cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Svobodnıy (Adıgeya)
MY undefined Svobodnıy (Свободный) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Krasnogvardeyskoye rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 9 kişi.
Canköy
Canköy (, Джанкой, Джанкой) — şimaliy Qırımda bir şeer. Cumhuriyetke boysunğan şeer statusı bar. Şeerniñ adı cañı köy (cañı ~ yañı) söz birikmesinden asıl oldı. Şeer Canköy rayonınıñ merkezidir, lâkin rayon terkibine kirmey, cumhuriyetke boysunğan 11 şeerniñ birisi ola. Aqmescitten şimalge taba 93 km qadar uzaqlıqta buluna.
1926 senesi Canköyge şeer statusı berildi.
Şeerdeki işhaneler: maşna-qurucılıq, demirbeton konstruktsiya, konserv, süt, kombikorm zavodları, et kombinatı ve hocalıq malları fabrikası. Bundan da ğayrı Canköyde ihtisas-tehnikiy oquv yurtu ve ülkeşınaslıq müzeyi bar.
İklim
İklim quru, orta sıcaq, orta yımşaq qışlı. Yanvarniñ orta arareti –1,8°C, iyülniñ +23,3°C. Yıllıq yağanaqlar — 418 mm.
Stepankovskaya
MY undefined Stepankovskaya (Степанковская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 81 kişi.
Can Boldı Vaqıf
Can Boldı Vaqıf (Слов'янка, Джан-Болди-Вакиф, Славянка, Джан-Болды-Вакуф) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 183 kişi (2001 senesi).
Agrarnoye
Agrarnoye (Аграрне, Аграрное) — Qırımnıñ Aqmescit şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 938 kişi (2011 senesi).
Stolbovskaya (Velsk rayonı)
MY undefined Stolbovskaya (Столбовская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 18 kişi.
Kostopil
MY undefined Kostopil (Костопіль) - Ukrainanıñ Rivne vilâyetinde bir şeer. Kostopil rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 31 159 kişi (2011 senesi).
Ulâp
MY undefined Ulâp (Уляп; Ула́п) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Krasnogvardeyskoye rayonında bir aul. Ealisiniñ sayısı 1209 kişi.
706
706 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Semenivka (şeer)
MY undefined Semenivka (Семенівка) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer. Semenivka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9 554 kişi.
Om
Om (, -{IAST}-:Om, Devanagari yazması ile: ॐ) - ezgi mantra ve İnduizm dininde ruhi simvoldır.
1756
1756 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Kozelşçına
MY undefined Kozelşçına (Козельщина) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Kozelşçına rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 4 434 kişi.
Kuzmıntsi (Bar rayonı)
MY undefined Kuzmıntsi (Кузьминці) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 955 kişi.
707
707 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1757
1757 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Korenivka (Ovruç rayonı)
MY undefined Korenivka (Коренівка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 150 kişi.
1758
1758 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Kuseyevo
MY undefined Kuseyevo (Кусеево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 450 kişi.
708
708 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Stepan (şeer şeklinde qasaba)
MY undefined Stepan (Степань) - Ukrainanıñ Rivne vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 4 108 kişi (2011 senesi).
Saraylı Qıyat
Saraylı Qıyat (Мирне, Сарайли-Кият, Мирное, Сарайлы-Кыят) - Qırımnıñ Aqmescit rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 8 468 kişi (2001 senesi).
Kuyantayevo
MY undefined Kuyantayevo (Куянтаево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 933 kişi.
Toporı (Rujın rayonı)
MY undefined Toporı (Топори) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1109 kişi.
Opişnâ
MY undefined Opişnâ (Опішня) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 6 003 kişi.
1759
1759 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Bogota
MY undefined Bogota (Bogotá D.C) - Kolombiyanıñ paytahtı. Ealisiniñ sayısı 7 150 000 kişi (2018).
Üçevli Kenegez
Üçevli Kenegez (Прудникове, Учевлі-Кенеґез, Прудниково, Учевли-Кенегез) — Qırımnıñ Yedi Quyu rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 29 kişi (2001 senesi).
Smolensk
MY undefined Smolensk (Смоленск) - Rusiyenıñ Smolensk vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 325 495 kişi.
709
709 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1761
1761 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
1760
1760 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Batövo
MY undefined Batövo (Батьово) - Ukrainanıñ Zakarpattâ vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3 023 kişi.
Strelka (Velsk rayonı)
MY undefined Strelka (Стрелка) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.
Yaroslavka (Rujın rayonı)
MY undefined Yaroslavka (Ярославка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 269 kişi.
Kioto
MY undefined Kioto (ya da -{crh-latn: Kyoto; crh-cyrl: Кёто}-, 京都市) — Yaponiyaniñ ükümet emirnen tayinlengen bir şeeri.
Aykavan
Aykavan (Айкаван, Айкаван) – Qırımnıñ Aqmescit rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 123 kişi (2001 senesi).
Hliborobne (Kozâtın rayonı)
MY undefined Hliborobne (Хліборобне) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Kozâtın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 156 kişi.
Popivtsi (Bar rayonı)
MY undefined Popivtsi (Попівці) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 441 kişi.
710
710 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Krasnopavlivka
MY undefined Krasnopavlivka (Краснопавлівка) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 7 828 kişi (2001 senesi).
Abdulla Lâtif-zade
Abdulla Abil oğlu Lâtif-zade (1890 - 1938) - belli Qırımtatar şairi.
Abdulla Lâtif-zade 1890 senesinde Aqmescitte doğdı. Balalıqta öksüz qalğan şair, dayısınıñ qatında yaşadı. Yerli rüştiyede oquğan şair daa soñra litseyniñ yedinci sınıfına kirip tasiline devam etti. 1909 senesinde İstanbulda, üç sene Ufada "Aliye" ("Ğaliya") medresesinde oqudı. 1905-1917 seneleri arasında Rusiye ordusında edi. I Cian cenkine qatıldı. 1920 senelerge qadar şeer ve köylerde muallimlik yasadı. Sovetler vaqtında Maarif Halq Komissarlığında çalıştı. 1928-1931 senelerinde Moskovada Güzel Sanatlar Akademiyasında oqudı. 1935-36 senelerinde Qırım Pedagogika İnstitutında dotsent olıp hızmet etti. 1938 senesi milliyetçiliknen suçlanıp qurşunğa tizildi.
Lâtif-zadeniñ sipti şiirlerinden olğan "Hayal - Ömür" 1910 senesinde neşir etildi. Şiirlerinde oca tabiatı ep is etilgen şairniñ "Ber!" ve "Qurtarıñız ölümden!" kibi şiirleri 1921 senesinde yaşanğan açlıqnı añlattı. "Şairge" (1923), "Ahır Zaman Quşu" (1923), "Aqınğa" (1923) şiirlerinde Qırım halqınıñ üriyeti ve yañı ayatqa alışmaları kibi mevzularnı aydınlattı. 1920 seneleriniñ ekinci yarısında Abdulla Lâtif-zade "Hayırsız Tüş" manzumesini yazdı. 1928 senesi "Yañı Saz" isimli şiir kitabını Aqmescitte latin ariflerinen neşir etti. Lâtif-zadeniñ Qırımtatarlarnıñ edebiyat tarihınen alâqalı maqaleleri, monografiyası müimdir.
Canköy rayonı
Canköy rayonı (Джанкойський район, Джанкойский район) - şimaliy Qırımda bir rayondır.
Toşkivka
MY undefined Toşkivka (Тошківка) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 4 406 kişi (2011 senesi).
Merâsovo
MY undefined Merâsovo (Мерясово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 655 kişi.
1763
1763 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Truskavets
MY undefined Truskavets (Трускавець) - Ukrainanıñ İlbav vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 22 289 kişi (2001 senesi).
Mıtkı
MY undefined Mıtkı (Митки) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 785 kişi.
1762
1762 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Mukasovo 1-ye
MY undefined Mukasovo 1-ye (Мукасово 1-е) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 114 kişi.
1764
1764 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Moşçena
MY undefined
Moşçena (Мощена) - Ukrainanıñ Volın vilâyetinde bir köydir. Ealisiniñ sayısı 581 kişi (2010 s.).
Tereşpil
MY undefined Tereşpil (Терешпіль) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 455 kişi.
Suyanovskaya
MY undefined Suyanovskaya (Суяновская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 2 kişi.
Çandra
Çandra (Sanskrit tilinde:चन्द्र, Sanskrit tilinden terçimesi "yıltıraucı" ya Ay) İnduizm dinde Ay İlâhı ve bazartesi hükümdarıdır.
Kozuli
MY undefined Kozuli (Козулі) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Ovruç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 9 kişi.
Yarkoye Pole
Yarkoye Pole (Ярке Поле, Яркое Поле) — Qırımnıñ Canköy rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1023 kişi (2001 senesi).
Trubiyivka
MY undefined Trubiyivka (Трубіївка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 251 kişi.
Sarnı
MY undefined Sarnı (Сарни) - Ukrainanıñ Rivne vilâyetinde bir şeer. Sarnı rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 28 604 kişi (2011 senesi).
Seyitler
Seyitler (Нижньогірський, Сеїтлер, Нижнегорский, Сеитлер) – Qırımnıñ bir şeer şeklinde qasaba. Seyitler rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9564 kişi (2011 senesi).
Suholomovskaya
MY undefined Suholomovskaya (Сухоломовская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 3 kişi.
712
712 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1765
1765 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
711
711 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Hatukay
MY undefined Hatukay (Хатукай; Хьатикъуай) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Krasnogvardeyskoye rayonında bir aul. Ealisiniñ sayısı 5072 kişi.
1766
1766 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Dolına
MY undefined Dolına (Долина) - Ukrainanıñ İvano-Frankivsk vilâyetinde bir şeer. Dolına rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 20 696 kişi.
Losınivka
MY undefined Losınivka (Лосинівка) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 4 484 kişi.
Krasnokutsk
MY undefined Krasnokutsk (Краснокутськ) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Krasnokutsk rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 8 008 kişi (2001 senesi).
1767
1767 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Mala Kıriyivka
MY undefined Mala Kıriyivka (Мала Киріївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 849 kişi.
Canğara
Canğara (Видне, Джангара, Видное, Джангара) - Qırımnıñ Qurman rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 750 kişi (2001 senesi).
1768
1768 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
714
714 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Canköy şeer şurası
Canköy şeer şurası (Джанкойська міськрада, Джанкойский горсовет) – şimaliy Qırımda bir regiondır. Region terkibinde tek bir şeer (Canköy) bar.
Osıçna (Hmilnık rayonı)
MY undefined Osıçna (Осична) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 249 kişi.
Mijlissâ (Bar rayonı)
MY undefined Mijlissâ (Міжлісся) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 234 kişi.
Ali Rıza Efendi
Ali Rıza (1839, Selânik - 1888, Selânik) Mustafa Kemal Atatürkniñ babasıdır.
715
715 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Tarasovskaya (Velsk rayonı)
MY undefined Tarasovskaya (Тарасовская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 106 kişi.
Tatarinskaya (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Tatarinskaya (Татаринская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 8 kişi.
Dubrovıtsâ
MY undefined Dubrovıtsâ (Дубровиця) - Ukrainanıñ Rivne vilâyetinde bir şeer. Dubrovıtsâ rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 9 430 kişi (2011 senesi).
1769
1769 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Velıka Bagaçka
MY undefined Velıka Bagaçka (Велика Багачка) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Velıka Bagaçka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 5 686 kişi.
Çornorudka
MY undefined Çornorudka (Чорнорудка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1005 kişi.
Cenübiy Afrika
right|200px Cenübiy Afrika - cenübiy Afrikada bir memleket. Bu memlekette 11 resmiy tili bar.
Yüzler
Yüzler (Машине, Юзлер, Машино, Юзлер) - Qırımnıñ Qurman rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 56 kişi (2001 senesi).
Çumakov (Adıgeya)
MY undefined Çumakov (Чумаков) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Krasnogvardeyskoye rayonında bir hutor. Ealisiniñ sayısı 74 kişi.
Berizkı-Berşadski
MY undefined Berizkı-Berşadski (Берізки-Бершадські) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 919 kişi.
Mullakayevo (Baymaq rayonı)
MY undefined Mullakayevo (Муллакаево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 475 kişi.
Munasipovo
MY undefined Munasipovo (Мунасипово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 83 kişi.
1770
1770 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
716
716 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1771
1771 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Mırnograd
MY undefined Mırnograd (Мирноград) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 49 646 kişi (2013 senesi).
2016 senesi Dımıtrov yañı adını Mırnograd qoydılar.
717
717 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1772
1772 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Tögro-Ozero
MY undefined Tögro-Ozero (Тёгро-Озеро) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 912 kişi.
Lotıkove
MY undefined Lotıkove (Лотикове) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3 274 kişi (2011 senesi).
Dzerjinskiy (Lugansk vilâyeti)
MY undefined Lübımivka (Любимівка ) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 8 599 kişi (2011 senesi).
Qastel
Qastel (Виноградний, Кастель, Виноградное, Кастель) - Qırımnıñ Aluşta şeer şurasında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 162 kişi (2001 senesi).
Pustoviytı
MY undefined Pustoviytı (Пустовійти) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 575 kişi.
Rozdilna
MY undefined Rozdilna (Роздільна) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer. Rozdilna rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 17 858 kişi.
Nazarovo (Baymaq rayonı)
MY undefined Nazarovo (Назарово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 3 kişi.
Korets
MY undefined Korets (Корець) - Ukrainanıñ Rivne vilâyetinde bir şeer. Korets rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 7 428 kişi (2011 senesi).
Novıy Beltir
MY undefined Novıy Beltir (Новый Бельтир) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1248 kişi.
Cenübiy Amerika
thumb|Dünya haritasında Cenübiy Amerika thumb| Cenübiy Amerika – Amerikanıñ cenübiy yarısını teşkil etken bir qıtadır. Ğarbında Tınç okean, şarqında ise Atlantik okean bar. Şimalinde Panama boynunda Şimaliy Amerikanen sıñırdaş ola.
Çehova (Rujın rayonı)
MY undefined Çehova (Чехова) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 63 kişi.
Telişevskaya (köy)
MY undefined Telişevskaya (Телишевская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 kişi.
718
718 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1773
1773 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Şturbino
MY undefined Şturbino (Штурбино; Штурбинэ) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde Krasnogvardeyskoye rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 505 kişi.
Afifi
Şeyh Abdulla Afifüddin Efendi (? - 1640) - Qırımtatar şairi.
Qartbabası, Deşt-i Qıpçaqtan kelip Qırımğa yerleşken Haq Muhammed Efendi, babası Şeyh İbrahim Efendidir. İbrahim Efendi, Qırımdakı qarışıqlıqlar sebebinden İstanbulğa kelip Küçük Ayasofya Zaviyesinde şeyhlik yasağan. Bu yerde Medaric ve Mekâtib adlı eki kitap yazğan. 1593 senesinde Küçük Ayasofyadaki tekkesinde vefat etken. Edirne Qapı tışında Mert Tekke yaqınına kömülgen.
Afifüddin Efendi, babası ölgende kiçkene olğanı içün özüne teklif etilgen tekke şeyhligine razı olmadı. Tasil yasamaq istedi. Babasına ürmeti olğan Padişa III Muradnıñ desteginen İstanbulda medresede oqudı. Özüni yetiştirdi. Seviye seviye yükselip Sahn Medresesine müderris oldı. Selâmet Geray, Qırım hanı olğanda onı müfti tayin etti. Qırım yalısındaki Mangup ve Sudaq mansıblarıñ Kefege qatıp Afifüddin Efendige berdi. Afifi, Selâmet Geraynıñ vefatından soñ, acılıqqa ketti. Qaytıp kelgen soñ Kefe yaqınında olğan Seyit Eli köyündeki tekkesinde irşadğa devam etti. 1640 senesiñde bu yerde vefat etti. Oğlu Abdülaziz İzzi Efendi de şair edi.
Osiyivka
MY undefined Osiyivka (Осіївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 722 kişi.
1774
1774 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Nigamatovo
MY undefined Nigamatovo (Нигаматово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 838 kişi.
719
719 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Deşt-i Qıpçaq
300px|right|thumb|Deşt-i Qıpçaq topraqları mında sarı tüsnen kösterilgen. Deşt-i Qıpçaq (دَشْتِ قِیپْچَاقْ)- Kavkaz Dağlarınıñ şimalinde, Turlanen Ertiş özenleri arasında qalğan topraqlarnıñ tarihiy adı. Deşt-i Qıpçaq دَشْتِ قِیپْچَاقْ Qıpçaq Çölü bildirdi
Ertiş özeni betinden ğarpqa doğru köçken Qıpçaqlar, bugünki Rusiye ve Ukrainanıñ cenüp betini alayın elge keçirdiler ve bu yerlerde köçebe bir devlet qurdılar. Qıpçaqlarnıñ bu yerde qurğan devletiniñ akim olğan topraqlar Deşt-i Qıpçaq dep aytıldı ve XVIII asırğa qadar qullanıldı. XIII asırda Moğollarnıñ Qıpçaq akimiyetine soñ bermesinden soñra bu yer Altın Ordu adını aldı. Deşt-i Qıpçaq adı da qullanılmağa devam etti. Deşt-i Qıpçaq topraqlarından deñişik yerlerge dağılğan Qıpçaqlarnıñ bir bölümi, Mısırda Bahriye Memlükleri olıp bilingen hanedannı qurdı.
Qırım Hanlığı qurulğanından soñ onıñ ükümdarları da öz unvanında Deşt-i Qıpçaq ismini qullandılar. thumb|qıpçaqlarnıñ tamğası
Nova Galeşçına
MY undefined Nova Galeşçına (Нова Галещина) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 658 kişi.
Joan Fuster
Joan Fuster i Ortells (Sueca, Valensiya Regionında, 1922 noyabr 23 - Sueca, 1992 iyün 21) belli katalanca valensiyan yazıcısıdır.
Tömnaya (Velsk rayonı)
MY undefined Tömnaya (Тёмная) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 0 kişi.
Rusin tili
Rusin tili (öz adı: русиньскый язык, руська бисіда, руснацькый язык, руски язик) ya da rusin tilleri — esasen Ukrainanıñ Zakarpattâ vilâyetinde, Slovakiya ve Sırbistanda yaşağan, özüne "rusin" degen adamlar tarafından laf etilgen bir qaç tilniñ umumiy adı.
Sahnı (Rujın rayonı)
MY undefined Sahnı (Сахни) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 170 kişi.
Kongo
Kongo:
1775
1775 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Qopan
Qopan (Копані, Копан, Копани, Копан) - Qırımnıñ Canköy rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 75 kişi (2001 senesi).
Malçivsi
MY undefined Malçivsi (Мальчівці) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 594 kişi.
720
720 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1776
1776 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Zgurivka
MY undefined Zgurivka (Згурівка) - Ukrainanıñ Kiyev vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Zgurivka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 6629 kişi (2001 senesi).
Viytivka
MY undefined Viytivka (Війтівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 4 434 kişi.
Cibuti
Cibuti - Afrikada bir memleket.
Ortolık (köy)
MY undefined Ortolık (Ортолык) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 658 kişi.
Novogrigoryevka (Qarasuvbazar rayonı)
Novogrigoryevka (Новогригорівка, Новогригорьевка) - Qırımnıñ Qarasuvbazar rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 192 kişi (2001 senesi).
1777
1777 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Oster
MY undefined Oster (Остер) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 7 234 kişi (2006 senesi).
721
721 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Nijneidrisovo
MY undefined Nijneidrisovo (Нижнеидрисово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 365 kişi.
Tepluhinskaya
MY undefined Tepluhinskaya (Теплухинская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 kişi.
Sologubivka
MY undefined Sologubivka (Сологубівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Orativ rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 628 kişi.
1778
1778 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Pidlisnıy Yaltuşkiv
MY undefined Pidlisnıy Yaltuşkiv (Підлісний Ялтушків) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 890 kişi.
Mari Küri
-{T|crh-latn:Mari Sklodovska-Küri; crh-cyrl:Мари Склодовска-Кюри}-
thumb|right|Mari Sklodovska--{crh-latn: Küri; crh-cyrl: Кюри}-, qararnen 1920 senesi Mari Sklodovska--{crh-latn: Küri; crh-cyrl: Кюри}- (Maria Salomea Skłodowska-Curie, Marie Curie; 1867 s. noyabr 7, Varşava, Leh çarlığı, Rusiye imperiyası — 1934 s. iyün 4, Sansellmoz yanında, Frenkistan) — leh-frenk fizikacı ve himiyacısı. Radioaktivlik mevzusında müim tedqiq eserleri içün belli. 1903 senesi fizikadan Nobel mukâfatı, 1911 senesi himiyadan Nobel mukâfatını aldı. Nobel mukâfatı alğan ilk qadın, bu mukâfatnı eki kere alğan ilk insan edi. Alim Pyer -{crh-latn: Küri; crh-cyrl: Кюри}-niñ apayıdır.
thumb|left|Pyer ve Mari -{crh-latn: Küri; crh-cyrl: Кюри}- laboratoriyada
Torçın (Hmilnık rayonı)
MY undefined Torçın (Торчин) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 324 kişi.
1779
1779 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Cezair
Cezair - şimaliy Afrikada bir memleket. Afrikanıñ Sudandan soñ eñ balaban ekinci memleketi. Şarq-şimalinde Tunus, şarqında Libiya, şarq-cenübinde Niger, ğarp-cenübinde Muritaniya ve Mali, şarqında Mağrip ve Ğarbiy Sahra memleketleri bardır. İslâm, Arap ve Berberiy bir memlekettir. Memleketniñ ismi arapça (el-cezayir) "adalar" manasına kele.
Mağaraç
Mağaraç (Відрадне, Магарач, Отрадное, Магарач) – Qırımnıñ Yalta şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 659 kişi (2011 senesi).
Türkiye bayrağı
thumb|220x220px|Türk bayrağı
Türkiye bayrağı - Türkiye Cumhuriyetiniñ milliy ve resmiy bayrağıdır.
Qırmızı zemin üztüne aq hilâl (yarıay) ve yıldız olğan bayraq ilk sefer Osmanlı Devleti tarafından 1844 senesi qabul etildi. Bayraq, 1936 s. quralay 29 künü Türkiyeniñ milliy bayrağı olaraq qabul etilgen.
Efsanege köre bayraqtaki qırmızı, qan qırmızısıdır ve şeitlerniñ tökülgen qanlarını temsil ete. Gece yarısı bu qanlarnıñ üzerine akis olğan hilal şeklindeki ay ve bir yıldıznen beraber türk bayrağınıñ körüntisi ola.
Pança-tattva-mantra
Pança-tattva-mantra - İnduizm dininde Gaudiya Vaişnavizm mezhebinde esas mantralarınıñ biridir. Hare Krişna mantrası aldınnan oqula.
Pança tattva mantra sözleri
Şri-Advayta, Gadadhara, Şrivasadi, Gaura-Bhakta-Vrinda
Küçük Aqtaçı
Küçük Aqtaçı (Куликівка, Кучук-Актачи, Куликовка, Кучук-Актачи) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 432 kişi (2001 senesi).
Balıq
Balıqlar (Pisces) — suv ayvanlarınıñ parafiletik zümresi. Olarnıñ qafa ve nefeslikleri bar, parmaqları ise yoq. İnsanlar içün müim aş menbasıdır.
Nijnetavlıkayevo
MY undefined Nijnetavlıkayevo (Нижнетавлыкаево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 232 kişi.
722
722 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Prıçepivka (Rujın rayonı)
MY undefined Prıçepivka (Причепівка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 73 kişi.
Semenivka (şeer şeklinde qasaba)
MY undefined Semenivka (Семенівка) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Semenivka rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 7 469 kişi.
1780
1780 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Maykop rayonı
Maykop rayonı (Майкопский район) - Rusiyeniñ Adıgeya cumhuriyetinde bir rayondır.
1781
1781 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Nıjniy Nagolçık
MY undefined Nıjniy Nagolçık (Нижній Нагольчик) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 661 kişi (2011 senesi).
723
723 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
724
724 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Taşanta
MY undefined Taşanta (Ташанта) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 547 kişi.
Dvoriçna
MY undefined Dvoriçna (Дворічна) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Dvoriçna rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 4 410 kişi (2001 senesi).
Çernâvka (Orativ rayonı)
MY undefined Çernâvka (Чернявка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Orativ rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 989 kişi.
Taraskı
MY undefined Taraskı (Тараски) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 528 kişi.
Velıka Kıriyivka
MY undefined Velıka Kıriyivka (Велика Киріївка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 993 kişi.
Suvorove
MY undefined Suvorove (Суворове) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 4 835 kişi.
Çaru
Çaru (चारु) - Sanskrit tilinde sözdir, tercimesi güzel, gratsioz ve ruhi manada saf, çiçektir. Misal içün çaru sözü Ay aqqında ve Rama İlâhı aqqında laf etkende qullanıla.
Nijnetagirovo
MY undefined Nijnetagirovo (Нижнетагирово) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 498 kişi.
Qaire
MY Qaire Qaire (القاهرة - el-Qahire) - Mısırnıñ paytahtı ve eñ büyük şeeridir.
Mustafa Edige Qırımal
Mustafa Edige Qırımal (Şinkeviç) (1911 - 1980) — lıpkatatar milliy areketiniñ belli erbabı.
Tercimeial
Mustafa Edige Şinkeviç 1911 senesinde Bağçasarayda dünyağa keldi. Lipka tatarlarından olğan babası Mustafa Şinkeviç 1911 senesinde Bağçasarayğa köçken edi. İlk ve orta tasilini Yalta şeerine pek yaqın olğan (bugün Yaltanıñ bir maallesi olğan) Qırımtatarlarnıñ yaşağan Dereköy köyünde yasadı. Lise tasilini Yaltadaki Rus lisesinde bitirdi. Rus tilini pek aruv ögrendi. Yüksek tasiline devam etmek içün Qırımnıñ merkezi Aqmescit şeerine ketti. Pedagogika Yüksek İnstitutına yazıldı. 1923-den 1927 senesine qadar Qırımda sürgen milliy areket teşkilâtı çalışmalarına qoşuldı. Areketke qatılğanlar aqqında başlatılğan taqip ve tutuqlamalardan qurtulması içün Azerbaycanğa qaçtı. Daa soñra İranğa, o yerden de 1932 senesinde İstanbulğa bardı.
1783
1783 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Terebino (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Terebino (Теребино) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 411 kişi.
Mustafa Edige Qırımal
Tercimeial
Bir vaqıt soñra, Lehistan Musulmanlarınıñ müftisi olğan ve Vilnüs şeerinde yaşağan emcesi Yaqup Şinkeviçniñ qatına ketken Edige, 1934 senesinde Vilnüs Universiteti Siyasiy İlimler Fakultetine qayd olıp bu yerden 1939-da mezuniyet diplomını alğandır.
Aynı senelerde Türkiyeden Lehistanğa universitet tasili yapmağa ketken Qırımlı yaşlarnen beraber Lehistan Tatarları arasında milliy faaliyetlerni sürdürgen Edige, qurğanı milliy teşkilâtnıñ başına keçkendir. Bir yaqtan yaşlar arasında çalışa ekende, öbür yaqta Lehçe mecmualarda ve Dobrucada neşir etilgen Emel mecmuasında maqaleler yazğan edi. Er sene yaz tatili vaqtında, Lehistanda tasilde tapılğan Qırımlı arqadaşlarınen beraber Dobrucağa kelip o yerdeki çalışmalarğa da qoşulğandır.
Mustafa Edige Qırımal, 1939 senesiniñ mayıs ayında Lehistanda doğğan Aymelek hanımğa evlengendir.
1939 sentâbr ayında Lehistan Alman orduları tarafından zapt etilgende, apayı ve emşerisi Murat Yaqupoğlunen beraber 1940 yanvar ayında Berlinge ketken, o yerden de İstanbulğa keçip 1941 senesiniñ dekabr başına qadar bu yerde qaldı.
Almanlar Qırımnı zapt etken soñ, Qırım Milliy Merkezi, Mustafa Edige Qırımalnen Müstecip Ülküsalnıñ Berlinge ketmelerine, o yerden de Almanlarnen añlaşıp Qırımğa ketmelerine qarar berdi. Musatafa Edige Qırımal ve Müstecip Ülküsaldan oluşqan eyet doquz ay sürgen bu çalışmalarda muvafaq olamadı. Müstecip Ülküsal İstanbulğa qayttı. Edige, ömür arqadaşınen Berlinde qaldı. Daa soñra Berlinge kelgen Halim Baliç ile Doktor Abdullah Soysal, Edige ile aynı yolda çalışmalarğa devam ettiler. 1942 senesiniñ noyabr ayında Mustafa Edige Qırımal ile Halim Baliç Qırımğa bir ay qalmaq izninen kettiler. Aqmescitte qurulğan Musulman Komitetiniñ azalarınen körüşip keri qayttılar. Bir vaqıt soñra Halim Baliç de İstanbulğa ketti. Abdullah Soysal, Mustafa Edige Qırımal ile Almaniyada qaldı.
II Cian cenkinden soñ, Avropağa sığınğan pek köp Qırımlınıñ lagerlerge yerleştirilmeleri hususında Mustafa Edige Qırımalnıñ pek müim çalışmaları oldı. Qırımal, Alamaniyanıñ Münster şeerinde universitetke devam etti ve felsefe doktorı yasap, diplom aldı. Doktor tezi olaraq 1952 senesinde Der Nationale Kampf der Krimtürken (Qırım Türkleriniñ Milly Mücadelesi) kitabını neşir etti.
AQŞ tarafından 1954 senesinde Münhende qurulğan Şuralar Birligini Araştırma ve Ögrenme İnstitutı ve Paris Blokunda Qırım Milliy Merkezi temsilcisi sıfatınen Qırımtatarlarnı ve davalarını müdafaa ve temsil etken Doktor Mustafa Edige Qırımal, İnstitut tarafından neşir etilgen Türkçe "DERGİ" mecmuasınıñ qapanğanına qadar mesul müdirligini yasadı. 1972 senesinde İnstitut qapanğanda emekli oldı. Aynı vaqıtta Paris Blokunda Qırım Milliy Merkezi temsilciligi vazifesine de devam etti.
1977 senesinde hastalanğan Doktor Mustafa Edige Qırımal 1980 senesi aprel 22 künü 69 yaşında vefat etti. 2007 senesi mayıs 18 künü, mezarı Avropa Qırımtatar Medeniyet Merkezi tarafından Münhenden avuştırılıp, İstanbul üzerinden Bağçasarayğa ketirildi. Qırımal Münhende sügünlikte vefatından tam 27 yıl soñra öz vatanında Zıncırlı Medrese yanındaki bağçada İsmail Gasprinskiy ve Amet Özenbaşlı mezarlarınıñ qatına kömüldi.
Zlata Ogneviç
Zlata Ogneviç (Злата Огневич, aqiqiy adı İnna Leonidivna Bordüg (Інна Леонідівна Бордюг); 1986 d., Murmansk, Rusiye) - ukrainalı yırcı ve yır yazıcı.
Prolom
Prolom (Пролом, Пролом) - Qırımnıñ Qarasuvbazar rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 228 kişi (2001 senesi).
Edil boyu bulğar devleti
Edil boyu bulğar devleti — Edil ve Çulman özenleri boylarında bulğar adlı bir türk halqı tarafından qurulğan tarihiy devlet. Şu devletni Batu han fetih etken. Fetih etilgeninden soñ Edil bulğar devletiniñ yerinde Uluğ ulusnıñ Bulğar vilâyeti peyda olğan.
725
725 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Yagnâtın
MY undefined Yagnâtın (Ягнятин) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 212 kişi.
726
726 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1784
1784 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Oxxxymiron
-{H|Oxxxymiron}-
Oxxxymiron (Oksimiron, Оксимирон; 1985 senesi yanvarnıñ 31-inde Leningrad şeerinde doğ.), kerçek adı — Miron Yanoviç Födorov  (Мирон Янович) — Rusiyeli bir hip-hop icracıdır ve buking agentliginiñ -{«Booking Machine»}- sabıq müdiri. 2019 s. Moskvadaki protestlerinde iştirak etti. Onıñ eki albomı bar — -{Вечный жид}- (2011) ve -{Горгород}- (2015).
Gresovskiy
Gresovskiy (Гресівський, Грэсовский) — Qırımnıñ Aqmescit şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 11 139 kişi (2011 senesi).
1785
1785 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Salnıtsâ
MY undefined Salnıtsâ (Сальниця) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 2 497 kişi.
Goropaşnik
Goropaşnik (Ліснівка, Горопашнік, Лесновка, Новосёловка, Горопашник) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 2 209 kişi (2001 senesi).
727
727 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1786
1786 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Telengit-Sortogoy
MY undefined Telengit-Sortogoy (Теленгит-Сортогой) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 605 kişi.
Korotıç
MY undefined Korotıç (Коротич) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 081 kişi (2001 senesi).
Timonino (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Timonino (Тимонино) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 117 kişi.
728
728 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Nijneyaikbayevo
MY undefined Nijneyaikbayevo (Нижнеяикбаево) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 123 kişi.
Pyatkivka
MY undefined Pyatkivka (П'ятківка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 841 kişi.
729
729 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Bilıkı
MY undefined Bilıkı (Білики) - Ukrainanıñ Poltava vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 786 kişi.
Gonoratka (Orativ rayonı)
MY undefined Gonoratka (Гоноратка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Orativ rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 348 kişi.
1788
1788 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Komışuvaha (Lugansk vilâyeti)
MY undefined Komışuvaha (Комишуваха) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 310 kişi (2011 senesi).
Rauf Denktaş
Rauf Raif Denktaş (1924 yanvar 27, Baf - 2012 yanvar 13, Lefkoşa) - Qıbrız Türkü siyasetçi ve yazıcı. Denktaş, Şimaliy Qıbrız Türk Cumhuriyetiniñ qurucısı ve ilk prezidentidir.
Oktâbr (Baymaq rayonı)
MY undefined Oktâbr (Октябрь) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 201 kişi.
Tulskiy (Adıgeya)
MY undefined Tulskiy (Тульский; Еджэркъоежъ) - Rusiyenıñ Adıgeya cumhuriyetinde bir qasaba. Maykop rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 11 236 kişi.
Stupnık
MY undefined Stupnık (Ступник) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 404 kişi.
Çagiv
MY undefined Çagiv (Чагів) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Orativ rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 836 kişi.
Küçük Yaşlav
Küçük Yaşlav (Вікторівка, Кучук-Яшлав, Викторовка, Кучук-Яшлав) – Qırımnıñ Bağçasaray rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1041 kişi (2001 senesi).
Toqulçaq
Toqulçaq (Гришине, Токулчак, Гришино, Токулчак) — Qırımnıñ Curçı rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 867 kişi (2001 senesi).
Gonçarivske
MY undefined Gonçarivske (Гончарівське) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 3 354 kişi.
Gorodotske
MY undefined Gorodotske (Городоцьке) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 17 kişi.
Titovskaya (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Titovskaya (Титовская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 158 kişi.
Udmurt tili
Udmurt tili (öz adı Удмурт кыл) - Fin-Ugor tillerinden biri, Rusiyedeki Udmurtiya Cumhuriyetiniñ resmiy tilidir.
Tver
MY undefined Tver (Тверь) - Rusiyenıñ Tver vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 425 072 kişi.
730
730 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Tula
MY undefined Tula (Тула) - Rusiyenıñ Tula vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 475 161 kişi.
Novoozörnoye
Novoozörnoye (Новоозерне, Новоозёрное) — Qırımnıñ Kezlev şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 7242 kişi (2011 senesi).
Pokrovka (Baymaq rayonı)
MY undefined Pokrovka (Покровка) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 167 kişi.
731
731 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1789
1789 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Sribne
MY undefined Sribne (Срібне) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Sribne rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 3612 kişi.
Prımoşçanısâ
MY undefined Prımoşçanısâ (Примощаниця) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 359 kişi.
732
732 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1791
1791 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Tobeler
MY undefined Tobeler (Тобелер; Тőбőлőр) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 915 kişi.
Tuymino (Lipovskoye)
MY undefined Tuymino (Туймино) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 3 kişi.
Memlük Devleti
200px|thumb Memlük Devleti (سلطنة المماليك - Saltanat al-Mamalik) – XIII – XVI asırlarında yaşağan Şimaliy Afrika (Mısır) ve Cenüp-Ğarbiy Asiyadaki bir devlet.
Moğollarnıñ Deşt-i Qıpçaqnı zapt etkeninden soñ, bu yerde olğan Qıpçaqlarnen Çerkeslerniñ bazıları Eyyubi Devletine esir etilip satılğan. Bir vaqıt soñra bu esirler Eyyubi Devleti askeriyesinde qullanılmağa başlanğan. Zaman içerisinde bu esirler askeriyede müim vazifelerge kelgenler. Eyyubi Devletiniñ soñki padişası Turan Şah, bularnı yoq etmek istegen. 1249 senesinde çıqqan ayaqlanuvdan soñra Turan Şahnı devirip devletniñ idaresini elge keçirgenler. Devletniñ başında Müizzüddin Aybeg ketirilgen. Yañı devlet 250 senege yaqın üküm sürgen.
Memlük devleti üküm sürgen devresinde Haçlılarnı bu yerlerden atqan, Moğol istilâsını toqtatqan ve Mısırnı yañıdan bir ticaret yolu yasağan. 1260 senesinde Bağdatnı alıp Halifeni öldürgen Moğollar Memlük Devletiniñ üstüne yürgen, Ayn Calut degen yerde uruş olğan, cenk Moğollarnıñ yeñilmesinen neticelengen. Bu cenkten soñra askerlerniñ başında olğan Baybars, Sultan Qutuznı öldürip başqa keçken soñ, 1261 senesinde El-Muntasırnı Halife tayin etken. Daa evel Bağdatta olğan Halifelik bundan soñra Qairege keçip Memlük Devletiniñ imayesine kirgen.
1792
1792 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Zübeyde Hanım
thumb|300px|right|Zübeyde Hanım, qızı [[Makbule Atadan|Makbule ve oğlu Mustafa Kemal]] thumb|300px|right|Anasınıñ ölgen künü [[Mustafa Kemal Atatürk]] Zübeyde Hanım (1857, Selânik, Langaza - 1923 yanvar 14, İzmir) - Türkiye Cumhuriyetiniñ qurucısı olğan Mustafa Kemal Atatürkniñ anasıdır. Aslen Konya-Karamanlıdır.
1793
1793 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Zübeyde Hanım
Aile kökeni
Acı Sofi dayın dinine bağlı bir aileden kelgeni içün özü de olayın edi.
Yani çift Selanik Yaniqapı semtinde yani ayatını başlatqan ve Zübeyde Fatma, Ömer ve Ahmet adlı balaları olğandır. Ancaq Fatma bu vaqıtta ölgendir.
Ömür arqadaşı Ali Rızanıñ Yunanistan sıñırında Çayağzına (yaki Papaz Köprüsü) tayin etilgeni içün taşınğan ve anda Ömer ve Ahmet ölgen.
1881 senesinde dörtünci balaları Mustafa, 1885 senesinde Makbule, 1889 senesinde Naciye doğdı. Naciyeni de kiçik yaşta veremden topraqqa berdiler. Ali Rıza Efendi de 1888 yılında öldi.
734
734 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Zübeyde Hanım
Ekinci Evliligi
Bunıñ üzerine Zübeyde Hanım, balalarını da alıp ağası Hüseyin beyniñ Langazadaki çiftligine ketti. Babasınıñ erte ölüminiñ ve dayısınıñ çiftliginde aileniñ erkegi olaraq yaşağanlarınıñ Mustafa üzerinde teren tesirleri bardır.
Ağasına daa ziyade yük olmaq istemegen Zübeyde Hanım, ekinci evliligini Selânik Gümrükler Baş müdüri Rağıp bey ile etti. Rağıp Beyniñ de evelki evliliginden dört balası bar edi. Bu evlilik, babasınıñ hatırasına sayğı kösterilmegenini tüşüngen Mustafa Kemalni qızdırdı. Zübeyde Hanım, Balqan Cenkinden soñra Rağıp Beyden ayırıldı ve artıq Osmanlı toprağı olmaqtan çıqqan Selânikni terk etip qızı Makbule ile beraber İstanbulğa köçip Beşiktaş Aqaretlerde bir evge yerleşti.
Mustafa Kemal, Ali Fuat Cebesoyğa, Rağıp Bey aqqında
''Maña qarşı ep çoq sayğılı davranğan, balaban aqay muameleri etkendir. Nazik ve kibar bir kişidir.''
Turovskaya (köy)
MY undefined Turovskaya (Туровская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 13 kişi.
Zübeyde Hanım
Ekinci Evliligi
degendir.
Vovçok (Berşad rayonı)
MY undefined Vovçok (Вовчок) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 476 kişi.
Zübeyde Hanım
Ekinci Evliligi
1919 senesinde Anadoluğa çıqqanından berli körmegeni ve üstelik Osmanlı Padişahı tarafından aqqında ölüm emri berilgenini ögrengeni oğlu Mustafa Kemal ile ancaq 1922 s. iyün 14-te Adapazarında tekrar tabışqan Zübeyde Hanım, onıñ qatında Anqarağa yerleşti. Ancaq bu şeerniñ sert iklim şartları sağlığına menfiy tesir etti tedaviy maqsadınen İzmirge ketti. 1923 s. yanvar 14 künü 66 yaşında öldi. İzmirniñ Qarşıyaqa rayonında 1940 yılında yaptırılğan anıt mezarda yatmaqtadır.
733
733 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1794
1794 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Olgıne (Hmilnık rayonı)
MY undefined Olgıne (Ольгине) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 104 kişi.
735
735 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Çitagong
MY undefined Çitagong (চট্টগ্রাম, Chittagong) - Bangladeşniñ ekinci eñ balaban şeeridir. Karnaphuli özeniniñ yalısında buluna.
Oybur
Oybur (Криловка, Ойбур, Криловка, Ойбур) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 38 kişi (2001 senesi).
Polöve (Bar rayonı)
MY undefined Polöve (Польове) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 249 kişi.
Danimarka
Danimarka, resmiy adı Danimarka Qırallığı (Danmark, Kongeriget Danmark) - şimaliy Avropada bir devlet.
Severo-Gundorivskıy
MY undefined Severo-Gundorivskıy (Сєверо-Гундорівський) - Ukrainanıñ Lugansk vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1177 kişi (2011 senesi).
Tarnobjeg
MY undefined Tarnobjeg (Tarnobrzeg) – Lehistanda bir şeer.
Astrahan
MY undefined Astrahan (Астрахань) - Rusiyenıñ Astrahan vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 529 793 kişi.
Slobojanske (Kegiçivka rayonı)
MY undefined Slobojanske (Слобожанське, 2016 s. evel Çapayeve, 1925 s. evel Tsiglerivka-Şlâhove) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 2 911 kişi (2001 senesi).
1796
1796 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
1795
1795 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Sakmar (Başqırtistan)
MY undefined Sakmar (Сакмар) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 472 kişi.
Radul
MY undefined Radul (Радуль) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 791 kişi.
1797
1797 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Perşotravneve (Rujın rayonı)
MY undefined Perşotravneve (Першотравневе) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 176 kişi.
Stepnoye
Stepnoye (Степове, Степное) – Qırımnıñ Kefe şeer şurasında bir köy. Ealisiniñ sayısı 45 kişi.
Saygafar
MY undefined Saygafar (Сайгафар) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 630 kişi.
737
737 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Aqmeçit
Aqmeçit (Чорноморське, Акмечіт, Черноморское, Акмечит) – Qırımnıñ bir şeer şeklinde qasaba. Aqmeçit rayonınıñ merkezi. Ealisiniñ sayısı 10 991 kişi (2011 senesi).
Denizli (il)
Denizli - Türkiye Cumhuriyetiniñ bir vilâyeti.
738
738 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Potaşnâ (Berşad rayonı)
MY undefined Potaşnâ (Поташня) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 510 kişi.
Andriyivka (Harkiv vilâyeti)
MY undefined Andriyivka (Андріївка) - Ukrainanıñ Harkiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 9 705 kişi (2001 senesi).
Ugrümovskaya (Arhangelsk vilâyeti)
MY undefined Ugrümovskaya (Угрюмовская) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 kişi.
739
739 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Rostov-na-Donu
MY undefined Rostov-na-Donu (Ростов-на-Дону) - Rusiyenıñ Rostov vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 1 137 904 kişi.
1798
1798 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Saksay
MY undefined Saksay (Саксай) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 18 kişi.
Mayma rayonı
Mayma rayonı (Майминский район) - Rusiyeniñ Altay Cumhuriyetinde bir rayondır.
Sergiyivka
MY undefined Sergiyivka (Сергіївка) - Ukrainanıñ Ades vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 045 kişi.
Sloboda-Yaltuşkivska
MY undefined Sloboda-Yaltuşkivska (Слобода-Ялтушківська) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Bar rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 3 564 kişi.
Çagan-Uzun (köy)
MY undefined Çagan-Uzun (Чаган-Узун) - Rusiyenıñ Altay Cumhuriyetinde Koş-Agaç rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 439 kişi.
Nova Çornorudka
MY undefined Nova Çornorudka (Нова Чорнорудка) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 564 kişi.
Ujmino
MY undefined Ujmino (Ужмино) - Rusiyeniñ Arhangelsk vilâyetinde, Velsk rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 1 kişi.
Zugres
MY undefined Zugres (Зугрес) - Ukrainanıñ Donetsk vilâyetinde bir şeer. Ealisiniñ sayısı 186 553 kişi (2013 senesi).
741
741 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Serebriya (Berşad rayonı)
MY undefined Serebriya (Серебрія) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Berşad rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 525 kişi.
Diyarbakır (il)
Diyarbakır - Türkiye Cumhuriyetiniñ bir vilâyeti.
Orehovo
Orehovo (Оріхове, Орехово) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 3 159 kişi (2001 senesi).
Yañı Küçükköy
Yañı Küçükköy (Паркове, Новий Кучуккой, Парковое, Новый Кучуккой) – Qırımnıñ Yalta şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 495 kişi (2011 senesi).
Çesnivka (Hmilnık rayonı)
MY undefined Çesnivka (Чеснівка) - Ukrainanıñ Vinnıtsâ vilâyetinde Hmilnık rayonında bir köy. Ealisiniñ sayısı 283 kişi.
Semönovo (Başqırtistan)
MY undefined Semönovo (Семёново) - Rusiyede, Başqırtistan Cumhuriyetiniñ Baymaq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 329 kişi.
740
740 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
1800
1800 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
Nasipköy
Nasipköy (Насипне, Насипкой, Насыпное, Насипкой) – Qırımnıñ Kefe şeer şurasında bir köy. Ealisiniñ sayısı 1 666 kişi.
1799
1799 senesi — XVIII asırnıñ bir senesi.
742
742 senesi — VIII asırnıñ bir senesi.
Dare
200px|thumb|right|Tef Dare mahsus azırlanğan ağaç qasnaqqa qoy, eçki yaki balıq terisi tarttırılıp yapıla. Qasnaqnıñ çetleri oyulıp, anda tögerek etip kesilgen yezden üç-dört çift zil pekitile. Qasnaqnıñ özü emen ağaçından qayırılıp yapıla. Dare çaluv ustalığı dareciden büyük canbazlıq talap ete. Dare hususan Qırımnıñ çöl tarafında ziyade qullanıla, onsuz iç bir tantana, iç bir cıyın olmay edi.
Bölek Acı
Bölek Acı (Привітне, Бьолек-Аджи, Приветное, Бёлек-Аджи) - Qırımnıñ Saq rayonında bir köydir. Ealisiniñ sayısı 534 kişi (2001 senesi).
Dhanvantari
Dhanvantari - İnduizmde meditsina (Ayurveda) İlâhı ve Vişnu avatarıdır. thumb|right|İndistanda, Göcarat ştatında Ayurveda İnstitutında Şri Dhanvantari putı.
Çınadiyovo
MY undefined Çınadiyovo (Чинадійово) - Ukrainanıñ Zakarpattâ vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 6 823 kişi.
Dominika
Dominika - Şimaliy Amerikada bir devlet.
Qıta
Qıta – yer yüzünde olğan eñ büyük qara parçalası.
Umumen, bir qıta keniş alanlı olmalı, suvaltında olmağan topraqlardan meydanğa kelmeli ve müim geologik sıñırları olmalıdır. Faqat qıtanıñ tek bir standart tarifi yoqtır, onıñ içün ilim aleminde bir qaç farqlı nazariye bar. Bazıları eñ fazla dört ya da beş qıta olğanını tüşünirken, eñ yayğın qullanımda altı ya da yedi qıta sayıla.
Digtâri
MY undefined Digtâri (Дігтярі) - Ukrainanıñ Çernigiv vilâyetinde bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 1 336 kişi.
Cıyın
Cıyın - qırımtatar halqınıñ adetlerinden bir adettir. Cıyınlar qış vaqıtı, köylülerniñ azbarda, çayırlarda ve bağ-bağçalarda, qızğın işleri bitken soñ, keçirile turğan. Yaşlar ve qızlar birde bir dostlarınıñ evinde qonuşmaq ve eglenmek içün nevbetnen toplaşa ediler.
Movçanivske
MY undefined Movçanivske (Мовчанівське) - Ukrainanıñ Jıtomır vilâyetinde Rujın rayonında bir qasaba. Ealisiniñ sayısı 14 kişi.
Adolf Gitler
thumb|200px|Gitler ve Musolini Adolf Gitler (Hitler) (Adolf Hitler -{adɔlf ˈhɪtlɐ}-; 1934 s. avgustnıñ 2 – 1945 s. aprelniñ 30) — alman siyasetçisi ve nutuqçısı, Milliy Sotsialistik Alman İşçi Fırqasınıñ (-{Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei; NSDAP}-) lideri (1921—1945), Almaniya reyhkantsleri (1933—1945) ve füreri (1934—1945). Üçünci Reyhniñ totalitar rejiminiñ tesisçisidir.
Onıñ tışqı siyaseti Ekinci Cian cenkiniñ sebebi oldı. Halqara arbiy makemesi Gitlerniñ tesis etken teşkilâtlarını (NSDAP, SS ve başqaları) cinaiy dep tanıdı.
Cıyın
Siz milliy tertipte donatılğan odanı kördiñizmi? Mına, şimdi öyle odanı köz ögüne ketiriñiz. Keñ ve ruşen oda, qarşı divar boylap, bir köşeden diger köşege qadar set qurulğan. Set üstünde sıranen dülber örnekli divar yastıqları tizilgen. Olarnıñ üstüne ise beyaz örme peşkir çekilgen. Köşede çeşit renkli yiplernen nağışlanğan yüzbez asılğan. Pencerede bürmeli perde sarqıp tura. Sıcaq soba yanında ise minder töşelgen. Böyle bir odada cıyın keçirile…
Cıyınğa kelgen yaşlar, qızlar setlerge yerleşip oturalar. Olarnıñ artında, qarılğaç çipçeleri kibi, balalar tizile, minder üstüne ise esli-başlılar otura. Setlerde yer yetmegen yaşlar qapı tarafta skemlelerge ve kürsülerge oturalar. Er kes öz yerine yerleşken soñ cıyın başlay.
Toplaşqanlar qoşulıp, halq yırlarını yırlaylar. Yaşlar şaqalaşa, lâtifeler aytıp külüşeler.
Cıyında çeşit zevqlı oyunlar oynap eglenmek te adet oğlan. Yaşlarnıñ sevimli oyunlarından: "Yüzük", "Telefon", "Quşaq" oyunları pek şen keçe edi.
İstidatlı yaşlar ve qızlar özleri uydurğan çıñ, mane, şaqalarnı köydeşlerine taqdim ete ediler. Cıyınlarda bulunmaq, hususan balalar içün, zevqlı ve faydalı edi. Olar halq ağız yaratıcılığınen canlı surette tanış ola ediler.
Böyleliknen, qıymetli medeniy asabalığımız nesilden nesilge avuşıp saqlana ve zenginleşe edi.
Menbalar
QIRIM.net
Qaçı (qasaba)
Qaçı (Кача, Кача) — Qırımnıñ Aqyar şeer şurasında bir şeer şeklinde qasaba. Ealisiniñ sayısı 5 130 kişi (2013 senesi).