cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ دۆس سانتۆس ئاڤێرۆ(لەدایکبووی ٥ی شوباتی ١٩٨٥) یاریزانێکی پیشەگەری تۆپی پێی پورتوگالییە و وەک هێرشبەرێک بۆ یانەی نەسر لە خولی پیشەگەری سعودیە یاری دەکات و کاپتنی هەڵبژاردەی پورتوگالییە. وەک یەکێک لە گەورەترین یاریزانەکانی هەموو سەردەمێک دادەنرێت، ڕۆناڵدۆ پێنج خەڵاتی باڵۆن دۆر و چوار پێڵاوی زێڕینی ئەوروپی بەدەستهێناوە،کە زۆرترین خەڵاتی یاریزانێکی ئەوروپییە. لە ژیانی وەرزشیدا 34 نازناوی بەدەستهێناوە ، لەوانە حەوت نازناوی خول و پێنج نازناوی خولی یانە پاڵەوانەکانی ،جامی نەتەوەکانی ئەورووپا و خولی نەتەوەکانی ئەوروپا. ڕۆناڵدۆ خاوەنی ژمارەی پێوانەیی زۆرترین یاری (١٨٣)، گۆڵ (١٤٠)، و (٤٢) ئەسیست لە چامپیۆنزلیگ. ئەو یەکێکە لەو یاریزانە کەمانەی کە زیاتر لە ١١٠٠یاری پیشەگەرانەی ئەنجامداوە ، و زیاتر لە ٨٠٠ گۆڵی فەرمی لە ژیانی وەرزشیدا بۆ یانەکان و وڵات تۆمارکردووە. تاکە یاریزانە لە پێنج پاڵەوانێتی مۆندیالی فیفا گۆڵی تۆمارکردووە  ڕۆناڵدۆ یارییەکانی لە یانەی تۆپی پێی سپۆرتینگ دەستیپێکرد، پێش ئەوەی لە ساڵی ٢٠٠٣ گرێبەست لەگەڵ یانەی مانچستەر یونایتد بکات، لە یەکەم وەرزیدا نازناوی جامی یەکێتی ئینگلتەرای بەدەستهێنا. هەروەها سێ نازناوی لەسەریەکی پرێمیەرلیگى بەدەستهێنا، لە تەمەنی ٢٣ ساڵیدا یەکەم تۆپی ئاڵتونی بەدەستهێنا.ڕۆناڵدۆ بووە باسی گرانترین گواستنەوەی تۆپی پێی یەکێتییەکان  کاتێک لە ساڵی ٢٠٠٩ گرێبەستی لەگەڵ یانەی ڕیاڵ مەدرید کرد  بە بەهای ٩٤ ملیۆن یۆرۆ (٨٠ ملیۆن پاوەند). بووە یاریزانی هێلی هێرشبەری یانەکە لەگەڵ کەریم بنزیما و گاریس بەیڵ. وە بووە بەشێکی دانەبڕاو لە پێکهاتەی یانەکە بۆ بردنەوەی چوارنازناوى چامپیۆنزلیگ لە ساڵی ٢٠١٤ تا ٢٠١٨. لە ساڵانی ٢٠١٣ و ٢٠١٤ دا یەک لە دوای یەک خەڵاتی باڵۆن دۆری بەدەستهێنا، و دووبارە لە ساڵانی ٢٠١٦ و ٢٠١٧ ، و سێ جار لە دوای لیۆنێل مێسی پلەی دووەمی بەدەستهێنا،کە بە ڕکابەری وەرزشی دادەنرێن .هەروەها بووە گۆڵکاری مێژووی یانەی ڕیال مەدرید و گۆڵکاری چامپیۆنزلیگ. ڕۆناڵدۆ لەگەڵ ڕیاڵ دوو نازناوی لالیگا و دوو نازناوی جامی شا و چوار نازناوی چامپیۆنزلیگ و سێ جامی سوپەری ئەوروپا و سێ جامی جیهانی یانەکانی بەدەستهێنا.لە ساڵی ٢٠١٨ گرێبەستی لەگەڵ یوڤێنتوس واژۆکرد بە بەهای ١٠٠ ملیۆن یۆڕۆ(٨٨ ملیۆن پاوەند)، ئەمەش گرانترین گواستنەوەیە بۆ یانەیەکی ئیتاڵی و هەروەها بۆ یاریزانێکی سەروو ٣٠ ساڵ. دوو نازناوی خولی ئیتاڵیا و دوو نازناوی سوپەرکۆپا ئیتاڵیا و جامی ئیتاڵیایەکی بەدەستهێنا، بووە یەکەم یاریزانی تۆپی پێ کە وەک گۆڵکاری خولەکانی ئینگلیزی و ئیسپانیا و ئیتاڵیا دیاریبکرێت، پێش ئەوەی لە ساڵی ٢٠٢١ بگەڕێتەوە بۆ یونایتد. لە ساڵی ٢٠٢٢ دوای هەڵوەشاندنەوەی گرێبەستەکەی لەگەڵ یانەکە جێهێشت.
ڕۆناڵدۆ لە ساڵی ٢٠٠٣لە تەمەنی ١٨ساڵیدا یەکەم یاری نێودەوڵەتی خۆی لەگەڵ پورتوگال ئەنجامدا و لەو کاتەوە زیاتر لە ١٩٠یاری ئەنجامداوە. بە تۆمارکردنی زیاتر لە 100 گۆڵ لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی،گۆڵکاری هەڵبژاردەکە و هەڵبژاردەکانی جیهانە. ڕۆناڵدۆ لە 11 پاڵەوانێتی گەورەدا یاری کردووە و گۆڵی تۆمارکردووە؛ یەکەم گۆڵی نێودەوڵەتی لە یۆرۆی ٢٠٠٤ تۆمارکرد و لەوێ یارمەتی پورتوگالی دا بۆ گەیشتن بە یاری کۆتایی. لە مانگی تەمموزی ٢٠٠٨ بووە کاپتنی هەڵبژاردەی پورتوگال. لە ساڵی ٢٠١٥ ڕۆناڵدۆ لەلایەن یەکێتی تۆپی پێی پورتوگالەوە وەک باشترین یاریزانی پورتوگالی هەموو سەردەمێک دەستنیشانکرا. ساڵی ٢٠١٦ سەرکردایەتی پورتوگالی کرد بۆ بردنەوەی یەکەم نازناوی خۆی لەگەڵ هەڵبژاردەکەی کە نازناوەی یۆرۆی ٢٠١٦, و پێڵاوی زیوینی وەرگرت وەک دووەم گۆڵکاری پاڵەوانێتییەکە. ئەم دەستکەوتە دەبێتە هۆی ئەوەی چوارەمین تۆپی ئاڵتونی وەربگرێت. هەروەها سەرکردایەتیان کرد بۆ بەدەستهێنانی پلەی سێیەم لە جامی کیشوەرەکانی 2017, بۆ سەرکەوتن لە یەکەم خولی نەتەوەکانی ئەوروپا لە ٢٠١٩، دواتر پێڵاوی زێڕینی وەرگرت وەک گۆڵکاری یۆرۆی 2020.
ژیانی تاکەکەسی
ڕۆناڵدۆ لە گەرەکی سان ئەنتۆنیۆ لە شاری فونچال سەر بە پارێزگای مادەیرا لە دایک بووە. ھەروەھا دوو خوشکیشی ھەیە بە ناوەکانی (ڕۆیاڕ و لییانا) ئەو بچووکتری مندال بووە لە ناو خێزانەکەیدا. ڕۆناڵدۆ لەسەر ناوی سەرۆکی پێشووی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا ڕۆنالد ڕیگان کە باوکی ڕۆناڵدۆ زۆر پێی سەرسام بوو ناو نراوە. لە تەمەنی منداڵیدا، جارێکیان سەری مامۆستاکەی بە کورسی شکاند چونکە مامۆستاکە گاڵتەی بە ڕەگەزی ڕۆناڵدۆ کردبوو کە خەڵکی شاری مادێریانە و ناوچەیەکی ھەژارنشینە. باوکی ڕۆناڵدۆ خۆزێ دینیس بەھۆی ئالوودەبوون بە زۆر خواردنەوەی مەی تووشی نەخۆشی جگەر ھات و کۆچی دوایی کرد کاتێک ڕۆناڵدۆ تەمەنی ٢٠ ساڵ بوو. لە ساڵی ٢٠٠٧ ڕۆناڵدۆ پەڕتوکی ژیاننامەی خۆی بڵاوکردەوە بە ناوی ساتەکان. لەگەڵ یەکێک لە خوشکەکانی دوکانێکی بۆتیکیان کردەوە (پۆشاک) بە ناوی ” CR7 ” کە ئێستا ئەو دوکانە دوو لقی ھەیە و ھەردووکیان لە پرتوگالە لە شارەکانی لیشبۆنە و مێدیرا، جوانترین خانمەکتەر لای ڕۆناڵدۆ ئەنجلینا جۆولیە ھەمیشە ئارەزووی لەکارەکانی ئەو ھونەرمەندەیە و ڕۆناڵدۆ زۆر ئارەزوو لەکڕینی ئۆتۆمبێڵ دەکات تا ئێستا چەندەھا ئووتمبێلی تایبەت و گرانبەھای کڕیوە لەوانە فیڕاڕی و ئۆدی و ھیتر، جگە لە پۆرتوگالی زمانەکانی ئیسپانی و ئینگلیزی بە باشی دەزانێت.
پەیوەندی خۆشەویستی
ڕۆناڵدۆ پێشتر پەیوەندی سۆزدار لەگەڵ ھەریەکە لە لوانا بیلێتی، ئیمۆجین تۆماس، نێریدا گالاردۆ، نیکی گازیان، کارینا باچی، مێرکۆ ڕۆمێرۆ، میرێلا گریسلاس، پاریس ھیڵتۆن، کیم کارداشیان ڕافایلۆ فیکۆ و ئەلایس گۆدوین و جیما ئەتکینسن و ماریا شەراپۆڤا ھەبووە، و لە سەرەتاکانی ساڵی ٢٠١٠ پەیوەندی لەگەڵ ئایرینا شایکی کچە نمایشکاری ڕووسی ھەبوو، دواتر لە ٢٠١٥ لێک جیابوونەوە. لە ئێستادا لەگەڵ جۆرجینا ڕۆدریگز ھاوسەرگیریان کردووە و خاوەن دوو منداڵن.
لە ٣ی تەممووزی ٢٠١٠ ڕۆناڵدۆ لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی فەیسبووک و تویتەر ئاشکرایکرد کە بووەتە باوک و کوڕەکەی ناونا جۆنیور ھەروەھا کە جونیور بوو بە (٤) سال ئاشکرای کرد کەوا جۆنیوری ھەلگرتوەتەوەو کوری خۆی نییە. ڕۆناڵدۆ یەکەم کەسی نا ئەمریکی بوو کە ژمارەی ھاندەرەکانی لە فەیسبووک لە ١٠ ملیۆن کەس تێپەڕێت. ژمارەی ھاندەرانی ڕۆناڵدۆ لە فەیسبووک لە ئێستادا زیاد لە ١٢٠ ملیۆنە و بە بێ ڕکابەر لە پێش گشت یانە و یاریزانە وەرزشییەکان دێت.
ژیانی وەرزشی لەگەڵ یانەکان
ڕۆناڵدۆ لە تەمەنی ٨ ساڵیدا پەیوەندی کرد بە یانەی ئەندۆرینھا کە باوکی لەو یانەیە وەک باخەوان کاری دەکرد، لە ساڵی ١٩٩٥ پەیوەندی کرد بە یانەی لۆکاڵی ناسیۆناڵ و نازناوی خولەکەی لەگەڵ ئەو یانەیە بەدەست ھێنا. ڕۆناڵدۆ چانسی تاقیکردنەوەی پیدرا لە یانەی سپۆرتینگ لیشبۆنە و بۆ ماوەی سێ ڕۆژ لەژێر تاقیکردنەوەدابوو. دوای ئەو سێ ڕۆژە ڕاستەوخۆ لە ئەکادیمیای سپۆرتینگ وەرگیرا، ڕۆناڵدۆ بووە یەکەم یاریزانی لە مێژووی ئەکادیمیاکە کە یاری بۆ سپۆرتینگی خوار ١٦ ساڵ و خوار ١٧ ساڵ و تیپی دووەمی سپۆرتینگ و تیمی یەکەمیش ئەنجام بدات.کاتێک تەمەنی ١٥ ساڵ بوو ڕۆناڵدۆ تووشی نەخۆشی دڵەڕاوکێ ھاتبوو، کە دوورنەبوو بەو ھۆیەوە بەیەکجاری لە یاریکردن دوورکەوتایەتەوە، دوای ئەوە نەشتەرگەرییەکی بۆ ئەنجامدرا بە لێزەر. دوای ٣ ڕۆژ لە نەشتەرگەرییەکە ڕۆناڵدۆ گەڕایەوە مەشقەکان. لە یەکەم یاری خۆیدا لەگەڵ تیپی یەکەمی سپۆرتینگ دوو گۆڵی بۆ یانەکەی تۆمارکرد لەو یارییەی سپۆرتینگ ٣–٠ لە مۆریێرێنسی بردەوە.
لەگەڵ سپۆرتینگ لیشبۆنەی پرتووگالی
سەرەڕای بچووکی تەمەنی لە نیوان ساڵانی ٢٠٠١ بۆ ٢٠٠٣ ڕۆناڵدۆ ٢٥ یاری بۆ سپۆرتینگ ئەنجامدا. جیرارد ھۆولییەری ڕاھێنەری لیڤەرپوول یەکەم کەس بوو درکی بە تواناکانی کرد کاتێک تەمەنی ١٦ ساڵ بوو بەڵام بەرپرسانی یانەکە داواکەی ھۆولییەریان ڕەتکردەوە بە بیانووی ئەوەی تەمەنی بچووکە و زۆری ماوە گەشە بکات. لە ھاوینی ٢٠٠٣ سپۆرتینگ لیشبۆنە ٣–١ شکستی بە مانچێستەر یونایتد ھێنا و ڕۆناڵدۆ ئاستێکی بەرزی لەگەڵ سپۆرتینگ پێشکەش کرد. ئەوەش سەرنجی سێر ئەلێکس فێرگسۆنی ڕاھێنەری ڕاکێشا و خودی یاریزانەکانی مانچستەریش داوایان لە یانەکەیان کرد پەلە بکەن لە کڕینی ڕۆناڵدۆ.
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
وێنۆک|ڕۆناڵدۆ بە درێسی یانەی مانچێستەر یونایتدی ئنگلیزی ڕۆناڵدۆ بووە یەکەم یاری پرتوگالی لە مێژووی مانچێستەر یونایتد کاتێک بەرامبەر بە ١٥ ملیۆن یۆرۆ گوێزرایەوە بۆ ئینگلتەرا. ڕۆناڵدۆ سەرەتا داوای درێسی ژمارە ٢٨ی کرد ھەمان ئەو ژمارەیەی کە لە سپۆرتینگ دەیبۆشی ئەمەش بۆ ئەوەی فشاری زیاتر نەخاتە سەرخۆی لەگەڵ مانچێستەر چونکە ئەو ژمارەیە پێشتر ئەفسانە مێژوویییەکانی وەک جۆرج بێست و برایان ڕۆبسۆن و ئێریک کانتۆنا و دەیڤد بێکھام پۆشیبوویان. ڕۆناڵدۆ لەوبارەیەوە دەڵێت ” کاتێک چوومە مانچێستەر، فێرگسۆن لێی پرسیم چ ژمارەیەکت دەوێت و وتم ٢٨، بەڵام ئەو وتی نەخێر. تۆ ژمارە ٧ دەپۆشیت، لەو کاتەوە ناچارکرام کە ھەموو ھەوڵێکم بخەمەگەڕ بۆ ئەوەی ئەو ژمارەیە بە بەرزی ڕابگرم و ئەو شانازییە نەشێوێنم کە پیم بەخشرابوو. ڕۆناڵدۆ یەکەم یاری خۆی لەگەڵ مانچێستەر لە یاری بۆڵتۆن بوو کاتێک لە خولەکی ٦٠ بەشداریکرد و مانچستەر یارییەکەی ٤–٠ بردەوە. یەکەم گۆڵی خۆشی بەرامبەر بە پۆرتسمۆث تۆمارکرد لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٣ لە ڕێگای لێدانی ڕاستەوخۆ. لە ٢٩ی ئابی ٢٠٠٥ گۆڵی ژمارە ١٠٠٠ی یانەی مانچێستەری تۆمارکرد لەو یارییەی مانچیستەر ٤–١ دۆڕا بە میدڵزبرۆو. دوای تۆمارکردنی ١٠ گۆڵ لەلایەن خەڵاتی تایبەتی ” فیفپرۆ ” ی پێبەخشرا وەکو باشترین یاریزانی لاوی ساڵی ٢٠٠٥. لە وەرزی ٢٠٠٦-٢٠٠٧ ڕۆناڵدۆ بۆ یەکەمجار زیاد لە ٢٠ گۆڵی تۆمارکرد و یەکەم نازناوی خولی ئینگلیزی لەگەڵ مانچێستەر بەرزکردەوە. لە ھەردوو مانگی ١١ و ١٢ی ٢٠٠٦ خەلاتی باشترین یاریزانی مانگی پریمەرلیگی پێبەخشرا.
دوابەدوای پروپاگندەکان کە باس لە گواستنەوەی دەکرا بۆ ڕیاڵ مەدرید بەرامبەر بە ٨٠ ملیۆن یۆرۆ لە ساڵی ٢٠٠٧، ڕۆناڵدۆ بۆ پێنج ساڵ گرێبەستەکەی لەگەڵ مانچستەر تازەکردەوە بەرامبەر بە مووچەیەکی ١٢٠ ھەزار پاوەندی لە یەک ھەفتەدا. کە بە ھەر پێنج ساڵەکە دەیکرا ٣١ ملیۆن پاوەند. بەوەش بووە خاوەن زۆرترین مووچە لە مێژووی یانەکەدا.
گیموای دۆنگبویۆ
گیموا (بە هانگۆل: 금와왕؛ ھانجا: 金蛙王)، (٤٨ی پێش زایینی - ٧ی زایینی)، دووەم فەرمانڕەوایی دۆنگبویۆبوو، شانشینێکی کۆنی کۆریابوو. چیڕۆکەکانی لە سامگووک ساگی، سامگووک یوسا و پەرتووکی دۆنگمیۆنگ تۆمارکراوون.
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
ڕۆناڵدۆ ھەر لەو ساڵەدا خەڵاتی باشترین یاریزانی فیدراسیۆنی یاریزانە پیشەگەرەکان و باشترین یاریزانی لاوی فیدراسیۆنی یاریزانە پیشەگەرەکانی پێبەخشرا کە بووە دووەم یاریزان لە یەک ساڵدا ھەردوو خەڵاتەکەی پێببەخشرێت لە دوای ئاندی گرەی کە لە ساڵی ١٩٧٧ بەدەستی ھێنابوو. دوای ئەو دوو خەڵاتە ڕۆناڵدۆ خەڵاتی ھاندەرانی فیدراسیۆنی یاریزانە پیشەگەرەکانیشی وەرگرت و بووە یەکەم یاریزان ھەر سێ خەڵاتەکەی فیدراسیۆنەکە وەربگرێت. ڕۆناڵدۆ وەرزی ٢٠٠٧–٢٠٠٨ ی بە کارتێکی سوور دەست پێکرد کاتێک لیدانێکی سەری ئاڕاستەی ڕیچارد ھیوزی یاریزانی یانەی پۆرتسمۆز کرد و ڕۆناڵدۆ سێ یاری سڕکرا، دوای ئەوە ڕۆناڵدۆ وتی لەو ڕووداوەوە فێرە ئەزموونێکی باش بووە و جارێکی دیکە ڕێگە نادات یاریزانی یانەی بەرامبەر ھەڵیبخەڵەتێنن و بە دەرکردنی بدەن.
گیموای دۆنگبویۆ
پوختە و لەدایکبوونی
گیموا (金蛙 یان 金蝸) کوڕی های بوروبوو، کە پاشای دۆنگبویۆبوو. بەپێی سامگووک یوسا، های بورو پیر و بێ جێگرەوە بوو. های بورو دۆنگبویۆی دامەزراند کاتێک پایتەختەکەی گواستەوە بۆ (گایسۆپوۆن؛ بە ھانجا:가섭원؛ بە هانگۆل:迦葉原) لە دەریای ژاپۆن.
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
ڕۆناڵدۆ پلەی دووەمی تۆپی ئاڵتوونی بەدەست ھێنا لە ساڵی ٢٠٠٧ کاتێک ڕیکاردۆ کاکا تۆپەکەی بەرز کردەوە، ھەروەھا پلەی سێھەمی باشترین یاریزانی فیفای پیبەخشرا لە دوای کاکا و میسی. کریس یەکەم ھاتریکی خۆی لە مانگی یەکی ساڵی ٢٠٠٨ تۆمارکرد کاتێک مانچستەر ٦–٠ نیوکاسڵی بردەوە و پێشەنگی خولی ئینگلیزی گرتەدەست.
گیموای دۆنگبویۆ
سەرچاوە
پۆل:مێژووی کۆریا پۆل:مردووانی ٧ی پ.ز پۆل:فەرمانڕەواکانی بویۆ پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ١ەمی پ.ز لە ئاسیا
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
لە ١٩ی ئازاری ٢٠٠٨ بۆ یەکەمجار ڕۆناڵدۆ شارەی کاپتنی وەرگرت لە یاری بەرامبەر بۆڵتۆن کە مانچستەر ٢–٠ یارییەکەی بردەوە و ھەردوو گۆڵەکەش ڕۆناڵدۆ تۆماری کرد. بەو دوو گۆڵە ژمارەی گۆڵەکانی گەیاندە ٣٣ گۆڵ و بووە یەکەم یاریزان لە مێژووی یانەکە ئەو ژمارەیە تۆماربکات لە یەک وەرزەدا و ڕیکۆردی جۆرج بێستی شکاند کە ٣٢ گۆڵ بوو. بەوەش وازی نەھێنا و کۆی گۆڵەکانی گەیاندە ٣٥ گۆڵ لە ٣٧ یاری ناوخۆیی ئینگلتەرا و خەڵاتی قاچی زێڕینی ئەو ساڵەی پیبەخشرا.
گیموای دۆنگبویۆ
سەرچاوە
پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی یەکەمی پێش زایین
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
لە ٥/٢١ یاری کۆتایی خولی پاڵەوانەکان ئەنجامدرا لە نێوان مانچستەر یونایتد و چێلسی، ڕۆناڵدۆ گۆڵی پێشکەوتنی تۆمارکرد بەڵام چێلسی ئەنجامەکەی یەکسانکردەوە و یارییەکە ١–١ بەکۆتاھات. لە کاتی لێدانە سزا یەکلاکەرەوەکاندا ڕۆناڵدۆ گۆڵی تۆمارنەکرد و چێلسی یەک ھەنگاو دووربوو لەبەدەست ھێنانی نازناوەکە بەڵام جۆن تێریش تۆپەکەی فڕیدایە دەرەوەی یاریگا و مانچستەر نازناوەکەی بەرزکردەوە.
ژۆرژو پێرێک
ژۆرژو پێرێک ڕۆماننووس و شێوەکار ی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
لە ھاوینی ٢٠٠٨ سکای سپۆرت ئاشکرایکرد ڕۆناڵدۆ دەیەوێت ڕووبکاتە ڕیاڵ مەدرید ئەگەر یانەکە ھەمان ئەو برە پارەیەی پێشکەش بکەن کە بەڵێنیان دابوو، پاشان مانچستەر یونایتد سکاڵای لەسەر ڕیاڵ تۆمارکرد بە تۆمەتی گفتوگۆی نھێنی لەگەڵ ڕۆناڵدۆ بەڵام فیفا ڕەتیکردەوە ھیچ کاردانەوەیەکی ھەبیت دژی ڕیاڵ. لە ٧/٧ نەشتەرگەرییەکی لەسەر ئاستی پاژنەی پێ بۆ ئەنجامدرا و تاوەکو مانگ٩ لە یاریگاکان دابڕا. بەڵام لە یاری جامی خولی ئینگلیزیدا بەرامبەر بە میدڵزبرۆو دوو گۆڵی تۆمارکرد گەڕایەوە سەر سکەی گۆڵ تۆمارکرد. لە ١٥ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٨ ڕۆناڵدۆ لە یاری بەرامبەر بە ستۆک ستی گۆڵی ژمارە ١٠٠ و ١٠١ی خۆی بۆ شەیتانە سوورەکان تۆمارکرد لەو یارییەی مانچستەر ٥–٠ یارییەکەی بردەوە. کە بەوە توانی گۆڵ لە ھەر ١٩ یانەکەی خولی ئینگلیزی تۆماربکات.
ژۆرژو پێرێک
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:نێژراوان لە گۆڕستانی پێر لاشێز پۆل:ڕۆماننووسانی فەڕەنسی پۆل:جووە فەڕەنسییەکان پۆل:نووسەرانی پاریسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٦ پۆل:مردووانی ١٩٨٢ پۆل:مەرگەکان بە شێرپەنجە لە فەڕەنسا پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجەی سییەکان پۆل:نووسەرانی جوو
کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ مانچستەر یوونایتدی ئینگلیزی
لە ١٢/٢ ڕۆناڵدۆ بووە یەکەم یاریزانی مانچستەر خەڵاتی تۆپی ئاڵتوونی پێببەخشرێت لەوەتەی ساڵی ١٩٦٨ کاتێک جۆرج بێست ئەو نازناوەی پێدرابوو. ڕۆناڵدۆ ٤٤٦ خاڵی کۆکردەوە بە جیاوازی ١٦٥ خاڵ لەگەڵ لیۆنێل مێسی خاوەن پلەی دووەم. پاشانیش خەڵاتی باشترین یاریزانی فیفای پێبەخشرا و بووە دووەم پرتوگالی لە دوای لویس فیگۆ وەک باشترین یاریزان ھەلبژێردرێت. لە میانەی ئەو ساڵەدا و لە خولی پاڵەوانەکان ڕۆناڵدۆ لە دووری ٤٠ یاردە گۆڵی لە یانەی پۆرتۆ تۆمارکرد و ئەو گۆلەش وەکو جوانترین گۆڵی ساڵ دەستنیشانکرا.ھەرچەندە لەو وەرزەدا ٤ یاری لە وەرزی ڕابردوو زیاتر ئەنجامدابوو بەڵام ڕێژەی گۆڵەکانی دابەزی و ٢٦ گۆڵی تۆمارکرد. لە ١١ی حوزەیرانی ٢٠٠٩ مانچێستەر یونایتد گرێبەستێکی ڕیاڵ مەدریدی پەسەند کرد بە بری ٨٠ ملیۆن پاوەند بۆ فرۆشتنی کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ، کە بەوە بووە گرانترین یاریزان لە مێژووی تۆپی پێ دا تاوەکو ئێستا.
ڕۆناڵدۆ لەگەڵ ڕیاڵ مەدریدی ئیسپانی
لە ٦/٢٦ ڕیاڵ مەدرید بە فەرمی ڕای گەیاند ڕۆناڵدۆیان کڕیووە بەبڕی ٨٠ ملیۆن پاوەند و لە لە ٧/١ پێشکەش بە ھاندەرانیان کرد. لەو ڕێکەوتەدا و لە ڕۆژێکی مێژوویدا ٨٠ ھەزار ھاندەر لە ناو یاریگای سانتیاگۆ بێرنابیۆ ئامادەبوون بۆ پێشوازی لە کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ. گرێبەستەکەی ڕۆناڵدۆ لەگەڵ ڕیاڵ بۆ ماوەی ٦ ساڵە و سزای ھەڵوەشاندنەوەشی ١ ملیارد یۆرۆیە. لە ٧/٦ درێسی ژمارەی ٩ی لەلایەن ئەلفرید دی ستیفانۆوە پێبەخشرا و بۆ ماوەیەکی کاتی بووە CR9 بەھۆی ڕاول گۆنزالیسی ئەفسانەی یانەکەوە کە درێسی ژمارە ٧ی دەپۆشی، بەڵام لە دوای ڕۆیشتنی ڕاول جارێکی دیکە CR7 گەڕایەوە. وێنۆک|ڕۆناڵدۆ بە درێسی یانەی شاھانە
لە ٨/٢٩ ڕۆناڵدۆ یەکەم یاری لە لایگا ئەنجامدا و گۆڵی تۆمارکرد. لە یەکەم یاری خۆیشیدا لە خولی پاڵەوانەکان لەگەڵ ڕیاڵ دوو گۆڵی تۆمارکرد لەو یارییەی مەدرید ٥–٢ لە زیورخی بردەوە. دوای تۆمارکردنی گۆڵێک لە ڤیاڕیاڵ بووە یەکەم یاریزان کە لە یەکەم چوار یاری خۆیدا لەگەڵ یانەکە گۆڵ لە ھەرچواریدا گۆڵ تۆماربکات. لە یاری نێودەوڵەتی پرتوگال و ھەنگاریا لە ١٠/١٠ ڕۆناڵدۆ پێکرا و تاوەکو ١١/٢٥ نەگەڕایەوە. ڕۆناڵدۆ بۆ یاری کلاسیکۆی بەرامبەر بەرشلۆنە گەڕایەوە و ڕیاڵ ئەو یارییەی دۆڕاند. لە یاری بەرامبەر بە ئەلمێریا کە ٤–٢ بردیانەوە یەکەم کارتی سووری لەگەڵ ڕیاڵ وەرگرت و لێدانێکی سزاشی لەدەستدا. لە ٢٠١٠ی ئایاری ٥ ڕۆناڵدۆ یەکەم ھاتریکی خۆی لەگەڵ ڕیاڵ تۆمارکرد. لە کۆتایی وەرزدا ڕۆناڵدۆ و ھیگواین پیکەوە ٥٣ گۆڵیان بۆ مێرەنگی تۆمارکرد کە ئەوەش بەرزترین ڕێژەی گۆڵ تۆمارکردنی دوو یاریزانە لە مێژوودا. لە وەرزی ٢٠١٠ – ٢٠١١ ڕاول ڕیاڵی جێھێشت و جارێکی تر درێسی ژمارە ٧ی پۆشی. لە ٢٣ی تشرینی یەکەم لە یاری بەرامبەر ڕاسینگ چوار گۆڵی تۆمارکرد و بۆ یەکەمجار ڕۆناڵدۆ سوپەر ھاتریکی تۆمارکرد و لەو مانگەدا بە تەنیا ١١ گۆڵی تۆمارکرد. لە سەرەتای ساڵی ٢٠١١ ـەوە ڕێژەی گۆڵەکانی ڕۆناڵدۆ بە شێوەیەکی خەیاڵی ڕوو لە زیادی کرد، بە چەشنێک ھەرزوو بە گۆڵکارە مێژوویییەکانی ڕیاڵ مەدرید بەراورد کرا وەکو ڕاول و دی ستیفانۆ و ھوگۆ سانچێز. ئەو ئاستە بێ وێنەی ڕۆناڵدۆ لە یاری بەرامبەر بە خیتافی دەستی پێکرد، کاتێک دوو گۆڵی تۆمارکرد لەو یارییەی ٣–٢ بردیانەوە. دوای ئەو یارییە ھاتریکێکی دیکەی تۆمارکردو گۆڵێکی بۆ ڕیکاردۆ کاکا دروست کرد کە یەکەم گۆڵی کاکا بوو لە دوای چاک بوونەوەی لە پێکانەکەی، بە تێپەڕبوونی کات زیاتر نزیک دەبووەوە لە ژمارە پێوانەیییەکەی ھوگۆ سانچێز و تیلمۆ زارا کە ٣٨ گۆڵیان لە خولی ئیسپانی تۆمارکردبوو، دواجار بەتۆمارکردنی ٤١ گۆل ئەو ڕیکۆردەشی شکاند سەرەڕای دوو جار دوورکەوتنەوەی لە پێکان و تۆمارکردنی تەنیا ٢ گۆڵ لە مانگێکدا، ڕۆناڵدۆ لە مانگی چوار بە گڕوتینێکی زۆرەوە گەڕایەوە و بە گۆڵبارانکردنی یانەکان کۆی گۆڵەکانی گەیاندە ٤٢گۆڵ پاشان لە تێکشکاندنی سیڤیلیا جارێکی تر سوپەرھاتریکی تۆمارکرد و کۆی گۆڵەکانی لە گشت بۆنەکان گەیاندە ٤٦ گۆڵ و ژمارە پێوانەیییەکەی ڕابردووی لەگەڵ مانچێستەر تێپەڕاند کە ٤٢ گۆڵ بوو. لە ٥/١٥ لە یاری بەرامبەر بە ڤیاڕیاڵ کە ڕیاڵ مەدرید ٣–١ بردییەوە لە دوایین یاری وەرزی ٢٠١٠–٢٠١١ شدا بەرامبەر بە ئەلمیریا دوو گۆڵی دیکەی تۆمارکرد و بووە یەکەم یاریزان لە مێژووی لالیگا ٤٠ گۆڵ تۆماربکات کە زۆرێک دەڵێن ٤١ بەھۆی ئەو گۆڵەی لە یاری بەرامبەر بە ڕاسینگ سانتاندێر تۆمارکرا و بە ناوی پیپی بەرگریکار نوسرا. جارێکی دیکە خەڵاتی پێلاوی ئاڵتوونی پێدرا کە دەدرێت بەو یاریزانەی زۆرترین گۆڵ لە یارییە ئەورووپییەکان تۆماردەکات و بووە یەکەم یاریزانیش کە ئەو نازناوە لە دوو خولی جیاوازدا بەدەست بھێنێت. ڕۆناڵدۆ لەو وەرزەدا ٥٣ گۆڵی لە یارییە فەرمییەکاندا تۆمارکرد.
لە خۆئامادەکارییەکان بۆ وەرزی ٢٠١١–٢٠١٢ لە یاریبەرامبەر بە چیڤاز گوادالاخارا لە نیوەی دووەم بەشداری کرد و ھاتریکی تۆمارکرد. ستایشێکی زۆری یاریزانەکە کرا لە میانەی یارییە خۆ ئامادەکارییاکان و ھەموو بە پەرۆشەوە چاوەڕوانی دەستپیکردنی وەرزی و گۆڵەکانی ڕۆناڵدۆ بوون. ڕۆناڵدۆ لە ١٧ی ئابی ٢٠١١ لە یاری گەڕانەوەی جامی سوپەری ئیسپانیا بەرامبەر بە بەرشلۆنە کۆی گۆڵەکانی لەگەڵ ڕیاڵ مەدرید گەیاندە ١٠٠ گۆڵ لە تەنھا ٢ ساڵدا. لە یەکەم یاری وەرزی تازەشدا بەرامبەر ڕیاڵ زاراگۆزا ھاتریکی تۆمارکرد و زلھێزی خۆی لەم وەرزەشدا دووپاتکردەوە. کاسترۆڵ کە ڕیزبەندییەکی فەرمییە بۆ وەرزشکاران ڕاپۆرتێکی ڤیدیۆیی بڵاوکردەوە بە ناوی ” ڕۆناڵدۆ: تاقیکراوەتەوە بۆ سنووردارکردن ” تێیدا گشت لایەنەکانی شێوازی یاریکردنی ڕۆناڵدۆ و گشت ئەو پێگانەی کە یاری تێدا کردووە خرایە ڕوو. پاشان ئەو تاقیکردنەوەیە وەکو باشترین یاریزان کە زۆرترین تایبەتمەندی ھەیە و دەتوانێت لە زۆرترین شوێن و بارودۆخدا یاری بکات دەستنیشانکرا. ناوبراو تاوەکو کۆتایی ھەفتەی دەیەم بە تۆمارکردنی ١٠ گۆڵ لە پێشەنگی گۆڵکارانی لالیگا دێت.
یانەی نەسر
لە ٣٠ی کانونی یەکەمی ٢٠٢٢ یانەی ناسری عەرەبستانی سعوودی گەیشتە ڕێککەوتنێک بۆ ئەوەی ڕۆناڵدۆ لە 1ی کانوونی دووەمی 2023ەوە پەیوەندی بە یانەکەیەوە بکات و گرێبەستەکەی تا ساڵی 2025 واژۆکرد ، بە موچەی ساڵانەی ٢٠٠ ملیۆن یۆرۆی بووە گرانترین گرێبەست لە مێژووی تۆپی پێدا. ئەمەش مووچەی ساڵانەی تۆپی پێی گەرەنتیکراوی 90 ملیۆنێک یۆرۆی لەخۆگرتبوو، لەگەڵ گرێبەستە بازرگانی و سپۆنسەرییەکان کە بریتی بوون لە گەیاندنی کۆی مووچەی ساڵانەی بۆ ٢٠٠ ملیۆن یۆرۆ. هەروەها دەوترێت لە گرێبەستەکەدا ڕۆناڵدۆ بڕی ١٠٠ ملیۆن یۆرۆ وەردەگرێت.. لە سەرەتادا چوونی یاریزانەکە بۆ یانەی نەسر ڕەتکرایەوە.
براوەی جامی شا سەلمان بۆ یانە عەرەبییەکان
ڕۆناڵدۆ یەکەم گۆڵی خۆی لە وەرزی ٢٠٢٣-٢٠٢٤تۆمارکرد و لە 31ی تەممووز لە جامی شا سەلمان بۆ یانە عەرەبییەکان بە ئەنجامی ٤-١ لە لە یانەی مۆناستیری تونسی بردەوە. لە یاری داهاتووی جامی شا سەلمان لە ٣ی ئاب، ڕۆناڵدۆ لە کۆتا خولەکدا گۆڵی یەکسان بوونەوەی تۆمارکرد بەرامبەر بە زەمالەک,بەم ئەنجامە پلەی دووەمی کۆمەڵەکەیان بەدەستهێنا و یارمەتی یانەکەی دا بگاتە قۆناغی چارەکی کۆتایی. لە قۆناغی پێش کۆتایی لە ٩ی ئاب، ڕۆناڵدۆ تاکە گۆڵی بردنەوەی لە یانەی شورتەی عێراقی تۆمارکرد و یارمەتی ناسریدا بۆ ئەوەی بگاتە یەکەم یاریی کۆتاییی جامی پاڵەوانانی یانەکانی عەرەبی لە مێژووی یانەکەدا. لە یاری کۆتاییی کە لە ١٢ی ئابی ٢٠٢٣ بەڕێوەچوو، ڕۆناڵدۆ هەردوو گۆڵەکەی بۆ یانەی ناسر تۆمارکرد، کاتێک دوای کاتی زیادکراو بە دوو گۆڵ بەرامبەر بە گۆڵێک لە یانەی هیلالیان بردەوە و بۆ یەکەمجار لە مێژووی خۆیاندا پاڵەوانێتیەکەیان بردەوە. ڕۆناڵدۆ بە تۆمارکردنی شەش گۆڵ خەڵاتی گۆڵکاری پێبەخشرا.یەکەم نازناوی خۆی لەگەڵ یانەکە بەدەستهێنا
ژیانی وەرزشی لەگەڵ ھەڵبژاردەی پرتووگال
ناوبراو بۆ یەکەمجار لە ٢٠ی ئابی ٢٠٠٣ بانگھێشتی ڕیزەکانی ھەڵبژاردەی پرتوگال کرا لە یاری بردنەوە بەرامبەر کازاخستان. وێنۆک|ڕۆناڵدۆ لەیارییەکی ھەڵبژاردەی پرتووگال
ڕۆناڵدۆ لە یۆرۆی ٢٠٠٤
ڕۆناڵدۆ بانگھێشتی جامی نەتەوەکانی ئەورووپای ٢٠٠٤ کرا، یەکەم گۆڵی خۆی بەرامبەر بە یۆنان تۆمارکرد لەو یارییەی ٢–١ دۆڕان، و ھەروەھا لە بردنەوەش بەسەر ھۆڵەندا ٢–١ لە قۆناغی چارەگی کۆتایی گۆڵی دووەمی تۆمارکرد. سەرەڕای تۆمارکردنی تەنیا دوو گۆڵ لە پێکھاتەی نموونەیی پاڵەوانێتییەکەدا ھەڵبژێردرا.
ڕۆناڵدۆ لە جامی جیھانی ٢٠٠٦
لە پاڵاوتنەکانی جامی جیھانی ٢٠٠٦ دا ڕۆناڵدۆ گۆڵکاری دووەمی پاڵاوتنەکانی کیشووەری ئەورووپا بوو بە تۆمارکردنی ٧ گۆڵ. و یەکەم گۆڵی خۆی لە جامی جیھانیدا بەرامبەر بە ئێران تۆمارکرد لە ڕێگای لێدانی سزا.
لە میانەی یاری ١ی تەممووزی ٢٠٠٦ لە نێوان پرتوگال و ئینگلتەرا واین ڕوونی ھاوڕێی گیانی بە گیانی ڕۆناڵدۆ کە ئەوکات پێکەوە لە مانچێستەر یونایتد یاری دەکرد بە کارتی سوور لە یارییەکە دەکرا دوای فاوڵێک لەسەر ڕیکاردۆ کارڤالیۆ. پاش ئەو ڕووداوە ڕۆژنامەکانی ئینگلتەرا ڕۆناڵدۆیان بە ھۆکاری دەرکردنی ڕوونیزانی چونکە دوای فاوڵەکە ڕۆناڵدۆ ڕاستەوخۆ ڕوویکردە ناوبژیوان و لە پاش ئاخاوتنەکەی ئەو ناوبژیوان ڕوونی دەرکرد. دوای یارییەکە ڕۆناڵدۆ دووپاتی کردەوە ئەو و ڕوونی ھەر ھاوڕێن بەڵام ڕوونی ڕۆناڵدۆی بە دوژمن ناوبرد و بۆ ماوەیەک پەیوەندی نێوانیان بارگرژی تێکەوت. بەھۆی فشاری بەردەوامی ڕۆژنامەکان لەسەر ڕۆناڵدۆ و تۆمەتبارکردنی یاریزانەکە بڕیاری جێھێشتنی مانچستەریدا و لە لێدوانێکدا بۆ مارکا ڕای گەیاند دەیەوێت ڕووبکاتە ڕیاڵ مەدرید. بەڵام پاشان سێر ئەلێکس فێرگسۆن، کارلۆس کیرۆشی ڕاھینەری یاریدەدەری خۆی کە ھاووڵاتی ڕۆناڵدۆیە ناردە لای یاریزانەکە و بارودۆخەکە ھێورکرایەوە و ڕۆناڵدۆ و ڕوونیش ئاشت بوونەوە.
لە دوای جامی جیھانی یەک ڕۆژ لە دوای ئەوەی بوو بە ٢٢ ساڵ لە ڕێکەوتی ٢ی شوباتی ٢٠٠٧ بۆ یەکەمجار بووە کاپتنی پرتوگال لە یاری دۆستانەی بەرامبەر بە بەڕازیل ھۆکاری بوون بە کاپتنی ڕۆناڵدۆ ئەوە بوو سەرۆکی پێشووی تۆپی پێی پرتوگال کارلۆس سیلڤا کە پێش ٢ ڕۆژ بەر لە یارییەکە مرد وەسێتی کردبوو ڕۆناڵدۆ لەو یارییەدا کاپتن بێت سەرەڕای بچووکی تەمەنی. وێنۆک|ڕۆناڵدۆ و مێسی لەکاتی وەرگرتنی دیارییەک
یۆرۆی ٢٠٠٨
لە میاننەی پاڵاوتنەکانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپای ٢٠٠٨ ڕۆناڵدۆ ٨ گۆڵی تۆمارکرد و گۆڵکاری دووەمی پاڵەوانێتییەکە بوو. بەڵام لە میانەی یۆرۆی ٢٠٠٨ تەنیا یەک گۆڵی تۆمارکرد و لە قۆناغی چارەگی کۆتایی بەرامبەر بە ئەلمانیا تووشی شکست ھاتن… دوای ئەوەی لە مانگی حەوتی ٢٠٠٨ کارلۆس کیرۆش بووە ڕاھینەری پرتوگال ڕۆناڵدۆی وەک کاپتنی یەکەمی تیمەکەی دەستنیشانکرد.
جامی جیھانی٢٠١٠
لە ١٥ی حوزەیرانی ٢٠١٠ لە یاری یەکەمی پرتوگال بەرامبەر بە کۆتدیڤوار ڕۆناڵدۆ بە توندی لێیدرا لەلایەن گای دیمێلی ئیڤواری، پاش ئەوەی ھەردوو یاریزانەکە بووە دەمەقاڵێیان ھەردووکیان بە کارت لەلایەن ناوبژیوانەوە وەڵامیان درایەوە. ھەرچەندە تۆپی پێی پرتوگال داوای سڕینەوەی کارتەکەی ڕۆناڵدۆی کرد بەو پێیەی فاوڵی لێ گیراوە بەڵام داواکەیان ڕەتکرایەوە.
کریس ئاستێکی باشی لە جامی جیھانی پێشکێش نەکرد. تاکە گۆڵی لە پاڵەوانێتییەکە لە یاری بردنەوە بوو بەسەر کۆریای باکوور بە ئەنجامی ٧–٠. کە یەکەم گۆڵی بوو بۆ پۆرتوگال لە دوای ١٦ مانگ. لە قۆناغی ١٦ پرتوگال لەلایەن ئیسپانیای پاڵەوانی جامەکە کرایە دەرەوە.
یۆرۆی ٢٠١٢
لە یۆڕۆی ٢٠١٢ەش ڕۆناڵدۆ و ھەڵبژاردەی پۆرتوگال گەیشتنە یاری پێش کۆتایی و لەوێدا بە ھەڵبژاردەی نیشتمانی ئیسپانیا بە لێدانی یەکلاکەرەوەی سزا دووچاری شکست ھاتن و لەپاڵەوانییەتییەکە ھاتنە دەرەوە و ڕۆناڵدۆ لەم پاڵەوانییەتییە سێ گۆڵی کرد و بەھاوبەشی لەگەڵ پێنج یاریکەری دی بوونە گۆڵکار.
جامی جیھانی٢٠١٤
تیمی پورتوگال لە مۆندیالی ٢٠١٤ی بەرازیل بەختێکی باشی نەبوو ھەر لە قۆناغی کۆمەلەکان کرایە دەرەوە
ڕۆناڵدۆ لە یۆرۆی ٢٠١٦ بە سێ گۆڵ و سێ ئەسیست خەڵاتی پێڵاوی زیوی بەدەست ھێنا.
کریستیانۆ و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان
ھەژماری کریستیانۆ لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان کە تەنیا لە فەیس بووک زیاتر لە ١٦٦ ملیۆن و ڵایکی کۆکردووەتەوە ئەوەش ژمارەیەکی پێوانەیییە لەڕیزی پێشەوەی پەڕەکانی فەیسبووک دێت، و لە توویتەریش زۆرتر لە ١١٠ ملیۆن ھاوڕێی ھەیە، جگە لە پەڕی ئینستاگرامی نزیکەی ٦٠٠ ملیۆن شوێنکەوتووی هەیە.
تێبینییەکان
<references group="lower-alpha"/>
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:کڵابی سەدەی فیفا پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٥ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێ ئۆڵمپیکی ھاوینەی ٢٠٠٤ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئینگلستان پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠ پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ٢٠٠٤ پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ٢٠٠٨ پۆل:یاریزانانی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا بۆ تۆپی پێی ٢٠١٢ پۆل:یاریزانانی لا لیگا پۆل:یاریزانانی یانەی یوڤێنتوس پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٤ پۆل:یاریزانانی یانەی ڕیال مەدرید پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٨ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیتالیا پۆل:براوەکانی باشترین یاریزانی تۆپی پێی جیھان پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئیتالیا پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٢ پۆل:Articles with پورتوگالی-language sources (pt) پۆل:یاریزانانی خولی تۆپی پێی ئینگلتەرا
ڤیێنا
ڤیێنا (، ) گەروەترین شار و پایتەختی وڵاتی نەمسا یە، ژمارەی دانیشتووانی شارەکە ١.٧٢٣ ملیۆن کەس دەبن، بێجگە لەوەش شارەکە بە مەڵبەندی سیاسی و ئابووری وڵاتەکە دادەنرێت. ڕووبەری شارەکە زیاترە لە ٤١٤ ھەزار کیلۆمەتر دووجایە، شارەکە خاوەن مێژوویەکی کۆنە کە ٥٠٠ ساڵ بەر لە زایین دۆزراوەتەوە. لە وەرزشیش شارەکە یەکێک بوو لەو شارانەی میوانداری جامی نەتەوەکانی ئەورووپای کرد لە ساڵی ٢٠٠٨. شارەکە بەناوبانگە بە فێربوون و ئەدەب و مۆسیقا و زانست و ئەندامیشە لە ڕێکخراوی ئۆپتیک و نەتەوە یەکگرتووەکان. ئابووری وڵاتەکەش بە نمرە یەک لەسەر ئاستی پیشەسازی وەستاوە و بەپلەی دووەمیشی ھەیە لە سەر بەرھەمھێنانی ماددەی کیمیایی.
پێشانگای پانۆرامایی
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ھەزارەی ١ەمی پ.ز پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی نەمسا پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی دانووب پۆل:ویلایەتەکانی نەمسا پۆل:ڤیێنا پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە نەمسا پۆل:پایتەختەکانی ئەورووپا پۆل:شارەکانی نەمسا
بەیینە (سوورەت)
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
ھەڵچوونی سێمێروو (٢٠٢١)
ھەڵچوونی کێوی سێمێروو لە پارێزگای جاڤەی ڕۆژھەڵات لە دوورگەی جاڤە، ئیندۆنیزیا لە ٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ دەستی پێکرد. ئەم ھەڵچوونە بەکەمەوە بووە ھۆی لەناوچوونی ٥٢٠٥ خانوو و باڵاخانەی گشتی. ھەروەھا زیاتر لە ٥٧ کەس گیانیان لەدەستدا، ١٠٤ کەس بریندار بوون و ٢٣ کەسی دیکەش بێسەروشوێن تۆمار کران.
چەمچەماڵ
چەمچەماڵ ، شارۆچکەیەکە دەکەوێتە پارێزگای سلێمانی سەر بە ئیدارەی بەڕێوەبەری هەرێمی کوردستان. ئەم شارۆچکەیە پێشتر سەر بە پارێزگای کەرکووک بووە ، بەیەکێک لە ناوچە جێناکۆکەکانی عێراق دادەنرێت.
مێژوو
شارۆچکەی چەمچەماڵ بە یەکێک لە شارۆچکە دێرینەکانی کوردستان و عێراق دەژمێردرێت و نزیکی ١٠ کم لە گوندی (چەرموو) وە دوورە کە بە یەکەم مەڵبەند دادەنرێت کە مرۆڤ کشتوکاڵی تێدا کردووە، ئەمەش بە ھێزترین بەڵگەیە بۆ دێرینی ئەم شارۆچکەیە کە لەو کاتەوە مرۆڤی تێدا نیشتەجێ بووە. ئەرگە چی لە ڕووی مێژووییەوە سەرچاوەی ئەوتۆمان نیە لەسەر ئەم شارۆچکەیە بەڵام بوونی قەڵایەک لە ناوەڕاستی شارەکە ڕاستی و دروستی دێرینی ئەم شارە دەسەلمێنێ بە تایبەتی پاش دۆزینەوەی چەند پارچە ئاسەوارێک کە مێژوکەی دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی ساسانیەکان.
قائیمقامیەت بە یەکێک لە کۆنترین دەزگا میریەکان لەساڵی ١٨٥١ ئیمبراتۆریەتی عوسمانی و دەسەڵاتداران شاری چەمچەماڵیان کردوە بە قەزا پاشان گونێک دراوەتەو سەر با ناحیەی بازیان جارێکی ترو لە ساڵی ١٩٢٢ سەر لە نوێ کراوەتەوە بە قەزا تا ئێستاش قەزایە.
ناوی شارۆچکەکە
سەبارەت بە ناوی شارەکە چەندەین بیر و بۆچوون، بەلام زۆربەی لە خاڵێک یەکدەگرنەوە ئەوەیش وەکو باس دەکرێت کە لە کاتی خۆیدا ئەم ناوچەیە ڕەز و باخێکی زۆری تێدا بووە و ھەر ماڵێک لە سەر ڕەز و باخی خۆی بووە پاشان بە ھۆی لافاوێکی گەورەوە کە ئەم ناوچەیە دەگەڕێتەوە زۆربەی ڕەز و باخەکان لافاو ڕای دەماڵێ و خاپووری دەکات، بەڵام جارێکی تر و سەرلەنوێ ئەم شارە دروست دەکرێتەوە.
چەمچەماڵ لە کاتی فەرمانڕەوایی بابانەکان بەشێک بووە لە خاکی سلێمانی و ئەوان ھەڵیان سوڕاندووە تا ساڵی ١٨٥١ کە دەوڵەتی عوسمانی سلێمانی داگیر دەکات لە کاتی داگیر کردنی عێراق لە لایەن بەریتانیاوە ئەم شاررۆچکەیە خراوەتە سەر پارێزگای کەرکووک، لە کۆتاییی ساڵی ١٩٧٥ دووبارە ئەم شارۆچکەیە خراوەتەوە سەر پارێزگای سلێمانی
دەڵێن کەسێک ھەبووە لە چەمچەماڵ ناوی جەماڵ بوە باخێکی ھەبووە لە گەڵ چەمە ئاوێک بە ناوی ئەو نراوە کە ووتویانە چەمی جەماڵ بە مرووری زەمان کراوە بە چەمچەماڵ.
دانیشتوانی چەمچەماڵ
ژمارەی دانیشتوانی چەمچەماڵ بە ناحیە و گوندەکانی دەورووبەریەوە ۲۰۰ ھەزار کەس دەبێت، دانیشتوانی ناو شاری چەمچەماڵیش نزیکی ٥٥ ھەزار کەس دەبێت.
سنووری جۆگرافیا
شارۆچکەی چەمچەماڵ لە باکورەوە زنجیرە چیای هەنجیرە و دەربەندی بازیان و لە ڕۆژھەڵاتیش ڕووباری باسەڕە و زێی خوارویش ڕۆژئاوای ئەم شارەیە گردەکانی بانی مەقان باشووری سنوری جوگرافیای چەمچەماڵ دیاری دەکەن.
ھۆزە سەرەکیەکانی چەمچەماڵ
تێبینی : گەورەترین هۆز لە چەمچەماڵ هۆزی (شوانی)ە وە زۆرترین ڕێژەی دانیشتوانی چەمچەماڵ پێکدەهێنن.
چەمچەماڵ لە ڕووی ئابووریەوە
لە مێژەوە خەڵکی ئەم شارە خەریکی کاری کشتوکاڵی بوونەوە بژێوی خۆیان پێ پێدا کردووە بە تایبەت دانەوێڵە، وەکو گەنم و جۆ و نیسک و نۆک ، لە گەڵ ئەوەشدا ئاژەڵداریان کردوە و مەڕو مالاتیان بە خێو کردووە لە ئێستاشدا بەشێکی زۆریان بە کاری فەرمانبەرییەوە خەریکن، چەمچەماڵ لە کانزادا دەوڵەمەندە بە تایبەتی گازی سروشتی.
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی باشووری کوردستان پۆل:ناوەندەکانی قەزاکانی عێراق پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی
ڤێتێرینک
ڤێتێرینک شارێکی لە ڤۆیڤۆدینا لە وڵاتی سربیا. ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ٢٠٠٦دا ٢١٫٤٨٤ کەس بووە.
٣١٦
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
٧٧١ (ژمارە)
٧٧١ (حەوت سەد و حەفتا و یەک) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٧٠ و ٧٧٢.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
وزە
جووڵەوزە
بڕی ئەو وزەیەیە کەوا تەنێک ھەیەتی بەھۆی جووڵەکەیەوە. یاخود گۆرانی بارەکەی و بەندە لەسەر بارستایی و خێرایی ∴kE=1/2 m V^2
جۆرەکانی وزە بەپێی چۆنایەتی
بە شێوەیەکی گشتی وزە لە چۆنێتیی دروستبوونی چەند جۆرێکە، بۆ نموونە، وزەی ناوەکی، وزەی ئەلکترۆنی، وزەی میکانیکی، وزەی گەرمی، وزەی موگناتیسی، وزەی کارۆموگناتیسی، وزەی ڕووناکی و ھتد.
وزەی زیندەیی
وزەی زیندەیی وەک دەبینرێت لە وزەیەکی کیمایی کە لە خۆراکەوە پاش ھەزمکردنی دروست دەبێت؛ و وزەی کیمیایی لە تەختە یان درەختەکان کە پێشتر بۆ خۆ گەرمکردنەوە و ئاگر کردنەوە بەکار ھاتوون دەبینرێت؛ و لە سەرەتای دروستبوونی شۆرشی پیشەسازییەوە وزەی ئاوی بەکار ھات کە بۆ کارپێ کردنی زۆر ئامێر بەکار ھات
وزەی گەرمی
ئەم جۆرە وزەیە لەو مەکینە و ئامێرە ھەڵمیانەدا دەبینرێت کە وزەی کیمیایی بۆ وزەی میکانیکی دەگۆرن؛ و ئامێرە ھەڵمینەکان بەو ئامێرانە ناسراون کە دەرە سوتن یاخوت سووتانێک لە دەرەوەیدا ڕوو دەدات، چونکە سووتەمەنییەکەی لە دەرەوەی ئامێرەکە سووتانێک دروست دەکات و دەگاتە پلەی کوڵان بۆی بتوانێت ھەڵم دروست بکات. بەڵام لەسەدەی نۆزدەھەم مەکینەی ناوەسوت دروست کرا، کە سووتەمەنییەک بەکار دەھێنێت کە لەناو ئامێرەکە دەسوتێت وەک ئوتومبێل، و دەبێتە سەرچاوەیەک بۆ وزەی میکانیکی کە دەتوانێت ئامێرەکە بجوڵێنێت. اوزەیەک کە تازە نابێتەوە دەتوانین لە ناخی زەویدا بیدۆزینەوە بە شێوەی شل وەک نەوت، یان بە گاز وەک گازی سروشتی، یان بە شێوەی ڕەق وەک خەڵوزی بەردین؛ و بە تازە نەبوەکان ناو دەبرێن چونکە ناتوانرێت دووبارە بەکار بھێنرێتەوە لە ماوەیەکی کورت دا، و ئەو وزانە لە ڕاستیدا لە وزەی خۆرەوە ھاتون و بوون بەو جۆرانە لە مادە؛ و ھەموو جۆرەکانی تر لە کۆتادا دەبنەوە بە وزەی خۆر تەنھا وزەی ناوەکی نەبێت. سەرچاوە تازە بوەکان دەکرێت لە وزە زیندەیییەکانەوە بدۆزرێنەوە وەک سووتانی ڕوەک و ئێسکی زیندەوەر. وەک کاتێک کە درەخت یان ھەرچییەک بسوتێنین، ئەمە واتا وزەیەکی زیندەییمان بەکار ھێناوە. لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا نزیکەی ٣٪ لەکۆی گشتی وزە کە دەکاتە ١٠ گێگاوات وزەی کارەبایی دەست دەخرێت؛ و گەرمییە وزەی زەوی بۆ گەرمکردنەوە بەکار دێت؛ و ئەوەش پێویستی بە ھەڵکەندنی زەوی بە درێژی ٤٠٠ مەتر بۆ ٢٠٠٠ مەتر ھەیە، بۆ دەرھێنانی ئاوی گەرم لێی و بەکار ھێنانی وەک کارەبا و گەرمکردنەوە.
وزەی کارەبایی
لە سەدەی ١٩ جۆرێکی تری وزە دۆزرایەوە، ئەویش وزەی کارەبایییە، کە بە کارەبا ناسراوە، و دەکرێت کارەبا لە سروشتدا لە ڕێی بەریەک کەوتنەوە بەرھەم بێت کە ئەمەش قورس و ئابورییەن پەسەند نەکراوە. بەڵام دەکرێت بە زۆر ڕێگەی تر دەستمان بکەوێت وەک کیمایی، وەک لە پاترییەکەوە، یان بە ڕێگەی میکانیکی وەک جووڵاندنی تەلێکی گەیەنەر لە بوارێکی موگناتیسیدا .. لە ئێستادا زۆربەی وزەی کارەبای ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و کوردستانی بە ڕێگای کارۆئاوییەکە بە ھێزی پاڵنانی ئاوە تۆرباینە گەورەکان دەسوڕێنەوە، کە بە ھۆیەوە کارەبا بەردەست دەکەوێت، وەک لە بەنداوی دوکان و دەربەندیخان لە کوردستان ھەیە. لە ئەمریکا ١٢٪ لە کارەبای گشتی بە ڕێگای کارۆئاوی بەرھەم دێت. کە دەکاتە ٧٢ گێگاوات.
وزەی با
وزەی بایش ھەیە کە تێیدا چەند ئامێرێک کە بە ھێزی با دەسوڕێنەوە بەکار دێت، کە بە ھاوکاری بەرھەمھێنەرێکی کارەبا وزەی کارەبا بەرھەم دێنێت. پێشتر وزەی با لە ئاشو چەند شتێکی تردا بەکار دەھات، بەڵام کێشەکەی ئەوەیە کە دەنگێکی ناخۆشی ھەیە و دەبێتە ھۆی کوشتنی باڵندەکان دوای ئەوەی بەر پەڕەی پەروانەکان دەکەون، و نەبوونی خێرایی بای پێویست
وزەی کیمایی
لە پاترییەکاندا وزەی کیمیای بەکار دێت بۆ دەستکەوتنی وزەی کارەبایی؛ و لە ھەموو ئەو کارلێکە کیمیاییانەدا ھەیە کە دەبێتە نەمانی ماددەیەک و دروستبوونی مادەیەکی تر، و ھەموو کارلێکێکی کیمیای گۆرانێکی باری وزەی ھاوپێچ دەبێت.
تیشکەوزە
وزەی خۆر بە تیشکە وزە و بە شێوەی ڕووناکی دەگاتە زەوی، ئەویش شەپۆلی کارۆموگناتیسییە. ھەرواش ئەستێرەکان ڕووناکی و وزەی خۆیان ھەیە.
وزەی پەترۆل
پەترۆل شلەیەکی چڕە کە ئەگەری سووتانی ھەیە، قاوەیییەکی تێر یان سەوز باوە، لە چینە بەرزەکانی زەوی ھەیە، کە ھەندێک جار بە نەوت ناو دەبرێت کە تێکەڵەیەکی ھایدرۆکاربۆناتە
وزەی خۆر
وزەی خۆر بە وزەی دایک لە سەروو ھەسارەکەمانەوە ناو دەبرێت، چونکە ھەموو ئەو وزانەی پێشتر باسمان کرد سەرچاوەیان وزەی خۆرە چونکە ئاوی زەریاکان گەرم دەکات و ھەڵم دروست دەکات و دەبێتە خۆی دروستبوونی با، و سووڕی ئاو دروست دەبێت، کەنارەکان گەرم دەبێت، ڕوەک دەروێت و خۆراکی زیندەوەران پەیدا دەبێت. دوای چەند کاتێک دەبێتە وزەی ژێر زەوی. ئەم وزەیە بە شێوەی ڕاستەوخۆ یان ناراستەوخۆ دەتوانرێت بکرێتە جۆرەکانی تری وزە. تیشکی خۆر بە تیشکێکی کارۆموگناتیسی ناو دەبرێت، بەشە بینراوەکەی ٤٩٪ی پێکدێنێت ، بەشە نەبینراوەکەشی دوو جۆرە، سەرو وەنەوشەیی کە ٢٪ پێک دێنێت ، و ژێر سوور کە ٤٩٪ پێکدێنێت.
سەرچاوەکان
* پۆل:بابەتە سەرەکییەکان پۆل:ڕێژەی فیزیایی پێوانەیی
ویلایەتی ئادانا
ویلایەتی ئادانا (بە تورکیی عوسمانی: ولايت اطنه بە ڕۆمانی: Vilâyet-i Adana) لە دابەشکردنی کارگێڕیدا، (ویلایەت) ئاستی یەکەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو، لە باشووری ڕۆژھەڵاتی ئاسیای بچووک کە ناوچەی کیلیقیای گرتەوە. ویلایەتی ئادانا لە مانگی ئایاری ساڵی ١٨٦٩ دامەزراوە. بەپێی زانیارییەکان لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا ڕووبەرەکەی ١٤٤٩٤ میل چوارگۆشە بووە (٣٧٥٤٠ کیلۆمەتر دووجا)، لەکاتێکدا ئەنجامە سەرەتایییەکانی یەکەم سەرژمێری عوسمانی لە ساڵی ١٨٨٥ (کە لە ساڵی ١٩٠٨ بڵاوکراوەتەوە) ژمارەی دانیشتووانەکەی ٤٠٢ ھەزار و ٤٣٩ کەس بووە.
دابەشکردنی کارگێڕی
سنجاقەکانی ویلایەتی ئادانا:
سەرچاوەکان
ئادانا پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، ھەڵوەشانەوەی ١٩٢٢ پۆل:پارێزگای ئادانا پۆل:پارێزگای مێرسین پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٨٦٧
یوورۆپا (مانگ)
وێنۆک|مانگی یوورۆوپا یوورۆوپا یەکێکە لە ٧٩ مانگەکەی ھورمز. شەشەم مەزنترین ھەیڤە لە کۆمەڵەی خۆردا. یوورۆوپا لەلایەن گالیلێو گالیلەی لە ساڵی ١٦١٠دا دۆزرایەوە. یوورۆوپا ناوبانگی بە زەریا مەزنەکەی ژێری دەرکردووە کە ئەگەری زۆری ژیانی لەناودا ھەیە. ناوی یوورۆوپا لە خۆشەویستی خواوەندی گریکی زیۆس کە ناوی یوورۆوپابوو ھاتووە وێنۆک| نەخشەیەکی خولانەوەی مانگەکانی [[جانیمید و یوورۆوپا (مانگ) و ئایۆ (مانگ)]]
سەرچاوەکان
پۆل:گەردوون پۆل:کۆمەڵەی خۆر
زێویە، بانە
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە
بڕیارنامەی ٩٢١ی ئەنجومەنی ئاسایش
پەراوێز
پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایش نەتەوە یەکگرتووەکانی ١٩٩٤ پۆل:ئیسرائیل لە ١٩٩٤ پۆل:سووریا لە ١٩٩٤ پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ ئیسرائیل پۆل:بڕیارنامەکانی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان لەمەڕ سووریا
ئەلێکساندەر ئەلیخن
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:خەڵکی ڕووسیا پۆل:یاریزانانی شەترەنج
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٩٢ پۆل:مردووانی ١٩٤٦ پۆل:یاریزانانی شەتڕەنجی فەڕەنسی پۆل:دەرچووانی زانکۆی پاریس
ئەنتیکیسیرا
وێنۆک|وێنەیەکی دوورگەی ئەنتیکیسیرا لە کاتی شەودا
بانگەوازی دانیشتووان
پێش ٤٠ ساڵ ڕێژەی دانیشتووانی دوورگەکە ٣٠٠ کەس بوون، بەڵام بەردەوام ڕێژەکە کەمی دەکرد ھەتا کۆتایەمین جار ڕێژەکە لە ساڵی ٢٠١٩ گەیشتە (٤٠) کەس، پاشان بەرپرسی دوورگەکە ڕایگەیاند ھەر کەسەک ٣ منداڵی ھەبی و بێتە دوورگەی ئەنتیکیسیرا مانگانە ٥٠٠ یۆرۆ پاداشت دەدرێتەوە، لە ئێستادا ڕێژەکە (٦٨) کەسە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:دوورگەکانی یۆنان پۆل:ئامێرە فەلەکییەکان پۆل:ناوچەکانی کۆماری ڤێنیز
٣١٧
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
گیروی بایکجی
پاشا "گیرو"ی بایکجی (بە هانگۆل: 기루왕؛ بە ھانجا: 己婁王)، لە دایکبوونی نادیارە بەڵام لە ١٢٨ی زایینیدا مردووە، ٣ـەم فەرمانڕەوایی بایکجیـبوو، یەکێک بوو لە سێ شانشینەکەی کۆریا، ماوەی فەرمانڕەواییەتییەکەی لە نێوان ساڵانی (٧٧ز بۆ ١٢٨ز)ـبوو. کوڕە گەورەی پاشا داروـبوو، وە بوو بە میراتگری تەختی پاشایی لە ٣٣ی زایینی.
سەرچاوە
پۆل:مردووانی ١٢٨ پۆل:نیمچەدوورگەی کۆریا پۆل:سێ شانشینەکەی کۆریا پۆل:فەرمانڕەواکانی بایکجی
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ١ەم لە ئاسیا پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٢ەم لە ئاسیا پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی یەکەم پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی دووەم
٧٧٢ (ژمارە)
٧٧٢ (حەوت سەد و حەفتا و دوو) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٧١ و ٧٧٣.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
زەلزەلە (سوورەت)
سوورەتی زەلزەلە سوورەتی ٩٩ی قورئانە و ٨ ئایەتە. سوورەتێکی مەدینەییە و دوای سوورەتی بەیینە دابەزیوە.
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
نینتێندۆ
وێنۆک
نینتێندۆ کۆمپانیاییەکی ژاپۆنییە یاری ڤیدیۆیی بەرھەم دەھێنێت. کۆمپانیای نینتێندۆ لە ساڵی ١٨٨٩ لە شاری کیۆتۆی ژاپۆن بە ناوی کارتی بەھەمھێنەری یاری ھانافودا دامەزراوە. ئەم کۆمپانیایە لە ساڵی ١٨٩٩ لە ژێر ناوی "نینتێندۆ کۆپای" لەلایەن پیشەگەری ژاپۆنی فوساجیرۆ یاماوچی دامەزراوە و کارتی یاریکردنی دەستی بەرھەمھێناوە کە بە ھانافودا ناسراوە. دوای ئەوەی لە ساڵانی شەستەکاندا خزمەت بە ھێڵە جیاوازەکانی بازرگانی کرد، دواجار نینتێندۆ سەرنجی خستە سەر یارییە کۆمپیوتەرییەکان و یەکەم کۆنسڵی یارییە ڤیدیۆییەکانی خۆی بەناوی Color TV-Game لە ساڵی ١٩٧٧دا دابەشکرد. کۆمپانیاکە و ھاوکارەکانی چەندین خەڵاتیان وەرگرتووە بەھۆی دەستکەوتەکانیانەوە، لەوانە خەڵاتی ئیمی تەکنەلۆژیا و ئەندازیاری، خەڵاتی ھەڵبژاردەی گەشەپێدەرانی یارییەکان و خەڵاتی یارییەکانی ئۆسکاری بەریتانی. کۆمپانیای نینتێندۆ یەکێکە لە دەوڵەمەندترین و بەنرخترین کۆمپانیاکانی بازاڕی ژاپۆن. یارییەکانی ماریۆ و پۆبجی و ئەفسانەی زێلدا لە بەناوبانگترین یارییەکانی کۆمپانیای نینتێندۆن و نزیکەی ١٢٠ ساڵ بەسەر ژیانی کۆمپانیاکەدا تێپەڕیوە و لەم ساڵانەشدا، ھەوادارێکی زۆری ھەیە لە جیھاندا کە ھەرگیز یارییەکانی ئەم کۆمپانیایە لەبیر ناکەن. زۆرێک ئەم کۆمپانیایە بە ئایکۆنی یارییە ڤیدیۆییەکان دەزانن. سەرنجی سەرەکی نینتێندۆ بریتییە لە لێکۆڵینەوە، پەرەپێدان، بەرھەمھێنان و دابەشکردنی بەرھەمە کات بەسەربردنەکان- بە پلەی یەکەم نەرمەکاڵای یارییە ڤیدیۆییەکان و یارییە ڕەقەکاڵا و کارتەکان. بازاڕە سەرەکییەکانی بریتین لە ژاپۆن و ئەمریکا و ئەورووپا و زیاتر لە ٧٠%ی کۆی فرۆشەکانی لە دوو خاکی دواییەوە دێت. تا ساڵی ٢٠٢٢ کۆمپانیای نینتێندۆ زیاتر لە ٥.٤ ملیار یاری ڤیدیۆیی و زیاتر لە ٨٠٠ ملیۆن یەکە ڕەقەکاڵاکانی فرۆشتووە.
مێژوو
کۆمپانیای نینتێندۆ وەک بازرگانییەکی بچووکی ئاسانکاری لەگەڵ کۆمپانیای فوساجیرۆ یاماوچی لە کۆتایی ساڵی ١٨٨٩ وەک کۆمپانیای "نینتێندۆ کۆپای" دەستی پێکرد. لە شاری کیۆتۆی ژاپۆنەوە، کۆمپانیای نینتێندۆ سەرقاڵی بەرھەمھێنان و بەبازاڕکردنی کارتی یاریکردن بوو بە ناوی ھانافودا. کاتێک ئەم کاغەزە دەستکردانە دەستیان کرد بە بەدەستھێنانی ناوبانگ، فوساجیرۆ یاماوچی ھەندێک یارمەتیدەری بەکرێ گرت بۆ بەرھەمھێنانی کاغەزی زیاتر بۆ ئەوەی بتوانێت لەگەڵ ئەو خواستە گەشەسەندووەدا بگونجێت. لە ساڵی ١٩٥٦ ھێرۆشی یاماوچی لەگەڵ کۆمپانیای کارتی یاریکردنی ئەمریکا ئاشتبوونەوە، کە کۆمپانیایەکی باڵادەستی بەرھەمھێنانی کارتی یاریکردن بوو لە ئەمریکا. یاماوچی سەری سوڕما کاتێک زانی گەورەترین بەرھەمھێنەرانی کاغەز لە جیھاندا گۆشەگیرکراون بۆ بەکارھێنانی ئۆفیسێکی بچووک. لەم ڕووەوە یاماوچی سنوورەکانی لە بازرگانی بەرھەمھێنانی کارتی یاریکردندا درکی پێکرد. پاشان مافی بەکارھێنانی کارەکتەرەکانی دیزنی بەدەستھێنا بۆ بەکارھێنانی وێنەکانیان لەسەر کارتی یاریکردنی کۆمپانیاکەیان، بە ئامانجی ھاندانی فرۆشی کارتەکان.
ڕەقەکاڵا
ھاوارد چێنگ، بەڕێوەبەری تەکنیکی پەرەپێدانی تەکنەلۆژیای کۆمپانیای نینتێندۆ ڕایگەیاند، ئامانجی کۆمپانیاکە ھەڵبژاردنی "تەلارسازییەکی سادەی RISC"ە بۆ ئەوەی یارمەتی خێراکردنی یارییەکان بدات بە ئاسانی بۆ گەشەپێدەرانی نەرمەکاڵا. ئاماژەی بەوەشکردووە، سیستەمەکە بە شێوەیەک دروستکراوە کە گەشەپێدەران ڕابکێشێت لەڕێگەی پێشکەشکردنی وزەی زیاتر بە نرخێکی ھەرزانتر. بەڵگەنامەکانی دیزاینی نینتێندۆ بۆ کۆنسۆڵەکە ڕوونی دەکەنەوە کە تێچوون لە پێش ھەموو شتێکەوەیە، دواتر شوێن.
یادگە
گەیم کیووب دوو شوێنی کارتی میمۆری ھەیە بۆ پاشەکەوتکردنی داتای یارییەکان. کۆمپانیای نینتێندۆ سێ بژاردەی میمۆری کارتی فەرمی بڵاوکردەوە کە بریتین لە میمۆری کارتی ٥٩ بە ڕەنگی خۆڵەمێشی (٥١٢ کیلۆبایت)، میمۆری کارتی ٢٥١ بە ڕەنگی ڕەش (٢ مێگابایت) و میمۆری کارتی ١٠١٩ بە ڕەنگی سپی (٨ مێگابایت). ئەمانە بەزۆری بە مێگابایت ڕیکلام دەکرێن: بە ڕێککەوت ٤ مێگابایت لە چرکەیەکدا، ١٦ مێگابایت لە چرکەیەکدا و ٦٤ مێگابایت لە چرکەیەکدا.
سەرچاوەکان
پۆل:تۆپیکس ١٠٠ پۆل:بڕاندە ژاپۆنییەکان پۆل:کۆمپانیاکانی پەرەپێدانی کایەی ڤیدیۆیی
گورگەدەر
گورگەدەر گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سیتەک، قەزای شارباژێڕ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گورگەدەر لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کانی سارد، شارباژێڕ و لە باشوور لەگەڵ گوندی عازەبانی شارباژێڕ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی نۆدێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بناویلەی گۆیژە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
چوپریا
چوپریا شارێکی لە سربیای ناوەندی لە وڵاتی سربیا. ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ٢٠٠٦دا ٢٠٫١٢٧ کەس بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی سربیا
مارک ئالین
مارک ئالین  شاعیر ونووسەری سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:شاعیرانی فەڕەنسی پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧ پۆل:شاعیرانی فەڕەنسیی سەدەی ٢٠ەم
٧٧٣ (ژمارە)
٧٧٣ (حەوت سەد و حەفتا و سێ) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ٧٧٢ و ٧٧٤.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
لیلی ڕاینھارت
لیلی پۆلین ڕاینھارت (؛ لەدایکبووی ١٣ی ئەیلوولی ١٩٩٦) خانمەکتەرێکی ئەمریکییە. بە ڕۆڵگێڕانی بێتی کووپەر لە زنجیرەی درامای ھەرزەکارانی ڕیڤەردەیڵی سی دەبلیوو (٢٠١٧–ئێستا) و ئانابێڵ لە فیلمی درامای تاوانی کۆمیدیای ڕەشی لۆرین سکافاریای فێڵبازان (٢٠١٩) ناسراوە. لە ٢٠٢٠دا، ڕۆڵی گرەیس تاونی لە فیلمی دڵە کیمیایییەکاندا گێڕاوە، کە لە ڕۆمانی دڵە کیمیایییەکانمان وەرگیراوە، کە ئەویش لەلایەن کریستاڵ سادەرلاند نووسراوە.
ژیانی تایبەتی
لیلی شوێنکەوتووی ئایینی مەسیحییە مەشقی تێبیری دەکات و ڕاھێنان دەکات بۆ ئەوەی ببێتە ساڕێژکەرێکی ڕێیکی. ڕاینھارت لە تەمەنی ١٤ ساڵیدا تووشی خەمۆکی بووە. ھەروەھا تووشی دڵەڕاوکێ و شێوەتێکچووییی لەش بووە. لە حوزەیرانی ٢٠٢٠دا خۆی وەک دووڕەگەزخواز ئاشکرا کرد.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی ئەمریکی پۆل:خانمەکتەرەکانی فیلمی ئەمریکی پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ئەمریکییەکان پۆل:خانمەکتەرە ئەمریکییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٦ پۆل:خانمەکتەرانی دووڕەگەزخواز پۆل:ئەندامانی کۆمەڵگەی پەلکەزێڕینەی خەڵکی ئۆھایۆ پۆل:ئەکتەرانی دووڕەگەزخوازی ئەمریکی
گایروی بایکجی
سەرچاوە
پۆل:فەرمانڕەواکانی سەدەی ٢ەم لە ئاسیا پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی دووەم
زانستی بەکاربراو
لقەکانی ئەندازیاری زۆر لە نزیکەوە گرێدراوی زانستە بەکاربراوەکانن. زانستی بەکاربراو بۆ گەشەی تەکنۆلۆژی گرنگە.
لقە زانستگایییەکان
ژمارەیەک لەو لقانە کە لە زانکۆکاندا دەخوێندرێن و وەکوو "زانستی بەکاربراو" دەژمێردرێن ئەمانەن:
سەرچاوەکان
پۆل:زانستی بەکاربراو پۆل:فەلسەفەی زانست پۆل:تەکنۆلۆژیا
بڕیارنامەی ٩٢٢ی ئەنجومەنی ئاسایش
بڕیارنامەی ٩٢٢ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٣١ی ئایاری ١٩٩٤دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ بارودۆخی ئەنگۆلا. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٣٬٣٨٤‌ەم، بە ١٥ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ٠ی بێ‌لایەن پەسندکرا.
پارتی سۆسیالیستی بولگاری
پارتی سۆسیالیستی بولگاری پارتێکی سیاسی چەپی ناوەڕاستە سۆسیال دیموکراتە لە بولگاریا. حزبی سۆسیالیستی بولگاریا ئەندامی سۆسیالیست ئینتەرناشناڵ، پارتی سۆسیالیستەکانی ئەورووپا، ھەروەھا گەورەترین پارتی بولگاریایە لە ڕووی ژمارەی ئەندامانەوە.
دوای ئەو گۆڕانکارییە سیاسیانەی کە شۆڕشەکانی ساڵی ١٩٨٩ ھێنایان، وازی لە مارکسیزم-لینین ھێنا و لە نیسانی ١٩٩٠دا خۆی وەک BSP دامەزراندەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:بولگاریا پۆل:سیاسەت لە ١٩٩٠ پۆل:حیزبەکان، دامەزرانی ١٩٩٠
تێمێرین
تێمێرین شارێکی لە ڤۆیڤۆدینا لە وڵاتی سربیا. ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ٢٠٠٦دا ٢٠٫١٢٧ کەس بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:تێمێرین پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی سربیا
مەنسوراوا
مەنسوراوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری مەرگەوەڕ، ناوچەی سلیوانا، شارستانی ورمێ، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
مەنسوراوا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ئاماژە بە خۆ
لە زمانە سروشتییەکان یا لە زمانە شێوەیییەکاندا، ئاماژە بە خۆ کاتێ ڕوو دەدا کە ڕستە یا ڕێسایەک بە چەشنێ بگەڕێتەوە سەر خۆی. گەڕانەوەکە دەتوانێ ڕاستەوخۆ - بە ھۆی ڕستە یا ڕێسایەکی ناوبژییەوە - بێ، دەشتوانێ لە ڕێگەی ھەندێ بەکۆدکردن -ەوە بێ. لە فەلسەفەشدا، ئاماژە بە خۆ بە مانای تواناییی سووژەیە بۆ گفتوگۆ و قسەکردن لەبارەی خۆیەوە. بە زمانێکی تر، سووژە فکری وای ھەیە کە بۆ دەربڕینی دەبێ وشەی «من» بە کار بێنێ. ناسراوترین نموونەی ڕستەی ئاماژەبەخۆدەر ڕستەی «ئەم ڕستەیە ڕاست نییە»یە.
ئاماژە بە خۆ لە بوارەکانی ماتماتیک و فەلسەفە و  بەرنامەسازیی کۆمپیوتر و زمانناسی و سایبرنێتیکی پلەی دووەمدا تاوتوێ دەکرێ و بە کار دەبردرێ.
ھەندێ جار وتەگەلی ئاماژەبەخۆدەر پارادۆکسن.
سەرچاوە
پۆل:ڕێزمان پۆل:لۆژیک پۆل:فەلسەفەی زمان
٧٧٤ (ژمارە)
٧٧٤ (حەوت سەد و حەفتا و چوار) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ٧٧٣ و ٧٧٥.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
ژانین بواسار
ژانین بواسار ڕۆماننووس ی سەدەی بیستەمی خەڵکی فەڕەنسایە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٧
٣١٨
سەرچاوەکان
پۆل:ساڵەکان
جاڤا
جاڤا یان جاوا (، ، ) یەکێکە لە دوورگەکانی سووندای گەورە لە ئیندۆنیزیا، لە باشوور لەگەڵ ئۆقیانووسی ھیند و لە باکوورەوە لەگەڵ دەریای جاڤا ھاوسنوورە، ژمارەی دانیشتووانی دوورگەی جاڤا زیاتر لە ١٥١.٨ ملیۆن کەس لەگەڵ دانیشتووانی دوورگەکانی دەوروبەری ڕێژەی ٥٦.١٪ ژمارەی دانیشتووانی ئیندۆنیزیا پێکدێنێت، ١٤٧.٧ ملیۆن کەس لە خوودی جاڤا دەژین و بەوھۆیەوە ئەم دوورگەیە بووەتە پڕ دانیشتووترین دوورگەی جیھان.
بەستەرە دەرەکییەکان
* پۆل:دوورگەکانی ئیندۆنیزیا پۆل:دوورگەکانی ئوقیانووسی ھیند پۆل:جاڤە
پێرستی زمانە فەرمییەکان
ئەمە لیستێکی زمانە فەرمییەکانە.
پێرستی زمانە فەرمییەکانی وڵاتە سەربەخۆکان
پۆل:سیاسەتی زمان
عادیات
سەرچاوەکان
پۆل:سوورەتەکانی قورئان
کۆشکی کۆماری (عێراق)
کۆشکی کۆماری لە عێراق دەکەوێتە قەرەدات مەریەم یەکێک لە گەڕەکە بەناوبانگ و مێژوویەکانی شاری بەغدا لە کەناری ڕۆژئاوای ڕووباری دیجلە. شوێنی فەرمی نیشتەجێبوونی سەرۆک کۆماری عێراقە ، کۆبوونەوە و پێشوازی لە شاندەکان لەو کۆشەکە ئەنجام دەدرێت .دوای ئەوەی ئەمرکیا هێرشی کردە سەر عێراق بووە شوێنی مانەوەی هێزەکان و  هەروەها شوێنی حاکمی مەدەنی   پۆل برێمەر.  ساڵی ٢٠٠٩ بەفەرمی ڕادەستی  حکومەتی عێراق کرا.
سەرچاوەکان
پۆل:خانووبەرەکان و پێکھاتەکانی بەغدا پۆل:سەددام حوسێن
سێکستانت
وێنۆک| ئامێری سێکستانت
سێکستانت (بە ئینگلیزی: Sextant) ئامێرێکی فەلەکیی کۆنە کە بۆ پێوانی گۆشەی نێوان دوو لاشە لە بۆشایی ئاسماندا یان نێوان دوو ئەستێرە بەکاردەھات. ھەروەھا ئایزک نیوتن لە سەدەی ١٧ی زایینی ئەو ئامێرەی نوێکردەوە. بەکارھێنانی ئامێری سێکستانت لە بنەڕەتدا بۆ دیاریکردنی گۆشە و بەرزیی نێوان دوو لاشەیە لە بۆشایی ئاسماندا، ھەر وەک چۆن بۆ دیاریکردنی دووری نێوان مانگ و ئەو تەنەی کە دیاریت دەکرد بەکاردەھات بەپێی کاتی گرینیتش.
بەستەری دەرەکیی
پۆل:ئامێرە فەلەکییەکان پۆل:گەردوون
پلوتارک
پلوتارک (یۆنانی Πλούταρχος, Ploútarkhos؛ دواتر ناوی بۆ لوسیەس میستاریەس پلوتارکەس دەگۆڕێت و دەبێتە هاووڵاتیی ئیمپراتۆریەتیی ڕۆم، دەوروبەری ٤٦ - ١٢٠ی زاینی) مێژووناس، ژیاننامەنووس و، نووسەری یۆنانی بوو کە بە دوو نووسراوی بەناوبانگ ناسراوە: ژیانە تەریبەکان و مۆرالیا. بە کەسێکی ئەفلاتوونیی ناوەڕاست دادەنرێ. پلوتارک نووسینەکانی بە یۆنانیی کۆن نووسیوە، بەڵام بۆ هەردوو زمانی یۆنانی و ڕۆمەکانی نوسیوە.
پەراوێز
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:مردووانی ١٢٠ پۆل:مێژووناسانی یۆنانی کۆن پۆل:رۆمانی سەدەی یەکەم پۆل:مێژووناسانی سەدەی یەکەم پۆل:فەیلەسووفەکانی سەدەی یەکەم پۆل:ڕۆمانی سەدەی دووەم پۆل:مێژوونووسانی سەدەی دووەم پۆل:فەیلەسووفەکانی سەدەی دووەم پۆل:٤٦ لەدایکبوون پۆل:گومانە ئەکادیمیەکان پۆل:بوئیتانیە کۆنەکان پۆل:ژیاننامەنوسانی یۆنانی کۆن پۆل:وتارنووسە یۆنانیە کۆنەکان پۆل:ئەنتیکە دێرینەکانی ڕۆم پۆل:گفتوگۆکاران پۆل:مێژوونووسانی رۆمانیا ئەچایا پۆل:ئەفلاتونیستەکانی ناوەڕاست پۆل:پلوتارک پۆل:مێژوونوسانی یۆنانی سەردەمی ڕۆمان پۆل:یۆنانییەکانی سەردەمی ڕۆمان پۆل:ژیاننامەنووسانی سەردەمی ڕۆمان پۆل:فەیلەسووفانی سەردەمی ڕۆمانی پۆل:سەرچاوەی ئایینی کۆنی ئێران
کۆخان
کۆخان (Koxan، بە فارسی: کوخان) گوندێکە لە بەخشی نەمەشیر لە شارستانی بانە. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٥٧٢ کەس لە ١٠٤ بنەماڵەدا بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە
سێمێروو
سێمێروو یان کێوی سێمێروو گڕکانێکی چالاک لە ڕۆژھەڵاتی جاڤە، ئیندۆنیزیایە. ھەروەھا ئەم گڕکانە بە ناوی «ماھامێروو» بە مانای «کێوی گەورە» لە زمانی سانسکریتدا دەناسرێت.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کێوە پیرۆزەکان پۆل:گڕکانە چینییەکانی ئیندۆنیزیا
یوشیھیرۆ تۆگاشی
یوشیھیرۆ تۆگاشی (冨樫 義博، تۆگاشی یوشیھیرۆ، لە دایکبووی ٢٧ی نیسانی ١٩٦٦) ھونەرمەندی مانگای یابانییە. لە تەمەنی زوودا دەستی کرد بە کێشانی مانگا، لەکاتێکدا کە ئامادەیی کۆلێژ بوو، کۆمپانیای بڵاوکردنەوە شوئیشا بەھرەکەی ناسییەوە تۆگاشی لە ماوەی سێ دەیەی ڕابردوودا چەندین زنجیرەی مانگای لە ژانرە جیاوازەکاندا دانەری کردووە. ڕەنگە ئەو زیاتر ناسراوە بە نووسین و وێنەکێشانی زنجیرەی یو یوو ھاکۆشۆ و ھەنتەر × ھەنتەر کە ھەردووکیان لە گۆڤاری ھەفتانەی بەناوبانگی شۆنن بازب بڵاو کراونەتەوە. تۆگاشی ھاوسەرگیری لەگەڵ ناکۆ تاکوچی نووسەری دەریاوان مۆن کردووە
ھاوسەرگیری
تۆگاشی ھاوسەرگیری لەگەڵ ناکۆ تاکوچی ھونەرمەندی مانگای دەریاوان مۆن کردووە [١] [٢] ئەم دووانە لە مانگی ئابی ١٩٩٧دا لە ئاھەنگێکدا بە میوانداری کازۆشی ھاگیوارە ناساندن. ساڵی دواتر، تاکۆچی بۆ ماوەیەکی کورت یارمەتی تۆگاشی دا بە زیادکردنی شاشە بۆ مانگا ھەنتەر × ھەنتەر. تۆگاشی و تاتۆچی لە ٦ی کانوونی دووەمی ١٩٩٩ ھاوسەرگیریان کرد.
لە ئامادەبوون بۆ مەراسیمەکەدا چەندین ھونەرمەندی ھاوڕێی مانگا و ئەکتەری دەنگی ھەردوو زنجیرە ئەنیمێی دەریاوان مۆن و یوو ھاکۆشۆ بوون (١٨) ئەم دوو منداڵە دوو منداڵیان ھەیە و ھاوکاریان کردووە لەسەر کتێبێکی منداڵان بەناوی ئۆبۆ— نو- تۆچیبۆ— نو — (おおぼ ぬとちぃぼぬ دانەیە)، کە تاتۆچی نوسی و تۆگاشی ڕوونکردەوە. [٤] [١٩] [٢٠]
کارەکانی
سێنسوھا تووشیشیتا (١٩٨٦، دواتر لە دە دێ شووارو کوپید قەبارە ٤ نمایش کرا) [٣٨]
جورا نۆ میدوکی (١٩٨٧، لە خەڵاتی ھەڵبژاردنی ھۆپ ستێپ، بەرگی ١ و دواتر لە دە دێ شووارو کوپید جلدی ٤)[٧]
ئوکامی نانتێ کۆکاونەیی (١٩٨٩، تانکۆبۆن لەلایەن شوئیشا بڵاو کرایەوە)