cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ئونا (ناوچە)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ناوچەکانی باکووری ڕاین-وێستفالیا پۆل:ئونا (ناوچە
دەڵف
دەڵف گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دەربەندیخان(ناوەند)، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دەڵف لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە باشوور لەگەڵ گوندی سەرشاتەی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شەمێران.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
نەبووەت
نەبووەت گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نەبووەت، ناوچەی ناوەندی شارستانی ئەیوان، شارستانی ئەیوان، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. ئەم گوندە ناوەندی گوندەواری نەبووەتە.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ئەیوان ئەیوان ئەیوان پۆل:گوندەکانی شارستانی ئەیوان پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ئەیوان
دەشتێوان
دەشتێوان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەنگەسەر، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دەشتێوان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئەبوبەکرە و لە باشوور لەگەڵ گوندی خواران و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی باریکان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بێباڵان.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پەرخ
پەرخ یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی سرۆچک، قەزای سەید سادق و پارێزگای سلێمانیە لە باشووری کوردستان. پەرخ دەکەویتە باکوری رۆژھەڵاتی شاری سلیمانی لەناوچەی شارباژێر، ئەم گوندە لە ١٢-٠٢-٢٠٠٧ بە بڕیاری ئەنجومەنی وەزیرانی حکومەتی ھەرێمی کوردستان لەگەڵ ناحییەی سرۆچک خراوەتە سەر قەزای سەید سادق.
شوێن
ئەم گوندە لە باکورەوە گوندی سیانزار و لە باشورەوە گوندی سڵێمانە و لە ڕۆژهەڵاتەوە گوندی دۆڵەچەوت و لە ڕۆژاواوە گوندی بیوەکە.
پەراوێزەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:گوندەکانی سلێمانی
شەش ویلایەتی ئەرمەنی
وێنۆک|شەش ولایەتی ئەرمەن لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا شەش ویلایەتی ئەرمەن (، ، {{بە تورکی|Altı vilayet, Altı ili، بە تورکیی عوسمانی: ولایت ستە Vilâyat-ı Sitte) شەش ویلایەتی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوون کە ئەرمەنییەکان لە ناویاندا نیشتەجێ بوون. ئەرمەنییەکان لە ئەم ناوچانە وەکوو ئەرمەنستانی ڕۆژاوا ناو دەبەن.
شەش ویلایەتی ئەرمەن
شەش ویلایەتی ئەرمەن بریتین لە:
سەرچاوەکان
پۆل:ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی پۆل:کوردستان پۆل:مەسیحیەت پۆل:مێژووی ئەرمەنستان پۆل:مێژووی تورک پۆل:مێژووی کورد
پارەی سەروو
پارەی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی کشاوەرز، ناوچەی کشاوەرز، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
پارەی سەروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شۆرجەی باروق و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی کوزەڵە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی محەمەد ئاوا لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گوگ جەلی.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ساینقەڵا ساینقەڵا ساینقەڵا پۆل:گوندەکانی شارستانی ساینقەڵا
ھەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، کانوونی دووەمی ٢٠٠٥
ھەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لەڕۆژی ٣٠ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٥ بەڕێوەچوو، لەھەمان ڕۆژدا ھەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان بەڕێوەچوو. ئەم ھەڵبژاردنە بۆ درووستکردنی حکوومەتێکی ئینتقالی بوو، ٢٧٥ ئەندام مافی ئەوەیان پێدرا کە لەنووسینەوە دەستوورێکی نوێ بۆ عێراق بەشداربن لەدوای دەستێوەردانی دەرەکی و لابردنی دەسەڵاتەکانی سەددام حوسەین.
ھاوپەیمانی عێراقی یەکگرتوو بەڕێبەرایەتی گەورە مەرجەعی شیعەی عێراقی عەلی سیستانی زۆرینەی دەنگەکان بەڕێژەی ٤٨٪ بەدەستھێنا، ھاوپەیمانیی نیشتمانیی کوردستان بەپلەی دووەم توانی ٢٦٪ ڕێژەی دەنگەکان بەدەستبھێنێت، ھەروەھا لیستی عێراقی بەسەرکردایەتی ئەیاد عەلاوی ڕێژەی ١٤٪ دەنگەکانیان بەدەستھێنا. لەکۆی گشتی ١٢ حیزب توانیان کورسی پەرلەمان بەدەستبھێنن.
ڕێژەی بەشداریکردنی سوننەی عەرەب کەمبوو لەم ھەڵبژاردنەدا، لە پارێزگای ئەنبار تەنیا ٢٪ خەڵک بەشداربوون> لەکاتی ھەڵبژاردنەکە زیاتر لە ١٠٠ ھێرشی چەکداری ڕوویدا، بەلانی کەم ٤٤ کەس کووژران کە نۆ کەسی خۆکووژبوون بە بۆمب، لەنێو قوربانییەکان ٢٠ کەس لە بەغدای پایتەخت بوون.
جیاوازیی مووچە
وێنۆک|فیلمسازە ژنەکان لەکاتی دەربڕینی ناڕەزایی لەبارەی جیاوازی مووچە لەسەر بنەمای ڕەگەز، [[فیستیڤاڵی فیلمی کان، ساڵی ٢٠١٨.]] جیاوازیی مووچە لەنێوان ڕەگەزە جیاوازەکان (ژن و پیاو و ھتد…) بریتییە لە تێکڕای جیاوازیی ھەقدەست لەنێوان ژن و پیاودا کە کارێک یان خزمەتێک دەکەن. بەشێوەیەکی گشتی ژنان کەمتر وەردەگرن بە بەراورد بە پیاوان. دوو جۆر لە پێناسە و پێوەر ھەیە دەربارەی مووچەی جیاواز، ئەویش پشتڕاستکراو و پشتڕاستنەکراوە. پشتڕاستکراو ھەڵدەستێت بە ڕەچاوگرتنی جیاوازییەکان لە ژمارەی کاتژمێری کارکردوو، جۆری پیشە، ئاستی خوێندن و ئەزموونی کار. بۆ نموونە، یەکێک کە مۆڵەت (مۆڵەتی دایکایەتی) وەردەگرێت ھێندەی کەسێک مووچە وەرناگرێت کە مۆڵەت وەرناگرێت لە کارەکەی.
مووچەی کەم دەکرێت بەھۆی ئەم ھۆکارانەوە بێت: ھەڵبژاردەی تاکەکەسی، ھۆکاری زکماکی و دەرەکی. کردنی کارێکی کەمتر لە ٨ کاتژمیری (Part-Time) لە کاتێک دا ھەلی کاری ھەشت کاتژمێری تەواو (Full-Time) بوونی ھەیە بە نموونەی ھەڵبژاردەی تاکەکەسی دادەنرێت. نموونەی ھۆکاری ناتاکەکەسی کردنی کارێکی کارامەیی کەمە بەھۆی نەبوونی توانا بۆ خوێندن و مەشق پێکردن و جیاکاری کردنیش بە نموونەی ھۆکارە دەرەکییەکان دادەنرێت.
جیاوازی مووچە دەکرێت ببێتە کێشە لە دیدگەی سیاسەتی گشتییەوە تەنانەت ئەگەر ھۆکاری جیاوازییەکەش بە تەواوی خۆویستانە بێت چونکە بەرھەمی دارایی کەم دەکاتەوە بەواتای ئەوەی ژنان دەبێت پشت ببەستن بە ناوەندە خێرخوازییەکان لە تەمەنی پیری دا.
مێژوو
ساڵی ٢٠٠٥ لە لێکۆڵینەوەیەک دا کە ئەنجام درابوو لە نێوان دۆریس ڤایکبالمەر و ڕودۆلف وینتەر ئێمبەر کە زانیارییەکانیان لە ٢٦٠ لێکۆڵینەوەی ٦٠ وڵاتی جیھان وەرگرتبوو گەیشتە ئەو دەرئەنجامی کە لە نێوان ساڵانی ١٩٦٠ بۆ ١٩٩٠، جیاوازییە پشت ڕاستنەکراوی مووچەکان بەشێوەیەکی بەرچاو ڕووی لە کەم بوون کردووە بەڕێژەی ٦٠٪ بۆ ٣٠٪ و ھۆکاری کەم کردنەوەکە دەگرێتەوە بۆ (باشترکردنی ئاستی خوێندن، مەشق و ھەلی کاری یەکسان) بۆ ژنان. لێکۆڵینەوەیەکی دی لە ساڵی ١٩٩٨ دا ئەنجامدرابوو گەیشتە ئەو ئەنجامەی کە کەم کردنەوەی جیاوازی مووچە بەڕێژەی ١٪ ھاتووەتە کایەوە.
لێکۆڵینەوەیەکی ساڵی ٢٠١١ (لەلایەن دەزگای بەڕێوبردنی یاسایی - Chartered Management Institute - CMI) بەڕیتانی ئەنجام درابوو گەیشتە ئەو دەرئەنجامەی کە ئەگەر مووچەی ژنانی بەڕێوبەر بەو ڕێژەیە زیادبکات ئەوا جیاوازی مووچەی نێوان بەڕێوبەرە ژن و پیاوەکان یەکسان نابێتەوە ھەتا ساڵی ٢١٠٩.
یاسای دژە جیاکاری
بەپێی نووسراوێکی ساڵی ٢٠٠٨ ی (ڕێکخراوی ھەماھەنگی و پەرەپێدان - OECD) زۆربەی وڵاتانی سەر بە ڕێکخراوی ھەماھەنگی و پەرەپێدان ھەستاون بە دانانی یاسا بۆ بەرەنگاربوونەوەی جیاکاری لەسەر بنەمای ڕەگەزیی و نموونەش وەک: یاسای مووچەی یەکسان لە ساڵی ١٩٦٣ و بەندی حەوتەم لە یاسای مافە مەدەنییەکان لە ساڵی ١٩٦٤. ئەم یاسایانە لەسەر ھەڵسووکەوت و مامەڵە جیاکاریکەرەکان کاریگەریان دەبێت تەنھا لە کاتی سەپاندن و جێبەجێ کردنیان دا. ڕێکخراوی ھەماھەنگی و پەرەپێدان دەڵێت: "لێرەدا کێشەیەکی گەورە ھەیە، لە ھەموو وڵاتانی سەر بە ڕێکخراوی OECD دا سەپاندن و جێبەجێ کردنی یاساکە پەیوەستە بە ویستی کەسی قوربانییەوە بۆ بەدواداچوون لە ستەمەکەی لێی کراوە. بەڵام زۆرێک لە خەڵکی ئاگاداری مافە یاسایییەکانی خۆیان نیین دەربارەی جیاکاری لە شوێنی کار و پیشەدا و تەنانەت ئەگەر ئاگاداریش بن، سەلماندنی دۆسیەکی جیاکاری کارێکی گرانە لە ناوەڕۆک دا بۆ داواکار و ڕێکارە یاسایییەکانی دادگا تێچوویەکی زۆری ھەیە کە لە ئەنجام دا سوودەکانی بردنەوەی دۆسیەکە زۆرجار بچووک و کەمن بۆیە ھەموو ئەمانە دەبنە ھۆی پشت سارکردنەوەی قوربانییەکان لە تۆمارکردنی داخوازینامە لە دادگاکان. ""
لە ساڵی ٢٠٠٣ دا، نووسینگەی بەرپرسیاری حوکومی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (GAO) گەیشتە ئەو دەرئەنجامەی کە بە شێوەیەکی گشتی ژنان لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکادا لە ٨٠٪ پیاوان مووچەیان پێ دەدرێت لە ساڵی ٢٠٠٠ دا و جیاکاری لە شوێنی کاردا بە ھۆکارێکی سەرەکەی دادەنرێت بۆ ئەو دیاردەیە. لە ڕۆشنای ئەم ئەنجامەدا (GAO) ھەستا بە ھەڵسەنگاندن و چاودێری کردنی یاساکانی دژی جیاکاری و ئاستی جێبەجێ کردنییان لە دامەزراوە حوکمی و تایبەتەکان دا. لە لێکۆڵینەوەیەکەی ساڵی ٢٠٠٨ دا، GAO بە وردی چاودێری ھەوڵەکانی سەپاندن و بڵاوبوونەوەی یاساکانی دەکرد لەلایەن (ئەنجومەنی دەرفەتی ھەلی کاری یەکسان - EEOC) و (وەزارەتی کار). لە کۆتایی دا نووسینگەی بەرپرسیاری حوکومی ویلایەتە یەکگرتووەکان (GAO) گەیشتە ئەو دەرئەنجامەی کە ئەنجومەنی دەرفەتی ھەلی کاری یەکسان بە وردی و توندوتۆڵی چاودێری ھەوڵی سەپاندنی یاسای جیاکاری مووچە ناکات و ھەروەھا وەزارەتی کاریش چاودێری سەپاندنی ڕێکار و ئەنجامە کارامەیییەکان ناکات دەربارەی جیاوازی مووچە و لایەنەکانی تری جیاکاری کردن بۆیە GAO گەیشتە ئەو دەرئەنجامەی کە «دەزگا فیدراڵییەکان دەبێت بەشێوەیەکی باشتر و کاریگەرتر چاودێری ڕێژ و شێوازی سەپاندنی یاسا دژە جیاکارییەکان بکەن.»
سەرچاوەکان
پۆل:جیاوازی مووچەیی ڕەگەزی
١٨٢٨ لە نەرویژ
ڕووداوەکانی ساڵی ١٨٢٨ لە نەرویژ
مردنەکان
٢ی ئەیلوول - مەتیاس بۆنساک، سیاسەتمەدار (لەدایکبووی ١٧٥٤)
ژانگ فێی (لۆردی جەنگی)
وێنۆک ژانگ فێی (مردن ٢٢١ی زاینی) سیاسەتمەدار و ژەنەڕاڵێکی سەربازی بوو کە لەژێر لیو بێی خزمەتی دەکرد لە رۆژاوای ئیمپراتۆریەتی ھان لە سەرەتای سەردەمی سێ شانشینەکە لە مێژووی دێرینی چین، خۆی لەگەل گوان یوو، کە سەرەتاترین لۆرد بوون بچنە پاڵ لیو بێی پەیوەندیەکی برایانەیان لەگەل لۆرد لیو بێی ھاوبەشی پێدەکرد ژانگ فێی لە پاڵ لیو بێی لە جەنگی جۆراو جۆر بەشداری کردووە لەناویان، کەمپینی قەراخی سوور (٢٠٨ تا ٢٠٩)، دەستبەسەرداگرتنی پارێزگای یی (٢١٢ تا ٢١٤)، و کەمپینی ھانژۆنگ (٢١٧-٢١٨)
ھەرچۆنێک بێت ژانگ فێی یەکێکە لە کەسایەتیە سەرەکیەکانی ناو ڕۆمانی مێژوویی رۆمانسی سێ شانشینەکە کە مێژووەکەی بۆ سەدەی ١٤یەمی زاینی ئەگەڕێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی سەدەی ٢ەم پۆل:مردووانی ٢٢١ پۆل:ژەنەڕالەکانی ژێر لیو بێی پۆل:ژەنەڕالەکانی ئیمپراتۆریەتی ھان لە ھیبێی پۆل:سیاسەتمەدارەکانی ئیمپراتۆریەتی ھان لە ھیبێی پۆل:بەرپرسەکانی ژێر لیو بێی پۆل:ھەڵگرانی-پۆستی-سیاسی لە ھوبێی پۆل:ھەڵگرانی پۆستی-سیاسی لە سیچوان پۆل:ژەنەڕالەکانی شوو ھان
دێ سوتک
دێ سوتک گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دەربەندیخان(ناوەند)، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دێ سوتک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بەشی عەلی و لە باشوور لەگەڵ گوندی بێمارۆک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی لاوەڕان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سەرشاتەی خواروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پانچگانی
پانچگانی، ھەروەھا ناسراو بە پاچگانی وێستگەی گرد و ئەنجومەنێکی شارییە لە ناوچەی ساتارا لە مەھاراشترا، ھیندستان. شوێنەکە ناودارە بۆ دەزگای پەروەردەیی نیشتەجێبوون.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:پانچگانی
ئوزەرلوو
ئوزەرلوو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نازیا نشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
ئوزەرلوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
لویس گەید
وێنۆک|لویس گەید لویس گەید (لەدایکبووی ١٥ی حوزەیرانی ١٩٧٢، لە دانمارک) سەرۆکی پێشووی زانکۆیەکی دانمارکە وە پارێزگاری پێشووی شاری ئۆرھوسی دانمارکە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:دەرچووانی زانکۆی ئۆرھوس پۆل:سیاسەتوانەکانی ڤێنستەرە (دانمارک) پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:ژنە پارێزگارەکانی دانمارک پۆل:زیندووان
تیمی ماڵەوە
تیمی ماڵەوە فیلمێکی کۆمیدی وەرزشی ئەمریکییە، لە ساڵی ٢٠٢٢ لە دەرهێنانی چارلز و دانیال کینەینە، هەروەها نووسینی کریس تیتۆن و کیس بلومە، ئەستێرەکانی فیلمەکە بریتیین لە کێڤن جەیمس، تەیلەر لاوتنەر، ڕۆب شنایدەر، جاکی ساندلەر، تایت بلوم. فیلمەکە بە ئیلهام وەرگرتن لە ڕووداوە ڕاستەقینەکان دروست کراوە، چیرۆکی ڕاهێنەرێکیNew Orleans Saints بەناوی شۆن پایتۆن دەگێڕێتەوە کە ڕاهێنەرایەتی یانەی تۆپی پێی کوڕە ١٢ ساڵانەکەی کردووە، بە ماوەی یەک ساڵی سڕکردنی لە NFL.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمی کۆمیدی منداڵان بۆ دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمە کۆمیدییە وەرزشییەکانی دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمی کۆمیدی ساڵی ۲۰۲۲ پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمی کۆمیدی لەسەر بنەمای ڕووداوە ڕاستەقینەکان پۆل:فیلمەکانی نێتفلێکس بە زمانی ئینگلیزی پۆل:ئەو فیلمانەی ئادەم ساندلەر بەرهەمی دەهێنێت پۆل:ئەو فیلمانەی لە تەکساس لە ئەمریکا نمایش دەکرێن پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیو ئۆرلینز وێنەکەی گیراوە پۆل:فلیمی قوتابخانە ناوەندیەکان پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمە کۆمیدییە وەرزشییە ئەمریکییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی ئادەم ساندلەر بەرھەمی دەھێنێت پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان کە لەسەر بنەمای ڕووداوە ڕاستەقینەکان دروستکراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە تێکساس، ئەمریکا نمایش کراون
ڕەندی عەلی خان
ڕەندی عەلی خان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی پێباز، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ڕەندی عەلی خان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پێ ڕەش و لە باشوور لەگەڵ گوندی عیسایی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەڵاتەپەی خواروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی زەماوەنگە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ھیلاری سوانک
ھیلاری ئان سوانک (لە دایکبووی ٣٠ی تەممووزی ١٩٧٤) خانمەئەکتەر و بەرھەمھێنەری ئەمریکییە، یەکێکە لە براوەکانی خەڵاتی ئۆسکار.
سەرەتای دەرکردنی ناوبانگ دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٩٩٢، بەھۆی بەشداریکردنی بوو لە بەرنامەی تەلەفزیۆنی Camp Wilder. ھەر لە ساڵی ١٩٩٢، بۆیەکەمینجار لە فیلمی Buffy the Vampire Slayer، بەڕۆڵێکی کورت دەرکەوت. دواتر لە ساڵی ١٩٩٤، یەکەم گەورە گەورە سەرکەوتنی لە فیلمی The Next Karate Kid بووە. لە ماوەی ژیانیدا، ھیلاری بووەتە براوەی چەندین خەڵاتی وەک دوو جار براوەی خەڵاتی ئۆسکار، دوو جار خەڵاتی گۆڵدن گلۆب، دوو جاری خەڵاتی ھەڵبژاردەی ڕەخنەگران، و جارێکیش خەڵاتی سکرین ئەکتەرز گیلد. لە ساڵی ٢٠٠٥، ھیلاری لەلایەن گۆڤاری تایم وەک یەکێک لە ١٠٠ کەسایەتی جیھان ناوی ھێنرا.
لە ساڵی ١٩٩٩، دوای بەشداربوونی لە فیلمی کوڕان ناگرین (Boys Don't Cry)، خەڵاتی ئۆسکاری بۆ باشترین خانمەئەکتەر وەرگرت. لە ساڵی ٢٠٠٤، ڕۆڵی سەرەکی گێڕا لە فیلمی منداڵی ملیۆن دۆلاری (Million Dollar Baby)، بەھۆی ئەم فیلمەوە جارێکی دیکە خەڵاتی ئۆسکاری بۆ باشترین خانمەئەکتەر پێدرا.
ژیانی تاکەکەسی
لە کاتی وێنەگرتنی فیلمی Quiet Days in Hollywood، سوانک چاوی دەکەوت بە ئەکتەر چاد لۆوی، دواتر لە ٢٨ی ئەیلوولی ١٩٩٧ ھاوسەرگیرییان کرد. لە ٩ی کانوونی دووەمی ٢٠٠٦، نیازی جیابوونەوەیان لەیەکتری ڕاگەیاند. دواتر لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٧ بەفەرمی جیابوونەوە. لە ساڵی ٢٠٠٧، سوانک پەیوەندی بەست لەگەڵ بریکارەکەی جۆن کامپیسی، دواتر لە ئایاری ٢٠١٢ جیابوونەوە.
لە ٢٢ی ئازاری ٢٠١٦، لەگەڵ ڕۆبن تۆرێس مارەبڕ کران، ئەو ڕاوێژکاری دارایی و یاریزانی تێنسە، دواتر لە حوزەیرانی ٢٠١٦ کۆتاییان بەپەیوەندیی و مارەبڕییەکەیان ھێنا. دوای دوو ساڵ لە پەیوەندی دڵداری، لە ١٨ی ئابی ٢٠١٨، ھاوسەرگیری لەگەڵ فیلیپ شنایدەر ئەنجامدا.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز سکۆتلاندی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ھۆڵەندی پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین خانمەئەکتەر پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤ پۆل:١٠٠ ژن لە بی بی سی پۆل:ژنە ئەمریکییە بەرھەمھێنەرەکانی فیلم پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری
ماداگاسکار لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
ماداگاسکار نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
دەرەتەت
دەرەتەت یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی سرۆچک، قەزای سەید سادق و پارێزگای سلێمانیە لە باشووری کوردستان. دەرەتەت دەکەویتە باکوری رۆژھەڵاتی شاری سلیمانی لەناوچەی شارباژێر، ئەم گوندە لە ١٢-٠٢-٢٠٠٧ بە بڕیاری ئەنجومەنی وەزیرانی حکومەتی ھەرێمی کوردستان لەگەڵ ناحییەی سرۆچک خراوەتە سەر قەزای سەید سادق.
شوێن
ئەم گوندە لە باکورەوە گوندی مۆریاس و لە باشورەوە گوندی هەنجیرە و لە ڕۆژهەڵاتەوە گوندی شێرەبەرە و لە ڕۆژاواوە گوندی گەرمەدەرەیە.
پەراوێزەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:گوندەکانی سلێمانی
شێخی سەنعان
شێخی سەنعان یەکێک لە بەرھەمەکانی فەقێ تەیرانە، کە بەسەرھاتی شێخێکی موسوڵمانی سۆفی بە شێوەی چیرۆکێکی شیعری دەگێڕێتەوە.
کورتەیەک لە ناوەرۆکی شێخی سەنعان
شێخەک ھەبوو سەنعانیان سەرداری پانسەد سۆفیان چووبوو مەقامێ ئەولیان
تاعەت دکر دایم مەدام گەھ ژ قوعوود گەھ ژ قیام حەفتێ و حەفت ساڵان تەمام
وی ھەر زەوادە کار دکر زکرەکی بێ ھەژمار دکر ژ دنیایێ ئیستخفار دکر
تەمەنی شێخ ٧٧ ساڵ دەبێت. ڕۆژێک سۆفییەکان کۆ دەبنەوە و بڕیار دەدەن بچن بۆ حەج. ٥٠٠ سۆفی شێخی سەنعان بە بەڕێوبەریی ھەڵدەبژێرن و دەکەونە ڕێی حەج. کاروانی حاجییەکان لە نزیک شاری تیفلیس لە باغێک ماوەیەک پشوو دەدەن. ئەو باغە، باغی کچی حوکمداری گورجانە. لە باغەکە چاوی شێخ بە کچی گورجی دەکەوێت و ئەوینداری دەبێت. شێخی سەنعان دوای ئەوەی کچەکە دەبینیت بڕیار دەدا لەوێ بمێنیت و خزمەتی کچی گورجی بکات. سۆفییەکان ھەر چەند ھەوڵ دەدەن ناتوانن شێخی سەنعان لە بڕیارەکەی پاشگەز بکەنەوە و بە ناچار لە شێخ جیا دەبنەوە و بەبێ ڕێبەر وەڕێ دەکەون.
شێخ ل خوە ناکت ستاران ئەشکەرە خوە گۆتە یاران ئاخ ژ دەستێ دۆھتا کوفاران
بێ مەزھەب و بێ دین کرم بێ خوەندن و یاسین کرم ژ یار و بران شەرمین کرم
لەو نەسیم وەردان بخوونم بەژنەکێ نزیک دبینم دین دبم وەر دمینم
شەرم و ئەدەب چوو وێ دەمێ نالی ژن تیرا سەرتەمێ بوویە کەنینێ ئالەمێ
شێخی ٧٧ ساڵە، لە ڕێی حەجدا، بە ھیوای ئەوەی کچی مەسیحی ئیشارەتێکی پێ بکا واز لە ھەموو شت دێنێت. کاتێک شێخ ئەوینی خۆی لە کچی گورجی ئاشکرا دەکات، کچەکە دەڵێ، ئەگەر شێخ ببێتە مەسیحی ئەوا مەجال دەدات کە یەکتر ببینن. شێخ ھەموو مەرجەکان قەبوڵ دەکات. شێخی ٧٧ ساڵە، ڕێبەری کاروانی حاجییان، وای لێ دێت دەست بە خواردنی مەی بکات.
شێخ بەسەرھاتی خۆی ئەوا وەسف دەکات:
ھەم نۆ کرم، ھەم بەد کرم کو ئەوێ ئەز ئیساوی کرم ژ وێ تەریقێ دەر کرم
کافر کرم، مەیخور کرم دیوانە و ئەپتەر کرم بالەکێ ژ پێغەمبەر کرم
سەرچاوەکان
پۆل:کتێبە کوردییەکان پۆل:فەقێ تەیران
خواران
خواران گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەنگەسەر، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
گڵاوپێستی
وێنۆک|پێستێکی توشبوو بە کاژۆکی. گڵاوپێستی یان گڵاوی یان سەدەف (بەلاتینی:Psoriasis) نەخۆشییەکی درێژخایەنە توشی پێست و نینۆک یان جومگەکانی مرۆڤ دەبێت، نەخۆشییەکە توشی ھەردوو ڕەگەزی نێر و مێ دەبێت لەھەموو تەمەنەکان بەتایبەت لە ھەرزەکار و پێگەیشتوان، نەخۆشییەکە بەھۆی بۆماوەیی یانیش خواردنەوەی ماددە بێ ھۆشکەرەکان یاخود دڵە ڕاوکێی بەردەوام یان گۆڕینی ژینگە و ناجێگیری باری دەرونی تووشی مرۆڤ دەبێت، گەلێک جاریش بەھۆی ھەوکردنی جومگەکانەوە توشی مرۆڤ دەبێت، ھەبونی ئامێرەکانی پشکنینی پەستانی خوێن و شەکرە لە ماڵەکان و بەکارھێنانیان بەبەردەوامی لە ھۆکارە باوەکانی سەردەمە، بەجۆرێک مرۆڤ دەخاتە دڵە ڕاوکێوە.
لەنیشانەکانی بەرزبونەوەی توێژاڵێکی تەنک و جیانەبوەوەی سەر پێستە، بەجۆرێک ستورەکەی دیارە لەگەڵ ئەوناوچەپێستانەی کە تووشی نەھاتوە، توێژاڵەکە خۆی سپی دەنوێنێت و بەردەوام خوریشت دەکات، بەم ناوچەیەی پێست دەوترێت ھەوکردنی پێست کە بەردەوام نەخۆشەکە بێزاردەکات.
ھۆکارە زانستییەکەی ئەوەیە کە پێست لەم ناوچانە بەزوویی گەشە دەکات و بەپێش ناوچەکانی تری پێست دەکەوێت، کە تەواوی ماوەکەی ٢٨ ڕۆژ دەخایەنێت و بەتەواوی دەبینرێت لەسەر ڕووی پێست دا،
لەنێوان ھەموو شوێنەکان گڵاوپێستی سەر جومگەکان لەھەموو ناوچەکانی تر بە ئازارترە، کە ١٥٪ توشبوان ھەوکردنی پێستی سەر جومگەکانیان ھەیە.
گڵاوپێستی تووشی ڕووپۆشی ناوەوەی کۆئەندامی ھەناسەدانیش دەبێت بەتایبەت لەناوچەی ژوورەوەی لوت.
گڵاوپێستی دەتوانێت کاریگەری بخاتە سەر ژیانی ڕۆژانەی مرۆڤ و کاروبارەکانی ڕۆژانەی ئەمیش بەھۆی خوریشتی بەردەوام و ھەبونی ئازار و دڵە ڕاوکێی زۆڕ، کەناتوانێت بەشداربێت لەھەندێ کار و پیشە وەک وەرزش و مەلەوانی یان تەشەنە بکات و کاریخاتە سەر دەرونی مرۆڤ و بەرەو نەخۆشی خەمۆکی ببات.
گڵاوپێستی بە زۆڕ جۆر سەرھەڵدەدات: Plaque psoriasis)psoriasis vulgaris)گڵاوپێستی بەربڵاو scalp psoriases گڵاوپێستی پێستی سەر.
دەکرێت مناڵانیش تووشی ئەم نەخۆشییە ببن، بەڵام بەھۆی کەمی تەمەن و کەمی گەشەی پێستی دیاریکردنی سەختە، زۆرینەی توشبوانی خوار بیست ساڵ بە ئاستەم دەتوانڕێت نیشانەکانی دەست نیشان بکرێت، بەڵام ھەبوونی متمانە بە خود دەتوانێت ڕێگری لەتەشەنەکردنی بکات.
چارەسەر
بەشێوەیەکی گشتی نەتوانڕاوە چارەسەری ئەم نەخۆشییە دیاری بکرێت ئەمیش لەبەر ئەوەی پەیوەستە بە دەروونی مرۆڤەوە، ھەندێک لەنەخۆشەسەرەتاییەکان بەوەرگرتنی دەرمان چارەسەردەکرێن ئەوانەی لەقۆتاغێکی ناوەندی دان بەڕێگای تیشکی ڕووناکی چارەسەر وەردەگرن بەڵام ئەوانەی بە ئاستێکی بەرز توشی ئەم نەخۆشییە بوون ئەوە بەکۆمەڵ چارەسەری وەردەگرن.
چارەسەری دەرمان
کۆرتیکۆستیرۆید دەرمانێکی زۆرسەرکەوتوە بۆ چارەسەری پێستی کەم تووشبوو بەھەوکردن، کە دەتوانێت لەماوەی ھەشت حەفتە چارەسەری پێستەکە بکات یان نیشانەکانی بەرەو باش بوون نیشان بدات ئەگەر نەخۆش بەردەوام بێت لە بەکارھێنانی، بەڵام ڕتێنۆیدات و دڵۆپدانی لوت تا ڕادەیەک سەرکەوتوە، بەڵام تێبینی کراوە کۆرتیکۆستیرۆیدی بەھێز لەھەموو دەرمانەکانی تر ئەنجامەکەی باشتربووە، بەتایبەت ئەگەر ھاتوو ڤیتامین دی لەگەڵ بەکارھات، لەگەڵ ھەموو ئەمانە زۆڕ بیرنەکردنەوە لە نەخۆشییەکە و خۆ سەرقاڵ کردن بەشتی تر لە چارەسەرە مسۆگەر کراوەکان دادەنرێت.
چارەسەر بە ھێزی ڕووناکی
ھێزی ڕووناکی بەتایبەت ڕووناکی خۆڕ بۆ ماوەیەکی زۆڕ لە چارەسەرە ھەرە باشەکانە بەتایبەت تیشکەکانی نێوان ئاڕاستەدرێژی ٣١٣–٣١١ نانۆمیتر لە ھەمووی سەرکەوتوو ترە.
نەشتەرگەری
دەرکەوتوە کە نەشتەرگەری گیرفانەی گەروو (ھێڵکە گەروو)(لەوزەتێن) ئەنجامی باشی ھەبوە و بۆتە ھۆی نەمانی گڵاوپێستی.
ئاماری تووشبوان
ڕێژەی تووشبوان لە کۆمەڵگەی خۆڕئاوایی لە نێوان ٢–٤ ٪ لە تەواوی ژمارەی دانیشتوانە، ئاستی تەشەنەکردنی نەخۆشییەکە بەگوێڕەی ڕەگەزەکانی مرۆڤ و نەتەوە و ژینگە گۆڕانکاری بەسەردادێت لەبەر ئەوەی نەخۆشییەکە پەیوەستە بە بۆماوەیی و باری دەرونی مرۆڤ. ھەروەھا لەھەموو تەمەنێکی مرۆڤ سەرھەڵدەدات، زۆرینەی توشبوان لەنێوان ساڵانی ١٥ بۆ ٢٥ ساڵی دان، سێ چارەکی توشبوانی جیھان لەتەمەنی پێش بیست ساڵی دان.
ئەوکەسانەی ھەڵگری نەخۆشییەکانی ڕیخەکۆلەن وەک نەخۆشی ھەوکردنی کڕۆھەن و ھەوکردنی کۆلێتن لەھەرکەسێکی تر زۆرتر ئەگەری تووشبونیان بەم نەخۆشییە ھەیە. ڕێژەی تووشبوان لە دانیشتوانی دوور لە ھێڵی ناوەڕاستی زەوی بەرزە کەسە سپی پێستە بە ڕەسەن ئەوڕووپاییەکان لەھەرکەسێکی تر مەترسی تووشبونیان لێ دەکرێت، بەڵام کەسی ڕەش پێست یاخود ئەفریکاییەکان ڕێژەی توشبونیان زۆڕکەمە مەگەر ئەو ڕەشپێستانە نەبن کە باوانی دوو ڕەگیان ھەیە لەگەڵ سپی پێستەکان، وە ھیندییە سوورەکانی ئەمریکا تاکو ئێستا تووشی ئەم نەخۆشییە نەبوون، لەناو میللەتی کورد ئەم نەخۆشییە بەربڵاوە بەتایبەت ئەوانەی ھەرلەباوانەوە تەنھا لەگەڵ ھیندۆئەوروپاییەکان تێکەڵ بوون.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:نەخۆشییە پێستییەکان
زانکۆی فیدراڵی سانتا کاتارینا
وێنۆک|سەرۆکایەتی زانکۆ زانکۆی فیدراڵی سانتا کاتارینا (بە پورتوگالی: Universidade Federal de Santa Catarina, UFSC) زانکۆیەکی گشتییە لە فلۆریانۆپۆلیس، پایتەختی ویلایەتی سانتا کاتارینا لە باشووری بەڕازیل.
بە یەکێک لە زانکۆ پێشەنگەکانی بەرازیل دادەنرێت، زانکۆی فیدراڵی سانتا کاتارینا شەشەمین باشترین زانکۆیە لە ئەمریکای لاتین لە ڕیزبەندی خوێندنی باڵای تایمز؛ ٢٣ھەمین لەلایەن ڕیزبەندی زانکۆکانی جیھانی QS، و وەک ١٠ھەمین باشترین دامەزراوەی خوێندنی باڵا لە ئەمریکای لاتین لەلایەن ڕیزبەندی وێبمەتریکی زانکۆ جیھانییەکانەوە ڕیزبەندی کرا. لە ڕیزبەندی ساڵانەی ڕۆژنامەی فۆلھا دی ساوپاولۆی بەڕازیلیدا، شەشەمین باشترین زانکۆی بەڕازیلییە، کۆرسەکانی لە دە باشترین زانکۆکانی وڵاتەکەدان.
پێکھاتەی کەمپەکەی لە ١١ قوتابخانەی ئەکادیمی (Centros de Ensino) پێکدێت، کە بەپێی بوارەکانی خوێندن دابەشکراون. ھەموو قوتابخانەیەک بەسەر بەشەکاندا دابەشکراوە، گەورەترینیان بەشی ئەندازیاری میکانیکە. کۆنترین قوتابخانە لە زانکۆی فیدراڵی سانتا کاتارینا قوتابخانەی یاسایە. بەشی یاسا یەکەم بەشە بوو لە بەشەکانی زانکۆی فیدراڵی سانتا کاتارینا کە لە ساڵی ١٩٣٢ بە فەرمی دانی پێدا نرا.
سەرچاوەکان
پۆل:زانکۆ فیدراڵیەکانی بەڕازیل پۆل:پەروەردە لە ویلایەتی سانتا کاتارینا پۆل:فلۆریانۆپۆلیس
سۆفوس فریدریک کوھنیل
وێنۆک وێنۆک|مۆجلبێرگ سۆفوس فریدریک کوھنیل (لەدایکبووی ١١ی ئایاری ١٨٥١ بۆ ١٣ی تشرینی یەکەمی ١٩٣٠) تەلارسازێکی دانمارکی بوو بەباشترین شێوە بە دیزانکردنی مێجلبۆرگ ناسراوە وە چەندین باڵەخانەی تر لە ئۆرھوس
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:مردووانی ١٩٣٠ پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥١ پۆل:نژیاروانانی دانمارکی پۆل:دەرچووانی ئەکادیمیای شاھانەی ھوونەرە جوانەکان
ماداگاسکار لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ماداگاسکار نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرشاتەی خواروو
سەرشاتەی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دەربەندیخان(ناوەند)، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سەرشاتەی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە باشوور لەگەڵ گوندی بێمارۆک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەشی عەلی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سەرشاتەی سەروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
مەکینەگێڕەکە (فیلم)
مەکینەگێڕ بریتییە لە فیلمێکی هەستبزوێن دەرچووە لە ساڵی ۲۰۰٤، تۆمار کراوە لە ئیسپانیا بەزمانی ئینگلیزی لە دەرهێنانی براد ئەندرسۆنە و پاڵەوانێتی کریستیان بیلە بەڕۆڵی تریڤەر ریزنیک، ئەو کرێکارەی لە ئازاردایە بەهۆی کەم خەوی، کە نزیکەی ۱ ساڵە نەخەوتووە تەنها بۆ چەند کاتژمێرێک نەبێت! کە دەبێتە بینینی شتانێک کە بوونی نییە، وەک دەرکەوتنی کرێکارێک بەدەم و چاوێکی گوماناوی کە تەنها تریڤەر دەتوانێت بیبینێ، وە هەبوونی تێبینی لەسەر بەفرگرەکەی کە نازانێت کێ نووسیوێتی. فیلمەکە هەروەها لە پاڵەوانێتی جینیفەر جەیسۆن لییە. بیڵ نزیکەی ۲۷ کیلۆی لە کێشی دابەزان بۆ ئەوەی بگوونجێ لەگەڵ کەسایەتی ڕۆڵەکە.
سەرچاوەکان
۱. پەڕەی فیلمەکە لەسەر سایتی FilmAffinity پۆل:فیلمەکانی ٢٠٠٤ پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی
تیم فۆرترێس ٢
تیم فۆرترێس ٢ (Team Fortress 2) یارییەکی ڤیدیۆیی ئەکشنە کە لەلایەن کۆمپانیای ڤاڵڤەوە پەرەی پێدراوە. یاریەکە لە ئۆکتۆبەری ٢٠٠٧ بۆ ویندۆز و ئێکس بۆکس ٣٦٠ بڵاوکرایەوە، ھەروەھا لە کانوونی دووەمی ٢٠٠٧ بۆ پلەی ستەیشن ٣.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠٠٧ پۆل:تەقەکەری کەسی یەکەم پۆل:یارییە ڤیدیۆیییە خۆڕایییەکان پۆل:کایەکانی لینوکس پۆل:کایەکانی مەک ئۆئێس پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٣ پۆل:یارییەکانی ئێکس بۆکس ٣٦٠ پۆل:یارییەکانی ویندۆز پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆیانەی لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پەرەپێدراون
سەرۆک وەزیرانی عێراق
سەرۆک وەزیرانی عێراق سەرۆکی حکومەتی عێراق و ئەنجومەنی وەزیرانی عێراقە، بەرپرسی جێبەجێکردنی سیاسەتی گشتیی دەوڵەتە و فەرماندەی گشتیی ھێزە چەکدارەکانی عێراقە. پاش ھەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار، سەرۆک کۆمار پاڵێوراوی گەورەترین پێکھاتەی پەرلەمانی ڕادەسپێرێت بۆ پێکھێنانی کابینەکەی لەماوەی ١٥ ڕۆژدا.
ڕاسپاردن
بەپێی ماددەی ٧٦ی دەستووری عێراق سەرۆک کۆمار پاڵێوراوی گەورەترین پێکھاتەی پەرلەمانی ڕادەسپێرێت بۆ پێکھێنانی کابینەی حکومەت.
سەرچاوەکان
پۆل:حکومەتی عێراق پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق
بیانە، سەنگەسەر
بیانە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەنگەسەر، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بیانە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پشتئاشانی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی کۆبنکە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ڕەژی کەری و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئەستێرۆکان.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
سەمیر مۆندال
وێنۆک|سەمیر مۆندال لە ستودیۆکەی لە مومبای سەمیر مۆندال (بە بەنگلا: সমীর মণ্ডল) نیگارکێشێکی ڕەنگی ئاویی ھیندییە.
ڕەواتی
ڕەواتی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی پێباز، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ڕەواتی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کێلەسپی و لە باشوور لەگەڵ گوندی پاریاوڵەی گەورە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گەرمکەڕەش لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی یارمەند.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
خواستی ڕەگەزی
خواستی ڕەگەزی یان ڕووتێکردنی سێکسیی پێکھاتووە لە نەخشێکی ڕۆمانتیکی و سێکسی (یان تێکەڵەیەک لەمانە) لەلایەن کەسێکەوە بۆ کەسێکی تر لە ھەمان یان جیا لە زایەند و جێندەر (پیاو + پیاو، ژن + ژن، یان بەپێچەوانەوە)، ھەردوو زایەند و جێندەر، یان کەسێک بە زایەند و جێندەری جیاوە (ترانسجێندەر).
سەرچاوەکان
پۆل:خواستی ڕەگەزی پۆل:پەیوەندییە کەسییەکان پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
سیسڵ فرانک پاوڵ
200px|وێنۆک|چەپ|سێسیل پاوڵ سیسڵ فرانک پاوڵ (؛ لەدایکبووی ١٩٠٣–مردووی ١٩٦٩) فیزیکناسێکی ئینگلیز بوو، خەڵاتی نۆبێڵی لە فیزک وەرگرت بۆ پەرەپێدانی ھەنگاوەکانی خوێندنی ناوەکی بە شێوازی وێنەیی و ھەروەھا دۆزینەوەی پایۆن (Pion) کە بریتییە لە تەنۆلکەیەک.
پاوڵ لە شاری کەنت لە وڵاتی ئینگلتەرا لەدایکبووە. باوکی ئیشی دروستکردنی چەک بووە. سەرەتا لە قوتابخانەیەکی سەرەتایی ئاسایی خوێندوویەتی و پاشان لە قوتابخانەی جود لە تۆنبریج بە خۆڕایی خوێندوویەتی کە قوتابخانەیەکی تایبەت بووە. پاشان لە ساڵی ١٩٢٥ لە کۆلیژی سیدنی سوسێکس لە کامبریج بڕوانامەی لە زانستە سروشتییەکاندا ھێناوە. دوای بەدەستھێنانی بڕوانامەی بەکالۆریۆس لە تاقیگەی کاڤەندیش لە کامبریج دەستی کردووە بە کارکردن لە ژێر چاودێری و ڕێنمایی ویڵسن و لۆرد ڕەزەرفۆرد. پاشان لە ساڵی ١٩٢٧ بڕوانامەی دکتۆرای لە فیزیکدا ھێناوە.
ئونا
ئونا شارێکە لە باکووری ڕاین لە ئەڵمانیا بە ڕێژەی دانیشتووانی ٥٧،٠٠٠ خەملێنراوە. وێستگە نوێکراوەکەی ئونا بەناوی وێستگەی ئونا، شەمەندەفەری بۆ ھەموو شارەکانی ناو ویلایەتی باکووری ڕاین بەردەستە لەناویاندا دۆرتموند، کۆلن، مونستەر، ھام، دوسلدۆرف، وپارتال.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارۆچکەکانی ڕاینی باکوور-وێستفالیا پۆل:پارێزگای وێستفالیا پۆل:ئەندامانی خولی ھانزێتیک
زەمان ئاوا
زەمان ئاوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی کشاوەرز، ناوچەی کشاوەرز، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
زەمان ئاوا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شۆرجەی کورد و لە باشوور لەگەڵ گوندی خەلوەت و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەباخ کەندی لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی محەمەد ئاوا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ساینقەڵا ساینقەڵا ساینقەڵا پۆل:گوندەکانی شارستانی ساینقەڵا
خۆئاشکراکردن
سەرچاوەکان
پۆل:دەستەواژەکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
قاشتی
قاشتی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دەربەندیخان(ناوەند)، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
قاشتی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بیرکێ و لە باشوور لەگەڵ شارۆچکەی دەربەندیخان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ بەنداوی دەربەندیخان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی فەقێ جنە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
دەستجیرد
دەستجیرد یان دەستگرد گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نازیا نشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
دەستجیرد ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (شیعە) پێکھاتووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ژن لە ئیسلامدا
ئەزموونی ژنانی موسوڵمان بەشێوەیەکی فراوان دەگۆرێت لە نێوان کۆمەڵگە جیاوازەکان دا و پابەندبوونیان بە ئایینی ئیسلامەوە ھۆکارێکی ھاوبەشە کە کاریگەری لە ژیانیان دەکات و ناسنامەیەکی ھاوبەشیان پێ دەبەخشێت کە دەکرێت وەک پردێک بێت لە نێوان جیاوازییە کلتووری، کۆمەڵایەتی و ئاببورییە فراوانەکەی نێوانیان.
کاریگەرییەکانی دی بریتییە لە دابونەریتە کلتوورییەکانی پێش ئیسلام، وەک: یاسا عەلمانییەکان کە بە تەواوی لەلایەن ئیسلامەوە پەسەندکراون بەمەرجێک بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ دژایەتی بنەماکانی ئایینی ئیسلام نەکەن، دەسەڵاتە ئایینییەکان و دەزگاکانی سەر بە حوکمەت (وەک: ئەنجومەنی زانایانی ئەندەنوسیا و بەڕێوبەرایەتی کاروباری ئایینی کە بە دیانەتی تورکیاش ناسراوە) و مامۆستا و ڕابەرە رۆحانییەکان کە زۆر گرنگە لە ڕێبازی سۆفیگەری (لْتَّصَوُّف‎) ئیسلامی دا و زۆرێک لە شوێنکەوتووانی ئەم ڕێبازە و یەکێک لە بەناوبانگرتینیان (ئیبن ئەل عەرەبی) ھەستاون بە نووسینی کتێب و نووسراو کە بەمەبەست لێیان ڕوونکردنەوەی چەمکی ئەو ھێماگەرییەی دەرەوەی سروشت بووە لە بنەمای ژندۆستی ئایینی ئیسلام دا.
بەڵام ناکۆکییەکەی زۆر ھەیە لەسەر شێوازی لێکدانەوەی ئەم سەرچاوە و بەرھەمانە لەلایەن ھەردوو ڕێبازە ئیسلامییە سونی و شیعییەکانەوە. دیارترینیان ئەوانەی سەر بە وەھابی یان سەلەفییەکانن کە بەنزیکی ڕێژەی ٩٪ ی تێکڕای موسوڵمانانی جیھان پێکدەھێنن و زۆر بە دیاریکراوی و ئاشکرا ڕەتی ڕێبازی سۆفیگەری دەکەنەوە کە ئەم ڕەت کردنەوەیە کاریگەرییەکی قوڵی دەبێت لەسەر شێوە و وێنەی ژنان لەو ڕێبازانەدا.
سەرچاوە کاریگەرەکان
لە ئیسلام دا چوار سەرچاوە ھەیە کە کاریگەرییان ھەیە لەسەر ژن. قورئان و وتەکانی پێغەمبەر (حدیث) بە سەرچاوەی سەرەکی و (إجماع‎) و (قیاس) بە سەرچاوەی لاوەکی دادەنرێن کە لە ڕێبازە جۆراوجۆرەکانی ئیسلام و سیستمی یاسایی (فقھ) داتاشراون و بەرجەستە دەکرێن لەسەر شێوازەکانی (فتوی) و (اجتھاد‎).
سەرچاوەی سەرەکی
ئیسلام لەڕێی قورئان و وتەکانی پێغەمبەرەوە (حدیث) چەند ڕێنمایی و ڕێکارێکی داناوە بۆ ژن وەک ئەوەی ڕوون بۆتەوە لەڕێی (فقھ - سیستمی یاسایی ئیسلامی) و شیکردنەوەی (حدیث)ەکان کە زۆربەی زانا گەورەکانی سوونی دەقەکانیان ناساندووە بە ڕەسەن و دروست. بە ڕادەیەکی بەرچاو ئەم شیکردنەوانە و کارپێکەرییەکانیان شێوە کراون بە ڕەوشی دونیای ئیسلامی ئەو سەردەمەی تێیدا نووسراوەتەوە.
پێغەمبەر محەممەد، لە ماوەی ژیانی دا ھاوسەرگیری لەگەڵ نۆ بۆ یازدە ژن کردووە (بەپێی ئەوەی کێ بە ھاوسەری دادەنرێت و کێ بە ھاوسەری دانانرێت). لە کلتووری عەرەبی دا ھاوسەرگیری بە گشتی ئەنجام دراوە بەپێی پێویستییە سەرەکی و گرنگەکانی تیرەکان و بەند بووە لەسەر پێکھێنانی ھاوپەیمانی لەگەڵ تیرەکانی تردا. مێژوونووس ویڵیەم مۆنتگۆمری وات ئاماژە بەوە دەکات کە گشت ھاوسەرگیرییەکانی محەممەد دیدێکی سیاسی لە پشتەوە بووە بە مەبەستی بەھێزکردنی پەیوەندییەکان و بەند بووە لەسەر دابونەریتی عەرەبی.
سەرچاوەی لاوەکی
سەرچاوە سەرەکییەکانی باسکرا کە کاریگەرییان ھەیە لەسەر ئافەرەت بەتەواوی ناتوانن مامەڵە بکەن لەگەڵ ھەموو ئەو ڕەوشانەی ئەگەریان ھەیە بێنە کایەوە بۆیە ئەمە بووە بە پاڵنەر بۆ دامەزراندن و گەشەسەندنی (فقھ - سیستمی یاسایی ئیسلامی) و ناوەندە ئایینییەکان کە زانا ئیسلامییەکان لێکۆڵینەوە و بەدواداچوونیان دەکرد لەڕێی گەڕانەوە بۆ بەڵگەنامە ڕەسەنەکان، گفتووگۆ داخراوەکان و وتەکان بەمەبەستی دانانی پەیڕەوێکی کۆدەنگی پەسەندکراو بۆ موسوڵمانان و بووە ھۆی ھاتنە کایەی سەرچاوە لاوەکییە کاریگەرییەکان بۆ ژنان.
سەڕچاوە لاوەکییەکان (فتوی) ش لەخۆدەگرێت کە وتاری دەنگیین لە مزگەوت یان نووسراون لەلایەن پیاوە ئایینییەکانەوە بەسەر کۆمەڵانی خەڵکی دابەشدەکرێت و بە زمانی ناوچەکە نووسراون کە دەکرێت ھەڵسێت بە ناساندنی ھوڵسوکەوت، ئەرک و مافی ژنان کە پەسەندە لەگەڵ داواکاریی و یاسا ئایینییەکان. ھەرچەندە سەرچاوە لاوەکییەکان جێێ زۆر مشتومڕ و ناکۆکین و گۆڕاون بەپێی کات بەڵام (فتوی) بەھەند وەردەگیرێت و بەگشتی لەلایەن باوەڕدارە موسوڵمانەکانەوە کاری پێدەکرێت.
سەرچاوە لاوەکییەکان ھەڵدەستێت بە دیاریکردن و پۆلێن کردنی ئەرک یان ھەڵسوکەوتی موسوڵمانان بۆ ھەردوو ژن و پیاو بەسەر پێنج جۆری جیاوازەدا: کردەی ناچاری، کردەی جێ ستایش، کردەی رپێدراو، کردەی ڕقلێبۆوە و کردەی قەدەغەکراو.
سەرچاوەکان
پۆل:ئیسلام و ژنان پۆل:مافەکانی ژنان لە ئیسلام
نمایشی ئاسایی
نمایشی ئاسایی (؛ لە وەرزی ھەشتەمیدا بە نمایشی ئاسایی لە بۆشایی ناسراوە) سیتکەمێکی ئەنیمەیشنی ئەمریکییە کە لەلایەن جەی. جی. کوینتێڵ بۆ کارتوون نێتوۆرک دروست کراوە. لە ٦ی ئەیلوولی ٢٠١٠ تا ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ بەردەوام بوو، لە ھەشت وەرز و ٢٦١ ئەڵقە پێک ھاتووە. ھەریەکە لە مۆردێکای (قژاوکەشینەیەک)، ڕیگبی (ڕاکوونێک)، ھاوکارەکانیان – سکیپس (یێتییەک)، پۆپس (پیاوێکی شێوە مەساسە)، مەسڵ مان و ھای-فایڤ گۆست – و سەرۆکەکەیان، بێنسن (ئامێرێکی بنێشت) ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن، کە ھەموویان لە پارکێکی ناوخۆیی وەک زەویپارێز کار دەکەن. مۆردێکای و ڕیگبی ڕۆژەکانیان بە ھەوڵدان بۆ خۆدوورخستنەوە لە کار و دڵی خۆیان بە ھەر ڕێگەیەک بێت خۆش بکەن بەسەر دەبەن، کە لە ئاکامدا ڕووداوی خەیاڵی، سەیر، زێدەڕۆ و سەرووسروشتی لێ دەکەوێتەوە.
چیرۆک
وێنۆک|لە ڕاستەوە بۆ چەپ: ھای-فایڤ گۆست، مەسڵ مان، مۆردێکای، ڕیگبی، سکیپس، بێنسن و پۆپس. ڕووداوەکانی زنجیرەکە بە دەوری ژیانی ڕۆژانەی دوو ھاوڕێی تەمەن ٢٣ ساڵ – مۆردێکای (قژاوکەشینەیەک) و ڕیگبی (ڕاکوونێک) – دەسووڕێتەوە. کە لە پارکێک وەک زەویپارێز کار دەکەن، و ڕۆژەکانیان بە ھەوڵدان بۆ خۆدوورخستنەوە لە کار و دڵی خۆیان بە ھەر ڕێگەیەک بێت خۆش بکەن بەسەر دەبەن. ئەمە لەپێناو بێزارکردنی سەرۆکەکەیان، بێنسن (ئامێرێکی بنێشت) و ھاوکارەکەیان، سکیپسە (یێتییەک) بەڵام بۆ دڵخۆشیی سەرۆکەکەی تریان، پۆپسە (پیاوێک کە سەری لە شێوەی مەساسەیەکە). ھاوکارەکانی تر نێرێکی ڕەنگ سەوزی قەڵەو بە ناوی مەسڵ مان، و تارمایییەک بە ناوی ھای-فایڤ گۆست دەگرێتەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:نمایشی ئاسایی پۆل:ئەو بەرنامە تەلەڤیزیۆنییانەی کە خۆیان لەگەڵ یارییە ڤیدیۆیییەکان گونجاندووە پۆل:ئەو بەرنامە تەلەڤیزیۆنییانەی کە خۆیان لەگەڵ کۆمیکدا گونجاندووە پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی
کانیالنجا
کانیالنجا یان کانیالنج یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی گۆڕەتوو سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
٢٠٢١ لە کوردستان
کوردستان لە ٢٠٢١ تایبەتە بەو ڕووداو و لەدایکبوون و مردنانەی لە ماوەی ساڵی ٢٠٢١ز لە کوردستان ڕوویانداوە بە تایبەت ئەوانەی دەنگدانەوە و کاریگەری زۆری لەسەر کوردستان ھەبووە.
ڕووداوەکان
وێنۆک|فڕۆکەخانەی نێونەتەوەییی ھەولێر وێنۆک|[[لاھور تاڵەبانی|لاهور شێخ جەنگی]] وێنۆک|وێنەی ھەندێک کەس کە کاتێک تەرمی خێزانە کوردەکە لە ژێر لێکۆڵینەوەی پزیشکی یاسایی بووە، چوونەتە نەخۆشخانە. وێنۆک|خۆپیشاندانەکانی خوێندکارانی ھەرێمی کوردستان
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٢١ پۆل:مردووانی ٢٠٢١
شانازیی ھاوڕەگەزخوازان
بریتییە لە شانازیکردنی گەیەکان بە خودەوە. ئەمە جووڵەیەکی پۆزەتیڤی کۆمەڵگەی ئێڵ جی بی تییە دژی جیاکاریکردن و بەدخوویی بەرامبەر بە گەی، لێزبیان، دووڕەگەزخواز و ئەندامانی تری کۆمەڵگەکە. ھەروەھا بریتییە لە پەسەندکردنی سروشتی خود و زیاترکردنی دانپیانان بە ھاوڕەگەزخوازان وەک کۆمەڵگەیەک.
ئیمپراتۆر کۆتۆکو
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئیمپڕاتۆرەکانی ژاپۆن پۆل:مردووانی ٦٥٤ پۆل:فەرمانڕەوا ژاپۆنییەکانی سەدەی ٧ەم پۆل:فەرمانڕەواکانی ئاسیا لە سەدەی ٧ەم پۆل:خەڵکی سەردەمی ئاسوکا
شانازیی ھاوڕەگەزخوازان
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
ماداگاسکار لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
ماداگاسکار نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
ئێدوارد سەخاو
وێنۆک|وێنەی ساخاو ئێدوارد سەخاو ڕۆژھەڵاتناسی سەدەی نۆزدە و بیستی خەڵکی وڵاتی ئەڵمانیایە. سەخاو مامۆستای زانکۆ بوو و شارەزایی لە بڕێک لە زمانەکانی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقادا ھەبوو. ھەروەھا کاری لەسەر دەستنووسەکانی ئەدەبی کوردی و پاراستنیان کردووە.
سەرچاوە
نوسخەیەکی سریانیی مەم و زین (بە عەرەبی)؛ ٢٦ی تشرینی یەکەمی 2017
پۆل:ڕۆژھەڵاتناسانی ئەڵمانی پۆل:کوردناسەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٨٤٥ پۆل:مردووانی ١٩٣٠ پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییەکانی ئەڵمانیا
کۆتا ڕۆژەکانی تاوانی ئەمریکی
کۆتا ڕۆژەکانی تاوانی ئەمریکی فیلمێکی ترسناکی ئەکشنی ئەمریکییە، لە دەرهێنانی ئۆلیڤیەر مێگاتۆنە، سیناریۆکەی لەلایەن کارڵ گاجسێکەوەیە، فیلمەکە لەسەر بنەمای Rick Remender و رۆمانی گرافیکی ٢٠٠٩ بە هەمان ناو دانراوە. ئەستێرەکانی ئێدگار ڕامیرز، ئانا بریوستەر، مایکڵ پیت، پاتریک بێرگین، شارلتۆ کۆپلێییە، لەلایەن ڕەخنەگرانەوە ڕاگرترا، بەهۆی ناوەڕۆکە توندوتیژەکەی و وێناکردنی دڕندایەتی پۆلیسەوە، هەروەها لە مانگی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١ ڕێژەی ٠٪ی لە ڕۆتن تۆمەیتۆز هەیە.
بۆکریسکان
بۆکریسکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەنگەسەر، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بۆکریسکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیسکاوە و لە باشوور لەگەڵ گوندی پیرانان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قڕناقاو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ شارەدێی وەرتێ.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تاوەری ئاوی لاندسکرۆنا
تاوەری ئاوی لاندسکرۆنا (بە ناوی ناوچەکەش بە تاوەری ئاوی نوێ ناودەبرێت، بۆ ئەوەی لە تاوەری ئاوی کۆن لە شارەکەدا جیا بکرێتەوە) تاوەرێکی ئاوییە و دەکەوێتە شاری لاندسکرۆنا لە سوید.
دەوری تاوەرەکە ٤٩ م (١٦١ پێ)ە، بەرزییەکەی ٦٥٫٩ م (٢١٦ پێ)ە و لە ساڵی ١٩٧٠ تەواو بووە، جێگەی تاوەرە ئاوییە کۆنەکەی گرتەوە کە لە ساڵی ١٩٧٥ لە بەکارھێنان خراوەتە دەرەوە.
تاوەرەکە تایبەتمەندی ئاسمانی شارەکەیە بە بەرزی و شوێنی خۆی لە تەنیشت دەریاوە و بە ئاسانی دەتوانرێت لە لای دانیمارکی ئۆریسوندەوە سەیر بکرێت. پێشتر کراوە بووە بۆ سەردانی گشتی تا لووتکەی تاوەرەکە، بەڵام ئەمە لە سەرەتای ساڵانی ٢٠٠٠دا بەھۆی کێشەی سەلامەتییەوە ھەڵوەشایەوە.
لە ساڵی ٢٠١٥ کێشەیەک ھەبوو کە پارچە کۆنکرێتەکان لە سەرەوەی تاوەرەکەوە کەوتنە خوارەوە. ئەمەش لە ساڵی ٢٠١٦دا چارەسەر کرا چونکە تاوەرەکە بە تۆڕێکی پۆڵا پۆشرابوو.
سەرچاوەکان
پۆل:تاوەرەکان لە ساڵی ١٩٧٠ تەواو بوون
عۆجە
عۆجە گوندێکە دەکەوێتە باشووری شاری تکریت، پارێزگای سەلاحەددین لە عێراق. عۆجە ١٣ کیلۆمەتر لە تکریتەوە دوورە و دەکەوێتە بەشی ڕۆژاوای ڕووباری دیجلە.
سەددام حوسێن، سەرۆککۆماری پێشووی عێراق لە ساڵی ١٩٣٧ لە گوندی عۆجە لە دایکبوو.
سەرچاوەکان
پۆل:سەددام حوسێن
ھانس برۆگ
ھانس برۆگ بازرگان، سیاسەتوان، فەرماندەری نیشانی دانبۆرگ و وەرگری نیشانی دانیمارکییە، یەکێکە لە بەناوبانگترین بازرگانەکانی سەردەمی خۆی کە یارمەتی دامەزراندنی کۆمپانیاکانی سەردەمی خۆی داوە بۆ دەستکردن بۆ کاری بازرگانی و سەرکەتووبوونیان و مانەوەیان بۆ کاتێکی زۆر، کە وایکرد کاریگەری ئەرێنی بخاتە سەر ئۆرھوس، دانمارک و ڕێژەی بێ کاری کەمتر بکاتەوە ھەروەھاش بۆ ماوەیەکی کەم وەک ئەنجومەنی ویلایەت خزمەتی کردووە، برۆگ کارەکانی فراوانتر کردووە بۆ ئینگلتەرا و کاری بەرچاوی ئەنجام داوە لە مەشقپێکردن و فێرکردنی جووتیاران بۆ بەرھەمھێنانی بەرھەمەکانیان بە کوالێتییەکی بەرزتر، برۆگ وەک "پاشا ھانس" یان " پاشای جوتیس " ناسراوە بەھۆی کارە دیار و بەرچاوەکانی لە ئابووری یوتلاند وێنۆک|پەیکەری ھانس
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٢٢ پۆل:مردووانی ١٩٠٨ پۆل:فەرماندەرەکانی نیشانی دانبۆرگ بەپلەی یەکەم پۆل:وەرگرانی مەدالیای شیاوی (دانمارک) پۆل:خەڵکی ئۆرھوس
ئیمپراتۆر جونا
ئیمپراتۆر ئیمپراتۆر جونا (淳和天皇,ئیمپراتۆر جونا تێنۆ، لەدایکبووی ٧٩٦ تا ١١ی حوزەیرانی ٨٤٠) ٥٣مین ئیمپراتۆری ژاپۆن بوو، سەردەمی فەرمانڕەوایەتییەکەی لە ٨٣٣ تا ٨٢٣ دەبێت
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئیمپڕاتۆرەکانی ژاپۆن پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ٧٨٠ پۆل:مردووانی ٨٤٠ پۆل:فەرمانڕەوا ژاپۆنییەکانی سەدەی ٩یەم پۆل:ئیمپراتۆرە ژاپۆنییە خانەنیشین بووەکان پۆل:خەڵکی سەردەمی ھێیان (ژاپۆن)
زرارا
زرارا یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی گۆڕەتوو سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
بێدارۆن
بێدارۆن یان بێدارون یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی گۆڕەتوو سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ڕۆژھەڵاتی وو
وێنۆک|ناوچەکانی ئیمپراتۆریەتی وو (کە بە ڕەنگێکی سەوزی ڕووناک دیاریکراوە) لە ٢٦٢ی زاینی ڕۆژھەڵاتی ژوو (بە چینی:吳 خوێندنەوە: وو) وەک ھەروەھاش وەک دۆنگ وو (ڕۆژھەڵاتی وو) ناسراوە یان سوون وو، یەکێک بوو لە سێ ویلایەتە سەرەکییەکەی سەردەمی سێ شاشینەکە (٢٢٠ تا ٢٨٠) لە مێژووی دێرینی چین، پێشووتیریش لە ٢٢٠ تا ٢٢٢ وەک شانشینێکی دیکۆری (ناو) بوونی ھەبوو لەژێر چاۆ وێی، بەڵام دواتر سەربەخۆیی ڕاگەیاند و لە وێی جیابوویەوە بوو بە شانشینێکی تەواو لە ٢٢٢، ھەروەھا لە ساڵی ٢٢٩ بووبە ئیمپراتۆریەت دوای ئەوەی ئیمپراتۆرەکەی سوون چوان خۆی وەک ئیمپراتۆر ناساند، ناوی ئیمپراتۆریەتەکە لە ناوچەی جیانگنان (ڕووباری یانگتزی) وەرگیرابوو، کە مێژووناسان وەک "وو" ناسیویانە، ھەرووەھا وەک "دۆنگ وو" ("ڕۆژھەڵاتی وو") یان "سوون وو" ش ئاماژەی پێکراوە لەلایەن مێژووناسان بۆ ئەوەی جیا بکرێتەوە لە شوێنە مێژوویە ھاوشێوەکانی تری چین کە ھەمان ناو لەخۆ دەگرن کە یەکێکیان لەم ئیمپراتۆریەتەکەش بوونی ھەیە وەک (ویلایەتی وو) لە سەردەمی بەھار و پایز، وە (شانشینی وو یووێ) لە سەردەمی پێنج زنجیرەی فەرمانڕەوایی و دە شانشینەکە ھەروەھا پێشی ئەوترا "سوون" لەو کاتەی بوونی ھەبوو، وە پایتەختی ئیمپراتۆریەتی وو بریتی بوو لە جیان یێ (لە سەردەمی ئەمرۆدا نانجینگ، جیانگسو) بەڵام ھەروەھاش وو چانگیش بوو (لە سەردەمی ئەمرۆدا ئێژۆو، ھوبێی)
سەرچاوەکان
پۆل:دامەزراوەکانی ٢٢٢ پۆل:ڕووخاوەکانی ٢٨٠ پۆل:وو (ناوچە) پۆل:زنجیرە فەرمانڕەواییەکان لە چین پۆل:وڵاتەکانی پێشوو لە مێژووی چین پۆل:فەرمانڕەوا پێشووەکان لە ڕۆژھەڵاتی ئاسیا پۆل:ڕۆژھەڵاتی وو
ئیمپراتۆر ساگا
ئیمپراتۆر ساگا (嵯峨天皇,ساگا تێنۆ، لەدایکبووی ٣ی تشرینی یەکەمی ٧٨٦ تا ٢٤ی ئابی ٨٤٢) ٥٢مین ئیمپراتۆری ژاپۆن بوو، سەردەمی فەرمانڕەوایەتییەکەی لە ٨٠٩ تا ٨٢٣ دەبێت
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئیمپڕاتۆرەکانی ژاپۆن پۆل:مردووانی ٨٤٢ پۆل:فەرمانڕەوا ژاپۆنییەکانی سەدەی ٩یەم پۆل:ئیمپراتۆرە ژاپۆنییە خانەنیشین بووەکان
نیشانەی گورگ
وێنۆک|نیشانەی گورگ نیشانەی گورگ یان سڵاوی گورگ ھێمایەکی ناسیۆنالیستی تورک و دەستی پان تورکییە، لەلایەن ناسیۆنالیستە تورکەکان و گرووپ و لایەنە ناسیۆنالیستەکانی تورکەوە بەبێ گوێدانە بۆچوونی سیاسی بەکاردێت.
لە بیروباوەڕی تورکیادا
گورگێکی بە ناوی ئاسێنا بەشێکە لە چیرۆکی بنەچەی ھاوبەشی ھەموو ھۆزەکانی تورک و مەنگۆلی، ھەندێک لە ھۆزەکانی تورک و مەنگۆلی پێیان وایە ڕەچەڵەکیان خەڵکی ئاسێنایە، گۆکتورکەکان گورگێکیان لەسەر ئاڵای ئازۆرەکەیان ھەیە، نوێنەرایەتی شەڕ دەکات، ڕۆحی شەڕ، ئازادی، خێرایی، سروشت. بەپێی باوەڕی ئەوان کاتێک شتێک بەسەر نەتەوەی تورکدا دێت، کاتێک ھەڕەشەیەک دروست دەبێت، گورگ دەردەکەوێت و ڕێنمایییان دەکات. لە بەردەم چادرەکاندا دارستانی سەر گورگی زێڕین دانرابوون. ڕۆحە جەنگاوەرەکان ڕواڵەتی گورگیان وەرگرت. مۆنۆمێنتێکی بەردینی سەدەی شەشەم، کوڕێک نیشان دەدات کە شیری گورگێک دەمژێت. لە کولتوری فۆلکلۆری تورکدا پێیان وایە ھەڵگرتنی ددانی گورگ لە گیرفانی خۆتدا لە چاوی خراپ دەتپارێزێت. لە بەڵگەنامەکانی یاکوتدا گورگەکانیان بە بۆسکۆ ناودەبرێن. بۆ خەڵکی قرغیزستان بینینی گورگ لەکاتی ڕۆیشتن لە چەمی زەویدا شتێکی خۆشە. ھەروەھا بینینی گورگ لە خەودا نیشانەیەکی بەختەوەرییە. پێشتر ددانی گورگ یان پێستیان دەخستە ژێر بالیفەوە بۆ پاراستنی ژنە دووگیانەکە لە چاوی خراپ. خۆخولاندنەوە بۆ ناو مەڕێک یان چوونە ناو ئەشکەوتێک بە نیعمەتێک بۆ گورگ دادەنرا. بەگوێرەی دەنگۆی باشکر، گورگەکە کەوتووەتە بەردەم باوباپیرانی و ڕێگەی نیشانداوە؛ بۆیە پێیان دەگوترا باشکیر، واتە «گورگ لەسەر سەری». زۆرێک لە خوداوەندە کۆنەکانی تورکەکان لە گورگ دەچوو.
بەکارھێنان
ڕەجەب تەیب ئەردۆغان لە گردبوونەوەیەکدا لە شاری مێرسین ئەو ئاماژەیەی کردووە پێش ئەوەی بە خێرایی بە تابلۆی ڕەبیعە بیگۆڕێت.
سەرچاوەکان
پۆل:ناسیۆنالیزمی تورکی پۆل:پان تورکیزم پۆل:توورانیزم
کوران، مێرگەسۆر
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ڕۆستەم شامار
ڕۆستەم شامار گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی پێباز، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ڕۆستەم شامار لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی زاووت و لە باشوور لەگەڵ گوندی سۆفی وەن و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ترشاکەی سەروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی کەوە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
بەلیین
بەلیین گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نەبووەت، ناوچەی ناوەندی شارستانی ئەیوان، شارستانی ئەیوان، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
یاریی کۆتاییی جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٠
یاریی کۆتاییی جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٠ یارییەکی پاڵەوانێتی تۆپی پێ بوو بۆ دیارکردنی یەکەم پاڵەوانی جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٠ .کە لە ٣٠ی تەمموزی ١٩٣٠ لە نێوان ھەڵبژاردەی ئوروگوای و ھەڵبژاردەی ئەرژەنتین لە یاریگای سێنتێناریۆی شاری مۆنتیڤیدۆ لە یارییەکەدا ڕکابەرییان کرد کە دووبارە یاریی میدالیای زێڕی ئۆڵۆمپیادی ساڵی 1928 بوو کە ئۆرۆگوای دوای دووبارەکردنەوەی یارییەکە بردنەوەی بەدەستهێنابوو بەڕێوەچوو.دەروازەکانی یاریگاکە لە کاتژمێر هەشتی بەیانی، شەش کاتژمێر پێش دەستپێکردنی یارییەکە کرانەوە و لە نیوەڕۆشدا یاریگاکە پڕ بوو،   بە فەرمی ٩٣ هەزار کەس ئامادەبوون بۆ بیننی یارییەکە. لە کۆتاییدا یارییەکە بە ئەنجامی ٤-٢ لە بەرژەوەندی هەڵبژاردەی تۆپی پێی ئورۆگوای کۆتایی هات.
بەستەری دەرەکی
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٠
ماداگاسکار لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
کارل لانگ (نژیاروان)
وێنۆک کارل کریستیان ئێدوارد لانگ (لەدایکبووی ٥ی کانوونی یەکەمی ١٨٢٨ بۆ ٢١ ئایاری ١٩٠٠) نژیاروانێکی دانمارکییە کە بەھۆی کارەکانی لە یوتلاند و دروستکردنی چەندین باڵەخانە لە ئۆرھوس ناسراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:نژیاروانانی دانمارکی پۆل:لەدایکبووانی ١٨٢٨ پۆل:مردووانی ١٩٠٠ پۆل:دەرچووانی ئەکادیمیای شاھانەی ھوونەرە جوانەکان
تاوەری تەلەڤیزیۆنی مومبای
تاوەری تەلەڤیزیۆنی مومبای کە بە تاوەری وۆرلی دووردارشان ناسراوە، ئەو تاوەرە تەلەڤیزیۆنییەیە کە خاوەنەکەی دوردارشانە، کە پەخشی گشتییە و دەکەوێتە شاری مومبای لە ھیندستان. بەرزییەکەی ٣٠٠ مەتر (٩٨٤ پێ) و چوارەم بەرزترین پێکھاتەی دروستکراوی مرۆڤە لە کیشوەری ھیندستان. تاوەری سوور و سپی پێکھاتەیەکی کراوەی تۆڕە. تاوەرەکە دەکەوێتە شاری وۆرلی و لە زۆربەی ناوچەکانی باشووری مومبایەوە دەبینرێت.
فیلمێکی دیکۆمێنتاریی ٣٢ خولەکی بە ناوی چیرۆکی تاوەرێک لەلایەن بەشی فیلمەکانی ھیندستانەوە بەرھەم ھێنرا کە گرتە ڤیدیۆیییەکانی تاوەرەکە لە ساڵی ١٩٧٢دا لە لووتکەدا نمایشکرا.
سەرچاوەکان
پۆل:تاوەرەکان لە ساڵی ١٩٧٢ تەواو بوون پۆل:بینا و پێکھاتەکان لە مومبای
کارێزە، دەربەندیخان
کارێزە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی دەربەندیخان(ناوەند)، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
دزی
وێنۆک|Paul-Charles Chocarne-Moreau, The Cunning Thief, 1931 دزی بریتییە لە بردنی موڵکی کەسێک بەبێ ئاگای کەسەکە و نەگەڕاندنەوەی. ئەو کەسەی دزی دەکات پێی دەوترێت دز.
کارێزە، دەربەندیخان
جوگرافیا
کارێزە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چرچەقەڵا و لە باشوور لەگەڵ گوندی گەرمکەڕەش و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پونگەڵە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شێخ تەویل.
دزی
سەرچاوەکان
پۆل:تاوانەکان
کارێزە، دەربەندیخان
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕۆماننووس
ڕۆماننووس ئەو کەسەیە کە ھەڵدەستێ بە بەرھەمھێنان یان نووسینی ڕۆمانێک وە ھەر جۆرێک بێت ناوەڕۆکەکەی. بەرھەمھێنانی ڕۆمان بە کار دادەنرێت، کاتێک زۆرێک لە ڕۆمان نووسەکان نانی خۆیان بەھۆیەوە پەیدا دەکەن، وە ئەوانی تر ھەوڵی بۆ دەدات یان وەک حەزێک ئەنجامی دەدەن. زۆربەی ڕۆماننووسەکان ھەوڵێکی زۆر دەدەن لەپێناو وەرگرتنی ھەلێک بۆ بڵاو کردنەوەی ڕۆمانی یەکەمیان، چونکە بنکەی بڵاوکەرەوە پارەکەی ناخاتە مەترسییەوە لە پێناو فرۆشتنی کتێبێک لە نەناسراوێک بۆ خەڵک، وە ھەروەھا سەرکەوتن یان شکست ھێنانی ڕۆمانی یەکەم لەوانەیە کاریگەری ھەبێت لەسەر توانای نووسەر بۆ بڵاوکردنەوەی کارێکی لە داھاتوودا.
بەرھەمھێنانی ڕۆمان قەدەغە نەکراوە لەسەر چینێک یان تەمەنێکی دیاری کراو، بەڵکو ھەموو چینەکانی گۆمەڵگا و تەمەنە جیاوازەکان دەتوانن ڕۆمان بنووسن ئەگەر ھۆکاری تەواویان ھەبێت. چونکە ڕۆماننووسەکان کاریگەرن بەو ڕووداوانەی لە دەوور و بەریان ڕوو دەدەن لێیانەوە بیرۆکە وەر دەگرن. دواتر دوای نووسینی و بڵاو کردنەوەی، ڕەخنەگران ھەڵ دەستن بە نرخاندنی ڕۆمانەکە و بڵاو کردنەوەی لەناو خەڵکدا، وە ئەگەر سەرکەوت لەگەڵ خوێنەراندا ئەوا ئەو کاتژمێرە دەبێتە بنکەی سەرسام بووان بە پێی سەرکەوتنەکەی.
سەرچاوەکان
پۆل:نووسین پۆل:ڕۆماننووسان