cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ئازاد زال
ئازاد زال لە ئازاری ١٩٧٢ز لە گوندی (چاووشەلیکەیا \ چاڤشەلقیا؛ ناڤێ کەڤن گولەمیران) ی سەر بە ناوچەی سووری ئامەد لەدایکبووە. لە بەر دەستی باوکی پەروەردەی کوردی و عەرەبی خوێندووە. لە نێوان ساڵانی (١٩٧٩ بۆ ١٩٨٤)ز قوتابخانەی سەرەتایی بە زمانی تورکی خوێندووە، لەبەرئەوەی مامۆستاکەی کوردبووە، زۆر کاریگەریی چاندی تورکی لەسەر نەبووە، بۆماوەی پێنج (٥) ساڵ لە قوتابخانەکە بێ ناسنامە بووە لە بەرئەوەی ناسنامەی نەبووە، بۆ تەواوکردنی قوناغەکانی خوێندنی پێویستی بە ناسنامە بووە، لە بەر ئەوەی ناسنامەی نەبووە بوماوەی سێ (٣) ساڵ لە خوێندن دابڕاوە تا ناسنامەی دەرھێناوە و ناوی گۆڕراوە بو محەممەد و دەستی بە خوێندن کردووەتەوە. قوناغی ناوەندی و دواناوەندی لە ئامەد دەخوێنت، لە مانگی تشرینی یەکەمی ساڵی ١٩٩٢ لە بەر ھۆکاری ڕامیاری دەستگیردەکرێت. لەسەر پرسە سیاسییەکان دۆسیەی لەسەر دەکرێتەوە و بو ماوەی ٢٢ ساڵ و شەش مانگ سزای زیندانی بەسەر دەسەپێنن، لە زیندانەکانی ئامەد، ئەنتاب، گیرەسوونێ، و لە زیندانی تیپا فەیێ یا سینجانا ئەنقەرەیێ، بۆ ماوەی ١٢ ساڵ لە زینداندا دەمێنێتەوە. لە مانگی ئەیلوولی ساڵی ٢٠٠٢ لە زیندان ئازاد دەکرێت، لە ڕۆژنامەی ئازادی وەلات دەست بەکاری ڕۆژنامەوانی دەکات، لە ئازادیا وەلات ئەدیتوری بەشی جیھان و دیپڵۆماسی دەکات و کاری وەرگێڕانیش دەکات. پاشان دەچێتە ئەنستیتۆی کوردی ئامەد و لە بەرێوەبەری ئەنستیتوکەدا وەک بەر پرسی کاروباری وەشان دەستبەکار دەبێت. لە دووەمین کۆنگرەی ئاسایی کومەڵەی نووسەرانی کورد بۆ لیژنەی بەرێوەبەر خوی کاندید دەکات و وەک جێگری سەرۆکی کۆمەڵەکە ھەڵدەبژێرێت. لە ئەکادیمیای دێرۆکی ڕۆژھەڵاتی ناوەراست کار دەکات و لەو پێگەیەیدا خەبات بۆ کورد دەکات، و جیا لەم کارانە مامۆستای زمانی کوردییە، و کاری وەرگێڕان و نووسین و تیپرێزی (عەربی بۆ لاتینی \ لاتینی بو عەرەبی) دەکات، ڕووپەلسازی (میزانپاژ) پەرتووک، گۆڤار… دەکات. زال ژیانی خێزانی پێکھێناوە و خاوەنی دوو کچ و کوڕێکە.
پەتای جیھانیی کۆڤید-١٩ لە نەرویج
ھەتا ٢٧ی ئەیلوولی ٢٠٢٠، نەرویج ھەستابوو بە ئەنجامدانی ١٬٠٣٤٬٦٧٠ پشکنین و کۆی ژمارەی تووشبووانی پشتڕاستکراو ١٣٬٧٤١ کەس و ژمارەی گیانلەدەستدان ٢٧٤ کەس بوو. ڕاوژێکارێکی باڵا لە پەیمانگای نەرویجی بۆ تەندروستی گشتی ڕایگەیاندبوو کە یەکێک لەو ھۆکارانەی بارەکانی مردن بەڕێژەیەکی بەرچاو کەمترە لە وڵاتە ئەوروپییەکانی دیکە (وەک ئیتاڵیا، ئیسپانیا و شانیشینی یەکگرتووی بەڕیتانیا) بریتییە لە ژمارەی زۆری پشکنینی ئەنجامدراو لە نەرویج.
ڕامی مالیک
ژیانی کەسی
مالیک ھەمیشە دووپاتی کردووەتەوە کەوا شانازییە بۆی کەوا خەڵکی میسڕە. ھەروەھا توانای قسەکردنی بە زمانی عەرەبی ھەیە. دیارترین وتەی دەربارەی میسڕ لە چاوپێکەوتنێکی گۆڤاری GQدا بوو کەوا میسڕییەکان ستایشی قسەکانی ڕامیان کرد. لەکاتی وەرگرتنی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین ئەکتەر، مالیک ئاماژەی بەوەدا کە ئەو لە خێزانێکی پەنابەری میسڕییەوە ھاتووە، خۆشحاڵە کە مێژوویەک بۆ خۆی دەنووسێتەوە. ھەروەھا ئامادەیی خۆی بۆ بەشداریکردن لە فیلمێکی میسڕی دەربڕیوە.
٤٥١ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
شیوە
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کارێز، ئەنزەل
کارێز گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری ئەنزەلا نشیو، ناوچەی ئەنزەل، شارستانی ورمێ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
کەنعان ئیڤرین
کەنعان ئیڤرین(بە تورکی: Kenan Evren ; لە دایکبووی ١٧ی تەممووزی ١٩١٧ – مردن ٩ی ئایاری ٢٠١٥) سیاسەتمەدار و ئەفسەرێکی سەربازی تورک بوو ھەروەھا حەوتەمین سەرۆک کۆماری تورکیا بوو بۆ ماوەی ٩ ساڵ (١٩٨٠–١٩٨٩) دوای ئەوەی سەرکردایەتی کودەتایەکی سەربازی کرد لە دژی حکوومەتەکەی سلێمان دیمیریلی لە ساڵی ١٩٨٠. لە ماوەی ژیانی دا چەند پلەیەکی سەربازی و سیاسی وەرگرتووە.
ھاچیکای، ئایچی
ھاچیکای (八開村، ھاچیکای-مورا) گوندێکە دەکەوێتە ناوچەی ئەما لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن.
دێفتۆنز
سەرچاوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە ئاڵتەرنەتڤ مێتاڵە ئەمریکییەکان پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٨٨ پۆل:گرووپە مۆسیقییە پێنج کەسییەکان پۆل:گرووپە مۆسیقییە نیو مێتاڵە ئەمریکییەکان
شارستانی ئاڵن، کانساس
شارستانی ئاڵن شارستانێکە لە بەشی باشووری ڕۆژھەڵاتی ویلایەتی کانساس، بەپێی سەرژمێری ٢٠١٦، دانیشتووانەکەی بە ١٢،٧١٤ خەمڵینراوە، ڕووبەرەکەی بە ١،٣١٠ کیلۆمەتر دووجا.
ئێلی گۆلدینگ
ئێلی گۆلدینگ (لەدایکبووی ٣٠ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٦) گۆرانیبێژ و گۆرانینووسی ئینگلیزییە. گۆرانیی لایتس ( (بە واتای ڕووناکی یان چراکان) ئەویان بۆ یەکێک لە ڕیکلامە تەلەڤیزیۆنییەکانی ئۆلمپیکی لەندەن ھەڵبژارد. گۆرانی Burnی ئەو لە ئەیلولی ٢٠١٣، لە بریتانیا پلەی یەکەمی بەدەست ھێنا.
سەرەتای ژیان
ئێلێنا جان گۆلدینگ لە ٣٠ کانوونی یەکەمی ١٩٨٦ لە ھێرفۆرد لەدایک بوو و لە لیۆنشاڵ؛ گوندێکی نزیک کینگتۆن، گەورە بوو. ئێلی مناڵی دووھەمە و برایەک و دوو خوشکی ھەیە.
ئێلی ڕاکەرە و ھەر ڕۆژەی نزیک شەش میل ڕادەکات، لە ساڵی ٢٠١٠ ڕایگەیاند کە دەیەوێت لە کێبرکەی ماڕاتۆندا بەشداری بکات.
کورتەباسی کڵاو ڕەشەکان
کورتەباسی کڵاو ڕەشەکان کۆنفرانسی ساڵانە کە پیشەگەرەکانی ئاسایشی کۆمپیوتەر و ھاکەرەکان و توێژەران و بەرپرسانی حکوومەت کۆدەکاتەوە بۆ گفتوگۆکردن و نیشاندانی نوێترین لاوازییەکانی سیستەم و تۆڕەکانی کۆمپیوتەر. ئەم کۆنفرانسانە لە شوێنی جیاواز لە جیھاندا بەڕێوەدەچن، لەوانە ئەمریکا، ئەورووپا و ئاسیا. یەکەمین کۆنفرانسی کورتەباسی کڵاو ڕەش لە ساڵی ١٩٩٧ لە لاس ڤێگاس لە ویلایەتی نیڤادا بەڕێوەچوو. لەو کاتەوە بووەتە یەکێک لە مەکۆ دیارەکان بۆ گفتوگۆکردن لەسەر کێشەکانی ئاسایشی کۆمپیوتەر. کۆنفرانسەکە ھەم پیشەگەرەکانی پیشەسازی و ھەم ھاکەرە ئاواتخوازەکان ڕادەکێشێت کە ئارەزووی فێربوونی تەکنیکە نوێیەکان دەکەن بۆ چارەسەری لاوازییەکان.
ماڵتا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
ماڵتا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
بەھەشتی زەھرا
بەھەشتی زەھرا (؛ لەسەر ناوی فاتیمەی زەھرا) گەورەترین گۆڕستانە لە ئێراندا، دەکەوێتە بەشی باشووری تاران. بەجۆرێک کە نزیکەی دوو ھێندەی گۆڕستانی ھەولێرە. ھێڵی میترۆی تاران ١ بە شارەکەوە بەستراوەتەوە.
لویس فابیانۆ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە پورتوگال پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە فەڕەنسا پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:یاریزانانی لیگ ١ پۆل:یاریزانە براوەکانی کۆپا ئەمریکا پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠ پۆل:یاریزانانی جامی کیشوەرەکانی ٢٠٠٩ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠٠٤ پۆل:یاریزانانی جامی کیشوەرەکانی ٢٠٠٣ پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی بەڕازیلی پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی بەڕازیلی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠ پۆل:زیندووان
دارەونکە
جوگرافیا
دارەونکە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی زەردەلیکاو و لە باشوور لەگەڵ گوندی بەکربایف و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گوڵەکەوە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تم تەمە.
قوتبەدین عائیبەک
سوڵتان
محەممەد غوری خۆی وەک فەرمانڕەوایەکی بەھێز جێگیر کرد و ئیمپراتۆرییەتەکەی بەسەر ئەفغانستان و پاکستان و باکووری ھیندستاندا درێژبووەوە. قوتب الدین عائیبەک لە ساڵی ١٢٠٦دا تاجی سوڵتانی دەھلی لەسەر خۆی داناوە، کاتێک محمد غوری لە بەرەکانی شەڕدا کوژرا. دوای مردنی، کاتێک ئایباک ھاتە سەر تەختی پاشایەتی، فەرمانڕەوایی ئەو شوێنانەی کرد کە وەک وەرگری گشتی ناوخۆیی سوڵتان غوری دەستنیشانکرا. سەرەڕای یاخیبوونەکان لەلایەن ئاغاکانی وەک تاجودین ئیلدیز و ناسر الدین قوباچەوە، سیستمی ئیداری بەھێزتر کرد، کە لەلایەن غورییەوە دامەزرابوو
پەرەسەندنی گورگ
جیابوونەوە لە گورگی بچووک
یەکێک لە تاقیکردنەوەکان دەریخست کە جیابوونەوەی گورگ و گورگی بچووک دەگەرێتەوە بۆ ٥١ ھەزار ساڵ لەمەوبەر و ئەم ئەنجامە ھاوشێوە و نزیک بوو لە لێکۆڵینەوەکانی تر کە مێژووی سەرھەڵدانی گورگەکانی ئەم سەردەمە دەگەرێتەوە بۆ ھەمان کات. تاقیکردنەوەیەکی دی پیشانی دەدا کە جیابوونەوەی گورگی سوور لە گورگی بچووک دەگەرێتەوە بۆ ٥٥–١١٧ ھەزار ساڵ لەمەوبەر و جیابوونەوەی گورگی سوور لە گورگی ناوچەی دەریاچە مەزنەکان (Great Lakes) دەگەرێتەوە بۆ ٣٢ ھەزار ساڵ لەمەوبەر. تاقیکردنەوە و نموونە وەرگرتنەکانی دی پیشاندەری مەودای جیاوازی جیابوونەوە بوون و دەرئەنجامەکە مەوادی ٦–١١٧ ھەزار ساڵ لەمەوبەر بوو.
وانگ بێن
وانگ بێن (王賁) ژەنەڕالێکی ویلایەتی چین بوو لە سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان کوڕی ژەنەرال وانگ جیان بوو، ژەنەڕال بێن ڕۆلێکی سەرەکی ھەبوو لە یەکخستنەوەی چین
سەرچاوەکان
پۆل:خەڵکی چینی دێرین پۆل:ژەنەڕالەکانی ئیمپراتۆریەتیی چین پۆل:خەڵکی چین لە سەدەی سێیەم پۆل:خەڵکی وێینان پۆل:ژەنەڕالەکانی شێنسی پۆل:چین (ویلایەت) پۆل:خەڵکی چین لە سەدەی ٣ی پێش زایین پۆل:ژەنەڕالەکانی ویلایەتی ژاوۆ
زالتسگیتر
زالتسگیتر شارێکی سەربەخۆیە دەکەوێتە ساکسۆنیای خواروو لە ئەڵمانیا. دەکەوێتە نێوان ھێلدسھایم و براونشڤایگ. ڕێژەی دانیشتووانەکەی بە ١٠١،٠٧٩ خەملێنراوە. تەواوی ڕووبەری شارەکە دەکاتە ٢٢٣،٩٢  (لەوەتەی سەرژمێری ٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥) ڕووبەرەکەی گەورەترینە لە ساکسۆنی خواروو و یەکێکە لە گەورە شارەکانی ئەڵمانیا.
قۆلنجی
جوگرافیا
قۆلنجی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئێن جی سی ٢٤٤٢
شێوە
گەلەستێرەی(ئێن جی سی ٢٤٤٢) لە ٨ ئەیلوولی ساڵی ١٨٣٤ زانای گەردوونی (جۆن هێرشڵ) ئاشکرا کرا
ئەبوو عەلا شیرازی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی سەدەی ١٠یەم پۆل:مردووانی ١٠٠١ پۆل:زاناکانی مەلاریا پۆل:پزیشکانی سەدەی ١٠یەم پۆل:پزیشکە ئێرانییەکانی سەدەی ناوین پۆل:پزیشکەکانی سەدەکانی ناوەڕاستی ئیسلام پۆل:ئێرانییەکانی سەدەی ١٠یەم پۆل:خەڵکی زنجیرە فەرمانڕەوایی بوەیھی پۆل:پزیشکە ئێرانییەکانی سەدەکانی ناوین پۆل:کەسایەتییەکانی وڵاتی بوەیھی
دوورگەکانی مارشاڵ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
دوورگەکانی مارشاڵ نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
وانگ جیان (چین)
سەرچاوەکان
پۆل:ژەنەڕالەکانی ئیمپراتۆریەتیی چین پۆل:ژەنەڕالەکانی شێنسی پۆل:خەڵکی چین لە سەدەی ٣ی پێش زایین پۆل:خەڵکی وێینان پۆل:ژەنەڕالەکانی ویلایەتی ژاوۆ
تیۆرمی جومگە
ئەم تیۆرمە بیست و چوارەمین تیۆرمی توخمەکانی ئیقلیدسە و لەوێدا بەم شێوەیە ھاتووە:
پێچەوانە
پێچەوانەی ئەم تیۆرمەیش ڕاستە، واتە: ئەگەر دوو لای سێگۆشەیەک جووت بن لەگەڵ دووی لای سێگۆشەیەکی تر، و لای سێھەمی سێگۆشەی یەکەم، گەورەتر بێت لە لای سێھەمی سێگۆشەی دووھەم. ئەوا گۆشەی نێوان دوو لاکە لە سێگۆشەی یەکەمدا، گەورەترە لە گۆشەی نێوان دوو لاکە لە سێگۆشەی دووھەمدا.
کیو یوان
کیو یوان (بە ئینگلیزی: Qu Yuan) (٣٣٩ پ.ز - نەزانراو) یان (٣٤٠ پ.ز. - ٢٧٨ پ.ز.) شاعیر و وەزیرێکی چینی بوو. ناسراوە بە نووسیەنکانی لە بوا ر ی شیعری کلاسیکیدا بە تایبەتی بەهۆی دیوانی شیعرەکانی (چوو-سی) کە ناسراوە بە گۆرانییەکانی باشوور یان گۆرانییەکانی "چوو" کە بریتییە لە کتێبێکی شیعر کە بە یەکێک لە کارەکانی ئەژمار دەکرێت. دیوانی (چوو-سی) لەگەڵ دیوانی (شی-جینک) بەیەکەوە دادەنرێن بە دوو کتێبی گەورە و بەناوبانگی شیعری چینی کۆن. هەروەها کیو یوان ناسراوە بە دامەزرێنەری فیستیڤاڵی دراگۆن.
دوورگەکانی مارشاڵ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
سەرچاوەکان
پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
باوەکوژراو
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:گوندەکانی سلێمانی
سی، پاشای ویلایەتی یان
سی، پاشای یان (燕王喜) (فەرمانڕەوایەتی لە ٢٥٥ی پێش زایین تا ٢٢٢ی پێش زایین) دواین و کۆتا فەرمانڕەوای یان بوو سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان لە مێژووی دێرینی چین. کوڕی پاشا سیاۆی یان (燕孝王) بوو
جیمۆکوجی
جیمۆکوجی (立田村, جیمۆکوجی-چۆ) شارۆچکەیەکە دەکەوێتە مەڵبەندی ئەما، پارێزگای ئایچی، ژاپۆن.
لەوەتەی ٢٢ی ئازاری ٢٠١٠ جیموکوجی بەیەکەوە لەگەڵ میوا و شارۆچکەی شیپۆ، گوندی ھاچیکای و تێتسو (لەگەڵ ھەموو ئەوانەی مەڵبەندی ئەما)یەکخراون بۆ دروستبوونی شاری ئەما.
مەمەکان
جوگرافیا
مەمەکان ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
لامارکیزم
مێژووەکەی
بۆچوونی گواستنەوە و مانەوەی خەسڵەتە بەدەستھاتووەکان لە سەردەمەی کۆنەوە پێشنیارکراوە و بە درێژای چەندەھا سەدە بەردەوامی ھەبووە. مێژوونوسی زانستی (کۆنوەی زیرکڵ) لە ساڵی ١٩٣٥ دا نووسی کە:"لامارک نە یەکەمین کەس و نە دیارترین زیندەزان بووە کە باوەڕی بە گواستنەوەی خەسڵەتە بەدەستھاتووەکان ھەبووە. ئەو تەنھا پاڵپشتی باوەڕێکی کردووە کە بە درێژای ٢٬٢٠٠ ساڵ پێش لامارک پەسەندکراوە و بەکارھاتووە لە ڕوونکردنەوەی چۆنیەتی کارکردنی پەرەسەندن. پێشتر گواستنەوەی خەسڵەتە بەدەستھاتووەکان پەسەندکرابوو لەلایەن ئەم زانایانەوە: ھیپۆکرێیتس، ئەرستۆ، گالن، رۆجەر بەیکن، جیرۆم کاردن، لێڤینس لێمنیس، جۆن ڕەی، مایکڵ ئەدانسن، جۆھان فردریک بلومنباخ و ئیراسموس داروین و چەندەھای تر."
گفتووگۆی لامارک دەربارەی میرات
یاسای دووەم «میراتی ئارام»: ھەموو پێکھاتە بەدەستھاتوو و لەدەستچووەکانی کاری سروشتەوە بەسەر تاکەکەسەوە کە لەڕێی کاریگەرییە ژینگەییەکانی سەر جۆرەکە و بەکارھێنان یان فەرامۆشکردنی بەردەوامی ھەر ئەندامێکی جەستەوە ھاتۆتەکایەوە دەپارێزرێت لە نەوە نوێیەکان دا بەھۆی زاوزێکردنەوە، ئەگەر ئەم گۆرانە بەدەستھاتووانە باو بێت لە ھەردوو ڕەگەزدا یان بە لاییەنی کەمەوە باو بێت لەو ڕەگەزەی کۆرپەلەکە دەخاتەوە.
شیپۆ، ئایچی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئەما، ئایچی
بەرکەورگان
بەرکەورگان گوندێکە کەوتووەتە قەزای سەید سادق ، پارێزگای سلێمانیە ، باشووری کوردستان. سەر بەناوەندی ناحییەی سەیدسادقە، لە بناری چیای سورین، لەباکورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی سیامێوەیە و لەباشورەوە لەگەڵ گوندی ئوچ قوبە و لەڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ گوندی بۆریدەری خوارو و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی توتەقاجە.
ئاسمان و ڕێسمان
ناونیشانی کتێبەکە
ناونیشانی کتێبەکە، هەروەک بە قسەی نووسەر کە لە کتێبەکە باسی دەکات، لە دێڕە هۆنراوەیەکی شێخ ڕەزای تاڵەبانییەوە وەرگیراوە، کە دێڕەکە ئەمەیە:
میوا، ئایچی
بەپێی سەرژمێری ٢٠٠٣ ژمارەی دانیشتووانی بە ٢٣٬٩٦١، و ڕووبەرەکەی بە ٩٫٩٢ دووجا خەمڵێنراوە.
چیای ماونا کیا
سەرچاوەکان
پۆل:چیاکان پۆل:کێوە پیرۆزەکان
ڕازبێری پای
alt=ڕاسپبێری پای 3 مۆدێل B|وێنۆک|ڕاسپبێری پای 3 مۆدێل B ڕازبێری پای یان ڕاسپبێری پای (ئینگلیزی: Raspberry Pi) ڕیزێک کۆمپیوتەری قەبارە کارتی بانقی تاک-تەختەییە، لە بەریتانیا دروستکرا لەلایەن دامەزراوەی ڕاسپبێری پای یەوە بۆ پێشخستنی زانستیی کۆمپیوتەر لە خوێندنگاکان و ئەو وڵاتانەی لە گەشەکردندان.
ئەبوو سولەیمان سجستانی
ئەبوو سولەیمان سجستانی (بە فارسی: ابوسلیمان سجستانی) ھەروەھا پێی ئەوترا لۆژیکی (ئەل-مەنتقی) (لەدایکبووی ٩١٢ بۆ ٩٨٥ی زایینی) نازناوی سجستانی وەرگرتووە بەھۆی نیشتەجێبوونی لە سیستان (ئەمرۆ پارێزگایەکە دەکەوێتە ڕۆژھەڵاتی ئێران)  و باشووری ئەفغانستان، لەسەردەمی خۆی بووە یەکێک لە پێشڕەوانی خەڵکی فارس، موسڵمانێکی فەیلەسووفی مرۆڤناس بوو لە بەغدا، دیندار و فەیلەسووف بوو لە سەردەمی خۆی.
گۆمێ
گۆمێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی ھەڵشۆ، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
مردنەکان لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٣
١٨
مردنە دیارەکان رووداوی تێکشانی هێلیکۆپتەرە ئۆکرانیەکە لە باکووری شاری برۆڤاری لە هەرێمی کیێڤ:
١٣
ڕێجیناڵد کۆڕێی ، تەمەن ٧٥ ساڵ، سیاسەتمەداری سریلانکا، سێ جار پەرلەمانتار، وەزیری سەرەکی پارێزگای ڕۆژئاوا (٢٠٠٠-٢٠٠٩) و حاکمی پارێزگای باکوور (٢٠١٦-٢٠١٨)، جەڵدەی دڵ.
١٢
دلوار حوسێن، تەمەن ٦٧ ساڵ، سیاسەتمەداری بەنگلادیشی، پەرلەمانتار (٢٠٠١-٢٠٠٦)، نەخۆشی گورچیلە.
پەرەسەندنی دایناسۆرەکان
لە مانگی ئازاری ساڵی ٢٠١٧ دا، زاناکان ھەستان بە دانانی ڕێگەیەکی نوێ بۆ پۆلێن کردنی خێزانی داینەسۆرەکان کە بەندبوو لەسەر بەڵگەی تازەتر و زیاتر وەک لەوەی پێشووتر لەبەردەست دا بوو. بەپێی پۆلێنکردنە نوێیەکە سەرچاوەی داینەسۆرەکان دەگەرێتەوە بۆ ٢٠٠ میلیۆن ساڵ لەمەوبەر کە قەبارەین بچووک بووە و ڕووەکخۆر و گۆشتخۆر بوون و خاوەنی دوو دەستی پێشەوەی گەورە بوون. وەچەکانی ئەم ئاژەڵانە ھەتا ٦ میلیۆن ساڵ لەمەوبەر بوونیان ھەبووە و ژیاون.
پەیوەندی نێوان داینەسۆرەکان دەرخەری چەندەھا بەڵگەی بڵاوبوونەوەیە لە ناوچەیەکەوە بۆ ناوچەیەکی تری زەوی. جۆری (تێنتوران سێرۆپاد) بەشێوەیەکی بەربڵاو گەشتی کردووە بەناو باکووری ئەمریکا، ئاسیا، باشوری ئەمریکا، ئەفریقا و ئەنتەرتیکا و جۆرەکانی (باکیسفالوسور و سێراتۆپسیا) پیشاندەری بەڵگەی ڕوونن لە چەندین دیاردەی بڵاوبوونەوەی دوو ئاراستەیی.
قڕبوونیان
ڕووداوی لەناوچوونی (کراکتۆس پالیۆجین) لە ٦٦میلیۆن ساڵ لەمەوبەر ڕوویداوە لە کۆتایی چاخی (کراکتۆس) دا بۆتە ھۆی قڕکردنی ھەموو جۆری داینەسۆرەکان جگە لەو جۆرانەی کە پێش ئەوە گەشەیان کردبوو بۆ جۆرە سەرەتاییەکانی باڵندەکان.
ئەحمەدئاوای ڕۆغزایی
جوگرافیا
ئەحمەدئاوای ڕۆغزایی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی گامەخەڵ و لە باشوور لەگەڵ گوندی خەڵوە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سەرکەلی خەسرەو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەوارەقوڵە.
شەڕی سانێفێ
سەرچاوەکان
پۆل:شەڕەکان
گورگە بۆرەکان
سەرچاوەکان
پۆل:بیردۆزە سیاسییەکان پۆل:نیۆفاشیزم پۆل:توورانیزم پۆل:پان تورکیزم پۆل:تیرۆریزم لە تورکیا پۆل:ناسیۆنالیزمی تورکی پۆل:دژە کورد
محەممەد کوڕی عەبدون جەبەلی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:پزیشکانی سەدەی ١٠یەم پۆل:پزیشکەکانی سەدەکانی ناوەڕاستی ئیسلام پۆل:ماتماتیکزانانی سەدەی ١٠یەم پۆل:ماتماتیکزانانی موسڵمانی سەدەکانی ناوەڕاست پۆل:پزیشکە ئەندەلوسییەکان پۆل:ماتماتیکزانانی ئەندەلوسی لە سەدەکانی ناوەڕاست پۆل:زانا ئەندەلوسییەکان پۆل:ماتماتیکزانانی ئەندەلووسی لە سەدەکانی ناوەڕاست پۆل:زانا ئەندەلووسییەکان پۆل:نووسەرانی ئەندەلوس
دای (سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان)
دای ویلایەتێکی کەم تەمەن بوو کە لە ساڵانی ٢٢٨ تا ٢٢٢ی پێش زاین ژیا لە سەردەمی سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان لە مێژووی دێرینی چین.
ئەحمەدئاوای شاتری
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
مۆریتانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
مۆریتانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
پەرەسەندنی ماسییەکان
ماسییە شەویلگەدارەکان
وا زانراوە کە سوودە گرنگەکانی شەویلگەکان ھەیانبووە پەیوەست نەبووە بە خۆراک و کردەی خواردنەوە بەڵکو پەیوەست بووە بە زیادکردنی چوستی و کارایی کرداری ھەناسەدان. شەویلگەکان لە کرداری ھەناسەدانی گۆنەیی دا بەکاردەھاتن بۆ پاڵنانی ئاو بەرەو کەوانە ڕیشوەدارەکانی ماسی یان پاڵنانی ھەوا بەرەو سییەکان لە ئاژەڵە خشۆکەکان خوێن ساردەکان دا. بە تێپەڕینی کاتی پەرەسەندن کارپێکردنە باو و ئاشناکەی شەویلگەکان ھەڵبژێردرا و باڵادەستبوو کە ئەویش کارپێکردنیەتی بەمەبەستی کرداری خواردن و ئەمە بە ئەرکێکی یەکجار گرنگ دادەنرێت لە ئاژەڵە بربڕەدارەکان دا. چەندین جۆری ماسییە ئێسکەدارە تەواوەکان بەشیوەیەکی بەرچاو ھەستاون بە گۆرین و باشترکردنی شەویلگەکانیان بەمەبەستی بەکارھێنانیان وەک کرداری ڕاکێشانی خۆراک و دەرپەڕینی شەویلگەکان کە لە ئەنجام دا بۆتە ھۆی ھاتنەکایەی شەویلگەی زۆر ئالۆز لەگەڵ چەندین ئێسکی پەیوەستدار بە کردارەکەوە.
ڕۆدریگۆ
ڕۆدریگۆ سیلڤا دی گۆس (بە پۆرتۆگالی بەرزایلی: [ʁoˈdɾigu ˈsiwvɐ dʒi gɔjs] ; لەدایکبووی ٩ی کانوونی دووەمy ٢٠٠١)، بە سادەیی بە ڕۆدریگۆ ناسراوە، یاریزانێکی پیشەگەری تۆپی پێی بەڕازیلییە و وەک ھێرشبەر بۆ یانەی ڕیاڵ مەدرید و ھەڵبژاردەی بەڕازیل یاری دەکات.
لەگەڵ ڕیاڵ مەدرید
لە ١٢ی نیسانی ٢٠٢٢، دوای ئەوەی وەک یاریزانێکی یەدەگ لە یاری گەڕانەوەی قۆناغی چارەکی کۆتایی چامپیۆنزلیگی ٢٠٢١–٢٢ بەرامبەر چێڵسی ھاتە ناو یاریگا، بە لێدانی سزا گۆڵی تۆمارکرد و یارییەکەی گەیاندە کاتی زیادکراو، دواتریش کەریم بنزیمە گۆڵی سەرکەوتنی تۆمارکرد، بەمەش ڕیاڵ مەدریدی سەرخست بۆ قۆناغی پێش کۆتایی، لە ٣٠ی نیسان، ڕۆدریگۆ یارمەتیدەرێکی باشی یانەی ڕیاڵ مەدرید بوو بۆ بەدەستھێنانی ٣٥ھەمین نازناوی لالیگا، دوای ئەوەی دوو گۆڵی تۆمارکرد لە یارییەکەی بەرامبەر ئیسپانیۆل لە یاریگای سانتیاگۆ بێرنابیۆ بە ئەنجامی 4-0. لە ٤ی ئایاردا لەکاتێکدا لە یاریی چووندا بە ئەنجامی ١–٠ دۆڕابوون، لە یاری گەڕانەوەی قۆناغی پێش کۆتایی چامپیۆنزلیگ بەرامبەر مانچستەر سیتی (٣–٥ بە کۆی گشتی)یارییەکەیان بردەوە، کاتێک توانی دوو گۆڵ لە نێوان خولەکەکانی ٨٩ و ٩١ تۆمار بکات و ئەنجامەکەی یەکسانکردەوە و یارییەکەی نارد بۆ کاتی زیادکراو، دواتریش لە کاتی زیادکراودا کەریم بێنزیما بە لێدانی سزا گۆڵی پێشکەوتنی تۆمارکرد و یارییەکەیان بە ئەنجامی ٣–١ بردەوە، بەمەش یانەی ڕیال مەدرید توانی بە کۆی گشتی ٦–٥ گۆڵ سەرکەوێت بۆ یاری کۆتایی بەرامبەر لیڤەرپوول و لە کۆتاییدا پاڵەوانێتییەکە بباتەوە. دوای بردنەوەی گۆڕانکاری بەرامبەر سیتی و بەشدارییەکانی دیکەی بردنەوەکانی ئەم دوایییە لە کۆتا خولەکدا، کاریگەرییەکانی ڕۆدریگۆ لەسەر تیپەکە ستایش کرا سەرەڕای تەمەنی گەنجی و بە خێرایی بوو بە پاڵەوانێکی نوێ لە مەدرید.
وێستگەی کیتا ئانجۆ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی پۆل:ئانجۆ، ئایچی
تەھا کەریمی
تەھا خاوەنی چەندین بەرھەمی سینەمایی و کورتە فیلمی ھەبوو کە ھەندێکیان خەڵاتی نێونەتەوەییان بردبووەوە. فیلمەکانی تەھا کەریمی بە کوردی بوون و ناوەرۆکی بڕێک لە فیلمەکانی وەک کوێستانی قەندیل و کوێستانی سپی دەربارەی کێشەی کورد، شەڕ و براکوژی بوون.
شەریفاوا، ئەنزەل
شەریفاوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری ئەنزەلا نشیو، ناوچەی ئەنزەل، شارستانی ورمێ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام(سوننە) پێکھاتووە.
مۆریتانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
وو یی
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتی شانگ پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ١٢یەمی پێش زایین
وێستگەی مینامی ئانجۆ
وێستگەی مینامی ئانجۆ (堀内公園駅, مینامی ئانجۆ-ئێکی) وێستگەیەکی شەمەندەفەرە لە شاری ئانجۆ، پارێزگای ئایچی، ژاپۆن. لەلایەن مێیتێتسو بەرێوە دەچێت.
بەبازاڕکردنی ڕاستەوخۆ
بەبازاڕکردنی ڕاستەوخۆ جۆرێکی بازاڕکردنە کە ڕاستەوخۆ پەیوەندی بە کڕیارێکی گوماناویەوە دەکات. لەم شێوازەدا خەڵک ڕاستەوخۆ لە بازاڕی ئامانجەکان دەبنە ئامانج و دیاری کراون. بەبازاڕکردنی ڕاستەوخۆ بەکارھێنانی پەیوەندی ڕاستەوخۆ بە بەکاربەرەکانی ڕاستەوخۆیە بۆ گەیاندن و گەیاندنی کاڵاو خزمەتگوزارییەکان بەکڕیاران بەبێ بەکارھێنانی نێوانگری بازاڕکردن(دەڵاڵ). ئەم پەیوەندیکردنە ڕاستەوخۆ ئەم بەشانە لە خۆ دەگرێت:
بازاڕگەڕەکانی ڕاستەوخۆکان بەدوای وەڵامێکی پێوانەیی دەگەڕێن، وەک داواکردنی کڕیارەکان ھەندێک جار ئەمە بە بازاڕکردنی ڕاستەوخۆی فەرمان (Direct – order Marketing) ناودەبرێت. پێچەوانەی بازاڕکردنی ڕاستەوخۆ بازاڕکردنی ناڕاستەوخۆیە، لەم جۆرە بازاڕکردنەدا ناڕاستەوخۆ ھەوڵ دەدات کڕیارەکان بۆ لای خۆی ڕابکێشێت. وەک ڕیکلامی بیلبۆرد کە لە شوێنی گشتیدا ئەنجام دەدریت.
وێستگەی میکاوا ئانجۆ
وێستگەی میکاوا ئانجۆ (三河安城駅, میکاوا ئانجۆ-ئێکی) وێستگەیەکی شەمەندەفەرە لە شاری ئانجۆ، پارێزگای ئایچی، ژاپۆن. لەلایەن کۆمپانیای ناوەڕاستی ڕێگای ئاسنینی ژاپۆن بەرێوە دەچێت.
ئەنڕیڵ ئێنجین
بازاڕ
لەگەڵ Unreal Engine 4، Epic لە ئەیلوولی ٢٠١٤دا Unreal Engine Marketplace ی کردەوە. Marketplace پێشانگایەکی دیجیتاڵییە کە ڕێگە بە دروستکەرانی ناوەڕۆک و گەشەپێدەران دەدات کە سەروەت و سامانی ھونەری، مۆدێل، دەنگ، ژینگە، پارچە کۆدەکان و تایبەتمەندییەکانی تر کە کەسانی دیکە دەتوانن بیکڕن، لەگەڵیدا دابین بکەن لەگەڵ فێرکاری و ڕێنمایییەکانی تر. ھەندێک ناوەڕۆک لەلایەن Epic بە خۆڕایی دابین دەکرێن، لەوانەش سەروەت و سامان و فێرکارییەکانی Unreal کە پێشتر پێشکەش کرابوون. پێش مانگی تەممووزی ٢٠١٨، کۆمپانیای Epic 30% پشکی لە فرۆشتنەکاندا وەرگرت بەڵام بەھۆی سەرکەوتنی Unreal و Fortnite Battle Royale, Epic بە شێوەیەکی پاشەکشەیی وەرگرتنی خۆی بۆ ١٢٪ کەمکردەوە.
میکایل ئەلۆیان
دەستکەوتەکانی
لە ٢٠١٠ باکۆ دوای بەزاندنی ڕاوشێ وارێن توانی نازناوی پاڵەوانی جیھانی بۆخۆی مسۆگەر بکات.
ئیپر
مێژوو
لە سەردەمی سەدەکانی ناوین، ئیپر شارێکی دەوڵەمەندی فلاندرزی بە ژمارەی دانیشتووانی ٤٠،٠٠٠ کەس لە ساڵی ١٢٠٠ی دوای زایین بووە. ئەو شارە لە جەنگی جیھانیی یەکەمدا، شوێنی شەڕەکانی ئیپر لە نێوان ھێزەکانی ئەڵمانی و یەکگرتوواندا بووە.
فەرەج وەیسی حەمەڕەوف
جوگرافیا
فەرەج وەیسی حەمەڕەوف لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی فەرەج وەیسی مەحمود و لە باشوور لەگەڵ گوندی پیازەجاڕ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەڵاڕێویلەی خواروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گۆڕمسقاڵ.
سەرنشین
مسافیر (بە ئینگلیزی: Passenger) یان ڕێبوار بە کەسانێک دەوترێ کە بە پێڕاگوێزەکان ھاتوچۆ دەکەن بەڵام بەرپرسایەتیی بۆ گەیشتنی پێڕاگوێز بە شوێنی مەبەست نییە یان بەرپرسایەتییەکی کەمی ھەیە. پێڕاگوێزەکان ڕەنەگ پایسکل، شەمەندەفەر، فڕۆکە، کەشتی و ئامێرەکانی تری ھاتووچۆ بن.
باجامێر
باجامێر جۆرێکە لە زیانامێرەکان کە فایلەکانی ناو کۆمپیوتەر یان تۆڕێک کۆد دەکات و داوای پارە دەکات لە بەرامبەر کلیلی کۆدکردنەوە. لە بنەڕەتدا داتاکانی قوربانییەکە بە بارمتە دەگرێت تا ئەو کاتەی پارە دەدەن. ھێرشی ئازادامێر لەم ساڵانەی دواییدا تادێت باو بووە و دەتوانێت لێکەوتەی وێرانکەری بۆ تاک و بزنس و ڕێکخراوەکان ھەبێت.
بەرەسپیا
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
فاتیما سانا شێخ
پیشە و ژیانی پێشوو
فاتیما لە ڤیپان شارما، ھیندوویەکی خەڵکی جامو، و ڕاج تاباسوم، موسڵمانێکی خەڵکی سرینگر لەدایک دەبێت. شێخ لە ١٩٩٧ لەگەڵ کەمال حەسەن بە فیلمی چاچی ٤٢٠ دەستی بە پیشەی فیلم کرد. ڕۆڵی بھارتی، جایپراکاش «جای» پاسوان و کچی جانکی پاسوانی گێڕا. لە ٢٠٠١ لە فیلمی وەن ٢ کا ٤ دەرکەوت، کە شاروخ خان و جوھی چاولاش ڕۆڵیان تێدا گێڕاوە. لە ٢٠٠٨، لە فیلمی درامیی ھیندیی تاھات ڕۆڵی زۆیای گێڕا. لە ٢٠٠٩، چووە ناو زنجیرەی ڕۆژانەی تەلەڤیزیۆنی ھەروەکوو لەیدیز سپێشڵ کە ڕۆڵی کچی یەک لە پاڵەوانەکانی چیڕۆکەکەی گێڕا، ئاگلێ جانام مۆھێ بیتییا ھێ کێجۆ کە ڕۆڵێکی نەرێنیی گێڕا. وە لە فیلمی کۆمێدیی بیتتوو بۆس (٢٠١٢)، فیلمی ڕۆمانتیکیی ئاکاش ڤانی (٢٠١٣) و فیلمی بیرۆکەییی دەنگەل (٢٠١٦) کاری کردووە. لە ٥ی ئایاری ٢٠١٧، بڵاوکرابووەوە کە شێخ ویستوویەتی لەگەڵ ئەمیتاب باچان، عامر خان و کاترینا کێف لە فیلمی ڕێگرەکانی ھیندۆستان ڕۆڵ بگێڕێت.
فەرەج وەیسی ڕۆستەم
جوگرافیا
فەرەج وەیسی ڕۆستەم لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پەڵەوشک و لە باشوور لەگەڵ گوندی فەرەج وەیسی حەمەڕەوف و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ناوە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی دووخڕان.
نارنجۆکی لۆژیک
نارنجۆکی لۆژیک جۆرێکە لە کۆدی زیانبەخش کە بۆ جێبەجێکردنی کارێکی دیاریکراو دروست کراوە کاتێک مەرجێکی دیاریکراو جێبەجێ دەکرێت. زاراوەی «نارنجۆکی لۆژیک» لەو بیرۆکەیەدا ھاتووە کە کۆدەکە خەوتووە تاوەکو بەھۆی ھەندێک ڕووداوی لۆژیکی یان زنجیرە ڕووداوێکەوە دەستپێدەکات. زۆرجار نارنجۆکی لۆژیکی لەلایەن ھاکەر و تاوانبارانی ئەلیکترۆنی بۆ زیانگەیاندن یان تێکدانی سیستەمی کۆمپیوتەر بەکاردەھێنرێت. بۆ نموونە، کارمەندێکی ناڕازی لەوانەیە بۆمبێکی لۆژیکی لە سیستەمی کۆمپانیاکەدا بچێنێت کە فایلە گرنگەکان دەسڕێتەوە یان ئەرکە گرنگەکان دادەخات ئەگەر دەربکرێن یان لە کارەکانیان دووربخرێنەوە.
ئەنتۆنیۆ ڕودیگەر
وێنۆک| ڕودیگەر لە ساڵی ٢٠٢١ کاتێ بۆ [[یانەی تۆپی پێی چێڵسی|یانەی چێڵسی یاری دەکرد]]
نەرگسی
نەرگسی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نەبووەت، ناوچەی ناوەندی شارستانی ئەیوان، شارستانی ئەیوان، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
٤٧٠ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ھەسارەی کاپتین بی
هەسارەی هاوشێوەی ئەو هەسارەیە
دواین هەسارە کە ئاشکراکرابێ لە نێو سیستەمی ئەو ئەستێرەیە ئەویش ھەسارەی کاپتین سی بووە.
ئاستەکانی پێوانەکردن
پێوانەکردنی ڕێژەیی
ئەم جۆرە پێوانەکردنە ھەموو خاسییەت و ڕەھەندەکانی پێوانەکردنی نێوانی ھەیە بەڵام جیاوازی سەرەکی نێوانیان ئەوەیە کە لە پێوانەکردنی ڕێژەیدا سفر ڕەھایە واتە مانایی نەبوونی شتێک دەگەیەنێ بە نمونە دەلێن داھاتی تاکە کەس سفرە واتە ھیچ داھات و دەست مایەیەکی نییە ئەم جۆرە پێوانەکردنە لەبەر ئەمە ناونراوە پێوانەی ڕێژەیی چونکگە ڕێژەی ژمارەکان لەگەڵ یەکتردا مانایان ھەیە بۆنمونە کاتێک دەلێن درێژی کەسێک ١٨٠سم وە درێژی کەسێکی تر ٩٠ سم مانای ئەوەیە کە درێژی کەسی یەکەم دوو ئەوەندی کەسی دووەمە
٤٧١ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٤٧٢ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٤٧٣ (ژمارە)
٤٧٣ (چوارسەد و حەفتا و سێ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٤٧٢ و ٤٧٤.
کسێنیا بۆڕۆدینا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣ پۆل:زیندووان پۆل:کوردانی ڕووسیا پۆل:پێشکەشکارە کوردەکان پۆل:ڕووسەکانی بە ڕەچەڵەک کورد
وێستگەی ئەساکورا (ئایچی)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی پۆل:چیتا، ئایچی
ئاژانسی بۆشاییی نەتەوەییی مالیزیا
ئاژانسی بۆشاییی نەتەوەیی (ANGKASA) (بە مالیزی: Agensi Angkasa Negara) ئاژانسی فەرمیی حکوومەتی مالیزیایە تایبەت بە کاری بۆشاییی گەردوون. لە ٢٠٠٢ بوونیادنراوە.
٤٧٤ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
وێستگەی ھیناگا (ئایچی)
وێستگەی ھیناگا (日長駅, ھیناگا-ئێکی) وێستگەیەکی شەمەندەفەرە لە شاری چیتا، پارێزگای ئایچی، ژاپۆن. لەلایەن مێیتێتسو بەرێوە دەچێت.
پێوانەکردن
ئەو ھۆکارانەی کار لەسەر پێوانەکردن دەکەن
چەند ھۆکارێک کار لەسەر وردی پێوانەکردن دەکەن بە جۆرێک کاریگەریان لە سەر ئەنجامەکەی دەبێت وەک:
نیکی کەریمی
وێنۆک|نیکی کەریمی لە کۆنفرانسی فیلمی ئاتابای، ٢٠٢٠
تیم ھۆرتنز
ماوەی نێوان١٩٩٠بۆ ٢٠٠٢ و گۆڕینی ناوەکەی
خۆی ھاوبەشگاکە لەبنەرەتدا بە ناوی (Tim Donut Limited)دامەزرا. لەماوەی حەفتاکان ناوی ھاوبەشگاکە بۆ (TDL Group Ltd)گۆڕدرا. ئەمەش بەھۆی ئەوەی تاوەکو ھاوبەشگاکە وردنەبێتەوە لە کێک و قاوە بەتەنھا بەلکو داواکاری کریارانیش دابین بکات لەخواردنی تر.
٤٧٧ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
دیار غەریب
مردن
کۆما جڤاکێن کوردستان (کەجەکە) لە ڕۆژی ٧ی تەممووز بە بڵاوکردنی ڕاگەیاندنامەیەک کوژراونی دیار غەریب و دوو گەریلای دیکەی پشتڕاستکردەوە و ئەم ڕووداوە بە شێوەیەکی ڕێکەوت نەبووە و حکۆمەتی تورکیا بە پیلانێکی بەرنامەڕێژکراو بۆ ئەم ئۆپێراسییۆنە ھەمووی ھێز و سیخوڕەکانی لە باشوور کۆ کردبوو.
بەلەھی
جوگرافیا
بەلەھی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ھوما حوسێنی
ھوما حوسێنی (لەدایکبووی ٢٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٨) بەلەمسوارێکی کوردە کە خەڵات وەرگرتووی کاروانی وەرزشی ئێران لە ئۆڵمپیکی پەکین بوو. ئەو لە ئەو یارییانەدا لە یارییەکانی یەک کەسەی بەشی ڕووئینگ بەشداری کرد و توانی جێگەی ئاخری گرووپی ژنان بە دەست بھێنێت.
فرێد (یاریزانی تۆپی پێ، لەدایکبووی ١٩٨٣)
فرێدریکۆ چاڤێس گوێدێس (لەدایکبووی ٣ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٣)، ناسراو بە فرێد، یاریزانێکی پێشووی تۆپی پێی پیشەگەری بەڕازیلییە و وەک ھێرشبەر یاری کردووە. فرێد لە یانەی ئەمریکا مینێرۆ دەستی بە یاریکردنی کردووە لە ساڵی ٢٠٠٤ بۆ یانەی کروزێیرۆ. دوای دوو وەرز لەوێ، لە ڕووی لە یانەی لیۆنی فەرەنسی کرد، و سێ نازناوی لەسەریەک لە خولی فەرەنسا بەدەستھێنا. یەکەم یاری نێودەوڵەتی خۆی لە ساڵی ٢٠٠٥ لەگەڵ بەرازیل ئەنجامدا و بۆ جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ و جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٤،جامی ئەمریکای ٢٠٠٧ و جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠١٣ بانگێشتکرا. لە جامی کیشوەرەکانی ٢٠١٣، فرێد گۆڵکاری ھاوبەشی پاڵەوانێتییەکە بوو بە تۆمارکردنی پێنج گۆڵ. لە مانگی تەممووزی ٢٠٢٢ وازی لە یاریی پیشەگەری ھێنا.
سەرچاوەکان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە فەڕەنسا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی بەڕازیلی پۆل:یاریزانە براوەکانی کۆپا ئەمریکا پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٤ پۆل:یاریزانانی جامی کیشوەرەکانی ٢٠١٣ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠١١ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠٠٧ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل پۆل:یاریزانانی لیگ ١ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی بەڕازیلی پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣
.gh
دۆمەینەکانی تری
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
گومرگ
ڕۆڵی باجی گومرگی:
باجی گومرگ ڕۆڵێکی کاریگەری ھەیە بەسەرئابووری ناوەخۆی وڵات، ھەروەھا ڕێگایەکە بۆ پاڵپشتیکردنی بەرھەمی ناوەخۆیی و ڕێگەگرتن لەکاری بەھەدەردانی بەروبۆمی خۆماڵی ھەر وڵاتێک، ئەم خاڵی گومرگانە دەکەونە سەر خاڵەسنورییەکانی ئاوی و ئاسمانی وشکایییەکان بەھۆی گومرگەوە دەکرێت ڕێگری لە کەلوپەلی قەدەغەکراو و بەسەرچوو بگیرێت.
کۆمەڵکوژییە بێخوێنەکان (بەڵگەفیلم)
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە کوردییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی کوردی
کۆمەڵکوژییەکانی ٨ی ئایاری ١٩٤٥
کۆمەڵکوژی
دەسەڵاتدارانی داگیرکاری فەڕەنسا و دانیشتوانە ئەورووپییەکان وەڵامیان دایەوە کە لە نێوان شەش بۆ ٣٠ ھەزار موسڵمان لە ناوچەکەدا کوژراون. بووە ھۆی سەرھەڵدانی تۆڵەسەندنەوە و بووە ھۆی خاڵی وەرچەرخانی پەیوەندییەکانی فەڕەنسا و جەزائیر، کە بووە ھۆی شەڕی جەزائیر لە ساڵانی ١٩٥٤-١٩٦٢.
ئیدویگ
ئیدویگ کوڕە گەورەی ئێدمۆندی یەکەم و ئیلفگیفوی شافتسبوری بوو، لە تەمەنی ١٥ ساڵیدا لە ٩٥٥ پاش مردنی ئێدریدی مامی بوو بە پاشا. پاشایەتییە کورتەکەی ئیدویگ بەھۆی ناکۆکی لەگەڵ پیاوانی کڵێساوە بە تایبەت قەشە گەورەکانی دونستان و ئۆدا، لەکەدار کرا. ئەو لە ساڵی ٩٥٩ مرد، کە کەمتر لە چوار ساڵ فەرمانڕەوایی کردبوو. لە وینچێستەری پایتەخت بەخاک سپێردرا؛ و برا ئاشتیخوازەکەی ئێدگار بوو بە جێنشینی.
.gi
دۆمەینەکانی تر
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
بی ئێم دەبلیوو ئێم٤
سەرچاوە
پۆل:ئۆتۆمۆبیلەکان پۆل:بی ئێم دەبلیوو پۆل:ئۆتۆمبێلە ئاڵمانیەکان
تەقینەوەی مزگەوتی پێشاور ٢٠٢٣
پشتێنەی ناکۆکی
زۆرێک لە هێرشەکانی یاخیبووان لە شاری پێشاور پایتەخت و گەورەترین شاری خەیبەر پختونخوا لە باکووری ڕۆژئاوای پاکستان ئەنجام دراون. لەوانە هێرشکردنە سەر مزگەوتەکان لە ساڵانی ٢٠١٣ و ٢٠١٥ و ٢٠٢٢.
قەزای حاجیاوا
ناو
حاجیاوا وشەیەکی لێکدراوە لە دوو وشەی (حاجی+ئاوا)، حاجی: لە وشەی حەجی زمانی عەرەبی وەرگیراوە، کەسێک بچێت فەریزەی حەج جێبەجێبکات دوای ئەوە پێشگری وشەی حاجی وەردەگرێت و دەبێتە نازناوی. ئاوا کورتکراوەی وشەی (ئاوای یان ئاوەدان)ی زمانی کوردییە دەدرێتە پاڵ ھەندێک وشە بۆ ناونانی شوێن. گوایە حاجیاوا کاتێک درووستکراوە لەلایەن حاجییەکەوە دروستکراوە لەوەوە ناونراوە حاجیاوا.
ناوە، ڕزگاری
جوگرافیا
ناوە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئەحمەدئاوای ڕۆغزایی و لە باشوور لەگەڵ گوندی قەڵاڕێویلەی خواروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەڵاڕێویلەی سەروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئەحمەدئاوای شاتری.
مۆریس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
مۆریس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
باخچەی وشەکان
یەکەم بڵاوکردنەوە
ئەنیمێکە لە ٢٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٢ لە ژاپۆن کە بۆ نیوەی یەکەمی ٢٠١٣ خرایە بەرنامەوە، و نوێکردنەوەی ھەواڵەکانیش لە پەڕەی فەیسبووکی خۆی بەردەستن ڕاگەیەندرا. لە ٢٠ی شوباتی ٢٠١٣، کۆمپانیای بەرھەرمھێنانی فیلمەکە، کۆمیکس وەیڤ فیلمز، تڕەیلەرێکی لە یووتیووب کە بە چەند زمانێکیش ژێرنووس کرابوو بڵاو کردەوە و ڕایشی گەیاند کە فیلمەکە لە ٣١ی ئایاری ٢٠١٣ لە ژاپۆن بڵاو دەکرێتەوە.
دوای یەکەم بڵاوکردنەوە جیھانییەکە، بەڵام پێش یەکەم بڵاوکردنەوە ژاپۆنییەکە، پێنج خولەکی دەستپێکی فیلمەکە لە تیڤی تۆکیۆ و ئێن تیڤی لە ١٢ی ئایار پێشان درا. لە ٢٢ی ئایار، لە ھەژماری فەرمیی توویتەری شینکای ڕاگەیەندرا کە فیلمەکە لە ژاپۆن، ھۆنگ کۆنگ و تایوان لە ھەمان کاتدا پەخش دەکرێت و لە ڕۆژی بڵاوکردنەوەکە لەسەر ئایتیوونسیش بەردەست دەبێت. سەرباری ئەوەش، بڵاوکردنەوە ژاپۆنییەکە نمایشکردنی کورتەفیلمێکی شینکای، دارێکا نۆ مانازاشیشی تێدایە، کە پێشتر لە ھەمان ساڵدا بڵاوکرابوویەوە. تا تشرینی یەکەم، ھەواڵی ئەوە بڵاوبوویەوە کە زۆرینەی سینەماکانی ژاپۆن نمایشکردنی فیلمەکەیان درێژ کردووەتەوە.
ھەڵسەنگاندنەکان
کریس بێڤریج لە دە فاندم پۆوست بلوڕەیەکەی ھەڵسەنگاند، و ئاماژەی بەوە دا کە گفتوگۆکە لە سەرتاپای تەواوی پلەیباکەکە «ڕوون و ئاشکرا» بوو، و ڤیدیۆ ئێچ دییەکەی وەک شتێک کە شایەنی پیشاندانە وەسف کرد. پێیشی وا بوو سیدییەکە ژمارەیەک شتی زیادەی دادی لە بڵاوکردنەوە خێراکە لەخۆگرتبوو. مات ھنریکس لە دی ڤی دی تۆک پێی وا بوو ڤیدیۆکە گواستنەوەیەکی بێخەوشی لە دیجیتاڵییەوە بۆ بلوڕەیەکە کردووە، کاریگەرییە دەنگییە ئەتمۆسفێرییەکان «بەوردی و وەستایانە» دروست کرابوون، و پێی وا بوو کە گفتوگۆکەی کەناڵە ناوەڕاستەکە ڕوون بوو. دان ڕۆدس لە یوو کەی ئەنیمێ نێتوێرک، ٩ لە ١٠ی دایە دی ڤی دییەکەی ئەنیمێ لیمیتد، و بە «بڵاوکردنەوەی سەرەکی» ناوی ھێنا، سەرەڕای ئەوەش ستایشی ئەوەی کرد کە بە ھەردوو دێو کار دەکات.
پەنجا و سێ کەس
شەش کەس:
و چوار کەس:
بەرگریکەرەکان (کورتەزنجیرە)
ماڕڤڵ بەرگریکەرەکان زنجیرەیەکی وێبی ئەمریکییە، و لە ئامادەکردنی دۆگلاس پیتەر و مارکۆ ڕامیرزە، و لەسەر کەسایەتییەکانی دێردێڤڵ، لوک کەیج، جێسیکا جۆنز، مستی ئاسنین دروستکراوە.
ئومێد (مانگی دەستکرد)
مانگی دەستکردی ئومێد یەکەمین مانگی دەستکردی وڵاتی ئێرانە کە لە ناوخۆیی ئەو وڵاتەوە کاری دروستکردنی لۆ کرایە، لە ٢ی شووباتی ٢٠٠٩ کاری ناردنەکە تەواو بوو لە ناو دڵی مووشەکی سەفیر]، هاوکات ناردنەکە یەکسان بوو لەگەر یادی شۆڕشی ئیسلامیی ئێران ، مانگە دەستکردەکە بە شێوەیەکی تەواو لە وڵاتی ئێرانەوە دروستکرا و لە جۆرێکی سووکی خێزانی مانگە دەستکردەکانە و کاری پەیوەندی کردنە بە وێستگەکانی سەر زەوی بە ئامانجی پێوانەکردنی خوولگەیی، ئەو مانگە دەستکردە لە ماوەی ٢٤ کاتژمێردا ١٥ جار دەخوولێتەوە لە دەوری زەوی لە زەوەیەوە ٢ جار چاودێری دەکرێت لە هەر خوولانەوەیەکی، مانگە دەستکردەکە سەرکەوتوو بوو توانی ٧٠٠ جار بخولێتەوە لە دەوری زەوی هەتا ٢٠ی ئازاری ٢٠٠٩ و ئەرکەکەی تەواو بکات بە سەرکەوتوویی.
گەڕان بەدوای خۆشەویستی
گەڕانی خۆشەویستی یان گەڕان بەدوای خۆشەویستی ڕۆمانێکە لەلایەن نانسی میتفورد یەکەمجار لە ١٩٤٥ بڵاوکرایەوە. دەربارەی چینی-سەرەوەی خێزانە ئینگلیزەکانە لە سەردەمی نێوان جەنگە جیھانییەکان، ڕۆمانەکە تیشک لەسەر ژیانی رۆمانتیکی لینکا رادلێت دەکاتەوە. کە لەلایەن ئامۆزاکەیەوە (فانی لۆگان) دەگێردرێتەوە. شێوازی چیرۆکەکە ئەگەرچی کۆمدییە بەڵام تراژیدیاشی تێدایە
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ڕۆمانەکانی نانسی میتفورد پۆل:ڕۆمانە بەریتانییەکانی ١٩٤٥
تەمسیلی ئەشکەوتەکە
وێنۆک|تەمسیلی ئەشکەوتەکە وێنۆک تەمسیلی ئەشکەوتەکە، یان ئەشکەوتەکەی ئەفلاتوون، تەمسیلێکه فەیلەسووفی یۆنانی ئەفلاتوون لە سەرەتای بەشی حەوتەمی کتێبی کۆماردا ھێناویەتی،  بۆ ئەوەی «کاریگەریی ھەبوونی پەروەردە و بارھێنان (παιδεία) و نەبوونی، لەسەر سروشتی ئێمە» نیشان بدا. تەمسیلەکە وەکوو دیالۆگێک لە نێوان سوقرات و براکەی ئەفلاتوون گڵاوکۆندا نووسراوە. گێڕانەوەی دیالۆگەکەش لە ئەستۆی سوقراتدایە.
ئێگۆ
ئێگۆ براندێکی وافڵی بەستووە کە کۆمپانیای کێلۆگز خاوەنییەتی، و لە ئەمریکای باکوور دەفرۆشرێت. چەند جۆرێک بەردەستن، وەک ھۆمستایڵ، قەبارەی بچووک، گێلاس، تووەشین، شلیک، ڤانێلا، دارچینی شەکری قاوەیی، سێو و دارچین، شیری کەرە، چۆکلێت، و Thick And Fluffy.
لاگوناسیا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گاماگۆری، ئایچی
تۆم ھۆڵاند
سینەما
لە ٢٣ی حوزەیرانی ٢٠١٥، تۆم وەک سایدەرمان ڕاگەیندرا و یەکەم دەرکەوتنی لەفیلمی کاپتن ئەمریکا: شەڕی نێوخۆیی بوو کەوا داھاتی فیلمەکە نزیکەی یەک میلیارد دۆلار بوو.
کارەکانی داھاتووی
ھەروەھا وابڕیارە ڕۆلی ساموێل ئینسەڵ بگێڕێ لە فیلمی The Current War کەوا لەمانگی ٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧ دەردەچێت. گەروەگا لەگەڵ خانمە ئاکتەر دەیزی ڕیدڵی بەشداری فیلمی Chaos Walking دەکات. ئەمە جگە لەوەی تۆم ڕۆڵی نەیثن درەیکی لاو دەبینێ لەفیلمەکانی ئەنچارتد کەوا چیڕۆکەکانی لە یارییەکە وەرگیراون.
ژیانی تایبەتی
لەگەڵ ھەر سێ براکانی تریدا، ھۆڵاند سپۆنسەر بۆ The Brothers Trust دەکات، کە ڕێکخراوێکی خێرخوازیی بەریتانییە بۆ کۆکردنەوەی پارە بۆ چەندان ھۆکاری خێرخوازی.
وێستگەی میکاوا-میا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی پۆل:گاماگۆری، ئایچی پۆل:وێستگەکانی کۆمپانیای ناوەڕاستی ڕێگای ئاسنینی ژاپۆن
٤٩٣ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
جیانی ژۆو
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٦می پێش زایین
پارێزەر
پیشە و کۆمەڵگا
یەکێک لە ڕەخنەکان لە پیشەی یاسایی، تێچووی زۆری خزمەتگوزارییە یاسایییەکانە، کە نوێنەرایەتیکردن بۆ زۆرێک لە تاکەکان دەستنەکەوتووە. ئەمەش بووەتە ھۆی پەرەسەندنی بزووتنەوەیەک بۆ باشترکردنی دەستڕاگەیشتن بە دادپەروەری، وەک بەکارھێنانی تەکنەلۆژیا بۆ کەمکردنەوەی تێچووی یاسایی و دابینکردنی یارمەتی یاسایی بۆ کەسانی کەم داھات. لە کۆتاییدا، پارێزەر بوون پیشەیەکی چالاکە بەڵام پاداشت بەخشە. پارێزەرێکی سەرکەوتوو دەبێت خاوەنی کۆمەڵێک کارامەیی بەرفراوان بێت، لەوانە شارەزایی یاسایی، بیرکردنەوەی ڕەخنەگرانە، پەیوەندیکردن و کارامەیی دانوستاندن. پارێزەران توانای ئەوەیان ھەیە کە گۆڕانکارییەکی ڕاستەقینە لە ژیانی موکلەکانیان و لە کۆمەڵگادا بە گشتی دروست بکەن، بە دڵنیابوون لەوەی کە دادپەروەری پێشکەش دەکرێت لەکاتێکدا سەروەری یاسا دەپارێزن.
سەرچاوەکان
پۆل:پارێزەران پۆل:ناونیشانەکانی فەرمانڕەوایەتی
یەرڤاند کۆچار
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئەرمەنیەکانی سۆڤیەت پۆل:خەڵکی پارێزگای تیفلی پۆل:خوێندکاری پێشووی قوتابخانەی نێرسیسیان پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٩ پۆل:مردووانی ١٩٧٩ پۆل:هونەرمەندان لە تبلیسی پۆل:هونەرمەندانی ئەرمینیا پۆل:هونەرمەندانی سۆڤیەت
دەروونناسیی پەروەردەیی
وێنۆک دەروونناسی پەروەردەیی لقێکە لە زانستی دەرونناسی لە گرفتە پەروەردییەکان دەکۆلێتەوە لە ڕێگای جێبەجی کردنی بیردۆزەکانی دەرونناسی دۆزینەوەی ھۆکار و ڕێگە چارەی گونجاو بۆ ئەو گرفتانەی دێنە ڕێگای پرۆسەی پەروەردە و فێرکرد وەک دواکەوتن لە قوتابخانە دابەزینی ئاستی زانستی ھەروەھا توێژینەوە سەربارەت بە بابەتە پەروەردەیییەکانی وەکو فێربوون پاڵنەرەکانی ڕەفتار جیاتاکی یادگە زیرەکی کەسێتی مامۆستا و شێوازی وانەوتنەوە و فێرکردنی گەورەکان و چۆنییەتی گونجاندنی پرۆگرامی خوێندن لەگەل ڕەوشی خوێندنی سەردەم ھەوەھا توێژینەوە لە سەر چۆنییەتی بەکارھێنانی سزا و پاداشت دەکات و ئەو بارودۆخانە دیاری دەکات کە بۆ سەرکەوتن لە پرۆسەی پەروەردە و فێرکردن چۆنەتی پێوانەکردن و ھەڵسەنگاندنی دەست کەوتەکانی خوێندکار
پارێزەری ڕێسا
پارێزەری ڕێسا ھەندێکجار بە پارێزەر ناودەبرێت کەسێکی پیشەیی کە لەلایەن ویلایەتێک یان دەسەڵاتێکی دادوەرییەوە مۆڵەتی کارکردنی یاسایی و پێشکەشکردنی ئامۆژگاری یاسایی بۆ «موکلەکان» ھەیە. پارێزەرانی یاسا دەتوانن نوێنەرایەتی تاکەکان یان ڕێکخراوەکان بکەن لە ڕێوشوێنە یاسایییەکان، دانوستان بەناوی ئەوانەوە بکەن و بەڵگەنامەی یاسایی وەک گرێبەست و وەسیەتنامە ئامادە بکەن. پارێزەرانی یاسا دەتوانن پسپۆڕ بن لە بوارە جیاوازەکانی یاسا وەک یاسای تاوان، یاسای خێزان، یاسای برینداربوونی کەسی، و یاسای کۆمپانیاکان. ئەوان بەرپرسیارن لە دڵنیابوون لەوەی کە مافە یاسایییەکانی موکلەکانیان پارێزراون و نوێنەرایەتییەکی دادپەروەرانە لە ڕێوشوێنە یاسایییەکاندا وەردەگرن. بوون بە پارێزەر لە یاسادا بە شێوەیەکی گشتی بریتییە لە تەواوکردنی بڕوانامەی بەکالۆریۆس، دواتر بەشداریکردن لە قوتابخانەی یاسا و دەرچوون لە تاقیکردنەوەی پارێزەری ویلایەتی. کاتێک مۆڵەتیان پێدرا، پارێزەران دەبێت پابەندبن بە ستانداردە ڕەوشتی و پیشەیییەکان لەکاتێکدا نوێنەرایەتی موکلەکانیان دەکەن. پارێزەرانی یاسا ڕۆڵێکی گرنگ دەگێڕن لە کۆمەڵگا بە پێشکەشکردنی نوێنەرایەتی یاسایی و ئامۆژگاری بۆ ئەو کەسانەی کە پێویستیان پێیەتی. کارەکانیان پێویستی بە تێگەیشتنێکی قووڵ لە یاسا و توانای پەیوەندیکردن و دانوستان بەھێز و خۆبەخشی ھەیە بۆ بەرەوپێشبردنی دادپەروەری و یەکسانی.
دەریاس و لاشەکان
فارسی (دریاس و جسدھا)، ٢٠١٩
پێش بڵاوبوونەوەی ڕۆمانەکە مەریوان ھەڵەبجەیی دەستیکرد بە کاری وەرگێڕانی ڕۆمانەکە بۆ فارسی، بەو بڕیارەی چاپە کوردییەکە و فارسییەکە ھەردووکیان بەیەکەوە بڵاوببنەوە. وەرگێڕ دەربارەی وەرگێڕانەکە گووتی: "ئەو کارە لە ھەموو شتێک زیاتر چێژم پێدەبەخشێت. ھیوادارم چەقۆی سانسۆرچییەکان و ئایدۆلۆژیستەکان و ئاین بەربەست نەبێت لە بەردەم خێرا چاپ بوونی." لە پێش بڵاوبوونەوەی چاپە کوردییەکە وەرگێڕانە فارسییەکە تەواوبوو. بەڵام بەھۆی سانسۆر و ڕێگریکردن چەند مانگێک دوای بڵاوبوونەوەی چاپە کوردییەکە، وەرگێڕانە فارسییەکەش بڵاوبووەوە.
ھێرشی عوسمانی بۆ سەر وڵاتی فارس (١٩٠٦)
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی ئێران پۆل:مێژووی کوردستان پۆل:مێژووی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا پۆل:ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی پۆل:قاجاڕەکان
ھاککەری کڵاو ڕەش
ھاککەری کڵاو ڕەش بریتین لەو جۆرە ھاکەرانەی کە بۆ مەبەستی خراپ کۆمپیوتەر و سێرڤەرەکان ھاک دەکەن و زانیاری و داتاکان دەدزن.
گنوو
alt=لۆگۆی گنوو|وێنۆک|لۆگۆی گنوو گنوو ( گۆکردن:  ) سیستمی کارپێکردنی گنوو لە ساڵی ١٩٨٣ بە ئامانجی درووست کردنی سیستمێکی کارپێکردنی بە تەواوی ئازاد بە دەست ریچارد ستۆڵمن دروست بوو. گنوو(GNU) کورت کراوەیەکی پێچەوانەییە کە لە یەکەمین پیتی ووشەکانی (GNU's Not Unix) بە مانای گنوو یونیکس نیە وەرگێڕاوە. ھەروەھا گنوو ناوی جۆرێک قۆچی وەحشیە کە لە ئەفریقا ژیان دەکات. لۆگۆی گنوو بە دیزاینی سەری قۆچی وەحشی، بە دەست (Etienne Suvasa) دیزاین کرا وە لە وێب سایتەکانی گنوو و بابەتەکانی دامەزراوەی پڕۆگرامە ئازادەکان بکاردێت. پڕۆژەی گنوو لە ساڵی ١٩٨٤ بە ئامانجی پشتگیرو دروست کردنی پڕۆگرامی ئازاد بۆ سیستمی کارپێکردنی گنوو دامەزرا. دامەزراوەی پڕۆگرامە ئازادەکان لە ساڵی ١٩٨٥ بە ئامانجی سەرخستن و پشتگیری لە جۆڵەی پڕۆگرامی ئازاد وە بە تایبەت پڕۆژەی گنوو دەست بە کار بوو. لە ئەمڕۆدا گرنگترین و بەناوبانگترین سیستمی کارپێکردنێک کە لە پڕۆگرامەکانی پڕۆژەی گنوو و ڕگەپێدەری (GNU GPL)بەکاردێنێت، لینوکسە کە ناووکی لینوکس بەکاردەھێنێت وە بە شێوەی دابەشکراوی لینوکس دەخرێتە بەردەست کە ھەندێک کەس بە گنوو/لینوکس ناوی دەبەن. ناووکی سەرەکی سیستمی کارپێکردنی گنوو، گنوو ھێرد (GNU Hurd) ە کە ھێشتا لە حاڵەتی پەرەپێدانایە تا دەگاتە ئاستی جێگیر و بەکارھێنەرو  بەکارھێنانی زۆری نیە.
پاشا جینگی ژۆو (جیگوی)
جینگی ژۆو (بە چینی:周景王 خوێندنەوە: ژۆو جینگ وانگ) ناوی کەسی جیگویی، ٢٤م پاشا ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو وە ١٢م پاشای بەشی رۆژھەڵاتەکەی دوای پاشا لینگ دەچێتە سەر فەرمانڕەوایی لە ٥٤٤ی پێش زاین بۆ ٥٢٠ی پێش زاین، دواتر لەلایەن کورەکەی داۆی ژۆو شوێنی گیرایەوە.
ئێدیرنە
دامەزراندن
ڕووسەکان لە ساڵی ١٨٢٩ی زایینی تا ١٨٧٨ی زایینی ئێدیرنەیان داگیر کرد و مەرجی ئاشتییان لە نێوانیاندا واژۆ کرد کە مەرجیان ئەوە بوو کە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی دەستبەرداری دەمی ڕووباری دانووب بێت و دانبنێت بە سەربەخۆیی یۆنان، ئێدیرنە چەند وڵاتێک لەوانە ڕووسیا بە نۆرە دووجار لە سەدەی نۆزدەھەمدا حوکمڕانییان کرد، و بولگاریاش لە ساڵی ١٩١٢ی زایینی.
ئابووری
ئابووری ئێدیرنە زۆر پشت بە کشتوکاڵ دەبەستێت، و ٧٣٪ی دانیشتووانەکەی لە بواری ماسیگرتن و کشتوکاڵیدا کاردەکەن، ھەروەھا بەرھەمێکی زۆر ھەیە کە لە ناوچە نزمەکاندا دەچێنرێت کە بەرھەمھێنانێکی کشتوکاڵی مامناوەندە، ھەروەھا وەبەرھێنانێکی زۆر کراوە بۆ گەشەپێدانی بەرھەمی کێڵگەیی. چاندنی گەنمەشامی و چەوەندەری شەکر و گوڵەبەڕۆژە و شووتی و تەماتە و باینجان و ترێ بەربڵاوە. کشتوکاڵ لەھەرێمەکە لە ماوەی دەیەی ڕابردوودا پێشکەوتووە.
شەیمس
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨
لیۆنێل سکالۆنی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ڕاھێنەرانی تۆپی پێی ئارجەنتینی پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیتالیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئینگلستان پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی ئارجەنتینی پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئیتالیا پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئارجەنتینی پۆل:ئارجەنتینییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨ پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئینگلتەرا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئەرژەنتینی پۆل:بەرگریکارانی تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی پرێمیەرلیگ
جووڵەی ڕاستەوڕاست
ئێمە سەرەتا ھەوڵ دەدەین لە ئاسانترین ھاوکێشەکانەوە (جوڵە لە سەر یەک ھێڵ) دەست پێ بکەین. بۆ نمونە لە کەوتنەخوارەوەی سەربەست دا تاودان جێگیرە. ھەروەھا ئێمە ئەو جۆرە جوڵەیەش کە تاودان لە گۆڕاندایە تاوتوێ دەکەین، بۆ ئەم جۆرە جوڵەیە ئێمە پێویستت مان بە تەواوکاری دەبێت.
٤٩٩ (ژمارە)
٤٩٩ (چوارسەد و نەوەد و نۆ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٤٩٨ و ٥٠٠.
سنجەرخان وەزیری
سنجەرخان وەزیری نەڕانی ناسراو بە سەردار ئەکرەم، سەرکردەی شۆڕشگێڕ و دژە داگیرکەری ڕووسیا و بەریتانیا لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان، کوڕی حاج یووسف خاونی گوندی نەڕان سەر بە شاری سنە و کوڕی جەیران خانم لە بنەماڵەی ئەردەڵان (بنەماڵەی حاکمانی کوردستان) و کوڕی چوارەمی بنەماڵەیەکی ٩ کەسییە. سەنجەرخان لە بنەماڵەی ناسراوی وەزیرییەکانی شاری سنەی ڕۆژھەڵاتی کوردستانە،
دەستەی ھاوڕێکان (وەرزی ٣)
لە وەرزی سێیەمی زنجیرەی دەستەی ھاوڕێکان یان کوڕەکان، چەندین کارەکتەری نوێ دەرەکەون و دێنە نێو زنجیرەکە، بۆنموونە یەکێک بەناوی سۆڵجەربۆی، کە کەسایەتییەکی سەردەمی جەنگی جیھانی دووەمە. لەم نێوەندەدا کەسایەتییەکانی وەرزی دووەم بە ناوەکانی کیمیکۆ و فرێنچی و ئێم ئێم دەگەڕێنەوە. لە وەرزی سێ زیاتر باس لە تەوەری فاشیزم و باڵادەستی سپی پێستەکان دەکرێت. ھەروەھا شەڕ لەنێوان سووپەرھیرۆکاندا ڕوودەدات و نھێنی گەورە و ڕووداوی نوێ دەبینرێت.
کەیسی کالڤێرت
کەیسی کالڤێرت (؛ لەدایکبووی ١٧ی ئازاری ١٩٩٠ لە بالتیمۆر، مێریلەند، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا) خانمەکتەری پۆرنۆگرافی و دەرھێنەرێکی فیلمی ئەمریکییە. چەندین خەڵاتی لە پیشەسازیی فیلمی پۆرنۆگرافیدا بەدەست ھێناوە.
٥٠٠ (ژمارە)
٥٠٠ (پانسەد یا پێنسەد) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٤٩٩ و ٥٠١.
دەروونناسیی بازرگانی
سەرچاوەکان
پۆل:دەروونناسی
جەیمس گاندۆڵفینی
ژیانی پیشەگەری
link=https://en.wikipedia.org/wiki/پەڕگە:SopranosKuwaitUSO.jpg|alt=|وێنۆک|گاندۆلفینی و [[تۆنی سیریکۆ سەردانی سەربازگەیەکی ئاسمانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا دەکەن، ٢٠٠٩.]] link=https://en.wikipedia.org/wiki/پەڕگە:Rose_McGowan_James_Gandolfini_100331-N-0696M-280.jpg|alt=|وێنۆک|گاندۆلفینی ڕۆز مکگۆوان لە [[کووەیت|کوەیت.]] گاندۆڵفینی سەرەتا بە شانۆگەری دەستی بە نواندن کردووە و کارە سەرەتاییەکانی بینینەوەی ئەو ڕۆڵانە بوو کەوا مارلۆن بڕاندۆ پێشتر بینبووی لە ھەریەک لە فیلمەکانی A Streetcar Named Desire و On the Waterfront. یەکێک لە سەرەتاییترین کارەکانی نواندنی لە فیلمی True Romanceی کوێنتن تارانتینۆ بوو کە تێیدا ڕۆڵێ ڤیرجیلی دەبینی و بەگوتەی خۆی سەرچاوەی ئیلھامی کارەکتەرەکەی لە ھاوڕێیەکی کۆنەوە وەرگرتبوو کە پیاوکوژ بووە. لە فیلمی داھاتووی Terminal Velocity (١٩٩٤)، گاندۆڵفینی رۆڵی بێن پینکواتەری بینی کەوا پیاوێک توندوتیژی ڕووسیە. لە ساڵی ١٩٩٥، بەشداربوو لە فیلمی Crimson Tide کەوا سەرکەوتنێکی مەزنی لە بۆکس ئۆفیس بەدەستھێنا. لە ھەمان ساڵدا بەشداری فیلمی Get Shorty (1995یشی کردووە. فیلمی داھاتووی بریتی بوو لە The Juror (١٩٩٦) کە تێیدا رۆڵی بکوژێکی مافیایی بینیوە.
لە ھەمان ساڵدا، گاندۆڵفینی بەشداربوو لە دۆکیومێنتاریەکی تری تایبەت بە جەنگی عێراق بەناویAlive Day Memories: Home From Iraq، بەڵام ئەمجارە تەنھا وەک بەرھەمھێنەری جێبەجێکار بوو. یەکەمین کاری دوای تەواوبوونی زنجیرەی سۆپرانۆس بریتی بوو لە دانانی کۆمپانیەیەکی فیلمی تایبەت بە خۆی بەناوی Attaboy Films. لە ساڵی ٢٠٠٩ بەشداربوو لە شانۆگەری God of Carnage کە تەم ھۆیەوە پاڵێوراو کرا بۆ خەڵاتی تۆنی بۆ باشترین ئاکتەری سەرەکی لە شانۆگەریەکدا، بەڵام خەڵاتەکەی بە جێفری ڕەش دۆڕاند کەوا شانۆکاری سەرەکی شانۆگەری Exit the King بوو. دواتر ڕۆڵی پارێزگاری نیویۆڕکی بینی لە فیلمی The Taking of Pelham 123 لە پاڵ ئەکتەر دێنزێل واشنگتن.
گاندۆڵفینی بەردەوام بوو لە بەرھەمھێنان بۆ تۆڕی ئێچ ئۆ، ئەمجارە بەرھەمھێنەری جێبەجێکاری فیلمی Hemingway & Gellhorn (٢٠١٢) کە تێیدا باسی ژیانی ھاوسەرگیری نووسەری بەناوبانگ ئێرنست ھێمینگوەی دەکرد. گاندۆڵفینی دووبارە لەگەڵ درووستکەری زنجیرەی سۆپرانۆکان کاری کردووە ئەمجارە بۆ فیلمێکی میوزیکاڵ بوو بەناوی Not Fade Away (٢٠١٢) کەوا یەکەمین کاری دەرھێنانی فیلمی دەیڤد چەیس بوو.
مەکسیک لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦
سەرچاوەکان
١٩٣٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦
بەنۆک
بەنۆک یان بەنوک یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی پیران سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
پارتی چەپی کەسک
پارتی چەپی کەسک یان پارتی چەپی سەوز (بە تورکی: Yeşil Sol Parti، بە کوردی: Partiya Çep a Kesk)، کە بەکورتی بە ناوی یە.سە.پە (بە زمانی تورکی: YSP) دەناسرێت، حیزبێکی سیاسیی لیبرتەریەنی چەپ و کەسک لە تورکیاوەیە. ئەم حیزبە لە ٢٥ی تشرینی دووەمی ۲۰۱۲ بە ناوی حیزبی کەسکەکان و داھاتووی چەپ (بە تورکی: Yeşiller ve Sol Gelecek Partisi) بە تێکەڵبوونی حیزبی کەسکەکان و حیزبی یەکسانی و دیموکراسی دامەزرا. ئەم حیزبە لە نیسانی ٢٠١٦ ناوی خۆی گۆڕاندووە.
وێستگەی گاماگۆری-کیۆتێیجی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێستگەکانی ڕێگای ئاسنین لە پارێزگای ئایچی پۆل:گاماگۆری، ئایچی
٥٠٣ (ژمارە)
٥٠٣ (پانسەد و سێ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٥٠٢ و ٥٠٤.
بەردەرێ
بەردەرێ یان بەردەرا یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی پیران سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
ھەورەبانە
ھەورەبانە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی ھەڵشۆ، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
٥٠٥ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
مۆزەخانەی نەتەوەیی لوبومباشی
مۆزەخانەی نەتەوەیی لوبومباشی مۆزەخانەیەکی کۆمەڵە سەرەتایییەکانی شوێنەوارناسی و ئیتنۆگرافیایییە لە لوبومباشی، لە ساڵی ١٩٤٦ دامەزراوە.
پاپا ئەفتیمی یەکەم
ژیان
لە ساڵی ١٨٨٣ لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی لە شاری ئاکداغمادەنی سەر بە پارێزگای یۆزگات لەدایکبووە. لە کارگەیەکدا کاری دەکرد. لە ساڵی ١٩١٥ وەک قەشە دەستنیشانکرا و ناوی ئەفتیمی پێدرا. ئاتاتورک ناسی و بوو بە یەکێک لە باشترین ھاوڕێکانی. ئەفتیم بانگھێشت کرا بۆ دروستکردنی پەرلەمانی تورکیا لەلایەن جەھەپە لە ٢٣ی نیسانی ١٩٢٠، وەک نوێنەری کۆمەڵگەی مەسیحییەکانی تورکیا.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٤ پۆل:مردووانی ١٩٦٨
وتار
وتارەکانی ھەواڵ
سەرچاوە وەرگیراوەکان ھەروەھا دەتوانن یارمەتیدەر بن. ھەروەھا سەرچاوەکان بۆ خەڵک دەکرێت لە ڕێگەی حسابی نووسراوی چاوپێکەوتن و دیبەیتەکانەوە بکرێت کە ڕاستی زانیاریی نووسەر و پشتبەستنی سەرچاوەکەی پشتڕاست دەکاتەوە. نووسەر دەتوانێت ئاراستەکردنەوە بەکاربھێنێت بۆ دڵنیابوون لەوەی کە خوێنەر بەردەوام دەبێت لە خوێندنەوەی وتارەکە و سەرنجی خۆی ڕابکێشێت بۆ وتارەکانی تر. بۆ نموونە، دەستەواژەکانی وەک "بەردەوام بوون لە لاپەڕەی ٣" دووبارە ئاڕاستەکردنەوەی خوێنەر بۆ لاپەڕەیەک کە تێیدا وتارەکە بەردەوام بێت.
ھێڵی لاوەکی
ھێڵی لاوەکی ناو و پێگەی نووسەر دەدات، لەگەڵ کاتی نووسینی وتارەکە.
مەکسیک لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
سەرچاوەکان
١٩٥٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
٥٠٦ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
وتار (ڕوونکردنەوە)
وتار دەتوانرێت مەبەستی لەم حاڵەتانەی خوارەوە بێت: