cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
شای ئەنگوستیلەکان
کتێبی v
ساورۆن سوپایەکی مەزنی ئامادەکرد دژ بە گۆندۆر، گەنداف و پیپین گەیشتنە میانس تریس پایتەختی گۆندۆر، چاویان بە دێنەسۆ II (نۆکەری گۆندۆر و باوکی بۆرۆمێر و فرایمەر) کەوت، پیپین بووە ئەندام لەو پاسەوانانەی قەڵاکە کە خۆیان بۆ جەنگ ئامادە ئەکرد. خەڵکی ڕۆھیرییەم و ئاراگۆن و دوو ھاوەڵەکەی لەگەڵ مێری لە ڕێگا بوون بەرەو ھێڵمس دیپ، لە ڕێگادا چاویان بە کۆمەڵەیەک کەوت کە لە ڕیڤندێڵەوە بەڕێکەوتبوون و پێک ھاتبوون لە خەڵکانی نەتەوەی ئاراگاۆن و ئێلادن و ئێلرۆھیە ی کوڕی ئارنۆڵد، ئاراگاۆن پالانتیرەکەی بەکارھێناو بڕیاریدا ڕێگای ڕێڕەوی مردن بگرێتەبەر. ئاراگۆن و دوو ھاوەڵەکەی لەگەڵ گروپە خۆڵەمێشییەکەی ڕیڤێندڵ ڕۆیشتن بۆ ئێدۆراس و دواتر بۆ دونھارۆو دواتریش بۆ ناو ڕێڕەوەکانی مردن لە چییای سپی، دواتریش بەرەو ڕۆژھەڵات. مێری لەگەڵ سوپای ڕۆھرییۆم گەیشتنە دۆنھارۆو، وە پاشا سیۆدێن سوپاکەی ئامادەکرد بۆ ھاوکاری کردنی گۆندۆر لە جەنگەکەدا. مێری ڕێگەی پێنەدرا کە شەڕ بکات بەڵام بە نھێنییەوە چووە ناو سوپاکە و ناوی دێرنھێڵمی لە خۆی نا. لە میناستریس چاویان بە فرایمەر کەوت، وە پێیگوتن کە چاوی بە فرۆدۆ کەوتووە. ڕۆژی دواتر فرایمەر و چەند سەربازێک بەرەو کۆنە شاری ئۆسگلیاس ڕۆیشتن بۆ پاراستنی، بەڵام شارەکە کەوت، وە پارێزەرە دەرەکییەکانی میناستریسیش. فرایمەر لە کاتی پاشەکشە کردنیدا زۆر بە قورسی بریندار کرا، میناستریس ئابلوقەدرا لەلایەن سوپای مۆردۆر، کە ویچ کینگ (سەرکردەی نازگولەکان و ئەوەی کە دەیوت ھیچ پیاوێک ناتوانێت لەناویبەرێت) سەرکردایەتی دەکرد، دەنەسۆر بێھیوا بوو خۆی سوتاند لە ناو کۆمەڵە دارێک، ویستیشی فرایمەری  کوڕیشی بەو بریندارییەوە بسوتێت، بەڵام گەنداف و پیپین ڕێگرییان لێکرد و نەیتوانی ئەو کارە بکات. ئاراگۆن لەگەڵ لێگۆڵاس و گمیلی بە یارمەتی پاسەوانانی باکور توانیان دەست بەسەر ڕێگای مردن دا بگرن بۆ ئەوەی پیاوە مردووەکانی دونھارۆو بکەنە ئەندامێکی کۆمەڵەکەیان. کە سنوردار کرابوون لەلایەن نەفرینی جادوکەر دەنیس وە ڕزگاریان نابێت تاوەکو ئەو سوێندە درۆیە کۆنە بەجێ نەھێنن کە شەڕ بۆ پاشای گۆندۆر بکەن. سوپای مردن شوێن ئاراگۆن کەوتن و ھێرشێکی تۆقێنەریان کردە سەر کەشتی چەتەکانی دەریای ئومبار و کەشتییەکەیان داگیرکرد، وە سوپای ڕۆھریۆم گەیشتە گۆندۆر، وە شان بەشانی پیاوانی گۆندۆر جەنگان دژ بە سوپا مەزنەکەی مۆردۆر، ئاراگۆن بە کەشتی گەلییەکە لە ڕوباری ئەندوینەوە بۆ باشوری گۆندۆر ھات. پاشا سیۆدێن کوژرا، وە کینگ ویچیش لەلایەن ئیۆین و بە یارمەتی مێری کوژرا. ئاراگۆن و سوپاکەی گەیشتنە میناستریس و لەگەڵ گۆندۆر و ڕۆھان پێکەوە سوپا مەزنەکەی ساورۆنیان تێکشکاند لە جەنگی مەیدانی پێلێنۆر. لە دواتردا ئاراگۆن چاودێری بریندارەکانی دەکرد تا چاک بوونەوە وە ئەوەشی درکان کە ئەو پاشای ڕاستەقینەی گۆندۆرە. لێگۆلاس و گمیلی چونە ناو میناس تریس و دووبارە پیپین و مێریان بینییەوە و باسی ئەوەیان بۆ دەکردن کە چۆن کەشتی گەلییەکەیان گرتووە بە ھاوکاری سوپا مردووەکە. سەرکدەکان بڕیاریاندا کە ھێرش بکەنە سەر مۆردۆر، وە ھیواداربوون کە سام و فرۆدۆ بتوانن ئەنگوستیلەکە لەناوبەرن. ئاراگۆن و گەنداف سەرکردایەتی سوپایەکی ٧٠٠٠ کەسییان دەکرد بەرەو دەرگا ڕەشەکەی مۆردۆر، وە ھێزەەکەی ساورۆن بەزەبر و ژمارەیان لە ڕادەبەدەر بوو. لەوێدا جەنگی مۆرانۆن ھەڵگیرسا دژ بە سوپا مەزنەکەی ساورۆن، لەکاتی شەڕەکە پیپین بێ ھێزبوو بەڵام توانی بەسەر خۆی زاڵببێت بەھۆی ئەوەی کە بیستی ھەڵۆیە خۆڵەمێشییەکان ھاوکاریان دەکەن.
کەسایەتییەکان
ھەندێک لە کەسایەتییەکان لە شای ئەنگوستیلەکاندا دەورێکی ڕەوانیان ھەیە و دیارە کە پاڵەوانی چیرۆکەکەن، وە ئەوانەیتریش دەورێکی دوژمنایەتیان ھەیە. ھەرچۆنێکبێت سەرەڕای ئەوەش ڕەخنە لەوە دەگیرێت کە گشت کارەکتەرەکانی ئەو کتێبە ھەموویان یەکێک لەم دوانەن واتە یان ڕەشن یان سپین، ھەندێک لە کارەکتەرەباشەکان زیاتر بەلای تاریکییەوەن وەک ئەوەی لەچیرۆکەکەدا ھەیە، ھەروەھا بەپێچەوانەشەوە ھەندێک لە چەپەڵەکان ھانەدەری باشەن. لەبەرئەوە جۆرایەتی کەسایەتییەکان لەم دووجۆرەدا " پـاڵەوانــی چیرۆک " وە " دوژمن" لە خوارەوە ڕۆڵە گشتییەکانییان لە چیرۆکەکەدا نیشاندراوە.
کارکردن
شای ئەنگوستیلەکان وەک ئەنجامی کارەکەی پێشتری تۆلکین (ھۆبێتەکە) دەستیپێکرد، کە بڵاوکراوەتەوە لە ساڵی ١٩٣٧. گەلییەتی ھۆبێت لەلایەن گیۆرگ ئالێن و ونوین سەرپەرشتی دەکرا، بڵاوکەرەوەکان، بۆ داواکردنی ئەنجامەکان. تۆلکین ئەوانی ئاگادارکردەوە لەوەی ئەو زۆر بەھێواشی دەنوسێت، وە چاو بە ھەندێک چیرۆکدا دەخشێنێتەوە کە پێشتر گەشەیپێدابوون. وە نەیویست کاتی ڕەشنوسی سایلماریلیۆنکە دیاریبکات، وە بیرۆکەی نوسینی چیرۆکی زیاتری دەربارەی گەلی ھۆبێتەکان قبوڵکرد. لە تەمەنی ٤٥ ساڵیدا، تۆلکین دەستی بەنوسینی ئەو چیرۆکە کرد کە ناوی شای ئەنگوستیلەکانە. نوسینی ئەو چیرۆکە ماوەی دوانزدە ساڵی خایاند، لە ساڵی ١٩٤٩ بەتەواوی بڵاونەبووەوە تا ساڵی ١٩٥٥، ئەوکاتەی کە تۆلکین تەمەنی بووە ٦٣ ساڵ.
نوسین
لەلایەن بڵاوکەرەوەکانی قایلکرا، دەستیکرد بە ھۆبێتێکی نوێ لە کانوونی یەکەمی ساڵی ١٩٣٧. دوای چەند ھەڵەیەک لەسەرەتاکەیدا، چیرۆکی تاکە ئەنگوستیلە دەرکەوت. بیرۆکەی یەکەم بەش ("A Long-Expected Party") بەتەواوی گەیشتە تەواوبوون. لەگەڵ ئەوەشدا ئەو ھۆی خۆشاردنەوەی بیلبۆی دانا بە گرنگی ئەنگوستیلەکە، وە ناونیشانی شای ئەنگوستیلەکان دانەنرابوو تا بەھاری ساڵی ١٩٣٨. ئاسایی، ئەو پلانی دانابوو بۆ نوسینی چیرۆکێک کە بیلبۆ ھەموو گەنجینەکانی بەکاربھێنت وە چاوەڕێی سەرکێشییەکی تر بکات بۆ قازانجی زیاتر؛ ھەرچۆنێکبێت ئەو ئەنگوستیلەکەی وە ھەروەھا ھێزەکەی بیردەکەوێتەوە وە بیردەکاتەوە کە دەیەوێت بەدیقەتتر بێت لە کارە نوێیەکان. وەک چیرۆکێک پێشکەوت، وە توخمی ئافسانەزانی سایلماریلیۆنەکەی لەگەڵدا بەکارھێنا. نوسین بە ھێواشی دۆڕیشت، لەبەرئەوەی تۆلکین ھەموو کات شوێنی زانکۆیی ھەبوو، وە پێویستی بە پارەیەکی زیاتر بوو وەک تاقیکەرەوەیەکی زانکۆ. تۆلکین وازیھێنا لە شای ەنگوستیلەکان لە زیادترین ماوەی ساڵی ١٩٤٣ وە تەنھا دەستیپێکردەوە لە مانگی چواری ساڵی ١٩٤٤، وەک زنجیرەیەک بۆ کوڕەکەی (چریستۆفەر تۆلکین)، ئەوەی کە بەشەکانی نارد وەک ئەوەی ئەوان نوسیبوویان کاتێک کە بەردەستیکاربوو لە باشووری ئەفەریقا لە ھێزی ئاسمانی شاھانەدا. تۆلکین ھەوڵی دروستکردنی ئاھەنگێکی دا لە ساڵی ١٩٤٦، وە دەستنوسەکەی پشانی بڵاوکەرەوەکاندا لە ساڵی ١٩٤٧. چیرۆکەکە بەکاریگەرییەوا تەواو بوو لە ساڵی دواتر، بەڵام تۆلکین پێداچونەوەی پێشتری کارەکەی تەواونەکرد ھەتا ساڵی ١٩٤٩. گشت دەستنوسە ڕەسەنەکە، کە ٩، ٢٥٠ پەڕە بوو، ئێستا لە شوێنێک دانراوە بەناوی کۆکراوەکانی جەی ئاڕ ئاڕ تۆلکین لە زانکۆی ماکێت.
مێژووی بڵاوکردنەوە
تۆلکین مشتومڕی لەگەڵ بڵاوکەرەوەکانی Allen & Unwin دا کرد دەربارەی بڵاوکردنەوەی کتێبەکە وە لەساڵی ١٩٥٠ پێشکەشی کۆلۆنیسی کرد. تۆلکین بەنیازبوو کە سیلماریللۆنەکەی لەگەڵ شای ئەنگوستیلەکان بڵاو بکاتەوە بەڵام بڵاوکەرەوەکان ئەم کارەیان بەدڵنەبوو وە نەیاندەویست ئەو کارەبکەن. دواتر لە پەیوەندییەکی لەگەڵ کۆلۆنیس، ڕای خۆی دەربڕی کە پێویستە شای ئەنگوستیلەکان خۆی بابەتێکی تایبەت بێت، وە سەرئەنجام تۆلکین داوایکرد کە ئەوان کتێبەکە بڵاوبکەنەوە لە ساڵی ١٩٥٢. کۆلۆنیز ئەو کارەی نەکرد، وە تۆلکین بۆ ئالەن و ئۆنوینی نوسی کە " من دەمەوێت بە گەشبینی لە بڵاوکەرەوەکان بڕاونم بەڵام پێشبینی ئەوە دەکەم و لەوە دەترسم کە ئەم کارە ھەرگیز ڕۆشنایی نەبینێت". لەلایەن بڵاوکەرەوەکان، کارەکە دابەشکرا بۆ سێ قەبارە بۆ کەمکردنەوەی قەبارەی تێچووە زۆرەکەی جۆری ڕێکخستنەکان وە بەم شێوەیە ئامادەکرا: ھاوڕێیانی ئەنگوستیلە (کتێبی I و کتێبی II)، دوو بورجەکە (کتێبی III و کتێبی IV) ھەروەھا گەڕانەوەی پاشاکە (کتێبی V و کتێبی VI لەگەڵ شەش پاشکۆ). قەبارەکان بڵاوکرانەوە لە دوای یەکەم دواخستن لە ٢٩ ی تەمووزی ساڵی ١٩٥٤، ١١ ی تشرینی دووەمی ١٩٥٤، ٢٠ ی ئۆکتۆبەری ١٩٥٥ بەپێی ڕیزبەندی لە شانشینی یەکگرتوو. ھۆتەن میفلین  ھاوڕێیانی ئەنگوستیلەی لە ٢١ ی تشرینی یەکەمی ١٩٥٤ بڵاوکردەوە، وە دوو بوورجەکە لە ٢١ ی نیسانی ١٩٥٥، ھەروەھا گەڕانەوەی پاشاکە لە ٥ ی کانوونی دووەمی ١٩٥٦ بڵاوکردەوە لە وڵاتە یەکگرتووەکان (USA). گەڕانەوەی پاشاکە دواکەوت لەبەرئەوەی تۆلکین پێداچونەوەی بە کۆتاییەکەیدا دەکرد و پاشکۆکانی ئامادە دەکرد. تۆلکین حەزی بە ناونیشانی گەڕانەوەی پاشاکە نەدەکرد، لەبەرئەوەی بڕوای وابوو کە لە دێڕەکانی چیرۆکەکە دورە، بەڵام جێیھێشت بۆ ھەڵبژاردنی بڵاوکەرەوەکان. خۆی پێشنیاری ناونیشانی دوو بورجەکەی کرد لە وتارێکی بە ئەنقەست ناڕون و فرەمانادا کە بۆ بەستنەوەی دوو بەشەکەی کتێبەکەی پێشتر بوو بە کتێبی III و کتێبی IV. وە ھەندێک ناوی پێشنیارکرد کە دەتوانن یان [ئۆرتھانک] و [باراد-دûر] بن، یان میینەس تیریتە و [باراد-دûر]، یان [ئۆرتھانک] و [سیریتە] [ونگۆل]. تۆلکین لە سەرەتادا دژایەتی ئەوەی دەکرد کە بۆ ھەرکتێبێک دوو قەبارە بێت، لە جیاتی ئەوە پێی باشبوو کە ناوی کتێب بەکاربھێنێت بۆ نمونە: شای ئەنگوستیلەکان⇦ (قەبارەی یەک) ئەنگوستیلەکە دەست بە گەشت دەکات و ئەنگوستیلەکە دەچێت بۆ باشوور؛ (قەبارەی دووەم) خیانەتی ئایسنگارد و ئەنگوستیلەکە دەچێتە ڕۆژھەڵات؛ (قەبارەی سێھەم) جەنگی ئەنگوستیلە و کۆتایی چاخی سێھەم. کتێبەکان بڵاوکرانەوە لە ژێر ڕێکخستنی پرۆفۆ شارینگ، وە لە کۆتاییدا بووە یەکێک لە پڕفڕۆشترین کتێبەکان کە نوسرابێت، زیاتر لە ١٥٠ میلیۆن کۆپی لێفرۆشرا. وە لە شانشینی یەکگرتوو لە ساڵی ١٩٩٠ بڵاوکرایەوە لە لایەن ئالەن و ئۆنوین لەو کاتەی کە سامانێکی زۆریان پەیداکرد بەھۆی ھارپەر کۆلۆنیس.
چاپ و پێداچونەوە
ھەر لە کاتە زووەکانی ساڵی ١٩٦٠ دا دۆنەلدێک وولھەیم، سەرنوسەری چیرۆکی خەیاڵی بەرگ نەرم و بڵاوکەرەوەی کتێبی زیرەک، گوتی کە شای ئەنگوستیلەکان لەوڵاتی نەتوە یەکگرتووەکان دا لەژێر یاسای مافی چاپی ئەمریکی نەپارێزراوە، لەبەرئەوەی دەزگاکانی پەخشکەری کتێبی بەرگ ڕەق مافی چاپی کارەکەی فەرامۆش کردبوو لە وڵاتە یەکگرتووەکان. دواتر لەساڵی ١٩٦٥ پسپۆری کتێبەکان ھەوڵیاندا تا چاپێکی لێ بڵاوبکەنەوە، بەبێ مۆڵەتی تۆلکین و پێدانی حەقی خۆی، ھەر دوای ئەوە تۆلکین یەکێک لەم چاپانەی بردە لای ھەوادارەکانی خۆی و کێشەکەی پێ ڕاگەیاندن. فشاری یەکێک لە ھەوادارەکانی بەناوی گراسرووتس ئەوەندە بەھێزبوو کە توانی چاپەکە بگەڕێنێتەوە وە پارەدانی خاوندارێتی تۆلکینیان دانا. ئۆسەرایزد شوێن کتێبی بالەنتاین و ھۆتەن میفلینیان کەوت بۆ ئەوەی بازرگانییە مەزنەکەیان سەربکەوێت. تۆلکین بەسەرداچونەوەی دەقە جۆراوچۆرەکانی گرتە ئەستۆی خۆی و تەواویکرد تا نوسخەیەکی کتێبەکە بەرھەمبھێنن و بڵاوی بکەنەوە لەگەڵ ڕەزامەندی تۆلکین و لە ژێر مافی چاپی ئەمریکیدا. ئەم نوسینەوەیەش بووە دووەم چاپی شای ئەنگوستیلەکان وە بڵاوکرایەوە لە ساڵی ١٩٦٥. یەکەم چاپی کتێبی (بەرگ نەرم) چاپکرا لە مانگی تشرینی یەکەمی ئەو ساڵە، وە لە ماوەی دە مانگدا چارەکە ملوێنک کۆپی لێ فڕۆشرا. لە چواری ئەیلولی ١٩٦٦ دا، ڕۆمانەکە بۆ یەکەمجار لە ڕۆژنامەی نیوۆرک دا دەرکەوت لە لیستی پڕفرۆشترین کتێبە بەرگ نەرمەکان بە پلەی سێھەم، دواتر لە چواری کانونی یەکەم بووە پلەی یەکەم، وە بۆ ماوەی ھەشت ھەفتە لەو پلەیەدا مایەوە. دەستکارییەکانی ھۆتەن میفلن دوای ساڵی ١٩٩٤ بەسەرداچونەوە جیاوازەکانی تۆلکینی یەککخست بە چاودێری کریستۆفر تۆلکین، وە پاش چەند ھەڵەیەکی سەرەتایی بچوک کارەکەیان بەئەنجام گەیشت. لەیادی ٥٠ ساڵەی دەستکارییەکان، Wayne G. Hammond و Christina Scull, لە ژێر چاودێی کریستۆفر تۆلکین، دەستیانکرد بە لێکۆڵینەوە و چاککردن و لابردنی ھەندێک کێشە، کە لە یەکەم چاپی ١٩٥٤ دا ھەبوون  کە ئەو شتانە بەھیچ شێوەیەک تەواو نەبوون. لە چاپی ٢٠٠٥ چەندین گۆڕانکاری تێداکرا کە وایکرد زیاتر قوڵبێت و خوێنەر بتوانێت لێیتێبگات و خۆشییەکی زیاتری لێببینێت، وە لە ٦٠م ساڵ یادی دەستکارییەکاندا زۆرینەی ھەڵەکان ڕاستکرانەوە. لە ھەندێک لە چاپەکانی ٢٠٠٤ دا سێ قەبارەکە لەیەک قەبارە کۆکراونەتەوە. شایەنی باسە کە کریستۆفەر لە ساڵی ١٩٨٨ بۆ ١٩٩٢ ڕەشنوسێکی ڕونکردنەوەیی دەربارەی قۆناغەکانی گەشەپێدانی نوسراوەکە بڵاوکردەوە لە کتێبی شەشەم بۆ نۆیەم لە زنجیرەی مێژووی خاکەکانی ناوەڕاست.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆمانە ئینگلیزییەکان پۆل:ڕۆمانە بریتانیایییەکان کە کراونەتە فیلم پۆل:ئەفسانە
گوێ ئاغاج
جوگرافیا
گوێ ئاغاج لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قزقەپانی سەنگ و لە باشوور لەگەڵ گوندی خارخار و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی باش بەرات لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سەفیارخان.
پاکستان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
پاکستان نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
دێرێی سەروو
دێرێی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دێرێی سەروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سەربەستان و لە باشوور لەگەڵ گوندی قەڵاتەشین و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی دێرێی خواروو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شاناخسێ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
خۆزێ بێرناردۆ دێ تاگلێ یی پۆرتۆکارێرۆ، مارکویسی تۆرێ تاگلێ
خۆزێ بێرناردۆ دێ تاگلێ یی پۆرتۆکارێرۆ چوارەم مارکویسی تۆرێ تاگلێ (لەدایکبووی ٢١ی ئازاری ١٧٧٩ تا ٢٦ی ئەیلوولی ١٨٢٥) سەرباز و سیاسەتوان و سەرۆکی پێروو بوو لە ١٨٢٣ ھەروەھا بۆ دووەجاریش لە ١٨٢٣ تا ١٨٢٤ دەبێت بە سەرۆک.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٧٧٩ پۆل:مردووانی ١٨٢٥ پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی پێروو
کانی گوێز، ھەڵەبجە
کانی گوێز گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیروان، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی گوێز لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دەڵەمەڕ و لە باشوور لەگەڵ گوندی کۆساوا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ڕیشاو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تلەوەرێ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی ھەڵەبجە پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
باربادۆس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
باربادۆس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦ بوو کە لە ١٧ی تەممووز تا ١ی ئابی ١٩٧٦ لە مۆنتریال لە کەنەدا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٧٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
ویلایەتی شێن
وێنۆک|ویلایەتەکانی ژێر ژۆو ویلایەتی شێن (بە چینی سادەکراو: 申国; چینی دێرین: 申國 خوێندنەوە: شێن گوۆ) ویلایەتێکی سەربە ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو، لە سەرەتای سەردەمی بەھار و پایز و دواتر ویلایەتی چوو خستیەوە ژێر دەسەڵاتی خۆی.
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی دێرینی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
کونەفلوسە
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ھەولێر پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان پۆل:کۆیە
تاوانی جەنگی
تاوانی جەنگی بریتییە لە کردەوەیەک کە سەرپێچییەکی توندی یاساکانی جەنگ دەکات و دەبێتە دروستکردنی بەرپسیارێتی تاوانکاریی تاکەکەسی. نموونەی تاوانەکانی جەنگ ئەمانەن: بە مەبەست کوشتنی کەسانی مەدەنی یان بەندکراوان، ئەشکەنجەدان، لەناوبردنی موڵکی کەسانی مەدەنی، بە بارمتەگرتن، ستەم، لاقەکردن، بەکارھێنانی منداڵان وەک سەرباز، تاڵانکردن و سەرپێچی کردنی بنەماکانی ڕادە و پێویستی ھێزی سەربازی.
ڕێکەوتنامەکانی جنێڤ
ڕێکەوتنامەکانی جنێڤ چوار ڕێکەوتنامەیە کە بە بەردەوامی فراوان دەکرێن و گۆرانکاریان بەسەردا دەھێندرێت. ھەموو وڵاتێکی ئەندام لە نەتەوە یەکگرتووەکان دا ھەستاوە بە پەسەندکردنی ڕێکەوتنامەکە و لەسەر ئاستی جیھان وەک یاسای نێودەوڵەتی ناسراوە و مامەڵەی پێ دەکرێت کە جێبەجێ دەکرێت بەسەر ھەموو بارودۆخێکی ناکۆکی چەکداری لە جیھان دا. سەرەڕای ئەم دانپێدانانەی تەواوی وڵاتانی ئەندام لە نەتەوە یەکگرتووەکان دا، بەڵام کۆنووس و ڕێکارە زیادکراوەکانی ساڵی ١٩٧٧ی ڕێکەوتنامەکە کە باشترین و باوەرپێکراوترین زانیاری وردی تێدایە دەربارەی پاراستنی «یاسای مرۆیی نێودەوڵەتی» ھێشتا لەلایەن ئەو وڵاتانەوە پەسەندنەکراوە کە بەڕێژەیەکی زۆر بەژدارن لە ململانێ چەکدارییەکان دا وەک (ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، ئیسرائیل، ھیندستان، پاکستان، عێراق، ئێران و چەندانی دیکە) تەنانەت ھەندێک لە واژووکەرانی ڕێکەوتنامەکەش بەشێوەیەکی بەرچاو سەرپێچی ڕێکەوتنامەکەیان کردووە لەڕێی تەمومژی و نائاشکرایی یاساکانەوە یان خۆلادانی سیاسی.
دادگای تاوانی نێودەوڵەتی ٢٠٠٢
لە ڕێکەوتی ١ی تەممووزی ٢٠٠٢دا، دادگای تاوانی نێودەوڵەتی کە دادگایەکە لەسەر بنەمای ڕێکەوتنامە دامەزراوە لە شاری (ھۆگ) ی وڵاتی ھۆڵەندا و ئەرکی دادگایکردنی تاوانە جەنگییەکانی پێ بەخشراوە کە لە ڕێکەوتی دامەزراندنی یان دوای ئەو ڕێکەوتە ئەنجامدراون. چەند وڵاتێک ھەستاون بە ڕەخنەگرتن لەو دادگایە و دیارترینیان ئەمانەن: ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، چین، ڕووسیا و ئیسرائیل و ھەتا ئێستا ویلایەتە یەکگرتووەکان وەک چاودێریکەر بەژداری دانیشتنەکانی دادگاکە دەکات.
تاوانە جەنگییەکان پێناسەکراوە لە ڕێکەوتنامەکەی دادگاکەی لەسەر بنیادنراوە و ئەمانە لەخۆدەگرێت:
١- سەرپێچی گەورە لە "ڕێکەوتنامەکانی جنێڤ"
٢- ئەنجامدانی ئەم کردانە لە کاتی نەبوونی جەنگێکی نێودەوڵەتی:
٣- ئەنجامدانی ئەم کردانە وەک بەشێک لە ململانێ و جەنگی جیھانی:
سەرچاوەکان
پۆل:توندوتیژی دژی ژنان پۆل:شەڕکردن پۆل:توندوتیژی دژی پیاوان پۆل:تاوان بەپێی جۆر
ئاقکەند
ئاقکەند گوندێکی کاولە، کەوتووەتە باکووری شارەدێ دزە گوندەواری چەرداوڕۆی ڕۆژاوا، ناوچەی چەرداوڕۆ، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران تەنیا ئاسەواری گوندی لێ ماوە.
جوگرافیا
ئاقکەند ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ویلیام لاسیل
وێنۆک|ویلیام لاسیل
ویلیام لاسیل (لەدایکبووی ١٨ی حوزەیرانی ١٧٩٩ – مردووی ٥ی تشرینی یەکەمی ١٨٨٠) بازرگان و فەلەکناسەکی ئینگلیزیە.
لاسیلی تریتۆن (مانگ) و ھایبریون و ئێریەل (مانگ) و مانگی ئۆمپرێلی کە مانگەکانی ھەسارەی نیپتۆن و کەیوان و یۆرانۆس دیتیتەوە،
سەرچاوەکان
پۆل:گەردوون پۆل:لەدایکبووانی ١٧٩٩ پۆل:مردووانی ١٨٨٠ پۆل:دۆزەرەوەکانی مانگەکان پۆل:ئەندامانی ئەنجومەنی پاشایەتی پۆل:نێپتۆن پۆل:وەرگرانی مەدالیای زێری بۆ کۆمەڵگەی ئەستێرەناسی پۆل:کەیوان
ویلایەتی شێن (ھێنان)
ویلایەتی شێن (چینی سادەکراو: 沈国; چینی دێرین:沈國: خوێندنەوە: شێن گوۆ) یەکێک بوو لە ویلایەتەکانی سەربە ئیمپراتۆریەتی ژۆو لە سەردەمی بەھار و پایز لە جیھانی مۆدێرنیی ئەمرۆدا ئەکەوێتە ھێنان.
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی دێرینی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
مەستیزادە عەبدولمەجید
مەستیزادە عەبدولمەجید عەبدولمەجید بەرقی كوڕی ڕەسوول مەستی لە بەگەكانی كوردە و لە سولالەی چوتانلی یە. ساڵی 1289ی كۆچی، بەرامبەر 1872-1873ی میلادی لە ویلایەتی موسڵ لەدایك بووە. لە مەكتەبی ڕوشدییەی سلێمانی خوێندوویەتی و دەرسەكانی تەواو كردووە بەڵام نەیتوانیوە بڕوانامە وەربگرێ. لە ویلایەتی موسڵ لە مەكتەبی دۆمینیكان و فڕەنسییەكان خوێندوویەتی و عەرەبی، فارسی، توركی و فڕەنسی بە قسەكردن و نووسین و زمانی كوردیشی بەقسەكردن زانیوە. لە ساڵی 1305ی ڕۆمی چۆتە مەكتەبی فنوونی مولكییە و تا پۆلی سێ بەردەوام بووە و دواتر وازی هێناوە. وتاری لە ڕۆژنامەی موسلیمی شاری بۆمبای هیندستان بڵاوبۆتەوە. لە 21ی شەووالی ساڵی 1317ی كۆچی كە دەكاتە بەرامبەر 22/2/1900 بە ڕۆژانەی 20 قڕووش لە دیاربەكر بۆتە فەرمانبەر. دواتر بە مووچەی 1125 قڕووش لە ویلایەتی وان، لە سەنجاقی هەكاری لە بەڕێوەبەرایەتی تەحریرات دامەزراوە. لە 17/9/1907 لە دیاربەكر دەستی لە كار هەڵگرتووە و ڕۆژی 5ی ڕەمەزانی هەمان ساڵ لە هەكاری دەست بەكار بووە. هەر لەبەر لێهاتوویی و خزمەتە باشەكانی لە كاری فەرمانبەریدا، لە هەر یەكە لە ئەنجومەنی ویلایەتی دیاربەكر و ئەنجومەنی سەنجاقی هەكاری سوپاس و پێزانینی بۆ نێردراوە. لەبەر شارەزابوونی لە كاروباری سیاسیدا، حكومەتی مەشرووتییەی عوسمانی بە گونجاوی زانیوە ناوبراو لە شارەكانی خوی و سەلماس بكاتە فەرمانبەری شابەندەر لە وەزارەتی دەرەوە. هەندێ لە بۆچوونەكانی بۆتە جێی ڕەخنەی عوسمانییەكان، بە گوێرەی بەڵگەنامەكان چەند بەرهەمێكی نووسیوە، بەڵام تا ئێستا هیچیان دیار نین و ناوبراو لە دوای خانەنشینبوونیشی لەبەر لێهاتوویی لە كارەكانیدا، ڕەزامەندی درا لە سنجاقی سینۆپ لە 24ی تەمموزی ساڵی 1329ی ڕۆمی لە ویلایەتی قەستەموونی دەست بەكاربێتەوە. تا ساڵی 1918ش لە ژیاندا بووە و ناشزانرێ كەی و لە كوێ وەفاتی كردووە (DH.SAİDd.00171 سەرچاوە: مەستیزادە عەبدولمەجید بەرقی، هێمن عومەر خۆشناو، گۆڤاری خاڵ
خدێوی عەباس
خدێوی عەبباس حلمی (١٨٧٤–١٩٤٤ز) کوڕی تۆفیق کوڕی ئیسماعیلە، لە قاھیرە لەدایک بووە و لە سویسرا کۆچی دوایی کردووە. بە خدێوی عەبباس حیلمی دووەم بەناوبانگ بووە. خدێوی میسر و شەشەمین حاکمی بنەماڵەی محەممەد عەلی پاشا بووە. لە نێوان ساڵانی (١٨٩٢–١٩١٤) حاکمی میسر بووە و نازناوی شێخ بووە. دواتر چووەتە ئەستەنبوڵ و پاشان لە ئەورووپا سەری نایەوە. (السید، ١٩٩٠: ١٨٦)
بانکی پەرەپێدانی قوبرس
بانکی پەرەپێدانی قوبرس بانکێکی پەرەپێدانە، لە ساڵی ١٩٦٣ وەک کۆمپانیایەکی گشتی بۆ پەرەپێدانی ئابووری لە قوبرس دامەزراوە. خاوەن پشکە سەرەکییەکان کۆماری قوبرس و بانکی وەبەرهێنانی ئەوروپا بوون. لە ساڵی ٢٠٠٨ کرایە بانکێکی کەرتی تایبەت و چیتر وەک موڵکی وڵاتی قوبرس نەمایەوە.
شادی فەرەجپوور
شادی فەرەجپوور ( ، لەدایکبووی ٢١ی شوباتی ١٩٩١) یەکێکە لە گەشتیارانی ئێرانی.
یەکەم میدالیای زێڕی ئاسیای لە یارییەکانی وەرزشی ژنانی ئێراندا بەدەستهێناوە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩١ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩١
ئەلئیلاھ
ئەلئیلاھ یەکێکە لە ناوەکانی خوا لە ئیسلامدا، واتا پەرستراو یان ئەو کەسەی شایستەی پەرستنە.
لە قورئان
.
لە فەرموودە
لە یەکێک لە دوعاکاندا پێغەمبەر محەممەد دەڵێت: ، واتا: خوایە من ملکەچی تۆ بووم، باوەڕم بەتۆ هێناوە، پشتم بە تۆ بەستووە، هیچ خوایەک شایەنی پەرستن نییە جگە لەتۆ.
بێیاتا شیدو
بێیاتا شیدو (بە زمانی پۆلەندی: Beata Szydło ؛لە دایکبووی ١٥ی ئازاری ١٩٦٣) خانمە سیاسەتوانی پۆلەندییە، لەوەتەی ٢ی تەمموزی ٢٠١٩ ئەندامە لە پەرلەمانی ئەورووپا. بەر لەوەش، ئەو ١٦ەمین سەرۆک وەزیرانی پۆلەندا بووە لە ماوەی ١٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ تاکوو ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧، هەروەها لە ماوەی ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٧ تاکوو ٤ی حوزەیرانی ٢٠١٩، لە پۆستی جێگری سەرۆک وەزیرانی پۆلەندا بوو.
بێیاتا بڕواننامەی بەکالۆریۆسی لە ئێتنۆگرافی بەدەستهێناوە. لە ساڵی ٢٠٠١، بڕواننامەی دکتۆرای لە خوێندن و بەڕێوەبردنی چاند لە سکووڵی ئابووری سارسۆ بەدەستهێنا. کاتێک تەمەنی ٣٥ ساڵان بوو، بۆ ماوەی حەوت ساڵ وەک سەرۆکی شارەوانی گمینا بژشچە بوو.
فیدلار
فیدلار یان FIDLAR باندێکی مۆسیقان کە لە ژانەری پەنک ڕۆک لە لۆس ئانجلەس، ئەمریکا کاردەکەن. ناوی باندەکە پێکھاتووە لە ڕستەی (Fuck It Dog, Life's a Risk).
مێژوو
بەرھەمھێنەرانی گرووپەکە، زاک کاڕپەر و زاک کوێن یەکتریان ناسی لە ستۆدیۆیێکی تۆمارکردندا، لەو کاتە، زاک کاڕپەر وەک ئەندازیاێک کاری دەکرد و زاک کوێن وەک مەشقپێکراوێک. ھەردووکیان دەستییان بە تۆمارکردنی گۆرانی دەکرد کاتێک کەس لە ستۆدیۆکە نەدەمایەوە و دواتر ڤیدیۆکانیان بڵاودەکردەوە لە ئینتەرنێت. دوای ٣ ساڵ لە تۆمارکردنی چەند گۆرانیێک، بۆ یەکەم جار ھاتنە سەر ستەیج لەگەڵ باندی «زە بلاک لپس» و بەشدارییان کرد لە کۆنسێتتێک لەگەڵ باندی «زە ھایڤس».
لە ساڵی ٢٠١١، باندەکە یەکەم ئی پی خۆیان بڵاوکردەوە بە ناوی «دییدوی»، کە لیویس پێساکۆڤ کاری بەرھەمھێنانی بۆ کرد. لە ساڵی ٢٠١٢، فیدلار بوو بە یەکێک لە ٤٠ باشترین باندەکانی ساڵی ٢٠١٢ لەلایەن ستێریۆگەم (بڵاوکراوەیێکی ئینتەرنێتی ڕۆژانەیە کە دەنگوباسی مۆسیقا تیشک دەخاتە سەر).
لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٢، باندەکە یەکەم دەرکەوتنی خۆیان لە تەلەڤیزیۆن ئەنجامدا لە زنجیرەی Last Call with Carson Daly (کۆتا پەیوەندی لەگەڵ کارسۆن دالی)، کە گۆرانی "Whore" و "No Waves" گووتەوە لە ئەلبومی داھاتوویان، فیدلار.
ناوی باندەکە پێکھاتووە لە ڕستەی (Fuck It Dog, Life's a Risk). لە بنەڕەتدا، ناوی باندەکە 'Fuck The Clock' بوو، کە ئاماژەیێک بوو بۆ گۆرانی پێشوویان 'Cheap Beer'.
سەرچاوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ٢٠٠٩
دێرێی خواروو
دێرێی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دێرێی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی جافری و لە باشوور لەگەڵ گوندی قەڵاتەشین و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سورەدزێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی دێرێی سەروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پاکستان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
پاکستان نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
دێمان، برادۆست
دێمان گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری برادۆست، ناوچەی سۆما و برادۆست، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
دێمان ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ویلایەتی سوی
سوی (بە چینی سادەکراو: 随 چینی دێرین:隨 خوێندنەوە: سوی) ویلایەتێکی سەربە ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو ئەکەوتە نزیک دەریای ھان، لە جیھانی مۆدێرنی ئەمڕۆ ئەکەوێتە ھوبێی.
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
شتە نامۆکان (ساوندتراک)
شتە نامۆکان ساوندتراکی ڕەسەنی وەرزی یەکەمی زنجیرەی نێتفلیکسی بەھەمان ناوەوەیە. بەشی یەکەم و دووەمی بە دیجیتاڵی لەلایەن لەیکشۆر و ئینڤادا ڕێکۆردزەوە بڵاوکرایەوە لە ١٢ی ئابی ٢٠١٦، دوابەدوای یەکتری. لە ٧٥ گۆرانی پێکدێت کە لەلایەن کایڵ دیکسن و مایکڵ ستێینی باندی سوورڤایڤەوە بەرھەمھێنراون و سازکراون، ئەم بڵاوبوونەوەیە دەبێتە یەکەم کاری دووانەکە لە دەرەوەی باندەکە. بڵاوبوونەوەی سی دی ساوندتراکەکە ھاوشێوەی بڵاوبوونەوەی دیجیتاڵییەکەی بوو، کە بەشی یەکەم و دووەمی لە ١٦ و ٢٣ی ئەیلوولدا بڵاوبوونەوە، دوابەدوای یەکتری، و وەشانێکی دیاریکراوی دیکەی لەسەر ڤاینڵ، بە شێوەی تاک و کۆمەڵەی سنووقی، لە تەممووزی ٢٠١٧دا بڵاوکرانەوە. وەشانێکی کاسێتی یەکەم بەشی ساوندتراکەکە، بە تایبەتی لەلایەن ئوربان ئاوتفیتەرسەوە فرۆشرا لە ١٤ی تەممووزی ٢٠١٧. کاسێتەکە پێکدێت لە بەرگێکی کارتۆنی کە ھاوشێوەی بەرگی ڤی ئێچ ئێسی کۆنە، و کاسێتەکە وا دروستکراوە کە لە تۆماری ڤی ئێج ئێس بچێت.
ھەردوو جۆرەکە بە جیاجیا پاڵێوران بۆ باشترین ئاوازی ساوندتراکی ڕەنگاڵەی بینراو لە ٥٩یەم خەڵاتەکانی گرامی ساڵانە، بەڵام ھیچیان براوە نەبوون.
بەشی یەکەم
یەکەم بەشی ساوندتراکەکە لە ١٢ی تەممووزی ٢٠١٦دا بڵاوبوویەوە، و مۆسیقا سەرەکییە بەناوبانگەکەی زنجیرەکەی تێدایە، لەگەڵ ژمارەیەک لە ھاندەرە مۆسیقایییە باوەکان («منداڵەکان» و «ھۆکینس»)، و ئاوازەکەی ئیلێڤن («ئیلێڤن»).
خشتەکان
بەشی یەکەم ١٤٬٠٠٠ «یەکەی ئەلبومی یەکسان»ی کۆکردەوە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا لە یەکەم ھەفتەی فرۆشتنیدا بەپێی نیڵسن ساوندسکان.
سەرچاوەکان
پۆل:مۆسیقای شتە نامۆکان
شەکیلا
شەکیلا موحسینی سەداقەت ، بە شەکیلا ( ناسراوە؛ لەدایکبووی ٣ی ئایاری ١٩٦٢ لە تاران، ئێران) گۆرانیبێژ-گۆرانینووسێکی فارس-ئەمریکیی نیشتەجێی سان دیێگۆو، کالیفۆرنیایە. ھونەرمەندێکی نێونەتەوەیییە کە بە زمانە جۆراوجۆرەکان خزمەتی کردووە لەوانەش فارسی، کوردی، ئینگلیزی، تورکی، ھیندی و ئیسپانی. براوەی خەڵاتێکی ئۆسکاری مۆسیقای فارسییە لە ٢٠٠٦ و خەڵاتێکی مۆسیقای جیھانییش لە ٢٠١٥. شەکیلا سەروو بیست ئەلبومی بە زمانی فارسی ھەروەھا ژمارەیەک ئەلبومی بە ئینگلیزی بڵاوکردووەتەوە. لە سەرەتادا گۆرانیی دەربارەی گیانپەرستی، ئەوین، ئاشتی و بەئاگاھاتن دەڵێت. ھۆنراوەی گۆرانییەکانی لەلایەن ڕۆمی و ھەڵبەستوانە گەورەکانی تر ئیلھام بەخشن. ھەروەھا ئەندامێکی دەنگدانی فەرمییە لە خەڵاتەکانی گرامی.
پیشە
شەکیلا پیشە پیشەگەرییەکەی لە تەمەنی نۆ ساڵیدا دەست پێ کرد کاتێک بۆ نمایشکردن لەسەر تەلەڤیزیۆنێکی ئێرانی بانگھێشت کرابوو. دواتر، چوو بۆ سان دیێگۆو و لەوێ لە کۆلێژی پالۆمەر مۆسیقای خوێند. شەکیلا یەکەم دەرکەوتنی ئەلبومیی بە ناونیشانی کامی با مەن مۆدارا کۆن لە ١٩٩٠ بڵاو کردەوە. دووەم ئەلبومی، گێریێھ دەر ڕەغبەر، لە ١٩٩٢ بڵاو کردەوە. لە ١٩٩٣دا، شەکیلا لەگەڵ کۆمپانیای تۆمارکردنی تەرانەی فارسی واژووی کرد و سێیەم ئەلبومی خۆیی بە ناونیشانی غەیبەتێ نوور بڵاو کردەوە.
لە ١٩٩٧ تا ٢٠٠٨، شەکیلا واژووی لەگەڵ کۆمپانیای تۆمارکردنی کاڵتێکس ڕیکۆردز لە لۆس ئانجلەس کرد و زیاتر لە ھەشت ئەلبومی لەگەڵیاندا بڵاو کردەوە. لە ٢٠١٣دا، شەکیلا کۆمپانیای تۆمارکردنی خۆیی بە ناوی شەکیلا ئینتەپرایزز (Shakila Enterprises) دامەزراند. زیاتر لە دە تاکەگۆرانیی لە کۆمپانیای تۆمارکردنەکەی خۆی بڵاو کردەوە.
لە ٢٠١٤دا، شەکیلا تاکەگۆرانیی Treasure Withinی بڵاو کردەوە کە گەیشتە لوتکەی #١ لە ھێڵکارییە جۆراوجۆرەکانی بیلبۆرد. ئەلبومی «١١:١١ شاری ئەوین»ی لە ٢٠١٥ بڵاو کرایەوە. ١١:١١ شاری ئەوین زیاتر لە ٤٣ ھەفتەی لە #١ لە چەند ھێڵکارییەکی بیلبۆرد بەسەر برد. لە ٢٠١٦دا، شەکیلا ئەلبومی «پرژاندنی فرمێسکەکان»ی بڵاو کردەوە کە ئەمیش بۆ چەند ھەفتەیەک لە لوتکەی #١ لە ھێڵکارییەکانی بیلبۆرد مایەوە. شەکیلا خەڵاتی ئۆسکاری مۆسیقای فارسی لە ٢٠٠٦ و خەڵاتی مۆسیقای جیھانیی لە ٢٠١٥ بردەوە. دوو جار لە مۆسیقای ھۆلیوود لە خەڵاتی میدیا پاڵێوراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئێرانییانی نیشتەجێبوو لە لۆس ئانجلەس پۆل:خەڵکی تاران پۆل:زیندووان پۆل:ژەنیارانی ئێرانی پۆل:گۆرانیبێژانی ئێرانی پۆل:گۆرانیبێژانی ژنی پۆپی ئێرانی پۆل:گۆرانیبێژانی کلاسیکیی ئێرانی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢ پۆل:خانمەگۆرانیبێژە ئێرانییەکانی سەدەی ٢٠ەم
بانکی ئی ئێف جی کۆمەڵەی داراییی ئەورووپا
بانکی ئی ئێف جی کۆمەڵەی داراییی ئەورووپا بانکێکە کە بنکەکەی لە شاری ژنێف، سویسرایە، لەلایەن (FINMA)ی سویسرییەوە مۆڵەتی پێدراوە و سەرپەرشتی دەکرێت. بانکەکە خزمەتگووزاری بانکی کلاسیکی پێشکەش دەکات.
باربادۆس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
باربادۆس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
ھەڵدانی بۆشاییی نامووشەکی
ھەڵدانی زاراوەیەک کە ئاماژەیە بۆ چەمکەکانی پەیوەست بە ھەڵدانی بۆشایی کە خێرایی و بەرزی پێویست بۆیان بە ڕێگەی تر جگە لە موشەک، یان موشەکی ھەڵدانی خەرجکراو بەدەست بھێنرێت. کۆمەڵێک بەدیل پێشنیار کراون کە دەتوانرێت لەبری مووشەکی ھەڵدانی بەکارھێنراو، بەکاربھێنرێت. مووشەکەکە تەنھا دەتوانێت بەشێک بێت لە سیستەمێکی ھەڵدانی ئۆتۆمبێلەکە کە بەکاردێت بۆ پاڵنانی ئۆتۆمبێلەکە بۆ خولگە، وەک سیستەمی ھەڵدانی پێکھاتەیی، سیستەمی سکایھوک، سیستەمی مووشەکی ھەڵدانی سکید، سیستەمی مووشەکی ڕۆکون کە بە باڵۆن ھەڵدەدرێت، سیستەمی مووشەکی ھەڵدانی ئاسمانی.
سەرچاوەکان
پۆل:فڕینی بۆشایی پۆل:تەکنۆلۆژیای گریمانەیی
کانی شێخ
کانی شێخ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیروان، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی شێخ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە باشوور لەگەڵ گوندی گورگەچیا، ھەڵەبجە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کاگردەڵ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئیمامی زامن.
ئەحمەد فائیز بەرزنجی
ئەحمەد فائیز کوڕی سەید مەحموود کوڕی سەید ئەحمەد کوڕی سەید عەبدولسەمەدی کوڕی سەید حەسەنی گڵەزەردەیە، ئەویش نەوەی شێخ عیسایە کە باپیرە گەورەی سەیدەکانی بەرزەنجەیە. ساڵی ١٢٥٨/ ١٨٤٢ لەدایک بووە. قورئان و چەند کتێبێکی فارسی و تەسریفی زەنجانی لای باوکی خوێندووە. دواتر لای مەلا غائیب ئەفەندی خوێندوویەتی، پاشان بۆ خوێندن چووەتە لای مەلا سەید مستەفای بەرزنجی، دواتر لای مەلا ئەحمەدی نۆدشەیی و پاشان لای مەلا ئەحمەد ئەفەندی پیرحەسەنی چاو مار خوێندوویەتی. ساڵی ١٢٧٧ بووەتە مودەڕیسی مزگەوتی نۆدشەی سلێمانی. سالی ١٢٩٤ بووەتە قازیی قەرەداغ. لە ساڵی ١٢٩٧ بووەتە نائیب لە دەوروبەری بەغدا. لە ساڵی ١٣٠٠ بووەتە نائیبی بەسرە. لە ١٣٠٣ بووەتە نائیبی موسڵ و پاشان کراوەتە ئەندامی کۆڕی گەورەی زانیاری لە ئەستەنبوڵ. نزیکەی بیست کتێبی نووسیوە. زیاتر بە کتێبی (کنز اللسن) بەناوبانگە کە چەند ھونەرکارییەکی سەیری بە چەند زمانێکی جیاواز تێدایە. ساڵی ١٩١٨ لە ئەستەنبوڵ کۆچی دوایی کردووە. (بەحرکەیی، ٢٠١٠: ١٣٧))
سەرچاوەکان
پۆل:نووسەرانی کورد پۆل:موسڵمانانی کورد
ویلایەتی تان
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ناوچە و ویلایەتەکان کە لە سەدەی ١١یەمی پێش زایین دامەزراون پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
ھەموو ئەوەی پێویستتە خوشکێکە
ھەموو ئەوەی پێویستتە خوشکێکە (妹さえいればいい. Imōto Sae Ireba Ii.) ڕۆمانێکی سووکی ژاپۆنییە لە لایەن یۆمی ھیراساکا نووسراوە و لە لایەن کانتۆکو ڕوون کراوەتەوە. شۆگاکوکان لە ئازاری ۲۰۱٥وە لە ژێر پەنجەی گاگاگا بونکۆدا نۆ ڕۆمانی بڵاوکردۆتەوە. دوو دەستکاری مانگا لە لایەن شۆگاکوکان و سکوێر ئینیکس بڵاو کرایەوە. زنجیرەیەک ئەنیمێی تەلەڤیزیۆنی لە لایەن سیلڤەر لینک لە ٨ی تشرینی یەکەمی ۲۰۱۷ بڵاو کرایەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:ئەنیمێ و مانگای کۆمیدی پۆل:ڕۆمانە سووکەکان پۆل:سێینن مانگا پۆل:مانگای شۆگاکوکان پۆل:شۆنن مانگا پۆل:فەنیمەیشن پۆل:مانگاکانی ٢٠١٦ پۆل:ئەنیمێ و مانگای ڕۆمانسی کۆمیدی پۆل:مانگاکانی ٢٠١٥
چیای ھەورێ
چیایەكی گەورە و بڵندە، دەكەوێتە باكووری گوندی كونەفلوسە و باشووری گوندی چیوە لە خۆشناوەتیدا
بانکی ناوەندیی ھاوکاری
بانکی ناوەندیی هاوکاری لە ٢٨ی ئازاری ١٩٩١ دامەزراوە، بانکێکی بازرگانی جیھانییە، دەکەوێتە سۆفیا، بولگاریا. بانکەکە بەشێکە لە سی سی بی گرووپ، لە لیستی بۆرسەی بولگارییە.
ویلایەتی جوو
وێنۆک|ویلایەتەکانی ژێر ئیمپراتۆریەتی ژۆو ویلایەتی جوو ویلایەتێکی سەربە ژۆو بوو لە مێژووی دێرینی چین، فەرمانرەواکانی نازناوی جی (己)ـیان ھەڵدەگرت لە ئەمرۆدا ئەکەوێتە شاندۆنگ.
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
مەلای خەتێ
مەلای خەتێ ناوی مەلا محەمەد کوڕی مەلا ئەحمەد کوڕی عەبدولرەحمان کوڕی ئیسماعیل کوڕی شێخ سلێمانە، لە ساڵی ١٧٨٥ز لە گوندی خەتەی خۆشناوەتی لەدایک بووە. بە محەمەد ئەفەندی یان محەمەد خەتی ئەفەندی ناسراوە، لای زانایانی ناوچەی ڕەواندز خوێندویەتی، لە لای مەلا عەبدولرەحمانی ڕۆژبەیانی ئیجازەی عیلمی وەرگرتووە. دەچێتە بەغدا و نێوانی لەگەڵ داود پاشا خۆش بووە. لە ساڵی ١٨١٥ محەمەد پاشای ڕەواندز دەیکاتە موفتی گشتی ھەموو ناوچەی سۆران. چەند دانراوێکی ھەیە. لە ساڵی ١٨٦٠ کۆچی دوایی کردووە و لە گۆڕستانی گەردەگەرد ئەسپەردەی خاک کراوە. بەداخەوە حوسێن حوزنی موکریانی ئەوەی بڵاوکردەوە کە مەلای خەتێ بۆتە ھۆکاری ھەڵوەشاندنەوەی ئەمارەتی کوردی، ئەمە مەسعوود محەمەد و چەند تویژەرێکی دیکە وەڵامیان داوەتەوە و ئەو لە زانایەکی گەورە بترازێ ھیچ ڕۆڵێکی سیاسی نەبووە. (بەحرکەیی، ٢٠١٠: ٤٩).
مکمافیا
مکمافیا بریتییە لە زنجیرەیەکی دراما کە وەرزی یەکەم لە ھەشت زنجیرە پێکدێت و لە بەرھەمھێنانی بی بی سییە و لە لایەن حوسێن ئەمینی و جەیمز واتکنزەوە دروستکراوە ھەروەھا لە لایەن جەیمز واتکزەوە کاری دەرھێنانی بۆ کراوە. زنجیرەکە لە کتێبی مکمافیا: گەشتێک بە جیھانی تاواندا (٢٠٠٨) وەرگیراوە کە لە لایەن ڕۆژنامەنووس میشا جلینی نووسراوە. زنجیرەکە لە پاڵەوانێتی جەیمس نۆرتۆنە بە ڕۆڵی ئەلێکس گۆدمان کوڕی سەرۆکێکی مافیای ڕووسی. زنجیرەکە بریتییە لە بەرھەمھێنانێکی ھاوبەش لە نێوان کەناڵەکانی بی بی سی، و ئەی ئێم سی و کوبا پیکچەرز. لە ١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨ لەسەر بی بی سی وەن پەخشکرا.
سەرچاوەکان
پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:زنجیرە درامییەکانی بی بی سی پۆل:زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی دەربارەی تاوانی ڕێکخراو پۆل:کارەکان دەربارەی مافیا ڕووسییەکان
خارەباس
ناوچەیەكە و كانییەكی سازگاری لێیە، دەكەوێتە باشووری چیای هەورێ و لە چوارچێوەی گوندی كونەفلوسە دایە
باربادۆس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
باربادۆس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
ھەڵدانی بۆشایی
ھەڵدانی بۆشایی بەشی یەکەمی گەشتەکەیە کە دەگاتە بۆشایی ئاسمان. ھەڵدانی بۆشایی بەرزبوونەوە لەخۆدەگرێت، واتە کاتێک موشەکێک ئاسمانی زەوی بەجێدەھێڵێت، یان کەشتییەک ھەڵدەفڕێت. بەرزبوونەوەی دوو جۆری سەرەکییە: ھەڵدانی موشەک (شێوازی تەقلیدی ئێستا)، و ھەڵدانی بۆشایی ئاسمانی نا موشەک (کە جۆرەکانی تری پاڵنەر بەکاردەھێنرێت، لەوانەش بزوێنەری جێتی ھەناسەدانی ھەوا یان جۆرەکانی تر).
خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٢ی دژ بە ھێرشی ڕووسیا بۆ سەر ئوکراینا
خۆپیشاندانەکانی ٢٠٢٢ی دژی بە ھێرشی ڕووسیا بۆ سەر ئوکراینا لە ٢٥ی شوباتی ٢٠٢٢ دەستی پێکرد پاش ئەوەی ھێزەکانی ڕووسیا چوونە ناو وڵاتی ئوکراینا بەمەبەستی چەک دامڵین لەحکومەت. خۆپیشاندانەکان لە چەندین وڵاتی جیھانی درەستی پێکرد و ھاووڵاتیان دژایەتی خۆیان بۆ ئەو ھێرشانە دەربڕی و داوایان کرد لە زووترین کات بووەستێت.
لەناو ڕووسیا
لە ھەفتەکانی پێش دەستپێکردنی شاڵاوەکەی ڕووسیا، ھەنێک نیشانە و ھێمای دژی-جەنگ لە سەنت پیتەرزبورگ بەرز دەبوویەوە. لە سەرەتای شوبات، زیاتر لە ١٥٠ چالاکوانی بەناوبانگی ڕووسی، نووسەران و ئەکادیمیاوانەکان نووسراوێکیان واژوو کرد کە دژایەتی پێشڕەوییە سەربازییەکانی ڕووسیا دەکات
لە ٢٤ی شوبات دوای داگیرکارییە سەربازییەکە، چەندین ئەستێرەی ناسراوی ناو میدیاکانی ڕووسیا، بە ئاشکرا ڕەخنە و دژایەتییان لەسەر جەنگەکە دەربڕی ڕۆژنامەوانی ڕۆژنامەی کۆمەرسانت ئێلینا سکاڵانامەیەکی دژە جەنگی ئامادەکرد کە لەلایەن ٢٥٠ ڕۆژنامەوان واژوو کرا، نووسراوێکی تری دژە جەنگیش بەھەمان شێوە لەلایەن زیاتر لە ٢٥٠ زانستخواز واژووی لەسەر کرا، سێیەم نووسراویش لەلایەن نزیکەی ٢٠٠ فەرمانبەری مۆسکۆی پایتەختی ڕووسیا و شارەکانی تر واژووی لەسەر کرا. لە ٢٤ی شوبات لیڤ پۆنۆماریۆڤی چالاکوان لەسەر ھێڵی ئینتەرنێت دەستی بە سکاڵانامەیەکی دژی جەنگی ڕووسیا کرد، لە کۆتایی ڕۆژەکە ٢٨٩٬٠٠٠ واژووی کۆکردەوە.
سزای یاسای دەبنەوە، مارینا لیتڤینۆڤیچ لە ئیسنتاگرام داوای خۆپیشاندانی کرد لەسەر شەقەمەکانی ڕووسیا لە ئێوارەی ٢٤ی شوبات، بەڵام لەلایەن پۆلیس ڕێگری لێکرا کاتێک لە خانووەکەی دەرچوو، ھەرچۆنێک بێت ئەم ئێوارەیە ھەزاران کەس لەسەر شەقامەکان گردبوونەوە لەنێوان شارەکانی ڕووسیا بۆ دژایییەتیکردنی جەنگەی ڕووسیا، و کاریگەرترینان لە مۆسکۆ و سەنت پیتەرزبورگ بوو ھەرچۆنێک بێت بەھۆی ئەمەوە دەستگیرکردنێکی فراوانی لێکەوتووە و زیاتر لە ٩٥٠ کەس لە مۆسکۆ دەستگیرکران
لەدوای تێپەڕبوونی ڕۆژی دواتر لە ٢٥ی شوبات خۆپیشاندانی زیاتر لە مۆسکۆ و سەنت پیتەرزبورگ و شارەکانی تر بەرێوە چوو لە سەنت پیتەرزبورگ سەدان کەسی تر لە ناوەندی شارەکە کۆبوونەوە، بە وتنی "نەخێر بۆ جەنگ!". میدیای OVD-Info ڕاپۆرتی زیاتر لە ٤٣٧ گردبوونەوەی لە ٢٦ شاری ڕووسیا داوە. لەناویاندا ٢٢٦ لە مۆسکۆ و ١٣٠ لە سەنت پیتەرزبورگ.
لە دەرەوەی ڕووسیا
لە دەرەوەی ڕووسیاش خۆپیشاندان و ناڕەزایەتی لە چەندین وڵاتی جیھان بە ڕێوەچوو بەتایبەت لەو شوێن و ناوچانەی کونسڵخانە و نوێنەرایەتی وڵاتی ڕووسیای لێبووە لەوانە:
ھەروەھا لە شارەکانی ئەستەمبوڵ، لوکسەمبورگ، تۆکیۆ و ڤییەنا خۆپیشاندان ئەنجامدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:خۆپیشاندانە بەردەوامەکان
ئابا
ئابا گرووپێکی سویدی میوزکی چەشنی پۆپن کەوا لە ساڵی ١٩٧٢ لە شاری ستۆکھۆڵم دامەزراوە لەلایەن ئاگنێتا فالتسۆگ، بیۆن یولڤایس، بێنی ئاندەرسن و ئانی-فرید لینگستاد. ناوی گرووپەکە لە پیتی یەکەمی ھەر چوار ئەندامەکەوە ھاتووە. ئابا وەک یەکێک لە مەزنترین گرووپە میوزیکییەکانی مێژوو دادەرێت و خاوەنی بەشێک پڕفرۆشترین گۆرانییەکانی مێژووشن.
سەرچاوەکان
پۆل:گرووپە مۆسیقییە سویدییەکان پۆل:گرووپە مۆسیقییەکان، دامەزرانی ١٩٧٢
پاکستان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پاکستان نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
بانکی ئەھلی ئوردن
بانکی ئەھلی ئوردن بانکێکی ئوردنییە، لە ساڵی ١٩٥٥ دامەزراوە، بنکەیەکی لە عەممان ھەیە.
ویلایەتی لای
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
دە میز
مایکڵ گریگۆری میزانن زۆرانبازێکی پیشەگەر و ئەکتەر و میدیاکارێکی ئەمریکییە. واژووی لەگەڵ WWE کردووە، لەژێر ناوی «دە میز» زۆرانبازی دەکات.
میزانن سەرەتا وەک بەشداربوویەکی تەلەفزیۆنی ڕاستەقینە ناوبانگی بەدەستھێنا، ئەو ئەندامی ڕۆڵێک بوو لە «MTV The Real World: گەڕانەوە بۆ نیویۆرک» و دوابەدوای ئەوە لە زنجیرەی Spinoff ڕۆڵی دەگێڕا. ھەروەھا لە جەنگی ئەستێرەکانی تۆڕی ڕاستی گەیشتە کۆتایی و لە ساڵی ٢٠٠٦ ئەڵقەیەکی ٣ بەشی ئەستێرەکانی ڕاستی بردەوە. ھەروەھا ئەو و ماریسی ھاوسەری لە نمایشە ڕاستەقینەکەی خۆیان بە ناونیشانی «میز و خاتوون» لە ساڵی ٢٠١٨ نمایشیان کرد. ھەروەھا لە چەندین فیلمدا کە ستۆدیۆکانی WWE بەرھەمیان ھێناوە، لە فیلمی WWE Studios یەکێکە لە ئەستێرەکان، و ڕۆڵی سەرەکی لە سێ فیلمی وەک Santa's Little Helper, Christmas Bounty, The Marine franchise ھەیە. دوای ئەوەی لە زۆرانبازیی دیپ ساوس و زۆرانبازیی دۆڵی ئۆھایۆ ڕاھێنانی پێکرا، لە ساڵی ٢٠٠٦ بۆ کارنامە سەرەکییەکە بەرزکرایەوە لە نێو WWE، میز ھەژدە پاڵەوانێتی کۆی بردووەتەوە: پاڵەوانێتی WWE جارێک، پاڵەوانێتی «نێو کیشوەرەکان» ھەشت جار، پاڵەوانێتی ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا دووجار، ھەروەھا پاڵەوانێتی تیپی ھەشت تاگی (دوو تیمی جیھانی تاگ، چوار تیم تاگی WWE) و دوو تیپی تاگی سماکداون. ئەمانە میزیان کرد بە ٢٥مین پاڵەوانی تاجی سێیانە و ١٤مین پاڵەوانی گراندسلام لە مێژووی کۆمپانیاکاندا. ھەروەھا میز لەیاریی Money Bank ساڵی ٢٠١٠ی بردەوە، ھەروەھا لە لیستی PWIی ساڵانەی بۆ ساڵی ٢٠١١ لەپلەی ژمارەیەکی زۆرانبازی پرۆدا بووە. یەکێکە لە ١٠ پێشکەشکاری پرۆلیفترین پارە لە مێژووی WWE.
ژیانی تایبەتی
میزانن لە ٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٠ لە شاری پارما لە ئۆھایۆ لە دایک بووە، ھەر لەوێ گەورە بووە، بە ڕەگەز ئەڵمانی و سلۆڤاکی و یۆنانی و ڕۆمانی و ئینگلیزییە. دایک و باوکی تەڵاقدران، زڕ باوک و دوو خوشک و برایەکی ھەیە،    لە قوتابخانەی ئامادەی نۆرماندی بوو، و کاپتنی تیپی باسکەیە لە تیپی «چوار وڵات»، ھەروەھا بەشداری مەلەوانی کردووە، ئەندامی حکومەتی قوتابی بووە. میزانن لە ٢٠ی شوباتی ٢٠١٤ ھاوسەرگیری لەگەڵ کچە ھاوڕێکەی کرد، کە ھاوڕێیەکی فەرەنسی کەنەدییە، ماریسی ئۆیلێت، لە باھاما، یەکەم کچیان مۆنرۆ سکای میزانە و لە ٢٧ی ئازاری ٢٠١٨ لە دایک بووە. پاش ماوەیەکی کەم خێزانەکە بەرەو ئۆستن لە تەکساس گواسترانەوە. دووبارە لە مانگی ئابی ٢٠١٩ خێزانەکە بە یەکجاری بەرەو شاری ھەزار ئۆکس بۆ کالیفۆرنیا چوون، کچی دووەمیان مادیسۆن جەید میزانن لە ٢٠ی ئەیلولی ٢٠١٩ لەدایکبوو.
پیشەی زۆرانبازی
دوای ئامانجی بوون بە زۆرانبازێکی پیشەگەر، میزانن چووە پاڵ کۆمپانیای زۆرانبازی پرۆ UPW کە لە زانکۆی ئاڵتیمەیت ڕاھێنانی پێکردبوو، میزانن یەکەم دەرکەوتنی خۆی لە ئەڵقەی ساڵی ٢٠٠٣ کرد، لەژێر ناوی دە میز. لە ماوەی ئەو کاتەی لەگەڵ UPW بوو، میزانن لە پاڵەوانێتی جەنگی UPW Mat War پێشبڕکێی کرد، دواتر بە دەستی تۆنی سترادین دۆڕا. لە تشرینی یەکەمی ٢٠٠٤ مایک میزانن چووە وەرزی چوارەمی Tough Enough، پێشبڕکێیەکی تەلەفزیۆنییە کە خەڵاتی بۆ براوەی گرێبەستی جیھانی زۆرانبازی ئینتەرتێمینت WWE و ١٠٠٠ ھەزار دۆلاری ئەمریکی داناوە. سەرەڕای ئەوەی لە ٢٥ی تشرینی دووەم لە پاڵەوانییەتی زۆرانبازی قۆڵدا ھات، میزانن شەش زۆرانبازەکەی دیکەی دەرکردە دەرەوە، و گەیشتە قۆناغی کۆتایی. لە ٣ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٦ ھەواڵی ئەوە بڵاوکرایەوە، کە میزانن گوازراوەتەوە بۆ OVW لە ١٨ی کانونی دووەمی ٢٠٠٦ بەرنامەی تەلەفزیۆنی OVW میزانن یەکەم دەرکەوتنی خۆی وەک میز لەگەڵ پارچە تەلەفزیۆنی میز کرد لەوێ بە قسەکردن لەسەر پشتی شانۆکە نیشان درا. لە ئەڵقەی ٢٨ی کانوونی دووەمی بەرنامەی تەلەفزیۆنی OVW میز یەکەم تاکە لە تاکەکانی خۆی بەرامبەر بە «ڕێنی دوپری» زۆرانبازی کرد، بەڵام دواتر دۆڕا.
شوان کەمال
alt=پەیکەری فوارەی دادپەروەری، فوپەرتاڵ ئەلەمانیا ٢٠١١|وێنۆک|پەیکەری فوارەی دادپەروەری، فوپەرتاڵ، ئاڵمانیا، ٢٠١١ شوان کەمال ( – لەدایکبووی ساڵی ١٩٦٧) لە گەڕەکی جوولەکان لە شاری سلێمانی لە ھەرێمی کوردستانی عێراق لەدایک بووە.
شوان کەمال لە ساڵی ١٩٨٢ بۆ ساڵی ١٩٨٧ لە پەیمانگای ھونەرە جوانەکانی شاری سلێمانی ھونەری خوێندووە، بە پلەی یەکەم بڕوانامەی دبلۆمی لە ھونەری پەیکەرسازی ھێناوە، بۆیە پاشان توانیویەتی لە ئەکادمیای ھونەریی زانکۆی بەغداد درێژە بەخوێندنی ھونەری بدات. لە ساڵی ١٩٩١ بڕوانامەی بەکالۆریۆسی لە ھونەری پەیکەرسازی بەدەست ھێناوە. ھەر ئەو ساڵە بووەتە مامۆستای ھونەری لە بەشی پەیکەرسازی لە پەیمانگای ھونەرە جوانەکانی سلێمانی.
ساڵی ٢٠١٩ بڕوانامەی ماستەر لەھونەری پەیکەرسازی لە خوێندنی باڵای وڵاتی سوید لە ستۆکھۆڵم دوای بەراورد کردنی بڕوانامەکان.
پاش سەرھەڵدانی شەڕی ناوخۆ لە کوردستانی باشوور، ساڵی ١٩٩٤ کوردستان جێ دەھێڵێت و ڕوو دەکاتە تورکیا و پاشان یۆنان و لە ساڵی ١٩٩٥ و لە شاری دویسبۆرگ و دواتر نۆیس نیشتەجی دەبێت و لە شاری دوسلدۆرف کاری ھونەری دەکات.
لە دوای ساڵی ٢٠١٥ شوان کەمال لەبەر باری خێزانی ئاڵمانیا جێ دەھێڵیت و لە شاری مالمۆوی وڵاتی سوید نیشتەجێ دەبێت و کاری ھونەری دەکات.
ژیانی ھونەری
ژیانی ھونەریی شوان کەمال دەشێت بکرێت بە دوو بەشەوە: ئەو کارو پەیکەرانەی لە کوردستان و عێراق دروستی کردون، و ئەو پرۆژە و کارە ھونەرییانەی لە ئاڵمانیا و سوید و ئەورووپا دروستی کردوون.
پەیەکرەکانی ئەورووپا
شوان کەمال لە ساڵی ١٩٩٥ لە شاری ئەسینا لە وڵاتی یۆنان خەریکی کاری ھونەری دەبێت لە کارگەیەکی پەیکەر دروستکردن و کۆمەڵێک پەیکەریان بۆ دروست دەکات. دواتر بەرەو ئەڵمانیا دەکەوێتە ڕێ و ھەر ئەو ساڵە لە کارگەیەکی دروستکردنی پەیکەر (ڕۆلف کایزەر) لەبەر بژێوی ژیان دەستبەکار دەبێت. لەم ماوەیەدا لە ساڵی ١٩٩٥ تا ساڵی ٢٠١٥ کۆمەڵێک پەیکەر بۆ پەیکەرسازە جیھانییەکان لەم کارگەیە دروست دەکات بۆ نموونە: (تۆنی کرێگی بەریتانی، تۆماس شوتەی ئاڵمانی، مەگدەلینا ئەبەکانۆڤیجی پۆلۆنی، کاترینا فریچی ئاڵمانی) و گەلێکی تریش ئەم کارانە لە زۆرێک لە مۆزەخانە و باخ و شوێنە گشتییەکانی جیھان نمایشکراون.
شان بە شانی ئەمانە شوان کەمال خەریکی کاری ھونەری خۆی بووە و گەلێک کاری ھونەری ئەنجامداوە کە دواتر بوونەتە کەرەستەی چەندین پێشانگە و پرۆژە و کاری ھونەری بۆ ئاڵمانیا و سوید و شارەکانی کوردستانیش.
لە ماوەی کارکردنی ئەم ٢٠ ساڵە و ئەزموون و سەلیقەی ھونەری شوان، ناوێکی باشی بۆ دروست دەکات لە ناوەندە ھونەرییەکانی ئاڵمانیا. کۆمەڵێک پرۆژە و کاری ھونەری مێژوویی دەھێنن بۆ ئەم کارگەیە کە لە جەنگی جیھانی دووەم و سەردەمی نازییەکان نەماون و لەناوبراون، شوان بۆیان دروست دەکات و لە زۆرێک لە پارک و شوێنە گشتییەکانی ئاڵمانیا دادەنرێن، کە دەنگدانەوەیەکی زۆری دەبێت لە میدیاکانی ئاڵمانیا. بۆ مێژوو، شوان ناوی خۆی بە کوردی لەسەر ئەم پەیکەرانە ھەڵکۆڵیوە لەو پرۆژانە:
لە ماوەی ئەم چەند ساڵەی ئاواریی لە ئەورووپا، شوان بیری لای کوردستان بووە و ھەوڵی داوە پرۆژە و کاری ھونەریش بۆ شارەکانی کوردستان دروست بکات، یان ئەو تەکنیک و زانیاریانەی فێری بووە لە ئاڵمانیا بیگەیەنێتە کوردستان، بەڵام بەداخەوە خەمساردی و بێ دامودەزگایی ھونەری بووەتە کۆسپ کە نەتوانێ بە گوێرەی پێویست ئەو کارو پرۆژانە بکات. نموونەی ئەو پرۆژە ھونەرییانەی ئەم دوایانە لە کوردستان:
پەیکەرەکانی وڵاتی سوید
لە ساڵی ٢٠١٥ شوان لە سەندیکای ھونەرمەندانی ھەرێمی سکۆنە دەبێتە ئەندام و لە کارگەی پەیکەرسازی (ڕۆبیرت کاسلاند)و(ڕۆسینگرێنز کۆنست یوتەری) دەست بەکاری ھونەری دەکات، چەند پەیکەرێکیان بۆ دروست دەکات، لەوانە:
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧ پۆل:کوردەکانی باشووری کوردستان پۆل:زیندووان پۆل:خەڵکی سلێمانی
چواردەلا
لە ئەندازەدا، چواردەلا ، فرەگۆشەیەکە خاوەنی چواردە لایە.
چواردەلای ڕێک
لە چواردەلایەکی ڕێکدا، ھەموو لاکان و ناوەگۆشەکان یەکسانن. پێوانەی ھەر یەک لە ناوەگۆشەکانی چواردەلای ڕێک، نزیکەی ١٥٤٫٢٨ پلە و ڕووبەرەکەی لە ڕێگەی ئەم ھاوکێشە دەدۆزرێتەوە:
سەرچاوەکان
پۆل:شێوە سەرەتایییەکان پۆل:فرەگۆشەکان
جێنی ڤۆن وێستفالین
جێنی ڤۆن وێستفالین (Jenny von Westphalen؛ لە دایکبووی ١٢ی شووباتی ١٨١٤ - مردووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٨٨١) ژنە چالاکوانی سیاسیی و ڕەخنەگری شانۆی ئەڵمانی بوو. ئەو ژنی فەیلەسووفی ئەڵمانی کارل مارکس بوو.
جێنی لە ڕۆژی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٨٨١ بە نەخۆشی شێرپەنجەی جگەر کۆچی دواییی کرد.
جێنی و مارکس
جێنی و مارکس هەر لە منداڵییەوە ئاشنا و هاوڕێیەتیان هەبوو. ئەو چوار سالان لە مارکس گەورەتربوو. کاتێک بوونە نەوجەوان ئەوا بوونە هاوڕێی نزیکی یەکدی. هەردووکیان خەریکی خوێندنەوەبوون بەتایبەت لەسەر بابەتی وێژە. دوایی زوو بوونە ئەوینداری یەکتری و ژوانیان بەست. بەقسەی مارکس ئەو جوانترین خاننمی شارۆچکەی تیەر بوو. باوکی جێنی هاوڕێی باوکی مارکس بوو، هەروەها کاتێک مارکس تەمەنی لاو بوو ئەوا لەگەڵ باوکی جێنی بەیەکەوە پیاسەیان دەکرد و وتووێژیان لەسەر فەلسەفە و وێژەی ئینگلیزی کردووە. لە ساڵی ١٨٣٨، جێنی و مارکس لە یەکتری مارە بڕ کران. دواتر لە ١٩ی حوزەیرانی ١٨٤٣ هاوسەرگیرییان کرد. ئەوان بەیەکەوە حەوت منداڵیان بوو.
سەرچاوەکان
پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە ئینگلستان پۆل:دوور لە وڵاتانی ئاڵمانی لە شانشینی یەکگرتوو پۆل:کارڵ مارکس پۆل:مردووانی ١٨٨١ پۆل:لەدایکبووانی ١٨١٤
ڕەشەکانی
ڕەشەکانی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ڕەشەکانی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شەکراو، ماوەت و لە باشوور لەگەڵ گوندی گۆمڵێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی باسنێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی دارەبەن، ماوەت.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تەرمەکچی
تەرمەکچی گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سارۆخ، ناوچەی تەختی سڵێمان، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
تەرمەکچی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باش بەرات و لە باشوور لەگەڵ گوندی یەھرلو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئاڵەسەقەل لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کەریم ئاوا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی تیکاب تیکاب تیکاب پۆل:گوندەکانی شارستانی تیکاب پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
جی ھیون-وو
جی ھیون-وو (لەدایکبووی ٢٩ی تشرینی دووەمی ١٩٨٤) ئەکتەر و میوزیکژەنی کۆریای باشوورە بەھۆی رۆلە سەرەکییەکەی لە شاژن و من (لە ٢٠١٢) ناسراوە.
پێڕستی شارستانەکانی پارێزگای ورمێ
پارێزگای ورمێ ١٧ شارستانی ھەیە. ناوەندی ئەم پارێزگایە، شاری ورمێیە. چەپ|وێنۆک|200x200پیکسڵ|پارێزگای ورمێ
فڕینی بۆشاییی خولگەیی
فڕینی بۆشایی ئاسمانی خولگەیی گەشتێکی بۆشایی ئاسمانە کە لەم ماوەیەدا کەشتییە ئاسمانییەکە لەسەر ڕێڕەوی فڕین دادەنرێت کە دەتوانێت لانیکەم بۆ یەک خول لەو خولگەدا لە بۆشایی ئاسمان بمێنێتەوە. دەربارەی زەوی ; بۆ گەیشتن بە خولگەیەکی لەو شێوەیە دەبێت کەشتییە ئاسمانییەکە لە ڕێڕەوێکی فڕینی ئازاددا بێت بە دەوری زەویدا کە لوتکەی بەرزییەکەی لانیکەم ١٠٠ کم بێت؛ ئەم مەودایە لانیکەم بەپێی ڕێککەوتنێکی سنووری بۆشایی ئاسمانە. بۆ ئەوەی لەم بەرزییەدا لە خولگەدا بمێنێتەوە، پێویستە خێرایی خولگەیی نزیکەی ٧٫٨ کم/چرکە (نزیکەی ٢٨ ھەزار کم/کاتژمێر)ی ھەبێت. خێرایی خولگەی پێویست بۆ مانەوە لە خولگە بەرزەکاندا کەمترە، بەڵام دەلتا-ڤی زیاتر پێویستە بۆ گەیشتن بەو خولگەیانە.
سەرچاوەکان
پۆل:فڕینی بۆشایی پۆل:داھێنانە ڕووسییەکان
نەعنا
چەپ|250px|وێنۆک|وێنەی نەعنا نەعنا (ناوی زانستی : Mentha) ڕەگەزێكى ڕووەكە لە خێزان لامياسيە (خێزان سكەخانە)،وا مەزەندە دەكرێت كە ١٣ بۆ ١٨ جۆری هەيە، و جياوازيى دروست لەنێوان جۆر هێشتا ناديارە.
پەراوێزەکان
پۆل:ڕوەکەکان پۆل:گژوگیاکان پۆل:ڕوەکە پزیشکییەکان پۆل:تاکسە ناوی کارل لینایۆسی لەسەرە
کەوتە
کەوتە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیروان، قەزای ھەڵەبجە، پارێزگای ھەڵەبجە، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کەوتە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھانەژاڵە و لە باشوور لەگەڵ گوندی کولور لەڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی تەوەنەبەل و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سەرشاتەی خواروو.
ویلایەتی پێنگ
پێنگ ( بە چینی:倗) ویلایەتێکی دێرینی چین بوو سەربە رۆژاوای ژۆو بوو، لە ئەمرۆدا ئەکەوێتە پارێزگای شانسی.
سەرچاوەکان
پۆل:ویلایەتە دێرنەکانی چین پۆل:ئیمپراتۆریەتی ژۆو پۆل:ویلایەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو
گۆڕان (فەلسەفە)
گۆڕان کە لە فەلسەفەدا جووڵە یا حەرەکەت -یشی پێ دەوترێ، بە زمانێکی سادە و لە بەربڵاوترین مانای خۆیدا، فەرقکردن یا وەکخۆنەمانی تایبەتمەندییەکانی شتەکانە. بۆ نموونە، پلەی گەرمای ھەوا لە شوێنێکدا جیاوازە لەگەڵ پلەی گەرما لە شوێنێکی تردا، یا جیاوازە لەگەڵ پلەی گەرما لە ھەمان شوێن و لە کاتێکی تردا، لە وەھا حاڵەتێکدا ئەوترێ پلەی گەرما گۆڕانی بەسەردا ھاتووە. لێرەدا پرسیاری فەلسەفی ئەوەیە کە ئاوەھا ڕستەگەلێک کە باسی وەکخۆمان و وەکخۆنەمانی شتەکان ئەکەن چۆن لێک بدرێتەوە.
لە سەردەمی مۆدێرندا، ھەندێ لەم کێشانە چوونە ناو مەڵبەندی ماتماتیکەوە و کالکیولس و شیکاری پەرەیان سەند و توانیان وەڵامێ ھەندێ لە پرسیارەکان بدەنەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:فەلسەفەی ڕۆژاوا پۆل:پیرھۆنیزم
زاخێ
زاخێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
زاخێ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کاوڵانی نۆڕک و لە باشوور لەگەڵ گوندی دەشتی زاخێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پیرمەند و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی توتکان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
زەلەجو
ناو
نێوی ئەم گونده پێکهاتووە لە وەشەی زەل واتە قامیش وپاشگری جوو به مانای جۆی ئاو ورووبار. ئەم شوێنە کە هەوارگە بووە پاشان گوندێکی لێ ئاوەدان کرا بەنێو حوسیناوای زەلەجوو
مێژوو
لە لای ژووری ئەم گوندە گردێکی مێژوویی هەیە. بەنێو تەپە میری.
جوگرافیا
زەلەجو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
باربادۆس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
باربادۆس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
بانکی ئێکوا
وێنۆک|بانکی ئێکوا بانکی ئێکوا بانکێکی بازرگانییە کە کار بە کاش ناکات، لە ساڵی ١٩٩٣ دامەزراوە و دەکەوێتە شاری پراگ، لە چیک. تا ساڵی ٢٠١١ ئەو بانکە لە ژێر بانکی ئای سی کاری دەکرد.