cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
زمانی فارسی
دواتر
بەمجۆرە خەت و زمانی فارسی کە بەشێکی ھەراو لە ئاسیای یەکییەتی دەبەخشی، و خەتی وی کە خەتی دونیای ئیسلام و قورئان بوو لە برەو خستن و پەیوەندی موسڵمانانیان لە یەکتر بڕی و بەرامبەری ڕەوشی سیاسی بۆ خۆداسەپاندن (تەفرەقە باوێژەوحکوومەت بکە) بەرنامەو نەخشەی خۆیان بەرێوەبردو بەئامانجیان گەیاند.
ھاوچەرخ
(نیما یوشیج) ھەرچەند کە باوکی شیعری نوێی فارسی ناسراوە بەڵام چەند ساڵ پێش لە نیما (ئەواخری قەرنی ١٣) ھەندێ کەس لەژێر کاریگەری شۆرشی ئەدەبی ئەوروپا-تورکییە دەستیان کرد بە نووسینی شیعری ئازاد. کە لەوانە دەتوانین لە (تقی ڕفعت) بەر پرسی ڕۆژنامەی ئازادیستانی تەبرێز و پەیرەوەکانی وەکوو (شەمس کەسمایی) و (جەعفر خامنەی) ناو بەرین کە بیرو ڕایان گۆڕانکاری و تەکامولی ئەدەبی بوو.
فەیسبووک
گەشەسەندن
لە ناوەڕاستی ٢٠٠٤، شۆن پارکەر (ڕاوێژکاری ناڕەسمی زوکەربێرگ) بوو بە سەرۆکی کۆمپانیای فەیسبووک. لە حوزەیرانی ٢٠٠٤ فەیسبووک شوێنی کارکردنی گواستەوە بۆ پاولۆ ئاڵتۆ، کالیفۆرنیا. دوای ئەوە فەیسبووک یەکەم وەبەرھێنانی کرد بە ھاوشانی لەگەڵ جێگری دامەزرێنەری PayPal (پەیپاڵ) Peter Thiel. لە ساڵی ٢٠٠٥، کۆمپانیاکە دۆمەینی www.facebook.com ی کڕی بە بڕی $٢٠٠٬٠٠٠ی ئەمریکی.
چاک نۆریس
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٠ پۆل:زیندووان پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی پۆل:چالاکوانانی کالیفۆڕنیا پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری پۆل:نووسەرانی سیاسیی ئەمریکی پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە کالیفۆڕنیا پۆل:میمەکانی ئینتەرنێت پۆل:سیناریۆنووسەکانی کالیفۆرنیا پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم پۆل:نووسەرانی ناخەیاڵی ئەمریکا لە سەدەی ٢١ پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی پۆل:خێرخوازە ئەمریکییەکان پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:نووسەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
پەیمانی قەرس
واژووکارانی پەیمانی قەرس بریتی بوون لە نوێنەرانی ئەنجومەنی نیشتمانیی گەورەی تورکیا کە لە ساڵی ١٩٢٣دا کۆماری تورکیا ڕادەگەیەنێت، ھەروەھا لە کۆمارەکانی سۆسیالیستی ئەرمینیا و ئازەربایجان و جۆرجیا سۆڤیەت بە بەشداری کۆماری سۆسیالیستی فیدراڵی سۆڤیەتی ڕووسیا. چوار لایەنی کۆتایی دوای سەرکەوتنی بەلشەفییەکان لە شەڕی ناوخۆی ڕووسیا و پەیمانی یەکێتی کانوونی یەکەم ١٩٢٢ دەبوونە بەشێکی پێکھێنەری یەکێتی سۆڤیەت
سنووری ئەرمەنستان و تورکیا
بەپێی یاداشتەکانی سیمۆن ڤراتسیان دوا سەرۆک وەزیرانی کۆماری یەکەمی ئەرمەنستان، بەلشەفییەکان ھەوڵیانداوە دووبارە دانوستان لەسەر پێگەی ئەنی و کولپ بکەنەوە و وەک بەشێک لە ئەرمینیای سۆڤیەت بمێننەوە. گانێتسکی جەختی لەسەر «بەھای مێژوویی و زانستی گەورەی» ئانی بۆ ئەرمەنییەکان کردەوە و کولپی بە «بەشێکی جیانەکراوەی ترانسقاوقازیا» ڕاگەیاند. بەڵام تورکیا ڕەتیکردەوە دانوستان لەسەر ئەو مەرجانە بکاتەوە کە لە پەیمانی مۆسکۆدا لەسەری ڕێککەوتوون، ئەمەش زۆر نائومێدی سۆڤیەتەکانی کرد. زۆربەی ئەو خاکانەی ئەرمینیا کە بە تورکیا ڕادەستی تورکیا کرابوون، لە دوای جەنگی تورکیا و ئەرمەنستانەوە پێشتر لەژێر کۆنترۆڵی سەربازیی تورکیادا بوون. پەیماننامەکە داوا دەکات سەربازانی تورکیا لە ناوچەیەک بکشێنەوە کە بە نزیکەیی ھاوتایە لەگەڵ نیوەی ڕۆژاوای پارێزگای شیراکی ئێستای ئەرمینیا، لەنێویاندا شاری ئەلێکساندرۆپۆل (گیومری).
ئەندۆرا
دانیشتووان
بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٤ ژمارەی دانیشتووانی وڵاتی ئەندۆرا ٨٠٬١٥٣ کەس بووە کە بە یەکێک لە بچووکترین وڵاتانی جیھان لە قەڵەم دەدرێت. ٥٠ لەسەدی دانیشتووانی ئەم وڵاتە لە شارەکان دەژین.
ھۆشبڕی
سێ گۆشەی بێهۆشی
تەخدیر(حاڵەتێکە وەکوو خەو)، شل بوونی ماسوولکەکان، بەرگری لە ڕێفلەکسەکان(Reflexs)
بنەماڵە دەواکانی بەناوبانگی دەوا بێهۆشکەرەکان
ئەم دەوانە چەندین دەستەیان هەیە کە لێرەدا ناویان دەبەین، خاڵێکی گرینگ کە لێرەدا دەبێ داکۆکی لەسەر بکرێت ئەوەیە کە ئەرکی ئەم دەوانەی کە لە دواییا دێت تەنها تایبەت بە بێهۆش کردن نیە بەڵکە ئەم دەوانە لە پڕۆسەی بێهۆشی دا ئەرکیان هەیە.
یووسف خەیاڵۆغڵوو
نموونەی ھۆنراوەکانی
ڕۆژەکان وشکەرۆ دەبن
لە لایەکم ئاڵتوون، لە لایەکی تر خوێن
بە ھەویری دەستەکانم دەھۆنمەوە و تێپەڕ دەبم
شێ
شێی ھەوا یان ڕادەی شێ بە گشتی دوو جۆرە: شێداری ڕەھایی و شێداری ڕێژەیی؛ شێداری ڕەھا بریتییە لە کەڵەماوی ئاو بە کیلۆگرام یان گرام کە لە ھەر یەک لە قەبارەی ھەوادا بەردەستە. ئەو ڕێژەیەی کە بۆ بۆشایی ئاو پێویستە بۆ ئەوەی قەبارەیەکی دیاریکراوی ھەوای پێ بچەسپێنێت، لەگەڵ بەرزبوونەوەی پلەی گەرمای ھەوادا، توانای خەزنکردنی ھەڵمی ئاو بۆ ھەر یەک قەبارەیەک زیاتر دەبێت. شێی ڕێژەیی بریتییە لە بڕی ئەو شێیەی کە لە قەبارەی ھەوادا لەگەڵ پلەی گەرمی دیاریکراوی ھەوادا خۆی دەگونجێنێت. ھەوای بێ ھەڵم (بێ شێ) پێی دەوترێت ھەوای وشک. ھیچ جۆرە ھەوایەک لە کەش و ھەوادا نییە کە بڕێک شێی نەبێت، تەنانەت لە کەش و ھەوای سەر بیابانەکان و ھێڵی بەرزەکانی ئاسمانیش بڕە شێیەک ھەر ھەیە. ڕووی زەریاکان و ئاوی ڕووکەش و خاکە سەرسەوزەکان سەرچاوەی شێداری ھەوان کە ئەوانیش لە ئاکامی ھەور و باران دەستیان کەوتووە. بەرزترین بڕی ئاو لە ھەوادا ٣–٤٪ ە.
چەڵەمە
وێنۆک|شوێنی ئێسکی چەڵەمە
ئەندامەکانی ھەرسی خواروو
ئەندامەکانی ھەرسی خواروو بەشێکن لە ئەندامانی کۆئەندامی ھەرس ھەرس کە کەوتوونەتە خوارووی "لیگامانی ترێس" ئەم ئەندامانرە بریتین لە: ڕیخۆڵەباریکە، ڕیخۆڵەئەستوورە، ڕیخۆڵەکوێرە و کۆم. ئەم ئەندامانە زۆرتر لە ھەڵمژین و وردکاری کیمیایی خۆراکدا ڕۆڵیان ھەیە.
ئەندامەکانی ھەرسی سەروو
ئەندامەکانی ھەرسی سەرروو بەشێکن لە ئەندامانی کۆئەندامی ھەرس ھەرس کە کەوتوونەتە سەررووی "لیگامانی ترێس" ئەم ئەندامانرە بریتین لە: دەم، سورێنچک، گەروو و گەدە. ئەم ئەندامانە زۆرتر لە وردکاری فیزیکی خۆراکدا ڕۆڵیان ھەیە.
سەرچاوەکان
پۆل:توێکاریی مرۆڤ
پۆل:لەشی مرۆڤ
ڤی ڤی تی-ئای
سیستەمی دەمەوانەی گۆراو بەپێی کات دەبێتە ھۆی زیاد بوونی چووستی بزوێنەر،
ئێمە لەم ڕاپۆرتەدا باسی جۆرەکانت سیستەمەکە دەکەین بە شێوازێکی سادە…
Valvematic
ئەم سیستەمە بە نزیکی کاری ھەوشێوەی دەمەوانەی گۆڕاوی بەرزکەرەوەیە
میلبروک، ئەلاباما
پەراوێز
پۆل:شارەکانی ئەلاباما پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨١٨
دەرمان، مەھاباد
ئەمانەش ببینە
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی مەھاباد پۆل:گوندەکانی شارستانی مەھاباد
خەڵاتی نۆبێل لە زانستی ئەرکی ئەندام و پزیشکی
خەڵاتی نۆبێل لە زانستی ئەرکی ئەندام و پزیشکی (بە ئینگلیزی: Nobel Prize in Physiology or Medicine، بە سویدی: Nobelpriset i fysiologi eller medicin) کە لەلایەن ڕێکخراوی نۆبێلەوە دەبەخشرێت بریتییە لەو خەڵاتەی کە ساڵی جارێک دەبەخشرێت بۆ دۆزینەوەیەکی گەورە و بەرچاو لە بواری پزیشکیدا. ئەم خەڵاتە یەکێکە لەو پێنج خەڵاتەی کە لە ساڵی ١٨٩٥ەوە لەلایەن ئەلفرێد نۆبێلەوە دانراوە لە وەسێتنامەکەیدا.
ڕیکی مارتن
ناوی «پاشای پۆپی لاتینی» و «پاشای مۆسیقای لاتینی» و «خودای پۆپی لاتینی» ناوزەد کراوە، بە یەکێک لە کاریگەرترین ھونەرمەندەکانی جیھان دادەنرێت. مارتن لە سان خوان لەدایکبووە، لە تەمەنی ٩ ساڵییەوە دەستی بە دەرکەوتنی لە ڕیکلامە تەلەڤیزیۆنییەکان کردووە و لە تەمەنی ١٢ ساڵیدا دەستی بە کاری مۆسیقا کردووە، وەک ئەندامێکی گرووپی کوڕانی پۆرێتو ڕیکۆن مێنۆدۆ.
مۆرفیم
مۆرفیمی بەسراو
بە مۆرفیمێک دەڵێن کە ئەرک و واتایەکی سەربەخۆی لە نێو ڕستەدا نییە و بە مۆرفیمێکی ترەوە دەبەسترێتەوە. مۆرفیمی بەستراو دوو جۆری ھەیە:
پێشنوێژ
جا دەبێ ئەم پێشەوایەش پارێزکار (تقی) و لە خواترس بێت ، زانستێکی زۆری لە لابێت و باش لە قورئان شارەزابێت، و زۆرینەی موسڵمانان لێی ڕازی بن، بەھەمان شێوەش لە پێشەوا و پێشرەوی خەڵکی، واتە : کاربەدەستیان. دەبێ پێش نوێژ ئاگاداری حاڵی نوێژ خوێنەکانی دوای خۆی ببێ، چونکە بێ توانا و نەخۆش ....ھتد یان تێدادەبێت تا بەسۆزبێ لەگەڵیان وە نوێژیان بەسەردا درێژنەکاتەوە و ئەگەر ئەویش بیانوێکی ھەبوو، شوێنی چۆڵ دەکات بۆ یەکێکیتر بە ھەمان شێوە پێشەوای خەڵکیش ھەروا. دەبێ خەڵکیش گوێ ڕایەڵی پێشەوا بێ بەتەواوی پەیوەست بن بەوەی کە ئەم پێی ھەڵئەستێ چونکە نابێ لە کاتی نوێژدا پێش (إمام) بکەوێ، کاتێ کە کڕنۆش و سوجدە دەبا، بەھەمان شێوەش دەبێ گوێڕایەڵ بن بۆ پێشەوا -تەنھا لە کاتێک گەر فەرمانی دەرکرد بە پێچەوانەی شەرعی خودا، ئەو کاتە ئەتوانی گوێڕایەڵ نەبن، ھەروەک کە ‌ئەگەر پێش نوێژخوێن ھەڵەیەکی کرد ئەبێ بۆی ڕاست بکرێتەوە، پێشەواش بەھەمان شێوە، ئەو رێوشوێنانەش کە باس کران، ئەوە ڕوون دەکاتەوە، کەدەبێ نێوانی پێشەواو خەڵکی چۆن بێت.
ئیرینا بۆکۆڤا
thumb|بۆکۆڤا ئیرینا بۆکۆڤا لەدایکبووی ١٢ی تەممووزی ١٩٥٢ ، کەسایەتیەکی سیاسیی بولگارییە ، لە ئێستادا سکرتێری گشتی ڕێکخراوی یوونێسکۆ ، ناوبراو دەیەمین کەسایەتییە کە ئەو پلەیەی پێدرا بێت ، پێشتریش لەسەر پارتی سۆسیالیستی بولگاری پەرلەمانتار بووە لە بولگاریا لە دوو خوولدا.
ڕەبەت
ڕێگاکانی ڕەبەت
ڕەبەت لە باکوور لەگەڵ مەھاباد، لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ بۆکان، لە باشووری ڕۆژھەڵات لەگەڵ بانە، لە باکووری ڕۆژاوا لەگەڵ پیرانشار و لە ڕۆژاوا و باشووری ڕۆژاوا لەگەڵ زێی بچووک و شاری سەردەشت ڕیگای ھەیە.
عەبدوڵڵا ئەبریشەمی
سەرچاوەکان
پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:نووسەرانی کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٢
مردنی ئەدۆڵف ھیتلەر
ڕۆژەکانی کۆتایی لە پەناگەی فیرۆبانکەر
لە ٢٨ی نیسان ھیتلەر لە ھەواڵیکی بی بی سی کە لە بنەڕەتدا لە ڕۆیتەرز وەرگیرابوو ئاگادارکرایەوە بەوەی ھێنریک ھیملەر یەکێک لە فەرماندەکانی ھێزی تایبەتی نازی لەگەڵ ھاوپەیمانان گفتوگۆی کردووە و گەرەنتی ئەوەی داوە توانای خۆبەدەستەوەدانی ھێزەکانی ھەیە. ئەم کارە بووە ھۆی توڕەکردنی ھیتلەر ئەمەی بە خیانەتکردن دانا، فەرمانی دەستگرکردنی دا و ھەروەھا بریکارەکەی ھیملەر، هێرمان فیگلین بە فەرمانی ھیتلەر لە سێدارەدرا.
گریمانەکان تایبەت بە مردنی ھیتلەر
سەرەڕای ئەو باوەڕە گشتییەی خەڵک سەبارەت بە خۆکوشتنی ھیتلەر و ئیڤانی ھاوسەری لە بنکەی فۆربانکەر ھەیە، بەڵام چەندین گریمانە و ھەواڵ سەبارەت بە زیندووبون و لە ژیان مانەوەی ھیتلەر و ئیڤان لە چەندین شێوین بڵاوکرانەوە و سەرنجی خەڵکیان بەلای خۆیاندا ڕاکێشا بەوەی ئەوان لە ئەڵمانیا و ئەورووپان و خۆیان حەشارداوە، ئەمە لە کاتێکدایە مێژوونووسان و زانایان ئەو گریمان و ھەواڵانەیان ڕەتکردووەتەوە و مردنی ھیتلەر و ئیڤانیان لە بنکەی فۆربانکەر پشتراست کردەوە.
ئیستۆنیا
بنەڕەتی ناو
ناوی ئیستۆنیا دەگەڕێتەوە بۆ نووسەری ڕۆمانی تاسیتۆس، وەک چۆن لە پەرتووکی (Germania) باسی کۆمەڵێک کەسی کردووە بەناوی (Eesti). لە داستانە کۆنەکانی نۆرزیدا ئاماژەیە بۆ وڵاتێک بە ناوی ئیستلاند کە بە زمانە ژێرمانییە مۆدێرنەکان ئیستۆنیایە.
مستەفا بێسارانی
ژیان
بێسارانی زۆربەی ژیانی فەقێیەتی لە پایگەلان بەسەربردووە. بەڵام لە دوای تەواوکردنی خوێندن بە یەکجاری لە بێساران نیشتەجێ بووە و خەریکی مەلایەتیی بووە.
ھۆنراوە
شێعری بێسارانی لە سەر کێشی بڕگەیی و بە شێوەزاری ھەۆرامیی نۆوسراوە. کاریگەرییەکی گرنگی لە شێعری کۆردی و بە تایبەت ھەۆرامیدا ھەبووە. پیرەمێرد بڕێک لە ھۆنراوەکانی وەرگێڕاوەتە سەر شێوەزاری سۆرانی. مەولەوی لە شێعرەکانیدا ناوی بێسارانی دەبا و دەڵێ:
نموونەی ھۆنراوە
و
جیھان
وێنۆک|وێنەی زەوی لە ئاسمانەوە
عەلی عەسکەری
شۆڕشی نوێ
لە ‌سەرەتای دامەزراندنی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پەیوەندی پێوە کراو لەگەڵ دەستپێکردنی شۆڕشی نوێدا خۆی گەیاندە ھێزی پێشمەرگە. لە یەکەمین کۆبوونەوەی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان دا بە ئەندامی مەکتەبی سیاسی و فەرماندەیی ھێزی پێشمەرگەی کوردستان ھەڵبژێردرا.
بڕیارنامەی ٢٠١٢ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠١١ پۆل:ھایتی لە ٢٠١١ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ھایتی
کڵێسای ڕاستەقینەی یەسوع
ڕۆژی پشوودان (یەکشەممە)
ڕۆژی پشوودان، ڕۆژی حەوتەمی حەفتە (شەممە)، ڕۆژێکی پیرۆزە و لە لایەن خوا پیرۆز کراوە. لەو ڕۆژەدا رەحمەتی خوا دیارە بۆ بیرکردنی ئافراوەکانی خوا و ڕزگاری بە ھیوای حەسانەوەی ھەمیشەیی لەو ژیانەی وا دێ.
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی مۆزامبیک
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی مۆزامبیک (بە پۆرتووگالی: Seleção Moçambicana de Futebol، کە پێشووتر بە Os Mambas ناسراو بوون) ھەڵبژاردەی تۆپی پێی نەتەوەیی مۆزامبیکە وە لەلایەن فیدڕالیی تۆپی پێی مۆزامبیک کۆنتڕۆڵکراوە. مۆزامبیک ھەرگیز نەگەیشتوون بە جامی جیھانیی فیفا، بەڵام بەشدارییان لە جامی نەتەوەکانی ئەفریقای ساڵانی ١٩٨٦، ١٩٩٦، ١٩٩٨ و نوێترینییان کە لە ٢٠١٠ بوو کە تێیدا لە کۆمەڵەی یەکەم دەرکرانە دەرەوەی پێشبڕکێیەکە.
دۆن دیابلۆ
١٩٩٧-٢٠٠٥
کاری بەرھەم ھێنانی بۆ زۆرێک لە ھونەرمەندەکان ئەنجام داوە وەکو ئەلێکس کڵێیە، دیپلۆ، ئێگزەمپڵ، دراگۆنەت، نۆیزیا، ڕۆکس، سیدنی سامسن، وە چەندین جار نازناوی "ھونەرمەندی زێدە بڵاوکەرەوە"ی پێ بەخشراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠
قەزای دووکان
سەردەمی حکوومەتی ھەرێم
لەم ماوەیەدا پارێزگای سلێمانی و پارێزگای ھەولێر و پارێزگای دھۆک لە لایەن بەرەی کوردستانیەوە بە ڕێوەدەبرا، کە لەسەر ھەمان سیستەمی یەکە کارگێڕییەکانی ساڵی ١٩٨٩ بەڕیوەدەبرا، لەبەرئەوەی گوندەکان تازە ئاوەدان دەکرانەوە، ھەروەھا لەڕووی کارگێڕییەوە ھەرێمی کوردستان دروست نەببوو تاوەکو لەساڵی ١٩٩٢ پەرلەمانی کوردستان پێکھێنرا. ئینجا یەکە کارگێڕییەکان دروستکرانەوە.
نەخۆشخانەی بەخشین
نەخۆشخانەى بەخشین
بەخشین پێكهاتووە لە (3) سەنتەر و (17) پسپۆڕى جیاواز و (30) كلینیك و (7) هۆڵى پێشكەوتووى نەشتەرگەرى و تاقێگەى پسپۆڕى و دەرمانخانە.
ھەڵم بستێنە (گۆرانیی ئەڤیچی)
ھەڵم بستێنە تاکەگۆرانییەکە کە لە لایەن دی جەی سویدی ئەڤیچی وە بەرھەم ھێنراوە و تراکێکە لە ئەلبومی «ڕاست»ی ئەڤیچی. ئەم تراکە سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەست ھێنا و بۆ خەڵاتی گرامی ساڵی ٢٠١٣ پاڵێوراو و بۆ یەکەم جار لە ١٧ ی حوزەیرانی ساڵی ٢٠١٣ بڵاو کرایەوە، گۆرانییەکە لە نووسینی ئالۆ بلاک و مایک ئینزیگەیە و لە بەرھەمھێنانی ئەڤیچی و ئارەش پۆرۆنەرییە.
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی
نیشتەجێی نھۆمی نێوەند (فیلم)
نیشتەجێی نھۆمی نێوەند (بە فارسی ساکن طبقە وسط) یەکەمین فیلمی شەھاب حوسێنیە وەکو دەرھێنەر لە مانگی ڕەزبەری ساڵی ٢٠١٤ نمایشکرا، و موحەمەد ھادی کەریمی سینارۆیۆی فیلمەکەی نوسیوە کە پێش نۆ ساڵ لە دروستکردنی فیلمەکە نوسیویەتی و ویستێتی خۆی دەرھێنانی بۆ بکات بەڵام دوای نۆ ساڵ فیلمەکەی بە شەھاب حوسێنی داوە و ھەرلەسەر داوی شەھابیش قبوڵی کردووە بۆ یەکەمینجار لە ژیانیدا ئەکتەری بکات و ڕۆڵی پزیشکێکی دەرونی گێڕاوە، لە فیلمەکەدا شەھاب حوسێنی لەم فیلمەدا ٣٨ ڕۆڵی جیاواز دەگێڕێت کە تا ئێستا ھیچکەس ئەوەی نەکردووە و ھەوڵدەدات وەکو ڕیکۆردێک لە ئینسایکڵۆپیدیای گینس تۆماری بکات ، فیلمەکە ژمارەیەکی زۆر لە ئەکتەرە بەناوبانگەکانی تێدایە بە ڕۆڵی لاوەکی لەوانە فەرھاد ئەسلانی و سارە بەیات و تەناز تەباتەبایی
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئووگاندا
سەرچاوەکان
پۆل:تۆپی پێ پۆل:وەرزش پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
پێڕستەکانی شارەکان بەپێی وڵات
بەستەری دەرەکی
پۆل:پێرستەکانی شارەکان پۆل:پێڕستەکانی پێڕستەکان پۆل:لیستەکانی شارەکان
پارکی گۆڵدن گەیت
وێنۆک|300px|وێنەیەکی ھەوایی لە گۆڵدێن گەیت پارک گۆڵدێن گەیت پارک (بە ئینگلیسی: Golden Gate Park) یان پارکی دەروازەی تەڵایی، سەیرانگایەکی شاریە لە سانفرانسیسکۆی کالیفۆرنیا دا کە ٤.١٢ کیلۆمیتری چوارگۆشە لە زەوینگەلی شاریی داگیر کردووە (٥ کیلۆمەتر درێژی و ٨٠٠ مەتر پانییەکەیەتی). ساڵانە ١٣ ملیۆن کەس سەردانی ئەم پارکە دەکەن و بەم بۆنەوە سێھەمین پارکی ئەیالەتە یەکگرتووەکان ە کە زۆرترین سەردانی لێ دەکرێت.
سون یات سێن
سەرچاوەکان
پۆل:سون یات سێن پۆل:لەدایکبووانی ١٨٦٦ پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە چین پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی چین پۆل:مردووانی ١٩٢٥ پۆل:خەڵکی چینی دوور لە وڵاتی خۆیان لە ژاپۆن پۆل:نووسەرانی سرودی نەتەوەیی پۆل:گۆڕین بۆ مەسیحییەت
٩ی تەممووز
بۆنەکان
پۆل:تەممووز
بیلاڕووس
بیلاڕووس، بە فەرمی کۆماری بیلاڕووس (بە زمانی بیلاڕووسی: Рэспубліка Беларусь) وڵاتێکە لە کیشوەری ئەورووپا.
بڕیارنامەی ٢٠١٦ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٢٠١٦ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ شەڕی ناوخۆییی لیبیا (٢٠١١). ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٦٬٦٤٠‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
تەلەعفەر
ئیمپراتۆریەتی ئاشووری
ڕەنگە لە سەدەی بیست و پێنجەمی پێش زایین تا سەدەی حەوتەمی زایینی بەشێکی دانەبڕاو بووبێت لە ئاشوور.
سەردەمی ئیسلام
وە کە شاری تەلەعفەر فراوان بوو و ژمارەی دانیشتووانەکەی لە سەردەمی خەلافەتی عەباسی لە سەردەمی خەلیفە ئەلموعتەسیم بلا و دوای ئەوان لە ساڵی ٤٤٧ کۆچی (١٠٥٥ ز) لە سەردەمیدەوڵەتی سەلجووقی لە سەردەمی ئەودا گەشەیان کرد ئەمیر توغرول بەی، یەکێک لە شازادە سەلجوقییەکان و پاشان سوڵتان بەدر الدین لوءلوء دەستی بەسەردا گرت.
ئیمپراتۆریەتی عوسمانی
"دوای گەشتەکەی (حافز پاشا) لە ساڵی ١٨٣٧ تەلەعفەر بە ھەمیشەیی لەلایەن سەربازانی تورکەوە داگیرکرا و دەستی کرد بە بەکارھێنانی وەک بنکەیەک بۆ کۆنتڕۆڵکردنی جموجۆڵی ژمارەیەک لە ھۆزە ئێزیدییەکانی رۆژھەڵاتی شنگال. لە ساڵی ١٨٨٠دا تەلەعفەر بوو بە یەکەیەکی ئیداری سەر بە قەزای شنگال".
ئۆپەراسیۆنی گەڕاندنەوەی مافەکان
ئۆپەراسیۆنەکە ستراتیژییەکی نوێی "ڕوون، ڕاگرتن، دروستکردن" تاقیکردەوە، کە تێیدا ناوچەکان لە یاخیبووان پاکدەکرێنەوە و پاشان داگیرکرا و پاشان ئاوەدانکرایەوە بۆ بەدەستھێنانی پشتیوانی خەڵکی ناوچەکە پێش ئەوەی رادەستی ھێزە ئەمنییەکانی عێراق بکرێتەوە.
پاشھاتەکانی داعش
زۆرێک لە تورکمانەکانی تەلەعفەر لەو کاتەوەی داعش ناوچەکەی گرتووە، ئاوارەبوون و گواستراونەتەوە بۆ ناوچەکانی باشووری عێراق. ھەروەھا زۆرێکیان پەیوەندییان بە ھێزە عێراقییەکان کردووە کە شەڕی داعش دەکەن.
ڕۆژگیرانی ٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢
وێنۆک|جۆری خۆرگیران: گیرانی نیوەچل ڕۆژگیرانی ٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٢ خۆرگیرانێکی نیمچەییە کە ئەمڕۆ لە ئەورووپا، و چیاکانی ئۆڕاڵ، ڕۆژاوای سیبریا، ئاسیای ناوەندی، ڕۆژاوای ئاسیا، باشووری ئاسیا و لە باکووری-ڕۆژھەڵاتی ئەفریقا بەدیار دەکەوێت. ڕێژەی %٨٢ی خۆر لە چین لەلایەن مانگ دەگیرێت و لە ئەورووپا ڕێژەکەی %١٥ تا ٣٠ دەبێت. زۆرترین قۆناغی خۆرگیرانی نیمچەیی لە دەشتی سیبیریای ڕۆژاوا لە ڕووسیا لە نزیک نیژنیڤارتۆڤسک تۆمار دەکرێت. دیار دەبێت لە نێوان ٨:٥٨ی کاتی جیھانی و گەورەترین ماوەی خۆرگیران لە ١١ی کاتی جیھانی بەدیار دەکەوێت و لە ١٣:٠٢ی کاتی جیھانی کۆتایی پێدێت.
عێماد مۆغنییە
عێماد فاێز مۆغنییە (عماد فايز مغنية) ناسراو بە «حاج ڕضوان» (لەدایکبووی ١٩٦٢ لە نایین – مردن ٢٠٠٨ لە دیمەشق ) ئەندامی دامەزرێنەری ڕێکخراوی جیھادی ئیسلامی لوبنان و سەرۆکایەتی ژمارە دووی حیزبوڵڵای لوبنان بوو. زانیاری لەسەر مۆغنییە کەمە، بەڵام باوەڕ ئەوەیە مۆغنییە سەرۆکێ کارمەندانی حیزبوڵڵا بوو و چاودێری سەربازی، ھەواڵگری و ئاسایش حیزبوڵڵای لوبنانی کردووە.
پیتەری مەزن
سەرچاوەکان
http://archive.org/stream/encyclopaediabri21chisrich#page/288/mode/1up Archived ٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦، لە وەیبەک مەشین.
فرانسوا میتێران
وێنۆک|فرانسوا میتێران ٢١ەمین سەرۆککۆماری فەڕەنسا فرانسوا میتێران (ماوەی ژیان:٢٦ تشرینی یەکەمی ساڵی ١٩١٦ تاکوو ٨ی کانوونی دووەمی ١٩٩٦ لە پاریس) سیاسەتمەدارێکی فەرەنسی بووە و دووجار پۆستی سەرۆککۆماری فەرەنسای گرتۆتە دەست لەنێوان ساڵانی ١٩٨١ بۆ ١٩٩٥ و ئەمینداری گشتی حیزبی ھاوپەیمانی فەرەنسا بووە،  فرنسوا میتیران وێژە و یاسای لەپاریس خوێندووە و لەقوتابخانەی ئازاد بۆ زانستە سیاسیەکانی تەواوکردووە و وەکو خۆبەش چۆتە نێو بزوتنەوەی کۆلۆنێڵ لارۆک بۆ گەنجان کە بانگەشەی بۆ بەھێزکردنی دەسەڵاتی جێبەجێکار کردووە و بزوتنەوەیەکی ڕاستڕەو بووە. لەسەرەتای ھەڵگیرساندنی شەڕی جیھانیی دووەمدا و لەدوای شکستھێنانی فەڕەنسا فرنسوا میتران دەستگیرکراوە و خراوەتە زیندانێکی ئەڵمانیەوە، لە ساڵی ١٩٤١ لەزیندان ھەڵھاتووە و لەفیشی سەر بە دەوڵەتی فەرەنسا وەکو سەرۆکی بەشی ڕاگەیاندن لە کۆمسیۆنی دامەزراندی زیندانانی پێشووی جەنگ کاری کردووە و لەلایەن گرانی فیلیب بیتان بووە و لەدوای ئەوەی نیشانەی فرانسیکی وەرگرتووە کە تەنھا دەدرا بە دڵسۆزترین لایەنگرانی فیلیب بیتان چۆتە نێو بەرەی بەرگریەوە و دواتر ڕۆشووە بۆ لەندەن و جەزائیر. فرنسوا میتران لە نێوان ساڵی ١٩٤٦ بۆ ساڵی ١٩٥٨، یانزە پۆستی وەزاری لە سەردەمی کۆماری چوارەمدا بەدەستھێناوە و لەساڵی ١٩٥٨ بۆتە ئۆپۆزسیۆن و لە ھەڵبژاردنەکانی ساڵی ١٩٦٥ ھەوڵی داوە ببێتە نوێنەری چەپڕەوەکان دژ بە دیگۆل و لەساڵی ١٩٧١ بۆتە سەرکردەی ئۆپۆزسیۆن و لەماوەی ١٠ ساڵدا دەسەڵاتی فەرەنسای گرتۆتە دەست. لە ساڵی ١٩٨١ فرنسوا میتێران وەکو سەرۆککۆماری ھەڵبژێردراوە و بۆتە یەکەم سەرۆکی ھاوپەیمانی بۆ کۆماری پێنجەم و سزای لەسێدارەدانی لابردووە و بڕە پارەی مانگانەی بۆ ھاوڵاتیان زیاد کردووە و کۆمەڵێک خاڵی دیکەی جێبەجێکردووە کە گشتی لەبەرژەوەندی میلەتی فەرەنسادابووە.
بلوتووس
بلوتووس (بە ئینگلیزی: Bluetooth ) پێوانەییەکی (standard) ڕاگواسنتی داتا یە. بوارێکی ڕەخساو‌ بۆ ھەمە چەشن دەزگای ئەلکترۆنی ساز دەکات، کە داتا و زانیاریی(بە ھەموو جۆرەکانی دەق، ڕەنگ، دەنگ..ھتد) تاوتوێ پێ بکەن، وەک تەختەکلیل، تەلفۆنێکی مۆبایل، کامێرایەکی دیجیتاڵ، چاپکەرێک..و ھەروەھا، ھەموو ئەوانە بە ئاسانی لەنێوەندێکی بێتەلدا پەیوەندی دەگرن و کار لەگەڵ یەکتر دەکەن.
١٣ی تەممووز
بۆنەکان
پۆل:ڕۆژەکانی ساڵ
دەریای کاریبی
ڕووبەری دەریای کاریبی نزیکەی ٢،٧٥٤،٠٠٠ کم٢یە. دەریای کاریبی یەکێک لە قووڵترین دەریاکانی جیھانە و قووڵترین شوێنی نزیکەی ٧،٥٠٠ میترە.
ناوەکەی ھۆزێکی سوورپێست بە ناوی «کاریب» لەسەریان ناوە کە پێش گەییشتنی خەڵکی ئورووپا بۆ ئەم ناوچەیە، بەسەر ناوچەکەدا زاڵ بوون.
سەرچاوە
دەریای کاریبی
تەواوخوازی
کاڕڵ یواکیم فرێدریش
کاڕڵ یواکیم فرێدریش بیرمەندێکی دیکەیە کە توێژینەوەی لە سەر تۆتالیتاریزم کردووە و بە رێژیمێکی سیاسی پێناسەی دەکا کە خاوەن شەش تایبەتمەندی‌یە:
سیگمۆند نیومەن
بۆ سیگمۆند نیومەن (١٩٤٠)، تۆتالیتاریزم جۆرێک لە دەوڵەت نیە، بەڵکوو جۆرێک لە کۆمەڵگایە. ئەو کۆمەڵگایە راستەوخۆ بە شێوەیەکی زۆرەملێیانە بە ناوی دەوڵەتەوە لە لایەن یەک یان چەند گرووپی زاڵەوە کۆنتڕۆڵ دەکرێ. دەوڵەتی تۆتالیتەر "بە پێچەوانەی کۆنسێرڤاتیزمی زۆردارە کلاسیکەکان"، شۆڕش بە دامەزراوەیی دەکا بە مەبەستی گەرەنتی‌کردنی ھەتاھەتایی، واتە "شۆڕشی ھەتاھەتایی" (دیلان ھەردی).
ئێدوارد ھالێت کاڕ
ژوان لەنز لە کتێبەکەیدا (تۆتالیتاریزم‌و ئۆتۆریتاریزم)، شیکردنەوەیەکی  بەراوردکاری بۆ پێناسە جیاوازەکانی تۆتالیتاریزم دەکا و لە ئەنجامدا سێ تایبەتمەندیی بنەڕەتیی سیستەمێکی تۆتالیتەر دەستنیشان دەکا: ١) ھەبوونی ئایدۆلۆژیا، ٢) تاک‌حیزبی یان ھەبوونی ئۆرگانی دیکەی تەیارکردن، ٣) تاکێک کە دەستی بە سەر ھەموو دەسەڵاتەکاندا گرتووە. لەنز پێیوایە، ئەو سێ تایبەتمەندی‌یانەن کە تۆتالیتاریزم لە رێژیمەکانی دیکە جیا دەکەنەوە، بەڵام دەبێ ھەر سێ تایبەتمەندی پێکەوە بوونیان ھەبێ، چونکە ھەر کام لەو تایبەتمەندی‌یانە بە تەنیا لە رێژیمە ناتۆتالیتەرەکانیش‌دا بوونیان ھەیە. ھەندێک تایبەتمەندیی دیکەش ھەن کە لەنز وەکوو تایبەتمەندیی بنەڕەتی ئەژماریان ناکا، وەکوو: رەتکردنەوەی جیاوازی چینایەتی، نەبوونی رۆڵی سەرەکیی و گرنگی ھەندێک دامەزراوەی وەکوو مزگەوت و کەنیسە، سوپای وڵات‌و دامەزراوەی پیشەیی (ئەو دامەزراوانە لە ھێڵی پێشەوەی ململانێکانی گەیشتن بە دەسەڵات نین)، ملکەچیی سوپای وڵات، لەنێوبردن یان ھەڵوەشاندنەوەی تەواوی ئەو دامەزراوە‌و رێکخراوانەی کە پێشتر ھەبوون‌و رێکخستنەوەیان بە ئێلیتی نوێ. لەنز پێیوایە، چەشنێک لە پلۆڕاڵیزمی سنووردار لە ھەندێک رێژیمی تۆتالیتەردا بوونی ھەیە. پلۆڕالیزمی سنووردار یەکێک لە تایبەتمەندی‌یەکانی ئۆتۆریتاریزمە (دیلان ھەردی).
ھونەر
لەوانەیە کاری ھونەری بە بیشاندانی ژیان، دەربڕینی خود، پەیوەندی سۆزداری، یاخود شتی تر تەرخان کرابێت. لە سەردەمی ڕۆمانتیکدا، ھونەر بە شێوەیە پێناسە دەکرا و دەبیندرا: «بەھرەیەکی تایبەتی مێشکی مرۆڤ کە پێویستبوو پۆلێن بکرێت لەگەڵ ئایین و زانست.» ھەرچەندە ئەو پێناسەیەی کە باس لە ھونەر دەکات ناکۆکی لەسەرە  و بە درێژایی کات گۆڕانکاری بەسەردا ھاتووە، ڕوونکردنەوەیەکی گشتی لەسەری ئەوەیە کە ھونەر بەھرەیەکی تەکنیکی یاخود ئاڵۆزە، کە سەرچاوە لە ئەندێشەی مرۆڤەوە دەگرێت.
ھونەری داھێنانی و ھونەرە جوانەکان
بەپێی تێپەڕبوونی کات، فەیلسەسوفەکان پرسیاریان دەربارەی واتای ھونەر کردووە، لەوانە وەک ئەفلاتوون، ئەرستۆ، سوقرات، کانت، و ھی تریش. ئەرستۆ ھونەری بە گرنگ زانیوە، لەکاتێکدا ئەفلاتوون گرنگییەکەی بە گشتی پشتگوێ خستووە. ئەفلاتوون چەند دەقێکی ھەیە کە پرسیاری ھونەری وەڵام دەداتەوە، لە یەکێک لە دەقەکانیدا، ئەفلاتوون ڕەخنە لە سوقرات دەگرێت: «سوقرات دەڵێت کە شیعر لەلایەن خواوەندەکانی ئیلھامەوە ھان دەدرێت، لەبەر ئەوەش شتێکی واقیعی نییە. ئەو بە شێوەیەکی پەسەند لەسەر ھونەر و شێوەی تری شێتیی خواوەندی (سەرخۆشی، ورووژان و خەوبینین) دەدوێت لە فیدروسدا، کەچی لە کۆماردا ھەوڵ دەدات ڕەخنە لە ھونەرە شیعرییە گەورەکەی ھۆمەر بگرێت. لەبارەی ھونەری وێژەیی و ھونەری مۆسیقییەوە، ئەرستۆ شیعری ئێپیکی، تراژیدیا و کۆمیدی لەگەڵ مۆسیقا بە لاسایی کاری زانیوە. بۆ نموونە مۆسیقا لاسایی کردنەوەی ڕیتم و ھارمۆنییە، لەکاتێکدا سەماکردن تەنیا لاسایی کردنەوەی ڕیتمە و شیعریش تەنیا زمان. ئەرستۆ پێی وایە کە لاساییکاری کردارێکی ئاساییە لەنێو مرۆڤەکاندا و یەکێکە لەو شتانەی کە مرۆڤ لە ئاژەڵەکان جیادەکاتەوە.
لۆران کابیلا
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٩ پۆل:مردووانی ٢٠٠١ پۆل:سەرۆک کۆمارەکان پۆل:چێ گیڤارا پۆل:خەڵکی قەیرانی کۆنگۆ
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی کینیا
سەرچاوەکان
پۆل:تۆپی پێ پۆل:وەرزش
شیلاناوێ
شیلاناوێ (Şîlanawê، بە فارسی: ) دێیەکە لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی مەھاباد. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١٦١ کەس لە ٣٤ بنەماڵەدا بووە.
١٦ی تەممووز
بۆنەکان
پۆل:ڕۆژەکانی ساڵ
خەستیی ئەلکھول لە خوێندا
پێوانەی خەستیی ئەلکھول لە خوێندا بەکاردێت بۆ لایەنی یاسایی و تەندروستی. (BAC-خەستی ئەلکھول لە خوێندا) بەڕێژەی (گرام/١٠٠مل) خوێن دەپێورێت یاخود (میللی مۆل/لیتر خوێن)، بۆ نمووەن ٠٬١٠ گرام/١٠٠مل خوێن بەرامبەرە بە ٢١٬٧ ممۆڵ/لیتر خوێن. ڕێژەی ٠٬٠(خەستی ئەلکھول لە خوێندا) بە دۆخی بەئاگایی (ناسەرخۆشی) ھەژمار دەکرێت و لە سەروو ٠٬٤ـەوە بە ترسناک ھەژمار دەکرێت.
ئیکرام مامەدبەگی
کتێبناسی
پۆل:خەڵکی ئیلام پۆل:گۆرانیبێژە پیاوەکانی کوردیی باشووری
یۆن جۆنگ-ھوون
یۆن جۆنگ-ھوون (بە ھانگۆل 연정훈؛ بە ئینگلیزی: Yeon Jung-hoon)، لە دایکبووی ٦ی تشرینی دووەمی ١٩٧٨ـە، ئەکتەرێکی کۆریای باشوورـە، باشتر ناسرا لە ڕۆڵ بینینی لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی (East of Eden) ساڵی ٢٠٠٨.
مەگنیزیۆم
سەرچاوە
پۆل:مەگنیزیۆم پۆل:توخمە کیمیایییەکان
ماسوولکەی ئێسکبەندی
وێنۆک|پەیکەرە ماسوولکە
ھەڵبژاردەی تۆپی بالەی فەڕەنسا
ئەنجامەکان
لەم خشتانەی خوارەوەدا سەرجەم ئەنجامەکانی هەڵبژاردەی تۆپی بالەی بەڕازیل لە پاڵاوانێتیەکان نیشاندراوە وەک کار ئاسانییەک بۆ خوێنەران
پێڕستی شارەکانی جەزائیر
thumb|نەخشەی جەزائیر thumb|شاری [[ئەلجەزیرە پایتەختی جەزائیر ]]
پێرستی شارەکانی جەزائیر
پۆل:پێڕستەکانی شارەکان بەپێی وڵات پۆل:پێرستەکانی شارەکانی ئەفریقا پۆل:شارەکان بەپێی دەوڵەت
پۆل:شارەکانی جەزائیر پۆل:پێڕستی شارەکانی جەزائیر پۆل:پێڕستی شارەکان بە پێی دانیشتوان
ھاوسەرگیری
ھاوسەرگیری لە ئیسلامدا
لە ئیسلام دا ھاوسەرگیریکردن پڕۆسەیەکی گەورەی ژیانە و بەپێی ئایینی ئیسلام ئەو پڕۆسەیە تەواوکردنی نیوەی باوەڕی شوێنکەوتووەکانی ئیسلامە، لە ئیسلامدا بۆ ڕەگەزی مێینە مافی مارەییدان دراوە.
بڵاوبوونەوە
بڵاوبوونەوە جووڵەی تەنۆچکەکانە لە ناوچەی خەستی بەرز بۆ ناوچەی خەستی نزم. وێنۆک|بڵاوبوونەوە ھەنگاو بە ھەنگاو
ناوچەی باینگان
پەراوێزەکان
پۆل:ناوچەکانی ئێران پۆل:شارستانی پاوە پۆل:ناوچەکانی پارێزگای کرماشان
قزڵجەی خوارێ
قزڵجەی خوارێ (Qizillcey xwarê، بە فارسی: ) دێیەکە لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی مەھاباد. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١١٥ کەس لە ٢٠ بنەماڵەدا بووە.
بڕیارنامەی ٢٠٢٣ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٢٠٢٣ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١١دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ ئاشتی و ئاسایش لە ئەفریقادا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٦٬٦٧٤‌ەم، بە ١٣ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٢ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
ڕۆبێرتۆ باجیۆ
ڤیچێنزا و فیۆرێنتینا
باجیۆ کاروانی پیشەگەریی خۆی لەگەڵ یانەی ڤیچێنزا لە سێرێ C1 دەست پێکرد لە ١٩٨٢. لە ١٩٨٥ یانەی فیۆرێنتینا بردیە ڕیزەکانییەوە و، لە ماوەی یارییکردنیدا لەوێ، ئاستێکی سەرنجڕاکێشی نماییش کرد و بووە یەخۆشەویستی هاندەران و وەکو یەکێک لە باشترین یاریزانەکانی ڤیۆلا لە مێژوودا ناوی دەرکرد. لە ٢١/٩/١٩٨٦ یەکەم یاری خۆی لە سێرێ ئای (خولی پلە یەکی ئیتاڵیا) ئەنجام دا بەرانبەر سامپدۆریا و یەکەم گۆڵی خۆیشی لە ١٠/٥/١٩٨٧ دژی ناپۆلی تۆمار کرد، لەو یارییەدا کە باشتر وا ناسراوە ناپۆلی بۆ یەکەمین جار لە مێژووی خۆی-دا سکودێتۆ [نازناوی خولی ئیتاڵیی] وەدەستهێنا.
میلان، بۆڵۆنیا و ئینتەر
لە ١٩٩٥، دوای هەوڵێکی زۆری سیلڤیۆ بێرلوسکۆنی سەرۆکی میلان، باجیۆ فرۆشرا بە یانە میلانییەکە. لەو کاتەدا، لە لایەن مانچێستەر یونایتد و بلاکبێرن ڕۆڤەرزی ئینگلیزییەوە داواکرا، بەڵام سەرەنجام میلان واژۆی ئەوی بردەوە.باجیۆ یارمەتی میلانی دا نازناوی سێرێ ئای بباتەوە لە هەمان ساڵدا و، بووە یەکەم یاریزان کە لە دوو ساڵی یەک لەدوای یەکدا لەگەڵ دوو یانەی جیاواز سکودێتۆ بەرز بکاتەوە. لە ١٩٩٧، باجیۆ گواسترایەوە بۆ بۆڵۆنیا تاکو داهاتووی خۆی ڕزگار بکات، و دوای تۆمار کردنی ٢٠ گۆڵ لەو ساڵەدا بۆ بۆڵۆنیا، دوای جامی جیهانیی ١٩٩٨، باجیۆ چووە یانەی ئینتەر میلان. ئەو گواستنەوەیە خواستراو نەبوو، چونکە مارچێلۆ لیپی ڕاهێنەری ئەو کاتەی ئینتەر خۆشحاڵ نەبوو بە هاتنی باجیۆ. ئەوە وای کرد باجیۆ پێگەی خۆی لەگەڵ هەڵبژاردەی ئیتاڵیا لەدەست بدات. دواتر، باجیۆ لەو کتێبەیدا کە باسی ژیاننامەی خۆی تێدا کردووە، هۆکاری پشت ناکۆکیی خۆی و لیپی ئاشکرا دەکات و، هێمای بۆ ئەوە کردبوو کە ڕاهێنەرەکە داوای لە باجیۆ کردبوو پێی بڵێت کام یاریزانانەی ئینتەر تێڕوانینێکی نەرێنیی خراپیان هەبووە بەرانبەر بە مارچێلۆ لیپی، پێی بڵێت، بەڵام باجیۆ ئەوەی ڕەتکردووەتەوە و، ئاکام ڕاهێنەرەکەش پشتگوێی خستووە. دوا یاری باجیۆ بۆ ئینتەر بەرانبەر پارما بوو لە یارییە یەکلاییکەرەوەکان”پلەی ئۆف”ـی گەیشتن بە چامپیۆنس لیگ، لەو یارییدا کە ئینتەر ٣-١ براوە بوو، باجیۆ یەکێک لە باشترین یارییەکانی خۆی لە مێژووی ژیانیدا پێشکەش کرد و دوو گۆڵی تۆمار کرد. پێشتر ماسیمۆ مۆراتی سەرۆکی ئینتەر گوتبووی کە لیپی تەنیا کاتێک وەکو ڕاهێنەری یانەکە دەمێنێتەوە ئەگەر بگات بە چامپیۆنس لیگ، بەڵام باجیۆ تێگەیشت بە سەرکەوتنی یانەکە بۆ خولی پاڵەوانەکانی ئەوروپا، مانای ئەوە دەگەیەنێت کە خۆی دەبێت لە یانەکە بڕوات.
نێودەوڵەتیی
باجیۆ ٢٧ گۆڵی لە ٥٦ یارییدا بۆ هەڵبژاردەی ئیتاڵیا تۆمار کرد، کە چوارەم باشترین گۆڵکەرە لە مێژووی ئیتاڵیادا. تاکە یاریزانی ئیتاڵیایە تاکو ئێستا کە لە سێ جامی جیهانییدا گۆڵ بکات کە سەرجەمیان ٩ گۆڵە. کە بەو ژمارەیەش لەگەڵ کریستیان ڤیێری و پاولۆ ڕۆسی هاوتایە بە تۆمارکردنی هەمان ژمارەی گۆڵ بۆ ئیتاڵیا لە جامی جیهانییەکاندا. لەگەڵ ئەو هەموو بەهرە و هونەرە ناوەزەیەیدا باجیۆ هەرگیز هیچ نازناوێکی لەگەڵ هەڵبژاردەی نیشتیمانیی بەدەست نەهێناوە. ئەو لێدانە سزایەی لە یاری کۆتاییی جامی جیهانیی ١٩٩٤ بەرانبەر بەڕازیل لەدەستی دا، لە هزری هەموواندا ماوە، کە بەهۆیەوە جامی جیهانیی ئەو ساڵە بۆ بەڕازیل ڕۆیشت.
کارنی چوکیومیکا
کاروانی نێودەوڵەتی
چوکویمیکا دەتوانێت یاری بکات بۆ ھەر یەک لە ھەڵبژاردەکانی ئینگلتەرا، نایجیریا و ئوسترالیا. دوای ئەوەی دوو یاری بۆ تیمی نیشتیمانی ئینگلتەرای خوار ١٧ ساڵان ئەنجامدا، لە ٢٩ی ئازاری ٢٠٢١، یەکەم یاری خۆی بۆ تیمی ئینگلتەرای خوار ١٨ ساڵان ئەنجامدا لە بردنەوەی ٢–٠ بەرامبەر وێڵز.
ڕۆبێرتۆ باجیۆ
کاروانی دواتر
لە جامی یۆرۆی ٢٠٠٠ ڕۆبێرتۆ باجیۆ بۆ هەڵبژاردەی ئیتاڵیا بانگ نەکرا لە لایەن دینۆ زۆفی ڕاهێنەرەوە. هەروەها بۆ جامی جیهانیی ٢٠٠٢ ـیش بانگهێشت نەکرا لە لایەن جیۆڤانی تراپاتۆنی ـیەوە. سەرەڕای ئەوەی هاندەران چەندان ڕەخنەیان ئاراستەی ڕاهێنەرەکە کرد.
کارنی چوکیومیکا
کاروانی نێودەوڵەتی
لە ١٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٢، چوکویمیکا لە تیمی ئینگلتەرا بۆ پاڵەوانێتی جامی ئەورووپی خوار ١٩ی ٢٠٢٢ی ئەورووپا دیاری کرا. چوکویمیکا لە ھەموو یارییەکانی پاڵەوانێتییەکەدا یاری کرد، گۆڵی تۆمار کرد لە بردنەوەکانی قۆناغی کۆمەڵەکان بەرامبەر نەمسا و سڕبیا لە ١ی تەممووزی ٢٠٢٢، دووەم گۆڵی تۆمارکرد لە بردنەوەی ئینگلتەرا بەرامبەر ئیسڕائیل کە ٣–١ بردیانەوە لە کاتی زیادکراوی یاری کۆتایی. ئاستەکانی لە کاتی پاڵەوانێتییەکەدا بووە ھۆی ئەوەی لە تیمی یەکێتی ئەورووپا ناوی ھەبێت.
ڕۆبێرتۆ باجیۆ
نازناوی تاکەکەسی
باشترین یاریزانی ئەوروپای ژێر تەمەن ٢٣ ساڵ: ١٩٩٠ گۆڵکەری جامی ئەوروپا بۆ یانە پاڵەوانەکان: ١٩٩٠-١٩٩١ باسترین یاریزانی ئەوروپای ساڵ (باڵۆن دی ئۆر/گۆڵدن بۆڵی فرانس پرێس): ١٩٩٣ باشترین یاریزانی جیهانی فیفا: ١٩٩٣ خەڵاتی Onze D’Or ـی گۆڤاری فرەنسی Onze Mondial: ١٩٩٣ خەڵاتی تۆپی زیوی دووەم باشترین یاریزانی جامی جیهانیی: ١٩٩٤ خەڵاتی زیوی دووەم گۆڵکەری جامی جیهانیی: ١٩٩٤ ئەستێرەی پێکهاتەی نموونەیی جامی جیهانیی: ١٩٩٤
کارنی چوکیومیکا
سەرچاوەکان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی نەمسایی پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی لاوانی ئینگلتەرا پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئینگلیز پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٣
ڕۆبێرتۆ باجیۆ
نازناوی تاکەکەسی
باجیۆ لە ١٦ یاریی جامی جیهانییدا بۆ ئیتاڵیا یاری کردووە. ئێرلەندا تاکە هەڵبژاردە بووە کا باجیۆ زیاتر لە جارێک لەو ١٦ یارییەی جامی جیهانییدا لە دژی یاریی کردووە. باجیۆ گۆڵکەری یەکەمی ئیتاڵیایە لە جامی جیهانییەکاندا، بە ٩ گۆڵ لە ١٦ یارییدا (هاوشانی ڕۆسی و ڤیێری). بەڵام باجیۆ تاکە یاریزانی ئیتاڵییە لە سێ جامی جیهانیی گۆڵی کرد بێت. باجیۆ بە ڕێژەی سەدیی، لە ٨٧% ـی ئەو لێدانە سزایانەی جێبەجێی کردووە لە خولی ئیتاڵیدا، بەسەرکەوتوویی گۆڵی پێکردوون. کە لە کۆی ١٢٢ لێدانی سزا، ١٠٦ دانەیانی بەسەرکەوتوویی جێبەجێ کردووە، کە هیچ یاریزانێکی دیکە لە مێژووی تۆپی پێی ئیتاڵیادا وەها تۆمارێکی نییە.
ڕیچارد بۆربیج
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٥٦٧ پۆل:مردووانی ١٦١٩ پۆل:ئەکتەرە ئینگلیزەکان پۆل:شانۆی ئینگلیزی پۆل:ئەکتەرەکانی سەدەی ١٦ھەم پۆل:لەدایکبووانی ١٥٦٨ پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئینگلیز
ئێکسۆن مۆبیل
thumb|لۆگۆی ئیکسۆن مۆبیل ئیکسۆن مۆبیل کۆمپانیایەکی ئەمریکییە و یەکێکە لەگەورەترین کۆمپانیا لەبواری دەرھێنان و وەبەرھەمھێنان لە نەوت و گاز لەئاستی جیھان، کۆمپانیای ئیکسۆن مۆبیل لەئەنجامی یەکگرتنی کۆمپانیای ئیکسۆن لەگەڵ کۆمپانیای مۆبیل ھات ئەم یەکگرتنە لە ٣٠ی تشرینی دووەمی ١٩٩٩ بوو, بنکەی سەرەکی کۆمپانیای ئیکسۆن مۆبیل لە تەکساسە لە ئەمریکا ، داهاتی کۆمپانیایەکە ساڵ بەساڵ زۆر دەبێت لەساڵی ٢٠٠٨ داهاتی کۆمپانیاکە نزیکەی ٣٧ ملیار دۆلاری ئەمریکی بووە.
شارل دێ گۆل
سەرۆکی کاتی فەرەنسا
دوای وەدەرنانی ھێزەکانی ئەڵمانیا لە فەرەنسا شارل دی گاوڵ بوو بە سەرۆکی کاتی فەرەنسا لە ١٩٤٦–١٩٤٤, دوای کۆتایی ھاتنی جەنگی جیھانی دووەم شارل سیستەمی نوێی فەرمانڕەوایی بۆ فەرەنسا دانا و خۆیشی دەستی لەکار کێشایەوە وەک سەرۆکی کاتی فەرەنسا لە ١٩٤٦ و دوورکەوتنەوەی خۆی لەسیاسەت ڕاگەیاند.
لیبرالیزم
ئایدۆلۆجی
دیموکڕاسی و مافەکانی مرۆڤ دیموکڕاسی، ئازادی و مافی دەنگدان گرینگایەتێکی تایبەتیان ھەیە لای لیبڕالەکان- تەنیا ھێزێکی بەڕێوەبەری دەوڵەتی کە بە بەڵێنەوە ڕێبەرایەتی بکا قانوونی یە. پرسیارێکی لە مێژینەی لیبڕالەکان ئازادی مەزھەبی، ئازادی چاپەمەنی و ئازادی ڕادەربڕینە. لیبڕالەکانی نوێنەرایەتی بە سێکولاریزە کردنی کۆمەڵگا دەکەن، واتە جیایی دین لە دەوڵەت. مەبەستی لیبرالیزم ئەوەیە کە ھەموو مرۆڤەکان خاوەن مافی یەکسانن. بە بێ لەبەرچاوگرتنی بۆ نموونە جنس، پەیوەندی سێکسی، و ڕەگەز. لیبڕالەکان نوێنەری دەوڵەتێکی عادڵن و ھەمووان لە ڕاست قانوون بە چاوێک سەیر دەکەن. لیبڕالیزم خاوەن ڕابردوویەکی مرۆڤایەتییە.
کوامێ نکروما
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو سەرۆکانەی بە کودەتا لاکەوتوون پۆل:دەرچووانی زانکۆی پێنسلڤانیا
ئیدریس بارزانی
چالاکیی سیاسی
ئیدریس بارزانی قەت خۆی لە پێشمەرگەکان جیا نەکردووتەوە بە سادەیی ژیاوە و ھەرشەوە لە بن ئەشکەوت و بن بەردێک بەبێ جیاوازی ھەڵیکردووە. لەگەڵ خوێندنەوە و نووسیندا ھاورێ بوونە و لە دارشتن دا توانای زۆری ھەبوە بە ھەرسێ زمانی کوردی و عەرەبی و فارسی خوێندوویەتەوە و نووسیویەتی. بایەخی بە بوارەکانی نەتەوایەتی و ئایین و ئەدەب و مێژوو داوە زۆربەی شیعرەکانی ئەحمەدی خانی و مەلای جزیری و وەفایی لە بەربووە. نێچیرڤان بارزانی لە چاوپێکەوتنێکدkurdistan شەوانە تا درەنگ دەێخوێندەوە و دەینوسی ھەردەم کتێبی پێ بوو متووی کتێب خوێندنەوە بوو تەنانەت لە ناو ئوتۆمبێلیشدا دەیخوێندەوە ، وێڕای ماندووبوون و ئەرکی قورسی خەبات خوالێخوشبوو و لایەنی و پێگەیاندنی ئێمەی فەرامۆش نەدەکرد، بۆ ئێمە بە کچ و کوڕە و ھێژاترین مامۆستا بوو من ھەمیشە لەگەڵیدا بووم بەر لەوەی ماڵئاوایی بکا بە حەق وەکو دوو دۆستمان لێ ھاتبوو شەوانە بە یەکەوە کتێبمان دەخوێندەوە گفتوگومان دەکرد. لە کاتژمێر ٦ی سەر لە بەیانی رۆژی ٣١ی مانگی ١ی ١٩٨٧ لە ناحیەی «سلیڤانا»ی سەر بە شاری ورمێی ڕۆژھەڵاتی کوردستان ماڵئاوایی دەکات و لە گۆڕستانی شاری شنۆ لە تەنیشتی باوکی دەنێژرێ. پاش نزیکەی ١٠ ساڵ و دوای ڕاپەرێنی بەھاری ساڵی ١٩٩١ سەرکردایەتی پارتی دیموکراتی کوردستان بڕیاری گواستنەوەی تەرمی ھەردوو بارزانی، باوک و کوڕ دەدا و لە ماوەی ٦ تا ٨ /١٠/١٩٩٣ لە ڕێورەسمێکی تایبەت تەرمی ھەردوو دەگوازرێتەوە خاکی ئازادی کوردستان و لە گوندی بارزان دەنێژرێن.
قالەشین
ژیان
تەمەنی شازدە ساڵانە دەبێ کە ژن دێنێ، خۆی دەگێڕێتەوە کە قەتم کاری وەرزێڕی و ئاژەڵداری و... نەکردووە.
قۆنگرۆکێ لە "حاجیلە" فێر بووە و بەیتی بارزانی ئەو بەڕێزە خۆی دایناوە.
ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پەکین لە ١٣ی تەممووزی ٢٠٠١دا مافی میونداریکردنی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ٢٠٠٨ی پێبەخشرا، دوای دووخولی دەنگدان زۆرینەی دەنگی ئەندامانی لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتیی بەدەستھێنا. حکوومەتی چین وەبەرھێنانی زۆری لە دامەزراوە و سیستەمی گواستنەوەی نوێدا کرد لە ئۆڵۆمپیادەکە، ٣٧ شوێن بۆ میوانداریکردنی پێشبڕکێکان بەکارھێنران، لەنێویاندا دوازدە شوێن بە تایبەتی بۆ یارییەکانی ٢٠٠٨ دروستکرابوون.
سەرچاوەکان
پۆل:ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٨ پۆل:یارییە ئۆڵۆمپییەکان لە چین پۆل:پێشبڕکێ وەرزشییەکان لە پەکین پۆل:ئۆڵۆمپیادی ھاوینە بەپێی ساڵ
فڕۆکەخانەی ناوخۆییی ئەمیر عەبدولمەجید بن عەبدولعەزیز
سەرچاوەکان
پۆل:فڕۆکەخانەکانی عەرەبستانی سعوودی
قەڵاجووغە، مەحاڵی ڕۆژاوای مەھاباد
ئەمانەش ببینە
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی مەھاباد پۆل:گوندەکانی شارستانی مەھاباد
بزوێنەری گەرمی
ھەڵسەنگاندن
لە داینەمیکی گەرمیدا، بزوێنەرەکانی گەرمی بەزۆری نموونەکراون بە بەکارھێنانی نموونەیەکی ستانداردی میکانیکی ھەروەک سووڕی ئۆتۆ (Otto cycle). نموونە بیردۆزییەکە دەتوانرێ پاڵفتە و زیادبکرێت بە داتا ڕاستیەکانی بزوێنەرێکی ئیش پێکراوەوە، بە بەکارھێنانی ئامێری وەک ھێڵکاری ڕێبەر.
سووڕی دۆخ_گۆڕین
سووڕی تەنھا-گاز
لەم سووڕ و بزوێنەرانەدا شلگازە کاراکە ھەمیشە گازێکە (ھیچ دۆخ گۆڕینێک نیە):
لەم سوور و بزوێنەرانەدا شلگازە کاراکان تەنھا شلەن:
فڕۆکەخانەی ناوخۆییی ئەحسا
سەرچاوەکان
پۆل:فڕۆکەخانەکانی عەرەبستانی سعوودی
سامەڕا
سامەڕا یەکێکە لە شارە گەورەکانی پارێزگای سەلاحەددین لە عێراق. سامەڕا لای شیعە زۆر گرینگە ئەمەیش بەھۆی گۆڕی چەندین کەس لە ئیمامەتی شیعەەوەیە کە لەم شارە شوێنیانە.
بۆسنیا و ھەرزەگۆڤینا
دانیشتوان
بەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٤ ژمارەی دانیشتوانی وڵاتی بۆسنیا و ھەرزەگۆڤینا ٣,٨٢٤,٧٤٦ کەس بووە کە دەکاتە ٠.٠٥ لەسەدی ڕێژەی خەڵکی جیھان. تەمەنی مام‌ناوەندی خەڵکی ئەم وڵاتە ٣٩.٨ ساڵە. ھەروەھا ٥٠ لەسەدی دانیشتوانی وڵات لە شارەکان دەژین.
بڕیارنامەی ٥ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٥ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٨ی ئایار 1946دا پەسندکرا، بەڵگەیەکە لەمەڕ قەیرانی ئێران. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی 40‌ەم، بە 10 دەنگی لەگەڵ، 1 دژ و 1 بێ‌لایەن پەسندکرا.
تورەگەی ڕاگری پاشماوەکان
تورەگەکە بەتوێژالێکی لاستیکی ڕووپۆش کراوە و ئاو و بۆن ناتوانێت دزەبکات بۆیە دەکرێت کەسی بەکارھێنەر کاروباری ڕۆژانەی خۆی بەتەواوی ئەنجام بدات و بەشداری مەلەوانی و ڕاکردن و جۆرەھا وەرزش بکات.
بازنە دەرچەی سک
چەپ|وێنۆک|200x200پیکسڵ|بازنە دەرچەی سک کە ڕاستەوخۆ بەسک دەلکێنرێت.
ئەم بازنەیە بۆماوەی چوار ھەتا پێنج ڕۆژ بەکاردێت و لێناکرێتەوە بە پێچەوانەی تورەگەکە کە دەبێت لەھەر بیست و چوارکاژێرێک جارێک پاکبکرێتەوە،
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کەرەستە پزیشکییەکان پۆل:خۆڕانەگرتن پۆل:کۆڵۆن
ھەوا
ھەوا بریتییە لە گازێکی خاوێن، کە شتە زیندووەکانی لە ناودا دەژیێت و بە ھۆیەوە ھەناسە دەدەن. ھەوا شێوە و قەبارەیەکی پێناسەنەکراوی ھەیە، ھەروەھا ھیچ ڕەنگ و بۆنێکی نییە، بەڵام کێش و بارستایی ھەیە. ھەوا بووەتە ھۆی دروستبوونی پەستانی بەرگەھەوا. ھەوا لە بۆشاییی ئاسماندا بوونی نییە.
کاتی زێڕین
چیرۆک
دەگەڕێتەوە و دوبارە لەگەل کاگا دەست بە ژیان دەکات و پێکەوە دەژین.
ئەنیمی
ئەنیمییە ٢٤ ئەلقەیەکەی کە لە تیڤی پەخش کراوە لەلایەن کۆمپانیای (Genco) و ستۆدیۆی (J.C.Staff)ـدا بەرھەم ھێنانی بۆ کراوە، پەخشکراوە لەنێوان، ٣ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣ و ٢٧ی ئازاری ٢٠١٤دا بووە لە کەناڵی (MBS) پەخشکراوە.
ڕاکێشان (فیزیک)
سەرچاوەکان
پۆل:چەمکە فیزیکییەکان پۆل:میکانیک پۆل:لەز پۆل:ڕاکێشان پۆل:یاسا ئەزموونییەکان پۆل:كارلێكی كێشكردن
بڕیارنامەی ٧ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٧ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٦ی حوزەیران 1946دا پەسندکرا، بەڵگەیەکە لەمەڕ شەرمەزارکردنی ڕێژیمی جەنەراڵ فرانسیسکۆ فرانکۆ لە ئیسپانیا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی 49‌ەم،   پەسندکرا.
ئەھواز
سەرچاوەکان
پۆل:ئەھواز پۆل:شارەکانی ئێران پۆل:شارەکانی پارێزگای خووزستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئەھواز پۆل:ناوەندەکانی پارێزگاکانی ئێران
کۆلێژی ژنانی دۆشیشای ھونەرە لیبرالییەکان
وێنۆک کۆلێژی ژنانی دۆشیشای ھونەرە لیبرالییەکان (同志社女子大学، جۆشیشا جۆشی دایگاکو) کۆلێژێکی تایبەتی ژنانە کیۆتانابی،کیۆتۆ لە ژاپۆن، لە ١٨٧٦ دامەزراوە و بووە بە زانکۆ لە ١٩٤٩.
کێبڵی تیشکی
تایبەتمەندییەکان
ئەو تایبەتمەندیانەی ئەم تەکنۆلۆژیایە ‌ لە وانی تر جیا دەکاتەوە ‌ئەمانەن:
گەمارۆدانی قودس (١١٨٧)
شکستی خاچپەرستەکان لە شەڕی حەتین کارەساتبار بوو، کە تێیدا گوڵی شوڕشگێڕەکانیان لەدەستدا، و تێیدا ژمارەیەکی زۆر لە سەربازەکانیان کوژران و ژمارەیەکی زۆر لە خێزانەکانیش بە هەمان شێوە دەستگیرکران. مزگەوتی ئەقسا بوو بە دەستی فەرماندە سەلاحەدین ئەیوبی، لەنێو دیلەکاندا پاشای مەقدیس هەبوو کە ١٥٠ شوڕشگێڕی لەگەڵدا بوو. پەیوەندییەکانی شانشینی لاتینی قودسی لەگەڵ ئەوروپا پچڕاند، هەروەها دەستی بەسەر گرنگترین قەڵاکانی خاچپەرستانی باشووری تیبریادا گرت، جگە لە کاراک و کراک دی شێڤالیێر (قەڵاکە).
سەڵاحەدین بە مامەڵەیەکی زۆر نەرمتر و سووکتر لە چاوی خاچپەرستان مامەڵەی لەگەڵ قودس و دانیشتووانەکەی کرد، نزیکەی ١٠٠ ساڵپێش ئەوە. هیچ دڕندەیی و وێرانکارییەکی بێمانا لە سەلاحەدین نەکەوتە خوارەوە، بەڵام ڕێگەی پێدا لە ماوەی ٤٠ ڕۆژدا قودس بەجێبهێڵن،دوای ئەوەی فیدیەی بۆ هەموو پیاو و ژن و منداڵێک دا و سەلاحەدین لێبوردەیی زۆری بۆ خاچپەرستە هەژارەکان نیشان دا کە نەیانتوانیبا پارەکە بدەن.
کانی کەوتەر
کانی کەوتەر (Kanîkewter، بە فارسی: ) دێیەکە لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی مەھاباد. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١١٠ کەس لە ١٩ بنەماڵەدا بووە.
مەزڵووم
سەید ئەحمەد کوڕی سەید محەممەد بەنا ناسراو بە مەزڵووم (١٩١٦ بەرزنجە، عێراق — ١٩٥٥ سلێمانی) شاعیرێکی کورد بوو. لە بنەچەی شێخەکانی بەرزنجە (شێخ عیسا و شێخ مووسا) بوو.
ڕاژەی پێڕست
لە تۆڕێکی کۆمپیوتەریدا ڕاژەی پێڕست ڕاژەیەکە کە ھەموو کەرەستەکانی سەر ئەو تۆڕە (بریتی لە ناونیشانەکانی ئیمەیل، کۆمپیوتەرەکان، چاپگەرەکان، و ...) دەناسێ و شیاوی دەستپێگەیشتنیان دەکا بۆ بەکارھێنەران و بەرنامەکان. دەشێ ڕاژەی پێڕست تۆپۆلۆژیای تۆڕە فیزیکییەکە و پرۆتۆکۆلەکان بشارێتەوە و ناپەیدایان بکا، تاکوو بەکارھێنەرێکی سەر ئەو تۆڕە بتوانێ بەبێ ئاگاداری لە چۆنیەتیی بەسترانی تۆڕەکە دەستی خۆی بگەیێنێتە ھەر کەرەستەیەک.
موعتەزیلە
وشەی موعتەزیلە
سەبارەت بە خودی وشەکە لە (اعتزل)ەوە ھاتووە، واتە:(جیابونەوەی شتێک لە شتە سەرەکییەکە)، بەڵگەش ئەم ئایەتەیە لە سوورەتی دوخان،.
دروستبوونی
سەبارەت بە دروستبوونی ئەم کۆمەڵەیە چەند ڕایەکی جیاواز ھەیە لەسەری لەوانە:
گەشەسەندنیان
– بشر کوڕی وەلید: بەڵێ.
– ئیسحاق: ئایا دروست کراوە؟
کەڵاتەرزان
350px|وێنۆک
عومەری خاوەر
کەسایەتی
ئاشناو هاوڕێكانی دەڵێن عومەری خاوەر پیاوێكی گونجاو بوو لەگەڵ دەوروبەرەكەی، دڵتەڕو شیكپۆش بووە هەمیشە. لەزۆربەی بۆنە نەتەوەییەکانی شارەکەیدا بەشدارییکردووە بەوە ناسراو بووە هەڵپەرکێی بەباشی زانیوە و ئەو ئاھەنگانەی ئەوی تیابووە چێژێکی زیاتری ھەبووە، قەدو باڵا ناوەند جرپن‌و ھەڵەشە نەبووە، بەڵام خاوو خلیچکیش نەبوو، ئەوکاتەی شارەکەی بۆمبا بارانکرا عومەری خاوەر بەیانیان کاری نانەوایی کردووە دوا نیوەڕوان پاسەوانی (باخچەی ساوایانی ھەڵەبجە) بووە.
کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان
کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان حیزبێکی سیاسیی چەپی سەربەخۆییخوازی ڕۆژھەڵاتی کوردستان وبەرهەڵستکاری دەوڵەتی ئێرانی داگیرکەری کوردستانە. کۆمەڵەی زەحمەرکێشان پێشتر لەژێر هێژمۆنیی عەبدوڵا موهتەدی و عومەر ئیلخانیزادەدا خۆی تەنیا وەک ئۆپۆزیسیۆنی حکوومەتی کۆماری ئیسلامیی ئێران (نەک کۆی دەوڵەتی ئێرانی) دەناساند.پێشتر عومەر ئیلخانیزادە وەک سکرتێری کۆمەڵەی زەحمەتکێشان بەبێ ئاگاداریی ئەندامانی ئەم حیزبە لە میانەی کۆبوونەوەیەکدا لە شاری ستۆکهۆڵم پایتەختی سوید لە رێکەوتی ٢٢.٠٢.٢٠٢٣ لەگەڵ عەبدوڵا موهتەدی، سکرتێری کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران بەشێوەیەکی چاوەڕوان نەکراو یەکگرتنەوەی هەردووک کۆمەڵەیان راگەیاند. دوابەدوای ئەم راگەیاندنە بە ماوەیەکی کورت ژمارەیەکی زۆر، نزیک بە ٦٠ کەس لە ئەندامانی ئەو حیزبە وازیان لە ریزەکانی کۆمەڵەی زەحمەتکێشان هێنا. پرۆسەی یەکگرتنەوەی کۆمەڵە بڕیار بوو لە ماوەیەکی دیاریکراودا و لە توێی کۆنگرەیەکی هاوبەشدا بگەیەنرێتە ئەنجام. بەڵام سەرهەڵدانی شۆڕشی ژینا و دەرکەوتنی روونتری بیروبۆچوونی خەڵکی رۆژهەڵاتی کوردستان هاندەرێکی سەرەکی بوو بۆ ئەوەی کۆمەڵەی زەحمەتکێشان گەڕانەوە بۆ را و ویستی خەڵکی رۆژهەڵاتی کوردستان بکاتە بنەمای بڕیار لە بەرانبەر هەڵسوکەوتەکانی عەبدوڵا ئیلخانیزادە کە بەبێ هیچ گەڕانەوەیەک بۆ حیزبەکەی بچێتە ناو تیمی جۆرج تاونەوە کە دواتر مەنشووری مەهسای لێ کەوتەوە. پێشتریش زێدەبوونی ئاڵۆزی لەنێوان ڕێبەرەکانی کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران لە کۆتاییەکانی ساڵی ٢٠٠٧دا بوو بە ھۆکاری لقدانەوەی عومەر ئیلخانیزادە و دامەزراندنی حیزبێکی جیا بە ناوی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان. بەڵام لە ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢ بەدوای ١٥ ساڵ دوو حیزبەکان جارێکی دیکە یەکیان گرت و لەژێر ناوی حیزبی کۆمەڵەی کوردستانی ئێران درێژەیان بە چالاکیی ھاوبەشی خۆیان لەژێر ڕێبەرایەتیەکی یەکینەوە دا. سکرتێری گشتیی حیزبەکە ھەر لە سەرەتای دامەزراندن ھەتا کۆتایی عومەر ئیلخانیزادە بوو بەڵام لە پاش دەستپێکردنی پرۆسەی یەکگرتنەوەی ئەو دوو حیزبەوە، وەک جێگری عەبدوڵای موهتەدی لە کۆمەڵەی شۆشگێر دەرکەوت و بەتەما بوونی.
شوێشە
شاری شوێشە ناوەندی ناوچەی کەڵاتەرزان، سەر بە پارێزگای سنەی ڕۆژهەڵاتی کوردستانه. خەڵکی شوێشە بە شێوەزاری کوردیی ناوەندی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتوانی لە ئامارەکانی ساڵی ٢٠٠٦دا ١١٣٦ کەس لە ٢٨٠ بنەماڵەدا بووە. شوێشە لە سەر ڕێگەی سنە-مەریوان دایە. وێنۆک|250px|نەخشەی ناوچەی کەڵاتەرزان
ئێل نینیۆ
ئێل نینۆ (بە ئینگلیزی: El Niño) خولێکی ئاووهەوایییە، کە هەر ٢ تا ٧ ساڵ یەکجار دەبێتە هۆی چەندین ناکۆکی ئاووهەوایی، لە ڕووی زەویدا.
ئاگنسی بورگندی، دووکی بۆربن
ئاگنسی بورگندی (لەدایکبووی ١٤٠٧ تا ١ی کانوونی یەکەمی ١٤٧٦) دووکی بۆربن بوو، و کاونتی کلێرمۆنت بوو، کچی جۆنی یەکەم و مارگەرێتی باڤاریا بوو.
پارێزگای بەغلان
ژێدەرەکان
بەغلان پۆل:پارێزگای بەغلان پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٦٤
میرنشینی ئیسلامیی بیارە
ژیانی ژێر میرنشینی
میرنشینیی ئیسلامی بیارە لە دۆخێکی ترسناکدا بوو. هەموو شوێنێک لە دوورەوە لەلایەن دوژمنانەوە دەورە دراون، وەک هەرێمی کوردستان، عێراق، ئێران، تورکیا و سوریا، هەرچەندە ٢ی کۆتایی بێکاریگەر بوون چونکە زۆر دوور بوون. یەکێک لە هۆکارەکانی مانەوەی، ئەوە بوو کە کوردانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان بە نایاسایی کەلوپەلیان دەهێنایە ناوچەکە و لەبەر ئەوەی ئوسامە بن لادن هاوکاری و پارەی بۆ بیارە ناردبوو. چەکدارانی ئەنسارولئیسلام لە میرنشینی ئیسلامی بیارە هەردوو ناسنامەی کورد و موسڵمانیان لە باوەش گرت و بانگەشەیان بۆ ژیانێکی ئایینی و کولتووری و نەریتی دەکرد، هەربۆیە بۆچی چەکدارانی ئەنسارولئیسلام جلوبەرگی کوردییان لەبەر دەکرد و تەنها بە کوردی قسەیان دەکرد، و هاندەرانی لایەنگرانی خۆیان هان دەدا  بۆ ئەوەی هەمان شت بکەن. هەروەها ئەنسارولئیسلام تۆمەتبار کراوە بە ئەنجامدانی دڕندەیی بەرامبەر بە خەڵکی سڤیل، لەوانە گۆشەگیری بۆ سەر غەیرە موسڵمانان، جێبەجێکردنی یاسای توندی شەریعەت، لەناوبردنی هەر شتێک کە بانگەشەی "نائیسلامی" دەکات، هەروەها پیسکردنی مەزارگە سۆفییەکان. هەروەها هیومان ڕایتس وۆچ ئەنسارولئیسلامی بە ئەشکەنجەدانی دیلەکان و لەسێدارەدانی هەر پێشمەرگەیەکی دیل، سوپای عێراق، یان سەربازێکی سوپای ئەمریکا تۆمەتبارکرد، بەزۆری بە سەربڕین.
شکست هێنان
لە کۆتایی ساڵی ٢٠١٦ و لە دەوروبەری ١٥ ساڵەی بەیارە، مەلا کرێکار ڕایگەیاند کە "هیوادارم بە زووترین کات لە عێراق جیا ببینەوە. بە دڵ و گیان پشتگیریی دەبم. ئێمە لە ساڵی ١٩٢١ بە هێزەوە لکێندراین بە دەوڵەتی عێراقەوە، دەوڵەتێک کە ئا دەوڵەتی شکستخواردوو بە هەموو مانایەک، یەکەم جار کە عێراق فڕۆکەی کڕی، کوردستان و سلێمانییان بۆردومان کرد، ئەگەر بەشێکی بچووکی کوردستان لە عێراق داببڕدرێت و سەربەخۆیی ڕابگەیەنێت، من بە تەواوی پشتگیریی دەکەم". هەروەها ئاماژەی بەوەشکرد، هیچ نەرێنییەک بەرامبەر هیچ بەرپرسێکی حکومەتی کوردی نییە.
بڕیارنامەی ٢٠٣٣ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠١٢ پۆل:ئەفریقا لە ٢٠١٢
بڵاوکەرەوەی بڵومزبری
بڵاوکەرەوەی بڵومزبڕی دەزگایەکی بڵاوکردنەوەیە بنکەکەی لە گەڕەکەی بڵومزبڕی لە لەندەنە.
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمپانیا بڵاوکەرەوەکان کە لە ساڵی ١٩٨٦ دامەزراون
ئەنتۆنیۆ ڤیڤالدی
سەرچاوەکان
پۆل:ئاوازدانەرانی ئۆپێرا پۆل:ئاوازدانەرانی نەمسایی پۆل:ئاوازدانەرانی ئیتالی پۆل:لەدایکبووانی ١٦٧٨ پۆل:مردووانی ١٧٤١
حیزبی کۆمەڵەی کوردستانی ئێران
ڕیکخراوەکانی کۆمەڵە
ڕاگەیاندن
ڕێکخراوی نەھێنی (زاگروس)
کۆنگرەکانی کۆمەڵە
بۆ یەکەمجار لە گەڵاڵەی ٨ مادەیی وتووێژەکان باس لە فێڕاڵیزم کرا- باس لەسەر ھاوکاری لەگەڵ نەتەوەکانی دیکەی ئێران و پێویستی لەبەرچاوگرتنیان کرا.
کۆنگرەی چوارەم:
کۆنگرەی نۆھەم:
تەئکیدی دوبارە لەسەر مافی چارەی خۆنووسین و نەمانی ستەمی مللی/ فێدڕاڵیزم بە فەرمی ھاتە ناو ئەساسنامەوە. بەرنامەی کۆمەڵە بۆ پێکھێنانی حکومەتێکی فێدڕاڵ و دەسەڵاتدارەتیی خەڵک لە کوردستان/ بڕیارنامە سەبارەت بە بزووتنەوەی نوێی ڕۆشنبیری لە کوردستان / بڕیارنامە پێویستی گۆڕینی ساختاری سیاسی ئێران بۆ وڵاتی فێدراتیڤ/ بڕیارنامەی ئامانج و ستراریژی کۆمەڵە لە بزووتنەوەی کوردستاندا
لە پووشپەڕی ١٣٨٢، ژوئیەی ٢٠٠٣
لەسەر فێدڕاڵیزم و بەرەی کوردستانی و دێمۆکراسیخوازی لە ئێران پێداگری کراوە. پەیامێک روو لە گەلانی ئێران و نەتەوە بندەستەکان بڵاوکرایەوە/ پێداگری لەسەر فرەچەشنی وڵاتی ئێران کرایەوە و کۆمەڵە وەکوو ھێزی ڕزگاریبەخشی نەتەوەی کورد ناوی لێبرا.
-        گرتنی کۆنگرەی ڕۆژھەڵات لە دەرەوەی وڵات وەک پارلیمانی ڕۆژھەڵات لە تاراوگە
-        ھەیئەتی ھاوبەش و ھاوئاھەنگ لەئەگەری وتووێژ لەگەڵ کۆماری ئیسلامی
سەرچاوەکان
پۆل:ڕێکخراوەکان لەلایەن ژاپۆنەوە بە تیرۆریست پۆلێن کراون پۆل:حیزبە کۆمۆنیستەکان لە ئێران پۆل:پارتە سیاسییەکان لە ھەرێمی کوردستان
یاڵاوای خوارێ
یاڵاوای خوارێ (Yallaway xwarê، بە فارسی: ) دێیەکە لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی مەھاباد. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٨٦ کەس لە ٢٠ بنەماڵەدا بووە.
ھایت ئاشبێری
وێنۆک|300px|ھایت ئاشبێری لە سەر نەخشە (ڕەنگی سوور) ھایت ئاشبێری (بە ئینگلیسی: Haight Ashbury) بەشێکە لە سانفرانسیسکۆی کالیفۆرنیای ئەیالەتە یەکگرتووەکان. بە ھۆی یەکبڕینی دوو شەقامی ھایت و ئاشبێری، وەھا ناونراوە. راست لە پاڵ ھایت ئاشبێری، لە ڕۆژاوای دا، گۆڵدێن گەیت پارک ھەڵکەوتووە. پۆل:مێژووی سان فرانسیسکۆ
جێژنی نەتەوەییی سویس
180px|چەپ 180px|چەپ 180px|چەپ
قەشە
alt=|وێنۆک قەشە یان کەشە یان کشیش Pîrayiner بە کەسێک دەڵێن کە ئەرکی جێبەجێ کردنی کاروبارە ئایینییەکانی مەسیحییەتی بە دەستە. ھاوواتاکەی لە فیقھی ئیسلامدا مەلایە.
چیاکانی میولەر
سەرچاوەکان
پۆل:زنجیرەچیاکانی ئەندەنووسیا پۆل:شێوەزەوییەکانی ڕۆژھەڵاتی دووریی ڕووسیا پۆل:سیخۆت ئەلین ‏ پۆل:شێوەزەوییەکانی پریمۆرسکی کرای ‏ پۆل:شێوەزەوییەکانی خابارۆڤسک ‏
ھیپستێر
پۆل:چاندی لاوی پۆل:دەیەی ٢٠١٠ مۆد و رەوتەکان پۆل:پاش‌ نوێگەری پۆل:چاندی ئەمریکی
ساندۆر کۆچیس
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٩ پۆل:مردووانی ١٩٧٩ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٥٤ پۆل:ڕاھێنەرانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی یانەی بەرشەلۆنا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی مەجاری پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:مێدالیاوەرگرانی زێڕی ئۆڵمپیکی مەجاری پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیک لە تۆپی پێ
بڕیارنامەی ٢٠٣٦ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٢٠٣٦ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٢ی شوباتی ٢٠١٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی سۆمالیا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٦٬٧١٨‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
ئیبراھیم گوڵستان
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٢ پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئێرانی پۆل:نووسەرانی کورتەچیرۆکی ئێرانی پۆل:نووسەرانی ئێرانی پۆل:زیندووان پۆل:سیاسییەکانی حیزبی توودەی ئێران پۆل:کۆچبەرە ئێرانییەکانی شانشینی یەکگرتوو پۆل:خەڵکی شیراز
سزادەر
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:سزادەر
فرووغ فەڕوخزاد
فرووغزەمانی فەڕوخزادی عێراقی (، ؛ لەدایکبووی ٢٩ی کانوونی یەکەمی ١٩٣٤ – مردووی ١٣ی شوباتی ١٩٦٧) شاعیر و فیلمسازێکی ناوداری ئێرانی بوو. شاعیرێکی مۆدێرنیست و ھەروەھا ئایکۆنۆکلاست بوو، کە لە دیدگای ئافرەتەوە دەینووسی.
ژیاننامە
فرووغ لە ساڵانی ١٩٥٠ لە تەمەنی ١٦ ساڵیدا لەگەڵ پەرویز شاپوور ھاوسەرگیری کرد. ئەم پێوەندە لە ساڵی ١٩٥٥ بە تەڵاق کۆتایی ھات. ئەوان لەم ھاوسەرگیرییەدا منداڵێکیان بە ناوی کامیار بوو. فرووغ لە دوای تەڵاق، لەگەڵ شووە پێشووەکەی نامەنووسی عاشقانەیان دەکرد و ئەم نامانە دواتر بە دەستی کامیاری کوڕی فرووغ لە پەرتووکێکدا لە چاپ درا.
کەلسیۆم
ڕێژەی پێویستی کەلسیۆم بۆ ھەر تاکێک
ڕادەی ھاوسەنگیی کەلسیۆمی گونجاو بە میلیگرام:
چاپان خواروو
ئەمانەش ببینە
ناوچەی زێویە
نیرڤانا
نیرڤانا (سانسکریت: निर्वाण؛ پالی: निब्बान) وشەیەک بە زمانی کۆنی سانسکریتە. بوداییەکان باوەڕیان بە نیرڤانا هەیە و بودا بە کەسێک دەوترێت کە بە نیرڤانا گەیشتبێت.