cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
بزوێنەری ھەواگۆڕی جێت
نەخشە پێشکەوتووەکان
بزوێنەرە ڕامجێتەکان بەزۆری لەگەڵ بزوێنەرە پرتە تەقاندنەکان تێکەڵ دەکرێت، کە سووتانێکی پچڕ پچر بەکاردێنێت، بەڵام بزوێنەرە ڕامجێتەکان کردارێکی بەردەوام لە سووتاندن بەکاردێنێت ، و جۆرێکی ئاشکرایە لە بزوێنەری جێت (فڕۆکە).
زاراوەزانی
بۆ دیاریکردنی (خولانەوە لە ھەر خولەکێکدا) یان خێرایی خولێنەر، لە بزوێنەری جێت، کورتکراوەکان بە گشتی بەکاردێن:
بۆ بزوێنەری کۆڵەکەی تۆڕبۆیی، (Np) ئاماژەیە بۆ (خولانەوە لە ھەرخولەکێکدا) ی شەفتە پاڵنەرەکە. بۆ نمونە، (Np)ێکی ئاسایی لە دەوروبەری ٢٢٠٠ (خولانەوە لە ھەر خولەکێکدا) دەبێت بۆ پەروانەی خێرایی نەگۆڕ.(N1) یان (Ng) ئاماژەیە بۆ(خولانەوە لە ھەر خولەکێکدا) ی بەشی بەرھەمھێنەری گاز. ھەر پیشەگەرێکی بزوێنەر لە نێوان ئەو دووانە دا ھەڵدەبژیرێت. (N1) بە ھەمان شێوە بەکاردێت بۆ خێرایی پانکەکە لە پانکەی تۆڕبۆیی، کە (N2) بریتیە لەخێرایی بەرھەمھێنەری گاز(٢ ستوونی بزوێنەر). (Ng) بە شێوەیەکی سەرەکی بەکاردێت بۆ بزوێنەرەکانی کۆڵەکەی تۆڕبۆیی یان ستونی تۆڕبۆیی. بۆ نمونە(Ng)ێکی ئاسایی لە دەوروبەری ٣٠٠٠٠ (خولانەوە لە خولەکێکدا) دەبێت.
کانی ڕەش، سۆما
جوگرافیا
کانی ڕەش ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
قەرەقووش
قەرەقووش یا باخودیدا (بە عەرەبی: بغدیدا، سوریانی: ܩܪܩܘ݂ܫ) شارۆچکەیەکە لە قەزای حەمدانیە لە پارێزگای نەینەوا لە باکووری عێراق. قەرەقووش دەکەوێتە ڕۆژاوای باشووری کوردستان. ھەروەھا دەکەوێتە ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق. ژمارەی دانیشتووانەکەی لە ساڵی ٢٠١٠ بە ٤٠٫٠٠٠ کەس مەزەندە کراوە، و زۆرینەیان مەسیحین.
دەکەوێتە نزیکەی ٣٢ کم(٢٠ میل) باشوری ڕۆژھەڵاتی شاری مووسڵ و ٦٠ ک(٣٧ میل) ڕۆژئاوای ھەولێر لە نێوان زەوییە کشتوکاڵییەکان، نزیک لە کەلاوەکانی شارە کۆنەکانی ئاشووری کالێ(نەمروود) و نەینەوا. بە دوو ڕێگای سەرەکی بە شاری مووسڵەوە بەستراوەتەوە. یەکەمیان بە شارۆچکەکانی بەرتڵە و کەرەملیسدا تێدەپەڕێت، کە بە ھەمان شێوە بە شاری ھەولێرەوە دەبەستێتەوە. دووەمیان کە چەوڕێژ بوو تا لە ساڵانی نەوەدەکاندا قیرتاو کرا، ڕاستەوخۆ بۆ مووسڵە. دوای لەشکرکێشی داعش لە ٦ی ئابی ٢٠١٤، سەرجەم ھاووڵاتیانی ئەم شارۆچکەیە ھەڵاتوون بۆ ھەرێمی کوردستان. شارۆچکەکە تا ١٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦ لەژێر کۆنترۆڵی داعشدا بووە کاتێک لە چوارچێوەی شەڕی مووسڵ ئازادکرا و دوای ئەوە دانیشتوانەکەی دەستیان بە گەڕانەوە کردووە. بەر لە داگیرکردنی دەوڵەتی ئیسلامی(داعش)، قەرەقووش بە گەورەترین شارۆچکەی مەسیحی لە عێراق دادەنرا.
پێش مەسیحی
یەکێکی تر لە ئاماژەکانی ئەو شارۆچکەیە لە ژێر ناوی باکدیدۆ ئاماژەی پێکراوە کە ھاوشێوەی وشەی کذوذو کە بە زمانی ئارامی بە واتای گەنج دێت. گێڕانەوەیەکی ڕاپۆرتکراو ھەیە کە دەڵێت ئەو شەڕە چارەنووسسازەی کە لە نێوان ھێزەکانی فارسەکان و ئاشوورییەکان لە ساڵی ٦١٠ پێش زایین ڕوویدا، لە نزیک باکایدۆ ڕوویداوە. ھەروەھا پاشاکانی ئاشوور بەلاواتیان وەک ھاوینەھەواری خۆیان وەرگرتووە کە ٤کم لە باشووری شارۆچکەکە دوورە. ناوچەکە شاھیدی ھەڵکۆڵینێکی بەرفراوان بوو بە سەرۆکایەتیی شوێنەوارناسە ئاشورییەکەی ھۆرمیزد ڕەسام، کە لە ئەنجامدا کۆشک و شوێنەوارە گرنگەکان دۆزینەوە، کە زۆربەیان تا ئێستاش لە مۆزەخانە نێودەوڵەتییەکانی وەک مۆزەخانەی بەریتانی و مۆزەخانەی لووڤردا بڵاوبوونەتەوە.
سەدەکانی ناوەراست
مێژووی شارۆچکەکەی ئەو قۆناغانە پڕن لە زۆر ھەواڵ کە باس لە لەشکرکێشییەکانی ئەو ھۆزە کوردانە دەکەن کە دەستیان بە نیشتەجێبوون لە رۆژھەڵاتی رووباری زێی گەورە کردووە.
سەردەمی عوسمانی
وێنۆک| "دەروازەی بەلەوات" لە مۆزەخانەی بەریتانی نمایشکرا عوسمانییەکان لە سەدەی شانزەھەمدا توانیان کۆنترۆڵی ناوچەکە بکەن. لەو کاتەی کە باخودیدا بوو بە بەشێک لە ویلایەتی مووسڵ، ئەم قۆناغە بە ئارامییەکی ڕێژەیی تایبەتمەند بوو تا ھاتنی ئەفشارییەکان لە ساڵی ١٧٤٣ بە سەرکردایەتی نادر شا، کە شارۆچکەکەیان تاڵان کرد و چوار لە کڵێساکانی سووتاند. بەڵام زۆربەی دانیشتووانەکەی توانیان ھەڵبێن دوای ئەوەی لەناو دیوارەکانی مووسڵدا قەڵایان پێدرا، لەوێش بەشدارییان لە بەرگریکردن لە شارەکە کرد. وەک پاداشتێک بۆ بەرپەرچدانەوەی ھێرشی نادر شا، سوڵتانی عوسمانی مەحموودی یەکەم ٨٠٠ قوورشی بەخشییە پارێزگاری مووسڵ، حوسێن پاشا جەلیلی، بۆ ئەوەی تەواوی شارۆچکەی باخودیدا بکڕن، کاتێک خەڵکەکە بەو بابەتەیان زانییان، ئەوان بڕیاریدا شارۆچکەکە جێبھێڵێت. بەڵام حوسێن پاشا ئەو بابەتەی شاردەوە و بڕیاریدا لەبری ئەوە بە یەک لەسەر دەی داھاتی ساڵانەی خەڵک بەس بێت وە باج.
قەڵەم پاشا
قەڵەم پاشا گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دووکان(ناوەند)، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
قەڵەم پاشا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کوێرەکانی و لە باشوور لەگەڵ گوندی مەیدان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەرەنگوێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ شارۆچکەی دووکان.
کێڵگەی ئاژەڵان (فیلم)
بەستەرە دەرەکییەکان
کێڵگەی ئاژەڵان لە AllMovie (ئینگلیزی) کێڵگەی ئاژەڵان لە FilmAffinity (ئیسپانی)
حاجی قازی
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
یاریی کۆتاییی جامی نەتەوەکانی ئەورووپای ٢٠٠٤
یاریی کۆتاییی جامی نەتەوەکانی ئەورووپای ٢٠٠٤، نێوان ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پورتوگال و ھەڵبژاردەی تۆپی پێی یۆنان لە یاریگای ئیستادیۆ دا لوز بەڕێوەچوو. کە بە ئەنجامی (٠–١) لە سودی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی یۆنان کۆتایی ھات.
سۆناتای زستان
سۆناتای زستان (، بە ھانجا: 겨울戀歌؛ خوێندنەوەی کۆری: گیۆریۆن-گا، خوێندنەوەی ژاپۆنی: کیۆریۆن گا) زنجیرە درامایەکی کۆریای باشوورە لە ساڵی ٢٠٠٢، لەلایەن بای یۆنگ-جون و چۆی جی-وو ڕۆلگێرانی بۆ کراوە، فیلمەکانی لە نامیسیۆمی سەربە سێئول تۆمار کراوە، لە تەلەڤیزیۆنی KBS2ی کۆریا پەخشکراوە لە ١٤ی شوبات بۆ ١٩ی ئازاری ٢٠٠٢ فیلمە ٢٠ ئەلقەیەکە پەخشکردنی بە کاتی ٨:٥٥ی کاتژێری کۆریا لە دوشەممان و سێشەمان
سەیلاو
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
مەکینەی تیورینگ
سەرچاوەکان
پۆل:داھێنانە ئینگلیزییەکان
پاشا ژاوۆسیانگی چین
سەرچاوەکان
پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی سێیەمی پێش زایین پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٤می پێش زایین پۆل:فەرمانڕەواکانی چین (ویلایەت)
بروونای لە یارییە ئۆڵۆمپییەکانی ھاوینەی ٢٠٢٠
بروونای یەکێکە لە وڵاتە بەشداربووەکانی ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ .٢ وەرزشوان (٢ پیاو، ١١ژن) نوێنەرایەتی وڵاتەکەیان دەکەن لە چەند یارییەکی ئۆڵمپیادەکە لەوانە مەلەوانی، گۆڕەپان و مەیدان. لە بنەڕەتدا بڕیاروابوو یارییەکانی ئەم ئۆڵمپیادە لە ٢٤ی تەممووزی ٢٠٢٠ دەست پێبکات بەلام بەھۆی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا یارییەکانی بۆ ٢٣ی تەممووزی ٢٠٢١ دواخرا. ئەمە حەڤدەیەمین بەشداربووی بروونای بوو لە ئۆڵمپیاد دوای یەکەم بەشداری لە ساڵی ١٩٥٢. بە شێوەیەکی گشتی بروونای توانیویەتی ١٤ مەدالیای جۆراوجۆر بەدەست بھێنێت لە سەرجەم بەشدارییەکانی پێشتری لە ئۆڵمپیاد. کە شەش دانەیان زێڕە. شاندی بروونای یەکێکە لە شاندە بچووکەکانی ئۆڵمپیادەکە
جۆون بێنۆیت
ئۆلەمپیادی ١٩٨٤
سێ مانگ دواتر لە ئۆلەمپیادی هاوینی لۆس ئەنجەلۆس بەشداری کرد، لەو ئۆلەمپیادە مێدالیای زێڕیی بردەوە وەک یەکەمین ژن لە یاری ماراتۆن، ئەو بە چەند سەد مەترێک پێش ڕکابەرەکانی گریتی سایتز، ڕۆزا مۆتا و ئنگرید کریستیانسینی دایەوە.
ئایکە دوارتی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧ پۆل:ئەکتەرە بەڕازیلییەکان
١٤٨٦ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1486 (توضيح)
یوانی سانچێز
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:ژنانی کوبا پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٥ پۆل:ژنان لە پاراستنی مافی مرۆڤ پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە
قشڵاق سوورکە
قشڵاق سوورکە یەکێک لە دێکانی دەوروبەری شاری دیواندەرەیە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەپێی ئاماری سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٦، ئەم دێیە پێکھاتووە لە ٢٦ بنەماڵە و ژمارەی دانیشتووانی ١٢٦ کەسە.
ڕیزبەندی کاتیی پەتای جیھانی کۆڤید-١٩ لە مانگی ئازاری ٢٠٢٠دا
١ی ئازاری ٢٠٢٠
ڕاپۆرتی ڕەوشیی ژمارە ٤١ی ڕێکخراوی (WHO):
ئاردوینۆ
alt=ئاردوینۆ مۆدێلی nobg|وێنۆک|ئاردوینۆ مۆدێلی nobg ئاردوینۆ (ئینگلیزی: Arduino و لەدەرەوەی بەریتانیا و ئەمریکاش بە Genuinoش ناو ئەبرێ) کۆمپانیایەکی دروستکەری نەرمەکاڵا و ڕەقەکاڵایە. ھەروا جێگای پرۆژە و کۆمەڵگایەکی بەکارھێنەرە کەوا سەرقاڵی دروستکردنی ڕەقەکاڵا، نەرمەکاڵا و تفاقی دامەزراو-لەسەر-مایکرۆکۆنترۆڵەرن بۆ دروستکردنی خزتمەتگوزاری دیجیتاڵ و شتی زیندوو کە بتوانێ ئامێری فیزیایی ھەست پێ بکا و کۆنترۆڵ بکات.
کلاودیۆ براڤۆ
کلاودیۆ لە یانەی کۆلۆ-کۆلۆ لە خولی چیلی دەستی بە یاریی کردن کرد و لە ساڵی ٢٠٠٦ ڕووی لە ڕیاڵ سۆسیداد کرد و لە ٢٣٧ یاری فەرمی بەشداری کرد. بارسێلۆنا لە ساڵی ٢٠١٤ بە ١٢ ملیۆن یۆرۆ گرێبەستی لەگەڵدا واژووکرد، لە یەکەم وەرزیدا نازناوی سیانەی وەرز (جامی شا-خولی لالیگا - خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا)ی و جامی زامۆرای وەک باشترین گۆڵپارێز وەرز بەدەستھێنا. لە ھاوینی ٢٠١٦ ڕووی لە یانەی مانچستەر سیتی کرد و لەوێ چەندین نازناوی بەدەستھێنا. دوای چوار ساڵ لە ئینگلتەرا گەڕایەوە بۆ ئیسپانیا و گرێبەستی لەگەڵ یانەی ڕیال بێتیس واژوو کرد.
نەھرخان سەروو
پیشەی زۆربەی خەڵکی ئەم گوندە ئاژەڵدارییە، ئەم گوندە بنکەی تەندروستی، باخچەی ساوایان، قوتابخانەی سەرەتایی، مزگەوت، مارکێت، زۆربەی خەڵکی ئەم گوندە ھەمەتین. کە ئاماژەیە بۆ ناوی ھەمەت، خەڵکی گوندەکە نەوەکانی ئەون. وە لە درەختی بنەماڵەی ئەم گوندەدا خودی ھەمەت نەوەی ئەخمێیە، بۆیە لە بێژەکردنی خەڵکی ناوچەکەدا ھەندێک جار بە خەڵکی ئەم گوندە بە خاڵ ئەخمێ ناودەبرێت کە بە واتای تیرەی ئەخمێ دێت. بێگومان بنەماڵەی دیکەش ھەن لەگەڵ بنەماڵەی کۆھی و ئەمیری و ڕەحیمی و ئەوانی تر کە بەھۆی ئەو پەیوەندییانەی لە ڕابردوودا کراون، ڕوویان لێکردووەتە ئێرە و ئێستا بە بەشێک لە خەڵکی ئەم گوندە دادەنرێت، بەڵام زۆرینەی خەڵکی ئەو گوندە ھێشتا نەوەکانی ھەمەتن.
ناحیەی سورداش
سەردەمی حکوومەتی ھەرێم
لەم قۆناغەدا پارێزگای سلێمانی و پارێزگای ھەولێر و پارێزگای دھۆک لە لایەن بەرەی کوردستانیەوە بە ڕێوەدەبرا، کە لەسەر ھەمان سیستەمی یەکە کارگێڕییەکانی ساڵی ١٩٨٩ بەڕیوەدەبرا، لەبەرئەوەی گوندەکان تازە ئاوەدان دەکرانەوە، ھەروەھا لەڕووی کارگێڕییەوە ھەرێمی کوردستان دروست نەببوو تاوەکو لەساڵی ١٩٩٢ پەرلەمانی کوردستان پێکھێنرا. ئینجا یەکە کارگێڕییەکان دروستکرانەوە.
میراوا، سۆما
جوگرافیا
میراوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
جوگرافیای میانمار
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای میانمار پۆل:جوگرافیای ئاسیا پۆل:جوگرافیا
جوگرافیای فلیپین
وێنۆک فلیپین بە فەرمی کۆماری فلیپین وڵاتێکە لە باشووری ڕۆژھەڵاتی کیشوەری ئاسیادا. پایتەختەکەی شاری مانێلایە. فلیپین لە ٧١٠٠ دورگە پێک ھاتووە و سنوری وشکانی لەگەڵ ھیچ وڵاتێک نییە. وەھەروەھا دەکەوێتە ڕۆژئاوای زەریای ھادی ڕووبەرەکەی ٣٠٠٫٠٠٠ ھەزار کیلۆمەترە. لە ڕووی سامانی سروشتی خاوەنی نەوت و زێڕو نیکل و زیوە ھەروەھا ڕووبەرێکی بەرفراوانی دارستانی ھەیە. لە ڕووی کارگێرییەوە بەسەر ٣٠ ناوچە دابەشکراوە.
وێستگەی گاکیسۆ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی
جەی گارنەر
جەی گارنەر (لە دایکبووی ١٥ی نیسانی ١٩٣٨) ژەنەڕاڵێکی خانەنشین بووی ئەمریکییە، لە پڕۆسەی ئازادکردنی عێراق لە ماوەی ٢١ی نیسانی ٢٠٠٣ تاکوو ١٢ی ئایاری ٢٠٠٣ بوو بە حاکمی عێراق، دواتر پۆل برێمەر شوێنی گرتەوە.
وێستگەی گێیدای-دۆری
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی
نەھرخان خواروو
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ئەیوان ئەیوان ئەیوان پۆل:گوندەکانی شارستانی ئەیوان پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئەیوان
پەری (فیلمی ھیندیی ٢٠١٨)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جنۆکەکان لە فیلم پۆل:فیلمە ترسێنەرە ھیندییەکان پۆل:فیلمە ھیندی-زمانەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ھیندییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی ھیندی پۆل:مشتومڕی فیلمەکان پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٨ پۆل:فیلمە ترسناکە سەروو سرووشتییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:جنۆکە لە فیلمەکاندا پۆل:شەیتان لە فیلمدا
١٤٩٦ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1496 (توضيح)
سامان بەرزنجی
سامان حسێن محەممەد بەرزنجی (لەدایکبووی ١٩٧٨). لەوەتەی ١٠ی تەمووزی ٢٠١٩، لەسەر پشکی پارتی دیموکراتی کوردستان لە نۆیەمین کابینەی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان بوو بە وەزیری تەندرووستییە. سامان بەرزنجی بەکالۆریۆس بەدەستھێناوە لە کۆلێژی پزیشکی زانکۆی سەلاحەدین ھەروەھا خاوەنی بڕواننامەی ماستەر و دکتۆرایە لە تەندرووستی و کۆمەڵ و لە زانکۆی ھەولێری پزیشکی.
حیزبی کۆمۆنیستی مارکسیست-لێنینیست (تورکیا و کوردستان)
ڕێکخستن
مەلەکەپە باڵێکی چەکداری ھەیە بە ناوی ھێزە چەکدارەکانی ھەژاران و چەوساوەکان، کە کورتەناوەکەی لە تورکیدا دەبێتە فەسک. ئەم گرووپە بە بۆمبدانانەوە لە دانیشتنی ناتۆ لە ساڵی ٢٠٠٤ کە لەناوی ئۆتێلی ھیلتۆنی بۆسفۆری ئەستەمول بەڕێوەدەچوو، بوونی خۆیان بە جیھان ڕایگەیاندن کە لەم ڕووداوە ٤ کەس کوژراو. لە نیسانی ٢٠١٥دا، ڕایگەیاندراو کە مەلەکەپە ناوەندێکی ھەمیشەیی بۆ پەروەردەی سەربازی لە ناوچەکانی ژێری کۆنترۆلی پەکەکە لە کوردستانی عێراق دامەزراوەتەوە. لە تەممووزی ٢٠١٥دا، مەلەکەپە ھەوڵی دا تا لە گرووپی میدیای ئیستار ھەڵمەت بھێنێت.
بەشداریکردن لە شەڕی ناخۆی سوریا
مەلەکەپە لە ساڵی ٢٠١٢دا تاکگەلێک خۆبەخشی ھەناردووتەوە بۆ سوریا تا وێڕای یەکەکانی پاراستنی گەل (یەپەگە) لە ڕۆژاوادا خەبات بکەن. لانیکەم چوار کەس لەم شەروانان لە شەڕی سەریکانی و سێ کەسیش لە گەمارۆی کۆبانی کوژراوەتەوە. مەلەکەپە ھەروەھا دەیھەوێت لە ناوی یەپەگە لیوایەکی ناونەتەوەیی دابمەزرێنێت، کە بەشێوەی لیواکانی ناونەتەوەیی بەناوبانگێک بێت کە لە کۆماری دووھەمی ئیسپانیا لە شەڕی ناوخۆی ئیسپانیا بێت. مەلەکەپە لە کوتاییەکانی کانوونی دووەمی ٢٠١٥ ڤیدەیۆیەک بڵاو کردووە کە چەندین خۆبەخشی کۆمۆنیستی ئیسپانیایی و ئەلمانی زمان نیشان دەدات کە لە ئەورووپا بە ڕێزەکانی مەلەکەپە لە کانتۆنی جزیرە پەیوەست بوونەتەوە. لە ئازاری ٢٠١٥دا، ئیڤانا ھۆفمان ئەندامی ئەلمانیی مەلەکەپە کە کچی دایکێکی ئەلمانی و باوکێکی تۆگۆیی بوو، لە شەڕ و پێکدادان لەگەڵ داعش کوژراو. لە حوزەیرانی ٢٠١٥ دامەزراندنی لیوای ئازادیی ناونەتەوەیی ڕاگەیاندراو کە ھەڵبژاردەیەک لە گرووپە چەپەکانییە کە وەکوو بەشێک لە یەپەگە خەبات دەکەن.
ناوسەر
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ئاندرۆلا ھێنریکویز
وێنۆک|ئاندرۆلا ھێنریکویز. ئاندرۆلا ھێنریکویز (لە دایکبووی ١٩٣٦) چالاکوانی قوبرس ییە، کە کاردەکات لەدژی بازرگانییکردن بە مرۆڤ.
خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢١ی ئێران
سنوورداری ئینتەرنێت
لەگەڵ بەردەوامی خۆپیشاندانەکان بۆ شەوی سێیەم، ڕاپۆرتەکان ئاماژە بە بوونی ناڕێکیەک دەکەن لە گەیشتنی بەکارھێنەرانی ئینتەرنێت لە زۆربەی ناوچەکانی پارێزگای خووزستان. ئینتەرنێت بە سەختی تێکدراوە و لە سەرەتای ئێوارەی دوێنێوە ھاووڵاتیان لە زۆربەی شار و ناوچە نائارامەکان تا ئێستا ناتوانن دەست بە ئینتەرنێت بکەن، پسپۆڕانی بواری ئینتەرنێت و تەکنەلۆژیا دەڵێن، سەرەتا خێرایی و بەرینایی دوو تۆڕی ئینتەرنێتی گەورە، ھەمراھی ئەوەڵ و ئێرانسێل لە ناوچە جیاوازەکانی پارێزگای خووزستان، لە سەرەتادا پچڕان و پاشان بە تەواوی پچڕان. لە ڕۆژی حەوتەمی ناڕەزاییەکانی نێتبلاکس تەئکیدی لە بەردەوامی داتەپێرانی گەورەی ئینتەرنێتی مۆبایل کردەوە لە پارێزگای خووزستان. ماڵپەڕی نێتبلاکسی ویلایەتە یەکگرتووەکان چاودێری سنووردارکردنی ئینتەرنێت دەکات لە سەرانسەری جیھاندا.
جوگرافیای تورکمانستان
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای تورکمانستان پۆل:جوگرافیای ئاسیا پۆل:جوگرافیا
١٤٩٧ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1497 (توضيح)
دێنس سوارێز
ھەڵبژاردە
جامی یۆڕۆی ئاستی ژێر ١٩ ساڵان یەک جار: ٢٠١٢
ناسیۆنالیزمی تورکی
ناسیۆنالیزمی تورکی ئایدۆلۆژیایەکیی سیاسییە، ئامانجی شکۆمەندیی و بەرەو پێش بردنیی گەلی تورکیایە، وەک پێناسەیەکی نەتەوەیی یان کەلتووری. زۆرجار دەستەواژەی ئەڵتراناسیۆنالیزم بۆ وەسفکردنی ناسیۆنالیزمیی تورک بەکاردێت.
کەریم حیکمەتی
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شاعیران بە زمانی کوردی
ژاوۆ دون (بەھار و پایز)
سەرچاوەکان
پۆل:فەرمانڕەواکانی ویلایەتی ژاوۆ پۆل:ژاوۆ (ویلایەت) پۆل:خانەدانیی ئیمپراتۆریەتیی ھان پۆل:ژۆنگجوانجیانگەکانی ویلایەتی جین
عەونی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:شاعیرانی عێراقی بە زمانی کوردی پۆل:شاعیرانی کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٤ پۆل:مردووانی ١٩٩٢
گورگ
کەشزانی
گورگ لە بنەڕەتدا لە سەرانسەری ئۆراسیا و ئەمریکای باکوور دۆزرا، چەوساندنەوەی بە ئەنقەستی مرۆڤ بەھۆی ئاژەڵدارییەوە و ترس لە ھێرش بۆ سەر مرۆڤ مەودای گورگی بۆ نزیکەی یەک لەسەر سێی ئەوەی کە پێشتر بووە کەم کردووەتەوە. گورگ ئێستا لە زۆربەی ئەورووپا و ئەمریکا و مەکسیک لەژاپۆندا لەناودەچێت. لە سەردەمی نوێدا گورگ بە زۆری لە چۆڵەوانی و ناوچە دوورە دەستەکاندا دەژین، گورگ دەتوانرێت لەنێوان ئاستی دەریا و ٣٠٠٠ م (٩٬٨٠٠ پێ) بدۆزرێتەوە. گورگەکان لە دارستان و زەلکاوە ناوزەوییەکان و دەوەنەکان و لەوەڕگاکان و بیابان و لووتکەی بەردین لەسەر چیاکان دەژین. گورگەکان بە شێوەیەکی ئاسایی بەسەر جۆرە کانیدەکانی تردا زاڵن، لەو ناوچانەی کە ھەردووکیان لێی دەژین. لە ئەمریکای باکوور ڕووداوەکانی کوشتنی گورگەکان باوە، بە تایبەت لە زستاندا، کە گورگەکان گورگی تر دەخۆن، گورگەکان لەوانەیە ھێرش بۆ سەر شوێنی گورگە بچووکەکان بکەن و لە سەگەکانیان بکوژن، ھەرچەندە بە دەگمەن دەیانخوات. گورگەکان لەوانەیە لەگەڵ پشیلەکان کارلێک بکەن و پێشبڕکێ بکەن، وەک (ئۆراسا لینکس) کە لەوانەیە خۆراک بە نێچیری بچووکتر بدات، کە گورگی لێ ئامادەیە و ڕەنگە لەلایەن دانیشتووانی گورگی گەورەوە سەرکوت بکرێت.
کاریگەریی پەتای جیھانی کۆڤید-١٩ لەسەر پەروەردە
لە بەرامبەر داخستنی خوێندنگەکان دا، ڕێکخراوی جیھانی (ڕێکخراوی پەروەردەیی، زانستی و کلتووریی نەتەوە یەکگرتووەکان - UNESCO) ھەستا بە پێشنیارکردنی بەکارھێنانی بەرنامەی خوێندنی مەودا دوور و بەرنامەی خوێندنی کراوە و سەرھێڵ بەمەبەستی بەدەستخستنی توانای گەیشتنی مامۆستا و خوێندنگەکان بە فێرخوازان بەمەبەستی سنووردارکردن و کەمکردنەوەی لێدابڕان لە پرۆسەی پەروەردە و فێرکردن.
ڕیزبەندی کاتیی
لە ٢٦ی کانوونی دووەم دا، چین ھەستا بە پەیڕەوکردنی چەند ڕێکارێک بۆ دەستبەسەراگردنی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ یەکێک لەوانە درێژکردنەوەی پشووی مەراسیمی بەھارە و داخستنی خوێندنگە و زانکۆکان لە سەرتاسەری وڵاتەکدا.
ھەتا ٢٩ی ئازار، داخستنی سەرتاسەری خوێندنگاکان کاریگەری کردبووە سەر زیاد ١٫٥ میلیارد منداڵ و خوێندکار وە ئەوانی دیکە بەھۆی داخستنی ناوچەیییەوە خوێندنەکانیان پچڕانی تێکەوتبوو.
گێیشا
گێیشاکان لە شاری تریش ھەن، بەڵام جیاوازن. لە تۆکیۆ، بوون بە گێیشا ٦ مانگ بۆ ١ ساڵ لە مەشقکردن دەخایێنێت. خوێندکارانی گێیشا لە تۆکیۆ پێیاندەگووترێت "ھانگیۆکو" (半玉) "نیو ئەڵماس"، یان "ئۆشاکو" (御酌) "ئەو کەسەی کە خزمەت دەکات (ئەلکحول). گێیشاکانی تۆکیۆ پیرترن لە گێیکۆکانی کیۆتۆ.
مێژوو
گێیشاکان تازەترن لەوەی زۆرینەی خەڵکی بیری لێدەکەنەوە. ھەندێک ژن ھەبوون کە وەک وێنەکێش کاریان دەکرد پێش ئەوەی وەک گێیشا دەرکەون، لە نێوان ساڵانی (٧٩٤–١١٨٥)؛ بەڵام گەیشا ڕاستەقینەکان دواتر دەرکەوتن.
١٥٠٣ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1503 (توضيح)
ڕاکردن لە بەندیخانە (وەرزی سێیەم)
لەم وەرزەدا سێ کەسایەتی لە پاڵەوانێتی زنجیرەکە ھەڵوەشانەوە، ھەروەھا یەکێک لە کەسایەتییەکان بەرز کراوەتەوە و سێ کەسایەتی نوێش ھێنرایە ناو پاڵەوانێتییەوە. وەرزەکە لە داڵاس لە ویلایەتی تێکساس تۆمارکراوە.
بورخانییەت
سروشتەکانی
ناوی ئاڵتای بۆ ئایینەکە بریتییە لە ئاک یانگ «باوەڕی سپی». ئایینی ئاک یانک کە لەسەر بناغەکانی تەنگرییەت دامەزرا، کە باوەڕی کۆنی گەلانی تورک بوو، ھەروەھا ڕاپەڕینی نەتەوەیی تورکەکانی ئاڵتای بوو لە دژی ھەژموونی ڕووسیا. تەنگرییەت بۆ ھەموو تورکەکانە لەکاتێکدا بورخانییەت تەنھا بۆ گەلی ئەڵتائی. لە ڕوانگەی ئیدارەی ڕووسیا ئایینی ئاک پلانێکە کە دوژمنانی ڕووسیا داڕێژراون و لە دەرەوەی وڵاتەوە پشتیوانییان لێدەکرێت، بۆ ئەوەی گەلانی تورک بە ناسیۆنالیزمێکی ھاوبەشەوە یەکبخەن و زیان بە ڕووسیا بگەیەنن. ھەر لەبەر ئەم ھۆکارە ئەم ڕاپەڕینە کە ڕووسەکان زۆر بە جددی وەریان گرت و بە بەکارھێنانی توندوتیژی بە شێوەیەکی خوێناوی کۆتایی ھات، سەرەڕای ئەوەش شوێنەواری خۆی لە کولتوری ئاڵتایەکاندا تا ئەمڕۆ بەجێھێشت. ٨٠٪ی خەڵکی ئاڵتای بورخانیزم پەیڕەو دەکەن و ئەوانی تریش تەنگریزم دەکەن و تەنھا زۆر کەم ئاڵتای ئایینەکانی تر پەیڕەو دەکەن. بە گشتی بزووتنەوەی بورخانی وەک ئایینێکی تێکەڵاو نیشاندرا، کە بەشێک لە ئایینی بوودایی کۆن و تێنگریزم و بیروباوەڕە کۆنەکانی تری تورکی تێکەڵ کردووە. لەلایەن ئەلتایانەکانەوە پراکتیزە دەکرێت کە دەیانەوێت خۆیان جیاواز بکەن لە گەلانی دراوسێ و پەیوەندیدار.
مۆزامبیک لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
مۆزامبیک نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
ژاوۆ شوۆ
ژیان
ھەرچۆنێ بێت لە ٥٨٣ی پێش زایین دووک جینگ ھێرشی کردە سەر ویلایەتی ژائۆ بەمەش ھەردوو برای ژاوۆ دون مردن، ھەرچۆنێک بێت ھان جوێ خەمبار بوو بە کەوتن و ھەڵوەشانەوەی ژاوۆ، دواتر گفتوگۆی لەگەل دووک جینگ کرد کە سوانزی بە دڵسۆزانە خزمەتی ویلایەتی جینی کردووە، ئەمەش بووە یارمەتی و ڕێگر لە کەوتنی ژاوۆ و ژاوۆ وو بە یارمەتی ھان جوێ چووە سەر تەختی شاھانەی ژاوۆ.
١٥٠٨ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1508 (توضيح)
حیزبی کۆمۆنیستی تورکیا (مارکسیست-لێنینیست)
مێژوو
حیزبی کۆمۆنیستی تورکیا (مارکسیست-لێنینیست) لە نێوان ساڵانی ١٩٧٣ تا ١٩٧٨ لەنوێ رێکخراو. یەکەمین کۆنگرەی تەکەپە-مەلە لە ساڵی ١٩٧٨ و دووھەمین کۆنگرەیش لە ساڵی ١٩٨١ بەستراو. بەدوای کۆنگرەی دووھەم پارتیەک بە ناوی پارتی بۆلشێڤیک (تورکیا و باکووری کوردستان) لقخواردنەوەی خۆی ڕایگەیاند.
چالاکییەکان
وێنۆک|ڕاست|مانشێتی تەکەپە-مەلە لە خۆپیشاندانی ڕۆژی جیھانیی کرێکاران لە بەرلین، ١ی ئایاری ٢٠٠٥. حیزبی کۆمۆنیستی تورکیا (مارکسیست-لێنینیست) لە ڕۆژی ١٧ی ئایاری ١٩٨٥ بەشی ھەواڵی ئێوارەی تلەڤیزیۆنی تورکیای لە کار خست و بە لەبریدانانی دەنگی ھەواڵەکە، پەیامێک بۆ ملیۆنان بینەرانی تلەڤیزیۆن بڵاو کرد.
شەڕ دژ بە داعش
لە ساڵی ٢٠١٨، تیرۆریستەکانی داعش ھەوڵیان دا تا بە مینڕێژکردنی جادەکانی بارەگای فەرماندەریی حیزبی کۆمۆنیستی تورکیا (مارکسیست-لێنینیست)، ئەندامانی پارتیەکە بکۆژن، بەڵام زیانێک بە کەسێک نەگەیشت.
١٥٠٩ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1509 (توضيح)
١٥١٠ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1510 (توضيح)
سورداش
ئەم شارۆچکەیە ناوەندی ناحیەی سورداشە.
میانمار لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
چاویلکە
وێنۆک|چاویلکەیەکی مۆدێرن چاویلکە یان عەینەک  بە قاڵبەکانی لێنزداری شووشەیی یان پلاستیکی دەڵێن کە بە دوو دەستە لەسەر گوێیەکان دادەندرێت و لە پێش چاوەکانی مرۆڤ جێ دەگرێت. چاویلکە بە ئاگاداری لە چاو و باشترکردنی بینایی چاوەکان و ھەندێک جاریش تەنانەت لەبەر جوانی بەکاردەھێندرێت. چاویلکەکانی تایبەتیش ھەن کە لەبەر بینینی دیمەنە سێ ڕەھەندییەکان یان واقعییەتی مەجازی بەکاردێن.
مێژووی کیشوەری ئەمریکا
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی ئەمریکاکان پۆل:مێژووی جیھان
زانیاری نادروست دەربارەی پەتای جیھانیی کۆڤید-١٩
ڤایرۆسی دروستکراوی زیندەیی
لە شوباتی ٢٠٢٠ دا، گۆڤاری "Financial Times" دەقێکی شارەزای ڤایرۆس و لێکۆڵەری جیھانی ڤایرۆسی کۆرۆنا (ترێڤەر بێدفۆرد)ی بڵاوکردەوە کە دەیگووت "ھیچ بەڵگەیەک لەبەردەست دا نییە دەربارەی دروستکراوی بۆماوەیی" وە "ئەو بەڵگانەی ھەمانە ئەوەیە کە بازدانەکانی بەسەر ڤایرۆسەکەدا ھاتووە تەواو ھاوتایە لەگەڵ پەرەسەندنی سروشتی دا." بێدفۆرد زیاتر ڕوونی دەکاتەوە و دەلێت "بە پشت بەستن بە ھەڵسەنگاندنی بۆماوەیی، زۆرترین ئەگەر دەگەرێتەوە بۆ ئەوەی ٢٠–٧٠ ساڵ لەمەوبەر ڤایرۆسەکە لە شەمشەمەکێرەوە گوازرابێتەوە بۆ ئاژەڵێکی شیردەری دیکە. ئەم ئاژەڵە شیردەرەی کە ھێشتا نەزانراوە ڤایرۆسەکەی گواستۆتەوە بۆ یەکەمین ھەڵگری مرۆڤ لە شاری ووھان لە ڕێکەوتی کۆتایی مانگی تشرینی دووەم یان سەرەتای مانگی کانوونی دووەمی ساڵی ٢٠١٩ دا."
لە ڕێکەوتی ١٩ی شوباتی ٢٠٢٠ دا، گۆڤاری "The Lancet" ھەستا بە بڵاوکردنەوەی نامەی کۆمەڵە زانایەک کە سەرزەنشتی ئەو بیرۆکەیەیان دەکرد کە پێی وایە ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ سەرچاوەیەکەی سروشتی نییە.
چەکی زیندەیی ویلایەتە یەکگرتووەکان
بەپێی ڕاپۆرتێکی (ئابووریناس - The Economist)ی بەڕیتانی چەندین بیردۆزی دەسیسەی ھەیە لەسەر تۆری ئینتەرنێتی چینی دەربارەی ئەوەی کە ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ دەستکردی (دەزگای ھەواڵگری ناوەندیی - CIA)ی ئەمریکایە و بۆ ھێنانە خوارەوەی ئاست و شکست پێ ھێنانی چین. بە پێی لێکۆڵینەوەی (ProPublica) ئەم بیردۆزە دەسیسەی و ھەواڵە ھەڵانە لەلایەن سەرپەرشتی و ئاراستەکاری ناوەندی (خزمەتگوزاری ھەواڵی چینی – China News Service)ەوە بڵاوکراوەتەوە کە دووەم گەورەترین ناوەندی ڕاگەیاندنی وڵاتەکەیە و خاوەندارێتییەکەی دەگەرێتەوە بۆ حکومەت. ھەردوو دامەزراوەی ھەواڵیی (Global Times) و (Xinhua News Agency) بەژداربوون لە بڵاوکردنەوەی زانیاری نادروست و ساختە سەرچاوەی ڤایرۆسی کۆڤید-١٩.
ئەفغانستان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
سەرچاوەکان
١٩٧٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
ناوچەی سلیوانا
سەرچاوەکان
پۆل:ناوچەکانی ئێران پۆل:شارستانی ورمێ پۆل:ناوچەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا
عوسمان کوڕی تەلحە
فەتحی مەککە و موسڵمان بوون
پێغەمبەر ئاماژەی بەوەشکردووە، لەناو کەعبەدا وەحییەکی بۆ هاتووە و پێی گوتراوە "ئەم کلیلە بگەڕێنەرەوە بۆ خاوەنەکەی". پێغەمبەر بە عەلی وت کلیلەکە بگەڕێنێتەوە بۆ عوسمان کوڕی تەلحە و داوای لێبوردنی لێ بکات لەو کارەی کردوویەتی. عەلی چووە لای عوسمان و پێی وت: ئەی عوسمان من لێرەم بۆ ئەوەی ئەم کلیلەت بۆ بگەڕێنمەوە کە لێتم وەرگرت و تکایە لێم خۆشبە لەسەر ئەم کارەی من. عوسمان پێی پێکەنی و وتی: سەرەتا تۆ هاتیتە ئێرە بۆ ئەوەی کلیلەکەم لێ بڕفێنی ئێستاش دێیتە لام بۆ گەڕاندنەوەی کلیلەکە عەلی لە وەڵامدا وتی کلیلەکەم لێ وەرگرتی بەڵام پێغەمبەر وەحیەکی پێگەیشت تا بیگەڕێنێتەوە بۆت. عوسمان فەرمووی: "أشهد أن لا إله إلا الله وأشهد أن محمدا رسول الله" موسڵمان بووە.
چاوشارکێ
چاوشارکێ جۆجۆ یان قەرەقەرە یارییەکی بەناوبانگە لەناو منداڵان، کە بەلانی کەم لە نێوان دوو کەس (یان زۆربەی کات سێ یان زیاتر) ئەنجام دەدرێت. یاریکەرەکان خۆیان دەشارنەوە لەو کەسەی کە چاوی داخستووە، ئەو کەسەی چاوی داخستووە تا ژمارەیەکی دیاریکراو دەست بە ژماردن دەکات و دواتر پێویستە ئەوانە بدۆزێتەوە کە خۆیان شاردووەتەوە.
ڕەشەبای برووسکاوی
ھەورەبروسکە زیاتر لە نیوەڕۆ و ئێواران ڕوودەدات، کاتێک گەرمای خۆر بەرگەھەوای گەرم کردووەتەوە. دەتوانن لە کاتەکانی تری ڕۆژدا ڕوو بدەن، بەڵام کەمتر باون. ھەورەبروسکە سەرچاوەیەکی گرنگی بارانبارینە بەتایبەت لەو ناوچانەی کە بە درێژایی ساڵ بارانێکی زۆر نابارێت. لە ھەندێک شوێن ڕەنگە ڕەشەبای بروسکاویی سەرچاوەی سەرەکی بارانبارین بێت لە مانگەکانی ھاویندا.
سووڕی ژیان
لە قۆناغی بڕینی ڕەشەبای برووسکاویی یان پەرشوبڵاوی ڕەشەبای برووسکاویی، بەزۆری زریانەکە وزەی خۆی لەدەست دەدات و دەست دەکات بە لاوازبوون. لەگەڵ ڕاھاتنی ھەوای گەرم و شێدار کە سووتەمەنی زریانەکەی دەدا، ئەو ئاوە بەرزانەی کە دەیانھێشتەوە دەست دەکات بە پەرشوبڵاو. بەبێ ئاوەڕۆی سەرەوە، ھەورەکە دەست دەکات بە کەوتنە خوارەوە و زریانەکەش دەست دەکات بە بڕین.
پۆلێنکردن
ڕەشەبای سووپەرسێڵ: ئەمانە توندترین جۆری ڕەشەبایە کە دەتوانێت گەردەلوولێکی بەھێز و درێژخایەن و تەپوتۆزی گەورە و بای زیانبەخش بەرھەم بھێنێت. تایبەتمەندن بە ڕژانی سەرەوەی سووڕاوە و زۆرجار پەیوەندییان بە میزۆسیکلۆنەوە ھەیە لە پێکھاتەی زریانەکەدا.
جووڵە
ھەروەھا ڕەنگە ڕەشەباکان جووڵەی تاکەکەسی لەناو کۆمەڵگەی زریانی گەورەتردا نیشان بدەن. ئەمەش بەھۆی گۆڕانکاری جیاواز لە خێرایی با و ئاراستەی ئامادەبوون لە کاتی زریانەکەدا. بۆ نموونە، ڕەشەبای سەرەوە و خوارەوە لەناو زریانەکەدا دەتوانێت ببێتە ھۆی ئەوەی زریانەکە بە ئاراستەی جیاواز لە ئاستە جیاوازەکانی بەرگەھەوادا بجوڵێت.
بیران
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
جینشی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:پلەی ئەکادیمی پۆل:مێژووی خوێندن و پەروەردە لە چین پۆل:مێژووی خوێندن و پەروەردە بەپێی وڵات پۆل:مێژووی شاھانەی چین
کتێبخانەی ماراتی گرانت سانگراھالایا
ھەڵبژاردن
لە ھەڵبژاردنی سێ ساڵەی ماراتی گرانت سانگراھالایادا، ڤیدیادار تانێکار، نووسەر و بڵاوکەرەوە وەک سەرۆک لە ئەیلوولی ٢٠٢١دا سەرکەوتنی بەدەستھێنا.
پێدارە
جوگرافیا
پێدارە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کانی ھەنجیری خواروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی عیسابەگی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی خوردەلوکی خواروو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سێکانیان.
١٥١٦ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1516 (توضيح)
ئاسین
100px|وێنۆک ئاسین(Asin؛ لەدایکبووی ٢٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٥) پێشووتر خانمەکتەرێکی ھیندی بووە، لە فیلمەکان بە زمانی ھیندی و تێلووگو دەردەکەوت. و بە ھەشت زمان قسە دەکات
تیمار، سورداش
جوگرافیا
تیمار لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شێخ باخ و لە باشوور لەگەڵ گوندی خوردەلوکی خواروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارۆچکەی سورداش و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی خان.
تا ماتەمی گوڵ... تا خوێنی فریشتە
٥. قەسیدەی «کەرنەڤال»
سلێمانی ١٩٩٠
٦. قەسیدەی «شار»
پایزی ١٩٨٧
یۆسف میخایلۆڤیچ ئۆرانسکی
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی.
ئەستێرک
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
عەقیدەی تەحاویە
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان پۆل:کتێبەکانی ئەھلی سونە و جەماعە
خوردەلوکی خواروو
جوگرافیا
خوردەلوکی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی خوردەلوکی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی کەڵەباش و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی شۆک و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی پێدارە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئەلن جۆنسن سیرلیف
ئەلن لە زانکۆی ھارڤارد خوێندوویەتی. ئەو بەر لەوەی ببێتە سەرۆک ئەوا لە ماوەی ساڵانی ١٩٧٠ بۆ ١٩٧٤، جێگری وەزیری ئابووری وڵاتەکەی بوو، دواتر ١٩٧٩ بۆ ١٢ی نیسانی ١٩٨٠ بوو بە وەزیری ئابووری. ئەو چەند ساڵێک لە بانکی جیھانی لە ناوچەی کاریبیان و ئەمریکای لاتین کاری کردووە.
شێن ینمۆ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:مردووانی ١٩٧١ پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٣ پۆل:وێژەی چینی پۆل:چاندی چینی پۆل:شاعیرە چینییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:شاعیرانی کۆماری چین پۆل:ھونەرمەندانی ژێجیانگ پۆل:شاعیرانی ژێجیانگ پۆل:شاعیرانی کۆماری گەلی چین پۆل:خۆشنووسەکانی کۆماری گەلی چین پۆل:خەڵکی ھوژۆو پۆل:شیعر لە چینی کلاسیکی پۆل:شۆڕشی چاندیی چین پۆل:مامۆستاکانی زانکۆی پێکینگ
تیۆری گشتیی دامەزراندن، سوود و پارە
سەرچاوەکان
پۆل:تیۆرە ئابووریەکان پۆل:ئابووری لە ١٩٣٦
سیڤی
کات و شوێنی کاری لە پێشینەت یەک بە دوای یەک بنووسە
ئەم بەشە پەیوەندییەکی تەواوی بە بەشی پێشترەوە ھەیە و وەک تەواوکەرێکە بۆی، کاتێک لە بەشی پێشودا سەرنجی کەسی ھەڵسەنگێنەر رادەکێشیت، لێرە وردەکاری زیاتر دەخوێنێتەوە.
زمانەکان
لەم بەشەدا لیستی ئەو زمانانە بنووسە کە دەیانزانی، لەگەڵ نووسینی ئاستی لێھاتوویت لە ڕووی قسەکردن و نووسین و خوێندنەوە.
ڕاھێنان
چاوپێکەوتن
ڕاستیەکان و ئەزمون وزانیاریەکانی رابوردوویان بە بیر بھێنەوە بۆ پاڵپشتیکردنی وەڵامەکانت
ئەگەر تۆ گەڕانی خۆت کردبێ لەسەر کۆمپانیاکە و بوارو ھێڵی بەرھەمەکەی بەشێوەیەکی بەرفراوان ئەو کاتە دەتوانی وەکو کەسێک قسە بکەیت کە لە ناو کۆمپانیاکە کاردەکات وسەرسام دەبێ بە پێشبینی کردنت وەکو ئەندامێک لەسەر بابەتە پەیوەندیدارەکان. بەردەوامی ڕێچکەی گفتوگۆکردنەکە بپاریزە بە دەرخستنی راستیەکانی فیربویت سەبارەت بە کۆمپانیا و بەرھەمەکانی وە پێش بڕکێکارەکان دەریدەخات کە چۆن خۆت پڕچەک کردوە بە لیزانیە بێھاوتاکانت و ئەزمونەکانت، دەتوانێ پۆزەتیڤانە کار بکاتە سەر دراو.
بەڵێن مەدە کاتێک لە جێگایەکدا نیت بۆ گەیاندنی یان جێ بەجێکردنی. زیاد بڕوا بە خۆبوونت لە کۆتاییدا توشی گرفتت دەکات، لەگەڵ کاردانەوە مەترسیدارەکان، بەڕاستی دەبێ ئەو کارە قبووڵ بکەیت. پەروشانە پەرە بە لێزانیەکانت بدە بەڵام تەنھا پشت بە ڕاستیەکان ببەستە
چیای پیرەمەگروون
پێکھاتەی چیاکە
چیای پیرەمەگروون بەشێوەیەکی قۆقزیی چەماوەتەوە، ئەم قۆقزییە بە درێژایی ٢٥کم لە باشووری رۆژھەڵاتەوە بەرەو باکووری رۆژئاوا درێژ دەبێتەوە و دەڕوانێت بەسەر ناوچەی مێرگەپاندا.
سەبارەت بە ئاژەڵی کێوی، ژمارەیەکی زۆر کەم ئاژەڵی کێویی لێ دەژی، زۆرێکیان بەھۆی راو و گەیشتنی دەستی مرۆڤ بە ناوچەکە لەناوچوون، ئەمە جگە لە ھۆکاری تێکچوونی ژینگەی ناوچەکە بەھۆی شەڕ و بەکارھێنانی ھەندێک کەرەستەی زیانبەخش لە کاتی شەڕەکاندا.
پیرەمەگروون، چیایەکی بورکانییە، کە لە سلێمانییەوە سەیری دەکەیت؛ شێوەی دەموچاوی کەسێک نیشان دەدات کە رووی بۆ سەرەوە بێت، بەھۆی ئەوەی پلەکانی گەرما لە چیاکەدا زۆر نزمە، بە درێژایی ساڵ بەفری لێ نابڕێت.
شەریعەتی مووسا
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوە ئایینییەکان
ناحیەی ناوەندی قەزای چەمچەماڵ
جوگرافیا
ناحیەی ناوەندی قەزای چەمچەماڵ ھاوسنوورە لەگەڵ؛
لەسەردەمی ئینگلیز و پاشایەتییدا(١٩١٨ - ١٩٥٨)
لەم ماوەیەدا قەزای چەمچەماڵ لە سنووری پارێزگای کەرکووک، لە سێ ناحیە پێکھاتبوو ناحیەی ناوەندی قەزای چەمچەماڵ، ناحیەی سەنگاو و ناحیەی ئاغجەلەر، وەھیچ گۆڕانکارییەک لە کەرتەکان و یەکە کارگێڕییەکانیدا نەکرا.
سەردەمی کۆماری(١٩٥٨-١٩٩٠)
ئەم سەردەمە بە نەمانی دەسەڵاتی پادشایی و دەستپێکردنی سەردەمێکی نوێیە، ئەم سەردەمە پڕە لە گۆڕانکاری سیاسی، حکومی عەبدولکەریم قاسم (٥) ساڵ، نەتەوە پەرستەکان بە سەرکردایەتی عەبدولسەلام عارف، دواتر براکەی عەبدولڕەحمان عارف (٥) ساڵ، دەسەڵاتی بەعسییەکان لە دوو قۆناغدا، ئەحمەد حەسەن بەکر (١٩٦٨ - ١٩٧٩) و سەددام حوسێن (١٩٧٩ - ٢٠٠٣)، دەسەڵاتی سەددام لەسەر ئەم قەزایە تا ساڵی ١٩٩١ بوو. کاریگەری ئەم فرە دەسەڵاتە و دەستتێوەردانی وڵاتانی ئیقلیمی و نێودەوڵەتی لە سیاسەتی عێراق، لەسەر گۆڕاکارییە کارگێڕییەکان بە زەقی دەردەکەوێت، زۆربەی زۆری ئەو گۆڕانکارییانە سیاسی بوو، ئامانجی لە ناوبردنی بزوتنەوەی سیاسی کوردستان بوو، وە گۆڕینی دیمۆگرافیای ناوچە ستراتیژییەکان بوو، بەتایبەت ئەوانەی دەوڵەمەند بوون بە سامانە سروشتییەکان. قەزای چەمچەماڵ لەم ماوەیەدا سەر بە پارێزگای کەرکووک بوو لە ڕووی کارگێڕییەوە ھیچ گۆڕانکارییەک ڕووی نەدا لە کەرت و ناحیە و گوندەکانیدا. 450px|وێنۆک|ناوەڕاست|نەخشەی کەرتەکانی ناحیەی ناوەندی قەزای چەمچەماڵ لە ساڵی ۱۹۷٥دا 450px|وێنۆک|ناوەڕاست|نەخشەی کارگێڕی قەزای چەمچەماڵ لە ساڵی ۱۹۷٥دا 450px|وێنۆک|ناوەڕاست|نەخشەی کەرتەکانی ناحیەی ناوەندی قەزای چەمچەماڵ لە ساڵی ۱۹۷۹دا
450px|وێنۆک|ناوەڕاست|نەخشەی کارگێڕی قەزای چەمچەماڵ لە ساڵی ۱۹٨۷دا 450px|وێنۆک|ناوەڕاست|نەخشەی قەزای چەمچەماڵ لە ساڵی ۱۹٨۷دا
نامیبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
ڕائیل
وێنۆک| کۆبوونەوەیەکی گشتیی ڕائیلیستەکان لە ساڵی ٢٠٠٦ لە گەڕەکی ئینسادۆنگ لە شاری سیئۆل لە کۆریای باشوور کە ناڕەزایەتیان دەربڕی بەرامبەر بە قەدەغەکردنی سەردانی کلۆد ڤۆریلۆن بۆ کۆریای باشوور لەلایەن حکومەتی کۆریای باشوورەوە. وێنۆک| ئادەم و حەوا و ئیلۆهیمی لە دەرەوەی زەوی (بەپێی بزووتەوەی ڕائیلیزم) کلۆد مۆریس مارسێل ڤۆریلۆن لەدایکبووی ٣٠ی ئەیلوولی ١٩٤٦، دامەزرێنەر و سەرکردەی ئێستای ئایینی ڕائیلییە.
سەرچاوە
پۆل:ژیاننامە پۆل:دامەزرێنەرانی ئایینە جیاوازەکان پۆل:ڕائیلی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦ پۆل:زیندووان
ئێلی (کەسایەتی)
ئێلی لە دوایینی ئێمە ١
ھەروەھا کارەکتەری ئێلی بەھۆی ژیری و نوکتەیییەکەیەوە دیارە، کە ساتەکانی ھێواشی لە جیھانێکی تاریک و توندوتیژدا دەڕەخسێنێت. پەیوەندییەکەی لەگەڵ جۆڵ بەدرێژایی یارییەکە گەشە دەکات، چونکە پێکەوە ڕووبەڕووی چەندین تەحەدا دەبنەوە و فێردەبن پشت بە یەکتر ببەستن.
دولکان
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئێلی (کەسایەتی)
زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی
لە مانگی ئابی ٢٠٢١ەوە، وێنەگرتنی زنجیرە تەلەڤیزیۆنی دوایینی ئێمە بە فەرمی کۆتایی ھات. ئەم زنجیرەیە لەلایەن کەناڵی ئێچ بی ئۆ بەرھەمدەھێنرێت و پێدرۆ پاسکال ڕۆڵی جۆڵ و بێلا ڕامسی ڕۆڵی ئێلی دەگێڕێت. بەرنامەکە لەسەر بنەمای یارییە ڤیدیۆیییە بەناوبانگەکەی ھەمان ناوە و لەلایەن کرایگ مازینەوە پەرەی پێدەدرێت کە بە دروستکردنی زنجیرە بەناوبانگەکەی ئێچ بی ئۆ ناسراوە بەناوی چرنۆبڵ.
عومەر سەید عەلی
ژیانی سیاسی
لە ١٩٧٤ عومەری سەید عەلی بووەتە پێشمەرگەی شۆڕشی ئەیلوول تا نسکۆی شۆڕش بەردەوام بووە، لە ١٩٧٥ بووەتە ئەندامی سەرکردایەتیی کۆمەڵە. لە ١٩٧٦ پاش ئاشکرابوونی ڕێکخستنەکەیان، عومەری سەید عەلی لەگەڵ شەش سەرکردەی کۆمەڵە دەچێتە ئێران، لەوێ دەستگیر دەکرێن و ڕادەستی عێراق دەکرێنەوە. دواتر لەلایەن حکوومەتی عێراقەوە لە ١١ی تەممووزی ١٩٧٦ شەش ساڵ زیندانی بەسەردا سەپێنرا، ساڵی ١٩٧٩ بەر لێبوردنی گشتی کەوت و ئازاد کرا. دوای ئازادبوونی لەزیندان، عومەری سەید عەلی بە ئەندامی سەرکردایەتی کۆمەڵە و سەرکردایەتی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان ھەڵبژێردرا. لە ١٩٨٠ بەھۆی بۆردومانی فڕۆکە لە بناری کێوەڕەش بریندار بووە، بۆ وەرگرتنی چارەسەر ڕەوانەی سوید کرا، لەوێ سەرپەرشتی ڕێکخستنەکانی یەکێتی کردووە لە ئەورووپا. لە ھەموو کۆنگرەکانی یەکێتیدا، عومەری سەید عەلی بە ئەندامی سەرکردایەتی و پاشان مەکتەبی سیاسی ھەڵبژێردراوە. ھەروەھا ماوەیەک سەرۆکی شاندی یەکێتی بووە بۆ گفتوگۆکردن لەگەڵ پارتی بۆ پڕۆسەی ئاشتی. جگە لەکاری حزبی، عومەری سەید عەلی، لە ١٩٩٢ بووەتە ئەندامی پەرلەمانی کوردستان. ماوەیەکیش بەرپرسی مەکتەبی دارایی یەکێتی و بەرپرسی مەڵبەندی سلێمانیی یەکێتی بووە. ساڵی ٢٠٠٩ لەگەڵ نەوشیروان مستەفا، و قادری حاجی عەلی، و عوسمانی حاجی مەحموود، و محەممەد تۆفیق ڕەحیم، دەستی لە ئەندامێتی مەکتەبی سیاسی یەکێتی کێشایەوە، و بۆ ھەڵبژاردنەکانی ٢٠٠٩ لەسەر لیستی گۆڕان خۆی کاندید کرد و دواتر کشایەوە. عومەری سەید عەلی، پێش ئەوەی بە ڕێکخەری گشتیی گۆڕان ھەڵبژێردرێت، سەرپەرشتیاری فراکسیۆنەکانی گۆڕان بووە. ساڵی ٢٠١٦ و پێش کۆچی دواییی نەوشیروان مستەفا کاتێک بۆ وەرگرتنی چارەسەری پزیشکی لە بەریتانیا بوو، لەڕێی باڵیۆزخانەی عێراقەوە لە لەندەن بریکارنامەیەکی گشتی بۆ عومەری سەید عەلی کرد، بۆ ئەوەی کارە یاسایییەکانی گۆڕان ڕابپەڕێنێت.
نامیبیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
نامیبیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
ھێرتا مولەر
ئەو لە ساڵی ١٩٧٦، لە کارگەیەکی ئەندازیاری وەک وەرگێڕێک دەستبەکار بوو، لە ساڵی ١٩٧٩ لەکارەکەی دوورخرایەوە ئەمەش لەدوای ئەوەی کە ڕەتی کردەوە کار بۆ پۆلیسی نھێنی لە ڕژێمی کۆمۆنیستی وڵاتەکەی بکات، دواتر بۆ گوزەرانی ژیانی کاری مامۆستایەتی دەکرد لە باخچەیەکی ساوان و ھەروەھا وانەی تایبەتی بۆ زمانی ئەڵمانی دەگووتەوە.
دەیکرێ مۆنتگۆمەری
دەیکرێ کاید مۆنتگۆمەری-ھاڕڤی (لەدایکبووی ٢٢ی تشرینی دووەمی ١٩٨٤) ئەکتەرێکی ئوسترالییە. بەڕۆڵی بیڵی ھارگرۆڤ لە شتە نامۆکان و جەیسن، پارێزەرە سوورەکە، لە دروستکراوەی ٢٠١٧ی Power Rangers. لە ١١ی تەممووزی ٢٠١٩، پۆدکاستی خۆی بڵاوکردەوە بەناوی "DKMH"، کە شیعرەکانی خۆی تێدایە.
تاھیر یاروەیسی
تاھێر یاروەیسی ناسراو بە وسا تاھێر (١٩٤٠ لە گاوارە - ١٦ی تەممووزی ٢٠١٩ لە کرماشان) مۆسیقازان و مامۆستای ئامێری تەموورە بوو. تاھێر یاروەیسی بەدوای تەمەنێک چالاکی لە بواری مۆسیقا بە تایبەت ئامێری تەموورە و مۆسیقای یارسان، لە کۆتاییەکانی تەمەنی تۆشت نەخۆشی بوو و بەدای ماوەیەک کە لە کۆمادا بوو، لە ١٦ی تەممووزی ٢٠١٩ لە نەخۆشخانەی بێستوونی شاری کرماشان کۆچی دواییی کرد.
١٥٣٥ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1535 (توضيح)
پێڕستی شارەکانی سووریا
شارەکان (پارێزگا و قەزاکان)
ژمارەی دانیشتووانەکان ھی سەرژمێریی فەرمیی ٢٠٠٤ە.
ئەمریکییەکان
سەرچاوەکان
پۆل:ئەمریکییەکان
فراکتاڵ
وێنۆک|250px|[[کلووبەفری کۆخ سادەترین نموونەی فراکتاڵە]] فراکتاڵ پێکھاتەیەکی ئەندازەیییە، کە لە گەورەکردنەوە و دووبارەکردنەوەی شێوە ئەندازەییەکانی لێکچووی شێوە بنەڕەتییەکە پەیدا دەبێت. بە دەستەواژەیەکی تر فراکتاڵ بە پێکھاتەیەک دەوترێت کە ھەر بەشێکی ھاوشێوەی شێوە گشتییەکەیە. فراکتاڵ لە دوور و لە نزیکەوە یەکسان دەبینرێت، بەم تایبەتمەندییەی فراکتاڵ دەڵێن لەخۆچوویی (self-similar). فراکتالەکان یەکێک لە ئامرازە گرینگەکانی گرافیکی کۆمپیوتەرین. وشەی فراکتاڵ لە ساڵی ١٩٧٦ لەلایەن ماتماتیکزانی فەڕانسەوی بێنۆیت ماندێلبۆرت ھاتە ناو دونیای بیرکارییەوە.
بۆ دوایین جار
سەرچاوەکان
پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئێرانییەکان
سردی بچوک
جوگرافیا
سردی بچوک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سێکانیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی ھەنجیری عەواڵان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی دولکان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شێخ زەینەڵ.
کۆمەڵکوژیی پردێ
کۆمەڵکوژیی پردێ ڕووداوێک بوو لە ٢٨ی ئازاری ١٩٩١ کە سوپای عێراق ١٣٥ تورکمانی عێراقی لە شارۆچکەی پردێ کردە ئامانج، لەو کۆمەڵکوژییە زۆربەیان پیاو بوون و منداڵ و گەورە بوون، بەڵام ژنانیش کوژران ڕژێمی بەعسی سەدام حوسێن خەڵکی قەدەغە کرد کە بە زمانی گشتی بە زمانی تورکی قسە بکەن و ئاھەنگی ھەر نەریتێکی تورکمانی بە گشتی بگرن.
سەرچاوەکان
پۆل:جینۆسایدەکان پۆل:عێراق لە ١٩٩١ پۆل:سەدەی ٢٠ەم لە عێراق پۆل:ململانێکانی ١٩٩١ پۆل:کۆمەڵکوژیەکان لە عێراق پۆل:تاوانەکانی شەڕ پۆل:شەڕەکانی عێراق پۆل:پاکتاویی ڕەگەزی پۆل:شەڕی کەنداو
جۆرج ئێچ دەبلیوو بوش
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٤ پۆل:مردووانی ٢٠١٨ پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ھۆڵەندی پۆل:نووسەرانی سیاسیی ئەمریکی پۆل:وەرگرانی مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی پۆل:بازرگانانی ئەمریکی لە سەدەی بیست و یەکەم پۆل:نووسەرانی ناخەیاڵی ئەمریکا لە سەدەی ٢١ پۆل:کات کەسایەتیی ساڵ
ڕۆستەم کەندی
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
سوڵتانی
مێژوو
ئەم گوندە بۆ یەکەمجار کە ئاوەدانکراوەتەوە و خانووی تیادا کراوە لە ساڵی (١٩٤٦ز)دا بووە، لەسەر دەستی (جانگیر عەزیزی نەوەی حاجی مەردەخان)ی شکاکی لە تیرەی (گەورک)، کە لە بنەچەدا خەڵکی گوندی لۆرەشیرینی ناوچەی شپیرانە، لەگەڵ خێزانی کەناوی (نازێ ئەلیاسی)ە لە بابەوە لە بنەماڵەی ئەحمەدی خانین، لەو سالەدا کەھاتوونەتە ھەواری کوێستان ئیتر نەگەڕاونەتەوە و ئەم گوندەیان ئاوەدان کردووەتەوە.
نۆکەندی ئەستەمبوڵ
بیرۆکە سەرەتایییەکان
لە ١٦٥٤ لەسەردەمی سولتان محەممەدی چوارەم فەرمان دەرکراوە بۆ جێبەجێکردنی پڕۆژەکە، ھەروەھا سولتان مستەفای سێیەم (١٧٥٧–١٧٧٤)ھەوڵی جێبەجێکردنی پڕۆژەکەی داوە بەڵام بەھۆی کێشەی ئابوورییەوە جێبەجێ نەکراوە. لەسەردەمی سولتان مەحموودی دووەم (١٨٠٨–١٨٣٩)لیژنەیەکی سولتانی پێک ھێنراوە بۆ پشکنین و لێکۆڵینەوەی پڕۆژەکە. بەڵام ھیچ ھەنگاوێک بۆ جێبەجێکردنی نەھاوێژرا.
ئامانج
ئەم خشتەیەی خوارەوە قەبارەی کۆی گشتی ڕەتبوونی کەشتییەکان ڕوون دەکاتەوە کە ساڵانە بە نۆکەندی بەسفۆردا ڕەت دەبن
پێڕستی دەزگاکانی بۆشایی
جۆری دەزگاکان
ھەندێک لە دەزگاکان کاریان بە تەواوی لێکۆڵینەوە و ئاشکراکردنی زانیاری و ھەوڵدان بۆ زانینی زانیاری نەزانراوەکان لە گەردوون و زەوی ھەندێکیش لە دەزگاکان بوونیان ھەیە بۆ وشیاری مرۆڤەکان لە پێگەشتن و تێگەیشتنی ئەو بەشەی کە مرۆڤ بە ھەزاران ساڵە دەیەوێ لە گەردوون تێیبگات و بیگەیەنێتە تەواوی مرۆڤەکانی دیکە.
ئالبانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ئالبانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
جیۆنگ یو-می (خانمەکتەر، لەدایکبووی ١٩٨٤)
جیۆنگ یو-می خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە بەباشترین شێوە بەھۆی درامای شازادەی سەربان ناسراوە.
ناوچەی تەختی سڵێمان
گوندستانی سارۆخ
لە ١٣ گوند پێکھاتووە:
ئالبانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
تەواوکاریی گاوسی
وێنۆک|چەپ|وێنەی ڕوونکردنەوەی فانکشنی (چەماوە شینەکە) و ناوچەی سنووردراو نێوان فانکشنەکە و تەوەری X ەکان (ناوچە سوورەکە) یەکسانە بە: تەواوکاریی گاوسی بە تەواوکاریی لە حاڵەتێکی تایبەتی فانکشنی گاوسی  ، لەسەر تەوەری ژمارە ڕاستەقینەکان دەوترێت. ناوی ئەم تەواوکارییە لە ناوی ماتماتیکزانی ئەڵمانی، کارڵ فریدریش گاوسەوە، وەرگیراوە و لە تەواوکارییە گرینگ و سەرنجڕاکێشەکانی ماتماتیکە.
ئیمڕا ئەردۆغان
ژیان و پیشە
لە کاتێکدا ئیمرا لە قوتابخانەی ناوەندی لە دیاربەکر دەیخوێند، یەکەم ئەلبوومی پیشەیی خۆی بەناوی "ئاگام ئاگام" لە ساڵی ۱۹٨۳ بڵاوکردەوە و بە ناوی "ئیمڕای بچووک" هەنگاوی ناوە ناو جیهانی مۆسیقا، لە ساڵی ۱۹٨٥ ئەلبوومی "گولوم" بڵاوکرایەوە و ڕۆڵی سەرەکی لە فیلمی " خەڵکی هەژار". ۱۹٨٥' ئەلبوومی "بریندار" سەرنجی زۆری ڕاکێشا. پاشان بە ئەلبوومەکانی "چەمانەوەی مل " و "جیاکردنەوە" ژمارەی پێوانەیی فرۆشتنی شکاند. گەیشتە ژمارەیەک کە پێشتر کەس بەدەستی نەهێنابوو. ئەلبوومی " من ناتوانم بڕوم" زیاتر لە ۲,٥۰۰,۰۰۰ دانە فرۆشراوە. ئەلبوومی "سەلام سێڤچیلەرمە" کە لە ساڵی ١٩٨٧ بڵاوکرایەوە، دوا ئەلبوومە کە بە ناوی "کوچوک ئێمرا" بڵاویکردەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١ پۆل:زیندووان
تۆفیق سوەیدی
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٣ پۆل:مردووانی ١٩٦٨ پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:خەڵکی بەغدا پۆل:دەرچووانی زانکۆی پاریس پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٢
شێخ باخ
جوگرافیا
شێخ باخ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قەرەنگوێ و لە باشوور لەگەڵ شارۆچکەیی سورداش و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سێکانیانی شێخ باخ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی مەیدان.
پەشێویی كه‌سایه‌تی
پێوەرە فەرمییەکان بۆ دەستنیشانکردنی تێکچوونی کەسایەتی یان لە پەرتووکی ڕێنمایی دەستنیشانکردن و ئاماری تێکچوونە دەروونییەکان یان لە پۆلێنبەندی ئاماری نێونەتەوەییی نەخۆشیەکان و کێشەکانی پەیوەست بە تەندروستیدا ھاتووە کە لەلایەن ڕێکخراوی تەندروستی جیھانییەوە بڵاوکراوەتەوە.
پلەنێت مات
پلەنێت مات ئینسایکڵۆپیدیایێکی سەرھێڵ و ناوەڕۆک ئازادی ماتماتیکە لەلایەن Nathan Egge دروست کراوە و لە ئێستادا Virginia Tech خاوەنیەتی. خانەخوێی پڕۆژەکە لە ئێستادا زانکۆی واتەرلوویە. پلەنێت مات لەو کاتەوە دەست بە کار بوو کە ئینسایکڵۆپیدیای بەناوبانگی ماتماتیک، ماتوۆرڵد لەسەر داوای چاپەمەنی CRC، دژ بە وۆلفرێم ڕیسرچ و ئێریک ویستیەن، لەسەر بڕیاری دادگا، بۆ ماوەیەکی کاتی داخرا.
مارکێتینگ
پێناسە
لە ھەر کوێ و ھەر کاتێک چوار بنەمای پێویستی، پێویستی، فاکتەر بۆ پێویستی و بازرگانی بوونی ھەیە، بازاڕ و مارکێتینگ زاڵە.
بەرھەم
ئاڕاستەکردنی بەرھەم لەسەر ئەو بیرۆکەیە بنیاتنراکە کە بە یەکسانی، کڕیاران بەرھەم دەکڕن کە کوالێتی و کارایی بەرزتریان ھەیە. بەئەقڵییەتێکی ئاوا ستراتیژی مارکێتینگ جەخت لەسەر " چاکبونەوەی بەردەوام " دەکاتەوە.
مارکێتینگی کۆمەڵایەتی
ھەڵمەتەکانی مارکێتینگی کۆمەڵایەتی لە ڕیکلامکردن لە میدیا و ڕادیۆ و تەلەڤیزیۆندا زیاتر دەبێت لەوانەیە ئامرازە فراوانەکانی وەک سپێنسەر یان مارکێتینگی سەرھێڵ لەخۆ وەگرێت. ھەڵمەتەکانی تەندروستی گشتی بە مەبەستی کەمکردنەوەی جگەرەکێشان، خواردنەوەی مەی، بەکارھێنانی ماددەی ھۆشبەر، زۆرخواردن و سێکسی مەترسیدار بووە ھەڵمەتە ژینگەیییەکان، دیالۆگ و پشتیوانی بۆ بیابان و بیابانەکان، کارایی ھەوای پاک و وزە بەرز دەکاتەوە. لەکاتێکدا کەسانی تر بەدوای شتەکانی وەک پلاندانی خێزان، مافی مرۆڤ، گەندەڵی و ڕەگەز، وەک یەکسانی ڕەگەزیی دەگەڕێن. بانگەشەی مارکێتینگی کۆمەڵایەتی بەزۆری لەلایەن ڕێکخراوە حکومی و ناحکومییەکان بەڕێوەدەبرێت لەگەڵ ئەوەشدا، لەوانەیە ڕێکخراوەکانی کۆمپانیاش بەشداری بکەن لە ھەڵمەتەکانی مارکێتینگی کۆمەڵایەتیدا.
جۆرەکانی مارکێتینگ
مارکێتینگ جۆری جۆراوجۆری ھەیە:
نەوەی سێیەمی مارکێتینگ: توێژینەوە، بەرھەمھێنان، مارکێتینگ، پەیوەندی بەردەوام لەگەڵ کڕیاردا بۆ چوونە ناو مێشک و دڵی.
لەنەوەی سێیەمی بازاڕی کاتلەر دا ھاتووە کە ئەمڕۆ پێویستە تا دوای بەکاربردنیش لەگەڵ بەکاربەرەکان یاوەری بکەین بۆ ئەوەی لەپرۆسەی فرۆشتندا سەرکەوتووبێت پێویستە بەڕێوەبەرانی سەرکەوتووی مارکێتینگ لە جیھاندا ئەمڕۆ لە دوای بەکاربردنی لەگەڵ بەکاربەردا لە پەیوەندیاندا بن و وەڵامی پێویستییەکانیان بدەنەوە لە کاتی بەکاربردنی و پاش دا. ٢٣] ڤێرژنی سێیەمی مارکێتینگ چەمکی مارکێتینگ دەخاتە نێو دیمەنی ئاواتو ئاواتەکانی مرۆڤ و بەھاو ڕۆحییەوە. ڤێرژنی سێیەمی مارکێتینگ لەو بڕوایەدایە بەکاربەر ەکان ئەو مرۆڤە بێخەوشو پڕن کە ھەرگیز ھیواو پێداویستییەکانی تریان نابێت پشتگوێ بخرێت، بۆیە ڤێرژنی سێیەمی مارکێتینگ مارکێتینگی سۆزداری تەواو دەکات لەگەڵ مارکێتینگی ڕۆحی مرۆڤ.
گوندستانی ھەوشار
دابەشی کارگێڕی
لە ١١ گوند پێکھاتووە:
بزورگی
جوگرافیا
بزورگی لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی سیاوەشان و لە باشوور لەگەڵ گوندی سنجەڵێ و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی قۆخی بابەشێخ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەیانان.
شیتەڵ و تێکەڵ
پوختە
ھەر حوکمێک کە زەین لەبارەی شتێکەوە دەیکات و ھەر قەزیەیەک کە ڕێکی دەخات، لە ڕاستیدا وەکوو ئەوە وایە ھەڵگیراوێک بخاتە سەر دانراوێک. ئەم خستنەسەرەش بە دوو جۆر دەکرێ: بە شیتەڵکردنی دانراو و دەرھێنانی ھەڵگیراو لە ئەو، یا بە تێکەڵکردنی دانراو لەگەڵ ھەڵگیراوێکی جیادا. حوکم یا قەزیەی شیتەڵ ئەوەیە کە تێیدا ھەڵگیراوەکە لە خودی دانراوەکەوە پەیدا دەبێ و لێی دەگیردرێ. واتە زەین بە شیتەڵکردنی دانراو، ھەڵگیراوی لێ جیا کردووەتەوە و خستوویەتە سەریەوە. بۆ وێنە، کە بوترێ «ھەموو تەنێک بەرفرەیی و ڕەھەندی ھەیە»، ئەم حوکمە حوکمێکی شیتەڵە، چونکە پێی ناوێ مرۆڤ لە تەسەووری تەن دەربچێ تا تەسەووری بەرفرەیی و ڕەھەند بدۆزێتەوە و بیخاتە پاڵی، ھەر ئەوەندە بەسە کە تێگەیشتەی تەن بۆ خۆی شیتەڵ بکاتەوە تاکوو پەی بە بەرفرەیی و ڕەھەندیش ببات. لە ڕاستیدا مانای تەن ئەوەیە کە خاوەن ڕەھەند بێ، ئەگینا تەن نییە. کەوابوو، قەزیەی شیتەڵ زانراوێکی نوێ نادات بە دەستەوە. بەڵام، حوکم یا قەزیەی تێکەڵ ئەوەیە کە ھەڵگیراو لە ناو دانراودا نەبێ و زەین لە جێگایەکی ترەوە ھێنابێتی و دابێتیە پاڵ دانراوەوە. وەک ئەوەی کە بوترێ «تەنەکان خاوەن قورسایین»، چونکە قورسبوون شتێک نییە کە لە خودی تەنەوە بگیردرێ، زەین بەجیا پەی پێ بردووە و بە تێکەڵکردنی لەگەڵ «تەن» قەزیەیەکی ساز کردووە. ئەم جۆرە قەزیانە زانراوی نوێ دەدەن بە دەستەوە.
ڕێگەی ئاوریشم (ڕێکخراوی ھونەری)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٩٨
دۆڵاوی تایتانیک
سەرچاوەکان
پۆل:ئاڕ ئێم ئێس تایتانیک
عیسابەگی
جوگرافیا
عیسابەگی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پێدارە و لە باشوور لەگەڵ گوندی کەڵاباشی قادربەگ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەڵەباش و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی زەرزی.
ڕێککاری کۆمەڵایەتی
شێوازەکانی ڕێککاری کۆمەڵایەتی
الف - مەشقکردن و ڕاھاتن: بەیەکیک لە شێوازە چاکاکەن دیاری کراوە چونکە لەسەر گوشار و سزا دانەمەزراوە بەھۆی ئەوەی کۆمەڵگە لە ڕێگەی مەشقکردن و ڕاھاتنەوە ھاوڵاتیان فێری ڕێککاری کۆمەلایەتی دەکات بۆ ئەوەی بیکەن بە بەشێک لە کەسایەتی تاکەکان و لەژیانی ڕۆژانەیاندا بەکاری بھێنن ئەو ڕێگایانەی کە کۆمەڵگا بۆ کاری مەشق و ڕاھێنان پەنای بۆ دەبات ب- گوشار و بەرپەرچدانەوە: یەکیکی دیکەیە لە شێوەزەکان بەڵام بە ڕێگایەکی چاک و لەبار دانانرێت لەگەل ئەوەش ڕێگایەکی ھەلە نییە چونکە ڕێککاری کۆمەڵایەتی لە بنەڕەتدا پشت بە دووبنەمای سەرەکی دەبەستێ ئەویش سزا و پاداشتە، ھەرکاتێک مەشق و ڕاھێنان لەگەڵ کەسیک سودی نەبوو ڕووبەرووی سزای توند دەبێتەوە و ڕێگا نادرێ ببێتە ھۆی زیان بۆ کەسانی دیکە جۆرەکانی گوشار و بەرپەرچدانەوە:
جیۆنگیۆن
یو جیۆنگ-یۆن (بە کۆری: 유정연; لەدایکبووی ١ی تشرینی دووەمی ١٩٩٦) خانمەگۆرانیبێژێکی کۆریای باشوورە ئەندامی Twiceـە،  لە گروپی کچانی کۆریای باشوور کە لەلایەن کۆمپانیای چێژبەخشی JYP دامەزراوە.
بەلەمە ڕزگارکەرەکانی تایتانیک
بەلەمی ڕزگارکەری تایتانیک بەلەمەکانی ڕزگارکەر یارمەتیدەرێکی زۆر بوون لە نوقمبوونی کەشتی تایتانیک لە ١٤–١٥ی نیسانی ١٩١٢. کەشتی تایتانیک ٢٠ بەلەمی ڕزگارکەری ھەبوو کە ١١٧٨ کەسی ڕزگار کرد، کەمێک زیاتر لە نیوەی ئەو ٢٢٠٩ سەرنشینەی ئەو شەوە خنکان.
کیک بۆکسینگ
زاراوەسازی
ئەمانە چەند زاراوەیەکی بنەڕەتی کیک بۆکسینگن کە گرنگە بزانن بۆ ئەوانەی دەست دەکەن بە وەرزشەکە. لەگەڵ پێشکەوتنی مرۆڤ، دەتوانێت دەست بکات بە فێربوونی تەکنیک و ستراتیژی زیادە بۆ بەکارھێنان لە بازنەی شەڕەکەدا.
مێژوو
یەکەم پاڵەوانێتی جیھانی فەرمی کیک بۆکسینگ لە ساڵی ١٩٧٤ لە لۆس ئانجلەس، کالیفۆڕنیا بەڕێوەچوو، و ئەم وەرزشە وەک ھونەرێکی جەنگی لە خۆیدا لەلایەن حکوومەتی ژاپۆنەوە لە ساڵی ١٩٧٥ ناسێندرا. لەگەڵ سەرھەڵدانی ڕێکخراوە جیاوازەکان بۆ بەڕێوەبردن و پێشخستنی وەرزشەکە.
لە ساڵانی نەوەدەکاندا، کیک بۆکسینگ بەھۆی سەرھەڵدانی ڕێکخراوەکانی وەک K-1 و Pride کە جەنگاوەرانی بەشە جیاوازەکانیان کۆکردەوە بۆ ئەوەی لە ڕووداوە بەرزەکاندا ڕکابەری بکەن، ناوبانگێکی زۆری بەخۆیەوە بینی. ئەمڕۆ کیک بۆکسینگ لە وڵاتانی جیھاندا ئەنجام دەدرێت و بووەتە بەشێکی سەرەکی لە دیمەنی وەرزشی شەڕانگێزیدا. لەگەڵ پەرەسەندنی کیک بۆکسینگ، شێواز و کۆمەڵە یاسای جیاواز سەریان ھەڵدا، ئەمەش بەندە بەو ڕێکخراوەی کە وەرزشەکە بەڕێوەدەبات. بۆ نموونە کیک بۆکسینگی تەواو بەرکەوتن ڕێگە بە لێدان و پەنجە دەدات بە جەستە و سەر، لەکاتێکدا کیک بۆکسینگی نیمچە بەرکەوتن تەنھا ڕێگە بە بەرکەوتنی سووک تا مامناوەند دەدات و بێ ھیچ لێدانێک بۆ سەر.
لە شەستەکانی سەدەی ڕابردوودا ژمارەیەک لە یاریزانانی کاراتێ لە ژاپۆنەوە دەستیان کرد بە پێشبڕکێ و وانەوتنەوە لە ئەمریکا، لەوێ ڕووبەڕووی پزیشکانی بۆکسێن و ھونەرە جەنگییەکانی دیکە دەبنەوە. ئەم گەردەلولکردنە بووە ھۆی پەرەسەندنی کیک بۆکسینگی ئەمریکی، کە سەرنجی لەسەر پەنجە و لێدان بوو نەک تەواوی لێدانەکان کە لە کاراتێی تەقلیدیدا دەبینرێن. لەو کاتەوە کیک بۆکسینگ بەردەوام بووە لە پەرەسەندن و بڵاوبوونەوەی لە سەرانسەری جیھاندا. بە گشتی مێژووی کیک بۆکسینگ یەکێکە لە ئاڵوگۆڕ و پەرەسەندنی نێوان چاندەکان، چونکە شێواز و تەکنیکە جیاوازەکان پێکەوە تێکەڵ بوون بۆ دروستکردنی وەرزشێکی شەڕکەری ناوازە و سەرنجڕاکێش دەخاتەروو.
تێڕوانینی گشتی
کیک بۆکسێن پێویستی بە ڕێژەیەکی زۆر لەشجوانی و ھێز و نەرمی ھەیە، ھەروەھا توانای تەکنیکی و ستراتیژی ھەیە. ئەم وەرزشە دەتوانرێت چێژ لە کەسانی ھەموو تەمەن و ئاستێکی لێھاتوویی وەربگرن، لە شەڕکەرانی کات بەسەربردنەوە تا وەرزشوانانی پیشەگەر.
نائووروو لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرتەنگ، ئەیوان
سەرتەنگ گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری کەلان، ناوچەی زەڕنە، شارستانی ئەیوان، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
پێڕستی باشترین فیلمەکانی بۆکس ئۆفیس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا لە ٢٠١٧
ئەمەی خوارەوە پێڕستی فیلمەکانە کە دانراوە بەپێی باشترین لە کۆتایی ھەفتەی بۆکس ئۆفیس بۆ ساڵی ٢٠١٧.
سەرچاوەکان
پۆل:٢٠١٧ لە سینەمای ئەمریکی
لیک
سەرچاوەکان
پۆل:ددان
نائووروو لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
نائووروو نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
گوندستانی ئەنسار
دابەشی کارگێڕی
لە ١٤ گوند پێکھاتووە:
نائووروو لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
سەرچاوەکان
پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
قومەرغان
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فرانسواز باری سینۆسی
فرانسواز باری سینۆسی لە ئایاری ٢٠٠٩، بڕواننامەی دکتۆری شانازی پێدرا لەلایەن زانکۆی تولەن. لە تەممووزی ٢٠١٩، لەلایەن زانکۆی نیو ساوز وەیڵز بڕواننامەی دکتۆرای شانازی لە پزیشکی پێدرا. ئەو لە ساڵانی ٢٠٠٦، ٢٠٠٩ ھەروەھا ٢٠١٣، لەلایەن حکوومەتی فەڕەنسا مێدالیای ڕێزلێنانی پایەبڵندی پێبەخشرا.
لە ھەشتاکان لەگەڵ بەربڵاوبوونەوەی ئایدز، زانایان وێڵ ببون بەدوای ھۆکارەکان، دواتر فرانسواز بووە دەستپێشخەرییەکی گەورە بۆ دۆزینەوەی ڤایرۆسی نەمانی بەرگری لە مرۆڤ (HIV).