cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Матвеев Виктор Анатольевич
Каçăсем
Категори:Физиксем, алфавитпа Категори:XX ĕмĕрти физиксем Категори:СССР теоретик-физиксем Категори:Раççей теоретик-физиксем Категори:МПУ физика факультечĕн вĕрентӳçисем Категори:МПУ тава тивĕçлĕ профессорĕсем
Мойнак кӳлли
Мойнак кӳлли — Украина территоринчи кӳлĕ. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 1,76 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Раççей кӳллисем
Пурлăх
Пурлăх — пĕр-пĕр харкамлăхла е юридицилле сăпат харпăрлăхĕнче тăракан япаласен йышĕ.
Япаласене хусканман (е хускалман) категорине кӗртнӗ чухне икӗ критерипе усӑ кураҫҫӗ: пурлӑх (ҫӗрпе ҫыхӑннӑ япаласен шайӗ) тата юридически (япаласене вырӑнтан хускалманнисен шутне кӗртни, ҫӗрпе ҫыхӑнса тӑмасӑрах).
Асӑрхаттарусем
Категори:Япала тивĕç-ирĕкĕ Категори:Экономика терминĕсем
Фредерик III (Дани патши)
Фредерик III (дат. дат. Frederik III; 18 пуш 1609, Хадерслев — 9 нарӑс 1670, Копенгаген) — 28 нарӑс, 1648 ҫултан Дани тата Норвеги патши пулнӑ. Ольденбургсен династийӗнчен. Дание астула несӗлсене парса пымалла ҫӗршыв, тата каярах абсолютлӑ монархи тунӑ, ку 1849 ҫулччен пынӑ. Фредерик астулта пулнӑ вӑхӑтра Дани тӑмарсемпе пӗрле Ҫурҫӗр вӑрҫинче Швецине хирӗҫ пулса хутшӑннӑ.
Вуламалли
Категори:Генералиссимуссем Категори:Шлезвиг херцăгĕсем
Абдулов Александр Гавриилович
Каçăсем
Категори:1953 çулта çуралнисем Категори:Çăвăн 29-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2008 çулта вилнисем Категори:Кăрлачăн 3-мĕшĕнче вилнисем
Ун-Вель-Юган
Ун-Вель-Юган — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ун-Ногор-Соим юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  1 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Иртыш кĕнинчен Çурçĕр Сосьва таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Ирышран Çурçĕр Сосьва таран, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Стив Возняк
Сти́вен Гэ́ри (Стив) Во́зняк (ангăл. Stephen Gary Wozniak; род. 11 августа 1950, Сан-Хосе, США), паллă Воз пек (ангăл. Woz) — америка тепчевçĕ, инженер-электронщик и программист.
Мона Лиза
«Мо́на Ли́за», вăлах «Джоко́нда»; (Mona Lisa, La Gioconda, La Joconde), тулли ячĕ — Ли́за дель Джоко́ндо хуçайкă портречĕ, Ritratto di Monna Lisa del Giocondo) — Луврта (Парис, Франци) упранакан Леонардо да Винчи 1503—1505 çулсенче çырнă ӳкерчĕк, тĕнчере чи паллă ӳнер ĕçĕсенчен пĕрри, Флоренцири пурçăн сутакан Франческо дель Джокондо арăмĕн Лиза Герардини портречĕ.
Каçăсем
Категори:Леонардо да Винчи ӳкерчĕкĕсем Категори:Лувр пухăмĕн ӳкерчĕкĕсем Категори:Портретсем Категори:1505 çулăн ӳкерчĕкĕсем Категори:Вăрланă ӳкерчĕксем
Билл Аткинсон
Билл Аткинсон (англ. Bill Atkinson, р. в 1951) — америкари инженер тата фотограф.
Нейва (юханшыв)
Нейва — Раççей территоринчи юханшыв. Свердловск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Ница  юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 294 км, бассейн лаптăкĕ 5600 км2.
Каçăсем
Категори:Свердловск облаçĕн юханшывĕсем
Татар (Ташевка юппи)
Татар — Раççей территоринчи юханшыв. Ăренпур облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Ташевка юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 28 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Урал шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Урал юханшывăн бассейнĕн раççей пайĕ, Сакмара кĕнинчен анатарах, Илек юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Урал (бассейнăн раççей пайĕ).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ăренпур облаçĕн юханшывĕсем
Ганин Алексей Алексеевич
Алексей Алексеевич Ганин (1893, Коншино ялĕ, Кадников уесĕ, Вологда кĕперни — 1925, Мускав) — вырăс сăвăçи тата прозăçи, Сергей Есенинăн çывăх тусĕ. 1924 çулхи кĕркунне Алексей Ганина «Вырăс фашисчĕсен орденĕ» йышне кĕнĕ тесе айăпласа аресленĕ. 1925 çулта ăна суд тумасăрах персе пăрахнă, 1966 çулта реабилитациленĕ.
Пултарулăх
1917 çулта Николай Клюевпа, Сергей Есенинпа тата Орешинпа пĕрле Ганин «Скифы» сулахай эсер енлĕ альманахра пичетленнĕ. 1918 çулта поэт Александр Блокпа паллашать. Çав çултах вăл Хĕрлĕ Çарта фельдшер пулса хĕсметре тăрать. 1920 çулта имажинистсен «Конница бурь» пухмачĕнче хайлавсене кăларать. 1920-21 çç. Вологдăра «Звёздный корабль» поэмăна миниатюра кăларăмĕпе кун çутине кăларать.
Асăрхавсем
Категори:Вырăс сăвăçисем Категори:Çĕнĕ çĕрĕçтеш сăвăçисем Категори:СССР-та репрессиленисем Категори:СССР-та персе пăрахнисем Категори:Айăласа вĕлернĕ çыравçăсем Категори:Вологда кĕпернинче çуралнисем Категори:Мускавра пытарнисем
Мезонз-Альфор
мини
Мезон-Альфор (Maisons-Alfort) — Франци хули тата коммуни, Иль-де-Франс регионӗнче, Валь-де-Марн департаментӗнче вырнаҫнӑ.
Путлăх (фильм, 1977)
Путлăх (Трясина) — Мосфильм киностудире Григорий Чухрай режиссёр 1977 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Каçăсем
Категори:ССРП 1977 çулхи фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:«Мосфильм» студин фильмĕсем Категори:Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи пирки фильмсем Категори:Фильмсем, Виктор Мережко сценарисемпе Категори:Вырăсла фильмсем
Булукта
Булукта  — Раççей территоринчи юханшыв. Ростов облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Сал (юханшыв)|Сал юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 26 км, бассейн лаптăкĕ 189 км2.
Каçăсем
Категори:Ростов облаçĕн юханшывĕсем
Мона Лиза (пĕлтерĕшсем)
Мо́на Ли́за:
Кашкен
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кондома юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Томь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Киччĕ (пĕлтерĕшсем)
Киччĕ:
Кашкен
Каçăсем
Категори:Кемĕр облаçĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем
Киччĕ (пĕлтерĕшсем)
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Карасу (Козуль юппи)
Карасу  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Козуль юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  5 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Кĕçĕн Аксу (Аксу районĕ)
Кĕçĕн Аксу е Пĕчĕк Аксу (Малое аксубаево,  Алексеевка), — Тутарстанăн Аксу районĕнчи ял.
Кунçул
Тутарстанти Аксу районĕнчи чăваш ялĕсен йышĕн пĕр версийĕ ак çапла: Аксу (Аксубаево),«МЮД», Алексеевка, Анат Паланлӑ (Нижняя Баланда), Аслӑ Сӗнчел (Сунчелеево), Ахматка, Беловка, Васильевка, Емелькино, Ерепьел (Ерепкино), Илешни (Ильяшкино), Кӗҫӗн Акташ (Малый Акташ), Кӗҫӗн Сӗнчел (Малое Сунчелеево), Кивӗ Илтрекьел (Старое Ильдеряково), Кивӗ Киремет (Старая Киреметь), Кивӗ Мӑкшел (Старое Мокшино), Кивӗ Саврӑш (Старые Савруши), Кивӗ Тимушкел (Старое Тимошкино), Кивӗ Ӳсел (Старое Узеево), Котловка, Культура, Кӳшӳ (Кисы), Медянка, Меречен (Новое Мокшино), Носовка, Октябрь, Паланлӑ (Калиновка), Пионер, Пономаревка, Савкаҫ(Савгачево), Саврӑш (Савруши), Саврӑшпуҫ (Урмандеево), Сергеевский, Ҫӗмӗртлӗ (Черемушка), Ҫӗнӗ Аксу (Новое Аксубаево), Ҫӗнӗ Паланлӑ (Новая Баланда), Ҫӗнӗ Тимушкел (Новое Тимошкино), Ҫӗнӗ Хӑяслӑ (Новые Киязлы), Ҫӗньял (Новый Чувашский Адам), Ҫирӗклӗ (Сидулово-Ерыклы), Таркӑн (Тараханка), Тукмаклӑ (Новое Ильдеряково), Унтакшӑ (Старый Чувашский Адам), Фёдоровка Хӗрлӗшур (Нижние Савруши), Хырӑшне (Сосновка), Фёдоровский, Чӑваш Енрусьел (Чувашское Енорускино), Шуҫӑм (Заря), Щербень.
Каçăсем
Категори:Тутарстанри Аксу районĕн ялĕсем
Матрицăн тăваткалла тымарĕ
Матрицăн тăваткалла тымарĕ — тăваткалла тымар тенине тăваткал матрицăсен унки тĕлĕшпе анлăлатни.
\mathbf{B} матрица  \mathbf{A} матрицăн тăваткал тымарĕ пулса тăрать, енчен те \mathbf{B} матрицăн  иккĕмĕш капашĕ, урăхла каласан, матрицăсен  \mathbf{BB} хутлавлăхĕ,   \mathbf{A} матрицăпа тан.
Асăрхавсеем
Категори:Функцисем Категори:Матрицăсем Категори:Матрицăсен функцийĕсем
Сухой Полуй
Сухой Полуй — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Полуй юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  369 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 212 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Çурçĕр Сосьва кĕнинчен Салехард хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Çурçĕр Сосьва кĕнинчен анатарах, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ялпуг
Ялпуг — Украина территоринчи кӳлĕ. Ялпуг юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 149 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Украина кӳллисем
Киччĕ (Хайпăç районĕ)
Киччĕ (Кичкеево, Кичке) — Тутарстанăн Хайпăç районĕнчи ял. Хальхи вăхăтра ытларах вырăссем, чăвашсем пурăнаççĕ.
Вырăс ялĕ пулнăран тата çывăхрах çак ятлă чăваш ялĕ те пуррипе (Тăвай районĕнче) ăна Вырăс Киччĕ те теме пулать. Анчах çапла калани-каламанни халлĕхе паллă мар.
Тавралăх
Кĕтне шывĕн сылтăм çыранĕнче вырнаçнă.
Халăх йышĕ, ял тытăмĕ
Пурнакансем (2010-мĕш çулхи çырсатуху): вырăссем — (92%), чăвашсем — (8%).
Каçăсем
Категори:Хайпăç районĕнчи пурăнан вырăнсем
Бондаренко Михаил Иванович
Бондаренко Михаил Иванович — (10.12.1901(27.11)-22.10.1943), 1-мĕш Украина фрончĕн 40-мĕш çарĕн 9-мĕш тӳпе артиллери дивизин 981-мĕш тӳпе артиллери полкĕн оруди номерĕ, красноармеец, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24.
Гуденко Сергей Гаврилович
Гуденко Сергей Гаврилович Гуденко Сергій Гаврилович — (1915-23.06.1941), Совет Союзĕн Паттăрĕ,. Указ дати - 25. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Инçет Тухăç фрончĕн 1-мĕш Тинĕсçум çарĕн 39-мĕш перевçĕсен корпусĕн 40-мĕш перевçĕсен дивизин 120-мĕш перевçĕсен полкĕн пулемётчикĕ, красноармеец.
Мăн Шамья
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Утолошь
Утолошь — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ,Вологда облаçĕ территорипе юхать. Еменьг кӳлĕ - Еменьга-юханшыв юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Онега, Юханшыв бассейнĕ  — бассейн çук.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем
Чожуга
Чожуга —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ, Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Мезенская Пижма юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 25 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 28 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень пуçĕнчен Малонисогорская ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Канаш-Романовка
Канаш-Романовка (Романовка) — Самар облаçĕнчи Шунтал районĕнчи ял. Чăвашсем пурăнаççĕ.
Ял ячĕ "Романов" текен хушаматран тухнă.
Кунçул
Тивĕçлĕ çăлкуç пур
Канаш-Романовка çумĕнче "Чухаевка" ятлă ял пур. В.Е.Симаков Толча ялне те "Чухаев" хушаматлă çын (Павел Степанович Чухаев (1894—1939) никĕсленĕ тет. Çав çынпа Чухаевка ялĕ хушшинче мĕнле çыхăну пуррипе çукки паллă мар.
Каçăсем
Категори:Самар облаçĕнчи Шунтал районĕн ялĕсем Категори:Самар облаçĕнчи чăваш ялĕсем
Тыва
Тыва́ (Тува́ ; Тыва), официаллă ячĕ — Тыва Респу́блики́ (Тыва Республика) — Раççей Федерацин субъекчĕ, унăн йышĕнчи республика.
Раççей империн протекторачĕ
1911 çухи Монгол наци революцийĕ хыççăн тувин кнеçĕсем виçĕ ушкăна уйăрăлнă: пĕрисем ирĕклĕхе йышăннă, теприсем Монголие кĕмелле тенĕ, ыттисем Раççей империнче пулма кăмăл тунă.
Необулгаризм
Булгаризм пирки пĕтĕмĕшле çырнине Булгаризм (юхăм) статьяра пăхмалла.
Необулгаризм — булгаризм текен пĕрлĕхри юхăмăн малалли аталанавĕ, тĕпрен илсен XXI ĕмĕре пырса тивет теме пулать. Паянхи кунчченех тăсăлать.
Необулгаризм палăрăмĕсем
Хальхи вăхăтра необулгаризм, ĕлĕххи пекех, Чăваш Енре (Чăваш булгаризмĕ) тата Тутарстанра (Тутар булгаризмĕ) пур.
Чăваш Енри необулгаризм
1992-мĕш çулхи октябрьте Чăваш наци конгресĕн пĕрремĕш (йĕркелÿ) пухăвĕ пулса иртнĕ. Çавна май тухнă "Аталану" хаçатăн ятарлă номерĕнче Владимир Болгарский (ун чухне вăл "Васильев" хушаматпа çÿренĕ-ха) çырнă "Проснитесь, булгары!" (Пăлхарсем, вăранăр!) вырăсла статйи пичетленсе тухнă. Асăннă хаçатăн номĕрĕ тата ытти паллисем халлĕхе паллă мар, анчах асăннă статьян факсимиле текен копийĕ халăх çине тухнă, Тетелте те пур.
<Куçару: ...унашкал варианта пăхса тухни, эп шутлатăп, йĕркеллĕ тата саккунлă япала. Хамăра Атăлçи Пăлхар Республики темешкен тулли тивĕç пур.>
Çав çулах кун пек шухăша В.Л.Болгарский те каланă : вырăсла <Куçару: ...хамăра хамăр чĕнесси çаплах юлма пултарать, официаллă ята улаштармалла — пăлхарсем. Мĕншĕн тесен вăл ят историпе, несĕлсемпе çыхăннă.>
В. Д. Димитриев тата  Г. И. Тафаев историксем, М. Н. Юхма тата  Ю. В. Дадюков çыравçăсем, В.Л.Болгарский адвокат 2012-мĕш çулхи октябрьте Шупашкарти чăваш наци-культура автономийĕсен ертÿçисен тата ют çĕршыври чăваш ушкăнĕсен ертÿçисен "Çавра сĕтелĕ" вăхăтĕнче (Чăваш наци конгресĕ 20 çул тултарнă май иртнĕ) Чăваш республикин пуçлăхĕ М. В. Игнатьев, РФ Патшалăх думин депутачĕсем А. Г. Аксаков, В. С. Шурчанов, А. И. Аршинова тата ЧР Патшалăх канашĕн депутачĕсем патне Чăваш республикине "Чăваш Республики — Атăлçи Палхар" историлле ята тавăрас тĕлĕшпе сĕнÿпе тухнă.
2013-мĕш çулхи январĕн 13-мĕшĕнче ЧР Патшалăх канашне çаканашкал улшăну (ребрендинг) тăвас тĕлĕшпе ятарлă чĕнÿ килнĕ; — чĕнсе калакансем: Г. И. Тафаев, М. Н. Юхма, В. Л. Болгарский, Ю. В. Дадюков, Р. И. Шевлеби, Н. И. Заводскова, А. В. Павлов.
Родос (хула)
Родос (грек. Ρόδος) — Грецири хула тата порт, Родос утравӗн ҫурҫӗрӗнче. «Диагорас» аэропортран 12 километр ҫурҫӗр-хӗвелтухӑҫнелле Родос тинӗс пырӗн ҫыранӗнче, Эгей тинӗсӗн хӗрринче вырнаҫнӑ. Халӑх йышӗ 49 541 ҫын (2011 ҫулта).
Каҫӑсем
Категори:Грецири номсен тĕп хулисем Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Вăтаçĕр тинĕсĕн порчĕсем Категори:Родос
Ун-Вис (Амня юппи)
Ун-Вис  — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Амня юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  75 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 18 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Иртыш кĕнинчен Çурçĕр Сосьва таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Ирышран Çурçĕр Сосьва таран, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Родос (пӗлтерӗшсем)
Родос (пĕлтерĕшсем):
Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
Хут каналĕ
Бумажный канал  — Раççей территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Таракановка юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 1,1 км км, бассейн лаптăкĕ км2.
Тони Фаделл
мини Тони Фаделл (Anthony M. Fadell; 1969) — Apple компанин iPod плеер туса кăларакан департаменчĕн унченхи аслă директорĕ.
Apple корпорацинче ятарлă проектсен уйрăмĕнче карьерине пуçланă та iPod кĕçĕн пайĕн аслă вице-президенчĕ таран ӳснĕ.
Асăрхавсем
Категори:Apple Inc. ĕçтешĕсем
Болва
Болва — Раççей территоринчи юханшыв. Брянск облаçĕ, Калуга облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Десна юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 213 км, бассейн лаптăкĕ 4340 км2.
Каçăсем
Категори:Брянск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Калуга облаçĕн юханшывĕсем
Нямзай-Яха
Нямзай-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв №3688 ятсăр  сулахай çыранĕпе юппинчен 4 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Хенне (юханшыв)
Хенне — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв  Рур юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22,5 км, бассейн лаптăкĕ 96,968 км2.
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Ташевка
Ташевка (Ташлинка) — Раççей территоринчи юханшыв. Ăренпур облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Иртек юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 46 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 50 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ăренпур облаçĕн юханшывĕсем
Гулаев Николай Дмитриевич
Гулаев Николай Дмитриевич  — ( – ), Воронеж фрончĕн 2-мĕш сывлăш çарĕн 5-мĕш пĕтерекен авиаци корпусĕн 205-мĕш пĕтерекен авиаци дивизин 27-мĕш пĕтерекен авиаци полкĕн эскадрилья командирĕн çумĕ,2-мĕш Украина фрончĕн 5-мĕш гварди сывлăш çарĕн 7-мĕш пĕтерекен авиаци корпусĕн 205-мĕш пĕтерекен авиаци дивизин 129-мĕш гварди пĕтерекен авиаци полкĕн эскадрилья командирĕ, гварди капитанĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ датисем - 28.09.1943, 01.07.1944.
Сывлăшри çĕнтерӳсем
Пĕтĕмпе сывлăшри çĕнтерӳсем: 55+5 çапăçăва тухса кайнă — 250 сывлăшри çапăçусем — 49
Кулон (капăрлăх)
Кулон — ювелирла капăрлăх, мăйран вăчăрапа е шнурпа çакса яраççĕ.
Каçăсем
Категори:Капăрлăхсем Категори:Ювелир ӳнерĕ Категори:Çакăсем
Куяльник лиманĕ
Куяльник лиманĕ — Украина территоринчи кӳлĕ. Мăн Куяльник юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 60 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Украина кӳллисем
Харкамлăхла сăпат
Харкамлăхла сăпат е харкам сăпат — гражданла тивĕç-ирĕк субъекчĕ.
Малалла: Раҫҫей Федерацийӗн Гражданла кодексӗнче-1994 ҫулхи Раҫҫей (Раҫҫей ГК) ҫынсене граждансен правин субъекчӗсем вырӑнне "граждансем" формулировкӑпа тата "физика пит-куҫӗсен скобкисенче палӑртма усӑ курнӑ. "Граждансем" текен ӑнлавпа усӑ Курса Раҫҫей гражданӗсем шутланман ҫынсем пирки, "физика сӑн-сӑпачӗ" хушнипе, Раҫҫей чиккисенче граждансемсӗр пуҫне Тата Унӑн гражданӗсем шутланман ҫынсем те пуррине шута илеҫҫӗ. Пӗтӗм тӗнчери килӗшӳре, ҫавӑн пекех нумай ҫӗршыв саккунӗсенче "граждансем" текен ӑнлавпа усӑ курмаҫҫӗ, анчах та "граждансем" текен ӑнлавпа кӑна усӑ кураҫҫӗ, мӗншӗн тесен ҫав ӑнлава ытларах тытса тӑраҫҫӗ, мӗншӗн тесен ҫав ҫӗршыв территорийӗнче гражданла тата ытти хутшӑнусенче хутшӑнакан ҫынсем пек ярса илеҫҫӗ (е даннӑйсем).
Унӑн ӳт-пӗвӗ тата условийӗсем аталанса пыраҫҫӗ (вӗсем пула граждансен прависемпе тивӗҫӗсене тытса тӑма пултараҫҫӗ), деликторлӑх (ӗҫ-хӗлне хирӗҫ пыракан сиеншӗн гражданла право яваплӑхне илме пултарасси) тата ӗҫ-хӗлпе гражданла тивӗҫлӗхсем туянма, вӗсене пурнӑҫлама, ҫавӑн пекех яваплӑх илме пултарасси), наци саккунӗсемпе палӑртаҫҫӗ.
Пӗтӗмӗшле илсен, сӑн-питӗнче тӗрлӗ право статусӗсем пур, хӑш чухне тӳрех, гражданлӑхсӑр, гражданин, ют ҫӗршыв ҫынни, беженец пек, темиҫе ҫын пур.
Каçăсем
Категори:Гражданла тивĕç-ирĕк Категори:Тивĕç-ирĕк
Юридицилле сăпат
Юридицилле сăпат — хăйĕн пурлăхĕ пур тата хăйшĕн хăй явап тытма пултаракан организаци.
Каçăсем
Категори:Гражданла тивĕç-ирĕк Категори:Организацисем  Категори:Корпорацисем
Гудзь Порфирий Мартынович
Гудзь Порфирий Мартынович Гудзь Порфирій Мартинович — (23.02.1902(10)-16.08.1969), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 16. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Вăта фронтăн 13-мĕш çарĕн 8-мĕш перевçĕсен дивизин командирĕ, полковник.
Хыркасси (Пăва районĕ)
Кунçулĕ
Тетелти хыпар :
<Куçару:>
Климат
Вăтам континенталлă климат. Кёппен климат классификацийĕпе климат кочĕ: Dfb. Çулталăкри вăтам температура 4.7 °C.
Каçăсем
Категори:Тутарстан Категори:Тутарстанри Пăва районĕн ялĕсем
Сухот-Юган
Сухот-Юган — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Павловская юппин сулахай çыранпа вăрринчен 5 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 27 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Çурçĕр Сосьва кĕнинчен Салехард хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Çурçĕр Сосьва кĕнинчен анатарах, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Мăн Шежим
Мăн Шежим — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Печора юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 39 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Перцовский Марк Наумович
Марк Наумович Перцовский (9.8.1906, Харьков, Раççей империйĕ — 26.2.1993, Мускав, РФ) — совет кино актёрĕ.
Биографи
М. Н. Перцовский 1906 çулхи авăнăн 9-мĕшĕнче Харьковра çуралнă.
1922—1926 çулсенче Тифлисри Хĕрлĕ Çарăн çуртĕнче хĕсметре тăнă. 1926—1927 çулсенче Мускавра Ю. А. Завадскин студинче ĕçленĕ. 1927—1930 çулсенче — Бакури ĔÇТ штатĕнче, 1930—1932 гçулсенче — Бакури ĕçлекенсен театрĕнче.
М. Н. Перцовский 1993 çулхи нарăсăн 26-мĕшĕнче Мускавра вилнĕ. Мускаври Троекурово çăвинче пытарнă.
Мăн Чукочья
Мăн Чукочья — Раççей территоринчи юханшыв. Якути территорипе юхать. Юханшыв Хĕвелтухăç Çĕпĕр тинĕсĕ юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 748 км, бассейн лаптăкĕ 19800 км2.
Каçăсем
Категори:Якути юханшывĕсем
Бунчиха (юханшыв)
Бунчиха  — Раççей территоринчи юханшыв. Мускав облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Каширка (юханшыв) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Мускав облаçĕн юханшывĕсем
Ваальбара
мини|Kaapvaal кратонӗ мини|Pilbara кратонӗ
Ваальбара (Vaalbara) — 3,6—2,8 млрд ҫул каялла (архей) Ҫӗр ҫинчи пулма пултарнӑ пӗрремӗш суперконтинент. Вӑл 3,6 млрд ҫул каялла калӑпӑшланма пуҫланнӑ, 3,1 млрд ҫул каялла тӗппипех чӑмӑртаннӑ. 2,5 млрд ҫул каялла арканнӑ. Ваальбара тенӗ ячӗ Кӑнтӑр Африкари Kaapvaal кратонӗнчен тата Хӗвеланӑҫ Австралири Pilbara кратонӗнчен пулса тухать.
Тореев Иван Павлович
Тореев Иван Павлович (хăçан çурални паллă мар, Юрино, Марий-Эл республики — 1994, Шупашкар) — Чăваш Енри тата Шупашкарти 1980-мĕш, 1990-мĕш çулсенчи пĕрлĕх тата политика ĕçлевçи, «Демократилле альтернатива» йĕркелевçисенчен пĕри, Атилĕхе тата ирĕклĕхе сыхлассин союзĕн ертÿçи, Усăкуравçăсен тивĕç-ирĕкĕсене хÿтĕллессин союзĕн йышăну пÿлĕмĕн ертÿçи. Вырăс.
1991-мĕш çулхи суйлавра Шупашкар хулин пуçлăхĕ пулма кандидата тăратăннă. Анчах та ун чухне нихăш кандидат та çĕнтереймен.
Чĕри аптраса ÿкнипе вилнĕ.
И. П. Тореев çинчен архивра та паллашма пулать.
Ытти ĕçсемпе пĕрлех, «чăваш национализмĕпе» кĕрешнипе те палăрса юлнă.
Керс (Тельбес юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кондома юханшыв. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Томь. Юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кемĕр облаçĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин юханшывĕсем
Хённиге
Хённиге — Германи территоринчи юханшыв. Çурçĕр Рейн-Вестфали территорипе юхать. Юханшыв Вуппер юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 9,1 км, бассейн лаптăкĕ 15,888 км2.
Шоле
мини Шоле (Cholet) — Франци хули тата коммуни.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Хённиге
Каçăсем
Категори:Çурçĕр Рейн-Вестфали юханшывĕсем
Космос тусанĕ
Космос тусанĕ (микрометеоритсем) — космослăхра вĕçекен е Çĕр çине ӳкекен тусан. Пĕрчисен пысăкăшĕ темиçе молекулăран 0,2 мкм çити. Çĕр çине, тĕрлĕ хаклава шута илсен, кунсерен 60 - 100 тоннă космос тусанĕ анать, çулталăкне вара 25-40 пин тоннăна çитет.
Хĕвел системинчи тусан йышне комета тусанĕ, астероид тусанĕ, Койпер кăшăлĕн тусанĕ тата Хĕвел системи витĕр тухакан çăлтăрсем хушшинчи тусан кĕрет. Çак тусан пĕлĕчĕн тачăлăхĕ 10−6 тусан пĕрчи пĕр м3 çине. Хĕвел системинче çăлтăрсем хушшинчи тусана пула зодиак çути курăнать.
Космос тусанĕнче хăшпĕр органика пĕрлешĕвĕсем (аромат-алифатика структуриллĕ аморфлă органика хытă япалалăхĕсем) пур, вĕсем çутçанталăкра хăйсемех хăвăрт чĕрĕлме пултараççĕ. Небольшую часть космической пыли составляет «звёздная пыль» — тугоплавкие минералы, оставшиеся в процессе звёздной эволюции.
Çăлтăрсем хушшинчи тусана «Стардаст» космос аппарачĕ пуçтарса Çĕр çине 2006 çулта антарнă.
Палăртни тата классификацилени
«Meteoritics & Planetary Science» журналăн 2010 çулхи кăрлачăн кăларăмĕнче «Метеорит и метеороид: новые полные определения» статьяра авторсем ăслăх пĕрпĕрлĕхне çакнашкал палăртнă: Космическая пыль (Interplanetary dust particle (IDP)): частицы размером меньше 10 мкм, движущиеся в межпланетном пространстве. Если такие частицы впоследствии срастаются с большими по размеру телами природного или искусственного происхождения, они продолжают называться «космическая пыль».
Каçăсем
Категори:Галактика астрономийĕ Категори:Астрохими Категори:Космос тусанĕ Категори:Пĕрчĕсем (физика)
Çулла тинĕс патне кайни
Каçăсем
Категори:ССРП 1978 çулхи фильмĕсем Категори:«Ленфильм» студин фильмĕсем Категори:ССРП драма фильмĕсем Категори:Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçи пирки фильмсем
Харпăрлăх
Харпăрлăх —
Вуламалли
* Категори:Экономика терминĕсем Категори:Социаллă философи
Няндуй-Ненз-Яха
Няндуй-Ненз-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Ионда-Яха юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 48 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 45 км.
Тилигуль лиманĕ
Тилигуль лиманĕ — Украина территоринчи кӳлĕ. Тилигул юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 170 км².
Няндуй-Ненз-Яха
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Тилигуль лиманĕ
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Украина кӳллисем
Няндуй-Ненз-Яха
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Тук-Сай
Тук-Сай — Раççей территоринчи юханшыв. Ăренпур облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Солянка юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 33 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
П. эрч. 6 çул
Пулнисем
Китай:
Кедровка (Кумир юппи)
Кедровка  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Кумир юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  36 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 17 км.
Тук-Сай
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Урал шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Урал юханшывăн бассейнĕн раççей пайĕ, Сакмара кĕнинчен анатарах, Илек юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Урал (бассейнăн раççей пайĕ).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Кедровка (Кумир юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Тук-Сай
Каçăсем
Категори:Ăренпур облаçĕн юханшывĕсем
Кедровка (Кумир юппи)
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Тутар булгаризмĕ
Тутар булгаризмĕ —   вăтам ĕмĕрсенчи тата авалхи  пăлхарсен историне тĕпрен илсен  хальхи   тутарсемпе  çыхăнтарса çавна паянхи   пурнăçра та усă курас туртăмлă идеологи. Çак идеологие тытса пыракансене "тутар булгарисчĕ" теме пулать. Хăйсене хăйсем вĕсем ытларах чухне апла  каламаççĕ; юхăмне те ятарлă ятпа палăртсах каймаççĕ, — ку вăл пĕтĕмпех сăнаса тăракансен (сăнавçăсен) терминĕсем.
Тутар булгаризмĕн экзистенциаллă никĕсĕсем
Вăтам ĕмĕрсенчи историлле Атăлçи Пăлхар, — чăн малтанах унăн варринчи пайĕсем, — хальхи Тутарстан территорийĕнче вырнаçнă пулнă. Çав ĕлĕххи патшалăхран паянччен сыхланса юлнă тĕп палăксем те ытларах çав территорире сыхланса юлнă. Çаксене шута илсен паянхи Тутар республикинче асăннă авалхи патшалăха хисеп туни питĕ йĕркеллĕ япала. Эппин ку тĕлĕшпе проблема çук. Ыйту урăххинче: тутарсем мĕнпур енĕпе пăлхарсен тăсăмĕ пулса тăраççĕ-и?
Çавăн пекех пăхăр
• 4
Каçăсем
Категори:Пăлхаризм Категори:Тутарсем Категори:Атăлçи Пăлхар Категори:Булгаризм тата суваризм Категори:Пĕрлĕхри юхăмсем
Ветров Виктор Митрофанович
Ветров Виктор Митрофанович — (22.03.1922-15.10.1967), Совет Союзĕн Паттăрĕ ', , '. Указ дати - 19. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 3-мĕш Беларуç фрончĕн 1-мĕш сывлăш çарĕн 1-мĕш гварди штурмлакан авиаци дивизин 136-мĕш гварди штурмлакан авиаци полкĕн эскадрилья командирĕ, гварди аслă лейтенанчĕ.
Ваçлавкка (Шунтал районĕ)
Ваçлавкка (Васильевка) — Самар облаçĕнчи Шунтал районĕнчи Канаш ял тăрăхĕнчи  ял (поççолăк). Чăвашсем пурăнаççĕ.
Кунçул
Канаш-Романовка çумĕнче тата "Чухаевка" ятлă ял пур. В.Е.Симаков Толча ялне те "Чухаев" хушаматлă çын (Павел Степанович Чухаев (1894—1939) никĕсленĕ тет. Çав çынпа Чухаевка ялĕ хушшинче мĕнле çыхăну пуррипе çукки паллă мар.
В.Е.Симаков шучĕпе, Шунтал районĕнчи Ваçлавкка ялне Кушкă районĕнчи Ваçлавкка çыннисем никĕсленĕ.
Ухтомица (Модлона юппи)
Ухтомица (Кĕçĕн Ухтомица, Ухтомка, Ухтома) — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ,Вологда облаçĕ территорипе юхать. Модлона юханшывăн сылтăм çыранĕпе 18 км вăрринчен юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 36 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем
Бондаренко Пётр Николаевич
Бондаренко Пётр Николаевич — (25.02.1921-07.10.1943), 2-мĕш Украина фрончĕн 7-мĕш гварди çарĕн 115-мĕш гварди танксене пĕтерекен артиллери полкĕн оруди тĕллекенĕ, гварди кĕçĕн сержанчĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 26.
Мăн Шердына
Мăн Шердына — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Печора юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 25 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Вăрман тихашки
мини|справа|250px|Вăрман тихашки Вăрман тихашки (Anthus trivialis) — çерçирен пĕчĕкрех те, яштакарах та, пăрчăкан йышшисене кĕрекен вĕçен кайăк.
Каçăсем
Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Вăрман тихашкисем Категори:1758 çулта çырнă чĕрчунсем Категори:Евразири вĕçен кайăксем
Родос керменӗ
мини| Конрад Грюненберг ҫулҫуревҫӗн кӗнекири ӳкерчӗк мини|Хальхи фотоӳкерчӗк
Родос керменӗ — Родос хулин тӗп хӳтӗленӳ керменӗ, Родос орденӗн аслӑ магистрӗн тӗп резиденцийӗ пулнӑ. Хальхи вӑхӑтра — Тӗнчери ЮНЕСКО палӑкӗ, музей, Родос утравӗн туристсем кӑмӑлланӑ вырӑн.
Тискер мăян
Тискер мăян (Atriplex fera) — ӳсентăрансен йышри  ретри тĕсĕ. Унăн малтанхи ятне, Spinacia fera L. тенине, швед систематикĕ Карл Линней палăртнă;  Александр Андреевич Бунге  1880-мĕш çулта мăян ретне куçарнă.
Чăваш халăхĕн кулленхи чĕлхинче «мăян» çав тери анлăн усă куракан сăмахсенчен пĕри шутланать. Çав мăхăтрах мăянăн тĕсĕсем те пайтах. Час-часах мăян, суя мăян, шурă мăян, хура мăян, чăваш мăян, вырăс мăян тата урăхла та каланисене илтме пулать. Вĕсене пурне те ботаника тĕлĕшĕнчи специалистсен йĕркене кĕртсе майлаштарас пулать.
Асăннă ÿсентăрансем пурте тенĕ пекех çумкурăк пулнăран, ахаль хресчене çавнашкал уйрăмлăхсене пĕлни кирлех те мар темелле. Анчах та хăшпĕрисем çиме юрăхлă шутланаççĕ. Вĕсене, çавна кура, çиме юрахсăррисенчен уйăрма пĕлни кирлĕ. Çакă уйрăмах выçлăх çулĕсенче (1921, 1922 тата ытти те) пысăк пĕлтерĕшлĕ пулнă.
Литература
* Категори:Амарант йышшисем Категори:Евразири флора
Ун-Вис (Казым юппи)
Ун-Вис  — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Казым юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  247 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Иртыш кĕнинчен Çурçĕр Сосьва таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Ирышран Çурçĕр Сосьва таран, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Ахмат (Аксу районĕ)
Пулса кайни
Ялĕн ячĕ арап ахмед ячĕнчен те, хурт аминчен те пулса кайма пултарать.
Тутарстанти Аксу районĕнчи чăваш ялĕсен йышĕн пĕр версийĕ ак çапла: Аксу (Аксубаево),«МЮД», Алексеевка, Анат Паланлӑ (Нижняя Баланда), Аслӑ Сӗнчел (Сунчелеево), Ахматка, Беловка, Васильевка, Емелькино, Ерепьел (Ерепкино), Илешни (Ильяшкино), Кӗҫӗн Акташ (Малый Акташ), Кӗҫӗн Сӗнчел (Малое Сунчелеево), Кивӗ Илтрекьел (Старое Ильдеряково), Кивӗ Киремет (Старая Киреметь), Кивӗ Мӑкшел (Старое Мокшино), Кивӗ Саврӑш (Старые Савруши), Кивӗ Тимушкел (Старое Тимошкино), Кивӗ Ӳсел (Старое Узеево), Котловка, Культура, Кӳшӳ (Кисы), Медянка, Меречен (Новое Мокшино), Носовка, Октябрь, Паланлӑ (Калиновка), Пионер, Пономаревка, Савкаҫ(Савгачево), Саврӑш (Савруши), Саврӑшпуҫ (Урмандеево), Сергеевский, Ҫӗмӗртлӗ (Черемушка), Ҫӗнӗ Аксу (Новое Аксубаево), Ҫӗнӗ Паланлӑ (Новая Баланда), Ҫӗнӗ Тимушкел (Новое Тимошкино), Ҫӗнӗ Хӑяслӑ (Новые Киязлы), Ҫӗньял (Новый Чувашский Адам), Ҫирӗклӗ (Сидулово-Ерыклы), Таркӑн (Тараханка), Тукмаклӑ (Новое Ильдеряково), Унтакшӑ (Старый Чувашский Адам), Фёдоровка Хӗрлӗшур (Нижние Савруши), Хырӑшне (Сосновка), Фёдоровский, Чӑваш Енрусьел (Чувашское Енорускино), Шуҫӑм (Заря), Щербень.
Асăрхавсем
.
Каçăсем
Категори:Тутарстанри Аксу районĕн ялĕсем
Хулаш (пĕлтерĕшсем)
Хулаш:
Ун-Вис (Сорум юппи)
Ун-Вис  — Раççей территоринчи юханшыв. Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Сорум юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  58 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 16 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Иртыш кĕнинчен Çурçĕр Сосьва таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Ирышран Çурçĕр Сосьва таран, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Севастополе хӳтĕлени
Севастополе хӳтĕлени:
Пĕччен (фильм, 1931)
Пĕччен (Одна) — Союзкино киностудире Григорий Козинцев режиссёр 1931 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Хулаш
Хулаш — хула вырăнĕ, урăхла каласан, тахçан хула пулнă, анчах çав хула халĕ, тĕрлĕ сăлтавсене пула, пĕтсе ларнипе пушă тăрса юлнă вырăн. "Хула" тенине кунта тăшманран хÿтĕленме ятарласа тĕреклетнĕ тĕл пек ăнланмалла. Ун пек хăшпĕр вырăнсем хушăран пайăр ят пек те паллă пулма пултараççĕ. Сăмах "хула ăшĕ" тенине кĕскетнинчен пулса кайма пултарнă.
Литература
Категори:Тахçанхиченхи çĕр çурт-йĕрĕсем Категори:Археологи объекчĕсем Категори:Хулашсем
Буотама
Буотама (Буотама) — Раççей территоринчи юханшыв. Якути территорипе юхать. Юханшыв Лена юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 418 км, бассейн лаптăкĕ 12 600 км2.
Харкамла харпăрлăх
Харкамла харпăрлăх е харкам харпăрлăхĕ — харпăрлăх формисенчен пĕри.
Каçăсем
Категори:Экономика терминĕсем  Категори:Пурлăх
Буотама
Каçăсем
Категори:Якути юханшывĕсем
Мăн Енисей
Мăн Енисей — Раççей территоринчи юханшыв. Тыва территорипе юхать. Юханшыв Улуг-Хем юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 636 км, бассейн лаптăкĕ 56800 км2.
Каçăсем
Категори:Тыва юханшывĕсем
Чой (Вашка юппи)
Чой  —Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ, Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Вашка юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 412 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 22 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мезень пуçĕнчен Малонисогорская ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Кĕçĕн бассейн çук. Юханшыв бассейнĕ — Мезень.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Мона Лиза (фильм)
«Мона Лиза» (Mona Lisa) — кинофильм. Канн ТКФ парни.
Сюжет
Тĕрмерен ларса тухсан, Джордж хăйĕн малтанхи пуçлăхне Дэнни Мортуэлла ĕç тупса пама ыйтать. Лешĕ ăна Симона ятлă хăйĕн кĕлеткине арçынсене сутакан элита хĕре турттаракан шофёр ĕçне сĕнет. Малтан иккĕш те пĕр-пĕрне килĕштермеççĕ, каярахпа Джордж Симонăна савма пуçланине туйса илет, хĕр каччăна вара хăйне майлă усă курма шухăшлать.
Каçăсем
Категори:Аслă Британи драма фильмĕсем Категори:Нил Джордан фильмĕсем Категори:Фильмсем — «Ылтăн глобус» парне лауреачĕсем Категори:Фильмсем — BAFTA парне лауреачĕсем Категори:HandMade Films Категори:Криминал фильмĕсем Категори:Аслă Британи мелодрама фильмĕсем
Мо
мини
Мо (Meaux) — Франци хули тата коммуни. Сена тата Марна департаменчӗ, Марна юханшывӗ, Парижран ҫурҫӗр-хӗвелтухӑҫнелле вырнаҫнӑ. Халӑхӗ 54 991 ҫын (2017).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Хаджибей лиманĕ
Хаджибей лиманĕ — Украина территоринчи кӳлĕ. Кĕçĕн Куяльник юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 70 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Украина кӳллисем
Гудимов Иван Васильевич
Гудимов Иван Васильевич Гудімов Іван Васильович — (3.01.1908(.21.12.1907)-03.04.1973), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 27. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Украина фрончĕн 4-мĕш танк çарĕн 6-мĕш гварди механизăмланă корпусăн артиллери командующийĕ, гварди полковник.
Доватор Лев Михайлович
Доватор Лев Михайлович Даватар Леў Міхайлавіч — (20.02.1903(7)-19.12.1941), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 21. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Анăç фронтăн 16-мĕш çарĕн 2-мĕш гварди кавалери корпусĕн командирĕ, гварди генерал-майор.
Чаган (Урал юппи)
Чаган (Шаган, Мăн Чаган) — Раççей территоринчи юханшыв. Ăренпур облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Урал юханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 793 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 264 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Урал шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Урал юханшывăн бассейнĕн раççей пайĕ, Сакмара кĕнинчен анатарах, Илек юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Урал (бассейнăн раççей пайĕ).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ăренпур облаçĕн юханшывĕсем
Хенсбах
Хенсбах — Германи территоринчи юханшыв. Бавари территорипе юхать. Юханшыв  Майн (юханшыв) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 6,4 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Бавари юханшывĕсем
П. эрч. 8 çул
Пулнисем
Хунну: Китай:
Сарă пуçлă пăрчăкан
мини|справа|250px|Сарă пуçлă пăрчăкан Сарă пуçлă пăрчăкан (Motacilla citreola) — пăрчăкан йышшисене кĕрекен пĕчĕк кайăк.
Сэм-Юган
Сэм-Юган — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Собты-Юган юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  196 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Анат Обь бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Çурçĕр Сосьва кĕнинчен Салехард хули таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Обь юпписен бассейнĕ Çурçĕр Сосьва кĕнинчен анатарах, юханшыв бассейнĕ — Анат Обь Иртыш кĕнинчен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Кивĕ Ахпӳрт (пĕлтерĕшсем)
Кивĕ Ахпӳрт:
Гусаковский Иосиф Ираклиевич
Гусаковский Иосиф Ираклиевич  — ( – ), 1-мĕш Украина фрончĕн 1-мĕш гварди танк çарĕн 11-мĕш гварди танк корпусĕн 44-мĕш гварди танк бригадин командирĕ, 1-мĕш Беларуç фрончĕн 1-мĕш гварди танк çарĕн 11-мĕш гварди танк корпусĕн 44-мĕш гварди танк бригадин командирĕ, гварди полковникĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ ,\. Указ датисем -,.
Таркăнпуç (Шунтал районĕ)
Таркăнпуç (Большая Тархановка) — Самар облаçĕнчи Шунтал районĕнчи ял. Чăвашсем пурăнаççĕ.
Кунçул
Тивĕçлĕ çăлкуç пур
Каçăсем
Категори:Самар облаçĕнчи Шунтал районĕн ялĕсем Категори:Самар облаçĕнчи чăваш ялĕсем
Келей (Мута юппи)
Келей  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Мута юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  12 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Зэрыдзёль
Зэрыдзёль — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Нибель юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Няралдей-Яха
Няралдей-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Сянгур-Яхаюханшывăн сылтăм çыранĕпе юппинчен 44 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 14 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Камлăх
Асăннă пулăма тĕрлĕрен контекстсенче хăйевĕрлĕх, мĕнлĕх, идентификацилеслĕх йышши сăмахсемпе те палăртма пулать.
Каçăсем
Категори:Камлăх Категори:Социологи Категори:Политика
Вăйă юрри
Вăйă юрри — халăхра чи анлă сарăлнă вăйă (уяв) юррисенчен пĕри. Кам ăсталани, текст тата кĕвĕ вăхăт иртнĕ майăн еплерех аталанса пыни паллă. мар. Эппин, ку хайлава фольклор палăрăмĕ темелле. XXI ĕмĕрти тăрăм пирки уçăмлăнах калама çук. Чи паллă чăваш халăх юррисенчен пĕри пулса юлать.
Унăн кĕввипе тата пĕр куплечĕпе Геннадий Борисов хăй 70 çул тултарнă май панă интервьюра паллашма пулать.
Вăйă юррисем — нумай. Анчах та чи палли, чи кирли çакă тесе шутламалла пуль. Çавăнпа та ăна ятарласа "Вăйă юрри" тесе ят пани вырăнлă та ĕнтĕ. "Вăйă" тени кунта халăх уявне пĕлтерет, ачасем (е аслисем) вылякан вăййа мар.
Юррăн сăвви пирки
Фольклор хайлавĕ пулнăран, ку сăввăн варианчĕсем те пулнă, халĕ те пур. Геннадий Борисов илсе кăтартнă текст:
Айтăр та хĕрсем выляма — Таса çерем те тăршшĕпе. Халь выляса юлнисем Кайччăр ĕмĕр те тăршшĕпе.
Курнавăшри Вера Воронова вĕрентевçĕ тата ыттисем илсе кăтартакан текст :
• 2
Курăнать ĕнтĕ, юлашки текст самай вăрăм. Ытти çырса илнĕ е халлĕхе çырса та илме ĕлкĕреймен вариантсене шута илсен татах та вăрăмланма пултарать. Вĕçĕ-хĕррисĕр тăсăласси пирки те калаçма май пур. Сăввисене астуса пĕтерме те хĕн. Çапла вара, текста кулленхи пурнăçра, калăпăр, концертсенче-мĕнсенче, усă курмашкăн, унăн канонла вариантне (версине) майлаштарсан аван пулмалла. Вăл, сăмахран, ак çапла пулма пултарать:
• 3
Кĕвĕ майăн сыпăксен шутне шайлаштарса пыни пысăк пĕлтерĕшлĕ. Асăрхар, çăпата-тавраш пирки сăмах пымасть кунта — таканлă пушмаксем пирки каланă.
Юррăн кĕвии
Халăх кĕвви темелле. Унпа, сăмахран, Геннадий Борисов Олег Цыпленкова (Ултияра) панă интервьюна итлесен паллашма пулать.