cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
چۆن دایکتانم ناسی
بەرھەمھێنان
لە چاوپێکەوتنێکدا بەیز و تۆماس ڕایانگەیاند کە «کچە ئەکتەرێکی بەناوبانگ» ڕۆڵی ڕۆبنی ڕەتکردۆتەوە، و لە شوباتی ٢٠١٤ ڕایانگەیاند کە جێنێفەر ڵەڤ ھیوێت بوو. پاشان کۆبی سمولدەرسی نەناسراویان ھەڵبژارد، بەیز و تۆماس دواتر وتیان «سوپاس بۆ خوا بۆ میلیۆنێک ھۆکار کردمان … کاتێک تێد بۆ یەکەم جار ئەوی بینی، ئەمریکییەک بۆ یەکەم جار ئەوی بینی، ئارەزووی زانین وای لە نمایشەکە کرد بۆ پێشەوە بڕوات و نمایشەکە بە زیندوێتی بھێڵێتەوە». لەگەڵ ئەوەی تێد لە پایڵتدا کەوتە داوای ڕۆبنەوە، بەڵام خێرا لە کۆتایی ئەڵقەکەدا دەرکەوت کە دایکەکە نییە، کە تۆماس ڕوونیکردەوە کە ئەوە بۆ ئەوەی ڕێگە لە دووبارە بوونەوەی «ئەوان دەیکەن یان نایکەن» ی چیرۆکی ڕۆس و ڕیچێڵی ھاوڕێکان بگیرێت ئەنجامدراوە.
بەپێی وتارێکی ئینتەرتەینمەنت ویکڵی، نووسەرەکان پشتیان بە لایەنەکانی ھەر یەکێک لە کەسایەتییە سەرەکییەکان بینییە و لەگەڵ کەسایەتییەکاندا تێکەڵیان کردووە. ئەمەش توانا جادووییەکانی نیڵ پاتریک ھاریس، و خولیاکەی بۆب ساجێت بۆ نووسینی گۆرانی، نەھاتنی ئاڵیسن ھانیگەن لە کاتی دووگیانیدا، و باوەڕەکەی جۆش ڕادنەر
ماکلارێنس، باڕێکی ئێرڵەندیی لە ناوەڕاستی شاری نیویۆڕکدا، کە ھەندێک نمایشی تێدا پێشکەش دەکرێت، بەشێوەیکی گشتی پشت بە چوار شریتی خۆشەویستی بەیز، تۆماس، ئەوانەی تری دەستەی نمایشەکە دەبەستێت. جۆرەکانی تر: مکگیس، مەیخانەیەکی نزیک شانۆی ئێد سوڵیڤان کە کۆتایی نمایشەکەی لێی تۆمار دەکرێت، مکھێڵس، باڕە ئەفسانەییەکەی ھێڵ کیچن کە لە ٢٠٠٦دا داخرا، چەمڵیس، مەیخانەی لادێی گرینویچی مێژوویی داخراو، فیز، باڕێکی تری داخراوی لای ڕۆژئاوای سەروو، دەگرێتەوە. مکگیس تابلۆیەکی دیواریی ھەبوو کە ھەر یەکێک لە بەیز و تۆماس خۆشیان دەویست و ویستیان لە نمایشەکەدا بەژداری پێ بکەن. ناوی باڕەکە لە یاریدەدەرەکەی کاڕتەر بەیز، کاڕڵ ماکلێڕن، کە کارمەندی باڕەکەش ناوی کاڕڵ بوو، وەرگیراوە.
ئەڵقەکان بە گشتی بۆ ماوەی سێ ڕۆژ لە ستۆدیۆی ساوند ستەیج ٢٢ لە لۆس ئانجلەس تۆمار دەکرا و بڕی ٥٠ دیمەنی خێرا لەگەڵ ڕووداوەکانی ڕابردوو دەرکەوتووە. بەھەرحاڵ، ئەڵقەی پایڵتەکە لە بنکەی ستۆدیۆی سی بی ئێس تۆمار کرا. پێکەنینەکەی پشتەوە دواتر لە لایەن بینەرێک کە سەیری ئەڵقەی کۆتاییی دەرھێنراو تۆمارکراوە. تۆماس وتی کە تۆمارکردن بەرامبەر بینەر مەحاڵە چونکە شێوەی نمایشەکە و بردنەپێشەوەی لە ھەر ئەڵقەیەکدا و لەبەر ئەوەی کردنی «ھێڵی نێوان 'بینەر' و 'حاڵەتی بارومتە' پاندەکاتەوە». کاتێک کۆمەڵەی بچووکتر بەکاردەھات، وەرزەکانی دواتر ھەندێک جار لە بەرامبەر بینەر تۆماریان دەکرد.
گۆرنی سەرکی بەشێک لە «ئەی جوانکیلە» ی نەجووڵاوەکانە، کە بەیز و تۆماس تێیدا ئەندامن. ئەڵقەکانی وەرزی یەکەم بە گشتی لەگەڵ کرنەوەی باش دەست پێ دەکات. لە وەرزی ٢ەوە کردنەوەی سارد بەکارھێنرا. پاشان بینەرن ماوە ماوە منداڵەکانی تێد لەسەر قەنەفەیەک دەبینن کە قسەیان بۆ دەکات دەربارەی ئەوەی چۆن دایکیان بینیوە. لەجیاتی ئەوە، دیمەنی ئەڵقەکانی پێشوو یان دیمەنی شاری نیویۆڕک لەگەڵ تێد نیشان دەدات. تۆماس لێدوانی دا کە تێدی داھاتوو گێڕەوەرێکی متمانە پێنەکراوە چونکە چیۆکی بیست ساڵ لەوەو پێش دەگێڕێتەوە، ئەمە بووە خاڵی پیلانگێڕی لە چەندین ئەڵقەی وەک بزن، ئۆ ھەنگووین، چۆن ھەمووانم بینی، بیرۆکەی پەری دەریاکە، بەکارھاتووە. لەگەڵ ئەوەشدا، تۆماس ئەوەی ڕوونکردەوە کە پاراستنی ڕێکی و ھەوڵدان بۆ خۆلادان لە ھەڵە دووبارەبوویەکان، کێشەیەکە لە نمایشەکانی تردا سەرنجی داوە.
دیمەنی پەیوەندیدار بە ناسنامەی دایکەکە، لەگەڵ تێدی داھاتوو و منداڵەکانی، لە ساڵی ٢٠٠٦دا بۆ کۆتایی زنجیرەکە تۆمارکرابوو. ئەمە بۆیە کرا چونکە ئەکتەرە ھەرزەکارەکان لە کاتی تۆمارکردنی وەرزی کۆتایی پێگەیشتوو دەبن.
بەردەبەل
بەردەبەل گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خورماڵ، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای هەڵەبجە، باشووری کوردستان.
چۆن دایکتانم ناسی
بەرھەمھێنان
لە کاتی گڕبوونەوەی سەندیکای نووسەرانی ئەمریکا ٢٠٠٧دا، چۆن دایکتانم بینی لە بەرھەمھێنان وەستا، و کاتێک گڕبوونەوەکە وەستا، نمایشەکە لە ١٧ی ئازاری ٢٠٠٨ لەگەڵ نۆ ئەڵقەی نوێ گەڕایەوە. تۆڕەکە گۆڕان لە کاتی بۆ ٠٨:٣٠ی شەو بە کاتی ڕۆژھەڵات/٠٧:٣٠ی شەو بە کاتی ڕۆژاوا، گۆڕینی شوێن لەگەڵ بیرۆکەی تەقینەوە گەورەکە، ڕاگەیاند. سی بی ئێس زنجیرەکەی بۆ وەرزی چوارەم لە ١٤ی ئایاری ٢٠٠٨دا نوێکرایەوە، و بۆ یەکەم جار لە ٢٢ی ئەیلوولی ٢٠٠٨ بۆ یەکەم جار پەخشکرا.
لە ئەیلوولی ٢٠٠٨دا، تەلەڤیزیۆنی ڵایف تایم ڕایگەیاند کە مافی پێکردنی کەیبڵی چۆن دایکتانم بینی بە نرخی ٧٥٠٫٠٠٠ دۆلار بۆ ھەر ئەڵقەیەک کڕیوەتەوە. لە ڕێکەوتنی ھاوبەشی چوار ساڵەی زنجیرەکەدا ھاتووە کە دەبێت ستۆدیۆکە ١١٠ ئەڵقەی نیو کاتژمێری تا ٢٠١٠ ئامادە بکات و ڕێگە بە ھەشت وەرزی نمایشەکە بدات. لەکۆتایی وەرزی چوارەمی زنجیرەکەدا تەنھا ٨٨ ئەڵقە بەرھمھێنرابوو، و ٢٢ ئەڵقەی تر پێویستبوو، کە بووە گرێنتی بوونی وەرزی پێنجەم. ھەروەھا ئاڵۆزی لە نووسینی نمایشەکەدا بە ھۆی نەبوونی کچە ئەکتەر ئاڵیسن ھانیگەن بە ھۆی دووگیانییەوە ھەبوو، لەبەر ئەوەش، نووسەران ناچاربوون ئەڵقانێک کە یەکێک لە پێنج کەسایەتییە سەرەکییەکەی تێدا نەبوو دروستبکەن. لە ١٩ی ئایاری ٢٠٠٩دا، ھەواڵی نوێکردنەوەی وەری پێنجەم ڕاگەیەندرا. لە ٢٠ی ئایاری ٢٠٠٩دا، سی بی ئێس ڕایگەیند کە چۆن دایکتانم بینی دیسانەوە لە کاتژمێر ٨ی شەو پەخش دەکرێت، دوای بەڕێکەوت بەمەبەست دەکەوێت. لە ١٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٠دا، نمایشەکە ئەڵقەی ١٠٠یەمی پەخشکرد، سی بی ئێس ڕایگەیاند کە زنجیرەکە بۆ وەرزی شەشەم دەگەڕێتەوە. تۆماس کاتێک زان کە زنجیرەکە کۆدەکرێتەوە وتی «ئێمە دڵخۆشین کە ئەو لە شێوەی تردا دەژی» و ئەوان شانازیان بە نمایشەکەوە دەکرد و ئەوە خۆش بوو کە داواکارە بەھێزەکانی ببینن.
بەردەبەل
سەرچاوە
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
چۆن دایکتانم ناسی
بەرھەمھێنان
پەخشی (ڕیوڕەنس) زنجیرەکە دەستی بە پەخشەکەی لە وێستگە تەلەڤیزیۆنییە ناوخۆییە ئەمریکییەکان لە شیکاگۆ لەسەر کەیبڵی دەبلیو جی ئێن ئەمریکا لە ١٣ی ئەیلوولی ٢٠١٠ کرد. لەم پەخشەدا کارتەکانی خۆبەزلزانی تێدایە کە پێشتر لە سی بی ئێس و ڵایف تایم بە ھۆی ڕیزبەندی خاوەندارێتی دوو تۆڕەکە نەبینرابوو. لە نێوان پشتبەستنی داخران و پشتبەستنی کۆمپانیا بەرھەمھێنەرەکان، کارتەکانی خۆبەزلزانی نمایشەکە «یاساکانی برایەتی»، پێڕستی یاسایەک کە زۆربەی کات کەسایەتییەکەی ھاریس، باڕنی ستینسن، دەربارەی چۆنیەتی ھەڵسوکەوتی پیاوان لەگەڵ یەکتر، لەگەڵ سەرنجخستنە سەر چالاکییەکانی دواکەوتنی ڕەگەزی بەرامبەر، دەردەکەوێت. ھەروەھا گۆرانی کردنەوەی ڕیوڕەنسی زنجیرەکە کەمێک دەستکاری کرا، کەمێک خراتر دەڕوات و ھەموو وێنەکانی کردنەوەی ناو دیڤیدی و پەخش ڕاستەقینەکەی سی بی ئێسی تێدا نییە. ھەروەھا ئەڵقەکان کەمێک دەستکاری کراون، و ھەندێک وردەکاری دەرھێنراون.
یەکێک لە خووەکانی زنجیرەکە پێدانی ڕۆڵی میوان بۆ ئەکتەرانی بەرھەمھێنانەکانی جۆس ویدن بوو کە زۆربەیان لە ڕۆڵی ھانیگەن لە بەفی بکوژی خوێنمژەکان بەژداربوون. بەیز ئەوەی بەوەی کە «سەرسامبووی گەورە» ن و بۆ ئەو ئەکتەرانە «مەلەوانگەیەکی گەورەی بەھرە» ن ڕوونکردەوە.
لە ٤ی ئازاری ٢٠١١دا، سی بی ئێس ڕایگەیاند زنجیرەکە بۆ دوو وەرزی تر نوێکراوەتەوە، لەگەڵ وەرزی حەتەم ئەڵقەکانی بەدوای یەکدا لە ١٩ ئەیلوولی ٢٠١١ پەخشکرد.
لە ٢٧ی تەممووزی ٢٠١١دا، کەناڵی ئێف ئێکس ڕایگەیاند کە زنجیرەکەی بۆ بڵاوکردنەوە ھەڵگرتۆتەوەخ لە ٥ی ئەیلوولی ٢٠١١دا، ئێف ئێکس دەستی پەخشکردنی زنجیرەکە کرد.
لەگەڵ ئەوەی ئەندامانی دەستەی زنجیرەکە ڕایانگەیاند کە زنجیرەکە زیاتر لە ھەشت وەرز ناڕوات، کەچی وەرزی نۆیەم لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٢ دا لە نێوان دانوستانەکانی ستۆدیۆ و ئەکتەرەکاندا، بە تایبەتی جەیسن سیگڵ، کە دەیسویست دوای وەرزی ھەشتەم بۆ پڕۆژەی تر بگوازێتەوە، گرێنتی کرا. لە کاتی ئەم دانوستانانەدا، بەیز و تۆماس لە وەرزی ھەشتەم نزیکبوونەوە وەک ئەوەی کۆتا وەرزی نمایشەکە بێت، بەڵام «پیلانی بی» یان ھەبوو گەر زنجیرەکە وەرزێکی بۆ نوێکرایەوە. دوای ئەوەی بەرھەمھێنەرەکان وەرزی نۆیەم و کۆتایییان دەستکەوت، ئەوان پیلانی نھێنییان بۆ بینینی دایکی داھاتوو دانا، کڕیستین میڵیۆتی دوای ئەوەی بەسەر دوو ڕکابەرەکەی تردا سەرکەوت، بۆ ڕۆڵەکە ھەڵبژێردرا. میڵۆتی بۆ یەکەم جار لە کۆتا دیمەنی کۆتاییی وەرزی ھەشتەم "شتێکی نوێ" دەرکەوت و ئەندامێکی سەرەکی کۆتا وەرزی نمایشەکە بوو. ئەوەش یەکەم جار بوو نمایشەکە کەسایەتییەکانی زیادبکات.
لە کانوونی دووەمی ٢٠١٣دا، چۆن دایکتانم بینی بۆ وەرزی نۆیەم و کۆتا نوێکرایەوە. کاڕتەر بەیز بۆ ئینتەرتەینمەنت ویکڵی ڕاگەیاند کە وەرزی نۆیەم «زۆرترین ئەڵقەی داھاتووی نەھێڵی کە ئێمە ئەنجامان داوە تێدایە».
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی دووەمی ستایشی لە ڕەخنەگرانەوە وەرگرت. ستەیسی کراوس لە ئای جی ئێن بە وەرزەکەی بەسەرداچوونەوەیەکی ئەرێنییانەی بەخشی، بە "مەزن" بانگی کرد.
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
پەنەما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
چۆن دایکتانم ناسی
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی سێیەم بە گشتی بە بەسەرداچوونەوەی ئەرێنییانە پێشوازی لێکرا. میشێڵ زۆرۆمسکی لە ئای جی ئێن بەسەرداچوونەوەیەکی ئەرێنییانەی بە زنجیرەکە بەخشی، وتی کە "وەرزەکە خۆش و زیرەک بوو، ڕۆشتنێکی باش و جێگیری دوو وەرزی یەکەم."
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
چۆن دایکتانم ناسی
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی چوارەم ستایشی ڕەخنەگرانی وەرگرت و بە گشتی بە باشترین وەرزی زنجیرەکە دادەنرێت. میشێڵ زۆرۆمسکی لە ئای جی ئێن بە وەرزی چوارەم نرخاندنی ٨.٥ لە ۱۰ بەخشی، ڕایگەیاند کە "وادیارە ئەم وەرزی پێنجەمە بە دواکەوتنی دایکەکە جێگیر دەبێت، کاتێک تێد بە ژووانگێڕان لەگەڵ ستێلادا سەرقاڵبوو، کۆمەڵەکە لە چەندین ئەڵقەی تەنھادا جێگیربوون کە شتێک وەک ئەڵقەکانی تایبەت ب ژیانی خۆشەویستی تێد خۆش بوو". زۆرۆمسکی ڕۆشت و وتی "ئەڵقەی ڕۆبن ماڕشاڵی سەرەکی، بە ناونیشانی 'مینێسۆتای بچووک'، ئەوەی ڕوونکردەوە کە ئەم دانە کاتی پێویستیان لەسەر شاشە نییە. لەگەڵ ڕۆبن و بیرکردنی نیشتیمان و بێئیشی (و مەترسی ناردنەوە)، ئەم جووتە باشترینی ڕۆبن سپارکڵزی بۆ وەرزەکە دەرھێنا، ئەو کاتەی ماڕشاڵ دیمەنی کاڕائۆکی 'با بۆ مۆڵ بچین!'"
وەرزی پێنجەم بە گشتی بەسەرداچوونەوەی ئەرێنی وەرگرت. سیندی مکڵێنانی تەلەڤیزیۆن بێ بەزەیی بەسەرداچوونەوەیەکی تێکەڵی بەخشی و لە کۆتاییی وەرزەکەدا نووسی: "من باشم لەگەڵ وەرزێک سەرنج ناخاتە سەر بینینی دایکەکە، بەڵام ئەم وەرزە کەسایەتییەکان دەگەڕێنەوە دواوە - بە تایبەتی تێد و باڕنی. لە حاڵەتی ئاساییدا، کاتێک وەرزێک کۆتایی دێت، پێویستە ھەفتەیەک یان دوو مامەڵە لەگەڵ بێ ھیواییدا بکەم. ئێستا، ھەموو ئەوەی ھەستی پێ دەکەم ئاسوودەیییە."
نورمان ئەسعەد
نورمان ئەسعەد ( ٢٢ی کانوونی دووەمی ١٩٦٨ )، ژنە ئەکتەری سوریایی ، لە دایکبووی شاری دیمەشقە و بەڕەچەڵەک موسڵمانی عەلەویە و خەڵکی گوندی بنجارۆی کانی شکاکانە سەر بە پارێزگای لاززقیە، دەرچووی کۆلیچی مافە. لە سەرەتای ساڵانی نەوەدی سەدەی رابردوو لە ڕێگەی ڕۆڵی لاوەکییەوە، دەستی بە کاری ھونەری کردووە دوای ئەوە لەگەڵ ئەیمەن زێدان لە زنجیرە تەمسیلی (جەمیل و ھەنا) سەرکەوتنی گەورەی لە درامای سوریدا بەدەستھێنا. لە بواری بەرھەمھێنانی ھونەریدا کۆمپانیای بەرھەمھێنانی تایبەتی خۆی بە ناوی “ نور ئارت” دامەزراند.
چۆن دایکتانم ناسی
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی شەشەم بە گشتی بەسەرداچوونەوەی ئەرێنی وەرگرت. جەستن فاوڵەری بەسەرداچوونەوە دواترەکان بە وەرزەکەی بەسەرداچوونەوەی ئەرێنییانەی بەخشی، وتی کە زنجیرەکە "وەرزێکی باشی تەلەڤیزیۆنە" و لە وەرزی پێنجەمی "ھەژار" باشترە، ئەو ھەروەھا وتی "حەڤدە ئەڵقە لە ۲٤ ئەڵقەکە ئەوانەن کە من بە باشیان دادەنێم."
نورمان ئەسعەد
ئێستا وازی لە نواندنی ھونەری ھێناوە و لە ساڵی 2007ەوە خێزانی شێخ نەھرۆیە رابەری تەریقەتی کەسنەزانی لە کوردستان و جیھان. چوار منداڵی لێی ھەیە بە ناوی تیجان و تاج و ژینار و رۆژینا.
چۆن دایکتانم ناسی
پێشوازی ڕەخەگران
وەری حەوتەم بەسەرداچوونەوەیەکی تێکەڵی وەرگرت. ئالان سپینواڵ بە وەرزەکەی بەسەرداچوونەوەیەک تێکەڵی دا و بە درێژایی وەرزەکە ڕەخنەی لەچوونە پێشەوەی گرت، کە وتی "نمایشەکە تەنھا، بەھێزترە کاتێک چیرۆکەکانی دەربارەی ئێستا یان ڕابردوو دەدوێت، و کاتێک نووسەران پێویست نییە وەک جادووگەر کە ھەوڵدەدەن ڕێگری لە بینەران لە زانینی فێڵەکە بکەن ھەڵسوکەوتکەن. کۆتایییەکەش ئەمەی بۆم دووپات کردەوە. بەشەکان کە کەمێک یان ھیچ پەیوەندی بە شتە ھاتووەکان ھەبوو باشبوون، ئەو بەشانەی پەیەندی بە داھاتووە ھەبوو، بۆ دە ھەزارەمین جار 'بەڕاست؟ ئەمە ئەو شووێنەیە کە لەگەڵی دەڕۆیت؟'"
نورمان ئەسعەد
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٨ پۆل:Webarchive template wayback links پۆل:ئەکتەر پۆل:سووریا
چۆن دایکتانم ناسی
پێشوازی ڕەخەگران
وەرزی ھەشتەم لە ئاستێکی بڵاودا ڕەخنەی لێ گیرا، لەگەڵ ڕاپۆرتی ڕاتن تۆمەیتۆز لە ٤۰%ی ڕەخنەگران بەسەرداچوونەوەی ئەنرێنییا بە نمایشەکە بەخشی. بە کۆمەڵیی دەڵێن "چۆن دایکتانم بینی بەخێرھاتنەکەی ئەم وەرزەی لەبەر دەکات، بە شێوەیەکی لاسایینەکراو و ھەستی گاڵتەکردن، گاڵتەیەکی کەمتر لە سەرگرتن."
وەرزی نۆیەم بەسەرداچوونەوەی تێکەڵ بۆ ئەرێنی لە لایەن ڕەخنەگرانەوە وەرگرت، ئەمەش لەگەڵ ئەوەی سەرسامبووان بە خراپتر لە وەرزەکانی پێشتر دایاننابوو. ڕاتن تۆمەیتۆز ڕایگەیاند کە ٨۰%ی ڕەخنەگران بەسەرداچوونەوەی ئەرێنییان بە نمایشەکە پێشکەش کردووە، کە مامناوەندی نرخاندی ۷.٥ لە ۱۰یان داوە. گارێس میچێڵ لە "ماڵی گیکێری" کاردانەوەیەک نەرێنی دا، کە ڕەخنە لە بنچینەی زنجیرەکە دەگرێت، وتی کە ئەوان "بۆ دەرھێنانی چیرۆک کە بۆ ۲۲ خولەک بەردەوام بێت شەڕدەکان."
کۆتاییی نمایشەکە بە شێوەیەکی گەورە لە لایەن ڕەخنەگران و سەرسامبووانەوە ڕەخنەی لێ گیرا. ھەندێک ڕەخنەیان گرت کە وەرزەکانی پێشوو بۆ یاری کۆتایی بنیاتنراوە بەڵام لە ئەڵقەیەکی یەک کاتژمێریدا ھەمووی فڕێدرا، لە کاتێکدا ھەندێک پارێزگاریان لێکرد کە بۆ ھەر یەکێک لە بیرۆکەی سەرەتایی نمایشەکە و خودی ژیان ئەوە ڕاستە. لە ساڵەکانی دوای پەخشکردنی، بەردەوامبوو لە دیاریکردنی وەک خراپترین کۆتاییی زنجیرەکان،  بۆ نموونە لە لوتکەی پێڕستی یو ئێس ئەی توودەی "خراپترین کۆتاییی زنجیرەکانی ھەموو کاتێک" داگیرکرد.
ڕوونکردنەوەی ڕووداوی ئەنەناسەکە
دوای کۆتاییی زنجیرەکە، بەرپرسان ڤیدیۆیەکی کورتیان بڵاوکردەوە، مەتەڵی ئەنەناسەکە لە ڕووداوی ئەنەناسەکە (ئەڵقەی ۱۰، وەرزی یەک) ڕووندەکاتەوە. و لە دیمەنە زیادەکاندا کەسایەتییەکی وەرزی شەشەم، کاپتن، ئەنانەسەکەی لەبەردەم دەرگاکەی وەک خویەک دانا و تێد بە سەرخۆشی دەیبات.
چۆن باوکتانم بینی
لە ۱۳ی تشرینی دووەمی ۲۰۱۳دا، ئەوە ڕاگەیەندرا کە سی بی ئێس و بەرھەمھێنەری تەلەڤیزیۆنی ڕێوی سەدەی بیستەم چۆن باوکتانم بینی (How I Met Your Dad) دەردەکات، کە سەرنج دەخاتە سەر ژن و لە لایەن بەیز و تۆماس و ئێمێڵی سپیڤی بەرھەمھێنانی بۆ دەکرێت. لەوانەیە زنجیرە نوێکە باڕێکی نوێی تێدا‌ بێت و پەیوەندی بە زنجیرەکە ڕاستەقینەکەوە نەبێت. ئەکتەرە سەرەکییەکانی زنجیرەکە گڕێتا گێڕویگ، درو تاڕڤەر، نیکۆڵاس داگۆستا، ئاندڕو سانتینۆن. لە ۲۳ی نیسانی ۲۰۱٤دا، بڵاوکرایەوە کە مێگ ڕایان وەک سالیی داھاتوو ھەڵبژێردراوە.
لە ۱٤ی ئایاری ۲۰۱٤دا، سی بی ئێس ھەڵگرتنەوەی چۆن باوکتانم بینی تێپەڕان چونکە دروستکەرانینمایشەکە کاڕتەر بەیز و کڕێگ تۆماس نایانەوێت پایڵتەکەی تۆماربکەنەوە. نینا تاسڵەر، سەرۆکی کات بەسەربردنی سی بی ئێس، وتی "بەشی پایڵت ھەبوو کە کەڵکی نەبوو". قسە دەربارەی "بازاڕکردن"ی زنجیرەکە لەسەر تۆڕەکانی تر دەرکەوت. نێتفلیکس، فۆکس، ئێن بی سی بۆ ھەڵگرتنەوەی نمایشەکە پاڵێورابوون.
لە کۆتاییدا، ھیچ شتێک لەو گوفتوگۆیانە نەھات. ئەوە بڵاوبوویەوە کە ڕێکەوتنی دەستەکە بەسەرچووە و ئەوان لە ڕێکوتنەکەیان ئازادکراون و دروستکەر کاڕتەر بەیز ھەموو پڕوپاگەندەکانی تۆمارکردنەوەی پایڵتەکەێ ڕەتکردەوە. شەش ڕۆژ دواتر، نینا تاسڵەر وتی کە سی بی ئێس "ھەلی گرتنی دیمەنێکی تری خۆشویستووە" و ئەوان ھەر بە دوای کاڕتەر بەیز و کڕێگ تۆماس دەبین - لەگەڵ ئەوەی ھەردووکیان وازیان لە بیرۆکەی بینینێکی نوێی پڕۆژەکە ھێنا.
لە ۱٤ی کانوونی دووەمی ۲۰۱٦دا، ئەوە ڕاگەیەندرا کە ئیسحاق ئەپتەکار و ئیلیزابێس بێڕگەر بینینێکی نوێی پایڵتەکەیان نووسیوە و ناونیشانەکەیان بۆ چۆن باوکتانم بینی (How I Met Your Father) گۆڕیوە، و بەیز و تۆماس وەک بەرھەمھێنەری جێبەجێکار خزمەت دەکەن. لە ٦ی ئازاری ۲۰۱۷دا، ئەوە بڵاوبوویەوە کە دوای تۆمارکردنی ڕێکەوتنێکی نوێ لەگەڵ تەلەڤیزیۆنی ڕێوی سەدەی بیستەم بۆ بەرزکردنی ئەپتەکار و بێڕگەر لەگەڵ دان فۆگڵمان بۆ بەرھەمھێنەری جێبەجێکار و بەڕێوبەری نمایشی ئەوە ئێمەین، سیناریۆ تەواوکراوەکەیان لەبەر ئەرکە نوێکانیان لە پشتەوە دادەنرێت. دواتر بیرۆکەکە بە تەواوەتی وازی لێ ھێنرا.
خۆگونجاندنی ڕووسی
گوود ستۆری میدیا، کۆمپانیایەکی بەرھەمھێنانی ڕووسی، لەبەرگرتنەوەیەکی نوێی زنجیرەکەی کە لەسەر ئێس تی ئێس پەخشکرا و بۆ دوو وەرز بەردەوام بوو.
نرخاندنەکانی نیڵسن
ڕاست|وێنۆک|سەیرکردن لەسەر شێوەی ھێڵی
بەرزترین ئەڵقەی بینراو کۆتاییی وەرز "تا ھەتایە دەمێنێتەوە بوو کە لە لایەن ١٣٫١٣ میلیۆن سەیرکرا. پێشتر بەرزترین ئەڵقەی بینراو ئەڵقەی وەرزی یەکەم «ڕووداوەکەی ئەنەناس» بوو کە لە لایەن ١٢٫٣ میلیۆن سەیرکرا. نزمتری ئەڵقەی بینراو ئەڵقەی وەرزی شەشەم «زەوی نیشانە» بوو، کە لە لایەن ٦٫٤ میلیۆن سەیرکرا، نزیکەی ٥٢٪ بەرزی نمایشەکە.
وەرزی نۆیەم بە شێوەیەکی گشتی بەرزترین وەرزی سەیرکراو لە نێوان کەسانی تەمەن ١٨–٤٩ بوو، کە توانی نرخاندنی ٤٫٥ لەو لقەدا تۆماربکات کە توانی ڕیکۆردی پێشووی وەرزی حەوت ٤٫١ پشکێنێت و نرخاندنێکی نوێ تۆماربکات.
خەڵات و پاڵاوتنەکان
نمایشەکە بۆ ۷۲ خەڵات پاڵێوراوە و ۱۹ی بردەوە. نمایشەکە بۆ ۲٨ خەڵاتی ئێمی پاڵێورا و لە نێوانیاندا باشترین زنجیرەی کۆمیدی ھەبوو. ئەستێرەی وەک ئاڵیسن ھانیگەن و نیڵ پاتریک ھاریس خەڵاتی نرخاندنی ئەکتەریان وەرگرت، کاتێک ھەردووکیان خەڵاتی ھەڵبژاردنی گەل بردەوە، و ھاریس بۆ ئێمی و گۆڵدن گڵۆب پاڵێورا.لە ساڵی ۲۰۱۲دا، دوای حەوت لە پەخشکردن، نمایشەکە خەڵاتی ھەڵبژاردەی گەل بۆ خۆشەویسترین کۆمیدیای تەلەڤیزیۆنی تۆڕی بردەوە. ھەروەھا ئاڕاستەی ھونەر، و ئامادەکردن و تۆمارکردنی سینەمایی خەڵات کرا.
ڕاگەیاندنەکانی ماڵەوە
وەرزی ۱ بۆ ۹ لەسەر نێتفلیکس لە نەمسا، کەنەدا، ئەڵمانیا، ئیرلەند، ئیتاڵیا، ئەمریکای لاتینی، ھۆڵەندا، ئیسپانیا، سوید، شانشینە یەکگرتووەکان بەردەستە، وەرزی نۆ لە ۲٦ی ئەیلوولی ۲۰۱٤ دابەزی. وەرزەکانی ۱ بۆ ۹ لەسەر نێتفلیکس لە ویلایەتە یەکگرتووەکان لە ۱۳ی تشرینی دووەمی ۲۰۱۷ لابرا و ئێستا لەسەر ھوڵو بەردەستە. وەرزی ۱ بۆ ۹ لەسەر ھۆت ستار لە ھیندستان بەردەستە.
مۆسیقای چۆن دایکتانم بینی ئەلبومێکە ۲۰ لە گۆرانییەکانی زنجیرەکەی وەک "با بۆ مۆڵ بڕۆین" یان "تۆ زلەت لێدرا" تێدایە. لە ۲٤ی ئەیلوولی ۲۰۱۲ دەرچوو.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:چۆن دایکتانم بینی پۆل:بەرنامە ڕاستەقینەکانی سی بی ئێس پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:پەخشی تەلەڤیزیۆنی ڕووداوەکانی دەکەوێتە ناو شاری نیویۆرک پۆل:بەرنامەکانی سی بی ئێس پۆل:یەکەم دەرکەوتنی زنجیرە تەلەفزیۆنییەکانی ئەمریکا لە ساڵی ٢٠٠٥ پۆل:زنجیرەی تەلەڤیزیۆنییەکانی فۆکس لە سەدەی ٢٠ەم پۆل:یەکەم دەرکەوتنی زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکانی ئەمریکا لە ساڵی ٢٠٠٥
پینک فلۆید
پینک فلۆید گرووپێکی ڕۆکی ئینگلیزییە کە لە ساڵی ١٩٦٥ لە لەندەن دامەزراوە. ئەم گرووپە یەکێکە لە گرووپە کاریگەرەکانی مۆسیقای ڕۆکی ئینگلیزی، کە توانی بە مۆسیقای پێشکەوتنخوازانە و سایکێدلیک و تێکستی مانادار و بەکارهێنانی ئەزموونی دەنگی و دروستکردنی نمایشی ڕاستەوخۆ، سەرکەوتنی نێودەوڵەتی بەدەستبهێنێت و بووە یەکێک لە گرووپە میوزیکییە بەناوبانگ و کاریگەرەکان لە ئاستی جیهانیدا.
سەرچاوەکان
پۆل:ھونەرمەندانی کاپیتۆڵ ڕیکۆردز پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٦٥ پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی
زیکان
زیکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
زیکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئاشقەدۆڵ و لە باشوور لەگەڵ گوندی ھەڵوانی شارباژێڕ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی نەڵەسو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نورە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کێڕیان
کێڕیان (Kêrryan، ) دێیەکە لە ناوچەی مووژژی شارستانی کامیاران. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٣٣٦ کەس لە ٧٧ بنەماڵەدا بووە.
ئەمانەش ببینە
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی کامیاران پۆل:گوندەکانی شارستانی کامیاران
.sd
sd. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی سوودانە، و لە ١٩٩٧دا دامەزراوە. ئەم ناوی پاوانە لە سوودانی باشووردا کاری پێ دەکرا تاکو پاوانی .ss کارا کرا.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
٦٦٨ (ژمارە)
٦٦٨ (شەش سەد و شەست و هەشت) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٦٦٧ و ٦٦٩.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ڕاکێشان و فڕێدان
ڕاکێشان و فڕێدان (بە ئینگلیزی: Drag & Drop) لە ناوبەستی وێنەسازراوی بەکارهێنەردا (GUI) دوو کرداری ڕاکێشان و فڕێدان لەسەر تەنەکان بە گرتنی تەنێک لە شوێنێکدا (بە داگرتنی لای چەپی مشکەکە) و فڕێدانی لە شوێنێکی ترا (بە لابردنی پەنجەت لەسەر دوگمەی چەپی مشکەکە) ڕوو ئەدات. نموونەی ئەم دوو کردارە هەڵگرتنی وێنەیەک لە ئینتەرنێتەوە بۆ ناو پەڕگەیەکی کراوەیە لە مایکرۆسۆفت وۆرد دا. بەرنامەداڕێژ ئەم دووکردارە لە نەرمەکاڵاکەیدا وەکو ئاسانکارییەک بۆ بەکارهێنەران دەخاتە بەر دەست.
سەرچاوە
پۆل:کۆمپیوتەر پۆل:تەکنۆلۆجیای زانیاری
کەمال عەبدوڵڵا
کەمال عەبدوڵڵا (لەدایکبووی ١٩٨٣ لە سلێمانی، ھەرێمی کوردستان) شێوەکارێکی کوردە.
کەمال عەبدوڵڵا ساڵی ٢٠٠٥ لە پەیمانگای ھونەرە جوانەکانی سلێمانی نیگارکێشی تەواو کردووە، دەرچووی کۆلێژی ھونەری زانکۆی سلێمانییە بۆ ساڵی ٢٠١٠ و ھەنووکەش خوێندکاری زانکۆی بۆستن ە. کەمال عەبدوڵڵا زیاتر جەخت دەکاتە سەر سروشت و لە ھەوڵی ئەوەدایە ھەندێک شتی زیندووی سروشت بھێنێتە ناو بەرھەمەکانی؛ ھەروەک لەناو نیگارەیەکیدا، کاری لەسەر گەڵا کردووە و تێکەڵ بە کارێکی ھونەری کردووە. ھەروەھا مژاری بەشێک لە تابلۆکانیشی کوردییە.
عەلەوییەکان (مەزھەب)
وێنۆک|250x250پیکسڵ|ناوچەکانی دابەشبوونی عەلەوییەکان لە شام وێنۆک|250x250پیکسڵ|دەوڵەتانی سووریا لە سەردەمی داگیرکاری فەڕەنسا عەلەوییەکان، یان بە سووکایەتیکردن نوسەیرییەکان گرووپێکی مەزھەبی ئایینین کە بە پلەی یەکەم لە شام دەژین، مەزھەبێکە کە لە ئیسلامی شیعەوە سەرچاوەی گرتووە. عەلەوییەکان ڕێز لە عەلی کوڕی ئەبی تالیب دەگرن کە بە یەکەم ئیمامی قوتابخانەی دوانزە دادەنرێت. پێدەچێت ئەم گرووپە لە ماوەی سەدەی نۆیەمدا لەلایەن محەمەدی کوڕی نوسەیرەوە دامەزرابێت. ئیبن نوسەیر خوێندکاری دەیەمین ئیمامی دوانزەھەمی عەلی ھادی و یازدەھەمین ئیمامی حەسەنی عەسکەری بووە. ھەر لەبەر ئەم ھۆکارەش بە عەلەوییەکان پێیان دەوترێت نوسەیری.
بە گوتەی مێژوونووس مێھرداد ئیزادی، ڕاپرسییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە عەلەوییەکان ١٧.٢٪ی دانیشتوانی سووریا پێکدەھێنن، لە کاتێکدا لە ساڵی ٢٠١٠دا ١١.٨٪ بووە، و کەمینەیەکی بەرچاون لە پارێزگای ھاتای تورکیا و باکووری لوبنان. و لە گوندی غەجەر لە بەرزاییەکانی جۆلان دەژین. عەلەوییەکان گرووپی ئایینی باڵادەستن لە کەناراوەکانی سوریا و شارۆچکەکانی نزیک کەناراوەکان پێکدەھێنن، کە سوننە و مەسیحی و ئیسماعیلییەکان تێیدا نیشتەجێن. زۆرجار لەگەڵ عەلەوییەکاندا (العلویین) تێکەڵ دەکرێن، کە مەزھەبێکی ئایینی جیاوازە لە تورکیا و ڕێبازی بەکتاشی پەیڕەو دەکەن.
بلووری شل
بلووری شل دۆخێکی ماددەیە کە تایبەتمەندی شل وە ھەم بلووری ماددەی دۆخی ڕقی تێدایە. بۆ نمونە ماددەیەکی بلوورێکی شل دەتوانێ وەک شلەیەک بخلیسکێت و ھاوکات توانای ھەیە گەردەکانی لە شێوەی بلووری ڕێک بخات. چەندین شێوەی جیاوازیان ھەیە کە دەشێ بە ھۆی تایبەتمەندیە بییناییەکانیان و چۆنیەتی ڕەفتار کردنیان لەگەڵ ڕووناکی پۆلێن بکرێن. ھەڵبەت ئەم تایبەتمەندیانە تایبەتن بە دۆخی شلی ماددەکە وە ئەم جۆرە ماددانە وەک گشت ماددەکانیتر بە ھۆی سارد کردن دۆخی ڕەقی وەردەگرن و بە ھۆی گەرم کردن بە ھەڵم دەبن.
بەکارھێنانی بلووری شل
بلووری شڵ بە شێوەیەکی بەرفراوان سودی لێبینراوە لە شاشەی نمایشی تەلەڤیزیۆن، کۆمپیوتەر، کاتژمێر و .. ھتد.
سەرچاوەکان
پۆل:دۆخەکانی ماددە پۆل:زانستی ماددە
کیم یۆ جونگ
کیم یۆ جونگ (بە کۆری: 김여정؛ لەدایکبووی ٢٦ی ئەیلوولی ١٩٨٨) سیاسەتوان و خوشکی بچووکی سەرۆکی کۆریای باکوور کیم جۆنگ ئونە. ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی کرێکارانی کۆریا (WPK) بووە. یەکێکە لە سیاستوانە دیارەکانی کۆریای باکوور. بچووکترین منداڵی سەرۆکی پێشووی کۆریای باکوور کیم جۆنگ ئیل خەزێنەی ئەمریکا ڕێکەوتی لەدایکبوونی کیم بە ٢٦ی ئەیلوولی ١٩٨٩ دیاری کردووە، بەڵام سەرچاوەکانی کۆریای باشوور دەڵێن لە ٢٦ی ئەیلوولی ١٩٨٧ لە دایکبووە. کیم یۆ جونگ تەمەنی منداڵیی لە شوێنی نیشتەجێبوونی دایکی بەسەر برد، و لە پاڵ خوشک و براکانیدا گەورە بووە. لە یەکێک لە قوتابخانەکانی سویسرا خوێندوویەتی. دوای گەڕانەوەی بۆ پیۆنگیانگ، بڕوانامەی لە زانستی کۆمپیوتەر لە زانکۆی کیم ئیل - سنگ بەدەست ھێنا.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٧ پۆل:دەرچووانی زانکۆی کیم ئیل-سۆنگ پۆل:خەڵکی کۆریای باکوور بە ڕەسەن ژاپۆنی
تۆمتێ
چەپ|وێنۆک|351x351پیکسڵ| کارتی کریسمس بە وێنەی چەند تۆمتێ تۆمتێ بوونەوەرێکی ئەفسانەییە لە فۆلکلۆری خەڵکی باکووری ئەوروپادا, کە ئەمڕۆ بەزۆری پەیوەستە بە وەرزی زستان و کریسمسەوە. تۆمتێکان خاوەنی سمێڵی سپی درێژ و کڵاوی سووری لە شێوەی تەشین و زۆرجار لە گنۆمی باخچە دەچێت.
زمانی نیپاڵی
220x440px|وێنۆک|نەخشەیەک کە دابەشبوونی زمانی نیپاڵی نیشان دەدات. لە سەرژمێرییەکانی ساڵی ٢٠١١ی [[نیپال و ھیندستان، و خەمڵاندنەکان بۆ بووتان. سووری تۆخ زۆرینە یان فرەیی نیپاڵی ھەیە، سووری کاڵ زیاتر لە ٢٠٪ دانیشتوانی نیپاڵی قسەکەری ھەیە]] زمانی نیپاڵی زمانی فەرمی نیپاڵە، ھەوەھا خەڵکی بووتان و ھەندێک لە دانیشتوانی تبت قسەی پێدەکەن، یەکێکە لە ٢٣ زمانی فەرمی ھیندستان و لە ڕووی ڕێکخستنی زمانەکان لە زمانی ھیندیدا پلەی ھەشتەمی گرتووە لە دەستوور، لەلایەن ھەندێک لە دانیشتوانی بۆرما قسەی پێدەکرێت. نزیکەی نیوەی خەڵکی نیپاڵ بە زمانی نیپاڵی وەک زمانی یەکەم قسە دەکەن، لە کاتێکدا ئەوانی دیکە وەک زمانی دووەم قسەی پێدەکەن. ژمارەی قسەکەرانی زمانی نیپاڵی وەک زمانی یەکەم بە نزیکەی ٣٢ ملیۆن کەس دەخەمڵێندرێت و کۆی ژمارەی قسەکەرانی زیاتر لە ٤٠ ملیۆن کەسە، ھەر بۆیە لە ڕووی بەرفراوانترین زمانەوە لە پلەی ٥٦دایە لە جیھاندا. زمانی نیپاڵی سەر بە بنەماڵەی زمانە ھیند و ئێرانییەکانە.
٦٦٩ (ژمارە)
٦٦٩ (شەش سەد و شەست و نۆ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٦٦٨ و ٦٧٠.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
.sc
sc. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی سیشێلە، و لە ١٩٩٧دا دامەزراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
.sb
sb. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی دوورگەکانی سلێمانە، و لە ١٩٩٤دا دامەزراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
خەندۆر
خەندۆر  یەکێکە لە گوندەکانی  ناحیەى خەلیفان سەربە قەزاى سۆران لە پارێزگاى هەولێر.
پۆل:گوندەکانی خەلیفان
تازەدێ، خورماڵ
تازەدێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خورماڵ، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای هەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
تازەدێ لە باکورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی ئاوایی حەمەی فەرەج و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی گۆمەلار و لەڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ گوندی ئاوایی حەمەی فەرەج و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی کوڵکنی فەقێ کەرەم.
سەرچاوە
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
داشاغلی
داشاغلی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دۆڵ، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
داشاغلی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
بەلجیکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
بەلجیکا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
کانی شکاکان
کانى شکاکان (بە عەرەبی: عین شقاق) ناوچەیەکى وڵاتى سووریایە ، لە ڕووی کارگێڕییەوە ناحیەێکە سەر بە قەزاى جەبلە لە پارێزگای لازقییە، و ناوەندەکەی شارۆچکەی کانى شکاکە ، بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٤ ژمارەی دانیشتوانی ناحیەکە ١٦،٠٣١ کەس بووە،
شەڕی ناوخۆی سوریا و ناحیەى کانى شکاکان
شەڕی ناوخۆی سوریا جێ پەنجەی دیاری لەسەر ئەم شارۆچکەیەدا هەبووە ، بەهۆی دەستکورتى و هەژاریەوە زۆر لە خەڵکی عەلەوی مەزهەبی ئەم گوندە لە ساڵانى هەشتا و نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوودا پەیوەندیان بە سوپاوە کرد و لەشەڕى ناوخۆى سووریا دوای 2011 ناچار لە بەرەى دژ بە شۆرش و سەرهەڵدانى سووریا بوون لە ئەنجامدا دەیان گەنجیان لە دۆزەخی ئەم جەنگە ناوخۆییەدا بوون بە قوربانی.
گوندەوارى کانى شکاکان
گوندەکانى گوندەوارى ناحیەى کانى شکاکان بریتین لە عەرمەتى, باقریە, پێشکۆ،, پێبشرە،, بودی, دیرۆتان, دێرونا, عەین شقاق (کانى شکاک), بیت گەرمۆ , بنجارۆ , خربا مەرداسیا , توێشرا, بێت هەژیرا و سپاهی و وادى زاهر.
لە رووى مێژووەوە زۆرێک لە کوردانى شکاک و بەرازى و رەشوان لە دواى بەهێزبوونى دەسەڵاتى ئەیووبیەکان و میرانى کوردى کلیس و مەرداسى لە حەلەب لە دیوى عەنتاب و کلیس و حەلەبەوە بۆ ناوچەکانى لازقیە و حەما و تەڕابلوسى شام کۆچپێکراون بۆ کاری پاسەوانى و باجگرى. بەشێکى هۆزى شکاک لە بنارى چیاى کرمانج (عەفرین) نیشتەجێن و بەشێکى تریان لە سەرحەدانى ورمێ دەژین و بەشە گەورەکەى تریان لە سەردەمى سوڵتان سەلیمى عوسمانى لە کوردستان دەربەدەکران، بە تۆمەتى عەلەوی بوون و پشتگیرى کردنی شائیسماعیلى سەفەویی، ئێستا زۆربەیان  لە پارێزگاى ئازرەبێجانى رۆژهەڵات لە میانە و سەراب وهەشترود و خەڵخالى ئەردەبێل دەژین و  بە شقاقى ناسراون.
سەرچاوە
پۆل:شارەکانی سووریا پۆل:پارێزگای لازەقیە پۆل:مێژووی سووریا پۆل:عەفرین پۆل:هۆزەکانى کورد
گوندەواری گۆران
دابەشکاریی کارگێڕی
گوندەکانی ئەم گوندەوارە پێکھاتووە لە (١٢) گوند:
دانیشتووان
ژمارەی دانیشتووانی گوندەواری دێیخواروو لە ساڵی ٢٠١٦دا بەرامبەر لەگەڵ ٤،٤٧٥ کەس لە ١،٢٧٢ خێزاندا بووە، کە ھەموویان کوردن و لە ئیسلام شیعە پەیڕەوی دەکەن.
سەرچاوەکان
پۆل:پارێزگای ئیلام پۆل:شارستانی ھلێران پۆل:ڕۆژھەڵاتی کوردستان
دەرچوون
220x400px|وێنۆک پەرتووکی دەرچوون ( بە عیبری : שְׁמוֹת ) یەکێکە لە پەرتووکە پیرۆزەکانی ئایینی جوولەکە و مەسیحی، لە نێوان مەزھەبە جیاوازەکانی مەسیحییەت یان جوولەکەدا ھیچ ناکۆکییەک لەسەری نییە سەبارەت بە بەھا پیرۆزەکەی. ئەم پەرتووکە باس لەوە دەکات کە چۆن بەنی ئیسرائیل لە ستەم و چەوساندنەوەی فیرعەونی میسر و لە کۆیلەکردنی ئەوان ڕزگاریان بووە، بە ھێز و ویستی خودا کە ئەوانی بۆ پەیامەکە تایبەت کردووە، و موسای پێغەمبەری خۆی بۆ ناردوون بانگەشەی بۆ بکەن و فێریان بکەن، ڕێبەرایەتیان دەکەن لە گەشتێکی دوور و درێژدا بەسەر بیابانەکەدا تا گەیشتنە چیای توور لە سینا، کە خودا بەڵێنی خاکی کەنعانی پێداون و پەیمانەکەیان برد، پاشان یاسای بۆ موسا ھێنایە خوارەوە، بۆ ئەوەی فێری ئایینیان بکات.
پەرتووکی دەرچوون لە نەریتی جوولەک و مەسیحییەکان دەگەڕێتەوە بۆ موسا، و ناوی لێنراوە لەگەڵ چوار پەتووکی یەکەمی پەیمانی کۆن، لە ژێر ناوی پێنج پەرتووکی موسا، تەورات, یان شەریعەت، لەبەر ئەوەی وشەی تەورات بە زمانی عیبری بە واتای شەریعەت لێکدەدرێتەوە. زانایانی مۆدێرن پەرتووکەکە وەک بەرھەمێکی سەرەتای سەردەمی دەربەدەری بابل (سەدەی شەشەمی پێش زایین) دەبینن، و لەسەر بنەمای نەریتە نووسراو و زارەکییەکانی پێشووتر بنیات نراوە، لەگەڵ پێداچوونەوەی کۆتایی کە لە قۆناغی فارسی دوای دەربەدەری (سەدەی پێنجەمی پێش زایین) ڕوویداوە.
توێژەر کارۆل مایرێس لە لێدوانەکەیدا لەسەر پەرتووکەکە دەڵێت کە گرنگترین پەرتووکی پەرتووکی پیرۆزە، بەو پێیەی وەک خۆی دەڵێت، “نوێنەرایەتی وردەکارییەکانی وێناکردنی ناسنامەی جوولەکە دەکات، ڕەنگدانەوەی یادەوەرییەکانی ڕابردوویەکی پڕ لە نەھامەتی و ڕاکردنە، پەیمانێک کە خودا دەستی بەسەر نەوەی ئیسرائیلدا گرت و بە دوای خۆیدا بەسەر جیھانەکاندا ڕەزامەندی بەخشی، و فێرکارییەکانی کە ناردبووی بۆ موسا بۆ ئەوەی فێری بناغەکانی بنیاتنانی کۆمەڵگەیەکی نوێ و چۆنیەتی پاراستنی ھەمیشەییبوونی بکات.
سماقەشاڵی
سماقەشاڵی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
جیانگ چینگ
جیانگ چینگ هەروەها ناسراوە بە مەدام ماو (بە زمانی چینی: 江青 لە دایکبووی ١٩ی ئازاری ١٩١٤ - مردووی ١٤ی ئایاری ١٩٩١) خانمە کەسایەتی ئەکتەر، سیاسی، شۆڕشگێڕ، کۆمۆنیستی چینی بوو. ئەو لە ماوەی ١٩٦٦ بۆ ١٩٧٦، یەکێک بووە لە کەسایەتییە دیارەکان لە شۆڕشی چاندیی چین. ئەو چوارەمین ژنی ماو تسی تۆنگ، سەرۆکی حیزبی کۆمۆننیستی چین و سەرۆکی چین بوو.
جیانگ چینگ لە ڕۆژی ١٤ی ئایاری ١٩٩١، لە تەمەنی ٧٧ ساڵی خۆی هەڵواسی و مرد.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنە سیاسەتمەدارەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:مردووانی ١٩٩١ پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٤ پۆل:خانمەکتەرانی چین لە سەدەی ٢٠ەم پۆل:خانمەکتەرانی شاندۆنگ پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە چین
مەلەکان
مەلەکان یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەى خەلیفان سەربە قەزاى سۆران لە پارێزگاى هەولێر.
پۆل:گوندەکانی سۆران پۆل:گوندەکانی خەلیفان
بەستنەوەی ھێڵی ڕەنووسیی
بەستنەوەی ھێڵی ڕەنووسیی
(بە زمانی ئینگلیزی: Digital Subscriber Line) و کورتکراوەی (دی ئێس ئێڵ DSL)ی بۆ بەکارچووە.
دی ئێس ئێڵ کۆمەڵێک پێودانگی گواستنەوەی دراوەن، کە خێرایی بەرزیان هەیە و دەگاتە (١٠٠٠ مێگابیت\چرکە)دا. ئەم خزمەتگوزارییە زۆرینەی کۆمپانیاکانی دابین کردنی هێڵی تەلەفۆن و ئینتەرنێت و گواستنەوە دەیخەنە بەر دەست.
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
پەنەما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
بەستنەوەی ھێڵی ڕەنووسیی
مێژوو
مێژووی دی ئێس ئێڵ دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٩٨٨، کە لە تاقیگەکانی بێڵ (Bell core)، تایبەت بە توێژینەوەی بواری گەیاندندا، وەک تایبەتمەندییەک بۆ بەستنەوەی (ISDN) زیاد کرا، ئەوەبوو بە هۆی بە گورزە فراوانیی (بەرینباند broadband) هێڵەکەوە دامەزراوەکانی بواری گەیاندن هانایان بۆ هێنا و بووە کەرەسەیەکی نوێ بۆ بەربەرەکانی نێوانیان، چونکە هاوشانی خێرایی، لە پێکەوە بەستنی تەلەفۆنیدا (بە تایبەتیی VoIP) سەرکەوتووانە ڕۆڵی خۆی بینی. ئیستا چەندین جۆر بە گوێرەی پێداویستیی بەرهەم هێنراوە، لەوانە (ADSL, VDSL, SDSL, HDSL) و برەودانیش بەردەوامە.
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
بەستنەوەی ھێڵی ڕەنووسیی
سەرچاوە
پۆل: گەیاندن پۆل: تەکنۆلۆجیای زانیاری پۆل:داھێنانە ئەمریکییەکان پۆل:مۆدێمەکان
.rw
rw. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی ڕواندایە، و لە ١٩٩٦دا دامەزراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
حوسێناوای گورگان
حوسێناوای گورگان گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
تەپەڕێزینە
تەپەڕێزینە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خورماڵ، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای هەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
تەپەڕێزینە لە باکورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی گوڵەخانە و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی گردی گۆ و لەڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ گوندی گردی قازی و لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی تەپەسەرقوڵە.
سەرچاوە
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
قاراولخانە
قاراولخانە گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی چەمەن، ناوچەی تەختی سڵێمان، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
قاراولخانە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی عەلەم کەندی و لە باشوور لەگەڵ گوندی قوشخانەی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەڵاجیق لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نوسرەتاوا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی تیکاب تیکاب تیکاب پۆل:گوندەکانی شارستانی تیکاب پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
سوورەبانی ئالان
سورەبانی ئالان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سورەبانی ئالان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قۆخی فەقێ سەعید و لە باشوور لەگەڵ گوندی قۆخی غەفار و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ماڵتە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی جافری.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئەندازیاریی کشتوکاڵ
ئەندازیاریی کشتوکاڵ کە بە ئەندازیاریی کشتوکاڵ و بایۆسیستەم (Biosystem) ناسراوە بواری خوێندن و بەکارھێنانی زانستی ئەندازیاری و بنەماکانی دیزاینە بۆ مەبەستی کشتوکاڵ و تێکەڵکردنی دیسپلینە ھەمەجۆرەکانی میکانیکی و مەدەنی و کارەبایی و زانستی بۆ باشترکردنی کارامەیی کێڵگەکان و کۆمپانیای بازرگانیی کشتوکاڵ و ھەروەھا بۆ دڵنیابوون لە بەردەوامی سەرچاوە سروشتی و نوێکراوەکان.
ئەندازیارێکی کشتوکاڵ ئەو ئەندازیارەیە کە ئەزموون و باکگراوندی کشتوکاڵی ھەیە. ئەندازیارانی کشتوکاڵ دیزاین و پلانی ئەندازیاری لەپرۆژەیەکی کشتوکاڵی دا دروست دەکەن کە عادەتەن بە ھاوبەشی لەگەڵ پسپۆڕێکی کشتوکاڵ کە زیاتر شارەزایی لە بواری کشتوکاڵ و زانستی کشتوکاڵی دا ھەیە.
مێژوو
یەکەم بەکارھێنانی ئەندازیاریی کشتوکاڵ بریتی بوو لە ناساندنی ئاودێری بە کشتوکاڵی فراوان لە ڕووبارەکانی نیل و فورات پێش ساڵی ٢٠٠٠ پێش زایین. پێکھاتەی گەورەی ئاودێری لە بەلوچستان و ھیندستانیش پێش سەردەمی مەسیحی بوون. لە ئەمریکای باشوور ئاودێری لە پێروو لەلایەن پێروو و لە ئەمریکای باکوور لەلایەن ئەزتێکەوە پراکتیزە کرا.
دیسپلینە لاوەکییەکان
ئەندازیاریی کشتوکاڵ چەندین بەندی لاوەکی ھەیە، کە زۆرترینیان لێرە ڕیزکراون:
بەرپرسیارێتیی ئەندازیارانی کشتوکاڵ
ئەندازیارانی کشتوکاڵ لەوانەیە ئەرکەکانی وەک پلاندانان و سەرپەرشتیکردن و بەڕێوەبردنی بینای پلانی ئاوەڕۆی شیرەمەنی و ئاودێری و ئاوەڕۆ و سیستەمی کۆنتڕۆڵکردنی ئاوی لافاو و ئەنجامدانی ھەڵسەنگاندنی کاریگەریی ژینگەیی و پرۆسەی بەرھەمی کشتوکاڵیان لە ئەستۆ بێت.
ڕێژەیەکی زۆر لە ئەندازیارانی کشتوکاڵ لە ئەکادیمیا یان بۆ دەزگاکانی حکوومەت کار دەکەن. ھەندێکیان ڕاوێژکارن، لەلایەن دەزگای ئەندازیاریی تایبەتەوە دامەزراون، ھەندێکی تر لە پیشەسازیدا کار دەکەن، بۆ پیشەسازانی ئامێرە کشتوکاڵییەکان، ئامێرەکان، تەکنەلۆجیای پڕکردنەوە و پێکھاتەکان بۆ ئاژەڵداریی خانووبەرە و پاراستنی بەروبومەکان. ئەندازیارانی کشتوکاڵ کار دەکەن لە بەرھەمھێنان، فرۆشتن، بەڕێوەبردن، توێژینەوە و گەشەپێدان، یان زانستی کارپێکراو.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕشتەکانی ئەندازیاری
.rs
rs. پاوانی ئاست سەری تایبەت بە وڵاتی سربیایە لە سیستمی ناوی پاوانی ئینترنێتدا، و لە ساڵی ٢٠٠٨دا دامەزراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
قزڵداغی عەجەم
قزڵداغی عەجەم گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی چایپاساری باشوور، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (شیعە)ن.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
بەلجیکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
بەلجیکا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
شەشپاڵوو (جەبر)
[[پەڕگە:CubeChart.svg|وێنۆک|280px|
بۆ بەھای
حللە
وێنۆک|کۆپی دەروازەی عەشتار لە حللە حللە، شارێکی عێراقییە و ناوەندی پارێزگاری بابلە، ژمارەی دانیشتووانی ٩٧٠ ھەزار کەسە، بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠١٥. لەلایەن سەداقە کوڕی مەنسور شازادەی میرنشینی بەنی مەزیاد لە ساڵی ١١٠١ی زایینی دروستکراوە. نزیکەی ١٠٠ کم لە بەغداوە دوورە و نزیکەی ٦٠ کم لە نەجەفەوە دوورە و نزیکەی ٣٥ کم لە کەربەلاوە دوورە، بە پەیوەندییەکی گرنگی نێوان پارێزگاکانی فوراتی ناوەڕاست دادەنرێت. ھەروەھا دەکەوێتە نزیک شاری کۆنی بابل کە یەکێکە لە گرنگترین ناوچە مێژووییە کۆنەکانی جیھان.
شەشپاڵوو (جەبر)
1 ≤ x ≤ ٢٥
حللە
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی عێراق پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق پۆل:شارە پیرۆزەکان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی ڕووباری فورات
شەشپاڵوو (جەبر)
ژمارە تەواوەکان
لە خوارەوە بەپێی ئینسایکڵۆپیدیای سەرھێڵی پاشیەکییە تەواوەکان سێجای تەواوی چەند ژمارەیەک تا ٦٠٣ پێرست کراون :
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان پۆل:پاشیەکیی ژمارە تەواوەکان پۆل:تیۆریی ژمارەکان پۆل:چوار کردەی سەرەکی
محەممەد مایی
محەممەد مایی ناسراو بە کاک شوان (١٩٤٧–١٧ی ئەیلوولی ١٩٨٠) کەسایەتیی سیاسیی کۆمۆنیستی کورد و یەکێک لە فەرمەندەرانی ھێزی پێشمەرگەی کۆمەڵە ڕێکخراوی کۆمۆنیستی حیزبی کۆمۆنیستی ئێران بوو. لە هەمانکاتدا کاک شوان پەیوەندی بە رێکخستنە نهێنییەکانی کۆمەڵەی مارکسی باشووری کوردستان (ی.ن.ک) بووە پەیوەندی بە شەهیدان (شەوکەتی حاجی موشیر و عەلی شیعە) هەبووە، کاک شوان لە ساڵی ١٩٨٠ لە هێرشی شەڕی (سنەی خوێناوی) کە ھێزە سەربازییەکانی کۆماری پەت و سێدارەی ئیسلامیی ئێران کردیان کاک شوان شەهید کرا
سەرچاوەکان
پۆل:سیاسەتوانانی کورد پۆل:کەسایەتییەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:کۆمۆنیستە ئێرانییەکان پۆل:کۆمۆنیستە کوردەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٧ پۆل:مارکسیستە ئێرانییەکان پۆل:مارکسیستە کوردەکان پۆل:مردووانی ١٩٨٠
تەپەکوڕە
جوگرافیا
تەپەکوڕە لە باکورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی شەشکی خواروو و لە باشورەوە لەگەڵ گوندی قشڵاغەڕووتە و لەڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ گوندی خێڵی حەمە لەڕۆژاواوە لەگەڵ گوندی بەشارەتی سەروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پەنەما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پەنەما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
بۆتانی
بۆتانی یەکەکە لە دەڤۆکەکانی زارەوی کورمانجی و لە ڕووی قسەکردنەوە زیاتر لە دەڤوکی بادینان دەچێت بەراورد بە دەڤووکەکانی تری کورمانجی، چونکە لەگەل یەکتر ھاوسنوورن، دەڤۆکی بۆتانی یەکەکە لە دەولامەندترین دەڤوکی زاروەی کورمانجی کە ژمارەیەکی یەکجار زۆر لە نووسین و خەباتی شعری و داستانی کوردی پی نووسراوە زۆربەی ھەر زۆری ئەو نووسینانە ھەر بە بوتانی بووە و لە دەڤەری جزیرای بۆتاندا سەریان ھلداوە، جزیری بۆتان لە ناوچەیەکی سەختی چیایدا ھەلکەوتووە تاکو ئێستاشێ لەگەلدا بێت حکومەتی تورکیا نەیتوانیوە بە سەریدا زالبێت و بە تەوەوەتی کونترول بکەت، ئەم ناوچەیە بە سەدان داستانی وەک مام و زین نووسەراون و نووسەرانی وەک وەک ئەحمدێ خانێ و بنەماڵەی بەدرخانیەکان و شعرەکانی وەک مەلایێ جزیری و ھەروھا ھەونەرمەندەکانی وەک محمد عەرەف جزراوی و مریامخان بۆتانییش کە یەکەمین ژنی کورد بووە کەبۆ یەکەمین جار گورانی لە سەر مەسرح بلێت ھەر ھەموویان خەلکی ئەم دەڤەر بوون.
ناودارەکانی جزیری بۆتان
عەلی حەریری ھەلبەستوانەکی کوردە، خەلکی جزیری بۆتانە، و یەکەمین کەس بووی کە ھەلبەستی بە کورمانجی نووسیبێت، ژیان و مردنی ئەوندە ڕۆن و ئاشکرا نیە بەلام خانێ لە شعرەکانی دا بە مردوو ناوی دەبیت، ھندەک لە نووسەرەکان تەخمینی ئەوە دکەن ژیان و مردنی دەکەوێت سالی ١٠٠٩–١٠٧٩
مریەم خان (١٩٠٤- ١٩٤٩) گۆرانیبێژی کوردی لەدایکبووی بۆتانە. مریەم خان یەکەمین ژنە گۆرانیبێژی کوردە کە گۆرانییەکانی لەسەر قەوان یان گرامافۆن تۆمار کراوە.
حمەدی خانی (١٦٥١–١٧٠٧) ھۆزانوان و نووسەری گەورەی گەلەی کوردە. ئەحمەدی خانی لە یەکەم کەسانێک دادەنن کە لەسەر کوردایەتی و نەتەوەخوازیی کوردی نووسیویەتی. بەناوبانگترین بەرھەمی کتێبی شیعری مەم و زینە
شێخ ئەحمەدی جزیری (١٥٧٠–١٦٤٠) ناسراو بە مەلای جزیری شاعیرێکی کلاسیکی کوردە کە بە دامەزرێنەری شێوەزاری کلاسیزمی کرمانجی ژووروو سەر بە شێوەزاری بۆتانی دادەنرێت. جزیری لە گرنگترین شاعیرانی کلاسیکی کوردە و لەگەڵ ئەحمەدی خانی، فەقێ تەیران، مەلای باتە بە گرنگترین شاعیرە کۆنەکانی کرمانجی دادەنرێن. ئەو دیوانە شیعرێکی بە شێوەزاری کورمانجی لێ بەجێ ماوە.
فەقێی تەیران (١٥٦٣-١٦٤١) ھەلبەستوانەکی ناوداری کلاسیکی کوردی خەلکی جزیری بۆتانە. زۆر کەم لەسەر ژیانی نووسراوە. گوتراوە کە لە کاتی لاویدا دۆستی مەلای جزیری بووە. ئەوەی لە پەیوەندییەکەی لەگەڵ جزیری ماوەتەوە وتووێژێکی شێعرییە لە نێوان ئەم دوو شاعیرەدا. مارف خەزنەدار ماوەی ژیانی بە ١٥٦٣ تا ١٦٤١ دیاری کردووە، بەڵام کوردۆ ئەم ماوەیەی بە ١٥٩٠ تا ١٦٦٠ تۆمار کردووە.
میرعەبدولعەزیز بەدامەزرێنەری میری بۆتان دادھنرێت وزۆرجار بەم میرنشینەش وتراوە میرنشینی ئازیزان یاخود عەزیزان کەلەناوچەی جزیرەودەورووبەری درووست بووە، بۆتی یاخود بوختی ھۆزێکی گەورەی کۆنی کورد بووە و لەناوچەی جزیرە جێگیر بووە لە میرنشینی بۆتاندا.
میر جەلادەت بەدرخان (٢٦ی نیسانی ١٨٩٣–١٩٥١) سیاسەتمەدار، ڕۆژنامەڤان و زمانناسی کورد بوو. میر جەلادەت کوڕی ئەمین عالی کوڕی بەدرخان پاشایە، ٢٦ی نیسانی ساڵی ١٨٩٧ لە ئەستەمبوڵ لەدایکبووە. ھەر لە پایتەختی ئەوسای ئیمپراتۆریەتی عوسمانی خوێندنی سەرەتایی و ناوەندی و فێرگەی بەرزی یاسای تەواو کرد.
کامەران بەدرخان لەدایک بووی ٢١ی ئابی ١٨٩٥ لەشاری ئیستەنبوڵ لە تورکیا، لەسەردەمی چالاکییەکانی ڕۆڵی ھەبووە لە دامەزراندنی کۆمەڵەی خۆیبوون لە سووریا وە بەردەوام ھاوکاری براکەی جەلادەت عالی بەدرخان بووە لەسەر ڕۆژنامەی ڕوناھی و ھاوار، ھەر لە شامیش گۆڤاری ڕۆژا نوی بڵاوکردۆتەوە لەدوایشدا گۆڤاری ستێریشی دەکردووە
لەیز
لیز (بە ئینگلیزی: Lay's) ناوی مارکەیەکی چپسە کە بۆ یەکەمجار لە کەنەدا دامەزراوە. لە ساڵی ١٩٦٥ەوە کۆمپانیای ئەمریکی پێپسیکۆ لە ڕێگەی فریتۆ-لایەوە خاوەنی ئەم کۆمپلێکسەیە. لیز مارکەی سەرەکی و بەناوبانگی بەرھەمەکانی ئەم کۆمپانیایە، ھەرچەندە لە ھەندێک وڵاتی دیکەی وەک ئینگلتەرا، ئێرلەندا، ئوسترالیا، میسر، باڵکانەکانی ڕۆژاوا یان ئیسرائیل، ناوی تر بۆ بەرھەمەکانیان بەکاردەھێنن.
٦٧٠ (ژمارە)
٦٧٠ (شەش سەد و حەفتا) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٦٦٩ و ٦٧١.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
شلگازی باڵا
شلگازی باڵا تایبەتمەندییەکی ماددەیە کە تێیدا شلگاز بەھۆی نەبوونی لینجی دەتوانێ بە بێسنوور و بە بێ لەدەستدانی جووڵە ووزە لە شوێنێکەوە بۆ شوێنێکی تر جوڵڵە بکات. ئەم دیاردەیە لە دوو ئایزۆتۆپی ھێلیۆم (ھێلیۆم سێ و ھێلیۆم چوار) ڕوو دەدات کاتێک ئەوپەڕی پلەی گەرمیەکە دادەبەزێنرێت. ئەم بابەتە تاوتوێ دەکرێ لە ئەستێرەناسی و بیردۆزی کوانتۆم.
سەرچاوەکان
پۆل:دۆخەکانی ماددە پۆل:چەمکە فیزیکییەکان پۆل:زانستی ماددە پۆل:دیاردە فیزیکییەکان
کەم و کووڕیەکانی بلووری
کەم و کووڕیەکانی بلووری بریتییە لە پچراندنی نەخشەی ڕێکی بلوورات لە دۆخی ڕەقی ماددەیەک. ئەم دیاردەیە بە گشتی ڕوودەدات و بڕ و جۆرەکەی کاریگەری دەبێ لەسەر تایبەتمەندیەکانی ماددە.
کەموکوڕی لە شێوەی خاڵ
لە شێوەیەدا کەم و کووڕیەکە تەنھا لە یەک خاڵ یا بەدەوری خاڵێک دا دروست دەبێت.
کەم و کووڕی لە شێوەی بۆشایی بەریتیە لەو شووێنەی کە بەتاڵە لە گەردیلە. کاتێ گەردیلەکانی دەورو بەری ھەوڵی پڕ کردنەوەی ئەم بۆشاییە دەدەن دەبێتە جوڵە پێکردنی بۆشاییەکە بە ئاڕاستە پێچەوانە جەڵەی گەردیلەکان. خۆڕاگری جیرانەکانی ئەم بۆشاییە دەبێتە ھۆی خۆڕاگری ماددەکە بۆ ئەوەی بە ئاسانی ھەوڵی پڕ کردنەوەی بۆشاییەکە نەدەن و جوڵە بە بۆشاییەکە نەکەن. لە ھەندێ ماددەدا گەردیلەکان لە بۆشاییەکە ھەندێ دوردەکەونەوە بە ھۆی ڕاکێشانیان لە لایەن گەردیلەکانی پشتەوە. ھەندێ جار کەم و کووڕی لە شێوەی بۆشایی پێی دەگوترێ کەم و کووڕی شۆتکی (Schottky defect).
لە ھەندێ حاڵەتی تردا گەردیلەی بچووک (وەک کاربۆن و ھایدرۆجین) دەکەونە نێوان گەردیلەکانیتر کە لە شوێنی ڕاستەقینەیان جێگیرنەبوونە (Interstitial defects).
کەموکووڕی لە شێوەی ھێڵ
کەم و کووڕی لە شێوەی ھێل بە دووجۆر دەردەکەوێت. یەکەمیان بریتییە لە کەم و کووڕی لە ڕۆخ (edge dislocation) وە ئەوەی تریان بریتییە لە کەم و کووڕی بادراو (screw dislocation). ھەندێ جار ھەردوو کەم و کووڕیەکە بەیەکەوە دەردەکەوون کە پێیان دەگوترێ کەم و کووڕی تێکەڵ (Mixed dislocations).
کەم و کووڕی لە شێوەی ڕووتەخت
شوێنی بە یەک گەیشتنی دوو دەنکۆڵە کە ئاڕاستەی بلوورەکانیان جیاوازە پێی دەگوترێ سنوورە دەنکۆڵە. لەم سنورەدا کە لە شێوەی ھێڵێی جیاکەرەوە دەردەکەوێ کەم و کووڕی لە شێوەی ڕووتەخت بەرھەم دەبێت.
ھەندێ جار ئەم سنورە دەنکۆڵەییە بە ھۆی جیاوازی ئاڕاستەی دەنکۆڵەکەن دروست نابێ بەڵکوو بە ھۆی نایەکسانی لە تەرتیبی گەردیلەکانی بلوور بەرھەم دێت. بۆ نمونە گەر بلوورێک گەریلەکانی لە شێوەی (ABABABAB) بێت ئەوەی ھیچ سنورێکی دەنکۆڵەییی روست نابێ بەڵام گەر تەرتیبەکە بەم شیوەیە بێت (ABABBABA). لە شوێنی بەیەک گەیشتنی BB سنورە دەنکۆڵە دروست دەبێت.
جۆرێکی تری ئەم سنورە بەرھرم دێ لە ڕێی سنووری دوانی (twin boundary). ئەم جۆرە سنورە بە ھۆی شکانەوەی ڕێڕەوی بلوورەکەی کە وەک ئاوێنەیەک دەردەکەوێ کە شکانەوەی تێدا ڕوی دابێ وەک (ABCABCBACBA).
کەم و کووڕی قەبارەیی
کەم و کووڕی قەبارەیی دەردەکاوێ لە شێوەی 3D یا قبارەیی وەک کون (pores)، قڵیش (cracks). زۆرجار چەندین کەم و کووڕی لە نزیک یەکتر کۆدەبنەوە و دۆخێکی جیاواز دروست دەکەن کە پێیان دەگوترێ نیشتوەکان (precipitates).
ڕاڤە کردن لە ڕێگای لێکچواندنی کۆمپیوتەری
چەند تەکنیکێکی سەرکەتوو بۆ ڕاڤەی بلووری شڵ بریتین لە (Density functional theory), (classical molecular dynamics)، و (kinetic Monte Carlo).
سەرچاوەکان
پۆل:زانستی ماددە
ئەمازۆن لونا
ئەمازۆن لونا (بە ئینگلیزی: Amazon Luna) سەکۆی یاریی هەورە کە لەلایەن کۆمپانیای ئەمازۆن پەرەیپێدراوە و بەرێوەدەبردرێت. ئەم سەکۆیە تەنها لە ئەمریکا، بەڕیتانیا، کەنەدا و ئەڵمانیا بەردەستە، لەلایەن خزمەتگوزاریەکانی
ئەمازۆن وێب بەکارخراوە، لەگەڵ تویچ یەکخراوە و لەسەر ویندۆز، ماک، ئەمازۆن فایەر تیڤی و ئای ئۆ ئێس (وەک ئەپێکی وێبی پێشکەوتوو) هەروەها ئەندرۆید بەردەستە. بۆ دەستگەیشت بە دەرخستەی یاریەکانی لونا پێویستە یاریزان بەشداری بکات لە لونا+ هەروەها خزمەتگوزاریەکانی یوبی سۆفت+ و یاریەکانی جاکبۆکس.
لە دۆخی گەیشتنی پێشەوەختە، ئەمازۆن لونا نزیکەی ١٠٠ یاری جیاوازی پێکەوە بەردەستخست. بە نرخی دەستپێکی 5.99$ بۆ مانگێک.
ئەمازۆن هاوبەشی لەگەڵ کۆمپانیای یوبی سۆفت و ئیپیک گەیمز کردووە بۆ دروستکردنی کەناڵێکی یاریکردنی تایبەت بە لونا، بۆ بەردەستخستنی بەشداربووانی لۆنە لە یاریەکانی یوبی سۆفت و ئیپیک گەیمز لە هەمان ڕۆژی بڵاوکردنەوەیدا.
تاکو ئیستا پشتراست نەکراوەتەوە کە ئایا لە داهاتوودا لە چ وڵاتێکی تر بەردەستدەخرێت. لونا لە پێشبڕکێی ڕکابەریی دایە لەگەڵ سەکۆکانی تری یاریی هەور وەک ئێکس بۆکس کڵاود گەیمینگ، تۆڕی پلەیستەیشن کڵاود ستریمینگ و جی فۆرس ناو.
لونا گرافیک کاردی Nvidia T4 (Tesla 4) بەکاردەهێنێت لە ئەمازۆن  AWS بۆ ستریمکردنی یاریەکان.
یاریەکان
لونا توانای یایکردن پیشکەش بە یاریزانان دەکات لەسەر ئامێرە گونجاوەکان بە latency (ms)ـی کەم و ئاستی گرافیکی بەرز. یاریکەرانی لونا دەتوانن بە کڕینی بەشداریکردن بچنە ناو کۆگایەک کە زیاتر لە ١٠٠ یاری تێدایە بەخۆرایی.
کۆنتڕۆڵکەرەکان
لونا پشگیری کۆنتڕۆڵکردن دەکات لەرێگای تەختەکلیل و ماوس، کۆنتڕۆڵکەری بێتەلی ئێکس بۆکسی، دواڵ شۆک ٤ و دواڵ سینس. کۆنتڕۆڵکەری لونا پاشکۆیەکی ئارەزوومەندانەیە بە نرخی ٥٩.٩٩ دۆلار دەفرۆشرێت. بە تانها ڕەنگی ڕەش بەردەستە. بڵدگۆیەکی تێدا جێگیرکراوە، بۆ وەرگرتنی پشتگیری و قسەکردن لەگەڵ ئەمازۆن ئالێکسا. کۆنتڕۆڵکەرەکە دەتوانێرێت لەرێگای وای-فای، بلوتووس و کەیبڵی یو ئیس بی جۆری سی پەیوەست بکرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:ماڵپەڕی ئەمازۆن پۆل:خزمەتگوزاری بەشداریکردنی یاری ڤیدیۆیی پۆل:خزمەتگوزاری یاریکردنی هەور پۆل:خزمەتگوزاری یاریکردنی سەرهێڵ
بوروشەسکی
بوروشەسکی (بە ئینگلیزی: Burushaski) زمانێکی جیایە کە لە ناوچەی ھونزە، نەگەر، یاسین-کاراکۆرام (تورکی: قەرەقورام)، لە باکووری پاکستان لەلایەن گەلی بوروشۆیەوە قسەی پێ دەکرێ. ھەژمارێکی زۆر لەم گەلە لە شاری کەراچی دا دەژین.
سەرچاوەکان
پۆل:زمانەکانی بکەر–بەرکار–کار پۆل:زمانەکانی پاکستان
دەروازەی عەشتار
شوێنەوارناسێکی ئەڵمانی ڕۆبەرت کۆلدوەی لە ساڵی ١٩٠٤ تا ١٩١٤ سەرکردایەتی ھەڵکەندنی شوێنەکەی کردووە.
دوای کۆتایی ھاتنی جەنگی جیھانی یەکەم لە ساڵی ١٩١٨ دەروازە بچووکترەکە لە مۆزەخانەی پێرگامۆن دروستکرایەوە. بەرزی دەروازەکە ٥٠ پێ (١٥ مەتر)ە، و بناغە سەرەتایییەکانی ٤٥ پێ (١٤ مەتر)ی دیکە لەژێر زەویدا درێژ بوونەتەوە. ئاوەدانکردنەوەی دەروازەی ئیشتار لە مۆزەخانەی پەرگامۆن کۆپییەکی تەواوەتی تەواوی دەروازەکە نییە. پێکھاتەی سەرەتایی دەروازەیەکی دووانە بوو کە دەروازەیەکی پێشەوەی بچووکتر و بەشێکی دواوەی لاوەکی گەورەتر و گەورەتر بوو. تاکە بەش کە لە مۆزەخانەی پێرگامۆندا نمایشکراوە، بەشی بچووکتری پێشەوەیە.
پانێڵەکانی دیکەی ڕووبەری دەروازەکە لە زۆرێک لە مۆزەخانەکانی دیکەی جیھان دانراون، لەوانەش وڵاتانی جۆراوجۆری ئەورووپا و ئەمریکا.
ڕووبەری باڵیۆزخانەی عێراق لە پەکین لە چین کۆپییەکی دەروازەی ئیشتار لەخۆدەگرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:بابل پۆل:دەروازەکان
کێڵگە
وێنۆک|upright=1.15|زەویی کشتوکاڵی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان، زەوییە خڕەکان گونجاون بۆ بەکارھێنانی چەقی تەوەرە ئاودێری وێنۆک|upright=٠٫٩|پلانی نموونەیی مانۆرێکی ئینگلیزی سەدەکانی ناوەڕاست، نیشاندانی بەکارھێنانی شریتی کێڵگە
کێڵگە ڕووبەرێکی زەوییە کە بە شێوەیەکی سەرەکیی تەرخان کراوە بۆ پرۆسەی کشتوکاڵ بە ئامانجی سەرەکیی بەرھەمھێنانی خۆراک و بەروبومەکانی تر.
ئەوە پێداویستی سەرەکییە لە بەرھەمھێنانی خۆراکدا. ناوەکە بۆ یەکە تایبەتمەندەکان بەکار دەھێنرێت وەک کێڵگەی کشتوکاڵی و کێڵگەی سەوزە و کێڵگەی میوە و شیرەمەنی و بەراز و پەلەوەرەکان و ئەو زەوییانەی کە بۆ بەرھەمھێنانی ڕیشاڵی سروشتی و بیوفێڵ و کاڵاکانی تر بەکاردەھێنرێت. کێڵگە و باخ و نەمام و خانووبەرە و کێڵگەی بچووک و باخچەی ڕابواردن لەخۆ دەگرێت. ھەروەھا خانووی کشتوکاڵی و بیناکانی کشتوکاڵی و ھەروەھا زەوییەکانیش دەگرێتەوە.
لە سەردەمی مۆدێرندا زاراوەکە درێژکراوەتەوە بۆ ئەوەی کرداری پیشەسازی وەک کێڵگەی با و کێڵگەی ماسی بگرێتەوە، کە ھەردووکیان دەتوانن لەسەر زەوی یان دەریا کار بکەن.