cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
گینتۆکی ساکاتا
گینتۆکی ساکاتا (بە ژاپۆنی: 坂田銀時) بریتییە لە کەسایەتییەکی خەیاڵی لە زنجیرە ئەنیمێ و مانگای گینتاما لە دروست کردنی سوراشی ھیدیاکییە. گینتۆکی پاڵەوانی زنجیرەکەیە. کە پێشتر وەک یاخوبوویەکی سامورای کاری کردووە وە ئێستا لە ساڵی ١٨٦٠ دەژی لە ژاپۆن، دوای داگیر کردنی لەلایەن بوونەوەرە ئاسمانییەکان. گینتۆکی جارێک لە جەنگی دژ بە بوونەوەرە ئاسمانییەکان شەڕی کرددوە بەڵام دواتر درکی بەوە کرد کە ھیچ سودی نییە بۆیە وازی ھێنا، کە بووە ھۆی ئەوەی ببێتە ئەنجامدەرەی کارە ئازادەکان لە ئێدۆ ھاوشان لەگەڵ ھاوڕێکانی شینپاچی شیمورا و کاگورا تا پارەی کرێ خانوی مانگانە بدەن.
سەرچاوەکان
پۆل:کەسایەتییە خەیاڵییەکان پۆل:کەسایەتییە نێرەکانی ئەنیمێ و مانگا پۆل:ژاپۆنییە خەیاڵییەکانی ناو ئەنیمێ و مانگا
بڕیارنامەی ١٤٤٤ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٤ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ بارودۆخی ئەفغانستان. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٥١‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠٠٢ پۆل:ئەفغانستان لە ٢٠٠٢ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەفغانستان
گونای کاراجائۆغڵو
گونای کاراجائۆغڵو، خانمەکتەرێکی تورکە، لە ١٣ی ئازاری ١٩٧١ لەدایکبووە.
کاراجائۆغڵو ک لە ١٣ی ئازاری ١٩٧١ لە شاری قەیسەری لەدایکبووە و وەک سێیەم منداڵی بنەماڵەکەی لەدایکبووە. لە ساڵی ١٩٧٣ لەگەڵ خێزانەکەی ڕوویان لە ئەستەنبوڵ کردووە، لە ساڵانی خوێندنی ئامادەییدا بەشداری لە فێستیڤاڵێکی شانۆدا کردووە کە تێیدا خەڵاتی باشترین ئەکتەری کچی پێبەخشراوە.
لە ساڵی ١٩٩١ ناوی خۆی لە ناوەندی ھونەری موجدەت گێزن تۆمارکرد و لە ساڵی ١٩٩٥ دەرچووی زانکۆی تەواو کرد، کاراجائۆغڵو لە ساڵی ١٩٩٤ یەکەم جار وەک ئەکتەر بەشداری کرد و ڕۆڵی دووبارەی لە زنجیرەی شێناز تانگۆ بینی. ڕۆڵی سەرەکی لە زنجیرە کۆمیدی بەناوبانگی " نیوەی سێوێک " لەگەڵ یانسێت پاچال گێڕاوە. ھەروەھا بە ڕۆڵی لە زنجیرەی گۆنولچێلێن لە ساڵی ٢٠١٠ ناسراوە، کە تێیدا شانبەشانی تووبا بویویکویستوین و کانسێل ئێلسین ڕۆڵی سەرەکی گێڕا. کاراجائۆغڵو، خانمەکتەری شانۆیی خاوەن خەڵاتە، لە ساڵی ٢٠١٩دا لە بەرنامەیەکی یەک ژندا بە ناوی (ئەشکۆلسون) چووە سەر شانۆ، لە ساڵی ٢٠٢٠دا لە درامای کۆمیدی ئەی تی ڤی ئای گەنجی من ڕۆڵی سەرەکی بینی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧١ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرە تورکەکانی فیلم پۆل:خانمەکتەرە تورکەکانی سەر شانۆ پۆل:خانمەکتەرە تورکەکانی تەلەڤیزیۆن
.ca
(ca.)، دۆمەینێکی ئەلکترۆنییە بۆ ئەو ماڵپەڕانەیە کە پەیوەندییان بە وڵاتی کەنەداـیەوە ھەیە و لەساڵی ١٩٨٧ کەوتەکار.
سەرچاوەکان
-
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
لێنەکەوت
وێنۆک|دیاگرامی فەنکشنێک لەگەڵ لێنەکەوتەکانی ئاسۆیی، (y=0) ستوونی (x=0) و لارە (هێڵی شین). وێنۆک|چەماوەیەک لێنەکەوتەکەی بێکۆتا جار دەبڕێت.
لێنەکەوتی ئاسۆیی
ڕاستەھێڵی a =y لێنەکەوتی ئاسۆیییە بۆ ڕوونکردنەوەی فانکشنێک وەکوو y =f(x) ئەگەر
یان
لێنەکەوتی ستوونی
ڕاستە ھێڵی a =x لێنەکەوتی ستوونییە بۆ ڕوونکردنەوەی فانکشنی y =f(x) ئەگەر:
نموونە
چەپ|وێنۆک|250px| تەوەری x و y لێنەکەوتی ئاسۆیی و ستوونی فانکشنی وا دابنێ  تەوەری x و y دوو لێنەکەوتی ستوونی و ئاسۆیین بۆ فانکشنی (f(x  ھەر وەک لە وێنەی بەرامبەر دەردەکەوێت لەبەر ئەوەی
و ھەروەھا
و
مەدرید
مەدرید پایتەخت و گەورەترین شاری وڵاتی ئیسپانیایە. بە پێی سەرژمێرییەکانی ساڵی ٢٠١٨ ژمارەی دانیشتوانی ئەم شارە ٣٬٢٧٣٬٠٤٩ کەس بووە. کۆمەڵگای مەدرید پڕە لە گووند و شارە دێ و لەدەرەوەی شارەکە، مەدرید لە مێژوودا شارێکی ڕۆمانی بووە واتا ئیمپڕاتۆرێتیی ڕۆمی فەرمانڕەوا بووە لەسەدەی دووەمی زاینی، شاری مەدرید لە ئێستادا بەشارێکی پێشکەوتوو و بازرگانی ناسراوە و چەندین نووسینگەی تایبەتی و کۆمپانیاکان لەشارەکەدا ھەن، شاری مەدرید لەدەستی فرانسیسکۆ فرانکۆ تووشی داڕمانێکی زۆر بوو بەڵام لەدوای فڕانکۆ بەتایبەت ساڵانی ١٩٨٠-١٩٩٠ دوای گەڕانەوەی دیموکراسی بۆ وڵاتەکە مەدرید گەشایەو بە تەلاری بەرز و پیشەسازی، کەش و ھەوای مەدرید لە وەرزی ھاوین و بەھار دەگاتە ٣٠ بۆ ٤٠ پلەی سلیزی دەگۆڕێت کە ئەمەش بۆ شارێکی ئەورووپا پلەیەکی بەرزە، شارەکە کۆمەڵێ مۆزەخانە و ئەنتیکەخانەی مێژوویی لە خۆ گرتووە لەوانە مۆزەخانەی پێدرۆ و مۆزەخانەی سۆفیای شاژن و جگەلەمانەش تەلاری ھونەری و شوێنی کۆنسێرتی ھوونەرمەندان و پاڕکی گەشتیاری، شاری مەدرید سێیەم گەورە شاری نێو وڵاتانی یەکێتیی ئەورووپا لەدوای لەندەن و بەرلین، لەڕووی یاری تۆپی پێشەوە چەندین یانەی بەناوبانگی تێدایە لەوانە ریال مەدرید و خیتافی و ئەتلەتیکۆ مەدرید و ڕایۆڤالیکانۆ.
کەش و ھەوا
کەش و ھەوای مەدرید بەتەواوی ئاو و ھەوایەکی وشکی ھەیە، بۆیەش زۆر بەی بارانی مەدرید لە وەرزەکانی پاییز و بەھارن، وە وەرزی زستانیشی ساردە و پلەی گەرمی بەڕادەیەکی زۆر نزم دەبێتەوە کە ھەندێک جار بەفری لێ دەبارێت وە لەوەرزی ھاوینیش زۆر جار پلەی گەرمی بەرز دەبێتەوە بەڕادەیەک بۆ پلەی ٣٠ سلیزی بەتایبەت لە مانگی تەممووز دەگاتە ٤٠ پلەی سیلیزی.
شوێنەکانی مەدرید
thumb|شاری مەدرید لەساڵی ١٥٦٢ زۆرن شوێنە بەناوبانگەکانی مەدرید لەوێنەی گۆڕەپانی گشتی شارەوانی مەدرید کە گۆڕەپانەکە بۆخۆی بازاڕێکە، وە ھەروەھا ھاندەرانی یانەی ڕیال مەدریدی ئیسپانی کە زۆرینەی دانیشتوانی مەدرید پێکدێنن لە یاری تۆپی پێ لە گۆڕەپانی گشتی دی سیبێلێس (Cibeles) وە گۆڕەپانی گشتی دی لا ڤیا تایبەتی کەباخچەوحەوشەی تایبەتی ھەبوو شوێنێکی تری بازاڕ ناودار بوو لە مەدرید، مەدرید ھەندێک پارکی جوانی ھەیە. رێتیرۆ پارک ناودارترینە، گۆڕەپانی گشتی دی تۆرۆس لەلایەن زۆر گەشتیار سەردان دەکرێت، یەکێک لە بەم دوواییەترین شوێنی لە مەدرید کەی ئای ئۆ تاوەر کە ناسراوە بە دەروازەکە بۆ ئەوروپا.
تەلاری کۆشکی شاھانەی ئیسپانیا لە مەدریدە کە یەکێکە لە گەورەترین تەلارەکانی ئەورووپای ڕۆژاوا بەڵام خێزانی پاشا (ئەوانەی ماون) لەو کۆشکە ناژین و ئێستاکە لە کۆشکێکی بچووکتر دەژین، وە ئەو کۆشکە بۆ ڕووداوە گرنگەکان لەلایەن خێزانەکە بەکاردێت!، لەناو کۆشکی شاھانە چەندین تابلۆی جوان و نایاب و گرانبەھا وە گەوھەری بەنرخ بەرچاو دەکەویت.
وەرزش
لە شاری مەدرید، چەند یانەیەکی تۆپی پێی، بەھێز و بەناوبانگ ھەن، کەدیارترینیان ڕیال مەدریدە، کەماناکەی بە زمانی ئیسپانییەوە واتا پاشای مەدرید. وەھاوکات یانەی ئەتلەتیکۆ مەدریدیش ھەر لەم شارەیە، کەبەیانەی چینی ھەژارەکان و چینی مامناوەند، دەناسرێت لەشارەکە. جگەلە تۆپی پێ تۆپی تێنس یەکێکی تری یارییە بەناوبانگەکانی شاری مەدریدە، کە ساڵانە یەکێک لەبەھێزترین پاڵەوانیێتییەکانی ئەوڕوپاو جیھان لەو شارە ئەنجام دەدرێت، کە ئەویش (پاڵەوانیێتی تێنسی مەدریدی کراوە) یە.
سەرچاوەکان
پۆل:مەدرید پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی مەدرید پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی سەدەی ٩یەم پۆل:پایتەختەکانی ئەورووپا
دارلینگ ئین زە فرانکس
دارلینگ ئین زە فرانکس یان خۆشەویستەکەم لە فرانکس (بە ژاپۆنی: Dārin In Za Furanxx ) (بە ئینگلیزی: Darling in the Franxx ) زنجیرە ئەنیمێ یەکی تەلەڤیزیۆنییە، لەلایەن ستۆدیۆی ئەی وەن پیکچەرز و کلۆڤەر وۆرک و تریگەر بەرھەمھێنراوە، ئەنیمێکە لە ١٣ی کانوونی دووەمی ساڵی ٢٠١٨ نمایشکراوە، و تا ٧ی تەممووزی ٢٠١٨ بەردەوام بووە، کە لە ٢٤ ئەڵقە پێکھاتبوو.
سەرچاوەکان
<references group="lower-alpha" /> <references group="lower-alpha" />
پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیانەی لە ٢٠١٨ دەستیان پێکردووە پۆل:مانگاکانی ٢٠١٨ پۆل:زنجیرەیەکی ئەنیمەیشنی دەربارەی هەرزەکاران پۆل:ئەو ئەنیمێیانەی سیناریۆی ڕەسەنیان ھەیە پۆل:ئەو ئەنیمێیانەی خەڵاتی کڕەنچیرۆلیان بردۆتەوە پۆل:فەنیمەیشن پۆل:وێب کۆمیکسی ژاپۆنی پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:ئەنیمی و مانگای ئەوینداری پۆل:مانگای شوئیشا پۆل:شۆنن مانگا پۆل:ئەی-١ پیکچەرز پۆل:ئەنیمێ و مانگای جووڵە پۆل:ئەنیمێ و مانگای خەیاڵی زانستی پۆل:دووبارە دەرکەوتنەوە لە تەلەڤیزیۆن پۆل:ئەو زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمێیانەی لە ٢٠١٧ دەستیان پێکردووە
ویلیام شێکسپیر
ویلیام شێکسپیر، ویلیام یان ویلییەم (؛ لەدایکبووی ٢٦ی نیسانی ١٥٦٤–مردووی ٢٣ی نیسانی ١٦١٦) ھۆنراوەنووس و شانۆنووسێکی ئینگلیز بوو. بەشێوەیەکی بەرفراوان بە گەورەترین نووسەرەکانی زمانی ئینگلیزیی دادەنرێت، ھەروەھا دیارترین نووسەرەکانی دراما لە جیھاندا. زۆرین جار نازناوی (ھۆنراوەنووسی ئینگلتەرای نەتەوەیی) و (ھۆنراوەنووسی ئافۆنی داستانیی) لێدەنرێت. کارەکانی زیندوون، پێک دێن لە ٣٩ شانۆگەریی، ١٥٤ سۆناتا و دوو ھۆنراوەی گێرانەوەی دوورودرێژ، ھەروەھا ژمارەیەکی تر لە ھۆنراوە.
شێکسپیر کارە ھەرە گەورە و ناسراوەکانی لەنێوان ساڵانی ١٥٨٩ بۆ ١٦١٣ بەرھەم ھێناوە، بەشێوەیەک کە شانۆگەرییەکانی سەرەتای بەشێوەیەکی گشتیی کۆمیدی و مێژووی، ئەمانەش شێوازێک بوون کە گەیانییانە ڕادەی ئاڵۆزبوون و ئاستی باڵا لە کۆتایییەکانی سەدەی شانزەھەم. پاشان ھەستا بە نووسینی تراژیدی بەشێوەیە گشتی تا نزیکەی ساڵ ١٦٠٨یش، لەوانە ھاملێت، ئۆتێلۆ و پادشا لیرو ماکبێس، کە ئەم کارانە بە باشترین کارەکانی زمانی ئینگلیزیی دادەنرێت، و لە کۆتایییەکانیشدا ھەستا بەنووسین بەشێوەی کۆمیدیای تراژیدی، بەناوی ڕۆمانسیات ـیش، ھەروەھا ھاوکاری و یارمەتی ھەبووە لەگەڵ شانۆنووسانی تر. زۆرێک لە شانۆگەرییەکانی لەماوەی ژیانییدا لەبەرگی جۆروجۆردا دەرچوون و لەچاپ دراون بەشێوەیەکی کوالیتیی بەرز. لە ساڵی ١٦٢٣، دوو ھاوڕێی کۆنی شانۆی ھەستان بە بڵاوکردنەوەی پەڕەی یەکەم بۆی، ئەمەش چاپێک بوو کۆکرابووەوە بۆ کارە دراماتیکییەکان بەشێوەیەک کە ھەمووی گرتەوە جگە لەو دوو شانۆگەرییەی کە ئێستا دەزانرێت کە ھی شێکسپیر بوون.
شێکسپیر ھۆنراوەنووس و شانۆنووسێکی ڕیزداری سەردەم و ڕۆژانی خۆی بوو، بەڵام قورسییەتی بەرزنەبووە و ئەم ژیانەوەیەی ئێستای بۆخۆوە نەدیت تا سەدەی نۆزدە، بەشێوەیەک کە ڕۆمانتیکییەکان ئەوپەڕی لێھاتوویی و زانایی شێکسپیرییان بینی، وەک چۆن کە ڤیکتۆرییەکان بە پەرستن ئازایەتی شێکسپیرییان ئەپەرست گەیشتە ئەو ڕادەیەی کە جۆرج بێرنارد شۆ وتی شێکسپیر (بتی ھۆنراوەنووسانی داستان)ـە (Bardolatry) لە سەدەی بیستەمدا. ئێستاش شانۆگەرییەکانی خاوەنی زۆرترین جەماوەرە و لەوپەڕیی ناوبانگدایە بەشێوەیەکی بەردەوامیش لێکۆڵینەوەیان لەسەر دەکرێت، ھەروەھا دووبارە نمایشکردنییان و دووبارە لێکدانەوەیان لەسەکۆ جیاوازە ڕۆشنبیریی و ڕامیارییەکان لەسەرانسەری جیھان.
سەرەتاکانی ژیانی
لەتەمەنی ١٨ ساڵیدا، لەگەڵ ئان ھاساوای چوونە ژیانی ھاوسەرێتییەوە کە لەوکاتەدا ئان ٢٦ ساڵ بوو، دادگای کەنیسە لەوکاتەدا مۆڵەتی ھاوسەرگیریی لە ٢٧ ی تشرینی دووەمی ١٥٨٢ دەرچووان. پاش ئەوەی بە چەند ڕۆژێک دوو ھاوسێ/دراوسێی ئان بەڵگەنامەیان دا کە ھیچ ڕێگریی و تەگەرەیەک نییە لەبەردەم ھاوسەرگیرییەکەیان. پێدەچێت ھەردوو ھاوسەر لەو کاتەدا بەپەلە ھاوسەرگیرییەکەیان ڕێکخستبێت، چونکە ڕاوێژکار و ڕسستەر ڕێگەی دا بەخوێندنەوەی ھاوسەرگیرییەکە بۆ تەنھا جارێک لەبری سێ جار خوێندنەوەی بنەڕەت. ڕەنگە سکپڕیی ئان لەوکاتەدا ھۆکار بووبێت بۆ ئەو پەلە پەلە، پاش شەش مانگ لە ھاوسەرێتی منداڵێکییان بوو کە سوزانا بوو، کەدانراوە بە لەدایکبووی ٢٦ی ئایاری ١٥٨٣. بەدوای ئەودا دووانەیەکییان بوو کە کوڕێک بەناوی ھامنێت و کچێک بەناوی جودێس بوو ئەمەش لە پاش دوو ساڵ. ھەروەھا ئەوانیش بە لەدایکبووی ٢ ی شوباتی ١٥٨٥ دانراون، بەڵام ھامنت کۆچی دوایی کرد بەھۆی چەند ھۆیەکی نەزانراوەوە لەتەمەنی ١١ ساڵیدا، و نێژراوە لە ١١ی ئاب ی ١٥٩٦.
پاش لەدایکبوونی دوانەکە، بێ لەچەند شوێنپێیەکی کەمی شێکسپیر ھیچی تر نەبوو لەسەر مێژووی، تەنانەت وەک بەشێک لە بینراوەکانی شانۆگەرییەک لە لەندەن ساڵی ١٥٩٢ باسکرا؛ و بەھۆی ئەم بۆشایییەوە، لێکۆڵەرەوان ئاماژە بەوە دەدەن کە ساڵەکانی نێوان ١٥٨٨ و ١٥٩٢ -ساڵە لەناوچووەکانی شێکسپیرن-. لەھەوڵی نووسینی ژیاننامە بۆ شێکسپیر لەم ماوەیەدا، سوود وەرگیرا لە بەسەرھاتە بۆ ھەڵبەستراوەکان. نیکۆڵاس ڕۆ یەکەم ژیاننامەی شێکسپیری نووسیوە و ئەو ئەفسانەیەی سترادفۆردی نوێکردۆتەوە کە دەڵێت لە شێکسپیر ھەڵھاتووە لە دادگا بەھۆی کەیسی ڕاوکردنی نایاسایی ئاسک. جۆن ئۆبری ئاماژەی بەوەدا کە شێکسپیر بەڕێوەبەری قوتابخانەیەکی دەرشار/لادێ بووە. ھەندێک لە زانایانی سەدەی بیستەم پێشنیاری ئەوە دەکەن کە شێکسپیر ڕەنگە وەک بەڕێوەبەری قوتابخانەیەک دانرا بێت لەڕێگەی ھوگتۆن لە لانکشایرەوە، کە خاوەنی زەوییە کاسۆلۆکییەکان بووە، و لە وەسییەتنامەکەیدا ناوبراو [ویلیام شیکشافت] ی دیاریکردووە؛ و ھیچ بەڵگەیەکیش نین لەسەر ئەمانە و ھەم لەسەر ئەو ھەڵبەستر و قسەڵۆکانەی دوای مردنی درووست بوون.
لەندەن و کاری شانۆیی
زۆر بەشێوەیەکی ڕێک و دیاریکراو، ڕوون نییە کەی شێکسپیر دەستی کردووە بە نووسین، بەڵام بەڵگە و نیشانەکانی سەردەمەکان بەگشتی ئاماژە بەوە دەدەن کە زۆربەی شانۆگەرییەکانی شێکسپیر لەسەر تەختەی شانۆی لەندەن بووە نزیکەی ساڵی ١٥٩٢، و زۆر ناسراو بووە لە لەندەن لەو کاتەدا بەوەی کە ھێرشی کراوەتە سەر لەلایەن شانۆنووس ڕۆبێرت گرینەوە، ڕەنگە ئەمەی خوارەوە دەقی ڕەخنەیەکی ڕۆبێرت بێت بۆ شێکسپیر: "قەلەڕەشێکی لەخۆبایی، لکاو بەپەڕمانەوە، لەگەڵ ئەوەی دڵی پڵنگ پێچراوە لەنێو یارییە سووکەڵە تایبەتییەکانەوە، کە پێویستە وابێت بتوانێت قسە بکات بە پاراوییەتی ھۆنراوە ئازاد…"
زانایان کۆک نین لەسەر واتەیەکی دەقاودەقی ئەم وشانە، جگە لەوەی کە زۆرێک لەزانایان وا دادەنێن کە گرین، شێکسپیر بەوە تاوانبار دەکات کە ویستوویەتی بگات بەپلەی باڵاتر و بەرزتر لەوەی خۆی، لەھەوڵێکدا بۆ یەککردن و ھاویەککردنی پەڕتووکی دەرچوانی زانکۆ، وەکو کریستۆڤەر مارلۆ، تۆناس ناش و خودی گرین خۆی.
ھێرشی گرین یەکەم یادەوەری باسکراوە لەژیانی شانۆیی شێکسپیر، و ھەندێک نووسەرەوەی ژیاننامە پێیان وایە کە ئەو ژیانە شانۆیییە لە کاتێکدا لە ناوەڕاستی ھەشتاکانی سەدەی شانزدەھەمدا سەری ھەڵداوە، تەنانەت پێش سەرھەڵدانی لێدوانەکانی گرین. لە ١٥٩٤ ـەوە، شانۆگەرییەکانی شێکسپیر ئەنجام دەدرێت لەسەر دەستی پیاوانی گەورە چامبرلین بەتەنھا، ئەمیش کۆمپانیایەکە کە خاوەندارێتی دەکرێت لەلایەن کۆمەڵێک ئەکتەرەوە، کە یەکێک لەوانە خودی شێکسپیر خۆی بوو، کە بەزوویی بوو بە کۆمپانیای نواندن ی ناسراو لە لەندەن. پاش کۆچی دوایی شاژن ئێلیزابێتی یەکەمی ئینگلستان لە ساڵی ١٦٠٣، کۆمپانیاکە لەلایەن پادشای نوێوە وەرگیرا، کە جەیمزی یەکەمی ئینگلستان بوو، کە ناوی کۆمپانییەکەی گۆری بۆ پیاوانی شا.
لە ساڵی ١٥٩٩، ھاوبەشێتیی لەنێوان ئەندامانی کۆمپانیاکە درووست بوو لەسەر لای باشووری ڕووباری تێمز. ساڵی ١٦٠٨، ھاوبەشێتیی دەستیگرت بەسەر شانۆی بلاکفریرزی داخراودا. ھەروھا تۆمارنامەی کڕدراوەکانی شاھەنشاھیی و وەبەرھێنانەکانی شێکسپیر ئاماژە بەوە دەدەن کە کۆمپانیاکە کەسێکی دەوڵەمەندی لێ درووستکردووە. ھەربۆیە لە ١٥٩٧ ـدا، دووەم گەورەترین خانووی سترادفۆردی کڕی؛ و لە ساڵی ١٦٠٥، ھەڵستا بە وەبەرھێنان بە بەشێتی لە یەکێک لەدەزگاکاندا لە سترادفۆرد.
ھەندێک لە شانۆگەرییەکانی شێکسپیر بەشێوەی چوارینە دەرچوون، لە ١٥٩٨ ـەوە، ناوی بوو بە خاڵیێکی فرۆشتن. پاشان شێکسپیر بەردەوام بوو لە نواندن لە شانۆگەرییەکانیی و شانۆگەرییەکانی تردا پاش ئەوەی وەک شانۆنووس سەرکەوتوو بوو، بەشێوەیەک کە چاپی ١٦١٦ ی کارەکانی بێن جۆنسن دەرکەوت لەنێو لیستی دەستەی ھونەرمەندانی نێو ھەموو پیاوێک لە خۆشی تایبەتی خۆی دا (١٥٩٨)، و لە سیھانۆسیشدا (١٦٠٣)، ھەندێک زانایان وای دادەنێن کە شێکسپیر ناوی نەبووە لەنێو لیستی ھونەرمەندانی ڕێوییە گەورەکەی جۆنسن لە ساڵی ١٦٠٥ دا، ئەمەش وەک نیشانەیەک کە پیشەکەی بەرەو کۆتایییەکانی دەڕۆیشت، شێکسپیر لە یەکەم پەڕگەی ساڵی ١٦٢٣ بەیەکێک لە "ھونەرمەندە سەرەکییەکان لەنێو ئەو ھەموو شانۆگەرییانەداً دادەنرێت، ھەندێکیشییان یەکەم جارییان بوو پاش رێوییە گەورەکە نواندن بکەن، لەکاتێکدا کە ئێمە ناتوانین بزانین ئەو دەور و ئەرکانە چی بوون کە بینیونی لە شانۆگەرییەکاندا. لە ١٦١٠ دا، جۆن دیفیز شاە ھیرفۆرد نووسیویەتی کە "مەبەست پاک" دەوری "پادشاًی دیوە، لە ١٧٠٩، ڕۆو ئەوەی گەیاند کە وەک لاساییکردنەوە شێکسپیر دەوری شەبەح باوکی ھاملێت ببینێت. پاش ئەوە بەکاتێکی کەم لاساییکردنەوەکان وایان خواست کە دەوری ئادەم ببینێ لە "وەک چۆن ئەو دەیەوێت ببێ". لەکاتێکدا زانیان لەسەرچاوەی ئەو زانیارییارانە دوودڵن. شێکسپیر لەو کاتەدا دابەش بوو بەسەر لەندەن و سترادفۆرد دا لەماوەی کار وپیشەی شانۆییدا، بۆیە ١٥٩٦ کە ساڵێک پێش ئەو ساڵە بوو کە خانووە گەورەکەی کڕی، شێکسپیر لە ئەپریشییە سانت ھێلین دەژیا، نزیک بە ڕووباری تیمز، پاشان لەرێگەی ئەو ڕووبارەوە گوازرایەوە بۆ ساوسوارک لەدەوروبەری ١٥٩٩، ئەوەش ئەو ساڵە بوو کە کۆمپانیاکەی زۆرترینی بەخۆوە دیت لەوێ. لەدەروبەری ١٦٠٤، گەڕایەوە بۆ باکوری ڕووبارەکە دووبارە، بۆ ناوچەیەک کاتدرئایی بۆڵسی پیرۆز، کە تێیدا کۆمەڵێکی زۆر خانووی سەرنجراکێش ھەبوو، لەوێ ھەڵستا بە بەکرێ گرتنی ژوورێک یان چەند ژوورێک لە کەسێکی فەڕەنسیی بەناوی کریستۆڤەر ماونت جۆی، کە درووستکەری قژی دەستکردی ئافرەتان و داپۆشەکانی قژ بوو.
کۆتا ساڵەکان و کۆچی دوایی
چەپ|وێنۆک|180px|گۆڕی شێکسپیر
پاش ماوەیەک لەدوای ١٦٢٣، ڕێورەسمی ناشتنی یادەوریی بۆ کرا، لەگەڵ پەیکەرێکی نیوەیی، ئەو پەیکەرە جیاوازی شێکسپیر درووست دەکات لەگەڵ نستیۆر، سۆکرات و فێرجیل.
نماییشەکان
ڕوون نییە بۆ چ کۆمپانییەک شێکسپیر یەکەمین شانۆگەرییەکانی خۆی نووسیوە، بەجۆرێ کە سەردێری پەڕەیەک لە چاپی '١٥٩٤ لتیتۆس ئاندرونیکۆس' ئاماژە بەوە دەدات کە شانۆگەرییەکە لەلایەن سێ گرووپ و تیمی جیاوازەوە نوێنراوە. لەپاش تاعوونی ماوەی نێوان ١٥٩٢ بۆ ١٥٩٣، شانۆگەرییەکانی شێکسپیر لەلایەن کۆمپانیا تایبەتییەکەی خۆیەوە تایبەت بە شانۆ، پەردە و شۆردیچ ـەوە ئەنجام دراوە لە باکووری ڕووباری تێمز. لەوێوە بینەران بەشی یەکەمی ھێنری چوارەمییان بینی، لیۆنارد دیگز ھەموو کەسی بانگھێشت کرد بۆ تۆمارکردن و بینین، جگە لە فالستاڤ، ھاڵ، بوینز و ئەوانی تر.
سەرچاوە دەقییەکان
لە ١٦٢٣ دا، جۆن ھمینگز و ھێنریی کۆندڵ کە دوو ھاوڕێی شێکسپیر بوون لە پیاوانیی شاھـ، ھەستان بە بڵاوکردنەوەی پەڕگەی یەکەم، ئەمیش چاپێکی کۆکراوەی شانۆگەرییەکانی شێکسپیر بوو، پێکھاتبوو لە ٣٦ دەق، لەنێوییاندا ١٨ دەق یەکەم جار بوو چاپ بکرێن. بەکرداریی، زۆربەی شانۆگەرییەکان بەشێوەی چاپی چوارنەیی دەرکەوتن - نووسراوی چاپکراو، درووستکراو لە پەڕەی وەرەقەی نووشتاوە دووجار، تا ببێتە چوار وەرەقە. ھیچ بەڵگەیەک نییە لەسەر ئەوەی کە شێکسپیر ڕازیی بووبێت لەسەر ئەم چاپانە، کە پەڕگەی یەکەم بە «روونووسی دزراو» وەسفی دەکات.
ئالفرێد پۆلارد ھەندێکییان بە چوارینەی خراپ وەسف دەکات، بەپێی دووبارە سواغدانەوەیان، یان تێکدراون، کە دەشێـت ھەندێکییان لەڕێگەی بیرەوە لەھەندێک شوێندا بنیاد نرابنەوە. کاتێک ژمارەیەک چاپی شانۆگەرییەک زیندوو بێت، ھەرییەکەیان جیاواز دەبێت لەوی تر. ڕەنگە جیاوازییەکان لەسەر ھەڵەکانی چاپ و ڕوونووس بن، یان لە یادەوەرییەکانی ھونەرمەندان/نوێنەران و جەماوەران بێت، یاخود لە لەخودی پەڕگەکانی شێکسپیر خۆیەوە بن. و لەھەندێک باردا وەکو ھاملێت و ترویلوس کریسیدا، پێدەچێت شێکسپیر پێداچوونەوە لەدەقەکاندا لەنێوان وەشانە چوارینەکان و پەڕگەکەدا کردبێت. بەجۆرێ ڕوونووسی پەڕگەی «پادشا لیر» زۆر جیاوازە لە چوارینەی ١٦٠٨ کە ئۆکسفۆرد شێکسپیر ھەرییەکەیانی چاپکردووە، کە ناکرێت بێ وریایی تێکەڵ کرابن.
داڕشتن
پاش ٢٣٠ ساڵ لەدوای مردنی شێکسپیر، گوومانەکان دەرکەوتن سەبارەت بە ھەندێک کار کە خرابوونە پاڵ شێکسپیر. پاڵێوراوە جێگرتووە پێشنیارکەرەکان، فرانسیس بیکۆن، کریستۆڤەر مارلۆ، ئێدوارد دی فیر و ئێرڵ ئێکسفۆرد، کە ھەرییەک لە پاڵێوراوانی جێگرەوە، ڕەتکرابوونەوە لەنێو ناوەندیی ئەکادیمیا بەشێوەیەکی جیانگیرییانە/لەسەرانسەری جیھاندا. بەڵام گرنگییپێدانی میللیی ھەربەردەوام بوو، زۆر بەتایبەتیی تیۆری ئۆکسفۆردیی، کە تا سەدەی بیست و یەک بەردەوام بوو.
چالاکی سێکسیی
زانیاریی کەم ھەیە لەسەر چالاکیی سێکسیی شێکسپیر. لە تەمەنی ھەژدە ساڵیدا، ئان ھاساوای ٢٦ ساڵی ھێناوە، سکپڕبووە. سوزانا، یەکەم منداڵییان بووە لە سێ منداڵ، پاش شەش مانگ لەدایکبوو لە ٢٦ ی ئایاری ١٥٨٣، لەگەڵ ئەوەشدا، خوێنەران بە درێژایی سەدەکان لە سۆناتاکانی شێکسپیرەوە ئاماژە بەوە دەدەن کە سۆناتاکانی بەڵگەن بۆ ئەوەی کە کوڕێکی گەنجی خۆشویستووە؛ و ھەندێک گرتە خۆی وەک ئامرازێک دەخوێنێتەوە بۆ دەربڕین لە ھاوڕێیەتییەکی بەھێز نەک خۆشەویستییەکی سێکسیی.
پۆڵێنی شانۆگەرییەکان
چەپ|200px|وێنۆک|شانۆگەرییەکانی شێکسپیر. سێر جۆن گیلبێرت، ١٨٤٩ شانۆگەرییەکانی شێکسپیر ٣٦ شانۆگەریی نووسراو لەسەر پەڕەی یەکەم لەخۆ دەگرێت کە لە ساڵی ١٦٢٣ نووسراونەتەوە، ڕیزبەندیی کراون بەپێی بەرزیی بۆ نزمیی لە کۆمیدییەکان، مێژوویییەکان و تراژیدییەکان. دووان لە شانۆگەرییەکان ڕیزبەند نەکران لە پەڕەی یەکەم دا، کە دوو پیاوچاکە نزیکەکە و بیریکڵز بوون، ئێستا وەک بەشێک لە شوێن پێی قبووڵکراون، زانایانیش لەسەر ئەوە ڕێککەوتن کە شێکسپیر بە درووستکردنییانەوە ھیلاک بووە.
لەکۆتایییەکانی سەدەی نۆزدەھەمدا، ئێدوارد داودن چوار لە کۆمیدیایەکانی کۆتایی ڕیزبەند کرد وەک ڕۆمانسییەکان ئاماژەی پێدان، ھەرچەند کە زۆربەی زانایان ناویدەنێن "کۆمیدیای تراژیدیی". ئەم شانۆگەرییانە و دوو پیاوچاکە نزیکەکە بەستراون بە ھێماکراوی ئەستێرەوە (*) لەخوارەوە. لە ساڵی ١٨٩٦ دا فرێدریک س. بواس زاراوەی شانۆگەرییەکانی کێشەی درووستکرد بۆ وەسفکردنی چوار شانۆگەریی: کارەکان بە کۆتایییەکانییانەوە، صاعە بصاع، ترۆیلۆس و کریسیدا و ھاملێت. نووسی، "دراما بە تاکێتی خۆی لە بابەت و سروشتی دا، ناتوانێت بە توندی کۆمیدیی یان تراژیدیی بێت". "لەبەرئەوەی ڕەنگە زاراوەی لەجێ ون بکەین لە شانۆی ئەمڕۆدا، و پێکەوە ھاوپۆلییان بکەین وەک شانۆگەرییەکانی کێشەی شێکسپیر". زاراوەکە زۆر لەسەری گفتوگۆ کراوە و جێبەجێ کراوە ھەندێک جار لەسەر شانۆگەرییەکانی تر، تا ئێستاش بەکاردێت، ھەرچەندە کە ھاملێت تەواو و کۆتا وا ھاوپۆل کراوە کە تراژیدیایە.
شانۆگەرییەکانی کێشە بە ھێمای خەنجەرێکی بەیەکداچوو ئاماژەی پێکراوە (‡). ئەو شانۆگەرییانەی کە شێکسپیر بەشێوەیەکی بەشیی نوسیونی بە خەنجەر (†) ھێماکراون لە خوارەوە.
تێبینییەکان
<references group="lower-alpha"/>
دۆناڵد گلۆڤەر
thumb|دۆناڵد لە نمایشی فیلمی [[مەریخی (فیلم)|مەریخییەکە، ٢٠١٥]] دۆناڵد مکینلی گلۆڤەر جونیۆر  (بە ئینگلیزی: Donald Glover) (لەدایکبووی ٢٥ی سێپتێمبەری ١٩٨٣) هەروەها لە بواری گۆرانیگوتن ناسراوە بە جایڵدش گامبینۆ ئەکتەرێک و ڕاپەرێکی ئەمریکییە. دۆناڵد کاتێ وەک نووسەری زنجیرەی کۆمیدی (Thirty Rock) دەستبەکاربوو سەرنجی میدیاکانی بۆخۆی ڕاکێشا. دواتر دۆناڵد لە زنجیرەی سیتکەمی (Community)یشدا ڕۆڵی ترۆی بارنسی بینی. لەساڵی ٢٠١١ بۆندێکی لەگەڵ ستۆدیۆکانی گلاسنۆت مۆرکرد بۆ راپ گوتن لەژێر ناوی چایڵدیش گامبینۆ. لەهەمان ساڵیشدا هەستا بە بلاوکردنەوەی ئەلبوومی Camp. و هەروەها ئەلبوومی Because the Internetیش لەساڵی ٢٠١٣. دۆناڵد بەهۆی ئەلبوومی Because the Intetnetەوە دوو جار پاڵێورا بۆ خەڵاتی گرامی. لەساڵی ٢٠١٥شدا لە چەندان فیلمی جیاوازدا دەرکەوت بەهێزترینیان فیلمی مەریخییەکە بوو. left|thumb|دۆناڵد لە کۆنسێرتێک لە [[نیویۆرک|نیویۆڕک، ٢٠١٢]]
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣ پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:زیندووان پۆل:کۆمیدیاکارە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:دەرھێنەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی پۆل:سیناریۆنووسەکانی کالیفۆرنیا پۆل:ڕاپەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:گۆرانینووسانی ئەفریقی-ئەمریکی پۆل:تۆماری بەرهەمهێنەرانی هیپ هۆپی ئەمریکی پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان پۆل:کوڕە نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی پۆل:نووسەرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان پۆل:ڕاپەڕە نێرە ئەفریقی-ئەمریکییەکان پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی پۆل:تۆماری بەرھەمھێنەرانی ھیپ ھۆپی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
١١١٠
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
سێکسنەخوازی
سێکسنەخوازی بریتییە لە نەبوون یان کەمبوونی ئارەزووی سێکسی بەرامبەر بە ھیچ کامێک لە جێندەرەکان و ئارەزوو نەکردن لە چالاکی سێکسی. بەڵام نەبوونی ئارەزووی سێکسی مانای ئەوە نییە ئارەزووەکانی تریان نییە، وەک ھەستی ڕۆمانس کەسێک کە سێکسنەخواز بێت زیاتر ھەست بە ڕۆمانسیەت و سۆزداری دەکات لە پەیوەندیدا، ھەرچۆنێک بێت ھەبوونی ھەستی سێکسی ئەکرێت لە حاڵەتی زۆر سنووردار ڕووبدات ئەویش ئەوکاتەی بە قووڵی لە پەیوەندی خۆشەویستین لەگەڵ ھاوبەشەکانیان ئەو کەسانەی کە بەم شێوەیەن و سیفاتی جێندەرنەخوازییان تێدایە بە جێندەرنەخواز ناودەبرێن.
سەرچاوەکان
پۆل:سێکسنەخوازی پۆل:خواستی ڕەگەزی
.af
af. دۆمەینێکی ئەلکترۆنییە بۆ ئەو ماڵپەڕانەیە کە پەیوەندییان بە وڵاتی ئەفغانستانـەوە ھەیە و لە ساڵی ١٩٩٧ کەوتەکار.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
دینەمۆی سادەی کارەبایی
دینەمۆی سادەی کارەبایی، دەزگایەکە کە میکانیکە وزە دەگۆڕێ بۆ کارەبا وزە و بنچینەی ئیش کردنەکەی ڕووداوی کارۆموگنەکارییە و دووجۆر هەیە:
سەرچاوەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
لێزبیەن
لێزبیەن بە ھاوڕەگەزخوازێکی ئافرەت یان مێینە دەوترێت. ئەوانی ھەستی سۆزی و ڕۆمانتیکیان بەرامبەر ئەندامانی ھاوڕەگەز ھەیە، واتە ئافرەتان.
سەرچاوەکان
پۆل:ھاوڕەگەزخوازی پۆل:خواستی ڕەگەزی
نیکۆ گۆنزالێس
نیکۆلاس گۆنزالێس ئیگلێسیاس (؛ لەدایکبووی ٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٢) ھەروەھا ناسراوە بە نیکۆ، یاریزانێکی تۆپی پێی پیشەگەری ئیسپانییە، کە وەک ناوەڕاستێک یاری بۆ یانەی تۆپی پێی بارسێلۆنای ئیسپانی دەکات.
ژیانی تایبەتی
کوڕی یاریزانی پێشووی تۆپی پێی ئیسپانی و ئەفسانەی دێپۆرتیڤۆ لا کۆرونیا فران گۆنزالێسە و کوڕەزای خۆسێ ڕامۆنە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٢ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئیسپانی پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی یانەی بەرشەلۆنا
تریگەر (ستۆدیۆ)
تریگەر ئینک (بە ژاپۆنی株式会社トリガー) ناسراوە بە ستۆدیۆ تریگەر، ستۆدیۆیەکی ئەنیمەیشنی ژاپۆنییە کە لە ساڵی ٢٠١١ لەلایەن کارمەندانی پێشووی گایناکس هیرۆیوکی ئیماچی و ماساهیکۆ ئۆتسوکا دامەزراوە، ئەنیمێی بەرهەمهێناوە لەنێویاندا کێڵ لا کێڵ (٢٠١٣)، ئەکادیمیای جادووگەری بچووک (کورتە فیلم، ٢٠١٣ و ٢٠١٥، زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان ٢٠١٧) پرۆمار (٢٠١٩)، بی ئێن ئەی: ئاژەڵێکی نوێ (٢٠٢٠) و سایبەرپانک: ئێدجرونەرز (٢٠٢٢).
جەدە
وێنۆک|کەناراوێک لە جەدە
تریگەر (ستۆدیۆ)
سەرچاوەکان
پۆل:ستۆدیۆ ئەنیمەیشنە ژاپۆنییەکان پۆل:ستۆدیۆکانی ئەنیمەیشن لە تۆکیۆ
جەدە
جەدە یان جدە (، گۆکردنی حیجازی: ('dʒɪd.da]) شارێکە لە ھەرێمی حیجازی عەرەبستانی سعوودی و ناوەندی بازرگانی ئەو وڵاتەیە، ژمارەی دانیشتووانی بەپێی ئاماری ساڵی ٢٠٢١ نزیکەی ٤٫٦٩١٫٠٠٠ کەسە، جەدە گەورەترین شارە لە پارێزگای مەککە و گەورەترینیشە لە حیجازدا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جەدە پۆل:شارەکانی بەندەری عەرەبی پۆل:جوگرافیای عەرەبستانی سعوودی پۆل:دەریای سوور
بڕیارنامەی ١٤٤٦ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٦ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی سیەرالیۆن. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٥٤‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:شەڕی ناوخۆیی سیەرالیۆن پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠٠٢ پۆل:سیەرالیۆن لە ٢٠٠٢ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ سیەرالیۆن
.br
دۆمەینی br. دۆمەینێکی ئەلیکترۆنییە بۆ ئەو ماڵپەڕانەیە کە پەیوەندییان بە وڵاتی بەڕازیلەوە ھەیە و لە ساڵی ١٩٨٩ کەوتووەتە کار.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
١١١١
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
وەفایی (ڕوونکردنەوە)
پۆل:وتارە ھەتیوەکان
لیتل ڕاک، ئارکنساس
لیتڵ ڕاک پایتەخت و بەناوبانگترین شارە لە ویلایەتی ئارکنساسی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا.
پەراوێزەکان
پۆل:ئارکانساس پۆل:شارەکانی ئارکانساس پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٢١
بڕیارنامەی ١٤٤٥ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٥ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ بارودۆخی کۆماری دیموکراتیکی کۆنگۆ. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٥٣‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ بوروندی پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئووگاندا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ کۆماری ئەفریقای ناوەندی پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠٠٢ پۆل:کۆماری دیموکراتیکی کۆنگۆ لە ٢٠٠٢ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەنگۆلا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ڕواندا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ کۆماری دیموکراتیکی کۆنگۆ
١١١٢
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
ماکس ڤۆن سایدۆو
ماکس ڤۆن سایدۆو  (؛ لەدایکبووی ١٠ی نیسانی ١٩٢٩ – مردووی ٨ی ئازاری ٢٠٢٠) ئەکتەرێکی سویدی-فەڕەنسی بوو. رۆلی زیاتر لە ١٥٠ فیلم بینیوە. زیاتر لماکس دووجار بۆ خەڵاتی ئۆسکار پاڵێوراو بوو. بە بینینی ڕۆلی سەرەکی لە فیلمی ترسناکی (The Exorcist)ەوە بەناوبانگ بوو. هەروەها وا بڕیار بوو لە ئەڵقەی یەکەمی وەرزی شەشەمی زنجیرەی تەلەڤیزیۆنیی گەمەی تەختە پاشاییەکان دەرکەوێت لە ڕۆڵی قاژووە سێ چاوەکە. هەروەها لە فیلمی بەناوبانگی جەنگی ئەستێرەكان - ئەڵقەی حەوتەم: هەستانەوەی هێزەكەشدا بەشدار بوو. left|thumb|ماکس لەساڵی ٢٠١٣، [[فیستیڤاڵی فیلمی کان]]
ئارمێچەر
ئارمێچەر، بریتییە لە کۆیلێک کە بە دەوری ناوکێکی ئاسنی گونجاوی پەڕەپەڕەکراودا هەڵکراوە بۆ کەمکردنەوەی زیانەکانی وێڵەتەزوو.
سەرچاوەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
دینەمۆی سادەی کارەبایی تەزووگۆڕاو
دینەمۆی سادەی کارەبایی تەزووگۆڕاو (A.C)، پێک دێت لەم بەشانەی لای خوارەوە:
چۆنییەتی کارکردنەکەی
کاتێک کە کۆیلی دینەمۆکە لەناو بوارە موگناتیسییەکەی دەخولێتەوە ئەوا پاڵهێزی کارەبای موگنەکاری تێدا درووست دەبێت و ئەگەر سوڕەکە داخراو بێت ئەوا تەزووی موگنەکاری تێدا درووست دەبێ کەبەشێوەی تەژێ شەپۆل دەبن، واتە بڕو ئاڕاستەکانیان گۆڕاو دەبێت.
سەرچاوەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
بڕیارنامەی ١٤٤٧ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٧ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی نێوان عێراق و کووەیت. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٥٦‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
گەی
وێنۆک|upright|دوو کەپڵی گەی گەی یان ھاوڕەگەزخواز بە پیاوێکی ھاوڕەگەزخواز دەوترێت، کە ھەستی سۆزداری و سێکسییان بەرامبەر ئەندامانی ھەمان ڕەگەز ھەیە. گەی زۆرجار بەکاردەھێندرێت بۆ ئاماژەکردن بە ھەموو ئەندامانی کۆمەڵگەی ئێڵ جی بی تی. گەی بە واتای دڵخۆش دێت.
بڕیارنامەی ١٤٤٧ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠٠٢ پۆل:عێراق لە ٢٠٠٢ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ عێراق
گەی
سەرچاوەکان
پۆل:ھاوڕەگەزخوازی
لا
ھەر یەک لە لەتە ھێڵەکانی پێکھێنەری چەندگۆشەیەک پێیدەگوترێ لا یان پەلــێکی ئەو چەندگۆشەیە. لە ھەندێک کاربەریدا «لا» واتە ڕەھەند. لە زمانی کوردیدا، ژمارەیەک لە شێوەکان لە ڕووی تایبەتمەندیی لاکانیانەوە ناونراون و وشەی «لا» بەشێکە لە ناوەکەیان، بۆ نموونە: لاکێشە، لاھاوبەرە، چوارلا و ….
سەرچاوەکان
پۆل:ئەندازەی سەرەتایی
دوو ئەڵقەی کانزایی
دوو ئەڵقەی کانزایی یان دوو خلیسکە ئەڵقە، لە دینەمۆی سادەی کارەبایی تەزووگۆڕاودا تەزووی درووست بوو لە ناو ئارمێچەرەکەدا ئەگەیەنێتە سووڕی دەرەکی.
سەرچاوەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
لووساکا
چەپ|220px|وێنۆک|وێنەی ناوچەی بازرگانی لە شاری لوساکا شاری لوساکا گەورەترین شار و پایتەختی وڵاتی زامبیایە. بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٠ دانیشتووانی ئەم دەگاتە نزیکەی ١٫٧ ملیۆن کەس. لەم شارەدا دوو زمانی سەرەکی قسەی پێ دەکرێ ئەوانیش ئینگلیزی و نیانژیین.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی زامبیا پۆل:ناوەندی پارێزگاکانی زامبیا پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٩٠٥ پۆل:پایتەختەکانی ئەفریقا پۆل:لووساکا
بێژنگ
وێنۆک|بێژنگی کانزایی [[تاقیگە]] بێژنگ یان ھێڵەک ئامرازێکە بۆ جیاکردنەوەی ئەو توخم و بەشانەی کە دەمانەوێت لە ماددەیەک ھەڵی بگرین. بۆ دیاریکردنی قەبارەی ماددە جیاکراوەکە و وەلانراوەکە پەردەیەکی کونکون بەکاردەھێنرێت کە کونەکانی قەبارەی مەبەستی ھەبێت.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:چێشتکەری پۆل:ھەویرکاری
١١١٣
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
دوو فڵچەی کانزایی
سەرچاوەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
سوودانی باشوور
باشووری سوودان بە فەرمی کۆماری باشووری سوودان وڵاتێکە لە ڕۆژھەڵاتی ئەفریقا.‌ ناوەندی ئەم وڵاتە شاری جوبایە. ئەم وڵاتە لە ڕۆژھەڵاتدا لەگەڵ ئەتیۆپیا، لەباشووردا لەگەڵ وڵاتانی کینیا، ئوگاندا و کۆماری دیموکراتیکی کۆنگۆ، لەڕۆژاوادا لەگەڵ کۆماری ئەفریقای ناوەڕاست و لەباکووردا لەگەڵ وڵاتی سوودان ھاوسنوورە. thumb|نەخشەی باشووری سوودان
سەربەخۆیی
لە رۆژی ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١١ ھاوڵاتیانی باشووری سوودان لە ڕاپرسی گشتی بە ڕێژەی لە%٩٨ دەنگیان بۆ جیابونەوە لە سوودان‌دا و لە ڕۆژی شەممە،‌ ڕێکەوتی ٩ی تەمموزی ٢٠١١، لە شاری جوبای پایتەخت بە بەشداری بانکیمۆن سکرتێری گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان و نوێنەرانی زۆربەی وڵاتانی جیھان و عومەر بەشیر، سەرۆکی سوودان سەربەخۆیی خۆی ڕاگەیاند و بە فەرمی بوو بە ئەندامی ڕێکخراوی نەتەوە یەکگرتووەکان.
دانیشتووان
بەپێی سەرژمێرییەکانی ساڵی ٢٠٠٨ ژمارەی دانیشتووانی باشووری سوودان ٨،٢٦٠،٤٩٠ کەسە.
سەرچاوەکان
پۆل:داگیرگەکانی شانشینی یەکگرتوو پۆل:وڵاتانی لە حاڵی گەشەکردن پۆل:دەوڵەتانی ئەندامی یەکێتیی ئەفریقا پۆل:دەوڵەتانی ئەندامی نەتەوە یەکگرتووەکان پۆل:وڵاتەکانی ئینگلیزی ئاخێو پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ٢٠١١ پۆل:باشووری سوودان پۆل:وڵاتەکان و مەڵبەندەکانی عەرەبی ئاخێو پۆل:وڵاتەکانی ئەفریقای ناوەندی پۆل:وڵاتەکانی ڕۆژھەڵاتی ئەفریقا پۆل:کۆمارە فێدراڵەکان
بڕیارنامەی ١٤٤٨ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٨ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٩ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ تاوتوێکردنی بارودۆخی ئەنگۆلا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٥٧‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ٢٠٠٢ پۆل:ئەنگۆلا لە ٢٠٠٢ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەنگۆلا
تیرۆریزمی ئیسلامی
تیرۆریزمی ئیسلامی یان تیرۆریزمی ئیسلامی ڕادیکاڵ ئاماژەیەکە بۆ کردەوە تیرۆریستییەکان کە لەلایەن ئیسلامییەکانەوە ئەنجام دەدرێن و هاندەرێکی ئایینییان هەیە.
عومەر مەتین
بەستەرە دەرەکییەکان
* پۆل:ڕەخنە لە ئیسلام
کۆیلی ڕومکۆرف
300px|وێنۆک|چەپ|کۆیلی ڕومکۆرف کۆیلی ڕومکۆرف یان کۆیلی موگنەکاری (بەئینگلیزی: Induction Coil)، دەزگایەکە کە ڤۆڵتیەی نەگۆڕ (٦ یان ١٢) ڤۆڵتی بەرزدەکاتەوە بۆ ڤۆڵتیەی گۆڕاوی بەرزی پچڕ پچڕ بۆ ڕادەی ھەزارەھا ڤۆڵت.
ئەم کۆیلە لەکۆندا بەکارھاتووە بۆ:
بەڵام لەم سەردەمەدا لە ناوکی بزوێنەری ئۆتۆمۆبیلدا بۆ ئیش پێ کردنی بزوێنەرەکە بەکاری دێنن؛ و بنچینەی کارکردنەکەی ئاڵوگۆڕە موگنەکارییە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کارۆموگنەکاری
نایپییدۆ
چەپ|230px|وێنۆک|وێنەی شوێنێکی شاری نایپییدۆ نایپییدۆ (بە بورمەیی:70px) پایتەختی وڵاتی میانمارە. بە پێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٩ ژمارەی دانیشتووانی ئەم شارە ٩٢٥،٠٠٠ کەس بووە.
پۆل:پایتەختەکانی ئاسیا پۆل:پایتەختە داڕێژراوەکان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ٢٠٠٥
١١١٤
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
گابرێڵ خێسوس
گابریێل فێرناندۆ دی خێسوس (لەدایکبووی ٣ی نیسانی ١٩٩٧) یاریزانێکی پیشەگەری تۆپی پێی بەڕازیلییە کە یاری دەکات بۆ یانەی ئەرسیناڵ و تیمی نیشتیمانی بەڕازیل.
خێسوس دەستی بە بە کاروانی پیشەگەری کرد لە پالمێراس، کە لەوێ بە باشترین یاریزانی دەرکەوتوو ھەڵبژێردرا لە ساڵی ٢٠١٥ لە خولی بەڕازیلی Serie A و جامی بەڕازیلی بردەوە. لە ساڵی ٢٠١٦، خەڵاتی بۆلا دی ئۆرۆی بردەوە و یارمەتی پالمێراس دا بۆ بردنەوەی یەکەم نازناوی خولی نیشتیمانی لە ماوەی ٢٢ ساڵدا. خێسوس لە کانوونی دووەمی ٢٠١٧ گرێبەستی لەگەڵ یانەی ئینگلتەرا مانچستەر سیتی واژوو کرد بە بڕی ٢٧ ملیۆن پاوەند و چوار نازناوی پریمەرلیگ و سێ جامی ئی ئێف ئێڵ و جامی ئێف ئەی کەپ بردەوە. لە تەممووزی ٢٠٢٢، چووە لای ئەرسیناڵ بە گرێبەستێکی بەھای ٤٥ ملیۆن پاوەند.
لە دوای ئەوەی ٢١ یاری کرد و حەوت گۆڵی تۆمار کرد لە ئاستی لاوان، لە ناویاندا گەیشتن بە یاری کۆتایی جامی جیھانی فیفای خوار-٢٠ ساڵان لە ٢٠١٥ و بردنەوەی مەدالیای ئاڵتوونی ئۆڵۆمپی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦، خێسوس یەکەم یاری بۆ ھەڵبژاردەی بەڕازیل کرد لە ئەیلوولی ٢٠١٦، و بەشێک بوو لە پێکھاتەی ھەڵبژاردەکە بۆ جامی جیھانی فیفا ٢٠١٨، دواتر بەشدار بوو لە کۆپا ئەمریکا لە ٢٠١٩ و ٢٠٢١، یەکەم دانەیانی بردەوە.
پاڵمێراس
وێنۆک|خێسوس خۆی گەرم دەکات بۆ پالمێراس لە ٢٠١٥ لە ١ی تەممووزی ٢٠١٣، خێسوس گرێبەستێکی لاویلەگەڵ پالمێراس واژوو کرد. ئەو ھەروەھا گۆڵکاری یانەکە بوو لەماوەی ساڵەکەدا، ٥٤ گۆڵی لە ٤٨ یاری دا تۆمارکرد.
لە کانوونی دووەمی ٢٠١٤، دوای دانوستاندنێکی درێژخایەنەکان، خێسوس گرێبەستێکی سێ ساڵەی بۆ پالمێراس واژوو کرد لەگەڵ زیادکردنی دوو ساڵی تر، لەگەڵ زیادکردنی مووچەی لە ١٥ ھەزار دۆلارەوە بۆ چوار ئەوەندەی لە ساڵی پێنجەم؛ تێچووی کڕینەوەی گرێبەستەکەی ١٠ ھێندە زیاد کردبوو بۆ ٣٠ ملیۆن دۆلار. لەگەڵ ئەوەشدا، ڕێکەوتنەکە ھاوسەنگی مافە ئابوورییەکانی گۆڕی لە ٧٥ بۆ ٢٥٪ لە بەرژەوەندی پالمێراس، بۆ ٣٠–٧٠٪ لە بەرژەوەندی بریکارەکانی.
خێسوس ٣٧ گۆڵی تۆمارکرد لە ٢٢ یاری بۆ پالمێراس لە ساڵی ٢٠١٤ لە جامی خوار ١٧ ساڵانی ویلایەتەکە، ئەمەش بووە ھۆی پێشکەشکردنی ئۆفەری یانەکان لە سەرانسەری وڵات و دەرەوە. لە ٢٧ی ئابی ٢٠١٤دا بۆ یەکەم جار لە تیمی پالمێراس بەشداری کرد بۆ یارییەکی فەرمی، کە وەک یەدەگ بوو کاتێک لە یاریگای خۆیان بە یانەی ئەتلەتیکۆ مینییرۆ لە یاری یەکەمی قۆناغی ١٦ی کۆپا دۆ بەرازیل دۆڕا. ئەو ھیچ یارییەک بەشداری نەکرد لە ماوەی ئەو وەرزەدا، چونکە یانەکەی لەژێر ھەڕەشەی دابەزینیدا بوو؛ ئەم بڕیارە لەلایەن کە لەلایەن ڕاھێنەرانڕیکاردۆ گاریکا و دۆریڤال جونیۆرەوە درابوو، بە شێوەیەکی بەرفراوان ڕەخنەی لێ گیرا لەلایەن لایەنگرەکانەوە، کە داوای گۆڕینی گەنجەکەیان کرد لەڕێگەی داواکارییەکەوە.
خێسوس یەکەمین یاری خۆی لە ٧ی ئازاری ٢٠١٥ ئەنجامدا لە جامی پاولیستای وەرزەکە، جێگەی لیاندرۆ پێرێرا گرتەوە لە خولەکی ٧٣دا لە بردنەوەیان ١–٠ لە بەرامبەرکا بارگانتینۆ لە ئالیانز پراگ. کۆی گشتی ھەشت یاری ئەنجامدا، ھەموویان بە یەدەگی ھاتە ناوەوە، کاتێک ڤێردنۆ بە لێدانی یەکلاکەرەوە لە دژی سانتۆس دۆڕا.
خێسوس یەکەم یاری پیشەگەری خۆی لە ٢٩ی نیساندا ئەنجامدا لە قۆناغی دووەمی خولی دووەمی جامی ساڵەکە، بە یەکسانبوون لە یانەی سامپایۆ کۆرێا. لە ٩ی ئایاردا، یەکەم دەرکەوتنی خۆی لە جامی بەرازیلی Serie A ئەنجامدا، لە یارییەکدا کە ٢–٢ بەرامبەر بوون لە یاریگای خۆیان لەبەرامبەر ئەتلەتیکۆ مینێرۆ لە یەکەم ڕۆژی وەرزەکە.
یەکەم گۆڵی پیشەگەری خێسوس لە خولی دواتری جامدا بوو، لە ١٥ی تەممووزدا لە بەرامبەر Agremiação Sportiva Arapiraquense، لە دەرەوەی یاریگای خۆیان، تاکە گۆڵی ھەردوو یارییەکە بوو. لە ٢٦ی ئابدا، دوو گۆڵی یەکەمی لە ستادیۆ گۆڤەردۆر ماگالیانێس پینتۆ وای کرد کە پالمێراس ٣–٢ سەرکەوتن بەسەر یانەی کرۆزێیرۆ ئێسپۆرت کڵب (٥–٣ کۆی گشتی) بە دەست بھێنێت، کە وای لێکرد یانەکە سەرکەوێت بۆچارەکی کۆتایی. دوای چوار ڕۆژ یەکەم گۆڵی لە لیگادا تۆمارکرد، بە شێوەی سەرەکی تا کۆتایی یاری کرد لە بردنەوەی ٣–٢ بەسەر یانەی جۆنڤێلی وەرزشی؛ یەکەم گۆڵی دوای ٥٢ چرکە بوو.
خێسوس وەرزەکەی بە چوار گۆڵ لە ٢٠ یاری کۆتایی پێھات، و تیمەکەی لە سانتۆسیان بردەوە بۆ بردنەوەی جامەکە؛ ئەو ھەروەھا لە ھەردوو یاری قۆناغی کۆتایی بە شێوەی سەرەکی بەشدار بوو، بەڵام پێش تەواو بوونی نیوەی یەکەم جێگایان گرتەوە بەھۆی پێکانی شانی. ئەو بە باشترین یاریزانی نوێ لە خولەکەدا ھەڵبژێردرا.
لە ٤ی شوباتی ٢٠١٦، خێسوس یەکەم گۆڵی خۆی تۆمارکرد، لە دووەم یاری وەرزەکە یارییەکی کە ٢–٢ لە یاریگای خۆیان بەرامبەر بوون لەگەڵ یانەی سان بێنتۆ. دوای دوازدە ڕۆژ، یەکەم گۆڵی خۆی لە تۆپی پێی کیشوەریدا تۆمارکرد، لە یاری یەکەمی قۆناغی گرووپی کۆپا لیبراتادۆرس لە یارییەکدا کە ٢–٢ بەرامبەر بوون لە دەرەوەی یاریگای خۆیان لە بەرامبەر ڕیڤەر پلەیتی ئۆرۆگوای دوای ئەوەی بە شێوەی یەدەگ بەشدار بوو لە جیاتی ھاوڕێی لاو ئێریک لیما. لە ٦ی نیساندا لە یاریگای یانەیڕۆسیاریۆ سەنتراڵ، دوو گۆڵی تۆمارکرد لە یارییەکەیان کە ٣–٣ بەرامبەر بوون بەڵام بۆ یەکەم جار لە کاروانی پیشەگەریدا بە کارتی سوور کرایە دەرەوە بەھۆی شەڕکردن لەگەڵ دامیان موستۆ، دواتر داوای لێبوردن کرد بۆ ڕەفتارە ھەڵەکەی.
لە یەکەم یاری وەرزەکە لە یاریگای خۆیان لە بەرامبەر کلەب ئەتلەتیکۆ پاراناس لە ١٤ ئایاردا، خێسوس دوو گۆڵی تۆمار کرد لە نیوەی دووەمی بردنەوەی ٤–٠. ١٢ گۆڵی بە کۆی گشتی تۆمار کرد کە تیمەکەی بۆ یەکەم جار پاڵەوانی نەتەوەیی بوون لە ساڵی ١٩٩٤ەوە، و خەڵاتی بۆلا دی ئۆرۆی پێ درا وەک باشترین یاریزانی وەرزەکە.
مانچێستەر سیتی
وێنۆک|200x200پیکسڵ|خێسوس لەگەڵ مانچستەر سیتی لە ٢٠١٨ لە ٣ی ئابی ٢٠١٦دا ڕاگەیەندرا کە خێسوس گرێبەستێک لەگەڵ یانەی مانچستەر سیتی واژوو دەکات لە کانوونی دووەمی ٢٠١٧ تا ھاوینی ٢٠٢١. سیتی بڕی ٢٧ ملیۆن پاوەند/٣٣ ملیۆن یۆرۆ و بڕی زیاد کراو دەدات. گواستنەوەکە بەتەواوەتی لە ١٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ تەواو بوو.
یەکەم گۆڵی لە وەرزی ٢٠١٧–١٨ لە ٢٦ی ئاب دا تۆمارکرد، کە گۆڵی یەکسان بوون بوو لە بردنەوەیان ٢–١ لە دەرەوەی یاریگای خۆیان بەرامبەر بۆرنمۆس، و دوو گۆڵی دیکەی لە بردنەوەی ٥–٠ تۆمار کرد لە بەرامبەر لیڤەرپوول لە ٩ی ئەیلوولدا. لە نێوان ١٨ی تشرینی دووەمی ٢٠١٧ و ٧ی ئازاری ٢٠١٨دا ١٤ یاری گۆڵی نەکرد و دوای پێکان لە ئەژنۆیدا لە یاریان بەرامبەر بازلی سویسری کە دۆڕان لە خولی یانە پاڵەوانەکانی ئەورووپا و دواتر ئاماژەی بەوە کرد کە ترس لە پێکان کاریگەری لەسەر یارییەکەی ھەبووە. خێسوس دوایین گۆڵی خولی پریمەرلیگ تۆمارکرد لە وەرزی ٢٠١٧–١٨ بەرامبەر ساوسھامپتۆن لە خولەکی ٩٤، بۆ ئەوەی سیتی ڕیکۆرد بەدەست بھێنێت بە تۆمارکردنی ١٠٠ خاڵ لە خولدا. لە ٣ی ئابی ٢٠١٨، خێسوس گرێبەستەکەی درێژکردەوە لەگەڵ مانچستەر سیتی، بۆ ئەوەی تا ساڵی ٢٠٢٣ بمێنێتەوە. لە ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠١٩، گابرێل خێسوس بۆ یەکەم جار لە پیشەیدا چوار گۆڵی تۆمارکرد بەرامبەر بورتۆن ئەلبیۆن لە بردنەوەی بە ئەنجامی ٩–٠.
لە ١٣ی ئازاری ٢٠١٩، جۆزۆس یەک گۆڵی تۆمارکرد دوای ئەوەی لە جێگای سێرجیۆ ئاگوێرۆ ھاتە یاریگاوە لە قۆناغی ١٦ی خولی پاڵەوانەکانی یەکێتی ئەورووپا کە لەبەرامبەر شالکە بردیانەوە بە ئەنجامی ٧–٠ (١٠–٢ بە ئەنجامی ھەردوو یاری) و بە ئەنجامدانی ئەم کارە یارمەتی یانەکە دا کە ڕیکۆردێکی مێژووی یەکسان بکاتەوە بە ھەبوونی گەورەترین جیاوازی بردنەوە لە قۆناغی دەرکردنی پاڵەوانێتییەکەدا. لە ٢٢ی حوزەیران، خێسوس ژمارەی درێسەکەی گۆڕی لە ژمارە ٣٣ بۆ ژمارەی ٩.
لە ٧ی ئابی ٢٠٢٠، خێسوس ھەردوو ئەسیست و گۆڵەکەی تۆمارکرد لە بردنەوەی ٢–١ لە یاری دووەم لە قۆناغی ١٦ی خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا بەرامبەر ڕیال مەدرید، کە لە یاریگای ئیتیھاد کە بە بێ ھاندەر ئەنجام درا دوای بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا. ھەردوو گۆڵەکە تۆمارکران دوای ئەوەی خێسوس ھەوڵی دا و توانی دوو ھەڵە تووشی ڕافایڵ ڤارەن، بەرگریکارەکەی ڕیال مەدرید بکات، کە مانچستەر سیتی گەیاند بە قۆناغی چارەکی کۆتایی. ئەو تاکە یاریزان بوو کە لە دوو یاری جیاوازدا گۆڵ تۆمار بکات لە بەرامبەر ڕیاڵ مەدرید لە وەرزی تۆپی پێی ٢٠١٩–٢٠٢٠، چونکە گۆڵی لە یاری یەکەمیش لە مەدرید تۆمارکرد. ئەمە واتای ئەوە بوو کە تەنھا لە ٢٢ یاری خولی پاڵەوانان گەیشتە ١٤ گۆڵ، تۆمارێک کە تەنھا لەلایەن سێ یاریزانی دەرەوەی ئەورووپا کەمتر بوو.
لە ٢٣ی نیسانی ٢٠٢٢، خێسوس چوار گۆڵی تۆمارکرد لە بردنەوەی ٥–١ لە یاریگای خۆیان بەرامبەر واتفۆرد، کە یەکەم ھاتریک بوو لە پریمەرلیگ تۆماری بکات.
ئارسیناڵ
لە ٤ی تەممووزی ٢٠٢٢، خێسوس گرێبەستێکی درێژخایەنی لەگەڵ ئەرسیناڵ واژوو کرد. درێسی ژمارە ٩ی پێبەخشرا. تێچووی گرێبەستەکە و ماوەی گرێبەستی گرێبەستە ئاشکرا نەکرا، بەڵام لە ڕاگەیاندنەکانەوە باسکرا کە بەرازیلەکە گرێبەستنێکی پێنج ساڵەی بە بڕی ٤٥ ملیۆن پاوەند واژوو کردووە.
کاروانی نێودەوڵەتی
وێنۆک|خێسوس لەگەڵ تیمی ئۆڵۆمپی بەڕازیل لە ٢٠١٦ خێسوس بەشێک بوو لە تیمی بەرازیل بۆ خوار ٢٠ ساڵان کە لە جامی جیھانیی خوار ٢٠ ساڵی ٢٠١٥ لە نیووزیلاند وەک دووەم کۆتاییان پێھێنا. ئەو یەکەم گۆڵی تۆمارکرد لە بردنەوەی ٣–٢ بەسەر نایجیریا لە نیو پلەموس، و لێدانی یەکلا کەرەوەی تۆمار کرد کاتێک ئۆرۆگوای و پورتوگال یان تێپەڕاند.
لە ساڵی ٢٠١٦، ھەڵبژێردرا لە تیمی کاتی ٤٠ کەسی دۆنگا بۆ کۆپا ئەمریکای سەدەی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، و وەک جێگرەوەی دۆگلاس کۆستا لە ھەڵبژاردنی کۆتایی ھەڵبژێردرایەوە چونکە کۆستا تووشی پێکان ببوو بەڵام بەھۆی نەبوونی ڤیزای ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا نەیتوانی بەشداری بکات. دواتر لەو ساڵەدا، یەکێک بوو لە پێنج ھێرشبەرەکەی کە دیاریکران لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیاددا لە بەڕازیل. ئەو یەک گۆڵی تۆمارکرد بەرامبەر گۆڵپارێزی دانیمارک جەیپێ ھۆجەبێرگ لە یاریی کۆتایی کۆمەڵەکاندا کە بردنەوەیان تۆمار کرد ٤–٠. و لە نیوەی کۆتایی لە بەرامبەر ھۆندوراس دوو گۆڵی تری تۆمار کرد ٦–٠ بردیانەوە. خێسوس ئۆڵۆمپیادی بردەوە لەگەڵ تیپەکەی بەرامبەر ئەڵمانیا بە لێدانی یەکلاکەرەوە، کە یەکێکیان خێسوس تۆماری کرد.
خێسوس یەکەمین یاری خۆی بۆ تیمی یەکەم ئەنجامدا لە ١ی ئەیلوولی ٢٠١٦، لە یارییەکی پاڵاوتن بۆ جامی جیھانی فیفا ٢٠١٨ بەرامبەر ئیکوادۆر لە کویتۆ. ئەو بە شێوەی سەرەکی بەشدار بوو و دوو گۆڵی تۆمارکرد، بەرازیل ٣–٠ یارییەکەیبردەوە. خێسوس گۆڵکاری بەڕازیل بوو لە پاڵەوانێتی پاڵاوتنی جامی جیھانی کۆنمبێڵ، بە ٧ گۆڵ لە ١٠ یاری. لە ئایاری ٢٠١٨، ناوبراو لە کۆتا تیمی ٢٣ کەسی ڕاھێنەر تیتێ بوو بۆ جامی جیھانی فیفا ٢٠١٨ لە ڕووسیا. خێسوس ھەموو پێنج یارییەکەی بۆ بەرازیل ئەنجامدا بەبێ ئەوەی گۆڵ تۆمار بکات.
لە ئایاری ٢٠١٩، خێسوس لە تیمی ٢٣ کەسی بەڕازیل بۆ جامی ئەمریکای ٢٠١٩ لە خاکی خۆیاندا بەشدار بوو. لە یاریی کۆتایی بەرامبەر پێرۆ لە ٧ی تەممووز، لە یاریگای ماراکانا، ئەسیستی گۆڵی یەکەمی کرد کە لەلایەن ئێڤەرتۆن سۆاریسەوە تۆمار کرا، دواتر گۆڵی بردنەوەی تۆمار کرد بۆ بردنەوەی یارییەکە لە کۆتایی نیوەی یەکەم؛ بەڵام، لە نیوەی دووەم کرایە دەرەوە دوای وەرگرتنی دووەم کارتی زەرد لە یاریی کۆتاییدا دوای پێکدادان لەگەڵ کارلۆس زامبرانۆ. بەرازیل براوەی یارییەکە بوو لە ٣–١ بۆ بردنەوەی نازناوەکە. لە ئابی ٢٠١٩، جەیسۆس بۆ ماوەی دوو مانگ قەدەغەی نێودەوڵەتی لە کۆنمیبۆل وەرگرت، بەھۆی ھەڵسوکەوتی دوای ئەوەی لە کۆتایی کۆپا ئەمریکای ٢٠١٩ کارتی سوور وەرگرت.
لە حوزەیرانی ٢٠٢١، لە تیمی بەڕازیل بۆ جامی کۆپا ئەمریکای ٢٠٢١ لە خاکی خۆی بەشدار بوو.
شێوازی یاریکردن
ھێرشبەرێکی بەھرەمەند و ھەمەچەشن، خێسوس توانای یاریکردنی ھەیە لە چەند پێگەیەکی ھێرشبەریدا: وەک ھێرشبەری ناوەندی، وەک ھێرشبەری دەرەکی، وەک ھێرشبەری ساختە، وەک ھێرشبەری ناوەکی، وەک لاکانی یاریگا یان وەک یاریزانێکی ناوەندی ھێرشبەر، و ناسراوە بە خێرایی، شارەزایی تەکنیکی، توانای تێپەڕین، داھێنان، تەواوبوون، جووڵە، و ھەوڵدان. پێشەنگی پێشووی بەڕازیل رۆناڵدۆ ستایشی خێسوس کرد وچاوەڕوانی لێ دەکات بۆ سەرکەوتنی داھاتوو لەگەڵ تیمی نیشتیمانی بەڕازیل.
لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٩، خێسوس وتی کە ئامادەیە بۆ گۆڕینی ڕۆڵی لایەنی لە مانچستەر سیتی بە ھیوای وەرگرتنی کاتێکی زیاتر لە یاریکردن، ھەرچەندە دان بەوەدا دەنێت کە ھێشتا پێشبڕکێیەکی توند لە تیمەکەدا ھەیە بۆ جێگای دەستپێکردن لە باڵەکاندا.
ژیانی کەسی
لە زنجیرەی یارییە ڤیدیۆیییەکانی فیفا لە EA Sports، ئاھەنگ گێڕانەکەی گۆڵەکانی خێسوس (بە ئینگلیزی: Hello, mother)، کە تێیدا ئاماژەی تەلەفۆنی دەکات دەردەکەوێت لە فیفا ١٩.
خەڵاتەکان
دارخورم
نایرۆبی
چەپ|220px|وێنۆک|دیمەنی شاری نایرۆبی نایرۆبی گەورەترین شار و پایتەختی وڵاتی کینیایە. ناوی ئەم شارە بە مانای «شوێنی ئاوە سازگارەکان» دێت. ھەروەھا ئەم شارە ناسراوە بە «شاری سەوز لە خۆردا». بە پێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٩ دانیشتوانی ئەم شارە دەگاتە ٣، ١٣٨، ٢٩٥ کەس.
گابرێڵ خێسوس
خەڵاتەکان
مانچستەر سیتی
نایرۆبی
پۆل:نایرۆبی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای نایرۆبی پۆل:پارێزگاکانی کینیا پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٩٩ پۆل:پایتەختەکانی ئەفریقا
گابرێڵ خێسوس
خەڵاتەکان
بەرازیل U23
بەڕازیل
تاکەکەسی
سەرچاوەکان
پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئینگلستان پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی بەڕازیلی پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠١٦ پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیک لە تۆپی پێ پۆل:یاریزانە براوەکانی کۆپا ئەمریکا پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠١٩ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٨ پۆل:یاریزانانی ھەڵبژاردەی تۆپی پێی بەڕازیل پۆل:یاریزانانی یانەی تۆپی پێی ئارسناڵ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی بەڕازیلی پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧ پۆل:Pages with unreviewed translations
ئی ئێم تی سکوێرد
ئی ئێم تی سکوێرد بە EMT2 ناودەبرێت، ستۆدیۆیەکی ئەنیمەیشنی ژاپۆنییە و لە ٢٥ی تەمموزی ٢٠١٣ دامەزراوە.
تێبینییەکان
<references group="lower-alpha" />
بڕیارنامەی ١٤٤٩ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ١٤٤٩ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ١٣ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٢دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ دادگای نێونەتەوەییی تاوانباری بۆ ڕواندا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٤٬٦٦٦‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
مەولوود بەھرامیان
مە‌ولوود بە‌ھرامیان (بە فارسی: مولود بھرامیان) وەرگێڕ مەولوود لە ساڵی ١٩٧٤ (١٣٥٣ کۆچیی ھەتاوی) لە گوندی گوندە‌وێڵە سەر بە شاری شنۆ لە بنەماڵەیەکی مامناوەندی لەدایک بووە. مەولوود ئیشی رۆژنامەنووسی لە ساڵی ٢٠٠٠ بە کار کردن لە حه‌وتوونامه‌ی داھاتوو لە شاری بۆکان دەست پێکرد و سەرپەرەشتی بەشی کولتوری ئەم بلاڤۆکەی بۆ ماوەی ساڵ و نیوێک لە ئەستۆ دابووە.
بەستەری دەرەکی
پۆل:وەرگێڕ
ھەوکردن
ھەوکردن بریتییە لە کاردانەوەی شانە لە بەرامبەر ھۆکارە زیانبەخشەکان (دەرەکی و ناوەکی). ھەوکردن: 300px|چەپ|وێنۆک|هەوکردنی ئاڵووەکان
ناوەکانی تر
داگرسان، ئاییسان، گڕۆ، گڕۆن
١١١٥
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
نیامەی
چەپ|230px|وێنۆک|وێنەی شاری نیامەی نیامەی گەورەترین شار و پایتەختی وڵاتی نیجەرە. ئەم شارە دەکەوێتە سەر ڕووباری نیجەر. بە مەزەندەی دانیشتوانی ساڵی ٢٠٠٦ دانیشتوانی ئەم شارە دەگاتە ٧٧٤،٢٣٥ کەس.
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی نیجەر پۆل:پایتەختەکانی ئەفریقا پۆل:نیامەی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ھەزارەی ٢یەم
بەغدا
پایتەختی خەلافەت
بەغدا لە کۆندا پایتەختی عوسمانییەکان بووە و پایەیەکی بەرزی ھەبووە لەو کاتەدا، لە بەر ئەوەی بە گرنگترین ناوەندی عیلم و زانیاری ژمێردراوە، بۆ ماوەی چەند سەدەیەکیش جێگەی پێکگەشتن و ژوانی زاناکانی ئەو سەردەمە بووە. شاری بەغدا یەکێکە لەو شارانەی کە لە مێژووی دەوڵەتی عەباسیدا پانتاییەکی گەورەی ھەیە و پەیوەستە بە مێژووی ئەوانەوە، لە بەرئەوەی دووەمین خەلیفەی عەباسییەکان کە ئەبوو جەعفەری مەنسوور بوو لە ساڵی ٧٦٢ی زاییندا بەغدای بە پایتەختی خۆی ھەڵبژارد؛ دوای ئەوەی بە سەر نەیارەکانیدا سەرکەوت لە عەباسی و عەلەویەکان، شاری بەغداد لەو سەردەمەدا لە ڕووی بیناسازییەوە شتێکی جیاواز و نوێ بوو، لە چاو شارەکانی دیکەی عەرەبدا، ئەو سەردەمە لە ڕووی شێوە بازنەیی و بیناسازییە جوانەکەیەوە کە لە ئەورووپادا بە ھونەری «ئەرابێسک» ناسراوە کە ھونەرێکی تایبەتە بە زەخرەفەی ئیسلامیی، لە سەردەمی ھاروون ڕەشیددا ئەم شارە گەیشتۆتە لقە پۆپەی بەرزی و شکۆداریی خۆیی و خانوەکانی تا دەھات بە چواردەوریدا جوانتر و فراوانتر دەبوون و وەک چەند شارێکی بچکۆلەی یەکگرتوو دەھاتە بەر چاو کە ژمارەیان ٤٠ شارێک دەبوو.
پشێوی سەردەمی عەبباسی
شاری بەغدا لە سەردەمی ئەحمەد جەلائیریدا تەیمووری لەنگ زیاد لە جارێک پەلاماری‌دا و دواجاریان لە ساڵی ١٤٠٠ زایندا داگیری کردو ئازارو ئەشکەنجەیەکی زۆری دانیشتوانەکەی داو پەرژو بڵاوەی پێکردن و لە ماوەی ھەفتەیەکدا کارێکی وای پێکردن بەھیچ زمانێک باسناکرێت. پاش ئەوەی تەیموری لەنگ لە ساڵی ١٤٠٤ی زایندا کۆچی دوایی کرد، جارێکی دیکە سوڵتان ئەحمەد جەلائیری گەڕاوە بۆ بەغداد لە ١٤٠٥دا، دوای ئەویش ناکۆکی کەوتە نێوانیان لەگەڵ سوڵتان قەرە یوسفی تورکمان نەژاددا و تورکمانەکان لە ساڵی ١٤١٠ دا توانیان سوڵتان ئەحمەد بکوژن و لە ساڵی ١٤١١ بە سەرۆکایەتی محەممەد شا بچنە سەر حوکم و دەسڵاتی شاری بەغدا بگرنەدەست دوای ئەوەی دەرگاکانی ئەو شارە لەلایەن خەڵکەکەیەوە داخرا بە ڕوویاندا. بەو شێوەیە بەغدا لە ژێر دەسەڵاتی تورکمانەکاندا مایەوە تا ساڵی ١٥٠٩ زاینیی، تا ئەو کاتەی سەفەوییەکان بە سەرکردایەتی شا ئیسماعیلی سەفەوی بەغدایان داگیر کرد لە ساڵی ١٥٣٥ زاییندا، لە دوای ئەوانیش جارێکی دیکە عوسمانییەکان ھاتنەوەو دەسەڵاتیان لە سەفەوێکان سەندەوە و دواجار جارێکی دیکە سەفەوییەکان توانیان لە ساڵی ١٦٢٤دا دەسەڵاتیان لێبسەننەوە و تا ساڵی ١٦٣٩ فەرمانڕەوایی بەغدایان کرد، تا ئەو دەمەی سوڵتانی عوسمانیی مرادی چوارەم حوکمی بەغدای گرتە دەست و تا ئەو کاتەی کە ئینگلیزییەکان لە ئازاری ١٩١٧دا ھاتن و دەسەڵاتیان گرتە دەست ھەر ئەوان حوکمی بەغدایان کردووە. بەمشێوەیە بەغدا ھەروەکو زۆربەی ناوچەکانی دیکەی عێراق کەوتە ژێر فەرمانڕەوایی و ئینتدابی بریتانیاوە تا ئەو کاتەی شۆرشی بیست واتە پورە ئەلعەشرین دەستی پێکرد.
لەمێژووی شارستانیدا
شاری بەغدا لە چوارچێوەی شارستانیەتی خۆیدا چەند گۆرانکارییەکی گەورەی بە سەردا ھاتووە، لە سەردەمی بابلیی و سلوقی و گریک و تورک و فارسەکانەوە کە بە شارەکانی کیسرا ناودەبرا دەستی پێکردوە ھەتاکو ئەمڕۆ کە بە بەغدای عێراقی فیدڕاڵ دەناسرێت. دوای ئەو ھەموو کارەسات و نەھامەتییەی کە بە سەر شاری بەغدادا ھاتووە لە مێژوودا، ھێشتا ھەروەکو خۆی ماوەو لە ھەردوو دەرگای سەروو خوارویەوە بە ڕووکاری ڕۆژئاوای دیجلەدا چەند ناوچەیەکی دیکەی نوێش چۆتەسەری. بەغدا لە سەردەمی ھارونە رەشیددا مەڵبەندی رۆشنبیریی و زانست بوو، لە ٨٠٠ زایندا ئەو دەمە دانیشتوانەکەی پتر لە یەک مایۆن کەس دەبووە، بەڵام بەھۆی شەڕە یەک لە دوایەکەکانی تورک و تەتار و فارس و مەغولەوە کاولو وێران بوو، ھەروەھا گەلێک کارەساتی وەک سوتان و لافاو نەخۆشی و برسێتیش ڕوویان تێکردووە.