cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
بەخشینی زەوی بە مەردوخ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:مێژوو پۆل:کاسییەکان
ھۆلەند لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
ھۆلەند نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦ بوو کە لە ١٧ی تەممووز تا ١ی ئابی ١٩٧٦ لە مۆنتریال لە کەنەدا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٧٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
ماکیاڤیلیزم
ماکیاڤیلیزم تیۆرێکی سیاسیە لەلایەن سیاسەتمەداری ئیتاڵی نیکۆلۆ مەکیاڤێلی (١٤٦٩–١٥٢٧) داڕێژراوە لە کۆمەلێک ڕێنمایی و بۆچوون پێک ھاتووە سەبارەت بە حکومڕانی. لەم تیۆرە گەیشتن بە دەسەڵات بە ئامانجی کردەوەی سیاسی دەزانێ و بەھیچ بەربەرستێکی ئەخلاقی نابەسترێتەوە، لە ڕوانگەی ماکیان ڤیلیستییەوە بۆ گەیشتن بە ئامانجەکان ئەتوانرێت پشت بە ھەر ئامرازێک ببەسترێ تەنانەت ئەگەر ناپەسەند و دزێو بێت. پابەندی بە ئەخلاق و مرۆڤایەتی لەم تیۆرەدا ھیچ بایەخێکی نییە. ئەم تیۆرە پاشان بۆ ئەو دەسەڵاتدارانە بەکارھات کە بۆگەیشت بە ئامانجەکانیان لە ئەنجام دانی ھیچ تاوانێک سڵیان نەدەکردەوە لەگەل ئەوەش ھەندێک جار ئەم زارەوە بۆ دەسەڵاتدارە دیکتاتۆری و ستەمکارەکان بەکاردێت.
سەرچاوەکان
پۆل:وشە سیاسییەکان پۆل:مەکیاڤێلیسم پۆل:مێژووی سیاسی
ئەسپەنجیر
ئەسپەنجیر ڕۆمانێکی کوردییە، لە نووسینی تەیفوور بەتحایی، ساڵی ٢٠١٨ نووسراوە و بڵاو کراوەتەوە. ئەسپەنجیر درێژەی ڕۆمانی ژیان بەدەم زریانەوەیە.
چاپەکان
وێنۆک|
کورتە
"ژیان گیان خەفەت نەخۆی ڕۆڵە! ڕۆژێک ئەوینی سەر ئەو کێفگەلە پڕ ئەوێ لە پێشمەرگە، باوکیچت ھا لە تەکیانا. ئەو ڕۆژە دایکیچت ئازاد ئەوێ. تۆیش ئەویتە کوڕەخاسەی زەمان خوەت. زینگی سەردیشی ھەس و گەرمیشی ھەس. بە بۆنەی گەرماکەوە، سەرماکە تاقەت بێرا"
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆمانە کوردییەکان پۆل:کتێبە کوردییەکان پۆل:ڕۆمانەکان پۆل:تەیفوور بەتحایی
ھێماکانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
ئەو ھێمایانەیە کە کۆمەڵگەی ئێڵ جی بی تی دروستیان کردووە و دایان ھێناوە بۆ خۆناساندن و خۆجیاکردنەوە. ئەم ھێمایانە زۆرجار ئاشتی و یەکسانی و خۆشەویستی و بەختەوەری دەنووێنن، و شێوەیەک لە شانازی گەی ھەڵدەگرن. دووان لە ناسراوترین ھێماکانی کۆمەڵگەی ھاوڕەگەزخوازان لە جیھاندا پێکھاتوون لە ئاڵای پەلکە زێڕینە و سێگۆشەیەکی پەمەیی. سێگۆشە پەمەییەکە لە لایەن نازییەکانەوە دەدرا لە ھاوڕەگەزخوازان لە ماوەی شەڕی جیھانی دووەمدا وەک «نیشانێکی شەرم». ھێمای سەرەکی ئێستا ئاڵای پەلکەزێڕینەیە کە ھێمای یەکسانییە لە نێوان خەڵکیدا و ھیچ واتایەکی نەرێنیی نابەخشێت.
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
ئانتیگوا و باربوودا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
ئانتیگوا و باربوودا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
وەڕاز
وەڕاز گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چوارتا (ناوەند)، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
وەڕاز لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی گردەزبێر و لە باشوور لەگەڵ گوندی باخی ئاشی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی دێگەڵ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بێتوات.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئۆغل بەگ
ئۆغل بەگ گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی ھەوشار، ناوچەی ناوەندی شارستانی تیکاب، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. دەکەوێتە (٣کم)ی باکوری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی تیکابەوە و جاددەی قیر دەچێتە ناو گوندەکەوە.
جوگرافیا
ئۆغل بەگ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی گۆگردچی و لە باشوور لەگەڵ گوندی قۆجور و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەدرلو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بادخەرید.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی تیکاب تیکاب تیکاب پۆل:گوندەکانی شارستانی تیکاب پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا پۆل:شارستانی تەکاب
کەنداوی فارس (مووشەک)
مووشەکی کەنداوی فارس بە (زمانی فارسی:موشک خلیج فارس) وەک یەکەمین مووشەکی بالیستیک‌ئاسای دژە پاپۆرەی ئێرانی، سەرەتا لە ١٨ی رێبەندانی ساڵی ٢٠١٠ی وەک نموونەیەکی دژە پاپۆرەیی فاتحی ١١٠ لە لایەن فەرماندەی گشتیی سپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی ناسێندرا.
بڵابوونەوەی وێنەی پێکانی ئامانجگەلی دەریایی لە لایەن ئەم مووشەکە دەنگدانەوەیەکی زۆری لە ئاستی جیھاندا بوو. بیرۆکە و ھەنگاوە سەرەتاییەکانی بەرھەم ھێنانی مووشەکی «کەنداوی فارس» لە لایەن ناوەندی توێژینەوەی مووشەکی سپای پاسدارانی شۆڕشی ئیسلامی بە بەرپرسایەتی حسێن تارانی موقەدەم ئەنجام درا و بە یارمەتیی وەزارەتی بەرگری داڕێژرا و چووە قۆناغی بەرھەم ھێنانی فراوانی. ئەو مووشەکە بە بەھرەمەند بوون لە سێرچێرێکی ئێپتیکی، لە قۆناغە کۆتاییەکانی فڕینی بە شێوەیەکی زیرەک ئامانجەکەی دەدۆزێتەوە و لە سەر قوفڵ دەبێت، بەڵام ھاوکات لە ماوەی ھاویشترانیدا بە سیستەمەکانی رێنوێنیی ئاسایی کۆنتڕۆڵ دەکرێت و سەرجەم بە کەڵک وەرگرتن لە رێنوێنیەکی ئاوێتەیی، ھیچ دەرەتانێک بۆ پاپۆرەکانی دوژمنان ناھێڵێت.
لۆڕەین بڕاکۆ
لۆڕەین بڕاکۆ (لەدایکبووی ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٥٣) خانمە ئەکتەرێکی ئەمەریکیە. بڕاکۆ بە ڕۆڵەکانی وەک کارن فرایدمن ھیڵ لە فیلمی ھاوڕێیە چاکەکان و خانمە دکتۆر جێنیفەر مێلفی لە زنجیرەکەی کەناڵی ئێچ بی ئۆ The Sopranos دەناسرێتەوە. بۆ ڕۆڵەکەی لە فیلمی ھاوڕێیە چاکەکان توانی پاڵاوتنێک بۆ خەڵاتی ئۆسکار ی باسترین خانمە ئەکتەری پشتگیریکار دەستەبەر بکات.
سەرچاوەکان
پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئیتالی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز فەڕەنسی پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئینگلیز پۆل:دوور لە وڵاتانی ئەمریکی لە فەڕەنسا پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٤ پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:خانمەکتەرانی دەنگی ئەمریکی پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی پۆل:ئەو کەسانەی کارامەی شۆتۆکان
پارا
وێنۆک|شوێنی ویلایەتی پارا لە بەڕازیل پارا ویلایەتی بەڕازیلە، دەکەوێتە باکووری بەرازیل و لەلایەن ڕووباری خوارەوەی ئەمازۆنەوە تێدەپەڕێت. ھاوسنوورە لەگەڵ ویلایەتی ئاماپا، مارانھاو، تۆکانتین، ماتۆ گرۆسۆ، ئەمازۆن و ڕۆرایما لە بەرازیل. لە باکووری ڕۆژاوا سنووری گویانا و سورینام ھەیە، لە باکووری ڕۆژھەڵاتی پارا زەریای ئەتڵەسی ھەیە. پایتەخت و گەورەترین شاری بێلێمە کە دەکەوێتە دەمی ئەمازۆن. ئەم ویلایەتە کە ٤٫١٪ی دانیشتووانی بەڕازیلە، تەنھا ٢٫٢٪ی بەرھەمی ناوخۆیی بەرازیل لە ئەستۆدایە.
مێژوو
لە ساڵی ١٥٠٠دا، کەشتیوانی ئیسپانی ڤیسێنتی یانێز پینزۆن یەکەم ئەورووپی بوو کە بە دەمی ڕووباری ئەمازۆن کەشتی کرد. لە ٢٦ی ئابی ١٥٤٢دا، فرانسیسکۆ دی ئۆرێلانا ئیسپانی گەیشتە دەمی ڕووباری ئەمازۆن، کە ڕێڕەوی ئاو بوو بە ڕووبار لە کیتۆی ئیکوادۆرەوە. لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ١٦٣٧دا، پێدرۆ تێکسیرا پورتوگالی بێلێمی بەجێھێشت و چووە کیتۆ: لە کاتی گەشتەکەدا، ھێمایەکی لە یەکگرتنی ڕووباری ناپۆ و ئاگواریکۆ، لە سنووری ئێستای نێوان ئیکوادۆر و پیرۆ، بۆ پورتوگال و دواتر بۆ بەرازیل دانا، بەدەستھێنانی خاوەندارێتی زۆربەی ئەمازۆن، لەوانەش ھەموو خاکی ئێستای پارا.
پارک شین-ھێ
پارک شین-ھێ (بە کۆری:박신혜; بە ھانجا: 朴信惠 لەدایکبووی ١٨ی شوباتی ١٩٩٠) خانمەکتەر و گۆرانیبێژی کۆریای باشوورە.
پارا
دیمۆگرافی
وێنۆک|ھیندییەکانی ئاسۆرینی تا ساڵی ١٩٧١ بە گۆشەگیری دەژیان. بەپێی ئامارەکانی پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل لە ساڵی ٢٠٠٧دا، ٧٬١٣٦٬٠٠٠ کەس لە ویلایەتەکەدا نیشتەجێ بوون. چڕی دانیشتووان لە ھەر کیلۆمەتر چوارگۆشەیەکدا ٥٫٧ کەس بووە (١٥ میل چوارگۆشە). شارنشینی: ٧٥٫٢٪ (٢٠٠٦)؛ گەشەی دانیشتووان: ٢٫٥٪ (١٩٩١–٢٠٠٠)؛ خانوو: ١٬٧٥٤٬٠٠0 (2006).
پارک شین-ھێ
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:نایابی لە ڕۆلگێران، خانمەکتەرانی براوەی خەڵاتی ئەستێرەیی ئاپان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرە منالەکانی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمە مۆدێلەکانی کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٠ پۆل:زیندووان پۆل:دەرچووانی زانکۆی چونگ-ئانگ پۆل:خەڵکی گوانگجو پۆل:گۆرانیبێژەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمە گۆرانیبێژەکانی سەدەی ٢١ەم لە کۆریای باشوور پۆل:باشترین خانمەکتەری نوێ لە بردنەوەی خەڵاتەکانی درامای ئێس بی ئێس
پارا
دیمۆگرافی
دوایین سەرژمێری PNAD (توێژینەوەی نیشتمانی بۆ نموونەی نیشتەجێبوون) ئەم ژمارانەی خوارەوەی ئاشکرا کرد: ٤٬٩٨٨٬٠٠٠ کەسی قاوەیی (فرەڕەگەز) (٦٩٫٩٪)، ١٬٦٤١٬٠٠٠ کەسی سپی پێست (٢٣٫٠٪)، ٤٧٠٬٠٠٠ کەسی ڕەشپێست (٦٫٦٪)، ٣٥٬٠٠٠ کەسی ئاسیایی یان ئەمریکی (0.5%).
سەرچاوەکان
پۆل:پارا
ئاق گوڵ
ئاق گوڵ گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی قەرەسو، ناوچەی ناوەندی شارستانی ماکۆ، شارستانی ماکۆ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
ئاق گوڵ ھاوسنورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
دانیشتوانی ئەم گوندە موسوڵمانن و لەسەر مەزھەبی (سوننە)ن.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ماکۆ ماکۆ ماکۆ پۆل:گوندەکانی شارستانی ماکۆ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
بۆینگ فانتۆم وۆرکس
بۆینگ فانتۆم وۆرکس بەشێکی پیشەسازی بەرھەمھێنەری پێشکەوتووە، و پارچەیەکە لە بەشی بەرگری و ئاسایش لە کۆمپانیای بۆینگی ئەمریکی.
دروستبوون
ئەو بەشە لەلایەن کۆمپانیای ماکدۆنڵ دۆگلاس دروستکرا، دوای ئەوە کۆمپانیای بۆینگ پەرەی بە بەشەکە داو ھەروەھا بەشێکی تایبەت و پێشکەوتووی کۆمپانیاکەیە.
سەرچاوەکان
پۆل:بۆینگ
تەپۆڵکە
وێنۆک
تەپۆڵکە لە زەوی، سەرێکی ھەڵکەنراوە، خۆڵ، چەو، لم، لە بەرد و پارچە بەردی گەورە، زۆربەی تەپۆڵەکەکانی زەوی لە جۆری بان یان چیاکانن.
سەرچاوەکان
پۆل:تەپۆڵکەکان
١٦٦٥ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1665 (توضيح)
کورینگ
کورینگ پڕۆسەیەکی کیمیایییە کە لە زانستی پۆلیمەردا بەکاردێت. لەم پڕۆسەیەدا گەردەکانی پۆلیمەر لەیەکتر گرێدەدرێن وەک دەنکی زنجیر و بەھۆیەوە ماددەکە ڕەقیەتی و بەھێزی زیاد دەکات. وێنۆک|پەیگەری کیمیایی چەسپ کە بەھۆی پڕۆسەی کورینگ بەیەکەوە لکاناون
پڕۆسەی کورینگ
بە ھۆی ئەم پڕۆسەیەوە پاژەکان بەیەکەوە دەلکێنرێن و تۆڕێکی 3D بەرھەم دێنن.
سەرچاوەکان
پۆل:کردارە کیمیایییەکان پۆل:کیمیای پۆلیمەر
ھایپۆگۆنادیزم
ھایپۆگۆنادیزم بە واتای کەمبوونەوە یان نەمانی چالاکی ئەندامی بەرھەمھێنەر دێت، لە پیاوان گون و لە ئافرەتان ھێلکەدان، ئەندرۆجینی نزم (نمونە تێستۆستیرۆنی نزم ئاماژەیە بۆ ھایپۆئەندرۆگینیزم، وە ئێسترۆجینی نزم (نمونە ئێسترادیۆل) ئاماژەیە بۆ ھایپۆئێسترۆگینیزم.
مێژووی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
دەگەڕێتەوە بۆ یەکەمین نموونەکانی پەیوەندییە ھاوڕەگەزییەکانی نێوان گەی، لێزبیان، و دووڕەگەزخوازەکان، کە تۆمار کراوە و دۆزراوەتەوە لە شارستانییەتی کۆندا لە مێژوودا.
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە پۆل:مێژووی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە
واژە
واژە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چوارتا(ناوەند)، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان. (١٣)کم لە چوارتاوە دوورە، واژە کەوتوەتە باکوری خۆرھەڵاتی شاری سلێمانی و بە دووری (٣٠)کم و ھەروەھا (٩٤٢م) لە ئاستی دەریاوە بەرزە. ڕووبەری گشتی زەوییەکەی (١٠،٨)کم٢ و دەکەوێتە بناری گرد و چیاکانی (کەڵکان و کێوی وەڕاز و خلەیەر و ھەڵەزگە و کەڵەکن و بان ھەڵێرە و باسکی گۆیژە).
ناو
واژە بەمانای وتە، قسە یان دەنگی لق و گەڵا لەبەر با دێت. ناوەکەش لە ناوی گوندی واژەی لای شاری بانەی ڕۆژھەڵاتی کوردستانەوە وەرگیراوە. کە کاتی خۆی بنەماڵەیەک بەناوی (شێخ عوسمان)  لەوێوە ھاتوونەتە ئەم گوندە کە پێشتر ناوی (ئیشکێ) بووە و ناوێکی تورکی سەردەمی عوسمانییەکان بووە. ئیدی لە خۆشەویستیان بۆ زێد و گوندەکەی خۆیان، ھەمان ناویان بەسەر ئەم دێیەشدا دابڕیوە و لەوکاتەوە ناوی گوندەکە بووە بە واژە.
جوگرافیا
واژە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باخی ئاشی و لە باشوور لەگەڵ گوندی قشڵاغ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەردەزەرد و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سنکێ.
دانیشتوان
لەسەرژمێری ساڵی ١٩٥٧ی حکومەتی عێراقدا (٣٠) ماڵی تێدابووە. ھەروەھا بەپێی سەرژمێری ساڵی ١٩٧٧دا کە لەگەڵ گوندی قشڵاغ پێکەوە سەرژمێری کراون (٦٦) ماڵ بووە. چونکە قشڵاخ پێشتر موچەی واژە بووە. لەساڵی ١٩٨٦دا کاتێک حکومەتی عێراق گوندەکەی بەخەڵک چۆڵکرد و وێرانیکرد، (٦٠) ماڵ بووە. دوای ڕاپەڕین لەساڵی ١٩٩٢دا ئاوەدانکراوەتەوە و (٧٠) ماڵ بووە و لە ئێستاشدا (٧٥) ماڵێکی لێ نیشتەجێیە.
کشتوکاڵ
واژە کەرتی کشتوکاڵی  ژمارە (٦٢)ە. (٧) کانی و کارێزی ھەیە و گوزەرانی خەڵکەکەی لەسەر کشتوکاڵ و ئاژەڵدارییە. لەکۆندا بژێوێیان لەسەر کشتوکاڵ و ئاژەڵداری و خەڵوزکردن و تووتن بووە. بە وڵاخ و بە کاروان بارە ھەڵوژە و قەیسی و ترێیان بردووە بۆ سلێمانی و ھەندێ جاریش پەڕیونەتەوە بۆ بەری قەرەداغ و سەنگاو و گەرمیانیش. لەوسەر گەنم و جۆیان ھێناوەتەوە. لەسەرەتای ھەشتاکانیشەوە بایەخیان بە ڕەزکردن داوە و خاکەکەی بۆ ڕەز زۆرباشە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئاڕ کەی ئۆ پیکچەرز
وێنۆک|200px وێنۆک|200px ئاڕ کەی ئۆ پیکچەرز یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەمریکییەکان بۆ بەرھەمھێنانی فیلم و کاری وێنەیی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ئەو کۆمپانیا چێژبەخشیانەی دەکەونە کالیفۆرنیا پۆل:ستۆدیۆکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:دابەشکەرانی فیلم لە ئەمریکا پۆل:ڕێکخراوە لەکارکەوتووەکان کە بنکەکانیان لە ھۆڵیوود، لۆس ئانجلەسە پۆل:هۆلیوود، مێژوو و کولتووری لۆس ئەنجلۆس پۆل:دامەزراوەکانی ساڵی ١٩٢٩ لە کالیفۆڕنیا پۆل:سینەمای باشووری کالیفۆڕنیا
دوورگەکانی تورکس و کایکۆس
وێنۆک|ئاڵای دورگەکانی تورکس کایکۆس دوورگەکانی تورکس و کایکۆس زنجیرە دورگەیەکی بچووکە کە دەکەوێتە دەریای کاریبی ھەرێمێکە سەر بە شانشینی یەکگرتووی بەڕیتانیا پایتەختی ئەم دورگەیە کۆکبوورن تاونە لە بەشی تورکسی گەورە. وێنۆک|وێنەی ھەموو دورگەکانی تورکس کایکۆس
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وڵاتەکانی ئینگلیزی ئاخێو پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٧٣ پۆل:لە ساڵانی حەفتاکانی سەدەی ڕابردوو لە دورگەی تورک و کای پۆل:دامەزراوەکانی ساڵی ١٩٧٣ لە ئەمریکای باکوور پۆل:ساڵی ١٩٧٣ لە ئیمپراتۆریەتی بەریتانیا پۆل:هەرێمەکانی دەرەوەی وڵاتی بەریتانیا پۆل:دوورگەکانی تورک و کایکۆس
بۆینگ ئێکس - ٤٥
ئێکس ٤٥ فڕۆکەکی بێ فڕۆکەوانە لەلایەن کۆمپانیای بۆینگی ئەمریکیەوە بەرھەمدێت بە دیاریکراوی لە بەشی بۆینگ فانتۆم وۆرکس کە بەشیکی تایبەتە بە بەرھەمھینان و پەرەپێدانی زیاتری فرۆکەکان، یەکەمین جۆری ئەو فرۆکەیە لە ٢٢ی مایۆی ٢٠٠٢ ئیشی پێکرا و تانی بفرێتن، ھەتا ئێستا ٢ دانەی لێ دروستکرایە و لەلایەن ھێزی ئاسمانی ئەمریکاوە بەکاردێت.
١٦٦٦ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1666 (توضيح)
گۆڕانکە
گۆرانگە-goranga گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیوەیل، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گۆڕانکە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دارەبەن، ماوەت و لە باشوور لەگەڵ گوندی گردەزبێر و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەناروێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کوڕەداوێی بچوک.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ناساڵەح
ناساڵەح گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرقەڵا، قەزای کفری، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ناساڵەح لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیبراھیم خان و لە باشوور لەگەڵ گوندی دوانزەئیمام و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کاکۆڵی لە ڕۆژاوا لەگەڵ شارۆچکەی کفری.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
سیناوا
سیناوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری سۆما نشیو، ناوچەی سۆما و برادۆست، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
سیناوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
شێوەسازی کایەی ڤیدیۆیی
شێوەسازی کایەی ڤیدیۆیی شێوەسازی یاری ئەو کەسەیە کە شێوازی یارییەکە ساز دەکات و یاسا و پێکهاتەی یارییەکە لەبەرچاو دەگرێت و ڕووکار و رەنگ و شێوەی بۆ ساز دەکات.
سیمبوولە کوردییەکان
ھێما نەتەوەییەکانی کورد (Sembolên Neteweyî yên Kurd)، کۆمەڵێک ئاڵا و ئایکۆنی کەلتوورین، کە نوێنەرایەتی یاخود تایبەتمەندیی گەلی کورد پێشان دەدەن.
ئاڵاکان
وێنۆک|ئاڵای فەرمیی [[کۆماری ئارارات]]
وێنۆک|ئاڵای [[کۆماری ئارارات بە شێوازەکانی تر]]
وێنۆک|ئاڵای [[کۆماری مەھاباد]]
وێنۆک|ئاڵای [[شانشینی کوردستان]]
وێنۆک|ئاڵای [[دەوڵەتی ئەییووبی]]
وێنۆک|ئاڵای [[ڕۆژاوای کوردستان]]
وێنۆک|ئاڵای [[میرنشینی سۆران]]
سیمبوول
وێنۆک|سیمبوولی [[حکوومەتی ھەرێمی کوردستان]]
وێنۆک|سیمبوولی [[کانتۆنی عەفرین]]
وێنۆک|سیمبوولی [[کۆماری مەھاباد]]
وێنۆک|سیمبوولی [[کۆماری ئارارات]]
ئەمانەش ببینە
پۆل:چاندی کوردی پۆل:ھێما نەتەوەیییەکان
١٦٦٧ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1667 (توضيح)
ئیندیکەن پیکچەرز
ئیندیکەن پیکچەرز یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەمریکییەکان بۆ بەرھەمھێنانی فیلم و کاری وێنەیی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ئەو کۆمپانیا چێژبەخشیانەی دەکەونە کالیفۆرنیا پۆل:دابەشکەرانی فیلم لە ئەمریکا پۆل:سینەمای باشووری کالیفۆڕنیا پۆل:کولتوری ھۆلیوود، لۆس ئانجلەس
سانداباکو
پێگەی سانداباکو یاخوود پلەی سانداباکو، یەکێک لە نووسراوەکانە 𒄘𒂗𒈾 (LÚGÚ.EN.NA) یان هەندێک جار 𒁾𒁀𒀀 𒆤𒆠 (GÁ.DUB.BA.A EN.LÍLKI)، و ناوی دوایی ڕەنگە بە مانای “ئەرشیفی ئێنلیل - خوداوەندی با یەکێک لە خوداوەندە سۆمەرییەکانە، ئەم ناوە(سانداباکو) لە ڕوانگەی ئایینیەوە حوکمڕانی دەکرا لە شاری نەفەر لە میزۆپۆتامیا - عێراقی مۆدێرن لە سەردەمی کاسییەکان بەدواوە (واتە لە ناوەڕاستی هەزارەی دووەمی پێش زایین).
ئێنلیل ئەو خوداوەندە بوو کە گەرەنتی پاراستنی (نەفەر) پایتەختی ئایینی سۆمەرییەکانی دەکرد، بۆیە لە پۆستێکی بەرزدا دانرا و لەلایەن پاشاکانی کیشییەوە ڕێزی لێدەگیرا،هەروەها فادی خوداوەندی ئێنلیلی لە نووسراوەکانیاندا بردووە بۆ ئەوەی جێگەی خۆی بکاتە سەندەباکۆ شوێنی خۆی بەناوبانگە بکات لە ڕووی جەماوەری،
پلە
زاراوەی سەندەباکۆ بۆ یەکەمجار لە دەقەکانی شانشینی ماری یەکێک لە شارستانییەتە کۆنەکانی سوریا دەرکەوت و نوێنەرایەتی شوێنێکی بەرزی لە ئیدارەدا دەکرد، دواتر پلەی سەندەباکۆش بوو بە هاوواتای شاری نەفەر کاتێک شارستانیەتی کاسی دەستی پێکرد، سەبارەت بە شاری نەفەر لە کۆتایی سەردەمی سامسو ئیلونا حەوتەمین پاشای یەکەمین شانشینی بابل (لە نزیکەی ساڵانی ١٦٨٦-١٩٤٨ پێش زایین) چۆڵ بووە و تا کۆتایی سەدەی پانزەهەم بە چۆڵ ماوەتەوە چونکە کاسیتەکان بەرنامەیەکیان دەستپێکرد کە بریتییە لە نۆژەنکردنەوەی ناوەندە ئاینییەکان، وە یەکێک لە یەکەم نووسراوەکانی سەر بە بەرنامەی نۆژەنکردنەوە هی کوریگالزوی یەکەم یەکێکە لە سێیەم پاشاکانی بابل بووە.
لە ناودارترین بەرپرسانی سەندەباکودا، ئەنلیل کیدانی کە پێشتر دیاری وەردەگرت و دەینارد بۆ ئێنلیل نیراری شازادەی جێنشینی شانشینی ئاشوور، شارستانیەتێک کە لە شارەکەدا بوو لە باکووری میزۆپۆتامیا، ئەمال مەردوک دوای نزیکەی هەزار ساڵ شاری (نەفەر) شاهیدی کاری گەورەی نۆژەنکردنەوە بوو لەلایەن کرێکارانەوە، بەڵگەنامەی کڕین و لیستی پشکەکانیان بەشێکی گەورەی "کتێبخانەی پارێزگار" پێکدەهێنن، دواتر لە ئیمپراتۆریەتی هەخامەندییەکان ئیمپراتۆریەتێکی دێرینی ئێرانی لە سەردەمی خەرکسی یەکەمەوە، نازناوەکە گۆڕدرا بۆ پاکدو.
ئەو سەندەباکوانەی کە لە سەردەمی کاسیەکاندا پۆستیان هەبووە:
بەرپرسانی ئەم نازناوە لە قۆناغی دوای کیشیا
سەرچاوە
پۆل:مێژوو پۆل:کاسییەکان
ھۆلەند لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠
ھۆلەند نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ بوو کە لە ١٩ی تەممووز تا ٣ی ئابی ١٩٨٠ لە مۆسکۆ لە یەکێتیی سۆڤیەت بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠
ترانسفێمینزم
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینە پۆل:ترانسفێمینزم پۆل:فێمێنیزمەکانی کۆمەڵگای پەلکەزێرینە پۆل:فێمینیزم و مێژوو پۆل:فێمێنیزم و ترانسجێندەر پۆل:لێکۆلینەوەکان لەسەر ترانسجێندەر پۆل:تیۆری فێمێنیستی
پارک بۆ-یۆنگ
پارک بۆ-یۆنگ (بە کۆری:박보영; بە ھانجا: لەدایکبووی ١٢ی شوباتی ١٩٩٠) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەرە نوێیەکان لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:نایابی لە ڕۆلگێران، خانمەکتەرانی براوەی خەڵاتی ئەستێرەیی ئاپان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٠ پۆل:دەرچووانی زانکۆی دانکوک پۆل:خەڵکی باکووری پارێزگای چونگچیۆنگ پۆل:خانمەکتەرە منالەکانی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:کەسایەتییە تەلەڤیزیۆنییەکانی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:زیندووان
گوادلۆپ
وێنۆک|(ئاڵای گوادیلۆپێ) گوادلۆپ یان گوادیلۆپێ ھەرێمێکی سەر بە وڵاتی فەڕەنسایە، کە دەکەوێتە بەشی باکووری خۆرھەڵاتی ئەمریکای باشوور و باشووری دەریای کاریبی.
١٦٦٨ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1668 (توضيح)
ئانتیگوا و باربوودا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
ئانتیگوا و باربوودا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
گوادلۆپ
پایتەختەکەی باسێ-تێرییە. خەڵکەکەی بە زمانی فەڕەنسی قسە دەکەن و مەسیحییەتیش ئایینی زۆرینەیە لەم دورگەیەدا. بەرزترین شوێن لەم دورگەیەدا شاخی لا گراندێ سۆوفرێییە. وێنۆک|وێنەی گوادلۆپ لە ئاسمانەوە
تێبینییەکان
<references group="تێبینی"/>
سەرچاوەکان
پۆل:وڵاتەکان و مەڵبەندەکانی فەڕەنسی ئاخێو پۆل:گوادلووپ پۆل:وڵاتە دوورگەییەکان پۆل:ھەرێمەکانی فەڕەنسا
ڕیپێر
ریپێر زنجیرەیەکی درامی کۆمیدی ئەمریکییە. لەلایەن ستۆدیۆکانی کەناڵی ئەی بی سی و کۆمپانیای مارک جۆردنەوە بەرھەم ھاتووە.
سەرچاوەکان
پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:بەرنامە تەلەفزیۆنییەکان لە شاری ڤانکۆڤەر وێنەگیراون
فەیزاوا، تیکاب
فەیزاوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی ھەوشار، ناوچەی ناوەندی شارستانی تیکاب، شارستانی تیکاب، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
فەیزاوا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قەرەقیە و لە باشوور لەگەڵ گوندی بادخەرید و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئەسەدکەندی لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی چوارقەڵا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی تیکاب تیکاب تیکاب پۆل:گوندەکانی شارستانی تیکاب پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
جۆرج ماڵۆری
جۆرج ماڵۆری (١٨٨٦ – ١٩٢٤) شاخەوانێکی ئینگلستانی بوو.
جۆرج ماڵۆری یەکەمین شاخەوان بوو کە حەولی دا دەستی بە لووتکەی ئێڤەرست ڕابگا. دوو جار تا نزیک لووتکە چوو و نەیتوانی و گەڕاوە. سێھەمین جار ساڵی ١٩٢٤ (١٣٠٣ ھەتاوی) کە لەگەڵ ھاوڕێیەکی دیسان بەو چیایەدا ھەڵگەڕا، ٢٥٠ میتریان مابوو بگەنە دوندێ و بێ‌سەروشوێن بوون. ساڵی ١٩٥٣ (١٣٣٢ ھەتاوی) ئێدمۆند ھیلاری شاخەوانی نیووزێلاندی وەک یەکەم مرۆڤ لووتکەی "ئێڤەرست"ی بەزاند. پاش ٧٥ ساڵ، ساڵی ١٩٩٩ (١٣٧٨) گورووپێکی شاخەوانی بەنیازی دۆزینەوەی ڕازی ون‌بوونی جۆرج ماڵۆری و ھاوڕێکەی (ئەندرۆ ئێروین) چەند جار ھەڵچوونە سەرێ و دەورووبەری لووتکەی ئێڤەرستیان پشکنی. سەرەنجام تەرمێکی لە سەغڵەتی‌دا بەستوویان دۆزییەوە. پەیکەری بێ‌گیانی جۆرج ماڵۆری بوو کە پاش ٧٥ ساڵ تێک‌نەچووبوو و لەپەوڕوو ڕاکشابوو. سەرما و تیشکی تاو تەرمەکەیان وەک گەچ سپی ھەڵگەڕاندبوو و مۆمیاکرابوو. ئێستاش ئەو مەتەڵە ھەر ھەڵنەھاتووە کە جۆرج ماڵۆری گەیشتۆتە لووتکە و لە گەڕانەوەدا تووشی ڕووداوێک بووە، یان ھەر دەستی بە لووتکە ڕانەگەیشتووە. کچەکەی دەڵێ باوکم وێنەیەکی دایکمی لەگەڵ خۆی برد کوتی لە سەر دوندی ئێڤەرستی دادەنێم، کاتێک تەرمەکەیان دۆزییەوە کەل‌وپەلەکەشی ھەر وا مابوون، بەڵام وێنەکەیان تێدا نەبوو، بەوەدا دەڵێن لەوانەیە جۆرج ماڵۆری یەکەم مرۆڤ بووبێت کە گەیشتبێتە دوندی ئێڤەرست. ڕستەیەکی مەنشوور لە زاری جۆرج ماڵۆرییەوە دەگێڕدرێتەوە؛ گۆیا لێیان پرسیوە "بۆ دەتھەوێ بچیە سەر لووتکەی ئێڤەرست؟"، کوتوویەتی: "چونکە لووتکەی ئێڤەرست لەوێیە!"
سەرچاوەکان
ویکیپێدیای ئینگلیزی؛ https://en.wikipedia.org/wiki/George_Mallory
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٦ پۆل:مردووانی ١٩٢٤
فۆکس فەیت
فۆکس فەیت یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەمریکییەکان بۆ بەرھەمھێنانی فیلم و کاری وێنەیی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ستۆدیۆکانی فیلمە ئەمریکییە لادراوەکان
مایرێد ماگوێر
مایرێد ماگوێر (بە ئینگلیزی:Mairead Maguire؛ لە دایکبووی ٢٧ی کانوونی دووەمی ١٩٤٤) ژنە چالاکوانی ئاشتییە لە باکووری ئێرلەندا. لەگەڵ ھەریەکە لە بێتی ویلیامز و کیاران مەککیوۆن، دامەزراوەی ژنانن بۆ ئاشتیان دامەزراند، کە دواتر ناوەکەی گۆڕدرا بۆ کۆمەڵگایەک بۆ ئاشتی مرۆڤ. ئامانجی ئەم ڕێکخراوە دۆزینەوەی چارەسەری ئاشتیانە بووە بۆ باکووری ئێرلەندا. مایرێد ماگوێر و ویلیامز لە ساڵی ١٩٧٦ بەیەکەوە خەڵاتی نۆبێلیان پێدرا لە ئاشتی.
شەھرەک
شەھرەک (، ) گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری کوڕانی، ناوچەی کوڕانی، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران.
مایرێد ماگوێر
چالاکییەکان
مایرێد ماگوێر ڕەخنەی لە ئیسرائیل گرتووە لەمەر دروستکردنی کێشە و گەمارۆکانی بۆ سەر کەرتی غەززە. ئەو لە ساڵی ١٩٨٤ سەردانی ئیسرائیلی کردووە. ئەو حکوومەتی ئیسرائیلی تۆمەتبارکردووە لە جێبەجێکردنی سیاسەتی پاکتاوی ڕەگەزیی لە ڕۆژھەڵاتی ئوورشەلیم. لەھەمان کاتدا ھاوسۆزی خۆی بۆ خەڵکی ئیسرائیل دەربڕیوە، کە لەژێر مووشەکەکان ژیان لەژێر ترسدا بەڕێ دەکەن.
شەھرەک
جوگرافیا
شەھرەک ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
مایرێد ماگوێر
چالاکییەکان
لە ساڵی ٢٠٠٨، مایرێد ماگوێر یەکەم کەس بوو کە واژووی لەسەر داوانامەیەک کرد بۆ حکوومەتی تورکیا، لە پێناو ئەوەی کە ئەشکەنجەدانی کەسایەتی سیاسیی کورد عەبدوڵڵا ئۆجەلان ڕابگرن.
١٦٦٩ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1669 (توضيح)
ئێکس تێنتاسیۆن
وێنۆک|تێنتاسیۆن لاساڵێ ٢٠١٨ ئێکس تێنتاسیۆن ژاس دواینێ ڕیکاردۆ ئۆنفۆڕی (لە ٢٣ی کانوونی دووەمی ١٩٩٨ و ١٨ی حوزەیرانی ٢٠١٨)، بە پیشە ناسراوە بە XXXTentacion و بە سادەیی بە X، ڕاپەرێکی ئەمریکی بوو، گۆرانیبێژ و تێکست نووسبوو. ھەرچەندە کەسایەتیەکی کەمێک نامۆ بوو بەھۆی کێشەکانییەوە بەڵام ھەوادارێکی زۆری لەخۆی کۆ کردەوە، لە ساڵی ٢٠١٨ لە لایەن چەند ھاوڕێیەکی خۆیەوەو کوژرا
لە پلانتەیشن، فلۆریدا لەدایکبووە، XXXTentacion بە زۆری تەمەنی منداڵیەوە دەستی کردووە بە نووسینی میوسیک و دەستی بە پیشەی مۆسیقا کرد لە SoundCloud لە ساڵی ٢٠١٣، بە بەکارھێنانی شێواز و تەکنیکەکە نوێیەکانی کە لە مۆسیقای ڕاپدا و ستالی وەک ئیمۆ وەرگرت. لە ساڵی ٢٠١٤، گرووپی ئەندەڕگراوند مێمبەرس ئۆنڵی دامەزراند و لەگەڵ ئەندامانی تری گرووپی گرووپەکە بوو بە کەسایەتییەکی بەناوبانگ لە ڕاپەکانی شلوازی مۆسیقای تراپ و مۆسیقای لۆ-فی و 808s وەردەگرێت. XXXTentacion سەرنجی گەنجانێ بەلای خۆیدا ڕاکێشا بەھۆێ گۆرانی "Look at Me". یەکەم گۆڕانی ئەلبومەکەی بوو کەلەساڵی (٢٠١٧)بڵاوی کردەوە و دوو جار پلاتیمی بەدەستھێنا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بە پلەی دووەم، لە دووەم ئەلبومەکەی (٢٠١٨) لە پلەی یەکەمی بەدەیت ھێنا، گۆرانی، "Sad!", دوای مردنی گەیشتە ژمارە پلەی یەکەم دەسەر ئاستی گۆرانی لۆفی-ڕاپ، و زیاتر لە ١٫٣ ملیار بینەری لە یوتیوب و ١٫٧ ملیار گوێگر لە Spotify کۆکردەوە لە تشرینی دووەمی ٢٠٢١ و لە ئابی ٢٠٢١ لەلایەن RIAA بە ئەڵماسی ڕاپ ناسێندرا.
لە ٢٣ی کانوونی دووەمی ١٩٩٨ لە فلۆریدا لە دایک بووە. باوکی و باپیرەی ئۆنفرۆ ھەردووکیان. ئۆنفرۆ لە چاوپێکەوتنێکدا لە The Beat لە ساڵی ٢٠١٧ ڕایگەیاند کە ڕەچەڵەکی میسری یان سوری و ھیندی و لەوانەیە ئیتاڵی ھەبێت.
سەرچاوەکان
__INDEX__ __NEWSECTIONLINK__
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٨ پۆل:ڕاپەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:مردووانی ٢٠١٨ پۆل:گۆرانیبێژانی ڕۆکی ئەمریکی
میجین
میجین گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دڵوەران، ناوچەی دڵوەران، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
میجین ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
لاپەڕەی سەرەکی
لاپەڕەی یەکەم، کە پێی دەوترێت لاپەڕەی سەرەکی, لاپەڕەیەکی وێب کە سەر بە ماڵپەڕێکە کە زانیاری دەربارەی ماڵپەڕەکە لەخۆدەگرێت ھەروەھا ئەگەری پەیوەستکردنی (Hyper Link) بە لاپەڕەکانی تر یان زانیاری پەیوەندیدار بە بابەتەکەوە لەخۆدەگرێت لە سایتەکە.
سەرچاوەکان
پۆل:داڕشتنی وێب
مێکۆکان
مێکۆکان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی چوارتا (ناوەند)، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
مێکۆکان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی جوبرەئیل، شارباژێڕ و لە باشوور لەگەڵ گوندی چوارتا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گەنکێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەردەزەرد، شارباژێڕ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
عەلی جەودەت ئەییووبی
عەلی جەودەت ئەییووبی (لەدایکبووی ١١ی تشرینی دووەمی ١٨٨٦ – مردووی ٣ی ئازاری ١٩٦٩)، کەسایەتی سیاسیی عێراقی بوو، ١١ەمین سەرۆکوەزیرانی عێراق بوو. عەلی یەکێکبووە لە نەوەکانی سەلاحەدینی ئەییووبی.
عەلی جەودەت ئەییووبی لە شاری مووسڵ لەدایکبوو لە کاتێک کە عێراق لە ژێر دەسەڵاتی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی دابوو.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٦ پۆل:مردووانی ١٩٦٩ پۆل:سەرۆک وەزیرانی عێراق پۆل:عەرەبەکانی ئیمپراتۆریەتی عوسمانی پۆل:خەڵکی مووسڵ
کوێستان محەممەد عەبدوڵڵا
کوێستان محەممەد عەبدولڵا (لەدایکبووی ١٩٦٥) لە ١٠ی تەممووزی ٢٠١٩، لەسەر پشکی بزووتنەوەی گۆڕان لە نۆیەمین کابینەی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان بوو بە وەزیری کارووباری کۆمەڵایەتی. کوێستان بەرلەوەی ببێتە وەزیر، لە دوو خوولدا لەماوەی ٢٠٠٥-٢٠٠٩ وە ٢٠٠٩-٢٠١٣ ئەندام پەرلەمانی کوردستان بووە کە جارێکیان وەک ئەندامی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان وە دووەمجاریش وەک ئەندامی بزووتنەوەی گۆڕان.
کوێستان محەممەد لەساڵی ١٩٨٨، بەشی پەروەردەی ماتماتیکی تەواوکردووە. لەماوەی ١٩٩٢ بۆ ١٩٩٦ کاری مامۆستایەتی کردووە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٥ پۆل:زیندووان پۆل:خەڵکی سلێمانی پۆل:وەزیرەکانی کابینەی نۆیەمی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان پۆل:سیاسییەکانی بزووتنەوەی گۆڕان پۆل:ئەندامانی پەرلەمانی کوردستان پۆل:ئەندامانی پێشووی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان
١٦٧٠ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1670 (توضيح)
ڕووباری جاڤایس
وێنۆک|ڕووباری جاواێس و دوورگەی بانەناڵ لە گوندی ھیندی تشویری، دەکەوێتە شارەوانی فۆرمۆسۆ دوو ئاراگوایای بەرازیل لە شاری تۆکانتین. ڕووباری جاڤایس (بە زمانی پورتوگالی:Rio Javaés or Braço Menor do Rio Araguaia) ڕووبارێکە لە ویلایەتی تۆکانتین لە ناوەڕاستی بەڕازیل. لقێکی ڕووباری ئاراگوایایە.
ڕووباری جاڤایس پارکە ویلایەتییەکەی کانتاو لە باکوور لە پارکە نەتەوەییەکەی ئاراگوایا لە باشوور جیا دەکاتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕووبارەکانی تۆکانتین پۆل:ڕووبار
ھێزی چەکداری بەلجیکی
وێنۆک|ھێمای ھێزە چەکدارەکانی بەلجیکا ھێزی چەکداری بەلجیکی یان ھێزە چەکدارەکانی بەلجیکیا ھێزێکە بۆ پاراستنی وڵاتی بەلجیکا، کە لە ساڵی ١٨٣٠ی زایینییەوە دروست بووە. ئەم ھێزە چالاکی لە وڵاتانی دەرەوەش وەک ئەفغانستان و سۆماڵ ھەبووە و بەشداریی لە جەنگی جیھانیی یەکەم و دووەمیش کردووە. حکوومەتی بەلجیکا بڕی ٤٫٣٠٣ یۆرۆی بۆ ئەم ھێزە تەرخان کردووە، وە لەساڵی ١٩٤٨دا چووە ناو ناتۆوە.
بنەماڵەی ئاستەر
بنەماڵەی ئاستەر  یان خێزانی ئاستەر لە ماوەی سەدەی نۆزدەهەم و بیستەمدا لە ئەمریکا و بەریتانیادا لە بواری بازرگانی و کۆمەڵگا و سیاسەتدا ناوبانگێکی زۆری بەدەستهێنا. بە ڕەگ و ڕیشەی باوباپیرانی ئەڵمانی ئیتاڵی لە بەرزاییەکانی ئەلبەکانی ئیتاڵی و سویسرا، ئاستەرەکان لە ئەڵمانیا نیشتەجێ بوون، بۆ یەکەمجار لە ئەمریکای باکوور لە سەدەی ١٨ لەگەڵ جۆن جەیکۆب ئاستەر دەرکەوتن کە یەکێک بوو لە دەوڵەمەندترین کەسەکانی مێژوو.
ھێزی چەکداری بەلجیکی
مێژوو
سەرەتای دروستبوونی لەوکاتەوە بوو کە بەلجیکییەکان دەیان ویست لە ھۆڵەندا جیاببنەوە و وڵاتێکی سەربەخۆ بۆ خۆیان دروستبکەن، ئەمەش بە یارمەتی ھێزێکی چەکدار بوو.
جەنەراڵ ئاتۆمیکس
وێنۆک| وێنەکی فرۆکەکی بێ فرۆکەوانی ئاژەڵی درندە کە لەلایەن کۆمپانیای جەنەڕاڵ ئاتۆمیکسەوە بەرھەمھاتییە
کۆمپانیای جەنەڕاڵ ئاتۆمیکس کۆمپانیایەکی ئەمریکییە گووزارشت لە یەکەک لە گەورەترین کۆمپانیاکانی بواری بەرھەمھێنانی کەل و پەلی سەربازی دەکا لە جیھان بە نێزیکەی ٨٠٠٠ کارمەند تێیدا کاردەکەن.
مێژووی کۆمپانیا
ئەو کۆمپانیان دروستبو لە تەممووزی ساڵی ١٩٥٥ وەک بەشەک لە کۆمپانیای جەنەڕاڵ دینامیک یەکەک لە گەورەترین کۆمپانیاکانی بواری سەربازی،
سەرچاوەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرگری ئەمریکا
KOI-4878.01
بارستە
بارستەی ھەسارەکە لە نێوان ٠٫٤–٣٫٠ ی زەوی دایە، بە زۆری دەکرێ ٠٫٩٩ی بارستەی زەوی ھەبێت.
گۆیی (ھێلکەیی)
ھەسارەکە تۆزێک گۆیییەکەی لە زەوی زیاترە: ١٫٠٥
پلەی گەرمی
پلەیەکی گەرمی باڵانسکراویی ٢٥٦ھەزار (-١٦٫٥ پلەی سیلیزی، و ٢٫٣ی فەھرەنھایت)، و زۆر لە پلەی گەرمی زەوی نزیکە کە ٢٥٥ھەزارە (-١٨ پلەی سیلیزی، و -١ فەھرەنھایت) گەر بێت و بەرگەھەواکەی نزیک بێت لە ھی زەوی ئەوا، تێکڕای پلەی گەرمی ڕووی زەوی ٢٩١ ھەزاری دەبێت (١٧٬٨٥ سیلیزی، و ٦٤٫١٣ فەھرەنھایت) کە تۆزێک بەرزترە لە پلەی گەرمی زەوی.
گۆڵدوین پیکچەرز
وێنۆک|200px گۆڵدوین پیکچەرز یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەمریکییەکان بۆ بەرھەمھێنانی فیلم و کاری وێنەیی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ستۆدیۆکانی فیلمە ئەمریکییە لادراوەکان
ئانتیگوا و باربوودا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
ئانتیگوا و باربوودا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
میل قاسم
جوگرافیا
میل قاسم لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی حەسیرە و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئەوڵاقوت و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی شۆراوە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی وەلی ھەیەر.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پێڕستی پاسپۆرتەکان
سەرچاوەکان
پۆل:دیپلۆماسی پۆل:پێڕستەکان بەپێی وڵات پۆل:بەڵگەکانی حکوومەتی
ھۆلەند لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
ھۆلەند نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
١٦٧٢ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1672 (توضيح)
عێماد (مووشەک)
مووشەکی عێماد بە (زمانی فارسی:موشک عماد) یەکەمین مووشەکی بالیستیکی درێژمەودای بەرھەمی ئێرانە کە خاوەنی سەرجەنگی رێنوێنی‌کەر تا کۆتایی ئاراستەکەی و سەرەتای پاییزی ٢٠١٥ی ڕوونوێنی کراوە. بە پێ وتەی مدیاکانی ئێران ئەو مووشەکە لە تاقیکارییەکانیدا وردبینییەکی باڵای لە بڕەوی نزیکەی ١٦٥٠ کیلۆمەتر نیشان داوە.
سەرچاوەکان
پۆل:مووشەکە بالیستیکییەکان
گەرەوانی سەروو
گەرەوانی سەروو پێکدێ لە ٢ گووند لە سنووری شاری هەولێر، یەکێکیان دەکەوێتە سنوری شارۆچکەی شەقڵاوە، ئەویتر دەکەوێتە سنوری قەزای ڕواندز، خەڵکەکەی خەریکی ئاژەڵداری و کشتوکاڵن.
ھێزە چەکدارەکانی سلۆڤاک
وێنۆک|ھێمای ھێزە چەکدارەکانی سلۆڤاک ھێزە چەکدارەکانی سلۆڤاک یان ھێزی چەکداری سلۆڤاکیا ھێزێکی تایبەتی کۆماری سلۆڤاکیایە، کە لە ١ی کانوونی دووەمی ١٩٩٣دا ڕۆیشتووەتە ناو ناتۆوە. لە ئێستادا ئەم ھێزە ژمارەیەک چەکداری لە نێوان سنووری قوبرسی باکوور و قوبرس ھەیە.
مێژوو
ھەر لەسەرەتای دروستبوونییەوە دژی چێکۆسلۆڤاکیا بووە ھەر ئەمەش وای کرد کە سلۆڤاکیا لە کۆماری چیک جیا ببێتەوە، و لە ساڵی ١٩٣٩دا ھێزی تایبەتی بە ئاسمان دانا.
بازنەکانی کەیوان
وێنۆک|بازنەکانی کەیوان
سەرچاوەکان
پۆل:گەردوون
ڤیسێنتی یانێز پینزۆن
وێنۆک|ڤیسێنتی یانێز پینزۆن. [[مۆزەخانەی دەریایی مەدرید.]] ڤیسێنتی یانێز پینزۆن (نزیکەی ١٤٦٢ – دوای ساڵی ١٥١٤) کەشتیوان و گەڕانێکی ئیسپانی بوو، بچووکترین برایانی پینزۆن بوو. لەگەڵ برا گەورەکەی، مارتین ئەلۆنسۆ پینزۆن (نزیکەی ١٤٤١ – نزیکەی ١٤٩٣)، کە کاپتنی کەشتیی پینتا بوو، لەگەڵ کریستۆفەر کۆڵومبس لە یەکەم گەشتدا بۆ جیھانی نوێ، لە ساڵی ١٤٩٢ وەک کاپتنی کەشتیی نینا بە کەشتی ڕۆیشتن.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ١٤٦٠ پۆل:مردووانی سەدەی ١٦یەم پۆل:دۆزەرەوە ئیسپانییەکان پۆل:گەلی ئیسپانی سەدەی ١٦یەم
بزاڤی سیاسی
وێنۆک|بزاڤی سیاسیی [[سکاندیناڤیزم لە ناوەڕاستەکانی سەدەی نۆزدەیەمدا]]
بزاڤی سیاسی یا بزووتنەوەی سیاسی یا جووڵانەوەی سیاسی گرووپێکی کۆمەڵایەتییە لە بەرفرەھییەکی ناوچەیی، نەتەوەیی، یان ناونەتەوەییدا کە بۆ دەستخستنی ئامانجێکی سیاسی پێکەوە ھاوکاری دەکەن. بۆ بەرچاوخستن و بەرباسخستنی ئامانجە بنەڕەتییەکانی بزاڤی سیاسی، ئەبێ کەرەستەگەلی پێویست بەرھەم بھێنرێن و، پەرەیان پێ بدرێ و، ڕێک بخرێن و، ڕابگەیەنرێن و، لێک بدرێنەوە و، چاک بکرێنەوە.
حیزب نموونەی بزاڤێکی سیاسییە. ئەوەی حیزب بۆی ئەگەڕێ، واتە ئامانجی سیاسیی حیزب، زاڵبوونە بەسەر سیاسەتەکانی حکوومەتدا، یا لانی کەم، دانانی کاریگەریی خۆیە لەسەر ئەو سیاسەتانەدا. ھەوڵ و تێکۆشانیشی ئەوەیە کە لە ڕێگەی ناودێرکردنی کاندیداکانیەوە و دامەزراندنیان لە نڤیسگە سیاسی و حکوومییەکاندا ئامانجی خۆی بپێکێ.
سەرچاوەکان
پۆل:سیاسەت پۆل:بزاڤە کۆمەڵایەتییەکان پۆل:بزاڤە سیاسییەکان پۆل:بزووتنەوە کۆمەڵایەتییەکان
بازنەکانی ئورانوس
وێنۆک|بازنەکانی ئورانوس تا نزیکی مانگەکەی
بازنەکانی ئۆرانۆس لە ساڵی ١٩٧٧ دۆزراوەتەوە لە ئەنجامی ڕوانگەکردنی هەسارەکانی کۆمەڵەی خۆر لەسەر زەوی 100px|وێنۆک|ناوەڕاست|١٣ بازنەکانی هەسارەی [[ئورانوس]] بازنەکانی ئورانوس پێکدێت لە ١٣ ئەڵقە بە تەواوی هەموویان لە ساڵی ٢٠٠٨ دۆزراونەتەوە
سەرچاوە
پۆل:گەردوون
بازنەکانی ھورمز
وێنۆک|رێرەوی بازنەکانی هورمز کە پێکهاتیە لە ٤ بازن
بازنەکانی مووشتەری بەنێوبانگە بە بازنەکانی هورمز' وە هەسارەی مووشتەری سێیەمین هەسارەی بازنەیە لە نێو سیستەمی کۆمەڵەی خۆر لە دوای هەر یەک لە هەسارەکانی کەیوان و ئورانوس ،لە ساڵی ١٩٧٩ەوە دوای ناردنی کەشتی ئاسمانی ڤۆیجر ١ زانیاری تەواو دەربارەی ئەو بازنانەی هەسارەی هورمز زانراوە، دوای ئەوەش گالیلۆ (کەشتی ئاسمانی) لە ساڵی ١٩٩٠ لێکۆڵینەوەیەکی زۆر و باشی دەربارەی ئەو بازنانە کرد و توانی زانیاری تەواو دەستبخا.
بازنەکانی هورمز ئەوەندە درەوشاوە و گەورەن دەتواندرێت بە تەلیسکۆپەکانی سەر زەوییش بە ئاسایی ببینرێن.
سەرچاوە
پۆل:گەردوون پۆل:ھورمز
گۆبان عەرەب
گۆبان عەرەب گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرقەڵا، قەزای کفری، ئیدارەی گەرمیان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گۆبان عەرەب لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھۆمەربەلی گەورە و لە باشوور لەگەڵ شارۆچکەی کفری و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی شەرەف خان لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قۆری چای.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئێم کیو-١ پریداتۆر
ئاژەڵی دڕندە فڕۆکەی بێ فڕۆکەوانی ئەمریکییە و لەلایەن کۆمپانیای جەنەراڵ ئاتۆمیکسەوە دروستکراوە.ئەم فڕۆکەیە لەلایان ئاژانسی هەواڵگری ئەمریکا(CIA)بەکارهێنراوە.
جۆرەکان
وێنۆک| ژووری کۆنترۆڵی فرۆکەی بێ فرۆکەوانەکە
پەروێز مشەڕەف
پەروێز موشەڕەف (  (بە ئینگلیزی : Pervez Musharraf ) (بە ئوردو : Pervez Musharraf )( لە دایکبووی ١١ی ئابی ١٩٤٣ –مردن ٥ی شوباتی ٢٠٢٣ ) سیاسەتوان و فەرماندەی سەربازی پاکستانی بووە، لە ساڵی ٢٠٠١ تا دەست لەکارکێشانەوەی دەیەمین سەرۆکی پاکستان بوو، بەهۆی ناڕازایەتیەکانەوە لە ساڵی ٢٠٠٨ دەستی لە کارکێشایەوە.  لە ١٧ی کانونی یەکەمی ٢٠١٩ دادگا سزای لەسێدارەدانی بەسەردا سەپاند دوای ئەوەی بە تۆمەتی خیانەتی گەورە تۆمەتبارکرا بەڵام پەروێز تۆمەتەکانی رەتکردەوە.
ئێم کیو-١ پریداتۆر
RQ-1 Predator
ئەو جۆرەیان تایبەتە بە چاودێریکردن و سیخوری
مێترۆ پیکچەرز
وێنۆک|200px مێترۆ پیکچەرز یەکێکە لە ستۆدیۆ ئەمریکییەکان بۆ بەرھەمھێنانی فیلم و کاری وێنەیی.
ئێم کیو-١ پریداتۆر
MQ-1 Predator
ئەو جۆرەش تایبەتە بە ھێرش بردن و بۆمبارانکردن ئەو جۆرە ئامانجەکانی بە مووشەکی AGM-114 Hellfire دەپێکێت.
پەروێز مشەڕەف
موشەڕەف لە سەردەمی ڕاجی بەریتانیا لە دەهلی لەدایکبووە و لە کەراچی و ئەستەنبوڵ گەورە بووە. لە کۆلێژی خوێندنی بەرگری شاهانە لە بەریتانیا خوێندوویەتی. موشەڕەف لە ساڵی ١٩٦١ چووەتە ناو ئەکادیمیای سەربازی پاکستان و لە ساڵی ١٩٦٤ پەیوەندی بە ڕیزەکانی سوپای پاکستانەوە کردووە و ڕۆڵێکی کارای لە شەڕی ناوخۆی ئەفغانستاندا گێڕاوە. وەک نەقیبی دووەم، موشەڕەف لە ساڵی 1965 بەشداری شەڕی هیندستان و پاکستان دەکات. تا ساڵانی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوو بووەتە فەرماندەی لیوای تۆپخانە. مشەڕەف لە ماوەی ساڵانی نەوەدەکاندا پلەی بەرزکرایەوە بۆ مەیجر جەنەراڵ و فەرماندەیی فیرقەیەکی پیادەی پێدرا، هەروەها فەرماندەیی گروپی خزمەتگوزارییە تایبەتەکانی کرد. هەر زوو دوای ئەوە کرا بە جێگری سکرتێری سەربازی و بەڕێوەبەری گشتی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان.
مێترۆ پیکچەرز
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کۆمپانیاکانی بەرھەمھێنانی فیلم لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کۆمپانیاکانی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:ستۆدیۆکانی فیلمە ئەمریکییە لادراوەکان پۆل:کۆمپانیا میدیاییە بەکۆمەڵەکان کە لەساڵی ١٩١٥ دامەزران
پەروێز مشەڕەف
سزای لەسێدارەدان
لە 17ی کانونی یەکەمی 2019 ، دادگای تایبەت لە ئیسلام ئاباد سزای لەسێدارەدانی بەسەردا سەپاند دوای ئەوەی بە تۆمەتی خیانەتی گەورە سزای دا، دۆسیەکە دەگەڕێتەوە بۆ تشرینی دووەمی ٢٠٠٧، کاتێک موشەڕەف دەستووری هەڵپەسارد و باری نائاسایی لە وڵاتدا سەپاند، بۆ ئەوەی هەنگاو بنێت بۆ درێژکردنەوەی دەسەڵاتەکەی و ڕووبەڕووبوونەوەی نەیارەکانی، ئەمەش مشتومڕ و ناڕەزایەتی لە دژی لێکەوتەوە، و لە ساڵی ٢٠٠٨دا ناچار بوو دەست لەکار بکێشێتەوە.
سەرزەوی (جوگرافیای سیاسی)
لە بوارەکانی جوگرافیای سیاسی و پێوەندییە نێونەتەوایەتییەکاندا، سەرزەوی ناوچە یا ناوچەگەلێکی تێکتەنراوە کە بۆ ئەوەی دەستی بێگانە بە خەڵک و شوێنەکانی ڕانەگات ئەرکی ڕێکخستن و بەڕێوەبردنی بە تاک، کۆمەڵ، یا دامەزراوەیەک سپێردراوە.
پەروێز مشەڕەف
مردن
پەروێز موشەڕەف لە پێنجەمین ڕۆژی شوباتی ٢٠٢٣ لە تەمەنی حەفتا و نۆ ساڵیدا لە نەخۆشخانەی دوبەی ئەمریکی لە میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان کۆچی دوایی کرد، دوای ململانێیەکی درێژخایەن لەگەڵ نەخۆشی.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٢٠٢٣ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٣ پۆل:سەرۆک کۆمارەکانی پاکستان پۆل:خەڵکی دەلھی پۆل:وتارەکان بە دەقی زمانی ئوردوو
سەرزەوی (جوگرافیای سیاسی)
سەرەڕای جۆراوجۆریی ڕوانگەکان لەمەڕ مانای وشەکە، لە یاساکانی نێونەتەوەییدا، سەرزەوی پارچەیەکی لێنەبڕە لە پێکھاتەی وڵاتاندا: سەرزەوی یا خاکی ھەر وڵاتێ بریتییە لەو بەرینایییە (کە داگری ڕووی زەوی و ژێر زەوی و ئاسمان و بڕێ لە سەرچاوە دەریایییەکانی نزیک کەنارەکانیەتی) کە حکوومەتی ئەو وڵاتە داوای ئەکا و خۆی بە خاوەنی ئەزانێ و وڵاتانی تریش ئەو داوایەیان قەبووڵە و بە ھیی ئەوی ئەزانن.
سەرزەویی پایتەختی فیدراڵ
لە حکوومەتە فیدراڵەکاندا بۆ ئەوەی ویلایەتێک دەستڕۆشتووتر لەوانی تر نەبێ، پایتەختی وڵات ناخەنە ناو سنووری ھیچ ویلایەتێک. بە جێگەی ئەوە، بەتایبەت سەرزەوییەکی بۆ دیاری ئەکەن تا کورسیی حکوومەتی وڵات لەوێ جێگیر ببێ. بەو سەرزەوییە ئەڵێن سەرزەویی پایتەخت (Capital territory). بۆ نموونە پایتەختی وڵاتانی ھیند و پاکستان و ئۆسترالیا سەر بە ھیچ یەک لە ویلایەتەکان نین و خاک و سەرزەویی تایبەت بە خۆیانیان ھەیە.
سەرزەویی ناسەربەخۆ
سەرزەویی ناسەربەخۆ (Dependent territory) بە سەرزەوییەک ئەوترێ کە بۆ خۆی دەوڵەتێکی خاوەن سەروەری و سەربەخۆ نەبێ بەڵام لە ڕووی سیاسییەوە لە دەرەوەی چوارچێوەی دەوڵەتە حاکمەکەدا بێ. بۆ نموونە سەرزەوییەکانی بریتانیا لە ئەوبەر دەریاکاندا سەربە شانشینی یەکگرتوون، ھەرچەند خۆیان تا ڕادەیەک حوکمیان بە دەستەوەیە.
سەرزەویی ئەوبەر دەریاکان
سەرزەویی ئەوبەر دەریاکان (Overseas territory) ئەو سەرزەوییەیە کە بە ئۆقیانووسێک لەو وڵاتەی کە حوکمی پێ ئەکا جیا بۆتەوە. بۆ نموونە گرینلەند و دوڕگەکانی فارۆ بە بەشێک لە شانشینی دانمارک ئەژمێردرێن.
سەرزەویی جێناکۆکی
سەرزەویی جێناکۆکی (Disputed territory) بەو ڕووبەرە جوگرافیایییە ئەوترێ کە دوو وڵات یان زیاتر داوای بکەن. وەک کەشمیر کە ھیند و پاکستان، ھەر کامیان بە جیا، داوای ئەکەن. یان وەک کەرکووک و ناوچەکانی دەوروبەری کە لە نێوان حکوومەتی ھەرێم و بەغداددا بوونە بە جێی ناکۆکی.
سەرزەویی داگیرکراو
سەرزەویی داگیرکراو (Occupied territory) ناوچەیەکە کە ھێزێک لە دەرەوە بە لەشکر دەستی بە سەریدا گرتووە، بەبێ ئەوەی بیلکێنێ بە قەڵەمڕەوی خۆیەوە.
چەند نموونەیەک لەم جۆرە سەرزەوییانە لە ڕابرددودا ئەمانەن: ئاڵمانیا دوای شەڕی دووەمی جیھانی، کوەیت دوای ئەوە لە ساڵی ۱۹۹۰دا ئێراق ھێرشی بۆ ھێنا، کۆزۆڤۆی داوی ساڵی ۱۹۹۹ و، زۆرێک تر.
لە نموونەکانی حاڵی حازریش ڕۆخی ڕۆژاوای ڕووباری ئوردن و ڕۆژھەڵاتی قودسن کە لە لایەن دەوڵەتی ئیسراییلەوە داگیر کراون.
سەرزەویی دەریایی
سەرزەویی دەریایی یا سەرزەویی نزیک دەریا (Maritime territory) بەو ئاوانە ئەوترێ کە نزیکن بە کەنارەوە و گەرچی بە ئاوگەلی سەرزەمینی ناژمێردرێن بەڵام ئەکرێ ھاتوچووی کەشتیگەلی وڵاتانی تری تیا قەدەغە بکرێ.
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای سیاسی پۆل:پەیوەندییە نێونەتەوەیییەکان پۆل:جۆرەکانی دابەشکارییەکانی وڵاتەکان
١٦٧٣ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1673 (توضيح)
پێنجەمین کابینەی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان
ئەندامانی کابینەی پێنجەمی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان
گەورە بەرپرسانی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان بە پلەی وەزیر
سەرچاوەکان
پۆل:پێنجەمین کابینەی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان
فەزیلەت
فەزیلەت یا ڕەوشتبەرزی یا ئاکارباشی چۆناوچۆنیی بەسەرداھەبوونە لە باری ئەخلاق یا زانایی یا تێگەیشتوویییەوە. باوەڕ ئەوەیە کە داچاندنی فەزیلەتەکان و برەوپێدان و وەڕمێنخستنیان خێری بەشەر و قازانجی مرۆڤایەتیی تێدایە و، بەم بۆنەوە، وەکوو ئامانج و مەبەستی دوایین لە ژیاندا دەنرخێندرێن و، لە جێگای بنەڕەتیترین پرەنسیپەکانی بووندا دادەنرێن. لە ئەخلاقیاتی کرداریدا، فەزیلەت بە مانای خوو و خدەی ھەڵبژاردنی ئەو کردەوە و قسانەیە کە ستانداردی ئەخلاقیی بەرز بنوێنن، یانی کردنی ئەوەی دروست و ڕەوایە و نەکردنی ھەر چی ھەڵە و ناڕەوایە.
ئەدەب، ئازایەتی، لەکارزانی، بەبەزەییبوون، دڵاوابوون، عەداڵەت، وەفا، خاکەڕایی و بێدەماری، ڕاستبێژی، سادەیی، سنگفراوانی، پشوودرێژی و، قەبووڵکردنی بەرپرسیارەتی، چەند نموونەیەک لە فەزیلەتەکانن. پۆل:ئەخلاق
وشەکان
وشەی فەزیلەت عەرەبییە و بە مانای بەرزبوونی پایە و بەسەرداھەبوونە. وشەی virtue کە لە زمانی ئینگلیزیدا بە کار دێ لە بنەڕەتدا بە مانای پیاوەتی و جوامێری و مەردوڕەندییە. لە کوردیدا ھەندێ جار «ڕەوشتبەرزی» دەوترێ. عەلی نانەوازادەش لە وەرگێڕانی وەھای گوت زەردەشتدا وشەی «ئاکارباشی»ی وەک ھاوسەنگی کوردیی فەزیلەت بە کار بردووە.
لە یۆنانی کۆندا
فەیلەسووفان ماناگەلی جیاوازیان بۆ فەزیلەت پێشکەش کردووە. سوقرات فەزیلەتی بە ھاوسەنگی مەعریفەت دەزانی، بەو مانایە کە کەسی ئاقڵ ئەوە دەکا کە دەزانێ ھەقە و دروستە. ئەفلاتوون دەیوت فەزیلەتی ھەر شتێ کەماڵی ئەو شتەیە. ئەرەستووش پێی وا بوو کە فەزیلەت دەبێ گرتنی «ڕادەی ناوەڕاست» دەستەبەر بکات. مەبەست لە ڕادەی ناوەڕاست یا ناوەڕاستی زێڕین ئەو ڕادەیەیە لە نێوان زۆر و کەمدا کە دڵخواز و پەسەندکراوە. بۆ وێنە، لە ڕوانگەی ئەرەستووەوە، نەترسی و ئازایەتی فەزیلەتە، بەڵام لە ڕادەی ناوەڕاستدا؛ ئەگەر زۆر بێ ئیتر ئازایەتیی پێ ناوترێ و ناوی ھەڵەشەیی و سەرەڕۆیی و تەنانەت گەوجییە، ئەگەریش کەم بێ ترسەنۆکی و نەوێرییە.
١٩٩٠ لە عێراق
ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩٠ لە عێراق
ڕووداوەکان
٢ - ٤ی ئابی ١٩٩٠ -
ی ١٩٩٠دەستبەسەرداگرتنی کووەیت لە لایەن حکومەتی بەعسەوە کە ئەمەش بووە هۆی دروست بوونی شەڕی کەنداو
لە دایک بوونە دیارەکان
١ی کانوونی یەکەم - دوعا خەلیل ئەسوەد
مردنەکان
فەرزاد بازۆفت ڕۆژنامە نوس (لە دایکبووی ٢٢ی مەیی ١٩٥٨)
١٩٩١ لە عێراق
ڕووداوەکانی ساڵی١٩٩١ لە عێراق
ھۆلەند لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
ھۆلەند نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
١٦٧٤ (ڕوونکردنەوە)
پرسە ھاوپیشەکان
1674 (توضيح)
ئانتیگوا و باربوودا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ئانتیگوا و باربوودا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
بازنەکانی نێپتۆن
بازنەکانی نیپتۆن پێکدێت لە ٥ بازنی سەرەکی، یەکەمین جار دۆزرایەوە لە ساڵی ١٩٨٤ لە چیلی لە ڕوانگەی لاسیلا یەکەمین باسکردن دەربارەی بازنەکانی هەسارەی نێپتۆن دەگەرێتەوە بۆ ساڵی ١٨٤٦ کە ویڵیام لاسیلا باسی لێوەکردبوو، وە لەگەڵ ئەوەش توانیان گەورەترین مانگی نێپتۆن بدۆزنەوە کە ئەویش مانگی تریتۆن بوو.
واجب
واجب زاراوەیەکی ئیسلامییە، کاتێک بەکاردێت شتێک فەرمان بەکردنی کرابێت‌‌‌، لەسەر کردنی پاداشت وەردەگرێت و لەسەر نەکردنی گوناهبار دەبێت. وەک ئەنجامدانی حەج بۆ کەسێک توانای هەبێت.
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوە ئیسلامییەکان
شەریف ئیسماعیل
شەریف ئیسماعیل (لەدایکبووی ٦ی تەممووزی ١٩٥٥ –مردن ٤ی شوباتی ٢٠٢٣) ئەندازیار و سیاسەتوانی میسری بووە و لە ساڵی ٢٠١٥ تا ٢٠١٨ وەک سەرۆکوەزیرانی میسر کاری کردووە. ھاوکات لە ساڵی ٢٠١٣ تا ٢٠١٥ وەزیری نەوت و سامانە کانزایییەکان بووە.
ژیانی کەسی و مردن
ئیسماعیل خێزاندار بوو و دوو منداڵی ھەبوو. کێشەی تەندروستی پەیوەست بە کۆئەندامی ھەرس ھەبوو و لە تشرینی دووەمی ٢٠١٧ لە ئەڵمانیا نەشتەرگەری بۆ کرا لەکاتێکدا سەرۆکوەزیران بوو. لە ٤ی شوباتی ٢٠٢٣ لە تەمەنی ٦٧ ساڵیدا لە قاھیرە کۆچی دوایی کردووە. کۆچی دوایی ناوبراو بۆ یەکەمجار لەلایەن عەبدولفەتاح ئەلسیسی سەرۆک کۆماری میسرەوە لە ڕێگەی پۆستێکەوە لە سۆشیال میدیا ڕاگەیەندرا.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٢٠٢٣ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٥
باغلوجە، دڵوەران
باغلوجە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری دڵوەران، ناوچەی دڵوەران، شارستانی قوروە، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
باغلوجە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی قوروە قوروە قوروە پۆل:گوندەکانی شارستانی قوروە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ماڵپەڕی سەرەکیی ملیۆن دۆلار
لاپەڕەی سەرەکی ملیۆن دۆلار کە لە ٢٦ی ئابی ٢٠٠٦ دەستی پێکرد، بە خێرایی بوو بە دیاردەیەکی ئینتەرنێت. بەرزترین پلەی ترافیکی ماڵپەڕەکە لە ئەلێکسا گەیشتە ١٢٧ کەس و تا ١ی ئابی ٢٠١٢ پلەی ٤٤٦٣٥ کەس بووە. دوایین ھەزار پیکسڵ لە ١ی ١ی ٢٠٠٦ لە ئیبەی خرایە زیادکردنەوە و لە ١١ی ١ بە بەرزترین نرخ فرۆشرا بە بڕی ٣٨ ھەزار و ١٠٠ دۆلار و داھاتی ١٠٣٧ ھەزار و ١٠٠ دۆلاری بەدەستھێنا بۆ ئەلێکس تیۆ.
لە کاتی زیادکردنی ئاشکرای مانگی یەکی ساڵی ٢٠٠٦دا، ماڵپەڕەکە ھێرشی ڕەتکردنەوەی خزمەتگوزاری لێکرا و داوای پارەی لێکرا؛ تیۆ داوای ھاککەرەکانی ڕەتکردەوە و ماڵپەڕەکە بۆ ماوەی ھەفتەیەک بەڕووی سەردانکەراندا داخرا تا سیستەمی ئاسایشی ھۆستەکە نوێکرایەوە. پۆلیسی فیدراڵی ئەمریکا و پۆلیسی ویلتشایر لێکۆڵینەوەیان لە ھێرش و زەوتکردنەکە کرد.
بیرۆکەکان
بیرۆکەی دروستکردنی ماڵپەڕێکی ملیۆن دۆلاری ھاتە سەر ئەلێکس تیۆ، خوێندکاری شاری کریکلەید لە ویلتشایر لە ئینگلتەرا، لە مانگی ئابی ٢٠٠٥، کاتێک تەمەنی ٢١ ساڵ بوو. بەم زووانە ئەلێکس کۆرسێکی سێ ساڵەی لە بواری بەڕێوەبردنی کار لە زانکۆی نۆتینگام تەواو دەکرد و نیگەران بوو لەوەی کە دەبێت قەرزی خوێندکاران وەربگرێت کە ساڵانێک دەخایەنێت تا بیداتەوە. وەک ڕێگەیەک بۆ بەدەستھێنانی پارە، تیۆ بڕیاریدا ملیۆنێک پێکسڵ لە ماڵپەڕێکدا بفرۆشێت بە نرخی یەک دۆلار بۆ ھەریەکەیان. کڕیاران دەیانتوانی وێنە، لۆگۆ یان ڕیکلامەکەیان لەسەر پێکسڵەکان پیشان بدەن و لینکی ماڵپەڕەکەیان بدەن. پیکسڵەکان بە دۆلاری ئەمریکی فرۆشران لەبری پاوەندی بەریتانی، چونکە لە ئەمریکا زیاتر لە بەریتانیا ئینتەرنێت بەکاردەھێنن، تیۆ پێی وابوو ئەگەر پیکسڵەکان بە دۆلاری ئەمریکی بفرۆشرێن، خەڵکێکی زیاتر ئەو بیرۆکەیە لە باوەش دەگرن. ھەروەھا لە ساڵی ٢٠٠٥دا، پاوەند بەھایەکی زۆری ھەبوو بەرامبەر بە دۆلار، بەجۆرێک ھەر پاوەندێک یەکسان بوو بە ١٫٨٠ دۆلار، ئەمەش وای کرد کە پیکسڵەکان زۆر گران بن بۆ زۆرێک لە کڕیارە ئەگەرییەکان. ئەو تێچوونەی کە تیۆ خەرجی کردووە بۆ دانانی ماڵپەڕەکە ٥٠ یۆرۆ بووە کە تۆمارکردنی ناوی دۆمەین و ھۆستکردنی ماڵپەڕەکەی لەخۆگرتبوو. ماڵپەڕەکە لە ٢٦ی ئابی ٢٠٠٥ دەستیپێکردووە.
لاپەڕەی سەرەکی ماڵپەڕەکە پێکھاتبوو لە بانەرێک کە ناوی ماڵپەڕەکەی لەسەر نووسرابوو، ژمێریارێک کە ژمارەی پێکسڵەکانی فرۆشراوی تێدابوو، بارێکی گەشتیاری کە نۆ بەستەری بچووکی تێدابوو بۆ لاپەڕەکانی ناوخۆیی ماڵپەڕەکە، و تۆڕێکی چوارگۆشەی بەتاڵ کە ١, ٠٠٠٬٠٠٠ پێکسڵ بوو کە دابەشکرابوو بەسەر ١٠٬٠٠٠ پێکسڵ قاڵبی ١٠٠ پێکسڵ. تیۆ بەڵێنی بە کڕیاران دا کە ماڵپەڕەکە لانیکەم بۆ ماوەی ٥ ساڵ کاردەکات، لانیکەم تا ٢٦ی ئابی ٢٠١٠.