cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سێلفی
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:چاندی ئینتەرنێت پۆل:نارسسیزم پۆل:نیولۆجیزمەکانی دەیەی ٢٠٠٠
٣٢٦
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
سابانی بایکجی
پاشا "سابان"ی بایکجی (بە هانگۆل: 사반왕 ،사비왕 ،사이왕؛ بە ھانجا: 沙伴王 ،沙沸王 ،沙伊王)، لە دایکبوون و مردنی نادیارە، ٧ـەم فەرمانڕەوایی بایکجیـبوو، یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا. کوڕە گەورەی ٦مین پاشا گوسوـبوو.
بەپێی سامگووک ساگی، سابان زوو گەنج بوو بۆ فەرمانڕەواییەتی وە بەخێرایی پاشا گۆیـی بەدواداهات. برا بچووکی ٦مین پاشا چوگۆ. هیچ شتێک نەزانراوە لەبارەی لەدایکبوون و ژیان و مردنی سابان.
سەرچاوە
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٣یەم لە ئاسیا پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی سێیەم
مەسەد
سوورەتی مەسەد سوورەتی ١١١ی قورئانە و ٥ ئایەتە. سوورەتێکی مەککەییە و دوای سوورەتی نەسر دابەزیوە.
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
خوان ڕۆمان ڕیکێڵمێ
150px|وێنۆک|چەپ|وێنەی خوان ڕۆمان ڕیکێڵمێ لە ساڵی ٢٠٠٩دا
خوان ڕۆمان ڕیکێڵمێ یاریزانی ئارژەنتینییە. ڕیکێڵمێ ماوەیەک لە یانەکانی بەرشەلۆنە و ڤیاڕیالدا بوو و ئێستا یاریزانی یانەی بۆکاجونیۆرزە.
ژیانی وەرزشی
لە خێزانێکی ھەژار لە دایک بووە کە 10 کەس لە خێزانەکەیان،روویی لە جیھانی تۆپی پێ کردووە ھەر زوو بوە یەکێک لە ئەستیرەکانی ئەکادیمیایی أرجنتینوس جونیورز،دواترلە سالی 1995 بۆندی ھەر یەک لە یانەکانی ریڤەرپلەیت و  بوکا جونیورز پێگەیشت کە ئەوەی دووھەمی ھەڵ بژارد کە بری   بۆندەکە800.000 دۆلار بوو،دوای ئەو سالە بۆ یەکەمین جار بەشیوەی سەرەکی بەشداری کرد لە یاری دژی یانەی   یونیون دی سانتا لە 10 فێبریوەری،دوای دوو ھەفتە لە یاری کردنی گۆلی لە یانەی ھوراکان تۆمارکرد کە ئەو یاریە بە 6 گۆلی براوە بوون،دوای ئەوە ریکێلمی بەھرەکانی پەرەی سەند وەکو گۆل دروست کەرێکی و رەخساندنی ھەل بۆ ھێرش بەران، بۆ یەکەم جار بە درێسی ھەلبژاردەی لاوانی  ئەرژەنتین یاری کرد لەسالی 1997 و جامی جیھانی بە دەست ھێنا لەگەڵ ئەم ئاشتەدا،دوای ئەوە بانگھێشتی پێکھاتەی سەرەکی ھەلبژاردەی ئەرژەنتین کرا،و لە زۆر خول و پالەوانێتی بەشداری کرد ئەمەش بوو سەرەتایەک بۆ ناوبانگی ئەو درێسی ژمارە 10 ی وەرگرت لە یانەی بوکا جونیورز کە ھاندەران بە جێگرەوەی مارادۆنا ناویان دەبرد و ریکێلمی یەکێکە لەو یاریزانانەی یانەی بۆکا کە لە 40 یاری یەک لە دوای یەک شکستی نەخواردووە لە ماوەی ساڵانی 5 مایو 1998 بۆ 2 یونیو 1999، ریکێلمی خەڵاتی باشترین یاریزانی ئەرژەنتینی وەرگرت لە سالی 2000 و 20001 وەھەروەھا بووە باشترین یاریزانی ئەمریکایی باشوور لە سالی 20001.
پۆل:زیندووان پۆل:یاریزانانی جامی کیشوەرەکانی ٢٠٠٥ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵاتی ئارجەنتینی پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئارجەنتینی پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٨ پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٨ پۆل:مێدالیاوەرگرانی زێڕی ئۆڵمپیکی ئارجەنتینی پۆل:یاریزانانی یانەی بەرشەلۆنا پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ١٩٩٩ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠٠٧ پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆڵمپیک لە تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ
ڕۆژنامەی شەمس
ڕۆژنامەی شەمس لەتاران دەردەچوو، ئەم ڕۆژنامەیە سەید حسێنی ئێرانی خاوەنی بوو، پیرەمێردی شاعیر نووسینی تیا بڵاوکردۆتەوە، و لەبارەیەوە دەڵێت: "گەلێک خزمەتی (غەزەتەی شەمس)م ئەکرد کە سەید حسێنی ئێرانی خاوەنی بوو.
سەرچاوە
کتێبی "پیرەمێرد و پێداچوونەوەیەکی نوێی ژیان و بەرهەمەکانی". کۆکردنەوە و لێکۆڵینەوەی ئومێد ئاشنا / بڵاوکراوەی ئاراس - چاپی یەکەم - چاپخانەی وەزارەتی پەروەردە: هەولێر ٢٠٠١
سەرمایەداری
thumb|پۆستەری دژە سەرمایەداری لەساڵی ١٩١١ سەرمایەداری یان کاپیتالیزم (بە ئینگلیزی: Capitalism) سیستەمێکی ئابوورییە کە لەسەر بنەمای خاوەندارێتی تایبەتی ئامرازەکانی بەرهەمهێنان و کارکردنیان بۆ قازانج دامەزراوە. سیستەمێکی ئابوورییە ڕێگە بە خاوەندارییەتی تاک و کەرتی تایبەت و کۆمپانیاکان دەدات بە ئازادانە کار بکەن واتا بۆ دیاریکردنی نرخی بەرھەمەکانیان ئازادانە بێت کە بەم شێوازە دەڵێن بازاڕی ئازاد، بەرچاوکەوتنی سەرمایەداری بۆ شۆڕشی پیشەسازی دەگەڕێتەوە، ھزر و چەمکی سەرمایەداری لەگەڵ لیبرالیزم دەگونجێت بەڵام بەپێچەوانە ناگونجێت لەگەڵ کۆمۆنیزم و ئەنارکیزم وە بەشێک لە سۆسیالیزمەکان چونکە ئەوان بەتەواوی سەرمایەداری ڕەت دەکەنەوە بەو بیانووەی سەرمایەداری دەبێتە ھۆی درووستبوونی چینایەتی و خراپبوونی باری ژیانی کرێکاران و ڕەنجدەران.
ئابووری بازاڕ لە ژێر چەندین شێوەی حکومەت و لە چەندین کات و شوێن و کولتووری جیاوازدا بوونیان هەبووە. کۆمەڵگا سەرمایەدارییە مۆدێرنەکان لە ئەوروپای ڕۆژئاوا لە پرۆسەیەکدا گەشەیان کرد کە شۆڕشی پیشەسازیی لێکەوتەوە. سیستەمی سەرمایەداری بە پلەی جیاواز لە دەستێوەردانی ڕاستەوخۆی حکومەت، لەو کاتەوە بووەتە باڵادەست لە جیهانی ڕۆژئاوادا و بەردەوام لە بڵاوبوونەوە. گەشەی ئابووری مەیلێکی تایبەتمەندی ئابوورییە سەرمایەدارییەکانە.
ڕەخنەگرانی سەرمایەداری
زۆرێکن لەوانەی ڕەخنەدەگرن لە سەرمایەداری ئەوانیش زۆرتر کۆمۆنیزم و ئەنارکیزم وە بەشێک لە سۆسیالیزمەکانن لەنێو سەدەی ھەژدەم و  نۆزدەم کارڵ مارکس و فرێدریش ئەنگەڵس بوون وە لەسەدەی بیستەم کاریگەری ڕۆزا لوکسەمبورگ دەردەکەوێت وە لەسەدەی بیست و یەکەمیش میخایل خازین و لیندۆن لاروش.
پێڕست
پۆل:سیستەمە ئابوورییەکان پۆل:ئابووری سیاسی پۆل:فەلسەفەی کۆمەڵایەتی پۆل:سەرمایەداری پۆل:دارایی پۆل:چاندی ڕۆژاوایی پۆل:ئابووریی بەرهەمهێنان پۆل:ئایدیۆلۆژیاکان پۆل:جیھانگیری پۆل:تاکەکەسێتی پۆل:ژمێریاری
پۆل:زاراوەکانی ئابوورناسی پۆل:تیۆریی مارکسیستی
جاگوار (ئۆتۆمبێل)
"'ئۆتۆمبێلی جاگوار"' (ئینگلیزی: Jaguar Car) کۆمپانیایەکی تایبەتی بواری ئۆتۆمبێلە، کە ئۆتۆمبێلی جۆری گرانبەها دروست دەکات. بارەگای سەرەکیشی لەوڵاتی بەریتانیایە.
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:کۆمپانیاکان، دامەزرانی ۱۹۲۲
٧٩٢ (ژمارە)
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
تۆمی شێڵبی
تۆمی شێڵبی کەسایەتییەکی خەیاڵی و پاڵەوانی سەرەکی زنجیرەی مێژوویی تاوانی درامی بەڕیتانی پیکی بڵایندەرسە. لەلایەن کیلیان مۆڕفییەوە بەرجەستەکراوە، کە خەڵاتی ئیرلەندی فیلم و تەلەڤیزیۆن و خەڵاتی نەتەوەییی تەلەڤیزیۆنی بردووەتەوە بۆ ڕۆڵەکەی. کەسایەتییەکە بەباشی وەرگیراوە لەلایەن ڕەخنەگرانەوە.
دەرھێنەر ستیڤن نایت مۆڕفی ھەڵبژارد بۆ ڕۆڵی تۆمی شێڵبی. کەسایەتییەکە سەربازێکی ڕزگاربووی جەنگی جیھانیی یەکەمە لە خێزانێکی ڕۆمانی نیشتەجێی بێرمینگام. لە ١٩١٩دا، ئێمە بە شێڵبی ئەناسرێین و چیرۆکەکە بەزۆری باسی خۆشەویستییەکەی دەکات بۆ گرەیس و ناکۆکییەکانی لەگەڵ لێکۆڵەر کامبێڵ. دوای پێنج ساڵ، ھاوسەرگیری لەگەڵ گرەیس دەکات بەڵام گرەیس دوای ماوەیەکی کەم ئەکوژرێت لە ئاھەنگی ھاوسەرگیرییەکەیاندا. پەیوەندی تۆمی لەگەڵ ئاڵفی سۆڵۆمۆنز کلیلی سەرەکی زۆرینەی چیرۆکەکانی پیکی بڵایندەرسە.
ھەڵبژاردن و چیرۆک
کیلیان مۆڕفی حەزێکی دەرخستووە بۆ ھەبوونی ڕۆڵی زیاتر لە تەلەڤیزیۆندا، «ئەو زنجیرە ناوازە ئەمریکیانە سەردەخران و ئێمە سەیرمان ئەکردن و ھەموو کەسێک بەجۆریک ئاگاداربوون لەوە. من وا بیر دەکەمەوە کە بی بی سی بەئاگابوون لەوە و بۆیە من بە تامەزرۆ بووم بۆ خوێندنەوەی چەند دەقێکی باش و ئەوان پیکی بڵایندەرس یەکەم دەقی تەلەڤیزیۆنی بوو کە بۆ من نێردرابوو.» مۆڕفی وتی کە بەئاگانەبووە کە پیکی بڵایندەرەکان کێ بوون پێش ئەوەی دەقەکە وەربگرێت. جەیسن ستەیتەم سەرەتا پێشنیارکرابوو بۆ ڕۆڵەکە لەلایەن دەرھێنەر ستیڤن نایت، کە ڕوونی ئەکاتەوە «من ھەردووکیانم لە لۆس ئانجلس بینی بۆ قسەکردن دەربارەی ڕۆڵەکە و پێشنیاری جەیسنم کرد. کیلیان، کە ئەیبینی، تۆمی نییە، بەدڵنیایییەوە، بەڵام من ئەوەندە گێژبووم کە لەوە تێنەگەم.» نایت دواتر پێشنیاری ھەڵبژاردنی مۆڕفی کرد دوای ئەوەی کە نامەیەکی بۆ ھات لەلایەن مۆڕفییەوە کە نووسرابوو «بیرت بێت، من ئەکتەرم».
ھەرچەندە زۆرینەی کەسایەتییەکانی زنجیرەکە لە کەسایەتی مێژوویی ڕاستییەوە وەرگیراون، خێزانی شێڵبی تەواو خەیاڵیین و لەلایەن نایتەوە دروستکراون. تۆمی شێڵبی لە خێزانێکی ڕۆمانییە کە نیشتەجێی بێرمینگامن. مۆڕفی کاتی لەگەڵ خەڵکی ڕۆمانی بەسەربردووە بۆ ئەوەی خۆی ئامادە بکات بۆ ڕۆڵەکە. شێڵبی سەربازێکی ڕزگاربووی جەنگی جیھانیی یەکەمە و تووشبووی PTSDیە وەک ئەنجامێک لە کارەساتەکانی کە بەسەری ھاتوون لە جەنگدا؛ شتێک کە بابەتێکی دووبارەبووەوەیە بەدرێژایی زنجیرەکە. شێوازی قژی شێڵبی ئەندەرکەتە کە بووەتە ھۆی دووبارە ژیانەوەیەک لە ناوبانگیدا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئینگلیزە خەیاڵییەکان پۆل:جگەرەکێشە خەیاڵییەکان
دەریای باکوور
300px|وێنۆک|چەپ|وێنەی دەریای باکوور دەریای باکوور یەکێکە لە دەریاکانی کەناری ئوقیانووسی ئاتلانتیک. ئەم دەریایە کەوتۆتە نێوان وڵاتانی بریتانیا، سکۆتلەند، سکاندیناڤیا، ئاڵمانیا و فەڕانسە.
سەرچاوەکان
پۆل:دەریاکانی ئوقیانووسی ئاتلانتیک  پۆل:پانتاییە ئاوییەکانی ئینگلتەرا پۆل:دەریاکانی ئەورووپا پۆل:دەریاکانی فەڕانسە پۆل:دەریاکانی نەرویژ
دێ شەمس
دێ شەمس، یەکێک لە گوندەکانی شارستانی شنۆیە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بە پێی سەرژمێرییەکانی ساڵی ٢٠٠٦، ئەم گوندە لە ١٢٦ بنەماڵە پێکھاتووە و ژمارەی دانیشتووانەکەی ٧٦٧ کەس بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی شنۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی شنۆ
بڕیارنامەی ٩٣٠ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٩٣٠ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٧ی حوزەیرانی ١٩٩٤دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ ئەفریقای باشوور. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٣٩٣‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:ئەفریقای باشوور لە ١٩٩٤ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەفریقای باشوور
٣٢٧
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
دۆڵەرزن
دۆڵەرزن (Dollerzin، بە فارسی: دول ارزن) گوندێکە لە بەخشی نەمەشیر لە شارستانی بانە. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٤١١ کەس لە ٧٨ بنەماڵەدا بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە
٧٩٣ (ژمارە)
٧٩٣ (حەوت سەد و نەوەد و سێ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٢ و ٧٩٤.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
گۆیی بایکجی
پاشا "کۆی"ی بایکجی (بە هانگۆل: 고이왕؛ بە ھانجا: 古爾王)، لە دایکبوونی نادیارە بەڵام لە ٢٨٦ی زایینیدا مردووە، ٨ـەم فەرمانڕەوایی بایکجیـبوو، یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا، ماوەی فەرمانڕەواییەتییەکەی لە نێوان ساڵانی (٢٣٤ز بۆ ٢٨٦ز)ـبوو. دووەم کوڕی ٤ـەمین پاشا گایرو و برا بچووکی ٥ـەمین پاشا چوگۆ بوو. دوای مردنی ٦ـەمین پاشا گوسو، کوڕە گەورەی گوسو بوو بە پاشا، بەڵام بەسەندکرا کە زۆر بچووکە بۆ فەرمانڕەواییەتی. کۆی تەختی پاشایەتی لە سابان وەرگرت و بوو بە پاشا.
سەرچاوە
پۆل:مردووانی ٢٨٦ پۆل:نیمچەدوورگەی کۆریا پۆل:سێ شانشینەکەی کۆریا پۆل:فەرمانڕەواکانی بایکجی
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٣یەم لە ئاسیا پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی سێیەم
ئیخلاس
سوورەتی ئیخلاس سوورەتی ١١٢ی قورئانە و ٤ ئایەتە. سوورەتێکی مەککەییە و دوای سورەتی مەسەد دابەزیوە.
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان پۆل:داڕێژە ئیسلامییەکان
بڕیارنامەی ٩٣١ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٩٣١ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٩ی حوزەیرانی ١٩٩٤دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ بارودۆخی یەمەن. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٣٩٤‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:یەمەن لە ١٩٩٤
١١ی ئازار
١١ی ئازار ٧٠یەم ڕۆژی ساڵە (٧١ لە ساڵی پڕدا). ٢٩٥ ڕۆژ دوورە لە کۆتایی ساڵەوە.
بۆنەکان
پۆل:ئازار پۆل:ڕۆژەکانی ساڵ
ئەفغانستان لە ئۆڵۆمپیاد
ئەفغانستان بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٣٦ بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی کردووە، لەو کاتەوە لە ١٥ خولی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە وەرزشوانانی بەشداری کردووە. تا ئێستا لە یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە بەشدار نەبووە. ئەم وڵاتە. خاوەنی دوو مەدالیای بڕۆنزە کە لەلایەن ڕۆحوللە نیکاپ وەرزشوانی تایکواندۆ بەدەستھێناوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەفغانستان لە ئۆڵۆمپیاد
ڕێکەوتننامەی ١١ی ئازار
وێنۆک|مەلا مستەفا و سەددام حسێن لە ئازاری ١٩٧٠، پێش ڕاگەیاندنی ڕێککەوتننامەی ١١ی ئازار. ڕێکەوتننامەی ١١ی ئازاری ١٩٧٠ لە نێوان پارتی دیموکراتی کوردستان بە سەرۆکایەتی مەلا مستەفا بارزانی و حزبی بەعس واژوو کرا، بریتیبوو لە پێشەکیەک و ٢٢ بڕگە کە ١٥یان ئاشکرا و ٧یان نھێنی بوون و ھەموویان پێکەوە دۆکۆمێنتێکی گرنگیان پێک ئەھێنا بۆ چەسپاندنی مافەکانی گەلی کوردستان لە چوارچێوەی عێراقدا. بەدی ھێنانی یەکێتی ڕیزەکانی کورد پاش ٤ ساڵ شەڕی ناوخۆ.
ڕێکەوتننامەکە ھەنگاوێکی گرنگ بوو بۆ چەسپاندنی مافی میللەتی کوردستان لە ئۆتۆنۆمی لەناو عێراقدا و زیاتر پێشخستنی کێشەی کورد لە ناوچەکە و دەرەوە. ١١ی ئازار بەرھەمی شۆڕشی ئەیلول بوو بە سەرۆکایەتیی موستەفا بارزانی کە کێشەی گەلی کوردستانی خستە قۆناغێکی نوێوە و بووە بناغەیەک بۆ ئاشتی لە عێراقدا بەڵام جێبەجێ نەکراو ڕژێمی بەعس لەدوای خۆڕێکخستنەوەی ڕیزەکانی، شەڕی دەست پێکردەوە لە ساڵی ١٩٧٤.
پۆل:مێژووی کوردستان پۆل:مێژووی کورد پۆل:ھەوڵەکانی ئاشتی لە ڕۆژھەڵاتی ناوین
تیرۆرکردنی شینزۆ ئابێ
لە ٨ی تەممووزی ٢٠٢٢، شینزۆ ئابێ، سەرۆکوەزیرانی پێشووی ژاپۆن، لەکاتی پێشکەشکردنی وتارێکی ھەڵمەتی ھەڵبژاردن لە نزیک وێستگەی یاماتۆ-سایداجی لە پارێزگای نارا، نزیکەی کاتژمێر ١١:٣٠ بەیانی (بەکاتی جیھانی+٠٩:٠٠)تەقەی لێکرا و شینزۆ بە سەختی بریندار بوو، و ھیچ نیشانەیەکی ژیانی پێوە دیار نەبوو دڵی لە لێدانی وەستا. میدیاکانی وڵاتی ژاپۆن دوای نزیکەی ٥ کاتژمێر بڵاویان کردەوە کە ئابێ لە نەخۆشخانە گیانی لەدەستداوە.
ڕووداوەکە
لە ٨ی تەممووزی ٢٠٢٢دا، ئابێ بەناوی ئەندامی ئەنجومەن کی ساتۆ، لە پارتی لیبراڵ دیموکرات کە کاندید بوو بۆ دووبارە ھەڵبژاردنەوە، وتارێکی پێشکەش دەکرد، پێش ھەڵبژاردنەکانی داھاتووی ئەنجومەنی باڵا کە لە ١٠ی تەممووزی ٢٠٢٢ بەڕێوە بچێت. لە نزیکەی کاتژمێر ١١:٣٠ بەیانی (بەکاتی جیھانی+٠٩:٠٠)، لەلایەن چەکدارێکەوە لە پشتەوە دووجار تەقەی لێکرا بە دەمانچەیەکی دەستی دروستکراو کە بەشێوەی دوو لوولە. گولەکان تا دڵی ڕۆیشتبوون.
ئابێ سەرەتا دوای بەرکەوتنی گوولەکان ھۆشی ھەبوو دواتر بە کۆپتەرێکی فریاگوزاری گواسترایەوە بۆ نەخۆشخانەیەکی ناوخۆیی ڕاپۆرتەکان باس لەوە دەکەن پێش گەیشتە نەخۆشخانەی زانکۆی پزیشکی نارا لە کاشیھارا، ئابێ گیانی لەدەستدابوو کە ھۆکارەکەی بۆ وەستانی دڵی گەڕێندرایەوە. کاتژمێر ٢:٤٥خولەکی پاشنیوەڕۆ، کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانی لەلایەن سەرۆکوەزیران فومیۆ کیشیدابەڕێوەچوو، ڕای گەیاند کە ئابێ باری تەندروستی ناجێگیرە و "پزیشکان ھەموو شتێک دەکەن بۆ ڕزگارکردنی.
ئابێ کاتژمێر ٥:٣٠ خولەکی پاشنیوەڕۆ لە نەخۆشخانە کۆچی دوایی کرد، نزیکەی پێنج کاتژمێر و نیو دوای مردنی، دکتۆر ھیدەتادا فۆکوشیما، ڕوونیکردەوە کە ھۆکاری مردنەکە لەدەستدانی خوێنی زۆر بووە. ئابێ یەکەم سەرۆکوەزیرانی پێشووی ژاپۆنە کە لە دوای سایتۆ ماکۆتۆ و تاکاھاشی کۆریکیۆ تیرۆر کراوە، کاتێک لە ڕووداوی ٢٦ی شوباتی ساڵی ١٩٣٦دا کوژران و ھەروەھا یەکەم کۆنگرێسمانی ژاپۆنییە کە دوای کوژرانی کۆکی ئیشی لەلایەن یاکوزایەکەوە لە تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢ تیرۆرکراوە.
تاوانبار
بکوژەکە ناوی تێتسۆیا یاماگامی تەمەن ٤١ ساڵە، سەربازێکی پێشوو ئەو وڵاتە بووە و لە ساڵی ٢٠٠٢ تا ٢٠٠٥ لە ھێزی بەرگری دەریایی ژاپۆن کاری کردووە، دوای ئەنجامدانی تاوانەکە ھەر لە شوێنی ڕووداوەکە لەلایەن ھێزە ئەمنییەکان دەستگیرکراوە و گواسترایەوە بۆ بنکەی پۆلیسی نارا ڕۆژاوا. دوای تیرۆرکردنەکە پۆلیس چەندین ئامێری تەقینەوەی دۆزییەوە لەکاتی گەڕان بە ماڵەکەی یاماگاتادا دوای ئەوەی دانی بە تەقەکردنەکەدا ناوە و دەمانچەیەکی دەستی بەکارھێناوە.
کاردانەوەکان
دوای بڵاوبوونەوەی ھەواڵی ڕووداوەکە سەرکردەی وڵاتەکان پەیامی سەرەحۆشی خۆیان بۆ وڵاتی ژاپۆن و بنەماڵەی شینزۆ نێردران، لەوانە سەرکردەکانی ئەرژەنتین، ئوسترالیا، ئوکراینا، بەنگلادیش، فەرەنسا، پورتوگال، کۆریای باشوور، مالیزیا ،سینگاپور، تایوان، و ئیندۆنیزیا، عێراق
سەرچاوەکان
تیرۆرکردن
مۆزەخانە و گەلەری ھونەری بریستۆڵ
مۆزەخانەکە بەشێک لە مێژووی سروشتی و ھەروەھا شوێنەوارناسی ناوخۆیی و نیشتمانی و نێودەوڵەتی لەخۆدەگرێت. ئەم گەلەرییە ھونەرییە بەرھەمی ھەموو قۆناغەکانی تێدایە، لەنێویاندا زۆرێک لە ھونەرمەندانی بەناوبانگی نێودەوڵەتی، ھەروەھا کۆمەڵێک تابلۆی مۆدێرن لە شاری بریستۆڵ.
لە ھاوینی ٢٠٠٩ مۆزەخانەکە میوانداری پێشانگایەکی لەلایەن بانکسی کرد کە زیاتر لە ٧٠ بەرھەمی ھونەری تێدا نمایشکرا، لەنێویاندا ئەنیماترۆنیک و ئینستێلاسیۆن؛ گەورەترین پێشانگای ئەو تا ئێستا. بە نھێنی و بەبێ ھیچ بانگەشەیەکی پێشوەختە پەرەی پێدرا، بەڵام زۆری نەخایاند سەرنجی جیھانی بەدەستھێنا.
کاتەکانی کردنەوەی ستاندارد بریتین لە: سێشەممە تا یەکشەممە، ١٠ بەیانی–٥ ئێوارە. ھەروەھا مۆزەخانەکە لە کاتژمێر ١٠ی بەیانی تا ٥ی ئێوارە لە ڕۆژانی دووشەممە و دووشەممە لە پشووی قوتابخانەکانی بریستۆڵ کراوە دەبێت.
ڕێکخراوەکانی ھاوڕێیان
گەلەری ھونەری ھاوڕێیانی بریستۆڵ لە ساڵی ١٩٤٧ەوە پشتگیری گەلەرییەکە کردووە، زیاتر لە ٣٠٠ بەرھەمی ھونەری بۆ گەلەرییەکە بەدەستھێناوە. مۆزەخانە و گەلەری ھونەری ھاوڕێیانی بریستۆڵ لە ساڵی ١٩٧٧ دامەزراوە (یەکەمجار بە "مەگپایەکانی بریستۆڵ" ناسرابوو) بۆ پشتگیریکردنی شوێنە سەرەکییەکانی مۆزەخانە و گەلەری و خزمەتگوزاری ئەرشیفی بریستۆڵ.
سەرچاوەکان
گەلەری ھونەری بریستۆڵ پۆل:مۆزەخانەکانی مێژووی سروشتی لە ئینگلتەرا
کیم ئینمون
کیم ئینمون (بە هانگۆل: 김인문؛ بە ھانجا: 金仁問)، لە دایکبووی (٦٢٩ز - ٦٩٤ز). لێکۆڵەرێکی فەرمی شانشینی شیللای کۆنی کۆریا بوو. کوڕی پاشا مویۆ و برا بچووکی پاشا مونمو بوو، کە بە ڕیزبەندی بیستو-نۆیەم و سییەم پاشای شیللا بوون.
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ٦٢٩ پۆل:مردووانی ٦٩٤ پۆل:خەڵکی شیللا پۆل:نیمچەدوورگەی کۆریا پۆل:سێ شانشینەکەی کۆریا
٧٩٤ (ژمارە)
٧٩٤ (حەوت سەد و نەوەد و چوار) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٣ و ٧٩٥.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ئیرج ڕەحمانپووڕ
ئیرج ڕەحمانپووڕ (١٩٥٦ لە خوڕەماباد یان کوهدەشت ) ھەلبەستوان، گۆرانیچڕ و گۆرانیبێژی لەکە. ڕەحمانپووڕ ھەروەھا گوتارەکانێک سەبارەت بە مۆسیقا، چاند و ھونەری کوردی و لوڕی و لەکی تۆمار کردووە. ڕەحمانپووڕ بە نازناوی " قوڕگی برینداری زاگرۆس " ناسراوە.
ڕەحمانپور بو کارەساتی ئەنفال کراووان فەیلی لە وڵات سوێد و کۆمەڵکوژیی کیمیابارانی ھەڵەبجە و ... خوێندەوەە.
گۆرانیبێژ لە ئالبۆمەکانی ژێر
پۆل:گۆرانیبێژە پیاوەکانی لەکی پۆل:گۆرانیبێژە پیاوەکانی لوڕی پۆل:گۆرانیبێژان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٧ پۆل:ژەنیارانی ئێرانی پۆل:گۆرانیبێژ-گۆرانینووسانی ئێرانی پۆل:گۆرانینووسانی ئێرانی پۆل:زیندووان
ئاڵا
وێنۆک|upright=1.25|ئاڵای ھەندێک وڵات لە [[نەتەوە یەکگرتووەکان]] ئاڵا نیشانی پارت، دەزگا یان وڵاتە، کە زۆرتر لەسەر پەڕۆ یان کاغەز بە شێوەیەکی ڕەنگی دروست دەکرێ. لە کۆندا ئاڵا نیشانەی یەک ڕێزی و جیا کردنەوە لە شەڕدا ھەژمار دەکرا.
مێژوو
پێشوونەی کەڵک وەرگرتن لە ئاڵا لەناو گەل و ئێلەکاندا، چ لە کاتی شەڕ و چ لە کاتی خۆشی و ئاگر بەسدا، بۆ سەردەمێکی کۆن دەگەڕێتەوە. بەو شێوەیە کە لە بەڵگە مێژوویییەکان دەردەکەوێ، شارستانێتی جۆراوجۆر لە ڕۆژھەڵات و ڕۆژاوای زەوی بە کاریان ھێناوە، ھەرچەندە بە شێوەیەکی ڕێک دیار نییە یەکەم جار کێ و لە چ کاتێکدا بە کاری ھێناوە. جوان دیارە لەبەر وەی ئاڵا نیشانی یەک ڕێزی لەشکر بووە، یەکێ لە ئامانجەکانی دوژمن لەناو بردنی بەیداخدار و خستنە زەوی ئاڵا بۆ شکاندنی ھەستی شەڕکەری لەشکری بەرامبەر بووە. لە زۆرێک لە شەڕەکاندا بەیداخداری (ئاڵا ھەڵگری) یەکێ لە پۆستە ھەرە گرنگەکان ھەژمار کراوە، چما کە ئاڵا نیشانێ بۆ یەکبوون لە کردەوە و یەکێتی لە دروشمدا بووە؛ بەو شێوەیە کە کاتێ بەیداخدار نەماوە و ئاڵا بە زەویدا کەوتووە جۆرێ لە شکان و شڵەژان بۆ لەشکەرەکە ھەژمارکراوە.
ئاڵای کاویانی
thumb|ئاڵای کاویانی لەناو کورد ئاڵا بە ناوی ئاڵای کاوەش ناسراو، ئەوەش بەھۆی ئەوەیە کە کاوەی ئاسنگەر لە کاتی شۆرشی خۆی دژ بە زوحاک پێش بەندەکەی خۆی کە لە چەرمێکی سوور دروست کرابوو بەسەر گۆپالێک و کرد و شۆرشەکەی ھەڵگیرساند، لەو کاتەوە ئاڵا بە ناوی ئاڵای کاویانیش ناسراوە، ناوی ئاڵای کاوەیی لە نوسراوە مێژوویییەکان و لە ئاست شەری عەرەب و ئێرانییەکاندا ئاماژەی پێ کراوە.
پۆل:ھێما نەتەوەیییەکان پۆل:ئاڵاکان پۆل:ئاڵا نیشتمانییەکان
تەکیەی کاکە مەند (ڕوونکردنەوە)
پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ماری-کلێر بولێ
ماری-کلێر بولێ نووسەری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٩ پۆل:مردووانی ٢٠٢١ پۆل:کەنەدییە ڕۆمانووسەکانی سەدەی ٢٠م پۆل:نووسەرە ژنە کەنەدییەکانی سەدەی ٢٠م پۆل:ڕۆمانووسە کەنەدییەکانی سەدەی ٢١م پۆل:نووسەرە ژنە کەنەدییەکانی سەدەی ٢١م پۆل:ڕۆمانووسە کەنەدییەکان بە زمانی فەڕەنسی پۆل:ژنە ڕۆمانووسە کەنەدییەکان
ژان-پیەر دێستویلیێ
ژان-پیەر دێستویلیێ شاعیر، نووسەر و ڕەخنەگری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٢٠١٣ پۆل:شاعیرانی فەڕەنسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٩ پۆل:شاعیرانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
٧٩٥ (ژمارە)
٧٩٥ (حەوت سەد و نەوەد و پێنج) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٤ و ٧٩٦.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
بڕیارنامەی ٩٣٢ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:ئەنگۆلا لە ١٩٩٤ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەنگۆلا
٣٢٨
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
دروستکردن
دروستکردن یان بنیاتنان بریتییە لە پرۆسەی دروست کردنی ژێرخانەکان، خانووەکان یان ھەر جۆر پێکھاتەیەکی تر. جیاوازیی دروستکردن لەگەڵ دروستکردنی شتومەکەکان ئەوەیە کە دروستکردنی ھەر پێکھاتەیەک تایبەتی خۆیەتی و بە پێچەوانەی پرۆسەی دروست کردن لە کردنەوەدا بەرھەمەکە (کە پێکھاتەیەکە) مشتەریی دیاریکراوی ھەیە. زۆر جار لە دروستکردندا دوو لایەنەکە پێکەوە پەیمانێک دەبەستن.
سەرچاوەکان
Chitkara, K. K. (1998), Construction Project Management, New Delhi: Tata McGraw-Hill Education, p. 4, ISBN 9780074620625, retrieved May 16, 2015
پۆل:کردنەوە پۆل:ئەندازیاریی شارستانی
خێرایی
خێرایی لە فیزیکدا بریتییە لە ڕادەی گۆڕانی شوێن لە کاتدا. واتە ئەوەی شتێک چەن یەکە شوێنەکەی دەگۆڕدرێ لە یەکەیەکی کاتدا. خێرایی چەندێتییەکی پێوانەییە و ئاڕاستەیەکی تایبەت پیشان نادات. یەکەی ئێس ئایی خێرایی مەتر لە چرکەدایە، کە دەردەخات شتێک چەند مەتر لە ھەر چرکەدا دەپێوێت. ھاوکێشەی پێناسەی خێرایی بریتییە لە:
کە تێیدا d دووری تێپەڕکراو و t کاتە.
ناوەندە خێرایی
وێنۆک|300px|چەپ لە فیزیک و میکانیکدا، ناوەندە خێرایی بریتییە لە لادانی گشتی دابەشی کاتی خایەنراوە کە لادانەکە تێیدا بڕاوە بە زمانی بیرکاری بەم شێوە پێناسە دەکرێت:
و خێرایی ساتی، بریتییە لە ڕادەی ناوەندە خێرایی کاتێک t \to 0 یان خێرایی تەنێک لە ساتێکی دیاریکراودا و دەتوانرێت لە ڕێگەی پێوانی لێژی لێکەوتی چەماوەکە لە خاڵێکی دیاریکراوی ڕێڕەوەکەیدا دیاری بکرێت واتە گرتەی دووری بەپێی کات:
شەقڵەوا
شەقڵەوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری مەرگەوەڕ، ناوچەی سلیوانا، شارستانی ورمێ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
شەقڵەوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
٧٩٦ (ژمارە)
٧٩٦ (حەوت سەد و نەوەد و شەش) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٥ و ٧٩٧.
سووتوو
سووتوو (Sûtû، بە فارسی: سوتو) گوندێکە لە بەخشی نەمەشیر لە شارستانی بانە. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١٩٧ کەس لە ٣٤ بنەماڵەدا بووە.
١٠ی ئازار
بۆنەکان
پۆل:ئازار پۆل:ڕۆژەکانی ساڵ
سووتوو
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە
تۆماس ئەنگستن واتسن
زانا واتسۆن لە ١٨ی ١ی ١٨٥٤ لە دایک بووە ، ئەم زانایە یاریدەدەری زانا ئەلێکسەندەر گراھام بێڵ بوو ، بە تایبەتی لە دروست کردنی تەلەفوندا لە ساڵێ ١٨٧٦. ئەو زۆر ناوەکەی ناودار ببو چونکە یەکەم کەس ناوی بھێنرێت لە ڕێگەی تەلەفونەوە کاتێک زانا بێڵ بە تەلەفون پێی ووت " بەڕێز واتسۆن ، وەرە بۆ ئێرە ، ئەمەوێ بتبینم " ئەمانە بریتی بوون لەو ووشانەی کە زانا بێڵ بۆ یەکەم جار لە کاتی تەواوبوونی دروست کردنی تەلەفوندا بەکاری ھێناوە ، بە پێی دەفەتەرەکەی بێڵ ، بەڵام ھەندێ کەس دەڵێن وتوویەتی " بەڕێز واتسۆن ، وەرە بۆ ئێرە ، تۆم پێویستە " لەو فلیمەدا وتراوە کە بۆ تاقیگەی زانا بێڵ دروست کرا. پۆل:داھێنەرانی ئەمریکی پۆل:مردووانی ١٩٣٤ پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥٤ پۆل:ئەلێکساندەر گراھام بێڵ
ناس
سوورەتی ناس سوورەتی ١١٤ی قورئانە و ٦ ئایەتە. سوورەتێکی مەککەییە و دوای سوورەتی فەلەق دابەزیوە.
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
پێوانەیی (فیزیک)
لە فیزیکدا، پێوانەیی بە چەندێتییەک دەگوترێت کە تەنیا بە یەک ژمارە، ئەندازە و گەورەیی‌یەکەی دیاری دەکرێت و بار یان هیچ تایبەتمەندیەکی تری نیە، بەراورد بە ئاراستەبڕ و تێنسەر کە جگە لە ژمارەکە تایبەتمەندی دیکەیان هەیە وەک "ئاراستە".
پۆل:ڕێژەی فیزیایی پێوانەیی
فەلەق
سوورەتی فەلەق سوورەتی ١١٣ی قورئانە و ٥ ئایەتە. سوورەتێکی مەککەییە و دوای سوورەتی ئیخلاس دابەزیوە.
دەقی سوورەتی فەلەق و وەرگێڕاوی مامۆستا هەژار
بسم الله الرحمن الرحيم قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ (1) مِن شَرِّ مَا خَلَقَ (2) وَمِن شَرِّ غَاسِقٍ إِذَا وَقَبَ (3) وَمِن شَرِّ النَّفَّاثَاتِ فِي الْعُقَدِ (4) وَمِن شَرِّ حَاسِدٍ إِذَا حَسَدَ (5)
وەناو خودا کە دەهندە و دلۆڤانە بێژە: من خۆ دەپارێزم لە وەدیهێنی زا لە ماک (1) لە وەزەنی هەرچی دوروستی کردووە (2) لە ڕوشەی شەو، کاتێ تاریکایی دادێ؛ (3) لە تۆشی جادۆگەرانی پف دەکەنە چەند گرێیەک؛(4) لە گێچەڵی ئێرەیی بەر، وەختێ کە ئێرەیی دەبا(5) ''
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
ئاودی ئەی٨
300px|وێنۆک|ئاودی ئەی۸
ئاودی ئەی۸ بە (ئینگلیزی:Audi A8). ئۆتۆمبێلێکی چوار دەرگایی گرانبەهای (قەبارە گەورە)یە. ئۆتۆمبێلەکە لەلایەن کۆمپانیای ئاودیەووە بەرهەم دەهێندرێت، وە شێوەکەی لەلایەن گرووپی فۆلکسڤاگنەوە دانراوە و تەواوکەری شێوەی ئاودی (ڤی۸)ی کۆمپانیای ئاودیە. ئۆتۆمبیێلەکە لەساڵی ۱۹۹٤ەوە لەلایەن کۆمپانیاکەیەوە بەرهەم دەهێنرێت. ئۆتۆمبێلەکە خاوەنی چەندین ئامراز و چاڵاکی ژیرانەیە، هەربۆیە بە یەکێک لە باشترین جۆری ئۆتۆمبێلەکانی کۆمپانیای ئاودی دادەنرێت.
پیەر مێرتەنس
پیەر مێرتەنس نووسەر و ڕەخنەگری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٩ پۆل:نووسەرانی بەلجیکی لە فەڕانسا
بەحرەین لە ئۆڵۆمپیاد
بەحرەین بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٨٤ بەشدایی یارییەکانی ئۆڵۆمپیاد کرد، لەو کاتەوە بەشداری لە ١٠ خولی یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ئەم وڵاتە ھیچ کاتێک بەشداری یارییەکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە نەبووە. بەحرین خاوەنی ٤ مەدالیای ئۆڵۆمپیادە کە سەرجەمیان لەلایەن وەرزشوانانی ڕاکەری مەودا دووری ژنان بەدەستھێنراون. یەکەم مەدالیای وڵاتەکە لە پێشبڕکێی ١٥٠٠ مەتری ژنان برۆنزی بوو، لەلایەن مریەم یوسف جەمال، لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ساڵی ٢٠١٢ی لەندەن بوو، بەڵام دوای ئەوەی لێژنەی ئۆڵۆمپیادی نێودەوڵەتی بڕیاردا مەدالیاکانی زێڕ و زیو لە ئاسلی چاکر ئاڵپتەکین و گامزە بولوت ی تورکی وەربگرێتەوە مریەمی خاوەنی مەدالیای بڕۆنز بووە براوەی مەدالیای زێڕ. لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦، دووژنە وەرزشوانی بەحرینی بە ڕەگەز کینی یەکەم میدالیای زێڕ و زیویان بۆ بەحرەین بەدەستھێنا، لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ لە پەکین، ڕەشید ڕەمزی مەغریبی پێشوو، لە سەرەتادا مەدالیای زێڕی لە پێشبڕکێی ڕاکردنی مەودا ١٥٠٠ مەتری پیاوانی پێبەخشرا بەڵام دواتر بەھۆی بەکارھێنانی مادەی ھۆشبەر مەدالیاکەی لێسەندرایەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:بەحرەین لە ئۆڵۆمپیاد
٧٩٧ (ژمارە)
٧٩٧ (حەوت سەد و نەوەد و حەوت) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٦ و ٧٩٨.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
مێژووی ئیسلام
مێژووی ئیسلامی بە ماوەیەکی زۆردا درێژدەبێتەوە بەجۆرێک زۆربەی سەدەکانی ناوەڕاست دەگرێتەوە، خاوەنی جوگرافیایەکی زۆربوو لە چین دەست پێدەکات تاوەکوو ڕۆژئاوای ئاسیا و باکووری ئەفریقا تاوەکوو دەگات بە ئەندەلوس، مێژووی ئیسلام لەسەرەتای دابەزینی سروش بۆ پێغەمبەر محەممەد و دەستپێکردنی بانگەواز لەنیمچە دورگەی عەرەبی دەست پێ دەکات، بۆ خیلافەتی ڕاشیدین، دواتر دەوڵەتی ئەمەوی کە دەسەڵاتیان لە وڵاتی چین دەستیپێدەکرد تاوەکوو باکووری ئەفریقا و ئەندەلوس، دواتر دەوڵەتی عەبباسی دێت کە چەند میرنشین و دەوڵەتی لەخۆگرتبوو وەک دەوڵەتی سەلجووقی و بوەیهییەکان، و لە مەغریب دەوڵەتی ئەداریسە و موڕابیتین، دواتر دەوڵەتی موەحیدین، لەشام دەوڵەتی حەمدانی و ئەیوبیەکانی لەخۆگرتبوو. لە میسر فاتمییەکان و دواتر لە شام و میسر ئەیوبییەکان. دواتر مەمالیکەکان لەمیسر و حیجاز و باکووری ئەفریقا، لەکۆتاییدا دەوڵەتی عوسمانی. ئەو دەوڵەتانە حوکمیان بەئیسلام کردووە و مێژووەکەیان وەک بەشێک لە مێژووی ئیسلام دادەنرێت، خاوەنی ڕوبەرێکی زۆر جوگرافی بوون، دەسەڵاتیان دەگەیشتە چین لە ڕۆژهەڵاتی ئاسیا بۆ ڕۆژئاوای ئاسیا و باکوور و ناوەڕاستی ئەفریقا تاوەکوو فەڕەنسا و ئیسپانیا لە ڕۆژئاوا.
ئایین و دەوڵەت لەئیسلامدا
لەسەرەتاوە ئیسلام بەوە جیاکراوەتەوە کە گرینگییەکی زۆر بە ڕێکخستنی پەیوەندی نێوان خوا وەک بەدیهێنەر و مرۆڤ وەک بەدیهێندراو دەدات وەک زۆربەی ئاییەنەکانی تر. پێغەمبەر محەممەد هەر لەسەرەتای دابەزینی سروش (قورئان) دەستیکرد بە ڕێکخستنی موسڵمانان لە شێوەی کۆمەڵ لەسەردەمی چەوسانەوەی مەککە، تاوەکوو گەیشت بەشێوەی کۆمەڵگا و نیمچە دەوڵەتێک لە مەدینەدا، لە مەدینەدا بەردەوام سروش دادەبەزی کە بەزۆری بۆ ڕێکخستنی پەیوەندییەکانی نێوان موسڵمانان (کۆچکردووان و پشتیوانان) بوو، هەروەها ڕێکخستنی پەیوەندییەکانی نێوان موسڵمانان و ئایینەکانی تر بوو (وەک جوولەکەکانی مەدینە). هەموو ئەمانەش ئایینی ئیسلام دەکەن بە ئایینێکی یەکدەستی و یەکڕیزی، بەجۆرێک زۆربەی پەرستشەکان لەسەر بیرۆکەی یەکڕیزی و پێکەوەیی دامەزراون، لەگەڵ دیاریکردنی پەیوەندی نێوان مرۆڤ و خوای بەدیهێنەر، هەموو ئەمانەش ئایینی ئیسلام دەکەن بە ئایینێکی دوو لایەنە: لایەنێکی ڕوحی ئایینی، و لایەنێکی کۆمەڵایەتی سیاسیی.
لێکدانەوەی مێژووی ئیسلام
ڕاو بۆچوونەکان جیاوازن دەربارەی ڕونکردنەوە و لێکدانەوەی مێژووی ئیسلام، بەهۆی ئاڵۆزی و زۆری ڕوداوەکان و ڕاپەڕین و جەنگەکان، هەروەها بەهۆی پاشخانی بیری و فکری لێکۆڵەران و ئامرازەکانی لێکۆڵینەوە. لەسەردەمی نوێدا کە بەسەردەمی هەستانەوە ناسراوە بۆچوونی جیاواز هەبوو دەربارەی لێکدانەوەی مێژووی ئیسلام، مێژوونووسە نەتەوەپەرستە عەرەبەکان کۆی مێژووی ئیسلام وەک مێژوویەکی عەرەبی پاڵفتە دەبینن. لەهەمان کاتدا مێژوونووسە مارکسییەکان کێشمەکێشە سیاسی و سەربازییەکان لەکۆی مێژووی ئیسلامدا بە بۆچوونی مارکسیەت دەیبینن، کە تیایدا هۆکاری ئابووری و ململانێی چینایەتی لەسەروو هەموو هۆکارەکانی ترن. هەرچی مێژوونووسە عەلمانییەکانن هەوڵیانداوە هۆکاری ئایینی لەمێژووی ئیسلام دەربهێنن، هەوڵەکانیان چڕبووبوەوە لە دووبارە لێکۆڵینەوە و ژیاندنەوەی سەردەمی نەفامی، بەبۆچوونی ئەوان هەستانەوەی عەرەب لەو سەردەمەدا دەستیپێکردووە، و ئیسلام تەنیا هۆکارێکە لە هۆکارەکانی پەرەسەندنی فکری عەرەبی. مێژوونووسە موسڵمانەکان هەوڵی سەلماندنی بیرۆکەی ڕاپەڕینی جەماوەری و شارستانی دەدەن کە لەئاینی ئیسلامەوە هاتووە، کە دەوڵەت و شارستانیەتی بە عەرەب بەخشیوە، و هەروەها جەختدەکەنەوە لەسەر لێبوردەیی ئیسلام و هاتنە سەر دەسەڵاتی نەتەوەکانی تر جگە لە عەرەب. دەڵێن ناردنی پێغەمبەر محەممەد خاڵی وەرچەرخان بوو و بووە هۆی گۆڕینی مێژووی ناوچەکە بەتایبەتی و مێژووی جیهان بەگشتی.
خەلافەتی ڕاشیدین
مردنی پێغەمبەر محەممەد بووە هۆی حەپەسانێکی گەورە لای موسڵمانان، هەندێکیان دەیانگووت مردووە و هەندێکیان دەیانگووت نەمردووە. کاتێک هەواڵەکە گەیشت بە ئەبووبەکر چوو بۆ ماڵەکەی پێغەمبەر و دەموچاوی دەرخست و ماچی کرد، دواتر هاتە دەرەوە بۆلای خەڵکی و سوپاس و ستایشی خوای کرد و گووتی  واتا: ئەی خەڵکینە کێ محەممەدی دەپەرست ئەوا محەممەد مرد، و کێش خوای دەپەرست ئەوا خوا زیندووە و نامرێت، دواتر ئەو ئایەتەی خوێندەوە محەممەد تەنیا پێغەمبەرێکە کە پێش ئەو پێغەمبەرانی تر هەبوون، ئەگەر بمرێ یاخود بکوژرێ ئایا لەئیسلام هەڵدەگەڕێنەوە؟ هەر کەسێک هەڵبگەڕێتەوە هیچ زیانێک بەخوای گەورە ناگەیەنێت، وە خوای گەورە پاداشتی سوپاسگوزاران دەداتەوە. خەڵکی لە مزگەوت بەیعتیاندا بە ئەبووبەکر، دوای ئەوەی گەورەکانی موهاجیر و ئەنسارەکان بەیعەتیان پێدا، دواتر ئەبووبەکر وتارێکیدا و گووتی  واتا: ئەی خەڵکینە من کراوم بە گەورەی ئێوە و بشترینتان نیم، ئەگەر چاکەم کرد پشتیوانم بن، خۆئەگەر خراپەم کرد ڕاستم بکەنەوە، ڕاستگۆیی ئەمانەتە و درۆزنی خیانەتە، بێهێزتان لای من بەهێزە تاوەکوو مافەکەی بۆ وەرەدەگرمەوە، و بەهێزتان لای من لاوازە تاوەکوو ئەو مافەی لەلایەتی لێیوەردەگرم، هەر گەلێک واز لە جیهادکردن بێنن لە پێناوی خوا ئەوا خوا سەرشۆڕیان دەکات، وە هەر گەلێک داوێنپیسییان تێدا بڵابۆوە ئەوا خوای گەورە توشی بەڵایان دەکات، گوێڕایەڵم بن ئەوەندەی کە گوێڕایەڵی خوا و پێغەمبەرەکەی بم، ئەگەر سەرپێچی خوا و پێغەمبەرم کرد گوێڕایەڵیکردنتان لەسەر نییە، هەستن بۆ نوێژەکانتان ڕەحمەتتان لێبێت.
خیلافەتی ئەبووبەکری سدیق
وەرگرتنی خیلافەت لەلایەن ئەبووبەکرەوە کارێکی گرانبوو، بەهۆی ئەوەی مردنی پێغيمبەر محەممەد زۆرێک لە هۆزە عەرەبەکانی هاندا بۆ هەڵگەڕانەوە لە ئیسلام و دەسەڵاتی مەدینە و نەدانی زەکات، و پەیدابوونی هەندێک کەس کە بانگەشەی پێغەمبەرایەتیان دەکرد لەچەند شوێنێکی جیاواز لە دورگەی عەرەبی. ئەبووبەکر زانی ئەو ڕووداوانە ڕاستەوخۆ یەکڕیزی دین و ئوممەت دەخاتە مەترسیەوە، کاردانەوەی ڕاستەوخۆی ئەبووبەکر ناردنی چەند هەڵمەتێکی سەربازی بوو بۆ سەریان.
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی ئیسلام
٣٢٩
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
بڕیارنامەی ٩٣٣ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٩٣٣ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٣٠ی حوزەیرانی ١٩٩٤دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ بارودۆخی ھایتی. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٣٩٧‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:ھایتی لە ١٩٩٤ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ھایتی
٧٩٨ (ژمارە)
٧٩٨ (حەوت سەد و نەوەد و هەشت) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٧ و ٧٩٩.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
گردی قالینج ئاغا
گردی قالینج ئاغا یه‌كێكه‌ له‌و ناوچه‌ شوێنه‌واریانه‌ی، كه‌ ده‌کەوێته‌ ناو جه‌رگه‌ی شاری هه‌ولێر .) ده‌بێ ناوی ئه‌م گرده‌ش له‌ ( قاله‌ انجه‌) هاتوه‌ واتا ( قه‌لای گچكه‌ ). به‌ به‌راورد له‌گه‌ل قەڵای ھەولێر ی دێریندا شوێنه‌كه‌ی ده‌كه‌وێته‌ دووری ( ١كم) له‌ قه‌لا. به‌رزیه‌كه‌ی له‌روی زه‌وی نزیكه‌ی ( ٧م) ده‌بێت. بۆ یه‌كه‌م جار له‌ له‌ ساڵی ١٩٦٦ز پشكنینی تێدا ئه‌نجام دراوه‌.
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی کوردستان پۆل:پێگە شوێنەوارییەکانی عێراق
ھەڵۆ، بانە
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە
غەزەلنووس و باغەکانی خەیاڵ
غەزەلنووس و باغەکانی خەیاڵ ڕۆمانێکی کوردییە لە نووسینی بەختیار عەلی. بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠٠٨دا بڵاوکرایەوە.
ئینگلیزی، (I Stared at the Night of the City)، ٢٠١٦
I Stared at the Night of the City یاخود بە کوردی سەیری شەوی شارەکەم کرد وەرگێڕدراوی ئینگلیزیی ئەم ڕۆمانەیە کە لەلایەن پیشەگەری پێشووی بی بی سیی بەریتانی و وەرگێڕی کورد کەریم عەبدولڕەحمانەوە کاری وەرگێڕانی بۆکراوە. ئەم وەرگێڕانە لە ساڵی ٢٠١٦دا بڵاوکرایەوە و دەنگدانەوەیەکی گەورەی دوای خۆی بەچێھێشت بەھۆی ئەوەی یەکەم ڕۆمانی کوردی بوو لە مێژوودا کە کراوە بە ئینگلیزی. ئەمە یەکەم کتێبی درێژە کە کەریم عەبدولڕەحمان وەریگێڕاوەتە سەر ئینگلیزی. بۆ ماوەی زیاتر لە ھەشت ساڵ کاری لەگەڵ بی‌بی‌سیدا کردووە. لە ٢٠١٣دا، خەڵاتکرا بە جێیەک لە سەنتەری بەریتانی وەرگێڕانی ئەدەبی. جۆشوا کیتینگی وێبسایتی سلەیت ووتارێکی نووسی دەربارەی کتێبەکە، بە گشتی جەختی لەسەر وەرگێڕانی کتێبە کوردییەکان بۆ سەر زمانی ئینگلیزی دەکردەوە. لە ٥ی سێپتەمبەردا، سەرھەنگ ھەرس ووتارێکی ھەواڵی لە ئێن ئاڕ تیی ئینگلیزی بڵاوکردەوە (دواتریش بڵاوکرایەوەیە لە ئی-کورد دەیڵی وە بوونە سەرچاوەی دوو ڕاپۆرتی دیکە کە پێکھاتبوون لە چاوپێکەوتن لەگەڵ ھەردوو بەختیار عەلی و کەریم عەبدولڕەحمان.
سەرچاوەکان
پۆل:کتێبەکانی بەختیار عەلی پۆل:ڕۆمانە کوردییەکان پۆل:چاندی کوردی پۆل:ڕۆمانەکانی ٢٠٠٨
دەلھی
300px|وێنۆک|چەپ|ھەندێک لە شوێنە سەرێنجڕاکێشەرەکانی دێھلی یان دەلھی ناوەندی ناوچەیەکی فیدراڵ لە وڵاتی ھیندستانە. ئەم ناوچەیە شاری نیو دەلھی لەخۆ دەگرێتەوە و ژمارەی دانیشتوانەکەی ٢٢٫٢ میلیۆن کەسە.
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکانی ھیندستان پۆل:پایتەختەکانی ئاسیا پۆل:شار و شارۆچکەکانی ھیندستان
لیسپ
لیسپ (بە ئینگلیزی بە گشتی بە پیتی گەورە LISP) بریتییە لە خێزانێک لە زمانی پرۆگرامکردنی کۆمپیوتەر، بە مێژوویەکی درێژ ھەروەھا شێوازێکی تایبەتمەند، بە تەواوی کەوانەدار و ڕێنوسێکی پێشگری پۆڵەندی. یەکەمجار لە ١٩٥٨دا داڕێژرا لەلایەن جۆن مەککارتییەوە، دوەم کۆنترین زمانی پرۆگرامکردنە کە ھێشتا بە بڵاوی بەکاردێ، لە دوای زمانی فۆرترانەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:داھێنانە ئەمریکییەکان پۆل:زمانە فرمانییەکان پۆل:زمانە بەرنامەسازییەکان
بەنگلادێش لە ئۆڵۆمپیاد
بەنگلادیش لە ساڵی ١٩٨٤ بۆ یەکەمجار بەشداری ئۆڵۆمپیادی کرد پاش ئەوەی سەربەخۆی بەدەستھێنا، لەو کاتەوە بەشداری سەرجەم خولەکانی ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە. بەنگلادیش پێشتر لە ساڵی ١٩٤٧ وەک بەشێک لە ھیندستان و ساڵی ١٩٧٢ وەک بەشێک لە تیمی پاکستان بەشداری ئۆڵۆمپیادی ھاوینە کردووە، ھیچ کاتێک بەشداری ئۆڵۆمپیادی زستانەی نەکردووە. ئەم وڵاتە خاوەنی ھیچ مەدالیایەکی ئۆڵۆمپیاد نییە. بەنگلادیش کە ژمارەی دانیشتووانەکەی نزیکەی ١٧٠ ملیۆن کەسە، ئەمەش یەکێکە لەو وڵاتانەی کە خاوەنی زۆرترین ژمارەی دانیشتووەکە ھەرگیز مەدالیای ئۆڵۆمپیادی بەدەست نەھێناوە.
سەرچاوەکان
ئۆڵۆمپیاد
ئانی ئێرنۆ
ئانی ئێرنۆ نووسەر و مامۆستای زانکۆی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.ئانی براوەی خەڵاتی نۆبێل لە وێژە ٢٠٢٢ بوو. بەرامبەر بەو "بوێری و هەستیارییەی نیشانیداوە لە ئاشکراکردنی رەگ و نامۆبوون و سنووردارکردنی بەکۆمەڵی یادەوەری کەسیی".
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی پۆل:زیندووان پۆل:نووسەرانی ژنی فەڕەنسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٠ پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی فەڕەنسی پۆل:سۆسیالیستە فەڕەنسییەکان پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی وێژە پۆل:ژنانی براوەی خەڵاتی نۆبێل
ڕیخۆڵەکوێرەسۆ
وێنۆک
ڕیخۆڵەکوێرەسۆ بریتییە لە ھەوکردنی ئەندامی ڕیخۆڵەکوێرەی مرۆڤ کە پێویستە زوو بە نەشتەرگەری ئەو ئەندامە لاببرێت. ھەوکردنی ڕیخۆڵە کوێرە ئازارێکی لەپڕی زۆر توندی ھەیە لە بەشی ڕاستی خوارەوەی ورگدا.
ھۆکار
وا بڕوایە ڕیخۆڵەکوێرەسۆ بەھۆی گیرانی بۆری ڕیخۆڵەکوێرە بۆ ڕیخۆڵەئەستوورەوە ڕوودەدات، ئەویش بەھۆی دروستبوونی مادەی چڵمین و ڕەقبوونیەوە کە لە ڕیخۆڵەئەستوورەوە دەگەڕێتەوە بۆ ڕیخۆڵەکوێرە و بۆرییەکە دەگرێت و دەبێتە ھۆی پڕبوونی ڕیخۆڵەکوێرە بە مادەی چڵمین و ھەڵئاوسانی، ئەمیش دەبێتێتە ھۆی زیادبوونی فشار لەسەر دیوار و بۆشایی ڕیخۆڵە کوێرە، لە ئەنجامدا دەبێتە ھۆی کڵۆتبوون و داخرانی بۆرییە بچوکەکانی خوێن و مەیاندنی لیمف. ڕیخۆڵەکوێرە چیتر خوێنی پێ ناگات و پاش ماوەیەک دەمرێت. بەکتریا لە ناو دیوارەکانی ڕیخۆڵەکوێرەوە دێنە دەر و دیواری ڕیخۆڵەکوێرە داگیردەکەن. دەورەبەر و ناو ڕیخۆڵەکوێرە کێم و جەراعەت دروست دەکەن. سەرەنجام ڕیخۆڵەکوێرە دەتەقێت و دەبێتە ھۆی ھەوکردنی پەردەی بۆشاییی سک کە دەبێتە ھۆی سەپتسمیمیا یان مردن.
چارەسەر
چارەسەرکردنی ڕیخۆڵەکوێرەسۆ بە لابردنی ڕیخۆڵەکوێرە دەبێت بە ڕێگای نەشتەرگەری.
پۆل:نەشتەرگەریی گشتی پۆل:ھەوکردن پۆل:ھەوکردنەکان
٧٩٩ (ژمارە)
٧٩٩ (حەوت سەد و نەوەد و نۆ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٨ و ٨٠٠.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ئاوازی دەنگی تەواو ٣
ئاوازی دەنگی تەواو ٣ فیلمێکی کۆمیدی مۆسیقی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٧ لە دەرھێنانی تریش سی و نووسینی کای کانۆن و مایک وایت. درێژەی فیلمی ئاوازی دەنگی تەواو ٢م و سێیەم و کۆتا قۆناغی زنجیرەی ئاوازی دەنگی تەواوەەە، فیلمەکە ئانا کێندریک، ڕیبێل ویلسۆن، ھایلی ستاینفێڵد، بریتانی سنۆ، ئانا کامپ، ھانا مای لی، ئیستەر دین، کریسی فیت، ئەلێکسیس بەشدارن کناپ، کێلی جاکل، شێلی ڕێگنەر، جۆن مایکل ھیگینز و ئەلیزابێس بانکز ھەموویان ڕۆڵی خۆیان لە فیلمەکانی پێشوو دووبارە دەکەنەوە، ھەروەھا جۆن لیسگۆ و دیجیی خالد و ڕوبی ڕۆز و مات لانتەر و گای بێرنێت لەگەڵیاندا بەشدارن. فیلمەکە دوای خێزانی بێلا دێت کە ئێستا کۆلێژیان تەواو کردووە، کە یەکتریان بینیوە بۆ یەک نمایشی کۆتایی پێکەوە لە کاتی گەشتێکی دەرەوەی وڵاتی یو ئێس ئۆدا. وێنەگرتنی سەرەکی فیلمەکە لە کانونی دووەمی ساڵی ٢٠١٧ لە شاری ئەتڵانتا لە ویلایەتی جۆرجیا دەستی پێکرد و لە مانگی نیسانی ٢٠١٧ کۆتایی ھات، فیلمەکە لە ٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ لە ئەمریکا نمایشکرا و لەلایەن ڕەخنەگرانەوە پێداچوونەوەی جیاوازی لێکرا و داھاتەکەی لە سەرانسەری جیھاندا ١٨٥ ملیۆن دۆلار بوو لە بەرامبەر بودجەی ٤٥ ملیۆن دۆلار بووە دووەم فیلمی کۆمیدی مۆسیقی لە ھەموو سەردەمێکدا کە داھاتی زۆری بەدەستھێناوە، لە دوای فیلمی پێش خۆیەوە.
چیرۆک
دوای دوو ساڵ لە پێشبڕکێی کۆتایی، خێزانی بێلا لە زانکۆی باردن دەرچوون، بەڵام ھەموویان ڕقیان لە کارەکانیانە. وە بۆ ئەوەی دۆخەکە خراپتر بێت، پەیوەندییەکەی بێکا و جێسی لە نێوان فیلمی دووەم و سێیەمدا کۆتایی ھات و پەیوەندی ئیمی و بامپەریش زۆر نەخایاند. بێکا، ئیمی، کلۆی، ئۆبری، لیلی، ستایسی، سینتیا ڕۆز، فلۆرێنسیا، جێسیکا و ئاشلی زۆر دڵخۆشن کاتێک ئێمیلی کە ئێستا پلە باڵا و سەرکردەی باردن بێلای ئێستایە، بانگھێشتیان دەکات بۆ بۆنەیەک. بە گەیشتن بە کۆبوونەوەکە، دەزانن کە ئێمیلی بە سادەیی بانگھێشتی کردوون بۆ بینینی بێلا نوێیەکان نەک گۆرانی بڵێن. دواتر خێزانی بێلا لە باڕێکدا کۆدەبنەوە و بێھیوا دەبن و دەریدەبڕن کە چەندە بیری یەکتر دەکەن. ئابری ڕازییان دەکات کە بەشداری گەشتێکی یو ئێس ئۆ بکەن، بەو ھیوایەی باوکی بیبینێت.
ئیمیلی جێگەی ستایسی پڕدەکاتەوە کە دووگیانە بە منداڵێکی ھەشت مانگە. بێلاکان لە بنکەیەک لە شاری ڕۆتا لە ئیسپانیا دەنیشنەوە، سەربازانی پەیوەندیدار شیکاگۆ و زیکی پێشوازییان لێدەکەن. ھەروەھا سێ گرووپەکەی دیکەش دەناسن، لەنێویاندا کوارتێتی مێینەی ڕۆحی خراپ (ئێڤەرمۆست). ئەوانی تر ئامێری مۆسیقا بەکاردەھێنن، ئەمەش وا دەکات خێزانی بێلا ھەست بە وازھێنان بکەن. کلۆی دەست دەکات بە کەوتنە داوی خۆشەویستی بۆ شیکاگۆ. ئیمی قەڵەو دەزانێت کە فێرگس، باوکە دوورکەوتووەکەی (ھەروەھا ئاغای تاوانە نێودەوڵەتییە بێبەزەییەکان) لە ھۆتێلەکەیان دۆزیویەتیەوە. خێزانی بێلا بانگھێشت دەکرێن بۆ ئاھەنگێک لە خانووی دیجەی خالد، لە کاتێکدا ئیمی بانگھێشت دەکرێت بۆ پاڵەوانێتی پۆکەر. پاڵەوانێتییەکە فێڵێکی فێرگوس بوو، کە سواڵ دەکات بۆ ئەوەی لە ژیانی ئیمیدا بێت، ئەمەش دوای ئەوەی پێی وایە ئەو گۆڕاوە، ڕازی دەبێت.
بێکا ھاوڕێیەتی لەگەڵ تیۆ بەرھەمھێنەری مۆسیقای دیجی خالد پەرەپێدەدات، کە سەرسام دەبێت کاتێک بە ئاسانی تێکەڵەیەک لە گۆرانییەکانی خۆی لەسەر ئامێرەکانی مۆنتاژکردنی خالد بەرھەم دەھێنێت. چەند ساتێک دواتر ئاھەنگەکە دەکەوێتە ناو ئاژاوەیەکەوە کاتێک ئاوبری بە ھەڵە ئاگر دەکاتەوە. لە کاتێکدا خێزانی بێلا لە شەرمەزاریدا دەسوڕێنەوە، ستەیسی بە ھەواڵێکەوە پەیوەندی دەکات کە کچەکەی بێلا لەدایک بووە، ئەمەش بەھێزیان دەکات. گەڕانەوە بۆ گەشتەکە، خێزانی بێلا نمایش دەکەن بۆ جەماوەرێکی سەرسام. فێرگس و ئیمی وردە وردە یەکدەگرنەوە، تاوەکو بە ھەڵە ئاشکرای دەکات کە تەنھا ھەوڵی بەدەستھێنانی ئەکاونتەکەی دەدات کە بە بڕی ١٨٠ ملیۆن دۆلاری ئەمریکی لە دەریاوە دروستکراوە و لەلایەن دایکی ئیمیەوە دروستکراوە، ئەمەش وایکردووە ئیمی ئینکاری باوکی بکات. لەم نێوەندەدا دی جەی خالد داوای لە بێکا دەکات بێتە گرووپەکەیەوە بەبێ بێلاکان. بێکا ئەو ئۆفەرە ڕەتدەکاتەوە و دەگەڕێتەوە ژوورەکەی، و بەو گروپە ناڵێت کە داوای لێکرابوو.
بێلاکان (بەبێ بێکا و ئیمی) دەڕفێنرێن و دەبرێنە ناو یەختەکەی فێرگس، وەک ھەوڵێک بۆ دەستکاریکردنی ئیمی. کاتێک ئەو و بێکا ئاگاداری ڕفاندنەکە دەبن، بە دزییەوە دەچنە ناو کەشتییەکەوە. بێکا سەرقاڵی فێرگس دەکات بە سەرکردایەتیکردنی بێلاکان لە سەر کەشتیەکە گۆرانیەک دەڵێن بەناوی "ژەھراوی بەئینگلیزی (toxic)"بۆ ئەوەی سەرقاڵیان بکەن، لە کاتێکدا ئەیمی بۆمبێک دادەنێت و دەیتەقێنێتەوە. خێزانی بێلا لە یەختەکە ھەڵدێن و دواتر فێرگس دەستگیر دەکرێت. دوای ئەوەی بێلاکان لەلایەن سەربازەکانەوە ڕزگار دەکرێن، ئەیمی پێشنیارەکەی دی جەی خالد بۆ بێکا بۆ ئەوانی تر ئاشکرا دەکات. ھانی دەدەن کە ئەو دەرفەتە وەربگرێت، ھاوڕان لەسەر ئەوەی کاتی ئەوە ھاتووە بەردەوام بن لە ژیانیان. دەزانن وەک خێزانێک بە یەکەوە دەمێننەوە. لە کۆتا نمایشی یو ئێس ئۆدا، بێکا بەژدار دەبێت لەگەڵ دی جەی خالد، پاشان بێلاکان دەھێنێتە سەر شانۆ بۆ ئەوەی گۆرانی کۆتایی خۆیان بڵێنەوە – "ئازادی! '٩٠".
گەیڵ و جۆن، بێژەری گشتی کاتێک خێزانی بێلا لە سەرەتادا ڕکابەرییان دەکرد، فیلمێکی دیکۆمێنتاریی بێلایان تۆمارکردووە، تەنھا کاتێک جۆن تێدەگات کە دوا نمایشی خێزانی بێلایان تۆمار نەکردووە، تووشی شۆک دەبن. ئێستا ژیانی خێزانی بێلاکان بەرەو باشتر دەڕوات: ئیمی بانکرۆڵی نوێی خۆی بۆ ڕێزلێنان لە گۆرانیبێژان بە ناوی ئیمی بەکاردەھێنێت؛ ئاوبری وەک ڕاھێنەری لەدایکبوون کاردەکات؛ عەرەبانەی شەربەتی فلۆ دەبێتە براندێکی نێودەوڵەتی؛ کلۆی دەچێتە قوتابخانەی پزیشکی ئاژەڵان؛ سینتیا-ڕۆز ناوی خۆی تۆمار دەکات لە قوتابخانەی فڕینی یو ئێس ئەی ئێف؛ ئیمیلی دەگەڕێتەوە بۆ باردن و بۆ گۆرانی نووسینەکەی؛ لیلی ئاشکرای دەکات کە بێدەنگ بووە چونکە شەیتان گیرۆدەی بووە، بۆمبەکە لێی دەرھێناوە و ناوی ڕاستەقینەی ئیستەرە، و پەیوەندی لەگەڵ دیجیی دراگۆن نوتز دەستپێدەکات؛ ئاوبری پەیوەندی بە باوکیەوە دەکاتەوە؛ کلۆی و شیکاگۆ دەبنە خۆشەویست؛ ئێستا بێکا سەرۆکی تیۆیە.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمی هاوڕێی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە کۆمیدییەکانی ساڵی ٢٠١٧ پۆل:فیلمە هاوڕێییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە پاشکۆ ئەمریکییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی کە لەلایەن کریستوفر لێنێرتزەوە تۆمارکراون پۆل:فیلمەکانی یوونیڤەرساڵ پیکچەرز پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە کۆمیدییە ھاوڕێیەتییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ھاوڕێییە کۆمیدییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە کۆمیدییە مۆسیقییە ئەمریکییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە ئیسپانیا دانراون پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان
٨٠٠ (ژمارە)
٨٠٠ (هەشت سەد یان هەشتسەد) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٩٩ و ٨٠١.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٣٣١
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
عوسمان ھەورامی
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٥ پۆل:خەڵکی پاوە پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی کورد پۆل:گۆرانیبێژانی کورد پۆل:گۆرانیبێژانی ھەورامان
شێرەکان
شێرەکان گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری مەرگەوەڕ، ناوچەی سلیوانا، شارستانی ورمێ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
شێرەکان ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام(سوننە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
گۆڤار ئەنوەر
گۆڤار ئەنوەر ڕەسووڵ، ناسراو بە شێرۆ (١٩٧٨ لە ھەولێر، عێراق – ٢٠ی ئابی ٢٠٢٢ لە ھەولێر) ئەکتەر و شانۆکارێکی کۆمێدیی کورد بوو. لە ناوەڕاستی نەوەدەکانی سەدەی ڕابردوو دەستی بە کاری ھونەری کردووە و تاوەکوو دوا ساتەکانی ژیانی لە نواندن لە بواری ھونەری کۆمێدیا بەردەوام بوو. یەکێک بوو لە ئەکتەرە دیارەکانی بەرنامەی بەزمی بەزم، کە بە شێوەی شانۆگەری لە شاری ھەولێر پێشکەش دەکرا. لە ڕەمەزانی ٢٠٢٠، لەگەڵ ئەیام ئەکرەم، لە ڕادیۆی ڕووداو بەرنامەیەکی کۆمێدیا و تەنزئامێزیان بە ناوی «١٩ پێکەنین»ەوە پێشکەش کرد کە کاتی بڵاوبوونەوەی یەکەم شەپۆلی سەختی کۆڤید ١٩ بوو. ئەو بەرنامە دەنگدانەوەیەکی زۆری لە کوردستان و لە نێو کوردانی تاراوگەشدا ھەبوو و ھاونیشتمانییان لە دەرەوە و ناوخۆی کوردستاندا پەیوەندییان پێیانەوە دەکرد.
ژیانی تایبەتی
گۆڤار لە ١٩٧٨ لە گەڕەکی کورانی شاری ھەولێر لەدایک بووە. فەرمانبەر بوو لە وەزارەتی ڕۆشنبیریی بەڕێوەبەرایەتیی ھونەری شانۆ. لە ٢٠٠٧، لەگەڵ حەنان ھاوسەرگیریی کردووە و دوو کچ و کوڕێکی بە ناوەکانی «بارڤین، دووڤیان و وارڤین‌» ھەیە.
ژیانی ھونەری
لە ١٩٩٣، لە قوتابخانەی خەلەکان بە شانۆگەریی دکتۆر نەخۆشم کە لە نووسین و دەرھێنانی خۆی بوو و، ڕۆڵیشی تێدا بینیوە، دەستی بە کاری ھونەری کردووە. پاشان ھەر لە ئامادەکردن و دەرھێنانی خۆی، شانۆگەریی جەوھەر سەلیم سەرمایەداری نمایش کردووە و ڕۆڵیشی تێدا بینیوە. بۆ یەکەم جاریش لە ساڵی ١٩٩٧ بەشداریی کورتەفیلمێکی کردووە بە ناوی منم دکتۆر. گۆڤار بەشداریی لە ٥ فیلمی سکرین، ٢ کورتەفیلم، فیلمێکی سینەمایی درێژ، ١٧ شانۆ و، ١٩ درامادا کردووە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەکتەرە پیاوە کوردەکان پۆل:خەڵکی ھەولێر پۆل:شانۆکارانی خەڵکی ھەولێر پۆل:شانۆکارانی کورد پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨ پۆل:مردووانی ٢٠٢٢
سرووشت
سرووشت یان خوەزا لە بەرینترین مانادا، ھاوسەنگە لەگەڵ جیھانی فیزیکی یان جیھانی ماددیدا. وشەی «سروشت» ئاماژە دەکات بە دیاردەکانی جیھانی فیزیکی و ھەروەھا ژیان بەگشتی. سروشت لە باری ئەندازەوە لە ژێرئەتۆمی ھەتا گەردوونی دەگرێتەوە.
سەرچاوەکان
* پۆل:زانستی ژینگەیی پۆل:بابەتە سەرەکییەکان
بڕیارنامەی ٩٣٤ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٩٣٤ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٣٠ی حوزەیرانی ١٩٩٤دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ ئەبخازیا، گورجستان. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٣٩٨‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پەراوێز
پۆل:کێشەی ئەبخازیا و گورجستان پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:ئەبخازیا لە ١٩٩٤ پۆل:گورجستان لە ١٩٩٤ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئەبخازیا پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ گورجستان
یادپەیکەر
thumb|left|200px|بینای [[تاج مەحەل لە ھێندستان، کە بە فەرمانی ئیمپراتۆری موگال، شاھ جەھان، وەکوو ئارامگەیەک بۆ خێزانەکەی، ئەرجومەند بانوو بێگۆم دروست کراوە.]] thumb|200px|left|[[بورجی ئیفێل بەناوترین یادپەیکەری فەرەنسەیە کە لە شاری پاریس دروستکراوە.]]
یادپەیکەر (monument) بریتیە لە پێکھاتەیەک کە یان ئاشکرا بۆ وەبیرھێنانەوەی کەس یان ڕووداوێکی گرینگ دروست دەکرێت، یان بە ھۆی ڕووداوەکانی پێشوو لای گرووپێک بایەخ پەیدا دەکات و مەردم وەکوو یادەوەریی ڕووداوەکانی پێشوو چاوی لێ دەکەن. زۆرجار یادپەیکەرەکان بۆ جوانترکردن و ڕازاندنەوەی دیمەنی شارەکان یان شوێنەکان بە کار دەھێنرێن.
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیسی
پۆل:یادپەیکەرەکان
مات دەیمن
ماتیو پەیج «مات» دەیمن (بە ئینگلیزی: Matt Damon) (لەدایکبووی ٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٠) ئەکتەرێکی بەرھەمھێنەر و نووسەری ئەمریکییە. دەیمن ناوبانگێکی بەرچاوی بەدەستھێنا کاتێ لەگەڵ ھاوڕێی منداڵی خۆی بێن ئەفلێک ھەستان بەنووسینی سیناریۆ فیلمی (Good Will Hunting) کە دواتر توانیشیان خەڵاتێکی ئۆسکار بە ھاوبەشی ببەنەوە، جگە لەوەش دەیمن ڕۆڵی سەرەکیشی دەگێڕا لە فیلمەکە. دەیمن ناوی لە لیستی دەوڵەمەندترین ٤٠ ئەکتەر دونیادا ھەیە. ھەروەھا توانیویەتی خەڵاتێکی ئۆسکار و گۆڵدن گڵۆبیش بباتەوە. لە ساڵی ٢٠٠٧ دەیمن وەک قۆزترین پیاوی زیندوو دەستنیشانکرا لەلایەن گۆڤاری (پیوپڵ)ی ئەمەریکییەوە. دەیمن لە ساڵی ٢٠١٥ لە فیلمی مەریخییەکەدا ڕۆلێ بینی کە بەیەکێک لەسەرکەوتووترین فیلمەکانی ٢٠١٥ دادەنرێت. جگە لەمانەش دەیمن لە ساڵی ٢٠١٦ بۆ چوارەمیش جار ڕۆڵی جەیسن بۆرن دەبینێتەوە لە بەشی پێنچەمی فیلمەکانی بۆرن.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠ پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز سکۆتلاندی پۆل:زیندووان پۆل:سیناریۆنووسە کوڕە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی پۆل:چاکەکارانی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:دەرچووانی زانکۆی ھارڤارد پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی پۆل:خێرخوازە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
دراوی پیسبوو
توێژینەوە دەری دەخات کە ڕێژەیەکی زۆری کاغەزی دراو پاشماوەی کۆکاینی لەسەرە. لەگەڵ ڕێژەیەکی کەمتری دراوی پیسبوو بە مادەی هۆشبەری وەک هێرۆین، مۆرفین یاخود ڤایرۆسی جگەر. ئەم پیسبوونەش زیاتر بەهۆی ئاڵوگۆڕی دراو لەنێوان بەکارهێنەرانی مادەی هۆشبەر یاخود هەڵمژینی کۆکاین بەهۆی لوولکردنی کاغەزی دراوەوە دەبێت. وە پێچانەوە و تێکەڵکردنی دراو لەلای بانکەکان و هاوڵاتیان دەبێتە هۆی زیاتر گواستنەوەی ماددەی هۆشبەر، بەکتریا و ڤایرۆس. کاغەزی دراو دەشێت ببێتە هۆی گواستنەوەی بەکتریا لەجۆری ستافیلۆکۆکەس ئۆریۆس یان نیومۆنیا بەڵام خۆشبەختانە کۆکاین لە دراوەکان نابێتەوە. سەرەڕای ئەوەش ڕێژەکەی هێندە کەمە کە هیچ زیانێکی تەندرووستی نییە.
لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
لە توێژینەوەیەک کە لە گۆڤارێکی زانستی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا دەرچووە، دەرکەوتووە کە ٪٩٢ی دۆلاری ئەمریکی پیسبووە بە پاشماوەی کۆکاین. دراوەکان لە نێوان ٠.٠١ - ٩٩٢.٧٢ مایکرۆگرام پیسبوون بە مادەی کۆکاین. هێرۆینیش لە نێوان ٠.٠٣ - ١٦٨.٥ مایکرۆگرام لەسەر دراوەکان دۆزراونەتەوە. لە توێژینەوەیەکی تر لە چیکاگۆ دەرکەوتووە کە لە هەر پێنج کاغەزی دۆلارێک، چواریان پاشماوەی کۆکاینی لەسەر بووە. توێژینەوەی تریش لە شارەکانی تر هەمان ئەنجامیان دەرخستووە. وە ئەوەشیان دەرخستووە کە ئەگەر چی ئەو دراوە پیسبووانە بە کۆکاین بە دەستەوە بگریت ئەوە هیچ پاشماوەیەکی کۆکاین بە دەستەوە جێ نامێنێ. مادەی کۆکاین دەنووسێت بە ڕەنگی سەوزەی سەر دراوەکانەوە و بە هیچ شێوەیەک لێنابێتەوە.
لە شانشینی یەکگرتوو
٪٨٠ی دراوی بریتانیا ئەو جۆرە ماددانەی لەسەر بووە. توێژینەوەیەکی تر لە ساڵی ١٩٩٩ دەریخستووە کە ڕێژەیەکی زۆر لەوە زیاتر دراوی پیسبوو هەیە بەوەی کە ٥٠٠ دانە لەو کاغەزی دراوانەی پشکنراون، تەنها ٤ دانەیان پیسبوو نەبوون.
لە وڵاتانی تر
پیسبوونی دراو وای لە هەندێ وڵاتی وەکو ئۆسترالیا کردووە کە دراوی پلاستیکی چاپ بکات لە ساڵی ١٩٨٨. ئەم جۆرە دراوانە نابنە هۆی کۆبوونەوەی پاشماوەی مادەی هۆشبەر. ئێستا وڵاتانی ئۆسترالیا، ئیسرائیل، مالیزیا، مەکسیک، ڕۆمانیا دراوی پۆلیمەری درووست دەکەن.
پۆل:دراو پۆل:تاوان پۆل:ئەفسانە شارییەکان
ژان ماری گوستاڤ لۆکلێزیۆ
ژان ماری گوستاڤ لۆکلێزیۆ ڕۆماننووس و وتارنووسێکی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.