cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ڕێکخراوەی ڕاسان
ڕاسان ڕێکخراوێکی ناحکوومیی کوردیی مافەکانی مرۆڤە کە لە ساڵی ٢٠٠٤ لە پارێزگای سلێمانی، لە ھەرێمی کوردستانی عێراق دامەزراوە، و ماوەی دوو دەیەیە چالاکە. ڕاسان کار بۆ مافی ژنان و ئەندامانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە دەکات و چەندین پڕۆژەی ھاندان بۆ پێکەوەژیان و ئاشتی کۆمەڵایەتی پەیڕەو کردووە بە بەکارھێنانی ھونەر و سیمینار و وەرکشۆپ و ڕاھێنان و ھۆشیارکردنەوەی کۆمەڵگە، و ھەروەھا تێکەڵکردنی پێشڕەوەکانی گرووپە جیاوازەکانی ناو کۆمەڵگە لە وتووێژ دەربارەی شووناسی جێندەری و یەکسانی و پێکەوەژیان. لە سەرەتادا لە ٢٠٠٤–٢٠١٢، ڕاسان تەنیا ڕێکخراوێکی فێمێنێستی مافی ژنان بوو، بەڵام لە ٢٠١٢ دوای ڕاگرتنی چالاکییەکانیان بۆ ماوەیەک، بواری کارەکانیان فراوانتر کرد و دەستیان کرد بە کارکردنی لەسەر ئەو کێشانەی ئەندامانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە ڕووی مافی مرۆڤەوە ڕووبەڕووی دەبوونەوە، بەوەش بوونە یەکەم ڕێکخراوی مۆڵەتپێدراو لەعێراق کە کار بۆ مافی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە بکات. ھەرچەندە ڕاسان بە شێوەیەکی گشتی بانگەشەی چەسپاندنی مافەکانی مرۆڤ دەکات، زۆرینەی چالاکییەکانیان بۆ ھۆشیاری دانە لە بارەی مافەکانی ژنان و کەسانی ھاوڕەگەزخواز لەگەڵ ھەوڵی دیکە بۆ ھۆشیاری دان لە بارەی کێشەی توندوتیژی خێزانی و ھاوسەرگیریی مناڵان. نووسینگەی سەرەکیی ڕاسان لە پارێزگای سلێمانییە و زۆربەی چالاکییەکانیان سلێمانی و ناوچە نزیکەکانی دەگرێتەوە، بەڵام بۆ بڵاوکردنەوەی ھۆشیاری زیاتر لە عێراق و ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست بە گشتی ھەوڵ دەدەن، ئەمەش لەڕێی بەکارھێنانی پێگە و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانیانەوە. پەیامەکانی ڕاسان دەربڕینی پشتگیرییە بۆ ژنان و ئەندامانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە، ھاوکات ھاندانی حکوومەت و دامەزراوە یاسادانەرەکانە بۆ پێدانی مافە سەرەتایی و یاسایییەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە و مافی پاراستنیان لە سەرکوتکردن بۆ دابین بکەن.
ھۆرێن
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕێکخراوەی ڕاسان
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان پۆل:ڕێکخراوەکانی ژنانی کورد پۆل:ڕێکخراوەکانی مافەکانی ژنان پۆل:ڕێکخراوەکانی مافەکانی مرۆڤ پۆل:ڕێکخراوە ناحکومییەکان پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ٢٠٠٤ پۆل:مافەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە لە عێراق پۆل:ڕێکخراوەکانی مافەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە پۆل:ڕێکخراوەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێرینە
بەیاننامە
مانیفێست نووسینێکە کە تێیدا گرووپێک یان لایەنێک تیۆری سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئایینی و فەلسەفی و ھونەری یان ئەدەبی خۆی ڕادەگەیەنێت. مانیفێستێک بەزۆری بۆچوونێکی بڵاوکراوەی پێشوو قبوڵ دەکات یان کۆدەنگی یان بیرۆکەیەکی نوێ بەرز دەکاتەوە لەگەڵ بیرۆکەی پێشەکی بۆ ئەنجامدانی گۆڕانکارییەکان کە نووسەر پێی وایە دەبێت بکرێت. مانیفێستی ھونەری لەلایەن دامەزرێنەرانی ستایلێکی نوێ یان قوتابخانەی ھونەرییەوە بۆ ھونەرمەندانی تر و ھەروەھا بۆ ڕای گشتیی دەنووسرێت. ئەم مانیفێستانە بەزۆری سیاسەت و پرەنسیپ و باوەڕی پێشکەوتنخوازانی شێوازێک یان قوتابخانەیەک دەستنیشان دەکەن.
سەرالی خواروو
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ژۆمبلو
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەوانییەکانی پارێزگای نامور پۆل:شارەکانی والۆنیا
ھۆکارەکانی شێرپەنجەی مەمک
هۆکارەکانی مەترسی
هەندێک لەو هۆکارانە :
(C) دۆزینەوەی ڤایرۆسی ھەوکردنی جگەر جۆری
دیاری کردنی ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C)
دۆزینەوەی ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C) یەک لا کراوە بەڵام یەک پارچەی گرنگ مابوو: ئەم ڤایرۆسە بە تەنها دەبێت بە سەبەبی نەخۆشی هەوکردنی جگەر؟ بۆ ئەوەی وەڵامی ئەم پرسیارە بدەنەوە، زاناکان لێ کۆڵینەوەیەکیان کرد بۆ ئەوەی بزانن ئەگەر ئەم ڤایرۆسە دروستکراوە دەتوانێت دووبارە بکرێتەوە و ببێتە هۆی نەخۆشێکە. چارڵز رایس، توێژەرێک لە زانکۆی واشینگتۆن لە ساینت لوویس، لەگەڵ گرووپی دیکە کە کاریان دەکرد لەسەر ڤایرۆسی ئار ئێن ئەی (RNA)، لەوەوپێش گومانان کرد کە ناوچەیەک لە کۆتایی جینۆمی ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C) لەوانەیە گرنگبێت بۆ دووبارەکردنەوەی ڤایرۆس. رایس هەروەها تێبینی بۆ ماوەی جیاوازی لە ڤایرۆسی جودا دەکات و وادادەنێ کە هەندێک لەوانەیە ڕێ لە دووبارەوەکردنەوەی ڤایرۆس بگرن. بەڕێگای ئەندازیاری بۆماوەیی،  رایس ئار ئێن ئەی (RNA)یەکی جیاوازی ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C) کە بریتییە لە ناوچەی تازەی جینەوم و بەتاڵە لە بۆماوەزانی جیاواز. کاتێک ئەم ئار ئێن ئەی (RNA)یە بە دەرزی لێدرایە جگەری شیمپانزی، ڤایرۆسەکە لەناو خوێنیان بینرا وەکو ئەو مرۆڤانەی کە ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C)یان هەیە. ئەمە بەڵگەی کۆتایی بوو کە درێژخانەی ڤایرۆسی هەوکردنی جگەر جۆری (C) بەتەنها دەتوانێت سەبەبی ئەم حاڵەتانەی هەوکردنی جگەر بێت کە بە خوێن دەگوازرێتەوە.
ژێڤ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەوانییەکانی پارێزگای نامور
لایلا تریتیکۆڤ
کارکردن
لە ئایاری ٢٠١٤، لایلا بوو بە بەڕێوبەری جێبەجێکاری ڕێکخراوی ویکیمیدیا لەجێگای سو گاردنر. لە ڕۆژی ١ی حوزەیرانی ٢٠١٤ دەستی بەکارکردن کرد. پێش ئەوەی ئەم پۆستە وەربگرێت، لەژیانیدا تەنیا یەکجار دەستکاری ویکیپیدیای کردبوو. لایلا دەستی لەکارکێشایەوە لەئەنجامی ئەو مشتوومڕانەی لەسەر (Knowledge Engine)ی ویکیپیدیا درووستبوو لەگەڵ ستافی پڕۆژەکە. لەگەڵ کۆتا ڕۆژی کارکردنی لە ویکیمیدیا لە ٣١ی ئازاری ٢٠١٦، ئەوا کاترین مایر شوێنی ئەوی گرتەوە لە ئازاری ٢٠١٦.
ئاوی پەسیرە (ئاوقۆرە)
سەرچاوەکان
پۆل:چێژەمەنییەکان پۆل:ترش
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
کۆریای باشوور نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨ بوو کە لە ٢٩ی تەممووز تا ١٤ی ئابی ١٩٤٨ لە لەندەن لە ئینگلتەرا بەڕێوە چوو.
فەرھەنگی زانستگای کوردستان
چۆنیەتی
دوو سەرچاوەی سەرەکی کە لە نووسینی ئەم فەرھەنگەدا کەڵکیان لێ وەرگیراوە بریتین لە ھەنبانەبۆرینەکەی مامۆستا ھەژار و فەرھەنگی فارسی-کوردیی زانستگای کوردستان.
چەوار
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی پارێزگای ئیلام پۆل:شارەکانی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئیلام پۆل:شارەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شارەکانی ئێران
قازی فەزل
عەبدولرەحیم بیسانی، ناسراوە بە قازی فەزل (٥٢٦ کۆچی-٥٩٦ کۆچی) بەرپرسێک بوو کە خزمەت بە دوا خەلیفە فاتمییەکانی دەکرد، و بوو بە سکرتێر و سەرۆکی ڕاوێژکاری یەکەم سوڵتانی ئەیووبی، سەلاحەدین.
مووشەکی گەرمی
مووشەکی ھەڵمی
مووشەکی ھەڵمی (ھەروەھا ناسراوە بە ئاوی گەرمی مووشەک) گەرمی مووشەک کە ئاو ھەڵدەگرێ لەناو دەفری فشار لە پلەیەکی گەرمی بەرز، وەکو ئەوەی دەست بکات بە فشاری ھەڵم کە بە گرنگی گەورەترە لە فشاری دەوروبەر، ئاوەکە ڕێگەدەدات کە دەربچێ وەکو ھەڵم بەنێو دەسکی مووشەکەکە تا پاڵنان بەرھەمبێنێ. ئەم جۆرە مووشەکی گەرمییە بەکاردەھێنرێ لە پێشبڕکێی ڕاکێشان(drag-racing).
تایپێی چینی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
مووشەکی گەرمی
مووشەکی گەرمی ناوکی
ئەمریکا ٢٠ تاقیکردنەوەی جیاوازی دیزاین و قەبارەی کرد لە ماوەی پڕۆژەی (Rover) و (NASA's NERVA) پرۆگرام لە ساڵی ١٩٥٥ تا ١٩٧٢ لە سایتی (Nevada) دیزاین کراوە بە (Kiwi) (Phoebus) (NRX/XE) (NRX/EST) (Pewee) (Pewee 2) و فرنی ناوکی و لەگەڵ چڕی و توانای بەرز کە کۆکراوەتەوە لە ناو (pewee 2) وە تاقیکردنەوە پێشکەوتوەکانی دیزاینی (pewee 2) ھەڵوەشایەوە لە ساڵی ١٩٧٠. بەرنامەی مووشەکی ناوکی بە شێوەیەکی فەرمی کۆتایی ھات لە ١٩٧٣وە لێکۆڵینەوەکان لەو کاتەوە بە ھێمنی بەردەوام بوون لە ناسا. دیزاینی (current)٢٠١٠ ٢٥٠٠٠ پاوەند لە پاڵنەری دیزاینە نبشاندراوەکان مووشەکی لێوەرگرتووی NERVA یان (NDR'S) لەسەر بنەمای (pewee 2) بنیات نراوە وە ھاندەری دیاریکراوی ھەیە بە ٩٢٥ چرکە.
مووشەکی گەرمی تیشکدەر
جێگرەوە مووشەکێکی تیشکدەرە، کاتێک کاردانەوەی بارستەکە گەرم دەکرێ بەھۆی سەرچاوەی گەرمی تیشکدەر لەجێگای ناوکی کارتێکەر.
قۆرەتوو
قۆرەتوو شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی قۆرەتوو، قەزای خانەقین، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
میتێ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەوانییەکانی پارێزگای نامور
ڕۆتین
ڕۆتین (بە فەڕەنسی: Routine) بریتییە لە دووبارە کردنەوەی ھەمان کار ڕۆژانە، وە ئەمەش لەوانەیە ببێتە ھۆی حاڵەتێک لە بێزاری بۆیە ئامۆژگاری دەکرێت بە شکاندنی ڕۆتین بە گەشت کردن یان وەرگرتنی پشوو یان گۆڕان.
درامای ھەشت دیوار
دارامایەکی کۆمیدی و کۆمەلایەتی کوردی بوو لە نووسینی کامەران خۆشناو و دەرهێنانی کارۆخ ئیبراهیم حەکیم بوو لە مانگی ڕامەزاندا ڕێکەوتی 23ی مارس 2023 لە شاشەی تەلەفزۆنی کوردستان تیڤی یەکەم  ئەلقەی پەخش کرا
ئیبراهیم حەکیم بە ڕۆلی مام ڕاشاد
سیروان عوسمان بە ڕۆڵی سیروان
ڤانیا سالار ڕۆڵی شانیا
دایەنی منداڵ: شاژنی بکوژ (فیلم)
دایەنی منداڵ: شاژنی بکوژ فیلمێکی ترسناک و کۆمیدی ئەمریکییە، لەلایەن «ماک جی» کاری دەرھێنان و بەرھەمھێنانی بۆکراوە، ھەروەھا کاری سیناریۆکەی لەلایەن دان لاگانە، ماک جی، براد مۆریس، جێمی واردن بۆ کراوە. پاشکۆی فیلمی ٢٠١٧ «دایەنە»، ئەستێرەکانی فیلمەکە جودا لیوس، ئێمیڵی ئالین لیند، جێنا ئۆرتێگا، ڕۆبی ئامێڵ، ئەندرێو باکیلۆر، لاسیلی بیب، ھانا مایی لیی، بێلا تۆرن، ساماڕا ویڤینگ، کێن مارینۆ. فیلمەکە بە چیرۆکی کۆڵ جۆنسۆن بەردەوامە، ئێستا لە قۆناغی ناوەندیی ئامادەییدا، کە دەبێت جارێکی دیکە شەڕ بکات، بۆ ئەوەی لە شەودا مانەوەی خۆی مسۆگەر بکات، کە دوژمنە دێوەکان و کۆن و نوێ تێیدا دەتۆقێت.
بەرھەمھێنان
لە ئەیلوولی ٢٠١٩ ڕاگەیەندرا، کە جۆدا لویس، ھانا مای لی، ڕۆبی ئامێل، بیلا تۆرنی، ئەندرێو، ئێمێلی ئالین لیند، لێسلی بیبی و کێن مارینۆ لە یەکەم فیلمی پاشکۆوە ڕۆڵەکانیان دووبارە دەردەکەن، لەگەڵ سیناریۆکانی ماک جی لە دەرھێنانی ماک جی، دان لاگانا، براد مۆریس، جیمی واردن. ماک جی چیرۆکەکەی بە (فاوست) وەسف کرد، فیلمی «مێل بروکس» لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ دەردەکرا، جینا ئۆرتێگا لە یەکێک لە ڕۆڵەکان چووە ڕیزی نواندن. وێنەگرتنی سەرەکی لە ساڵی ٢٠١٩ لە سایتی لۆس ئەنجلس لە کالیفۆرنیا ئەنجام درا. ئەو قاتە کورتەی کە لویس لەبەری کردووە وەک ڕێزێکە بۆ لویس ئەندرسۆن.
سەرکەپکان
ناحیەی سەرکەپکان یەکێکە لە ناحیە ھەرەکۆنەکانی قەزای ڕانیە و سەربە پارێزگای سلێمانییە، لە ڕووی ھەڵکەوتەی جوگرافییەوە کەوتووەتە بەشی باکووری خۆرئاوای پارێزگای سلێمانی، ئەم ناحیەیە لە کۆندا لە (٥٦) گوندی دەوروبەری پێک ھاتبوو.
ئوئی
ئوئی شارەوانییەکە لە پارێزگای نامور لە بەلجیکا بەپێی سەرژمێری ٢٠٠٧، ڕێژەی دانیشتووانی ٤٣١٨ خەمڵێنراوە. لەگەڵ ڕووبەرەکەی بە ٥٦٫٦٢ کم دووجا
بازەسپ
جوگرافیا
بازئەسپ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بۆتێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی کەوبێنی خواروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سڕێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی پڵنگان.
عبدالزڕاق شەمسەدین
(عەبدولڕەزاق شەمسەدین) ئە
ناوی ته‌واوی (عەبدولڕەزاق شەمسەدین حەسەن) ە" ساڵی 1954 لە گەڕەكی خانەقای شاری هەولێر لە دایكبووە" خوێندنی سەرەتایی و ناوەندی لە قوتابخانەی ئیبن خولەكان تەواوكردووە" دەرچووی ئامادەیی پیشەسازییە" یەكەم بەشداری لە درامای (فاڵچی) بووە لەساڵی 1970 لە نووسینی (حەمە كەریم هەورامی) و دەرهێنانی (سەباح عەبدولڕەحمان)" لە مانگی شەشی ساڵی 1983 هاوسەرگیری كردووە و 2 كوڕ و 2 كچی هەیە بەناوەكانی (ڕزگار/ ڕێباز/ ڤالا/ ڤان)" لە سەرەتای هەشتاكان سەردانی وڵاتانی دەرەوە دەكات و دەچێتە سەر گۆڕی هونەرمەندی كۆمیدی (شارلی شاپلن)" ساڵی 2005 سەردانی ماڵی خودای كردووە" ساڵی 2007 سەردانی قاهیرەی كردووە لەگەڵ هونەرمەندان (تەڵعەت سامان/ زرار ڕواندزی/ فەرهاد شەریف/ كەریم بایز/ خەلیل یابە/ عوسمان ئەحمەد جاسم)" بەشداری چەندین بەرهەمی دۆبلاجی كردووە" وەهەروەها بەشداری چەندین دراما و شانۆی كردووە وەك (مارەیی/ چڵپاو/ پێچە ڕەش/ هەڵەی دەرهێنەر/ كەوەكانی قەرەچوغ/ سێدارە/ كۆچ/ ئازارەكانی بارام/ كونەبا/ لێزەر/ دەڕبچی/ كرێچی/ دوعای باوك/ یابە/ دراوسێ/ ئاگر/ دۆڕاو/ مۆبایل/ باوەش/ پەرژین/ خوێن/ گۆڕان/ هێلانە/ قەرپ/ نزا/ دووكەڵی مەرگ/ لێدە عەلۆ برنجە/ گرێ) "
ئالان واکەر
ژیانی سەرەتایی
ئالان واکەر کوڕی ھیڵد ئۆمداڵ واکەری نەرویژی و فیلیپ ئالان واکەری ئینگلیزە. ئالان دوو ڕەگەزنامەی ھەیە، ھەریەک لە ڕەگەزنامەی نەرویژی و شانشینی یەکگرتوو بەھۆی ناسنامەی دایک و باوکییەوە. لە تەمەنی دوو ساڵیدا، ئەو گەشتی بەرەو بارگن، نەرویژ کرد لەگەڵ دایک و باوک و برا و خوشکەکەی. ئەو گەورەبوو لەگەڵ خوشک و براکەی، خوشکەکەی کامیلیا، لەدایکبووی شانشینی یەکگرتوو و براکەی، ئەندریاس، لەدایکبووی نەرویژ.
تایپێی چینی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
تایپێی چینی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
بەھارات
بەھارات، ئەدوا یان ئاڵەت تۆو، میوە، ڕەگ، توێکڵی دار یان ھەر پێکھاتەیکی ڕووەکی دیکەیە کە بەکاردێت بۆ چێژبەخشین یان ڕەنگکردنی خواردن.
دینگۆ
وێنۆک|دینگۆیەک کە ڕاوە ماسی کردووە دینگۆ یان سەگی وەحشی ئوسترالیایی جۆرێک سەگی وەحشییە کە تەنیا لە ئوسترالیا دەژیت. دینگۆ سەگێک بە ئەنازەی ناوینە کە لەشێک قایم و خۆڕاگری ھەیە. ھەر ئەمە بووەتە سۆنگەی ئەوە کە چالاک بێت. دینگۆ لە سێ ڕەنگی ڕەش، سپی و زەنجەفێڵی ڕوناک (ھەلەزە) پێکدێت. ئەم گیانلەبەرە ٨٣٠٠ ساڵ پێش زایین بریاگە بۆ ئوسترالیا. ئەم جۆر سەگە ڕاھاتووی (دەسەمۆ) نییە، ھەر چی ساڵە بە فرە کەس ھەڵمەت دەکات و دەیان دەکوژێت. ئەم جۆرە سەگە ئەگەر بۆ کەسێک ھەڵمەت بکات ئەو کەسە تووشیاری نەخۆشی ھاری دەبێت. ھەموو نەژادە ڕەسنەکان خاوەنی مووی سپی لە بان پێو نووک جووچکە یانەو ھەن. دینگۆ دەتوانێت لە بان و دیواری ٢ مەترەوە باز بدات.
یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی
یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی یاخوود کۆنترۆڵی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی (بە ئینگلیزی: Electronic stability control) یەکەیەکی کۆمپیوتەرییە کە کاردەکات بۆ جێگیرکردنی ئۆتۆمبێل لەکاتی ھەستکردن بە خلیسکان، کاتێک یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی ھەست بە لەدەست دانی کۆنترۆڵی ئۆتۆمبێلەکە دەکات لەلایەن شۆفیرەکەوە، ئەم یەکەیە ھەڵدەستێت بە راگرتنەوە و ڕێکخستنەوەی ئۆتۆمبێلەکە بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی بۆ ئەو ئاڕاستەیەی کە شۆفێرەکە دەیەوێت. بەپێی چەند لێکۆڵینەوەیەک لە چەند ناوەندێکی ئەمریکی بۆ دڵنیای رێگاوبان کە کردویانە لە ساڵی ٢٠٠٦؛ دەرکەوتووە کە سێ یەکی ڕووداوەکان کەمتربۆتەوە بەھۆی یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنیەوە.وێنۆک|نیشانەی یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی
بیرۆکەی کارکردن
نموونەیەکی تر کاتێک ئۆتۆمبێلێک بە خیرایەکی زیاد پێچێک دەکاتەوە و خەریکە پشتی ئۆتۆمبێلەکە بسورێتەوە، یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی ھەڵدەستێت بە راگرتنەوەی (برێک کردنی) تایەی دواوەی لای ناوەوەی سوڕانەوەکە، ئەمەش بۆ ھێشتنەوەی ئۆتۆمبێلەکەیە بەشێوەیەکی جێگیر.
مێژوو
لە ساڵی ١٩٨٣ کۆمپانیای تۆیۆتا یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی چوار تایەیی لەسەر تۆیۆتا کرۆون ناساند، دواتر لە ساڵی ١٩٨٧ ھەریەک لە کۆمپانیای مێرسێدس-بێنز و کۆمپانیای بی ئێم دەبڵیوو بۆ یەکەمجار یەکەی جێگیرکردنی ئەلیکترۆنی یان ناساند بۆ ئۆتۆمبێلەکانیان کە ھەر تایەیەو کۆنترۆڵی تایبەتی خۆی ھەبوو.
میتۆدی نیوتن
شیکاریی ھاوکێشەی

cos x {{=}} x{{sup|3}}
.
شێخ عەبدولقادر شەمزینی
شێخ عەبدولقادر شەمزینی یان نەھری (لەدایکبوون: ١٨٥١، شەمزینان، مردن: ١٩٢٥، ئامەد) کەسایەتیی سیاسیی کوردە کە سەرۆکی جەماعەتی تەعاون و تەرەقیی کورد بوو لە ئەستەمبوڵ. بەرلەوە ھاوکاریی شۆڕشی شێخ عوبەیدوڵڵای نەھریی کرد و لەسەر ئەوە دوور خرایەوە. دواتر بوو بە ھاوکاری بزووتنەوەی ئازادی و لەدوای شۆڕشی شێخ سەعیدی پیران لەسێدارە درا.
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٠
کۆریای باشوور نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٠ بوو کە لە ٢٥ی ئاب تا ١١ی ئەیلوولی ١٩٦٠ لە ڕۆما لە ئیتالیا بەڕێوە چوو.
فرانک لێبی ستانتۆن
ھۆنراوە
ھۆنراوەکانی فرانک لێبی ستانتۆن بەو شێوەی ئەو کاتە سادە و دڵڕفێن و بەسۆزە، ھۆنراوەکانی بریتین لە ژمارەیەک لە کتێبەکانی بە زاراوەی شێوەزار، بەرەنگارییەک کە بەھرەیەکی تایبەتی ھەبوو، وەک "مایتی لاک گوڵ" (کە بۆ ئیتێڵبێرت نێڤین (١٨٦٢–١٩٠١) بە مۆسیقا سپێردراوە پێی. ستانتۆن لەلایەن سیدنی ھۆمەرەوە، ئاوازی «کێڵگەیەکی دیکە» ی بۆ داڕشتووە. زۆرێک لە گۆرانییەکانی مۆسیقای ستانتۆن لەلایەن ئۆڵی کۆلێس دانراوە.
ڕۆژی کوردی
بنەڕەتی ھێماکە
ھێمای ڕۆژی کوردی لە ھێمایەکی ئایینیی کوردە ئێزیدییەکان وەرگیراوە کە ئایینێکی کۆنی کوردییە. ھێمای ڕۆژ لە سەر دەروازەی بارگەی شەرفەدین لە شنگال کێشراوە. ھەروەھا وەکوو ھێمایکی ئایینی لە سەر ھەموو بارگە و پەرەستینگاکانی ئێزدی ھەڵدەوەسترێتەوە.
ھەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، ١٩٢٨
هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لە ٩ی ئایاری ١٩٢٨ بەڕێوەچوو. دووەمین هەڵبژاردبوو لە عێراق بکرێت لەژێر دەستووری ساڵی ١٩٢٥. لەم هەڵبژاردنە ناڕەزایی لەنێو حیزبەکان ڕوویدا لەسەر دەستکاریکردنی دەنگەکان، بەرەی ئۆپزسیۆنی سەربەخۆ ناڕەزاییەکانی خۆی گەیاندە سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا.
فرانک لێبی ستانتۆن
بەرھەمداری
کۆکراوەی کارەکانی لە لیستی کتێبخانەکانی ویلایەتی کۆنێکتیکەت، زانکۆی ویلایەتی ڤاڵدۆستا، زانکۆی ڕۆچێستەر (قوتابخانەی میوزیکی ئیستمان)، مۆسیقای ئوستوراڵی. لە چەندین بۆنەوە کە بووە ھۆی ھەڵبژاردنی وەک شاعیر ستانتۆن بانگ کرا، بۆ ئەوەی ھۆنراوە بۆ ڕووداوەکانی دەوڵەت بدوورێتەوە، لەوانە کردنەوەی پێشانگای پەمۆ لە ئەتلانتا و پێشانگای نێودەوڵەتی ١٨٩٥. لە ٢٣ی شوباتی ١٩١٦ ڕۆژی دوای ٥٩مین ساڵڕۆژی لەدایکبوونی ستانتۆن، قوتابخانە حکومییەکانی سەرتاسەری جۆرجیا، بۆ یادکردنەوەی دەستکەوتەکانی، یادکردنەوەیەکیان ساز کرد، واڵکەر ڕایگەیاند، لە کاتی دامەزراندنیدا وەک شاعیری جۆرجیا ستانتۆن، ھیچ کەسێک لە ھیچ ویلایەتێک لە باشوور داینەنرابوو بە شاعیر.
فریدا ھێشتا لە ژیانە
فریدا ھێشتا لە ژیانە فیلمێکی درامی-مەکسیکییە لە ساڵی ١٩٨٣ لەلایەن پۆل لیدوک دەرهێنراوە. فیلمەکە بووە بەربژێری مەکسیک بۆ خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی بیانی، بەڵام سەرکەوتوو نەبوو لەوەی ببێتە براوە یان پاڵێوراوی کۆتایی.
سەرچاوەکان
پۆل:فریدا کالۆ پۆل:فیلمەکانی ١٩٨٣
پێڕستی ھاوئەنجامە سێگۆشەیییەکان
ساین
ھاوئەنجامەکانی سەرجەم و جیاوازی:
کوڤە
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەوانییەکانی پارێزگای نامور پۆل:شارەکانی والۆنیا
ئالبرشت کۆسل
یارمەتیدەرەکان و لێکۆلینەوەکانی تر
لە دواین ساڵانەکانی ژیانی کۆسل، لێکۆلینەوەیەکی گرنگی ئەنجام دا لە پێکھاتەی پرۆتینەکان لە جۆری Protamines و Histones و ترشی flavianic دۆزییەوە توێژینەوەی کارەکە بڵاو کرایەوە بە ماوەیەکی کەم دوای مردنی
ژیانی کەسی
لە ١٨٨٦ کۆسل ھاوسەرگیری لەگەل لویس ھۆلتزمان کرد، کچی ئەدۆلف ھۆلتزمان، ھۆلتزمان پرۆفیسۆر بوو لە زانکۆی Heidelberg, و وانەی دەوتەوە بە شێوەی ئەڵمانی بە زمانی سانسکریت و ھەروەھا باسی philologist لە ڕۆژەکەی. ھاوسەرەکەی سێ منالی ھەبوو دوو لەوان ژیان تا تەمەنی گەنجی ئەوانیش: Walther لەدایک بووی سالی ١٨٨٨ و کچەکەی Gertrude لە دایک بووی ساڵی ١٨٨٩
کاریگەری
کۆسل وەک یەکێک لە زانا گەورەکانی زیندە کیمیاوی و بۆماوەزانی ڕەچاوکرا
مێژووی تورکیا
سەردەمە دێرینەکان
ئیمپڕاتۆری ڕۆمانی، قوستەنتیین، کە حوکمی ئیمپڕاتۆڕی ڕۆمانی دەکرد لە ساڵی ٣٣٠ز، ھەستا بە گواستنەوەی پایتەخت لە ڕۆماوە بۆ یەکێک لە شارە دێرینەکان کە بە بیزەنتە ناودەبرا و دەکەوتە ھەرێمی تراقیا. و ناوی پایتەخت گۆڕا لە بیزەنتەوە بۆ قوستەنتینییە (ئەم شارە ئیستەنبوڵی ئێستایە)، و ئیمپڕاتۆری ڕۆمانی بوو بە دوو بەشەوە لە ساڵی ٣٩٥ز دا، یەکێکیان ئیمپڕاتۆڕی ڕۆمانی ڕۆژھەڵاتی بوو کە ناوچەکانی ئەنادۆڵ و تراقیای دەگرتەوە، و بەشی دووەمیان ئیمپڕاتۆڕی ڕۆمانی ڕۆژاوایی بوو. بەبەرەکان غەزووی ڕۆمانی ڕۆژاواییان کرد و دەستیان بەسەردا گرت لە ناوەڕاستی سەدەی پێنجی زایینیدا، بەڵام ڕۆمانی ڕۆژھەڵاتی کە بە ئیمپڕاتۆری بیزەنتیش ناو دەبرا ماوەیەک گەشەسەندنی بەخۆوە بینی، و بیزەنتییەکان دەستیان بەسەر ھەموو ئەو ناوچانەدا گرتبوو کە ئێستا بە تورکیا ناسراون ھەتا کۆتایییەکانی سەدەی ١١ی زایینی.
مێھدی ئەخەوان سالیس
نموونەی شێعری
تۆ بڕۆ شوێنێ کە بۆت دیدە لەڕێ بن.
بێژە ئاخر تۆ بەرەو کوێ سەفەرت کرد؟ بڵێ ئادەی...!
کاوان محەمەدپوور
بەرھەمەکان
لە پێشەکی ئەم کتێبەدا بە قەڵەمی دوکتۆر محەمەدڕەحیم ئەحمەدی هاتووە: «کتێبی بووتیقای گێڕانەوە هەڵگری هەموو ئەو چەمکانەیه که بۆ لێکدانەوەی گێڕانەوه بەگشتی و ڕۆمان بەتایبەتی پێویستن. نووسەر جگە لەوەی کەرەستەی شیکردنەوه دەخاتە بەر دەستی خوێنەر، هەوڵ دەدا کاریگەریی ئەم کەرەستانە له باری کرداریییەوە، لەسەر هێندێک دەقی گێڕانەوەیی‌ نیشان بدا. لە ڕاستی‌دا دۆزینەوەی کەرەسته یان کەرەستەگەلی لێکدانەوەی ڕۆمانی کوردی، که هەم تایبەتمەندییە گشتییەکانی ژانری ڕۆمان و هەمیش جیاوازییەکانی ڕۆمانەکان دەگەڵ یەک لەبەر چاو بگرێ، دەبێ مەبەستی هەر بیردۆزێکی گێڕانەوه لەمەڕ ڕۆمان و چیرۆکی کوردی بێت. »
کۆلۆمبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦
کۆلۆمبیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦ بوو کە لە ١ تا ١٦ی ئابی ١٩٣٦ لە بەرلین لە ئەڵمانیا بەڕێوە چوو.
فانکشنی دووجا
ڕەگەکانی فانکشنی دووجا
دەوترێت بڕی جیاکەرەوەی فانکشنی دووجا.
پاشتەلان
پاشتەلان شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرکەپکان، قەزای ڕانیە، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
بارگن
سەرچاوەکان
پۆل:شار و شارۆچکەکانی نۆرویژ پۆل:پایتەختە پێشووەکان پۆل:دامەزرانەکانی سەدەی ١١یەم لە نۆرویژ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی سەدەی ١١یەم پۆل:شار و شارۆچکە بەندەرییەکانی نۆرویژ پۆل:شار و شارۆچکە بەندەرییەکانی دەریای باکوور
مەمیند
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
سوڵتان کۆسەن
سوڵتان لە گوندی دەدە لە پارێزگای مێردین دەژی. ئەو لە ساڵی ٢٠١٣ لە گەڵ خانمێک بەناوی مەروە ژیانی هاوسەرگیری پێکهێنا. سوڵتان بەهۆی بەرزی باڵاکەیەوە ئەوا ئاستەنگی لە ڕۆیشتن بۆ درووست بووە، بەهۆی ئەمەشەوە دارشەقە بەکاردێنێت بۆ ئاسانکاری لە ڕێ کردن.
ژەم
سەرچاوەکان
پۆل:خواردن و خواردنەوەکان پۆل:خواردنەوەکان پۆل:ژەمەکان
مریەم ڕۆدریگێز مارتینێز
چالاکییەکان
مریەم لەگەڵ ھەوڵەکانی بۆ دۆزینەوەی کچەکەی، ئەوا ناوبراو ھەوڵی یارمەتیدانی ئەو دایک و باوکانەشی دەدا کە منداڵەکانیان ونببوو، کەبەیەکەوە ڕێکخراوێکیان دامەزراند. لە ١٠ی ئایاری ٢٠١٧، گرووپێکی چەکدار ھێرشدەکەنە سەر ماڵی مریەم و دەیکووژن. لەبەرامبەر کووشتنی مریەم حکوومەتی ئەمریکا ئیدانەی ئەو کارەی کرد و ڕەخنەی لەڕەوشی سەلامەتی بەرگریکەرانی مافەکانی مرۆڤ گرت.
شەھابەدین سوھرەوەردی
ژیان
سوھرەوەردی بڕوای بە جیاوازی جەستە و ڕۆح ھەیە. بە وتەی ئەو جەستە ھێمای تاریکییە و ڕۆح ھێمای ڕووناکییە. ڕۆح لە ڕێگەی ڕۆحەوە گەشە دەکات. ھەروەھا پێویستە جەستە بەڕۆژووبوون و بێخەوی ئارام بکرێتەوە بۆ ئەوەی ڕۆح ئازاد بێت و بەرکەوتنی لەگەڵ جیھانی ڕۆحی ھەبێت.
تیشک (ئەندازە)
وێنۆک|تیشکی AB.
لاکشمی ئاگاروال
ژیان
لاکشمی لە نیودلھی لەخێزانێکی ھەژار لەدایکبوو. لاکشمی لەلایەن کەسێکی نزیکییەوە بەناوی نەعیم خان، کە تەمەنی نزیکەی ٣٠ ساڵانبوو کاتێک پەیامی دڵداری بۆدەچوو، بەڵام بەھۆی ڕەتکردنەوەی لەلایەن لاکشمییەوە ئەوا ناوبراو ماددەی ئەسید دەپرژێنێتە لاکشمی. وێنۆک|لاکشمی ئاگاروال لەکاتی بەدەستھێنانی خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی لەلایەن میشێل ئۆباما.لاکشمی لەپەیوەندیدا بووە لەگەڵ چالاکوانی کۆمەڵایەتی ئەلۆک دیکشیت. لە ساڵی ٢٠١٥ لەیەکتری جیابوونەوە. ئەوکاتەی لاکشمی و ئەلۆک بەیەکەوەبوو بڕیاریاندا ھاوسەرگیری نەکەن و بەڵکوو پەیوەندییەکەیان تەنیا وەک ھاوبەشیکردنی ماڵ بێت، لەمبارەیەوە ئەلۆک وتوویەتی «ئێمە بڕیارماندا بەیەکەوە بژین تاکوو مردن. بەڵام ئێمە ئالینگاری کۆمەڵگامان کرد بە ھاوسەرگیری نەکردن. نامانەوێت خەڵک بێنە ئاھەنگی ھاوسەرگیرییەکەمان و توانج لەسەر شێوەی بووک بدەن. شێوەی بووک لێرە بۆ خەڵکی گرنگە. بۆیە بڕیارماندا ھاوسەرگیری نەکەین». خێزانی ھەردوولا بەپەیوەندییەکەیان ڕازیبوون و ھەروەھا ڕازیبوون بەبڕیاری ئەنجامنەدای ڕێوەڕەسمی ھاوسەرگیری.
مانگرتن و کەمپەین
ئاگاروال و قورباییانی دیکەی ئەسید، دەستیانکرد بەمانگرتن لە خواردن لەپێناو چارەسەرکردنی بەپەلەی قوربانییانی ئەسید. لاکشمی شیعرێکی بۆ دەربڕینی ھەست و سۆزی نووسی. لاکشمی ئەوکاتەی لە ئەمریکا بوو، لەلایەن میشێل ئۆباما، خانمی یەکەمی ئەمریکا ڕێزی لێگیرا لەبەرامبەر ھەوڵ و کەمپەینەکای لەدژی تووندووتیژی ئەسید و خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:چالاکوانە ئافرەتەکان پۆل:خەڵکی_نیو_دەلھی پۆل:ژنە شاعیرە ھیندییەکان پۆل:ژنە نووسەرەکان لە نیو دەلھی پۆل:رۆژنامەنووسە ئافرەتە ھیندییەکانی تەلەڤزیۆنی پۆل:چالاکوانەکانی نیو دەلھی پۆل:ئەو ئافرەتانەی خەڵاتی نێودەوڵەتی ئافرەتی بوێریان وەرگرتووە پۆل:ژنان لە پاراستنی مافی مرۆڤ پۆل:چالاکوانە ئافرەتە ھیندییەکان پۆل:چالاکوانانی مافەکانی ژنان لە ھیندستان پۆل:چالاکوانە ھیندییەکان لە پاراستنی مافەکانی ئافرەتان پۆل:چالاکوانە ھیندییەکان لە پاراستنی مافەکانی ژنان پۆل:چالاکوانە ژنە ھیندییەکان پۆل:ژنە ھیندییە ڕۆژنامەنووسەکانی تەلەڤزیۆنی پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە
دیواری گەوری
ناودانان
ئەگەرچی ئاسەوارناسەکان ھەتا ساڵی ٢٠١٩ ئاگایان لەم دیوارە کۆنە نەبوو و تەنیا بە وێنەکانی سەتەلایت دۆزییانەوە، بەڵام خەڵکی کوردی ناوچەکە لە ساڵانی زووەوە ھەر دیواری گەورییان پێ وتووە.
شێخەدێ
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پەیمانگای ئەمریکیی ھونەر و زانست
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:پەیمانگا
حوسێن ئەشتەری
حوسێن ئەشتەری (؛ لەدایکبووی ١٩٥٩ لە ئەسفەھان) ئەفسەرێکی سەربازیی ئێرانییە، کە لە ساڵی ٢٠١٥ ھەتا سەرەتای ٢٠٢٣ وەکوو فەرماندەی گشتیی جێبەجێکردنی یاسای کۆماری ئیسلامیی ئێران کاری کرد. ئەشتەری ھەتا پێش ساڵی ٢٠١٤، پۆستی سەرۆکایەتیی پۆلیسی زانیاری و ئاسایشی گشتیی ناجای پێبووە. ئەو ھەروەھا ئەندامی پێشووی سپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی بووە.
شیوەگوێزان
جوگرافیا
شیوەگوێزان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھەنگەژاڵ لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە باشوور لەگەڵ گوندی تایمەز و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی شێخەدێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی زەڵ.
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
کۆریای باشوور نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
ناوچەی سانتا کروز (کالیفۆرنیا)
وێنۆک|نەخشەی ناوچەی سانتا کروز
یاریی کۆتاییی خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپای ٢٠١٤
یاریی کۆتاییی خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپای ٢٠١٤ کۆتا یاری خولی پاڵەوانەکانی ئەوروپا بوو لە وەرزی ٢٠١٣-٢٠١٤ ، وەرزی ٥٩ی پاڵەوانێتی تۆپی پێی یانە سەرەکییەکانی ئەوروپا بوو کە لەلایەن یوفا ڕێکخرابوو، و وەرزی ٢٢ بوو لەو کاتەوەی ناوی لە جامی یانەکانی پاڵەوانی ئەوروپاوە گۆڕدرا بۆ خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا.
بورجی سی ئێن
کردنەوەی پڕۆژەکە
لە ڕێکەوتی ٢٦ یۆنیۆی ١٩٧٦ بە فەرمی بورجەکە بەڕووی خەڵکی کرایەوە، کۆی پڕۆژەکە بڕی ٦٣ ملیۆن دۆلاری ئەمریکی تێچوو (دەکاتە ٢٧٠ملیۆن دۆلاری ئەمریکی لە ٢٠١٨). دواتر لە ١٩٩٥ بورجەکە لەلایەن ھاوبەشگای ھێڵی ئاسنینی کەنەدییەوە فڕۆشرا بەھۆی ھەبوونی ھەندێک کێشە لەنێوان خاوەن پشکەکان.
ناوچەی سانتا کروز (کالیفۆرنیا)
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزراوی ١٨٥٠ پۆل:دامەزراوەکانی ١٨٥٠ لە کالیفۆرنیا
مایکڵ کامێن
مایکڵ کامێن (١٥ی نیسانی ١٩٤٨ - ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٣) ئاوازدانەر و ڕێبەر، ڕێکخەری ئۆرکێسترا و گۆرانیبێژ و مۆسیقاژەنێکی ئەمریکی بوو. لە ساڵی ١٩٩٧ تووشی نەخۆشی ئێم ئێس بوو، لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا لە ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٣ لە تەمەنی ٥٥ ساڵیدا بەهۆی جەڵتەی دڵەوە کۆچی دوایی کرد.
قەلەندەراوای تازە
قەلەندەراوای تازە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی گەرمک، قەزای پێنجوێن، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
بڕین بە ئاوی خێرا
ئاوی خێرای تیژ
یەکەم بڵاوکراوە لەسەر ئاوی خێرای تیژی تازە (AWJ) بڕینەکان لەلایان دکتۆر Mohamed Hashish بڵاو کراوە لە ١٩٨٢ BHR بۆ نیشاندانی کاری ڕاپەڕاندنەکان بۆ یەکەم جار ئاوە خێراکان لەگەڵ ڕێژەیەکی بچووک لە تیژییەکان لە توانیان دایە بۆ بڕینی ماددە ڕەقکان ھەروەکوو پۆڵا و کۆن کرێت. لە ئازاری ١٩٨٤ دا ھەندێک لە گۆڤاری ئەندازیاری میکانیکی زانیاری زیاتریان نیشان داوە بڕینی ماددەکان بە (AWJ) ھەروەکوو تیتانیۆم، ئەلەمنیۆم، شووشە، بەرد. دکتۆر Mohamed Hashishخەڵات کرا لە ١٩٨٧ بۆ داھێنانی AWJ. دکتۆر Hashish شێوەی نوێی ئاوی خێرای تیژی (AWJ) دۆزییەوە؛ و تیمەکەی بەردەوام بوو بۆ گەشە پێدان و باشتر کردنی تەکنەلۆجیای AWJ ود ئامێرەکە بۆ زۆربەی جێبەجێکردنەکان دەکرێ کە ئێستا لە سەروی ٥٠ پیشەسازییە لە جیھاندا. گرینکترین گەشە سەندن دروستکردنی بۆڕیێکی تێکەڵ کەری خۆگربو کە دەی توانی کە دەیتوانی بەرگەی پەستانێکی زۆری AWJ بگرێ، و ئەمە بەرھەمی بۆرایت بوو (ئێستا Kennametal) گەشەی کرد بۆ ھێڵی ROCTEC بۆ سیرامیکی کاربۆناتی تەنگستن کە پێکەاتەی بۆ ڕییەکانە کە بە شێوەیەکی گەورە زیادی کردوە لە کارەکانی ڕۆژانەی دەمی AWJ لەسەر تیژی ئاوی خێرای بچووکە بۆیە بڕین بە تیژی بچووکتر لە ٠٫٠١٥ ئینج (٠٫٣٨ ملی مەتر) لەتیرەدا کە دەتواندرێ بفرۆشترێ.
کۆنتڕۆڵکردنی ئاوی خێرا
بڕین بە ئاوی خێرا چوە ناو بەرھەمھێنانی لاسایانەی بازاڕەکان، کۆنتڕۆڵکردنی ڕێکی و متمانەی بڕەڕەکە پێویست بوو و سیستەمە. زوەکانی بڕین بە ئاوی خێرا ھەروەکوو سیستەمەکانی mechanical pantographs و CNC کە لە زانیارییەکانی John Parsons لە ١٩٥٢ NC ئامێرێکی ھاڕین و ئیشپێکردنی G-code. بەرەنگاری سروشتی بۆ تەکنە لۆجیای ئاوی خێرا ئاشکرا کرا بۆ لاسایانەی G-code، ڕێکی پشت دەبەستێت بە گۆڕان لە خێرای دەمەکە کە کاتێک نزیک دەبێتەوە لە گۆشەو زانیارییەکانی. دروستکردنی سیستەمی کۆنتڕڵ کردنی جووڵە بۆ یەکگرتنی ئەم گۆڕاوانە بوبە داھێنانێکی گەورە بۆ ڕێ نیشاندانی پیشەگەرییەکانی ئاوی خێرا لە سەرەتاکانی ساڵی ١٩٩٠ دکتۆر John Olsen ی دامەزراوی OMAX گەشەی بەم سیستەمانەدا کە بۆ دیاریکردنی وردی و خێرای لە ھەر خاڵێکدا لەگەڵ ڕێگاکەدا، و بە بەکارھێنانی ھاوبەشییەکانی کۆمپیوتەر وەکوو چاودێر. گەورەترین پیشەگەری ئاوی خێرا، لێشاوی نێودەڵەتی (ڕۆڵی پیشەسازییەکانی لێشاو)، سودەکانی ئەم سیستەمە ناسراوە و مۆڵەتی بە بەرنامەی OMAX دا، لەگەڵ ئەنجامە گەورەکانی ئامێرەکانی بڕین بە ئاوی خێرا ئاسان کاری کەوتە جیھان بۆ بە کار ھێنانی خێرای و ڕێکی.
نەرمی
ئەو ماددانەی کە دەبڕدرێت ئاسایانە بە بەکارھێنانی ئاوی خێرای کۆک، لاستیک، کەف، پلاستیک، چەرم، پێکەێنەرەکان، تاشەبەرد، خشتەک، شووشە، کانزا، خواردن، کاغەز و ھتد… زۆربەی سیرامیکەکان دەتواندرێت ببڕدرێت بە ئاوی خێرای تیژ بە مەرجێک ماددەکە بۆ ڕێژەی تیژییەکە بگونجێت (لە نێوان ٧٫٥و٨٫٥لە پێوەریMohes)ئەو نمونانەی کە ناتواندرێ بە ئاوی خێرا ببڕدرێت بریتین لە شووشەی بەھێز و ئەڵماس. ئاوە خێراکان لە توانایاندا ھەیە ببڕن تا سەروی٦ئینج(١ملی مەتر) لە کانزاکان وە١٨ئینج(٤٦٠ملی مەتر) لە زۆربەی ماددەکان، ھەرچەندە پسپۆرە لە دەرھێنانی خەڵوز، ئاوە خێراکان لە توانایاندا ھەیە ببڕن تا سەروی١٠٠ftبە بەکەرھێنانی دەمێکی ١ئینج(٢٥ملی مەتر).
چۆنییەتی قەراغ
Different edge qualities for waterjet-cut parts
لی مان-ھی (دەرھێنەر)
لی مان-ھی (لەدایکبووی ٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٣١ بۆ ١٣ی نیسانی ١٩٧٥) دەرھێنەرێکی فیلمی کۆریای باشوور بوو، باوکی خانمەکتەر لی ھێ یۆنگە.
حەسەن ئاوا (ئارووناوا)
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
ناوچەی ئەمادۆر (کالیفۆرنیا)
وێنۆک|ئەمادۆر لەسەر نەخشەی ویلایەتی کالیفۆرنیا وێنۆک|دیمەنی ناوچەی ئەمادۆر ناوچەی ئەمادۆر ئەو ناوچەیە یەکەکە لە ناوچەکانی ویلایەتی کالیفۆرنیا لە وڵاتی ئەمریکا..
مێژووی ئیندۆنیزیا
سەردەمی کۆن
زاناکان زۆر لە بارەی نەژادی ئیندۆنیزییەکان نازانن، لە دوورگەی جاوە، ئێسک دۆزرانەوە کە ئەگەڕێنەوە بۆ جۆرێکی دێرینی مرۆڤ لە پێش مێژوودائەمەش لە ساڵی ١٨٩١دا بوو، پاشان پەیکەری مرۆڤ دۆزرایەوە کە مێژووەکەی ئەگەڕایەوە بۆ پێش نیو میلیۆن ساڵ و ئەم پەیکەرەش بە مرۆڤی جاوە ناسراوە، و زاناکان ھیچ بەلگەیەکیان نەدۆزیووەتەوە کە مرۆڤی جاوە ئەسڵی ئیندۆنیزییەکان بن.
ئیستعماری وڵاتە ئەورووپییەکان
بازرگانە ئەورووپییەکان گەیشتنە دوورگەکانی ھیندی ڕۆژھەڵاتی لە سەرەتای سەدەی شانزەوە، و پێش ئەوە ھەندێک گەشتیار نەبێت ئەورووپییەکان سەردانیان نەکردبوون، پورتوگالییەکان لە نیو ئەورووپادا بۆ یەکەم جار پەیوەندییان دامەزراند لەگەڵ ئیندۆنیزیا. لەبەرئەوەی موسڵمانەکان دەستیان بەسەر زۆربەی بازرگانییەکانی کەنارەکاندا گرتبوو پرتوگالییەکان بەشەڕ ئەھاتن لەگەڵیان لەبەرئەوەی ئیسلامیان بە دوژمنی مەسیحییەت دائەنا، بەڵام بە تێپەڕبوونی کات ئیسلام زیاتر پەرەی ئەسەند و پورتوگال تەنھا یەک موستەعمەرەیان مایەوە تا ساڵی ١٩٧٥.
وەرگرتنی سەربەخۆیی
ساڵی ١٩٦٥ سوھارتۆ بوو بە سەرۆکی سوپا بە بی ویستی سوکارنۆ دوای ئەوەی دەستی گرت بەسەر ھەوڵێکی کودەتادا ھەندێک لە ئەفسەرە شیوعییەکان سەرکردایەتییان ئەکرد، لە دوای ئەوە ھێزی ڕاستی بە دەست سوھارتۆ بوو، لە ساڵی ١٩٦٦ ویستیان ناکۆکی لەگەڵ مالیزیا کۆتایی پێ بھێنن و ئەندامێتییان لە نەتەوە یەکگرتووەکان بگەڕێننەوە، لە ئازاری ١٩٦٧دا سوکارنۆ ناچارکرا دەسەڵات بداتە دەست سوھارتۆ.
قەلەندەراوای کۆن
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کۆرس
کۆرس (ئینگلیزی: Chorus – ھەروەھا ناسراوە بە کۆرەکڵ) پێکھاتووە لە کۆمەڵە گۆرانیبێژێک. مۆسیقای کۆرۆس بەتایبەتی نووسراوە بۆ ئەو کۆمەڵەیە بۆ نمایشکردنی. کۆرۆسەکان نمایشی مۆسیقای کلاسیکی دەکەن بەزۆری، کە لە سەردەمی مێدیڤالەوە ناوبانگی دەرکردووە بۆ ئێستا. زۆربەی کۆرۆسەکان زۆربەیجار ڕابەرێکیان ھەیە کە لە ڕێگەی جووڵەی دەستی و دەمووچاوی ڕابەرێتی مۆسیقاکە دەکات.
نیشانەی واو!
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گەردوون
دۆڵاودۆڵ
دۆڵاودۆڵ شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرکەپکان، قەزای ڕانیە، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
کەمەرزەرد
کەمەرزەرد (Kemerzerd، ) دێیەکە لە گوندستانی حەسەن ئاوا، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی کەمەرزەرد بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٦٨٩ کەس لە ١٤٥ بنەماڵەدا بووە.
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
کۆریای باشوور نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
کەمەرەی سەروو
کەمەرەی سەروو (Kemerey Serû، ) دێیەکە لە گوندستانی حەسەن ئاوا، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی کەمەرەی سەروو بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٣٨٣ کەس لە ٨٢ بنەماڵەدا بووە.
زمانی فولا
سیستەمی نووسین
لە ساڵانی پەنجاکان و شەستەکاندا ھەوڵی سەرکەوتوو نەبوو بۆ دروستکردنی سیستەمێکی تایبەت بۆ نووسینی فولفولدە.
کۆلۆمبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
سۆناتا
سۆناتا لە لاتینی و ئیتاڵییەوە وەرگیراوە، سۆنەیر (لە مۆسیقادا) شتێک کە دەنگ بدات، بە واتای پارچە مۆسیقایەک دێت کە لێ دەدرێت، بە پێچەوانەی (کانتاتا) کە لە لاتینییەوە وەرگیراوە بە واتای گۆرانیوتن دێت. ئەم ناوە پەرەی سەندووە لە سەردەمە کلاسیکییەکانەوە.
فیلمی زیندوومانەوە
فیلمی مانەوە ژانرێکی فیلمە کە تێیدا کارەکتەرێک یان چەند کارەکتەرێک ھەوڵی مانەوەی جەستەیی دەدەن. زۆرجار لەگەڵ ژانرەکانی تری فیلمدا سەرییەک دەکەوێت. فیلمەکانی مانەوە لە زۆربەی فیلمە سەرگەردانەکانی تر تاریکترن و بەزۆری ھێڵی چیرۆکەکانیان لەسەر یەک کارەکتەر چڕ دەکەنەوە، بۆنموونە بەزۆری پاڵەوانەکە. فیلمەکان زیاتر «بە پلەی یەکەم لە چوارچێوەیەکی ھاوچەرخدا ھەڵکەوتوون»، بۆیە بینەرانی فیلمەکە ئاشنان بە شوێنی فیلمەکە و چالاکییەکانی کارەکتەرەکان کەمتر ڕۆمانسی دەدرێت پێیان.
کەین (زۆرانباز)
میدیاکانی دیکە
جاکۆبز یەکەمجار کە لەفیلمێک لەژێرناوی «جاکۆبز شەوباش» بەرھەمھێنانی لەلایەن ستۆدیۆکانی WWE بوو، لە فیلمی «ببینە خراپ نییە» لە ١٩ی ئایاری ٢٠٠٦ بڵاوکرایەوە. ھەروەھا لە فیلمێکی تردا بەناوی «ماکگروبەر» ڕووخساری دەرکەوتووە، شان بەشانی زۆرانبازەکانی WWE وەک مۆنتێل فۆنتافیوس پۆرتەر، کریس جێریکۆ، کاڵی مەزن، مارک ھێنری، بیگ شۆ. ھەروەھا ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی «ببینە خراپ نییە ٢» دەبینێت، کە لە ئابی ٢٠١٣ ڕاگەیانرا، لە ٢١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٤ بڵاوکرایەوە. کەین بەتایبەتی لەسەر WWE لە ئەڵقەی (بێھێزترین پەیوەندی) لە ئازاری ٢٠٠٢ دەرکەوت. ھەروەھا لە زنجیرەی «سمۆڵڤیل» لە ئەڵقەی «شەڕ» وەک تیتان ڕۆڵی دەبینی، شان بەشانی زۆرانبازی پێشووی WWE ئاشلی ماسارۆ، ئەڵقەکە لە ٢٢ی ئازاری ٢٠٠٧ پەخشکرا. کەسایەتی کەین لە بەشی چواردە لە کتێبی ھەزەلی «ئەندەرتایکەر» پیشاندرا، لەلایەن Chaos! Comics لە ساڵی ١٩٩٩ بەرھەمھێنراوە، کەسایەتییەکە یەکجار قسەی کرد، لە فیلمی Undertaker Halloween Special. کتێبەکە لەلایەن مایکڵ شیپیتا نوسرا، بەھەمان شێوەی ڕەسەنەکە کەسایەتی کەین درێژەی پێدەدرێ لە ناونیشانی Journey into Darkness: An Unauthorized History of Kane، ئەمەیان لە ساڵی ٢٠٠٥ بڵاوکرایەوە. ھەروەھا کەین لە یاری ڤیدۆی WWE 2K19 دەرکەوتووە.
سارتکەی خواروو
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فڕۆکەخانەی نێونەتەوەییی پیێرسۆنی تۆرنتۆ
مێژوو
ئەو فڕۆکەخانەیە لە ساڵی ١٩٨٤ دا ناوی فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی تۆرۆنتۆ پیرسنی لەسەر شەرەفی لێستەر پیرسن، چواردەھەمین سەرۆک وەزیرانی کەنەدا و براوەی خەڵاتی نۆبڵی ئاشتی ناونرا. وەک بەشێک لە سیاسەتی فڕۆکەخانەی نەتەوەیی، بەرپرسیاری کارگێری فڕۆکەخانەکە لە گواستنەوەی کەنەداوە بۆ دەسەڵاتی فرۆکەخانەکانی شاری تۆرۆنتۆی مەزن گوێزرایەوە(١٩٩٦). دەست کرا بە پرۆگرامی پەرەپێدانی فڕۆکەخانەکە بە بڕی ٤٫٤ ملیار دۆلار لە ماوەی ١٠ ساڵدا.
پێڕستی شوێنە دیپلۆماسییەکان لە ئەڵمانیا
لایپزیگ
وێنۆک|[[پێڕستی شوێنە دیپلۆماسییەکانی ڕووسیا|کۆنسولخانەی ڕووسیا لە لایپزیگ]]
کۆلۆمبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
جەنگیزقەڵا
جەنگیزقەڵا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران. ئەم گوندە ناوەندی گوندەواری دەوروبەری بیجاڕە.
سەنتەرفیۆگلی گاز
پرۆسەی سەنتەرفیوگال
ئەم ئامێرە پشت دەبەستێ بەو ھێزەی کە دەڕدەجێ بە خێرێیی لە چەقوە.. بۆ جیا کردنەوەی گەردیلەکان بە پێی قەبارە وە دەتوانرێ بەکار بێت بۆ ماددە شلەکان جولەی گەردیلەکان ئەوەی کە قورسە بە دیواری حوییەکە دەنوسێ بەلام ئەوەی سووکە ھەر لە مەرکەزی حاویەکە دەمینێ... سوورانەوەی ئەم ئامێرە وەکو حویە لەسەر شێوەی بۆری زۆر بە خێرا دەخولێتەوە وە ھەروەھا ڕاکێشانی بۆری گاز بۆ پیدانی وزە بە ئامێرەکە بۆ مەبەستی بەرھەم ھێنانی یورانیۆم ٢٣٥ ئەوەی زۆر قورسە ئەمە وەکو پاشەرۆ دێتە دەرەوە بەلام ئەوەی سووکە ئەمە بەرھەمەکەیە … ئامێری جیاکەرەوەی مەرکەزی نوێ پەیا بووە بەناوی zippe ئەمەش پێک ھاتووە لە بۆرییەکی درێژ دەسوڕێتەوە بە شێوەی ئەستونی وە گەرمای بۆ دەچێ لەلای سەرەوە گەرمایەکە نزیک دەبێتەوە لەچەقی بۆرییەکە وە بە تەنشتکانی بلاو دەبێتەوە وە لە نێوانیان پەرت دەبێتەوە .. لەلایەکی ترەوە چونکە بۆرییکە سنووردارە لە درێژی زۆربەیان وەکو زنجیر یەلەدوای یەک ھاتون ھەر یەک دەرگای تایبەتی خۆی ھەیە ھەر بۆرییەک لە ژوورەوە دەبێت بە دوو ھێل یەکەم دەرچوی تیشکە قورسەکانە دوەم دەرچوو تیشکە سوکەکانە کە قۆناغی دووەمە پاک و خوێنە پالێوراو
فەنک
فەنک (ئینگلیزی: Funk) چەشنێکی مۆسیقایە کە لە ناوەندی ساڵی ١٩٦٠ەکاندا دامەزرا کاتێک کە ئەفریقی-ئەمریکییەکان چەشنە مۆسیقایەکی نوێیان داھێنا بۆ سەماکردن لەڕێگەی تێکەڵکردنی مۆسیقای سۆڵ، جاز و ڕیتم و بلوز. مۆسیقای فەنک گرنگی دەدات بە مێلۆدی و کۆرد. مۆسیقای فەنک ھەندێک جار گیتاری کارەبایی و گیتاری بەیس بەکاردەھێنێت بۆ ڕێکخستنی ڕیتم وەک زۆربەی مۆسیقا ئەفریقی-ئەمریکییەکانی دی.
کۆلۆمبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
کۆلۆمبیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرئێشەی سترێس
شێوازی ژیان
خواردنەوەی ئاو و خۆ بە دوور گرتن لە وشک بوون یارمەتیدەرن بۆ خۆپاراستن لە سەرئێشەی سترێس. بەڕێوەبردنی گوشاری دەروونی و ئارام بوونەوە بازۆریی سەرئێشە کەمتر دەکا. خواردنەوەی کھوولی دەتوانێ سەرئێشەکان بەھێزتر بکات و لەوانەشە زیاتر و درێژتری بکات. وەستان بە ڕێکوپێکی لەوانەیە ئازاری مل کەم بکاتەوە گەر ھیچ ھەبوو. ھەروەھا، ئەو کەسانەی کە چنگی شەویلگەیان ھەیە لەوانەیە تووشی سەرئێشەی سترێس بن، و بە وەرگرتنی چارەسەر لە پزیشکی ددان دەتوانی خۆت بپارێزی لیێ. ھەروەھا تەکنیکی بایۆفیدباک (ئاگاداربوون و تێگەیشتن لە کارەکانی جەستەت) کاریگەرە بۆ خۆپاراستن.
مەیسن گوودینگ
سەرچاوەکان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٦
پەنک ڕۆک
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی
توربۆپڕۆپ
باسێکی مێژووی
یەکەم بزوێنەری توربۆپڕۆبی ئەمریکی جۆری جەنەڕاڵی کارەبایی General Electric XT31 و ئێکسپی ٨١٫ یەکەم بەکارھێنانی ئەزموونی کۆنسۆلیدەیتد ڤۆلتی ئێکسپی ٨١، یەکەم فڕینی لە دێسەمبەری ١٩٤٥ بوو، یەکەم ئاوێتەبوونی توانای توربۆپڕۆب و توربۆجێت٠ تەکنەلۆجیاو دیزاینی پێشوتری ئەلیسۆن تی ٣٨ پەرەیپێدرا بۆ ئەلیسۆن تی ٥٦ لەگەڵ جۆری تی ٥٦ئێس بەکارھێنرا بۆ توانادارکردنی لۆکھید ئەلیکترا ی ھێڵی ئاسمانی، کە پەترۆلی بواری سەربازییەکەی وەرگیرابوو لە پی-٣ ئۆریۆن، بەشێوەیەکی فراوان بەکار ھات بۆ بەرھەمھێنانی سی-١٣٠ ھیرکلوس بۆ پیشەسازی گواستنەوەی سەربازی٠ یەکێک لە زۆرترین بەکارھێنانی بەرھەمی بزوێنەری جۆری توربۆپڕۆپ لە بواری فرۆکەوانی شارستانیدا بووە وەک بزوێنەری پڕات و ویتنی پی تی ٦ ٠
یەکەم تۆرباینی توانادار، ھێلیکۆپتەری شەفتی جوڵێنەر جۆری کامان کەی-٢٥٥ بوو، کە پەرەپێدراوی چارڵز کامان کەی-١٢٥ سینکڕۆپتەر کە بەکاردەھێنرێ بۆ بۆینگ تی٥٠ بزوێنەری توربۆشەفت بۆ جوڵاندنی لە ١١ ی دێسەمبەری ١٩٥١ ٠ link=https://en.wikipedia.org/wiki/پەڕگە:Lockheed_C-130_Hercules.jpg|وێنۆک|باڵەفڕی گواستنەوەی سەربازی لەسەروی ٢٥٠٠ [[:en:Lockheed C-130 Hercules|Lockheed C-130 Hercules دروستکراوە]] بەراورد بە توربۆفان، توربۆپڕۆب چوستی زۆر زیاترە ئەگەر خێرایییەکەی ٧٢٥ کم\کاتژمێر (٤٥٠ میل\کاتژمێر؛ ٣٩٠ گرێ)بێت، چونکە خێرایی ژێتی پڕۆپێلەر (سوتاو) ڕێژەیەکی کەمە. توربۆپڕۆبی ھێڵی ئاسمانییە تازەکان بەھەمان خێرایی دەڕۆن و جوڵەیانپێدەکرێ، کە ھاوشێوەی ھێڵی ئاسمانی (regional jet) خێریی جوڵە دەکەن بەڵام بۆ ھەر گەشتیارێک دوو لە سێ بەشی سوتەمەنی دەسوتێنن، ھەرچۆنێک بێت بەراورد بە توربۆجێت (turbojet) (کە توانای ھەیە بە ئاستێکی زۆر بەرز گوزەر بکەن بەھۆی چوستی سوتەمەنییەکەی) سەقفێکی زەمەنی کەمتری ھەیە. link=https://en.wikipedia.org/wiki/پەڕگە:Svensk_flygambulans97.jpg|وێنۆک|بیچ کینگ ئایەر و سوپەر کینگ ئایەر دوو جۆری فڕۆکەی بازرگانی توربۆپڕۆب بوون کە ئاوێتەی ٧٬٣٠٠ نموونەی مانگی ئایار ی ٢٠١٨ بەراورد بەو بزوێنەرانەی کە بە پستۆن کار دەکەن، ڕێژەی توانا بۆ بارستاییان زیاترە (توانای ھەیە بە ماوەیەکی کەمتر بەرزبێتەوە) توانای بەرگە گرتنیان زۆرە و خەرجیان کەمە
بازرگانی پیشەسازی فڕۆکە کە زۆر بڵاو بوون ئەم جۆرانە بوون Piper Meridian, Socata TBM, Pilatus PC-12, Piaggio P.180 Avanti, Beechcraft King Air and Super King Air. لە ئەپڕێڵی ٢٠١٧ نزیکەی ١٤٣١١ فرۆکەی بازرگانی جۆری توربۆپڕۆب لە جیھاندا ھەبووە٠
خانووی ئۆپێرا
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:مۆسیقا پۆل:مێژووی ئۆپێرا پۆل:زاراوەکانی ئۆپێرا
حەزرەتی شێخ محی الدین نەقشبەندی پیرخضری چەمپاراوی
لەدایکبوونی:
رۆژی سێ شەممە ، 5/7/1932 – زاینی ، کاتژمێر : 8ی بەیانی ، لە گوندی (چەمپاراوی) ناوچەى بانەى کوردستانی ئێران.
تەسەووف و عیرفانی:
ڕابەرو مورشیدی گەورەی دیاری رێبازى پیرۆزی نەقشبەندی بووە.
چەند ئاکارو ئەخلاقی حەزرەتی شێخ محی الدین نەقشبەندی
●     یارمەتی دانی خەڵک و خزمەت کردنیان.
تاڵینە
تاڵینە شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرکەپکان، قەزای ڕانیە، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
حەزرەتی شێخ محی الدین نەقشبەندی پیرخضری چەمپاراوی
دانراوەکانی حەزرەتی شێخ محی الدین نەقشبەندی پیر خچری چەمپاراوی
حەزرەتی شێخ محی الدّین نەقشبەندی پیر خچری چەمپاراو ، خاوەنی ئەم دانراوانەیە ، کە لە دواى خۆی بەجێ ماون بەداخەوە تا ئێستا بە چاپ نەگەیشتوون :-
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ئاراس کۆیی
ئاراس فاتح ڕەسول ناسراو بە ئاراس کۆیی یان ئیرۆس کوردی (لەدایکبووی ٢٦ی ئەیلوولی ١٩٧٢، کەرکووک) گۆرانیبێژ و دەرھێنەری گۆرانیی کوردە. ئاراس لە ساڵی ١٩٩٧، ماستەری لە ھونەر تەواوکردووە لە زانکۆی مۆسکۆ ستەیتی کەلتوور. ئاراس بە گۆرانی خەپە گیان ناوبانگی دەرکردووە.
جۆزیفا فرانسیسکۆ
کارەکان
جۆزیفا وەک سەرۆکی بەشی پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکانی کۆلێجی مریەم کاریکرد، لەو کارەیدا ئامانجی زیاتر بۆ پێگەیاندنی سەرکردەی ژن دەکرد. جۆزیفا تووێژینەوەی گرنگی لەبارەی ھەژاری، جێندەر، گەشەپێدان و بزووتنەوەی فێمێنیستی ئەنجامدا.
میراودەلی تازە
جوگرافیا
میراودەلی تازە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ڕەزی بابە و لە باشوور لەگەڵ گوندی میراودەلی کۆن و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەڕەگەڵ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گلێنەبەڕۆژ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تاوانە جەنگییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
شەڕی عێراق
مەیجر ژەنەڕاڵی سوپای ئەمریکا ئەنتۆنی تاگوبا لە راپۆرتێکدا رایگەیاند کە سەرۆکی ئەمریکا جۆرج دەبلیوو بوش بە شێوەیەکی سیستماتیک رێگەی بە ئەشکەنجەدان لە عێراق داوە، بەمەش تاوانێکی جەنگی ئەنجامداوە.
بەکارھێنان بەبێ پێداچوونەوە
بەکارھێنان بەبێ پێداچوونەوە پرۆسەیەکی پێدانی دەرمانە بە گروپێک کە تەمەنیان کەمە یان گروپێک کە پێویستیان بەبەکارھێنانی دەرمانەکە ھەیە، بە شێوەیەکی ئاسایی ڕێگە پێنەدراوە مەگەر لەلایەن پزیشکی پسپۆری بوارەکە پرۆسەکە ئەنجام بدرێت، پڕۆسەی بەکارھێنان بەبێ پێداچوونەوە یاساییە مەگەر بێت و یاسا و رێساکانی سەلامەتی ببەزێنێت
پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان
مێژوو
پارتی لیبراڵ دێموکراتی کوردستان لە ڕۆژی ٦ی تەممووزی ٢٠٠٩ دامەزرا. دامەزرێنەرانی پارتەکە سێ کەس بریتی لە عەلی زیرەک، سمایل ڕەسووڵی و نەجمەدین ڕەسووڵی بوون. عەلی زیرەک بە نووسینی مانیفێستی لیبراڵی کورد و مانیفێستی شین: لیبرالیزمی ئینسانی وەکوو تیۆریسیەنی ئەم پارتە ڕۆڵێکی سەرەکیی لە دامەزراندنی پارتەکە ھەبوو. پاشان چەند کەسێکی دیکە وەکوو محەممەد بیگلەری و محەممەد خزری بوون بە ئەندامی ئەم پارتە، بەڵام ڕێژەی ئەندامانی زیادی نەکرد و پارتی لیبراڵ وەکوو پارتێکی بچووک ماوەتەوە. زۆرینەی سەرکردایەتی ئەم پارتە لە ئەندامانی حیزبی دێموکراتی کوردستان (حەدەکە) بوون.
کۆریای باشوور لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
کۆریای باشوور نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
ئەپاچی لووسیین
سەرچاوەکان
پۆل:ئەپاچی پۆل:نەرمامێر پۆل:بزوێنەری گەڕان پۆل:نەرمامێری سەرچاوە کراوە پۆل:نەرمامێری ئازاد پۆل:نەرمامێری ئازاد و سەرچاوە کراوە پۆل:نەرمامێری سەکۆبڕ پۆل:ئەو نەرمامێرانەی کە بە جاڤا درووستکراون پۆل:ئەو نەرمامێرانەی کە لەژێر مۆڵەتی ئەپاچیدان پۆل:نەرمامێرە چالاکەکان پۆل:نەرمامێرەکانی دامەزراوەی نەرمامێری ئەپاچی پۆل:نەرمامێرەکانی ١٩٩٩
کۆلۆمبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
کۆلۆمبیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
لێتەربۆکسد
مێژوو
فیلمی ١٠٠ ملیۆنەمین لە ١٥ی ئایاری ٢٠١٧دا وەک بیندراو نیشانە کرا، شەش ساڵ دوای نمایشکردنی فیلمەکە. ، ئەندامان زیاتر لە یەک ملیار فیلمیان وەک بیندراو نیشانە کردووە. ڕاپرسییەکی ناوخۆیی، کە لە کۆتاییی ساڵی ٢٠٢٢ ئەنجامدراوە، دەری خستووە کە ٩ ملیۆن بەکارھێنەر ھەبوون کە لە سینەماڕەوی گشتی باشتر بوون لە سەیرکردنی فیلمدا لە ھەموو بوارەکاندا (لە سەردانی سینەما، تا کڕینی بلوڕەی و دی ڤی دی).
سەرئاوی شاھینی
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
کەرتی بازنەیی
ڕووبەر
و ئەگەر یەکەی پێوانی θ پلە بێت ئەوا:
چێوە
چێوەی کەرتی بازنەیی یەکسانە بە سەرجەمی درێژایی کەوانەکەی لەگەڵ دوو نیوەتیرەی بازنەکە:
ماریا ڤیرۆنیکا ڕیەنا
سەرەتای ژیان
ماریا لە شەستەکان لە ئەرژەنتین لەدایکبوو، ماریا لە ڕووداوێکی ھاتووچۆ دەبێتە کەم ئەندام لەکاتێک کە تەمەنی حەڤدە ساڵان بوو ھاوکات لە قۆناغی کۆتایی خوێندنی ئامادەیی بوو، سەرباری ئەوەش توانی خوێندنی ئامادەیی بەسەرکەوتوویی ببڕێت. ماریا ھیوای ئەوەی ھەبوو کە ببێتە مامۆستا بەڵام وانەگوتنەوە بۆ کەسی کەم ئەندام ڕێگەپێنەدراوبوو لە ئەرژەنتین. ماریا توانی بەسەر ھەموو ئەو بەربەستانە تێپەڕبێت، ئەمەش بەھەڵبژاردنی بەشی دەرنووناسی پەردوەردەیی، ماریا لە زانکۆی کاتۆلیکی سەنتافی تەواوکرد. ماریا چووە ئیسپانیاش بۆ خوێندنی ماستەر لە زانکۆی ناشیۆنال فۆر دیستانس ئێجیوکەیشن.
قاوەی کوردی
سەرچاوەکان
پۆل:چێشتی کوردی پۆل:خواردنەوەکان پۆل:قاوە
محەممەد عەلی ئادەم ئیتیوبی
ئەمانەش ببینە
محەممەد ئەمین هەڕەڕی
تیۆریی کۆمەڵە
چەمکەکان و ھێما سەرەکییەکان
دەست پێ دەکات. کاتێک
بێت، بە زمانی بیرکاری بەم شێوە دەریدەبڕن
. کاتێک ھەموو ئەندامانی
کردارەکان لەسەر کۆمەڵەکان، لە تیۆریی کۆمەڵەکاندا، ھاوشێوەی کردارەکان لەسەر ژمارەکانە لە ژمێرەی جیاکاری و تەواوکاریدا.
ن، یان ئەندامی کۆمەڵی
، بەم شێوە
ھەندێک لە تایبەتمەندییە بنەڕەتییەکانی یەکتربڕین بریتیین لە:
ھەندێک لە تایبەتمەندییە بنەڕەتییەکانی لێکدانی دێکارتی بریتیین لە:
شەروە
جوگرافیا
شەروە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی زەوی بەلاس و لە باشوور لەگەڵ گوندی سماکە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی لێوژە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بامۆلەکان.
لاسەنگە ھێڵییەکان
وێنۆک|وێنەی ڕوونکردنەوەیی لاسەنگەی (x + 3y < 9)
لاسەنگە ھێڵییەکان بریتیەلە کۆمەڵەی دوو لاسەنگەی ھێڵی یان زیاتر، کەھەمان نەزانراویان تێدایە. بەزۆری کۆمەڵەی شیکاری لاسەنگە ھێڵیەکان لەژمارەیەکی ناکۆتا خاڵ پێکدێت کە دەتوانرێت بەڕوونکردنەوەیی (وێنەکردن) بەڕەنگکرندی ناوچەکە لە ڕووتەختی پۆوتاندا بنوێنرێت. کاتێک ھەردووک لاسەنگە ھێڵیەکە لەھەمان ڕووتەختی پۆوتاندا دەنوێنرێن، ناوچە ڕەنگکراوەکان یەکدەبڕن و ناوچەیەکی ھاوبەش درووستدەکەن، کە ناوچەی شیکاری لاسەنگە ھاوبەشەکانە.
نزال ئەشقەر
نزال ئەشقەر (لە دایکبووی ٢٥ی ئازاری ١٩٣٤) کچەئەکتەری لوبنانی و دەرھێنەری شانۆیە، بەیەکێک لەکەسە گرنگەکانی شانۆی لوبنانی دادەنرێت. ھەروەھا ناوبراو بەیەکێک لە کەسەکە کاریگەرەکان دادەنرێت لە بەرەوپێشبردنی بزووتنەوە شانۆی لوبنانی. نزال لە ساڵانی شەستەکان و حەفتاکان، ڕۆڵی سەرەکی دەگێڕا لە شانۆکانی لوبنان.
جۆ کرێست
ژیانی تایبەتی
کرێست مامۆستای یاریدەدەرە لە قوتابخانەی شانۆ لە کۆلێژی زانکۆی سنووری لوسیانا بۆ ھونەری مۆسیقا و دراما.
جەمال سورەیا
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣١ پۆل:مردووانی ١٩٩٠ پۆل:تورکیاییەکانی بە ڕەچەڵەک کورد پۆل:خەڵکی زازا
بێرنی ساندەرس
وێنۆک|315x315پیکسڵ|ساندەرس لە ساڵی ٢٠٢٠ بێرنارد ساندەرس (لەدایکبووی ٨ی ئەیلوولی ١٩٤١) سیاسەتمەدارێکی ئەمەریکیە کەوا وەک سیناتۆری ڤێرمۆنت کاری دەکات لەوەتەی ساڵی ٢٠٠٧ەوە. ساندەرس لە ھەریەک لە ھەڵبژاردنەکانی ٢٠١٦ و ٢٠٢٠ی سەرۆکایەتی ئەمریکا خۆ پاڵاوتووە بۆ سەرۆکایەتی. ساندەرس لە زاری خۆیەوە خۆی بە کەسێکی دیموکراتی سۆشیالیست و چاکساز دەناسێنێ، و ھەروەھا بە یەکێک لەو کەسانە دەناسرێت کە ھەوڵی زۆری بۆ ھێنانەدی یەکسانی ئابووری داوە. لەڕووی سیاسەتی ناوخۆوە، ئەو بەشێوەیەکی چر پشتگیری لە مافی کرێکاران، بەخۆڕایی کردنی زانکۆکان، و دابینکردنی چارەسەری تەندروستی خۆڕایی کردودوە. لەڕووی سیاسەتی دەرەوەوە، ساندەرس داوای کەمکردنەوەی خەرجیە سەربازیەکانی ئەمریکا دەکات، و داواکارە کەوا ئەمریکا بەشداربێت لە ڕێکەوتنە نێودەوڵەتیەکانی تایبەت بە کەمکردنەوەی بەکارھێنانی زۆری کاربۆن و پاراستنی ژینگە.
ھاندەری ھەوایی
فیزیا
لە گیانداراندا، فڕۆکەیەکی زۆر کارامە لێدەدات، بەلایەنی کەمی ژمارەکانی ڕینۆڵد گەورەتر دەبێت لە ٦.
بزوێنەری ھەوایی
بزوینەری ھەوایی بریتییە لە بزوێنەری کاردانەوە کە ھەوای چواردەوری بەکاردەھێنێت و کاردەکات وەکو شلە، وە دەگۆڕێت بۆ گەرمی، گازێکی پەستان بەرز کە فراوان دەبێت بۆ یەک نۆزڵ یان زیاتر. دوو جۆر لە بزوێنەری ھەوایی، توربۆجێت و توربۆفان، لێشاوی تەوەرەیی بەکاردەھێنێت یاخود کۆمپرێسەری سێنتەرفیوجی بەکاردەھێنێت بۆ بەرزکردنەوەی پەستان پێش سوتان، وە توربین بۆ لێخوڕینی کۆمپرێسەر. ڕامجێتەکان تەنھا لە فڕین لە بەرزایی و بە خێرایییەکی زۆر کاردەکەن لەبەر ئەوەی کۆمپرێسەرەکان و توربین لادەبات و لە بری جوڵەی پەستان دروست دەبێت بەھۆی خێرایییەکی بەرزەوە (کە ناسراوە بە پەستانی RAM). ترپەی ھەواییش کۆمپرێسەر و توربین لادەبات، بەڵام دەتوانێ پاڵنەرێکی جوڵاو بەرھەم بھێنێت و سنورێک بۆ بەرزترین خێرایی دابنێت.
بزوێنەری موشەک
موشەکەکە بەتوانا دەبێت لەماوەی کارکردن لە بۆشاییدا چونکە پشت دەبەستێت بەو بارھەڵگرەی کە ھۆکاری ئۆکسێنەکەی ھەڵدەگرێت لەبری بەکارھێنانی ئۆکسجین لە ھەوادا، یاخود لە حاڵەتی موشەکی ناوکی، ھاندەرێکی جێگیر گەرم دەکرێت (وەکو ھایدرۆجینی شل) لەڕێگەی ھێزی ناو کارتیاکەری ناوکی.
بزوێنەری پلازما
پاڵنەرەکانی پلازما، پلازما تاودەدەن بەھۆی ھێزی کارۆموگناتیسی.
نیکا شاکەرەمی
ژیاننامە
نیکا شاکەرەمی لە ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٥ لە پارێزگای لوڕستان لەدایکبوو. تەنیا ھەندێک لەبارەی پێشینەی نیکاوە زانیاری لەبەردەستە. ئەو پەیوەندیی خێزانی لەگەڵ خوڕەماوە لە باشووری ڕۆژاوای ئێراندا ھەبووە، شارەکە زێدی باوکی بووە. ئەو منداڵی دووەمی خێزانەکەی بوو. ئەو لەگەڵ خوشکی دایکی لە تاران، پایتەختی ئێران دەژیا و لە کافتریایەکدا کاری دەکرد. ئەو لەدوای مردنی باوکییەوە ڕووی لە تاران کردبوو. دەگوترێت شاکەرەمی زۆر حەزی لە نیگارکێشی بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٥ پۆل:مردووانی ٢٠٢٢ پۆل:خەڵکی خوڕەماوە پۆل:لوڕ
وێرنەر ڤۆن بڕاون
وێنۆک|276x276پیکسڵ|وێرنەر ڤۆن بڕاون. وێرنەر ماگنەس ماکسیمیلیان فرێیھەر ڤۆن بڕاون (لەدایکبووی ٢٣ی ئازاری ١٩١٢–مردووی ١٦ی حوزەیرانی ١٩٧٧) ئەندازیار و زاناستیاری ئەڵمانی بوو. ئەو وەک دیزاینەری مووشەک کاری دەکرد لە نێوان ساڵانی ١٩٣٠یەکان بۆ ١٩٧٠یەکان. ھەندێک خەڵک پێیان وایە کە ئەو گرنگترین ئەندازیاری مووشەکی سەدەی ٢٠م بوو. ئەو کاری دەکرد لەگەڵ نازییەکان لە جەنگی جیھان دووەم. دوای جەنگی جیھانی دووەم، ئەو گەشتیکرد بۆ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا. لەوێدا، ئەو کاریکرد لە ئاژانسی ناسا. لە ساڵی ١٩٥٥، دە ساڵ دوای گەییشتن بە وڵاتەکە، ڤۆن بغۆن بوو بە ھاووڵاتی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا.
ئەو یەکێک بوو لە دامەزرێنەری مووشەکی ڤی-٢، یەکەم مووشەک کە گەییشت بە بۆشایی ئاسمان. ھاوکات، مووشەکی ساتەرن ڤی دامەزراند، کە خەڵکی بردە سەر مانگ لە ساڵی ١٩٦٩.
کانی لێوان
جوگرافیا
کانی لێوان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کانی ژاژ و لە باشوور لەگەڵ گوندی دارۆخان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھاربڕ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی وێنە، گەرمک.
ئیمپراتۆریەتی جین (٢٦٦-٤٢٠)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ھەڵوەشێنراوەکانی چین لە سەدەی پێنجەم پۆل:زنجیرە فەرمانڕەواییەکان لە چین پۆل:وڵاتەکانی پێشوو لە مێژووی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتیی جین (٢٦٥-٤٢٠) پۆل:شانزە شانشینەکە
تیۆرمی بنەڕەتیی کالکیولس
تیۆرمی بنەڕەتی یەکەمی ژمێرەی جیاکاری و تەواوکاری
وا دابنێ f فانکشنێکی بەردەوام بێت لە ماوەی داخراوی [a,b]. کەواتە x ھەر چەند بێت لەم ماوەیەدا فانکشنی (F(x کە بە شێوەی: