cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیسپانیا
جامی جیھانی فیفای ٢٠١٠
ئیسپانیا لە کۆمەڵەی ھەشتەمی جامی جیھانی فیفای ٢٠١٠ بوو لەگەڵ سویسرا و ھیندۆڕاس و چیللی بوو. لەبەرامبەر سویسرا شکستی ھێنا بە گۆڵێکی بێبەرامبەر. لەبەرامبەر ھیندۆڕاسدا بە ٢ گۆڵی داڤید ڤیا و بەبێ وەڵام ئیسپانیا سەرکەوت. لەبەرامبەر چیللی ٢ – ١ سەرکەوت.لەیارییەکانی گەڕی ١٦ھەمدا ئیسپانیا و پورتوگال بەیەکگەیشتن و پورتوگالی بە گۆڵێکی بێبەرامبەر شکاند.لەچارەکی کۆتاییدا بەپاراگوای گەیشت و بەگۆڵێکی بێبەرامبەر شکاندی.لەیاری پێش کۆتاییدا بە ئەڵمانیای پاڵێوراوی یەکەم بۆ بەدەستھێنانی جامی جیھانی فیفای  ٢٠١٠ بەیەکگەیشتن بە گۆڵێکی پویۆڵ و بەبێ وەڵام گەیشتە یاری کۆتایی.ھۆڵەندای لەیاری کۆتایی بینی و بەگۆڵێکی ئینێستا و بەبێ وەڵام سەرکەوت و بوو بە پاڵەوانی جیھان.بۆ یەکەمجار لە مێژووی خۆیدا نازناوەکەی بەدەستهێنا.
جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠١٢
ئیسپانیا لەکۆمەڵەی سێیەمی یۆرۆی ٢٠١٢دا بوو لەگەڵ ئیتاڵیا و ئێرلەندا و کرواتیا بوو. لەبەرامبەر ئیتاڵیا ١ – ١ بەرامبەر بوو. لەبەرامبەر ئێرلەندا ٤ – ٠ سەرکەوت. لەبەرامبەر کرواتیا ٢ – ٠ سەرکەوت. لەقۆناغی چارەکی کۆتایی لەبەرامبەر فەڕەنسا ١ – ٠ سەرکەوت. لەقۆناغی پێش کۆتایی بە پورتوگال گەیشت و لەکاتی ئاسایی و زیادکراو بەبێ گۆڵ بەرامبەر بوون و لەلێدانی یەکلاکەرەوەدا ئیسپانیا ٤ – ٢ سەرکەوت. لەیاری کۆتاییدا ئیتاڵیای پێگەیشت و بەگۆڵەکانی داڤید سیلڤا و جۆردی ئالبا و فێرناندۆ تۆرێس و خوان ماتا و بەبێ وەڵام بوو بە پاڵەوانی ئەورووپا. کاسیاس باشترین گۆڵچی بوو و تۆرێس بە ٣ گۆڵ بوو بە گۆڵکار و ئینێستا باشترین یاریزان بووە.
جامی جیھانی ٢٠١٤
لەقۆناغی پاڵاوتنی کیشوەری ئەورووپا بۆ گەیشتن جامی جیھانی ٢٠١٤ی بەرازیل، ئیسپانیا لەکۆمەڵەی ٩ دابوو و لەگەڵ فەڕەنسا و بیلاڕووس و جۆرجیا و فینلەندا ململانێ دەکرد.
تێبینییەکان
<references group="lower-alpha"/>
سێگۆشەی سوننە
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای عێراق پۆل:سیاسەتی عێراق پۆل:شەڕی عێراق
بڕیارنامەی ١٠٧٠ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ میسر پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئیتیۆپیا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش لەمەڕ سزادانی ڕێژیمەکان پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٦ پۆل:ئیتیۆپیا لە ١٩٩٦ پۆل:سوودان لە ١٩٩٦ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ سوودان
کۆتایی یاری (فیلم)
سەرچاوەکان
١.ویکیپیدیای ئینگلیزی
مێژووی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
سەربەخۆیی
بەدەست ژەنڕاڵی فەرەنسی گرات فۆنس بوو کە تۆپخانە و ھێزی پیادەی لەبەردەست بوو، توانیی دەوروبەری بۆستن داگیر بکات.
٥٧٠
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
چارڵز بۆڵدن
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦ پۆل:زیندووان پۆل:مەسیحی ئەفریقی-ئەمریکی
بڕیارنامەی ١٠٧٣ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٧٣ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٨ی ئەیلوولی ١٩٩٦دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی وڵاتە عەرەبییەکان. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٦٩٨‌ەم، بە ١٤ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ١ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
تۆکیۆ غول
مانگاکە بووە خاوەنی ئەنیمێیەک کە لە ۱۲ زنجیرە پێکهاتووە لە ۲۰۱٤، وە بەشی دووەمی ئەنیمێیەکە دەرچوو لە ۲۰۱٥.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:مانگای ڤیز میدیا پۆل:ئەنیمێ و مانگای وروژێنەر پۆل:ئەنیمێ و مانگای فەنتازیای تاریک پۆل:ئەو زنجیرە ئەنیمێیانەی پشت بە مانگا دەبەستێت پۆل:ئەو مانگایانەی گۆڕدراوە بۆ فیلم پۆل:ستۆدیۆی پیرۆ پۆل:مانگاکانی ٢٠١٤ پۆل:مانگاکانی ٢٠١٣ پۆل:مانگاکانی ٢٠١١ پۆل:فەنیمەیشن پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:سێینن مانگا پۆل:مانگای شوئیشا پۆل:زنجیرەیەکی ئەنیمەیشنی دەربارەی هەرزەکاران پۆل:خوێن لە خەیاڵدا پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیانەی لە ٢٠١٤ دەستیان پێکردووە پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیانەی لە ٢٠١٥ دەستیان پێکردووە پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیانەی لە ٢٠١٨ دەستیان پێکردووە
خشتەی خولی
مێژوو
كانزا گۆراوەكان
گازە خانەدانەكان
فیگەن یوکسەکداغ
فیگەن یوکسەکداغ (لەدایکبووی ١٩٧١ لە ئادانا) کەسایەتی سیاسیی چەپی تورکیایە و لەوەتەی ٢٠١٤ەوە شانبەشانی سەلاحەدین دەمیرتاش ھاوسەرۆکی پارتی دیموکراتی گەلان ھەتا ساڵی ٢٠١٧ کە دادگای تورک ئەو و دەمیرتاش و چەن کەسایەتیی تری لەبەر ھاوکاری لەگەڵ پەکەکە لە مافی ئەندام پارلەمانی بێبەش کرد و لە زیندانی کردن. فیگەن چالاکوانی مافی ژنان بووە و سەرنووسەری گۆڤاری ژنانی سۆسیالیست بووە. لەساڵی ٢٠١٠ حیزبێکی سۆسیالیستی داەدەمەزرێنێت لە تورکیا دوای چوونە ناو پارتی گەلان حیزبەکەشی دەچێتە پاڵ پارتی گەلان (ھەدەپە).
ئەورووپای ناوەندی
thumb|300px|شوێنی ئەوروپای ناوەڕاست ئەوروپای ناوەڕاست، ئەو ناوچەیەیە کە ئەکەوێتە نێوان بەشەکانی ڕۆژاوا و ڕۆژھەڵاتی قاڕەی ئەوروپا، وئەم ناوچانەی خوارەوە ئەگرێتەوە؛
و ھەندێک جار ئەم ناوچانەش ئەگرێتەوە؛
ژان دارک
٣٠٠px|وێنۆک|چەپ|وێنەی ژان دارک. ژان دارک (بە فەڕانسە: Jeanne d'Arc، بە IPA: [ʒan daʁk])، یان خاتوونی ئۆرلیان (بە فەڕانسە: La Pucelle d'Orléans) (١٤١٢-١٤٣١ز) ئەو لە فەڕانسە وەکوو قارەمانێکی نەتەوەیی دەناسرێت بە ھۆی ئەوە کە ئەو فەڕانسەی لە دەستی بریتانیا ڕزگار کردووە، ھەروەھا کلیسای کاتۆلیک ئەو بە "سەینت" دەژمێرێت.
پۆل:لەدایکبووانی ١٤١٢ پۆل:مێژووی ڕوان پۆل:مردووانی ١٤٣١
دانووب
ململانێ سنوورییەکان:
شێرکۆ بێکەس
نموونەی دووەم
چوار منداڵی.. تورک و فارس و عەرەب و کورد بە ھەر چواریان وێنەی پیاوێکیان دروستکرد یەکەم: سەری دووەم: دەستی سێیەم: لەشی و قاچەکانی چوارەم: چەکی کردە شانی!
ڤیدیۆ
چەپ|وێنۆک|ستانداردەکانی ڤیدیۆی ئەنالۆگ لە جیهان ڤیدیۆ، تەکنۆلۆژی ئەلکترۆنیکی گرتن،تۆمار، ڕێکخستن، هەڵگرتن، گواستنەوە و چاککردنی وێنەگەلی ێجووڵەیە کە دیمەنە جووڵە دارەکان نیشان ئەدات.
بڕیارنامەی ١٠٧٦ی ئەنجومەنی ئاسایش
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئەفغانستان لە ١٩٩٦ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٦ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەفغانستان
یووسف ڕزووقە
یووسف ڕزووقە شاعیری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:شاعیرانی توونسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧
٥٧٨
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
ھەڵبژاردەی تۆپی بالەی خانمانی ئوکراینا
سەرچاوەکان
پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی بالەی خانمان پۆل:تیمە وەرزشییەکانی ژنانی نەتەوەیی ئوکراینا پۆل:تۆپی بالە لە ئوکراینا
باداری
باداری یاخود ئازاری جومگەکان (بە ئینگلیزی: Rheumatism؛ شێوەی خوێندنەوەی: ڕۆماتیزم، واتە: ئازاری جومگەکان) دەستەواژەیەکی دیارینەکراوی پزیشکییە بەکاردێت بۆ ئاماژە کردن بە کۆمەڵە گرفتێک کە تووشی جومگەکان و بەستەرەشانەکان دەبێت. کە دەبێتە ھۆی ڕەقبوونی جومگەکان و ھەستکردن بە ئازار.
جەیمز جۆیس
بەرھەمەکان
بە دوای ئەوەدا "وێنەیەکی ھونەرمەندەکە لە تافی لاویدا" (A Portrait of the Artist as a Young Man) کە یەکەمین ڕۆمانی "جۆیس"ە و بەسەرھاتی ستیفن دێدەلس تا تەمەنی بیست ساڵ لە خۆ دەگرێ لە ساڵی ١٩١٦ بڵاو بووەوە. دوایی، جۆیس شانۆنامەی "دەربەدەران"ی (Exiles) لە ساڵی ١٩١٨ بڵاو کردەوە. "یولیسس (یان: ئولیس) " (Ulysses) کە وەک باشترین و بەرزترین و شکۆدارترین ڕۆمانی سەدەی بیستەم ناسراوە، لە ساڵی ١٩٩٢ لە لایەن "جۆیس"ەوە لە پاریس بڵاو بۆوە. جۆیس پاش نووسین و بڵاو بوونەوەی "ئوولیس" بۆ ماوەی حەڤدە ساڵی ڕەبەق سەرقاڵی ئافراندنی ڕۆمانی " فینیگنس وەیک" (Finnegans Wake) بوو و لە ساڵی ١٩٣٩ بڵاو بۆوە. "فینیگنس وەیک" ڕۆمانێکی ئیجگار دژوار و پێچەڵ پڵووچە و زۆر ڕەمزاوی و سیمبولیکە و لە سەر بنەمای ئوستوورەیەکی ئیرلەندی بنیات نراوە و "گەمە زمانی یەکان" کە وەک شێواز و ستایلی سەرەکی جۆیس ناسراوە، لەم ڕۆمانەدا گەیشتووەتە تەشق و ترۆپکی خۆی. ھەرتک ڕۆمانی "ئوولیس" و "فینیگنس وەیک"، گۆڕانکاری و وەرچەرخانێکی مەزن و زۆر بەرچاویان بە سەر ڕووپەڕ و نێوئاخن، فۆڕم و نێوەڕۆک و ھەروەھا کاکڵ و توێکڵی ئەم ژانرە ئەدەبی مودێڕنە ھێنا تا ئەو جێیەی کە لە ئاکام دا وەک دوو ڕۆمانی ھەرە بەرز و لە ڕادەبەدەر شوێن دانەر و گرشەداری سەدەی بیستەم لە ئەژمار ھاتن. ئاسەوارەکانی جۆیس - بە تایبەت ئەم دوو ڕۆمانەی - جێگە و پێگەی ڕۆمانی مودێڕنیان گەیاندە ئاوا حاست و وارگەیەک کە تەنیا لە خەیاڵ و خەون دا چاوەڕوان دەکرا.
مۆنیکا لوینسکی
مۆنیکا دواتر سەرقاڵی چەندین کاری بازرگانی بوو کە بریتی بوو لە دیزاینی جانتای دەستی لەژێر ناوی خۆیدا و بەژداری کردنی لە ڕیکلامی بازرگانی و کەسایەتییەکی سەر شاشەی تەلەڤیزیۆن. لوینسکی دواتر بڕیاریدا کە ژیانی گشتیی جێبھێڵێت و ھەوڵی بەدەستھێنانی بڕوانامەی ماستەر لە دەروونناسی بدات لە لەندەن. ساڵی ٢٠١٤ مۆنیکا کەوتەوە بەر چاوی گشتی وەک چالاکوانێکی دژ بە دەستدرێژی سەر ئینتەرنێت.
شینمونی شیللا
پاشا "شینمون"ی شیللا، لەدایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٦٩٢ی زایینی مردووە. ماوەی فەرمانڕەوایەتییەکەی لەنێوان ساڵانی ٦٨١ی زایینی تا ٦٩٢ی زایینی بووە. سی و یەکەم پاشای شانشینی شیللا بوو. شینمون شازادەی جێنشینی "مونمو"بوو لە ٦٦٥ی زایینی.
باداری (بژ و با)
ھۆکارەکانی
زۆر ھۆکار ھەیە کە تووشی باداریت دەکەن لەوانە سەرمابوون زۆر خواردنی ئەو خواردنانەی کە گازاتی زۆر لە کاتی ھەرس کردنیاندا لە ناو سکدا دروست دەکەن بۆ نمونە :"توور، نۆک، ھەنجیر". پۆل:نیشانەکانی نەخۆشی: کۆئەندامی ھەرس و سک
ڕیچارد ستۆڵمەن
پڕۆژەی گنو
لە ساڵی ١٩٩٣ ستۆڵمەن ئاگاداریێکی دا لە چەند پێرستی پۆستی ئێلێکترۆنیکی لە ئارپانێت(ARPANET)و یوزنێت(USENET) بۆ سیستەمی کارپێکردنی گنو(GNU). ئەو پرۆژەکەی خۆی بە تەنیایی دەستپێکردو گوتی: «بە عینوانی گەشەپێدەرێکی سیستەمی کارپێکردن من شارەزایی تەواوەم لە بارەوە ھەیە. ھەر چەند سەرکەوتن بۆم ئیمکانی نەبوو بەڵام ھۆشیار بوومەوە کە من بۆ ئەم کارە ھەڵبژێردراوەم. من سیستەمێکم ھاوشێوەی یونیکس دروست دەکرد کە توانایی ھەڵگرتن و بەکارھێنەرانی یونیکس بیانتوانیبا سوودی لێبگرن و بێنەسەری.» لەساڵێ ١٩٨٥ ستۆڵمەن بنەماکانی ئاگاداری کە بزوێنەر و ھاندانی بۆ سیستەمێکی کارپێکردنی خۆڕایی بەناوی گنوی کە ھاوشێوەی یونیکس بوو، بڵاو کردەوە. گنو(GNU)کورتە ناوی گەڕاوەی «گنو یونیکس نییە»(GNU's Not Unix)دانراوە. پاش ئەمە بە خێرایی ستۆڵمەن کۆمپانیایێکی بەناوی بونیاتی نەرمەکالای ئازاد بۆ بەرنامەداڕێژەرانی نەرمەکالای خۆڕایی دانا کە ژێرخانێکی یاساییشی بوو بۆ شۆڕسێ نەرمەکالای ئازاد دابین کرد. ستۆڵمەن سەروکۆماری FSFە، کە ڕێکخراوەی خۆبەخشانی 501(c)(٣) لە ماساچۆسێت بونیات ناوە. ستۆڵمەن واتای کۆپی لێفت(copyleft)ی بۆ پاراستنی بڵاوکردنەوەی دوبارەی نەرمەکالای ئازادی بەرچاوخست. ئەم بڕوانامە بۆ یەکەم بار لە سەر مۆڵەتدانی گشتی نەرمەکالای GNU Emacs جێبەجێکرا. یەکەم مۆڵەتدان لە ساڵی ١٩٨٩ بە ناوی مۆڵەتدانی گشتی گنو(General Public License (GPL))بە فەرمی بڵاو بوو. تا ئەو کات بەشێکی زۆری سیستەمی گنو تەواو کرا بوو.
ڕۆ (پیت)
پۆل:پیتە یۆنانییەکان
ھیۆسۆی شیللا
سەرچاوە
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
٥٨٢
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
عەرەباندن
عەرەباندن یان عەرەبکردن بریتییە لە چاندنی کەلتوور و داب و نەریتی عەرەبی لە ناوچەیەکی ناعەرەب لە پێناو زۆرکردنی خاکی عەرەبی،
عێراق
لە سەردەمی ڕژێمی بەعس، سەددام حوسەین سەدان ھەزار کورد و ھەزاران ئاشووری لە کەرکووک دەربەدەر کرد و ڕایگواستن بۆ شارەکانی باشووری عێراق و بەھەمان شێوە سەدان ھەزار لە عەرەبی لە شارەکانی باشووری ئێراقەوە ڕەوانەی کەرکووک دەکرد کە خانوو و ئوتومبێل و پارەی باشیان پێ دەدرا بۆ گوزەران و کارئاسانی ژیانیان بۆ دەکرا. لەبەرنبەردا ھەموو ھۆکارەکانی ژیان بۆ کوردەکان گران دەکران و کوردەکان پێویست بوو ناویان بگۆڕن بۆ عەرەبی بۆ دامەزراندن لە فەرمانگەکان و کڕینی زەوی یان خانوو.
پیەر یێرژۆ
پیەر یێرژۆ نووسەری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧ پۆل:ڕۆمانووسە کەنەدییەکان بە زمانی فەڕەنسی
سیستمی تەندروستی لە ژاپۆن
نرخ و تێچووی چارەسەرە پزیشکییەکان کۆنتڕۆل کراوە لەلایەن حکوومەت بۆ ئەوەی نەخۆشەکان بتوانن تێچووی چارەسەرکان بە ئاسانی بدەن تێچووی سیستمی دڵنیایی بەپێی تەمەنی کەسێک لە خێزانێکدا، نموونە نەخۆشێک بەرپرسە لە %١٠ یان %٢٠، یان %٣٠ تێچووی چارەسەرییەکە، ئەوەی ماوەتەوە دەکەوێتە سەر حکوومەت وە خەرجی سیستمەکە بۆ ھەر خێزانێک دانراوە، بەپێی تەمەن و خەرجییە تەندروستییەکان، ئەگەر ھاتوو خەرجی تەندروستی کەسێک زیاتر بوو لەو بڕەی لە سیستمی دڵنیایی دانراوە ئەوە لەلایەن حکوومەتەوە تێچووەکە لەخۆ دەگردرێتەوە و چارەسەر دەکرێت
بورسا
بورسا ناوەندی پارێزگای بورسا و شارێکی گەورەی ھەرێمی دەریای مەڕمەڕەیە لە رۆژاوای وڵاتی تورکیا و چوارەمین شارە لە ڕووی گەلھەوە کە پێی ئاماری ساڵی ٢٠٠١ ١٧٠٤٤٤١ کەسە و دانیشتووی گشتی میترۆپۆلیتان دەگاتە دوو میلیۆن کەس.
گیۆنگدۆکی شیللا
سەرچاوە
پۆل:فەرمانڕەواکانی شیللا پۆل:مردووانی ٧٦٥ پۆل:پاشاکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٨ەم لە ئاسیا
ئۆلیڤیێ دولۆرم
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٨
٨٠٦ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
قەڵای واوێڵ
سەرچاوەکان
قەڵای واوێڵ
ژان-لووک دووبار
ژان-لووک دووبار نووسەر، چیرۆکەشیعرنووس، وتارنووس، شانۆنووس، شاعیر و ڕۆژنامەوانی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
محەمەد شا گۆڕکانی
سەرکەوتن لە دژی درانی
کاتێک فەرماندەی موغەکان، قەمەرەدین خان، لە ئاڵوگۆڕێکی زوودا بە تۆپخانە کوژرا، کوڕەکەی، موینولمولک، هەروەها ناسراو بە میر مانو، بەردەوام بوو لە شەڕەکە. سەربازە ئەفغانییەکانی ئەحمەد شا لایەنی ڕاجپوتیان بە لایەکدا ڕشت و هەڵیانکوتایە سەر شەمەندەفەری جانتاکانیان بەڵام ئاگرێک کە لە عەرەبانەیەکی موشەکی گیراوەوە دەستی پێکرد، بەردەوام بوو بۆ ئەوەی کۆگای تۆپخانەکانی دورانی ئاگر تێبەردا ، برژاندنی هەزاران سەرباز بە زیندووی و ناچارکردنی پاشەکشەی ئەحمەد شا دورانی.
تسوگومی ئۆبا
تسوگۆمی ئۆھبا (大場 つぐみ، ئۆھبا تسوگۆمی)، لەدایکبووە لە تۆکیۆ، ژاپۆن، ئەو نووسەرێکی مانگای ژاپۆنییە وە ئەو بەناوبانگە بە نووسینی مانگای دەفتەری مەرگ (دێس نۆت) وە مانگای باکومان لەگەڵ وێنەکێش تاکیشی ئۆباتا. وە ئەو بەوە دەناسرێت کە کاتێک مانگا دەنووسێت وەک L دادەنیشت.
سەرچاوەکان
پۆل:وێنەکێشانی مانگا پۆل:کەسە نەناسراوەکان پۆل:پەرتووکی مەرگ پۆل:زیندووان
سیاوەش کامکار
سیاوەش کامکار (لەدایکبووی ١٩٨٩) ژەنیاری ئامێری سەنتوور و یەکێک لە ئەندامانی گرووپی کامکارانە. ئەو کوڕی پەشەنگ کامکارە و لە لای باوکی فێری دمەک لە لای ئەردەوانی مامەی فێری سەنتوور بووە.
ئیسماعیل سەردەشتی
ئیسماعیل سەردەشتی (لەدایکبووی ٢٤ی نیسانی ١٩٧٤ – مردووی ١ی ئابی ٢٠٠٨) بەندبێژ و گۆرانیبێژێکی کورد بوو.
شێوازی وتن
چۆن دڵت بڕوا دەدا و کێ تۆی وا دەرس داوە
کیم سونگ کیو
وێنۆک
میرنشینی بابان
سەرچاوەکان
پۆل:خانەدانە کوردییەکان پۆل:وڵاتە پێشووەکانی ڕۆژھەڵاتی ناوین پۆل:مێژووی کورد پۆل:باشووری کوردستان پۆل:دامەزارنەکانی ١٦٤٩ پۆل:ھەڵوەشانەکانی ١٨٥٠ پۆل:میرنشینە کوردییەکان پۆل:مێژووی پارێزگای سلێمانی
بڕیارنامەی ١٠٨٢ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٨٢ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی تشرینی دووەمی ١٩٩٦دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی یووگسلاڤیای پێشوو و کۆماری مەقدوونیا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧١٦ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
سەرچاوەکان
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ شەڕی یووگۆسلاڤیا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٦ پۆل:یووگۆسلاڤیا لە ١٩٩٦ پۆل:کۆماری مەقدوونیا لە ١٩٩٦ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ یووگۆسلاڤیا
بڕیارنامەی ١٠٨٣ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٨٣ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی تشرینی دووەمی ١٩٩٦دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی لیبەریا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧١٧ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پێڕستی فەیلەسووفە موسڵمانەکان
لە سەدەی نۆیەم کیندی فەلسەفەی ئیسلامی دامەزراند (٨٠٠-١٢٠٠). لە سەدەی دەیەمدا فەیلەسووف فارابی دەستیکرد بە تێکەڵکردنی فەلسەفەی یۆنانی و فەلسەفەی رۆمانی بۆ فەلسەفەی ئیسلامی فەیلەسووفە موسڵمانەکان دوایی ئەو قۆناغە پێشکەوتنی زۆریان بە خۆیانەوە بینی وە ئەو جارە کاریان کرد لەگەڵ زانستی ژیربێژی وە تێکەڵکردنەوەی لەگەڵ فەلسەفە. هەر لەو قۆناغانەدا زانستی کەلام پەیدا بوو. لە سەدەی یازدەهەمدا فەیلەسووفی موسڵمان ئیبن سینا کە بە یەکێک لە باشترین فەیلەسووفە موسڵمانەکان دادەندرێت هەتاوەکوو ئێستا توانی قوتبخانەیەکی فەلسەفەی بۆخۆی بکاتەوە بەناوی ئیبن سینایزم کە تێیدا رەوتی ئەرستۆیزم و ئەفڵاتونیزم تێیدا بەرجەستە کرابوو.
باشووری کوردستان
پارێزگاکان
ھەولێر وەکوو پایتەختی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان ناسراوە کە لەم بەشەی کوردستان دامەزراوە. پارێزگاکان بریتین لە:ھەولێر ، سلێمانی ، دھۆک ،ھەڵەبجە، کەرکووک بەشێک لە ،دیالە ،مووسڵ ، واسیت،سەلاحەددین
لە سەردەمی بەریتانیادا
لە ساڵی ١٩٢٢ بەریتانیا شێخ مەحموودی حەفید بۆ دەسەڵات گەڕاندەوە، بەو ھیوایەی کورد ڕێکبخات بۆ ئەوەی وەک بەربەستێک بەرامبەر تورک مامەڵە بکات، کە تورک داوای خاکی مووسڵ و کەرکووکی دەکرد. بەڵام بە سەرپێچی بەرامبەر ئینگلیزەکان، لە ساڵی ١٩٢٢ شێخ مەحموودی حەفید، شانشینی کوردستانی راگەیاند و خۆی وەک پاشا بەیانکرد. دوو ساڵی خایاند تا ئینگلیزەکان ناوچە کوردنشینەکان بخەنە ژێر ملکەچییەوە، لە کاتێکدا شێخ مەحمود لە شوێنێکی نادیاردا خۆی حەشاردا. لە ساڵی ١٩٣٠ دوای ڕاگەیاندنی وەرگرتنی عێراق لە کۆمەڵەی نەتەوەکان، شێخ مەحموودی حەفید ڕاپەڕینی سێیەمی دەستپێکرد کە بە ھێزی ئاسمانی و زەمینی بەریتانیا سەرکوت کرا.
دوای کشانەوەی ئەمریکا
لە مانگی ئەیلولی ساڵی ٢٠١٢ حکومەتی عێراق فەرمانی بە حکوومەتی ھەرێم کرد دەسەڵاتەکانی بەسەر پێشمەرگەدا بگوازێتەوە بۆ حکومەتی ناوەندی. پەیوەندییەکان زیاتر ئاڵۆز بوون بەھۆی پێکھێنانی ناوەندێکی نوێی فەرماندەیی (فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنی دیجلە) بۆ ئەوەی ھێزە عێراقییەکان لە ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق چالاکی بکەن کە ھەردوو بەغدا و حکوومەتی ھەرێمی کوردستان ئیدیعای دەسەڵاتی دادوەری دەکەن. ڕۆژی ١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢ ڕووبەڕووبوونەوەی سەربازی لەنێوان ھێزەکانی عێراق و پێشمەرگە ڕوویدا و بەھۆیەوە کەسێک کوژرا. کەناڵی سی ئێن ئێن بڵاویکردەوە، لە ئەنجامی شەڕ و پێکدادانەکانی شارۆچکەی دووزخورماتوو دوو کەس کوژراون (یەکێکیان سەربازێکی عێراقی) و دە کەسیش برینداربوون.
لە ساڵی ٢٠١٤ەوە ھەرێمی کوردستان لەسەر پرسەکانی کۆنترۆڵکردنی خاک و ھەناردەکردنی نەوت و دابەشکردنی بودجە لەگەڵ حکومەتی عێراقی فیدراڵی ناکۆکی ھەیە و تاڕادەیەکی زۆر لە دەرەوەی کۆنترۆڵی بەغدا کاردەکات. لەگەڵ پەرەسەندنی قەیرانی عێراق و ترسی ڕووخانی عێراق، کورد زیاتر مشتومڕی لەسەر پرسی سەربەخۆیی کردووە. لە میانەی ھێرشی باکووری عێراق لە ساڵی ٢٠١٤، حکوومەتی ھەرێمی کوردستان دەستی بەسەر شاری کەرکووک و دەوروبەری و ھەروەھا زۆربەی ناوچە جێناکۆکەکانی عێراقدا گرت. لە ١ی تەمموزی ٢٠١٤ مەسعوود بارزانی ڕایگەیاند "کوردەکانی عێراق لە ماوەی چەند مانگێکدا ڕیفراندۆمی سەربەخۆیی ئەنجام دەدەن". تورکیا دوای ئەوەی پێشتر دژایەتی سەربەخۆیی بۆ ھەرێمی کوردستان دەکرد، دواتر ئاماژەکانی نیشاندا کە دەتوانێت دان بە دەوڵەتێکی سەربەخۆی کوردیدا بنێت. لە ١١ی تەمموزی ٢٠١٤، ھێزەکانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان دەستیان بەسەر کێڵگە نەوتییەکانی بای حەسەن و کەرکووکدا گرت، ئەمەش بووە ھۆی ئیدانەکردنی لەلایەن بەغداوە و ھەڕەشەی "دەرئەنجامە ترسناکەکان"ی لێکەوتەوە ئەگەر کێڵگە نەوتییەکان نەدرێنەوە ژێر دەسەڵاتی عێراق.
لە نێوان ساڵانی(١٨٩٠-١٩١١)
لەم ماوەیەدا خاکی باشووری کوردستان سەر بە ویلایەتی مووسڵ و ویلایەتی بەغدا بوو، لەم ماوەدا یەکە ناحیە ھاتە نێو یەکە ئیدارییەکانی دەوڵەتی عوسمانی، لە (٢٠) قەزا و (٣٥) ناحیە پێکھاتبوو.
٨١٣ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
گێرد مۆلەر
لەگەڵ بایرن میونخ
مۆلەر بۆماوەی پازدەساڵ یاری بۆ بایرن میونخ کرد لەو ماوەیەدا ٣جار بوونە پاڵەوانی خولی یانە پاڵەوانەکانی ئەورووپا و جارێک جامی ئەورووپا و چوارجار پاڵەوانی خولی ئەڵمانی چوار جامی ئەڵمانیایان بەدەست ھێنا ناوبراو لە ساڵی ١٩٧٩ چووە خولی ئەمریکی و دووساڵ یاری لەو خولەکرد و ٨٠یاری ئەنجامداو ٤٠گۆڵی تۆمارکرد.
گاگائوزەکان
ئایین
خەڵکی گاگاوز مەسیحیئۆرتۆدۆکسن، گاگاوزەکان بە کریستیان ئایین ناسراون و ھەروەھا شانازی بە ناسنامەی تورکی خۆیانەوە دەکەن.
٨١٤ (ژمارە)
٨١٤ (هەشت سەد و چواردە) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٨١٣ و ٨١٥.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
خۆشناوەتی
خۆشناوەکان و سوپای ئیسلام
لەکاتی ھەڵمەتەکانی فتوحاتی سوپای موسڵمانان بۆ سەر کوردستان لەکاتی گەیشتنی سوپاکە بۆ ناوچەی خۆشناوەتی سوپای موسڵمانان تووشی ڕووبەڕوبونەوەی سەربازی لەگەڵ خەڵکی خۆشناوەتی بوونە، بەڵام ھۆکارەکەی بۆ بوونی قەڵەمڕەوی دەوڵەتی فارسە ساسانییەکان بووە، ئەگینا دانیشتووانی ئەو ناوچەیە بەھۆی ستەمی ساسانییەکان ئاواتەخوازی ھاتنی سوپای موسلمانان بوونە، بۆیە دوای ماوەیەکی کەم ئەوانیش چوونەتەسەر ئایینی ئیسلام کە پێشتر لەپەیڕەوانی ئایینی زەردەشتی بوونە، بۆیە ئیستاش چەندین گۆڕی سەربازانی سوپای موسڵمانان لەناوچەی خۆشناوەتی بوونیان ھەیە کە (عەیازی کوری غەنەم) سەرکردەی سوپای موسڵمانان بووە لەو جەنگەدا.
پێشتر پێیان وتراوە حەسنانی
بەرھەمەکانی خۆشناوەتی
ھەژار موکریانی لە کتێبی (چێشتی مجێورە) دا دەڵێت:
''وڵاتی خۆشناوەتی بەتایبەتی لە پاییزاندا بە سەر میوەدا وێران دەبێ. ھەموو دێھاتی کە یەکجار زۆریشن- پڕە لە ھەنار و ھەنجیر و ھەرمێ و سێو و ھەموو بەرێکی دار و ھەموو جۆرە ترێیەک.''
شنۆ
مێژوو
وێنۆک|نەخشەی کۆماری کوردستان لە ساڵی ١٩٤٦، شنۆ لە ناوەڕاستی کۆماردا ھەڵکەوتووە شنۆ لە سەرەتای دامەزراندنی کۆماری کوردستان لە کانوونی دووەمی ١٩٤٦ ھەتا ڕووخانی کۆمار لە کانوونی یەکەمی ھەمان ساڵ، یەکێک لە شارەکانی کۆماری کوردستان بوو.
دانیشتووان
ژمارەی دانیشتووانی ئەم شارە بە پێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٣ یەکسان بووە بە ٧٠٠٣٠ کەس کە ٣٥٢٠٠ نێر و ٣٤٨٣٠ کەسیان مێ بوون. بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٨ ژمارەی دانیشتوانی ئەم شارە لەگەڵ گوندەکانی یەکسان بووە بە ٦٦ ھەزار کەس. بەپێی ئەنجامی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٥ ژمارەی دانیشتوانی ئەم شارە بۆ ٧٣٨٨٦ کەس زیادی کردووە، ئەمەش نیشاندەری گەشەی ساڵانەیە لە ماوەی ساڵانی ٢٠١٠-٢٠١٥دا لەسەدا ١٫٠٨ بووە. نزیکەی ٥٧٫٩٪ی کۆی دانیشتوانی شارستانەکە لە ناوچە شارییەکان و ٤٢٫١٪ لە ناوچە گوندنشینەکان دەژین.
بەشار ئەسەد
ژیانی تایبەتی
خوشکی ئەسەد بوشرا ئەسەدە و دایکی ئەنیسا مەخلوف لە ساڵی ۲۰۱۲ و ۲۰۱۳ سوریایان جێھێشت. لە ئیمارات نشتەجێ بوون. مەخلوف ساڵی ۲۰۱٦ لە دیمەشق کۆچی دوایی کرد.
وەرگرتنی پۆستی سەرۆکایەتی
بەشار ئەسەد، لە ٢٧ حوزەیرانی ٢٠٠٠ دا کرا بە بەرپرس و ئاسایشی حیزبی بەعسی سوریا و لەتەمووزی ھەمان ساڵدا، بۆ سەرۆکی سوریا لەلایەن ھەمان حیزبەوە بەبەشداربوونی جەماوەرێکی زۆر لەدیمەشق ھەڵبژێردرا.
فێمینیزم
سوفراگێت Suffragette
وێنۆک|(ElizabethCadyStanton (1815–1902
٨١٥ (ژمارە)
٨١٥ (هەشت سەد و پازدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٨١٤ و ٨١٦.
بێلیندا کانۆن
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٩
٦٠٥
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
پێشێلکردنی مافی لەبەرگرتنەوە
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ھاوبەشیی فایل پۆل:یاسای مافی بڵاوکردنەوە پۆل:تاوانی ڕێکخراو
فێستیڤاڵی نێونەتەوەییی فیلمی ئەنیمەیشنی ئەنسی
سەرچاوەکان
پۆل:فێستیڤاڵی فیلمەکان لە فەرەنسا
ئابوور
سەرچاوەکان
* پۆل:ئابوورناسی سیستەمە ئابوورییەکان پۆل:بابەتە سەرەکییەکان
مۆریس ژۆرژو دانتێک
مۆریس ژۆرژو دانتێک ڕۆماننووس، وتارنووس و نووسەری کورتەچیرۆکی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٩ پۆل:مردووانی ٢٠١٦
٨١٨ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ماریلین دێبیۆل
ماریلین دێبیۆل نووسەری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
٨١٩ (ژمارە)
٨١٩ (هەشت سەد و نۆزدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٨١٨ و ٨٢٠.
٨٢٠ (ژمارە)
٨٢٠ (هەشت سەد و بیست) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٨١٩ و ٨٢١.
مارکوس ھێدیگێر
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:شاعیرانی سویسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٩
بەیبوون
alt=گوڵە بەیبوون|وێنۆک|بەیبوون بەیبوون ، گوڵە بابونە، گیایەکە لە تیرەی تێکەڵاوەکان (Composées)، پەلەکانی سەوز و گوڵەکانی زەردن، لە مانگەکانی خاکەلێوە و بانەمەڕدا شین دەبێ و دەپشکوێ. نزیکەی ٣٠ سم بەرز ئەبێ و ٢٠ رۆژ دەژی. گیایەک کە گوڵێکی تاسمانی و چەرموو ئەکا و بۆن خۆشە (بۆنی سێو دەدا)، رۆنێکی بۆن خۆشی لێ ئەگرن کە بۆ دەرمان ئەشێ، نزیکەی ٢٠ گرام لە گوڵەکەی لە ١ لیتر ئاودا دەم ئەکەن و ئەیخۆنەوە کە بۆ زۆر نەخۆشی وەک کار نەکردنی ریخۆڵەکان و بۆ ئەو ژنانەی لە کاتی خۆیدا ناکەوەنە بێ نوێژییەوە زۆر بەکەڵکە.
زمانی عەرەبی
دوای بڵاوبونەوەی ئیسلام و پێکھێنانی چەند دەوڵەتێک، زمانی عەرەبی گرنگییەکی تایبەتی وەرگرت و بووە زمانی ڕامیاری و زانست و وێژە بۆ چەند سەدەیەکی دوورودرێژ لەو خاکانەی کە موسڵمانان بەڕێوەیان دەبرد.
زمانی عەرەبی کاریگەرییەکی ڕاستەوخۆ یان ناڕاستەوخۆی ھەبووە لەسەر زۆرێک لە زمانەکانی وڵاتە ئیسلامییەکان، وەکوو تورکی، فارسی، زمانی ئوردوو، و ئەلبانی و زمانە ئەفریقییەکان و زمانە ئەورووپییەکان وەکو فەڕەنسی، ئیسپانی، ئیتاڵی، و ئەڵمانی. ھەروەھا زمانی عەرەبی بە شێوەیەکی فەرمی یان نافەرمی دەخوێندرێت لە وڵاتە ئیسلامییەکان و ئەفریقایەکانی دەوروبەری وڵاتە عەرەبییەکان.
زمانی عەرەبی لە نەتەوە یەکگرتووەکان
لە ١٨ی کانوونی دووەمی ١٩٧٣، زمانی عەرەبی لەلایەن کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکانەوە بەپێی بڕیارنامەی ٣١٩٠ لە بیست و ھەشتەمین دانیشتنیدا پەسەندکرا. بۆ ئەوەی یەکێک بێت لە شەش زمانی فەرمی ئەنجومەنی گشتی و لە دەزگا و لقەکانی. 600x300px|وێنۆک|alt=لۆگۆی ڕۆژی جیھانی بۆ زمانی عەرەبی|دروشمی فەرمی بۆ [[ڕۆژی جیھانی زمانی عەرەبی بەو پێیەی ئەو ڕێکەوتەیە کە کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان بڕیاری ژمارە ٣١٩٠ی دەرکرد، لە ساڵی ١٩٧٣ی زایینی، بەپێی ئەو دروشمە دەبێت زمانی عەرەبی بخرێتە نێو زمانە فەرمییەکان لە نەتەوە یەکگرتووەکان.]]
زاراوەی ئاخاوتن و پاراو
پێیان وابوو کە زاراوە عەرەبییە مۆدێرنەکان لە عەرەبی ستانداردەوە (پاراو) ھاتوون، بەڵام لێکۆڵینەوە مێژوویی و زمانەوانییەکان لە سەدەی نۆزدەیەمەوە سەلماندوویانە کە زاراوەیەکی خوشکە بۆ ئەوان و ھەردووکیان لە زمانی عەرەبی سەرەتایییەوە ھاتوون. پێش ئیسلام و دوای ئیسلام چەندین زاراوە ھەبووە، و زاراوە مۆدێرنەکان لە ھەندێکیانەوە گەشەیان کردووە (لەژێر کاریگەری زمانەکانی تر)، و ھەندێکیان پێگەیەکی بەرزیان وەرگرتووە، و لێیانەوە عەرەبی ستاندار کە لە سەردەمی ئیسلامیدا ناسرابوو دروست بوو.
ئەنجامی یارییەکانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیسپانیا
١٩٢٠ - ١٩٢٩
پۆل:ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیسپانیا
ویکیپیدیای ئازەربایجانی
ویکیپیدیای ئازەربایجانی یان ویکیپیدیای ئازەری یەکێکە لە وەشانەکانی ویکیپیدیا کە بە زمانی ئازەربایجانی دەنووسرێت، ویکیپیدیای ئازەریش وەک ویکیپیدیایەکانی تر ئینسایکڵۆپیدیایەکی ئازادە و ھەمووان دەتوانن دەستکاری پەڕەکان بکەن بێجگە لە چەند پەڕەیەک کە تەنیا بەکارھێنەرە خاوەن ھەژمارەکان دەتوانن دەستکاری بکەن. ژمارەی وتارەکانی ویکیپیدیای ئازەربایجانی لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٨ لە ٢٠٫٠٠٠ وتار تێپەڕبوو، ھەتا تشرینی دووەمی ساڵی ٢٠٠٩ ژمارەی وتارەکان بە زیاتر لە ٢١٫٠٠٠ گێشت، ئەم ویکیپیدیایە ھەتا ٢٤ی شوباتی ٢٠٠٩ شێستومین ویکیپیدیا لەنەزەر ژمارەی وتاران بووە.
ھەوڵەکانی کۆمەڵگە
یەکەم چاوپێکەوتن لە ٦ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩ لە باکوو بەسترا.
جێرۆم دەیڤید سالینجەر
وێنۆک|جێرۆم دەیڤید سالینجەر
سەرچاوە
لە ویکی‌پیدیای فارسییەوە
ناوچەی ٥١
شوێن و مێژووی ناوچەکە
thumb|ناوچەی ٥١ لەسەر نەخشەی ئەمریکا. ناوچەکە دەکەوێتە باکوری نێڤێدا کە ڕووبەرەکەی ھێندەی چەند وڵاتێکی ئەوروپی دەبێت، وە سەرەڕای گەورەیەکەیبینینی زۆر ئەستەمە، سەرەتا لە نێوانا ساڵەکانی چلەکان و پەنجاکاندا لەکاتی جەنگی ساردی نێوان ئەمریکا و سۆڤیەتدا ھەردوولایان ھەوڵیان ئەدا پێشکەوتووترین جۆری چەک و فڕۆکەو بۆمب دروست بکەن،ئەمریکا کە خاوەن بۆمبی ھایدرۆجینی بوو سەرەتا ویستی ئەم چەکە بەرەو پێش بەرێت کە ٢٠ ھێندە لەجۆرەکەی خۆیان بەھێزتر بێت، بۆیە بۆ بەھێز کردنی ئەم چەکە ناوچەی ٥١یان ھەڵبژارد، ئەمە سەرەتای دروست بوونی بوو بەڵەم بەرە وپێشچوونی ئەم ناوچەیە لەگەڵ پارێزگاریکردنی ئەم ناوچەیە نھێنی زۆر گەورە لە خۆی دەگرێت.
یۆھان ڤوڵفگانگ فۆن گۆتە
230px|وێنۆک|چەپ|گۆتە لە ساڵی ١٨٢٨ یۆھان ڤوڵفگانگ ڤۆن گۆتە (١٧٤٩-١٨٣٢)، شاعیر، نووسەر و فەیلەسۆفی ئاڵمانیاییە کە بە یەکێک لە گەورەترین شاعیرانی مێژووی ئورووپا دەناسرێت. گۆتێ لە بواری شێعر، پەخشان و درامادا بابەتی نووسیویە.
ویکیپیدیای گیلەکی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئینسایکڵۆپیدیای گیلەکی گیلەکی پۆل:زمانی گیلەکی
دانەوێڵە
دوای دروێنەکردن، دانەوێڵە وشکەکان درێژخایەنترن لە خۆراکە سەرەکییەکانی دیکە، وەک میوە نیشاستەییەکان (مۆزەکان، نانمیوەکان، ھتد) و ڕیشاڵەکان (پەتاتەی شیرین، کاساڤا، و زیاتر). ئەم بەردەوامییە وای کردووە دانەوێڵەکان گونجاو بن بۆ کشتوکاڵی پیشەسازی، چونکە دەکرێت بە شێوەیەکی میکانیکی کۆبکرێنەوە، بە شەمەندەفەر یان کەشتی بگوازرێنەوە، بۆ ماوەیەکی درێژ لە سایلۆکاندا ھەڵبگیرێن، یان دەھاڕدرێن و دەکرێنە ئارد یان دەگوشرێن و دەکرێنە ڕۆن. بەم شێوەیە، بازاڕی دانەوێڵە بازاڕێکی گەورەی کاڵای جیھانییەکانە کە بەرھەمەکانی وەک گەنمەشامی، برنج، سۆیا، گەنم و دانەوێڵەکانی دی دەگرێتەوە.
ئەلیکساندر دووما (کوڕ)
سەرچاوەکان
پۆل:شانۆنامەنووسانی سەدەی ١٩یەم پۆل:شانۆنامەنووسانی فەڕەنسی پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی پۆل:ئەندامانی ئەکادیمیای زمانی فەڕەنسی پۆل:نووسەرانی فەڕەنسیی سەدەی ١٩یەم پۆل:نووسەرانی پاریسی پۆل:مردووانی ١٨٩٥ پۆل:لەدایکبووانی ١٨٢٤
تەلەفۆن
ئامێری تەلەفۆن
ئامێری تەلەفۆن وەک ئەوەی ئێستا لەبەر چاوە ئامێرێکە لەبنەڕەتدا بۆ گواستنەوەی دەنگ بەکاردێت لە نێوان دوو کەس یان زیاتردا کە ھەمان تەکنەلۆژیا بەکاردەھێنن و لەسەر ھەمان ھێڵن، بیرۆکەی کارەکەی گواستنەوەی دەنگە بە شیوەیەکی ڕاستەوخۆ لە نێوان دوو ئامێرەکەدا کە بە وایەر پێکەوە بەسراون و بەھۆی ئەو تایبەتمەندیەوە کە ئامێرەکە ھەیەتی دەنگ وەردەگرێت و دەیگۆڕێت بۆ سیگناڵێک کە توانای گواستنەوەی ھەبێت بە وایەرەکەدا و دواتر لە وەرگرەکەوە کارێک دەکات ئەو سیگناڵە وەرگیراوە دەگۆڕێتەوە بۆ دەنگێک کە بە نزیکەیی ھەمان دەنگە بنەرەتیەکەیە و بە تەواوی گوێگر لێ ی تێدەگات، ووشەی تەلەفۆن لە بنەڕەتدا یۆنانیە لە دوو بڕگە پێکدێت کە بڕگەی یەکەمی (Tele) بە واتای (لە دوورەوە) دێت و بڕگەی دووەمی (Phone) بە واتای (دەنگ) دێت.
تەلەفۆن لە جۆری (Candlestick)
ئەمە یەکەم جۆری تەلەفۆنە کەلەسەر مێزێک دادەنرێت و وەرگر و نێرەرە ھەر یەکەیان دوو پێکھاتەی جیاوازن و نێرەرەکە جێگیرە و لەبەردەم قسەکەردا دادەنرێت بەڵام وەرگرەکە بە ویستی بەکارھێنەر دەجوڵێنرێن دەنرێت بەگوێ وە و لەسەر سویچەکە دادەنرێتەوە کاتێک پەیوەندیەکە کۆتایی دێت و کاتیکیش دوای زەنگ لێدان بۆ گرێدانی پەیوەندیەکە لەسەر سویچەکە ھەڵدەگیرا و بەگوێ وە دەنرێت و ئەویش شێوە ھاندێکە و لەسەر توڵێکە وەک (شوێنی مۆم) وایە لەسەر مێزێک دانراوە کە لە بنەکەکەشیدا بازنەیەکی پیوانەکراو دانراوە بۆ داخڵکردنی ژمارەی کەسی بەرانبەرە و لە لایەن (Almon Brown) وە لە ساڵی (١٨٩١) وە داھێنرا، ئەم جۆرە لە تەلەفۆن بەشێوەیەکی گشتی لە ساڵی (١٨٩٠ وە ھەتا ١٩٤٠) باو بووە.
وای-فای
ته‌كنۆلۆژیای‌ (Wi-Fi)، ته‌كنۆلۆژیایه‌كی‌ بێته‌له‌ بۆ ئامێره‌ ئه‌لیكترۆنیه‌كان كه‌ ڕێگه‌ به‌ به‌كارهێنه‌ر ده‌دات بۆ ئاڵوگۆڕكردنی‌ زانیاری‌ له‌ دوورییه‌كی‌ باوه‌پێكراودا سه‌باره‌ت به‌ بنكه‌ سه‌ره‌كیه‌كه‌ی‌.
كێشه‌كانی‌ ئه‌م ته‌كنۆلۆژیایه‌: ئه‌م ته‌كنۆلۆژیایه‌ كۆمه‌ڵه‌ كێشه‌یه‌كی‌ هه‌یه‌ ئه‌ویش به‌هۆی‌ به‌كارهێنانی‌ شه‌پۆلی‌ ڕادیۆییه‌كان له‌ گواستنه‌وه‌ی‌ زانیارییه‌كاندا.
2.   ئه‌م ته‌كنۆلۆژیایه‌ ئه‌و خێراییه‌ فه‌راهه‌م ناكات كه‌ هێڵه‌كانی‌ په‌یوه‌ندی‌ خێرای وه‌ك (DSL) یان هێڵه‌كانی‌ مۆدیۆمی‌ ئاسایی‌ (ته‌له‌فۆن) یاخود ڕیشاڵه‌كانی‌ ڕووناكی‌  (Fiber–optic cables) ده‌سته‌به‌ری‌ ده‌كات.
بڕیارنامەی ١٠٩٤ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٩٤ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٠ی کانوونی دووەمی ١٩٩٧دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ ئەمریکای ناوەندی: تلاش بۆ بەردەوامیی ئاشتی. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧٣٢ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
شەھریار جەمشیدی
شەھریار جەمشیدی یان شاریار جەمشیدی (لەدایکبووی ١٩٧١ لە کرماشان) مۆسیقار و ژەنیاری کەمانچەی کوردە. لە ساڵی ١٩٧١دا لە شاری کرماشان لەدایکبووە. لەگەڵ چەن گرووپی مۆسیقای کوردی کاری کردووە و خۆی گرووپی دیلانی دامەزراندوە.
بەھاری عەرەبی
لیبیا
شۆڕشی ١٧ شوبات-ی گەلانی لیبیا کەبە (رۆژی توڕەیی) ناسراوە لەسەر شێوەی راپەڕین چەند ناوچەیەکی لیبیای گرتەوە کە لە رۆژی ١٤/١/٢٠١١ بەھۆی ناھەمواری باری ژیان خۆپیشاندەران لەگەڵ ھێزە ئەمنییەکان پێکیانداداو ھێرشیانکردە سەر نوسینگە حکومییەکان ئەمەش بووە بەشێک لەو خۆپیشاندانانەی کە وڵاتانی عەرەبی گرتبووەوە لە سەرەتای ساڵی ٢٠١١ دا بەتایبەتی شۆڕشی تونسی و شۆڕشی ٢٥ یەنایەری میسر، لاوانی لیبیا داوای چاکسازی سیاسی و ئابووری و کۆمەڵایەتیان دەکرد، لەسەرەتای ئەو خۆپیشاندانەدا گوزارشتبوو لەناڕەزایەتی ھێمنانە، بەڵام لەگەڵ پەرەسەندنی رووداوەکان و بەکارھێنانی چەکی ئاگرین و قورس و بۆردومانی ئاسمانی لەلایەن کەتیبەکانی موعەممەر قەزافییەوە بۆ سەرکوتکردنی خۆپیشاندەران گۆڕدرا بۆ شۆڕشێکی چەکداری و ھەوڵدان بۆ لابردنی موعەممەر قەزافی  کە تا کۆتایی بڕیاریاندا بجەنگن و لە رۆژی ٢١/٨/٢٠١١ ھێزەکانی ئۆپۆزسیۆن توانیان بچنە شاری تەرابلوسی پایتەختەوە لەناوچەکانی خۆرئاوای ئەو شارەوەو دواجاریش لە رۆژی ٢١/١٠/٢٠١١ قەزافی لە شاری سرت بەدەست شۆڕشگێڕەکانەوە گیانی لەدەستداو لەشوێنێکی نادیاردا بەخاکسپێردرا، سەبارەت بە گیانلەدەستدانیشی چەندین ھەواڵی جیاواز لەبارەیەوە بڵاکرایەوە، ئەنجومەنی نیشتمانی کەلە قۆناغی گواستنەوەدابوو تەئکیدی کردەوە کە قەزافی لە ئەنجامی ھێرشێکی ئاسمانی ھێزەکانی ھاوپەیمانی باکور (ناتۆ) بۆسەر شاری سرت کە شوێنی لە دایکبونێتی پێکراوەو گیانی لەدەستداوە، ھەروەھا راپۆرتەکان باس لەوە دەکەن کە قەزافی پاش دەستگیرکردنی بە زیندویەتی وەک لە گرتە ڤیدیۆییەکاندا دەرکەوتووە دەستگیرکراوەو دواتر کوژراوە، پاش کوشتنی قەزافی لەپاش مانگێگ سەیفولئیسلام قەزافی کوڕەکەی دەستگیرکرا، بە کوشتنی قەزافی و ھەڵھاتنی خێزان و منداڵەکانی بۆ دەرەوەی لیبیا کۆتایی بەدەسەڵاتی ئەو خێزانە ھات لە لیبیا کە بە درێژایی زیاتر لە ٤٠ ساڵ دەسەڵاتیان ھەبوو لەو وڵاتەدا.
بەحرەین
لە رۆژی دوو شەممەش ١٤/٢/٢٠١١ ناڕەزایی گەلی بەحرەین بەدەرکەوت، سەرکردایەتی کردنی ئەو ناڕەزایەتییانەش لەلایەن ھەر یەک لە لاوانی سەربەخۆو حەوت کۆمەڵەی ئۆپۆزسیۆنی شیعە و لیبراڵی و نەتەوەیی و بەعسییەوە بەڕێوەدەبران، بەھەمان شێوە داواکاری چاکسازی سیاسی و ئابوریان دەکرد، ئەمەش یەکەم شۆِرش بوو کە لەدەسەڵاتی پادشایەتیدا بکرێت، حکومەتی بەحرەین یەکەمین حکومەت کە داوای ھاوکاری ھێزی لە وڵاتەکانی سعودیە و ھەندێک لە ئیماراتەکان بکات بۆ سەرکوتکردنی ناڕەزایەتییەکان، ناڕەزایەتییەکان بە ھەڵکوتانە سەر خۆپیشاندەران لەلایەن ھێزەوە کۆتاییھات ھێز توانی بەسەر ئەو چادرانەی کە ھەڵدرابوون دەستبەسەردا بگرێت و ھەروەھا ھەڵبکوتنە سەر چەند شوێنێکی حکومی و بازگەی لە ناوچەکان دابنێن دەەستگیرکردنێکی فراوانیشیان دەستپێکردو دادگای سەربازی و مەدەنی لەو ڕووە چەندین کەسایەتی دیاری تیادا دادگایی کرا.
بڕیارنامەی ١٠٩٥ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٩٥ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٨ی کانوونی دووەمی ١٩٩٧دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی ڕۆژھەڵاتی ناوین. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧٣٣‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پزیشک
230px|وێنۆک|چەپ|وێنەی پزیشکێک لە کاتی کوتانی کچێکی تووشبوو بە نەخۆشی [[گرانەتا]] پزیشک یان دکتۆر کەسێکە کە لە بواری پزیشکیدا کار دەکات و ئەرکی چاکترکردن، ڕاگرتن و گەڕاندنەوەی تەندروستی مرۆڤی لە سەر شانە. پزیشک ئەم کارانە لە ڕێگەی خوێندن، ناسین و دەرمانی نەخۆشی یا ئازار ئەنجام دەدات. پزیشک نەک ھەر دەبێ ئاگاداری نەخۆشیەکانی لەشی نەخۆشەکەی بێت، بەڵکوو دەبێ لە ھەمان کاتدا تەندروستی مێشک و دەروونی نەخۆشەکەیشی بپارێزێت.
گرێ (ڕێزمان)
2- واتای ته‌واو نادات.
کارلۆس ئالڤارادۆ-لارووکۆ
کارلۆس ئالڤارادۆ-لارووکۆ نووسەر، شاعیر، وتارنووس، ڕۆماننووس و مامۆستای زانکۆی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
گرێ (ڕێزمان)
لێره‌دا (ئازاد)گرێیه‌کی ناویه‌ و (هات)یش گرێیه‌کی کاریه‌.
کچی جوانی پرچ لول
ئەلێکساندریا ئۆکاسیۆ کۆرتێز
ئەلێکساندریا ئۆکاسیۆ کۆرتێز ناسراو بە ئەی ئۆ سی (AOC) سیاسەتوانی ئەمریکی و ئەندامی ماڵی نوێنەرانە لە کۆنگرێسی ویلایەتە یەکگرتووەکاندا. ئەو لە ساڵی ٢٠١٩دا وەک نوێنەری بەشی ژمارە ١٤ی شاری نیویۆرک ھەڵبژێردرا و ڕێی خستە ماڵی نوێنەرانی ئەمریکا. ئەو لەو کاتەدا تەنیا ٢٨ ساڵی بوو و ئەمە بە سەرکەوتنێکی گەورە بۆی لە قەڵەم دەدرێت. ئەی ئۆسی ئەندامی حیزبی دیموکراتی ئەمریکایە.
ئۆپەراسیۆنی ئێنتەبی
ئۆپەراسیۆنەکە ناوی سەربازی ئۆپەراسیۆنی تەندەربۆڵتە و ھەندێکجار بە ئۆپەراسیۆنی یۆناتانیش ناودەبردرێ بەھۆی قوربانیەکەی یۆناتان ناتانیاھو.
ڕۆژانی ئازار
وێنۆک|قوربانیانی ئازەربایجان لە باکۆ دوای :ڕۆژانی ئازار (١٩١٨) ڕۆژانی ئازار یان ڕووداوەکانی ئازار (ئازەربایجانی: Mart hadisələri) قۆناغێکی ناکۆکی و پێکدادانی نێوان نەتەوەکان بوو کە بووە ھۆی کوژرانی نزیکەی ١٢ ھەزار ئازەربایجانی و خەڵکی مەدەنی موسڵمانی دیکە کە لە نێوان ٣٠ی ئازار – ٢ی نیسان ڕوویدا ١٩١٨ لە شاری باکوو و ناوچەکانی تەنیشت پارێزگای باکوی کۆماری فیدراڵی دیموکراتی ترانسقەوقاز.
بە ئاسانکاریی ململانێی دەسەڵاتی سیاسی لە نێوان بەلشەفییەکان بە پشتیوانی فیدراسیۆنی شۆڕشگێڕی ئەرمەنستان (داشناکتسوتیون) لە لایەک و حیزبی موساواتی ئازەربایجانی لە لایەکی دیکە، ڕووداوەکان بوونە ھۆی دەنگۆی ئەگەری ڕاپەڕینی موسڵمانان   لەلایەن ھێزەکانی بەلشەفی و دەشناکەوە  و دامەزراندنی کۆمۆنەی باکۆ کە تەمەنی کورت بوو لە نیسانی 1918.
سەدەی ۳۲ی پێش زایین
سەرچاوە
ئاسیمۆڤ، ئ. وایت، ف. (٢٠٠٣) "مێژووی شارستانیەت،" (وەرگێڕانی حامید گەوھەری)، چاپخانەی وەزارەتی پەروەردە، ھەولێر.
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:سەدەکان پۆل:ھەزارەی ٤ەمی پ.ز
سەدەی ۸۱ی پێش زایین
دۆزینەوەیەکی گرینگ
ھەر لەوگوندەدا پاشماوەی گەنم دۆزراوەتەوە کە عەمبار کراوە لەلایان دانیشتوانی گوندی چەرمۆ. پرۆفیسۆر رۆبیرت.جی.بردووت لەساڵی ١٩٤٨ ھاتووە ڵێکۆڵینەوەی لەو گوندە کردووە بۆی دەرکەوتووە ژمارەی دانیشتوانی گوندی چەرمۆ لە ٨٠٠٠پ.ز لەسەد تا سێ سەد کەس بووە.
دامەزراندنی رێکخراوی سەربازی
بێگومان دوای دۆزینەوەی کشتوکاڵ و دروستکردنی گوند پێویستی بەئاسایش ھەبوو بۆ پاراستنی بۆیە لەو دەمەدا ھێزی سەربازی بچوک دامەزرا کەئەرکیان رێگرتن بوو لەھێرشی ئاژەڵی درندەو ھێرشی مرۆڤ.
بڕیارنامەی ١٠٩٨ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٠٩٨ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی شوباتی ١٩٩٧دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی ئەنگۆلا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧٤٣‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
ئەحمەد شا بەھادور
دژایەتی سەفدارجونگ بۆ لایەنگری
وێنۆک|[[سەفدارجونگ زانیاریدەر بوو دژی ھاوڕێیەتی قودسیا بێگم. بەھۆی دژایەتیکردنی لەگەڵ خالید جاڤد خان لە نیعمەت کەوتە خوارەوە.]] قودسیا بەگم ھەموو ھەوڵێکی دا بۆ پاراستنی ئەو دەسەڵاتە بەرزەی کە بە جاود خان درابوو و دەسەڵاتی پێدا ھێز بەکاربھێنێت دژی ئەو کەسانەی کە دژایەتیان دەکرد و ھەم ئەو و ھەم ئەویش ناڕەزاییان ھەبوو. دوای ئەوەی سەفدارجونگ لە ھەوڵێکی تیرۆرکردن لە ساڵی ١٧٤٩ ڕزگاری بوو (بە پیلانی جاڤد خان)، بەھۆی وەڵامدانەوەیەوە گرژییەکان لە دادگای موغەکاندا سەریان ھەڵدا کاتێک ھەوڵیدا ھەر کەسوکارێکی وەزیرە گەورەکانی پێش مردنی شەرعییەت لابدات، ھەروەھا ھەوڵیدا ھەموو ئەندامانی ئەو وڵاتە دەربکات فراکسیۆنی ئیمپراتۆری ئەفغانستان لە پۆستە دەسەڵاتدارەکان بەھۆی ئەو یارمەتییانەی کە لە خزمەکە وەریان گرتبوو. ئەم سیاسەتانە سەفدارجونگیان ھێنایە ململانێ لەگەڵ ئەندامانی سەرەکی فراکسیۆنی تورانی و بەتایبەتی جاڤد خان.
زیندان و پشێوی سەڵابات خان لە سوپای موغەکاندا
لە ساڵی ١٧٥٠دا، جاوید خان فەرماندەی موغەکانی سەلابات خان دەستگیرکرد، کە داوای پارەی ١٨ ھەزار سەربازەکەی کردبوو کە دوای تەواوکردنی ئەو گەشتە دیاریکراوەی دژی مەروار بانگھێشتکرابوونەوە بۆ دەلھی. لە کاتی زیندانیکردندا، سەڵابات خان ھەموو موڵک و ماڵی خۆی فرۆشت بۆ ئەوەی پارەی سەربازەکانی بدات بۆ ئەوەی ڕاپەڕینێکی ئەگەری ڕابگرێت و لەو کاتەوە وەک دەروێش لە ھەژاریدا ژیاوە.
پێشڕەوی سەفدارجونگ لە دژی ھاوپەیمانەکانی جاڤد خان لە ڕۆھیلخان
سەفدارجونگ وەڵامی دایەوە بە کۆکردنەوەی سوپایەک کە جات و ماراتا بەکرێگیراوی لەخۆگرتبوو. ئەمەش بووە ھۆی شکستپێھێنانی دڵسۆزانی قودسیا بێگم لە ڕۆھیلخاند، لەو کاتەدا ئەحمەد شا داوای ڕاگرتنی دەستبەجێی شەڕەکانی کرد. سەفدارجونگ گوێڕایەڵی بوو بەڵام فەرمانی بە یەکەکانی تورک بە سەرۆکایەتی محەممەد عەلی جرچی بۆ تیرۆرکردنی جاڤد خان بەھۆی تێوەگلانی لە خراپەکارییەکان لە ئابی ١٧٥٢. ئەم کارەی سەفدارجونگ ڕێگای بۆ سەرھەڵدانی نەیارانی قودسیا بێگم لەناو فراکسیۆنی جاڤد خان وەک ئینتیزام ئوددەولا خۆش کرد.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٧٢٥ پۆل:مردووانی ١٧٧٥ پۆل:خەڵکی دەلھی پۆل:پاشاکانی گورکانی لە هیندستان پۆل:پاشاکانی گورکانی لە ھیندستان
سەفیاوا (جوانڕۆ)
سەفیاوا، گوند ێک سەر بە شار ی جوانڕۆ لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان
سەفیاوا (کرماشان)
ژمارەی دانیشتوان
ئام گوندە بە پێی ئاماری فەرمی ساڵی ٢٧٠٦ی کوردی ١٢٧ کەسی لی دانیشتووە.
قوروە
{وسط‌چین}} |وێنۆک
+٤:٣٠
}}
ناو
باوەڕپێکراوترین ڕەگی ناوی شارۆچکەی قوروە لە وشەی قوڕەوە وەرگیراوە، ھەڵکەوتەی شارۆچکەی قوروە وەھایە دەکەوێتە دەشتێکی بەرینەوە کە بە بارانێکی کەم قوڕی تیا دروست دەبێت. هەر وەها لە هەنبانەبۆرینە دا سەبارەت بەوشەی کووڕوە هاتووە جۆرە بەردێکە کە لە ئاهەک یان قەس پێک هاتووە.سەخت تر لە کوڵوو ونەرمتر لە کوچک. کە زیاتر بۆ شوشتنی تیانە وقازان ومەنجەل بە کار دەهێنرا.جا ئەم بەردە لە ناۆچە وشاری قوروە زۆرە.وگۆایە نێوی قوروە لە وەشەی کوڕوە وەرکیراوە.
کانگاکانی زێڕ
قوروە ژمارەیکی کانگای زێڕی ھەیە کە ھەندێک لە پێداویستی وڵاتی ئیران دابین دەکەن.
بڕیارنامەی ١١٠١ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئالبانیا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٧ پۆل:ئالبانیا لە ١٩٩٧
پجن
تایبەتمەندییەکان
Libpurple پاڵپشتی فرە کۆنووسی (Multi-Protocols) پەیامکردنی دەستبەجێ دەکات. Pidgin پاڵپشتی فرە سیستەمی کارپێکردن دەکات ،لەناویاندا ویندۆز ،ھەروەک بە باشترین شێوە سیستەمی ھاوڕاکانی Unix وەکو لینوکس ،BSD ،Mac OS X لەگەڵ AmigaOS (بۆناو بزوێنەری X١١ ). پاڵپشتی بنیادناوی ھەیە بۆ NSS. بەخشینی کۆنووسەکانی نھێنیکردنی پەیامی دەستبەجێ کە ڕاژەخواز-بۆ-ڕاژە پاڵپشتی دەکات. نەرمەواڵەکە فراوانکراوە بەناو پێوەکراوەکاندا، لەناویاندا "Off-the-Record Messaging" و نھێنیکردنی Pidgin، پێدانی نھێنیکردنی پەیامی کۆتا-بۆ-کۆتا. ھەندێک لە ئامرازە ستانداردەکانی Pidgin پەیامکردنی دەستبەجێی ڕاژەخواز، وەکو لیستی پەیوەندی، ئاڵوگۆڕی پەڕگە لەسەر کۆنووسە پاڵپشتیکراوەکان ،گفتوگۆ لەگەڵ تۆمارگەی دەمەتەقێ ،سەرخشتەکردنی گفتوگۆکان تایبەتمەندییەکی ھەڵبژاردەییە لە Pidgin. پەنجەرەی IM پێکھاتووە لە پەنجەرەی گفتوگۆ و ئامرازەکانی فۆرماتکردن (ڕەنگ و خەندەکان و فۆنت ...ھتد) ،لەگەڵ دەستکاری خشتە. بەکارھێنەر دەتوانێت ھەژمارەکان زیادبکات (زیاتر ناسراوە بە ھاوڕێیەکان) لە پەنجەرەی "Buddy list" یان لە پەنجەرەی IM ،وەکو ڕاژەخوازێک پاڵپشتی IRC و نەرمەکاڵاکانی تری دەمەتەقێ دەکات، ھەروەھا Pidgin دەتوانێت کەناڵە جیاوازەکانی IRC و دەمەتەقێکانی IM زیادبکات. ھەژمارەکان لەگەڵ فرە کۆنووسی دەتوانرێت بکرێنە گروپ بۆ یەک پەیوەندی دەستبەجێی فرە کۆنووسی، وە دەتوانرێت ھەژمارەکان (ھاوڕێکانت) ناوی خوازیاریان پێبدرێت یان جێگایان بکرێتەوە لە گروپەکان. بۆ گەیشتن بە بەکارھێنەران کاتێک کە دێنەژوورەوە یان گۆڕینی دۆخ (وەکو ڕۆیشتن لە "away"دوورەوە بۆ "available"بەردەست)، Pidgin پاڵپشتی سکرێپتی خۆکاری لەسەر-کار دەکات بەناوی Buddy Pounces بۆ گەیشتنی خۆکاری بە بەکارھێنەران لە ڕێگای جیاواز. Pidgin پاڵپشتی ھەندێک ئاڵوگۆڕی پەڕگە دەکات بە توانای ڕاگرتن و بەردوامبوون و ھەڵوەشاندنەوەی ئاڵوگۆڕ، وە توانای ئاڵوگۆڕی فرە پەڕگە بە شێوازی فرە پەنجەرە، وە تایبەتمەندی پەرەسەندوو وەکو بەشدارکردنی بوخچە لە Yahoo. تایبەتمەندی زۆرتر وەکو پاڵپشتی بۆ ڕووکارەکان ،خەندەکان ،پشکنینی حنجە ،وە مەودای ئاگادارکردنەوە لە ھاتنی پەیام و کردەکانی تر.
ڤیڤیەن موور
ڤیڤیەن موور ڕۆماننووسی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
پارتی داد و گەشەپێدان (تورکیا)
پارتی داد و گەشەپێدان (بە تورکی: Adalet ve Kalkınma Partisi) بە کورتە ئەکەپە (بە تورکی: AKP) پارتێکی شۆپپارێزە لە تورکیا کە لە سیاسەتدا وەکوو پارتێکی ڕاستڕەوی توندڕەو دەناسرێت. ئەم لە ھەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی تورکیا توانی زیاتر لە ٣٥٪ی دەنگەکان بەدەستبھێنێت و بەوھۆیەوە بە ٢٦٨ کورسی لە ٦٠٠ کورسییەکانی پەرلەمان، وەکوو یەکەمین پارتی پەرلەمان بمێنێتەوە. سەرۆکی ئەم پارتە ڕەجەب تەییب ئەردۆغانە.
ھەڵبژاردنە گشتییەکانی پەرلەمانی تورکیا
پارتی داد و گەشەپێدان لە ساڵی ٢٠٠٢ بە سەرۆکایەتی ڕەجەب تەییب ئەردۆغان، بۆ یەکەمجار بەشداری لە ھەڵبژارنی گشتی تورکیا کرد و توانی ٣٤،٦٣% دەنگەکان بەدەستبێنێ کە نزیکەی دوو لەسەر سێی کورسییەکانی پەرلەمانی تورکیا بوو. پاش ئەم ھەڵبژاردنە عەبدوڵڵا گول حکوومەتی ٥٨ی پێکھێنا و بوو بە سەرۆک وەزیرانی تورکیا.
گۆگۆریۆ
گۆگۆریا یان گۆگۆریۆ (بە ھانگۆل: 고구려؛ بە ھانجا: 高句麗، 高句驪)، یەکێکە لە سێ شانشینە کۆنەکەی کۆریای کۆن. لە ساڵی (٣٧ی پێش زایین دامەزراوە تا ساڵی ٦٦٨ی زایینی). ئەمڕۆکە ئەکەوێتە ناوەراستی باکوری نیمچەدوورگەی کۆریا. گۆگۆریۆ یەکێک بووە لە شوێنەکانی ناکۆکی لەسەر بۆ دەستگرتن بەسەر نیمچەدوورگەی کۆریادا. ھەروەھا پەیوەندیدار بووە بە سیستمە سیاسییە دەرەکییەکانیشەوە کە لەو کاتەدا دەستەڵاتداری گەورە بوون وەک ئیمپراتۆریەتی (ھان) لە چین و یاماتۆ لە ژاپۆن
ئاکیرا توریاما
هەروەها چەند کەسایەتییەکی یاری کرونو تریجەر وبلو دراگۆن دروست کردووە. و یەکێک لە بەناوبانگترین کارەکانی ئانمی دراگۆن بۆل ە کە نازناوی ئەفسانەی وەرگرتووە کە لەساڵی ۱۹٨٤ پەخش دەکرێت تا ئەمڕۆ و ئێستا لەژێر ناوی دراگۆن بۆل سوپەر پەخش دەکرێت.
و ئاکیرا توریاما بڕیاری داوە کە ئانمی دراگۆن بۆل بەشێوەیەکی ئەفسانەی تەواو بکات، و ئەو شانازی بە نوسنی دەکات و دەڵێ کەمن چاوەڕوانی ئەوە نەبووم کە دراگۆن بۆل دەبێتە بەرهەمێکی جیهانی و تا ئێستا بەردەوامە لە سەرسام کردنی خوێنەرەکان.
کریت
کریت (بە یۆنانی: Κρήτη) گەورەترین دوورگەی یۆنان و پێنجەمین دوورگەی گەورەی دەریای ناوینە. ڕووبەری خاکەکەی ٨٬٣٣٦ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە و ژمارەی دانیشتووانەکەی ٦٢٣٬٦٦٦ کەسە. ناوەندەکەی شاری ئیراکلیو.
عەبدوڵڵا خەیات
سەرچاوەکان
پۆل:ئەکتەرە پیاوە کوردەکان پۆل:ئەکتەرە کوردەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٤ پۆل:مردنەکان بەھۆی پەتای کۆڤید–١٩ لە عێراق پۆل:مردووانی ٢٠٢١
قشڵاق (سەقز)
قشڵاق (سەقز)، گوندێکە سەر بە شاری سەقزی ڕۆژھەڵاتی کوردستانە.
ژمارەی دانیشتوان
ئەم گوندە بە پێی ئاماری فەرمی ساڵی ٢٧٠٦ی کوردی ٢٩٤ کەسی تێدا دانیشتووە.
ڕوانسەر
ڕوانسەر بە درێژاییی جوگرافیی ٤٠٫٤٦ و پاناییی جوگرافی ٣٤٫٤٣ و بەرزیی ١٣٦٠ مەتر و ھەروەھا بە ڕووبەری ١١٤٠ کیلۆمەتری چوارگۆشە لە پاوانی شاخی شاھۆ و لە ٦٠ کیلۆمەتری کرماشاندا جێی گرتووە. ئەم شارە لە باکوورەوە دەگاتە کامیاران، لە ڕۆژھەڵاتەوە کرماشان، لە باکووری ڕۆژاوا پاوە، لە باشوورەوە ئارووناوا و ھەروەھا لە ڕۆژاوایەوە دەگاتە شاری جوانڕۆ. خەڵکی ڕوانسەر بە گشتی جافن و بە شێوەزاری کوردیی ناوەندی و بنشێوەزاری جافییەوە قسە دەکەن. ھەروەھا خەڵکی ئەم شارە سوننین و شوێنکەوتووی ئیمام شافعین.
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی ئێران پۆل:شارەکانی پارێزگای کرماشان پۆل:شارەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان‏ پۆل:شارستانی ڕوانسەر
ئێریک ئێمانوێل ئشمیت
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:زیندووان پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی باڵای نۆرماڵ پۆل:نووسەرانی فەڕەنسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:نووسەرانی بەلجیکی لە فەڕانسا
وێبداڕێژ
دەتوانی خشتە بەکاربھێنیت
سەرنج بدە ئەم خشتەیە کە چەند بێ سوود و بێ مانایە:
ئەو کۆدە پێکھاتنی ئەم خشتەیە نیشان دەدات:
٦٤١
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
تایپۆگرافی
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ستانداردەکان پۆل:ھونەرەکان پۆل:داڕشتن پۆل:دەقەکان
لێکۆڵەر کۆنان
تیمی لێکۆڵەرە بچووکەکان
تیمی لێکۆڵەرە بچووکەکان ھاوڕێکانی کۆنانن (یۆشیدا ئایۆمی، تسوبورایا میتسوھیکۆ، کۆجیما گینتا) ئەم تیمە لە ئەڵقەی «تاوانی کوشتن لە ژوورێکی داخراوی کچە ئەکتەرێک» دروست بوو بۆ یارمەتیدانی ئەو کەسانەی پێویستییان بە یارمەتییە. ئەندامانی ئەم تیمە کۆنانیان ناچارکرد بێتە ناو تیمەکەوە. دکتۆر ئەگاسا نیشانەکانی تیمەکەی دروست کردووە کە مۆبایلی ھەوایی لەگەڵدایە، ھەروەھا کاتژمێرە دەستییە ڕووناک کەرەوە دژە ئاوییەکانیش ئەو دروستی کردووە. تیمی لێکۆڵەرە بچووکەکان ڕۆڵێکی گەورەیان ھەبوو لە شیکارکردنی زۆرێک لە دۆسیەکان ئەمەش بە یارمەتی کۆنان. دوای ئەوەی ئای ھایبەرا لە دەستی ڕێکخراوی ڕەش ڕای کرد لە ئەڵقەی ١٢٩ «ئەو کچەی لە ڕێکخراوی ڕەشەوە ھاتووە»، بووبە ئەندامی گرووپەکە.
پیاوانی پۆلیس
250px|وێنۆک|ئەفسەرانی [[پۆلیسی ژاپۆن (لێکۆڵەر کۆنان)|بەشی پۆلیسی تۆکیۆی پایتەخت.]]
نووسینگەی لێکۆڵینەوەی فیدرالی
نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرالییەکان بە کورتکراوەکەی (ئێف-بی-ئای) ناسراوە، پێکھاتووە لە دەزگایەکی حکوومی کە شوێنکەوتەی دەزگای دادی ئەمریکییە و وەک دەزگای ھەواڵگیریی ناخۆیی کاردەکات و ھێزێکە بۆ جێبەجێکردنی یاسا لە دەوڵەتدا. ئێف-بی-ئای یەکێکە لەلایەنە سەرەکییەکانی ئەنیمێ و مانگای لێکۆڵەر کۆنان. نووسینگەی لێۆکۆڵینەوەکان لە ژاپۆندا لە لێکۆڵینەوەی تایبەت بە دۆسیەکانی ڕێکخراوی ڕەش بەرپرسە. جەیمس بلاک سەرۆکایەتی بنکەی لێکۆڵینەوەکان لە تۆکیۆ دەکات، و چەندین فەرمانبەری وەک شویچی ئەکای و جودی ستارلینگ و ئەندرێ کامیل کار دەکەن لەژێر دەستیدا.
دەسپێکەکەی ئەمە لە بیست ساڵ لەمەو پێشەوە دەست پێدەکات کاتێک نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرایییەکان ھەڵدەستێت بە ئەنجامدانی لێکۆڵینەوەیەک دەربارەی ڕێکخراوی ڕەش. یەکەم بەریەککەوتن لە نێوان دوو لایەنەکە ئەو کاتە ڕوویدا کە ڤێرمۆس بە کوشتنی دایک و باوکی جوودی ستارلینگ ھەڵسا کاتێک جوودی تەمەنی تەنیا ھەشت ساڵ بوو. دوای کوشتنی باوانی جوودی، ماڵەکەیانیان سووتاند و فایلەکانی باوکی جوودیان لەناوبرد کە ڕێکخراوەکەی تۆمەتبار دەکرد. ھاوڕێکانی باوکی جوودی ستارلینگ ھەڵدەستن بە دانانی جوودی لە بەرنامەی پاراستنی گەواھیدەر، بە تایبەتی دوای زانینی ڕێکخراوی ڕەش دەربارەی بوونی ئەو لە ژیاندا. بەڵام زۆر وا نامێنێتەوە، ئەمەش چونکە ئەو دەبێت بە ئەندام لە نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرالییەکان بۆ تەواوکردنی ئەو لێکۆڵینەوەیەی باوکی دەستی پێکرد. پێش پێنج ساڵ بریکاری نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرالییەکان، ئەکای شویچی، دزە دەکاتە ناو ڕێکخراوی ڕەشەوە لەژێر ناوی دای موروبوشی، و ڕاستەوخۆ لەژێر دەستی جیندا کاری دەکرد. نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرالییەکان پیلانێکی دانا بە ھیوای گرتنی جین لە کۆگایەکی کۆندا، بەڵام بەھۆی ھەڵەیەکی ئەندرێ کامیل ئاشکرا بوو، بەمەش ئەرکەکەی شکستی ھێنا و ناچار لە ڕێکخراوەکە دەرچوو. دوای ئەوە، جین ھەڵدەستێت بە کوشتنی ھاوڕێکەی، بەمەش ئەکای دەبێتە دوژمنی ئەو.
دەزگای ھەواڵگیریی ناوەندی
بنکەی دەزگاکە دەکەوێتە لانگلی لە ویلایەتی ڤیرجینیا، لە دووری چەند میلێک لە ڕۆژاوای واشنگتنی پایتەخت. ئەم دەزگایە تاکە دەزگای سەربەخۆیە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکادا، کە سەربەخۆیانە ڕاپۆرت بۆ بەڕێوبەری لێکۆڵینەوە نەتەوەیییەکان دەنێرێت. دەزگای ھەواڵگیریی سێ ئەرکی سەرەکی ھەیە: یەکەمیان کۆکردنەوەی زانیارییە دەربارەی حکوومەت و کۆمپانیا و کەسە بیانییەکان، دووەمیان شیکردنەوەی ئەو زانیارییانەیە، سێیەمیشیان خستنەڕووی ئەو زانیارییە ھەواڵگیرییانەیە کە دەزگا ھەواڵگیرییە ئەمریکییەکانی تر کۆیان کردووەتەوە، لە پێناو پێشکەشکردنی ڕاپۆرتێکی تەواو بۆ کەسانی خاوەن بڕیار لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، و دواتر گرتنە بەری ھەموو جۆرە ڕێوشوێنێکی پێویست.
ڕێکخراوی ڕەش
280px|وێنۆک|ئەندامەکانی ڕێکخراوی ڕەش لە ڕاستەوە: کیانتی و جین و ڤێرمۆت و ڤۆدکا. ڕێکخراوی ڕەش ئەو ڕێکخراوەیە کە لە مناڵبوونەوەی شینچی کودۆ بەرپرسە. شینچی ھەوڵی گرتنیان دەدات لە پێناو بردنی نموونەیەک لە ژەھرەکە بۆ دروستکردنی دژە-ژەھرێک تاکوو بیگێڕێتەوە بۆ لاشەی ڕەسەنی خۆی، واتە کاریگەرییەکە پێچەوانە بکاتەوە. ھەروەھا نووسینگەی لێکۆڵینەوە فیدرالییەکان و دەزگای ھەواڵگیریی ناوەندیش بە دوایەوەن. تا ئێستا نزیکەی ١٨ ئەندامی ڕێکخراوەکە دەرکەوتووە، و مەترسیدارترین ئەندامەکانی ڕێکخراوەکە بریتین لە جین و ڤۆدکا و ڤێرمۆت و کیانتی و کۆرن و کیر و بۆربۆن.
بەستەرە دەرەکییەکان
* پۆل:ئەنیمێ و مانگا لێڵەکان پۆل:ئەنیمێ و مانگای درامیی کۆمیدی پۆل:ئەنیمێ و مانگای لێکۆڵەرەکان پۆل:ئەنیمێ و مانگای وروژێنەر پۆل:ئەو دراما تەلەڤیزیۆنییە ژاپۆنییانەی پشت بە مانگا دەبەستێت پۆل:ئەو زنجیرە چیرۆکە نەخشێندراوانەی تیراژەکانیان دیاریکراوە پۆل:بەرنامەکانی کۆمپانیای پەخشکردنی یۆمیوری پۆل:تی-ئێم-ئێس ئێنتێتەینمنت پۆل:زنجیرە ئەنیمییەکان بەپێی مانگا پۆل:زنجیرە ئەنیمێیە تەلەڤیزیۆنییەکانی ١٩٩٦ پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئاڵۆزەکان پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی ژاپۆنی لە ٢٠١١دا دەستی پێکردووە پۆل:شۆنن مانگا پۆل:فەنیمەیشن پۆل:گۆڕینی قەبارە لە خەیاڵدا پۆل:مانگا گونجاوەکان بۆ فیلم پۆل:مانگای شۆگاکوکان پۆل:مانگای ڤیز میدیا پۆل:مانگای ١٩٩٤ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی شۆگاکوکان مانگا بۆ بەشی شۆنن مانگا پۆل:ئەو زنجیرە ئەنیمێیانەی پشت بە مانگا دەبەستێت پۆل:ئەو مانگایانەی گۆڕدراوە بۆ فیلم پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیەکانی ١٩٩٦
نیشتەجێیی ھەمیشەیی لە کەنەدا
نیشتەجێبووی کاتی، كندا، بریتیە لەوکەسە ناکەنەدیەی کە بەشێوەیەکی کاتی لەکەنەدا دەژێت بەشێوەیەکی یاسایی بەمەبەستی کار و بازرگانی ،بەومەرجەی کەسەکە بۆماوەی دووساڵ یان زیاتر  لەکەنەدا مابێتەوە و کاری کردبێت تاوەکو مافەکانی مانەوەی لەدەست نەدابێت ،کەسی نیتەجێبوو دەتوانێت تاوەکو پێنج ساڵ لەکەنەدا بمێنێتەوە دواتر مافی تازەکردنەوە و دڕێژکردنەوەی ماوەی مانەوەی دەبێت.
یاسای ھەرئەوەبوون
فەلسەفەی دێرین
تیائەتیتۆس: بەڵێ.
سوقرات: وە ھەر کامێکیان لەگەڵ ئەوی ترا فەرقی ھەیە و، عەینی خۆیەتی.
ژان-کریستۆف گرانژێ
ژان-کریستۆف گرانژێ ڕۆژنامەوان، خبرنگار، نووسەر و فیلمنامەنووسی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
ئارتور فیلیپ
ئەدمیراڵ ئارتور فیلیپ (لەدایک بووی ١٧٣٨ - کۆچی دوایی ١٨١٤)، یەکێک بوو لە دەریاوان و ئەفسەرانی ھێزی دەریایی بەریتانیای مەزن لە سەدەی ١٨ دا، کە وەکوو یەکەم فەرمانداری موستەعمەرەی نیو ساوت وێلز لە ئوسترالیا ھەڵبژێردرا.
ئاقتوێبێ
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ئاقتوێبێ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٦٩ پۆل:شارەکانی کازاخستان پۆل:شار و شارۆچکەکانی کازاخستان
ئاڵیاوا کۆن
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:گوندەکانی ئێران بەپێی شارستان
بڕیارنامەی ١١٠٨ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١١٠٨ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٢ی ئایاری ١٩٩٧دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی دادگای نێونەتەوەیی. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٧٧٩ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
کۆرێ
ژمارەی دانیشتوان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ترکەی خوار
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ئێران