cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کانی کیژ
کانی کیژ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی کیژ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ڕەبەن و لە باشوور لەگەڵ گوندی گەڵاڵە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی وێسێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی توو.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕۆبێرتا مێتسولا
ڕۆبێرتا مێتسولا تێدێسکۆ تریکاس سیاسەتمەدارێکی ماڵتایە و لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠٢٢ەوە وەک سەرۆکی پەرلەمانی ئەورووپا کاردەکات. مێتسولا بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠١٣ وەک نوێنەری ماڵتا بووە ئەندامی پەرلەمانی ئەورووپا. لە مانگی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ وەک جێگری یەکەمی پەرلەمانی ئەورووپا ھەڵبژێردرا. دوای کۆچی دوایی دەیڤید ساسۆلی لە ١١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٢، مێتسولا وەک سەرۆکی کاتی و دوای ھەفتەیەک وەک سەرۆکی پەرلەمانی ئەورووپا ھەڵبژێردرا. ڕۆبێرتا مێتسولا گەنجترین کەسە کە ئەم پۆستە بەدەست ھێناوە. ھەروەھا سێیەم ژنە کە دوای سیمۆن وەیی (١٩٨٢–١٩٧٩) و نیکۆڵ فۆنتێن (١٩٩٩–٢٠٠٠) بۆ ئەو پۆستە ھەڵبژێردرا.
پەروەردە و چالاکیی پیشەیی
مێتسولا پارێزەرە و پسپۆڕی یاسا و سیاسەتی ئەورووپایە. وەک ھاوپێچی ھاوکاری یاسایی و دادوەری ماڵتا لە نوێنەرایەتی ھەمیشەیی ماڵتا لە یەکێتی ئەورووپا کاری کردووە و لە ساڵی ٢٠١٢ تا ٢٠١٣ ڕاوێژکاری یاسایی نوێنەری باڵای یەکێتیی ئەورووپا بووە بۆ کاروباری دەرەوە و کاروباری ئاسایش.
دژە لەباربردنی منداڵ
ڕۆبێرتا مێتسولا لایەنگری سیاسەتەکانی دژە لەباربردنی منداڵە. بەڵام پشتگیری لە مافی کەمینە سێکسییەکان و گرووپە ئێڵ جی بی تییەکان دەکات. مێژووی دەنگدانی بە مافی زاوزێی ژنان ڕەخنەی زۆری لێکەوتەوە. لە ساڵی ٢٠١٥دا مێتسولا پەیوەندی بە نوێنەرانی دیکەی ماڵتا لە یەکێتی ئەورووپا کرد و ڕای گەیاند کە ئەوان «بە دڵنیایییەوە دژی لەباربردنی منداڵن». دوای ئەوەی وەک سەرۆکی کاتی پەرلەمانی ئەورووپا ھەڵبژێردرا، ڕای گەیاند کە ڕازییە لەگەڵ لەباربردنی منداڵ بە شێوەیەکی سەلامەت وەک مافێکی مرۆڤ.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٩ پۆل:زیندووان
لی می-سووک
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:باشترین خانمەکتەرە نوێیەکان لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:زیندووان پۆل:خەڵکی باکووری پارێزگای چونگچیۆنگ پۆل:ھونەرمەندانی کۆمپانیای ئای ئێچ کیو
موبارەکاوا، خوڕخوڕە
موبارەکاوا  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری خوڕخوڕە، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
لویسا دیۆگۆ
لویسا دیاس دیۆگۆ (لە دایکبووی ١١ی نیسانی ١٩٥٨) کەسایەتی ژنە سیاسیی مۆزامبیکە. لیوسا لە ماوەی ١٧ی شووباتی ٢٠٠٤ تاوەکوو ١٦ی کانوونی دووەمی ٢٠١٠ بووە سێیەمین سەرۆک وەزیرانی مۆزامبیک. ئەو بەر لەوەی ببێتە سەرۆک وەزیران ئەوا لە پۆستی وەزیری پلاندانان و ئابووری بوو لە ماوەی ساڵانی ٢٠٠٠ بۆ شووباتی ٢٠٠٥. ئەو یەکەمین ژنە ببێتە سەرۆک وەزیرانی مۆزامبیک.
لویسا دیۆگۆ بەشی ئابووری لە زانکۆی ئێدواردۆ مۆندلانی تەواوکردووە لە ساڵی ١٩٨٣. دواتر لەساڵی ١٩٩٢، ماستەری لە ئابووری داریی بەدەستهێناوە لە زانکۆی لەندەن. ئەو ئەندامی حیزبی بەرەی ئازادی مۆزامبیکە، کە پارتێکی چەپی ناوەندە. ئەو لە ئێستادا، ئەندامە لە یانەی مەدرید، دامەزراوەیەکە بۆ پشتگیریکردن و بڵاوکردنەوەی هۆشیاری لەبارەی دیموکراسی لە وڵاتانی جیهان، هەروەها ئەندامیشە لە ئەو ئەندامە لە ئەنجومەنی ژنانی سەرکردەی جیهان، ئەنجومەنێکە ژنە سەرۆک کۆمار و سەرۆک وەزیرەکانی جیهانی لە خۆ کۆکردۆتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر پۆل:دەرچووانی زانکۆی لەندەن پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٨
دارخورمای بەردین
سەرچاوەکان
پۆل:ڕوەکناسی پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان
شاژن مونجیۆنگ
شاژن مونجیۆنگ (ھانگول: 문정왕후, ھانجا: 文定王后; لەدایکبووی ٢ی کانوونی یەکەمی ١٥٠١ تا ٥ی ئایاری ١٥٦٥) لە ھۆزی پاپیۆنگ یون لەدایکبووە، لەدوای مردنی وەک ھاوسەری پاشا جونگجۆنگ رێزی لێنراوە، لە ١٥١٧ شاژن بووە تا مردنی ھاوسەرەکەی لە ١٥٤٤، دواتر دوای مردنی ھاوسەرەکەی ناونیشانی شاژنە داوەجر سیۆنگریۆل (성렬왕대비) وەردەگرێت لە سەردەمی کوڕەکەی، یی ھۆ (پاشا ئینجۆنگ)، شاژن وەک ڕاسپێردراوی شا ڕەفتار دەکات لە سەردەمی دیاریکراوی کوڕەکەی لە نێوان ساڵانی ١٥٤٥ تا ١٥٦٥.
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
سورگەی سەروو
سورگەی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سورگەی سەروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھەنارانی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی سورگەی خواروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سۆتکە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قەمەرتلی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کانی ھەنجیر، مەرگە
کانی ھەنجیر گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی ھەنجیر لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ناودەشت و لە باشوور لەگەڵ گوندی سەرچیا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گەرمکان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قەرەتەپە.
ئالان ھۆدکین
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٤ پۆل:مردووانی ١٩٩٨ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی پزیشکی پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئینگلیز پۆل:دوور لە وڵاتان لە سویس پۆل:ئەندامانی ئەکادێمیای ئەمریکیی ھونەر و زانست پۆل:ئەندامانی ئەنجومەنی پاشایەتی پۆل:بیانییە پەیوەندیدارەکان بە ئەکادیمیایی نەتەوەیی بۆ زانست پۆل:ئەندامەکانی ئەکادمیای زانستی شاھانەی سوێد پۆل:دوور لە وڵاتانی ئینگلیز لە سویس
دارخورمای گۆجەیی
دارخورمای گۆجەیی (ناوی زانستی: Phoenix sylvestris) جۆرێکە لە ڕووەکە میوەیییەکان لە ڕەگەزی دارخورماکان.
سەرچاوەکان
پۆل:گژوگیاکانی پاکستان پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان
نازکی خواروو
نازکی خواروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژاوا، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
نازکی خواروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چەخماقلوی خواروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی شیرین بڵاغ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قۆچلەر لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نازکی سەروو.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
کولق
کولق گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
کولق ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ناتۆر ڕاجباری
ناتۆرە ڕاجباری (بە ئینگلیزی :Natore Rajbari) کۆشکێکی دیاری شاهانە بوو، لە شاری ناتۆری، بەنگلادیش، شوێنی نیشتەجێبوونی خێزانی زەمینار ڕاجشاهی ڕاج بوو، شاژنی بەناوبانگ ڕانی بەسابانی لێرە ژیاوە و دوای مردنی مێردەکەی هەم شوێن و هەم کۆشکەکەی فراوان کردووە.
وێنۆک
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی بەنگلادیش
چۆی کانگ-ھی
چۆی کانگ-ھی (لەدایکبووی ٥ی ئایاری ١٩٧٧) خانمەکتەر و دی جەی ڕادیۆی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:پێشکەشکارانی ڕادیۆ لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی سێئول پۆل:ژنە پێشکەشکارەکانی ڕادیۆ
بەرھەمھێنەری فیلم
بەرھەمھێنەری فیلم ئەو کەسەیە کە سەرپەرشتی بەرھەمھێنانی فیلمەکە دەکات. جا لە کۆمپانیایەکی بەرھەمھێنان دامەزراو بن یان بە شێوەیەکی سەربەخۆ کار بکەن. بەرھەمھێنەران نەخشە و گونجاندن بۆ لایەنە جیاوازەکانی بەرھەمھێنانی فیلمێک دادەنێن: ھەڵبژاردنی سیناریۆ، گونجاندنی نووسین، ڕێبەری، مۆنتاژ و ڕێکخستنی دارایی.
بەرھەمھێنەر بەرپرسیارە لە دۆزینەوە و ھەڵبژاردنی ماددە بەڵێندەرەکان بۆ ئەوەی بکرێتە فیلم. پاشان (ئەگەر فیلمەکە لەسەر بنەمای سیناریۆیەکی ئامادەکراو نەبێت) دەبێت بەرھەمھێنەر سیناریۆنووسێک بەکرێ بگرێت و سەرپەرشتی پەرەپێدانی سیناریۆکە بکات.
باربارا پرامەر
باربارا پرامەر (Barbara Prammer؛ لە دایکبووی ١١ی کانوونی دووەمی ١٩٥٤ - مردووی ٢ی ئابی ٢٠١٤) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی نەمسایی بوو. ئەو ئەندامی پارتی سۆسیال دێموکراتی نەمسا بوو. لە ماوەی ٣٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٦ تاوەکوو ٢ی ئابی ٢٠١٤، بووە سەرۆکی ئەنجومەنی نیشتمانی نەمسا، ئەو یەکەمین ژنە کە ئەو پۆستەی وەرگرتبێت.
عێیسەرلوو
جوگرافیا
عێیسەرلوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
باربارا پرامەر
لە ساڵی ١٩٧٨، ئەو بەشی کۆمەڵناسی لە زانکۆی یۆهانز کیپلەر تەواوکرد. باربارا لە ماوەی ٢٨ی کانوونی دووەمی ١٩٩٧ تاوەکوو ٤ی شووباتی ٢٠٠٠، بووە وەزیری فیدراڵی بۆ کارووباری ژنان. ئەو لە ساڵی ١٩٨٠ هاوسەرگیری کرد، خاوەنی کچ و کوڕێک بوو.
عێیسەرلوو
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
باربارا پرامەر
باربارا پرامەر لە ڕۆژی ٢ی ئابی ٢٠١٤، لە تەمەنی ٦٠ ساڵیدا لە ڤەیننا بە نەخۆشی شێرپەنجەی پەنکریاس کۆچی دواییی کرد.
عێیسەرلوو
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
باربارا پرامەر
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٢٠١٤ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٤ پۆل:مردنەکان بە شێرپەنجەی پەنکریاس
پەرلەمانی ئەورووپا
پەرلەمانی ئەورووپا دەزگایەکی یاسادانانە لە یەکێتی ئەورووپا. پەرلەمانی ئەورووپا لەگەڵ ئەنجومەنی یەکێتیی ئەورووپا پێکەوە کاردەکات بۆ یاسادانان و بڕیاردان لە یەکێتی ئەورووپا. چونکە نوێنەرەکانی ڕاستەوخۆ لەلایەن ھاووڵاتیانی ئەورووپییەوە ھەڵدەبژێردرێن، لە یەکێتی ئەورووپادا بە ھێمای دیموکراسی دادەنرێت. پەرلەمانی ئەورووپا نوێنەرایەتی دووەم گەورەترین دیموکراسی دەکات لە جیھاندا (دوای پەرلەمانی ھیندستان) و گەورەترین دیموکراسی فرانتەیشناڵ لە جیھان (٣٧٥ ملیۆن کەسی شایستەی دەنگدان لە ساڵی ٢٠٠٩). پەرلەمانی ئەورووپا سەرپەرشتی کۆمیسیۆنی ئەورووپا دەکات تا ئەو ڕادەیەی کە پێویستە سەرۆک و ئەندامانی کۆمسیۆن دەنگی متمانە لە پەرلەمان وەربگرن و پەرلەمان دەتوانێت بە کۆمەڵ لێپێچینەوەیان لێبکات. پەرلەمان پێکەوە لەگەڵ ئەنجومەنی یەکێتی ئەورووپا بەرپرسیارە لە بڕیاردان سەبارەت بە بوودجەی یەکێتییەکە و سەرپەرشتیکردنی بەکارھێنانی. ئەندامانی پەرلەمان پێنج ساڵ جارێک بە دەنگی جەماوەری ھەڵدەبژێردرێن. ئەم پەرلەمانە ٧٥١ کورسی ھەبوو، کە پاش دەرچوونی بەریتانیا لە یەکێتی ئەورووپا بۆ ٧٠٥ کورسی کەمکرایەوە.
خولی نۆیەمی ئەم پەرلەمانە لە مانگی تەممووزی ٢٠١٩ دەستیپێکرد و تا مانگی تەممووزی ٢٠٢٤ بەردەوام دەبێت. لەم ماوەیەدا ٧٠٥ کورسی ئەم پەرلەمانە لە نێوان ٢٧ وڵاتی ئەندامدا دابەش کراوە. پەرلەمانی ئەورووپا تاکە دامەزراوەی یەکێتییەکە کە ئەندامانی بە دەنگی ڕاستەوخۆی جەماوەری ھەڵدەبژێردرێن. خولی حەوتەمی ئەم پەرلەمانە لە ساڵی ٢٠٠٩ دەستی پێکرد و تا ساڵی ٢٠١٤ بەردەوام بوو. لە خولی حەوتەمدا ٧٣٦ کەس نوێنەرایەتی ٤٩٢ ملیۆن کەسیان کرد لە ٢٧ وڵاتی ئەندام. گرنگە ھێزە کاریگەرەکانی ئەم پەرلەمانە وەک نوێنەری بیری سیاسی خەڵکی وڵاتانی ئەندامی یەکێتی ئەورووپا دەستنیشان بکرێت. ئەم ھێزانە دەتوانرێت لە گرووپە سیاسییەکانی چالاک لە پەرلەمانی ئەورووپادا دەستنیشان بکرێن. زۆربەی ئەندامانی پەرلەمانی ئەورووپا بەسەر گرووپە سیاسییەکاندا دابەشبوون و ژمارەیەکی کەم لە نوێنەران دەکەونە دەرەوەی ئەو گرووپە سیاسیانە.
دارخورمای ئەتڵەسی
وێنۆک|دیمەنێکی پانۆرامی مێرگێک لەناوەڕاستی پواڤێستای خۆڕئاوا.|alt=|288x288پیکسڵ دارخورمای ئەتڵەسی (ناوی زانستی: Phoenix atlantica) جۆرێکە لە ڕووەکە میوەیییەکان لە ڕەگەزی دارخورماکان.
سەرچاوەکان
پۆل:گژوگیاکانی خوڕۆکیی پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان
گوندستانی سەندوس
گوندستانی سەندوس یان سلدوز لە دابەشکاریی کارگێڕیی ئێراندا، یەکێکە لە دوو گوندستانی ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە لە شارستانی نەغەدە، لە پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. ناوەندی ئەم گوندەوارە گوندی میراوێیە.
شاژن ئانسون
شاژن ئانسون (لەدایکبووی ١٨ی نیسانی ١٤٤٥ تا ٣ی شووباتی ١٤٩٩) لە ھۆجی چیۆنگجو ھان، دووەم ھاوسەری پاشا یۆجۆنگ بوو، ھەشتەم فەرمانڕەوای جۆسۆن بوو. شاژن بوو لە ١٤٦٨ تا مردنی ھاوسەرەکەی لە ١٤٦٩، دوای مردنی ھاوسەرەکەی ناونیشانی شاژن داوەجر ئینھێ (인혜왕대비) لە سەردەمی کوڕە ھەڵگیراوەکەی سیۆنگجۆنگ، و دواتریش لە سەردەمی پاشا یۆنسانگون.
گوندستانی سەندوس
دانیشتوان
بە پێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠٠٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندستانە (٨٢٨٢) کەس و (٤١٧٥)نێر و (٤١٠٧)مێ و (١٧٥٩)خێزان پێکھاتووە. دانیشتوانی ئەم گوندەوارەیە زۆرینەی لە کورد و کەمینەی لە ئازەری پێکھاتووە.
شاژن ئانسون
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٤٥ پۆل:مردووانی ١٤٩٩ پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ١٥یەم پۆل:ژنە کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم
شێخ ڕەش
شێخ ڕەش گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
گوندستانی سەندوس
دابەشی کارگێڕی
لە ٢٨ گوند پێکھاتووە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە پۆل:پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا پۆل:ناوچە گوندنشینەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژئاوا
فلیپین لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
فلیپین نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٢٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
ئان باتیمەر
وێنۆک|ئان باتیمەر لەساڵی ٢٠١٤ ئان باتیمەر ( • ٣١ی تشرینی یەکەمی ١٩٣٨ – ١٥ی تەممووزی ٢٠١٧) جوگرافیاناسێکی ئیرلەندییە و پڕۆفیسۆری خانەنشینی جوگرافیایە لە زانکۆی دەبڵین. لەنێوان ساڵانی ٢٠٠٤-٢٠٠٠ سەرۆکی یەکێتی نێودەوڵەتی جوگرافیا بووە، ھەروەھا لە ساڵی (٢٠١٢) بوو بە جێگری سەرۆکی ئەکادیمیای ئەورووپا.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٨ پۆل:زیندووان پۆل:مردووانی ٢٠١٧ پۆل:دەرچووانی زانکۆی واشنتن
کیم جونگ-ئیون
کیم جونگ-ئیون (لەدایکبووی ١٤ی ئازاری ١٩٧٦) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەرانی براوەی خەڵاتی پایکسانگ (تەلەڤیزیۆن) پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی زانکۆی کۆنکوک پۆل:خانمەکتەرانی سێئول پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٦ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەفریقای باشوور
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەفریقای باشوور (بە ئینگلیزی:South Africa national football team) نوێنەری وڵاتی ئەفریقای باشوورە لە سەرجەم پاڵاوانێتییەکانی تۆپی پێ یەکەم یاری نێودەوڵەتی بەرامبەر ھەڵبژاردەی ئیرلندا بوو لە سالی١٩٢٤ کە بە ئەنجامی دوو گۆڵی بێ بەرامبەر یارییەکەی دۆران. گەورەترین بردنەوەی بەرامبەر ھەڵبژاردەی ئوسترالیا بوو لە ساڵی ١٩٥٩ کە بە ئەنجامی ھەشت گۆڵی بێ بەرامبەر یارییەکەی بردووە. وە گەورەترین دۆڕاندنی لە ساڵی ٢٠١٤ بەرامبەر ھەڵبژاردەی بەڕازیل بوو کاتێک بە ئەنجامی پێنج گۆلی بێ بەرامبەر یارییەکەی دۆڕاند. ساڵی ١٩٩٨ بۆیەکەم جار لە مێژووی خۆیدا بەشداری جامی جیھانی فیفای کرد. دووجار بەشداری جامی کیشوەرەکانی کردووە. ٩ جاریش بەشداری جامی نەتەوەکانی ئەفریقای کردووە باشترین ئەنجامیش کە بەدەستی ھێنابێت لەم پاڵەوانێتییە ساڵی١٩٩٦ بوو کاتێک نازناوەکەی بەدەست ھێنا
فانکشنە سێگۆشەیییەکان
فانکشنە سێگۆشەیییەکان بەو فانکشنانە دەوترێت کە ڕێساکەیان دەربڕەیێکی سێگۆشەیییە. لە بیرکاریدا شەش فانکشنی ساین، کۆساین، تانجێنت، کۆتانجێنت، سێکانت و کۆسێکانت بە فانکشنە سێگۆشەییەکان دەناسرێن، ئەم فانکشنانە پەیوەندی نێوان گۆشەکان و لاکانی سێگۆشەیەکی وەستاو دیاری دەکەن بەم ھۆیەوە ئەم ناوەیان بۆ دانراوە. مێژووی یەکەمین دەقە سێگۆشەییەکان دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی پێش زایین لە میسر و یۆنان. تالیس ماتماتیکزانی یۆنانی لە سەدەی شەشەمی پێش زایین، لە میسر سەلمێنراوی تالیسی پێشکەش کرد، کە بەناوی خۆیەوە ناسراوە. ھەروەھا سەلمێنراوی پیتاگۆرس بە بەردی بناغەی سێگۆشەزانی دادەنرێت. فانکشنە سێگۆشەییەکان بەوە جیا دەکرێنەوە کە بەھایەکانیان بە شێوەیەکی خولی دووبارە دەبنەوە.
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئەفریقای باشوور
سەرچاوەکان
پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
فانکشنە سێگۆشەیییەکان
پوختەیەک لە بەھای فانکشنە سێگۆشەیییەکان
لە خشتەی خوارەوەدا بەھای فانکشنە سێگۆشەیییەکانی ھەندێک گۆشەی گۆشەتیژ، نووسراوە:
ھاوئەنجامە سێگۆشەییەکان
سەرجەم و جیاوازی ساین:
سەرچاوەکان
پۆل:سێگۆشەزانی پۆل:گۆشە پۆل:ژمارە بێ ڕەهەندەکان
بۆلیڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨
بۆلیڤیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨ بوو کە لە ١٢ تا ٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٨ لە مەکسیکۆ سیتی لە مەکسیک بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٦٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨
پۆل:بۆلیڤیا لە ئۆڵمپیادی هاوینە بە پێی ساڵ
سوزانا تریمارکۆ
سوزانا تریمارکۆ (Susana Trimarco؛ لە دایکبووی ١٩٥٤) ژنە چالاکوانی مافەکانی مرۆڤە لە ئەرژەنتین. ئەو بەکارەکانی لە دژی بازرگانیکردن بە مرۆڤ و گەندەڵی لە ئاستی نێونەتەوەیی ناوبانگی دەرکرد. ئەو لە دوای ساڵی ٢٠٠٢، دەستی بە چالاکییەکانی کرد ئەمەش دوای ونبوونی کچەکەی هات، کە وا گومانی دەکرد لەلایەن تۆڕی بازرگانیکەران بە جەستەی مرۆڤ ڕفێندرابێت. ئەو دامەزراوەیەکی دامەزراند بۆ پشتگیرکردنی قوربانیانی بازرگانیکردنی سێکسی. کارەکانی ئەو وایان کرد لە ساڵی ٢٠١١، بەپێی یاسا ڕێکلام کردن بۆ خزمەتگووزاری سێکسی لەسەر ڕووپەڕی گۆڤار و ڕۆژنامەکان قەدەغە بکرێت.
لە ساڵی ٢٠٠٧، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی ئازا پێدرا، ئەمەش لە پای کارەکانی بوون بۆ چەسپاندنی مافەکانی مرۆڤ.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٤ پۆل:ژنان لە پاراستنی مافی مرۆڤ
مەرا بێبووس
مرا ببوس، مەرا بێبووس (بە کوردی: ماچم بکە)، گۆرانی ماچمکە. ئەم گۆرانییە لە یادگاریترین و بەناوبانگترین گۆرانییەکانی وڵاتیی ئێرانە، کە لەلایەن گوڵنەراغیی ھونەرمەندی دیاریی ئێران، گوتراوە.
لەلایەن بەشێک لە سترانبێژە دیارەکانی وڵاتیی ئێران و ڕۆژھەڵاتیی ناوەڕاست گوتراوەتەوە، وەک: گووگووش، ھۆمەر دزەیی ، سەتەر، موعین، ھایدە، ویگین.
کورتە
ھۆکاری بە ناوبانگ بوونی ئەم گۆرانییە ھاوتەریبییەتی لەگەڵ کودەتای ٢٨ی ئابی ١٣٣٢ی ھەتاوی ئێران(١٩٥٣ی زایینی)، تێکستی گۆرانییەکە گەیشتە لێوی ملیۆنان ئێرانی کە لە کودەتاکەدا بەشداریان کردبوو. ھۆکارێکی دیکەش ئەوەیە کە شیعرەکەی لەلایەن حەیدەر ڕەقابییەوە نووسراوە کە یەکێک بووە لە چالاکانی سیاسیی وڵاتی ئێران لە ساڵانی ١٣٣٠ ھەتاوییدا(١٩٥١ی زایینی).
دەقیی گۆرانی بە فارسی
مرا ببوس، مرا ببوس
برای آخرین بار، تو را خدا نگهدار که می‌روم به سوی سرنوشت
بهار ما گذشته، گذشته‌ها گذشته، منم به جستجوی سرنوشت
در میان طوفان هم پیمان با قایقران‌ها
گذشته از جان باید بگذشت از توفان‌ها
به نیمه شب‌ها دارم با یارم پیمان‌ها
که بر فروزم آتش‌ها در کوهستان‌ها
شب سیه سفر کنم، ز تیره ره گذر کنم
نگر تو ای گل من، سرشک غم بدامن، برای من میفکن
دختر زیبا امشب بر تو مهمانم، در پیش تو می‌مانم، تا لب بگذاری بر لب من
دختر زیبا از برق نگاه تو، اشک بی گناه تو، روشن سازد یک امشب من
ستاره مرد سپیده دم، چو یک فرشته یارم، نهاده دیده برهم،
میان پرنیان غنوده بود.
در آخرین نگاهش نگاه بی گناهش، سرود واپسین سروده بود.
به صبح روشن باید از آن دل بردارم، که عهد خونین با صبحی
روشن‌تر دارم ها
مرا ببوس
این بوسه وداع
بوی خون می‌دهد
بە زمانی کوردی(ھۆمەر دزەیی)
ماچم بکە، ماچم بکە
بۆ دواھەمین جار
خوا ئاگاداری تۆ بێ
بەھاری ئێمە تێپەڕی
تێپەڕی، تێپەڕی
من وا بەرەو چارەنووسی خۆم دەڕۆم
لەناوەڕاستی لافاودا پەیمانم لەگەڵ کەشتیوانان بەستووە
یەکێک کە گیانی خۆی بەخش کردبێ دەبێ لە لافاویش تێبپەڕێ
بە نیوە شەوان پەیمانم لەگەڵ یارانم بەستووە
کە لە کێوەکان ئاگر بکەمەوە
دە بڕوانە من ئەی گوڵەکەم
ئەسرینی غەم بۆ من مەڕێژە
لە لای تۆ دەمێنمەوە
تا لێوەکانت بخەیتە سەر لێوی من
کچە جوانەکە
لە تیشکی نیگای چاوانت
فرمێسکە بێ گوناھەکانت
ئەم شەوەم ڕۆشن دەکەنەوە
له‌ناو په‌ڕی نه‌رم و نۆڵ
پاڵی دابێته‌وه‌
به‌ دواترین نیگای چاوه‌كانی
نیگایه‌ بێ گوناھەكانی
كه‌ دواترین سرووده‌
هه‌ڵسته‌وه‌،
كه‌ من له‌ ئێستا به‌ دواوه
ڕێگایه‌كی دیكه‌ ده‌گرمه‌ به‌ر
له‌و ڕێگایه‌ تازه‌یه‌
كارێكی ترم له‌ كه‌له‌ی سه‌ردایه‌
جا ده‌بێ ده‌ست له‌ به‌یانی ڕووناک ھەڵگرم
به‌و ئومێده‌ی كه‌ به‌یانێكی ڕووناكترم ھه‌بێ
نیگاكانی من
وا به‌ره‌و ڕووی تۆیه‌
نیگاكانی تۆش
وا به‌ره‌و ڕووی منه‌
له‌ ئاسماندا ماته‌مم بۆ بگرن
كچه‌ جوانه‌كه‌
چاوه‌ ڕه‌شه‌كانت ھه‌ڵبێنه‌
و به‌ ڕووخساره‌ به‌ھه‌شتیه‌كه‌ت
یه‌ک جاری دیكه‌
بڕوانه‌ رووخساری من
سەرچاوەکان
پۆل:چەشنەکانی مۆسیقا پۆل:ھونەر
کێشەی پردەکانی کۆنیگسبێرگ
frame|چەپ|نەخشەی کۆنیگسبێرگ کێشەی پردەکانی کۆنیگسبێرگ یان حەوت پردی کۆنیگسبێرگ بە یەکێک لە بەناوبانگترین بابەتەکانی تیۆریی گراف دادەنرێت کە لە ڕاستیدا ڕوویداوە. لە سەرەتاکانی سەدەی ١٨یەمی زایینی، دانیشتوانی کۆنیگسبێرگ لە پروسیا (ئەمڕۆکە کالینینگراد لە ڕووسیە) لە ڕۆژانی یەکشەمە لە ناو شاردا ڕێگەیەکی دوور و درێژیان بە پیاسە دەبڕی. ڕووباری پرگولیا کۆنیگسبێرگی دابەش دەکرد بە چوار بەش، کە بە حەوت پرد بە یەکەوە دەبەسترانەوە. دانیشتوانی کۆنیگسبێرگ ھەوڵیاندەدا ڕێڕەوێک بدۆزنەوە کە پیاسەکردن لە خاڵێکەوە دەستپێبکەن و لە ھەموو پردەکان تەنیا جارێک تێپەڕن و دووبارە بگەڕێنەوە سەر ھەمان خاڵی دەستپێک.
شیکردنەوەی کێشەکە
لە ساڵی ١٧٣٦ی زایینی لیۆنارد ئۆیلەر، ماتماتیکزانی سویسی کە لەو سەردەمەدا مامۆستای زانکۆی سەنت پیتەرزبورگ بوو لە وتارێکدا بە ناوی Solutio problematis ad geometriam situs pertinentis سەلماندنێکی پێشکەشکرد و وتی بەم مەرجانەوە ڕێڕەوێک نادۆزرێتەوە و بوونی نییە.
لە مێژووی بیرکاریدا
لە ئەنجامی شیکردنەوەی ئۆیلەر لقێکی نوێ و گرینگی بیرکاری، بە ناوی تۆپۆلۆژی ھاتە ئاراوە، کە پێشتر لە لایەن گۆتفرید لایبنیتس خرابووە ڕوو، بەڵام لەمانە گرینگتر، شیکاریی ئۆیلەر لە مێژووی بیرکاریدا بە یەکەم سەلمێندراو وە بەردی بناغەی بیردۆزی گراف دادەنرێت کە ئەمڕۆکە لقێکی بەربڵاو و گرینگی بیرکاری دێتە ئەژمار و جێبەجێکردنی زۆری ھەیە.
شیکاریی ئۆیلەر
سەرەتا ئۆیلەر نەخشەیەکی لە کۆنیگسبێرگ کێشایەوە کە تەنیا ڕووبار و شوێنە ویشکەکانی زەوی و پردەکانی لەخۆ دەگرت. پاشان شوێنە وشکەکانی بە خاڵێک و ھەر یەک لە پردەکانی بە لێوارێک نیشاندا. لە بیرکاریدا بە پێکھاتەیەک لەم شێوە دەوترێت گراف.
<span style="font-size: ۳۰۰٪;"> 180px → 179px → 180px
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:تیۆریی گراف پۆل:پردەکان پۆل:تۆپۆلۆژی پۆل:کێشەکانی ماتماتیک
شانۆی نیشتمانی کلۆدیۆ سانتۆرۆ
وێنۆک|تیاترۆ ناسیۆناڵ کلۆدیۆ سانتۆرۆ، لە شاری برازیلیای بەڕازیل شانۆی نیشتمانی کلاودیۆ سانتۆرۆ بینایەکی فرە شانۆیە لە شاری بەڕازیلیای بەڕازیل. دیزاینەکەی لەلایەن ئۆسکار نیمایەرەوە بە شێوازی تەلارسازی مۆدێرن کراوە. لە ٣٠ی تەممووزی ١٩٦٠ دەستی بە دروستکردنی کرد و لە ساڵی ١٩٦٦ تەواو بوو، لە شێوەی ھەرەمێکی کورتکراوەدا دروست کراوە، گەورەترین بینایە لە برازیلیا کە لەلایەن نیمایەرەوە بە تایبەتی بۆ ھونەر دیزاین کراوە. بیناکە لە ساڵی ١٩٧٦ داخرا بۆ نۆژەنکردنەوە، و لە ٢١ی نیسانی ١٩٨١ کرایەوە.
شانۆی نیشتمانی لەلایەن سکرتێری ڕۆشنبیری ناوچەی فیدراڵی بەڕێوەدەبرێت و سێ شوێنی تێدایە؛ شانۆی ئەلبێرتۆ نێپۆمۆسینۆ کە ٦٠ کورسی تێدایە، شانۆی مارتینز پێنا کە ٤٠٧ کورسی تێدایە و شانۆی ڤیلا-لۆبۆس کە ١٤٠٧ کورسی تێدایە. ھەروەھا کۆمپلێکسەکە گەلەرییەکی پێشانگای تێدایە کە خەڵک دەتوانێت دەستی پێ بگات شانۆکە لە یەکەمی ئەیلوولی ١٩٨٩ ناوی شانۆی نیشتمانی گۆڕدرا بۆ شانۆی نیشتمانی کلاودیۆ سانتۆرۆ، وەک ڕێزێک بۆ ئاوازدانەر و کەمانچەژەنی بەڕازیلی.
شانۆکە زیاتر لە دوو ساڵە لەژێر نۆژەنکردنەوەدایە و تا ئێستاش بەڕووی خەڵکدا داخراوە.
مێژووی نژیاروانی
thumb|280px|The in [[Athens|پارتێنۆن لە ئەتینا]] مێژووی نژیاروانی دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمێک کە مرۆڤ بۆ ژیان و ھەروەھا پاراستنی خۆی لە سەرمای زستان و گەرمای ھاوین ناچار بە دروستکردنی سەرپەنایەک بوو و بۆ بنیاتنانی ئەم سەرپەنایە ئیھامی لە ئەشکەوتەکان یان سێبەری دارەکانەوە وەردەگرت. بە گشتی ژیانی مرۆڤ لە ئەشکەوتەکانەوە دەستی پێ کرد و نژیاروانی لە سەردەمی پێش مێژوودا بنەماییترین پێویستییەکانی مرۆڤی وەکوو دروستکردنی سەرپەنا و خانوو دابین کردووە. نژیاروانی بەپێچەوانەی درووستکردنی کەرەسەیەک وەکوو تەورەبەردینە یان دەفری گڵکار لانیکەم ھەمووکات بەیارمەتی و تێکۆشانی گشتی نەک تێکۆشانی تاکەکەسی پێک دێت، لەڕاستیدا شێوەی تێکۆشانی ئامانجدار و زانایانەی تاقمێ لە خەڵکـە کە لە نێو شوێنێکی مێژوویی تایبەتدا کار دەکەن. ھەر بۆیە لە درێژایی زەماندا نژیاروانی بەھیچ شێوەیەک وەکوو شتێکی تایبەت بە مێژووی ھونەر نەبووە. بەڵکوو داییمە وەکوو ھۆکارێکی گرینگ، لەسەر مێژووی کۆمەڵایەتیی ڕگەزی مرۆڤەکانیشدا کاریگەریی ھەبووە.
سەرچاوەکان
پۆل:مێژووی نژیاروانی
عەواڵ
عەواڵ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
عەواڵ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کۆسەی چەم و لە باشوور لەگەڵ گوندی بابان، بەکرەجۆ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی خەلیفاوا و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەکرەجۆ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
شاژن جیۆنگھی
شاژن جیۆنگھی (ھانگول: 정희왕후, ھانجا: 貞熹王后; لەدایکبووی ٨ی کانوونی یەکەمی ١٤١٨ تا ٦ی ئایاری ١٤٨٣) لە ھۆزی پاپیۆنگ یون، ناوی دوای مردنی پێبەخشراوە وەک شاژن و ھاوسەری یی یو، پاشا سێجۆ، شاژن بوو لە ١٤٥٥ تا مردنی ھاوسەرەکەی لە ١٤٦٨، لەدوای مردنی ناونیشانی شاژن داوەجر جاسیۆنگ (자성왕대비) ی پێدەدرێت لە سەردەمی کوڕەکەی یی ھوانگ (پاشا یۆجۆنگ). وە وەک شاژن داوەجری مەزن جاسیۆنگ (자성대왕대비) لە سەردەمی فەرمانڕەوایەتی نەوەکەی سیۆنجۆنگی جۆسۆن.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤١٨ پۆل:مردووانی ١٤٨٣ پۆل:فەرمانڕەوا ژنەکانی سەدەی ١٥یەم پۆل:ڕاسپێردراوەکانی شا لە کۆریا پۆل:ژنە کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم
خۆشەویستی تا کۆتایی (زنجیرەی تەلەفزیۆنی)
خۆشەویستی تا کۆتایی (بە کۆریی 끝까지 사랑) بە ئینگلیزی (Love to the End) زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوورە، لە ساڵی ٢٠١٨ لە کەناڵی کەی بی ئێس ٢ پەخش کرا بە بەشداری ئەکتەران، لی یۆنگ-ئاھ، ھۆنگ سوو-ئاھ، کانگ ئیون تاک، شیم جی ھۆ، و جی ھۆ.
بەستەرە دەرەکییەکان
ماڵپەڕی فەرمی (بە زمانی کۆری)
خۆشەویستی تا کۆتایی لە کەی بی ئێس
زنجیرەکە لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان IMDb
زنجیرەکە لە ھان سینەما
کەڵەکان، مەرگە
کەڵەکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کەڵەکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چۆمکانیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی ھەنجیر و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی خاس و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قەرەتەپە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
گەمارۆدانی عەکا (١١٨٩-١١٩١)
گەمارۆدانی عەکا یەکەم هێرشی بەپەرچدانەوەی بەرچاو بوو لەلایەن گای ئۆرشەلیمەوە دژی سەرکردەی ئەییووبی سەڵاحەددینی ئەییووبی، ئەم گەمارۆیە بەشێک بوو لە شەڕەکان دواتر بە جەنگی خاچپەرستی سێیەم ناسرا. گەمارۆدانەکە لە مانگی ئابی ساڵی ١١٨٩ تا تەمموزی ساڵی ١١٩١ بەردەوام بوو، لەو ماوەیەدا هەردوو لا پێداویستی و سەرچاوەیان لە ڕێگەی دەریاوە وەردەگرت. لە کۆتایی دا سوپای ئەییووبییەکان کشانەوە و دەوڵەتە خاچپەرستەکان سەرکەوتن.
باکگراوند
میسر لە ساڵی ٩٦٩وە لەلایەن دەوڵەتی فاتیمی شیعەکانەوە حوکمڕانی دەکرا، سەربەخۆ بوو لەلایەن فەرمانڕەواکانی خەلافەتی عەبباسی سوننی لە بەغداد. حوکمڕانی کەوتە ژێر دەست سەرۆکی کارگێری خەلیفە کە پێی دەوترا وەزیر. لەساڵی ١٢٢١ەوە سیستەمەکە کەوتە ناو فیتنە سیاسییە کوشندەکانەوە و میسر لە دەوڵەتە پێشووەکەی دابەزی. ئەمەش هاندەری باڵدوینی سێیەمەوە قودس بوو بۆ پلاندانان بۆ داگیرکارییەک کە پێدانی باج لەلایەن میسرەوە بە بڕی ١٦٠ هەزار دیناری زێڕین وەستا. لە ساڵی ١١٦٣ وەزیری لەکارلادراو شاوەر کوڕی موجیر سەعدی سەردانی کوڕی نورەددین زەنگی ئەتابەگی حەلەب لە دیمەشق کە جێگرەوەی بوو و داوای پشتیوانی سیاسی و سەربازی لێ کرد. نورەددین ژەنەراڵە کوردەکەی خۆی کە ناوی شێرکۆ بوو نارد، ئەویش هێرشی کردە سەر میسر و شاوەری گەراندەوە، بەڵام سەربەخۆیی خۆی دووپات کردەووە بووە هاوپەیمانی برای باڵدوینی سێیەم کە ناوی عەمموری یەکەم. کاتێک عەممور لە هێرشێکی دڕندانەدا هاوپەیمانییەکەی شکاند شاوار دیسان داوای پشتیوانی سەربازی لە سوریا کرد و بۆ جاری دووەم شێرکۆش لەلایەن نورەددینەوە ڕەوانە کرا. کە سەرەنجام عەممور پاشەکشەی کرد بەڵام شێرکۆ شاوەری لە سێدارە دا و شێرکۆ کرایە وەزیر. دوو مانگ دواتر شێرکۆ کۆچی دوایی کرد وە کوڕەزای خۆی یوسف کوڕی ئەییووب داوایکرد جێیبگرێتەوە، کە بە سەڵاحەددینی چاکەکاری باوەر ناسرابوو، بەڵام لەلای ڕۆژاواییەکان بە سەڵاحەدین ناسرابوو، نورەددین لە ساڵی ١١٧٤ کۆچی دوایی کرد کە یەکەم موسڵمان بوو لە سەردەمی جەنگی خاچپەرەستیدا حەلەب و دیمەشقی یەکخست.
سەرەتای گامارۆدانەکە
وێنۆک|نەخشەی سەرەتای جەنگی خاچپەرستی سێیەم بەندەری عەکا لە نیمچە دوورگەیەک لە کەنداوی حەیفا بوو. نیمچە دوورگەکەیەک بوو لە لای وشکانییەوە بە دوو بەربەست کە بە تاوەر بەهێزکرابوو پاسەوانی تێدا دەکرا. وەک یەکێک لە گرێ سەرەکییەکانی سەربازگەکانی و کۆگاکانی چەکی سەلاحەدین بوو، ئەو هێزەی بەرگری لە عەکا دەکرد بەرچاو بوو لە چەند هەزار سەربازێک پێکهاتبوو. سوپای گای ئۆرشەلیم لە ٧،٠٠٠ بۆ ٩،٠٠٠ پیادە و ٤٠٠ بۆ ٧٠٠ شوڕشگێڕ پێکهاتبوو. حەتین شانشینی قودسی بەجێهێشتبوو و چەند سەربازێکی کەمی مابووەوە بۆ ئەوەی بانگەوازی بکەن، لە سیناریۆیەکی لەو جۆرەدا گای ئۆرشەلیم بە تەواوی پشتی بە یارمەتییەکانی ژمارەیەکی زۆر سوپا بچووک و بەلەمەکان بەستبوو کە لە سەرانسەری ئەوروپاوە بۆ سەر شام دادەبەزین.
سەرەتا گای هەوڵیدا بە هێرشکردنە سەر دیوارەکانی سەربازگەکان بۆ ئەوەی سەرسامیان بکات، بەڵام ئەمە شکستی هێنا و گای کەمپەکەی لە دەرەوەی شارەکە دامەزراند، بۆ ئەوەی چاوەڕێی هێزی بەهێزتر لە ئەوروپاوە بکات، کە چەند ڕۆژێک دواتر لە ڕێگەی دەریاوە بە کەشتی دەستیان کرد بە گەیشتن. بەلەمێکی دانیمارکی و فریزی (باکووری ئەڵمانیا) جێگەی بەلەمەکانی سیسیلیای گرتەوە، کە کاتێک هەواڵی مردنی ویلیامی دووەمیان بیست کشانەوە، هەروەها سەربازانی فەرەنسی و فلاندەرز (ناوچەیەک لە دەریای باکوور) لە سەردەمی جەیمسی ئاڤێسنێس، هێنری یەکەم، ئەندروی برین، ڕۆبەرتی دووەمی درێکس و فیلیپی برای درێکس، قەشەی بیوڤاس گەیشتنە ئەوێ. هەروەها ئەڵمانییەکانی سەردەمی لویسی سێیەم و ئۆتۆی یەکەم و ئیتاڵییەکانی سەردەمی قەشە سەرەکییەکەی گێرهاردی ڕاڤێنا و قەشە ئەدێلاردی ڤێرۆناش گەیشتنە ئەوێ. لویسی تورینجیا توانی کۆنرادی ئامۆزای دایکی ڕازی بکات کە لە تایرەوەش سەرباز بنێرێت. هەروەها سەربازانی ئەرمەنستان لە سەردەمی لیۆی دووەمی سیلیسیادا بەشدارییان لە گەمارۆدانەکەدا کرد. کاتێک سەڵاحەددین لەم پێشهاتە ئاگادارکرایەوە سەربازەکانی کۆکردەوە و بەرەو عەکا ڕۆیشتن و لەوێ لە ١٥ی ئەیلول هێرشی کردە سەر کەمپی گای ئۆرشەلیم بەڵام بەبێ سەرکەوتن.
لە ٤ی تشرینی یەکەم سەڵاحەددین ڕووی لە ڕۆژهەڵاتی شارەکە کرد بۆ ئەوەی ڕووبەڕووی کەمپی گای ئۆرشەلیم بێتەوە. سوپای خاچپەرستان تا کۆتایی مانگی ئەیلول لە ڕێگەی هێزی بەهێزکردنەوە گەشەی کردبوو بۆ ٣٠ هەزار پیادە و ٢٠٠٠ سوارە، بەلەمێکی مەسیحی کە لانیکەم ١٠٢ کەشتی پێکهاتبوو، شارەکەیان گەمارۆدا. سوپای موسڵمانان لە سەربازانی میسری کورد و تورکستان و سووریا و مێزۆپۆتامیا پێکهاتبوون.
موسڵمانان لە نیوە بازنەیەکدا لە ڕۆژهەڵاتی شارەکەدا کەوتبوون و ڕوویان لە ناوەوە بوو بەرەو عەکا. سوپای خاچپەرستان لە نێوانیاندا کەوتبوون لەگەڵ کەوانە چەکدارەکان لە هێڵی یەکەم و سوارچاکە پڕچەکراوەکان لە هێڵی دووەم بوون. لە جەنگی دواتری ئەرسوفدا مەسیحییەکان بە شێوەیەکی یەکگرتوو شەڕیان کرد لێرەدا شەڕەکە بە شەڕێکی ناتەبا لە نێوان سوارچاکەکان و باڵی ڕاستی سەلاحەدین دەستی پێکرد. خاچپەرستان ئەوەندە هێزیان هەبوو کە دوژمن ناچار بوو لە بەشەکانی تری مەیدانەکەوە هێزی زیاتر بنێرێت. بەم شێوەیە پێشڕەوی بەردەوامی ناوەندی مەسیحی لە دژی فەیلەقی سەلاحەدین بەردەوامبوو کە تیایدا تیرکەوانەکان ئاسانکارییان بۆ پیاوە چەکدارەکان دەکرد بۆ ئەوەی خۆیان پرچەک بکەنوە. دەستە ڕاست و ناوەندی سەڵاحەددین خرانە بەرەی شەڕکردن.
بەڵام سەرکەوتووەکان پەرش و بڵاو بوون بۆ تاڵانکردن. سەڵاحەددین پیاوەکانی کۆکردەوە و کاتێک مەسیحییەکان دەستیان کرد بە کشانەوە بە غەنیمەتەکانیانەوە سوارچاکەکانی بەسەریاندا کرد. هیچ بەرگریییەکی پەیوەندیدار پێشکەش نەکرا و تورکەکان هەڵاتووەکانیان سەربڕی تا لەلایەن سەربازەکانی دەستە ڕاستی مەسیحییەکانەوە پشکنینیان بۆ کرا.
یەدەگەکانی گای ئۆرشەلیم کە لە کەمپی مەسیحییەکان بوون کە سەربازگە ساراسینەکانی لە عەکا لەخۆگرتبوو دواتر نێردران بۆ بەهێزکردنی هێڵی مەسیحییەکان. سەربازگەکان لە عەکا زانیان کە کەمپی مەسیحییەکان بەرگری لێنەکراوە، بۆیە هێرشیان کردە لای چەپی مەسیحییەکان کە سوپای ئەییوبییەکان لێبوو، کەوتنە سەر سوارچاکەکان و هاوکاری باڵی ڕاستی ساراسینیان کرد بەڵام لە لایان ئەییووبیەکانەوە زیانێکی زۆریان لێکەوتەوە. گێراردی سواریقەڵا بەرپرسی سوارچاکەکان کوژرا، وە هەروەها ئەندرویدیش کوژرا بەڵام کۆناردی مۆنتفێرات لە لایەن گای ئۆرشەلیم ڕگارکرا. لە کۆتایی دا خاچپەرستان سوپای فریاگوزاریان بەرپەرچ دایەوە. قوربانییەکانی مەسیحییەکان لە نێوان ٤ هەزار بۆ ٥ هەزار کەس یان ١٠ هەزار کەس بوونبە پێی (ئیبن کەسیر).
دووەم گەمارۆ
لە پاییزدا، خاچپەرستانانی ئەوروپی زیاتر هاتنە لای هێزەکان ئەمەش ڕێگەی بە گای ئۆرشەلیم دا کە لە ڕێگەی وشکانییەوە عەکا گەمارۆ بدات. هەواڵی هاتنی فرێدریک باربارۆسا گەیشتە دەستی خاچپەرستان، ئەمەش نەک هەر ورەی سەربازە مەسیحییەکانی بەرزکردەوە، بەڵکو سەڵاحەددینیشی ناچارکرد سەربازی زیاتر بهێنێتە ناوەوە کە توانی هەم شارەکە و هەم ئۆردوگای خاچپەرستان بە دوو بەشەوە گەمارۆ بدات.
لە ٣٠ی تشرینی یەکەمدا ٥٠ کەشتی موسڵمانان گەمارۆی دەریای مەسیحییەکانیان دا و شارەکەیان بەهێزتر کرد بە تیمەکانی کەشتییەکان کە نزیکەی ١٠ هەزار پیاو بوون بە خۆراک و چەک. لە ١٧ی کانوونی دووەمدا، بەلەمێکی میسری گەیشتە ئەوێ بۆ ئەوەی کۆنترۆڵی بەندەرەکە و ئەو ڕێگایەی کە بەرەو بەندەرەکە دەڕوات و دایبمەزرێنێتەوە. لە مانگی ئازاری ساڵی ١١٩٠ کە کەش و هەوا باشتر بوو، کۆنراد بە کەشتییەکەی خۆی گەشتێکی بۆ شاری تایر کرد و زۆری نەخایاند لەگەڵ پێداویستییەکانی خاچپەرستان گەڕایەوە، ئەمەش یارمەتی بەرخۆدانی بەلەمەکانی میسری لە کەنار دەریادا دا. ئەو کەرەستەی بیناسازییەی کە کۆنراد هێنابووی کرابوونە ئامێری گەمارۆدانەکە هەرچەندە ئەم ئامێرانە لەدەستچوون کاتێک خاچپەرستان هەوڵیاندا هێرش بکەنە سەر شارەکە لە ٦ی ئایاردا.
دۆرۆتی سمیت
دۆرۆتی ئێدیت سمیت (ئینگلیزی: Dorothy Edith Smith) (لەدایکبووی ٦ی تەمووزی ١٩٢٦). کۆمەڵناسێکی کەنەدییە، لە دیسیپلین و بەشگەلی جۆراوجۆر توێژینەوە دەکات کە بریتین لە توێژینەوەکان سەبارەت بە (ژنان، دەروونناسی، توێژینەوە پەروەردەییەکان) ھەروەھا لە ژێربەشە تایبەتەکانی کۆمەڵناسی وەک بیردۆزی فێمینیست، توێژینەوەکانی بنەماڵە و میتۆدۆلۆژی. سمیت ژێربەشگەلی کۆمەڵناسانەی فێمینیستی بیردۆزی بۆچوون و ئیتنۆگرافی دامەزراوەیی بنیات ناوە.
گەمارۆدانی عەکا (١١٨٩-١١٩١)
دووەم گەمارۆ
لە ٢٠ی ئایاردا سەڵاحەددین کە لە چەند مانگی پێشوودا بەردەوام بوو لە بەهێزکردنی سوپاکەی دەستی کرد بە هێرشکردنە سەر ئۆردوگای مەسیحییەکان، کە هەشت ڕۆژی خایاند پێش ئەوەی بتوانرێت بەرپەرچ بدرێتەوە. لە ٢٥ی تەمموز بە پێچەوانەی فەرمانی فەرماندەکانیانەوە، سەربازە مەسیحییەکان هێرشیان کردە سەر لای ڕاستی سەڵاحەددین و شکستیان هێنا. هێزی زیاتر لە فەرەنساوە لە هاویندا گەیشتنە کەمپی خاچپەرستان، بە سەرۆکایەتی هێنری دووەمی شامپاین، تیۆباڵدی پێنجەمی بلۆیس، ستیڤن یەکەمی سانسێری، ڕائولی یەکەمی کلێرمونت، جۆن فۆنتینی، ئالانی سانت ڤالێری، قەشە سەرەکییەکەی بێسانسۆن، قەشەی بلۆیس، و قەشەی تۆل. دووکی فرێدریک شەشەمی سوابیا لە سەرەتای مانگی ئۆکتۆبەر لەگەڵ باقی سوپای باوکیدا گەیشتنە ئەوێ، دوای ئەوەی ئیمپراتۆریەتیی ڕۆمانی پیرۆز لە ١٠ی حوزەیران لە ڕووباری سالف خنکا و دوای ماوەیەکی کەم خاچپەرستانی ئینگلیز لە ژێر دەستی باڵدوینی ئێکستەر قەشە سەرەکییەکەی کانتربێری گەیشتن. لە مانگی ئۆکتۆبەردا، کونت ئۆف باریش گەیشتە لای و مەسیحییەکان پێشکەوتنێکیان لە حەیفا هەبوو، کە ڕێگەی دا خۆراکی زیاتر بهێنرێتە کەمپی عەکا.
دۆرۆتی سمیت
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٦ پۆل:زیندووان پۆل:مردووانی ٢٠٢٢
گەمارۆدانی عەکا (١١٨٩-١١٩١)
سەرچاوەکان
پۆل:جەنگەکانی سەلاحەدینی ئەییووبی
مستەفاقەڵاسی
مستەفاقەڵاسی گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی قەڵاشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
مستەفاقەڵاسی ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (سوننە)ن.
مۆزەخانەی پۆست، داکا
مۆزەخانەی پۆست، داکا مۆزەخانەیەکی تایبەتە بە کۆکردنەوەی مۆر، کە دەکەوێتە نووسینگەی پۆستی گشتی لە شاری داکا، بەنگلادیش.
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی بەنگلادیش
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی کۆماری چیک
وێنۆک
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی چیک (بە ئینگلیزی:Czech Republic national football team) نوێنەری وڵاتی کۆماری چیکە لە سەرجەم پاڵاوانێتییەکانی تۆپی پێ ساڵی ١٩٠١ دامەزراوە و ساڵی ١٩٠٧ بۆتە ئەندامی فیفا پێش سەربەخۆ بوونی چیک بەشێک بووە لە ھەڵبژاردەی چێکۆسلۆڤاکیا دوای ئەوەی چیک سەربەخۆی بەدەست دەھێنێت یەکێتی تۆپی پێی چیک دادەمەزرێ یەکەم یاری نێودەوڵەتی بەرامبەر ھەڵبژاردەی تورکیا بوو لە سالی١٩٩٤کە بە ئەنجامی (١–٤)یارییەکەی بردەوە. گەورەترین بردنەوەی بەرامبەر ھەڵبژاردەی ئاندۆرا بوو لە ساڵی ٢٠٠٥کە بە ئەنجامی (٨–١) یارییەکەی بردووە ساڵی ٢٠٠٦ بۆ یەکەم جار دوای سەربەخۆ بوونی بەشداری جامی جیھانی فیفای کرد. سالی١٩٩٧ بەشداری جامی کیشوەرەکانی کرد و توانی پلەی سێیەم بەدەست بھێنێت
سەرچاوەکان
پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
شەرمنی
280px|وێنۆک|چەپ شەرمنی سۆزێکی کۆمەڵایەتییە کە لە پەیوەندیە کۆمەڵایەتیەکان لە لایەن ھەندێک کەسەوە دەر دەکەوێت.
ئەم شێوازە لە ھەستێکی دەروونی، خۆ بەکەمزانی لە ئاست کەسی بەرانبەردا پێک دێت و لە ھەندێک کاتدا ئەوەندە بەرز دەبێتەوە کە ھەموو شێوازە کۆمەڵایەتیەکانی ئەو کەسە شپرزە دەکات.
سەرچاوەکان
پۆل:سۆزەکان پۆل:پەیوەندییە کەسییەکان
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی گانا
وێنۆک ھەڵبژاردەی تۆپی پێی گانا یاخود ھەڵبژاردەی تۆپی پێی غانا (بە ئینگلیزی:Ghana national football team)نوێنەری وڵاتی گانایە لە پاڵەوانێتییەکانی تۆپی پێ ساڵی ١٩٥٧ یەکێتی تۆپی پێی گانا دامەزراوە و ساڵی ١٩٥٨ دەبێتە ئەندامی فیفا. سێجار بەشداری مۆندیالی کردووە چوار جار نازناوی جامی نەتەوەکانی ئەفریقای بەدەست ھێناوە (١٩٦٣-١٩٦٥-١٩٧٨-١٩٨٢)
سەرچاوەکان
پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
بادێکی
بادێکی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران. لە ئێستادا گەڕەکێکی شاری ورمێیە.
جوگرافیا
بادێکی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
شاژن جیۆنگسون (دانجۆنگ)
شاژن جیۆنگسون (دانجۆنگ)  (ھانگول:정순왕후 송씨, ھانجا:定順王后 宋氏) (لەدایکبووی  ١٤٤٠ تا ٧ی تەممووزی ١٥١) وەک ھاوسەری پاشا دانجۆنگ ناونیشانی دوای مردنی پێدراوە، شەشەم فەرمانڕەوای جۆسۆن بوو، شاژن بوو لە ١٤٥٤ تا دوای وازھێنانی ھاوسەرەکەی لە ١٥٥، دواتر ناونیشانی شاژنە داوەجر ئیدیۆک (의덕왕대비) پێدرا تاوەکوو لابردنی لە پۆستەکەی لە ١٤٥٧.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٤٤٠ پۆل:مردووانی ١٥٢١
عەزیزە سدیقی
عەزیزە لە ئەفغانستان لە دایکبووە، بەڵام کاتێک تەمەنی گەیشتۆتە هەشت ساڵان ئەوا وڵاتەکەی جێهێشتووە. لە ساڵی ٢٠٠٣، وەک چالاکوانی مافەکانی مرۆڤ و ژنان گەڕاوەتەوە. لە ساڵی ٢٠٠٧، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی ئازا پێدرا. دواتر بەهۆی بەناوبانگییەوە نەیتوانی بەردەوام بێت، هەربۆیە لە ئەمریکا وەک پەنابەر مایەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ١٩٨٠ پۆل:زیندووان
کۆنووس
وێنۆک|270px|کۆنووسەکانی یەکەم کۆبوونەوەی لیژنەی یارمەتیدانی سندوقی بومەلەرزەی ھاوکس بەی «Hawkes Bay Earthquake» کۆنووس بە نووسراوەیەک دەوترێت کە دانوستان و پەسەندکراوەکانی کۆبوونەوە فەرمییەکانی تێدایە و لە خۆ دەگرێتە بەر.
کۆنووس بە شێوەیەکی ئاسایی کات و شوێنی کۆبوونەوەکە و ئامادەبوان و ئامادەنەبووان و بڕیار و دانوستانەکانی کۆبوونەوەکە دەگرێتەوە.
دروستکردن
لەوانەیە لە کاتی کۆبوونەوەکەدا لە لایەن چاپکەرێک یان پەیامنێرێکی دادگا چەند کۆنووسێک دروست بکرێت، کە تێبینی کورت بەکاربێنێت و دواتر کۆنووسەکان ئامادە بکات و بۆ بەشداربووان دەری بکات. ھەر وەھا، کۆبوونەوە دەتوانێت دەنگیی تۆمار کراو یان ڤیدیۆی تۆمار کراو بێت. سکرتێرێکی دیاریکراو یان گروپێکی نافەرمیی دەتوانێ تێبینی وەربگرێت و کۆنووسەکەی دواتر ئامادە بکات.
زۆربەی دەزگا حکومییەکان لە چەند نەرمامێری تایبەت بە نووسینی کۆنووس کەڵک وەر دەگرن بۆ تۆمارکردنی دانوستان و پەسەندکراوەکان و دواتر ھەموو کۆنووسەکان لە کاتی ڕاستەقینەدا ئامادە دەکەن.
شێوازی نووسین
شێوەی نووسینی کۆنووسەکان دەتوانێ جیاواز بێت بەپێی پێوانەکان کە دامەزراوە لەلایەن ھەر ڕێکخراوەیەک، ھەرچەندە ڕێنماییی گشتیی ھەیە. یاساکانی ڕێکخستنی ڕۆبێرت(RONR)کۆمەڵێک نموونەی کۆنووسی تێدایە.
مۆدێلی 5W-H دەتوانرێت بەکار بھێنرێت بۆ نووسینی بڕیارەکان و پەسەندکردنەکانی کۆبوونەوەکان لە کۆنووسەکان بە وردی. پێنج پرسیاری بنەڕەتی بریتین لە:
سەرچاوەکان
پۆل:تۆمارە گشتییەکان پۆل:کۆبوونەوەکان پۆل:پرۆسەی پەرلەمان
پۆلێنکەری بەیزی ساویلکە
پۆلێنکەری بەیزی ساویلەکە جۆرێک لە ئەلگۆریتمی پۆلێنی ئامارییە کە لەسەر یاسای بەیزە. ھۆی ئەوەی بەم ئەلگۆریتمە دەوترێت بەیزی ساویلکە یا گەمژە ئەوەیە کە وایدادەنێت کە گۆڕەکەکان بە تەواوی سەربەخۆن. واتە ئەمە ئەمە فەرزی بنەمایی بەیزی ساویلکەیە. بەیزی ساویلکە سەرەتا لە شیکاریی تێکستدا دروست کرا و ئێستەش لە باوترین ئەلگۆریتمەکانی شیکاریی تێکستە. یەکێک لە ڕێگەکانی باشترکردنی کارایی ئەم ئەلگۆریتمە جووتکردنییەتی لەگەڵ بەراوردی چڕیی ناوکییە.
فورمووڵ
پۆلێنکەری بەیزی ساویلکە لەسەر بنەمای یاسای بەیزە کە ئەویش لە تیۆریدا جۆرێک لە ئەگەری شەرتییە. واتە ئەگەر لە پرسیارێکی پۆلێندا n گۆڕەکمان ھەبێت و K پۆل، ئەگەری ئەوەی نموونەیەکی تایبەت وەک \mathbf{x} ھی پۆل یا کلاسی C_k بێت بەم شێوەیە دەنووسرێت:
کە تێیدا ماتریسی n گۆڕەکەکەیە. ئیستە لەبەر ئەوەی بەیزی ساویلکە وەھای دادەنێت کە گۆڕەکەکان سەربەخۆ بن، ئەگەری ھاوبەشیان دەبێت بە زەربی ئەگەرەکانیان. بۆیە دەکرێت ئەو ھاوکێشەیەی سەرەوە بە شێوەی زەربی n ئەگەر بنووسرێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەلگۆریتمەکانی پۆلێن پۆل:ئاماری بەیزی پۆل:پۆلێنی ئاماری
بەڵگەنامەی مۆدێلی تەن
بەڵگەنامەی مۆدێلی تەن
پێناسە
(بە ئینگلیزی Document object model (DOM))
دۆڵەمە
دۆڵەمە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ بەراندێزا نشیو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
دۆڵەمە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
پۆڵەندا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٤
پۆڵەندا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٤ بوو کە لە ٤ی ئایار تا ٢٧ی تەممووزی ١٩٢٤ لە پاریس لە فەڕەنسا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٢٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٢٤
تۆڕی تەکنۆلۆژیای زانیاریی کوردی
alt=لۆگۆی کەی ئای تی ئێن Kitn|وێنۆک|197x197پیکسڵ|لۆگۆی کەی ئای تی ئێن Kitn
پوختە
کەی ئای تی ئێن تۆرێکی سەربەخۆی تایبەتە بە تەکنەلۆژیای زانیارییەکان و لە لایەن چەند گەنجێکی شارەزا و خۆبەخشی بواری تەکنەلۆژیا بەڕێوەدەبرێت. ڕۆژانە دوایین هەواڵ و زانیارییە تەکنەلۆژییەکان بە نوسین و وێنە و ڤیدیۆ لە لایەن دەستە کارامەکەیەوە ڕووماڵ دەکرێن و دەگوازرێنەوە و لە هەژمارە فەرمییەکانی کەی ئای تی ئێن لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بۆ میوانان هاوبەشیان پێ دەکرێت.
ئامانج
ئەم وێبسایتە لە ٢٠١١ بە مەبەستی چاکسازی و ڕیفۆرم لە بواری جیهانی تەکنەلۆژیا لە هەرێمەکەمان کرایەوە، ئەویش لە ڕووی بەردەستکردنی دوایین هەواڵ و زانیاری و فێرکاری تەکنەلۆژی بە بەرزترین ستاندەردەکانی ڕۆژنامەوانی و باشترین جۆری ناوەڕۆک. لەم کاتەوە بە هەزاران هەوادارمان هەیە لەسەر فەیسبووک و سەکۆ کۆمەڵایەتییەکانی تر لەسەر ئینتەرنێت. لەبەرئەوە شوێنمان بکەون و چێژ لەو ناوەڕۆکە وەرگرن ئێمە بڵاوی دەکەینەوە.
مێژوو
ئه‌م ماڵپه‌ڕه‌ له‌ ٢٦\٩\٢٠١١ مەکۆیەکەی دامه‌زرا، کە ئێستا کارا نییە و ماڵپەڕەکەیش ١٠\١٠\٢٠١١ کراوەتەوە. هه‌وڵیداوه‌ دواین گۆڕانكارییه‌كان له‌ بواری ته‌كنه‌لۆژیای زانیارییه‌كان بۆ میوانان بگوازێته‌وه‌ و له‌گه‌ڵ گۆڕانكارییه‌كانی ئه‌م جیهانه‌دا بڕوات. ئامانجی خزمه‌تكردنی بواره‌كه‌یه‌ له‌ كوردستان و ڕوه‌ندی كورد له‌ ده‌ره‌وه‌ی كوردستان. له‌دوای چه‌ندین هه‌وڵ دەستەی پشتی ئەم ماڵپەڕە گه‌شتونەتە ئه‌وه‌ی ئه‌م ماڵپه‌ره‌ بکرێتەوە و خزمه‌تی به‌كارهێنه‌ری كورد بكرێت و متمانە به‌و زانیاری و بابه‌تانه‌ بكات كه‌ ئەوان له‌سه‌ر ئه‌و ماڵپه‌ره‌ بڵاوی ده‌کەنەوە‌.
دیاره‌ ماڵپه‌ڕی زۆر هه‌ن له‌بواره‌كه‌دا، به‌ڵام زۆریان متمانەی میوانان و سه‌ردانكه‌ران پڕناكه‌نه‌وه‌ بۆیه‌ وەکو خەمێک بۆ پڕکردنەوەی ئەم کەلێنە و بە ڕێگه‌ی جیاواز هەوڵیانداوە ببنە جێگەی متمانەی خوێنەرانیان، ئه‌ویش به ‌به‌كارهێنانی شێوه‌ی جیاواز له‌ پێشكه‌ش كردنی بابه‌ته‌كاندا به‌ دانانی فایل و ڤیدیۆی پێویست. ئه‌مه‌ و دانانی سه‌رچاوه‌كان بۆ هەر وتارێک کە لەسەر ئەم ماڵپەڕە بڵاو دەکرێتەوە.
له‌ ڕابردوودا، دەستەی دامەزرێنەری کەی ئای تی ئێن خاوەن پڕۆژی تر بوون، بۆ نمونە، ماڵپه‌ڕێكی تر به‌ناوی كوردپرۆ، به‌ڵام کاتی خۆی داخراوە به‌هۆی ئەوەی دەستەکە ڕوودەکەنە ده‌ركردنی گۆڤارێکی چاپکراو بەناوی ئایتی، بەڵام بەداخەوە دوای ئه‌وه‌ی دوو ژماره‌ی لێ دەردەکرێت به‌هۆی هه‌ندێك كێشه‌وه‌ دەوەستێندرێت. پاشان به‌ یارمه‌تی چه‌ند هاوڕێیه‌كی تر گۆڤارێكی تر دەردەکەن و بڵاودەکەنەوە به‌ناوی بایت. توانیویانە تا 9 ژماره‌ی لێ بڵاوبکەنەوە، به‌ڵام ئه‌ویش به‌هۆی قەیرانی دارایی دەوەستێت. دواجار ئه‌م ماڵپه‌ڕه‌ خنجیلانه‌ دەکەنەوە‌ بۆ گه‌شه‌دان به‌ خه‌باتی چه‌ند ساڵه‌یان له‌بواره‌كه‌دا.
ئەوان لە سۆنگەی هەستکردن بەم بۆشاییە لە بواری تەکنەلۆژیا هەمیشە وته‌ به‌نرخه‌كه‌ی ستیف جۆبسیان له‌ گوێ گرتووە، كه‌ ده‌ڵێت “stay hungry, stay foolish” واته‌ هه‌میشه‌ به‌ په‌رۆشبن بۆ زانست و هه‌میشه‌ش زیاترتان بوێت. ئەوان لە ژێر دروشمی با وێبی کوردی دەوڵەمەند بکەین بەردەوامن و ٨ ساڵ بەسەر دامەزراندنی ماڵپەڕەکەیان تێپەڕیووە.
دامەزرێنەرانی ئەم ماڵپەڕە
سێ دامەزرێنەر بوون بە ناوەکانی: سەردار عبدالله، شەماڵ ساڵح، سۆران علی.
ناوەڕۆک
ماڵپەڕ
وەکو ناوەندی سەرەکی تۆڕەکە، لە ماڵپەڕ گشت بابەت و وتار و هەواڵەکانی پەیوەست بە تەکنەلۆژیا بڵاودەکرێنەوە. لە ڕاستیدا، ماڵپەڕ بریتییە لە پۆڕتاڵی کەی ئای تی ئێن و گشت خزمەتگوزارییەکان لەوێدا کۆکراونەتەوە.
ناوەڕۆکی ڤیدیۆ
بەهۆی گرنگی ڤیدیۆ لەسەر وێب، کەی ئای تی ئێن خاوەنی بەشێکی سەرەکییە لە ماڵپەڕ بۆ ڤیدیۆ دەربارەی تەکنەلۆژیا بە گشتی و باسەکانی پەیوەست بە بەرهەمە تەکنەلۆژییەکان و فێرکاری و زیاتریش. لە یوتیوبەوە ڤیدیۆکان بڵاودەکرێنەوە و پاشان لە ماڵپەڕ دادەندرێن و لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانیش هاوبەشیان پێ دەکرێت.
سەکۆی پرسیار و وەڵام
سەکۆیەکی تایبەتە بە پرسیار و وەڵامی تەکنەلۆژی بە مەبەستی دەوڵەمەندکردنی وێبی کوردی و ڕێگەپێدان بە هەمووان بە بینینی پرسیار و وەڵامەکان و هەروەها دەسەڵاتی وەڵامدانەوە لە لایەن هەر ئەندامێک لەسەر سەکۆ. بەم شێوەیە زۆرترین پرسیار و وەڵام لەسەر تەکنەلۆژیا کۆ دەکرێتەوە و هەمووان دەتوانن بە سەردانی کردنی ئەم بەستەرە پرسیار و وەڵامەکان ببین.
فەرهەنگی ئایتی
ئەم فەرهەنگە لەسەرەتای پەرەپێدانیدایە و ستافی کەی ئای تی ئێن بە بەردەوامی لە هەوڵی زیادکردنی ناوەڕۆکن بۆ فەرهەنگەکە.
چرکەکانی کەی ئای تێن
بەشێکی سەربەخۆی کەی ئای تی ئێنە و لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بە وێنە و گرافیکی ئاست بەرز ڕووماڵی هەواڵ و بابەتە تەکنەلۆژییەکان دەکات.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وێبگەکان پۆل:وێبگە کوردییەکان
مەلاسافی
مەلاسافی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
مەلاسافی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی پاشکێش و لە باشوور لەگەڵ گوندی بێگمە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بێوەکە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کونەمارە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فەیاڵ
فەیاڵ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
فەیاڵ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی جۆگەی گەورە و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی میکائیل و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی تووەسپی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سۆتکە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ھێرشی دابەشکراوی نکۆڵی لە ڕاژەیەک
هێرشی دابەشکراوی نکۆڵی لە ڕاژەیەک (بە ئینگلیزی Distributed denial of service attack ) و کورتکراوەکەی (DDoS) کە زۆرتر بەکار دەبرێت.
خانمێک بە کڵاوێکی ڕەشەوە (ئامیزانی)
خانمێک بە کڵاوێکی ڕەشەوە (ھەروەھا وەک سینیۆرا کۆن کەپێلۆ نێرۆ ناسراوە) وێنەیەکی کێشراوی سەدەی ١٩یە لەلایەن وێنەکێشی ئیتاڵی جوزێپ ئەمیزانی
ھێرشی دابەشکراوی نکۆڵی لە ڕاژەیەک
بوونی چەندین کۆمپیوتەری پێکراو بە شاڵاوی (نکۆڵی لە ڕاژە denial of service) کە هەریەک لەو کۆمپیوتەرانەش لە ڕایەڵەدا، پەیام و هێرشی هاوشیوە دووپات بکەنەوە بۆ سەر کۆمپیوتەری تری ناو ڕایەڵەکە.
خانمێک بە کڵاوێکی ڕەشەوە (ئامیزانی)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:میلان
شاژن سۆھیۆن
شاژن سۆھیۆن (소헌왕후 심씨, لەدایکبووی ١٢ تشرینی یەکەمی ١٣٩٥ تا ١٩ی نیسانی ١٤٤٦)  لە ھۆزی چیۆنگسۆنگ سیم، ناوی دوای مردنی پێبەخشرا وەک ھاوسەری (یی دۆ) پاشا سێجۆنگ، و دایکی پاشا مونجۆنگ و پاشا سێجۆ، وە ڕێزی لێنرا وەک شاژن گۆنگ (공비) لە ١٤١٨ تاوەکوو مردنی لە ١٤٤٦.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٣٩٥ پۆل:مردووانی ١٤٤٦ پۆل:ژنە کۆرییەکانی سەدەی ١٥یەم
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی تۆگۆ
وێنۆک|ھەڵبژاردەی تۆپی پێی تۆگۆ ٢٠٠٦