cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Органикăллă мар япалалăхсем
Йыш (классификаци)
Кăткăс япалалăхсем, физикăлла тата химилле палăрăмсене кура, ак çакнашкал йышсене пайланаççĕ:
Молекулисенче кăмрăкамăш та пур органикăлла мар япалалăхсем
Çак япалалăхсене, традицине кура, органикăлла маррисен йышне кĕртеççĕ:
Каçăсем
Категори:Органикăллă мар япалалăхсем
Бикин (юханшыв)
thumb|left|230px|Бикин Тинĕсçум Енри "Тухăç" автоçул çинчи кĕпер патĕнче Бикин (юханшыв)  —  Раççей территоринчи юханшыв. Тинĕсçум Ен, Хабаров Ен территорипе юхать .Сихотэ-Алинь тăвайкинчен пуçланса Уссури юханшыва вăрринчен 214 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 560 км. thumb|left|230px|Бикин Хабаровск Енри «[[Уссури (автоçул)|Уссури» çул çинчи кĕпер патĕнче]]
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Амур бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçалăх участокĕ Бикин пуçĕнчен вăрричен. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Уссури (бассейнăн раççей пайĕ). Юханшыв бассейнĕ - Амур.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Тинĕсçум Енĕн юханшывĕсем Категори:Хабаровск Енĕн юханшывĕсем Категори:Уссури юпписем
Риш (Швейцари)
Риш (Rotkreuz ZG) — Швейцарири коммуна, Базель-Штадт кантонне кĕрет.
Халăх йышĕ — 1199 çын (2012). Официаллă код — 2702.
Каçăсем
Категори:Цуг кантонĕн хулисем
Талиев Петр Иванович
Талиев Петр Иванович (1778-1832) — çуттатуртавçă тата педагог. Хальхи Чăваш Республикине кĕрекен Муркаш районĕнчи Тутарань ялĕнче çуралса ÿснĕ. Талиев Даниил Иванович (1784-1837) генералăн тата çар тухтăрĕн пиччĕшĕ.
П.И.Талиев ячĕпе çыхăнтаракан чăваш букварĕ
«Краткий катехизис» кĕнекен вĕçĕнче чăваш букварĕ пур (1804-мĕш тата 1807-мĕш çулхи кăларăмсенче, 1852-мĕш çулхи каларăмра хайхи букварь çук). Вăл букваре тивĕçлипех П.И.Талиев ячĕпе çыхăнтармалла.
Каçăсем
Категори:Педагогсем, алфавитпа Категори:Пайăр çынсем:Чăваш Ен Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем Категори:Раççей педагогĕсем Категори:1778 çулта çуралнисем Категори:1832 çулта вилнисем Категори:Чӳкĕн 4-мĕшĕнче вилнисем
Симеллĕ
Симеллĕ (Степановка Вторая), — Ăренпур облаçĕн Абдулино районĕнчи ял. Тĕрлĕ наци çынни пурăнать. Анчах та тĕлли-паллисĕр "пăтранса" мар, кашнийĕ хăйĕн ушкăнĕпе. Чăвашсенчен тăракан ушкăн та пур.
Истори
Шкул ачи çырнă рефератран :
<Куçару: Йăла тăрăх яла никĕслеçĕ ячĕпе калаççĕ. Семянле (Степановка-2) 18-мĕш ĕмĕр варринче никесленннĕ. Килекенсенчен пери Янабирде ятла пулнă. Унăн — 12 ывăл. Çавăн пекех килнисенчен Степан ятлă чăваш пулнă. Çак çын Янабирде текеннине çăкалăх уйăрса панă, çăпата тума пĕлнĕ ма тесен. Тамбов кĕпĕрнинчен мордвасем килнĕ. Йыш нацилĕх тĕлĕшпе хутăш. Халь мордвасем 9о кил. Мордван икĕ субэтнос — мăкшă тата ирçе. Пирĕн ялтисем ирçе. Тутарсем 138 кил. Вырăссем 17 кил. Вырăс халăхĕн культури нумай енлĕ тата уникаллĕ. Тутарсем, ирçесем, чăвашсем пекех, вырăссем вырăнти топонимсен авторĕсем пулаççĕ.>
Куратпăр ĕнтĕ, ку рефератра чăвашсем миçе кил иккенне асăнман.
Ял йышĕ, тытăмĕ
Урамсен вырăсла ячĕсем: улица Западная, улица Короткая, улица Садовая, улица Северная, улица Степная, улица Усманова. Чăвашла ятсем паллă мар. Ял пирки çакăн пек информаци :
<Куçару: Абдулино районĕнчи Чаканлă ял канашĕнчи ял. 2002-мĕш çулхи кăтартупа яланхи халăх 702 çын, 2010-мĕш çулхи кăтартупа — 463 çын. Яла 18-мĕш ĕмĕр варринче никĕсленĕ. "Старые Шалты" текеннинчен уйрăлса тухнă. Нацилĕх тĕлешпе хутăш халăх. 2002-мĕш çулти йыш: тутарсем-276 чел, ирçесем-170, чăвашсем-141, вырăссем-98, украинсем-15. 130 кил. 2012-мĕш çулта вырăнти кăтартусемпе: 226 килте 578 çын.>
Дронов Никита Дорофеевич
Дронов Никита Дорофеевич Дронов Микита Дорофійович — (14.09.1900(1)-05.04.1961), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Беларуç фрончĕн 8-мĕш гварди çарĕн 57-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 170-мĕш гварди перевçĕсен полкĕн командирĕ, гварди подполковникĕ.
Симеллĕ
Çутĕç
<Куçару:>
Бендер: Пуçламăшĕ
Бендер: Пуçламăшĕ (Бендер: Начало) — Среда киностудире Игорь Зайцев режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Симеллĕ
Каçăсем
Категори:Абдулино хула тăрахĕнчи пурăнан вырăнсем Категори:Чăвашсем
Фролов-Багреев Алексей Петрович
мини|справа|250px|А.П.Фролов-Багреев Алексей Петрович Фролов-Багреев (1750-1829) — вырăс çар ĕçченĕ, генерал-поручик (1797 ç.).
Кун-çулĕ
1750 çул патнелле çуралнă, Фролов-Багреев дворян йыхăнчен тухнă. Çар çынни пулнă. Хĕсметрен 1797 çулта генера-поручик пулса тухнă. Мускаври «Минерва» масон ложинче тăнă, масон историкĕ Т. А. Бакунина унăн çинчен хăйĕн «Паллă вырăс масонĕсем» кĕнекинче аса илет.
Фролов-Багреев 1829 çулта вилнĕ.
Каçăсем
Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа
Сафонов Борис Феоктистович
Сафонов Борис Феоктистович  — (.КÇ.26.августа.1915.13-30), Çурçĕр флочĕн сывлăш-çар вăйĕсен 72-мĕш хутăш авиаци полкĕн эскадрилья командирĕ,Çурçĕр флочĕн Сывлăш-çар вăйĕсен 2-мĕш гварди хутăш авиаци полкĕн командирĕ,  гварди подполковникĕ, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ,. Указ датисем - 16.09.1941, 14.06.1942.
Синюшка
Синюшка — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Шурă Атăл юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  53 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Антон Иванович çилленет
Антон Иванович ҫилленет (Антон Иванович сердится) — Ленфильм киностудире Александр Ивановский режиссёр 1941 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Власов Алексей Алексеевич
Власов Алексей Алексеевич — (1913-07.07.1943), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 21. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Воронеж фрончĕн 6-мĕш гварди çарĕн 51-мĕш гварди перевçĕсен дивизин122-мĕш гварди артиллери полкĕн оруди командирĕ, гварди старшини.
Вильнав-д'Орнон
Вильнав-д'Орнон (Villenave-d'Ornon) — Франци хули тата коммуни, Ҫӗнӗ Аквитани регионӗ, Жиронда департаменчӗ.
Халӑхӗ 28 469 ҫын (2009).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Перхово (кӳлĕ)
Перхово — Раççей территоринчи кӳлĕ. Тĕвер облаçĕнче вырнаçнă. Волчина юханшыв юхса кĕрет, Волчина (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 6,18 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Тĕвер облаçĕн кӳллисем
Алă пăчки
Алă пăчки — йывăç материала касмашкăн кирлĕ платник тата столяр инструменчĕ. Пăчкă конструкципе темиçе тĕслĕ пулать: урли тата тăрхали, вĕтĕ шăлли тата шултра шăлли, тата ытти те.
Литература
Категори:Столяр инструменчĕсем Категори:Пăчкăсем
П. эрч. 217
Асăрхавсем
Категори:Çулсем
Герда (фильм)
Герда (Герда) — Централ Партнершип киностудире Наталья Кудряшова режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
(24835) 1995 SM55
(24835) 1995 SM55 — Хĕвел системинчи Койпер таврашĕнчи транснептун объект .. 1995-мĕш çулхи авăн, 19 Николай М. Данзл уçнă. Абсолютлă çăлтăр виçи 4,8.
(19308) 1996 TO66, (55636) 2002 TX300, (120178) 2003 OP32 тата (145453) 2005 RR43 обектсемпе Койпер таврашĕнчи ушкăна кĕрет.
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:Кьюбивано Категори:1995-мĕш çулта уçнă астериоидсем Категори:Хаумеа йышĕ
Гладкая
Гладкая  — Раççей территоринчи юханшыв. Тинĕсçум Ен территорипе юхать. Юханшыв Посьета кӳлмекен Экспедиции тинĕс хӳтти   юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 44 км, бассейн лаптăкĕ 458 км2.
Каçăсем
Категори:Тинĕсçум Енĕн юханшывĕсем
Лек-Шор
Лёк-Шор — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Сядей-Ю юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 14 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 15 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Политковская Анна Степановна
Анна Степановна Политковская (ҫуралнӑ чухнехи ячӗ Мазепа; 30.8.1958, Нью-Йорк — 7.10.2006, Мускав) — раҫҫей журналисчӗ, «Новая газета» тухӑмӑн пресс-секретарӗ, пӗрлӗх ӗҫченӗ, ҫын тивĕç-ирĕкӗн хӳтӗлевҫи тата ҫыравҫӑ. Ытларах Чечняри хирӗҫӳне ҫутатса панӑ. Ӑна 2006 ҫулхи 7 юпа уйӑхӗнче хӑйӗн килӗнчи лифтра персе вӗлернӗ.
Каçăсем
Категори:Журналистсем, алфавитпа Категори:Раççейре вĕлернĕ тивĕç-ирĕке хӳтĕлевçисем Категори:МПУ журналистика факультетĕнче вĕренсе тухнисем Категори:Раççейре вĕлернĕ журналистсем Категори:Пацифистсем Категори:Раççейри вăрçăна хирĕçле активистсем Категори:Чечен хирĕçĕвĕ Категори:Раççейри тивĕç-ирĕке хӳтĕлевçисем Категори:Троекурово çăвинче пытарнисем Категори:Пайăр çынсем:АПШ Категори:Новая газета Категори:Улоф Пальме премин лауреачĕсем Категори:«Наци чысĕ» орденĕн кавалерĕсем Категори:Анна Политковская Категори:Çурлан 30-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1958 çулта çуралнисем Категори:Юпан 7-мĕшĕнче вилнисем Категори:2006 çулта вилнисем
Нежилая Шача
Нежилая Шача — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Кострома юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 133 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 33 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Мăн Çăрттан (кӳлĕ, Ямало-Ненецкий АО)
Мăн Çăрттан — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ямал-Ненец автономи тăрăхĕнче вырнаçнă. Пырятане юханшыв юхса кĕрет, Щучья (Обь юппи) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 12 км².
Пала (Чидвии юппи)
Пала — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Чидвия юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 17 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 56 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Пĕчĕк чечен кайăк
мини|справа|250px|Пĕчĕк чечен кайăк Пĕчĕк чечен кайăк (Sylvia curruca) — чечен кайăк йышшисен (Sylviidae) тĕсĕ.
Каçăсем
Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Чечен кайăк йышшисем Категори:Евразин вĕçен кайăкĕсем Категори:Чечен кайăксем Категори:1758 çулта çырнă чĕрчунсем
П. эрч. 218
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Араб лаши
мини|справа|300px|Араб лаши, Уильям Баррао ĕçĕ
Араб лаши — пирĕн эрăн IV—VII ĕмĕрсенче Арави çурутравĕнче кăларнă таса юнлă авалхи юлан ут ăрачĕ.
Мĕнле курăнни
Пысăках мар, ăйăрĕсен ăмăрĕ çÿллĕшĕ вăтамран 153,4 см, кĕсрисен — 150,6 см. Ăйăрĕсен кăкăрĕ тавра 178,9 см, кĕсрисен — 172,9 см. Ăйăрĕсен чĕрне патĕнчи ури тавра 19,9 см, кĕсрисен — 18,4 см. Ӳссе çитнĕ лаша 450 кг яхăн туртать.
Хальхи таса юнлă араб лашисен тăватă тĕрлĕ тулаш пур:
лашасем; тĕсĕсем — хăмăр, сăрă, хĕрлĕ-сарă.
Кун-çулĕ
Ку ут-лаша ăратне пулса тухма яланхи араб-бедуинсен вăрçисем май панă, вĕсем ку чăтамлă лашасемпе çар ĕçĕнче усă курнă.
Каçăсем
Категори:Чĕрчунсем Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Лашасем Категори:Лаша ăрачĕсем
Вăтам Çĕпĕр лаптак сăртлăхĕ
Вăтам Çĕпĕр лаптак сăртлăхĕ  (Орто Сибиир хаптал хайалаах сирэ) — Раççейĕн тухăç пайĕнче, Тухăç Çĕпĕрĕн территоринчи — Якутири, Красноярск Енри тата Иркутск облаçĕнчи — Çĕпĕр платформинчи лаптак сăртлăх.
Хитре Меча (юханшыв)
Хитре Меча  — Раççей территоринчи юханшыв. Тула облаçĕ, Липецк облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Тан юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 244 км, бассейн лаптăкĕ 6000 км2.
Вăтам Çĕпĕр лаптак сăртлăхĕ
Усăллă çĕрай туприсем
Лаптак сăртлăхĕн тавралăхĕнче алмаз, никель, пăхăр, тимĕр тата алюминий руди, чул кăмрăкĕ, графит, чул тăварĕ, нефть тата çутçанталăк газĕ нумай.
Çăлкуçсем
Категори:Тухăç Çĕпĕр Категори:Якутири лаптак сăртлăхсем Категори:Иркутск облаçĕн рельефĕ Категори:Красноярск Енри тусем
Хитре Меча (юханшыв)
Каçăсем
Категори:Тула облаçĕн юханшывĕсем Категори:Липецк облаçĕн юханшывĕсем
Нырвомэньёль
Нырвомэньёль — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Кожва юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Штайнах (тури Неккар юппи)
Штайнах — Германи территоринчи юханшыв. Баден-Вюртемберг территорипе юхать. Юханшыв Неккар юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км, бассейн лаптăкĕ 46 км2.
Нырвомэньёль
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Штайнах (тури Неккар юппи)
Каçăсем
Категори:Баден-Вюртемберг юханшывĕсем
Галка (Бакчар юппи)
Галка  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Бакчар юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  132 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 145 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Анатоли лаптак сăрлăхĕ
Анатоли́ лаптак сăртлăхĕ — Турцири Кĕçĕн Ази сăрт-тăвĕн шалти пайĕ. Çурçĕртен Понти тăвĕ, кăнтăртан — Тавăр тăвĕсем хупăрлаççĕ.
Çăлкуçсем
Категори:Азири лаптак сăртлăхсем Категори:Турци географийĕ
Шату
Шату (Chatou) — Франци хули.
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Тад-Яха
Тад-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Юнды-Яха юханшывăн сулахай çыранĕпе юппинчен 58 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Лекэй-Яга
Лекэй-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Пуучи-Яга юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 33 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Фрейндлих Бруно Артурович
Бруно Артурович Фрейндлих (10.10.1909, Санкт-Петербург — 9.7.2002, Санкт-Петербург) — совет кино актёрĕ. ССРП халăх артисчĕ (1974).
Каçăсем
Категори:1909 çулта çуралнисем Категори:Юпан 10-мĕшĕнче çуралнисем Категори:2002 çулта вилнисем Категори:Утăн 9-мĕшĕнче вилнисем
Штайнхаузен
Штайнхаузен (Steinhausen ZG) — Швейцарири коммуна, Базель-Штадт кантонне кĕрет.
Каçăсем
Категори:Цуг кантонĕн хулисем
Боронин Иван Константинович
Боронин Иван Константинович — (25.09.1909(12)-12.03.1944), Кавказхыç фрончĕн 4-мĕш сывлăш çарĕн 219-мĕш бомблакан авиаци дивизин 366-мĕш бомблакан авиаци полкĕн Эскадрилья командирĕ, майор, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 13.
Глубокая (Писса юппи)
Глубокая  — Раççей территоринчи юханшыв. Калининград облаçĕ  территорипе юхать. Юханшыв Писса юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 24 км, бассейн лаптăкĕ 87.9 км2.
Каçăсем
Категори:Калининград облаçĕн юханшывĕсем
Никша
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Патра (юханшыв)
Патра  —Раççей территоринчи юханшыв. Мордва Республики, Кисан облаçĕ, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв КАС/ИДЕЛ/2231/350/105/55/108    юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă Темников хулинчи Шыв виçекен постран вăрриччен,Цна юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Кисан облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Патра (река)
Чăмчам ретĕнчи тĕссем
рете кĕрекен тĕссен ят-йышĕ
Асăрхавсем
Чăмчам Категори:Ӳсентăран Категори:Ботаника
Гущин Борис Петрович
Гущин Борис Петрович — (01.03.1919-26.04.1991), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 18. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Аякри тăвăм авиацин 6-мĕш авиаци корпусĕн 50-мĕш авиаци дивизин 5-мĕш гварди авиаци полкĕн звено штурманĕ, гварди капитанĕ.
Ямпах (пĕлтерĕшсем)
Ямпах:
Çавăн пекех
Категори:Тĕрлĕ пĕлтерĕшлисем Категори:Нумай пĕлтерĕшлисем
П. эрч. 219
Каҫӑсем
Категори:Çулсем
Кафтино (кӳлĕ)
Кафтино — Раççей территоринчи кӳлĕ. Тĕвер облаçĕнче вырнаçнă. Коломенка, Лобынка юханшыв юхса кĕрет, Кемка (приток Березайки) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 32 км².
Севастьянов Виталий Иванович
Севастьянов Виталий Иванович  — (8.7.1935-6), «Союз-9»космос карапĕн бортинженерĕ 22-мĕш СССР космонавчĕ тата 47-мĕш тĕнче космонавчĕ,«Союз-18» космос карапĕн тата «Салют-4» орбита станцин бортинженерĕ,, Икĕ хут Совет Союзĕн Паттăрĕ ,. Указ датисем - 03.07.1970, 27.07.1975.
Бомба
Бо́мбăсем — çапăçу хатĕрĕсен тата сирпĕтӳ хатĕрлĕхĕсен тĕсĕсен пĕрлехи ячĕ. Бомбăпа чылай чухне çĕр çийĕнчи, çĕр айĕнчи тата тинĕсри тĕлсене (Иккĕмĕш Тĕнче вăрçинче Совет Союзĕ сывлăшри тĕлсене пĕтермешкĕн пĕчĕк бомбăсене — вĕсене авиаци гранатисем тенĕ — сирпĕтнĕ) аркатма усă курнă, çапах та ытти тĕслĕ бомбăсем те пулаççĕ (ытларах авиацире): тĕтĕм картине лартмашкăн, пĕр вырăна çутатмашкăн, фотографилемешкĕн, сигналсене памашкăн, пропаганда тумашкăн тата тренировка валли те).
Патрачиха
Патрачиха — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Луда юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 6 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Калитва (юханшыв)
Калитва  — Раççей территоринчи юханшыв. Ростов облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Северский Донец юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 308 км, бассейн лаптăкĕ 10600 км2.
Каçăсем
Категори:Ростов облаçĕн юханшывĕсем
Тумлам кайăк
мини|справа|250px|Тумлам кайăк Тумлам кайăк (Phylloscopus collybita) — чечен кайăк йышшисен пĕчĕк вăрман кайăкĕ.
Каçăсем
Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Чечен кайăк йышшисем Категори:Евразин вĕçен кайăкĕсем Категори:Африкăн вĕçен кайăкĕсем Категори:1817 çулта çырнă черчунсем
Пăркаланмилĕх
Пăркаланмилĕх — анлăн пăхсан, мĕнле те пулин парăма татмалли нуша пуррине пĕлтерет.
Каçăсем
Категори:Гражданла тивĕç-ирĕк
Дружинин Владимир Николаевич (Совет Союзĕн Паттăрĕ)
Дружинин Владимир Николаевич  — (25.12.1907(12)-20.08.1976), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 04. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Украинăра партизан юхăмне хутшăннăскер, Чернигов-Волынь партизан пĕрлешĕвĕн комиссарĕ,.
Ĕç (фильм, 2021)
Ĕç (Дело) — Метрафильмс киностудире Алексей Герман режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Домашняя (Тым юппи)
Домашняя  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Тым юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  346 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 10 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Мустанг
мини|справа|Ирĕкри мустангсем мини|справа|Мустанг Мустанг (mustang) — алăран ирĕке тухса кайса ютшăннă кил лаши. Мустанг Сурçĕр Американ прерисенче тата Кăнтăр Американ пампасĕсенче сарăлнă пулнă. Ĕлĕкрех сунар тĕлĕ (аш-какай, тир) пулнă. Лаша йăхĕн шутне пачах тенĕ пек пĕтернĕ.
Кун-çулĕ
Мустанг XVI ĕмĕрте Европаран Американа колонистсем илсе килнĕ кил лашинчен пулса тухнă. Çав лашасен нумайăшĕ тĕрлĕ салтавсемпе çынран уйăрăлса ютшăнса кайнă: хăшĕсем кĕтÿрен тарса кайнă, теприсем хуçине çапăçура çухатса ирĕке тухнă. Çапла вара мустангсем, çирĕп те çивĕч, чăтамлă лашасем пулса тухнă.
Каçăсем
Категори:Чĕрчунсем Категори:Чĕрчунсем, алфавитпа Категори:Лашасем
Штайнах (анатри Неккар юппи)
Штайнах — Германи территоринчи юханшыв. Баден-Вюртемберг территорипе юхать. Юханшыв Неккарстайнах юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21,3 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Баден-Вюртемберг юханшывĕсем
Тетте (фильм, 1976)
«Тетте» (Le Jouet) — Франсис Вебер режиссёр 1976 çулта ӳнерленĕ франс илемлĕ камичĕ. Веберăн режиссёр ĕçĕнчи дебючĕ. Унăн Франсуа Перрен персонажа кăтартнă 4-мĕш сценарийĕ.
Каçăсем
Категори:Франци кинокамичĕсем Категори:1976 çулхи кинокамитсем Категори:1976 çулхи Франци фильмĕсем Категори:Журналистсем пирки фильмсем Категори:Парис пирки фильмсем Категори:Франсла фильмсем Категори:Çамрăксен фильмĕсем Категори:Теттесем пирки фильмсем
Солдатка (Шурă Атăл юппи)
Солдатка  — Раççей территоринчи юханшыв. Алтай Ен, Алтай Республики территорипе юхать. Юханшыв Шурă Атăл юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  62 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Талиев
Талиев, —
Категори:Хушаматсем
Федераци (пĕлтерĕшсем)
Федера́ци:
Мустанг (пĕлтерĕшсем)
Мустанг — ирĕке кайнă лаша.
Власов Алексей Васильевич
Власов Алексей Васильевич — (1923-04.05.1967), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 15. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра Вăта фронтăн 13-мĕш çарĕн 6-мĕш гварди перевçĕсен дивизин 25-мĕш гварди перевçĕсен полкĕн станок пулемёчĕн тĕллекенĕ, гварди красноармеецĕ.
Аракуль (кӳлĕ)
Аракуль — Раççей территоринчи кӳлĕ. Челепи облаçĕнче вырнаçнă. Ольховка, Каганка юханшыв юхса кĕрет, Аракулька юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 3 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Челепи облаçĕн кӳллисем
Лидянг-Се
Лидянг-Сё — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Талота-Яга юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 94 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 50 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Нюмылга
Нюмылга — Раççей территоринчи юханшыв. Коми Республики территорипе юхать. Çурçĕр Мылва юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 80 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Кайпусав
Кайпусав (tarsus) —  ура лаппинчи туна тата пусав хушшинчи пысăках мар шăмăсен ушкăнĕ.
Ку ушкăна кĕрекен кашни шăммăн хăйĕн ячĕ пур.
Каçăсем
Категори:Ура лаппи Категори:Ура
Мария Каллас
Мария Каллас (Maria Callas, çурални çинчен ĕнентерӳ хучĕ çинче — София Сеселия Калос, Sophia Cecelia Kalos, тĕне кĕртнĕ чухне Мария Анна София Сесилия Калогеропулу тенĕ — Μαρία Άννα Σοφία Καικιλία Καλογεροπούλου, раштав, 2 (4) 1923, Çĕнĕ Йорк - авăн, 16 1977, Парис) — грек тата американ юрăçи, XX ĕмĕрти опера юрăçисенчен чи аслисен пĕрри. Чи малтанах драмаллă колоратура саспа юрланă, каярах — лирика-драмаллă сопрано саспа, пурнăçĕн юлашки çулĕсенче вара юрă партисене меццо-сопрано саспа юрлама тытăннă.
Мария Каллас Винченцо Беллини, Джоаккино Россини тата Гаэтано Доницетти оперисенчи кăсăк колоратурасемпе çех çырлахман, вăл хăйĕн сасĕнчен тĕп ÿнер хатĕрĕ туса хунă. Вăл операн анлă репертуарне классикаллă опера-сериасенчен пуçласа (Гаспаре Спонтини çырнă «Весталки» опера) Джузеппе Вердин юлашки оперисен, Джакомо Пуччинин веризм юхăмлĕ оперисемпе тата Вагнерăн кĕвĕллĕ драмисен таранах çĕнтерсе илет.
Каллас карьери XX ĕмĕр варринче çÿлле хăпарса кайни сасă çырнин ĕçре вăраххăн вылякан пластинка тухнă пирки тата юрăç сасă çыракан EMI фирма ĕçченĕ, Вальтер Леггепе туслă пулнинчен та килнĕ.
Опера театрĕсен пусми çине çĕнĕ ăру — Герберт фон Караян тата Леонард Бернстайн пек дирижёрсем, Лукино Висконти тата Франко Дзеффирелли пек кинорежиссерсем килни, Мария Каллас хутшăнакан кашни спектакле паллă лару-тăру туса тăратнă. Вăл операран чăннипех те драмаллă театр туса хунă, унăн сасси хĕпĕртÿ, хумхану е тунсăх туйăмĕсене сисме хистенĕ.
Каçăсем
Категори:Мусăкçăсем, алфавитпа Категори:Театр Категори:Ӳнер Категори:Юрăçсем Категори:Опера
Ванин Василий Васильевич
Каçăсем
Категори:1898 çулта çуралнисем Категори:Кăрлачăн 13-мĕшĕнче çуралнисем Категори:1951 çулта вилнисем Категори:Çăвăн 12-мĕшĕнче вилнисем
Гарь (Парбиг юппи)
Гарь  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Парбиг юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен  252 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Рерих Елена Ивановна
Елéна Ивáновна Рéрих (1879 çулхи кăрлач уйăхĕн 31-мĕшĕ (нарăс уйăхĕн 12-мĕшĕ), Санкт-Петербург — 1955 çулхи юпа уйăхĕн 5 -мĕшĕ, Калимпонг, Инди) — вырăс философĕ, çыравçă, пĕрлĕх ĕçченĕ.
Гарь (Парбиг юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Рерих Елена Ивановна
Кун-çулĕ
Елена (грек чĕлхинчен куçарсан «хĕвеллĕ» тенине пĕлтерет) 1879 - мĕш çулхи нарăс уйăхĕн 12-мĕшĕнче Санкт-Петербургра паллă дворян çемйинче çуралнă. Мăн кукашшĕ Михаил Илларионович Кутузов кнеç фельдмаршал пулнă. Хĕр питĕ аван пĕлӳ илнĕ. Музыкăпа çыхăннă пултарулăхне тĕп хулари чи лайăх вĕрентекенсем патĕнче аталантарнă.
Гарь (Парбиг юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Рерих Елена Ивановна
Кун-çулĕ
1901 çулта Елена Николай Рериха качча тухать. Юратакан чĕресем Петербургри ӳнер академийĕн чиркĕвĕнче пĕрлешнĕ. Юратнă Лада Н.К.Рерихшăн кил управçи анчах мар, икĕ талантлă ывăлăн - Юрийпе Святославăн - амăшĕ те, пур ĕçĕнчи юлташĕ те, ĕçлеме хавхалантараканĕ те пулса тăнă.
«Лада» очеркре Николай Константинович Рерих акă мĕн пĕлтерет: «Лада — авалхи вырăс сăмахĕ. Килĕшӳ, теветкеллĕхпе вăй мĕн чухлĕ унра! Елена Ивановнăн кăмăлĕпе те килĕшсе тăрать вăл. Çавăн пек чĕннĕ те ăна. Характерĕнче, несĕллĕхре аталану тĕпре тăнине Серов унăн портретне ӳкернĕ чухне çирĕплетнĕ. Тĕрĕсрех каласан, талпăну. Елена Ивановна вăй-халне хĕрхенмесĕр пулăшу кӳме, хавлалантарма, ăнлантарма яланах хатĕр. Вăйĕ ăçтан тухни пирки тĕлĕнмелли анчах юлать. Пирĕнпе пĕрле Елена Ивановна Ази урлă лашапа каçнă, Тибетра выçăллă-тутăллă пурăнса шăннă, çапах та караваншăн хавхаланупа çирĕплĕх тĕслĕхĕ пулнă. Хăрушлăх мĕн чул çывăхрах, вăл çавăн чухлĕ çĕкленчĕкрех тата хаваслăрах. Юн таппи 140-е çитнĕ пулин те, каравана хăй йĕркелеме хăтланнă, çул çинчи пăтăрмахсенчен хăтăлма та пулăшнă. Вăл хуйха ӳкнине е унăн ĕмĕчĕ татăлнине никам та курман, сăлтавĕ вара сахал мар пулнă.»
Е. Рерих пĕлĕвĕ энциклопедилле пулнă, çав шутра сывлăха сыхласси пирки те нумай пĕлнĕ вăл. Час-часах çемье пайташĕсене, вĕренекенĕсене, ытти халăха та канашсемпе пулăшнă е медицина пулăшăвĕ панă.
Елена Ивановна Рерихсем Индире йĕркеленĕ «Урусвати» Гималай наука тăпчев институчĕн хисеплĕ президенчĕ пулнă. Индире пурăннă вăхăтра вăл Агни Йога (Чĕрĕ Этика) кĕнеке ярăмне çырса пĕтернĕ, "Основы буддизма", "Криптограммы Востока", "Знамя Преподобного Сергия Радонежского" паллă ĕçĕсенене вĕçленĕ. Вырăсла куçарнă "Тайная Доктрина", çавăн пекех "Чаша Востока" (Письма Махатм) ĕçĕсем çав тери аван. Вĕренекенĕсем, ĕçтешĕсем патне янă çырăвĕсем ăслăлăх çӳпçи пулса тăраççĕ.
Ыттисене ырă тăвасшăн хăйне хĕрхенмесĕр ĕçлесе вăл Чĕрĕ Этикăн Вĕрентĕвне (Агни Йога) этемлĕх патне çитернĕ, чылай статьяпа  çырура çавăн никĕсне ăнлантарса панă.
Каçăсем
Категори:Философсем, алфавитпа Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа Категори:Çыравçăсем, алфавитпа Категори:Пĕрлĕх ĕçченĕсем
Талиев Даниил Иванович
Талиев Даниил Иванович (1784-7.4.1837) — çар тухтăрĕ тата патша çарĕн медицина генералĕ. Хальхи Чăваш Республикине кĕрекен Муркаш районĕнчи Тутарань ялĕнче çуралса ÿснĕ. Талиев Петр Ивановичăн (1778-1832) шăллĕ.
Ăçта ĕçлени
Вилнĕ хыççăн ăна Санкт-Петербургри Митрофаний масарĕнче пытарнă.
Чыславсемпе хисепсем
Тата тепĕр виçĕ орденпа наградаланă (вĕсен ячĕсем паллă мар). Çапла вара мĕнпурĕ 5 (пилĕк) орден.
Волконогов капитан тарнă
Волконогов капитан тарнă (Капитан Волконогов бежал) — Наталья Меркулова режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Ноля (Векса юппи)
Ноля  — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Векса юханшывăн сылтăм çыранпе вăрринчен 63 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 84 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кострома юханшыв пуçĕнчен Исады ялĕ патĕнчи шыв виçекен пост таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Атăл юпписен бассейнĕ Рыбинск шывуправĕнчен Хура Атăл кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Тури Атăл, Куйбышев шывуправĕ таран(Хура Атăл бассейне кĕртмесĕр).
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Кострома облаçĕн юханшывĕсем Категори:Вологда облаçĕн юханшывĕсем Категори:Ярославль облаçĕн юханшывĕсем
Глубокая (Переголя юппи)
Каçăсем
Категори:Калининград облаçĕн юханшывĕсем
Тайсэр-Яха
Тайсэр-Яха — Раççей территоринчи юханшыв. Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕ/Ненец АО/Коми Республики территорипе юхать. Юханшыв Кара тинĕсĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 13 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывĕсем Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн анăç чиккинчен Скуратов сăмсахĕ таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ — Кара тинĕсĕ бассейнĕн юханшывесĕм, Печорăпа Обь хушшинче.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ямал-Ненец автономлă тăрăхĕн юханшывĕсем Категори:Ненец АО юханшывĕсем Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Гущин Владимир Иванович
Гущин Владимир Иванович — (20.07.1921-19.01.2001), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 27. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Беларуç фрончĕн 2-мĕш гварди танк çарĕн12-мĕш гварди танк корпусĕн 387-мĕш гварди хăй тĕллен çӳрекен артиллери полкĕн артиллери орудин тĕллекенĕ, гварди аслă сержанчĕ.
Гуно Шарль Франсуа
Шарль Франсуа Гуно (фр. Charles François Gounod; 17 ҫӗртме 1818 — 18 юпа 1893) — Франци композиторĕ, музыка тишкеревҫи, ҫыравҫи-мемуарисӵӗ. Францин лирикӑлла оперин жанрне никӗслекенӗ.
Каҫӑсем
Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа Категори:Франци композиторĕсем Категори:Пайăр çынсем:Франци Категори:Мусăк Категори:Ӳнер Категори:Композиторсем, алфавитпа Категори:Мусăкçăсем, алфавитпа
Артамоновсен ĕçĕ (фильм)
Артамонов Ӗҫӗ (Дело Артамоновых) — Мосфильм киностудире Григорий Рошаль режиссёр 1941 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Иксион
Иксион (Ixion, Ἰξίων; символĕ: ) — Хĕвел системинчи карлик планета, Койпер таврашĕнчи объект, чи пысок плутиносенчен пĕри. 2001-мĕш çулхи çу, 22 Серро Тололо уçнă. Курăнакан çăлтăр виçи - 19,6 (противостояние), абсолютлă çăлтăр виçи 3,25. Хĕвел тавра çăврăнать.
Авалхи грексен мифологири Иксион патша ятне панă. thumb|300px|left|Иксион орбити thumb|300px|left|Иксион орбити
Каçăсем
Категори:Планетăсемпе астероидсен ячĕсем Категори:Карлик планета кандидачĕсем Категори:Койпер таврашĕ Иксион Категори:Нептун орбитине каçакан астериоидсем Категори:2001-мĕш çулта уçнă астериоидсем Категори:2001-мĕш çулта уçнă астрономи объекчĕсем
Кань-сюр-Мер
Кань-сюр-Мер (Cagnes-sur-Mer) — кӑнтӑр-хӗвелтухӑҫ Франци хули тата коммуни, Прованс — Альпсем — Сенкер ҫыран регионӗнче, Тинӗсҫум Альпсем департаменчӗ, Грас тавралӑхӗ, Кань-сюр-Мер-1 тата Кань-сюр-Мер-2 кантонсем.
Хăвăрт Сосна (Сосна)
Каçăсем
Категори:Орёл облаçĕн юханшывĕсем Категори:Липецк облаçĕн юханшывĕсем
Штайнах (Родах юппи)
Штайнах — Германи территоринчи юханшыв. территорипе юхать. Юханшыв Родах (Майн  юппи) юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 46,89 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Унтерегери
Унтерегери (Unterägeri) — Швейцарири коммуна, Цуг кантонне кĕрет.
Каçăсем
Категори:Цуг кантонĕн хулисем
Сен-Клу
Сен-Клу (фр. Saint-Cloud) — хула, коммуна тата хӗвеланӑҫ Парижӑн хулаҫумӗ, хула варринчен 10 км-та Сена ҫыранӗнче вырнаҫнӑ.
Халӑх шучӗ — 29 194 ҫын(2011).
Каҫӑсем
Категори:Пурăнан вырăнсем, алфавитпа Категори:Хула Категори:Франци хулисем
Удомля (кӳлĕ)
Удомля — Раççей территоринчи кӳлĕ. Тĕвер облаçĕнче вырнаçнă. Овсянка юханшыв юхса кĕрет, Съежа юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 10 км².
Урхамахка (фильм, 2021)
Урхамахка (Конёк-горбунок) — Columbia Pictures киностудире Олег Погодин режиссёр 2021 çулта ӳкернĕ рус мусăк илемлĕ камичĕ.
Эшелон (вăрттăн хĕсмет)
«Эшелон» — радиотехника тата разведка хăрушсăрлăхĕ пирки Аслă Британи — АПШ килĕшĕвĕ (Австрали, Канада, Çĕнĕ Зеланди, Аслă Британи, Америкăри Пĕрлешĕннĕ Штатсем; çаплах UKUSA Agreement, AUSCANNZUKUS е Five Eyes ячĕсемпе паллă) рамкинче ĕçлекен  радиоэлектрон разведки глобаль системин пĕрлехи ячĕ.
Каçăсем
Категори:Радиоэлектрон разведки Категори:АПШ вăрттăн хĕсмечĕсем Категори:Кибервăрçă
Лаша ăрачĕсем
300px|справа|Лаша ăрачĕсем Лаша ăрачĕсем — кил лаши ушкăнĕсем, вĕсен генетикаллă палăртнă биологи тата морфологи ĕнĕсем тата паллисем пур, унсăр пуçне вĕсенчен хăшĕсен ушкăнĕн хăйĕн çех пур палăрту вĕсене ытти ушкăнсенчен уйăрса илет.
Тĕнчере лаша ăрачĕсем питĕ те йышлă. Вĕсенечен темиçе лаша тĕсне уйăрса илеççĕ, кашнин хăйĕн тĕллевĕ пур. Пушă вăхăта ирттерме — вăйă валли, лашапа уçăлса çÿреме — «хобби-класс» тенĕ лашасемпе усă кураççĕ. Туризм, утланса çÿреме — спорт лашисемпе, ипподромра чупма — чупă лашисемпе усă кураççĕ.
Каçăсем
Категори:Лаша ăрачĕсем
Песьво (кӳлĕ)
Песьво — Раççей территоринчи кӳлĕ. Тĕвер облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 6,6 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Тĕвер облаçĕн кӳллисем
Боронин Михаил Петрович
Боронин Михаил Петрович — (10.11.1914(28.10)-11.05.1944), Çурçĕр флочĕн Сывлăш-Çăр вăйĕсен 5-мĕш мина-торпедаавиаци дивизин 9-мĕш гварди мина-торпеда авиаци полкĕн звено штурманĕ, гварди лейтенанчĕ, Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 22.
Аль Пачино
Аль Пачино (Al Pacino; 25.4.1940, Восточный Гарлем) — американ кино актёрĕ.
Каçăсем
Категори:1940 çулта çуралнисем Категори:Акан 25-мĕшĕнче çуралнисем
Луца-Яга
Луца-Яга — Раççей территоринчи юханшыв. Ненец АО территорипе юхать. Юханшыв Паханче кӳлмекĕ юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Баренц тинĕсĕн бассейнĕнчи юханшывсем Печора юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикинчен Мăн Ою юханшывĕн бассейнĕн тухăç чикиччен]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — бассейн çук, Юханшыв бассейнĕ  — Баренц тинĕсне кĕрекен Печорăпа Обь юханшывсем хушшинчи бассейн.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Ненец АО юханшывесĕм
Маскарад (фильм, 1941)
Маскарад (Маскарад) — Ленфильм киностудире Сергей Герасимов режиссёр 1941 çулта ӳкернĕ совет мусăк илемлĕ камичĕ.
Пележма
Пележма — Раççей территоринчи юханшыв. Архангельск облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Солза юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен 4 км юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 16 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Васильев Юрий Николаевич (актёр)
Ю́рий Никола́евич Васи́льев (12.10.1939 — 4.6.1999, Мускав) — совет тата раççей театрпа кино актёрĕ, Раççей Федерацин халăх артисчĕ (1999).
Каçăсем
Категори:ГИТИСре вĕренсе тухнисем Категори:Пайăр çынсем:Мускаври Малый театр Категори:Донское çăвинче пытарнисем
Глубокая (юханшыв, впадает в губу Глубокую)
Каçăсем
Категори:Мурман облаçĕн юханшывĕсем
Пележма
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Гущин Николай Фёдорович
Гущин Николай Фёдорович — (14.12.1921-12.06.1944), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 24. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 2-мĕш Украина фрончĕн 52-мĕш çарĕн 294-мĕш перевçĕсен дивизин 857-мĕш перевçĕсен полкĕн рота командирĕ, кĕçĕн лейтенант.
Елисеева (Ларь-Еган юппи)
Елисеева  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Красноярск Ен, Хантă-Манси автономи тăрăхĕ — Югра территорипе юхать. Юханшыв Ларь-Еган юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  163 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Васюган кĕнинчен Вах юханшыв таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Васюган, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Красноярск Енĕн юханшывĕсем Категори:Хантă-Манси автономи тăрăхĕн юханшывĕсем
Нюмылга-Вож
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Двина-Печора бассейн округĕне кĕрет, юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Печора юпписен бассейнĕ Уса кĕриччен. Юханшыв бассейнĕ — Печора.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Коми Республикин юханшывĕсем
Чир (юханшыв)
Чир — Раççей территоринчи юханшыв. Ростов, Волгоград облаçĕсем территорипе юхать. Юханшыв Цимлянск шыв усравĕ юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 317 км, бассейн лаптăкĕ 9580 км2.
Каçăсем
Категори:Ростов облаçĕн юханшывĕсем Категори:Волгоград облаçĕн юханшывĕсем облаçĕсем
Соловьиха (Ануй юппи)
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Бияпа Катунь пĕрлешнинчен Барнаул хуличчен, Алей юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Тури Обь юпписен бассейнĕ, Томь кĕриччен, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Алтай Енĕн юханшывĕсем Категори:Алтай Республикин çырмисем
Власов Андрей Яковлевич
Власов Андрей Яковлевич — (15.10.1913(2)-10.05.1982), Совет Союзĕн Паттăрĕ, ,. Указ дати - 31. Совет Союзĕн Паттăрĕн чысне илнĕ вăхăтра 1-мĕш Беларуç фрончĕн 1-мĕш гварди танк çарĕн 11-мĕш гварди танк корпусĕн 40-мĕш гварди танк бригадин танк ротин командирĕ, гварди капитанĕ.
Пикалица
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе [[Шурă тинĕс юханшывсен бассейнĕ Золотница юханшывĕн бассейнĕн Çурçĕр-тухăç чиккинчен Воронов сăмсахĕччен (Çурçĕр Двина юханшывсăр)]]не кĕрет. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Çурçĕр Двина, Вычегдăпа Кĕçĕн Çурçĕр Двина пĕрлешинчен анатарах, Юханшыв бассейнĕ  — Çурçĕр Двина.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Архангельск облаçĕн юханшывĕсем
Казаков Евгений Петрович
Евгений Петрович Казаков (22.10.1934, Бутурлино (унчен Кетарша ял),, РСФСР, ССРП çур.) — XX, XXI ĕмĕрсенчи совет, раççей археологĕ, историкĕ, истори ăслăхĕсен тухтăрĕ, Атăл-Урал регионĕнче авалхи тата вăтам ĕмĕрсенчи археологи специалисчĕ. ТР ĂА А. Х. Халиков ячĕллĕ археологи институтĕнчи вăтам ĕмĕрсен археологийĕ уйрăмĕн ăслăхăн аслă ĕçтешĕ.
1963 çулта Хусанти В.И. Ульянов-Ленин ячĕллĕ патшалăх университетĕнче аслă пĕлӳ илнĕ. Виçĕ çул хушшинче ССРП ĂАХФ Чĕлхе, литература тата истори институтĕнчи (ЧЛИИ) археологипе этнографи уйрăмĕнче аспирантурăра пĕлĕвне ӳстернĕ. 1967 çултанпа ССРП ĂАХФ Г. Ибрагимов ячĕллĕ ЧЛИИ ă.к.ĕç., ă.а.ĕç., ă.е.ĕç. пулса ĕçленĕ. 1996 çулта, асăннă института реорганизациленме тытăнсан, Евгений Петровича Шигабутдин Марджани ячĕллĕ истори институтне куçарнă. 2014 çулта ансах йĕркеленĕ ТР ĂА А. Х. Халиков ячĕллĕ археологи институчĕн ăслăхăн тĕп ĕçлевçи пулса тăнă.
Диссертацисем
1972 çулта Е.П. Казаков «Танкеевский могильник (к вопросу об этнокультурных компонентах ранней Волжской Болгарии)» темăпа кандидат дисертацине хӳтĕленĕ.
1994 çулта Мускаври патшалăх университетĕнче «Культура ранней Волжской Болгарии (этапы этнокультурной истории)» темăпа тухтăр дисертацине хӳтĕленĕ.
Ăслăхри тĕп ĕçĕсем тата публикацийĕсем:
РĂА Археологи институчĕн Хирти тĕпчесен уйрăмĕ çирĕплетнипе 60 ытла евит (250 а.л.) хатĕрленĕ. 500 яхăн ăслăх ĕçне тăван çĕршыври, ют çĕршывсенчи кăларăмсенче (Болгарире, Хункăрире, Финляндире тата АПШ-ра), çав шутра 11 монографи, публикациленĕ. Юлашкисене Урал-Атăл халăхĕсен историнчи паллă тапхăрĕсене çĕнĕ материалсене усă курса çутатнă.
Асăрхавсем
Казаков, Евгений Петрович
Жанна Самари
Жанна Самари (Léontine Pauline Jeanne Samary; 4 пуш 1857, Нёйи-сюр-Сен — 18 авăн 1890, Париж) — франци актриси.
Каҫӑсем
Категори:Пайăр çынсем:Франци Категори:Франци хĕрарăмĕсем Категори:Актёрсем, алфавитпа Категори:1857 çулта çуралнисем Категори:1890 çулта вилнисем
Белое кӳлĕ (Гатчина)
Белое — Раççей территоринчи кӳлĕ. Ленинград облаçĕнче вырнаçнă. юханшыв юхса кĕрет, Тёплая (юханшыв) юхса тухать. Кӳлĕ лаптăкĕ 0,32 км².
Каçăсем
Категори:Кӳлĕсем алфавитпа Категори:Ленинград облаçĕн кӳллисем
Пишляй
Пишляй —Раççей территоринчи юханшыв. Мордва Республики, Кисан облаçĕ, Чулхула облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Явас юханшывăн сылтăм çыранĕпе вăрринчен 53 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 12 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Хура Атăл шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ — Мăкшă Темников хулинчи Шыв виçекен постран вăрриччен,Цна юханшывсăр. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Мăкшă. Юханшыв бассейнĕ — Хура Атăл.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Мордва Республикин юханшывĕсем Категори:Кисан облаçĕн юханшывĕсем Категори:Чулхула облаçĕн юханшывĕсем
Чудь
Чудь — финн-укăр пĕрлелĕхĕнчи балт-финн группине (водь, весь, сумь, емь) кĕрекен йăхсен авалхи вырăс ячĕ.
Пĕрремĕш чудь йăхĕсене «финландсем е естландсем» тесе 1734 çулта Абора ĕçлекен Альгот Скарина профессор (1684—1771) «De originibus priscæ gentis Varegorum» диссетацинче палăртнă.
Каçăсем
Категори:Финн-укăо халăхĕсем Категори:Авалхи вырăс йăхĕсем
Голубец (Обь юппи)
Голубец  — Раççей территоринчи юханшыв. Томск облаçĕ, Çĕн Çĕпĕр облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Обь юханшывăн сулахай çыранĕпе вăрринчен  2327 км   юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 21 км.
Шыв реестрĕн хыпарĕсем
Раççей патшалăх шыв реестрĕн хыпарĕпе Тури Обь шыв бассейн округĕне кĕрет. Шыв хуçăлах участокĕ- Обь Чулым кĕнинчен Кеть таран. Юханшывăн кĕçĕн бассейнĕ — Чулым, юханшыв бассейнĕ — Тури Обь, Иртыш кĕриччен.
Шыв ресурсĕсен федераци агентстви хатĕрленĕ РФ территорин шыв хуçалăх районĕсен геоинформаци системин хыпарĕпе :
Каçăсем
Категори:Томск облаçĕн юханшывĕсем Категори:Çĕн Çĕпĕр облаçĕн юханшывĕсем
Штайнбах (Гершпренц юппи)
Штайнбах — Германи территоринчи юханшыв. Гессен территорипе юхать. Юханшыв Гершпренц юханшыва юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 2,2 км, бассейн лаптăкĕ км2.
Каçăсем
Категори:Гессен юханшывĕсем
Норнога
Норнога — Раççей территоринчи юханшыв. Кострома облаçĕ, Вологда облаçĕ, Ярославль облаçĕ территорипе юхать. Юханшыв Едомша юханшывăн сулахай çыранпе вăрринчен 8,4 км  юхса кĕрет. Юханшыв тăршшĕ 11 км.