cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ھولەسوو
ھولەسو شارەدێیەکە، کەوتووەتە گوندستانی ھولەسو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ساینقەڵا، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
ھولەسو ناوەندی گوندستانی ھولەسوە.
جوگرافیا
ھولەسو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھاچەسو و لە باشوور لەگەڵ گوندی قوچغ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی باغلوجە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ساروجەی خواروو.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ساینقەڵا ساینقەڵا ساینقەڵا پۆل:گوندەکانی شارستانی ساینقەڵا
سەمەرکۆن
سەمەرکۆن یەکێکە لە کۆنترین و ڕێزدارترین کۆڕەکانی هاککەر لە جیھاندا. بۆ یەکەمجار لە ساڵی ١٩٨٧ بەڕێوەچوو، لەو کاتەوە بووەتە شوێنێکی گرنگی کۆبوونەوەی ھاکەرەکان و توێژەرانی ئاسایش و ئارەزومەندانی تری تەکنۆلۆژیا. کۆڕەکە بە گرنگیدان بە ناوەڕۆکی تەکنیکی ناسراوە، کە پێشکەشکردنەکان بابەتەکانی وەک کریپتۆگرافی، ئاسایشی تۆڕ، ئەندازیاری پێچەوانە و زۆر شتی تر دەگرێتەوە.
٤١٦ (ژمارە)
٤١٦ (چوارسەد و شازدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٤١٥ و ٤١٧.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
.bw
دۆمەینی bw. تایبەت بە وڵاتی بۆتسوانایە و لە ساڵی ١٩٩٣ کەوتووەتە کار.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
مالی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
شمووکۆن
شمووکۆن کۆڕی ساڵانەی ھاککەرەکانە کە لە واشنتۆن دی سی بەڕێوەدەچێت، لە ساڵی ٢٠٠٥ لەلایەن گرووپی Shmoo دامەزراوە، کە گرووپێکە لە ھاکەر و پیشەگەرەکانی ئاسایش و دەیانویست بۆنەیەک دروست بکەن کە ناوەڕۆکی تەکنیکی لەگەڵ کەشێکی ئاسایی و خۆش تێکەڵ بکات. ئەم کۆنفرانسە بەدرێژایی ساڵان بە شێوەیەکی بەردەوام گەشەی کردووە و بووەتە یەکێک لە کۆنفرانسە بەناوبانگەکانی ھاکەر لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا. بە شێوەیەکی گشتی نزیکەی ٢٠٠٠ ئامادەبوو لە سەرانسەری جیھانەوە بۆ خۆی ڕادەکێشێت کە دێن بۆ گوێگرتن لە پێشکەشکردنەکان لەسەر بابەتەکانی وەک شیکاری بەرنامە زیانبەخشەکان، ئاسایشی تۆڕ، کریپتۆگرافی و زۆر شتی تر.
سەدەر
سەدەر یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
پاشا ژوانگی ژۆو
پاشا ژوانگی ژۆو (بە چینی:周莊王; خوێندنەوە: ژۆو ژوانگ وانگ) ناوی کەسی جی توۆ،  پانزەم پاشای ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو، لە بەشی ڕۆژھەڵاتەکەی سێیەم پاشا بوو کە دوای باوکی فەرمانڕەوایی کرد لە ٦٩٦ بۆ ٦٨٢ی پێش زاین، دواتر لەلایەن کوڕەکەی پاشا سی شوێنی گیرایەوە
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٧ەمی پێش زایین
زنجیرەفیلمی بازرگانی
زنجیرە فیلمی بازرگانی بریتییە لە کۆمەڵێک ڕێگەی بڵاو کردنەوە کە ھەندێ کاری وەرگیراوی تێدایە کە لە کارێکی ڕاستەقینەی بڵاو کراوە بەرھەمھێنراوە (بەگشتی خەیاڵی)، وەک فیلم وە کارێکی وێژە و بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی یان یاری ڤیدیۆیی. کارە بیریە ڕێگە پێدراوەکان دەکرێت بۆ ئاھەنگەکان یان کۆمپانیاکانی تر سودی بازرگانی لێ ببینرێت، دەکرێت بەکار بھێنرێت لە ڕێگەی کۆمەڵێک شێوەی تر بۆ مەبەستی ڕیکلام کردن.
سەرچاوەکان
پۆل:پاشکۆکان پۆل:چاندی ڕۆژاوایی پۆل:پیشەسازیی میدیای بەکۆمەڵ
کاتاگامی، ئەکیتا
کاتاگامی (潟上市، کاتاگامی شی) شارێکە لە پارێزگای ئەکیتا لە دوورگەی ھۆنشوو بەپێی سەرژمێری ٣١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی بە ٣٢،٨٥٨، ڕووبەرەکەی بە ٩٧،٩٦ خەمڵینراوە.
٤١٧ (ژمارە)
٤١٧ (چوارسەد و حەڤدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٤١٦ و ٤١٨.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
١٨٤٩ لە نەرویژ
ڕووداوەکانی ساڵی ١٨٤٩ لە نەرویژ
کووپەرتینۆ، کالیفۆرنیا
کووپەرتینۆ شارێکە لە شارستانی سانتا کلارای کالیفۆرنیا، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، لە ڕۆژاوای سان خۆسێ لەسەر لێواری ڕۆژاوای دۆڵی سانتا کلارا ھەڵکەوتووە و چەند بەشی بۆ بناری چیاکانی سانتا کروز درێژ دەبنەوە. بەپێی سەرژمێریی ساڵی ٢٠٢٠، دانیشتووانی کووپەرتینۆ ٦٠٫٣٨١ کەس بووە. بارەگەی سەرەکیی کۆمپانیای ئەپڵ، کە بە ئەپڵ پارک ناسراوە لەم شارەدایە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کووپەرتینۆ، کالیفۆرنیا پۆل:شار و شارۆچکەکانی کالیفۆرنیا پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٩٥٥
سارداو، مێرگەسۆر
سارداو یان سارداڤ یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ئینازاوا
ئینازاوا (稲沢市، ئینازاوا-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ١٣٥،٥٨٠، و ڕووبەرەکەی بە 79.35 کیلۆمەتر دووجا خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی
گوڵانی وەستاکان
گوڵانی وەستاکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی باوەخۆشێن، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گوڵانی وەستاکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باوەخۆشێن و لە باشوور لەگەڵ گوندی گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گوڵانی حەمەی مەحموود و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی چرچەقەڵا.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
سیحر لە ئیسلامدا
سیحر، ڕاستی و زانایییەکەی لەنێوان ئەو بابەتانەن کە ژمارەیەک لە ئایین و کلتوورەکان باسیان لێوە کردووە، و ئیسلام لەڕێگەی ئایەتەکانی قورئان، فەرموودەی پێغەمبەر، کردەوەکانی ھاوەڵان و وتەکانی یاسازانان باسی لێوە کردووە. بۆیە بابەتی سیحر پێویستی بەوەیە کە بابەتێک باس بکات کە ئاماژە بە مانا، ڕاستی و دابەشکارییەکانی، و حوکمی فێربوون و فێرکردن و سزاکەی بکات.
سیحر لە قورئان و سونەت
بەیاننامەیەکی ورد و ڕوون لە قورئان بە مەرجەکانی سیحرکردن، بە حوکمی فێرکردنەکەی بۆ خەڵک دەست پێ دەکات و حوکمی ئەوانەی دەیانویست فێری ببن. ئەو سیحرە کاریگەریی لەسەر واقیع ھەیە، کە ڕەنگە جیابوونەوە لەنێوان ھاوسەرەکان دروست بکات، کە خۆی سەربەخۆ کار ناکات، کە بێگومان بێسوودە و جادووگەران لە قیامەتدا سزایەکی توند چاوەڕێیان دەکات.
لە سوورەتی بەقەرە باس کراوە:
سیحری جیابوونەوە
کۆنترین سیحر لەسەر زەوی سیحری جیابونەوەیە کە لە سەردەمی سولەیمان بەپێی ئەم ئایەتە ھەبوو.
لەم ئایەتەوە بۆمان دەردەکەوێت کە لە سەردەمی سولەیماندا ھەتا ئێستا کۆنترین سیحر و جادوو، سیحر و جادووی جیابوونەوەیە کە بۆ تێکدانی پەیوەندیی نێوان ژن و مێرد بەکارھاتووە.
سیحری خۆشەویستی
سیحری خۆشەویستی ئە سیحرەیە کە کەسێک ھەڵدەستێت و دەچێتە لای فاڵچییەک یان ساحیرێک بەو مەبەستەی کار لە دڵی ئافرەتێک یان پیاوێک بکات و سەرنجی ڕابکێشیت.
سیحری خواردن و خواردنەوە
ئەم سیحرە بە مەبەستی تێکدانی نێوان ئافرەت و پیاو یان خێزان یان بە مەبەستی تۆڵەکردنەوە لە کەسێک، کەسەکە دەچێتە لای فاڵچی یان ساحیرێک، ئەویش خواردن یان خواردنەوەیەکی دەداتێ و پێی دەڵێ کە دەرخواردی کەسەکەی بدات بۆ بەدەستھێنانی مەرام و ھەوا و ئارەزوویەکی خۆی، کە سەرچاوەکەی لە بەخیلی و حەسادەتەوەیە.
حوکمی فێربوون و فێرکردن
زانا موسڵمانەکان لەسەر ئەوە کۆک بوون کە فێربوون، فێرکردن و پراکتیزەکردنی جادووگەری حەرامە و ئیبن پێشەوە بەو کۆدەنگییە لەسەر ئەوە ڕازی بووە. ھەرچەندە ئەم زانایانە لەسەر پیرۆزکردنی فێربوون، فێرکردن و پراکتیزەکردنی سیحر ڕێککەوتوون، بەڵام زۆرینەی زاناکان، لەنێویشیاندا ئیمامی مەزھەبە ناودارەکانی مەلیک، ئەبوو حەنیفە، مەلیک ئەحمەد و ئەوانی تر لە کەفالەتدا جیاوازییان ھەیە. ئیمامی شافیعی درێژەی بە درێژەپێدان دا، ئەگەر لە کاری جادووگەردا ھەبوو، ئەوەی بۆ کوفر ناچارە، ئەو کارە دەکات ئەگینا بێباوەڕ نابێت. ھەروەھا لە ئایەتی دوو پاشاکەدا دەڵێت: «ئێمە بە دڕەوازین، کافر نین، نیشانەی ئەوەیە کە وەک کوفر فێری جادوو دەبن، بۆیە کارەکە کوفر و ئەمەش ھەموو ئاشکرایە.»
سزای سیحرکردن
لە یاسا و عەقڵدا زانراوە کە سزاکان ھاوتەریبی تاوانەکانن و تاوانی جادووگەریش غەدرێکە لە ڕۆح و پێشێلکارییە لە ڕاستیدا، بۆیە وڵاتانی ڕۆژاوا توندترین سزایان بەسەر جادووگەراندا سەپاند، کە توندترین سزایان بەسەردا سەپێنراوە. سزاکان لە فەڕەنسا، ئەڵمانیا و ئیتاڵیا حوکمی لەسێدارەدانە؛ و سزای جادووگەری لە ئیسلامدا بەستراوەتەوە بە حوکمی فێربوونی سیحرەوە و لە سەردەمی ئیسلامدا چەندین ڕووداو ھەبووە. ئەمەش لە بەجالەی کوڕی عەبدەوە دەڵێت: عومەر کوڕی خەتتاب (خوا لێی ڕازی بێت) نووسیویەتی «ھەموو جادووگەر و جادووگەرێک بکوژن» پاشان بەجالە وتی؛ «سێ ساحیرمان کوشت» ھەروەھا ئەوەش ھاتووە حەفسە (خوا لێی ڕازی بێت) «کە فەرمانی بە کوشتنی خزمەتکاری کرد کە جادووگەری خۆی ھەبوو، ئەویش کوژرا»
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان
پۆنچاک جایا
پۆنچاک جایا یان چیای پۆنچاک جایا بەرزترین چیای ئیندۆنیزیایە و بەرزترین لووتکەی کیشوەری ئۆسترالیایە، بەرزییەکەی لە ئاستی ڕووی دەریاوە ٤٨٨٤ مەترە، دەکەویتە زنجیرەچیاکانی سودیرمان لە دوورگەی نووگینێ لە وڵاتی ئیندۆنیزیا. یەکێکە لە چیایەکانی حەوت لووتکە ناو دەبرێت لە جیھان دا.
فاتیما تۆرێ
وێنۆک|فاتیمە تۆرێ فاتیما تۆرێ چالاکوانی مافەکانی ژنان و سەرۆکی کۆڕبەندی یەکگرتن و ئاشتییە لەشاری گاو لە مالی. لە ساڵی ٢٠١٤، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا لەبەرامبەر چالاکییەکانی بۆ مافەکانی ژنان.
لە ماوەی ٢٠١٢ و ٢٠١٣، لەکاتی قەیرانە سیاسییەکانی مالی ئەوا یارمەتی نەخۆشییانی ناسووری دەدا بۆ دۆزینەوە و دەستگەیشتن بە پێویستییە پزیشکییەکان بەھۆی ئەوەی نەخۆشخانەی شاری گاو ھێرشی کرابووە سەر. فاتیما بەشێکی چالاکییەکانی دیکەی ئاگاداربوون و ھاوکاریکردنی ئەوکەسانە بوو کە دەستدرێژی سێکسیان کردابووە سەر یان بەزۆر بەشوودرابوون. فاتیمە بەئاشکرا قسەی لەدژی تووندووتیژی جێندەری کردووە.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی مالی پۆل:زیندووان پۆل:چالاکوانی مافەکانی ژنانی مالی پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە
سێرمان
سێرمان یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
.pa
دۆمەینی.pa تایبەت بە وڵاتی پەنەما لە سالی ١٩٩٤ کەوتۆتە کار
دۆمەینەکانی تر
net.pa com.pa ac.pa sld.pa gob.pa edu.pa org.pa abo.pa ing.pa med.pa nom.pa
خڕەیاس
خڕەیاس گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەنگەسەر، قەزای پشدەر، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
.pa
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
خڕەیاس
جوگرافیا
خڕەیاس لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سورەدێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی زورکانی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی وەرتە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بیەڕەش.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پاشا سی ژۆو
پاشا سی ژۆو (بە چینی:周僖王 خوێندنەوە: ژۆو سی وانگ) شانزەم پاشای ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو، وە چوارەم پاشا بوو لە بەشی ڕۆژھەڵاتەکەی دواتر لەلایەن پاشا ھویی ژۆو شوێنی گرایەوە
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٧ەمی پێش زایین پۆل:مردووانی ٦٧٧ی پێش زایین
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
مالی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
شێتنە
شێتنە یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر دەڤەر بارزان لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ئایسای
ئایسای (愛西市، ئایسای-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ٦١٬٣٢٠، و ڕووبەرەکەی بە ٦٦٫٧٠ کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
جۆ می-ریۆنگ (خانمەکتەر، لەدایکبووی ١٩٢٩)
جی می-ریۆنگ (لەدایکبووی ٤ شوباتی ١٩٢٩) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە، کە لە باشووری پارێزگای گیۆنگسانگ لە ١٩٢٩ لە دایکبووە. خاتوو می-ریۆنگ ڕۆلی لە چەندین فیلم دا گێراوە، ھەر لە ١٩٤٠کان تا دوا ١٩٦٠کان
ئایسای
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:ئایسای، ئایچی
سفر بە توانی سفر
سفر بە توانی سفر، بەم شێوە ٠٠ ھێما دەکرێت، دەربڕەیەکی ماتماتیکییە، و ڕای جیاواز ھەیە لەسەر بەھاکەی. بەپێی شوێنی بەکارھێنانی ھەندێک جار بەھاکەی یەکسان بە یەک دادەنێن و ھەندێک جار دەڵێن پێناسە نەکراوە. لە جەبر، گونجێنەکان یان تیۆریی کۆمەڵەکاندا، زۆربەی زانایانی بواری ماتماتیک لەسەر ئەمە  ڕێککەوتوون بەڵام لە شیکاریی ماتماتیکیدا، دەڵێن پێناسە نەکراوە و نادیارە.
لە بەرنامەسازیدا
بەھای سفر بە توانی سفر بە زمانی C و پێناسە نەکراوە (ھەڵەیەک ڕوو دەدات) لە زمانی جاڤا بەھای ٠٠ بەرابەری یەک دادەنرێت.
سەرچاوەکان
شیکاری ماتماتیکی پۆل:شیکاریی ماتماتیکی
بەردەکونار
بەردەکونار گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی شێخ تەویل، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
ڤینسۆن ماسیف
ڤینسۆن ماسیف یان چیای ڤینسۆن ماسیف بەرزترین لووتکەی کیشوەری ئانتارکتیکایە، بەرزییەکەی لە ئاستی ڕووی دەریاوە ٤٨٩٢ مەترە، دەکەویتە زنجیرەچیاکانی سەنتینێل و ئەم چیایە نزیکەی ١٢٠٠ کیلۆمەتر لە جەمسەری باشوورەوە دوورە. یەکێکە لە چیایەکانی حەوت لووتکە ناو دەبرێت لە جیھان دا.
سەرچاوەکان
پۆل:کێوەکانی ئانتارکتیکا پۆل:حەوت لووتکە
جێنیفەر جۆنز
فیلیس لی ئزلی ناسراو بە جێنیفەر جۆنز (٢ی ئازاری ١٩١٩ - ١٧ی کانوونی یەکەمی ٢٠٠٩ ) خانمەئەکتەرێکی ئەمریکی بوو، ھەروەھا کاری لەسەر گرنگیدان بە ساخیی دەروون دەرکرد. لە ماوەی پێنج دەیە لە کارەکانی، جێنیفەر پێنج جار پاڵێوراو کرا بۆ خەڵاتی ئۆسکار، لە نێویاندا جارێک بووە براوەی خەڵاتەکە. ئەو یەکێکە لە گەنجترین وەرگرانی خەڵاتی ئۆسکار، کاتێک کە خەڵاتەکەی پێدرا ئەوا تەمەنی ٢٥ ساڵان بوو.
جێنیفەر بەر لەوەی بێتە ناو بواری نواندنەوە ئەوا خەریکی کاری نمایشکردنی جلووبەرگ (مۆدێل) بوو، دواتر لە ساڵی ١٩٣٩ بۆیەکەمینجار لە فیلمی (New Frontier) دەرکەوت. لە ساڵی ١٩٤٣ دوای ڕۆڵگێڕانی سەرەکی لە فیلمی گۆرانییەکەی بێرنادیتی (The Song of Bernadette)، خەڵاتی ئۆسکاری پێدرا لە پۆلینی باشترین خانمەکتەر، ھەر بەھۆی ئەم فیلمەوە خەڵاتی گۆڵدن گلۆبیشی بەدەست ھێنا. لە دەیەی چلەکان بەشداریی لە چەند فیلمێک کرد، کە پەسن و ستایشی باشی ڕەخنەگرانەی وەرگرت، لە نێویاندا لە سێ فیلمدا پاڵێوراو کرا بۆ وەرگرتنی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین خانمەکتەر، ئەمەش لە فیلمەکانی Since You Went Away (١٩٤٤)، Love Letters (١٩٤٥)، ھەروەھا Duel in the Sun (١٩٤٦) بوو.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەمریکییەکانی پەیڕەوی کلێسەی کاسۆلیکی ڕۆم پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین خانمەئەکتەر پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٩ پۆل:مردووانی ٢٠٠٩ پۆل:مەرگەکانی پەیوەندیدار بە نەخۆشی لە کالیفۆرنیا پۆل:دەرچووانی زانکۆی قوتابخانەی نۆرسوێسترن بەشی گەیاندن پۆل:ژنانی ئەمریکی لە سەدەی ٢١ەم پۆل:بەخاک سپاردن لە پارکی یادگاری فۆڕێست لاون (گلێندەیل)
گوڵانی حەمەی مەحموود
گوڵانی حەمەی مەحموود گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی باوەخۆشێن، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گوڵانی حەمەی محمود لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چەمەرگە و لە باشوور لەگەڵ گوندی دارەدۆین و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارۆچکەی دەربەندیخان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا.
یاریی کۆتاییی جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٤
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> یاریی کۆتاییی جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٤ کۆتا یاریی جامی جیهانی ١٩٣٤ بوو لە نێوان هەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتاڵیا و هەڵبژاردەی تۆپی پێی چیکۆسلۆڤاکیا لە ١٠ی حوزەیرانی ساڵی ١٩٣٤ لە یاریگای نیشتمانی پی ئێن ئێف لە ڕۆما ئەنجامدرا.یارییەکە لە دوای کاتی زیادکراودا بە ئەنجامی ٢-١ لە بەرژەوەندی هەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتاڵیا کۆتایی هات. فرانتیشک پلانیچکا گۆڵپارێزی چێکۆسلۆڤاکیا وەک دوایین کەس کە بەشداری ئەم یارییەی کردبوو لە ٢٠ی تەممووزی ١٩٩٦ لە تەمەنی ٩٢ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد.
بەستەری دەرەکی
پۆل:جامی جیھانیی فیفای ١٩٣٤
.al
دۆمەینی al. تایبەت بە وڵاتی ئەلبانیا لە ساڵی ١٩٩٢ کەوتۆتە کار.
سەرچاوەکان
پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
پێڕستی پاشا خانەدانەکانی قاجار
پێڕستی پاشا خانەدانەکانی قاجار
٤١٨ (ژمارە)
٤١٨ (چوارسەد و هەژدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٤١٧ و ٤١٩.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ئەما، ئایچی
ئەما (あま市، ئەما-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ٨٧٬٦٥١، و ڕووبەرەکەی بە ٢٧٫٤٩ کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:ئەما، ئایچی
٤١٩ (ژمارە)
٤١٩ (چوارسەد و نۆزدە) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٤١٨ و ٤٢٠.
مەھا مونیف
وێنۆک|مەھا مونیف، لە ساڵی ٢٠١٤ لەکاتی وەرگرتنی خەڵاتی ئازایەتی ژنان. مەھا عەبدولڵا مونیف (لەدایکبووی ١٩٦٠) چالاکوان، پزیشک و بەڕێوبەری جێبەجێکاری پڕۆگرامی سەلامەتی خێزانی نەتەوەییە (NFSP) لە سعودیە. مەھا پسپۆڕە لە پزیشکی منداڵان و تەشەنا. مەھا چالاکییەکانی لەبارەی توندوتیژی خێزانی و ئازاردانی منداڵانە. لە ئازاری ٢٠١٤، بەھۆی چالاکییەکانیەوە خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا.
ژیان
لە ساڵی ٢٠١٤، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا بەھۆی چالاکییەکانیەوە خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا بەڵام لەبەر ئامادەنەبوون ئەوا لە نیسانی ٢٠١٤، لەکاتی سەردانیکردنی بۆ سعودیە ئەوا باراک ئۆباما، سەرۆککۆماری ئەمریکا خەڵاتەکەی پێدا.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی سعوودی پۆل:زیندووان پۆل:چالاکوانی مافەکانی ژنانی سعوودی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە
ھەرماوە
ھەرماوە یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
پاشا ھویی ژۆو
پاشا ھویی ژۆو (بە چینی:周惠王 خوێندنەوە: ژۆو ھویی وانگ) حەڤدەم پاشای ئیمپراتۆریەتی ژۆو بوو، وە پێنجەم پاشای بەشی ڕۆژھەڵات بوو.
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتیی ژۆو پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٧ەمی پێش زایین پۆل:مردووانی ٦٥٢ی پێش زاین
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
مالی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
٤٢٠ (ژمارە)
٤٢٠ (چوارسەد و بیست) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٤١٩ و ٤٢١.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان پۆل:میمەکانی ئینتەرنێت
ئانجۆ
ئانجۆ (安城市، ئانجۆ-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە 188,693، و ڕووبەرەکەی بە 86.05 کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:ئانجۆ، ئایچی
.ao
دۆمەینی ao. تایبەتە بە کۆماری ئەنگۆلا لە ساڵی ١٩٩٥ کەوتووەتە کار.
ژێر دۆمەین
it.ao.
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
شێروکیان
شێروکیان یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
سابیری
سابیری ناوی تەواوی نەجمەدین کوڕی شێخ عەبدولڕەحمان کوڕی شێخ مەحموودی قوتبی شۆریجەیە، لە نەوەی شێخ محێدینی قوولەیە.
پیاوی خۆڵەمێشی
پیاوی خۆڵەمێشی فیلمێکی ھەستبزوێنی ئەکشنی ئەمریکیی ٢٠٢٢ە لە لایەن برایانی ڕوسۆ دەرھێنراوە. فیلمەکە لە ١٥ی تەممووزی ٢٠٢٢ بە شێوەی سینەمایی نمایش کرا و لە ٢٢ی تەممووزدا لە نێتفلێکس نمایش کرا. لەسەر بنەمای ڕۆمانی پیاوی خۆڵەمێشیی ٢٠٠٩ دروست کراوە کە لە لایەن ڕۆماننووس مارک گرینی نووسراوە.
سابیری
ژیانی
سابیری لە ساڵی ١٨٨٢ لە گوندی شۆریجەی ناوچەی قەرەحەسەن لەدایکبووە. خوێندنی سەرەتایی لە حوجرەی مزگەوت بووە، لەبەر هەر هۆیەک بووبێ خوێندنی تەواو نەکردووە، هەر بۆیە نەبووە بە مەلا. لە کۆمەڵی کوردەواریدا ناوی شێخ لە مەلا گەورەتر بووە، ئیتر بە میراتی شێخێتی بۆ ماوەتەوە و بووە بە شوێنگرەوەی باب و باپیرانی و تەکیەی تەریقەتی قادری بەڕێوە بردووە. ئەوەی زیاتریش بووە بەهۆی ڕێزلێنانی لە ناو کۆمەڵدا ئەوەیە لە بنەماڵەی سەیدانی بەرزنجی بووە. بە شێخ نەجمەدین ناوی دەرکردووە. لە شیعردا نازناوی (سابیری) یان (صابری) بۆ خۆی هەڵبژاردووە، بەهۆی ئەوەی خوێندنی حوجرەی تەواو نەکردووە زوو ژنی هێناوەوە و بووە بە خاوەن ماڵ لە گوندی شۆریجە. بە زۆری لە ژیانیدا خەریکی شێخایەتی و بەڕێوەبردنی تەکیە و دەروێش و موریدەکانی بووە و کەمتر پەرژاوەتە سەر ماڵداری و خۆ خەریک کردن بە کاروباری کشتوکاڵی. سابیری وەک شێخی تەریقەتی دەروێشی لە گوندەکەی خۆیدا ژیاوە و گەورە بووە و ئاگای لە خەڵکەکەی خۆی بووە و ئیش و کاریانی جێ بەجێ کردووە.
پیاوی خۆڵەمێشی
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمە ڕاونانەکانی دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان پۆل:ڕاونانی فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکانی نێتفلێکس بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکان دەربارەی تیرۆر لە ئەورووپا پۆل:فیلمەکان دەربارەی دەزگای ھەواڵگری ناوەندی پۆل:فیلمەکانی دەرھێنانی ئەنتۆنی و جۆ ڕوسۆ پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ھێنری جاکمانەوە تۆمارکراون پۆل:فیلمەکان، ھەڵکەوتنی ٢٠٠٣ پۆل:ئەو فیلمانەی لە بانکۆک داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە بەرلین دانراون پۆل:فیلمەکان کە لە ھۆنگ کۆنگ داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن دانراون پۆل:ئەو فیلمانەی دەکەونە پراگ پۆل:فیلمەکان لە ڤییەنا دانراون پۆل:فیلمەکان کە لە ڤێرجینیا داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە واشنت داندراون پۆل:فیلمەکان کە لە ناوچەی لۆس ئانجلەس لە ویلایەتی کالیفۆرنیا وێنەیان گیراوە پۆل:فیلمەکان بە سیناریۆی کریستوفر مارکوس و ستیڤن مەکفیلی پۆل:فیلمی تەکنەلۆجیای ھەستبزوێن پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری باکو داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە پراگ وێنەیان گیراوە پۆل:ئەو فیلمانەی بەھۆی پەتای کۆڤید-١٩ بەرھەمھێنانیان ڕاگیرابوو پۆل:ئەو فیلمانەی لە واشینگتن داندراون پۆل:فیلمە بەرھەمھێنراوەکانی جۆی ڕۆت
سابیری
ژیانی
تەکیە و دیوەخانی سابیری هەمیشە ئاوەدان بووە و بێ میوان نەبووە. پەیوەندی کۆمەڵایەتی بەهێز بووە لەگەڵ زانا و پیاو ماقوڵانی ئەو سەردەمە. میواندارییانی کردووە و خۆشی بووە بە میوانیان. لەوانە شێخ مەحموودی حەفید، مەلا ئەحمەدی فورقانی ڕۆژبەیانی، سەید ئەحمەدی خانەقا، ڕەفیق ئەفەندی خادیمولسەجادە، سەید محەممەدی جەباری، شێخ عەبدولکەریمی قادر کەرەم، شێخ سەعید گۆبتەپە، شێخ قادری گوللەنەبڕ، هی دیکە.
لە ماوەی گرانی گەورە و پێش کۆتایی جەنگی یەکەمی گێتی لە ساڵی ١٩١٧ لەبەر سەختی ژیانی دارایی و کزی ئابووری ناچار بووە بار بکا بۆ گوندی دێلێژە، لەوێ خزم و کەسوکاری هەبووە. لە پاش ساڵێک بەهۆی کۆتایی هاتنی جەنگەوە گەڕاوەتەوە شۆریجە و لەم ماوەیەدا ئارەزووی شیعر زۆر کاری لێکردووە، لەبەر ئەوە ژیانی خۆی بۆ ئەم مەبەستە تەرخان کردووە، لەسەر ئەو دیاردە دەروونییەی ناوەوەی خۆیدا دەڵێت:
لە سەردەمی بەساڵاچوونی تەمەنیدا سابیری تووشی نەخۆشی لەرزۆکی بووە، هەر ئەو نەخۆشییەش کۆتایی بە ژیانی هێناوە، لە ڕۆژی ٩ی کانوونی یەکەمی ١٩٤٤ کۆچی دوایی کردووە و لە گوندی شۆریجە نێژراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شاعیران بە زمانی کوردی پۆل:مردووانی ١٩٤٤ پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٢ پۆل:شاعیرانی عێراقی بە زمانی کوردی
گەردوونی دی سی
جیھانی دی سی بریتییە لە جیھانێکی ھاوبەشی خەیاڵی کە تێیدا ڕووداوەکانی کتێبە نەخشێندراوەکانی دی سی کۆمیکس ڕوودەدات. سوپەر پاڵەوانانی وەک باتمان، سوپەرمان، ژنی پەرچوو ھی ئەم جیھانەن. جیھانەکە ھەروەھا کەسایەتی خراپی تێدایە وەک جۆکەر، لێکس لوسەر، دارک ساید. جیھانی دی سی چەند ناوێکی ھەیە بەڵام لە ساڵەکانی دوایدا بە ناوی "زەوی سەرەکی" یان "زەوی ٠" دەناسرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:جیھانی خەیاڵی پۆل:ئەفسانە پۆل:کۆمیکەکانی سوپەرهێرۆ پۆل:کۆمیکەکانی سوپەرھێرۆ
بەیان سامی عەبدولڕەحمان
بەیان سامی عەبدولڕەحمان (لەدایکبووی ١٩٦٥ لە بەغداد، عێراق) ژنە سیاسەتوان و دیپلۆماتکارێکی کوردە. ئەو لە ئێستادا نوێنەری حکوومەتی ھەرێمی کوردستانە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، بەرلەوەش لە ھەمان پۆستدا بووە لە بەریتانیا.
بەیان کچی سامی عەبدولڕەحمان، کەسایەتی سیاسیی کورد بوو. لە ناوەڕاستی حەفتاکان بنەماڵەکەیان عێراق بەرەو ئێران جێدەھێڵن، لەوێ ماوەیەکی کەم دەمێننەوە و پاشان بەرەو بەریتانیا کۆچیان کردووە، بەیان بەشی مێژووی لە زانکۆی لەندەن تەواو کردووە. لە ساڵی ٢٠١٠، بەیان بە ئەندامی ئەنجومەنی سەرکردایەتی پارتی دیموکراتی کوردستان ھەڵبژێردرا. بەیان ماوەیەک ڕۆژنامەنووس بووە لە دەزگای فاینەشیال تایمز.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:ژنانی سیاسیی کورد پۆل:ژنانی کورد پۆل:کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٥
ئنگرید بێرگمان
ئنگرید بێرگمان (٢٩ی ئابی ١٩١٥–٢٩ی ئابی ١٩٨٢) خانمەکتەرێکی سوێدی بوو، کە لە چەندین فیلمی ئەورووپی و ئەمریکی، فیلمی تەلەفزیۆنی و شانۆ بەشداری کرد بوو. ئەو ماوەی پێنج دەیە چالاک بووە لە کارکردنی لە بواری نواندن. ئەو ھەندێکجار ناوی وەک یەکێک لە کاریگەرترین کەسەکانی سینەما ھاتووە. ئەو لە ماوەی ژیانی ھونەریدا چەندین خەڵاتی بەدەست ھێناوە، لە نێویاندا سێ جار خەڵاتی ئۆسکار، دوو خەڵاتی ئێمی پرایم تایم، خەڵاتێکی تۆنی، چوار جار خەڵاتی گۆڵدن گلۆب، ھەروەھا یەک جاریش خەڵاتی خەڵاتەکانی فیلمی ئەکادیمیای بریتانی ناسراو بە بافتا.
ئنگرید لە ستۆکھۆڵم، سوێد لە خێزانێکی باوک سوێدی و دایکێکی ئەڵمانی لە دایکبوو. لە سەرەتادا لە فیلمە سوێدی و ئەڵمانییەکان دەستی بە نواندن کرد. دواتر لە ساڵی ١٩٣٩، لەڕێی فیلمی ئینتەرمیزۆ (Intermezzo)، ئنگرید بە بینەرانی سینەمای ئەمریکی ناسێنرا. لە ساڵی ١٩٤٢، لە فیلمی کازابلانکا بەڕۆڵی سەرەکی لەپاڵ ھەمفری بۆگارت بەشداری کرد. بێرگمان لە دەیەی چلەکان لە فیلمگەلێکی باشی درامی دەرکەوت، لەوانە For Whom the Bell Tolls (١٩٤٣)، Gaslight (١٩٤٤), The Bells of St. Mary's (١٩٤٥)، ھەروەھا Joan of Arc (١٩٤٨)، لە نێویاندا لە فیلمی گاسلایت خەڵاتی ئۆسکاری وەک باشترین خانمەئەکتەر بەدەست ھێنا.
لە ساڵی ١٩٥٦، بە ڕۆڵگێڕانی لە فیلمی مێژوویی-درامی ئەناستاسیا (Anastasia)، دووەم خەڵاتی ئۆسکاری وەک باشترین خانمەئەکتەر بەدەست ھێنا. لە کۆتا ساڵەکانی وەک ئەکتەر، سێیەم خەڵاتی ئۆسکاری بەدەستھێنا، بەڵام ئەمجارەیان وەک باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت، ئەمەش لە ساڵی ١٩٧٤ بوو بەھۆی فیلمی تیرۆرکردنێک لەسەر ھێڵی شەمەندەفەری تایبەت (Murder on the Orient Express).
لە ساڵی ١٩٩٩، لەلایەن پەیمانگای فیلمی ئەمریکی، ئنگرید بێرگمان بە چوارەم مەزنترین خانمەئەکتەری سەدە لە مێژووی سینەمای ھۆلیوودی کلاسیک ھەژمارکرا.
فەقیانێ
فەقیانێ یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
خشتەی ماسییەکانی جوانکاری
ئەم خشتەی خوارەوە ناوی زۆرینەی ماسییەکانی جوانکاری تێدایە. ئەو ماسییانەی کەلە حەوز و نمایشەکانی ماسی نیشان دەدرێن کە زۆربەیان لە ماڵان بەردەستن.
.ci
دۆمەینی.ci تایبەت بە وڵاتی کۆتدیڤوار لە سالی ١٩٩٥ دامەزراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
چیریو
چیریو (知立市، چیریو-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە 71,992، و ڕووبەرەکەی بە 16.31 کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:چیریو، ئایچی
بەرگەل
بەرگەل گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی شێخ تەویل، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بەرگەل لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دێگولان و لە باشوور لەگەڵ گوندی پونگەڵە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گوڵەکەوە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پێوەری ژمارە زانین
وێنۆک|کات-بەردەوام بوون لەم کاتژمێرەدا پێوەری ژمارە زانین بەکاردەھێنرێت
لە بیرکاریدا، سیستەمێکی بیرکارییە بۆ ژمارەی تەواو، کە تێیدا ژمارەکان «سووڕ» دەسوڕێتەوە لەکاتی گەیشتن بە بەھایەکی دیاریکراو، پێی دەوترێت پێوەر. ڕێگای مۆدێرن بۆ ئەرستۆیمۆلار لەلایەن کارل فریدریش گاوس لە کتێبەکەیدا Disquisitiones Arithmeticae دا پەرەی سەند، کە لە ساڵی ١٨٠١ دا چاپ کراوە.
بەکارھێنانێکی ئاشنایی ژمێریاری پێوەر لە کاتژمێر ١٢ کاتژمێردایە، کە تێیدا ڕۆژ بەسەر دوو ماوەی ١٢ سەعاتدا دابەش دەبێت. ئەگەر کاتەکەی ئێستا ٧ بێت، ئەوا ٨ کاتژمێر دواتر دەبێت بە کاتژمێر ٣ خستنە سەرێکی سادە دەبێتە ھۆی ٧ + ٨ = ١٥
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:تیۆری گرووپ پۆل:تیۆریی گرووپ
٤٢١ (ژمارە)
٤٢١ (چوارسەد و بیست و یەک) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٤٢٠ و ٤٢٢.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
مرۆڤناسی
مرۆڤناسی بەشێک لە زانستەکۆمەڵایەتییەکان و زانستی بەرین لە بواری شرۆڤەکردنی ڕەهەندەکانی بوونی مرۆڤە، کە بوارێکی بەرین لە فەرهەنگ هەتا مێژووی گەشە کردنی مرۆڤ لە بەر دەگرێت.ڕیشەی لە زانستە مرۆڤییەکان، زانستە سروشتییەکان و زانستە کۆمەڵایەتییەکان داکوتاوە. ناوەڕۆک و چییەتی مرۆڤناسی لە مێژەوە بەراوردکردنێکی نێوان فەرهەنگەکان بووە رێژەگەرایی فەرهەنگی، بنەمایەکی سەرەکی لە شێوازی لێکۆڵینەوەی مرۆڤناسی بووە. مرۆڤناسی زانستە، بۆیە توانایی روونکردنەوە، داهاتوونواڕی و کۆنتڕۆڵی پێوەندی نەگۆڕی نێوان هێماکانی بواری فەرهەنگی مرۆڤ یان کۆمەڵگای مرۆڤی هەیە.
سەرچاوەکان
پۆل:زانستە کۆمەڵایەتییەکان پۆل:مرۆڤناسی
قسنجار
قسنجار یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
پیاوی تشرینی دووەم
پیاوی تشرینی دووەم (بە ئینگلیزی: The November Man) فیلمێکی ورووژێنەر سیخوڕی ئەمریکییە لە ساڵی ٢٠١٤ کە لەسەر بنەمای ڕۆمانی «سیخوڕ بوونی نییە» لە نووسینی بیل گرانجەر. فیلمەکە لە دەرھێنانی ڕۆجەر دۆناڵدسۆنە و سیناریۆی فیلمەکە لەلایەن مایکل فینچ و کال گودساکەوە نووسراوە. «فیلمی پیاوی تشرینی دووەم» پیرس برۆسنان و لۆک براسی و ئۆلگا کوریلێنکۆ ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن.
فۆتۆگراف
وێنە (بە ئینگلیزی: Photograph) بەھۆی کەوتنە ڕووناکییەوە بە سەر ڕووکەشێکی ھەستیاری ڕووناکی (عادەتەن فیلمێکی فۆتۆگرافی یان ھەستەوەری وێنەی ئەلکترۆنی) وەک ئامێرێکی بارگر (CCD) یان ھەستەوەری پیکسڵی چالاک (CMOS) بەدەست دێت.
پیاوی تشرینی دووەم
چیرۆک
چیرۆکەکە دوای ئەوە دێت کە بریکاری مەیدانی پێشووی سی ئای ئەی دەگەڕێتەوە بە ناوی کۆدی «پیاوی نۆڤەمبەر» لە ئەرکێکی تایبەت و کوشندەدا. فیلمەکە لە ٢٧ی ئابی ٢٠١٤ لە ئەمریکا و لە ٢٨ی ئاب لە ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست نمایشکرا. فیلمەکە لەلایەن ڕەخنەگرانەوە پێداچوونەوەی نەرێنی لێکرا.
فۆتۆگراف
زۆربەی وێنەگرەکان ئێستا دروست کراون بە بەکارھێنانی مۆبایلی زیرەک یان کامێرا، کە لێنزێک بەکاردێنێت بۆ تیشک خستنە سەر شەپۆلە بینراوەکانی دیمەنەکە بۆ بەرھەمھێنانەوەی ئەوەی چاوی مرۆڤ دەیبینێت. پڕۆسە و کرداری دروستکردنی ئەم جۆرە وێنانە بە فۆتۆگرافی ناودەبرێت.
پیاوی تشرینی دووەم
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٤ پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکان دەربارەی دەزگای ھەواڵگری ناوەندی پۆل:ڕیزبەندی فیلمە میدیاییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی لە شاری بەلگراد داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە بەلگراد وێنەیان گیراوە
فۆتۆگراف
ناو
وشەی فۆتۆگراف لە ساڵی ١٨٣٩دا لەلایەن بەڕێز جۆن ھێرسچێڵەوە داھێنرا و لەسەر بنەمای یۆنانی (φῶς) واتە "ڕووناکی" و (γραφή) بە مانای "وێنەکێشان، نووسین" دروست بوو کە پێکەوە بە مانای "نیگارکێشان بە ڕووناکیە".
.gw
دۆمەینی.gw تایبەت بە وڵاتی گینێ_بیساو لە سالی ٢٠١٤ دامەزراوە
فۆتۆگراف
مێژوو
یەکەم وێنەی ھەمیشەیی کە کۆپیەکی نەخشێنراو بۆ کاریگەریێکی تایبەت بوو، لە ساڵی ١٨٢٢ بە بەکارھێنانی پرۆسەی ھێلیۆگرافی کە لە لایەن جۆزێف نیسێ فۆرێ نیپسەوە داھێنرا بوو، دروست کرا. یەکەم وێنەکانی دیمەنێکی جیھانی ڕاستەقینە کە بە بەکارھێنانی ژوری تاریک دروستکراون، چەند ساڵێک دواتر بەدوای ئەم وینەی نیپس ھاتن، بەڵام پرۆسەی نیپس ئەوەندە ھەستیار نەبوو کە کاری پێبکرێت. لەم پرۆسە، بەر کامێرا کەوتن، چەند کاتژمێرێک یان چەند ڕۆژێک دەخایەنێت. لە ساڵی ١٨٢٩، نیپس لەگەڵ لویس داگوێر ھاوکاری کرد بۆ ئەوەی ڕێگایەکی ھاوشێوە بەڵام ھەستیارتر و باشتر بە کار بێنێت. دوای مردنی نیپس لە ساڵی ١٨٣٣ داگوێر سەرنجی خستە سەر بژاردەکانی ھالیدی زیو. ئەو پەڕەیەکی مسی داپۆشراو بە زیو خستە بەر ھەڵمی یۆدین و چینێک لە یۆدی زیوی ھەستیار بە رووناکی دروست کرد. بۆ چەند خولەکێک لەسەر کامێرایێک داینا. وێنەیێکی شاراوەی دەرەنجامی نادیاری دووکەڵی جیوەی دروستکرد. پاشان قاپەکەی لە چارەسەرێکی خوێی گەرمدا شوشت ھەتا ئەو یۆدەی زیوی مابوو لابرا و بە خێرایی ئەو کارەی کرد. ئەو ئەمەی بە یەکەم پرۆسەی کرداری ناوبرد بۆ دروستکردنی وێنەگرتنی کامێرا و بە بەکارھێنانی ناوی خۆی، ناوی نا داگوێریوتایپ. بوونی ئەم پرۆسە لە 7ی کانوونی دووەمی ١٨٣٩ بە جیھان ڕاگەیاندرا، بەڵام وردەکاری کارەکە تا ١٩ی ئاب ئاشکرا نەکرا. داھێنەرانی تر بە زوویی چاکسازیان کرد و کاتی بەرکەوتنی پێویست لە چەند خولەکێکەوە بۆ چەند چرکەیەک دابەزی و ئەمە بووە ھۆی ئەوەی کە وێنەگرتنی پۆرترێت ببێتە زۆر کارپێکراو و زۆر بەناوبانگ.
.gw
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
فۆتۆگراف
جۆرەکانی وێنە
وێنەی نادیجیتاڵ بە پرۆسەیەکی کیمیایی دوو ھەنگاو بەرھەم دەھێنرێت. لە پڕۆسەی دوو ھەنگاودا، فیلمی ھەستیار بە ڕووناکی، وێنەیەکی نێگەتیڤ دەگرێت (ڕەنگەکان و ڕووناکیەکان/تاریکی بەرەو سەر ھەڵگەڕاوە). بۆ بەرھەمھێنانی وێنەیەکی تەواو، زۆرجار نێگەتیڤەکان دەگوازرێنەوە بۆ سەر کاغەزی فۆتۆگرافی (چاپ دەکرێن). چاپکردنی نێگەتیڤ لە سەر فیلمی شەفاف بۆ دروستکردنی فیلم بۆ فیلمگرتن بەکاردێت. لە لایەکی ترەوە فیلمەکە بۆ پێچەوانەکردنەوەی وێنەی نێگەتیڤ پرۆسە دەکرێت و شەفافیەتێکی ئەرێنی ھەیە. ئەم وێنانە عادەتەن لە چوارچێوەکاندا دادەمەزرێن کە پێی دەوترێت ئسلاید. پێش پێشکەوتنەکانی ئەم دواییە لە وێنەگرتنی دیجیتاڵدا، شەفافیەت بە شێوەیەکی پرۆفیشناڵ بەکار دەھێنرا بەھۆی ڕوونی و وردی لە وێنەکێشانی ڕەنگدا. زۆربەی ئەو وێنانەی کە لە گۆڤارەکاندا بڵاوکراونەتەوە بە ڤیدیۆی شەفافی ڕەنگەوە گیراون. لە سەرەتادا، ھەموو وێنەکان یەکڕەنگ بوون یان بە دەستی ڕەنگ کرابوون. ھەرچەندە لە سەرەتای ١٨٦١کانەوە شێوازەکانی بەرھەمھێنانی وێنەی ڕەنگاوڕەنگ بەردەست بوون، بەڵام تا ساڵانی ١٩٤٠ یان ١٩٥٠کان بە فراوانی کەڵکیان لێ وەر نەگیریا و تەنانەت تا ساڵانی ١٩٦٠ زۆربەی وێنەکان بە ڕەش و سپی گیرابوون. لەو کاتەوە، وێنەگرتنی ڕەنگ لە وێنەگرتندا بەناوبانگ بووە، ھەرچەندە وێنەگرتنی ڕەش و سپی ھێشتا بەکار دەھێنرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:وێنەکان پۆل:وێنەگری پۆل:ڕۆژنامەوانی
گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا
گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی باوەخۆشێن، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی گوڵانی وەستاکان و لە باشوور لەگەڵ گوندی دارەدۆین و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارۆچکەی دەربەندیخان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەرگەل.
پیاوەتی
پیاوەتی کۆمەڵێک خەسڵەت یان ھەڵسوکەوت و ڕۆڵی جێندەرین کە دەبەسترێنەوە بەو کەسانەی کە زایەندیان نێرە. بۆ نموونە، دەنگی گڕ و مووی دەموچاو دووانن لەو شتانەی کە دەبەسترێنەوە بە پیاوەتییەوە. ئەم بیر و باوەڕە تەنیا کۆمەڵایەتییە.
سەرچاوەکان
پۆل:پیاو پۆل:پیاوان پۆل:مرۆڤناسی
گوڵانی حاجی کاک ئەوڵا
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
.ma
دۆمەینی.ma تایبەت بە وڵاتی مەغریب و لە سالی ١٩٩٣ دامەزراوە
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەیی ١٩٩٢
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٢ پێکھاتووە لەو ولاتانەی بوونەتە براوەی یەکێک لە مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی شازدەھەم کە لە شاری ئەلبێر ڤێل لە فەڕەنسا لە ٨ی تا ٢٣ی شوبات بەڕێوەچوو.
کونەمار
کونەمار یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەیی ١٩٩٢
سەرچاوەکان
پۆل:پێرستیی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە پۆل:ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٢
کونەمار
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
چیتا، ئایچی
چیتا (知多市,، چیتا-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە 83,891، و ڕووبەرەکەی بە 45.90 کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
مالی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
چیتا، ئایچی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:چیتا، ئایچی
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
ھێ دان جیا
ھێ دان جیا (بە چینی:河亶甲) یان جیان جیا (بە چینی:戔甲) ناوی کەسی زی ژێنگ، پاشایەکی ئیمپراتۆریەتی شانگ بوو
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتی شانگ
.mc
دۆمەینی.mc تایبەت بە وڵاتی مۆناکۆ و لە سالی ١٩٩٥ دامەزراوە
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان
گاماگۆری
گاماگۆری (蒲郡市، گاماگۆری-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ٨٠٬٠٦٣، و ڕووبەرەکەی بە ٥٦٫٩٢ کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:گاماگۆری، ئایچی
کەونەگوند
کەونەگوند یان کەڤنەگوند یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ژنێتی
ژنێتی کۆمەڵێک خەسڵەت یان ھەڵسوکەوت و ڕۆڵی جێندەرین کە دەبەسترێنەوە بەو کەسانەی کە زایەندیان مێیە. بۆ نموونە، دەنگی ساف و پێستی بێموو دووانن لەو شتانەی کە دەبەسترێنەوە بە ژنێتییەوە. ئەم بیر و باوەڕە تەنیا کۆمەڵایەتییە.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنان پۆل:ژنێتی
پەیمانگای توێژینەوە بۆ پەرەسەندنی کۆمەڵایەتیی نەتەوە یەکگرتووەکان
پەیمانگای توێژینەوە بۆ پەرەسەندنی کۆمەڵایەتیی نەتەوە یەکگرتووەکان پەیمانگایێکی توێژینەوەی خۆبەڕێوەبر لە نێو نەتەوە یەکگرتووەکانە ئەوە توێژینەوە و شیکردنەوەی سیاسەت لەسەر ڕەھەندی پێشھاتی پەرەسەندنی کۆمەڵایەتیی ھاوچەرخ ئەنجام دەدات.
سەرچاوەکان
پۆل:نەتەوە یەکگرتووەکان
بەکربایف
بەکربایف گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی شێخ تەویل، قەزای کەلار، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بەکربایف لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دارەونکە و لە باشوور لەگەڵ گوندی بێستانە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پسکان لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گۆڕی ئەسپ.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
مالی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
مالی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
کانی سپی، مێرگەسۆر
کانی سپی یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
فرێد ڕۆجەرز
فرێد مکفیلی ڕۆجەرز (٢٠ی ئازاری ١٩٢٨–٢٧ی شوباتی ٢٠٠٣) کەسایەتیەکی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی، نووسەر، شانۆگەر و بەرھەمھێنەر بووە، ڕۆجەرز بە کارکردنی وەک خانەخوێ و نووسەری زنجیرەی مناڵانی گەڕەکی بەڕێز رۆجەرز بەناوبانگ بوو کەوا لەنێوان ساڵانی ١٩٦٨ تاکوو ٢٠٠١ پەخشکراوە. زنجیرەکە بەوە ناسرابوو کە خاوەن خانەخوێیەکی لەسەرخۆ و ھۆگرە کەوا ئامۆژگاری بەسوودی مناڵان دەکات. ڕۆجەرز لە لاترۆب، پەنسلڤەینیا لەدایکبووە و تەمەنی منداڵی بە سەختی بەڕێکردووە بەھۆی ئەوەی مناڵێکی تەنیا بووە. دوای بەدەستھێنانی بڕوانامەی بەکالۆریۆس لە مۆسیقا لە کۆلێژی ڕۆلینز لە ساڵی ١٩٥١، ڕۆجەرز دەستی بە کاری تەلەڤیزیۆنی کردووە، سەرەتا لە کەناڵی ئێن بی سی لە نیویۆڕک. دواتر گەڕاوەتەوە پیتسبێرگ لە ساڵی ١٩٥٣ بۆ ئەوەی کار بۆ بەرنامەی مناڵان بکات کە یارمەتی بەرھەمھێنانی زنجیرەی The Children's Hourی داوە. لە ساڵی ١٩٦٨، دەستیکرد بە دانانی بەرنامەی تەلەڤیزیۆنی تایبەت بەخۆی بەناوی Mr. Rogers' Neighborhood کە بۆ نزیکەی ٩٠٠ ئەڵقە بەردەوام بوو تاکو ٢٠٠١. زنجیرەکە تیشکی دەخستە سەر ھەست، ھزر و دەروونی مناڵ و ھەروەھا چۆنیەتی مامەڵەکردنیان لەگەڵ باشە و خراپە. ئەوەی ڕۆجەرزی لە بەرنامە تەلەڤیزیۆنەکانی تری مناڵان جیادەکردەوە ئەوەبوو کە ڕۆجەرز دەیویست بابەتە سەختەکانی وەک مەرگی ئەندامی خێزان و ئاژەڵ، جیابوونەوەی خێزان و کوشتن بەشێوەیەکی پەروەردەیی بە مناڵ بناسێنێ نەک لێیان بشاردرێتەوە تاکو گەورەدەبن و ترسێک درووستبێت لایان.
ڕۆجەرز بەھۆی شێرپەنجەی گەدەوە لە ٢٧ شوباتی ٢٠٠٣ کۆچی دوایی کردووە. خزمەتەکانی بۆ مناڵان بەرز نرخێندراوە و نزیکەی ٤٠ بڕوانامە و خەڵاتی فەخری لەھەمبەر کارەکانی پێبەخشراوە لەنیواینادا مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی لە ٢٠٠٢، و خەڵاتی ئەفسانەی تەلەڤیزیۆن لە ١٩٩٩. ڕۆجەرز ئیلھامبەخشی زۆربەی پڕۆگرام و زنجیرەکانی مناڵان بووە تەنانەت دەیان ساڵ دوای مردنیشی جێدەستی خۆی بەسەر بوارەکە جێھێشیووە.
سەرچاوەکان
<references group="" responsive="1"/>
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٨ پۆل:مردووانی ٢٠٠٣ پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجەی گەدە پۆل:وەرگرانی خەڵاتی پیبۆدی پۆل:وەرگرانی مەدالیای سەرۆککۆماری ئازادی پۆل:ئاوازدانەرانی ئەمریکی لە سەدەی ٢٠ەم پۆل:نووسەرە کوڕە ئەمریکییەکانی سەدەی بیستەم پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی پۆل:گۆرانیبێژە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:خێرخوازە ئەمریکییەکان پۆل:ھونەرمەندانی کۆڵۆمبیا ڕیکۆردز پۆل:براوەکانی خەڵاتی گرامی پۆل:ئەکتەرە پیاوە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرانی دەنگیی پیاوە ئەمریکییەکان
ھاندا، ئایچی
ھاندا (半田市,، ھاندا-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ١١٨٬٢٥٩، و ڕووبەرەکەی بە ٤٧٫٤٢ کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی پۆل:ھاندا، ئایچی
فەقێ جنە
فەقێ جنە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی باوەخۆشێن، قەزای دەربەندیخان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
فەقێ جنە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی حەسەنەکارە و لە باشوور لەگەڵ گوندی دەربەندیخان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بیرکێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی چەمەرگە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
نیھاڵ ئاتسز
نیهاڵ ئاتسز (١٢ی ژانویەی ١٩٠٥ – ١١ی کانوونی دووەمی ١٩٧٥) نووسەر و ڕۆماننووس و شاعیرێکی ناسراوی سەروو نەتەوەیی تورک بووە. نیهال ئاتسیز خۆی وەک ڕەگەزپەرست و پان تورکیست و تورانیست ناساندووە. لە ژیانی ڕەخنەگری ئیسلام بووە، و ئیسلامی بەجێهێشت تا ببێتە تەنگریست.
ژیانی تایبەتی
نیهال ئاتسیز لە ١٢ی ژانویەی ١٩٠٥ لە شاری ئەستەنبوڵ لەدایک بووە. باوکی فەرماندەی هێزی دەریایی مەهمەت نایل بەی بوو، لە بنەماڵەی چیفتچیئۆغڵوی تۆرول، گوموشانێ؛  و دایکی فاتمە زێهرا، کچی فەرماندەی هێزی دەریایی عوسمان فێڤزی بەی، لە بنەماڵەی کادیئۆغڵوی شاری ترابزۆن. نیهال ئاتسیز دوو کوڕی لە هاوسەری دووەمی بەدریە ئاتسیز بووە، کە لە ساڵی ١٩٣٥ هاوسەرگیری لەگەڵدا کردووە. یاغمور ئاتسیز، ڕۆژنامەنووس و نووسەری چەپ و دکتۆر بوغرا ئاتسیز، ئەکادیمیست و نووسەری ناسیۆنالیست؛  هەروەها کچێکی بەخێوکراوی هەبووە: کانیە ئاتسیز. هاوسەرگیرییەکە لە ساڵی ١٩٧٥ جیابووەتەوە.
سیاسەت
نیهال ئاتسیز ئایدیۆلۆگێکی گرنگ بوو کە لە ساڵانی سەرەتای کۆماری تورکیادا ژیاوە. ئاتسیز ڕقی لە ئەتاتورک بوو، چونکە ئەتاتورک "بە ڕادەی پێویست ڕەگەزپەرست و ناسیۆنالیستی نەبوو".
ڕەگەزپەرستییەکەی بە شێوەیەکی سەرەکی دژی عەرەب، کورد، ئێرانی، یۆنانی، ئەرمەنی، جوولەکە، ڕەشپێست، چینی، و موسڵمانەکان بوو. ئەو ئیلهامبەخش بوو بۆ دروستکردنی گەنجانی ئاتسز.
جۆ می-ریۆنگ (خانمەکتەر، لەدایکبووی ١٩٧٣)
جۆ می-ریۆنگ (لەدایکبووی ١٦ی نیسانی ١٩٧٣) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە، بەباشترین شێوە بەھۆی ڕۆلگێرانەکانی لە وەک خانمەکتەری پشتگیریکەر ناسراوە، لە دراما تەلەڤزیۆنییە کۆرییەکان.
نیھاڵ ئاتسز
سیاسەت
ئەو بە تێڕوانینی ناسیۆنالیستی و هەڵمەتی چالاکانەی دژی ئیسلام و کۆمۆنیستەکان و ئەو کەسانە ناسرابوو کە بە خیانەتکاری تورکیای دەزانی. هەروەها بە گۆڕینی ئایینی تەنگرییەت و زیاتر بەناوبانگکردنی ناسرابوو. ئاتسیز ئاماژەی بەوەشکرد، هەر تورکێک موسڵمان بێت، ئیتر تورک نییە.
جۆ می-ریۆنگ (خانمەکتەر، لەدایکبووی ١٩٧٣)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٣ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی پەیمانگای ھونەرەکانی سێئول پۆل:خەڵکی سێئول
نیھاڵ ئاتسز
سیاسەت
ئەو پێی وابوو کە نابێت تورک و غەیرە تورک هاوسەرگیری بکەن و ناسیۆنالیزم لە خۆشەویستی گرنگترە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٥ پۆل:مردووانی ١٩٦٥ پۆل:ڕەخنەگرانی ئیسلام پۆل:شاعیرانی تورک پۆل:شاعیرانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:مردووانی ١٩٧٥
خانووی مانانان
خانووی مانانان مۆزەخانەیەکی دوورگەی مانە، ناوە ڕەسەنەکەی «دەریایی خەیاڵی گەورە»، مانانان مێژوو و دۆخی ئێستای دوورگەکە تێدایە. ئەم مۆزەخانەیە دەکەوێتە Peel، لە شێوەی ژیانەوەی خانوویەکی بازنەیی سڵتیک و ھەروەھا سەرنجڕاکێشانەکانی تری سەدەی ١٩یە وەک دووبارەکردنەوەی شەقامی پیڵ، پیشان دراوە. دەکەوێتە وێستگەی پێشووی ھێڵی ئاسنی Peel، کە بۆ گونجاندن لەگەڵ پێداویستی مۆزەخانەکە فراوان کراوە، کاتێک مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٩٧ دروستکراوە، بڕی ٥٬٥ میلیۆن پاوەندی تێچووە.
.ps
.ps ناوی پاوانی ئاست-سەری تایبەت بە وڵاتی فەلەستینە و لە سالی ٢٠٠٠ دامەزراوە.
ناوی پاوانی .فلسطين
.فلسطين ناوی پاوانێکی ئاست-سەری ناونەتەویکراوی کۆدی وڵاتە کە تایبەت بە وڵاتی فەلەستین و بە دەستنووسی عەرەبی دابین کراوە.
پۆل:پاوانی ئاست-سەری تایبەتی وڵاتان پۆل:پێرستی ئەندامی ئەنجومەنی پاوانی ئاست سەری تایبەتی وڵاتی ئەوروپا
جەیران (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)
جەیران زنجیرەیەکی ئێرانییە لە جۆری ڕۆمانسی مێژوویی لە دەرھێنانی حەسەن فەتحی. چیرۆکەکە باس لە ڕووداوەکانی دوای مردنی ئەمیر کەبیر و ئاشنابوونی ناسرەدین شا لەگەڵ جەیران دەکات. ئەکتەرانی ئەم زنجیرەیە بریتین لە بەھرام ڕادان، پەریناز ئیزدیار، ئەمیر حسێن فەتحی، مەھدی پاکدڵ، ستارە پێسیانی، غەزەل شاکری، سەمیرە حەسەنپوور، مەھدی کۆشکی، مورتەزا ئیسماعیل کاشی، فاتمە مەسعوودیفەر، ئیلھام نامی، نەھال دەشتی، کەتانە ئەفشاری نەژاد، بێھناز نازی، ئەمیر جەعفەری، ڕۆیا تیموریان و ھوومەن بەرقنوورد و ڕەعنا ئازادی وەر و مێریلا زارعی.
پرۆسەی وێنەگرتنی فیلمی جەیران لە کۆتایی مانگی ئابی ساڵی ٢٠٢١ لە خوانسار و گوڵپایگان تەواو بوو. دوای چەندین جار دواخستن، ئەم زنجیرەیە لە ٢٤ی یازدەی ٢٠٢١ لە ڕێگەی فیلیمۆوە نمایش کرا و لە ٤ی نیسانی ٢٠٢٣ تەواو بوو. جەیران لە ٢٩ی چواری ساڵی ٢٠٢٢ بە ھۆی "پێشێلکردنی موڵک و ماڵی وێژەیی و ھونەری" تا ٢٥ی ئەیلوول ڕاگیرا.
چیرۆک
زنجیرەی جەیران چیرۆکێکی ڕۆمانسی و مێژووییە کە شەش ساڵی ژیانی ناسرەدین شا چوارەمین پاشای قاجار وێنا دەکات. ئەم چیرۆکە لە دوای کۆچی دوایی ئەمیر کەبیر و دانانی میرزا ئاغاخان نوری بۆ سەرۆکایەتی دەست پێدەکات؛ چیرۆکی ئاشنابوون و خۆشەویستی شایە لەگەڵ کچێکی لادێی بە ناوی (خەدیجە خانم تەجریشی) کە بە ھۆی چاوە گەورەکانییەوە شا ناوی "جەیران"ی لێ ناوە.
مووزیک
فەردین خەلعەتبەری ئاوازی زنجیرەکەی داناوە و ھۆمایۆن شەجەریان پێشکەشی کردووە. جگە لەو سێ پارچەیەی کە بۆ ئەم زنجیرەیە دروست کراون، پارچەی "بێدەنگی نێوان ئەم دوو وشەیەی گوڵی شەوبۆ"، کە پێشتر لە ئەلبوومی "ئەمشەو لە لای غەزەلەکانم بنوو" بڵاو کرایەوە، کە بە شێوەیەکی زنجیرەیی بەکارھێنرا.
بڵاوکردنەوەی پەرتووک
بەھۆی پەسەندکردنی زنجیرەکە لەلایەن بینەرانەوە، پەرتووکی "جەیران لە حەریمی سوڵتان" لە نووسینی "ئەمیر بەھروز قاسمی" چاپ کرا، کە تیشک دەخاتە سەر ڕاستیی چیرۆک و ژیانی جەیران و ناسرەدین شا. نووسەری ئەم پەرتووکە سەبارەت بە پاڵنەرەکەی بۆ نووسینی دەڵێت: لەگەڵ پەخشکردنی زنجیرەی جەیران لە تۆڕی ھۆم شۆ، چەندین پرسیاری مێژوویی لە مێشکی زۆرێک لە بینەر و شوێنکەوتووانی ئەم زنجیرەیەدا دروست بوو، ئەم پەرتووکە نووسرا و چاپ کرا بە ئامانجی وەڵامدانەوەی ئەم پرسیارانە. پێشتر پەرتووکی "جەیران و نھێنییەکانی مەزارگەی ناسرەدین شا" لە نووسینی "حوسێن لەعل" و "لوتفوڵڵا تەرەقی" سەبارەت بە ژیانی جەیران بڵاو کرایەوە.
کانی شەکرە
کانی شەکرە یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی مەزنێ سەربە قەزای مێرگەسۆر لە پارێزگای ھەولێر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی مێرگەسۆر
ھێکینان
ھێکینان (碧南市، ھێکینان-شی) شارێکە لە پارێزگای ئایچی، ژاپۆن، بەپێی سەرژمێری ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٩ ژمارەی دانیشتووانی شارەکە بە ٧٢٬٨٦٤، و ڕووبەرەکەی بە ٣٦٫٦٨ کیلۆمەتر چوارگۆشە خەمڵێنراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شارەکان لە پارێزگای ئایچی
نەرێنی (ڕوونکردنەوە)
نەرێنی دەتوانرێت مەبەستی لەم حاڵەتانەی خوارەوە بێت:
پۆل:پەڕەکانی ڕوونکردنەوە
ئەتێلستان
ئەتێلستان (بە ئینگلیزی: Æthelstan لە دایکبوون ٨٩٤ مردن ٢٧ی تشرینی یەکەم ٩٣٩) پاشای ئەنگلۆ ساکسۆنەکان بوو لە ٩٢٤ بۆ ٩٢٧ و پاشای ئینگلیزەکان بوو لە ٩٢٧ تا مردنی لە ٩٣٩. ئەو کوڕی پاشا ئێدواردیی پیر بوو لە ژنە یەکەمەکەی بە ناوی ئیگوین. مێژوونووسانی ھاوچەرخ ئەو بە یەکەم پاشای ئینگلتەرا و یەکێک لە گەورەترین پاشاکانی ئەنگلۆساکسۆن دەزانن. ئەو ھەرگیز ھاوسەرگیری نەکردووە و ھیچ منداڵێکی نەبووە. جێنشینی ئەو زر براکەی ئێدمۆندی یەکەم بوو.
.ws
دۆمەینی.ws تایبەت بە ساموا لە سالی ١٩٩٥ کوتۆتە کار
ئەتێلستان
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ٨٩٤ پۆل:مردووانی ٩٣٩ پۆل:فەرمانڕەوا ئینگلیزەکانی سەدەی ١٠یەم پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ٨٩٠ پۆل:فەرمانڕەوایانی دامەزرێنەر پۆل:فەرمانڕەواکانی ئینگلتەرا پێش ١٠٦٦
٤٢٢ (ژمارە)
٤٢٢ (چوارسەد و بیست و دوو) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٤٢١ و ٤٢٣.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ئانا دێ ئارماس
ئانا سێلیا دێ ئارماس کاسۆ (؛ لەدایکبووی ٣٠ی نیسانی ١٩٨٨) خانمەئەکتەرێکی کوبایی و ئیسپانییە. لە کوبا دەستی بە نواندن کردووە بە ڕۆڵی سەرەکی لە درامای ڕۆمانسیی گوڵەباخێک لە فەڕەنساوە (٢٠٠٦). لە تەمەنی ١٨ ساڵیدا، ڕوویکردە شاری مەدریدی ئیسپانیا، لە ساڵی ٢٠٠٧ بۆ ٢٠١٠ لە شەش وەرزی درامای بەناوبانگی ئێل ئینتەرنادۆدا ڕۆڵی سەرەکیی گێڕا.
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٤
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٤ پێکھاتووە لەو ولاتانەی بوونەتە براوەی یەکێک لە مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی خەڤدەھەم، کە لە ١٢ تا ٢٧ی شوبات لە شاری لیلیھامێری نەرویژ بەڕێوەچوو.
ئانا دێ ئارماس
دوای نیشتەجێبوون لە لۆس ئانجلەس، ئانا ڕۆڵی زمانی ئینگلیزیی گێڕا لە فیلمی ھەستبزوێنی دەروونیی تەق تەق (٢٠١٥) و فیلمی کۆمیدیی تاوانی سەگەکانی شەڕ (٢٠١٦). بەھۆی ڕۆڵی جۆی لە فیلمی خەیاڵی زانستیی بلەید ڕەنەر ٢٠٤٩ (٢٠١٧)دا ناوبانگێکی زۆری بەدەست ھێنا، و پاڵێورا بۆ خەڵاتی ساتێرن بۆ باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشت. بەھۆی ڕۆڵی پەرستار مارتا کابرێرا لە فیلمی ڕازئامێزی چەقۆکان دەرکەن (٢٠١٩)، پاڵێورا بۆ خەڵاتی گۆڵدن گڵۆب بۆ باشترین خانمەئەکتەر و خەڵاتی ساتێرن بۆ باشترین خانمەئەکتەری پاڵپشتی بەدەستھێنا. دواتر ڕۆڵی بۆند گێڵ پالۆمای گێڕا لە فیلمی جەیمس بۆندی کات نییە بۆ مردن (٢٠٢١) و ڕۆڵی نۆرما جینی گێڕا لە فیلمی ژیاننامەیی قژکاڵ (٢٠٢٢). بۆ فیلمی قژکاڵ، ئانا پاڵێورا بۆ خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین خانمەئەکتەر، یەکەم ژنی کوبایی کە بپاڵێورێت بۆ ئەو خەڵاتە.
پێرستی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانەی ١٩٩٤
سەرچاوەکان
پۆل:پێرستیی مەدالیاکانی ئۆڵۆمپیادی زستانە
ئانا دێ ئارماس
سەرەتای ژیان
ئانا لە ھاڤانا لە کوبا لەدایکبووە، و لە شارۆچکەی سانتا کرووزی باکوور گەورە بووە. باپیر و داپیرەی لەلای دایکییەوە کۆچبەری کوبا بوون لە باکووری ئیسپانیاوە (ئێل بیێرزۆ، لیۆن، و پالێنسیا). ڕامۆنی باوکی چەندین کاری جیاوازی کردووە، لەوانە بەڕێوەبەریی بانک، مامۆستا، بەڕێوەبەریی قوتابخانە و جێگریی سەرۆکی شارەوانیی شارۆچکەیەک. باوکی دەرچووی بەشی فەلسەفەیە لە زانکۆیەکی سۆڤیەتی. ئانای دایکی لە بەشی سەرچاوە مرۆیییەکان لە وەزارەتی پەروەردە کاری کردووە. ئانا دێ ئارماس برایەکی گەورەی ھەیە بە ناوی خاڤیێر، کە فۆتۆگرافەرێکی نیشتەجێی نیویۆرکە کە، لە ساڵی ٢٠٢٠دا لەلایەن پۆلیسی کوباوە لێپرسینەوەی لێکرا بەھۆی ھەڵوێستی ڕەخنەگرانەی بەرامبەر فەرمانی ٣٤٩ و پەیوەندییەکانی لەگەڵ چەند ھونەرمەندێک کە لەژێر چاودێریی حکوومەتدا بوون. سەرەڕای ئەوەی کە لە بەشکردنی خۆراک، کەمیی سووتەمەنی و بڕانی کارەبادا گەورە بووە لە سەردەمی تایبەتی کوبادا، ئانا سەرەتای ژیانی خۆی بە خۆش وەسف کردووە.
لە سەردەمی منداڵی و ھەرزەکارییدا، ئانا ئینتەرنێتی نەبوو و زانیاریی سنوورداری لەسەر کولتووری بەناوبانگ ھەبوو لە دەرەوەی کوبا. دەیتوانی «٢٠ خولەک سەیری فیلم کارتۆن بکات لە ڕۆژانی شەممە و فیلمی پەخشی دوانیوەڕوان لە یەکشەمماندا». خێزانەکەی خاوەنی «ڤیدیۆ یان دیڤیدی پلەیەر» نەبوون و لە شوقەکەی دراوسێکەیاندا سەیری فیلمەکانی ھۆڵیوودی دەکرد. لەبەردەم ئاوێنەدا مۆنۆلۆگی لەبەر دەکرد و مەشقی تێدا دەکرد، و لە تەمەنی ١٢ ساڵیدا بڕیاریدا کە ببێتە ئەکتەر لە ساڵی ٢٠٠٢دا، کاتێک تەمەنی ١٤ ساڵان بوو، لە تاقیکردنەوەی شانۆی نێودەوڵەتیی کوبا لە ھاڤانا سەرکەوتوو بوو و لەوێ وەرگیرا. ھەندێک جار بە ھیچھایک دەڕۆیشت بۆ ئامادەبوون لە خولە «توند»ەکاندا. کاتێک کە خوێندکار بوو، سێ فیلمی تۆمار کرد. چەند مانگێک پێش پێشکەشکردنی تێزی کۆتایی، خولی دراما چوار ساڵەکەی بەجێھێشت، چونکە دەرچووانی کوبا ناتوانن وڵاتەکەیان بەجێ بھێڵن بەبێ خزمەتکردنی ناچاریی کۆمەڵگا بۆ ماوەی سێ ساڵ. لە تەمەنی ١٨ ساڵیدا، بە ڕەگەزنامەی ئیسپانی لەڕێی باپیرە و داپیرەیەوە لەلای دایکییەوە، ڕووی لە مەدرید کرد بۆ ئەوەی کاری نواندن ئەنجام بدات.
کارە سەرەتایییەکان لە سینەمای ئیسپانیدا (٢٠٠٦–٢٠١٣)
وێنۆک| ئانا (ژمارە ٤ لە وێنەکەدا) لەگەڵ کاستی زنجیرەی [[ئێل ئێنتەرنادۆ (زنجیرە دراما)|ئێل ئینتەرنادۆ لە ساڵی ٢٠٠٨]] لە کوبا، ئانا ڕۆڵێکی سەرەکیی ھەبوو لەگەڵ ئەلێکس گۆنزالێز لە درامای ڕۆمانسیی گوڵەباخێک لە فەڕەنساوە (٢٠٠٦)ی مانوێل گوتیێرێز ئاراگۆن. ئەکتەری کوبایی خۆرخی پێروگۆریا پێشنیاری ئەوەی کرد کە دەرھێنەرەکە ئانا ھەڵببژێرێت بۆ ڕۆڵەکە دەرھێنەرەکە سەردانی قوتابخانەی درامای ئانای کرد و بە ئانای شازدە ساڵی وت کە ڕۆڵەکەی بەدەستھێناوە. لە چوارچێوەی گەشتێکی بانگەشە بۆ فیلمەکەدا گەشتێکی بۆ ئیسپانیا کرد و بە خوان لانجا ناسێندرا کە دواتر دەبێتە بریکاری ئیسپانییەکەی. پاشان لە فیلمی El edén perdido (2007) ڕۆڵی سەرەکی بینی و ڕۆڵی پاڵپشتی لە فیلمی Madrigal (2007)ی فێرناندۆ پێرێزدا ھەبوو، کە شەوانە بەبێ مۆڵەتی مامۆستایانی قوتابخانەی دراما وێنەگیرا.