cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
سیسالی
کورتە
سیسالی، لە ساڵی ١٨٨١ بوو بە بەشێک لە دەوڵەتی یۆنانی مۆدێرن، دوای زیاتر لە چوار سەدە لە داگیرکاری عوسمانییەکان. لە ساڵی ١٩٨٧ەوە یەکێکە لەو ١٣ ناوچانەی وڵاتی یۆنانی پێکھێناوە و دابەشکراوە بەسەر پێنج یەکەی ناوچەیی و ٢٥ شارەوانیدا. پایتەختی ھەرێمەکە، ناوەندی لاریسە. سیسالی دەکەوێتە باکووری یۆنان و ھاوسنوورە لەگەڵ ھەرێمەکانی مەقدۆنیای ڕۆژاوا و مەقدۆنیای ناوەڕاست، لە ڕۆژئاوا لەگەڵ ئیپیرۆس، لە باشوورەوە لەگەڵ ھەرێمی یۆنانی ناوەڕاست و لە ڕۆژھەڵاتەوە لەگەڵ دەریای ئیجە. ھەروەھا ناوچەی سیسالی دوورگەکانی سپۆرادیس لەخۆدەگرێت و ئەو دوورگانە بەشێکن لە ھەرێمی سیسالی.
سەرچاوەکان
https://www.britannica.com/place/Thessaly https://www.greekboston.com/culture/ancient-history/thessaly/ https://www.greeka.com/thessaly/about/
پۆل:ھەرێمەکان پۆل:یۆنانی کۆن
یاریزانی تۆپی پێ
بەرگریکار
بەرگریکار ئەو یاریزانەیە کە لەپشت یاریزانانی ناوەراستەوەیە و ئامانجی یەکەم و سەرەکی ئەویش پاڵپشتیکردنی گۆڵپارێزە. ئەرکی سەرەکیی ئەو ڕێگریکردنە لە گۆڵکردنی یاریزانی بەرامبەر.
ھێڵی بەرگری پێشەوە
یاریزانێکە لە بەردەم بەرگرییکارانی ناوەڕاستدا دەوەستێت و لە کاتی ھێرشی تیپی بەرامبەردا بۆشایی بەتاڵی نێوان بەرگریکارانی پشتەوە پڕدەکاتەوە، لە ھەمان کاتدا بەستەرێکە بۆ وەرگرتنی تۆپ لە بەرگریکارانی ناوەوە و پاس بۆ... یاریزانانیی ناوەڕاست و ناوەڕاستی باڵ. لە ھەندێک سیستەمی یاری وەک ١-٢-٣-٤، ڕاھێنەران ٢ یاریزانی ھێڵی ناوەڕاستی بەرگری دەخەنە ناو یاریگا.
یاریزانی ناوەڕاست/ناوەند
یاریزانی ناوەڕاست یان ناوەڕاست ئەو یاریزانەیە کە پێگەی لە نێوان بەرگریکار (بەرگریکار) و ھێرشبەردا بێت (لە وێنەکەدا بە شین نیشان دراوە). ئەرکی سەرەکییان بێبەشکردنی تۆپەکەیە لە تیپی بەرامبەر (کە بەزۆری بە تەکلینگ ئەنجام دەدرێت)، بۆ ئەوەی تۆپەکە لەلایەن یاریزانی ناوەڕاستەوە بگیرێت و بنێردرێت بۆ ھێرشبەرانی ناوەوە.
ھێرشبەر/
ھێرشبەر یان پێشەوە ئەو یاریزانانەن کە لە ڕیزێکدا یاری دەکەن کە نزیکترینە لە گۆڵی بەرامبەر و بەرپرسیارن لە تۆمارکردنی گۆڵ.
خوێندنی ئارەزوومەندانەی زمانی کوردی لە تورکیا
وانەی ئارەزوومەندانەی کوردی لە تورکیا وانەی کوردییە کە وەک وانەی ئارەزوومەندانە بۆ هەندێک لە خوێندکاران لە قوتابخانە حکومییەکانی تورکیا پێشکەش دەکرێت.
پاشخانی زمانی کوردی لە تورکیا
لەگەڵ دامەزراندنی کۆماری تورکیا، گوشار لەسەر زمانی کوردی دەستی پێکرد. لە ڕۆژانی سەرەتادا غەرامە بەو کەسانە دەکرا کە بە زمانی کوردی قسەیان دەکرد. دواتر بەکارهێنانی زمانی کوردی لە دامودەزگا فەرمییەکانی حکوومەت قەدەغە کرا. لەگەڵ دانانی یاسای پەروەردە و فێرکردن (بە تورکی: Tevhidi Tedrisat Kanunu) زمانی پەروەردە لە قوتابخانەکاندا بە تەواوی بە تورکی کرا و تا ئێستاش بەمشێوەیە بەردەوامە. تەنانەت لە قوتابخانە ناحکوومییەکانیش بە یاسا و پراکتیک ڕێگری لە خوێندن بە زمانی کوردی کرا.
لەم دواییانەش، گەرچی تورکیا خۆی وەک وڵاتێکی کراوە و فرەکەلتوور دەناسێنێت بەڵام هێشتا ڕێگری و سانسۆر دەخرێتە سەر زمان و کەلتووری کوردی.
کوردی وەک بابەتێکی ئارەزوومەندانە
لە وانە پەسەندکراوەکاندا، خێزانی خوێندکاران بەرپرسن لە هەڵبژاردنی وانەکان کە لە حەفتەیەکدا ٢ کاتژمێر ئەو وانانە دەگوترێنەوە. بەپێی جۆری قوتابخانە، دەشێت ئەم ماوەیە لە نێوان ١ بۆ ٤ کاتژمێردا بێت. بۆ ئەوەی وانەکە بکرێتەوە ئەوا لانی کەم پێویستە ١٠ قوتابی ئەو وانەیە هەڵبژێرن.
بۆ ئەوەی مامۆستا بتوانێت وانە بە زمانی کوردی بڵێتەوە، دەبێت لانیکەم ١٥ کاتژمێر لە هەفتەیەکدا وانە بە زمانی کوردی بڵێتەوە. ئەمەش بۆ مامۆستایانی کوردی دانەمەزراویش دەبێتە ئەگەرێک.
بۆ ئەوەی مامۆستایەک بتوانێت لە قوتابخانەیەکدا وانەی کوردی بڵێتەوە، پێویستە ١٠ قوتابی زمانی کوردییان هەڵبژاردبێت. هەروەها ئەگەر لانیکەم ١٠٠ قوتابی زمانی کوردی وەک بابەتی دڵخوازی خۆیان هەڵبژێرن، وەزارەتی پەروەردە مامۆستایەکی زمانی کوردی بۆ ئەو قوتابخانەیە دادەمەزرێنێت، بۆیەکەمینجاریش لە ساڵی ٢٠١٤ مامۆستای بەشی ئەدەبیاتی کوردی لە تورکیا دامەزرا. هاوکات هەندێکجار وەزارەتی پەروەردەی تورکیا، نەبوونی مامۆستای کوردی کردۆتە بیانوو بۆ داخستنی پۆلی زمانی کوردی لە تورکیا.
مێژوو
ڕەجەب تەییب ئەردۆغان لە ساڵی ٢٠١٢ پاکێجی دیموکراتیزاسیۆنی ڕاگەیاند، کە تێیدا دەکرێت لە قوتابخانە ناحکومییەکان یان کەرتی تایبەت دەتواندرێت بەشێوەی ئارەزوومەندانە زمانەکانی دیکە لە نێویاندا زمانی کوردی بگوترێتەوە، لە ساڵی خوێندنی ٢٠١٣، بڕیارەکە چووە بواری جێبەجێکردنەوە. لە ٢٠١٢، وەزارەتی پەروەردەی تورکیا فێربوونی زمانی کوردیی کورمانجی و زازاکی لە ژێر ناوی زمانە زیندووەکان و شێوەزارەکان بۆ خوێندکارانی پۆلەکانی پێنج، شەش، حەوت و هەشتەوە بتوانرێت هەڵبژێردرێت.
بەمەبەستی بونیادنانی هۆشیاریی زمان و هەڵبژاردنی زمانی کوردی وەک بابەتێکی پەسەندکراو، لە شارەکانی باکووری کوردستان، زۆرێک لە سەنتەرەکانی زمان و کۆمەڵەکانی کۆمەڵگەی مەدەنی سەرنجیان چووە سەر ئەم پرسە و هانی خەڵکیان دەدا بۆ ئەوەی منداڵەکانیان زمانی دایکیان هەڵبژێرن.
لە تورکیا زۆرینەی کورد دەیانەوێت زمانی کوردی زمانی فەرمی و زمانی پەروەردەی کورد بێت. بەشێک لە کوردەکان دەڵێن بابەتی هەڵبژاردە کەمن، هەر بۆیە هەڵبژاردنی زمانی کوردی وەک بابەتێکی هەڵبژاردە ڕەتدەکەنەوە.
دەوترێت زۆر کەس بە هۆی ئاگایی لە وانەکانی کوردی زمانی کوردی هەڵنابژێرن.
سەردەمی بەھار و پاییز
وێنۆک|سەردەمی بەھار و پاییز لە سەدەی ٥ی پێش زایین سەردەمی بەھار و پاییز لە مێژووی چین بە نزیکەیی لە ٧٧١ی پێش زایین دەست پێدەکات تا ٤٧٦ی پێش زایسن (یان بەپێی ھەنێک سەرچاوە تا ٤٠٣ی پێش زایین) کە سەردەمە بە توندی کاریگەری لەسەر ڕۆژھەڵاتی ژۆو دەبێت. ناوەکە لە تۆماری پاییز و بەھار وەرگیراوە لە ویلایەتی لوو لە ساڵی ٧٢٢ی پێش زایین تا ٤٧٩ی پێش زایین کە بە شێوەیەکی دێرین وا بڕوا دەکڕی پەویەندیدار بیت بە کۆنفۆشیۆس.
لەم سەردەمەدا حکوومەتی ژۆو بەرەو لاواز بوون چوو لەوکاتەی ویلایەتەکانی ژۆو ھەنگاو بە ھەنگاو بەرەو خۆبەڕێوەبەری دەچوون لەلایەن دووکەکانیان، کە دادگای وڵاتیان وەلا ناو لەنێوان خۆیان جەنگیان ئەکرد ویلایەتی جینگ کە یەکێک بوو لە بەھێزترین ویلایەتەکان کۆتایی بە سەردەمی بەھار و پایز ھێناو دەستی بە سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان کرد.
باگراوند
لە ٧٧١ی پێش زایین ھۆزی چوانرۆنگ باشووری ژۆویان لەناوبرد و تا ناو پایتەخەتەکەی ھاۆجینگ چوون و فشاریان خستە سەر پاشای ژۆو کە ڕابکات بۆ ڕۆژھەڵاتی لۆیی (洛邑) ڕووداوەکە ژۆوی دابەشکرد بۆ دوو سەردەم بەھار و پاییز و سەردەمی شەڕی ویلایەتەکان، لە سەردەمی بەھار و پاییز سیستەمی فینگجیان دەرەبەگایەتی چین.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:سەردەمی بەھار و پایز پۆل:ھەزارەی یەکەمی پێش زایین لە چین
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
لاوس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پۆل:لاوس لە ئۆڵۆمپیاد
جونگ جون-ھۆ
جونگ جون-ھۆ (لەدایکبووی ١ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٠) ئەکتەرێکی کۆریای باشوورە، کە لە ساڵی ٢٠٠٠ لە ڕۆل گێرانەکانی لە زنجیرە تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور ناسرا، و ڕۆلی گێراوە لە گوڵەکانی زیندان.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین ئەکتەرە نوێیەکان لە براوەی خەڵاتی ئێم بی سی پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:ئەکتەرە کوڕەکانی کۆریای باشوور لە تەلەڤیزیۆن پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٠ پۆل:زیندووان
مۆزەخانەی زانستی و مێژووییی سروشتیی کووەیت
وێنۆک|مۆزەخانەی زانستی و مێژووی سروشتی کووەیت
مۆزەخانەی زانستی و مێژووی سروشتی کووەیت مۆزەخانەیەکی شاری سەفەویە لە شاری کووەیت، لە وڵاتی کووەیت، دەکەوێتە شەقامی عەبدوڵڵا ئەلموبارەک. مۆزەخانەکە لەلایەن وەزارەتی پەروەردەوە کاری بۆ دەکرێت و بەڕێوەدەبرێت.
چارەکی حیزب (قورئان)
وێنۆک|نیشانەی چارەکی حیزب دوو چوارگۆشەی بەیکداچوون کە یەکێکیان ٤٥ پلە خواربووەتەوە چارەکی حیزب یەکێکە لە دابەشکردنەکانی قورئان، کە قورئان لە سی جزم پێکھاتووە و ھەر جزمێک لە دوو حیزب پێکھاتووە، و ھەر حیزبێک لە چوار چارەک پێکھاتووە، دابەشکردنی قورئان بۆ جزم و حیزب کارێکی ئیجتیھادییە و بۆ ئاسانکردنی خوێندنەوەی قورئانە.
سەرجاوەکان
پۆل:قورئان پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان
سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٨
250px|بێچوارچێوە|چەپ 250px|وێنۆک|سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٨
سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٨ (بە ئینگلیزی: Samsung Galaxy Note 8) مۆبایلێکی ھۆشمەندی ئەندرۆیدە، دوستکراوی کۆمپانیای سامسۆنگە، ئەم مۆبایلە بڵاوکراوەتەوە لە ٢٣ی ئابی، ٢٠١٧. وەکوو شوێنگرەوەیەک بۆ سامسۆنگ گالاکسی نۆت ٧.
ڕووباری لوۆ (ھێنان)
وێنۆک|ڕووباری لوۆ لە لوۆیانگ. ڕووباری لوۆ (بە چینی: 洛河 لوۆ ھێ) سەرچاوەکەی لە ڕووباری زەردەوەیە ڕووبارەکە لە چیایی ھواوە لە پارێزگای شێنسی بەرزدەبێتەوە بۆ ڕۆژھەڵاتی پارێزگای ھێنان، ڕووبارەکە دەچێتەوە ناو ڕووباری زەرد لە گۆنگیی درێژی تەواوی ڕووبارەکە ٤٢٠ کیلۆمەترە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جوگرافیای چین پۆل:ڕووبارەکانی کۆماری گەلی چین پۆل:‌ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:ڕووبارەکانی ھێنان
سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٢٣
سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٢٣ زنجیرەیەک تەلەفۆنی زیرەکی ئاست بەرزە لەسەر بنەمای ئەندرۆید کە لەلایەن کۆمپانیای سامسۆنگ ئەلیکترۆنیکسەوە دیزاین کراوە و پەرەی پێدراوە و بەرھەم ھێنراوە و خراوەتە بازاڕەوە وەک بەشێک لە زنجیرەی پێشەنگی گالاکسی ئێس. مۆبایلەکان لە ١ی شوباتی ٢٠٢٣ لە بۆنەی کەسیی (گالاکسی ئانپەکید - Galaxy Unpacked) ڕاگەیەندران و لە ١٧ی شوباتی ٢٠٢٣ بڵاوکرایەوە. بەکۆمەڵ وەک جێنشینی زنجیرەی سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٢٢ کاردەکەن. سامسۆنگ گالاکسی ئێس ٢٣ و ئێس ٢٣+ و ئێس ٢٣ ئەلترا لە ١ی شوباتی ٢٠٢٣ لە گالاکسی ئانپاکد ڕاگەیەندرا. زنجیرەی گالاکسی ئێس ٢٣ سێ ئامێر لەخۆدەگرێت، کە ھەمان پێکھاتە و قەبارەی شاشەیان ھەیە لەگەڵ زنجیرەی پێشووی گالاکسی ئێس ٢٢. مۆبایلی گالاکسی ئێس ٢٣ ئاستی سەرەتایی تایبەتمەندی شاشەیەکی تەختی ٦٫١ ئینج (١٥٥ ملم)ی ھەیە لەگەڵ ڕێژەی نوێبوونەوەی گۆڕاو لە ٤٨ ھێرتزەوە بۆ ١٢٠ ھێرتز، ڕامی ٨ گێگابایت و بژاردەی ھەڵگرتن لە ١٢٨ گێگابایت بۆ ٥١٢ گێگابایت. مۆبایلی گالاکسی ئێس ٢٣ پڵەس تایبەتمەندی ڕەقەکاڵای ھاوشێوەی ھەیە لە فۆرمێکی گەورەتردا بە قەبارەی ٦٫٦ ئینج (١٦٨ ملم)، بژاردەی ھەڵگرتن لە ٢٥٦ گێگابایت دەستپێدەکات، ڕێژەی شەحنکردنەوەی خێراتر و توانای پاتری گەورەترە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئامێرەکانی ئەندرۆید پۆل:سامسۆنگ گالاکسی
دەرمانە پێویستییەکانی ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی
دەستکاریکردنی دەوا زەروورییەکانی ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی پێڕستێکە لە لایەن ڕێکخراوەی تەندروستیی جیھانی بۆ تۆمار کردنی ئەو دەوایانەی کە پێویستە هەموو کاتێک لە هەموو وڵاتێکدا ببێت، درووست کراوە.
Medicines for hepatitis C
Nucleotide polymerase inhibitors
Protease inhibitors
NS5A inhibitors
Non-nucleoside polymerase inhibitors
Other antivirals
Fixed-dose combinations
References
پۆل:دەرمانە گرنگەکانی ڕێکخراوی تەندروستی جیھانی
وقاسلی ئەڤراز
وقاسلی ئەڤراز گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نازیا ئەڤراز، ناوچەی نازی، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
وقاسلی ئەڤراز ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە پەیڕەوی ئایینی ئیسلام(شیعە) دەکەن.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ھوتێلی کاستیلەر
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ھۆتێلەکانی بوێنس ئایرس پۆل:ھۆتێل
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
لاوس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆل:لاوس لە ئۆڵۆمپیاد
ڕادیان
وێنۆک|320px| بازنەیەکی پلەکراو بە ڕادیەن.کاتێک خاڵی سەر بازنەکە خولێکی تەواو دەسوڕێت، درێژی کەوانەکە یەکسان دەبێت بە [[چێوەی بازنەکە 2\pi.]] thumb|
ڕادیان یەکێک لە یەکەکانی پێوانی گۆشەیە لە سیستەمی SI دا، کاتێک درێژی کەوانەکە و نیوەتیرەی r یەکسان بن، گۆشەی تیتا کە گۆشە لادانی بڕاوە بڕەکەی 1rad دەبێت. کەواتە چێوەی بازنە بە یەکەی پێوانی ڕادیان دەبێتە 2 \pi ڕادیان و گۆشەی ١٨٠ پلەیی یەکسانە بە \pi ڕادیان و گۆشەی وەستاو \pi /2 ڕادیانە.
گۆڕینی ڕادیان بە پلە
دەتوانرێت بڕی ھەر گۆشەیەک بە پلە بگۆردرێت بۆ ڕادیان ئەمەش دەکرێت ئەگەر بڕی گۆشە پێوراوەکە بە پلە جارانی بڕی بکرێت. بۆ نموونە:
گەنجە، ئیلام
گەنجە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری عەلی شیروان، ناوچەی سیوان، شارستانی ئیلام، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
ڕادیان
گۆڕینی ڕادیان بە پلە
لە خشتەی خوارەوە پێوانەی چەند گۆشەیەکی ناسراو بە یەکەی پێوانی ڕادیان و پلە دیاریکراون:
گەنجە، ئیلام
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ئیلام ئیلام ئیلام پۆل:گوندەکانی شارستانی ئیلام پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ڕادیان
سەرچاوەکان
پۆل:پای پۆل:یەکە داڕێژراوەکانی ئێس ئای پۆل:سێگۆشەزانی پۆل:یەکە سروشتییەکان پۆل:یەکەکانی گۆشەی ڕاست
باتمان (فیلمی ٢٠٢٢)
باتمان فیلمێکی سوپەرھیرۆی ساڵی ٢٠٢٢ی ئەمریکییە، لەسەر کەسایەتی باتمانی سەر بەجیھانی دی سی بەرھەمھێنراوە. ئەم فیلمە لەلایەن دی سی فیلمز و 6th و Idaho و Clark Production بەرھەمھێنراوە، و لەلایەن وارنەر برۆس پیکچەرز بڵاوکرایەوە. فیلمەکە لەلایەن مات ڕیڤسەوە دەرھێنراوە، کە سیناریۆکەی لەگەڵ پیتەر کرەیگ نوسیویەتی. ئەستێرەکان بریتیین لە ڕۆبێرت پاتینسۆن وەک بروس وەین وەک (باتمان)، لەگەڵیان زۆی کراڤیتز و پۆڵ دانۆ و جێفری وایت و جۆن تورتورۆ و پیتەر سارسگارد و ئاندی سێرکیس و کۆڵن فارێڵ. فیلمەکە باس لەباتمان دەکات کە بۆ ماوەی دوو ساڵە شەڕی تاوان دەکات لە شاری گۆتام، گەندەڵی خەڵکی ئاشکرا دەکات.
چیرۆک
ئەفسەر جەیمس گۆردۆن نامەیەکی دۆزییەوە کە ڕیدلەر بۆ باتمان جێ ھێشتبوو بەڵام دەسەڵاتدار (بیت ساڤاج) سەرزەنشتی پاسەوانەکەی کرد لەبەرئەوەی ڕێگەی پێداوە کە بچێتە ناو شانۆی تاوانەکە و باتمانیشی ناچارکردووە کە ئەوێ جێبھێڵێت. دوای ماوەیەکی کەم ڕیدلەر ساڤاج دەکوژێت و نامەیەکی دی بۆ باتمان جێدەھێڵێت. باتمان و جۆردن ئەوەیان ئاشکراکرد کە ڕیدلەر میمۆرییەکی لەناو ئۆتۆمبێلی میتشێل جێھێشتووە کە تێیدا وێنەی میتشێل و ھاوسەرەکەی تێدابووە، لە (ئانیکا کۆسلۆڤ)ی باڕی شەوانەی لەنگ کە لەلایەن پێنگوین بەڕێوەدەبرا، و یاریدەدرەکەشی کە پیاوە بکوژەکە بەناوی کارمین فالکۆن. لەکاتێکدا پەنگوینەکە دان بە نەزانی خۆیدا دەنێت، باتمان تێبینی ئەوە دەکات کە سێلینا کایل، ھاوژوورەکەی ئانیکا، لە یانەکە وەک خزمەتکار کاردەکات. باتمان بەدوای ماڵی سێلینادا دەڕوات بۆ پرسیارکردن لە ئانیکا، بەڵام دواتر دیار نامێنێت، بۆیە دووبارە سێلینا دەنێرێتە لۆنگی بەستەڵەک بۆ گەڕان بەدوای وەڵامدا. لە ڕێگەی سێلینا، باتمان زانی کە ساڤیج لەسەر لیستی مووچەی فالکۆن بوو، وەک پارێزەری ناوچەکە گیل کۆلسۆن. کاتێک باتمان لەسەر پەیوەندییەکەی لەگەڵ فالکۆن جەختی کردەوە سێلینا ڕاستەوخۆ پەیوەندییەکە دادەخات.
ڕیدلەر کۆڵسۆن دەڕفێنێت، بۆمبێکی کاتی لە ملی دەبەستێت، و دەینێرێت تا پرسەی میشێل تێکبدات. کاتێک باتمان دەگات، ڕیدلەر بە تەلەفۆنی کۆلسۆن پەیوەندی پێوە دەکات و ھەڕەشەی تەقاندنی بۆمبەکە دەکات ئەگەر کۆلسۆن نەتوانێت وەڵامی سێ مەتەڵی بداتەوە. باتمان یارمەتی کۆلسۆن دەدات بۆ وەڵامدانەوەی دووانی یەکەم، بەڵام کۆڵسۆن ڕەتی دەکاتەوە وەڵامی سێیەم بداتەوە، ناوی ئەو ھەواڵدەرەی کە زانیارییەکانی (GCPD) دا کە سەردەکێشێت بەرەو ڕێکخستنی داودەرمانی مێژوویی لە خستنەگەڕی (سلاڤەیتەر مارۆنی) و مرد. باتمان و گۆردۆن بۆیان دەرکەوت کە دەکرێت ھەواڵپێدەرەکە پەنگوین بوبێت و بە ڕێککەوتن لەسەر دەرمان سزای دەدا.
بەرھەمھێنان و پێشوازی
وێنۆک|[[بێن ئافلێک سەرەتا بڕیار بوو کاری دەرھێنان، نووسین، بەرھەمھێنان و ڕۆڵگێران بکات، بەڵام مانگی یەکی ساڵی ٢٠١٧ بەھۆی چەند ھۆکارێک پڕۆژەکەی بەجێ ھێشت]]
گەشەپێدان دەستی پێکرد دوای ئەوەی بێن ئافلێک وەک باتمان بەشداربوو لە DC Extended Universe لە ساڵی ٢٠١٣. ئافلێک واژووی کرد لەسەر دەرھێنەر، بەرھەمھێنان، ھاوکاری نووسین، و ئەستێرەکان لە The Batman، بەڵام بەھۆی چەند ھۆکارێک ئافلێن پرۆژەکەی بەجێ ھێشت. باتمان لە سەنتەری لینکۆلن لە نیویۆرک لە ١ی ئازاری ٢٠٢٢ نمایش کرا، و لە ٤ی ئازاردا بە شێوەیەکی شانۆیی لە ھەموو جیھاندا بڵاوکرایەوە. دوو جار دواخرا لە مانگی حوزەیرانی ٢٠٢١ی سەرەتایی بەھۆی ڤایرۆسی کۆڤید-١٩. فیلمەکە زیاتر لە ٤٧٩ ملیۆن دۆلاری تێپەڕاندووە بەرامبەر بە بوودجەی ١٨٥ بۆ ٢٠٠ ملیۆن دۆلار، ئەمەش دەبێتە دووەم بەرزترین فیلمی ساڵی ٢٠٢٢ لەبەر ستایشی نمایشەکانی، سینەماتۆگرافی، مۆسیقا، بڕگەی ئەکشن و چیرۆک، ھەرچەندە ھەندێکیان ڕەخنەیان لێ دەگیرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکانی باتمان پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکانی ئایماکس پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٠ بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکانی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمەکانی کردەوەی تاوانکاری ئەمریکی پۆل:ئەو فیلمانەی دووبارە دروست کراوەتنەوە پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمە ئەکشنییە تاوانکارییەکانی ساڵی ٢٠٢٢ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە تاوانکارییە ئەمریکییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی بەھۆی پەتای کۆڤید-١٩ دواخراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە لەندەن وێنەیان گیراوە پۆل:ئەو فیلمانەی کە لە شاری گلاسکۆ وێنەیان گیراوە پۆل:فیلمە ھۆشیارە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس
عەلی پاشا ئیبراھیم
پەراوێز
پۆل:پزیشکە میسرییەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٠
ئیبراھیم مەنوفی
ئیبڕاھیم بن موحەممەد بن جەفەر حوسەینی ئیدریسی مەنوفی مەککی شافعی ، شاعیر و پزیشک لە مەککە لە دایک بووە، لە کۆتاییەکانی سەدەی یازدەھەمی کۆچی، لە زانای گەورەی سەردەمی خۆی فێربووە. یەکێک لە بەرھەمەکانی (رسالة في علم الطب).
گۆرانییەک بۆ بەکۆ
گۆرانییەک بۆ بەکۆ (، ، ) لە یەکەم فیلمە کوردییەکان و یەکەم کاری دەرھێنانی نیزامەدین ئاریچە؛ ساڵی ١٩٩٢ بەرھەم ھاتووە.
موساعوسمان
موساعوسمان گوندیکە، کەوتووەتە ناحیەی قۆرەتوو، قەزای خانەقین، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
موساعوسمان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سەوزبڵاخی بچووک و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئاوایی مێخاس و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەلای میرە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی دەکەی حاجی ئیبراھیم.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تارتار
تارتار (بە ئازەربایجانی: Tərtər) شارێکە لە قەزای تارتار لە ئازەربایجان و پایتەختە. ژمارەی دانیشتووانی نزیکەی ١٨٢٠٠ کەسە، تا ساڵی ٢٠٠٨. لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتی ڕووسیادا، ئەم شارە ناوەندی ئیداریی جیڤانشیر ئویەزدی سەر بە پارێزگای ئەلیزابێسپۆل بووە. شارۆچکەکە لە جەنگی ناگۆرنۆ و قەرەباغ لە ساڵی ٢٠٢٠ لەلایەن ھێزەکانی ئەرمینیا بۆردومان کرا.
سەرچاوەکان
پۆل:قەزای تارتار
کاسا ناسیۆناڵ دیڵ بیسێنتیناریۆ
کاسا ناسیۆناڵ دیڵ بیسێنتیناریۆ سەنتەر و مۆزەخانەیەکی کلتورییە، دەکەوێتە بەشی ڕیکۆلتایی بۆینس ئایرس، لە ئەرجەنتین.
دیمەنی گشتی
پێشنیارێک سەنتەرەکە پێشکەشی کرد وەک ئەوەی نوسینگەی وەزیری ڕۆشنبیری لەکاتی ئیدارەکردنی سەرۆک نەستۆر کیرچنەر، کە ئەو کاتە جۆزێ نون سەرۆکایەتی دەکرد، نون بەخشینێکی لە باڵیۆزخانەی ئیسپانیا بە بەھای ٣٠٠ ھەزار یۆرۆ بۆ پڕۆژەکە وەرگرت، لە ساڵی ٢٠٠٦ دەستی بە کار کرد بۆ دووبارە دیزاینکردنەوەی بینای بارۆکی فەرەنسی ھەڵبژێردراو کە بۆ ئەم مەبەستە تەرخان کراوە. بینای نیشتەجێبوون کە ساڵی ١٩١٣ تەواو بوو، لەلایەن کۆمپانیای ئاو ویلایەتی پێشوو، OSN، لە ساڵی ١٩٣٧ بۆ بەکارھێنانی وەک شوێنی نیشتەجێبوون بۆ دەستەی کارگێڕیی لە بۆینس ئایرس، کڕدرا. دوای بە تایبەتکردنی ئۆ ئێس ئێن، لە ساڵی ١٩٩٦ ئەو بینایە گواسترایەوە بۆ کلتوری نەتەوەیی، تا ساڵی ٢٠٠١ وا بڕیار بوو مۆزەخانەی نیشتیمانی ھونەری ئاسیایی (کە داگیرکرابوو، لە ساڵی ١٩٦٥، ژێرزەمینەکەی مۆزەخانەی نیشتیمانیی ھونەرەکانی دیکۆر) بێت.
تورکەمیر
تورکەمیر یان ترکەمیر (لەدایکبووی ١٧٥٠ – مردووی ١٨٢٠) شاعیری کوردی سەدەی ھەژدە و نۆزدەیە. ھۆنراوەکانی وەکوو باقیی شێعری قوتابخانەی گۆرانی بڕگەیین. بڕێک لە ژیاننامەنووسەکانی بە لەکی عەشیرەی ئازادبەخت و بڕێک بە خەڵکی دڵفانیان داناوە. خۆی لە ھەڵبەستێکیدا دەڵێت من نە تورکم و نە عەرەب زمان، کوردم:
تورکەمیر نە تورک و نە عەرەولەفزم کورد کەم سەواد حافزەلحەفزم
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شاعیرانی کورد پۆل:شاعیرانی سەدەی ١٩یەم
کۆشکی پلانتۆتۆ
یەکێکە لە کۆشکە فەرمییەکانی سەرۆکایەتی کۆمار، لەگەڵ پالاسیۆ دا ئەلڤۆرادا کە شوێنی نیشتەجێبوونی فەرمییە. جگە لە سەرۆک، بەرپرسانی باڵای دیکەی حکوومەت لە پلانالتۆوە کاردەکەن، لەوانە جێگری سەرۆک و سەرۆکی ئەرکانی سوپای ئەمریکا؛ بیناکانی تری وەزارەتەکانی حکوومەت دەکەونە سەر وەزارەتەکان. وەک کورسی حکوومەت، زۆرجار زاراوەی پلانالتۆ وەکو میتۆنیمی دەسەڵاتی جێبەجێکاری حکوومەتی فیدراڵی بەکاردەھێنرێت.
بیناکە بە شێوازی مۆدێرنیستی دروست کراوە و بەشێکە لە میراتی جیھانی برازیلیا کە لەلایەن یونسکۆوە لە ساڵی ١٩٨٧ دەستنیشانکراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە بەڕازیل پۆل:تەلارسازی مۆدێرن لە بەڕازیل پۆل:بیناکانی ئۆسکار نیمێر
مۆزەخانەی ئۆسکار نیمێر
مۆزەخانەی ئۆسکار نیمێر (بە پورتوگالی: Museu Oscar Niemeyer) دەکەوێتە شاری کوریتیبا لە ویلایەتی پارانا لە بەڕازیل لە ساڵی ٢٠٠٢ بە ناوی مۆزەخانەی نۆڤۆ یان مۆزەخانەی نوێ کرایەوە. لەگەڵ کۆتایی ھاتنی نۆژەنکردنەوە و دروستکردنی ھاوپێچێکی نوێ، لە ٨ی تەممووزی ٢٠٠٣ کرایەوە، لەگەڵ ئایینی ئێستا بۆ ڕێزلێنان لە تەلارسازە بەناوبانگەکەی کە ئەم پڕۆژەیەی لە تەمەنی ٩٥ ساڵیدا تەواو کرد. ھەروەھا بە مۆزەخانەی ئۆلھۆ یان چاوی نیمەیەر (مۆزەخانەی چاو یان چاوی نیمەیەر) ناسراوە، بەھۆی دیزاینی بیناکەوە.
مۆزەخانەکە گرنگی بە ھونەرە بینراوەکان و تەلارسازی و دیزاین دەدات. بەھۆی گەورەیی و جوانی و گرنگی کۆمەڵەکە، نوێنەرایەتی دامەزراوەیەکی کولتووری دەکات کە گرنگییەکی نێودەوڵەتی ھەیە. کۆمپلێکسی دوو باڵەخانە، لە ڕووبەری ٣٥ ھەزار مەتر چوارگۆشە دانراوە (کە ١٩ ھەزاریان تایبەتە بە شوێنی پێشانگە)، نموونەیەکی ڕاستەقینەی تەلارسازییە کە ھاوپەیمانی ھونەرە. یەکەم بینا لەلایەن ئۆسکار نیمێرەوە لە ساڵی ١٩٦٧ دیزاین کرا، دڵسۆز بوو بە شێوازی ئەو سەردەمە، و وەک پەیمانگایەکی پەروەردەیی بیری لێکرایەوە، کە لە ساڵی ١٩٧٨ کرایەوە.
چاوی نیمێر
ھاوپێچی جیاوازی مۆزەخانەی ئۆسکار نیمایەر چاوێکی مرۆڤ دەھێنێتەوە یاد و لە بنەڕەتدا ناسنامەیەکی نوێی بە مۆزەخانەکە بەخشی. ھاوپێچەکە لە ساڵی ٢٠٠٣ تەواو بوو و بەڕووی خەڵکدا کرایەوە و لە ھەمان ساڵدا ناوی مۆزەخانەی نۆڤۆ گۆڕدرا بۆ مۆزەخانەی ئۆسکار نیمایەر. پێکھاتە تایبەتمەندەکە کە بەرزییەکەی ٣٠ مەترە، لە کۆنکرێتی بەھێز دروست کراوە، لە سەرووی حەوزێکی ئاوەوە دانیشتووە و بە ڕێڕەوێکی ژێرزەمینیی ئاییندەیی بەستراوەتەوە بە بینای سەرەکی مۆزەخانەکەوە. ھاوپێچەکە پلیکانەیەکی گەورەی خولگەیی لە نێوان ئاستەکانیدا لەخۆدەگرێت و دوو ڕووبەری «چاو»ی بیناکە کە شێوەی ئەڵماسیان ھەیە لە شووشە و پۆڵا دروستکراون و ڕووناکی سروشتی بۆ شوێنێکی پێشانگە دابین دەکەن.
سەرچاوەکان
پۆل:بیناکانی ئۆسکار نیمێر پۆل:مۆزەخانەی ھونەری لە ساڵی ٢٠٠٢ دامەزراوە
ھێنان
وێنۆک|ھێنان لەسەر نەخشە ھێنان (بە چینی:河南) خاکێکی داخراوی چینە لە بەشێکی ناوەندی وڵاتی چین دایە ھەروەھا وەک ژۆنگیوانیش ئاماژەی پێدەکرێت یان ژۆنگژۆو (中州) (بە مانای: خاکی ناوەند دێت) ھێنان شوێنی لە دایکبوونی شارستانییەتی چینە کە تێیدا زیاتر لە ٣٠٠٠ ھەزار ساڵ لە کلتور و ئیکۆنۆمی، سیاسەت لەخۆ دەگریت، بووەتە شوینێکی ناوەندی وڵات بە نزیکەی ١٠٠٠ ساڵ پێش ئێستا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارەکان بەدەقی زمانی چینی پۆل:ناوەڕاستی چین پۆل:پارێزگاکانی کۆماری گەلی چین
پلە (گۆشە)
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:سێگۆشەزانی پۆل:یەکەکانی پێوان پۆل:یەکەکانی گۆشە پۆل:یەکەکانی گۆشەی ڕاست
ماجید شکاک
ماجید بەکر ئەییووب قاسم شکاک ناسراو بە ماجید شکاک (لەدایکبووی ١٩٦٦ لە ھەولێر، عێراق) شانۆکار، ئەکتەر و دەرھێنەرێکی کوردە.
ژیانی سەرەتا
ماجید شکاک لە ١٩٦٦ لە گەڕەکی تەیراوە لە شاری ھەولێر لە دایک بووە. خوێندنی سەرەتایی لە قوتابخانەی ئەحمەدی خانی و دواناوەندی لە قوتابخانەی برایی تەواو کردووە. خاوەنی دوو بڕوانامەی دیبلۆمی یاسا و بەکالۆریوسی شانۆ لە کۆلێژی ھونەرە جوانەکانی ھەولێرە.
ژیانی خێزانی
ماجید شکاک ساڵی ١٩٩٥ ژیانی ھاوسەرگیری پێک ھێناوە و خاوەنی دوو کچ و کوڕێکە بە ناوەکانی بەڕێز و گلێنە و بڵند.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٦ پۆل:خەڵکی ھەولێر پۆل:زیندووان
مەستاناوا
مەستاناوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی مەحمودچغ، ناوچەی ناوەندی شارستانی ساینقەڵا، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
مەستاناوا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ شارەدێی مەحمودچغ و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئاخ تەپە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارۆچکەی ساینقەڵا لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی موشان دەرە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارەکانی ئێران پۆل:شارەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا پۆل:شارەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان‏ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
تاوەری تەلەفزیۆنی دیجیتاڵی بەڕازیلیا
تاوەری تەلەفزیۆنی دیجیتاڵی بەڕازیلیا (بە پورتوگالی: تۆرێ دی تیڤی دیجیتاڵ دی برازیلیا) تاوەرێکی پەخشە کە سیگناڵی تەلەفزیۆنی دیجیتاڵی بۆ ھەموو ناوچەی فیدراڵی و دەوروبەری بەردەست کرد. ھەروەھا بە “فلۆر دۆ سێرادۆ” ناسراوە، گوڵی سێرادۆ. سەرەتا پلانی ئەوە بوو لە ٢١ی نیسانی ٢٠١٠ وەک ئاھەنگێک بۆ یادی ٥٠ ساڵەی شاری بەڕازیلیا بەڕووی خەڵکدا بکرێتەوە، تاوەرەکە تەنھا دوو ساڵ دواتر لە ٢١ی نیسانی ٢٠١٢ کرایەوە.
تاوەرەکە یەکێک بوو لە دیزاینە کۆتایییەکانی تەلارسازێکی بەڕازیلی ئۆسکار نیمایەر، و تێچووی ٧٥ ملیۆن دۆلاری ڕیاڵ بوو.
سەرچاوەکان
پۆل:تەلارسازی مۆدێرن لە بەڕازیل پۆل:بیناکانی ئۆسکار نیمێر پۆل:تاوەرەکان لە بەڕازیل
ناحیەی تەکی
تەکیە شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی تەکیە (ناوەند)، قەزای چەمچەماڵ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.[٣][٤]
پارک جو-می
پارک جو-می (لەدایکبووی ٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٧٢) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە کە بە ڕۆلەکەی لە گوڵەکانی زیندان ناسراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی پەیمانگای ھونەرەکانی سێئول پۆل:دەرچووانی زانکۆی سونگکیونکوان پۆل:خەڵکی سێئول
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
لاوس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
سایرەگول ساویتبەی
سایرەگول ساویتبەی (لەدایکبووی ١٩٧٧) پزیشک و بەڕێوبەری قوتابخانەی کازاخی-چینییە. بەشێوەیەکی نایاسایی چینی جێھێشت، دواتر لەبارەی کامپی دووبارە فێرکردن لە شاری سنجانی چین قسەیکرد، ئەو کەمپە بۆ دووبارە فێرکرد یان شووشتنەوەی بیر و ھۆشی خەڵکی ئوغرییەکانی چینە، کە لەدەرەوەی ئاکارە مرۆڤایەتییەکان ھەڵسووکەوت لەگەڵ بەندکراوەکانیان دەکرێت. دوای جێھێشتنی چین، ئەوا کازاخستان ڕەتی کردەوە سایرەگول لەخۆبگرێت و دواتر سوێد وەک پەنابەرێکی سیاسیی مۆڵەتی مانەوەی لەوڵاتەکەی پێدا.
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سایرەگول ساویتبەی
لە ئازاری ٢٠٢٠، سایرەگول لەلایەن حکوومەتی ئەمریکاوە خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا.
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سەرچاوەکان
پۆل:لاوس لە ئۆڵۆمپیاد
سایرەگول ساویتبەی
ژیان
سایرەگول ساویتبەی لەدایکبووی ١٩٧٧، لە ویلایەتی خۆبەڕێوبەری ئیلی کازاخی. ژنێکی بەڕەگەز چینی و کازاخییە. لەگەڵ والی ئیسلام ھاوسەرگیری کردووە و خاوەنی کچ و کوڕێکن.
لە ١٣ی تەممووزی ٢٠١٨، لەدادگای شاری ژارکەند لە کازاخستان دادگایی دەکرێت لەبەرامبەر ھاتنە چوونی بۆ خاکی کازاخستان لەچینەوە بەشێوەی نایاسایی. لەماوەی دادگاییکردنی ئەوا سایرەگول باسی ئەوەی کرد کە بەزۆر کردوویانەتە فەرامبەر لە کەمپێک بۆ ٢٥ ھەزار کەسی کازاخی. پارێزەرەکەی پێی وایە ئەگەر بگەڕێتەوە چین ئەوا ڕووبەڕووی سزای مەرگ دەبێتەوە بەھۆی ئاشکرکردنی کەمپی مێشک شووشتنەوەکە لە دادگای کازاخستان. شایەتییەکەی سایرەگول بووە جێگای مشتوومڕ و ھەواڵ لەنێوخۆی کازاخستان، ھەروەھا کاریگەری خستە پەیوەندییەکانی ئەو وڵاتە لەگەڵ چین.
لە ١ی ئابی ٢٠١٨، دوای شەش مانگ لەژێردەستەیی بەھۆی گومانلێکرانییەوە ئەوا ئازادکرا، ھەروەھا دوای ئازادکردنی ئەوە لێپرسینەوەکانی پۆلیس بەردەوامبوون، لەگەڵ ئەوەش ئەو دڵخۆشبوو کە ڕاستەوخۆ بۆ چین دیپۆرتنەکرایەوە. دواتر ناوبراو داوای مافی پەنابەرێتی لە کازاخستان کرد بۆئەوەی دیپۆرت نەکرێتەوە بۆ چین.
سایرەگول بەردەوام لە دڵڕاوکێ ژیاوە لە کازاخستان بەوەی لەڕێگای فشاری دیبلۆماسییەوە ناوبراو دیپۆرتی چین بکرێتەوە. وێڕای ئەوەی کە ھاوسەرەکەی و منداڵەکانی خاوەنی ھاوڵاتینامەی کازاخستانی بوون. دواتر کازاخستان ڕەتیکردەوە کە بەڵێنی ھاوڵاتیناممەییبوونی کازاخی پێبدات، ڕۆژی ٢ی حوزەیرانی ٢٠١٩ سایرەگول بەرەو سوێد ڕۆیشت، لەدوای دانووساندنکردن لەگەڵ نەتەوە یەکگرتووەکان ئەوا لە سوێد مافی پەنابەریەتی سیاسی پێدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧ پۆل:ژنانی چینی پۆل:ژنانی کازاخی پۆل:پزیشکە چینییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:موسڵمانانی چینی پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە پۆل:پزیشکە ژنە چینییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:ژنە پزیشکە چینییەکان
داواکارییەکانی وەرگرتنی ڤیزا بۆ ھاوڵاتیانی عێراق
نەخشەی جیھان و داواکردنی ڤیزا
800px|thumbnail|center|داواکارییەکانی وەرگرتنی ڤیزا بۆ ھاوڵاتییانی عێراق{{legend|red|عێراق}}{{legend|#22b14c|ڤیزا داواکراو نییە}} {{legend|greenyellow|ڤیزا دەدرێت لەکاتی گەیشتن}}{{legend|#61c09a|ڤیزای ئەلیکتڕۆنی}}{{legend|#79D343|ڤیزا دەدرێت بەئۆنلاین وە لەکاتی گەیشتنیش}}{{legend|grey|ڤیزا داواکراوە}}
سەرووسرووشتی
thumb|یەکێک لە کارە سووپەرەکان کە بۆ یەسووع دەگەڕێتەوە، [[یەسووع، بەسەر ئاودا دەڕوات. تابلۆیەکی ھونەرمەند فرانسا بوشێ (François Boucher) سانت لوێس (۱۷٦٦) ڤێرسالیس.]]
دەستەواژەی سەرووسرووشتی (بە زمانی لاتینی: supernātūrālis: supra "سەرو" + naturalis "سروشتی"، بۆ جاری یەکەم لە: 1520–30 ز) بۆ ئەو شتانەی بۆ یاسا فیزیاییەکان ملکەچ ناکات بەکاردێت، یان دەکرێت بە واتایی بەکاربێت، و بۆ ئەو شتانەی سنووری ئاسایی یان مێتافیزیک تێدەپەڕێنێت بەکاربێت.
سەرچاوەکان
پۆل:مێتافیزیک پۆل:عیرفان پۆل:سروشت پۆل:ئایین
کوردیپێدیا
کوردیپێدیا یان کوردیپیدیا ماڵپەڕێکی زانستنامەیی کوردیی سەر ئینتەرنێتە کە بە چەند زمانێک بابەت بڵاو دەکاتەوە. پرۆژەکە لەلایەن ھاوڕێ باخەوانەوە دامەزراوە و لە ساڵی ٢٠١٣دا بەھۆی ھاوکاری ھەڤاڵ نەژادەوە پرۆژەکە لە شاری ھەولێر جێگیر کرا. ئەم ماڵپەڕە سەر بە ویکیپیدیا یان پرۆژەکانی دامەزراوەی ویکیمیدیا نییە و پرۆژەیەکی سەربەخۆیە.
بەڕێوەبەرەکانی کوردیپێدیا بانگەشەی ئەوە دەکەن کە ماڵپەڕەکە تەنھا ئەو شتانە بڵاو دەکاتەوە کە پەیوەندیدارە بە چاندی کوردییەوە و ھیچ بابەتێکی تر کە ناپەیوەندیدارن تۆمار ناکرێن. ئەوان زانیارییەکان لەسەر ماڵپەڕەکانی ئینتەرنێت دەدۆزنەوە و گوێ بە سەرچاوە باوەڕپێکراو نادەن و شتێکی وا لە سیاسەتەکانی بەکارھێنانی ئەواندا نییە. بەکارھێنەرانی ماڵپەڕەکە دەتوانن لە ڕێگەی پۆستی ئەلیکترۆنییەوە داوای گۆڕانکاری بکەن بۆ پەڕەیەکی دیاری کراو یانیش بابەتێک بنێرن. ماڵپەڕەکە پشت بە دوو بنکەدراوە دەبەستێت بۆ تۆمارکردنی زانیارییەکانیان.
سەرچاوەکان
پۆل:وێبگە کوردییەکان
مۆزەخانەی نەتەوەیی ھونەری سەدەکانی ناوەڕاست
مۆزەخانەکە زیاتر لە حەوت ھەزار پارچە ھونەری و ڕۆشنبیری تێدایە، بەزۆری بەرد و کاری دار و کانزا و ڕستنە، گوزارشت لە ساتە جیاوازەکان دەکات لە پەرەسەندنی ئایکۆنلەکان لە ئالبانیا. لە ھۆڵی سەرەکی مۆزەخانەکە چەندین کاری ھونەرمەندانی نەناسراو لە سەدەکانی ١٣ و ١٤ و ھونەرمەندانی بەناوبانگ ھەیە، لەوانە ئۆنۆفەر کیبیرۆتی، مامۆستا کۆستەندینی، گیرۆماک شاباتاراکو، دەیڤد سێلینیکا و برایانی زۆگرەیڤ. بەھۆی کۆڤید ١٩ مۆزەخانەکە داخراوە.
جیمی ھۆفا
جەیمس ڕیدڵ ھۆفا (لەدایکبووی ١٤ی شوباتی ١٩١٣؛ ونبووە لە ٣٠ی تەمووزی ١٩٧٥؛ بە فەرمی بە مردوو دیارکرا لە ٣٠ی تەمووزی ١٩٨٢) سەرۆکی پێشووی سەندیکای کرێکارانی ئەمریکا بوو. لە کۆتاییەکانی تەمووزی ١٩٧٥، لە تەمەنی ٦٢ ساڵیدا بێ سەروشوێن بووە.
لە تەمەنی لاویەتیەوە، ھۆفا چالاکوانی سەندیکا بووە و بۆتە کەسایەتیەکی دیاری مەیدانەکە لەنێوەندی بیست ساڵیدا. دواتر لە ساڵی ١٩٥٢ بۆتە جێگری سەرۆکی ڕێکخراوی کرێکاران بەناوی "International Brotherhood of Teamsters"، و سەرۆکی گشتی لە ١٩٥٧ تاکو ١٩٧١. ھۆفا کاریگەریەکی گەورەی بەسەر گەشەسەندنی سەندیکاکە ھەبووە کە لەماوەی سەرکردایەتی ئەودا ڕێژەی ئەندامانیان گەیشتە لوتکە و نزیکەی ٢ میلیۆن و نیو ئەندامیان ھەبووە.
ھۆفا لەلایەکی دیکەوە لەگەڵ ڕێکخراوی مافیاکان دەستی تێکەڵ کردبوو و ئەم پەیوەندیەشی تا ونبوونیشی ھەر بەردەوام بوو. ھۆفا دوو جار دادگایی کرابوو بە تۆمەتەکانی بەرتیل پێدان و کاریگەری کردنە سەر بڕیاری دادوەر لە ساڵی ١٩٦٤. لەساڵی ١٩٦٧ زیندانی کرا و حوکمی ١٣ ساڵی بەسەردا سەپێنرا. لەنێوەندی ساڵی ١٩٧١، دەستی لە پۆستەکەی وەک سەرۆکی سەندیکا کێشایەوە لە بەرامبەر لێبووردنی لەلایەن سەرۆکی ئەوکاتی ویلایەتە یەکگرتووەکان ڕیچارد نیکسنەوە، و لەھەمان ساڵدا ئازادکرا و تا ساڵی ١٩٨٠ بۆی نەبوو نزیک چالاکیە پەیوەندیدارەکانی سەندیکاکە بکەوێتەوە. ھۆفا چەندین جار ھەوڵی دا ئەم بڕیارە پێچەوانە بکاتەوە لەڕێگەی پەیوەندیکان لەگەڵ سەندیکاکەی، بەڵام ھەوڵەکانی بێ ئەنجام بوون.
ھۆفا لە کۆتاییەکانی تەمووزی ١٩٧٥، لە تەمەنی ٦٢ ساڵیدا بێ سەروشوێن بووە. دوای ئەوەی پۆلیس و ئێف بی ئای سەرکەوتوو نەبوون لە دۆزینەوەی ھیچ سەروشوێنێکی، ھۆفا بەشێوەیەکی یاسایی بە مردوو دانرا لە ساڵی ١٩٨٢.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ١٩٨٢ پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٣ پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیری پۆل:خەڵکی ئەمریکا بە ڕەچەڵەک پێنسیلڤانیای هۆڵەندین
وقاسلی نشیو
وقاسلی نشیو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری نازیا ئەڤراز، ناوچەی نازی، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
وقاسلی نشیو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە پەیڕەوی ئایینی ئیسلام(شیعە) دەکەن.
بلاک مێتاڵ
بلاک مێتاڵ (ئینگلیزی: Black metal) لقێکی قورسو ئێکستریمی مۆسیقای ھێڤی مێتاڵە کە ناسراوە بە تێمپۆ خێراکەی و دەنگە گڕەکان و گیتاری قورس. ئەم جۆرە مۆسیقایە لە ساڵی ١٩٨٠کاندا دروست بووە و ھەردوو چەشنەکانی ھێڤی مێتاڵ سراش مێتاڵ و دێس مێتاڵ ھاندەربوون بۆ داھێنانی چەشنەکە. بلاک مێتاڵ واتایەکی تریشە بۆ مێتاڵی شەیتانی.
سەرچاوەکان
پۆل:چەشنەکانی ھێڤی مێتاڵ پۆل:مۆسیقا لە دەیەی ١٩٨٠ پۆل:مۆسیقا لە دەیەی ١٩٩٠ پۆل:دەیەی ٢٠٠٠ لە مۆسیقا پۆل:چاندی ئەورووپی
کۆنگرەی مۆزەخانەی لوشنجۆ
کۆنگرەی مۆزەخانەی لوشنجۆ مۆزەخانەیەکی کۆنگرێسی شاری لوشنحۆی ئالبانیایە. کۆنگرەی (لۆشنجۆ) لە ساڵی ١٩٢٠ بەڕێوەچوو، لە ساڵی ١٩٧٠ بیناکەی کرا، بە مۆزەخانەیەکی تایبەت بە نیشتیمانپەروەری. چەندین وێنەی ڕەسەن و بەڵگەنامەی پەیوەست بە خەباتی ئالبانیا لە دژی فاشیزمی تێدایە.
ئیبن لەبودی
ئەبوو زەکەریا، نەجمەددین یەحیا بن موحەممەد بن عەبدان بن عەبدولواحید لەبودی، پزیشک، لە حەلەب لە دایک بووە، لەگەڵ باوکی چووەتە دیمەشق و پزیشکی خوێندووە. چەند کتێبێکیشی ھەیە وەکو (اللمعات) و (آفاق الإشراق) و (غاية الغايات في المحتاج إليه من إقليدس والمتوسطات) و (تدقيق المباحث الطبية في تحقيق المسائل الخلافية) و (مختصر كتاب الإشارات والتنبيهات) و ھی تریش.
دۆلفین
دۆلفین شیردەرێکی ئاویین دۆلفینەکان پەیوەندییەکی نزیکیان بە نەھەنگ و پۆرپۆیزەوە ھەیە. نزیکەی چل جۆری دۆلفین ھەیە کە بەسەر ١٧ ڕەگەزدا دابەشکراون، قەبارەکانیان لە ١٫٢ مەتر و چل کیلۆگرامەوە دەست پێدەکات - وەک دۆلفینی ماوی - تا ٩٫٥ مەتر و دە تۆن - وەک ئۆرکا -. لە ھەموو دەریاکانی جیھاندا دەژی.
سەرچاوەکان
پۆل:ھێما نەتەوەیییەکانی یۆنان پۆل:ھێما نەتەوەیییەکانی ماڵتا
خیمێنا گالارزا
خیمێنا گالارزا (لەدایکبووی ١٤ی کانوونی دووەمی ١٩٧٢) ڕۆژنامەنووسێکی بۆلیڤییە. بەرنامەکەی وایکرد گزییەکانی ھەڵبژاردنی سەرۆککۆماری بۆلیڤیای ٢٠١٩ ئاشکرابکات. لە ئازاری ٢٠٢٠، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا.
ژیان
خیمێنا لە ساڵی ١٩٧٢، لە شاری کامیری لەوڵاتی بۆلیڤیا لەدایکبووە. دوای تەواوکردنی زانکۆ، لە ساڵی ١٩٨٩ وەک ئەندازیاری جیۆلۆجی کاردەکات. دواتر چووەتە ناو بواری ڕۆژنامەوانی بۆ دەزگاکانی (Red UNO) وە (Cadena A) دواتر بۆماوەیەک وازدەھێنێت، لە ساڵی ٢٠١٤ دەگەڕێتەوە بۆ بوارەکە و کارکردنی بۆ دەزگای (TVU) دەستپێکرد. لەو دەزگایە بەرنامەکەی پڕبینەرترین پڕۆگرامی بەڕازیلی بوو. بەرنامەکەی پەردەی لەسەر گزییەکانی ھەڵبژاردنی سەرۆککۆماری بۆلیڤیا ھەڵدا. لە تشرینی دووەمی ٢٠١٩، وڵات کەوتە قەیرانی سیاسییەوە، سەرۆککۆماری وڵات ناچارکرا دەستلەکاربکێشێتەوە و وڵات جێبھێڵێت و بچێتە مەکسیک. لەبەرامبەر ئەو ھەوڵانەی و بوێری ئەوا خیمینیا لە ئازاری ٢٠٢٠، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی ئازایەتی ژنانی نێودەوڵەتی پێدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:ژنە چالاکوانەکانی مافی مرۆڤ لە بۆلیڤیا پۆل:ژنانی بۆلیڤیا پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:ڕۆژنامەنووسەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە
ئێلا ڕەینز
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:مردووانی ١٩٨٨ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٠ پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجە لە کالیفۆرنیا پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی
عادل نادری
عادل نادری (١٩٧٢ لە بۆڕیەر - ) گوورانیبێژی کوردی خەڵکی ڕۆژھەڵاتی کوردستانە. ئەو بە شێوەزارە جۆراوجۆرەکانی زمانی کوردی گۆرانیی گوتووە. ئەو بەتایبەت بە گۆرانیی با سیروان بموات لەناو گەلی کورددا ناوبانگی دەرکردووە.
ژیان
عادل نادری لە ساڵی ١٩٧٢ لە گوندی بۆڕیەر لە ناوچەی ژاوەڕۆی ھەورامان لە پارێزگای ئەردەڵانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە دایک بووە. لە تەمەنی ١١ ساڵی دوور لە بنەماڵەکەی گوندەکەی بە جێ ھێشت و بۆ کار کردن لە شاری سنەدا نیشتەجێ بوو. ئەو لە ساڵی ١٩٨٩ دەستیکرد بە گۆرانی گوتن و یەکەمین کاری خۆی بڵاوکرد.
عادل نادری بۆ فێربوونی مەقامەکانی کوردی ھەوڵێکی زۆری دا. بۆ فێربوونی حەیران چوو بۆ ھەولێر و بۆ فێربوونی ھۆرە چوو بۆ کرماشان.
عادل نادری لەگەڵ ھونەرمەندانی ژەنیاری کورد وەکوو حەمید حاسلی و پەیام میری ھاوکاریی کردووە.
لە ڕۆژی ٤ی خاکەلێوەی ٢٧٢٢ ڕاگەیاندرا کە عادل نادری لەلایەن ڕێکخراوەی ئیتلاعاتی سوپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی بانگھێشت و لێپرسینەوەی لێکرایە، و ھەڕەشەی لێ کرایە کە بەشداری ئەو ڕێوڕەسمانەی تایبەت بە نەورۆز کە لەلایەن خەڵکی کوردستانەوە ڕێکدەخرێن نەکات.
کۆنسێرتەکان
عادل نادری بە ھاوڕێی گرووپی مۆسیقای ژوانا لە «کۆنسێرتی ئانلاینی مۆسیقای کوردی گوڵان» لە پەردیسی سینەمایی بەھمەنی سنە لە ١ تا ٣ی گوڵانی ١٣٩٩ بەشداریی کرد کە کەماڵ سەفیخانی و سەعدوڵڵا نەسیریش تێدا بەشدار بوون و بۆ دەسخۆشی و رێزگرین لە پارێزەرانی تەندروستی لە قەیرانی کۆرۆنا لە ھۆڵی خاڵی بەڕێوەچوو و لە ڕێگای ئینستاگرامەوە پێشان درا.
گلام مێتاڵ
گلام مێتاڵ (ئینگلیزی: Glam metal – ھەروەھا ناسراوە بە ھەیر مێتاڵ Hair metal و ھەندێک جاریش بە پۆپ مێتاڵ Pop metal ناو دەبرێت) سەبچەشنێکی مۆسیقای ھێڤی مێتاڵ و ھارد ڕۆکە، زۆربەی کات ھەردوو جۆرە مۆسیقاکە بەکاردەھێنێت و تێکەڵی دەکات بە مۆسیقای پاپ و گلام ڕۆکی ساڵی ١٩٧٠کانیش ھاندەربووە بۆ دروست بوونی ئەم جۆرە مۆسیقایە. گلام مێتاڵ ناوبانگی لەدەستدا بە تێپەڕبوونی ساڵی ١٩٩٠.
سەرچاوەکان
پۆل:چەشنەکانی ھێڤی مێتاڵ پۆل:مۆسیقا لە دەیەی ١٩٨٠ پۆل:مۆسیقا لە دەیەی ١٩٩٠
مۆزەخانەی سۆلۆمۆن
مۆزەخانەی سۆلۆمۆن مۆزەخانەیەکی شاری ئەلبانی بیراتە کە تایبەتە بە مێژووی کۆمەڵگەی جولەکە لەو وڵاتەدا.
ڕزاباد
ڕزاباد گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری عەلی شیروان، ناوچەی سیوان، شارستانی ئیلام، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
جینجو
جینجو شارێکە لە باشووری پارێزگای گیۆنگسانگ، لە کۆریای باشوور، پەروەردەی ھێزی ئاسمانی و ڕاھێنانکردن دەکەوێتە بەشی ڕۆژھەڵاتی شارەکە، شوێنی گەشتیاریش ھەیە لە جینجو وەکوو کۆشکی جینجو، مۆزەخانەی نیشتمانی جینجو، مۆزەخانەی نام-گانگ
ڕزاباد
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ئیلام ئیلام ئیلام پۆل:گوندەکانی شارستانی ئیلام پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
جینجو
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جینجو پۆل:شارەکان لە ڕۆژھەڵاتی پارێزگای گیۆنگسانگ
یاریی کۆتاییی جامی ئەورووپای ١٩٥٦
یاریی کۆتاییی جامی ئەورووپای ١٩٥٦ یەکەم یاریی کۆتاییی، جامی ئەورووپا بوو، کە ئێستا بە خولی یانە پاڵەوانەکانی ئەورووپا ناسراوە. لە نێوان ڕیاڵ مەدریدی ئیسپانی و ستێد ڕێمز لە فەرەنساوە، لە ١٣ی حوزەیرانی ١٩٥٦ لە پارک دی پرینس لە پاریس و لەبەردەم ٣٨ ھەزار کەسدا بە ڕێوەچوو. لە ئەنجامدا ڕیال مەدرید توانی بە ئەنجامی ٤–٣ بەسەر ستێد ڕێمزی ڕکابەری سەربکەوێت و ببێتە ھەڵگری یەکەم نازناوی جامی ئەوروپا/خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا.
فیفا ١٠٠
وێنۆک|150px|[[پێلێ]] فیفا ١٠٠ لیستی ١٠٠ باشترین یاریزانی تۆپی پێیە لە جیھاندا، کە لەلایەن پێلێ یاریزانێکی تۆپی پێی بەڕازیلی لە ساڵی ٢٠٠٤ لەسەر داوای فیفا نووسراوە. ژمارە ١٠٠ ئاماژەیە بۆ ساڵی ١٠٠ی دامەزراندنی فیفا و ئەو ١٠٠ یاریزانەی کە لەم لیستەدا ھەن. دوو یاریزانی ئەم لیستە ژنن و ئەوانی تر پیاون. فیفا داوای لە پێلێ کرد ٥٠ یاریزانی چالاک و ٥٠ یاریزانی خانەنشینکراوی تۆپی پێ بنووسێت.
سەرچاوەکان
پۆل:فیفا پۆل:فیفا ١٠٠
وەلی ئاغا
وەلی ئاغا گوندیکە، کەوتووەتە ناحیەی قۆرەتوو، قەزای خانەقین، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
وەلی ئاغا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باریکە و لە باشوور لەگەڵ گوندی قادرئاغا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گەرمک قەیسەر لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گردەگۆزینە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
عیسا ڕەقی
عیسا ڕەقی ناسراو بە ئەلتەفلیسی، نووسەر و پزیشکی موسڵمان، لە شام ژیاوە لە سەدەی چوارەمی کۆچی، بە تەواوی ڕێکەوتی لە دایک بوون و مردنی نازانرێت.
چیڕۆک
(عبدالله بن جبرائیل) وتویەتی: «کەسیکی بڕواپێکراو بۆی باس کردم کە سەیفەددەولە کاتێک خواردنی دەخوارد بیست و چوار پزیشکیشی دەھێنا سەر خوان، جا تێیاندا بوو کە دوو ڕزقی دەبرد بەھۆی بەخشینی دوو زانیاری، و کەسانێکیش سێ بۆ بەخشینی سێ، یەکێ لەوانەش عیسای ڕەقی بوو ناسراو بە ئەلتەفلیسی ... »
پاشماوە و کتێبی ھەبوو سەبارەت بە پزیشکی، ھەروەھا کتێبیشی وەردەگێڕا لە سریانی بۆ عەرەبی، لە چوار بواردا ڕسقی دەست دەکەوت، یەکێک بەھۆی پزیشکیەکەی، یەکێک بەھۆی وەرگێڕانەکانی، دووی تریش بەھۆی دوو زانستی تر.
سەرچاوەکان
پۆل:خەڵکی حەلەب
فەخرەددین ماردینی
فەخرەددین ئەبوو عەبدوڵڵا موحەممەد بن عەبدولسەلام بن عەبدولڕەحمان بن عەبدولساتر ئەنساڕی ماردینی، پزیشکێکی موسڵمان، لە ماردین لە دایک بووە و گەورە بووە، پاشان چووەتە دیمەشق پاشان حەلەب، لە ئامەد کۆچی دوایی کردووە. یەکێ لە پاشماوەکانی (شرح قصيدة ابن سينا).
١٠٠ باشترین ڕۆمان بەپێی کتێبخانەی مۆدێرن
١٠٠ باشترین ڕۆمان بەپێی کتێبخانەی مۆدێرن، پێرستێکی باشترین ڕۆمانەکانی زمانی ئینگلیزییە کە لە سەدەی بیستەمدا لە ساڵی ١٩٩٨ لەلایەن کتێبخانەی مۆدێرنەوە دەستنیشان کراون، ئەم ١٠٠ ڕۆمانە لە نێوان ٤٠٠ ڕۆمانی کتێبخانەی مۆدێرندا ھەڵبژێردراون.
لەم پێرستەدا ڕۆمانی ئوولیسی جەیمز جۆیس لە ڕیزبەندییەکەدا پلەی یەکەمی بەدەست ھێنا و دوای ئەوە گاتسبیی مەزن و دەموچاوی پیاوە ھونەرمەندەکە لە گەنجیدا، پلەی دووەم و سێیەمیان بەدەست ھێنا. تازەترین ڕۆمانی ناو پێرستەکە ئیرۆنوید لەلایەن ویلیام کەنەدییەوە نووسراوە و کۆنترین کتێبەکان، کتێبی خوشکەکانی کارین (١٩٠٠)، لەلایەن تیۆدۆر درایزەر و یەزدان جیم (١٩٠٠) لەلایەن جۆزێف کۆنرادەوە.
پێرست
١٠ کتێبی یەکەمی ئەم پێڕستە، بریتین لە:
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:دامەزرانەکانی ١٩٩٨ لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:پێڕستی باشترین کتێبەکان پۆل:پێڕستی ڕۆمانەکان
لاوس لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
لاوس نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٢٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
پۆل:لاوس لە ئۆڵۆمپیاد پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
مێرکری-رێدستۆن ١
وێنۆک|مێرکۆری ریدستۆن لە چرکەساتی تەقاندنیدا
مێرکۆری رێدستۆن (بە ئینگلیزی : MR-1) ئەو مووشەکە یەکەم مووشەکی بێ فرۆکەوان بوو لە نێو بەرنامەی پرۆژەی مێرکۆری، ئەو مووشەکە لە ٢١ تشرینی دووەمی ساڵی ١٩٦٠ تەقێندرا، مووشەکی مێرکۆری ریدستۆن١ سەرکەووتوو نەبوو لە تەقاندنی و فەشەلی هێنا.
سەرچاوەکان
پۆل:گەردوون پۆل:ڕۆکێتەکان پۆل:ویلایەتە یەکگرتووەکان لە ١٩٦٠
قادر ئەسعەد
قادر ئەسعەد (لەدایکبووی ٤ی نیسانی ١٩٦٧ لە ھەولێر، عێراق) گۆرانیبێژ، گۆرانینووس و بەرھەمھێنەرێکی تۆماری کوردە. ھەروەھا دامەزرێنەری قادر ئەسعەد پرۆدەکشنزە.
لە ساڵانی زووی، کۆمپانیای قادر ئەسعەد باندی جالای لە ھەولێر دامەزراند. باندەکە یەکەم ئەلبومی خۆی بە ناوی جالا لە ١٩٨٥ بڵاوکردەوە.
قادر ئەسعەد لە ١٩٩١ یەکەم تاک ئەلبومی خۆی بەناوی قادر ئەسعەد کە لە ١٠ تراک پێکھاتبوو بڵاوکردەوە.
بەھۆی شەڕی براکوژی و بارودۆخی تایبەتی ناوچەی عێراق، کۆچ دەکات بۆ سوێد.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧
جۆن وو
جۆن وو (؛ لەدایکبووی ١ی ئایاری ١٩٤٦) دەرھێنەرێکی چینییە و ھەروەھا نووسەر و سیناریۆ نووسە و دەرھێنانی بۆ چەندین فیلم کردووە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٦ پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی چینی پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ئەمریکی پۆل:دەرھێنەرانی فیلمی ھۆنگ کۆنگی پۆل:بەرھەمھێنەرانی سینەما لە ھۆنگ کۆنگ پۆل:سیناریۆنووسانی ھۆنگ کۆنگ پۆل:وەرگرانی ئەستێرەی زیوینی باوینیا پۆل:دەرھێنەرانی فیلمە ئەکشنییەکان
زەیفل
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ئیلام ئیلام ئیلام پۆل:گوندەکانی شارستانی ئیلام پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
لاتڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٤
سەرچاوەکان
١٩٢٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٤
بیگ ڕید
بیگ ڕید ڕاپرسییەک بوو بۆ دیاریکردنی باشترین ڕۆمانی ھەموو سەردەمەکان، کە لە ساڵی ٢٠٠٣ لە بەریتانیا و لەلایەن BBCەوە ئەنجام درا. لەم ڕاپرسییەدا کە لەسەر ھێڵ و لە ڕێگەی SMS و تەلەفۆن ئەنجام درا، زیاتر لە ٧٥٠ ھەزار کەس لە خەڵکی بەریتانیا بەشدارییان کرد. لە کۆتاییدا پێڕستی باشترین ٢٠٠ ڕۆمان لە بەریتانیا بڵاو کرایەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پێڕستی باشترین کتێبەکان پۆل:پێڕستی ڕۆمانەکان پۆل:پەرەپێدانی کتێب
ئیمپراتۆر یانگی سوی
ئیمپراتۆر یانگی سوی (隋煬帝، ٥٦٩–١١ ی ئەیپڕلی ٦١٨) ناوی کەسی: یانگ گوانگ (楊廣), ناوی پەیوەندیدار: ینگ (英), سیانبێی ئامۆ (阿摩), ھەروەھا وەک ئیمپڕاتۆر مینگیش ناسراوە (明帝) لە سەردەمی نەوەکەی یانگ تۆنگ)، دووەم کوڕی ئیمپراتۆر وێی ئیمپراتۆرییەتی سوی بوو، و دووەم ئیمپڕاتۆری چینی بنەماڵەی سوی بوو ناوی ڕەسەنی ئیمراتۆر یانگ یانگ ینگ بوو، بەڵام دواتر لەلایەن باوکییەوە ناوی لێنرایەوە، دوای کۆبونەوە لەگەڵ فاڵچییەکان کردیان بە یانگ گوانگ، یانگ گوانگ بوو بە شازادەی چین. دوای ئەوەی ئیمپڕاتۆر وێن شانشینی سوی دامەزراند لە ٥٨١، لە ٥٨٨ کرایە فەرماندەی پێنج سوپا کە دەستی گرت بەسەر باشووی ناوچەکە شانشینی جێن، و دواتر بە گەورەیی ستایش کرا لەسەر سەرکەوتنەکەی بۆ شانشنی جێن، ئەم سەرکەوتنە سەربازەکانەی، بۆ بەھێزکردنی خی بوو لەدژی برا گەورەکەی یانگ یۆنگ، کە وای کرد ببێت بە شازادەی جێنیشین لە ساڵی ٦٠٠، دوای مردنی باوکی لە ٦٠٤، بوو بە ئیمپڕاتۆر و چووە جێگای باوکی.
ئیمپڕاتۆر یانگ، دەسەڵاتی بەردەوام بوو لە ٦٠٤ تا ٦١٨، لە ماوەی دەسەڵاتیدا بەشداری لە چەنەھا پڕۆژەی چاکسازی زەبەلاح کردووە. لە بەناوبانگترینیان کەناڵی چینی مەزن لە چین، و چاکسازی لە دووبارە چاکردنەوەی شوورای مەزنی چین، کە پڕۆژەیەک بوو ژیانی نزیکەی شەش ملیۆن کارکەری لەناوبرد؛ و جگە لەوەش فەرماندەیی ھێزی سەربازی کرد و ئیمپڕاتۆرییەتی سوی فراوانتر کرد و کردی بە مەزنترین ناوچە، و چامپای داگیرکرد کە بە ڤێتنامی ئەمڕۆ ناسراوە، بووە ھۆی مردنی ھەزارەھا سەربازی ئیمپڕاتۆرییەتەکەی بەھۆی مەلاریا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:مردووانی ٦١٨ پۆل:لەدایکبووانی ٥٦٩ پۆل:ئیمپراتۆریەتییە پێشووەکان پۆل:وڵاتە پێشووەکانی ئاسیا پۆل:فەرمانڕەوا چینییەکانی سەدەی ٧ەم پۆل:پاشا لە سێدارەدراوەکان
موشان دەرە
موشان دەرە گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی مەحمودچغ، ناوچەی ناوەندی شارستانی ساینقەڵا، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
موشان دەرە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی داش کەسان و لە باشوور لەگەڵ گوندی ساروجەی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی مەستاناوا لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بێبێ کەند.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ساینقەڵا ساینقەڵا ساینقەڵا پۆل:گوندەکانی شارستانی ساینقەڵا
ھەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، ١٩٣٤
ھەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق لە ٦ی کانوونی دووەمی ١٩٣٤ بەڕێوەچوو.
باکگراوەند
لەدوای مردنی مەلیک فەیسەڵی یەکەم ئەوا کوڕەکەی غازی تاجی پاشایەتی کرایەسەری. غازی لە ٢٧ی ئابدا کارەکانی پەرلەمانی ئەوکاتی ڕاگرت.
ئەنجامەکان
هاوپەیمانی نەتەوەیی بەڕێبەرایەتی عەلی جەودەت ئەیوبی براوەی هەڵبژاردنەکان بوون، لەبەرامبەردا پارتی ئۆپۆزسیۆن جارێکیتر بەسەرکردایەتی یاسین هاشمی شکستیان هێنا و کورسی و دەنگەکانیان کەمیکرد.
دەرئەنجامەکان
دوای پێکهێنانی پەرلەمان، بە ماوەیەکی کەم بەچالاکی مایەوە، لە ڕۆژی ٩ی نیسانی ١٩٣٥ جارێکی دیکە ناچالاک کرایەوە و دواتر لەهەمان ساڵدا هەڵبژاردنێکی نوێ ئەنجامدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:ھەڵبژاردنەکان لە عێراق
تەقلیداباد
جوگرافیا
تەقلیداباد ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە پەیڕەوی ئایینی ئیسلام(شیعە) دەکەن.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
زو یی
زو یی (بە چینی:祖乙 ) ناوی کەسی:زی تێنگ، پاشایەکی ئیمپراتۆریەتی شانگە لە مێژووی دێرینی چین، بە گوێرەی شیجی کە لەلایەن سیما چیانەوە نوسراوە، سیانزەم پاشای ئیمپراتۆریەتەکە بوو کە شوێنی باوکی گرتەوە، بۆ ماوەی ١٩ ساڵ فەرمانڕەوایی کرد، دواتر کوڕەکەی زو سین.(祖辛). جێگەی گرتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پاشاکانی ئیمپراتۆریەتی شانگ
یون جوو-ھی
یون جو-ھی (لەدایکبووی ٢١ی شوباتی ١٩٨٥) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە بە کارەکانی لە ڕۆل گێران لە زنجیرە تەلەڤیزیۆنەکانی کۆریای باشوور ناسراوە، ھەروەھا بە ڕۆلەکەی لە گوڵەکانی زیندان ناسراوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٥ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور
بارد (چاتبۆت)
بارد مۆدێلێکی زمانیی گەورەیە، و بۆتێکی زیرەکی دەستکردیی گفتوگۆیە کە لەلایەن گووگڵەوە پەرەی پێدراوە، لە سەر خێزانی لامدا(LaMDA). وەک وەڵامێکی ڕاستەوخۆ بۆ سەرھەڵدانی چات جی پی تیی ئۆپن ئەی ئای پەرەی پێدرا، و بە توانایەکی سنووردار لە مانگی ئازاری ٢٠٢٣ بەردەست خرا.
سەرچاوەکان
پۆل:تەکنۆلۆژیا پۆل:تەکنۆلۆژیا بەپێی جۆر پۆل:گووگڵ پۆل:ژیریی دەستکرد پۆل:تەکنۆلۆژیای زانیاری پۆل:نەرمامێرەکانی گووگڵ
ئارماند دی ڕیشیلۆ
ئارمانددی ڕیشیلۆ (؛ لەدایکبووی ٩ی ئەیلوولی ١٥٨٥–مردووی ٤ی کانوونی یەکەمی ١٦٤٢) پیاوی ئایینی و سیاسی فەرنسییە ڕاوێژکاری دیاری سەردەمی لویسی سێزدەھەم لەتەمەنی ٢١ ساڵی بووبە قەشە لە یەکێکلە لەھەرێمەکانی فەرنسا سالی ١٦١٤ بەھۆیی لێھاتووی لە کارەکان بوو بە پیاوی دەوڵەت ساڵی ١٦٢٤ بووبە ڕاوێژکاری لویسی سێزدەەم تا مردن
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٨٥ پۆل:مردووانی ١٦٤٢ پۆل:سەرۆک وەزیرانی فەڕەنسا پۆل:دەرچووانی زانکۆی پاریس
ھەنجیرەی کاکەیی
ھەنجیرەی کاکەیی گوندیکە، کەوتووەتە ناحیەی قۆرەتوو، قەزای خانەقین، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ھەنجیرەی کاکەیی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ شارەدێی قۆرەتوو و لە باشوور لەگەڵ گوندی چەم جەقەڵ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەریم ئاوا لە شارستانی قەسری شیرین لە رۆژھەلاتی کوردستان لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەنجیرەی کوێخاشامراد.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پێڕستی وڵاتان بەپێی ڕێژەی خۆکوژی
وێنۆک|نەخشەی ڕێژەی خۆکوشتن (ستانداردکراوی تەمەن، بۆ هەر ١٠٠ هەزار دانیشتوو) لە جیھاندا تا ساڵی ٢٠١٠. ئەمانەی خوارەوە پێڕستی ئەو وڵاتانەن کە ڕێژەی خۆکوژییان هەیە وەک هەر داتایەک کە ڕێکخراوەی تەندروستیی جیهانی و چەند سەرچاوەیەکی تر بڵاویان کردووەتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:خۆکوشتن پۆل:پێرستەکانی وڵاتەکان
مۆزەخانەی چاودێریی نھێنی
مۆزەخانەی چاودێریی نھێنی مۆزەخانەیەکی مێژوویی چاودێری نھێنییە، لە تیرانا، ئالبانیا. لە ٢٣ی ئایاری ٢٠١٧ لەو بینایە کرایەوە، کە وەک بارەگای سەردەمی کۆمۆنیستی سیگۆرمی خزمەتی دەکرد. مۆزەخانەکە (مەبەستی بۆ ئەو خەڵکە بێتاوانە بوو، کە لە سەردەمی ڕژێمی کۆمۆنیستیدا کاری سیخۆرییان پێ کراوە، دەستگیر کراون، تاوانبار کراون و لە سێدارەدراون).
مێژوو
مۆزەخانەکە دەکەوێتە «ڤێلایدوو»، حەوشەکەی دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٩٣١ و لەبنەڕەتدا یەکەم کلینیکی تایبەت بەمنداڵبوون بووە لەئالبانیا، لەکاتێکدا ئەو بینایە لەکاتی داگیرکاری ئەڵمانیادا لەلایەن «گستاپۆوە» بەکارھێنراوە. دوای جەنگ وەک کورسی بەرھەڵستی بۆ سیگۆرمی بەکار ھات تا ڕووخانی ڕژێمی کۆمۆنیستی لە ساڵی ١٩٩١. مۆزەخانەی چاودێری نھێنی لە ٢٣ی ئایاری ٢٠١٧ کرایەوە، بیناکە دەکەوێتە ناوەندی شارەوە. بە (ماڵی گەڵاکان) ناسراوە، بیناکە بەناوی ئەو ڕوەکانە ناونراوە کە ھەڵگەڕاون، و ڕووبەری فەسادی خۆی داپۆشیوە، ٣١ ژووری ھەیە.