cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ئوزان مەلەک
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
شەمەندەفەری بێکۆتایی
شەمەندەفەری بێکۆتایی زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنیی ئەنیمەیشنی ئەمریکییە لە لایەن ئۆون دێنیس دروست کراوە، کە پێشتر نووسەر و وێناکاری نمایشی ئاسایی بووە. ھەتا ٢٠٢٢، چوار وەرز و زنجیرەیەک ئەڵقەی کورتی لێ پەخش کراوە.
ئەڵقەی تاقیکردنەوەییی زنجیرەکە لە لایەن کارتوون نێتوۆرک لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠١٦ بڵاو کرایەوە، پێش ئەوەی بەھۆی ئەو پێشوازییە ئەرێنییەی کە لێی کرا، کورتەزنجیرەیەکی تەواوی لێ دروست بکرێت کە بۆ یەکەم جار لە ٥ی ئابی ٢٠١٩ لە کارتوون نێتوۆرک پەخش کرا، دوای کۆتاییھاتنی وەرزی یەکەم، کارتوون نێتوۆرک ڕای گەیاند کە زنجیرەکە وەک زنجیرەیەکی ئەنتۆلۆژی بەردەوام دەبێت. وەرزی دووەم بۆ یەکەم جار لە ٦ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠ لە کارتوون نێتوۆرک پەخش کرا. وەرزی سێیەم لە ١٣ی ئابی ٢٠٢٠ لە ئێچ بی ئۆ ماکس دەستی پێ کرد و دە ئەڵقەی لە ماوەی سێ ھەفتەدا پەخش کرا، و تەواوی وەرزی چوارەم لە ١٥ی نیسانی ٢٠٢١ بڵاو کرایەوە.
ڕووداوەکانی زنجیرەکە لەسەر شەمەندەفەرێکی زەبەلاح، پڕنھێنی و بەڕواڵەت بێکۆتا ڕوو دەدات کە بەنێو دیمەنێکی بێبەردا دەڕوات، گالیسکەکانی چەندین ژینگەی سەیروسەمەرە، خەیاڵیی بێھاوتا و مەحاڵیان تێدایە. سەرنشینانی شەمەندەفەرەکە بە تەواوکردنی ئەو ئاستەنگییانەی کە یارمەتیی چارەسەرکردنی دەروونبرینداری و کێشە سۆزدارییەکانیان دەدات لە گالیسکەیەکەوە بۆ گالیسکەیەکی تر دەڕۆن. ھەموو وەرزێکی شەمەندەفەری بێکۆتایی (کە بە «کتێب» ناو دەبرێت، ھەریەکەیان ژێرنووسی جیاوازی خۆیان ھەیە) شوێنی چیرۆک و دەستەی کەسایەتیی خۆی دەکەوێت، ھەرچەندە ھەندێک کەسایەتی لە چەندین وەرزدا دەردەکەون.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:شەمەندەفەرە خەیاڵییەکان پۆل:شەمەندەفەری بێکۆتایی پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە پشیلەکان پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە ڕۆبۆتەکان پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنەکان سەبارەت بە کیسەڵەکان پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی سەگەکان پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان کە لە ساڵی ٢٠١٩ داندراون پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان کە لە ساڵی ٢٠٢٠ داندراون
ئانتۆنۆڤۆ ئان ٢٢٥
وێنۆک|ئانتۆنۆڤ ئان ٢٢٥ ئانتۆنۆڤۆ ئان-٢٢٥ (بە ئۆکرانی Антонов Ан-225 Мрія ) فڕۆکەیەکی بارهەڵگری ئۆکرانیبوو کە بە گەورەترین فڕۆکەی بار هەڵگر دادەنرێت لە جیهاندا. ئانتۆنۆڤۆ ئان-٢٢٥ لە ساڵی ١٩٨٠ لەلایەن کۆمپانیای ئانتۆنۆڤۆ لە سۆڤێتی ئۆکرانیا دیزاینکرا بە پشت بەستن بە پەرەپێدانی نەوەی پێش خۆی ئان-١٢٤. ئەم فڕۆکەیە هەرچەندە داواکاری زۆر لەسەربوو بەڵام توانرا تەنها یەک نموونەی لێ درووست بکرێت هەرچەندە دانەیەکی تریشی لێ دروستکرا بەڵام نەگەیشت بە قۆناغی کۆتایی بەرهەمهێنان. ئانتۆنۆڤۆ ئان-٢٢٥ دوای کارکردنی بە سەرکەوتوویی بۆ ماوەی هەشت ساڵ لە بواری سەربازی، خانەنشین کرا و لە گۆڕستاڕستانی فرۆکەکان ڕاگیرا، دواتر نۆژەنکرایەوە و خرایەوە سەر خزمەتگووزاری کارگۆی بازڕگانی تایبەت بە گواستنەوەی کەلوپەلە زەبەلاحەکان لەسەر ‌هێڵی ئاسمانی ئانتۆنۆڤۆ. ئەم فڕۆکەیە خاوەنی ٦ بزوێنر و ٣٢ تایەی نیشتنەوەیە. ئان-٢٢٥ بەهۆی گەورەیەکەیەوە چەندین تۆماری تۆمارکردوە لەسەرئاستی جیهان لەوانە؛ بە قوورسترین فڕۆکە دادەنرێت کە تا ئێستا دروست کرابێت، پانی باڵەکانی پانترین دووری هەیە، توانای هەڵگرتنی ٦٤٠ تۆنی باری هەبوو.
لە 24ی شوباتی 2022 لەکاتی ھێرشی ڕووسیا بۆ سەر ئوکراینا ،ئانتۆنۆڤۆ ئان-٢٢٥ تێکشکێنرادرا کاتێک هێزەکانی ڕووسیا بۆردوومانی فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی هۆستۆمێلیان کرد.
مێژوو
ئانتۆنۆڤۆ ئان-٢٢٥ بۆیەکەمجار لە ٢١ کانوونی یەکەمی ساڵی ١٩٨٨ فڕی بە ئاسماندا، لە ساڵی ١٩٨٩ لە پێشانگای ئاسمانی پاریس ناسێندرا دواتر لەلایەن پرۆگرامی گەردوونی سۆڤێت خرایە سەر خزمەتگوزاری بۆ بارکردنی بوران Buran ، لەگەڵ نەمانی یەکێتی سۆڤێتی پێشوو ئەم فرۆکەیە بەبێ مەبەست لە خزمەتگووزاری دوورکەوتەوە. دواتر ئەم فرۆکەیە لە بزوێنەرەکانی هەندێک نوێ کاری بۆکرا و تایبەتکرا بە فڕۆکەی کارگۆ بۆ بارکردن لە ژێر ناوی هێلی ئاسمانی ئانتۆنۆڤۆ کە تایبەت کرابوو بە گواستنەوەی ئەو کەلوو پەلە قورس و گەورانەی کە گواستنەوەیان ئاسان نەبوو بە فڕۆکە. لە بەرواری ٢٤ی شوباتی ٢٠٢٢ لە جەنگی ڕووسیا و ئوکراینا دا ئەو هەواڵە پشتڕاستکرایەوە کە ئەم فڕۆکەیە تێکشکاوە لەکاتی بۆمب بارانکردنی فرۆکەخانەی هۆستۆمێل کە ئەو فڕۆکەخانەیە بارەگای سەرەکی ئەم فڕۆکەیەبوو.
سەرچاوە
پۆل:ڕووداوەکانی شوباتی ٢٠٢٢ لە ئوکراینا
قوتابخانەی پزیشکی
قوتابخانەی پزیشکی شوێنێکە تێیدا قوتابییان پزیشکی دەخوێنن، و پێگە و بڕوانامەی پزیشکی دەبەخشرێت بە خوێندکارانی پزیشکی. وەکوو بەکالۆریۆس لە پزیشکی، لە نەشتەرگەری (MBBS, MBChB, MBBCh, BMBS)، ماستەر لە پزیشکی (MM, MMed)، دکتۆرا لە پزیشکی (M.D)، زۆربەی قوتابخانە پزیشکییەکان بڕوانامەیەکی تر دەبەخشن وەکوو، دکتۆرا لە فەلسەفە (Ph.D)، بڕوانامەی ماستەر (M.Sc.).
قوتابخانە پزیشکییەکان دەتوانن لێکۆڵینەوە پزیشکییەکانیش لەخۆ بگرن و نەخۆشخانەکان وەک شوێنی فێربوون بەڕێوەببەن.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جۆرەکانی قوتابخانە پۆل:قوتابخانە پزیشکییەکان
پێتێری ئۆرپۆ
ئانتی پێتێری ئۆرپۆ (لەدایکبووی ٣ی تشرینی دووەمی ١٩٦٩) سیاسەتمەدار و ئەندامی پەرلەمانی فینلاندییە، پێشتر لە ساڵی ٢٠١٧ تا ٢٠١٩ جێگری سەرۆکی حکوومەتی فینلاند و لە ٢٠١٦ تا ٢٠١٩ وەزیری دارایی و لە ٢٠١٤ تا ٢٠١٥ وەزیری کشتوکاڵ و دارستان و لە ٢٠١٥ تا ٢٠١٦ وەزیری ناوخۆی فینلاند کاری کردووە لە ٢ی نیسانی ٢٠٢٣، پارتی ھاوپەیمانیی نیشتمانیی ڕاستڕۆی فینلاند لە ھەڵبژاردنی پەرلەمانی فینلاند لە ساڵی ٢٠٢٣ بە کۆکردنەوەی ٤٨ کورسی سەرکەوتنی بەدەستھێنا، ئۆرپۆ زیاتر لە ١٧ ھەزار دەنگی لە قەزاکەی خۆیدا بەدەستھێنا. بڕیارە ئۆرپۆ وەک دانوستانکاری سەرەکی پێکھێنانی حکوومەت و کاندیدی سەرۆک وەزیران دەستنیشان بکرێت کاتێک پەرلەمانی نوێ و سەرۆک کۆمار دوای ماوەیەکی کەم لە ھەڵبژاردنەکان کۆدەبنەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٩
بانلەکان
بانلەکان گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری زەردەڵان، ناوچەی جەزمان، شارستانی ھلێران، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. .
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ھلێران ھلێران ھلێران پۆل:گوندەکانی شارستانی ھلێران پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
مۆزەخانەی ھونەری ئیسلامی لە غازنە
مۆزەخانەی هونەر ئیسلامی لە غازنە مۆزەخانەیەکی دەکەوێتە شارۆچکەی ڕاودای، شاری غەزنی لە ئەفغانستان. مۆزەخانەکە بۆ یەکەم جار لە لایەن دەستەی شوێنەواری ئیتاڵییەوە لە ساڵی ١٩٦٦ لەسەر شوێنی مەنزلگای عەبدولرەزاق کرایەوە، کە لە سەدەی ١٦ نوێکراوەتەوە بۆ نمایشکردنی دەستکردی سەردەمی ئیسلام.
لەکاتی شەڕی ئەفغانستان-سۆڤییەت، کارەکانی مۆزەخانەکە بۆماوەیەک ڕاگیران و بەشێک لە شوێنەوارەکان زیانیان بەرکەوت. لە ساڵانی ٢٠٠٤ بۆ ٢٠٠٧ مۆزەخانەکە نۆژەنکرایەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی ئەفغانستان
کیم جین-کیو (ئەکتەر)
کیم جین کیو (لەدایکبووی ١٦ی نیسانی ١٩٢٢ تا ١٨ی حوزەیرانی ١٩٩٨) ئەکتەر، دەرھێنەری فیلم، بەرھەمھێنەری فیلمی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین ئەکتەر لە وەرگرتنی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٢ پۆل:مردووانی ١٩٩٨ پۆل:دەرھێنەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلم لە ئاسیا پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە تەلەڤیزیۆن
سەرۆکی ئەرژەنیتن
سەرۆکی ئەرژەنیتن بە فەرمی بە سەرۆکی نەتەوەی ئەرژەنیتن ناسراوە، ھەم سەرۆکی دەوڵەتە و ھەم سەرۆکی حکوومەتی ئەرژەنیتنە. بەپێی دەستووری نیشتمانی سەرۆکی جێبەجێکاری حکوومەتی فیدراڵی و فەرماندەی گشتی ھێزە چەکدارەکانە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی ئارجەنتین پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی پۆرتووگالی پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ئیسپانی
بارون
بارون گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی قەڵاشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
بارون ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (شیعە)ن.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ماریا داس نیڤیس
ماریا داس نیڤیس (Maria das Neves؛ لە دایکبووی ١٩٥٨) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی ساوتۆمێ و پرینسیپییە. ئەو لە ماوەی ٧ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٢ تاوەکوو ١٨ی ئەیلوولی ٢٠٠٤، بووە ١١ەمی سەرۆک وەزیرانی وڵاتی ساوتۆمێ و پرینسیپی. ئەو یەکەمین ژنە لە وڵاتەکەیدا ئەو پۆستە وەربگرێت.
ماریا ئەندامە لە ئەنجومەنی ژنانی سەرکردەی جیهان، کە دامەزراوەیەکە بۆ کۆکردنەوەی ئەو ژنانەی لە پلەی سەرۆکی وڵات و سەرۆک وەزیرانی وڵاتانی جیهان بوون.
دارەبەن، دۆڵەڕووت
دارەبەن گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
ماریا داس نیڤیس
سەرچاوەکان
پۆل:ژنە سیاسەتمەدارەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٨ پۆل:ژنە سیاسەتوانەکانی سەدەی ٢١ەم
دارەبەن، دۆڵەڕووت
جوگرافیا
دارەبەن لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی مەلاداود و لە باشوور لەگەڵ شاری سلێمانی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھەراسان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی خێوەتە (ڕوونکردنەوە).
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
مەولانا عەبدولعەزیز مەلازادە
مەولانا عەبدولعەزیز مەڵازادە (لەدایکبووی ١٩١٦ - مردووی ١٩٨٧ لە مەشھەد) کەسایەتی دیاری سوننە بوو لە ئێران، ئەندامی کۆمەڵەی شارەزایانی دەستوور بوو، ھەروەھا برای عەبدولڕەحیم مەلازادە بوو بەڕێوەبەری کەناڵی تەوحید. مەولانا عەبدولحەمیدیش زاوای بوو.
مەرگ
مەولانا لە سێیەمین ڕۆژی مانگی ١٢ی ١٩١٦ لە گوندی دپکۆر لە ناوچەی ناوەندیی سەرباز لە باشووری ڕۆژھەڵاتی پارێزگای سیستان و بەلۆچستان لە دایک بووە. لە ڕۆژانی کۆتایی ژیانیدا بۆ دیالیز لە مەشھەد دا ژیانی بەسەر برد و لە ١٢ی ئابی ١٩٨٧ لە ھەمان شار کۆچی دوایی کرد. کوڕی گەورەشی بە ناوی عەبدولمەلێک مەڵازادە ساڵی ١٩٩٥ لە پاکستان تیرۆر کرا.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٦ پۆل:مردووانی ١٩٨٧ پۆل:بەلۆچ
بۆھیمییا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٨
بۆھیمییا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٨ بوو کە لە ٢٧ی نیسان تا ٣١ی تشرینی یەکەمی ١٩٠٨ لە لەندەن لە ئینگلتەرا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٨
دانجۆنگی جۆسۆن
وێنۆک دانجۆنگی جۆسۆن (لەدایکبووی ٩ی ئابی ١٤٤١ تا ٢٤ی کانوونی یەکەمی ١٤٥٧، فەرمانڕەوایەتییەکەی ١٤٥٢ تا ١٤٥٥) شەشەم فەرمانرەوای جۆسۆن بوو. زۆری لێکرا بۆ ئەوەی واز لە فەرمانڕەوایەتی بێنێت بۆ مامی، شوێنی گرتەوە و بووبە سێجۆی جۆسۆن، و دوورخرایەوە بۆ وڵاتی یۆنگوۆل.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٤١ پۆل:مردووانی ١٤٥٧ پۆل:فەرمانڕەوا مناڵەکان لە ئاسیا پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:خەڵکی سێئول
دارتووی حارس
دارتووی حارس گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دارتووی حارس لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دارتووی نەزەر و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی جنە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی تاسڵوجە، سلێمانی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئەڵڵایی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فەنتازیای تاریک
فەنتازیای تاریک لقێکی لاوەکی فەنتازیایەوە و بۆ ئەو کارە سینەمایی و وێژەیی و ھونەرییانەی کە بابەتی تاریک و ترسناکتر لە فەنتازیای ئاسایی تێدایە ئاماژەیە. زۆربەی کات فەنتازیا لەگەڵ یەکێک لە پێگەکانی وێژەی تۆقێنەر تێکەڵ دەکرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:فەنتازیای تاریک پۆل:فەنتازیا پۆل:جۆرەکانی فەنتازیا
چەخماقلوی سەروو
چەخماقلوی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژاوا، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
بێترخە
بێترخە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بێترخە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیسێوێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی زەرون و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قندۆڵ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ڕەبەن.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
گارس ئێنیس
وێنۆک|130px گارس ئێنیس (لەدایکبووی ١٦ی کانوونی دووەمی ١٩٧٠) نووسەرێکی کۆمیکی ئێرلەندی باکووری-ئەمریکییە، بە زنجیرەی Preacher لەگەڵ ھونەرمەند ستیڤ دیلۆن ناسراوە، کە نۆ ساڵە لە فیلمی سزادەری کۆمیکەکانی ماڕڤڵ بەشداری کردووە، و ھەروەھا لە کتێبی کۆمیکی دەستەی ھاوڕێکان لەگەڵ ھونەرمەند دێریک ڕۆبێرتسن کاری کردووە. ئینیس لە ساڵی ١٩٨٩ لە نۆزدە ساڵەی ژیانیدا دەستی بە کاری نووسینی کۆمیک کردووە، بە زنجیرەی ڕۆحە کێشەدارەکان لە ئەنتۆلۆژیایەکی بەریتانیدا. لە ساڵی ١٩٩١ ئینیس زنجیرە ترسناکەکەی Hellblazerی گرتە ئەستۆ، کە لە چاپی ڤێرتیگۆی کۆمپانیای دی سی کۆمیکسەوە وەرگیرا
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠ پۆل:ڕەخنەگرانی ئایینەکان پۆل:زیندووان پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
سێجۆی جۆسۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤١٧ پۆل:مردووانی ١٤٦٨ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:ڕاسپێردراوەکانی شا لە کۆریا پۆل:خەڵکی سێئول
گوندستانی بەگم قەڵا
گوندستانی بەگم قەڵا یان بیگم قلعە لە دابەشکاریی کارگێڕیی ئێراندا، یەکێکە لە سێ گوندستانی ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە لە شارستانی نەغەدە، لە پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. ناوەندی ئەم گوندەوارە گوندی بەگم قەڵایە.
دانیشتوان
بە پێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠٠٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندستانە (١٤٨٣٠) کەس و (٧٣٨٩)نێر و (٧٤٤١)مێ و (٢٩٧٧)خێزان پێکھاتووە. دانیشتوانی ئەم گوندەوارەیە زۆرینەی لە کورد و کەمینەی لە ئازەری پێکھاتووە.
دابەشی کارگێڕی
لە ٣١ گوند پێکھاتووە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە پۆل:پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا پۆل:ناوچە گوندنشینەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژئاوا
ئەستوونبوون (ئەندازە)
وێنۆک|250px|ڕاستەهێڵی AB ئەستوونە لەسەر CD، لەبەر ئەوەی دوو گۆشەی وەستاو پێکدێنن (بە ڕەنگی نارنجی و شین دیاری کراوە). لە ئەندازەی سەرەتاییدا، وشەی ئەستوون ئاماژە دەکا بە پەیوەندی نێوان دوو ھێڵ. کاتێک دەڵێن ھێڵێک ئەستوونە لەسەر ئەوەی تر ئەگەر گۆشەکانی ئەنجامی یەکتربڕینی دوو ھێڵەکە وەستاو (لە پێوانەی ٩٠) بن. ئەستوونبوون، پەیوەندییەکی ھاوتایە، واتە ئەگەر ھێڵی ١ ئەستوون بێت لەسەر ٢، ئەوا ھێڵی ٢ ئەستوونە لەسەر ھێڵی ١.
ھێڵە ھاوبەرەکان
وێنۆک|236px|چەپ ئەگەر دوو ڕاستەھێڵی a و b ئەستوون بن لەسەر ڕاستەھێڵی c ئەوا ھەموو ئەو گۆشانەی لە ئەنجامی یەکتربڕینی ھێڵەکان پێک دێن، وەستاو دەبن. لە ئەندازەی ئیقلیدسیدا، ئەگەر دوو ھێڵ ئەستوون بن لەسەر ھێڵی سێھەم، ئەوا دوو ھێڵەکە ھاوبەر دەبن. کەوایە ئەگەر ڕاستەھێڵێک ئەستوون بێت لەسەر دوو ڕاستەھێڵی تر، لە ھەمان ڕووتەخت، ئەوا دوو ڕاستەھێڵەکە ھاوبەر دەبن و لەگەڵ ڕاستەھێڵەکە ٨ گۆشەی وەستاو پێکدێنن.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەندازەی سەرەتایی پۆل:ڕەخەکانی ئەردنیگاری
ڕێککەوتننامەی ئەنگلۆ-ڕووسی
ڕێککەوتننامەی ئەنگلۆ-ڕووسی لە ١٩٠٧ (، ) یان ڕێککەوتننامەی نێوان شانشینی یەکگرتوو و ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی لەبارەی فارس، ئەفغانستان و تبت (، )، لە ٣١ی ئابی ١٩٠٧ لە سەنت پیتەرزبورگ واژوو کرا. ڕێککەوتننامەکە کۆتایی بە ڕکابەریی دێرینە لە ئاسیای ناوەندی ھێنا و توانای ئەوەی بەو دوو وڵاتە دا تاوەکوو وەپێش ئەڵمانییەکان بکەونەوە کە دەیانھەویست بەرلین ھەتا بەغدای بە ھێڵێکی نوێی شەمەندەفەر پێکببەستنەوە و ئەوە دەبوو ھۆی یەکگرتنی ئیمپراتۆریەتیی ئەڵمانی و عوسمانی.
ئەو ڕێککەوتننامەیە بە ناکۆکییەکانی سەبارەت بە وڵاتی فارس (ئێران) کۆتایی ھێنا. بەریتانیای مەزن بەڵێنی دا تاوەکوو لە باکووری فارس دوور بکەوێتەوە و ڕووسیاش باشووری فارسی وەکوو بەشێک لە ھەرێمی ژێردەستی بەریتانیا بە فەرمی ناساند. ڕووسیا ھەروەھا بەڵێنی دا کە لە تبت و ئەفغانستان دوور بمێنێتەوە. بەھۆیەوە، لەندەن وامەکان و ھەندێک لە پاڵپشتییە سیاسییەکانی درێژە پێدایەوە. ڕێککەوتننامەکە پەیوەندیی نێوان بەریتانیا و ڕووسیای کە کۆنتڕۆڵکردنی سنوورەکانی فارس، میرنشینی ئەفغانستان، تبتی دیار دەکرد، ھەتا ئاستێکی زۆر بەھێز کرد. بەپێی ڕێککەوتننامەی ئەنگلۆ-ڕووسی، ھەرێمەکانی ژێر دەسەڵاتی شانشینی یەکگرتوو و ڕووسیای لە فارس دیار کرا، جەخت کرایەوە کە نابێت ھیچ وڵاتێک دەست لە کاروباری ناوخۆییی تبت وەردات و دەسەڵاتی بەریتانیا لە ئەفغانستان بە فەرمی ناسێندرا. ئەو ڕێککەوتنە بووە ھۆی دامەزراندنی ڕێککەوتنی سێلایەنە.
دارتووی نەزەر
دارتووی نەزەر گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دارتووی نەزەر لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چەقژی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی دارتووی حارس و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی تاسڵوجە، سلێمانی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سڵێمانەگردە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
مۆزەخانەی نەتەوەیی بەنگلادیش
مۆزەخانەی نەتەوەیی بەنگلادیش مۆزەخانەی نەتەوەیی بەنگلادیشە، دەکەوێتە شاری داکا. مۆزەخانەکە بەپێی بەشەکانی بەباشی ڕێکخراوە، لە نموونەی بەشەکانیدا ئیتنۆگرافی و هونەری ڕازاوە، بەشی مێژوو و هونەری کلاسیک، بەشی مێژووی سروشتی و بەشی شارستانیەتی سەردەم و جیهانی لەخۆ دەگرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی بەنگلادیش
ئارۆن ئێکھارت
ئارۆن ئێکهارت (ناو تەواو: ئارۆن ئێدوارد ئێکھارت، ؛ لەدایکبووی ١٢ی ئازاری ١٩٦٨) ئەکتەرێکی ئەمریکیی لەدایکبووی ویلایەتی کالیفۆرنیایە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٨ پۆل:کۆچەرانی ئەمریکی لە شانشینی یەکگرتوو پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز سکۆتلاندی پۆل:تاراوگە ئەمریکیەکانی لە ئوسترالیا پۆل:بەرھەمھێنەرانی فیلمی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمە پیاوە ئەمریکییەکان
کیم ھای-سووک
کیم ھای-سووک (لەدایکبووی ٣٠ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٥) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە بەشداری لە چەندین زنجیرە درامای کۆری کردووە، و براوەی چەندین خەڵاتە لەوان وەک (لە ٢٠٠٤: ٢٥مین خەڵاتەکانی فیلمی دراگۆن، ٢٠٠٧:خەڵاتەکانی ئێس بی ئێس دراما، لە ٢٠٠٩: خەڵاتی فیلمی بلو دراگۆن بۆ باشترین خانمەکتەری پشتگیریکەر، لە ٢٠١٢: خەڵاتی فیلمی بلو دراگۆن بۆ باشترین خانمەکتەری پشتگیریکەر، لە ٢٠١٧: خەڵاتی فیلمی بلو دراگۆن بۆ باشترین خانمەکتەری پشتگیریکەر)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٥ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خەڵکی بوسان
نەفتالی بێنێت
نەفتالی بێنێت (؛ لەدایکبووی ٢٥ی ئازاری ١٩٧٢) سیاسەتوان، تیۆری داڕێژ و سەرۆک وەزیرانی پێشووی ئیسرائیلە، کە لە ساڵی ٢٠١٣ ھەتا ٢٠١٨ سەرۆکی پارتی دەستی ڕاستی خانووی جوو بووە. ئەو لە ساڵی ٢٠١٥ ھەتا ٢٠١٩ وەزیری پەروەردەی ئیسرائیل و لە ٢٠١٩ ھەتا ٢٠٢٠ وەزیری بەرگری ئیسرائیل بووە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:وەزیرانی حکوومەتی ئیسرائیل پۆل:جووە ئیسرائیلییەکان پۆل:سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل پۆل:بەڕێوەبەرانی جێبەجێکاریی تەکنەلۆژیای ئەمریکی پۆل:بازرگانان لە نەرمەواڵەدا پۆل:خەڵکی حەیفا پۆل:دەرچووانی زانکۆی عیبری لە ئورشەلیم
ئاڵای خۆری ھەڵھاتوو
چەپ|وێنۆک|ئاڵای ھێزی دەریایی ئیمپراتۆری ژاپۆن (١٨٨٩-١٩٤٧) و ئاڵای ھێزی بەرگری دەریایی ژاپۆن (١٩٥٤-ئێستا) چەپ|وێنۆک|ئاڵای جەنگی سوپای ئیمپراتۆری ژاپۆن (١٨٧٠-١٩٤٥) چەپ|وێنۆک|150x150پیکسڵ|ئاڵای ھێزی بەرگری زەمینی ژاپۆن ئاڵای خۆری ھەڵھاتوو ( ژاپۆنی : 旭日旗 ) ئاڵایەکی سەربازیی ژاپۆنە. وەک ئاڵای جەنگی سوپای ئیمپراتۆری ژاپۆن و وەک ئاڵای ھێزی دەریایی ئیمپراتۆری ژاپۆن تا کۆتایی جەنگی جیھانیی دووەم بەکارھاتووە. ئەم ئاڵایە ئێستاش وەک ئاڵای جەنگی ھێزی بەرگری زەمینی ژاپۆن و وەک ئاڵای ھێزی بەرگری دەریایی ژاپۆن بەکاردەھێنرێت. ھەروەھا ئەم ئاڵایە لەکاتی ئاھەنگەکانی سەری ساڵی ژاپۆن و لە بۆنە وەرزشییەکان ھەڵدەدرێت.
نەخشەکێشان
ئاڵاکە شێوازەکەی ھاوشێوەی ئاڵای ژاپۆنە بە بوونی دیسکێکی خۆری سوور لە ناوەڕاستیدا، بەڵام بەو جیاوازییەی کە ١٦ تیشکی خۆر ھەیە بۆ دەربڕینی ناوی ژاپۆن "خاکی خۆری ھەڵھاتوو".
ئەم ئاڵایە لە دەرەوە لە سەردەمی مێیجی تا کۆتایی جەنگی جیھانی دووەم بەکارھاتووە. و کاتێک ژاپۆن لە ئابی ١٩٤٥ شکستی ھێنا، ھاوپەیمانان بەکارھێنانی ئاڵاکەیان قەدەغە کرد. بەڵام لەگەڵ دامەزراندنەوەی "ھێزەکانی پاراستنی خۆیی"، ئاڵاکە لە ساڵی ١٩٥٤دا ناسێندرایەوە، ئێستا ئاڵای ١٦ تیشکی لەلایەن ھێزی بەرگریی دەریایی ژاپۆنەوە بەکاردەھێنرێت، لەکاتێکدا ھێزەکانی بەرگری زەمینی ئاڵایەکی ھاوشێوە بەکاردەھێنێت کە تەنھا ٨ تیشکی ھەیە.
ھەڵوێستی چین و نیمچە دوورگەی کۆریا لەسەر ئاڵاکە
ئەم ئاڵایە زۆرجار لەو وڵاتانەی کەوتنە ژێر دەسەڵاتی ژاپۆن لە چین و نیمچە دوورگەی کۆریا و باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیا پەسەند نییە، و چین و نیمچە دوورگەی کۆریا بە دەستدرێژییەکی دڕندانەی ژاپۆن وەسفیان کردووە و ئاڵاکە ھێمای ئیمپریالیزمی ژاپۆنە.
سەرچاوەکان
پۆل:ھێما نیشتمانییەکانی ژاپۆن
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
ڕیچارد ھارمۆن
وێنۆک|ریچارد ھارمۆن
ریچارد ھارمۆن (لەدایکبووی ١٨ی ئابی ١٩٩١، میسیساگا، ئانتاریۆ) ئەکتەرێکی کەنەدییە.
کارەکان
بەشداری لە فیلمی ڕووبەرووبوونەوەی گۆڕ ٢ و زنجیرەی ١٠٠ کەسەکە کردووە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:پیاوە فێمینیستەکان پۆل:ئەکتەرە پیاوە کەنەدییەکان پۆل:ئەکتەرە تەلەفزیۆنییە پیاوەکانی کەنەدا
یۆجۆنگی جۆسۆن
یۆجۆنگی جۆسۆن (لەدایکبووی ١٢ی شووباتی ١٤٥٠ تا ٣١ی کانوونی یەکەمی ١٤٦٩) ھەشتەم فەرمانڕەوای جۆسۆن بوو. شوێنی باوکی پاشا سێجۆی گرتەوە لە ١٤٦٨، کە تەمەنی ١٨ ساڵ بوو (وە ١٩ بوو بە گوێرەی سیستمی کۆری) بەڵام بەشێوەیەکی جەستەیی زۆر نەخۆش بوو، تا بتوانێت فەرمانڕەوایەتی بکان، ساڵێک دواتر مرد.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:لەدایکبووانی ١٤٥٠ پۆل:مردووانی ١٤٦٩
بێگمە
بێگمە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بێگمە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی مەلاسافی و لە باشوور لەگەڵ گوندی شارستێن و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئاوەژێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەنجیرە.
تازەکەند جەمالخانە
تازەکەند جەمالخانە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ بەراندێزا نشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
تازەکەند جەمالخانە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
سیۆنجۆنگی جۆسۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٥٧ پۆل:مردووانی ١٤٩٥ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:خەڵکی سێئول
پەتای جیھانیی کۆڤید-١٩ لە تورکیا
پەتای کۆڤید-١٩ لە وڵاتی تورکیا بەشێکە لەو پەتا جیھانییەی ڤایرۆسی کۆرۆنا (COVID-19) کە ھەموو جیھانی گرتۆتەوە و ھۆکارەکەی دەگەرێتەوە بۆ تووشبوون بە نەخۆشی سەختی کۆئەندامی ھەناسەی ڤایرۆسی کۆرۆنای ٢ (SARS-CoV-2). گەیشتنی نەخۆشییەکە بە وڵآتی تورکیا لە ڕێکەوتی ١١ی ئازاری ٢٠٢٠ دا پشتڕاستکرایەوە دوای ئەوەی پیاوێک لە ئەوروپاوە بۆ تورکیا گەڕابۆوە و ھەڵگری ڤایرۆسەکە بوو. یەکەمین باری گیانلەدەستدان بەھۆی ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ەوە لە ١٥ی ئازارئ ٢٠٢٠ دا ڕوویدا و دواتر لە ١ی نیسان دا بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆڤید-١٩ بە تەواوی تورکیادا پشتڕاستکرایەوە. لە ١٤ی نیسانی ٢٠٢٠دا، وەزیری تەندروستی تورکیا (فەھرەتین کۆجا) ڕایگەیاند کە لە ھەفتەی چوارەم دا تەشەنەکردنی ڤایرۆسەکە گەیشتۆتە لوتکە و خەریکە بە شێوەیەکی شێواش خێرای بڵاوبوونەوەکەی کەم دەبێتەوە.
لە ١ی تەممووزی ٢٠٢٠دا، کۆی ژمارەی تووشبووی پشتڕاستکراو لە وڵاتەکەدا گەیشتە ٢٠١٬٠٠٠ کەس کە ١٧٥٬٠٠٠ کەسیان چاکبوونەوە و ٥٬١٠٠ کەسیان گیانیان لەدەستدابوو. لە ١٨ی نیسانی ٢٠٢٠ دا، کۆی ژمارەی پشکنینە ئەرێنییەکانی ژمارەکانی وڵاتی ئێرانی تێپەڕاند و تورکیا بووە یەکەمین وڵاتی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست کە خاوەنی ئەو ژمارە بەرزەی تووشبووبێت و لە ٢٠ی نیسانی ٢٠٢٠ دا کۆی ژمارەی تووشبووی پشتڕاستکراو ژمارەی تووشبووەکانی چینی تێپەڕاند. ئەم بەرزبوونەوە لەناکاو و ھەرەمەکییەی تووشبووانی پشتڕاستکراو نەبووە ھۆی بارگرانی لەسەر سیستەمی تەندروستی گشتی و ژمارەی سەرەتای گیانلەدەستدان بە نزمی مایەوە بە بەراورد بە چەندین وڵاتی ئەوروپی. ھۆکاری ئەو ژمارە کەمەی گیانلەدەستدان بەشێوەیەکی سەرەکی دەگەڕایەوە بۆ زۆری ڕێژەی گەنج لە دانیشتوان و بەردەستبوونی ژمارەیەکی زۆر لە یەکەی چاودێری چڕ.
پەروەردە
لە ٨ی ئازاردا، وەزارەتی پەروەردەی نەتەوەیی ڕایگەیاند کە ھەستاون بە بەکارھێنانی پاکەرەوەی تایبەتمەند بەمەبەستی ھێشتنەوەی خوێندگەکان بە پاکی لەدژی ھەڕەشەی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە. وەزیری پەروەردە (زیا سەلچوک) وتی ھەموو ڕووبەر و ڕوویەک کە کراوەیە بۆ دەستلێدان و بەرکەوتن لە خوێندگەکان دا پاکژدەکرێتەوە و خوێندنگە پیشەیییەکان ھەستاون بە بەرھەمھێنانی زیاد لە ١٠٠ تەنی ماددە پاکژکەرەوەکان بۆ بەکارھێنانی ڕۆژانە لەلایەن خوێندنگەکانەوە.
وەزیری پەروەردە ھەستا بە ئەنجامدانی ڕاگەیاندنێکی ڕۆژنامەوانی لە ڕێکەوتی ١٢ی ئازاردا و لێدوانی دا کە دوای داخستن کردەی پاکژکردنەوە لە سەرتاسەری قوتابخانەکانی وڵات دا ئەنجام دەدرێت. ھەروەھا وتی کە بەرنامەی خوێندن ڕێکدەخرێت، مەشقی پێویست و پاڵپشتییە پەروەردەیییەکان لەڕێگەی ئینتەرنێت و تەلەڤیزیۆنی (TRT)ەوە دابین دەکرێت و بەھەمان شێوە وەزارەت ھەستاوە بە گرتنەبەری ھەموو ڕێکارێکی پێویست بۆ ڕێگریکردن لە پچران و دواکەوتنی بەرنامەکانی خوێندن.
لە ڕێکەوتی ١٢ی ئازاری ٢٠٢٠دا، دوای کۆبوونەوەیەک لەنێوان سەرۆک ڕەجەب تەیب ئەردۆغان و حکومەتی تورکیادا، وەزیری ڕاگەیاندن (ئیبراھیم کالن) ڕایگەیاند کە لە ١٦ی ئازارەوە ھەموو قوتابخانەکان لە تەواوی تورکیادا بۆ ماوەی ھەفتەیەک دادەخرێت. ھەروەھا زانکۆکانیش بۆ ماوەی سێ ھەفتە بە داخراوی دەمێنەوە و ھەتا کۆتای مانگی نیسان یارییە وەرزشییەکان بە داخراوی لە یاریگاکان دا ئەنجام دەدرێت. و سەرۆک ھەستا بە دواخستنی ھەموو سەردانەکانی خۆی بۆ دەرەوەی وڵات.
لە ١٧ی ئازاردا، وەزیری پەروەردە ھەستا بە سەردان کردنی ستۆدیۆکانی وێستگەی تەلەڤیزیۆنی (TRT) کە خەریکی ئامادەکردنی ئەو بابەتانە بوون کە پەیوەندی ھەبوو بەسەر ڕێکاری نوێی فێرکردنی مەودا دوور و ھەروەھا ڕایگەیاند کە ڕێکار و شێوازە نوێیەکانی پەروەردە بەشێوەیەکی زۆر ورد پێداچوونەوەی بۆ دەکرێت و نەخشەسازی و ئامادەکردنەکان لە ٢٣ی ئازاردا بەشێوەیکی یەکجاری تەواو دەبێت و سەلجوک گووتیشی کە یەکەمین وانە لەڕێی بەکارھێنانی ئەم شێوازە نوێیە لەلایەن خۆیەوە دەوترێتەوە.
وانەکانی مەودا دوور بۆ خوێندنگە سەرەتایی، ناوەندیی و ئامادەیییەکان لە ڕێکەوتی ٢٣ی ئازاردا دەستی پێکرد و لەسەر کەناڵی تەلەڤیزیۆنی (TRT EBA TV) پەخشکرا کە کەناڵێکی نوێ بوو بە ھاوبەشی نێوان کەناڵی (TRT) و وەزارەتی پەروەردە دامەزرابوو. لە ڕاگەیاندنێکی ڕۆژنامەوانی دا وەزیری پەروەردە لێدوانی دا کە پەروەردەی مەودا دوور ھەتا ٣٠ی نیسان بەردەوام دەبێت.
قەدەغەکردنی کۆبوونەوە و گەشتکردن
ئەنجومەنی باڵای نەتەوەیی تورکیا ڕایگەیاند کە ڕێگە نادرێت بە ھیچ سەردانیکەرێک بۆ ناو پەرلەمان لە نێوان ڕێکەوتەکای ١٣–٣١ی ئازار. لە ١٣ی ئازاردا تورکیا بڕیاریدا بە وەستاندنی ھەموو گەشتە ھاتوو و ڕۆیشتووەکان بۆ ئەم وڵاتەنە (ئەڵمانیا، فەرەنسا، ئیسپانیا، نەرویج، دانیمارک، بەلجیکا، سوید، نەمسا و ھۆڵەندا) ھەتا ڕێکەوتی ١٧ی نیسان. ھەر لە ھەمان ڕۆژدا، وەزیری داد (عەبدولحەمید گیول) ڕایگەیاند کە چاوپێکەوتنەکان لە ھەموو بەندینخانە داخراو و کراوەکان، ھۆڵەکانی چاوپێکەوتنی خێزان و ئاڵوگۆرەکانی نێوان بەندیخانەکان بۆ ماوەی دوو ھەفتە دوادەخرێت.
لە ١٤ی ئازاردا، دوابەدوای کۆبوونەوەیەک لەنێوان سەرۆکی تورکیا (ڕەجەب تەیب ئەردۆغان) و سەرۆکی ئازەربانیجان (ئیلھام ئەلیێڤ) ھەردوو وڵات بۆ ماوەیەکی کاتی گواستنەوەی وشکانی و ھەواییان وەستاند. ھەر لە ھەمان ڕۆژیش دا، تورکیا و جۆرجیا بڕیاری ھاوبەشانەیان ڕاگەیاند بە داخستنی دەروازەی سنوریی (سەرپی).
لە ١٥ی ئازاردا، وەزارەتی کەلتوور و گەشتوگوزار داخستنی ھەموو کتێبخانەکانی تورکیای ڕاگەیاند لە نێوان ١٦ بۆ ٣٠ ئازار. و وەزارەتی ناوخۆ ھەستا بە ڕاگەیاندنی داخستنی کاتی باخەکان، شوێنەکانی سەما، مەیخانەکان (باڕ) و یانەکانی شەوان.
لە ١٦ی ئازاردا، بەھۆی شێوازی بڵاوبوونەوەی پەتا جیھانییەکەوە بەڕێوبەرایەتی کاروباری ئاینیی تورکیا ھەستا بە قەدەغەکردنی ھەموو نوێژە بە کۆمەڵەکان لە مزگەوتەکان و نوێژەکانی ھەینی. دواتر لە ھەمان ڕۆژدا وەزارەتی ناوخۆ ھەستا بە ناردنی بەیاننامە بۆ ھەر ٨١ پارێزگاکەی تورکیا دەربارەی خۆپارێژی دژی پەتا جیھانییەکە و داخستنی کاتیی ھەموو شوێنەکانی کۆبوونەوەی گشتی وەک: قاوەخانەکان، یانەکانی وەرزشی، یانەکانی ئینتەرنێت و سینەماکان. فەخرەدین کۆجا ڕایگەیاند کە وڵاتەکانی (میسر، ئێرلەندا، سویسرا، سعودییە، شانشینی یەکگرتووی عەرەبی و شانشینی یەکگرتوو) زیادکراون بۆ ڕیزبەندی ئەو وڵاتانەی قەدەغەکردنی گەشتکردنیان لەسەر دانراوە.
لە ٢٠ی ئازاردا، لەڕێی ڕاگەیاندراوێکی سەرۆکایەتیی وڵاتەوە بڵاوکرایەوە کە ھەموو جۆرە چالاکی یان کۆبوونەوەیەکی زانستی، کلتووری و ھونەری دوخراوە ھەتا کۆتای مانگی نیسان.
ئابووری
لە ١٨ی ئازاردا، سەرۆک ئەردۆغان داوای لە ھاونیشتمانانی وڵاتەکەی کرد لە ماڵەوە بمێنەوە و سەردانی نەخۆشخانەکانی نەکەن تەنھا لە باری لەناکاودا نەبێت و ھەروەھا وتیشی کە بانکە گشتییەکان ھەڵدەستن بە گەیاندنی مووچەی خانەنشینی تا ماڵەوە بۆ کەسانی خانەنشینبووی تەمەن سەروو ٧٦ ساڵان. ڕێکاری ئابووری بە ناوی (١٠٠ میلیارد) لەلایەن حکومەتەوە ڕاگەیەندرا بەمەبەستی یارمەتیدانی کێشەی کۆمپانیاکان و خێزانانی کەم دەرامەت.
ئەم ڕێکارە ئابوورییە ڕاگەیاندراوەنە کە دانرابوو لەلایەن حکومەتەوە دابینبکرێت دووچاری ڕەخنەگرتن بووەوە لەلایەن ناوندەکان، تاکەکەسەکان، ئابووریناسان و سیاسەتمەداران و جەختی ڕەخنەکان لەسەر نەبوونی بەرنامە و نەخشەسازییەکی ورد بوو. سەرەڕای ئەوە لە کاتی ھاندانی خەڵکی بۆ مانەوە لە ماڵەکانیان، ڕەخنە لە حکومەت دەگیرا بۆ ڕێگەدان بە کارکردنی ھێڵەکانی ئاسمانی گواستنەوەی گەشتیاران و کەم کردنەوی باج کە پشتگیری و یارمەتیدەری بواری گەشتووگوازر بوو. ڕەخنەگران داوای کەم کردنەوەی کرێی خانوبەرەیان دەکرد و خەختیان دەکردەوە لە پێویستیی دابینکردنی پاڵپشتی ھێزی کار لە بوارە جیاوازەکان دا.
لە ٢٤ی ئازاردا، لەڕێی بڕیارێکی سەرۆکایەتییەوە گومرگی ھەناردە لابرا لەسەر ئیسانۆڵ، کەمامەی پزیشکی و ئامێری ھەناسەدان.
دەستەبەسەرکردن و زانیاری نادروست
دەزگاکانی سەپاندن و جێبەجێکردنی یاسا ھەستان بە دەستگیرکردنی ١٩ کەس بە تۆمەتی دروستکردنی ترس و شڵەژان لەناو کۆمەڵگەدا لەڕێی بەکارھێنانی وێنە و دەنگی «ساختە» لە تۆرە کۆمەلایەتییەکان و بەئامانجگرتنی بەرپرسان و ئەفسەران بە پۆست و بڵاوکراوەی «بێ بنەما و ئاژاوەچی» کە بانگەشەیان دەکرد بۆ «بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە بەشێوەیکی فراوان لە تورکیا و نەگونجاوی ئەو ڕێکارانەی بەرپرسان گرتوویانەتە بەر». لە ٦ی نیسان دا، بە لایەنی کەمەوە ٧ ڕۆژنامەوان کە کاریان بۆ ڕاگەیاندنە ناوخۆیییەکان دەکرد دەستبەسەرکران بە تۆمەتی چۆنییەتی شێوازی گواستنەوەی ھەواڵەکانی پەتا جیھانییەکە. ھەندێک لە ڕۆژنامە بینانییەکان ئەو کردارانەیان بە چاودێرکردین و قەدەغەکردنی زانیاری «سانسۆرکردن» ناودەبرد.
سەرچاوەکان
پۆل:پەتای کۆڤید-١٩ بەپێی وڵات
حیشمەت مەنسووری جەمشیدی
حیشمەت مەنسووری جەمشیدی (٣١ی کانوونی یەکەمی ساڵی ١٩٣٦ لە ئیلام - ) موعەلیم و شاعیری کوردی ناوچەی ئیلام لە باشووری ڕۆژھەڵاتی کوردستانە کە بە زاراوەی کوردیی باشووری و شێوەزاری کوردیی ئیلامی (فەیلی) ھۆنراوەی ھوێندووەتەوە. ئەو ھەروەھا ھونەرمەندی بەتوانا لە شێوەکاری و پەیکەرەتاشیدا بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شاعیرەکانی کوردیی باشووری پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شاعیرە کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شاعیران بە زمانی کوردی پۆل:خەڵکی ئیلام پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٦
ڕووباری پارا
وێنۆک|ڕووباری پارا قۆڵی باشووری دەمی ڕووباری ئەمازۆنە لە بەرازیل. ڕووباری پارا (بە پورتوگالی: Rio Pará) کەناڵی ڕووباری ماراخۆ، کەناڵی ڕووباری ماکاکۆس، کەناڵی ڕووباری سانتا ماریا و کەنداوی بۆکاس، کۆمپلێکسێکی ئاوی و گەورەیە کە وەک کەناڵێک لە نێوان ڕووبارەکانی ئەمازۆن (دێڵتای ئەمازۆن)، تۆکانتین، کامپینا گراندە (یان کەنداوی پۆرتێل) و کەنداوی ماراخۆ کاردەکات، جگە لە چەندین ڕووباری بچووکتر. ھەروەھا دەتوانرێت بە کەناڵێکی دابەشکردنی ڕووباری تۆکانتینز ھەژمار بکرێت
دەکەوێتە ویلایەتی پارا لە بەڕازیل. ئاوی قوڕاوی و گێژاو پێشکەش دەکات، دەوڵەمەندە بە نیشتووەکان کە لە ڕووبارە سەرچاوەکانییەوە سەرچاوە دەگرن
نزیکەی ٦٤ کیلۆمەتر (٤٠ میل) دەڕوات، بە دەوری ڕۆژاوا و باشووری دوورگەی ماراخۆ. بێلێم، پایتەختی ویلایەتی پارا، دەکەوێتە نزیک کەناری باشووری ڕووبارەکە.
پێشتر لێکۆڵینەوە ئەکادیمییەکان ھاتوون کە ئەم ڕژێمە ئاوە وەک کەناڵێکی دابەشکردنی ڕووباری ئەمازۆن لەبەرچاو بگرن. بەڵام ئەم لێدوانە لە ئێستادا بە دوور لە ئەگەر دادەنرێت، چونکە لێکۆڵینەوەکانی ئەم دوایییە بەشدارییەکی بچووکی ئاوەکانی ڕووباری ئەمازۆنیان لە دروستبوونی ڕووباری پارادا نیشانداوە لەگەڵ بەشدارییەکی زیاتری ڕووباری تۆکانتینز.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕووبارەکانی پارا
ئێسۆم
ئێسۆم (لەدایکبووی ٣٠ شوباتی ١٩٩٠) خانمەکتەر و مۆدێلی کۆریا یباشوورە، بەشداری لە چەندین درامای کۆری کردووە بەھۆی ڕۆلە سەرەکییەکەی لە فیلمەکەی ٢٠١٤ ناسراوە. بۆ ئەمەش وەک باشترین خانمەکتەر پاڵێوراوە لە پێنج بۆنەی خەڵاتکردنی جیاواز
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:خانمە مۆدێلەکانی کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٠ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی سێئول پۆل:مۆدێلەکانی سێئول
بۆھیمییا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩١٢
سەرچاوەکان
١٩١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩١٢
کڵاوی پەھلەوی
وێنۆک|250px|نوێنەرانی خولی ھەشتەمی پەرلەمان کە زۆربەیان کڵاوی پەھلەوییان لە سەر کردووە کڵاوی پەھلەوی سەرپۆشێکی پیاوانە بوو کە لە سەردەمی  مردانه ای بود که در دەوڵەتی پەھلەوی لەلایەن ڕەزا شاەوە ناسێندرا.
ناساندنی کڵاو لە ئابی ١٩٢٧، بەشێک لە ھەوڵدانی ڕەزا شا بۆ ڕۆژاواییکردن و مۆدێرنکردنی ئێران بوو، کە ناساندنی جلە ئەوروپییەکانیشی دەگرتەوە.
ئەگەرچی ئەو کڵاوە لە زۆر یەک لە شارەکان بەکارھێنرا، بەڵام سەرەتا وەکوو کڵاوی خارجی ناسێنرا و لەناو خەڵکدا بووبە ناخۆشەویست. لە نیسانی ١٩٣٠دا حاکمی دوبەی، شێخ سەعید ئالی مەکتووم بە ئێرانییەکانی ئیمارات فەرمانی دەکرد کە دەبێت کڵاوی پەھلەوی بەکارنەبەن یان ئەوانەی دەیانھەوێت بەکاریبەرن بۆ ئێران بگەڕێنەوە.
مۆزەخانەی بانگاباندوو بھابان
مۆزەخانەی بانگاباندوو بھابان یان مۆزەخانەی بیرەوەریی بانگاباندوو هەروەها پێی دەگوترێت بە «دانمۆندی ٣٢» ، شوێنی نیشتەجێبوونی باوک، دامەزرێنەر و یەکەم سەرۆکی بەنگلادیش شێخ موجیبور ڕەحمانە. شێخ موجیبور لەگەڵ زۆرینەی خێزانەکەی لەو ماڵەدا کوژراون. مۆزەخانەکە دەکەوێتە شاری داکا.
دیزاینی ماڵەکە گۆڕدراوە بۆ شێوەی مۆزەخانە. لە ١٤ی ئابی ١٩٩٤، مۆزەخانەکە دەستی بەکارکردن کردووە.
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی بەنگلادیش
گونبەدلی
جوگرافیا
گونبەدلی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
چەخماقلوی خواروو
چەخماقلوی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژاوا، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
یۆنسانگونی جۆسۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٧٦ پۆل:مردووانی ١٥٠٦ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٦یەم پۆل:فەرمانڕەوا لابراوەکان
چەخماقلوی خواروو
جوگرافیا
چەخماقلوی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیسلام ئاوا و لە باشوور لەگەڵ گوندی چەخماقلوی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قوچ کەندی لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گڤان.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ڕێککەوتننامەی پاریس
ئامانجەکان
ئامانجی سەرەکیی ئەم لێکتێگەیشنە بریتیە لە کەمکردنەوەی بڕی گەرم بوونی زەوی.
داودبڵاخ
داودبڵاخ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
داودبڵاخ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کێلەسپی و لە باشوور لەگەڵ گوندی ورمزیار و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قازان، بەرانان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تەپەڕەش، بەرانان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
کەر
250px|وێنۆک|کەرێک کەر یان گوێدرێژ (Equus africanus asinus) گیانلەبەرێکی دەستەمۆکراوە، سەر بە خێزانی ئەسپ. نزیک ٥٠٠٠ ساڵە کە کەر لەلایەن مرۆڤەوە بۆ کارکردن بەکار دەھێندرێت. زیاتر لە ٤٠ ملیۆن کەر لە جیھان ھەن، کە زۆربەیان کەوتوونەتە وڵاتە دواکەوتووەکان، و بەزۆری وەک باربەر بەکاردەھێنرێن.
بە کەری نێر دەگوترێت نێرەکەر، و بە کەری مێش دەگوترێت ماکەر. بە بێچووی کەریش دەگوترێت جاش.
ڕامین حوسێن پەناھی
ڕامین حوسێن پەناھی (١٩٩٥ – ٨ی ئەیلوولی ٢٠١٨) پێشمەرگەی کۆمەڵە بوو کە لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٦ لە پێکدادانێکی پێشمەرگەکانی کۆمەڵە و کۆماری ئیسلامی ئێراندا بە برینداری دەستگیر کرا. لە ٢٥ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨دا لەلایەن لقی ١ی دادگای سنەوە بڕیاری لەسێدارەدرانی دەرچووە، تۆمەتەکانیشی ئەمانە بوون: ھەڵگرتنی چەک، وەستانەوە دژی ئاسایشی نیشتمانی ئێران و ئەندامێتی کۆمەڵە. لە ڕۆژی ٨ی ئابی ٢٠١٨دا لە زیندانی ڕەجاییشەھری کەرەج لە سێدارە درا. ھەمان ڕۆژ لوقمان مورادی و زانیار مورادی کە دوو برابوون لەسێدارە دران.
کەنەدا لە یارییە ئۆڵۆمپییەکانی ھاوینەی ٢٠٢٠
کەنەدا یەکێکە لە وڵاتە بەشداربووەکانی ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ .٣٨٠ وەرزشوان (١٤٧ پیاو، ٢٣٣ ژن) نوێنەرایەتی وڵاتەکەیان دەکەن لە زۆرترین یارییەکانی ئۆڵمپیادەکە لەوانە مەلەوانی، گۆڕەپان و مەیدان ، بۆکسینگ، جودۆ، تێنسی سەرمێز، تێنسی سەرزەوی، تۆپی دەست، تۆپی پێ، باسکە، باسکەی سێ نەفەری، بالە، جمناسیک، پایسکیل سوار، بەرزکردنەوە قورسایی، گۆڵف، زۆرانبازی، تیرکەوانی لەگەڵ چەند یارییەکی دیکەدا. لە بنەڕەتدا بڕیاروابوو یارییەکانی ئەم ئۆڵمپیادە لە ٢٤ی جوولای ٢٠٢٠ دەست پێبکات بەلام بەھۆی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا یارییەکانی بۆ ٢٣ی جوولای ٢٠٢١ دواخرا. ئەمە بیست و حەوتەمین بەشداربووی کەنەدا بوو لە ئۆڵمپیاد دوای یەکەم بەشداری لە ساڵی ١٩٠٠. لە ساڵی ١٩٨٠ بەشداری نەکرد لە ئۆڵمپیاد وەک پشتیوانییەک لە ئەمریکا بۆ بایکۆتی بەشداریکردن لە یارییەکانی ئۆڵمپیاد کە لەو ساڵەدا لە یەکێتی سۆڤیەتی پێشوو بەرێوەدەچوو.
ڕۆژی ١٣ی تەممووزی ٢٠٢١ لیژنەی ئۆڵۆمپی کەنەدی بە فەرمی ٣٧٠ وەرزشوان (١٤٥ پیاو و ٢٢٥ ژن) وەک نوێنەرانی کەندا لە یارییە ئۆڵۆمپییەکانی ھاوینەی ٢٠٢٠ ڕاگەیاند کە ئەمەش یەکێک بوو لە گەورەترین شاندی ولاتەکە لە دوای ئۆڵمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ لە ئەمریکا کە ٤٣٩ وەرزشوانی بەشداری کردبوو. ھەروەھا زیاتر لە شاندی ولاتەکە لە ئۆلمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ی بەرازیل کە (٣١٤) وەرزشوان بوون. ھەروەھا ڕاگەیەندرا کە ١٣١ ڕاھێنەریش یاوەری تیمەکە دەکەن.
٢٢٧ وەرزشوانی بۆ یەکەم جار بەشداری ئۆڵمپیاد دەکەن، ھاوکات ١٣٤ وەرزشکاری بەشداری بووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بۆ جارێکی دیکە لەگەڵ وڵاتەکەیان بەشداری ئەم ئۆڵمپیادەیان کردووە. دوای ئەوەی چەند وەرزشوانێکی دیکەی کەندی توانیان سەرکەوتووبن لە بەدەست ھێنانی ئەنجامی باش بۆ گەیشتن بە یارییەکانی ئۆڵمپیاد. ئەندامانی تیمی کەندا بووە ٣٨٠ وەرزشوان (١٤٧ پیاو، ٢٣٣ ژن).
لە ١٩ی تەممووزی ٢٠٢١ یاریزانی باسکەی خانمانی کەنەدا میراندا ئایم و یاریزانی ڕەگبی کەنەدا نەیسن ھیرییاما وەک ئاڵاھەلگری کەندا لەکاتی نمایشی گەلانی بەشداربوو لە مەراسیمی کردنەوەی ئۆڵمپیادەکە ناوزەدکران.
یارییەبەشداربووەکان
لیستی ئەو یارییە وەرزشیانەی کە یاریزانانی کەنەدا بەشدریان تێداکردووە لە ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ تۆکیۆ.
سەمای هوونەری ناو ئاو
کەندا ١٠ یاریزانی بۆ پێشبڕکێی سەمای هوونەری ناو ئاو بەشداریان کرد. لە هەردوو شێوەی دوانەی و تیم. ئەمەش دوای ئەوەی توانیان سەرکەوتووبن لە یارییەکانی پان ئەمریکای ٢٠١٩ لیمای پایتەختی پیرۆ ، بەشداریکردنیان لە ئۆڵمپیاد مسۆگەر کرد. لە ریکابەری دوانەی پلەی ٥ ، لە رکابەری تیم پلەی ٦ بەدەست هێنا.
گۆرەپان و مەیدان
کەندا لە یارییەکانی گۆرەپان و مەیدان چەند ئەنجامێکی باشی بە دەست هێنا بەگشتی وەرزشوانانی زیاتر لە ٦ مەدالیایەن بەدەست هێنا لە ناویاندا دوو مەدالیای زێر لە چەند یارییەک ژمارەی پێوانەییان تۆمارکرد لە سەر ئاستی جیهان و ئاستی ئۆڵمپیاد.
گۆرەپان و مەیدان
خانمان یارییەکانی دیکە
پیاوان
خانمان
هاوێشتنی رەم
دەروێش کەندی
دەروێش کەندی یا نایب کەندی گوندێکە کەوتووەتە گوندستانی قەڵاشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
دەروێش کەندی ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (سوننە)ن.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
کەشفی حیجاب
وێنۆک|250px|خێزانی ڕەزا شا بەبێ حیجاب کەشفی حیجاب لە ٨ی کانوونی دووەمی ١٩٣٦ لەلایەن ڕەزا شاوە لە سەردەمی دەوڵەتی پەھلەویدا فەرمانی دەرکرا. فەرمانەکە بەخێرایی و بەھێزەوە بەڕێوەبردرا کە دەبوو ھۆی قەدەغەی تەواوی پۆشینە ئیسلامییەکان (وەکوو لەچکە و چارشێو). حکوومەت ھەروەھا زۆرێک لە جلە خۆماڵییەکانی پیاوانەی قەدەغە کرد. لەو کاتەوە سەردێڕی حیجاب لە سیاسەتی ئێران بووەتە وتووێژێکی بەرچاو. یەکێک لەو میراتانەی لە ڕەزا شاوە ماوەتەوە، گۆڕینی جل بە کێشەی ئینتێگراڵی سیاسەتی ئێرانە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:توند و تیژی دژی ژنان لە ئاسیا
ماڵی ئیحسان
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی بەنگلادیش
تەنگژە
تەنگژە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جونگجۆنگی جۆسۆن
جونگحۆنگی جۆسۆن (ڵەدایکبوون ١٦ی نیسانی ١٤٨٨ تا ٢٩ی تشرینی دووەمی ١٥٤٤، فەرمانڕەوایەتی لە ١٥٠٦ تا ١٥٤٤) وەک یی یۆک یان لی یۆک لەدایکبووە، لە سەدەی ١٦یەم فەرمانڕەوایەتی کردووە لە جۆسۆن (مۆدێرن: کۆریا) بەھۆی پشێوی لە فەرمانڕەواییەتی براکەی، ئەوا شوێنی برا گەورەکەی یۆنسانگونی گرتۆتەوە.
تەنگژە
جوگرافیا
تەنگژە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بێموشە و لە باشوور لەگەڵ گوندی واتێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سێناجیان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ بەنداوی دووکان.
جونگجۆنگی جۆسۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٨٨ پۆل:مردووانی ١٥٤٤ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٦یەم
تەنگژە
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئەندازەی جەبری
وێنۆک|235px|چەپ ئەندازەی جەبری لقێکی زانستی بیرکارییە، لە ئاوێتەکردنی چەمکەکانی جەبری پەتی بە تایبەت جەبری ئاڵوگۆڕ، لەگەڵ ئەندازە دێتە ئاراوە. ئەندازەی جەبری، پەیوەندییەکی پتەوی ھەیە لەگەڵ شیکاریی ئاوێتە، تۆپۆلۆژی و بیردۆزی ژمارەکان.
دێکۆنی عەلی ئەفەندی
دێکۆنی عەلی ئەفەندی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دێکۆنی عەلی ئەفەندی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی خەمزە و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی میکائیل و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی پیرە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تووەسپی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کەنداوی ماراخۆ
وێنۆک|نەخشەی ساڵی ١٨٩٥ لە لای ڕاستەوە باس لە کەنداوی ماراخۆ دەکات کەنداوی ماراخۆ یان کەنداوی ماراخۆارا و کەنداوی ئەمازۆن، ئاوێکی چەقاوەی کەنارەکانی بەڕازیلە کە دەکەوێتە ویلایەتی پارا. قەبارەکەی نزیکەی ٤٥٠٠ کم٢ (١٧٠٠ میل چوارگۆشە)ە، و کۆگایەکە بۆ ئاوەکانی کەناڵی دابەشکردنی ڕووباری پارا، ئاوەکانی حەوزی تۆکانتین و ئاوەکانی کەنداوی گواخارا، کە وەک سنووری ئاوی ڕۆژھەڵاتی ھەردوو… دوورگەی ماراجۆ و دوورگەکانی ماراجۆ. کەنداوی ماراجۆ دەریاچەیەکە کە لە ھەردوو ئاوی خوێ و شیرین پێکھاتووە، لە ئەنجامدا سیستەمێکی دەریاچە پۆلێن دەکرێت. ھەروەھا کەنداوی ماراجۆ لە ڕووباری ئەمازۆنەوە لە ڕێگەی کەناڵی برێڤێسەوە و ھەروەھا ڕووباری پارا نیشتوو وەردەگرێت، ئەمەش دەبێتە ھۆی گێژبوونی ئاوەکە.
ھەپی بەیاز
چیرۆک
فیلمەکە بەسەرھاتی سێ ھاوڕێ دەگەڕێتەوە کە ئەقڵسووکییەکەیان ڕووداوی سەیروسەمەرەی بەدواوەیە.
کەنداوی ماراخۆ
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای پارا
ھەپی بەیاز
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە کوردییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی کوردی پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢١
یاسای تانجێنتەکان
وێنۆک|198px|چەپ|. یاسای تانجێنتەکان یەکەک لە یاساکانی سێگۆشەزانییە و پەیوەندی نێوان لاکان و گۆشەکانی سێگۆشەیەک دیاری دەکات، لەم یاسایە دەردەچێت:
سەرچاوەکان
پۆل:گۆشە پۆل:تیۆرمە ئەندازەیییە ئیقلیدسییەکان پۆل:سێگۆشەزانی پۆل:سێگۆشەکان
ئانیۆن
ئانیۆن بریتییە لە ئایۆنێک کە ژمارەی ئەلێکتڕۆنەکانی زیادترە لە پڕۆتۆنەکان. بەمشێوەیە تێکڕای بارگەکەی دەبێ بە سالب (-).
کاسیدی (کەسایەتی کۆمیک)
120px|وێنۆک کاسیدی کەسایەتی خەیاڵی و دژە پاڵەوانە لە زنجیرە کتێبە کۆمیکەکانی گارس ئێنیس بەناوەکانی دەستەی ھاوڕێکان و Preacher کە بەڕیز لەگەڵ ستیڤ دیلۆن و دێریک ڕۆبێرتسن بە ھاوبەشی دروستکراون. لە وەرگێڕانی زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکەی AMC لە ساڵی ٢٠١٦–٢٠١٩، جۆ گیلگون ڕۆڵی کارەکتەرەکە دەگێڕێت. بە پێچەوانەی زنجیرە کۆمیکییەکان، کاسیدی بەزۆری بەبێ چاویلکەی خۆری ھێما بازرگانییەکەی دەردەکەوێت، و چاوی ئاسایی ھەیە.
زەینالوو
زەینالوو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
زەینالوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
پێڕستی سەرۆک کۆمارەکانی تورکیا
وێنۆک|250px|نیشانی سەرۆک کۆماری تورکیا وێنۆک|250px|[[کۆشکی سەرۆکایەتیی تورکیا]] پێڕستی سەرۆک کۆمارەکانی تورکیا پێڕستێک لە ئەو کەسانەیە کە لەکاتی سازبوونی دەوڵەتی تورکیا تائێستا لە جێگەی سەرۆک کۆماری تورکیا خزمەتیان کردووە. لەدوای شەڕی سەربەخۆیی تورکیا لە ساڵی ١٩٢٣دا، دوازدە سەرۆک کۆمار ھاتوونە سەرکار و بوونیان ھەبووە.
سەرچاوەکان
پۆل:دەوڵەتی تورکیا پۆل:سیاسەتی تورکیا
خەڵاتی فێستیڤاڵی فیلمی کان بۆ باشترین خانمەکتەر
فێستیڤاڵی فیلمی کان خەڵات بۆ باشترین خانمەکتەر (بە فەڕەنسی:Prix d'interprétation féminine) خەڵاتێکە لە فێستیڤاڵی فیلمی کان پێشکەش دەکرێت.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ڤستیڤاڵی فیلمی کان پۆل:براوەکانی خەڵاتی فیلمی فێستیڤاڵی کان بۆ باشترین خانمەکتەر پۆل:خەڵاتەکان بۆ خانمەکتەران پۆل:خەڵاتەکانی فیلم بۆ خانمەکتەرانی ڕۆلی سەرەکی پۆل:خەڵاتی فیلمەکان بۆ خانمەکتەرانی ڕۆلی پشتگریکەر پۆل:پێرستی فیلمەکان بەپێی خەڵات
فاکتۆریۆ
<templatestyles src="بطاقة/icones.css" "="" /> فاکتۆریۆ (بە ئینگلیزی: factorio) یاریەکی ھاوشێوەکردنی بیناسازی و بەڕێوەبردن دەرچووە بۆ ئامێرەکانی
مایکرۆسۆفت و ماک و لینێکس لە ١٤ ئۆگەستی ٢٠٢٠
سەرچاوەکان
پۆل:یارییەکانی ویندۆز پۆل:کایەکانی مەک ئۆئێس پۆل:کایەکانی لینوکس پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠٢٠ پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ئینگلیزی
قەڵاجووق
جوگرافیا
قەڵاجووق ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
میلانی لوران
میلانی لوران (؛ لەدایکبووی ٢١ی شوباتی ١٩٩٨٣) ئەکتەر، گورانیبێژ، پیانیست، نووسەر و دەرھێنەرێکی فەرەنسییە. میلانی لوران لە پیشەسازی فیلمی فەرەنسیدا وەک ئەکتەریکی سەرکەوتوو خۆی سازکردووە.
لوران لە خانەوادەیەکی جوولەکە لە پاریس لەدایکبووە، و لە تەمەنی شانزدە ساڵیدا لە لایەن جیرارد دیپاردیو لە درامایەکی ڕۆمانسی بە ناوی «The Bridge» ڕوڵێکی بچووکی پێدەدرێت لە ساڵی ١٩٩٩دا.
فیلمۆگرافیی ھەڵبژاردە
پێڕستی ئەو فیلمانەی ڕۆڵیان تێیدا بینیوە
• شتەکانی ھاوین (٢٠٠٢)
• نیگەران مەبە، من باشم (٢٠٠٦)
• ئاھەنگ (٢٠٠٩)
• دەستپێکەرەرەکان (٢٠١٠)
• ئەو رۆژەی دڵی تۆم بینی (٢٠١١)
• ئێستا تۆ من دەبینیت (٢٠١٣)
• دۆژمن (٢٠١٣)
• سەروو (٢٠١٤)
• ھەناسە (٢٠١٤)
• لە رێگای دەریا (٢٠١٥)
• سبەی (٢٠١٥)
• بێ کوتایی (٢٠١٦)
• گەڕانەوەی پاڵەوانەکە (٢٠١٨)
• ئۆپەراسیۆنی کۆتایی (٢٠١٨)
• ژێر زەوی ٦ (٢٠١٩)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:Articles with hAudio microformats پۆل:جووە فەڕەنسییەکان پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی فەڕەنسی پۆل:دوور لە وڵاتانی فەڕەنسی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:زیندووان پۆل:سیناریۆنووسانی فەڕەنسی پۆل:گۆرانیبێژانی جوو پۆل:گۆرانیبێژانی ژنی فەڕەنسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٣
شیر محەمەد
شیر محەمەد گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژاوا، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
شیر محەمەد لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی نازکی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی کامیل ئاوا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەرەتەپە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی میرزاحیسام.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل
وێنۆک|پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل (بە پورتوگالی: Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística; IBGE) ئەو دەزگایە کە بەرپرسیارە لە کۆکردنەوەی فەرمی زانیارییە ئامارییەکان، جوگرافییەکان، نەخشەسازییەکان، جیۆدێتیک و ژینگەیی لە بەڕازیل. پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل سەرژمێرییەکی نیشتمانی دە ساڵە ئەنجام دەدات؛ پرسیارنامەکان زانیارییەکانی وەک تەمەن، داھاتی ماڵ، خوێندەواری، خوێندن، پیشە و ئاستی پاکوخاوێنی لەبەرچاو دەگرن
سەرچاوەکان
پۆل:ڕێکخراوە حکوومییەکانی بەڕازیل
مەلا خەلیل گۆڕەمەری
مەلا خەلیل گۆڕەمەری میراوەیی (لەدایکبووی ١٨٨٠ – مردووی ١٩٥٦) مەلا، زانا و شۆڕشگێڕێکی کورد بوو. ئەو لە دوای ئەوەی ڕاپەریینەکەی لە دژی سیاسەتەکانی ڕەزا شا شکستی ھێنا، ناچار کۆچی کردە باشووری کوردستان و ھەتا کۆتاییی ژیانی لەوێ مایەوە.
ڕاپەڕینی مەلا خەلیل
کاتێک ڕەزا شا نەیتوانی لەگەڵ مەلا خەلیل ڕێککەوێت، ڕێککەوتنی لەگەڵ ھەندێک لە ئاغاکانی مەنگوڕ ھەڵبژارد و شکستیان بە ڕاپەریینەکەی مەلا خەلیل ھێنا، بەڵام بەو حاڵەشەوە ژمارەیەک لە خەڵک ھەر دژی سیاسەتەکانی ڕەزا شا مانەوە. سەرئەنجام مەلا خەلیل ناچار بوو بەرەو باشووری کوردستان کۆچ بکات و ھەتا کۆتاییی ژیانی لە ساڵی ١٩٥٦، ژیانی لە دەرەوەی ناوچەکەی بەسەربرد.
سەرچاوەکان
پۆل:خەڵکی سەردەشت پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٠ پۆل:مردووانی ١٩٥٦ پۆل:شۆڕشگێڕە کوردەکان پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:مامۆستا ئایینییەکانی کوردستان
نۆزڵی دێ لاڤال
چەپ|وێنۆک|329x329پیکسڵ|ھاوکێشەی دێ لاڤال نۆزڵ، بە دەقیقی پیشانی ڕۆیشتنی خێرای(V) دەدات، کە بەیەکەوە کار دەکەنە سەر پلەی گەرمی (T) لەگەل فشار(P).