинче (халӗ Мерида, Испани), ӑна Диоклетиан вӑхӑтӗнче (284—305) Христоса ӗненекенсене хӗсӗрленӗ вӑхӑтра асапласа вӗлернӗ. Тепӗр верси тӑрӑх ку Деций Траян (249—251) вӑхӑтӗнче пулса иртнӗ.
Каҫӑсем
Категори:Сăваплисем, алфавитпа Категори:290 çулта çуралнисем Категори:304 çулта вилнисем Категори:IV ĕмĕрти христиан сăваплисем Категори:Испанири сăваплисем Категори:Асапланса вилнисем Категори:Католицизмри сăваплисем
Баунт
Баунт — Раççей территоринчи кӳлĕ. Бурятинче вырнаçнă. Тури Ципа, Кинавка, Ципикан юханшыв юхса кĕрет, Ципа (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 165 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Бурятин кӳллисем
Вальдштатт
Вальдштатт (Waldstatt) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 1737 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3007.
Бармă
Бармă  — сарлака хулпуççи çийĕ е саралака çуха. Бармă çийне тĕн енĕпе ӳнерленĕ, хаклă чулсене çĕлесе лартнă. Кнеç ăна мăнаçлăх тумĕ çийĕн хунă, XV ĕмĕрĕн вĕçнелле — аслă кнеç, каярах патша регалийĕ пулса тăнă.
Дудкин Александр Павлович
Дудкин Александр Павлович  — (30.10.1920-04.01.1945), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 26. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 2-мĕш сывлăш çарĕн 10-мĕш гварди штурмлакан авиаци дивизин 166-мĕш гварди штурмлакан авиаци полкĕн командирĕн çумĕ тата эскадрилья штурманĕ, гварди сержанчĕ.
Устрица
Устрица — тинĕс шывĕнче е тăварлă шывра пурăнакан икхупăнчăклă моллюскăсен групписен пĕрлехи палăртăвĕ.
Этимологи
oyster сăмаха пĕрремĕш акăлчан чĕлхинче XIV ĕмĕрте асăннă, происходит от старого oistre, в свою очередь произошедшего от ostrea, женской формы ostreum , которое является латинизацией (ostreon), «устрица». Танлаштарни (osteon), «шăмăсем».
Литература
Категори:Икхупăнчăклисем
Вĕри юр
Вĕри юр:
Кевда
Кевда —Раççей территоринчи юханшыв. Пенза облаçĕ, Мордва Республики, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Кĕçĕн Атмисс юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 12 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 52 км.
Моника Белуччи
Мо́ника А́нна Мари́я Беллу́ччи (Monica Anna Maria Bellucci ); 1964, авăн, 30, Читта-ди-Кастелло) — итал актриси тата фотомоделĕ.
Кевда
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă пуçĕнчен Темников хулинчиШыв виçекен постчен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Моника Белуччи
Биографи
Моника Беллуччи 1964 çулхи авăнăн 30-мĕшĕнче Читта-ди-Кастелло провинциал итал хулинче çуралнă. Пĕчĕкренех вăл юрист пулма ăнтăлнă. Перуджи университечĕн юриспруденци факультечĕнче вĕренес тесе Моника 16 çултан Liceo Classico патĕнче модель пулса ĕçленĕ. Анчах гламурлă пурнăç йĕрки Моникăна хăвăрт килĕшсе каять, çавăнпа хăйĕн ачари ĕмĕте светский пурнăç майлă пăрахăçлать. Хăйĕн тăван итальян чĕлхисĕр пуçне, Моника тăванла пекех акăлчанла тата франсла, кăштах испанла, пĕлет.
Кевда
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Пенза облаçĕн юханшывĕсем Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Кулым Еганĕ
Кулымский Еган — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв КАР/ОБЬ/1900/20/66    юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 72 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Германи историйĕ
Литература
* Категори:Германи Категори:Европа Категори:Европа историйĕ
Кулым Еганĕ
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Шугома
Шугома — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Кострома юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 304 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Эльзофф (юханшыв)
Эльзофф — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали, Гессен территорипе юхать. Юханшыв  Эдер юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 19 км, бассейн лаптăкĕ 48,925 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем   Категори:Гессен юханшывĕсем
Жанна д’Арк (фильм, 1999)
«Жанна д’Арк» (The Messenger: The Story of Joan of Arc) — Люк Бессон режиссёр 1999 çулта ӳнерленĕ истори драми.
Каçăсем
Категори:Франци драма-фильмĕсем Категори:Жанна д'Арк пирки фильмсем Категори:Францин вăрçă фильмĕсем Категори:1999 çулхи Франци фильмĕсем Категори:Gaumont фильмĕсем Категори:XV ĕмĕр пирки истори фильмĕсем
Кĕçĕн Татош
Кĕçĕн Татош — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Татош (Мăн Татош) юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  8 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 37 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Кĕлет
Кĕлет е ампа́р (перс. انبار ambar, anbar — «хумалăх») — япала хумалли сивĕ çурт-йĕр.
Каçăсем
Категори:Хуçалăх çурт-йĕрĕсем Категори:Çĕр ĕçтеш кил çурчĕ
Жанна д’Арк (пӗлтерӗшсем)
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Чĕлхесен генетикăлла классификацийĕ
Чĕлхесен генетикăлла классификацийĕ — чĕлхесене тăванлăха кура классификацилени.
Асăрхавсем
Категори:Лингвистика
Гиперболăлла функцисен интегралĕсен йышĕ
Гиперболăлла функцисен интегралĕсен йышĕ. Аяларах çавнашкал интегралсен (умсăнарсен) йышне илсе кăтартнă. Пур çĕрте те аддитивлă констаттăна катертнĕ.
Библиографи
Категори:Умсăнар Категори:Интеграл Категори:Умсăнарсем Категори:Интегралсем Категори:Экспонента Категори:Гиперболăлла функцисем Категори:Математикăлла анализ Категори:Интегралла шутлав
Тарçă (фильм, 1988)
Тарçă (Слуга) — Мосфильм киностудире Вадим Абдрашитов режиссёр 1988 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:Фильмсем, Александр Миндадзе сценарисемпе Категори:ССРП 1988 çулхи фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем
Яда (Юрас юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Шурă тинĕс юханшывсен бассейнне кĕрет (Золотница юханшывĕн бассейнĕн çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен, Çурçĕр Двина юханшывсăр). Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Валем Ырă
Балымер (Балымеры, Балымер), — Тутарстанри Сăпас районне кĕрекен ял. Историлле вырăс ялĕ шутланать.
Тавралăхĕ
Ял Куйбышев шыв управĕн хĕрринче вырнаçнă. Атăл хĕрринче теме те пулать. Райцентртан 20 километрта.
Халăх йышĕ, ял тытăмĕ
2000-мĕш çулта 184 çын пулнă. Вырăссем. Виçĕ урам: улица Горная, улица Полевая, улица Садовая.
Ял ячĕ пирки
<Куçару: Монголсемчченхи чапа тухнă Мугаллим-ходжа тĕн çыннин ячĕ паянхи кунччен ик вариантпа сыхланнă (пытарнă вырăн топонимĕ пек) — кыпчакла-тутарла Мәлем хужа тата пăлхар-чăвашла — Балымер (ырă чăвашла "сăваплă").>
Ăнлантару ку тĕлĕшпе ак çапларах. "Валем" тени Маалим, Мугаллим, Малем, Баалим, Балем, Балăм, Балым евĕрлĕ илтĕнме пултарнă, ăна хаш чух халĕ те çаплах çыраççĕ. Хуçа вырăнне Ырă теме пултарнă. Çапла вара Валем Хуçа вырăнне Валем Ырă тени сиксе тухать. Кăна вара "Балымер" сăмахпа çăмăллăнах çывăхлатма пулать.
Д. М. Исхаков çырнинчен :
Малалла каллех Д. М. Исхаковăн сăмахĕсене илсе кăтартар:
Каçăсем
Категори:Сăпас районĕнчи пурăнан вырăнсем
Герзау (тăрăх)
Герзау (Gersau (Bezirk)) — Швейцарири тăрăх. Тăрăх центрĕ — Герзау хула.
Тăрăх Швиц кантонне кĕрет. Лаптăк — 23,7 км². 1959 çын пурнать. Официаллă код — 0502.
Каçăсем
Категори:Швиц (кантон)
Джазра хĕрсем çеç
Джазра хĕрсем çеç (Some Like It Hot) — United Artists киностудире Билли Уайлдер режиссёр 1959 çулта ӳкернĕ американ мусăк илемлĕ камичĕ.
Арзамасов Максим Петрович
Арзамасов Максим Петрович (çавăн пекех Петров хушаматпа та паллăскер), (1853-мĕш  çул, Хусан кĕпĕрнинчи Шупашкар уесĕнчи Тĕрлемес (халĕ — Кивĕ Тĕрлемес) ялĕ — 1919-мĕш çул) — сăвăç, фольклорист, вĕрентевçĕ.
Пурнăçĕ
Максим Арзамасов   1853 çулта Хусан кĕпĕрнинчи Шупашкар уесĕнчи (халĕ Чăваш Республикин Куславкка районне кĕрет) Тĕрлемес (халĕ Кивĕ Тĕрлемес) ялĕнче хресчен килйышĕнче çуралнă. Ялти пуçламăш шкул хыççăн (1876) экстерн йĕркипе экзаменсем парса Сăваплă Гурий тăванлăхĕн Шăнчасри шкулĕнче ĕçлеме пуçланă. 1878-мĕш çулта ăна И. Я. Яковлев Чĕмпĕр шкулне чĕнсе илнĕ, вĕрентевçĕ пулăшуçин ĕçĕсене шанса панă. Хусанти ют йăхсем валли вĕрентевçĕсем хатĕрлекен семинарире пĕлӳ пухнă. Тĕрлемесе таврăннă. 1881-1885 çулсенче унти шкулта ачасене вĕрентсе пурăннă. 1886 çулта Кивĕ Матак ялĕнче (Хальхи Тутарстанăн Çĕпрел районне кĕрет) земство училищи уçăлсан М. Арзамасова унта куçать. Çав училищĕре хăш вăхăтчен ĕçлени паллă мар. Юлашки çулсенче тăван ялĕнче пурăнса ирттернĕ. 1919 çулхи чӳк уйăхĕн 6-мĕшĕнче вăл тиф чирĕнчен сывалаймасăр çĕре кĕнĕ.
Пултарулăхĕ
Максим Арзамасов чăн малтанах хăй çырнă оригиналлă сăвăсемпе тата халăхра информаторсенчен çырса илнĕ халапсемпе тата юрăсемпе паллă.
Паянччен сыхланнă сăввисем
Çырнă сăввисем нумай пулнă, анчах та тăваттăшĕ çеç упранса паянхи куна çитнĕ. Алçырусем 1897-1900 çулсенче Николай Ашмарин аллине  лекнĕрен сыхланса юлнă. 1979-мĕш çулта малтанхи хут пичетленсе тухнă. Оригиналсем — архивра
Халăхран çырса илнĕ историлле халапсем
Историлле халапсене Максим Арзамасов хăйĕн тăван ялĕнчи Иван Артамоновран çырса илнĕ, çавăн пекех Элменкассинчи тутар хресченĕ Валит та хутшăннă. Вара В.К.Магницкий пулăшнипе Хусанта вырăсла пичетлесе кăларнă.
Историлле халапсемсĕр пуçне юрăсем те çыра-çыра илнĕ. Анчах та вĕсем пичетленсе тухман хăй вăхăтĕнче. Хусан университечĕн архивĕнче упранаççĕ.
Каçăсем
Категори:Чăваш сăвăçисем Категори:Ăслăх
Мари-Эл Республикинчи чăваш ялĕсем
Марий-Эл республикинчи чăваш ялĕсем — Раççей Федерацийĕн асăннă субъектĕнче вырнаçнă чăваш ялĕсем.
Енчен те Марий-Эл енче чăваш ялĕсем, сахал пулин те, пур пулсан, Чăваш республикинче вара çармăс ялĕсем пачах та çук.
Уйрăмах Чăваш Енпе типçĕр çинче чикĕленекен (унашкалли тек çук) Туçи Çармăс районĕнче чăваш ялĕсем пачах та çукки шутсăр кăтартуллă.
Малалла Марий-Эл республикинчи "чăваш ялĕ" теме кăштах та пулин май пур пурăнакан вырăнсене черетлесе тухăпăр. Скобкăри хисепсем 2002-мĕш çул тĕлнехи мĕнпур çынсен йышне тата чăвашсен йышĕн шайне кăтартаççĕ.
Звенигово районĕ
Чăваш Утарĕ (371 çын; 88% чăвашсем), Семёновка (183 çын; 75% чăвашсем), Трояр (71 çын; 87% чăвашсем), Долгая-Старица (40 çын; 30% чăвашсем), Сокольный (14 çын; 64% чăвашсем), Уржумка (34 çын; 56% чăвашсем), Уржумка Вăрманçăлăхĕ (18 çын; 72% чăвашсем).
Йошкар-Ола хула администрацине пăхăнакан ял
Новотроицки (379 çын; 26% чăвашсем)
Каçăсем
Категори:Чăвашсем
Каргат (юханшыв)
Каргат (юханшыв)  —  Раççей территоринчи юханшыв. Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Васюган шурлăхĕсенчен пуçланса Чулым юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 387 км.
Шыв юхăмĕ
Каргат юханшывен вăтам юхăмĕ (м³/çек). Здвинск гидрометри станцинчи 59 çулхи вăтам юхăм
Каçăсем
Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чаны кӳллин бассейнĕ
Çарăк
Çарăк (лат. Brassica rapa) - пӗр ҫулхи е икӗ ҫулхи курӑкла ӳсентӑран.
Вуламалли
Категори:Ӳсентăрансем, алфавитпа Категори:Тымар-çимĕçсем Категори:Пахча-çимĕçсем Категори:Выльăх апачĕлĕх ӳсентăрансем Категори:Сиплĕ ӳсентăрансем Категори:Купăста йышшисем
Эльмбах
Эльмбах — Германи территоринчи юханшыв. Юханшыв Кинциг юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 9,4 км, бассейн лаптăкĕ 30,28 км2.
Черновая (Кумир юппи)
Черновая  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Кумир юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  42 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Бусани (кӳлĕ)
Бусани — Раççей территоринчи кӳлĕ. Бурятинче вырнаçнă. Могой юханшыв юхса кĕрет,  юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 36,8 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Бурятин кӳллисем
Чăм
Чăм (бидон) — шĕвек тытмалли хупăлчаллă, пысăках мар савăт.
Чăма тĕрлĕ ĕçмене, сăрана ярса усраççĕ. Ытларах йывăçран туса хатĕрлеççĕ.
Чылай чухне хупăпа пулать.
Çавăн пекех
Категори:Савăт-сапа
Одиндо-Шор
Одиндо-Шор — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Одиндо юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 24 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18 км.
Рассоха-Чернавская
Рассоха-Чернавская — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Чернова юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Одиндо-Шор
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Рассоха-Чернавская
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Одиндо-Шор
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Рассоха-Чернавская
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Азаров Сергей Семёнович
Азаров Сергей Семёнович — ( - ), Çурçĕр-Кавказ фрончĕн 4-мĕш сывлăш çарĕн 216-мĕш хутăш авиаци дивизин 57-мĕш гварди истребитель авиаци полкĕн эскадрилья командирĕн çумĕ, аслă лейтенант, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати -.
Кăшман (пĕлтерĕшсем)
Татах та çавăн пекех
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Чĕлкĕм
Чĕлкĕм́ — ӳсентăран, чĕрчун е минерал чĕрринчен пулнă тĕртмен çинçе çип.
Астрономире:
Медицинăра:
Дудко Фёдор Михайлович
Дудко Фёдор Михайлович Дудко Федір Михайлович — (6.02.1911(24.01)-11.02.1940), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 21. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Çурçĕр-Анăç фронтăн 7-мĕш çарĕн 20-мĕш танк бригадин 91-мĕш танк батальонĕн танк ротин командирне пулăшаканĕ техника пайĕпе, 1-мĕш рангри воентехник.
Livsem
Livsem (latyš. līvi je lībieši, liv. līvlizt, el.-vyr. lib') - pĕčĕk baltiśumri-finn halăhĕ.
Baltiśuma hĕvel tuhăś tata śurśĕr-tuhăś enčen kilnĕ. Či śyvăh livsene halăhsem - halhi eestisem.
Категори:Финн-укăр халăхĕсем
Сĕрĕм
Сĕрĕм (Кăмрăкамăш оксичĕ (II), Кăмрăкамăш монооксичĕ, химилле формула — CO) —  кăмрăкамăшĕн тăвар туман оксичĕ пулса тăракан химилле пĕрлешӳ, —   йӳçамăшăн тата кăмрăкамăшĕн пĕрер атомĕсенче тăрать.
Стандартлă малсăлтавсенче, кăмрăкамăш монооксичĕ  — тĕссĕр, тута-масасăр, шăршăсăр тата сывлăшран çăмăлрах наркăмăшлă газ.
Каçăсем
Категори:Кăмрăкамăш оксичĕсем Категори:Наркăмăшлă япалалăхсем Категори:Тăвар туман оксидсем Категори:Газла япалалăхсен сигналла молекулисем Категори:Газсем
Вĕри юр (роман)
Вĕри юр (Горячий снег) — Юрий Бондарев 1970 çулта хайланă роман, 1942 çулта раштав уйăхĕнче Сталинградшăн çапăçнине каласа парать.
Франци историйĕ
Франци историйĕ — хальхи Франци патшалăхĕн, унăн умĕнхи мĕнпур несĕлле патшалăхсен тата çĕрсен историйĕ.
Литература
* Категори:Франци Категори:Европа Категори:Европа историйĕ
Салман Рушди
Ахмед Салман Рушди (Ahmed Salman Rushdie — Салман Рашди, أحمد سلمان رشدی, अहमद सलमान रश्‍दी; çур. Çĕртме, 19 1947, Бомбей, Инди) — Аслă Британи çыравçи, Букер парни лауреачĕ (1981). Тишкерÿçĕсем унăн пултарулăхне асамлă реализм ят панă. Рушди Францин ÿнер тата çыравлăх Орденне илме тивĕçнĕ.
Вальценхаузен
Вальценхаузен (Walzenhausen) — Швейцарири коммуна, Аппенцелль-Аусерроден кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 2121 çын (раштав, 31, 2006). Официаллă код — 3037.
Салман Рушди
Пурнăçĕ
Салман Рушди 1947-мĕш çулхи çĕртме уйăхĕн 19 -мĕшĕнче Индире, Бомбей хулинче, Кашмиртан тухнă мăсăльман тĕнĕнчи кил-йышра çуралнă. Унăн аслашшĕ урду чĕлхипе çыракан çăвăç пулнă. 14-ра Англине вĕренме кайнă, кайран унтах, Кембриджра историне вĕреннĕ. Театрта ĕçленĕ, каярах журналист пулса ĕçленĕ. 1964-мĕш çулта британи пăхăнулăхне кĕнĕ.
Каçăсем
Категори:Букер парнин лауреачĕсем Категори:Акăлчан çыравçисем Категори:Çыравçăсем, алфавитпа Категори:Аслă Британи çыравçисем Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа Категори:Политика эмигранчĕсем Категори:Эмигрантсем Категори:ПЕН-клубĕн пайташĕсем Категори:Кембридж университетĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Эмори университечĕн вĕрентӳçисем
Çарпуç
Çарпуç — çар вăйĕсене йĕркелесе ертсе пыраканĕ. Авалхи Греципе Римра тата çĕнĕ, çĕнĕрех саманасенче (XVI-XX ĕмĕрсем) ку пĕлтерĕш пысăк, йышлăхĕпе 20 - 30 000 çанран кая мар, çар чăмăртăвĕпе стратег пулса ертсе пыракана пĕлтерет.
Куль-Еган (Ильяк юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Рахманинов (пĕлтерĕшсем)
Рахма́нинов (Рахма́нинова) — вырăс хушамачĕ.
Хутлă функцин тухсатăранне тупасси
Хутлă функцин тухсатăранне тупасси. Икĕ е ытларах функцисен композицийĕн тухсатăранне леш кашнийĕн расна тухсатăранне пĕлсе тупмалли йĕркевсем пур. Енчен те f функцин x_0 пăнчăра тухсатăран пур пулсан,  g функцин    пăнчăра тухсатăран пур пулсан, вара кăткăс    функцин те   x_0 пăнчăра тухсатăран пур.
"Тухсатăран" тенине çавăн пекех тăхăм, функцин тăхăмĕ теме пулать.
Пĕр виçеллĕ (аргументлă) чух
Пусть даны функции, определённые в окрестностях на числовой прямой, где  и  Пусть также эти функции дифференцируемы:  Тогда их композиция также дифференцируема:  и её производная имеет вид: