cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
تەبەرییەکان
خەڵکی تەبەری، خەڵکی مازەندەرانی یان خەڵکی مازروونی ناوی نەتەوەیەکە کە لە باکووری وڵاتی ئێران دەژێن. بە وڵاتی تەبەرییەکان تەبەرستان دەڵێن کە لە سەردەمی کۆندا لە ژێری حکۆمەتی پاشاکانی سەربەخۆ بووە، بەڵام لە چەند سەدەی ڕابردوودا ھەردەم بچۆکتر بووە و ئێستاکە بەم ناوە نەماوەتەوە، بەڵام بەشێکی لەو وڵاتە لەژێر نێوی مازەندەران ئێستا پارێزگەیەک لە پارێزگاکانی ئێرانە و بەشەکانی دیکەیشی لە پارێزگاکانی سمنان، گوڵستان، تاران، قەزوین و ئەلبورزە. تەبەرییەکان لەگەڵ گیلەکەکان، تاڵشەکان، کوردەکان و لوڕەکان پەیوەندی نەژادی و زمانیی ھەرە نزیکیان ھەیە.
تەبەرییەکان بە زمانی تەبەری کە ئێستاکە پێ زمانی مازەندەرانی، مازروونی یان گلکی دەڵێن و وێنەیەتیی زۆری لەگەڵ زمانی گیلەکی و سمەنی ھەیە، بەڵام لەگەڵ کوردی و بەتایبەت کوردیی باشووریش نزیکایەتیی ھەیە.
مۆردین
مۆردین گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیروان، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
مۆردین لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چاوگی کۆکۆیی و لە باشوور لەگەڵ گوندی دگاگا لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی چنارەی کۆکۆیی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گردەناوێ.
بیلاڕووس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ئۆلەننەر
جوگرافیا
ئۆلەننەر ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
گۆمڵێ
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
قەسوا
قەسوا وشتری پەسەندکراوی پێغەمبەر محەممەد بووە بەھۆی خێرایی و ڕەسەنایەتی وشترەکە، لەکاتی فەتحی مەککە و سوڵحی حودەیبییە سواری ئەو وشترە بووە، و ھەمان وشترە کە لەشوێنی دروستکردنی مزگەوتی پێغەمبەر چۆکی دادا ئەو شوێنە بووبە مزگەوت.
محەممەد کوڕی یەعقووب کولەینی
لە تەمەنی گەنجیەوە باوکی ئاگاداری بووە و پەروەردەی کردووە، فێری ڕەوشت و ڕەفتاری باش و ڕەوشتی ئیسلامی کردووە. خاڵیشی کاریگەری لەسەر پەروەردە و گەورەبوونی ھەبوو.
جامی کیشوەرەکانی فیفای ١٩٩٩
کۆمەڵەکان
بەشداربوانی ئەم پاڵەوانێتییە دابەشی دوو گرووپ کران
فەرموودەی مەعڕووف
= حوکمی فەرموودەی مەعڕووف = فەرموودەی مەعڕووف جۆرێکە لە جۆرەکانی فەرموودەی سەحیح، و حوکمی شەرعی لێوە وەردەگرێت و پێویستە کاری پێبکرێت.
میا ھام
سەرچاوەکان
پۆل:فیفا ١٠٠ پۆل:براوەکانی باشترین یاریزانی تۆپی پێی جیھان پۆل:کڵابی سەدەی فیفا پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٤ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٤ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٠ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ١٩٩٦ پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢
نەیجەڵە
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕەی (ئێران)
ڕەی (بە فارسی : شهر ری) شارێکی مێژووییە کە ئەمڕۆ بەشێکە لە باشووری ڕۆژھەڵاتی تاران لە ئێران. پایتەختی پارێزگای ڕەیە، ئێستا وەک قەزای بیستەمی شارەوانیی ناوچەی گەورەی مێژوویی تاران دانراوە، تاران لە سەردەمی خەلیفەی دووەم عومەری کوڕی خەتتاب بە سەرکردایەتی نەعیمی کوڕی موقرین شاری ڕەی کردەوە و دەوترێت کە زەردەشت لەوێ دەرچووە. ھەروەھا ژمارەیەک زانای موسڵمانیش دەگەڕێندرێنەوە بۆ ئەو شارە، لەوانە فەخرەدین ئەلڕازی خاوەنی ڕاڤەی کلیلەکانی غەیب، و کیمیازان ئەبووبەکر ئەلڕازی و ئەستێرەناسی عەبدولڕەحمان کوڕی عومەر ئەلسۆفی.
سەردەمی کۆن
لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی ساسانیدا، ڕەی لە نزیک ناوەندی ئیمپراتۆرییەتەکە بوو. بنکەی ماڵی زلھێز میھران و ماڵی سپاندیاد بوو کە دوو ماڵ بوو لەکۆی حەوت ماڵە گەورەکەی ئێران لە سەردەمی ساسانییەکاندا بوون.
سینۆقاوا
جوگرافیا
سینۆقاوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
کاتەکانی نوێژ
وێنۆک|ئایەتی ١٠٣، [[نیسا|سوورەتی نیسا]] کاتەکانی نوێژ کۆمەڵێک کاتن سەرەتای کاتی نوێژ و کۆتایییەکەی دیاری دەکەن.
مڕانێ
جوگرافیا
مڕانێ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بێورێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی شوان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سێونگ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گۆڕانکە.
سوزان سۆنتاگ
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:ڕۆماننووسانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجەی خوێن پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە نیویۆرک پۆل:نووسەرانی نیویۆرکی پۆل:دوور لە وڵاتانی ئەمریکی لە فەڕەنسا پۆل:دەرچووانی زانکۆی پاریس پۆل:ژنانی دووڕەگەزخواز پۆل:فێمینیستە ئەمریکییەکان پۆل:فەیلەسووفانی جوو پۆل:ڕۆماننووسانی ژنی ئەمریکی پۆل:مردووانی ٢٠٠٤ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٣ پۆل:ژنە ئەمریکییە نووسەرەکانی سەدەی ٢١ەکەم پۆل:خەڵکی ئەمریکا بە ڕەچەڵەک لیتوانیا-جوولەکە پۆل:فێمینیستە جووەکان پۆل:دەرچووانی زانکۆی ھارڤارد پۆل:چالاکوانانی ئەمریکی دژە جەنگی ڤێتنام
پیاوێک کە ئۆڤێی پێ دەوترا
پیاوێک کە ئۆڤێی پێ دەوترا  یەکەم ڕۆمانی نووسەری سوێدی فرێدریک بەکمەنە. ڕۆمانەکە لە ساڵی ٢٠١٢ لە سوێد بڵاو کرایەوە و لە ھەمان ساڵدا زۆرتر لە ٦٠٠ ھەزار دانەی لێ فرۆشرا. وەرگێردراوەتە سەر زۆرتر لە ٣٠ زمان و پلەی یەکەمی لە پێڕستی پڕفرۆشترین کتێبەکانی سوێد و نیویۆرک تایمزدا بەدەست ھێنا. فیلمێک بە ھەمان ناونیشانی ڕۆمانەکە لە ساڵی ٢٠١٦ دەرچوو.
کورتەی چیرۆکەکە
ڕۆمانەکە لەبارەی پیاوێکی ٥٩ ساڵە بە ناوی ئۆڤێدایە کە زۆر کەمدوێیە و ئەخلاق گران دیارە؛ ئۆتۆمۆبیلێکی سابی ھەیە و پێی وایە کەسایەتیی ھەموو کەسێک بەو ئۆتۆمۆبیلەی سواری دەبێت دیاری دەکات. ئۆڤێ خۆشی لە پشیلەکان نایەت، بەڵام ھاوسەرەکەی کە لە چیرۆکەکەدا لە ژیاندا نەماوە ھەتا بڵێی حەزی لە پشیلە و کتێب خوێندنەوە بووە. پەیوەندیی ئۆڤێ لەگەڵ سۆنیا، بێ ھاوتا و تایبەتە بە شێوەیەک کە لە بەشێک لە ڕۆمانەکەدا ھاتووە: «ئەگەر کەسێک لە ئۆڤێی بپرسیبا جاران چۆن ژیاوە، ئۆڤێ دەیوت تا پێش ناسینی سۆنیا، من قەت نەژیاوم، و لەوەتەی مردووەش ھەر وا».
فیلم
فیلمێکی سوێدی بە ھەمان ناو نیشانی ڕۆمانەکە لە ٢٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ دا بڵاو بوویەوە. نووسەر و دەرھێنەری فیلمەکە ھانس ھۆڵم بوو. ڕۆڵف لاسگورد لەم فیلمەدا ڕۆڵی ئۆڤێ دەگێڕێت. فیلمەکە بۆ شەش خەڵات کاندید کراوە، کە دوو خەڵاتی بەدەست ھێناوە لە ٥١ـەمین خەڵاتی گولدبەگ لە ساڵی ٢٠١٦.
ڕایان ئایت-نوری
وۆڵڤەرھاپتۆن واندەرس
لە ٣٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠، ئایت-نوری یەکەم گۆڵی بۆ یانەی وۆڵڤس تۆمارکرد، کە یەکەم گۆڵیشی بوو لە کاروانی پیشەگەریدا، لە یەکەمین یاریی دا لە خولدا تۆماری کرد لە بردنەوەی ٢–٠ لە یاریگای خۆیان بەرامبەر کریستاڵ پاڵاس.
ترێدز
بەربەستکردنی لە ڕووسیا
لە ٥ی تەممووزی ٢٠٢٣دا، دەزگای فیدراڵیی ڕووسیا (ڕۆسکۆمنادزۆر) ڕای گەیاند کە ھێشتا پلانیان نییە بۆ بەربەستکردنی ترێدز، سەرەڕای بەربەستکردنی لقێکی کۆمپانیای مێتا لە ڕووسیا
نێرگزەجاڕ
جوگرافیا
نێرگزەجاڕ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە باشوور لەگەڵ  بەنداوی دەربەندیخان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قارەمانی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ  بەنداوی دەربەندیخان.
ئەنبار (شار)
ئەنبار یەکێک لە شارەکانی پارێزگای ئەنبار لە عێراقە. ئەم شارە مێژوویەکی کۆنی ھەیە و لە سەردەمی شاپووری یەکەمی ساسانی دیسان ساز کرایەوە و ناوی شاپووری لەسەر داندرا. بینا کۆنەکانی ئەنبار لە نزیکەی فەلووجە ھەڵکەوتووە. ھەروەھا ئەم شارە ناوی خۆی بە پارێزگای ئەنبار داوەت.
سەرچاوەکان
پۆل:خەلافەتی عەباسی پۆل:شارەکانی عێراق پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی ڕووباری فورات پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی عێراق پۆل:شارە کۆنەکان پۆل:پارێزگای ئەنبار پۆل:پایتەختەکانی ئاسیا
خوولی بەندکراوان
خوولی بەندکراوان یان وەرزشی بەندکراوان، نیگارێکی ڕۆنی شووباتی ساڵی ١٨٩٠یە لەلایەن ڤینسێنت ڤان گۆخەوە. ئەم کارە درەنگە لە پەناگەی سانت پاوڵ لە سانت ڕێمی کێشراوە، ئیلھامەکە لە نەخشاندنێکی ساڵی ١٨٧٢ی گوستاڤ دۆرێ لە حەوشەی وەرزشکردن (le bagne) لە زیندانی نیوگەیت وەرگیراوە. نیگاری ڕۆنی ڕەسەن لەلایەن مۆزەخانەی پوشکین لە مۆسکۆ ھەڵگیراوە.
قەڵا (فیلم)
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمە ھیندییە ڕاستەوخۆییەکان بۆ ڤیدیۆ پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە ھونەرەکان
لافاوەکانی ٢٠٢١ی مەھاراشترا
سەرچاوەکان
پۆل:لافاو لە ٢٠٢١
ئەساسنز کرید ئۆدیسی
بەستەرە دەرەکییەکان
* پۆل:کایە ڤیدیۆییەکان پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٨ پۆل:گەمەکانی ئێکس بۆکس وان پۆل:گەمەکانی پلەی ستەیشن ٤ پۆل:گەمەکانی ویندۆز پۆل:گەمەکانی یوبیسۆفت پۆل:یاری بنیادنراو لەسەر ڕوداوە مێژووییە کۆنەکان پۆل:یاری ڤیدۆیی تاکە کەسی پۆل:یاری ڤیدیۆیی جیھانی کراوە پۆل:کایە ئەلیکترۆنییەکانی پەیوەست بە کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٤ پۆل:یارییەکانی ویندۆز پۆل:کایە ڤیدیۆیییە تاک-یاریزانەکان پۆل:یارییە ڤیدیۆییە دزێوەکان پۆل:کایە ڤیدیۆیییەکان بە بەشداریی کەسایەتیی سەرەکیی مێ
مەحرەم (ئیسلام)
حەرامکراوەکان بۆ پیاوان لە شەریعەتی ئیسلامیدا ئەو ئافرەتانەن کە پیاوێکی موسڵمان ڕێگەی پێنادرێت ھاوسەرگیریان لەگەڵدا بکات و دوو جۆر قەدەغەکردنیان ھەیە، قەدەغەکردنی ھەمیشەیی و قەدەغەکردنی کاتی.
منداڵ لە سوپادا
هەرچەندە هەندێك لە منداڵان بەزۆر و لەژێر فشاردا ناونووس دەکرێن، هەڵدەخەلەتێنرێن یان بەرتیلیان پێ دەدرێت بۆ چوونە ناو دامەزراوە سەربازییەکانەوە بەڵام هەنێکی تریان بە ویست و هەڵبژاردەی خۆیان بەژدار دەبن. ئەمەش چەند هۆکارێك لەخۆدەگرێت، لە لێکۆڵینەوەیەکی ساڵی ٢٠٠٤ دا لەسەر منداڵان لە دامەزراوە سەربازییەکانی جیهان دا، ئاماژەیان کرد بە چەند هۆکارێکی ئاڵۆزی پاداشت بەخش، دیارتینیان ئەمانە بوون:
ھانەژاڵە
ھانەژاڵە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیروان، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
کۆمەڵەی بانکی ئەتڵەسی
سەرچاوەکان
پۆل:لۆمێ
یەکڕیزی موسوڵمانان
سەرچاوەکان
پۆل:ئیسلام و سیاسەت پۆل:دژە ناسیۆنالیزم
بانکی نێونەتەوەییی بەنین
بانکی نێونەتەوەییی بەنین بانکێکی نەتەوەیییە لە بێنین، ئەندامی کۆمەڵەی خاوەن بانکەکانی ڕۆژئاوای ئەفریقایە. بارەگای سەرەکی لە Carrefour des 3 Banques لە کۆتۆنۆو، بەڵام لقیشی ھەیە لە پۆرتۆ نۆڤۆ و باراکۆ.
نەسرین شێروان
نەسرین عومەر شێروان ناسراوە بە نەسرین شێروان (لەدایکبووی ١٩٢٩ لە گوندێکی شرنەخ) گۆرانیبێژێکی کورد بوو کە لە بنەماڵەیەکی کۆچەر لەدایکبوو. نەسرین شێروان ھۆنراوەکانی زۆرێک لە شاعیرە ناسراوەکان وەکوو جگەرخوێن و شێخ سەلامی کردووەتە گۆرانی و لەگەڵ زۆرێک لە ھونەرمەندانی سەردەمی خۆی وەکوو محەممەد عارف جزیری، عیسا بەرواری، حەسەن زیرەک، تایەر تۆفیق، ڕەسووڵ گەردی، شەماڵ سائیب، کاوێس ئاغا بەدوو قۆڵی گۆرانی وتووە.
ستیڤن چۆو
ستیڤن چۆو (لەدایکبووی ٢٢ی حوزەیرانی ١٩٦٢) ئەکتەر و دەرھێنەرێکی ھۆنگ کۆنگە، سەرەتا لە فیلمی دادپەروەری کۆتاییی ١٩٨٨ ڕۆڵی گێڕا. لە ئاستی نێونەتەوەییدا لە Shaolin Soccerی ساڵی ٢٠٠١ ناوبانگی دەرکرد.
نۆڕەباب
جوگرافیا
نۆڕەباب لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پیرێسک و لە باشوور لەگەڵ گوندی ناومێرگ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سنجەڵێی سیوەیل و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سیاوەشان.
شێخ
واتە: بە کەسێک دەوترێت کە چووەتە تەمەندا: (شێخ) و لەوانەیە لەنێوماندا دەرببڕێت سەبارەت بە کەسێک کە زانستی زیاد دەکات، بەو پێیەی (شێخ)ەکە ئەزموون و زانیاری زیاد دەکات.
بانکی ستانبیک
وێنۆک|بانکی ستانبیک بانکی ستانبیک دابەشکارییەکی بانکی ستاندارە، ئەندامی کۆمەڵەی بانکی ستاندارە، کە بنکەکەی لە جۆهانسبورگ، ئەفریقای باشوورە.
فەلەستین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
فەلەستین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
دەبلیوو تری سکووڵز
لە ساڵی ١٩٩٨ دروستکرا، ناوەکەی لە "World Wide Web"ەوە سەرچاوە دەگرێت، بەڵام پاشکۆی نییە. لەلایەن Refsnes Data لە نەرویج بەڕێوە دەبرێت. دەبلیوو تری سکووڵز ھەزاران نموونە کۆد پێشکەش دەکات. لەڕێگەی بەکارھێنانی دەستکاریکەری TryIt، خوێنەران دەتوانن دەستکاریی نموونەکان بکەن و لە خۆڵەپەتانێدا ڕەنی بکەن. نموونەکانی دەبلیوو تری سکووڵز بە «ڕازاندنەوەی ناشرین و بەخراپی» ڕەخنەی لێ گیرا، بەھەرحاڵ پەڕەکانیان بە «خێرا» دەرخران و بەشێوەیەکی تەواو پێکەوە بەستران.
پێشبڕکێی بۆشایی
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە قسەکراوەکان پۆل:زانست و تەکنۆلۆژیا لە یەکێتیی سۆڤیەت پۆل:شەڕی سارد پۆل:ئاسمانگەڕی
نۆڕک
جوگرافیا
نۆڕک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بۆسکان و لە باشوور لەگەڵ گوندی نانوان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بلەکێ لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قۆخانی نۆڕک.
موزاحیم پاچەچی
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩١ پۆل:مردووانی ١٩٨٢ پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٠ پۆل:خەڵکی بەغدا
دژە کورد
دۆخی ئێستا
وێنۆک|ژنێکی تورکمانی تابڵۆیەکی بەرزکردووەتەوە دژی کوردانی کەرکووک کە دەڵێت ھیچ ھێزێک ناتوانێت کەرکووکی کورداندن بکات کورد لە عێراق و سووریا بەھۆی بەشداریکردنیان لە جەنگی دژ بە دەوڵەتی ئیسلامی عێراق و شام (داعش) زیاتر کەوتنە سەرزاران. لە ئەنجامی زیادبوونی ھۆشیاری گەلی کورد سەبارەت بەو دژایەتییەی کە بەرامبەریان دەکرێت، دژە کوردایەتی بەرەو ھەڵکشان چوو. لە سووریا و عێراق بە ئاشکرا ھێرش دەکرێتە سەر ماڵ و فڕۆشگا کوردییەکان و بە ئاشکرا ئاڵای کوردستان دەسووتێنرێت، و لەکاتی ھەڵبژاردنەکانیش ھەر لایەنێک زۆرترین دژایەتی کورد بکات ئەوە زۆرترین دەنگ بەدەست دێنێت بە تایبەت لە عێراقدا.
چلچەمە
لوتکە بەناوبانگەکان
ئەم زنجیرە چیانە بێجگە لە چلچەمە، ٢٠ لوتکەی دیکەی ھەیە بە ناوەکانی شانشین، داڵاش، دوبرا، سوڵتان، باینچۆپ، ئەفراسیاو، کانی میران، مزگەوت و میرزا، باشوورتی و کەڵ کوژ و زۆرێکی دیکە. خودی لوتکەی چلچەمە چەنین یاڵی بە ناوەکانی کەڵ با، ملەکەوە، کانی زڵێخا، گاوە ڵاڵ، بەردە قیبلە، شانشین، کاڵ کاڵی، دڵو، ئەستێرە ڕەش لە خۆ گرتووەتە بەر.
ئەم زنجیرە چیانە بە تەواو گوندەکانی دەور و بەر لە ساردترین جێگە و ئەترافی کوردستانن کە ساڵانە بەفرێکی زۆر لەوێ دەبارێ و بەفر بە درێژایی ساڵدا لوتکەکان دادەپۆشێ.
چەم و ڕووبارەکان
لە داوێن کێوەکانی چلچەمە ڕووبارەکان بە چکۆلە و گەورەوە خوڕ دەبنە خوارەوە کە دواتر دەبنە سەرچاوەی ڕووبارە بە ناوبانگەکان وەک قزڵ ئەوزەن، سیروان، خوڕخوڕە و جەغەتوو و دەرژنە ناو دەریای قەزوین و ورمێ و کەنداو.
ھەوار و کانی ئاوەکان
تاشەوانەکان دەزانن کە ڕێگەکانی ناو بەرزایەکانی چلچەمە لە وەرزی زستاندا زۆر نائەمنن و دەبێ بۆ سەرکەوتن لە ھەر یەک لە لوتکەکانی چلچەمە لە ڕێنموونەکانی شاخەوانە شارەزاکان کەڵک وەر گرن.
نکۆڵیلێکردن لە کورد لەلایەن تورکیاوە
سەرچاوەکان
پۆل:کوردەکانی باکووری کوردستان پۆل:ڕەگەزپەرستی لە تورکیا پۆل:دژە کورد پۆل:ناسیۆنالیزمی تورکی
شارستانی چەوار
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانەکانی پارێزگای ئیلام پۆل:شارستانەکانی ئێران پۆل:شارستانەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ھاوسەرگیریی منداڵان
دەسەڵاتی دادوەری جۆراوجۆر پاش ڕەزامەندیی بنەماڵە ئیزن بە پێکھێنانی ژیانی ھاوبەش پێش وادە و تەنانەت ھەندێ جار دووگیانبوونی تازەلاوان لایان ڕێپێدراوە. یاساکانی تەمەنی ڕەزامەندی (تەمەنێک کە تێیدا شیاوبوونی تاک، زیاتر بۆ کچان، لەسەر ڕەزامەندی بۆ پێوەندیی سێکسی لەلایەن یاساوە ڕێپێدراوە) بە مەبەستی پاراستنی منداڵان بەرامبەر بە چەوساندنەوەی ڕەگەزی و ھەروەھا قاچاخکردنی منداڵان دانراون و تا ڕادەیەکیش ھاوسەرگیریی منداڵان دەگرنەوە. ھاوسەرگیری لە تەمەنی منداڵیدا کاریگەریی نەرێنی لەسەر کوڕان و کچان دەبێت. ئەگەرچی زۆرینەی ھەرەزۆری ئەوانەی بەرگەزندن و خەساریان لێدەکەوێ کچانن. زۆرینەیان ھەلومەرجی ئابووری-کۆمەڵایەتی لاوازیان ھەیە.
قوبادی
ناوی قوبادی
ناوی قوبادی لە (قوباد بەگی) قوبادی باپیرە گەورە و دامەزرێنەر و یەکەم سەرۆکی عەشیرەتی قوبادی سەرچاوەی گرتووە و قوباد بەگ کۆڕەزای سەید ئەحمد بەگی گەورەی جافە و کوڕی ئەمیر خانە. خانای قوبادی ئەڵێت:
تیرە و خێڵەکانی قوباد
۲۰ تیرەی کڵاشی،
ئەلفڕێد مێسێل
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥٣ پۆل:مردووانی ١٩٠٩ پۆل:تەلارسازەکانی جوولەکە
کاریگەرییە کۆمەڵایەتی و ئابوورییەکانی پەروەردەی مێینە
وڵاتان و تاکەکەسان سوودبەخش دەبن لە پەروەردەی کچان. ئەو کەسانەی پارە و کات لە خوێندن و پەروەردەدا خەرج دەکەن لە بەرامبەردا بەشێوەیەکی تێکرایی داهاتێكی زیاتریان دەست دەکەوێت بە درێژایی ژیانیان. بەپێی ئابووریناسانی بانکی جیهانی سوودی پەروەردە لەسەر ئاستەکانی تاکەکەسی سوودێكی حاشاهەڵنەگر، جیهانی و گەردوونییە، بەتایبەتی بۆ کچان. بۆ نموونە دابینکردنی ساڵێكی زیادە بۆ کچان لە ئەنجام دا دەبێتە هۆی زیادکردنی داهات و مووچەکەیان بەڕێژەی ٪١٠-٢٠  بەڵام لە بەرامبەردا دابینکردنی سالێکی خوێندن بۆ کوڕان دەبێتە هۆی زیادکردنی داهات بە ڕێژەی لە ٪٥.
نەڵەسو
جوگرافیا
نەڵەسو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سیرین و لە باشوور لەگەڵ گوندی ھەنگێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بلەکێ لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نورە.
ئێدمۆند کەمپەر
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٨ پۆل:زیندووان
شاژن و من (زنجیرە تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور)
شاژن و من (بە کۆری:인현왕후의 남자; بە ھانجا:仁顯王后의 男子; خوێندنەوەی کۆری ئین ھیۆن-وانگھو-وی نامجا) زنجیرە دراماییەکی کۆریای باشوورە کە لەلایەن جی ھیون-وو و یو ئین-نا ڕۆلی سەرەکی بۆ گێردراوە فیلمەکە لەسەر جیھانی جۆسۆن و کۆریای مۆدێرنە کە زانایەک لە جۆسۆن گەشت ئەکات بەرەو کۆریای مۆدێرن و ٣٠٠ ساڵ ئەبڕێت بۆ داھاتووی سەدەی ٢١می کۆریای مۆدێرن.
ھەنگێ
جوگرافیا
ھەنگێ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی نەڵەسو و لە باشوور لەگەڵ گوندی قۆخی حاجی کەریم و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بۆسکان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەڵوانی شارباژێڕ.
بڕۆنز
مێژوو
بەکارھێنانی قەڵای لە بڕۆنزدا، ئەو توانایەی بە بڕۆنز دەدا کە ئاسانتر کۆنتڕۆڵ بکرێت و بەھێزتر بێت لە جاران و ئاسانتر بتوێتەوە. ھەروەھا بە پێچەوانەی ئەرسۆنیک، قەڵای ماددەیەکی ژەھراوی نەبوو. بەکارھێنانی قەڵای لە بڕۆنزدا دەگەڕێتەوە بۆ ٤٥٠٠ ساڵ پێش زایین.
لوولپێچی لۆگاریتمی
شرۆڤە
یان
کۆنۆسوبا
کۆنۆسوبا: پیرۆزی خودا لەم جیھانە سەرنجڕاکێشەدا！ (، بە رۆماجی: Kono Subarashii Sekai ni Shukufuku o!، ڕێکواتە: "پیرۆزی بۆ ئەم جیھانە سەرنجڕاکێشە!") زنجیرەیەک ڕۆمانی سووکی ژاپۆنییە لە لایەن ناتسومی ئەکاتسوکی نووسراوە. زنجیرە ناردنی کوڕێک دوای مردنی بۆ جیھانێکی تر دەگێڕێتەوە، کە لەگەڵ خوایەک و کچە سوارچاکێک و جادووگەرێک لە پێناو بەزاندنی پاشای شەیتانەکان یەک دەگرن. سەرەتا زنجیرە ڕۆمانێکی وێب لە نێوان کانوونی یەکەمی ۲۰۱۲ بۆ تشرینی یەکەمی ۲۰۱۳ لە شۆسەتسوکا نی نۆرا بڵاوکرایەوە، زنجیرەکە لە زنجیرە ڕۆمانێکی سووکدا چاپکرا و لە لایەن کورۆنێ میشیما نەخشێندرا، کە لە ژێر پەنجەی کادۆکاوا شۆتێن و چاپەمەنی کادۆکاوا سنیکەر بونکۆ لە تشرینی یەکەمی ۲۰۱۳ دەستی بە بڵاوکردنەوە کرد.
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی کامیروون
سەرچاوەکان
تۆپی پێ پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
ڕووسەکان لە ئۆکرانیا
مێژووی کۆن
تا کۆتایی سەدەی ١٨، ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیا دەستی بەسەر زەوییە گەورە بێ دانیشتووەکاندا گرتبوو لە خاناتی پێشووی کریمیا. داگیرکردنی بەرنامەیی زەوییەکان لەو شوێنەی کە بە نۆڤۆرۆسیا ناسرا (بە شێوەیەکی سەرەکی لە کریما و تاوریدا و دەوروبەری ئۆدێسا) کۆچبەران لە زۆرێک لە نەتەوەکانەوە (زۆربەی ئۆکرانی و ڕووسی لە ڕووسیاوە) ھاتبوونە ناوچەکە. لە ھەمان کاتدا دۆزینەوەی خەڵوز لە حەوزی دۆنێت (دۆنباس) سەرەتای کۆمەڵگەیەکی پیشەسازیی بەرفراوان بوو، لەگەڵ لێشاوی کرێکارانی ناوچەکانی دیکەی ئیمپراتۆرییەتی ڕووسیادا.
گوڵپ
سەرچاوەکان
گوندەکانی ھەورامانی عێراق
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی
پەتای جیھانیی کۆڤید-١٩ لە ئەلسەلڤادۆر
مانگی نیسانی ٢٠٢٠
لە ٢٢ی نیسان دا ھەشتەمین باری گیانلەدەستدان پشتڕاستکرایەوە کە پیاوێکی ٦٢ ساڵان بوو لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاوە گەیشتبووە وڵاتەکە.
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٨
پەنەما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٨ بوو کە لە ١٧ی ئایار تا ١٢ی ئابی ١٩٢٨ لە ئەمستەردام لە ھۆلەند بەڕێوە چوو.
تەکیەی خوارێ
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ئاشقەدۆڵ
ئاشقەدۆڵ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
قەرەناز
جوگرافیا
قەرەناز لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بڕنجە و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئاغبوڵاغی ھەمەدانی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەرەبوڵاغ لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تۆمارکەندی.
مووشەک ھەڵگر
سەرچاوەکان
پۆل:فڕینی بۆشایی
ڕووی بڕگەزیادی
ھاوکێشە
ھاوکێشەی ڕووی بڕگەزیادی:
سەردەمی ئازوچی-مۆمۆیاما
سەردەمی ئازوچی-مۆمۆیاما (安土桃山時代,ئازوچی-مۆمۆیاما جیدای) ھەروەھا وەک سەردەمی مۆمۆیاما ناسراوە (桃山時代, مۆمۆیاما جیدای) ساتێکە لەنێوان ساڵانی ١٥٧٣ تا ١٦٠٦ لە مێژووی ژاپۆن
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
سەرچاوەکان
١٩٥٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
بەلجیکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٠
سەرچاوەکان
١٩٦٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٠
ڕۆبێرت لۆجا
ڕۆڵە دیارەکانی لۆجا بریتین لە The Greatest Story Ever Told (1965), Revenge of the Pink Panther (1978), An Officer and a Gentleman (1982), Scarface (1983), Prizzi's Honor (1985), Oliver & Company (1988), Innocent Blood (1992), Independence Day (1996), Lost Highway (1997), Return to Me (2000), and Tim and Eric's Billion Dollar Movie (٢٠١٢). بەدەر لەمانە لۆجا کاری تەلەڤیزیۆنیشی کردووە و لە ھەریەک لە زنجیرەکانی The Nine Lives of Elfego Baca (1958), Mancuso, FBI (1989), Malcolm in the Middle (2001), The Sopranos (2004), Men of a Certain Age (٢٠١١) دەرکەوتووە. link=https://en.wikipedia.org/wiki/پەڕگە:Robert_Loggia_1966.jpg|alt=|وێنۆک|ڕۆبێرت لۆجا لەساڵی ١٩٦٦.
کتێبخانەی گشتیی تۆرنتۆ
مێژوو
وێنۆک|پەیمانگای تەکنیکی تۆرنتۆ لەساڵی ١٨٨٤,ئەم پەیمانگایە لەساڵی ١٨٣٠دروست کرا، کە دواتر گۆڕدرا بۆ پەرتوکخانەی گشتی تۆرنتۆ لە ساڵی ١٨٨٤.
مافی دەنگدان
ھیندستان
بەپێی بەندی ژمارە ٣٢٦ لە دەستووری ھیندستان دا و لە یەکەمین ھەڵبژاردنی گشتی ھیندستان دا کە لە ساڵی ١٩٥١–١٩٥٢ بەڕێوەچوو، مافی دەنگدانی جیھانی بەخشراوە بە ھەموو ھاوڵاتییەکی سەرو تەمەن ٢١ ساڵ. دواتر لە ھەمواری ٦١ی دەستووردا تەمەنی ڕێپێدراو بۆ دەنگدان بۆ ١٨ ساڵ کەم کرایەوە.
مستەفا کازمی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧ پۆل:شیعە عێراقییەکان پۆل:زیندووان پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:ئەو کەسانەی ھەوڵی تیرۆریان دراوە
شێخ عەبدولقادری کەسنەزان (موھاجیر)
پۆستنشیـنەکەی غەوسی گەیلانی
وەرع (خۆپاراستن لە شتی گوماناوی)
شێخ لە گوندێک دەژیا لە ئێران کە گوندەکە موڵکی خێزانێکی ھەژار بوو یەکێک لەدەرەبەگەکان داگیری کردبوو بۆیە شێخ خواردنەوەی ئاوی ئەو گوندە یان بەکار ھێنانی ئاوەکە بۆ ھەر مەبەستێکی دیکە بێت لە خۆی حەرام کردبوو، بۆ دابینکردنی پێویستییەکانی ئاوی بەفری بەکاردەھێنا لە ماوەی ئەو چەند ساڵەی لەو گوندە بوو، لەبەر ئەوەی وای دانابوو ئاوی ئەو گوندە حەرامە چونکە لەخاوەنەکەی خۆی زەوت کراوە.
حەمدی ساحیبقران وشێخ قادری شێخ کەریمی کەسنەزان
وا عەجەب ماوم کە ماوم بـۆ بە بـێ تـۆ نامرم
ئەم سەری ڕووتە لەبەر بێ قودرەتی عاشق نییە
با قەمەر وەک سینە کەم قورسی ڕۆژیش داگرم
مردن
ڕیفاعی مەشڕەب و مەلەک تەریقی غەوسی گەیلانی
تەم و گەرد و غوباری دا بە مێرئاتی موسڵمانی
کەنەدا لە ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٢٤
سەرچاوەکان
پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٢٤ پۆل:کەنەدا لە ئۆڵۆمپیادی زستانەی ٢٠١٠
یەکتربەستن
نموونە
h : S → T
کیم ئیل سونگ
220x440px|وێنۆک کیم ئیل سونگ (١٥ی نیسانی ١٩١٢ - ٨ی تەمموزی ١٩٩٤)، سکرتێری یەکەمی پێشووی پارتی کۆمۆنیستی کۆریا و سەرۆکی پێشووی کۆماری دیموکراتیی کۆریای باکوور بوو. لە سەرەتای داگیرکاری ژاپۆن بۆ سەر کۆریا لە ١٥ی نیسانی ١٩١٢ لە باشووری پیۆنگیانگ لەدایکبووە کە پێشتر بە مانگیۆندای ناسرابوو لە کۆریای ژاپۆنی لەو سەردەمەدا، دەوترێت پێش زمانی کۆری بە زمانی ژاپۆنی قسەی کردووە بەھۆی ھەوڵی سڕینەوەی زمانەکە لەلایەن سەربازە ژاپۆنییەکان، لە ساڵی ١٩٣١ چوو بۆ ناو پارتی کۆمۆنیست لە چین، لە ساڵی ١٩٣٥ بەشداری لە چالاکیی گەریلادا کرد دژی لەشکرکێشی ژاپۆن و لە ساڵی ١٩٣٧ بوو بە سەرۆکی بەشی شەشەمی سوپای بەرخۆدانی کۆریا و لە ساڵی ١٩٤٠ ئەو تاکە فەرماندە بوو کە بە زیندووی مابووەوە، و ڕووی لە یەکێتیی سۆڤیەت کرد بە نھێنی گەڕایەوە بۆ کۆریا لە ساڵی ١٩٤٥ لەگەڵ ھێزەکانی سۆڤیەت، و لە ساڵی ١٩٤٨ کاتێک کۆریا دابەش بوو و ململانێیەکی ئایدیۆلۆژی دەستی پێکرد، کیم ئیل سونگ حکوومەتێکی پێکھێنا و سەرۆک وەزیران بوو لە کۆماری گەلی دیموکراتیی کۆریای باکوور کە دواتر بە کۆریای باکوور ناسرا.
پیرێسک
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
سەڵاح نەجمەدین
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:زیندووان پۆل:ھونەرمەندانی کورد
دورمە
دورمە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەرداوڕۆی ڕۆژاوا، ناوچەی چەرداوڕۆ، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
ناحیەی سیروان
جوگرافیا
ناحیەی سیروان لە باکورەوە ھاوسنورە لەگەڵ ناحیەی خورماڵ و ناحیەی بیارە لە باشورەوە لەگەڵ گوندستانی ماکوان لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لەڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ گوندستانی سیروان لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لەڕۆژاواوە لەگەڵ ناحیەی وارماوا.
تاقیکردنەوەی بێکدل
سەرچاوەکان
پۆل:نیشاندانەکانی خانمان لە فیلمدا پۆل:فێمینیزم و ھونەرەکان پۆل:تیۆری فێمێنیستی
ئەکادیمیای فیلمی ئەورووپی
ساڵانە ئەکادیمیای فیلمی ئەورووپی بە خەڵاتی فیلمی ئەورووپی ڕێز لە فیلم و سینەماکاران دەگرێت. ئاھەنگەکە ھەموو ساڵێک لە شارێکی جیاوازی ئەورووپیدا بەڕێوەدەچێت، ھەروەھا ھەموو ساڵێکی تاک لە بەرلین.
پەتای جیھانیی کۆڤید-١٩ لە مەکسیک
شوبات و مارسی ٢٠٢٠
لە ١١ی مارسدا کەیسی یازدەھەم تۆمار کرا لە شاری (مۆنتێری) کە پیاوێکی تەمەن ٥٧ ساڵ کە تازە لە گەشتێکی وڵاتانی ئەورووپا گەڕابۆوە و کەرەنتیین کرا، ئەو پیاوە کە بە نادیاری مایەوە ھەفتەیەک لەوەو پێش گەڕابۆوە بەرکەوتنی ھەبوو لەگەل ھەشت کەس کە ئەوانیش کەرەنتیین کرابوون لە ماڵەکانی خۆیاندا، ئەوەش پشت ڕاست کرایەوە کە پیاوەکە دانیشتووی شاری (سان پێدرۆ)یە
سەعید محەممەد سەدر
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٢ پۆل:مردووانی ١٩٥٦ پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:شیعە عێراقییەکان
ناحیەی بیارە
ناحیەی بیارە ناحیەیەکە کەوتووەتە ، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
سەرچاوە
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تەختەشانەی خۆری
تەختەشانەی خۆری، پەڕەی خۆر یان مۆدیوولی فۆتۆ-ڤۆڵتایک (PV) بریتییە لە کۆمەڵە خانەیەکی فۆتڤۆڵتایکی کە بەزۆری لە چوارچێوەیەکی لاکێشەیی جێگیرکراون. پەڕەی خۆر تیشکی خۆر وەک سەرچاوەی وزە بەکاردەھێنێت بۆ بەرھەمھێنانی ڕاستەوخۆی کارەبا لەبوارەکانی وزەی خۆری. ئێستا کۆمەڵەیەک لە مۆدیولە PVەکان پێی دەوترێت پانێڵی PV، و سیستمی پانێڵەکان بەشێوەی دوای یەک یان ھاوڕێک ڕیزکراون. ڕیزەکانی سیستەمی فۆتۆڤۆلتایک کارەبای خۆر بۆ کەرەستەی کارەبا دابین دەکەن.
پۆلۆ
پۆلۆ یارییەکی تۆپە کە بە ئەسپەوە یاری پێ دەکرێت، وەرزشێکی مەیدانییە و یەکێکە لە کۆنترین وەرزشە تیمییە ناسراوەکانی جیهانە. یارییەکە لەلایەن دوو تیپی دژ بە یەکەوە ئەنجام دەدرێت بە ئامانجی گۆڵکردن بە بەکارهێنانی مالێتێکی دار کە دەستە درێژە بۆ لێدانی تۆپێکی بچووکی ڕەق لە ڕێگەی گۆڵی تیپی بەرامبەرەوە. هەر تیپێک چوار سوارچاکی هەیە و بەزۆری یارییەکە یەک بۆ دوو کاتژمێر دەخایەنێت، کە دابەش دەکرێن بەسەر چەند ماوەیەکدا کە پێیان دەوترێت "چوکێر". وێنۆک|یاریزانان یاری پۆلۆ دەکەن پۆلۆ بە "وەرزشی پاشاکان" ناوزەد کراوە، و بووەتە وەرزشێکی بینەر بۆ سوارچاکەکان و کۆمەڵگەی باڵا، زۆرجار لەلایەن سپۆنسەرەوە پشتگیری دەکرێت. چەمکی یارییەکە و جۆرەکانی لە سەدەی شەشەمی پێش زایین تا سەدەی یەکەمی زایینی بوونیان هەبووە، لە یارییە سوارچاکییەکانەوە سەرچاوەی گرتووە کە لەلایەن گەلانی کۆچەری ئێران و تورکەوە ئەنجام دەدرا. هەروەها ئەم وەرزشە یارییەکی مەشق و ڕاهێنان بوو بۆ یەکەکانی سوارچاکەکانی فارس، بەزۆری پاسەوانی شاهانە یان سەربازە نوخبەکانی تر. نموونەیەکی بەرچاو سەلاحەدین کە بە یاریزانێکی لێهاتوو بوو لە پۆلۆ کە بەشداری لە مەشقەکان کردووە. ئێستا لە سەرانسەری جیهاندا بەناوبانگە، زیاتر لە ١٠٠ وڵاتی ئەندامی لە فیدراسیۆنی پۆلۆی نێودەوڵەتیدا هەیە، لە ١٦ وڵاتدا بە شێوەیەکی پیشەیی یاریی کراوە و لە ساڵی ١٩٠٠ تا ١٩٣٦ وەرزشێکی ئۆڵۆمپی بووە.
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
پەنەما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢ بوو کە لە ٢٦ی ئاب تا ١٠ی ئەیلوولی ١٩٧٢ لە میونشن لە ئەڵمانیای ڕۆژاوا بەڕێوە چوو.
شێخ نورەدینی بریفکانی
بەرهەمەکانی
3)آداب الخلوة
خەلیفەکانی حەزرەتی شیخ نورەدینی بریفکانی
٨)شێخ عەبدولڕەحمانی جزیری
١٠)شێخ تاهای بریفکانی
١١)حاجی سەلیم ئاغەوات
١٢)شێخ عەبدولفەتاح زاخولی
هەندێک لە تەکیەکانی حەزرەتی شیخ نورەدینی بریفکانی
١) تەکیەی مامان
جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ گروپی بی
فینلەندا vs بەلجیکا
<section begin=B6 /><section end=B6 />
شێخ نورەدینی بریفکانی
سەرچاوە
٣)مەلا عبدالکریم مودەریس ، علماؤنا في خدمة العلم و الدين ، لاپەڕە ٦٠٤ - ٦٠٦
بیگ مام
ھێز
کاتاکۆری: ھکی پێشبینییەکەی ئەوەندە بەھێزە کە تەنانەت ڕێگە دەدات داھاتوو ببینێ، ھەروەھا میوەی موچی موچی نۆ می لە جۆری پارامیسا.
نێوانەدەماخ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندەزانی گەشەی ئاژەڵ
باڵستان
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
شیروانە
شیروانە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەرداوڕۆی ڕۆژاوا، ناوچەی چەرداوڕۆ، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
یەنگ ئارخ
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
سارە برایتمەن
سارە برایتمەن لەدایکبووی ١٤ ئاب ١٩٦٠. گۆرانیبێژ، میوزیکژەن، سەماکەر، ئەکتەر، ھۆنراوەنووسی بەریتانییە. سارە بەچەندین زمان گۆرانی وتووە لەوانە ئینگلیزی، ئیسپانی، فەڕەنسی، ئەڵمانی، لاتینی، تورکی، چینی ماندارینی، ژاپۆنی، ڕووسی و کەتەلۆنی. سارە سەرەتای کارە هونەرییەکانی بەگرووپی سەماکردنی هۆت گۆسیپ (Hot Gossip) دەستیپێکرد. لەپاڵ ئەوەش چەند تراکێکی دیسکۆی بڵاوکردەوە.
گۆگردچی
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی تیکاب تیکاب تیکاب پۆل:گوندەکانی شارستانی تیکاب پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
گەرمیانی (بەگلەری)
بە گوێرەی سەرچاوەكان ئەمانە لە كوردستان لە گەرمیان و شارەزوور و مووسڵ بەهۆی فشاری مەغۆلەکانەوە کۆچیان کردبوو بۆ ڕۆژئاوا هاوڕێ لەگەل هۆزی ئەفشاری توركمان و خورازمشاکان و دواتر لە کوتاهیە بەگلەری گەرمیانیان دامەزراند. پێتری مێژوونووسی ڕۆژهەڵاتناس دەلێت گەرمیانیەکان بەرەبابێكی کوردن كە دواتر بوون بە تورك بوون هاوشێوەێ بنەمالەی دونبولیەكانی خۆی و ئازەربێجان.
پەیمانی تیلسیت
سەرچاوەکان
پۆل:پەیماننامەکانی ئاشتیی فەڕانسا
دۆمینیک کیانیزی
سەرچاوەکان
<references group="" responsive="1"/>
.sr
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
ترشەباران
دیاردەی سروشتی
. ترشی نایترۆجین بۆ ژیانی ڕوەک، کە بەرھەمدێت بەھۆی چالاکی کارەبای لە بەرگە ھەوا وەکو ھەورە بروسکە.
کیمیایی دڵۆپە ھەورەکان
کاتێک ھەور ھەیە، ڕێژەی لەدەستدانی SO2 خێراترە وەک لەوەی کە بە قۆناغی گازی دەتوانرێت ڕوونبکرێتەوە، ئەمە بەھۆی کارلێکردنە لەگەڵ دڵۆپەئ ئاوی شلدا.
کاریگەری زیانبەخش
دەرکەوتووە کە ترشە باران زیانبەخشە بۆ دارستانەکان و ئاوە شیرینەکان و خاک و کوشتنی مێروەکان و ژینگە ئاوییەکان ھەروەھا ھەبوونی زیان لەسەر تەلار و باڵەخانەکان لەگەڵ کاریگەری بۆ سەر تەندروستی مرۆڤ.
گیانلەبەری ئاوی و ڕووی دەریاکان
(Ph)ی نزم و بەرزی ڕێژەی ئەلەمنیۆم لە ئاوی سەر ڕووی زەوی لە ئەنجامی ترشە باران زیانی گەورە دەگەیەنێت بە ماسی و ئاژەڵە ئاوییەکانی دیکە. لە (Ph)ی کەمتر لە ٥ گەرای ماسی ناتروکێت و لە (Ph)ی نزمتر ماسی گەورەش ئەگەری مردنی ھەیە. کاتێک کە دەریاچەو ڕووبارەکان ترشتر دەبن جۆراوجۆری ژینگەیی کەم دەبێتەوە. ترشە باران زۆرێک لە ژیانی مێروەکان و چەندین جۆر ماسی لەناو بردووە.
کاریگەری لەسەر تەندروستی مرۆڤ
ترشە باران بەشێوەی ڕاستەوخۆ کاریگەری نییە لەسەر ژیانی مرۆڤ. ترشی ناو ئاوی باران زۆر کەمە بۆ ئەوەی زیانی ڕاستەوخۆی ھەبێ. تەنۆلکە بچووکەکان کە ھۆکاری ترشە بارانن (دوانە ئۆکسیدی گۆگرد، ئۆکسیدی نایترۆجین) کاریگەری زیان بەخشیان ھەیە، بە زۆربونیان دەبنە ھۆی زیان گەیاندن بە دڵ و سییەکان توشی نەخۆشییان دەکەن.
خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی ئازا
براوەی خەڵاتەکان بەپێی ساڵ
وێنۆک|[[جۆن کێری وەزیری دەرەوە، لەگەڵ براوەکانی ٢٠١٦.]]
نەیار
سەرچاوەکان
<references group="" responsive="0"/>
قاویرمەوەرە
قاویرمەوەرە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەرداوڕۆی ڕۆژاوا، ناوچەی چەرداوڕۆ، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
تەم تەم
تەم تەم گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڤیتۆریۆ دێسیکا
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمۆنیستە ئیتالیاییەکان پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئیتالی پۆل:دەرھێنەران لە بردنەوەی خەڵاتی گۆڵدن بێر پۆل:دەرھێنەرانی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلمی زمانی بیانی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٢ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠١ پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجەی سییەکان پۆل:مردووانی ١٩٧٤ پۆل:براوەکانی دەیڤد دی دۆناتێلۆ پۆل:براوەکانی خەڵاتی ناسترۆ دی ئەرجێنتۆ پۆل:ئەکتەرە ئیتالییەکان
یەعقوبەلی کەندی
جوگرافیا
یەعقوبەلی کەندی ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
٦٦٢ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
پیاوی دەستنیشانکراو
لە مافیای ئەمریکیدا، پیاوی دەستنیشانکراو بریتیە لە ئەندامێکی پێگەیشتووی مافیا. بۆ ئەوەی کەسێک «دەستنیشان» بکرێت، پێویستە کەفیلێکی ئیتاڵی ھەبێت و لەلایەن پیاوێکی تری دەستنیشانکراو پشتگیری بکرێت. ئەو کەسەی کە دەستنیشاندەکرێت پێویستە سوێندی ئۆمێرتا بخوات، کەوا پابەندبوونە بە بێدەنگی و چاوپۆشی لەپێناوی کارەکانی مافیا. دوای تەواوبوونی مەڕاسیمی دەستنیشانکردنەکە، کەسی «دەستنیشانکراو» ڕاستەوخۆ پلەی سەرباز (سۆلداتۆ بەئیتاڵی) پێدەدرێت کەوا نزمترین پلەی مافیاییە.
خاسیەتی ئاڵوگۆڕ
وێنۆک| لە بیرکاریدا کردارێکی دوانی خاوەن خاسیەتی ئاڵوگۆڕـە ، ئەگەر گۆڕینی ڕیزکردنی شتەکان، ھیچ کاریگەری لە ئەنجامدا نەبێت.
کاپۆڕێژیم
alt=|وێنۆک|350x350پیکسڵ|پلەداری لەنێو خێزانە مافیەکاندا کاپۆڕێژیم (یان بە ناوە کورتەکەی کاپۆ) پلەیەکی مافیاییە (باوە لەنێو مافیای سیسیلیا و مافیای ئیتاڵیە-ئەمریکییەکان) کەوا تایبەتە بە ئەندامێکی دەستنیشانکراوی خێزانێکی تاوانکاری کەوا سەرکردایەتی کۆمەڵێک سەربازی خێزانەکەی دەکات و ڕۆڵێکی کاریگەری ھەیە لەنێو ڕێخکراوەکەدا. کاپۆڕێژیم وشەیەکی ئیتاڵیە، کەوا لە سیسیلیا بە مانای سەرۆکی خێزابێک دێت، بەڵام لە بەکارھێنانی ئێستادا بە مانای کاپتن یان جێدار دێت.
ڕینگۆ ستار
سێر ڕیچارد ستارکی (لەدایکبووی ٧ی تەمموزی ١٩٤٠) ، زیاتر بە ڕینگۆ ستار ناسراوە، ئاوازدانەر، گۆرانیبێژ، هۆنراوەنووس، ئەکتەر و مۆسیقاژەنی ئینگلیزییە و خاوەنی خەڵاتی ئۆسکارە. دوا کەس بوو کە پەیوەندی بەو گروپەوە کرد.
گەڵاڵی
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
دڕوێ
دڕوێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
٦٦٤ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ڕێواز فایەق
پەرلەمانی کوردستان
ڕێواز لە سالی ٢٠١٣، لەھەڵبژاردنەکانی خوولی چوارەمی پەرلەمانی کوردستان دەنگی پێویست دەھێنێت، دوای کاندیدبوونی لەسەر حیزبی یەکێتیی نیشتمانی کوردستان. دواتر بۆ ھەڵبژاردنی ٢٠١٧، جارێکی دیکە ھەڵدەبژێردرێتەوە بۆ پەرلەمانی کوردستان و دەبێتەوە ئەندام پەرلەمان لە فراکسیۆنی یەکێتیی لە خوولی پێنجەمی پەرلەمانی کوردستان.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧ پۆل:زیندووان پۆل:ئەندامانی پەرلەمانی کوردستان پۆل:سیاسییەکانی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پۆل:سیاسەتوانانی کورد پۆل:سەرۆکەکانی پەرلەمان کوردستان پۆل:ژنە عێراقییەکان لە سیاسەت پۆل:ژنانی کورد پۆل:ژنانی سیاسیی کورد پۆل:سیاسەتمەدارە عێراقییەکان
دۆراغ (روەک)
بەکارھێنانەکانی
بۆ ئەوانەی ئارەزووی خواردنیان زۆر نییە و لاوازن، دۆراغ باشترین دەرمانە چونکە ئارەزووی خواردن زیاد دەکات و گەدە بەھێز دەکات و وزە بە جەستە دەبەخشێت. تۆوەکەی بۆ ژانە گەدە و خەوزڕان و غازاتی ڕیخۆڵەکان بەکاربھێنرێت. ئەو خانمانەی شیردەرن و شیریان کەمە دەبێت ڕۆژانە چەند جارێک تۆوی دۆراغ بە کوڵاوی بخۆن یان لەگەڵ خۆراکدا بیخۆن تا شیریان زیاد بکات. ھەروەھا دۆراغ بۆ ئاژەڵەکانیش بەسوودە و جاران شوان و مەڕدارەکان سوودیان لێ دەبینی. بۆ نموونە بۆ مەڕ و بزن بڕی ٦٠٠ گرام تۆوی دۆراغیان پێ بدرێت بۆ کەمکردنەوەی ئاوسان و ئازاری دڵ.
.si
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
دۆراغ (روەک)
سوودەکانی
باشە بۆ نەھێڵانی خەمۆکی و بێخەویی و ئارامبەخشە بە جەستە. پێکھاتەی ڤیتامین B6ی تێدایە کە بەسوودە بۆ چارەسەرکردنی دژخەویی. بۆ بەھێزکردنی ئێسک سەرچاوییەکی دەوڵەمەندە بۆ کالسیۆم و ئەم مادە گرنگەش ئێسک و ددان بەھێز دەکات.
دەرمانە بۆ سکچوون چونکە یارمەتی کۆئەندامی ھەرس دەدات و میکرۆبەکانی ناو ڕیخەڵۆکەکان لەناو دەبات.
پارتی کۆمۆنیستی کوردستان (تورکیا)
مێژوو
ڕۆژنامەی سەرەکیی پارتی کۆمۆنیستی کوردستان دەنگێ کوردستانە. پارتی کۆمۆنیستی کوردستان ھەروەھا خاوەنی کۆمیتەیەک لە وڵاتی ئەڵمانیایە.
کۆنفلیکت: گلۆوبل تێرۆر
پاشکۆ
گەمەی داھاتوو لە زنجیرەی کۆنفلیکت، کۆنفلیکت: دیناید ئۆپس، کە لە ٢٠٠٨ بڵاوکرایەوە. تاکە کەسایەتی کە دەگەڕێتەوە پاوڵ فۆولییە.
ماکس هۆرکهایمەر
ماکس هۆرکهایمەر فەیلەسوفێکی ئەڵمانی و یەکێک لە تیۆریستەکانی قوتابخانەی فرانکفۆرت بوو.
دەشتی زاخێ
دەشتی زاخێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
مارنج
مارنج (Marinc، ) دێیەکە لە ناوچەی مووژژی شارستانی کامیاران. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١٠٥٥ کەس لە ٢٧٠ بنەماڵەدا بووە.
بابانەزەڕ
بابانەزەڕ گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی چەمەن، ناوچەی تەختی سڵێمان، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
بەردەبەل
جوگرافیا
بەردەبەل لە باکورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی چۆمەڕەسی و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی نەوێ و لەڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ گوندی قەڵبەزە و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی وەڵەسمت.
چۆن دایکتانم ناسی
بەرھەمھێنان
وەرزی ٩ بۆ یەکەم جار لە ٢٣ی ئەیلوولی ٢٠١٣ پەخشکرا، و کۆتاییی وەرزی یەک کاتژمێری لە ٣١ی ئازاری ٢٠١٤ پەخشکرا.
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی یەکەم بە ڕەخنەی ئەرێنیانە پێشوازی لێکرا، لەگەڵ ئەوەی ھەندێک بە نەرێنیانە بە ھاوڕێکان بەراوردیان کرد. لەسەر مێتاکریتیک زنجیرەکە ۲٥ بەسەرداچوونەوەی کۆکردەوە، و ٦۹ لە ۱۰۰ وەرگرت. مایکڵ ئابێرنیسی لە پۆپ ماتەرز بە وەرزەکەی بەسەرداچوونەوەی نەرێنی دا، نووسیویەتی کە "کۆمیدیاکەی چۆن دایکتانم بینی کەمییەکانی پڕ ناکاتەوە." تۆم شاڵیس لە واشینگتن پۆست بە وەرزیەکەی بەسەرداچوونەوەیەکی باشی دا، کە وتی "کەمێک لە ھەموو زنجیرە سیتکەمەکانی تر باشترە، لە ڕابردوو و ئێستا -- بە تایبەتی ئەوانەی ھاوڕێیەکی کەمژەی شارستانی بەرجەستە دەکات، لە بیستەکانیاندا ئەو شیرینییە تاڵەی نادیاری ژیان تاقیدەکەنەوە." لە لایەکی ترەوە، مێڵانی ماکفەڕڵەین بەسەرداچوونەوەیەکی ئەرێنییانەی بە وەرزەکە بەخشی، وتی نمایشەکە "لەوانەیە ھیچ بنچینەیەکی کۆمیدیا نەشکێنێت، بەڵام جۆرێک لە ئاسوودەیییه، پێویستییەکانی سی بی ئێس شەوی دوو شەممە دەپێکرێت."
چۆن باوکتانم بینی
لە ٨ی ئابی ۲۰۱۷دا، دانا واڵدن بە دێدڵاینی وت کە ستۆدیۆ بۆ ھەوڵێکی سێیەم لەگەڵ نووسەری جیاوازدا بدات ھەڵبژێردراوە. ئەوەش وترا کە ھیچ بیرۆکەیەک لە دوو ھەوڵەکەی پێشوو وەرناگیرێت و ھەوڵە نوێکە لە سفرەوە دروست دەکرێت. لە ۱۱ی ئابی ۲۰۱۷دا، دێدڵاین ڕایگەیاند کە ئاڵیسۆن بێنێت بۆ نووسینی نمایشە لاوەکییەکە ھەڵبژێردراوە. ھەروەھا ئەوەش ڕوونکرایەوە کە ئەم بەرجەستەبوونە لەژێر ناونیشانی بەکارھاتووی پڕۆژەکەی ئەپتەکار و بێڕگەردا دەبێت، و بەیز و تۆماسس دیسانەوە وەک بەرھەمھێنەری جێبەجێکار پەیوەندیدارن. ھیچ ھەواڵێک بە دوایدا نەھات و پڕۆژەکە ئێستا بە جێھێڵراو دادەنرێت.
کەمال عەبدوڵڵا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ھونەرمەندان پۆل:شێوەکارانی کورد پۆل:زیندووان پۆل:ھونەرمەندانی کورد پۆل:خەڵکی سلێمانی
زمانی نیپاڵی
سەرچاوەکان
پۆل:زمانەکانی ئاسام پۆل:زمانە ڕەسمییەکانی ھیندستان پۆل:زمانەکانی بکەر–بەرکار–کار
گوندەواری گۆران
گوندەواری گۆران یەکێک لە دوو گوندەواری ناوچەی ناوەندی شارستانی ھلێران لە شارستانی ھلێران لە پارێزگای ئیلام لە ڕۆژھەڵاتی کوردستانە لە ئێران. ناوەندی ئەم گوندەوارە گوندی شێراوەنە.
سماقەشاڵی
جوگرافیا
سماقەشاڵی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سێونگ و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئەستێرک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پیرێسک و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی شوان.
جیانگ چینگ
ئەوکاتەی جیانگ خەریکی کاری ئەکتەری بوو ئەوا نازناوی لان پینگ (藍蘋) بەکاردەهێنا، ئەو تاکوو ساڵی ١٩٣٨ وەک ئەکتەری کارد کرد. لە ساڵانی چلەکان وەک سکرتێری کەسیی ماو کاری کردووە، هەروەها لە پەنجاکانی سەددەی بیستەم، سەرۆکی بەشی بەرهەمهێنانی فیلم بووە بۆ حیزبی کۆمۆنیستی چین. ئەو لە ساڵی ١٩٣٨ هاوسەرگیری لەگەڵ ماو کرد، بەرلەوەش سێ جاری دیکە هاوسەرگیری کردبوو. بەیەکەوە بوونە خاوەنی کچێک بەناوی لینا.
شکاکی
شکاکی وەک بادینی یەکەک لە دەڤۆکەکانی زارەوی کورمانجی، زۆر کەس لە زارەوی کورمانجی لە باشوری کوردستان وەک بادینی ناو دەبن ھەروھا لە ڕۆژھەلاتیش وەک شکاکی بەلام لە ڕاستی دا ھیچ شتەک نیە بە ناوی زاروەی شکاکی یاخۆد بادینی، بادینی ناوچەیەکی کوردستانی باشورە ھەروھا لە کاتی خۆی لە ژێر دەستی شێخ بەھادین میرنشێنەکی دەمزرە، ھەر لەو ڕۆژەوە ناوە ئەم ناوەچەیە لە باھدەینی وەک باھدینان و پاش بادینان ھاتووە، ھەروھا شکاکیانکانی عەرشیرەکن لە شاری ئورمیا زارەوەیان کورمانجی یە
حوسێناوای گورگان
جوگرافیا
حوسێناوای گورگان ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
قزڵداغی عەجەم
جوگرافیا
قزڵداغی عەجەم ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
شەشپاڵوو (جەبر)
y = x3
.]] وێنۆک|}} ڕوونکردنەوەی {{math|y {{=}} x{{sup|3}} لە [[سیستمی پۆتانی دێکارتیدا]] لە جەبردا، شەشپاڵوو یا سێجا ({{بە ئینگلیزی|Cube}}) ئەنجامی سێ جار لێکدانی ژمارەیەکە لە خۆیدا: {{Ltr}} {{math|size=120%|1=n{{sup|3}} = n × n × n}} {{Ltr/end}} دەکرێت سێجا یان شەشپاڵوو بەم شێوەیەش پێناسە بکرێت: ئەنجامی لێکدانی دووجای ژمارەیەک لە خۆیدا. {{Ltr}} {{math|size=120%|1=n{{sup|3}} = n × n{{sup|2}}}} {{Ltr/end}} لە ئەنجامی سێجاکردندا، قەبارەی شەشپاڵوویەک بەدەست دێت کە ھەموو ڕووەکانی یەکسانە. بۆ دۆزینەوەی ژمارەیەک کە سێجاکەی دەکاتە {{mvar|n}} فانکشنی ھەڵگەڕاوە، بەکار دەھێنرێت، بە دەستەواژەیەکی تر ژمارەیەک کە سێجاکەی دەکاتە {{mvar|n}}، ڕەگی سێجای ژمارەی {{mvar|n}}ە. سێجاکردن یان توانی سێیەم و ڕەگی سێیەم دوو فانکشنی تاکن. {{Ltr}} {{math|size=120%|1=(−n){{sup|3}} = −(n{{sup|3}})}} {{Ltr/end}} سێجای ژمارە یان دەربڕەیەکی ماتماتیکی، بە شێوەی ئەندیسێک لە سەرەوەی ژمارەکە یان دەربڕە ماتماتیکییەکە ھێما دەکرێت، وەکوو: {{Ltr}} {{nowrap|2{{sup|3}} {{=}} 8}} یا {{math|size=120%|(x + 1){{sup|3}}}} {{Ltr/end}}
تەپەکوڕە
تەپەکوڕە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خورماڵ، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای هەڵەبجە، باشووری کوردستان.
کەم و کووڕیەکانی بلووری
پێناسەی ماتماتیکی
سەرکەوتووترین ڕێگەی ماتماتیکی بریتییە لە تیوری (topological homotopy) کە نەک تەنھا دەتوانێ ڕاڤەی کەم و کووڕی لە بلووراتی ماددەی ڕەق بکات بەڵکو توانای ڕاڤەی کردنی بلووری شل و شلگازی باڵاشی ھەیە.
ئەمازۆن لونا
یاریەکان
لونا لەلایەن خزمەتگوزاریەکانی وێبی ئەمازۆن بەکاردەخرێت، کە ئەش وادەکات کارامەبێت. بە باکارهێنانی AWS، لونا توانیویەتی latency (ms)ی کەم، ئەزموونی یاریکردنی هەور لەگەڵ کەمترن بارکردنی کاتی buffering بۆ یاریکەران دابین بکات. بەکارهێنەرانی تویچ دەتوانن ئەمازۆن لونای خۆیان بەکاربهێنن بۆ ئەوەی یاریکردنی خۆیان ستریم stream بکەن بە کرتە کردن لە دوگمەی "Play on Luna".
دەروازەی عەشتار
دەروازەی عەشتار یان دەروازەی ئیشتار دەروازەی ھەشتەم بوو بۆ ناوەوەی شاری بابل (لە ناوچەی حللە ئێستا، پارێزگای بابل، عێراق). لە نزیکەی ساڵی ٥٧٥ پێش زایین بە فەرمانی پاشا نەبوخودنەسری دووەم لە لای باکووری شارەکە دروست کراوە. بەشێک بوو لە ڕێگایەکی کاروانێکی گەورەی دیواردار کە دەچووە ناو شارەکەوە. دیوارەکان بە خشتی جامدار تەواو بوون کە زۆربەیان بە ڕەنگی شین بوون، ئاژەڵ و خوداوەندەکان لە ڕیلیفێکی نزمدا لە نێوانیاندا، ئەمانەش لە خشت پێکھاتبوون کە قاڵب و ڕەنگی جیاوازیان ھەبوو.
کێڵگە
نزیکەی ٥٧٠ ملیۆن کێڵگە لە جیھاندا ھەن کە زۆربەیان بچووک یان خێزاندارن. کێڵگە بچووکەکان کە ڕووبەری زەوییان کەمتر لە ٢ ھێکتار بێت نزیکەی ١٪ زەویی کشتوکاڵی جیھان بەڕێوەدەبەن و کێڵگەی خێزانەکانیش نزیکەی ٧٥٪ زەویی کشتوکاڵی جیھان دەگرێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:کشتوکاڵ پۆل:خۆراک پۆل:کێڵگەکان پۆل:جوگرافیای گوندی پۆل:ئاژەڵداری
شەھابەدین
شەھابەدین گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
تیکیە
جوگرافیا
تیکیە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
چوارگۆشە (جەبر)
وێنۆک|چەپ|168px| لە جەبردا، چوارگۆشە یا دووجا ئەنجامی لێکدانی ژمارەیەکە لە خۆیدا، بەم کارە دەوترێت «دووجاکردن». بە دەستەواژەیەکی تر دووجاکردن ھەمان توانی دووھەمە، بۆ نموونە دووجای ٣ واتە ٣ بە توانی ٢ ھێما دەکرێت بە ٣٢ یەکسانە بە ٩.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان پۆل:پاشیەکیی ژمارە تەواوەکان پۆل:تیۆریی ژمارەکان پۆل:چوار کردەی سەرەکی پۆل:جەبر
ئاندرە پرەدێش
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٥٩ پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکانی ھیندستان پۆل:ویلایەتەکانی ھیند پۆل:ئاندرا پرادێش پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٥٦
سنجەڵێی سیوەیل
جوگرافیا
سنجەڵێی سیوەیل لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی نورە و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئاشی بارام و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھەڵوانی شارباژێڕ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نۆڕەباب.
گوندەواری داجیوەن
دابەشکاریی کارگێڕی
گوندەکانی ئەم گوندەوارە پێکھاتووە لە (١٣) گوند:
گرتنی وێکفیڵد
گرتنی وێکفیڵد لە کاتی جەنگی ناوخۆی یەکەمی ئینگلتەرادا ڕوویدا کاتێک ھێزێکی پەرلەمانی ھێرشی کردە سەر پارێزەری شاھانە لە وەیکفیڵد لە یۆرکشایر. پەرلەمانتارەکان ژمارەیان کەمتر بوو، نزیکەی ١٥٠٠ پیاویان لەژێر سەرکردایەتی تۆماس فێرفاکسدا ھەبوو، بەراورد بە پارێزەرانی شاھانە بە سەرکردایەتی جۆرج گۆرینگ لە وەیکفیڵد کە ٣٠٠٠ پیاویان ھەبوو. سەرەڕای ئەوەی ژمارەی سەربازانی جۆرج گۆرینگ زۆرتر بوو، بەڵام پەرلەمانتاران سەرکەوتوو بوون لە ھێرشکردنە سەر شارەکە و نزیکەی ١٤٠٠ بە دیل گرت.
قوشخانەی سەروو
قوشخانەی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی چەمەن، ناوچەی تەختی سڵێمان، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
سروودی کاک شوان
تێک شکا و تێک چەماوە
ھێزی دوژمن لەو ناوە
لە لوولەی تفەنگەوە
لە مەیدانی جەنگەوە
کاتێک دەچینە سەنگەر
بەلجیکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
گوندەواری داربێد
گوندەواری داربێد یەکێک لە دوو گوندەواری ناوچەی جەزمان لە شارستانی ھلێران لە پارێزگای ئیلام لە ڕۆژھەڵاتی کوردستانە لە ئێران. ناوەندی ئەم گوندەوارە گوندی سەرچەمە.
فێستیڤاڵی گوڵی پاکستان
ڤیستیڤاڵی گوڵی پاکستان ڤیستیڤاڵێکی ساڵانەی پیشاندانی گوڵە کە ھەموو ساڵێک لە کەراچی، پاکستان نمایشدەکرێت. پیشاندانەکە لە پارکی دیمەنی دەریا ئەبێت کە ڕێکدەخرێت لەلایەن کۆمەلگای باخەوانی لە پاکستان. مێژوو و دامەزراندنی ئەم نەریتە ئەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٩٤٨، کە ھەموو ساڵێک لە مانگی شوبات دا دووبارە دەکرێتەوە. کۆتا جار لە ساڵی ٢٠١٧ دا شەست و شەشەمین دانەی پێشکەشکرا.
ھیدلین دیاز
وەرزی ٢٠١٥–١٦
دیاز بەمەبەستی بەشداریکردن لە ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ ھەوڵی زۆری دا بۆ ئەو مەبەستە بڕیاریدا کێشی خۆی لە ٥٨ کیلۆگرام بۆ ٥٣ کیلۆگرام کەمبکاتەوە لەو ئاستە بەشداری یارییەکانی ئۆڵمپیاد بکات. ئەم کارەی بووە ھۆی ئەوەی مەدالیای زێر لە پاڵاوانێتی بەرزکردنەوەی قورسایی ئاسیا لە ٢٠١٥ بەدەست ببھێنێت. توانی ٩٨ kg لە سناچ (snatch) ھەروەھا ١١٥ kg لە کیلن و جێرک (clean and jerk) بە کۆی گشتی ٢١٣ kg بەرزرکردەوە کە ئەمەش ئەنجامێکی زۆر باشتر بوو لە سەرجەم بەشدارییەکانی لەم یارییە. ھەروەھا لە ھەمان پالاوانێتی ساڵی ٢٠١٦ مەدالیایەکی برۆنزی بەدەستھێنا؛ و لە پالاوانێتی بەرزکردنەوەی قورسایی جیھان ٢٠١٦ کە لە ھیووستن، ئەمریکا بەڕێوەچوو توانی مەدالیای بڕۆنز لە کێشی ٥٢ کیلۆگرامی لەسەر ئاستی خانمان بەدەست بھێنێت. بەو دەستکەوتانەوە وەک یەکێک لە وەرزشوانانی بەشداربوو لە ئۆڵمپیاد ناوی تۆمارکرا.
یارییەکانی ئاسیا ٢٠١٨
وێنۆک|دیاز (سێیەم لە چەپەوە)، لە یارییەکانی ئاسیای ٢٠١٨ دیاز لە یارییەکانی ئاسیای ٢٠١٨ کە لە جاکارتای پایتەختی ئیندۆنیزیا بەرێوەچوو لە کێشی ٥٣ کیلۆگرامی خانمان بەشداری کرد. بە شێوەیەکی گشتی توانی ٢٠٧ کیلۆگرام بەرزبکاتەوە مەدالیای زێڕ بەدەست بھێنێت یاریزانی تورکمانستان کریستینا شێرمێتۆوا مەدالیای زیو بە بەرزکردنەوەی ٢٠٦ کیلۆگرام وەرگرت و یاریزانی تایلاندی سۆردکانە کامبێیۆ مەدالیای بڕۆنزی بەدەست ھێنا بە بەرزکردنەوەی ٢٠١ کیلۆگرام بە شێوەیەکی گشتی. دیاز بەم شێوەیە یەکێکی دیکە لە مەدالیاکان لە کاروانی وەرزشی خۆی زیاد کرد
ئەبوو جەھل
ڕێبازی ئەشکەنجەی دڵڕەقانەی عەمر بەرامبەر بە موسڵمانان وای لە محەممەد کرد کە نازناوی ئەبو جەھل (باوکی نەزانی) و فیرعەون ئەل ئوممە (فیرعەونی ئۆمەت) پێ ببەخشێت. عەمریش لەگەڵ کەسانی دیکە کەعبەی بەڕێوەدەبرد و لەوێ عیبادەتیان دەکرد.
سیاوەشان
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
نەوری
نەوری گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
ناوچەی لۆس ئانجلەس (کالیفۆرنیا)
جوگرافیا
ڕووبەری ناوچەی لۆس ئانجلەس دەگاتە ١٢٣٠٨ کیلۆمەتر، کە دەکاتە ٤٧٥٢ میلی چارگۆشە، ھەروەھا ھەڵکەوتەی شارەکە دەکەوتە نێزیک زەریای ھێمن.
چنارە، خورماڵ
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
بوتڵی شووشەیی
بوتڵی شووشە بوتڵێکە لە شووشە دروست کراوە. بوتڵی شووشە دەتوانێت بە چەندین قەبارەی جیاواز بێت، بەڵام زۆربەیان بە قەبارەی ٢٠٠ مل تا ١٬٥ لیتر بەردەستە. بەکارھێنانە باوەکانی ئەم جۆرە شووشەیە بریتین لە بەھاراتکردنی خۆراک، خواردنەوە گازییەکان، خواردنەوە کحولییەکان، جوانکاری، ترشیات، و مادەی پارێزەر.
ئۆتێلۆ
وێنۆک|ئەکتەرێکی ڕووسی ڕۆڵی ئۆتێلۆ دەگێڕێت لەساڵی ١٨٩٦ ئۆتێلۆ یان بەتەواوی تراژیدیاکەی ئۆتێلۆ، مەغریبییەکەی ڤینیس (بەئینگلیزی: The Tragedy of Othello, the Moor of Venice) بەرهەمێکی تراژیدی ویلیام شێکسپیر کە لەساڵی ١٦٠٣ نووسیویەتی. بۆیەکەمینجاریش لەڕۆژی ١ی تشرینی دووەمی ١٦٠٤ لە وایتهۆڵ پالاس لە لەندەن وەک شانۆگەری نمایشکراوە. چیڕۆکی ئۆتێلۆ جگە لەوەی چەندەهاجار وەکو شانۆگەری نمایشکراوە ئەوا چەندین فیلمیشی لێبەرهەمهێنراوە.
بەلجیکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
قۆخانی نۆڕک
جوگرافیا
قۆخانی نۆڕک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بۆسکان و لە باشوور لەگەڵ گوندی پیرمەند و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی نۆڕک و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی توتکان.
٦٧٧ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
گونبەد
جوگرافیا
گونبەد لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی نوسرەتاوا و لە باشوور لەگەڵ گوندی قوشابوڵاق و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کاکە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قیزیل قیشلاق.
.pn
pn. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی دوورگەکانی پیتکیرنە لە سیستمی ناوی پاوانی ئینترنێتدا و لە ١٩٩٧دا دامەزراوە.
ڕۆزبورگ، ئۆریگۆن
ڕۆزبورگ (بە ئینگلیزی Roseburg) یەکێک لە شارەکانی شارستانی داگلاس لە ویلایەتی ئۆریگۆنە. لە ساڵی ٢٠١١دا دانیشتوانی شارەکە ٢١.١٨١ ھەزار کەس بووە کە ٢.٤ لەسەد ڕۆشدی بووە.
ساکز
پێشانگا
ھەندێک کۆکراوەی شوێنەواری سەکاکان:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی سەقز پۆل:سەکاکان پۆل:شارە دێرینەکانی کوردستان پۆل:شارە کۆنەکان پۆل:پارێزگای کوردستان
دەرەشیشی خواروو
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کوینتن ماتسیس
کوینتن ماتسیس (ھۆڵەندی: Quinten Matsijs، ١٤٦٦–١٥٣٠) نیگارکێشێکی فلاندێرسیی بوو، لە شاری لۆڤن لە ھۆڵەندا لەدایکبووە. پێش ئەوەی ببێتە نیگارکێش وەک ئاسنگەر کاری کردووە. چەندین بەرھەمی دروست کرد کە ڕەگ و ڕیشەی ئایینی و مەیلی تەنزییان ھەبوو. وەک دامەزرێنەریی قوتابخانەی نیگارکێشیی ئەنتۆرپێ دادەنرێت کە لە سەدەی شازدەدا بووە قوتابخانەیەکی پێشەنگی نیگارکێشیی لە فلاندێرس. تەکنیک و مۆتیڤی نوێی ناساند و ھەروەھا بە ئەدەبیکردنیی بابەتە نیگارکێشییەکانی بەپێی دەستوور و کەلتووریی کۆمەڵگە.
گەندەڵی
سەرچاوەکان
پۆل:گەندەڵی پۆل:تاوان پۆل:گەندەڵیی سیاسی
٦٧٨ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
شێخەلی جان
جوگرافیا
شێخەلی جان ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
کریستیان ئاتسۆ
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٢ پۆل:مردووانی ٢٠٢٣ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٤ پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئینگلتەرا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئینگلستان پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە پورتوگال پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە تورکیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ھۆڵەندا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی گانایی پۆل:یاریزانانی لا لیگا
خوێندن لە کەنەدا
حکومەتی کەنەدا نزیکەی ٪‏٥٬٤لەکۆی داھاتی گشتی بۆ خوێندن تەرخان دەکات، بەپێی ماددەی ٢٣ی دەستوری ١٩٨٢خوێندن بەھەردوو زمانی ئینگلیزی و فەرەنسیە بەپێی ڕێژەی ئاخاوەران لەھەرێمەکە.
میڵی بۆبی بڕاون
٢٠١٣—٢٠١٧: ڕۆڵە سەرەتایییەکان و شتە نامۆکان
لە ٢٠١٣دا، میڵی یەکەم کاری ڕۆڵگێڕانی کرد وەک ئەستێرەیەکی میوان لە زنجیرەی درامای خەیاڵی ئەی بی سیی ڕۆژێک لە ڕۆژان لە وەندەرلاند، کە لابەرھەمێکی ڕۆژێک لە ڕۆژان بوو، کە ڕۆڵی ئەلیسی گەنجی دەگێڕا. لە ٢٠١٤دا، ڕۆڵێکی سەرەکی وەرگرت لە زنجیرەی درامیی خەیاڵیی ھەستبزوێنی بی بی سیی خۆپیاکردووەکان کە ڕۆڵی مادیسن ئۆ'دۆنیڵی دەگێڕا. دواتر ڕۆڵی میوانی ھەبووە لە زنجیرەی درامیی پۆلیسی سی بی ئێسی ئێن سی ئای ئێس، سیتکەمی ئەی بی سیی خێزانی ھاوچەرخ، و زنجیرەی پزیشکیی ئەی بی سیی توێکاریی گرەی. لە ٢٠١٦دا، میڵی ھەڵبژێردرا بۆ بەرجەستەکردنی کەسایەتیی ئیلێڤن ('ئێڵ') لە زنجیرەی نێتفلیکسی خەیاڵی زانستیی ترسناکی شتە نامۆکان نواندنەکەی بووە خاوەنی ستایشی ڕەخنەیی و پاڵێورا بۆ خەڵاتی ڕێکخراوی ئەکتەرەکانی شاشە بۆ باشترین خانمەئەکتەر لە ڕۆڵیکی پاڵپشت لە زنجیرەیەکی درامی، و خەڵاتی ئێمی پڕایم تایم بۆ باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت لە زنجیرەیەکی درامی؛ و خەڵاتی ڕێکخراوی ئەکتەرانی شاشەی بردەوە بۆ باشترین نواندن لەلایەن کۆمەڵێکەوە لە زنجیرەیەیکی درامی لەگەڵ کاستی شتە نامۆکان و ٤٣یەم خەڵاتی ساتێرنی بردەوە بۆ باشترین نواندن لەلایەن ئەکتەرێکی گەنجەوە لە زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی. بۆ ڕۆڵی ئیلێڤن لە وەرزی دووەمی شتە نامۆکان، بۆ دووەم جار پاڵێورا بۆ خەڵاتی ڕێکخراوی ئەکتەرەکانی شاشە و خەڵاتی ئێمی پڕایم تایم لە ٢٠١٨دا. وێنۆک|right|upright=1|میڵی لە فینیکس کۆمیک فێستی ٢٠١٦ لە تشرینی دووەمی ٢٠١٦دا، میڵی ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لە موزیک ڤیدیۆی تاکەگۆرانیی سیگما و بێردی بەناوی «بمدۆزەوە». لە تشرینی دووەمی ساڵی ٢٠١٦وە، لە ڕێکلامە بازرگانییەکانی سیتیگرووپ دەرکەوتووە.
نوورەدین مەحموود
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٩ پۆل:مردووانی ١٨٩١ پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:مردووانی ١٩٨١
کانی جانقولی
جوگرافیا
کانی جانقولی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە: