cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Amet Özenbaşlı
Siyasiy faaliyeti
Qırımğa qaytıp kelgenden soñ Qırım Musulmanlarınıñ Kongressinde teşkil olğan Qırım Musulman İcra Komiteti azalığına saylandı. Bu zamandan başlap, siyasiy faaliyetlerini arttırıp sürdürdi. Daa soñra Amet Özenbaşlı, I Qırımtatar Milliy Qurultayınıñ delegatı ve onıñ faal teşkilcilerinden birisi oldı. Grajdanlıq cenki vaqtında "Millet" gazetasınıñ yazıcısı, soñ Milliy Fırqanıñ yolbaşcılarından birisi oldı. 1920 senesiniñ soñunda, vatanından ketmege istemegen Amet Özenbaşlı, Qırımda Sovet akimiyeti qurulğandan soñ, halqınıñ aq-uquqları içün, bu akimiyet çerçivesinde küreşmege qarar berdi. 1921 senesi, Totayköy Muallim Oquv Yurtunda müdirlikke atandı. 1922 senesinde ise, Qırım Devlet Universiteti, Tibbiyet Fakultetini bitirip, siñir hastalıqları ekimi oldı. Amet Özenbaşlı, 1922 senesi aprel 12-de "Qırımtatar Milletçilik Gruppası"na mensüp dep apiske atıldı. 1924-1927 seneleri arasında, Qırım Muhtar Şuralar Sotsialistik Cumhuriyeti Maliye Halq Komissarı yardımcısı oldı. Ondan soñ ise, tekrar ekimlik yapmağa başladı. 1928 senesi 25 yıl apis cezasına çarptırıldı. Amma, 1931 senesi yanvar 30 künü makeme bu ükümni 10 yıllıq lager cezasına çevirdi. 1934 senesi o, Qırım tışında yaşamağa qalmaq şartınen, serbest taşlandı, Sibirdeki Novosibirsk, Pavlograd şeerlerinde sürgünlikte yaşadı, ekimlik yaptı, II Cian cenki esnasında, Alman işğalinde Qırımğa qayttı.
Qırımdan qaçışı
Qızı Meryem Özenbaşlı bu zamanı ‘‘Bu II Cian cenki olğan vaqıtta babam Qırımğa qayttı. Almanlar mında olğanlar vaqıtı keldi. Ondan evel babamnıñ mında kelmege aqqı yoq edi. Onı tutıp apiske atar ediler. Almanlar kelgeninen ailece kelip Qırımğa Ukrainağa yerleştik. Bir vaqıt qalğandan soñ... Müit öylesine deñişti. Eki vahşiy çizmeniñ arasında qaldıq. Babam ve diger Qırımlı aileler bu eki vahşiy çizmeden qaçmağa istedi. Birisi Hitlerniñ faşist çizmesi, ekincisi ise Stalinniñ faşist çizmesi edi. Biz Qrımlılar ekisiniñ arasında qalğan edik. Ekisi de Tatarlarğa hor baqar edi. Alman ükümetinden talapları bar edi. Bunıñ içün bir vaqıttan soñ Almanlar da babamdan raatsız oldı. Onı apiske atacaqlar edi. O Alman ükümetinden milliy aqlarını tiledi. Ancaq, Almanlar bularnı asıl qabul etmediler. İstegenleri babamnıñ “kollaborant” yani “işbirlikçi” olması edi. Oña böyle bir mevqi lâyıq kördiler. Babam bu siyasetni asıl qabul etmedi. Babam bunıñ üzerine qaçmaq alında qaldı Qırımdan’’ sözleri ile añlatır ("Avrupa Zaman" gazetasında 2007 s. sentâbr ayında Ahmet Özay tarafından derc etilgen).
Romaniyadan qaçırılışı ve esareti
1943 senesi, Sovet ordusı, kelmeden evel, Aqmescitten ayrılıp evel Adeske yerleşti soñra da Romaniyağa ketti. Romaniyada bir vaqıt Köstencede qaldı. Bu vaqıtta çeşitli sebeplernen Avropadaki Qırımtatar diasporasınıñ lideri Mustafa Edige Qırımal ile rastkeldi. Köstenceni işğal etken Ruslar onı qaçırıp, tutuqlap Moskvağa yiberdiler. 1947 s. sentâbr 20-de ise 25 yıl lager cezasına maküm ettiler.
Mecıbij
MY undefined Mecıbij (Меджибіж) - Ukrainanıñ Hmelnıtskıy vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1768 kişi.
Amet Özenbaşlı
Üriyetke qavuşması ve vefatı
Özü kibi ekim olğan qızı Meryem Özenbaşlı da sürgünlikten qaytqandan soñ 2007 senesi Aqmescit şeerinde ayatqa közlerini yumdı.
32
32 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Penza
MY undefined Penza (Пенза) - Rusiyenıñ Penza vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 520 300 kişi.
Yipek Yolı
Yipek yolunıñ üstünde emiyetli pek köp din darqalğan türli halqlarnıñ urf-adetleri bir-birimen baylanış yasağan şulay da bolsa yol üstünde bir nece viruslar de peyda bolğan türli qastalıqlar, avuruvlar darqalğan, veba qastalığı Avropağa qadar cetip halqnıñ köbüsiniñ ölümine sebep bolğan.
thumb|Mında yipek yolunıñ deñiz arqalı baylanuvı kök tüsmen kösterilgen
961
961 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Zaborye (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Zaborye (Заборье) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 52 kişi.
Trudove (Pişçanka rayonı)
MY undefined Trudove (Трудове) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 494 kişi.
Ableş
Ableş (Пруди, Аблеш, Пруды, Аблеш) — Qırımnıñ İçki rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 2 747 kişi (2001 senesi).
34
34 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Penkivka (Şargorod rayonı)
MY undefined Penkivka (Пеньківка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 2 315 kişi.
Pariyivka (İllintsi rayonı)
MY undefined Pariyivka (Паріївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 473 kişi.
Kaşub tili
Kaşub tili (kaşubca -{kaszëbsczi jãzëk}-) - ğarbiy slavân gruppasından bir tildir, Lehistandaki Kaşubiya regionınıñ resmiy tili. Kaşub tilinde laf etkenlerniñ sayısı 50 000-ge yaqın.
962
962 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Starıye Matı
MY undefined Starıye Matı (Старые Маты) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 975 kişi.
960
960 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Novgorod vilâyeti
Novgorod vilâyeti (Новгородская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Velikiy Novgorod.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Meskün yerler:
33
33 senesi — I asırnıñ bir senesi.
963
963 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Çalğarı
Çalğarı (Красне, Чалгари, Красное, Чалгары) – Qırımnıñ Aqmescit rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1034 kişi.
Mnogovodnoye
Mnogovodnoye (Многоводне, Многоводное) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 641 kişi (2001 senesi).
Yuqarı Sorb tili
-{H|crh-latn:Lujitsa;crh-cyrl:Лужица}- Yuqarı sorb tili ya da Yuqarı Lujitsa tili (öz adı -{hornjoserbska rěc, hornjoserbšćina}-) - bir ğarbiy slavân tilidir, Almaniyadaki Yuqarı Lujitsa regionında qullanıla. Yuqarı sorbca laf etkenlerniñ sayısı 55 000-ge yaqın.
Timirâzeva (Adıgeya)
MY undefined Timirâzeva (Тимирязева) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1156 kişi.
Cağa Şeyh Eli
Cağa Şeyh Eli (Холмове, Джага-Шейх-Елі, Холмовое, Джага-Шейх-Эли) - Qırımnıñ Qurman rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 10 kişi (2001 senesi).
Oleksandrivka (Ades vilâyeti)
MY undefined Oleksandrivka (Олександрівка) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 188 kişi.
Blagodatne (Hartsızk şeer şurası)
MY undefined Blagodatne (Благодатне) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 34 kişi (2013 senesi).
Suyundükovo (Bakalı rayonı)
MY undefined Suyundükovo (Суюндюково) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 147 kişi.
966
966 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Orenburg vilâyeti
Orenburg vilâyeti (Оренбургская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Orenburg.
Rolâ
MY undefined Rolâ (Роля) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 200 kişi.
Pyatıhatka (Pişçanka rayonı)
MY undefined Pyatıhatka (П'ятихатка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 54 kişi.
Mala Çernigivka
MY undefined Mala Çernigivka (Мала Чернігівка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 275 kişi.
Orenburg vilâyeti
Şeerler:
Meskün yerler:
Qul Çora
Qul Çora (Некрасовка, Кул-Чора, Некрасовка, Кул-Чора) — Qırımnıñ İçki rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 351 kişi (2001 senesi).
35
35 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Prıvilne (İllintsi rayonı)
MY undefined Prıvilne (Привільне) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 287 kişi.
Tabaçnıy (qasaba)
MY undefined Tabaçnıy (Табачный; ТутыншӏапI) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 2011 kişi.
36
36 senesi — I asırnıñ bir senesi.
965
965 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Zadoriha
MY undefined Zadoriha (Задориха) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 21 kişi.
Rudanske
MY undefined Rudanske (Руданське) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 261 kişi.
Starıye Şaraşli
MY undefined Starıye Şaraşli (Старые Шарашлы) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 410 kişi.
Malıy Kobılın
MY undefined Malıy Kobılın (Малий Кобилин) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 276 kişi.
Futbol
thumb|right|300px|[[Amerika Qoşma Ştatlarında bala futbolı matçı]] Futbol - topnen oynalğan rağbetli bir sporttır. 260px|thumb|right|Futbol oynalğan yer.
Yarmolıntsi
MY undefined Yarmolıntsi (Ярмолинці) - Ukrainanıñ Hmelnıtskıy vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Yarmolıntsi rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 8 914 kişi (2001 senesi).
Kopiyivka (İllintsi rayonı)
MY undefined Kopiyivka (Копіївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 646 kişi.
Silez tili
Silez tili ya da şlonska tili (öz adı -{ślōnskŏ gŏdka}-) - ğarbiy slavân gruppasından bir tildir, Lehistandaki Sileziya regionında cayılınğandır. Silez tiliniñ taşıyıcılar sayısı 1 200-ge yaqın.
Oröl vilâyeti
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Meskün yerler:
İnternet domeni
İnternet domeni — unikal domen adınen belgilengen internet domen adlarınıñ iyerarhik fezasınıñ pıtağıdır.
Domenniñ tam adı noqtalarnen bölüngen o kirgen cümle domen adlarından ibaret. Meselâ, -{crh.wikipedia.org.}- (soñunda noqta bar) tam adı "-{crh}-" üçünci seviyeniñ domenini ifade ete, o ise "-{org}-" domenine kirgen "-{wikipedia}-" ekinci seviyeniñ domenine kire, "-{org}-" domeni ise tamır domenge kire.
Seitümer Emin
Seitümer Emin tolu adı Seitümer Ğafar oğlu Emin  (1921 s. mayıs 15, Albat köyü, Qırım — 2004 s. mart 21, Novorossiysk, Rusiye) — meşur qırımtatar şair, tercimeci ve yazıcı.
Mala Fosnâ
MY undefined Mala Fosnâ (Мала Фосня) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 236 kişi.
Taktagulovo (Bakalı rayonı)
MY undefined Taktagulovo (Тактагулово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 409 kişi.
Tallı-Sıza
MY undefined Tallı-Sıza (Таллы-Сыза) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 147 kişi.
Tkaçöv (Adıgeya)
MY undefined Tkaçöv (Ткачёв) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir hutor. Ealisiniñ sayısı 204 kişi.
Dunayivtsi (şeer)
MY undefined Dunayivtsi (Дунаївці) - Ukrainanıñ Hmelnıtskıy vilâyetinde bir şeer. Dunayivtsi rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 16 448 kişi (2001 senesi).
967
967 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Mıkolayiv
MY undefined
Mıkolayiv (Миколаїв, qırımtatar tarihiy isim Balaban) - Ukrainada bir şeerdir, Mıkolayiv vilâyetiniñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 506,4 biñ (2008 senesi).
Beng Malea
Beng Malea ya Bung Mealea (Khmerçe:ប្រាសាទបឹងមាលា "lotos kiçik gölü") - o Angkor Vat kompleksı vaqtı ibadethanesidir. O Kamboçiyada Angkor Vatnıñ asas ibadethanelerden şarqta, Preah Khan Kompong Svayga qadimiy raca yolundadır.
Makedoniya (añlam)
Makedoniya:
Homenkı (Şargorod rayonı)
MY undefined Homenkı (Хоменки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 2 165 kişi.
Jelanne
MY undefined Jelanne (Желанне) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 421 kişi (2013 senesi).
37
37 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Abdulla Tuqay
Abdulla Muhammedarif oğlu Tuqay (Ğabdulla Möxämmätğärif ulı Tuqay, Габдулла Мөхәммәтгариф улы Тукай; 1886 s. aprel 26 - 1913 s. aprel 13) - Tatar halqınıñ büyük şairi, yazıcı, publitsist ve edebiy tenqitçi. Sıqça zemaneviy Tatar edebiyatınıñ esasçısı olaraq añıla.
Abdulla Tuqay 1886 senesi aprel 26 künü Qazan guberniyasınıñ Quşlavıç köyünde doğğan. Babası şu köyde mollalıq yapqan edi. Dört yaşında olğan Abdulla öksüz qaldı. Ondan soñ balalığını Qırlay köyünde bir köylü qorantasında keçirdi. İlk tasilini Qırlay mektebinde aldı. 1895 s. soñ Uralsk şeerinde (şimdi Qazahistandaki Oral şeeri) aqrabalarınıñ yanında aile terbiyesi körip aynı zamanda şeer medresesinde oquy edi. Anda Tatar halq edebiyatınıñ inceliklerinen beraber, Arap, Fars, Rus, Başqurt, Türk kibi halqlarnıñ edebiyatlarını da ögrendi.
Osmanlı Devletinden Rusiyege kelgen Türk ceditçisi Abdulveli onı Türkçe ve Frenk edebiyatlarınen tanıştırdı. Tuqay daa soñra Abdulveli içün dünyanı tanımaq içün közümni açqan kişi degen. Tuqay medresede oqup şiirler yazmağa başladı. 1905 senesiniñ başında sotsial-demokratlar organı olan "Uralets" gazetasına mürettip olaraq kirdi. Şeerdeki inqilâbiy areketlerinde de iştirak etti. 1905 s. inqilâbından soñ Uralskte Tatar tilinde çıqarılıp başlağan "Fiker" (Fikir), "-{crh-latn: Äl-ğasrel cädit; crh-cyrl: Әл-гасрел җәдит}-" (Yañı asır) gazetalarında, "-{crh-latn: Uqlar; crh-cyrl: Уклар}-" (Oqlar) mecmuasında faal olaraq çalıştı. Bu neşirlerniñ em mürettibi, em tüzetici, em jurnalistlerden birisi, em de muarriri edi. "Cayıq"ta Tuqaynıñ şairligi ve yazıcılığı inkişaf etti, şüreti bütün Rusiyege cayıldı. Tuqay 1907 senesi küzünde Qazanğa qayttı. O zamanki edebiy-medeniy müitniñ merkezinde istidadı kemalına yetti. Bu devirde Tuqay esasen "-{crh-latn: Yäşen; crh-cyrl: Яшен}-" (Yaşın) ve "Yalt--{crh-latn: yolt; crh-cyrl: йолт}-" (Tañ) icviy mecmualarında çalışa edi. 1907-1912 seneleri arasında eñ namlı şiirlerini yazdı. Şiirlerniñ esas mevzusı adiy halqnıñ yaşayışı edi.
1913 s. aprelniñ 15 künü Abdulla Tuqay tuberkulöz hastalığından 26 yaşında olğanda vefat etti.
38
38 senesi — I asırnıñ bir senesi.
969
969 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Novokonstantinovka
Novokonstantinovka (Новокостянтинівка, Новоконстантиновка) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 165 kişi (2001 senesi).
Tokberdino
MY undefined Tokberdino (Токбердино) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 426 kişi.
970
970 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Kvahtüga
MY undefined Kvahtüga (Квахтюга) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 86 kişi.
Tröhreçnıy
MY undefined Tröhreçnıy (Трёхречный) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir hutor. Ealisiniñ sayısı 587 kişi.
Qara Qobı
MY undefined Qara Qobı (Кара Кобы; Кор-Кобы) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Oñuday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 244 kişi.
Yuliyampil
MY undefined Yuliyampil (Юліямпіль) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 204 kişi.
39
39 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Tav Dayır
Tav Dayır (Лісносілля, Тав-Даїр, Лесноселье, Тав-Даир) – Qırımnıñ Aqmescit rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 560 kişi (2001 senesi).
971
971 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Mıkolayivka (Pişçanka rayonı)
MY undefined Mıkolayivka (Миколаївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 224 kişi.
Pavlivka (İllintsi rayonı)
MY undefined Pavlivka (Павлівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 606 kişi.
Keriç şeer şurası
Keriç şeer şurası (Керченська міськрада, Керченский горсовет) – Qırımda eñ şarqiy bir regiondır. Region terkibinde tek bir şeer (Keriç) bar.
972
972 senesi — X asırnıñ bir senesi.
40
40 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Klıkovskaya
MY undefined Klıkovskaya (Клыковская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 14 kişi.
Venera (Qırım)
Venera (Відрадне, Венера, Отрадное, Венера) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 94 kişi (2001 senesi).
Larıne
MY undefined Larıne (Ларине) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 775 kişi (2013 senesi).
973
973 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Udobnıy (Adıgeya)
MY undefined Udobnıy (Удобный) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1521 kişi.
41
41 senesi — I asırnıñ bir senesi.
974
974 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Badut
Badut (İndoneziye tilde: Candi Badut) - Malang şeerinnen 5 km tiresi könbayıda Tidar dairesinde 8 asır İnduizm ibadethanesidir (Çandi).
Novopavlovka (Canköy rayonı)
Novopavlovka (Новопавлівка, Новопавловка) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 499 kişi (2001 senesi).
975
975 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Kerçek İsa Kilsesi
Kerçek İsa Kilsesi (çince 真耶穌教會) - 1917 senesi Çinniñ paytahtı Pekinde qurulğan mustaqil hristian bir kilsesidir. Bugün 45 memleketten 1 500 000 azası bardır. Kilse XX asırnıñ başında protestantlıqtan ayrılaraq çıqqandır. Kilse Milât ve Pashalyanı qayd etmez.
Fedorivka (Şargorod rayonı)
MY undefined Fedorivka (Федорівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 798 kişi.
Karakol (Onguday rayonı)
MY undefined Karakol (Каракол; Кара-Коол) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Onguday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 411 kişi.
Konetsgorye (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Konetsgorye (Конецгорье) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 115 kişi.
42
42 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Ust-Sahray
MY undefined Ust-Sahray (Усть-Сахрай) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 285 kişi.
977
977 senesi — X asırnıñ bir senesi.
978
978 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Şeyh Eli
Şeyh Eli (Партизани, Шейх-Елі, Партизаны, Шейх-Эли) – Qırımnıñ İslâm Terek rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 724 kişi.
Smila
MY undefined Smila (Сміла) - Ukrainanıñ Çerkası vilâyetinde bir şeer. Smila rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 68 671 kişi.
43
43 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Kolomıya
MY undefined Kolomıya (Коломия) - Ukrainanıñ İvano-Frankivsk vilâyetinde bir şeer. Kolomıya rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 61 448 kişi.
Yampil rayonı (Vinnıtsâ vilâyeti)
Yampil rayonı (Ямпільський район) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde bir rayondır.
Meskün yerleri
Şeer:
Köyler:
979
979 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Konovalovskaya
MY undefined Konovalovskaya (Коноваловская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 6 kişi.
Qayıncı (köy)
MY undefined Kayança (Каянча; Кайынчы) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Onguday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.
Pskov vilâyeti
Pskov vilâyeti (Псковская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Pskov.
44
44 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Pskov vilâyeti
Şeer şeklinde qasabalar:
Urmanayevo
MY undefined Urmanayevo (Урманаево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 256 kişi.
Tatar Barın
Tatar Barın (Озерки, Татар-Барин, Озерки, Татар-Барын) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 474 kişi (2001 senesi).
Raykı (İllintsi rayonı)
MY undefined Raykı (Райки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 328 kişi.
Horoşiv
MY undefined Horoşiv (Хорошів) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Volodarsk-Volınskıy rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 7 632 kişi (2009 senesi).
Zelenogirske
MY undefined Zelenogirske (Зеленогірське) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 789 kişi.
981
981 senesi — X asırnıñ bir senesi.
980
980 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Semenivka (Şargorod rayonı)
MY undefined Semenivka (Семенівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 505 kişi.
Penza vilâyeti
Penza vilâyeti (Пензенская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Penza.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Köyler:
Râzan vilâyeti
Râzan vilâyeti (Рязанская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Râzan.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Köyler:
45
45 senesi — I asırnıñ bir senesi.
46
46 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Küçük Özenbaş
Küçük Özenbaş (Многоріччя, Кючюк-Озенбаш, Многоречье, Кучук-Озенбаш) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 58 kişi (2001 senesi).
İvankı (Pogrebışçe rayonı)
MY undefined İvankı (Іваньки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pogrebışçe rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 82 kişi.
Bila (Yampil rayonı)
MY undefined Bila (Біла) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 890 kişi.
Topçıköy
Topçıköy (Долинне, Топчикой, Долинное, Топчикой) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 678 kişi (2001 senesi).
Teklivka (Şargorod rayonı)
MY undefined Teklivka (Теклівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 355 kişi.
Uçebnoye lesniçestvo
MY undefined Uçebnoye lesniçestvo (Учебное лесничество; Зыщагъасэхэрэ мэзӏыгъыпI) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı ? kişi.
982
982 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Ustümovo
MY undefined Ustümovo (Устюмово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 179 kişi.
Korbala (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Korbala (Корбала) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 4 kişi.
Çortorıya (İllintsi rayonı)
MY undefined Çortorıya (Чортория) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 596 kişi.
Pısarivka (Şargorod rayonı)
MY undefined Pısarivka (Писарівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 712 kişi.
Kuliga (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Kuliga (Кулига) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 35 kişi.
Födorovka (Bakalı rayonı)
MY undefined Födorovka (Фёдоровка) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.
Qayırlıq
MY undefined Kayarlık (Каярлык; Кайырлык) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Onguday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 195 kişi.
Hakodz
MY undefined Hakodz (Хакодзь) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.
Drobışeve
MY undefined Drobışeve (Дробишеве) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3 047 kişi (2011 senesi).
Lişçıntsi
MY undefined Lişçıntsi (Ліщинці) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pogrebışçe rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 431 kişi.
47
47 senesi — I asırnıñ bir senesi.
986
986 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Smolensk vilâyeti
Smolensk vilâyeti (Смоленская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Smolensk.
Memleketler telefon kodlarınıñ cedveli
Bu dünya memleketleriniñ telefon kodlarınıñ cedvelidir.
Smolensk vilâyeti
Şeer şeklinde qasabalar:
48
48 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Hrinivka (İllintsi rayonı)
MY undefined Hrinivka (Хрінівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 601 kişi.
Terekli Abaş
Terekli Abaş (Прозрачне, Тереклі-Абаш, Прозрачное, Терекли-Абаш) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 7 kişi (2001 senesi).
Sahalin vilâyeti
Sahalin vilâyeti (Сахалинская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Yujno-Sahalinsk.
Şeerler:
988
988 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Sahalin vilâyeti
Şeer şeklinde qasabalar:
Aqmelez
Aqmelez (Ключове, Акмелез, Ключевое, Акмелез) – Qırımnıñ İslâm Terek rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 82 kişi.
49
49 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Hlibodarske
MY undefined Hlibodarske (Хлібодарське) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 519 kişi.
Para birlemi
Para birlemi - mal ve hızmet içün ödeme olaraq bütün devlet ve şahsiy müessiseler tarafından qabul olunmaq kerek olğan qanunğa binaen belgilengen ödeşme vastadır.
Sadkivtsi (Şargorod rayonı)
MY undefined Sadkivtsi (Садківці) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 635 kişi.
Hamışki
MY undefined Hamışki (Хамышки; Хъымыщкӏэй) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 760 kişi.
Kilis (il)
Kilis - Türkiye Cumhuriyetiniñ bir vilâyeti.
989
989 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Kurgomen
MY undefined Kurgomen (Кургомень) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 35 kişi.
Romanovo-Hutir
MY undefined Romanovo-Hutir (Романово-Хутір) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 383 kişi.
Tambov vilâyeti
Tambov vilâyeti (Тамбовская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Tambov.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
50
50 senesi — I asırnıñ bir senesi.
990
990 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Novi Homenkı
MY undefined Novi Homenkı (Нові Хоменки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 301 kişi.
Çudniv
MY undefined Çudniv (Чуднів) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir şeer. Çudniv rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 6 124 kişi.
991
991 senesi — X asırnıñ bir senesi.
51
51 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Kulada
MY undefined Kulada (Кулада; Кулады) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Onguday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 467 kişi.
Stavkı (Pişçanka rayonı)
MY undefined Stavkı (Ставки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 805 kişi.
UAnimals
-{H|UAnimals}-
-{UAnimals}- — Ukrainada ayvanlarnıñ aqlarını qorçalağan insaniyetlik areketi.
Tarih
Cemaat faali Oleksandr Todorçuk 2016 senesi ayvan aqlarını qorçalağan teşebbüsini qurdı.
UAnimals teşkilâtınıñ faaliyeti tsirkte ayvanlarnıñ istismarına qarşı küreşinen başladı, bu künge qadar teşkilât Kıyiv, Dnipro, Ternopil ve başqa şeerlerde köçüci tsirklerde ayvanlarnıñ yasaqlanmasını talap etip, maqsatlarına irişti. Şimdi aynı teşebbüs Ukrainada ayvanlar istismarınıñ bütünley yasaqlanmasını talap etmege devam ete.
2017 senesi oktâbrniñ 15-inde Ukrainada ayvan aqlarınıñ qorçalanuvına bağışlanğan yürüş UAnimals tarafından ötkerildi. Bu adise Ukrainanıñ 17 şeerinde olıp keçti. Kıyiv, Lviv, İvano-Frankivsk, Ades, Dnipro ve Mariupol kibi şeerler bu ğayege qol tuttı. Kütleviy haber vastalarınıñ malümatına köre, tek Kıyivde ötkerilgen yürüşke beş biñden ziyade insan iştiraq etti. Böyleliknen, teşkil olunğan marş Şarqiy Avropada ayvan aqları qorçalanuvına bağışlanğan tedbirler arasında eñ büyük insan destegini qazanğan tedbir olaraq tanıldı. Şu seneden başlap, çeşit vilâyet qasabalarda, şeerlerde biñlernen adam toplağan ve çeşit cemaat erbaplarınen beraber belli sanat adamlarnı (meselâ, Camala ve ONUKA) birleştirgen yürüş tedbiri er yıl ötkerilmekte.
2017 senesinden başlap insaniyetlik areketi faal şekilde kürkten vazgeçüv prapagandasını başladı. UAnimals teşebbüsiniñ ötkergen muzakereleriniñ neticesinde -{Andre TAN, BEVZA, ELENAREVA, Ksenia Schnaider, PRZHONSKAYA, Nadya Dzyak}- ve -{Yana Chervinska}-, öz şirketlerinde yaratılğan urbalarında, kürk işletilmesinden vazgeçti. Budan da ğayrı UAnimals yunus balıqlarını tutqan delfinariylerniñ qapatılması ve ayvanlar üzerinde tetqiq etmelerniñ toqtatılması içün küreşini devam ete.
Kiribati
Kiribati, resmiy adı Kiribati Cumhuriyeti (kiribatice -{Kiribati, Ribaberikin Kiribati}-; Kiribati, Republic of Kiribati) - Okeaniyadaki Mikroneziya regionında bir memleket.
Andriyivka (Volnovaha rayonı)
MY undefined Andriyivka (Андріївка) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 915 kişi (2011 senesi).
Yultimirovka
MY undefined Yultimirovka (Юльтимировка) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 274 kişi.
Mihaylovskaya (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Mihaylovskaya (Михайловская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 25 kişi.
Tsvetoçnıy (Adıgeya)
MY undefined Tsvetoçnıy (Цветочный) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 1423 kişi.
Çumalâ
MY undefined Çumalâ (Чумаля) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 65 kişi.
995
995 senesi — X asırnıñ bir senesi.
993
993 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Şaumân (Adıgeya)
MY undefined Şaumân (Шаумян) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir hutor. Ealisiniñ sayısı 393 kişi.
53
53 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Büyük Qaralez
Büyük Qaralez (Красний Мак, Біюк-Каралез, Красный Мак, Биюк-Каралез) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 754 kişi (2001 senesi).
Yurminka (Başqırtistan)
MY undefined Yurminka (Юрминка) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Bakalı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 5 kişi.
Qaranğut Oyrat
Qaranğut Oyrat (Тімірязєве, Карангут-Ойрат, Тимирязево, Карангут-Ойрат) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 253 kişi (2001 senesi).
996
996 senesi — X asırnıñ bir senesi.
54
54 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Hal Aşa
MY undefined Hal Aşa (maltaca Ħal Għaxaq) Maltada bir şeerdir.
Acı Bolat
Acı Bolat (Углове, Аджи-Болат, Угловое, Аджи-Болат) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 3 515 kişi (2001 senesi).
Petrivka (Ades vilâyeti)
MY undefined Petrivka (Петрівка) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 4 898 kişi.
Slobodışçe (İllintsi rayonı)
MY undefined Slobodışçe (Слободище) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 988 kişi.
997
997 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Surogatka
MY undefined Surogatka (Сурогатка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 106 kişi.
Blıznükı
MY undefined Blıznükı (Близнюки) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Blıznükı rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 6 806 kişi (2001 senesi).
Tver vilâyeti
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
55
55 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Oraz
Oraz (Колоски, Ораз, Колоски, Ораз) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1004 kişi (2001 senesi).
Popelühı (Pişçanka rayonı)
MY undefined Popelühı (Попелюхи) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 468 kişi.
Mırolübiv
MY undefined Mırolübiv (Миролюбів) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 671 kişi.
Popelühı (Pişçanka rayonı)
Popelühı stantsiya qasabası olaraq inkişaf etti: ealiniñ çoqusı demiryolda çalıştı.
Din
Qasabada Ukrain ortodoks kilsesi Mogıliv-Podilskıy yeparhiyası Pişçanka blagoçinnıylığınıñ Aziz Nikolay kilsesi bar.
Kupçegen
MY undefined Kupçegen (Купчегень) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Onguday rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 551 kişi.
998
998 senesi — X asırnıñ bir senesi.
56
56 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Buşa
MY undefined Buşa (Буша) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 847 kişi.
Yahya Peyğamber
thumb Yahya Peyğamber яда Яхья ибн Закария,яда Яя (يحيى بن زكريّا, יוחנן המטביל, Ioannes Baptista, Ἰωάννης ὁ βαπτίζων) - İsa peyğamberniñ zamandaşı, ulu vaiz ve peyğamber. Zekeriya peyğamberniñ oğludır. Musulmanlar, Sabiiyler ve Bahailer tarafından peyğamber qabul etile. Quran-ı Kerimde bir qaç yerde añıla. Hristianlıqta Vaftizçi Yaya kibi sevip sayıla ve aziz adam qabul etile.
Şuntuk
MY undefined Şuntuk (Шунтук) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Maykop rayonında bir hutor. Ealisiniñ sayısı 968 kişi.
Baltaç rayonı
Baltaç rayonı (Балтаc районы, Балтачевский район) - Rusiyeniñ Başqırtistande bir rayondır.
Morjegorı
MY undefined Morjegorı (Моржегоры) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 412 kişi.
Strilnıkı (Şargorod rayonı)
MY undefined Strilnıkı (Стрільники) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1100 kişi.
Slobidka (İllintsi rayonı)
MY undefined Slobidka (Слобідка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 262 kişi.
Kocaeli
Kocaeli - Türkiye Cumhuriyetiniñ bir vilâyeti.
Monastırök (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Monastırök (Монастырёк) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 2 kişi.
1000
1000 senesi — X asırnıñ bir senesi.
57
57 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Tahtamukay rayonı
Tahtamukay rayonı (Тахтамукайский район) - Rusiyeniñ Adıgeya cumhuriyetinde bir rayondır.
Velıka Kisnıtsâ
MY undefined Velıka Kisnıtsâ (Велика Кісниця) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 3 212 kişi.
Tomsk vilâyeti
Tomsk vilâyeti (Томская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Tomsk.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasaba:
Yakubivka (İllintsi rayonı)
MY undefined Yakubivka (Якубівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 422 kişi.
İllinetske
MY undefined İllinetske (Іллінецьке) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 763 kişi.
Kefe
Kefe (Феодосія, Теодосія, Феодосия) – Qırımnıñ cenüp-şarqiy yalısında bulunğan şeerdir.
Coğrafiya
Kefe Qırımnıñ cenüp-şarq tarafında Kefe körfeziniñ yalısında buluna. Şeerniñ iklimine deñiz, dağ aldıları ve çöl tesir ete. İyülniñ orta arareti +24 °C, yılnıñ küneşli saatlarnıñ orta miqdarı 2272, qış yımşaq, yağanaqlarnıñ orta yıllıq derecesi 360 mm. Yuvunuv mevsimi mayısnıñ ortasından oktâbrniñ ortasınace devam ete.
Evelki adiseler
Şeerniñ temeli milâttan evel VI asırda, Milet şeerinden çıqma yunan müstemlekeciler tarafından qoyuldı. Şeerniñ adı Teodosiya (Θεοδοσία, “tañrı tarafından berilgen”) dep qoyuldı. Milâttan evel 355 senesinden Teodosiya Bospor devletiniñ terkibine kirdi. IV asırda hunnlar şeerni yıqtı. Mezkür devirde şeerde ve onıñ civarlarında alanlar yaşay edi ve qasaba Ardabda (yani “Yedi Mevlâlı”) alanca adını taşıy edi. V asırda şeer Roma İmperiyasınıñ nezareti altına keçti, VI asırda hazarlar basıp aldı, soñra kene Bizans İmperiyasınıñ eline keçti. Kelecek asırlar devamında büyük olmağan bir qasaba edi.
Yanvar 1
Yanvar 1, yılnıñ birinci künü.
Kefe
Tarih
1270-incilerde senesilerde сenevizler bu şeerniñ temelini qoydılar.
XIII asırda Altın Ordunıñ altında qaldı, soñra ise Ceneviz tuccarlarınen satın alındı. Olar Kaffa adlı abadan bazarlıq şeerni meydanğa ketirdiler. İşbu şeer Qara deñizdeki alış-verişni tek başına nezaret etken esas liman ve ortalıqtaki ceneviz qasabalarnıñ idare merkezi oldı.
1475 senesi Kaffanı Gedik Ahmet Paşanıñ reberligi altında Osmanlı askeriy quvetler fetih etti. Kefe Osmanlı Devletiniñ Qara deñizdeki esas limanı oldı. Bu devirde şeer keñleşti, inkişaf etti. Kiçik İstanbul adını taşığan Kefe şeeri XIV asırda iqtisadiy munasebetler quruv ceetinden müim yer alğan. Şarq memleketler arasındaki satın aluvlar, ticaret yolları Kefe şeerinden keçken. Kefede 70 biñge yaqın nefer musulman-hristian qarışıq eali yaşağan. 1682 senesi şeerde 4000 ev (olardan 3200 musulman, 800 hristian) bar edi. Osmanlı devrinde mında faal musulmanlaştıruv ceryanı başlanğan. Misal olaraq, XIV-XVIII asırğa qadar, yani 4 asır devamında şeerde 28 ortodoks hristian kilsesi, 15 katolik hristian kilsesi ve yeudilerniñ 2 sinagogası olğan olsa, XVIII asırda Osmanlılarnıñ devrinde tek camiler 70 raqamını teşkil etken. XV ve XVIII asırlarda Kefede altı biñge yaqın evler qurulıp, olarnıñ er birisi öz tekrarlanmaz ömrüni yaşağan. Tarihiy ve dokumental vesiqalarğa köre, şeerde qırımtatar, türk, rum ve ermenilerden ğayrı, eflâklar (yani romenler), lehler, gürciler ve çerkezler ömür qurğanlar.
1778 senesi, Rusiye ükümeti tarafından teşkil olunğan hristian ealisiniñ sürgün etilüvi zamanında, 5511 ermeni, 1648 rum, 24 gürci Kefeden çıqarıldı. 1783 senesi Qırım Rusiyeniñ eline keçti, 1784 senesi Kefe Feodosiya (Феодосия) olaraq adlandırıldı. O zamandan berli rus ve başqa tillerde şeerge Feodosiya dep aytalar, qırımtatarlar ise bugünge qadar Kefe adını qullanıp tura.
XIX asırda bu şeerde belli ressam İvan Ayvazovskiy yaşay ve icat ete edi. 1892-95 senelerde Canköyden Kefegece demiryol hattı yapıldı, 1899 senesi ise yañı deñiz limanı quruldı.
Sovet ükümetiniñ birinci yılları şeer tüşkün alda edi (1921 senesi 35 400 kişi, 1926 senesi 28 700 kişi yaşay edi). Soñ Kefe sanayı ve kurort merkezi olaraq inkişaf etti. Ulu Vatan cenki vaqtında duşmanlar Kefeni eki kere zapt etip, şeerniñ büyük qısmını viran ettiler.
Zemlânkı
MY undefined Zemlânkı (Землянки) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 780 kişi (2011 senesi).
Kefe
Mahsus itibarğa lâyıq yerler
Kefedeki mahsus itibarğa lâyıq yerlerden yahşı alda saqlanğan ceneviz qalesini, bir sıra kilselerni, Müfti Camisini, Ermeni çeşmesini, Ayvazovskiyniñ çeşmesini, resimler galereyasını, ülkeşınaslıq ve Aleksandr Grinniñ müzeylerini köstere
999
999 senesi — X asırnıñ bir senesi.
Kefe
Müfti Cami
Bu büyük cami 1623 senesi qurulıp, osmanlı mimarcılıq ananeleri ile köterilgen. 1783 senesi Qırım Rusiyege qoşulğan soñ, işbu musulman camisi Uspeniye adlı ermenlerniñ katolik ibadethanesine çevirilip, uzun bir müddet devamında ermeni ealisiniñ diniy ihtiyaclarını qanaatlendirgen. Al-azırda restavratsiyadan keçken Müfti Cami Kefe şeerindeki zemaneviy Lenin ve Furmanov soqaqlarınıñ çatışmasında buluna. Böyleliknen, Müfti Cami çoq yıllar devamında em Türkler içün, em Qırımtatarlar, em de Qırım Ermenleri içün ibadet evi olıp, 1944 senesi Qırımtatarlarnı sürgün etkenden soñra ise perişan bir alğa qaldırılğan. Tek 1975 senesi bu cami kene öz evelki alına ketirilgen edi.
İqtisadiyat
Kurort saası Kefe iqtisadiyatınıñ temelidir. Mında belli şifahaneler, raatlıq evleri, mineral çeşmeler, plâjlar bar. Turizmden ğayrı iqtisadiyat köy hocalığına, balıq avına, aş sanayısına esaslana. Şeerde tütün fabrikası, şıra zavodı, mehanik zavodı, optika ve diger zavodlar çalışmaqta.
1001
1001 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Cav Töbe
Cav Töbe (Вулканівка, Джав-Тьобе, Вулкановка, Джав-Тёбе) — Qırımnıñ Yedi Quyu rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 230 kişi (2001 senesi).
1002
1002 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Tula vilâyeti
Tula vilâyeti (Тульская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Tula.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Rokıtne (Kiyev vilâyeti)
MY undefined Rokıtne (Рокитне) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Rokıtne rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 15 000 kişi.
1003
1003 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
58
58 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Galjbiyivka
MY undefined Galjbiyivka (Гальжбіївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 359 kişi.
Degirmenköy
Degirmenköy (Запрудне, Деґірменкой, Запрудное, Дегирменкой) - Qırımnıñ Aluşta şeer şurasında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 851 kişi (2001 senesi).
1004
1004 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Morşihinskaya
MY undefined Morşihinskaya (Моршихинская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 12 kişi.
59
59 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Komorlar
Komorlar – Afrikada bir memleket.
Kongo Cumhuriyeti
Kongo, resmiy adı Kongo Cumhuriyeti - Afrikada bir memleket.
Navolok (Vinogradovo rayonı)
MY undefined Navolok (Наволок) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 42 kişi.
Lebap vilâyeti
Lebap vilâyeti (Lebap welaýaty) — Türkmenistannıñ bir rayonı. Merkezi — Lebap.
Şevçenkove (İllintsi rayonı)
MY undefined Şevçenkove (Шевченкове) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde İllintsi rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 132 kişi.
Uzın
MY undefined Uzın (Узин) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 13 300 kişi.
Tahtamukay
MY undefined Tahtamukay (Тахтамукай; Тэхъутэмыкъуай) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde bir aul. Tahtamukay rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 6031 kişi.
1005
1005 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Kelencik
MY undefined Gelencik (Kelencik, Геленджик) - Rusiyeniñ Krasnodar ülkesinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 77 212 kişi (2019 senesi).
60
60 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Tümen vilâyeti
Tümen vilâyeti (Тюменская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Tümen.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
1006
1006 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
61
61 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Grelivka
MY undefined Grelivka (Грелівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 148 kişi.
Saransk
MY undefined Saransk (Саранск) - Rusiyede bir şeerdir, Mordoviyanıñ paytahtı. Ealisiniñ sayısı 320 612 kişi.
1007
1007 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Konya (il)
Konya - Türkiye Cumhuriyetiniñ bir vilâyeti.
Nadozerye (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Nadozerye (Надозерье) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 8 kişi.
Pıçqı
Pıçqı (Баштанівка, Пички, Баштановка, Пычкы) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 228 kişi (2001 senesi).
Quruvlı
Quruvlı (Стовпове, Курувли, Столбовое, Курувлы) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 237 kişi (2001 senesi).
Viktor Yuşçenko
250px|right|Viktor Yuşçenko Viktor Andriyovıç Yuşçenko (Віктор Андрійович Ющенко) - Ukrainanıñ üçünci prezidenti (2005-2010 ss.), Naşa Ukrayina (Bizim Ukraina) siyasiy fırqasınıñ yolbaşçısı. 1999-2001 seneleri Ukraina baş naziri olıp çalıştı.
Tayirove
MY undefined Tayirove (Таїрове) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 929 kişi.
62
62 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Verhnötoretske
MY undefined Verhnötoretske (Верхньоторецьке) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3 008 kişi (2011 senesi).
Kosta Rika
Kosta Rika - Şimaliy Amerikada bir devlet.
1008
1008 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
63
63 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Ulyanovsk vilâyeti
Ulyanovsk vilâyeti (Ульяновская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Ulyanovsk.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
1009
1009 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Starobaltaçevo
MY undefined Starobaltaçevo (Старобалтачево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ bir köy. Baltaçevo rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 5598 kişi.
64
64 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Dzıgivka
MY undefined Dzıgivka (Дзигівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 4 132 kişi.
Kongo Demokratik Cumhuriyeti
Kongo (1971–1997 ss. Zair), resmiy adı Kongo Demokratik Cumhuriyeti (République démocratique du Congo) - merkeziy Afrikada bir memlekettir. 2,3 million km² meydanlığı ile Afrikanıñ ekinci büyük memleketidir (tek Cezair daa büyük). 1960 senesine qadar Belçikanıñ müstemlekesi edi.
Derjanka
MY undefined Derjanka (Держанка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Yampil rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 51 kişi.
Vorzel
MY undefined Vorzel (Ворзель) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 777 kişi.
Poltava
MY undefined
Poltava (Полтава) - Ukrainada bir şeerdir, Poltava vilâyetiniñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 315 268 kişi (2003 senesi).
1010
1010 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Kostântınivka (Harkiv vilâyeti)
MY undefined Kostântınivka (Костянтинівка) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 011 kişi (2001 senesi).
Manguş
MY undefined Manguş (Мангуш) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Manguş rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 8 331 kişi (2011 senesi).
Tahta Cami
Tahta Cami (Андрусове, Тахта-Джамі, Андрусово, Тахта-Джами) – Qırımnıñ Aqmescit rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 772 kişi (2001 senesi).
Yoşkar-Ola
MY undefined Yoşkar-Ola (Йошкар-Ола) - Rusiyede bir şeerdir, Mariy Elnıñ paytahtı. Ealisiniñ sayısı 274 715 kişi.
Caytamğalı
Caytamğalı (Омелянівка, Джайтамгали, Емельяновка, Джайтамгалы) - Qırımnıñ Seyitler rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 681 kişi (2001 senesi).
Doslidnıtske
MY undefined Doslidnıtske (Дослідницьке) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2167 kişi.
Ardagış
MY undefined Ardagış (Ардагыш) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baltaçevo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 37 kişi.
Buçaç
MY undefined Buçaç (Бучач) - Ukrainanıñ Ternopil vilâyetinde bir şeer. Buçaç rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 12,5 biñ kişi (2006 senesi).
Qır Alike
Qır Alike (Слив'янка, Кир-Аліке, Сливянка, Кыр-Алике) - Qırımnıñ Seyitler rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 98 kişi (2001 senesi).
Sloboda-Şargorodska
MY undefined Sloboda-Şargorodska (Слобода-Шаргородська) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 2 581 kişi.
Çornomın
MY undefined Çornomın (Чорномин) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Pişçanka rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 666 kişi.
Vladimir vilâyeti
Vladimir vilâyeti (Владимирская область) — Rusiyeniñ bir vilâyeti. Merkezi — Vladimir.
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
El Buzlu
El Buzlu (Перевалівка, Ель-Бузлу, Переваловка, Эль-Бузлу) – Qırımnıñ Sudaq şeer şurasında bir köy. Ealisiniñ sayısı 687 kişi.
Asavka
MY undefined Asavka (Асавка) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baltaçevo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 416 kişi.
Nijneye Çajestrovo
MY undefined Nijneye Çajestrovo (Нижнее Чажестрово) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 197 kişi.
Çeboksarı
MY undefined Çeboksarı (Чебоксары) - Rusiyede bir şeerdir, Çuvaşiyanıñ paytahtı. Ealisiniñ sayısı 497 618 kişi.
Nıjnâ Rudnâ
MY undefined Nıjnâ Rudnâ (Нижня Рудня) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 88 kişi.
Sapijanka (Şargorod rayonı)
MY undefined Sapijanka (Сапіжанка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1035 kişi.
Volgograd vilâyeti
Şeerler:
Şeer şeklinde qasabalar:
Meskün yerler:
Nijnâya Vayenga
MY undefined Nijnâya Vayenga (Нижняя Ваеньга) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 9 kişi.
66
66 senesi — I asırnıñ bir senesi.
1011
1011 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Sarata
MY undefined Sarata (Сарата) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Sarata rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 5 008 kişi.
Nijnâya Kitsa
MY undefined Nijnâya Kitsa (Нижняя Кица) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 55 kişi.
67
67 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Novi Velidnıkı
MY undefined Novi Velidnıkı (Нові Велідники) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 783 kişi.
Berezan
MY undefined Berezan (Березань) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 17 516 kişi (2006 senesi).
Suspilne Qırım
Suspilne Qırım (Суспільне Крим) — Ukrain telekanalı.
Sınöjupannıkı
MY undefined Sınöjupannıkı (Синьожупанники) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Şargorod rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 82 kişi.
Kahul
MY undefined
Kahul - Moldovada bir şeer. Kahul rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 40 900 kişi (2016 senesi).
1012
1012 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Andriyivka (Snijne şeer şurası)
MY undefined Andriyivka (Андріївка) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 236 kişi (2011 senesi).
Qula
Qula (Волошине, Кула, Волошино, Кула) – Qırımnıñ Ermeni Bazar şeer şurasında bir köy. Ealisiniñ sayısı 126 kişi.
68
68 senesi — I asırnıñ bir senesi.
Qırımnıñ nebatatı
Qırımnıñ nebatatı ya da Qırımnıñ florası — Qırımda ösken ösümliklerniñ türleriniñ topluluğı. Qırımda 2400 nebatatlarnıñ türü öse, olardan — 77 terek.
Nijnâya Topsa
MY undefined Nijnâya Topsa (Нижняя Топса) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Vinogradovo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 31 kişi.
Bigildino (Başqırtistan)
MY undefined Bigildino (Бигильдино) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baltaçevo rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 232 kişi.
Bogdanovo (Baltaçevo rayonı)
MY undefined Bogdanovo (Богданово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baltaçevo rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 454 kişi.
Maladzeçna
MY undefined
Maladzeçna (Маладзе́чна ya da -{Маладэ́чна}-, Молоде́чно) — Belarusnıñ Minsk vilâyetinde Uşa özeni yanında bir şeer, Maladzeçna rayonınıñ memuriy merkezi. Birinci yazma añıluv — 1388 s. yanvarnıñ 16-ncı kününde, kinaz Dmitriy Olgerdoviçniñ büyük kinaz Yagayloğa yallalğan mektübinde.
69
69 senesi — I asırnıñ bir senesi.
1013
1013 senesi — XI asırnıñ bir senesi.
Sıktıvkar
MY undefined Sıktıvkar (Сыктывкар) - Rusiyede bir şeerdir, Komi Cumhuriyetinıñ paytahtı. Ealisiniñ sayısı 244 403 kişi.
Kezlev
Kezlev (Євпаторія, Евпатория) — Qırımnıñ şimaliy ğarbındaki deñiz yanında bir kurort şeeridir.
Ealiniñ sayısı 103 biñ kişi, yazlıq mevsimde ise bir qaç kere ziyade olıp arta. Er yıl mında raatlanmaq ve tedaviylenmek içün qararnen 1 million kişi kele.
Qırımnıñ Kezlev regıonı — Kezlev şeer şurasına boysunğan yer, terkibinde Kezlevden ğayrı Yalı Moynaq, Novoozörnoye ve Mirnıy qasabaları bar. Region ealisiniñ sayısı 117 565 kişi (2001 senesi)
Yagotın
MY undefined Yagotın (Яготин) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer. Yagotın rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 23 659 kişi (2001 senesi).