cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
دووجای تەواو
ئەگەر دووجای ژمارەیەکی جووت یان دووجای ژمارەیەکی تاک، بەسەر ٤دا دابەش بکرێت ماوەکەی دەکاتە ٠ یان ١.
نموونە
٥٠ ژمارەی دووجای تەواوی سروشتی یەکەم:
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارەکان پۆل:ژمارە تەواوەکان پۆل:تیۆریی ژمارەکان پۆل:چوار کردەی سەرەکی پۆل:پاشیەکیی ژمارە تەواوەکان پۆل:چوارلاکان
مهراد جم (خواننده)
مێهراد جام (بە ئینگلیزی : Mehrad Jam ) لە دایکبووی ١٤ی ئابی ١٣٧٦ لە شاری ئابادان ، گۆرانیبێژ و ئاوازدانەر و ئاوازدانەری مۆسیقای پۆپی ئێرانە.
چالاکی هونەری
بە لێکۆڵینەوە لە ژیاننامەی مێهراد جام دەردەکەوێت کە ناوی ڕاستەقینەی ئەم گۆرانیبێژە موحسین سەعیدی کیایە و مێهراد ناوی شانۆییەکەیەتی. بەپێی ئەو زانیارییانەی لەبەردەستدان، لەدایکبووی مانگی ئازاری ساڵی 1376 و بەڕەچەڵەک خەڵکی ئابادانین. ئەم گۆرانیبێژە گەنج و بەتوانایە، بە هەوڵە نائاساییەکانی لە پێشکەشکردنی مۆسیقا ناوازەکەیدا، هەمیشە توانیویەتی ناوبانگێکی زۆر لەنێو هەموو مرۆڤەکاندا بەدەستبهێنێت. هەرچەندە مۆسیقای ئەو لەلای گەنجان زیاتر بەناوبانگە، بەڵام قووڵایی و ماناکانی پشت مۆسیقاکەی جێگەی سەرنجی هەمووانە. مێهراد جام ئێستا لە تاران نیشتەجێیە و تراکی زیاتر بڵاودەکاتەوە و کۆنسێرتی جۆراوجۆر پێشکەش دەکات. گۆرانیبێژ بۆ ئەوەی ببێتە جەماوەری، جگە لە دەنگێکی باش پێویستی بە ئاستێکی بەرزی نمایشکردن هەیە، بە پێچەوانەوە ئەگەری پێشکەوتن سنووردار دەبێت و لەم ڕووەوە، مێهراد، کە هەم توانا و هەم بەهرەی هەیە، توانیویەتی دەستکەوتێکی زۆر بەدەست بهێنێت سەرکەوتن لە کورتترین کاتدا و هەنگاوێکی کاریگەر بنێن بۆ پێشکەوتن لەم بوارەدا.
سینگڵەکان
ئەم گۆرانیانە لە ساڵی ٢٠١٦ەوە چوونەتە ناو بازاڕی مۆسیقا:
بەناوی خوا
بەسمەلە یان ناوەکە کە بە بنەچەی خۆیشی ناسراوە: «بەناوی خودا» دەربڕینێکی ئیسلامییە بە ناوی خودای بەخشندە و میھرەبان، موسڵمانان لە شوێنی جۆراوجۆردا بەسمەلە دەخوێنن، زۆرجار پێش ئەوەی دەست بە کردەوەکان بکەن لە خودا پەرستی وەک خۆشووشتن و دەستنوێژ و تەیەموم. بەسمەلە لە دەستووری زیاتر لە نیوەی وڵاتانی ئیسلامی یان ئەو گەلانەدا ھاتووە کە نوێنەرایەتی زۆرینەی موسڵمانان دەکەن. بەپێی بیروباوەڕی ئیسلامی، بەسمەلە کلیلی قورئانە، و یەکەم شتە کە نووسراوە لە پێنووس لەناو لەوحی مەحفووز، و یەکەم شت کە خودا فەرمانی بە جبرەییل کرد بۆ پێغەمبەری بیخوێنێتەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وشە و دەستەواژە عەرەبییەکان پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان پۆل:ئایەت
بۆرما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٤
بۆرما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٤ بوو کە لە ١٠ تا ٢٤ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٤ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٦٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٤
شەڕی ڕووسیا و فارس (١٨٢٦-١٨٢٨)
شەڕی ڕووسیا و ئێران لە ساڵانی ١٨٢٦-١٨٢٨ (١٢٠٥-١٢٠٦ کۆچی) دوایین شەڕی گەورە لە نێوان ئێران و ئیمپراتۆریەتی ڕووسیا بوو. دوای پەیمانی گۆڵستان کە دوای شەڕی پێشووی ئێران و ڕووسیا لە ساڵی ١٨١٣ واژۆ کرا، ئاشتی لە قەفقاز بۆ ماوەی ١٣ ساڵ بەردەوام بوو. بەڵام شای ئێران، فەتح عەلی شا, بەردەوام وابەستەی یارمەتی و ئامۆژگاری دەرەکی بوو و لەم کاتەدا ئامۆژگاری بریکارەکانی بەریتانیا خەونی کۆنترۆڵکردنەوەی ئەو خاکانەی کە تەسلیم بە ڕووسەکان درابوو، لە ناویدا زیندوو هێشتەوە. هەروەها پێداگرییان لەسەر ئەوە دەکرد کە لە ئەگەری شەڕدا ئینگلتەرا پشتیوانی لێ بکات. بڕیاری دەستپێکردنی شەڕەکە لە بەهاری ساڵی ١٨٢٦ درا.
سەرچاوەکان
پۆل:شەڕەکانی ڕووسیا پۆل:شەڕەکانی ئێران پۆل:مێژووی ڕووسیا پۆل:مێژووی ئازەربایجان پۆل:مێژووی ئەرمەنستان
ئیڤان کۆژێدوب
وێنۆک|ئیڤان کۆژێدوب ئیڤان نیکیتۆڤیچ کۆژێدوب (بە ڕووسی: Иван Hикитович Кожедуб؛ ئۆکراینی: Іван Микитович Кожедуб؛ ٨ی حوزەیرانی ١٩٢٠ – ٨ی ئابی ١٩٩١) ئاسێکی جەنگاوەری جەنگی جیھانی دووەمی سۆڤیەت بوو. بە شێوەیەکی گشتگیر زیاتر لە ٦٠ سەرکەوتنی تاکەکەسی بەدەستھێناوە، بە بەرزترین فڕۆکەوانی فڕۆکەی جەنگی سۆڤیەت و ھاوپەیمانان لە جەنگی جیھانی دووەمدا دادەنرێت. ئەو یەکێکە لەو چەند فڕۆکەوانە کە فڕۆکەیەکی فڕۆکەی مێسێرشمیت می ٢٦٢ ی خستووەتە خوارەوە، ھەروەھا یەکەم فڕۆکەوانی سۆڤیەت کە ئەو کارەی کردبێت. لە سێ بۆنەدا کراوە بە پاڵەوانی یەکێتی سۆڤیەت (٤ی شوباتی ١٩٤٤، ١٩ی ئابی ١٩٤٤، ١٨ی ئابی ١٩٤٥). دوای جەنگی جیھانی دووەم، لە سەربازیدا مایەوە و دواتر لە کاتی ئۆپەراسیۆنەکانی سۆڤیەت لە جەنگی کۆریادا فەرماندەیی فیرقەی فڕۆکەوانی جەنگی ٣٢٤ی کرد.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٠ پۆل:مردووانی ١٩٩١ پۆل:پاڵەوانەکانی یەکێتی سۆڤیەت پۆل:مارشاڵی ھێزی ئاسمانی سۆڤیەت پۆل:وەرگرانی نیشنانی لێنین
بەنی قەینوقاع
بەنی قەینوقاع یەکێک بوو لەو سێ ھۆزە سەرەکییەی جولەکە کە لە سەدەی حەوتەم لە شاری مەدینەدا دەژیا. باپیرە گەورەی عەشیرەتی بەنو قەینوقاع قەینوقای کوڕی ئەمچەلی کوڕی مونشی کوڕی یۆحەنان کوڕی بنیامین کوڕی سارۆنی کوڕی نەفتالی کوڕی حەی کوڕی موسایە و نەوەی مەنەشەی کوڕی یوسف کوڕی یەعقوبی کوڕی ئیسحاقی کوڕی ئیبراھیمن. لە ساڵی ٦٢٤ لە کاتی داگیرکردنی بەنی قەینوقاع دەرکران، دوای شکاندنی ئەو پەیماننامەیەی کە بە دەستووری مەدینە ناسراوە.
دەربەندفەقەرە
دەربەندفەقەرە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی تانجەرۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دەربەندفەقەرە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قسرتی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی فەقیرە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی خەرجانە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی وێلەکەی خواروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کۆلکە، ماوەت
کۆلکە گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کۆلکە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئاوەکورتێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی گوڵێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەرتەنگ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەنجیرەسوورە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پارە (دراو)
لە ساڵی ١٥٢٤دا یاسانامەی عوسمانی ئاماژەی بە دراوی ئاسنیی میسڕی مەملوکەکان کردووە و بە «پارە» ناوی بردووە و بەھاکەی بەرامبەر 2 1⁄2 درھەم بوو. لە ساڵی ١٦٤٠ەوە بەھای پارە بە بەراورد بە ئاقچەی عوسمانی جێگیر کرا، ٣ پارە بە ١ «ئاقچە». لە سەدەی ١٦ و ١٧دا لە زۆر شوێنی ئیمپراتۆرییەتەکەدا، لە ئاسیا و باکووری ئەفریقا، «پارە» لێدرا. لە ساڵی ١٦٨٨دا «قڕوشی» عوسمانی ھاتە ئاراوە، کە یەکسان بوو بە ٤٠ «پارە». لە ساڵی ١٨٤٤دا، ھەر «قڕوشێک»، لە بەرامبەردا،1⁄100 لیرەی عوسمانی نوێ ناسێندرا.
لە سڕبیا، پارە para لە سەدەی نۆزدەھەمەوە وردەی دینار بووە. لە مۆنتینیگرۆ یەک پەرپەر بەسەر ١٠٠ پارە دابەشکرابوو لە نێوان ساڵانی ١٩٠٦ و ١٩١٨. لە ئەلبانیا، پارە پێش ھێنانەکایەی لێک لە ساڵی ١٩٢٦ وەک دراوێک بەکاردەھێنرا.
گشتپرسیی دەستووری فەڕەنسای ١٨٥١
گشتپرسیی دەستووری فەڕەنسای ١٨٥١ گشتپرسیەک بوو لە ٢٠ و ٢١ی کانوونی یەکەمی ١٨٥١ و لە فەڕەنسا ئەنجامدرا. لەگشتپرسیەکەدا پرسیار لەدەنگدەران کرا سەبارەت بەپێدانی دەسەڵات بە لویس-ناپۆلیۆن بۆناپارت و نوێنەر بۆ دانانی دەستوورێکی نوێ. ڕێژەی بەشداری لە گشتپرسیەکە ٨١٫٧٪ بوو، بەڕێژەی ٩٢٪ی دەنگدەران پەسەندکرا.
سەرچاوە
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:گشتپرسی لە فەڕەنسا
کوێھویل
کوێھویل  یان کەھل گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری سێڵاوتان، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
ناو
بە زمانی ئازەربایجانی کوێھویل واتای ئەشکەوت.
جوگرافیا
کوێھویل  ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
یاریی کۆتاییی جامی کیشوەرەکانی فیفای ١٩٩٩
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> یاریی کۆتاییی جامی کیشوەرەکانی فیفای ١٩٩٩ یارییەکی تۆپی پێ بوو بۆ دیاریکردنی براوەی جامی کیشوەرەکانی 1999, یارییەکە لە ٤ی ئابی ١٩٩٩، لە یاریگای ئازتێک لە مەکسیکۆ سیتی ،  لە نێوان مەکسیک و بەڕازیل بەڕێوەچوو.
لە ئەنجامدا مەکسیک یارییەکەی بە ٤-٣ بردەوە،  یەکەم نازناوی خۆی لە پاڵەوانێتییەکە بەدەستهێنا و هەروەها بووە یەکەم هەڵبژاردەی کۆنکاکاف کە ئەم نازناوە بباتەوە.
بەستەری دەرەکی
پۆل:پێشبڕکێیە وەرزشییەکان لە شاری مەکسیک
ھاری پۆتەر
ھاری پۆتەر زنجیرەیەک ڕۆمانی خەیاڵییە لە نووسینی نووسەر بەریتانی جەی کەی ڕۆڵینگ. ڕۆمانەکە باس لە ژیانی جادووگەرێکی گەنج، ھاری پۆتەر دەکات، لەگەڵ ھاوڕێکانی ھێرماینی گرەینجەر و ڕۆناڵد ویسڵی، ھەموویان قوتابین لە قوتابخانەی ھۆگوارتس بۆ جادووگەری و جادووکردن. ناوەڕۆکی چیرۆکەکە باس تێکۆشانی ھاری دەکات دژی میر ڤۆڵدمۆرت، جادووگەرێکی تاریک کە دەیەوێت ببێت بە نەمر، و بەزاندنی لاشەی فەرمانڕەوایی جادووگەر کە ناسراوە بە وەزارەتی جادوو و ملکەچکردنی ھەموو جادووگەر و خوێن پیسەکان (خەڵکە نا جادوویەکان).
مێژوو
بیرۆکەی نووسنی ڕۆمانەکان، دەگەڕێتوەوەبۆ ساڵی ١٩٩٠ کە تێیدا نووسەری ڕۆمانەکە لە ھەوڵدابوو بۆ دروسستکردنی کەسایەتیێکی خەیاڵی بۆ ڕۆمانەکەی، تا سالی ١٩٩٥ کە ڕۆمانی سەرەتا تەواو کرا بۆ یەکێک لە دەزگاکانی بواری منداڵان بەلام دەزگاکە ڕۆمانەکەی بەچاپ نەگەیاند، چونکە پێی وابوو کە شتێکی بێ کەڵکە. ئەمە ھاوکات بوو لە ڕازی نەبوونی چەند دەزگایێکی تری ھاوشێووە. تا لەساڵی ١٩٩٦ دەزگای Bloomsbury Publishing ڕۆمانی یەکەمی نووسەرە ژنەکەی بڵاو کردەوە، بەڵام ئەوانیش ترسیان ھابوو لە نەفرۆشتنی بەرھەمەکەیان. ئەوکات تەنھا ٥٠٠ دانەی لێ چاپ کرا بەڵام دوای ٢ ھەفتە لە بڵاو بوونەوەی دەزگای Scholastic دەستەوارەیەکی پیشکەشی دەزگای بڵاو کەرەوەکرد بە بڕی ٥٠٠ ھەزار دۆلار بۆ پێدانی مافی بڵاو کردنەوە. کە خۆی سەرەتا ڕووداوەکە باوەڕ پێنەکراو بوو.
ڕێژەی فرۆشی
گشت ڕۆمانەکان لە ساڵی ١٩٩٦ەوە تاوەکو ئێستا ٣٥٠ میلیۆن دانەی لێ فرۆشراووە. بەشیوەیەک کە تەنھا لە ساڵی ١٩٩٦ لە وڵاتی ئەڵمانیا' ٢ میلیۆن دانەی لێ فرۆشراووە، کە ئەویش بوەتە ھۆی کۆکردنەوەی داھاتێکی زەبەلاح بۆ نووسەر و دەزگا بڵاو کەرەوەکان.
فیلمەکان
یەکەم کۆپی ئەم فیلمیکە کە بەناوی ھاری پۆتەر و روفاتی مردووەکان بوو و لە ساڵی ٢٠٠٧ بڵاوکرایەوە، زیاتر لە ٢٠٠ ھەزار کۆپیی لە فەڕەنسا بە زمانی ئینگلیزی فرۆشراوە. زنجیرە فیلمی ھاری پۆتەر ھەر وەکو کتێبە ڕۆمانەییەکانی خۆی خاوەن داھاتێکی زەبەلاحن، کە تەنھا لە یەکەم ھەفتەی بڵاوکردنەوەی فیلمی ھاری پۆتەر و منداڵە نەفرت لێکراوەکە لە وڵاتی چین، ٤٠ ھەزار کۆپی فیلمەکە فرۆشراوون.
یاری
لەدرێژەی کارەکانیاندا، یاری ھاری پۆتەر لەساڵی ٢٠١١ بەرھەم ھێندراوە کە تایبەتە بە ھەوادارانی فیلم و ڕۆمانەکانی ھاری پۆتەر.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆمانەکان پۆل:ڕۆمانە بریتانیایییەکان کە کراونەتە فیلم پۆل:نەفرەتلێکراوەکان لە خەیاڵ پۆل:ھەری پۆتەر پۆل:ئەو ڕۆمانانەی کراونەتە یاری ڤیدیۆیی
چاخانە
چاخانە، چایخانە یان چاییخانە شوێنیکی گشتییە کە لەناویدا چا و خواردنەوەکانی دیکە بە سەنیارەکان پێشکەش دەکرێت. بارودۆخ و چۆنێتیی چاندی چاخانەکان بە باری کۆمەڵایەتی و چاندیی ھەر وڵاتێک بەستراوە، بۆیە چاخانە لە زۆربەی وڵاتەکانی جیھان شوێنێکی کۆمەڵایەتی بۆ پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکان و دانۆستانی خەڵک بە ئەژمار دێت.
لە کوردستانیش چاخانەکان دیرۆکی زۆر کۆنییان ھەیە. لە شارەکانی باکوور، باشوور، ڕۆژاوا و ڕۆژھەڵاتی کوردستان ھەزاران چاخانە خەریکی چالاکین و چاخانەکان یەکێک لە ئەو شوێنانە بە ئەژمار دێن کە خەڵکی کوردستان لە ناویاندا پێکەوە پەیوەندی دەگرن. لە ھەندێک لە شارەکانی کوردستان چاخانەکانێک بە پێشینەی سەدان ساڵە لە ئارادا ھەیە.
داگیرکردنی بەنی قەینوقاع
داگیرکردنی بەنی قەینوقاع لە ساڵی ٢کۆچی/٦٢٤ی زایینیدا ڕوویدا. بەنی قەینوقاع ھۆزێکی جولەکە بوون کە لەلایەن پێغەمبەر محەممەد دەرکرابوون بەھۆی شکاندنی پەیماننامەکە کە بە دەستووری مەدینە ناسراوە، دوای ئەوەی دەمەقاڵەیەک لە نێوانیاندا دروست بوو لەبەر ئەوەی لە بازاڕێکدا ژنێکیان دووچاری سێکسی کرابۆوە. ھۆزەکە دوای پازدە ڕۆژ لە گەمارۆدان خۆیان ڕادەست کرد. پێغەمبەر کە خەریک بوو بڕیارێک بدات دواجار عەبدوڵڵا کوڕی ئوبەی خۆی تەسلیم کرد و بڕیاری دەرکردنی بەنی قەینوقاعی دا.
سەرچاوەکان
پۆل:محەممەد لە مەدینە
کانی شێران
کانی شێران گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خەلەکان، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی شێران لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی سێکانیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی فریزەڵە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئاریشە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شیوەشان، ئاشتی.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
وتە (لۆژیک)
لە لۆژیکدا، وتە ڕستەیەکی ھەواڵییە کە ئەتوانێ دروست (یا ڕاست) بێ، ئەشتوانێ زڕ (یا ھەڵە یا درۆ) بێ. ئەوەی کە ئەوترێ وتە ئەتوانێ دروست یا زڕ بێ بەو مانایە نییە کە مرۆڤ دڵنیایە و جوان بۆی ڕوونە کە ڕستەکە دروستە یا زڕە، ھەر ئەوەندەیە کە جگە لەم دوو بارە بارێکی تری ناتوانێ بێ.
نموونە
ئەم ڕستانەی خوارەوە ھەموو وتەن:
لەو لاوە، ئەمانەی خوارەوە ڕستە ھەن بەڵام وتە نین (لەبەر ئەوەی کە دروستی و زڕی ھەڵناگرن):
وتە لە بەرامبەر قەزییەدا
وتە (statement) ڕستەیەکە. وەکوو وشە سەربە زمانە. بەرھەمی لە پاڵ یەک نرانی دەنگەکان (زمانی قسە) یا سیمبۆلەکانە (زمانی نووسین). قەزییە (proposition) ئەوەیە کە وتە ئەیدرکێنێت. ئەو مەبەستەیە کە بەو وتەیە ئاشکرا بووە.
وتە بۆ قەزییە وەکوو ناوە بۆ شتەکان. وەک چۆن وشەی سێ پیتیی «ئاو» ماکێکی تراوی بەبێ ڕەنگ و تام و بۆ دەسنیشان ئەکا، ڕستەی «ئاو لە پلەی سیفری سانتیگراددا ئەڕچێ»ش ئەوە دەسنیشان ئەکا کە ئاو لە پلەی سیفری سانتیگراددا ئەڕچێ. واتە ڕستەکە وەزعی ڕچانی ئاو لە پلەی سیفری سانتیگرادمان پێ ئەناسێنێ.
جیاوازیی نێوان وشەی ئاو و ماکە تراوە بێ ڕەنگ و بۆنەکە ئاشکرایە: وشەی ئاو لە سێ پیتی «ئ» و «ا» و «و» پێک ھاتووە، لە حاڵێکا ئاو بۆ خۆی لە دوو بەش ھیدرۆجین و بەشێک ئۆکسیجن پێک دێت.
وتە و قەزییە جیاوازییەکی تریشیان ھەیە: وتە ھەمیشە سەر بە زمانێکی دیارە (بۆ نموونە کوردی)، بەڵام قەزییە تایبەت بەو زمانە نییە کە پێی دەر بڕاوە. بۆ نموونە ئەمانەی خوارەوە چەن وتەیەکی جیاجیان لە زمانگەلی جیاجیادا کە ھەموویان یەک قەزییە دەر ئەبڕن:
لێرەدا ڕستەگەلی جیاواز بۆ دەربڕینی یەک قەزییە بە کار ھاتوون.
ھێمای زانستی
ھێمای زانستی یان شێوەی زانستی ڕێگایەکە بۆ نووسین و بەراوردکردنی ژمارە گەورەکان یان ژمارە بچووکەکان بەکار دەھێنرێت کە ناتوانرێت بە سادەیی بە شێوەی دەدەیی بنوێنرێن. ئەم ھێمایە بەشێوەی دیجیتاڵ بە e دیاری دەکرێت. نووسینی ژمارەکان بە شێوەی زانستی لەلایەن زانایان و ماتماتیکزانان و ھەروەھا لە ژمێرە زانستییەکاندا بەکار دەھێنرێت. لە نواندن بە شێوەی زانستیدا، ھەموو ژمارەکان بەم شێوە دەنووسرێن:
وتە (لۆژیک)
سەرچاوەکان
پۆل:لۆژیک پۆل:چەمکەکان لە لۆژیک
ھێمای زانستی
(ئا جاران ١٠ بە توانی ب)؛ لێرەدا توانی b ژمارەیەکی تەواو، و ھاوکۆلکەی a ژمارەیەکی ڕاستەقینەیە. وێنۆک|نواندنی [[ژمارەی ئاڤۆدگادرۆ بە بەکارھێنانی ھێمای e]]
3.0E−9 or 3.0e−9
ڕووسیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ڕووسیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
ھێمای زانستی
سەرچاوەکان
پۆل:پێوان
ڕووسیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
بەرنامەسازیی پشتبەستوو بە پرۆتۆتایپ
بەرنامەسازیی پشتبەستوو بە پرۆتۆتایپ تەنی گشتگیرکراو بەکاردەھێنێت، کە دەکرێت لێکچوویان لێ درووست بکرێت و درێژ بکرێنەوە. ئەگەر "میوە" بکەین بە نموونە، تەنێکی میوە" نوێنەرایەتی تایبەتمەندییەکان و کارەکانی میوە دەکات بەگشتی. تەنێکی "مۆز" دەکرێت لە تەنی "میوە" کۆپی بکرێت و دەکرێت کۆی تایبەتمەندییەکانی "میوە" درێژ بکاتەوە و بەکاری بھێنێت. ھەموو نموونەیەکی تری تەنی "مۆز" دواتر لە تەنی گشتگیری "مۆز" کۆپی دەکرێت. ئەمە بەرامبەر بە بەرنامەسازیی پشتبەستوو بە کڵاس کە تێیدا کڵاسی "میوە" لەلایەن کڵاسی "مۆز"ەوە درێژ دەکرێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پرۆگرامسازی پۆل:بەرنامەسازی پۆل:پارادایمەکانی پرۆگرامسازی پۆل:پارادایمەکانی بەرنامەسازی پۆل:پرۆگرامسازیی تەنخواز
گشتپرسیی ئیمپراتۆریەتیی دووەمی فەڕەنسیی ١٨٥٢
گشتپرسیی ئیمپراتۆریەتیی دووەمی فەڕەنسیی ١٨٥٢ گشتپرسیەک بوو بۆ دامەزراندنەوەی ئیمپراتۆریەتیی فەڕەنسی، لە ٢١ و ٢٢ی تشرینی دووەمی ١٨٥٢ لە فەڕەنسا ئەنجامدرا. پرسیار لە دەنگدەران کرا سەبارەت بە دامەزراندنەوەی ئیمپراتۆریەتیی فەڕەنسی لەسەردەستی لویس ناپۆلیۆن بۆناپارت و خێزانەکەی. ڕێژەی بەشداری لە گشتپرسیەکە ٧٩٫٨٪ بوو، بە دەنگی ٩٦٫٩٪ی دەنگدەران پەسەندکرا.
کۆمیکە کەنەدییەکان
کۆمی کە کەنەدییەکان ئاماژەیە بۆ کۆمیک و کاریکاتێری لەلایەن ھاووڵاتیانی کەنەدا یان دانیشتوانی ھەمیشەیی کەنەدا بەبێ گوێدانە شوێنی نیشتەجێبوون. کەنەدا دوو زمانی فەرمی ھەیە و کولتوورە جیاوازەکانی کۆمیک لە زمانی ئینگلیزی و فەرەنسی کەنەدا گەشەیان کردووە. ئینگلیزەکان مەیلیان ھەیە پەیڕەوی لە ڕەوتە ئەمریکییەکان بکەن، و فەرەنسییەکان، فەرەنسی-بەلجیکییەکان، بە یەکتربڕینێکی کەم لە نێوان ھەردوو کولتوورەکەدا. کۆمیکەکانی کەنەدی کۆمەڵێک فۆرمەکانی کۆمیک بەڕێوەدەبەن، لەوانە کارتۆنی سەرنوسەری، کۆمیک ستریپ، کتێبی کۆمیک، ڕۆمانی گرافیک، و وێبکۆمیک، و لە ڕۆژنامە، گۆڤار، کتێب و ئۆنلاین بڵاودەکرێنەوە. ئەوان لە کۆمەڵگە نێودەوڵەتییەکانی کۆمیکدا گرنگییان پێدراوە و پشتگیرییان لە حکوومەتی فیدراڵی و پارێزگاکان وەرگرتووە، لەوانەش یارمەتییەکانی ئەنجومەنی ھونەری کەنەدا. لە سەرانسەری وڵاتدا بڵاوکەرەوەی کۆمیک ھەن، ھەروەھا چاپەمەنی بچووکی گەورە، خۆبڵاوکردنەوە، و کۆمەڵگەی بچووکی کۆمیک.
ھەکزی خواروو
ھەکزی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چەمچەماڵ(ناوەند)، قەزای چەمچەماڵ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ھەکزی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باینجانی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی گەڕاو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھەکزی سەروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نورەی سەروو.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
بۆرما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨
بۆرما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨ بوو کە لە ١٢ تا ٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٨ لە مەکسیکۆ سیتی لە مەکسیک بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٦٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨
کارتۆن
کارتۆن فۆرمێکی ھونەریی دوو ڕەھەندی و وێناکردنی ھونەری بینراوە، ھەرچەندە پێناسەی کارتۆن بە تێپەڕبوونی کات گۆڕانکاری بەسەردا ھاتووە، بەڵام بەکارھێنانی شتی نوێ و مۆدێرن وای کردووە پێناسەکەی وەک وێنەکێشانێکی ناڕاستەقینە یان نیمچە ڕاستەقینە کە مەبەست لێی تەنز، کاریکاتێر، نوکتە، یان ھەر ھونەرێکی لەو جۆرەیە، ھونەرمەندێک کە کاریکاتێر ئامادە دەکات بە کاریکاتێریست ناسراوە. ئەم زاراوەیە لە سەدەکانی ناوەڕاستەوە سەرچاوەی گرتووە و سەرەتا وەک وێنەکێشانێکی ئامادەکاری بۆ جۆرێک لە ھونەر وەسف کراوە، وەک نیگارکێشانی پانێڵ، فرێسکۆ، تابلۆ و نیگارکێشانی شووشە. لە سەدەی نۆزدەھەمدا لە گۆڤار و ڕۆژنامەکاندا بە وێناکردنی گاڵتەجاڕانە ناودەبرا و لە سەرەتای سەدەی بیستەم بەدواوە بە کۆمیک ستریپ و فیلمی ئەنیمەیشنی ناودەبرا.
سەرچاوەکان
پۆل:کاریکاتێر پۆل:زاراوەکانی فیلم و ڤیدیۆ پۆل:چەشنەکانی فیلم
ماری مۆریسی
ماری مۆریسی نووسەرێکی بیری نوێی ئەمریکییە و چالاکوانێکی ئاشتی نێودەوڵەتییە. ئەو نووسەری کتێبی بنیاتنانی مەیدانی خەونەکانتە کە چیرۆکی ژیانی خۆی دەگێڕێتەوە. ھەروەھا نووسەری کتێبی (لە گەورەیی کەمتر نییە)ە کە کتێبێکە دەربارەی ئاشتی. لە ساڵی ٢٠٠٢ کتێبی بیری نوێ: ڕۆحانییەتێکی پراکتیکی نووسی. نووسەری ئەمریکی واین دایر بە «یەکێک لە بیرمەندترین مامۆستاکانی سەردەمی ئێمە» ناوی بردووە.
ماری مۆریسی لە ساڵی ١٩٤٩ لە شاری بیڤەرتۆن لە ویلایەتی ئۆریگۆن لەدایکبووە. ئەو جێگری سەرۆکی پۆلەکەی بوو کاتێک تەمەنی ١٦ ساڵ بوو، بەڵام دواتر عاشقی خوێندکارێکی کۆلێژ بوو، دووگیان بوو و لە ئامادەیی ڕەوانەی دەرەوە کرا، چونکە دووگیانی ھەرزەکاران وەرنەگیرا. دوای ئەوەی منداڵەکەی بوو، مۆریسی بە نەخۆشی گورچیلە زۆر نەخۆش کەوت و پێیان وت کە تەنھا شەش مانگی ماوە تا بژی. ئەو پێی وابوو لەبەر ئەوەیە کە لە تەمەنێکی بچووکدا منداڵی بووە.
بالتیمۆر
شاری بالتیمۆر گەورەترین شاری ویلایەتی میریلاند لە ئەمریکایە. لە ساڵی ٢٠١٠دا نزیکەی ٦٢٠ ھەزار و ٩٦١ کەس لەوێ دەژیا. لە ھیچ پارێزگایەکدا نییە، بۆیە پێی دەوترێت شارێکی سەربەخۆ. لە تەنیشت کەنداوی چیساپیکە و پێشتر بەندەرێکی گرنگ بووە بۆ بازرگانیکردن بە کەشتییەکانەوە. ھێشتا ھەندێک کەشتیوانی ھەیە بەڵام ئێستا بەندەری ناوەوە زیاتر بەناوبانگە بە بازاڕکردن و چێشتخانەکان، ھەروەھا بە ئەکواریۆمی نیشتمانی و مۆزەخانەکانی تر.
ھەندێک کەسی بەناوبانگی شاری بالتیمۆر بریتین لە دادوەری دادگای باڵا تورگود مارشال و شاعیر و نووسەر ئێدگار ئالن پۆ و یاریزانی بیسبۆڵ بەیب ڕوت و گۆرانیبێژ بیلی ھۆلیدای و دەرھێنەری فیلم جۆن واتەرز.
پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن.
کونجرین
کونجرین گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کونجرین لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی کوڕەداوێی بچوک و لە باشوور لەگەڵ گوندی سەرکەند و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی گۆڕانکە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کێلێ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کۆمیکە بەڕیتانییەکان
کۆمی کە بەڕیتانییەکان گۆڤارێکی خولییە کە لە بەریتانیا بڵاودەکرێتەوە و ژمارەیەک کۆمیکی تێدایە. بەگشتی بە گۆڤاری کۆمیک یان کۆمیک ناودەبرێت و لە ڕووی مێژوویییەوە بە کاغەزی کۆمیک ناودەبرێت.
دەمرکان
دەمرکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی تانجەرۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دەمرکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی داربەڕولە، تانجەرۆ و لە باشوور لەگەڵ گوندی یەکماڵە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی یەخیماڵی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی عارفاوا.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
لەیاسا دەرچووەکان: ھیچ دەربازبوونێک نییە
لەیاسا دەرچووەکان: ھیچ دەربازبوونێک نییە فیلمێکی تاوانکاری و ئەکشنی کۆریای باشوورە لە ساڵی ٢٠٢٣، کە و ما دۆنگ سیۆک و لی جون ھیوک ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕن. ئەم فیلمە درێژەی فیلمەکانی لەیاسا دەرچووەکان ١ (٢٠١٧) و  لەیاسا دەرچووەکان ٢ (٢٠٢٢)ە. ئەم فیلمە لە ٣١ی ئایاری ٢٠٢٣ بڵاوکرایەوە.
کورتە
بەدواداچوونکار ما سوک-دۆ و تیمەکەی پلەیان بەرز دەکرێتەوە بۆ یەکەی لێکۆڵینەوەکانی شارە گەورەکان بۆ ئەوەی ڕیکی، سەرکردەی بەکرێگیراو لە یاکوزا و پۆلیسێکی پیس بە ناوی جۆ سیونگ-چول بوەستێنن.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکانی داھاتوو پۆل:فیلمەکان بە زمانی کۆری پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور لە دەیەی ٢٠٢٠ پۆل:فیلمەکانی فۆڕ دی ئێکس پۆل:ئەو فیلمانەی لە سیئۆڵ داندراون پۆل:فیلمەکان کە لە تۆکیۆ داندراون پۆل:فیلمەکانی ئایماکس
لورانس ماڕک
لورانس ماڕک (؛ لەدایکبووی ١٩٤٩) بەرھەمھێنەرێکی ئەمریکی کاندیدکراو بە ئۆسکارە، پاڵێوراویی ئیمییە، و براوەی گۆڵدن گڵۆبە بۆ چەند جۆرێکی فیلمی وەک جولی و جولیا، کچانی خەون، من ڕۆبۆتم، بە باشترین شێوە دەتوانیت، جێری مەگوایەر.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٩ پۆل:زیندووان
ژمارەی ئاڤۆدگادرۆ
180px|وێنۆک|[[ئاڤۆدگادرۆ]] ژمارەی ئاڤۆدگادرۆ یان نەگۆڕی ئاڤۆدگادرۆ، لە ناوی کیمیازانی ئیتالیایی ئامادۆ ئاڤۆدگادرۆ، وەرگیراوە، بە ژمارەی گەردیلەکانی ١٢ گرەم کاربۆن بە ئیزۆتۆپی ١٢C دەوترێت و یەکسانە بە: ژمارەی ئاڤۆدگادرۆ لە ڕێگەی ئەم پەیوەندییە دەدۆزرێتەوە: لێرەدا
و یەکسانە بە: (٢٫٦٨٦ ٧٧٧٤ ± ٠٫٠٠٠ ٠٠٤٧) × ١٠٢٣ m−٣  لە ٢٧٣٫١٥ کێلوین و ١٠١٫٣٢٥ کیلۆ پاسکالـە.
نموونە
١_ئەگەر بێتوو بەقەد ژمارەی ئاڤۆدگادرۆ سکەی ٥٠٠ ڕیاڵی لەسەر یەک دابنێیت، درێژاییەکەی تا کاکێشانی ڕێگای شیری دەڕوات!
سەرچاوەکان
پۆل:نەگۆڕە فیزیاییەکان
پاسکال
وشەکە
وشەی پاسکاڵ لە ڕەگی لاتینی paschalis وەرگیراوە کە بە واتای «لەدایکبوون» دێت.
بۆرما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
بۆرما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢ بوو کە لە ٢٦ی ئاب تا ١٠ی ئەیلوولی ١٩٧٢ لە میونشن لە ئەڵمانیای ڕۆژاوا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٧٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
شێخ مستەفا تەختەیی
'''شێخ مستەفا تەختوی مەردۆخی کوڕی شێخ شەمس الدین کوڕی شێخ عەبدولغەفەر کوڕی مۆلانا گۆشایشە کوڕی میر محمد مەردۆخی (بە کوردی: شێخ مستافا ته خته ی مه ردوخی) (٩٥١-١٠٤٧) کوردە شاعیری سەدەی پازدە و ١٦ی زایینی. بەرهەمەکانی شێخ مستەفا لەگەڵ باوکی شێخ شەمسەدین لە کۆنترین نموونەکانی ئەدەبی کوردی لە قوتابخانەی گورانی شیعری نووسراون.ناوەڕۆکی شیعرەکەی تایبەتە بە خۆشەویستی و سروشت و ئایین و عیرفان. بەرهەمەکانی کاریگەرییان لەسەر شاعیرانی دیکەی گرنگی وەک مۆلڤی هەبووە.'''
'''  حاج شێخ مستەفا تەخته وی مەردۆخی (١٠٤٧-٩٥١) (کوڕی شێخ شەمس الدینی یەکەم (٩١٢-٩٨٥)، کە لە گوندی دره هەرد بەخاک سپێردراوە) خوێندکاری شێخ ابن حەجەر بووە، لە فەزڵ و کامڵبوونی... وەحید دەهار ، وە لە هیدایەت و رێنمایی فەریدی تەمەنی خۆیدا ، وە لە گوندی تەختە نێژراوە گۆڕەکەی تایبەت و گشتیە ، دوو کوڕی بەجێهێشتووە یەکێکیان شێخ ئەبوبەکر و ئەوی تریان شێخ ئەحمەدی عه لامه ، باوکی شێخ محمد وسیم ناسراو بە عه لامه ی قەڵاچوەلان نوسەری ڕیساله ی (سونه ن سەڵات).'''
نموونەی شێعر
ئازیز چێش مەبۆ خێر بەیۆ نە ڕێت
بێی وە سەر وەخت کوشتەی موژەی وێت
مانۆ یا بمرۆ تۆ چێشەن سەڵات؟
سەرچاوەکان
پۆل:شاعیرانی کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٥٣١ پۆل:مردووانی ١٦٣٧ پۆل:خەڵکی پارێزگای کوردستان
کانی مازوو
کانی مازوو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خەلەکان، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی مازوو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی مێوژە و لە باشوور لەگەڵ گوندی شێخ عوبێد و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی سپان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی حاجی قەڵا.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
یاریی کۆتاییی جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠٠١
یاریی کۆتاییی جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠٠١ یارییەکی تۆپی پێ بوو بۆ دیاریکردنی براوەی جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠٠١. یارییەکە لە ١٠ی حوزەیرانی ٢٠٠١ یاریگای نێودەوڵەتی یۆکۆهاما لە یۆکۆهاما لە نێوان ژاپۆن و فەرەنسا بەڕێوەچوو. فەرەنسا یارییەکەی بە ئەنجامی 1-0 بردەوە.
ڕووسیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
ڕووسیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
لەیاسا دەرچووەکان (زنجیرەفیلم)
زنجیرە فیلمێکی ئەکشنی تاوانکاری کۆریای باشوورە، کە ما دۆنگ سیۆک ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕێت. هەر فیلمێک چیرۆکی بەدواداچوون ما سیۆک-دۆ (کە ما دۆنگ سیۆک ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت) بەدوای تاوانبارانی خراپدا دەگەڕێت. یەکەم فیلمی لەیاسا دەرچووەکان لە دەرهێنانی کانگ یۆن سونگ کە یۆن کی سانگ ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەگێڕێت وەک دژبەرەکەی لە ساڵی ٢٠١٧ نمایشکرا. فیلمی دووەم بە ناوی لەیاسا دەرچووەکان ٢ کە لە دەرهێنانی لی سانگ یۆنگ و سۆن سوک کو ڕۆڵی دژبەر دەگێڕن لە ساڵی ٢٠٢٢ نمایشکرا. بەشی سێیەمی ئەم زنجیرەیە بەناوی لەیاسا دەرچووەکان: ھیچ دەربازبوونێک نییە لەساڵی ٢٠٢٣ بڵاوکرایەوە.
گوندەواری خەسراوا
دانیشتووان
بەپێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠١٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندەوارە (٣,١٣٤) کەس و (١,٥٣١)نێر و (١,٦٠٣)مێ و (٩٥٦)خێزان پێکھاتووە. دانیشتووانی ئەم گوندەوارەیە لە کورد پێکھاتووە.
جوگرافیا
گوندەواری خەسراوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندەوارانە:
دابەشی کارگێڕی
لە (٢٠) گوند پێکھاتووە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ پۆل:پارێزگای کوردستان
خەساندن
خەساندن یان نەزۆککردن ( بە ئینگلیزى: terilization - بە عەرەبى: التعقیم) بە واتای نەزۆککردنی ھەردوو ڕەگەز، واتە نەھێشتنی ئاوی شەھوە (سپێرم وھێلکە) وکرداری منداڵبوون، بە شێوەیەکی گشتی بەکار دێت بۆ ئەوانەی کە زۆر بەتەمەنن ومنداڵیان زۆرە، یان بۆ ئەوانەی کە منداڵی شێواو ناتەویای بۆماوەییان دەبێت بە بەردەوامی.
خەساندنى ئافرەت
ئەو کردارە بۆ ئەوەیە تاوەکو سپێرم نەگاتە ھێلکە.
خەساندنى پیاو
ئەو کردارە ئەنجام دەدرێت بە بڕینی جۆگەی گوێزەرەوە بۆ بەرگری ھاویشتنی سپێرم. ئەو کردارەش ئەنجام دەدرێت بە: دوورینەوە، دانانی بازنە، بڕینی کارەبایی، گەرمایی بڕەڕ، ماددەی ڕەق کەرەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:پزیشکی پۆل:پزیشکیی ژنان پۆل:کۆمەڵگا
زووم
alt=|بێچوارچێوە|چەپ|220x220پیکسڵ زووم کۆمپانیایەکە لە کالیفۆڕنیا کار دەکات لە بواری فەراھەمھێنانی خزمەتگوزرایی سەرھێڵ بۆ کۆنگرە و قوتابخانە و کۆمپانیاکان لە ڕێگای ڤیدیۆ و دەنگەوە. لە ساڵی ٢٠١١ دامەزراوە لەلایەن ئیریک ئس یووانەوە. زووم چەندین کێشەی جیاوازی ھەیە، بە تایبەت کێشەی پەیوەست بە تایبەتێتی بەکارھێنەرانی سەکۆکەوە. زووم زانیارییەکانی بەکارھێنەرانی بۆ لایەنی سێیەم دەستەبەر کردووە و دەیانفرۆشێتەوە بە کۆمپانیاکانی وەک فەیسبووک، ھەروەھا بانگەشەی ھەڵەی لەسەر ئینکریپشن بە بەکارھێنەران داوە، لەبەر ئەو کێشانە، زۆرێک لە خەڵکی بە شیاوی نازانن ئەو سەکۆیە بەکار بێت.
سەرچاوەکان
پۆل:تەکنۆلۆژیای بەرھەمھێنانی دەنگ پۆل:تەکنۆلۆژیای تەلەڤیزیۆن پۆل:دامەزراوەکانی ٢٠١١ لە کالیفۆڕنیا پۆل:دامەزراوەکانی کالیفۆرنیا لە ١٩٩٧ پۆل:تۆڕە پرۆفێشناڵەکان پۆل:کۆمپانیا نەرمامێرانەی ئەکەونە قەراخ دەریای سان فرانسیسکۆ پۆل:کۆمپانیا نەرمامێرەکان کە لە ٢٠١١ دامەزراون پۆل:کۆمپانیا نەرمامێرەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پۆل:کۆمپانیاکان لە ناسدەک-١٠٠
زورئاوا
زورئاوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی قەرەسو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
زورئاوا ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (سوننە)ن.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ھەکزی سەروو
ھەکزی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چەمچەماڵ(ناوەند)، قەزای چەمچەماڵ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ھەکزی سەروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باینجانی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی قەڵاچوغە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی زەنان لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەکزی خواروو.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
موڕادی
موڕادی  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری سێڵاوتان، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
موڕادی  ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
کانی وەتمان
کانی وەتمان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خەلەکان، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی وەتمان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ شارەدێی خدران و لە باشوور لەگەڵ گوندی حاجی قەڵا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی باسەرێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شاروقامیشە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
نوورسوڵتان نەزەربایێڤ
نوورسوڵتان ئابیشوولی نەزەربایێڤ (، ؛ لەدایکبووی ٦ی حوزەیرانی ١٩٤٠) سیاسەتوانێکی کازاخ و سەرۆک کۆماری پێشووی وڵاتی کازاخستانە، کە لە ٢٤ی نیسانی ١٩٩٠ تاکوو ١٩ی ئازاری ٢٠١٩ ئەو پۆستەی پێبووە. بەو پێیەی نەزەربایێڤ بۆ ماوەی سی ساڵ حوکمڕانی کازاخستانی دەکرد، ماوەی حوکمڕانیەکەی بە درێژترین ماوە دادەنرێت بۆ سەرۆکی وڵاتی ناشاھانە. لە نیسانی ٢٠١٥دا، ناژەربایێڤ ڕێژەی ٩٨٪ی دەنگەکانی بەدەستھێنا لە ھەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی وڵاتەکەی.
نەزەربایێڤ تۆمەتبارکراوە بە پێشیلکردنی مافی مرۆڤ و بێدەنگکردنی ڕەخنەگران لەماوەی حوکمڕانیەکەیدا. لەماوەی سەرۆکایەتییەکەیدا سەرجەم ھەڵبژاردنەکانی کە کرابوون بە ساختە لە قەڵەمدرابوون لەلایەن ئەمریکا و ئەوڕوپا. لە کانوونی دووەمی ٢٠١٧ـدا، ناژەربایێڤ پێشنیاری ھەموارکردنەوەی دەستووری کرد تاکو دەسەڵاتی وڵات بدرێتە پەرلەمانی وڵاتەکەی.
لە ئازاری ٢٠١٩دا، بەشێوەیەکی چاوەڕواننەکراو دەستیلەکارکێشایەوە بەھۆی پەستانی بەردەوامی گەلەکەی. دوای وازھێنانی ھەر نازناوی «ئێلباسی - سەرکردەی وڵات» ـی بۆ بەکاردەھێنرێت و بەپێی یاسای وڵات بەھیچ شێوەیەک ناتوانرێت دادگایی بکرێت. لە ئێستادا وەک سەرۆکی ئەنجومەنی ئاسایشی کازاخستان بەردەوامە لە کاروانی سیاسیدا. وەک ڕێزلێنانێکیش بۆی، ناوی پایتەختی وڵاتەکە لە «ئاستانا»ەوە کرایە «نوورسوڵتان».
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٠ پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی کازاخستان پۆل:نووسەرانی سرودی نەتەوەیی پۆل:فەرمانڕەوا کۆمۆنیستەکان پۆل:سەرانی حیزبەکانی یەکێتی سۆڤیەت پۆل:وەرگرانی نیشانی دروشمی سووری کۆشش
شەمەندەفەری بوسان
کاتێک ڤایرۆسێکی کوشندە زۆمبی لە کۆریای باشوور سەرھەڵدەدات، کۆمەڵێک سەرنشینی شەمەندەفەرێک لە سیئۆلەوە بەرەو بوسان خەبات دەکەن بۆ ئەوەی لە ئاستەنگەکانی سەر ڕێگاکەیان ڕزگاریان بێت و دەبێت ھەوڵی ڕزگاربوون بدەن بۆ ئەوەی بگەنە بوسانێکی پاککراوە. بۆ ڕۆژی لەدایکبوونی، سوان داوای لە باوکی دەکات بچێتە بوسان و چاوی بە دایکی بکەوێت، لەم نێوەندەدا ڤایرۆسەکە لە کۆریا بڵاودەبێتەوە و ھەموو کۆریا دەگرێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە ئەھریمەنەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:ئەو فیلمانەی لە سیئۆڵ داندراون پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور پۆل:فیلمەکان دەربارەی خێزان پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٦ پۆل:فیلمەکان بە زمانی کۆری پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھاوڕێیەتی باوک و کچ
کێلێ
کێلێ گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کێلێ لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئامادین و لە باشوور لەگەڵ گوندی سورەقەڵات و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی ساکەڵ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەردەشینی سەروو.
فەتحی حەلەب (٦٣٧)
جەنگی حەلەب یان فەتحی حەلەب لە قەڵای بیزەنتین لە باکووری شام دوای شەڕی یەکلاکەرەوەی یەرمووک، لە نێوان ئاب و تشرینی یەکەمی ٦٣٧ ڕوویدا.
دوای شەڕی یەکلاکەرەوەی یەرمووک، موسڵمانان بەرەو باکوور ڕۆیشتن و قووڵتر بۆ ناو سووریا. دوای گرتنەوەی چەندین شاری بچووک و گەورە، ھەردوو ئەبوو عوبەیدەی کوڕی جەڕاح و خالید کوڕی وەلید لە قینسارین کۆدەبنەوە و بەڕێپێکەوتن بەرەو حەلەب، لەوێ بەرگریکارێکی بەھێز لەژێر دەستی ژەنەڕاڵێکی ڕۆمانی بە ناوی جواخیم قەڵاکەیان گرتبوو. حەلەب لە شارێکی گەورەی دیواردار و قەڵایەکی بچووک بەڵام بە کردەوە نەدەکرا لە دەرەوەی شارەکە لەسەر لووتکەی گردێک پێکھاتبوو، کەمێک زیاتر لە چارەکێک میل درێژ بوو، بە کانییەکی فراوان دەورە درابوو.
شەڕەکە
فەرماندەی بیزەنتین لە حەلەب، جواخیم، لەژێر فەرمانی خالید و ئەبوو عوبەیدە لە شوێنی کراوەی دەرەوەی قەڵاکە چاوی بە سوپای موسڵمانان کەوت. شکستی ھێنا و بەپەلە پاشەکشەی کرد بۆ قەڵاکە. چەندین سالی ھەڵدا بۆ شکاندنی گەمارۆکە بەڵام ھەموو جارێک شکستی ھێنا. جواخیم ھیچ نیشانەیەکی ھیچ یارمەتییەکی لە ئیمپراتۆر ھەرقل وەرنەگرت (کە بەڕاستی نەیتوانی ھیچی بنێرێت). لە ئەنجامدا لە دەوروبەری تشرینی یەکەمی ساڵی ٦٣٧، ڕۆمەکان بە مەرجێک خۆیان ڕادەست کرد کە بەپێی ئەو مەرجانە ڕێگەیان بە سەربازانی بەرگریکارەکان درا بە ئاشتی بڕۆن.
دوای شەڕەکە
جواخیم لەگەڵ چوار ھەزار سەربازە یۆنانییەکەیدا موسڵمان بوون. ئەو خۆی دەسەلمێنێت کە ئەفسەرێکی بەتوانا و دڵسۆزی سەرنجڕاکێشە بۆ خەلافەت و لەژێر دەستی ژەنەڕاڵە جیاوازەکانی موسڵماندا بە بوێری شەڕی دەکرد. ئەبوو عوبەیدەی کوڕی جەراح ستوونێکی نارد لەژێر دەستی مەلیک ئەشتەر بۆ ئەوەی ئەعزاز لە ڕێگای 'ڕۆما' ببات. ئەو ناوچەیەی کە موسڵمانان پێیان دەگوت ڕۆما ئەو ناوچەیەی لەخۆگرتبوو کە ئێستا باشووری تورکیایە لە ڕۆژھەڵاتی چیای تۆڕۆس. مەلیک بە ھاوکاری خوازیم ئەعزازی گرت و پەیمانێکی لەگەڵ دانیشتووانی ناوچەکە واژوو کرد، دواتر گەڕایەوە حەلەب. گرتن و پاککردنەوەی ئەعزاز زۆر گرنگ بوو بۆ ئەوەی ھیچ ھێزێکی گەورەی ڕۆمانی لە باکووری حەلەب نەمێنێتەوە، لەوێشەوە بتوانن لێی بدەن لەلایەن و دواوەی موسڵمانان لەگەڵ دەستپێکردنی ئۆپەراسیۆنی گەورەی داھاتوو. ھەر کە مەلیک کوڕی عەشتار پەیوەندی بە سوپاوە کردەوە، ئەبو عوبەیدە بەرەو ڕۆژاوا ڕۆیشت بۆ گرتنی ئەنتیکە کە دوای جەنگی پردی ئاسن لە ٣٠ی تشرینی یەکەمی ٦٣٧دا گیرا.
ڤیستولا
وێنۆک ویستوولا (پۆڵەندی:Wisła) درێژترین ڕووبارە لە پۆڵەندا. ڕووبەرەکەی ١،٠٤٧ کیلۆمەتر درێژە.
فەتحی حەلەب (٦٣٧)
سەرچاوەکان
پۆل:٦٣٧ پۆل:مێژووی حەلەب
ڤیستولا
سەرچاوەکان
پۆل:ڕووبارەکانی پۆڵەندا پۆل:بەشی شوێنەکان
گۆتەکان
گۆتەکان ھۆزێک بوون لە ڕۆژھەڵاتی ئەڵمانیا. کە بە زمانی گۆتیک قسەیان دەکرد. ژۆردانس زانایەک بوو کە لە سەدەی شەشەم پوختەیەکی لەبارەی کارە دوانزە بەرگەکەی کاشیۆدۆرس لەبارەی گۆتەکان نووسی. کارەکەی ژۆردانس وەک گێتیکا ناسراوە. کارە ڕەسەنەکەی کاشیۆدۆرس لە ئێستادا لەناوچووە تاکە تۆماری ڕزگاربوو گێتیکایە کە لەبارەی گۆتەکان زانیاری تێدا نووسراوە. بە گوێرەی ئەم کتێبە بێت ئەوان سکاندیناڤیایان لە ڕێگەی گۆتلاند جێھێشتووە وە لە نزیک دەمی ڕووباری ویستولا نیشتەجێ بوون (ڵە سەردەمی ئەمڕۆ بە پۆڵەندا ناسراوە)
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆمای کۆن پۆل:بەشی سەردەم
پەروەردەی مۆسیقی
پەروەردەی مۆسیقی پێکھاتووە لە پەروەردە و خوێندنی بەشەکانی مۆسیقا، کە فێرکردن و فێربوونی مۆسیقا لەخۆ دەگرێت. لە سەدەی ٢٠دا، چەند مێتۆدێکی نوێ بەرھەم ھات بۆ فێرکردنی مۆسیقا کە بڵاو بۆوە و ئێستاش لە خوێندنی مۆسیقادا ناوبانگی ھەیە.
ڕووسیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
ڕووسیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
کواک جی-مین
کواک جی-مین ( لەدایکبووی ١٣ی شوباتی ١٩٨٥)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٥ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم
بۆرما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠
بۆرما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ بوو کە لە ١٩ی تەممووز تا ٣ی ئابی ١٩٨٠ لە مۆسکۆ لە یەکێتیی سۆڤیەت بەڕێوە چوو.
پێرستی ژنانی ھەڵبژێردراو و دیاریکراو بۆ پۆستی سەرۆکی وڵات و حکوومەت
ئەم پێرستە کۆکراوەی ئەو ژنانەیە لە مێژوو و ئێستا بوونەتە هەڵگری پۆستەکانی سەرۆکی وڵات یان سەرۆک وەزیران.
جێن سوون هوانگ
جێن سون هوانگ (بە ئینگلیزی Jen-Hsun Huang) (لەدایکبووی ١٧ی شوباتی ١٩٦٣ ) خاوەنکار و دارایی و کارگێڕێکی تایوانی - ئەمریکییە کە لە ئێستادا وەک بەڕێوەبەری جێبەجێکاری کۆمپانیای Nvidia کاردەکات. لە ساڵی ١٩٩٣ هوانگ لەگەڵ کریس مالکۆڤسکی و کورتیس پریم کۆمپانیای ڕەقەکاڵای Nvidia یان دامەزراند بۆ چارەسەرکردنی کێشەی شاشەی سێ ڕەهەندی لە کۆمپیوتەرەکاندا.
دێی ڕەمەزان
دێی ڕەمەزان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی تانجەرۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جێن سوون هوانگ
چالاکیەکان
داهێنانی GPU یان لە ساڵی ١٩٩٩ بووە هۆی ئەوەی بازاڕی یارییە کۆمپیوتەرییەکان بە بازدان و سنوور گەشە بکات. چالاکییەکانیان لە کۆمپانیای Nvidia بووە هۆی پێداچوونەوە بە پێکهاتەی گرافیکی کۆمپیوتەریی مۆدێرن و شۆڕشێک لە بواری کۆمپیوتەری هاوتەریبدا.
دێی ڕەمەزان
جوگرافیا
دێی ڕەمەزان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی حارس ئاوا و لە باشوور لەگەڵ گوندی گەدان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی عەربەت و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی زڕگوێزەڵە.
جێن سوون هوانگ
چالاکیەکان
دەستکەوتی GPU یان لە سەردەمی نوێدا بووە هۆی دەستپێکردنی بزوێنەری زیرەکی دەستکرد و بلۆکچەین و ئۆتۆمبێلی خۆ لێخوڕین و ڕۆبۆت. و دەرگایەکی نوێی بەڕووی جیهاندا کردەوە.
سەرچاوەکان
<references group="" responsive="1"> پۆل:میلیاردێرە ئەمریکییەکان پۆل:ئەندازیارانی کارەبای ئەمریکی پۆل:بەڕێوەبەرانی جێبەجێکاریی تەکنەلۆژیای ئەمریکی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٣ پۆل:زیندووان پۆل:ئەندامانی لێژنەی ١٠٠
دێی ڕەمەزان
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
گەماڵانی سەروو
گەماڵانی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گەماڵانی سەروو لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی گەماڵانی خواروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی باساوێ و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی دزگان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەرگورد.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕێفراندۆمی دەستووری فەڕەنسا (١٨٧٠)
گۆڕانکارییەکان بە دەنگی ٨٢٫٧٪ی دەنگدەران پەسەندکرا، کە ڕێژەی بەشداری ٨١٫٣٪ بوو.
لە ھەمان ساڵدا فەڕەنسا لە جەنگی فەڕەنسی-پڕۆسی شکا و دواتر ئیمپراتۆریەتیی فەڕەنسا ھەڵوەشایەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:گشتپرسی لە فەڕەنسا
ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو
ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداوی (عەرەبی) فارس (بەعەرەبی: مجلس التعاون لدول الخليج العربية) یاخود ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو یان ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداوی عەرەب، رێکخراوێکی ھەرێمی سیاسی، ئابووری، سەربازی و ئاساییشی عەرەبیە.
پێک دێت لە شەش وڵاتانی کەنداو، کە بریتین لە عەرەبستانی سعوودی، عومان، میرنشینە یەکگرتووە عەرەبیەکان، کووەیت، قەتەر و بەحرەین، بەوەش ئەو وڵاتانە زۆرینەی رووبەری نیمچە دوورگەی عەرەب پێکدینن، لە ٢٥ی ئایاری ساڵی ١٩٨١ز لە شاری ئەبووزەبی ئیمارات دامەزراوە.
سەرجەم ئەندامانی ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو بە شێوەی پادشایەتی بەڕێوە دەچن، جگە لە عومان کە فەرمانڕەوایی سوڵتانی میراتگریە.
ھەریەکە لە وڵاتانی عێراق و یەمەن بەربژێرن بۆ ئەندامیەتی تەواو لە ئەنجوونەکە بەو پێیەی سنووری ئاویان ھەیە لە کەنداوی فارس (عەرەب) ی، وڵاتانی عێراق و یەمەن لە ھەندێک لە لیژنەکاندا ئەندامێتیان ھەیە وەکو لیژنەکانی تەندروستی، وەرزش و کلتوری.
بیرۆکەی دامەزراندن
بیرۆکەی سەرەتایی دامەزراندنی ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو دەگەڕێتەوە بۆ میری کووەیت جابر ئەحمەد سەباح لە ساڵی ١٩٧٦دا لە دانیشتنێکدا لەگەڵ سەرۆکی میرنشینە یەکگرتووە عەرەبیەکاندا بیرۆکەکەی خستەڕوو، ئەوەش بەھۆی ھەستکردن بە مەترسیەکان کە ھەرەشەیان لە نیمچە دوورگەی عەرەبی دەکرد، پێشنیاریشی کرد دامەزراندنی ئەنجومەنەکە لە کاتی بەستنی لوتکەی کۆمکاری وڵاتانی عەرەبی لە ئوردەن لە ساڵی ١٩٨٠ز ڕابگەیەنرێت.
سارنج
سارنج گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی قەرەسو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو
بوونیاتنان
لە ٢٥ی ئایاری ١٩٨١ز سەرکردەی ھەریەکە لە وڵاتانی عەرەبستانی سعوودی، عومان، میرنشینە یەگکرتووە عەرەبیەکان، کووەیت، قەتەر و بەحرەین لە کووبوونەوەکدا لە میرنیشینی ئەبووزەبی گەیشتن بە چوارچێوەیەکی ھاوبەشی کاردکردنی ھەماھەنگی لە نێوان وڵاتەکانیان لە گشت بوارەکاندا تا رادەی یەکگرتنەوەشیان، ھەروھا تۆندکردنەوەی پەیوەندی و ھاوکاری نێوان ھاوڵاتیانی ئەنجومەنەکە کە لە ماددەی چوارەمی پەیڕەوی ئەنجومەنەکەدا ھاتووە.
سارنج
جوگرافیا
سارنج ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئەنجومەنی ھاریکاری وڵاتانی کەنداو
سەرچاوەکان
پۆل:ڕێکخراوە نێونەتەوەیییەکانی ئاسیا پۆل:ڕێکخراوە نێونەتەوەیییە ئابوورییەکان پۆل:نیمچەدوورگەی عەرەبی پۆل:ئابوور لە ١٩٨١ پۆل:Pages using deprecated image syntax
سارنج
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (سوننە)ن.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
یاریگای لا کارتوجا
یاریگای لا کارتوجا یان یاریگای لا کارتوخا گەورەترین یاریگایە لە شاری سێڤیلیا لە وڵاتی ئیسپانیا، لە ساڵی ١٩٩٧ دەست بە دروستکردنی کراوە و لە ساڵی ١٩٩٩ کراوەتەوە و جێگای ٦٠،٠٠٠ کەس دەبێتەوە، یاری جوراوجور تێدا دەکرێت و بە زوری یاری تۆپی پێی. گرنگترین ئەو پاڵەوانییەتییەی کە لەوێ ئەنجام دراوە جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:یاریگا وەرزشییەکانی ئیسپانیا پۆل:یاریگاکانی تۆپی پێی ئیسپانیا
مێرگەپاشا
مێرگەپاشا گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی خەلەکان، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
یاریگای نیشتمانی ڕۆمانیا
یاریگای نیشتمانی ڕۆمانیا (بە ڕۆمانی Arena Națională) گەورەترین یاریگایە لە شاری بوخارێست لە وڵاتی ڕۆمانیا، لە ساڵی ٢٠٠٨ دەست بە دروستکردنی کراوە و لە ساڵی ٢٠١١ کراوەتەوە و جێگای ٥٥،٦٣٤ کەس دەبێتەوە. گرنگترین ئەو پاڵەوانییەتییەی کە لەوێ ئەنجام دراوە جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:یاریگا وەرزشییەکانی ڕۆمانیا پۆل:یاریگاکانی تۆپی پێی ڕۆمانیا پۆل:یانە وەرزشییەکان، تەواوبوونی ٢٠١١
ھەمزە، چەمچەماڵ
ھەمزە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چەمچەماڵ(ناوەند)، قەزای چەمچەماڵ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
سینەمای ویلایەتە یەکگرتووەکان (ھۆڵیوود)
150px|وێنۆک سینەمای ئەمریکی ناسراو بە ھۆلیوود لە سەرەتای سەدەی بیستەمەوە کاریگەری زۆری لەسەر پیشەسازی فیلم ھەبووە. لە ڕاستیدا سینەمای ئەمریکی بە خێرایی بوو بە ھێزێکی باڵادەست لەم پیشەسازییە سەرھەڵداوەدا. دوای ئەوە سینەمای ئەمریکی لە ساڵی ١٩١٣ تا ١٩٦٩ زۆر گەشەی کرد. لە ئێستادا ھۆلیوود بە سینەمایەکی فرانتەیشناڵ دادەنرێت. سینەمای ئەمریکی یەکێکە لە پیشەسازییە گرنگەکانی فیلم لە جیھاندا. ئەم سینەمایە نەک تەنھا لە ڕووی توانای پیشەسازی و تەکنیکییەوە، بەڵکو لە ڕووی جۆراوجۆری ژانر و ستایل و ڕەوتەوە بە یەکێک لە دەوڵەمەندترین سینەما نەتەوەیییەکانی جیھان دادەنرێت.
ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٠
ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٠ بوو کە لە ٢٠ی ئایار تا ٢٨ی تشرینی یەکەمی ١٩٠٠ لە پاریس لە فەڕەنسا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٠٠
بۆرما لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
بۆرما نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
مناڵی بلیمەت
لە وێژەی بەدواداچوونی دەروونناسیدا، مناڵی بلیمەت بە کەسێکی مناڵ دەترێت کە تەمەنی خوار ١٠ ساڵە و توانای بەرھەمھێنانێکی گەورەی ھەیە لە پیشەیەکی دیاریکراودا، کە زۆرجار ئەو توانایە لە حاڵەتی ئاساییدا لە مرۆڤێکی پێگەیشتووی شارەزادا بەدی دەکرێت. لە مناڵە بلیمەتەکان بۆ نموونە، مۆتسارت بوو، کە لە تەمەنی ٥ ساڵییەوە دەیتوانی پیانۆ بژەنێت و ئاوازی خۆی بنووسێتەوە. نموونەی تر وەک شۆپان، بێیتھۆڤن و ھتد.
سەرچاوەکان
پۆل:ژیری پۆل:دەرونناسان پۆل:مناڵی پۆل:کۆمەڵناسی
عەدنان ئیبراهیم (بیرمەند)
ئەو پۆستی وتارخوێنی هەیە لە مزگەوتی شورا لە پایتەختی نەمسا ڤیەنا و سەرۆکی کۆمەڵەی کۆبوونەوەی شارستانیەتەکانە (بالعربية:جمعية لقاء الحضارات)، هەروەها وانەی ئایینی و زانستی لە مزگەوتەکەدا دەڵێتەوە، و خاوەنی چەندین بیرۆکە و تیۆری و تێزی مشتومڕاوییە.
هەروەها لەلایەن هەندێک کەسەوە بە یەکێک لە دیارترین بیرمەندە ئیسلامییە ڕیفۆرمخوازەکان دادەنرێت لە عەقیدەی سوننە, بەو پێیەی پێی وایە چاکسازی و گفتوگۆ و گفتوگۆی نێوان سوننە و شیعە چارەسەرێکی ئایدیاڵە بۆ ڕاستکردنەوەی ڕێڕەوی ئیسلامی نەتەوەیی،  هەروەها بە قسەکردن لەسەر بێدینی و ئەو هۆکارانە کە دەبنە هۆی چوونە دەرەوەی هەندێک موسڵمانان لە ئیسلام، ئەمەش وای لێکرد چەندین وانە بڵێتەوە بە مەبەستی وەڵامدانەوەی زانستی بۆ ئەم گومانانەی ئاراستەی ئیسلام دەکرێت و وەڵامدانەوەی ئەو کەسانەی کە پرسیار لە بوونی خودا دەکەن, و هەروەها بە میتۆدێکی فەلسەفی کاری لەسەر چەندین پرسی ئاینی کردۆتەوە. پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٦ پۆل:ڕەخنەگرانی بێخوایی پۆل:زیندووان
بێنار
بێنار، (بە ڕەنووسی لاتینی: Bénar)(فارسی: بنار) ،(ئینگلیزی: Benar). ناوی گەلیی و قەڵایێکی کۆنە کەوتووەتە سەر سنووری سیانەی ئێران - تورکیا - عیڕاق و بەشێکە لە گوندەواری مەرگەوەڕ/ سلیوانانی شارستانی ورمێ. ھاودیوە لەگەڵ گەلی ڕەش و خواکوڕکی برادۆست. ڕێک کەوتووەتە بناری ترۆپکی چیای داڵانپەڕ و بۆزێ سینا. 300px|وێنۆک|ھەلکەوتی مەرگەوەڕ و ورمێ دیمەنی گەلی بێنار سەرنجراکێش و بێ ھاوتایە لە ڕووی گەشتیارییەوە، پڕە لە لێڕ و کانیاو و ھەوارگەی کوێستانی. لە ڕۆژگاری دوای شەڕی قەڵای دمدم، گەلیی بێنار پەناگەو ڕێڕەوی پەڕینەە بوو بۆ دیوی ژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی عوسمانی، لە ڕۆژگاری ململانێی درێژخایەنی عەجەم و رۆمدا ساڵانی نێوان ١٥١٤ تا ١٩٢٠ز. قەڵای بێنار کە لە زۆر لە ڕووداوەکانی ورمێ و مەرگەوڕ ئاماژەی بۆکراوە، لەلایەن میرانی برادۆست بنیادنراوە لە سەدەی نۆزدەھەم پێگەی ئەحمەد خانی بێناری بوو کە لە شەڕەفنامەدا ڕچەی میرەکانیان باسکراوە. لە ساڵی ١٨٥٦ز لە سەردەمی حوکمڕانی ناسرەدین شای قاجار ھێزێکی عەجەم بە سەرکردایەتی عەسگەرخانی ئەفشار ھێرش دەکەنە سەر مەرگەوەڕ و بانگھێشتی میر سوڵتان ئەحمەدی بێنار دەکەن بۆ کۆبوونەوە لە، میری برادۆست کە دەگاتە خێمەی عەسگەر خان تێدەگات خاپاندنەو دەست ھەڵدێنێ و عەسگەرخان دەکوژێ و دواتر خۆی بەھەمان شێوە باپیرەی خۆی خانی دمدم بە دەستی ئەفشارەکان شەھید دەکرێ. پاش کوشتنی سوڵتان ئەحمەد ناوچەی سۆما برادۆست ڕوو لە پشێوی دەکات و سکاڵای کوڕانی میری شەھیدکراو و بەگزادەکان دەگەیێنرێتە واڵی مووسڵ کە بەگوێرەی پەیماننامەکان کوردانی ورمێ لە ڕەعایای دەوڵەتی عوسمانی بوون. قەڵای بێنار لە سەردەمی مەزنایەتی نەوەکەی عەولابەگی بێناری ھەر مابوو دواتر لە سەردەمی رەزا شا بنیادی قەڵا بة تەواوی تەخت کرا. دوای ساڵی ١٨٨١ز ناوچەی مەرگەوەڕ و گەلیی بێنار کەوتە ژێر پەلاماری ڕەوەندی سیدان کە بەشێک بوون لە لەشکری شێخ عوبێدڵای نەھری و بەدوای لەوەڕگە دەگەڕان بۆ ئاژەڵەکانیان و بەکەڵک وەرگرتن لە کزبوونی دەسەڵاتی میراتی بێنار و پشتیوانی دەوڵەتی ئێران و سەیدەکان، توانیان بەشێکی گوندەکانی مەرگەوەڕ و پاوانی بێنار گۆنترۆڵ بکەن. 200px|وێنۆک|عەبدوڵا بەگی بێناری
سرووشتی گەلیی
ئە م ناوچە سە وز و جوانە، لەوەڕگەیەکی گەورەی مەڕوماڵاتە بۆ ڕەوەندان لە ھاویندا، ئاوی سازگار و ھەوای پاکە، پڕە لە گیاو دەوەنی دەگمەن و چە ندین جۆرە گیاندار و باڵندە و مێشەڵان، بوونی کانیاوی سارد، وای کردووە ببێتە پەناگەیەکی گونجاو بۆ گیاندارە کێوییەکان و باڵندەکان. ورچی قاوەیی یەکێکە لەو جۆرە دڕندە دەگمەنانەی لەم ناوچەیە، بە تایبەتی لە وەرزی بەھاردا دەبینرێن
سەرچاوەکان
پۆل:کوردستان پۆل:ورمێ
ئابسیدیەن
وێنۆک|وێنەی بەردی ئابسیدیەن ئابسیدیەن بەردێکی شووشەیی ڕەشی سەختی گڕکانیە وەک گرانیت وایە. کاتێک دروست دەبێت کە گڕتاوی پڕ لە سلیکا (دوانۆکسیدی سلیکۆن) بەخێرایی سارد دەبێتەوە، و بەبێ تێپەڕبوونی ماوەیەکی زۆر کورت بۆ ماددەیەکی شێوە کریستاڵی پتەو و ڕەق دەگۆڕێت. بەڵام لەبەرئەوەی پێکھاتەیەکی کریستاڵی ڕێکی نییە لێوارە تیژەکانی دەگاتە باریکی گەردی، کە ئەوە ھۆکارێک بووە بۆ ئەوەی مرۆڤ لە سەردەمە کۆنەکاندا ئەم ماددەیە وەک چەک بەکار بھێنن، وە لەم سەردەمەدا وەک چەقۆی نەشتەگەری بۆ کاری نەشتەگەری و توێکاری بەکاردێت.
سەرچاوەکان
پۆل:بەرد پۆل:بەردناسی پۆل:بەردە بەنرخەکان پۆل:گڕکانناسی
کایت مان
کیت مان (چارڵز «چاک» براون) گەورەخراپەکارێکی خەیاڵییە و لە کتێبە کۆمیکەکاندا دەردەکەوێت کە لەلایەن دی سی کۆمیکسەوە بڵاوکراونەتەوە. وەک خراپەکارێکی باتمان سەیر دەکرێت کە چەکی بنەمای باڵندە بەکاردەھێنێت بۆ ئەنجامدانی تاوان. کارەکتەرەکە بە شێوەیەکی گشتی وەک گاڵتەجاڕییەک سەیر کراوە بەھۆی نەبوونی ھێزی سوپەر و کەسایەتییە لاوازەکەیەوە. کیت مان بۆ یەکەمجار لە باتمان #١٣٣ (ئابی ١٩٦٠) دەرکەوت، و لەلایەن نووسەر بیل فینگەر و ھونەرمەند دیک سپرانگەوە دروست کرا. ھەروەھا وەک کارەکتەری ئاسایی لە زنجیرە ئەنیمەیشنی گەورەساڵان ھارلی کوین دەرکەوت.
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمیکەکانی دی سی گەورەخراپەکارەکان
سنووپ دۆگ
کالڤین کۆردۆزار برۆدۆس جونیۆر (لەدایکبووی ٢٠ی تشرینی یەکەمی ١٩٧١)، لە ڕووی پیشەیییەوە بە سنووپ دۆگ ناسراوە، ڕاپەرێکی بەنێوبانگی ئەمریکییە. لە ماوەی ساڵانی نەوەدەکاندا وەک یەکێک لە ڕاپەرە بەناوبانگەکانی گانگستا ناسرا. ھەروەھا سنۆپ دۆگ بە درێژایی ژیانی ھونەری لە زۆرێک لە فیلم و بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بەشداری کردووە.
گەماڵانی خواروو
گەماڵانی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
سنووپ دۆگ
سەرەتای ژیان
ھۆکاری ئەوەی ناوی لێنراوە "سنوپ دۆگ" ئەوەیە کە دایکی نازناوی بە ناوی کارەکتەرێکەوە ناوناوە کە ناوی " سنوپی " بووە. سنۆپ دۆگ ھەواداری کارتۆنێک بووە کە کارەکتەری سنووپی تێدا ھەیە. سنۆپ دۆگ لە کۆڕی کڵێساکەیدا گۆرانی دەگوت و لە منداڵیدا پیانۆی دەژەند. براکەی سنۆپ دۆگ، بینگ وۆرسینگتۆن، کاریگەرییەکی خراپ بوو بۆی. لە پۆلی شەشەمەوە دەستی بە جگەرەکێشان کردووە. وەک گەنجێکی پێگەیشتوو بەشداری چالاکیی باندەکانی دەکرد. بەھۆی ھەڵگرتنی مادەی ھۆشبەری نایاسایی دەستگیرکرا و سزا درا و خرایە زیندانەوە.
گەماڵانی خواروو
جوگرافیا
گەماڵانی خواروو لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی زەردەکانی لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و لە باشوور لەگەڵ گوندی گەماڵانی سەروو و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی دزگان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەرگورد.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
سنووپ دۆگ
پیشەی مۆسیقا
لە ساڵی ١٩٩٦ دووەم ئەلبوومی بەناوی Tha Doggfather بڵاوکرایەوە. ھەرچەندە ئەلبوومەکە ستایشی ئەرێنی لێکرا، بەڵام وەک یەکەم ئەلبوومی سەرکەوتوو نەبوو.
لە ساڵی ٢٠٠٤ ئەلبوومی R&G (Rhythm & Gangsta): The Masterpiece بڵاوکرایەوە و گۆرانییە بەناوبانگەکەی “Drop It Like It’s Hot”ی تێدابوو. ئەم تاکە گۆرانییە بووە یەکەم گۆرانی ژمارە یەک لە زنجیرەی بیلبۆرد ھۆت ١٠٠ی سنۆپ دۆگ.