cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
گرین گۆبڵن
نۆرمان لە منداڵیدا لەلایەن باوکییەوە بە توندی ئەشکەنجە دەدرا. باوکی چەندین جار لە ژێرزەمینێکی کۆشکی ئۆسبۆرن زیندانی کردووە. بەھۆی نەبوونی خۆبەخش، نۆرمان ئەم فۆرمولەیەی لەسەر خۆی بەکارھێنا، فۆرمولەکە سەرکەوتوو بوو و جەستەی لەڕادەبەدەر بەھێز کرد. بەڵام کاریگەرییە لاوەکییەکانی کاریگەری نەرێنی لەسەر دەروون ھەبوو و وای لێکرد شێت بێت و ببێتە دوژمنی سپایدەرمان. دوای ئەوەی گوێن ستەیسی لەلایەن نۆرمانەوە کوژرا، شەڕێکی توند لە نێوان سپایدەرمان و گرین گۆبڵن ڕوویدا. کۆتایی ئەم شەڕە بە سەرکەوتنی سپایدەرمان کۆتایی ھات، گۆبلین بۆ ئەوەی دوا ھیوای ڕزگاری لەدەست نەدات، تەڵەیەکی لە پشت سەری سپایدەرمان چالاک کرد و بە خۆدزینەوە لێی، تەڵەکە بەر ئۆسبۆرن (گۆبلین سەوز) کەوت. لە گەدەدا، بووە ھۆی مردنی و پێی وت: بەھاری مەڵێ. دوای مردنی ھاری، جلوبەرگ و کەرەستەی گۆبلینەکە کەوتە دەستی پیاوێکی گەندەڵ و بێ بەزەییانە بە ناوی ڕۆدینینک کینگسلی. بە بەکارھێنانی جلوبەرگی گۆبلین بوو بە یەکێک لە دوژمنە مەترسیدارەکانی سپایدەرمان بە ناوی ھاب گۆبلین.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو کارەکتەرانەی لەلایەن ستان لی دروستکراون
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٦٨ بوو کە لە ١٢ تا ٢٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٨ لە مەکسیکۆ سیتی لە مەکسیک بەڕێوە چوو.
کاپتن ئەمریکا: سەربازی زستان
کاپتنی ئەمریکا: سەربازی زستان. فیلمێکی ئەمریکی ساڵی ٢٠١٤یە. فیلمەکە لەسەر بنەمای کۆمیکەکانی مارڤڵ درووستکراووە کە هەڵگری هەمان ناوە. کە تێیدا کاپتن ئەمریکا ڕۆڵی سەرەکی تێدا دەبینێت. فیلمەکە وەک زنجیرە فیلمەکانی تری کۆمەڵەی تۆڵەسێنەرەوەکان شەڕ بەرپا دەبێت لەنێوانیان کە سەربە گرووپی شێڵدن (S.H.I.E.L.D).
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:فیلمەکان بەزمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمە سەرکێشییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٤ پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە پاشکۆ ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە سووپەرهێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمی ئەکشنی زانستی ئەمریکی پۆل:فیلمە درۆنەکان پۆل:ئەو فیلمانەی لە زەریای هیندی دانراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە لۆس ئەنجلۆس وێنەگیراون پۆل:فیلمەکانی ئایماکس پۆل:فیلمی ئەکشنی خەیاڵی سەرکێشی پۆل:فیلمی تەکنەلۆجیای هەستبزوێن پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە سووپەرھێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنەکانی ساڵی ٢٠١٤ پۆل:فیلمە ئەکشنییە ھەستبزوێنە ئەمریکییەکان پۆل:کاپت ئەمریکا (زنجیرەفیلم) پۆل:فیلمەکان دەربارەی لەبیرچوونەوە پۆل:فیلمەکان دەربارەی کۆنترۆڵکردنی دەروون پۆل:فیلمەکانی دەرھێنانی ئەنتۆنی و جۆ ڕوسۆ پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن ھێنری جاکمانەوە تۆمارکراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە واشنت داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە زەریای ھیندی دانراون پۆل:فیلمەکان بە سیناریۆی کریستوفر مارکوس و ستیڤن مەکفیلی پۆل:فیلمە ھەستبزوێنە گەورەپاڵەوانەکان پۆل:فیلمی تەکنەلۆجیای ھەستبزوێن پۆل:فیلمەکانی کاپتن ئەمریکا پۆل:فیلمەکانی فۆڕ دی ئێکس پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان پۆل:ئەو فیلمانەی لە واشینگتن داندراون پۆل:کاپتن ئەمریکا (زنجیرەفیلم)
ھێزی ئاسمانی بەڕازیل
وێنۆک|نیشانەی ھێزی ئاسمانی بەڕازیل. ھێزی ئاسمانی بەرازیل (بە پورتوگالی: Força Aérea Brasileira, FAB) لقی ئاسمانی ھێزە چەکدارەکانی بەڕازیلە و یەکێکە لە سێ خزمەتگوزارییە نیشتمانییە یەکپۆشەکان. ھێزی ئاسمانی بەڕازیل کاتێک پێکھات کە لقە ئاسمانییەکانی سوپا و ھێزی دەریایی تێکەڵ بە یەک ھێزی سەربازی بوون کە سەرەتا بە «ھێزە ئاسمانییە نیشتمانییەکان» لە ساڵی ١٩٤١ ناودەبرا، ھەردوو لقە ئاسمانییەکە ئامێر و دامەزراوە و کارمەندەکانیان گواستەوە بۆ ھێزە نوێیەکە.
بەپێی ئامارەکانی فڕینی نێودەوڵەتی (فلایت گڵۆبال) و دامەزراوەی نێودەوڵەتی بۆ توێژینەوە ستراتیژییەکان، ھێزی ئاسمانی بەڕازیل ھێزێکی چالاکانەی ھەیە کە ٨٠٩٣٧ کارمەندی سەربازییە و نزیکەی ٧١٥ فڕۆکە بەڕێوەدەبات. ھێزی ئاسمانی بەرازیل گەورەترین ھێزی ئاسمانییە لە نیوەگۆی باشوور و دووەم گەورەترین ھێزی ئاسمانی ئەمریکایە لە دوای ھێزی ئاسمانی ئەمریکا.
سەرچاوەکان
پۆل:ھێزی ئاسمانی بەڕازیل
تەکیە، قەرەداغ
تەکیە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سێوسێنان، قەزای قەرەداغ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان. گوندی تەکیە مێژوویەکی ڕۆشنی ھەیە لە بواری سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئایینی قەرەداغ و کوردستاندا. لە سەدەی نۆزدە و بیستدا لانکەی پیاوانی ئایینی ناوداری کوردستان بووە، شاعیری ناوداری کورد، نالی، ساڵانێک لەو گوندە خوێندوویەتی. لە بواری سیاسیشدا گوندەکە چەندین سیاسەتمەداری گرنگ و ناوداری تێدا ھەڵکەتووە کە دیارترینیان بەھادین نوری سکرتێری پێشووتری حزبی شیوعی عێراقە، کە لەدایکبووی گوندی تەکیەیە و ئێستا تەمەنی ٩٤ ساڵە و ھەر لەو گوندە دەژی.
جوگرافیا
تەکیە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کۆشکی سەروو و لە باشوور لەگەڵ قۆپی قەرەداغ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەلەکجاڕ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ قۆپی قەرەداغ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
ئەندازیاریی درووستکردن
بەشی  ئەندازیاری دروستکردن چییە ؟
سیستمی چێژبەخشی نینتێندۆ
وێنۆک وێنۆک سیستمی چێژبەخشی نینتێندۆ یەکەم ئامێری یاری ڤیدیۆیی بوو کە لەلایەن نینتێندۆ ئامادەکرا بێت لە وڵاتانی  ژاپۆن، ئەورووپا، ویلایەتە یەکگرتووەکان. ئامێرەکە لە ١٩٨٥ لە ئەمریکا پێشکەشکرا و ناوبانگێگی زۆری بەدەست ھێنا.
ئەندازیاریی درووستکردن
کاری ئەندازیاری دروستکردن چییە؟
سیستمی چێژبەخشی نینتێندۆ
کۆنتڕۆلی یارییەکە دووگمەکانی سەرەوە و خوارەوە و ڕاست، چەپ ھەبوو لەگەڵ دووگمەکانی تری D، و A و B و بەشی Select-ھەڵبژاردن و Start-دەستپێکردن ئامێرەکە دەتوانرێ لەلایەن دوو یاریزانەوە یاری پێبکرێت.
ئەندازیاریی درووستکردن
بەشێوەیەکی گشتی ئەرکی ئەندازیاری دروستکردن بریتییە لە چاودێریکردنی پڕۆسەی دروستکردن و ئامێرەکان و دیزاین و بەرهەمهێنانی کاڵا بە کوالیتی باش و پارەیەکی گونجاو، هەروەها باشترین سود وەرگرتن لە ئامێر و کارمەندانی کارگە و دانانی پلان بۆ بەرەو پێشبردنی پرۆسەی دروستکردن و بەڕێوەبردنی.
بوارەکانی کارکردنی ئەندازیاری دروستکردن لە جیهاندا:
ئەندازیاری دروستکردن چانسێکی فراوانی کارکردنی هەیە لە بواری پێشەسازی، بەشێك لەم بوارانە بریتین لە پیشەسازی ئۆتۆمبێل و فرۆکە، پیشەسازی وزە، پیشەسازی ئەلەکترۆنیات و کۆمپیوتەر، پیشەسازی خواردن و پێداویستی ناو ماڵ، پیشەسازی کیمیایی، پیشەسازی پزیشکی، پیشەسازی کەرەستەی بیناسازی، پیشەسازی پێداویستی وەرزشی و زۆر بواری تر.
دیارە لە دە ساڵی ڕابردودا لە کوردستان بواری پیشەسازی تا ڕادەیەك پێشکەوتنی بە خۆوە بینی بەو هۆوە کۆمەڵێک کارگە دروست کران، ئەو بوارانەی کە لە ئێستادا ئەندازیاری دروستکردن ئەتوانێ کاری تێدا بکات بریتین لە کارگەکانی ئاسن و کارگەکانی پلاستیك و کارگەکانی دروستکردنی پێداویستی بیناسازی و کارگەکانی خواردن و ئاو و خواردنەوە، هەروەها بواری نەوت و بەرهەمهێنانی کارەبا و چەندەها بواری تر.
ئەم بەشە تەنها لە زانکۆی کۆیە هەیە
دوورگەی گۆناڤ
سەرچاوەکان
پۆل:ھایتی پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:دەریای کاریبی پۆل:دوورگەکان پۆل:دوورگەکان بەپێی وڵات
فڕۆکەخانەی پارساباد-موغان
فڕۆکەخانەی پارساباد-موغان فڕۆکەخانەیەکە دەکەوێتە شاری پارسئاباد، پارێزگای ئەردەوێڵ، ئیران.
سەرچاوەکان
پۆل:فڕۆکەخانەکانی ئێران پۆل:پارسئاباد
١٧ی بەفرانبار
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٢ بوو کە لە ٢٦ی ئاب تا ١٠ی ئەیلوولی ١٩٧٢ لە میونشن لە ئەڵمانیای ڕۆژاوا بەڕێوە چوو.
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
١٧٩ (ژمارە)
١٧٩ (سەد و حەفتا و نۆ) (179) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٧٨ و ١٨٠.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
١٨٠ (ژمارە)
١٨٠ (سەد و هەشتا) (180) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٧٩ و ١٨١.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
١٨ی بەفرانبار
١٨ی بەفرانبار ٢٩٤ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٧١ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٧٢ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
١٩ی بەفرانبار
١٩ی بەفرانبار ٢٩٥ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٧٠ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٧١ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
چەمی سمۆر
چەمی سمۆر گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سێوسێنان، قەزای قەرەداغ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
چەمی سمۆر لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قەرەداغ و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئەستێڵی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئەستێڵی خواروو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گۆشان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠ بوو کە لە ١٩ی تەممووز تا ٣ی ئابی ١٩٨٠ لە مۆسکۆ لە یەکێتیی سۆڤیەت بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٠
یارییەکانی ئارکەید
یاری ئارکەید یان یارییەکانی پارەی ئاسن، ئامێرێکی تایبەت بە یارییە کە لەڕێگەی پارەی ئاسنەوە کاردەکات بە گشتی لە شوێنە گشتییەکانی بازرگانی بەردەست بوو، وەک ڕێستورانتەکان و شوێنی یارییەکانی تایبەت بە ئارکەید زۆربەی یارییەکانی ئارکەید وەک یارییەکانی تایبەت بە دەرخستنی بەھرە نمایش کراون.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:یارییەکانی ئارکەید
پیاوی
وێنۆک|شوێنی ویلایەتی پیاوی لە بەرازیل وێنۆک|ڕاست|دەرگای چوونە ژوورەوەی [[زانکۆی فیدراڵی پیاوی]]
پیاوی یەکێکە لە ویلایەتەکانی بەڕازیل کە دەکەوێتە ھەرێمی باکووری ڕۆژھەڵاتی ئەو وڵاتە. ئەم ویلایەتە ١٫٦٪ی دانیشتووانی بەڕازیلی ھەیە و ٠٫٧٪ی بەرھەمی ناوخۆیی بەرازیل بەرھەم دەھێنێت.
پیاوی کورتترین کەناری ھەیە لە ھەموو ویلایەتێکی کەنار دەریای بەرازیل بە درێژی ٦٦ کم (٤١ میل)، پایتەختەکەی تێرێسینا تاکە پایتەختی ویلایەتە لە باکووری ڕۆژھەڵات کە دەکەوێتە ناوەوە. ھۆکاری ئەمەش ئەوەیە، بە پێچەوانەی باقی ناوچەکە، پیاوی سەرەتا کۆلۆنی کراوە بۆ ناوەوە و ھێواش ھێواش بەرەو زەریا فراوان بووە، نەک بە پێچەوانەوە. لە باشووری ڕۆژھەڵاتی ویلایەتەکە، پارکە نەتەوەیییەکەی سێرا دا کاپیڤارا یەکێکە لە شوێنەوارە جیھانییەکانی یونسکۆ. پارکەکە زیاتر لە ٤٠٠ شوێنی شوێنەواری تێدایە و گەورەترین چڕبوونەوەی تابلۆی بەردییە لە جیھاندا، لە دیمەنێکدا کە کانیۆن و کاتینگا زاڵن بەسەریدا
دیمۆگرافی
بەپێی ئاماری پەیمانگای جوگرافیا و ئاماری بەڕازیل لە ساڵی ٢٠٠٨، ٣٬١٦٤٬٠٠٠ کەس لە ویلایەتەکەدا نیشتەجێ بوون. چڕی دانیشتووان ١٢٫١ دانیشتوو/کم٢ بووە.
شارنشینی: ٦٠٫٧٪ (٢٠٠٦)؛ گەشەی دانیشتووان: ١٫١٪ (١٩٩١–٢٠٠٠)؛ خانوو: ٧٩١٬٠٠٠ (٢٠٠٦).
دوایین سەرژمێری PNAD (توێژینەوەی نیشتمانی بۆ نموونەی نیشتەجێبوون) ئەم ژمارانەی خوارەوەی ئاشکرا کرد: ٢٬٢٧٢٬٠٠٠ کەسی قاوەیی (فرەڕەگەز) (٧١٫٨٠٪)، ٧٣٩٬٠٠٠ کەسی سپی پێست (٢٣٫٣٦٪)، ١٤٥٬٠٠٠ کەسی ڕەشپێست (٤٫٦٠٪)، ٤١٬٠٠٠ خەڵکی ئەمریکی (٠٫٤٧٪)، ٥٬٠٠٠ خەڵکی ئاسیا (٠٫١٧٪)، ٢٬٠٠٠ خەڵکی ئەمریکی (0.05%).
سەرچاوەکان
پۆل:پیاوی
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
جەوروەندی
جوگرافیا
جەوروەندی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
جەوروەندی
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
دووەم شەپۆلی فێمێنیزم
دووەم شەپۆلی فێمێنیزم کاتێک بوو کە چالاکی فێمێنیستی دەستیپێدەکرد، کە لە ئەمریکا لە سەرەتای دەیەی ١٩٦٠ دەستپێکردبوو لەدوایی دروستبوونی بە خێرایی بەناو ڕۆژاوا دا بلاوبوویەوە بە ئامانجی بەرزکردنەوەی یەکسانی بۆ ژنان، کەبە پێچەوانەی یەکەم شەپۆلی فێمێنیزم ئامانجیان زیاتر بوو لەوەی تەنھا تیشک بخەنە سەر کەمکردنەوەی ئازارچەشتنی ژنان.
کە یەکەم شەپۆلی فێمێنیزم یەکەم ئامانجی دەخستە بەیاسایی کردنی یەکسانی بۆ ژنان و لادانی بەربەستەکان لەپێشیان. (وەکوو مافی دەنگدان، مافی خاوەنداریەتیکردن) بەڵام دووەم شەپۆلی فێمێنیزم ئامانجی لەوە زیاتر بوو، کە تیشکی زیاتر دەخستە سەر:
خێزان، شوێنیکار، مافی مناڵبوون، سێکوالێتی جووڵانوەیەک بوو کە جەختی دەخستە سەر یەکسانی و دژی باوکسالاری یان پیاوسالاری و ڕاھێنان لەسەر یەکسانکردنەوەی مافەکان لە کۆمەڵگا ھەروەھا جووڵانەوەی دووەم سەرەنجی خستە سەر توندوتیژی خێزانی پەناگەی ژنان، دەستدرێژی جەنگی، سەنتەری دژە دەستدرێژی سێکسی، و گۆرانکاری لە یاسای دەستبەسەرکردن و جیابوونەوە کرد
١٨١ (ژمارە)
١٨١ (سەد و هەشتا و یەک) (181) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٨٠ و ١٨٢.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٢٠ی بەفرانبار
٢٠ی بەفرانبار ٢٩٦ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٩ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٧٠ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
جوڵانەوەی دژە دەستدرێژی سێکسی
جوڵانەوەی دژە دەستدرێژی سێکسی جوڵانەوەیەکی سیاسی کۆمەڵایەتیە کە جەنگدەکات دژی و توندوتیژی ژنان، بە شێوەیەکی یاسایی کار لەسەر دەستبەرکردنی یاسا و پشتگیری لە دژی دەستدرێژی و توندوتیژی ئەکات وە ھەروەھا گۆرینی ئەو یاسایانەشی ڕێگەخۆشکەرن بۆ دەستدرێژی و توندوتیژی بۆ نمونە قوربانییەکان ساردکراونەتەوە لە سکاڵا تۆمارکردن لەسەر دەستدرێژی کارەکە یان دەستدرێژی کارەکە بەفشار خستنە سەریان ساردی کردوونەتەوە. جوڵانەوەکە سەرکەوتنی بەدەست ھێناوە لە دەستبەرکردنی چەندین دادپەروەری یاسایی، و گۆڕینی سیاسەت و یاسایانەی کەڕێگە خۆشکەر بوون بۆ دەستدرێژی، کە ئەمەش بووە ھۆکاری ئەوەی قوربانیدەران بتوانن باشتر سکاڵا تۆمار بکەن و خۆیان ڕزگاربکەن، ھەرچۆنێک بێت ھێشتاکە توندوتیژی دژی ژنان بەشێوەیەکی باڵا بەردەوامە.
جوڵانەوەکە لە ١٩٦٠کان و سەرەتای ١٩٧٠ دەستی بە چالاکییەکانی کرد.
بالانیت
بالانیت (ئینگلیزی: Balanitis) جۆرێکە لە ھەوکردنی بەشی سەرەوەی ئەندامی نیرینە و پێستی خەتەنە بە تایبەت ئەگەر پێستی خەتەنە تەنگ بێ.
1-سوربوونەوە،1. ئازارو ھەندێ جار دەردانی چێم لە ژێر پێستی خەتەنە.
2-ئازارو زورانەوە ھەروھا زەحمەتی لە کاتی میزکردن.
3 -تاگرتن.
بە پێی Idoc24 سویدی ھۆکارەکانی بالانیت زۆربەی جار زێدەرەویە لە پاکۆخاوێنی، لە بەرئەوەی پێستی خەتەن بەرگەی سابونو شوشتنی زۆر ناکا.
چارەسەری بۆ بالانیت ئەوەیە کە واز لە بەکارھێنانی سابون بھێنری کاتی شوشتنی ئەندامی نێرینە یاخود سابونی بی بۆن بە کار بھێندرێ.
کۆمپانیای ناڤێر
کۆمپانیای ناڤێر   کۆمپانیایەکی کۆریای باشوورە کە گرنگی بە بەرھەمھێنان و پەرەپێدانی تەکنەلۆژیای زانیاری دەدات کە پەیوەندی بە ئینتەرنێتەوە ھەیە، کۆمپانیاکە لە ساڵی ١٩٩٩ دامەزراوە، و بارەگا سەرەکیییەکەی لە شاری سیۆنگنامە لە کۆریای باشوور.
بالانیت
بە پێی patient.co.uk بالانیت کەمتر لەو کەسانە دەردەکەوێت کە خەتەنە کراوەن. ھۆکارە سەرەکیەکانی بالانیت تەنگیو بە خاوێن  ڕانەگرتەنی پێستی خەتەنەو کۆبونەوەی (smegma)یە کە شلەێکە لە ڕژێنە چەوریەکانی پێستی ئەندامی زاوزێ دەردەچێ. ھۆکارەکانی تری بالانیت دەکرێ بۆ نمونە بە ھۆی بەکتریا، کەرو یا ڕوشانەوەی پێست بێت، یاخود بە ھۆی   ئەونەخۆشیانە بێ کە لە رێگای زاوزێ دەگوازرەنەوە. خودی بالانیت نەخۆشیێکی گوازراوە نیە بەلام دەکری ھۆکاری دەرکەوتنی بالانیت نەخۆشیێکی گوازراوە بێ بۆ نمونە Candida,herpes,gonorre.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ھەوکردنەکان
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
یاری شارەزایی
یاری شارەزایی یان بەھرە - توانا یارییەکە کە یاریزان بەشێوەیەکی سەرەکی پشت بە بەھرەکانی مێشک و فیزیکی دەبەستێت بۆ یەکلا بوونەوە، لەجیاتی چانس یاری چانس ئەو یارییە کە یاریزان کاریگەرە بە ئامێرێکی ھەرەمەکی، وەکوو بەردەزار و پشت بە چانس دەبەستێت لە شێوازی یارکردنەکەی.
یەکێک لە یارییەکانی بەھرە کە کراون بریتین لە: تەختەنەرد
١٨٢ (ژمارە)
١٨٢ (سەد و هەشتا و دوو) (182) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٨١ و ١٨٣.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٢١ی بەفرانبار
٢١ی بەفرانبار ٢٩٧ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٨ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٩ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
١٨٣ (ژمارە)
١٨٣ (سەد و هەشتا و سێ) (183) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٨٢ و ١٨٤.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
پۆل:١٨٣
١٨٤ (ژمارە)
١٨٤ (سەد و هەشتا و چوار) (184) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٨٣ و ١٨٥.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
جێگری سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان
جێگری سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (بە ئینگلیزی:Vice President of the United States of America) دووەم باڵاترین ئەندامی کابینەی حکوومەتی ئەمەریکایە و شوێنگرەوەی سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانە. بەدەر لەمەش جێگری سەرۆک، سەرۆکایەتی ئەنجومەنی پیرانیش دەکات. جێگری سەرۆک لە حاڵەتی مردن یاخود دوورخستنەوەی سەرۆکی دەستبەکاربوو، شوێنی سەرۆک دەگرێتەوە.
ئانتۆنی ماکی
ئانتۆنی ماکی. (لەدایکبووی ٢٣ی ئەیلوولی ١٩٧٨)ی ئەمریکایە. هاوکات ئەکتەری بوواری سینەمایە، گرنگرتین ڕۆڵی لە فیلمەکان، بینی ڕۆڵ بووە لە فیلمەکانی کۆمیکە-تۆڵەسێنەرەوەکان
جێگری سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان
ھەڵبژاردنی جێگری سەرۆک
لە سەرەتادا، ھەڵبژاردنی جێگری سەرۆک لەسەر بنەمای دەنگی ئێلێکتۆرال لە ھەڵبژاردنەکان دیاری دەکرا. ئەمە بەردەوام بوو تا ئەوکاتەی تۆماس جێفەرسن و ئاڕۆن بەڕ یەکسان بوون لە ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتی ئەمریکا لە ساڵی ١٨٠٠. دوای ئەمەش، ماددەی ١٢ی دەستووری ئەمریکا ئاماژەی بەوەدا کە سەرۆک و جێگری سەرۆک بە جیا ھەڵبژێردرێن، ئەگەریش یەکسان بوون، ئەوا ئەنجومەنی پیران ھەڵبژاردنیان یەکلایی بکاتەوە.کەمێک دوای ئەمە، پارتە سیاسییەکان لەکاتی ھەڵبژاردندا بانگەشەیان بۆ سەرۆک و جێگری سەرۆک دەکرد لە یەک کاتدا. ھەربۆیەش لە سەردەمی ئێستادا، جێگری سەرۆک لەلایەن سەرۆک و پارتەکەیەوە ھەڵدەبژێردرێت و بەزۆری لە یەک پارتن (بۆ نموونە، باڕاک ئۆباما و جۆو بایدن، کە ھەردووکیان دیموکرات بوون، یاخود جۆرج ئێچ دەبڵیو بوش و دیک چەینی، کە ھەردووکیان کۆماری بوون).
ئانتۆنی ماکی
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٨ پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئەمریکیی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئەمریکی پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئەمریکی پۆل:خەڵکی ئەفریقایی-ئەمریکی سەدەی ٢١ پۆل:ئەکتەرانی دەنگی پیاوی ئەمریکی
جێگری سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان
ئەو جێگرانەی ئێستا لە ژیاندا ماون
پۆل:جێگرەکانی سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:دامەزراوەکانی ١٧٨٩ لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
ڕێزدێنت ئیڤڵ ٦
ڕێزدنت ئیڤڵ ٦ (؛ خوێندنەوەی ژاپۆنی بە کوردی: بایۆھازاردۆ شیکوسو) کایەیەکی ڤیدیۆیی سەرکێشیی-ئاکشنە لە جۆری بینا ھاوێژی کەسی سێھەم کە لەلایەن کاپکمەوە بەرھەمھێنراوە و بڵاوکراوەتەوە. ڕێزدێنت ئیڤڵ ٦ نۆیەم بەشی سەرەکیی کایەکەیە، یەکەمجار بۆ پلەی ستەیشن ٣ و ئێکس بۆکس ٣٦٠ لە ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢ بڵاوکرایەوە، دواتر بۆ مایکرۆسۆفت ویندۆز لە ٢٢ی ئازاری ٢٠١٣. کایەکە دووبارە بە ھەموو بەشە داگرتنەکانییەوە بۆ پلەی ستەیشن ٤ و ئێکس بۆکس وەن لە ٢٩ی ئازاری ٢٠١٦ بڵاوکراوەتەوە.
چیرۆکەکە دەگێڕدرێتەوە لەلایەن کریس ڕێدفیڵد، دامەزرێنەر و ئەندامی پێشووی خەمڵاندنی ھاوپەیمانیی ئاسایشی زیندە-تیرۆر (BSAA) کە تووشی تۆقان و لەبیرچوونەوە بووە بەھۆی پرۆسەیەکی نێردراویی ناسەرکەوتووەوە، ڵیۆن ئێس کێنێدی، ڕزگاربووەیەکی ڕاکوون سیتی و بریکاری حوکومەتی ویلایەتە یەکگرتووەکان، جەیک میوڵەر، کوڕێکی نایاسایی ئەلبەرت وێسکر و ھاوکاری شێری بێرکن، وە ھەروەھا ئەیدا وۆنگ، بریکارێکی کورتخایەن کە تۆمەتبارکراوە بە ھێرشی زیندە-تیرۆرستی لەلایەن ڕێکخراوە دووژمنەکەی، نیۆ-ئەمبرێلا. ئەوان ھەموویان ڕووبەڕووی ھێرشێکی زیندە-تێرۆرستی دەبنەوە کە دروست بووە بەھۆی ڤایرۆسێکی نوێوە بەناوی ڤایرۆسی-سی لە شارەکانی جیھاندا. یارییەکە تیشکۆ دەخاتە سەر ھەر چوار بەشەکە، کە لە ھەر یەکێکیاندا کاسایەتییەکان شێواز و توانای تایبەتیان ھەیە.
یارییەکە سەرەتا بیری لێکرایەوە لەساڵی ٢٠٠٩دا، وە دوای ساڵێک دوای ئەوە بەتەواوی گەشەیپێکرا لەژێر ھەمان بەرھەمھێنەری ڕێزدێنت ئیڤڵ ٤، ھیرۆیوکی کۆبایاشی. یارییەکە ستافێکی دەرھێنانی زیاتر لە ٦٠٠ کەسیی ھەبوو، کە وای لێکرد ببێتە گەورەترین بەرھەمی کاپکم تاکو ئێستا. گەشەپێکەرەکان چەشنی یارییەکە بە «ترسی دراماتیکی» ناودەبەن، ھەرچەندە کەرستە بەرزکەرەوەکانی یارییەکە بە ژاپۆنی ھێشتا بە «ترس ڕزگاربوون» ناوی دەبەن. یارییەکە بەسەرداچوونەوەی تێکەڵی وەرگرت لەلایەن ڕەخنەگرانەوە لەدوای بڵاوبوونەوەی، ھەندێکیان دەستخۆشیانکرد لە چیرۆکە گشتییەکە، بەڵام چوار چیرۆکە جیاوازەکە بووە ھۆی ڕەخنەگرتن، ھەر وەک جیابوونەی یارییەکە لە چەشنەکەی پێشووی کە «ترس ڕزگاربوون»بوو. سەرەڕای ڕەخنەگرتنەکان، یارییەکە لەڕووی مادییەوە سەرکەوتوو بوو، بە زیاتر لە ٦ ملیۆن فرۆشەوە، لە ئێستادا دووەم یاری کاپکمە لەڕووی فرۆشەوە، تەواوکەرێک بەناوی ڕێزدێنت ئیڤڵ ٧: بایۆهازارد بڵاوکرایەوە لە کانوونی دووەمی ٢٠١٧.
سەرچاوەکان
پۆل:یارییەکانی ئێکس بۆکس ٣٦٠ پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٣ پۆل:کایەکانی ڕێزدێنت ئیڤڵ پۆل:کایە ڤیدیۆییەکانی ٢٠١٢ پۆل:گەمە ڤیدیۆیییە ھەرەوەزییەکان پۆل:گەمەکانی پلەی ستەیشن ٤ پۆل:گەمەکانی ویندۆز پۆل:گەمەکانی ئێکس بۆکس وان پۆل:یارییەکانی پلەی ستەیشن ٤ پۆل:پاشکۆکانی یارییە ڤیدیۆییەکان پۆل:ئەو یارییە ڤیدیۆییانەی لە ژاپۆن گەشەپیان پێدراوە پۆل:یارییەکانی ویندۆز
توکیلاو
توکیلاو ھەرێمێکی سەر بە وڵاتی نیوزلەندا یە لە سێ دوورگەی مەرجانی کەمەرەیی پێک ھاتووە (ئەتافۆ-فاکاوفۆ-وەنوکونوو) کەوتۆتە باشووری زەریای ھێمن کۆی گشتی ڕووبەری ھەرسێ دوورگە ١٢ کم چوارگۆشەیە، ژمارەی دانیشتوانی ١٬٥٠٠کەسە. توکیلاو وەک ھەرێم یان ناوچەیەکی خۆسەر نەناسراوە لەلایەن کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان. بەڵام پێش ١٩٧٦ ناوی دوورگەکانی توکیلاویان خستەپاڵی بە فەرمی کە بەواتای (بای باکوور) دێت.
جوگرافیا
توکیلاو لە سێ دوورگەی مەرجانی کەمەرەیی پێک ھاتووە (ئەتاڤۆ-ڤاکاوڤۆ-وەنوکونوو) کەوتۆتە باشووری زەریای ھێمن کۆی گشتی ڕووبەری ھەرسێ دوورگە ١٢ کم چوارگۆشەیە، توکیلاو کەوتۆتە سەرھێلی درێژی ١٧١ و ١٧٣ ی خۆڕئاوا بەرامبەر بە ھێلی پانی ٨ و ١٠ باشوور، کەوتۆتە ناوەڕاستی ڕێگای نێوان دوورگەی ھاوای و نیوزلەندا، توکیلاو ١٠١ کم کەناراوی زەریایی ھەیە.
نزمترین خاڵی توکیلاو زەریای ھێمن ە بەرزترین خاڵیشی ٥ مەترە و تائێستا ھیچ ناوێکیان لێ نەناوە.
توکیلاو کاتژمێری تایبەت بەخۆی ھەیە کە جیاوازە لە ھی نیوزلەندا. کە ٢٢ کاژێر جیاوازی ھەیە لەگەڵ نیوزلەندا.
مێژوو
چەپ|وێنۆک|وێنەیەکی دەستکردی خەڵکی فاکاوفۆ، لە ١٨٤١ کێشراوە. alt=|وێنۆک|دوورگەی ڤاکاوڤۆ وێنۆک وێنۆک وێنۆک
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:داگیرگەکانی شانشینی یەکگرتوو پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٤٨ پۆل:وڵاتەکانی ئینگلیزی ئاخێو پۆل:دوورگەکان پۆل:دوورگەکان بەپێی وڵات پۆل:نیوزیلاند پۆل:زەریای ھێمن
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
٢٢ی بەفرانبار
٢٢ی بەفرانبار ٢٩٨ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٧ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٨ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
سەرچاوە، قەرەداغ
سەرچاوە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی سێوسێنان، قەزای قەرەداغ، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سەرچاوە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دێوانە و لە باشوور لەگەڵ گوندی پسکان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی دێگوڵان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی زەردەلیکاو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان پۆل:شارەکانی عێراق
ڕۆژی قودس
ڕۆژی قودس (، ) یەک خۆپیشاندانی ساڵانەیە کە لە ئاخرین ھەینیی مانگی ڕەمەزان بەڕێوەدەچێت، مەبەست لە ئەو خۆپیشاندانە پشتگیری لە خەڵکی فەلەستین و دژایەتی لەگەڵ زایۆنیزم و حکوومەتی ئیسرائیلە کە یەک ساڵ لە دوای شۆڕشی ئیسلامیی ئێران تاکوو ئێستا بەڕێوەدەچێت.
مێژوو
لە ساڵی ١٩٨٠ی زایینی ڕووحوڵڵا خومەینی دوایین ھەینیی مانگی ڕەمەزان وەک ڕۆژی جیھانیی قودس ڕاگەیاند، کە ئێستا زیاتر لە چل ساڵی تێدەپەڕێت. بێجگە لە ئێران لە ٨٠ وڵاتی جیھان ڕۆژی قودس بەڕێوەدەچێت.
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
وێبکۆمیکس
وێبکۆمیکس بریتییە لە کۆمیکەکانی ئینتەرنێت کە لە ئینتەرنێتدا بڵاودەکرێنەوە و زۆرجار تایبەتن و دەستڕاگەیشتن بە بینەر و بیرۆکەکانیان بە ئاسانی دەڕەخسێنن، ڕەنگە ھەندێکیان لە پەرتووک و گۆڤارەکاندا بڵاوبکرێنەوە، بەڵام لە ئەرشیفی ئینتەرنێتدا دەھێڵرێنەوە.
سەبارەت بەم کاریکاتێرانە، دەتوانرێت لەلایەن ھەر کەسێکەوە چاپ و بڵاوبکرێنەوە و نووسینیان بۆ بکرێت، و ژمارەیان لە ئێستادا لە وێبدا نزیکەی ١٨ ھەزار وێبکۆمیکە، و لەوانەیە زۆر بوار وەک کەرتی کارتۆنی نەریتی و ڕۆمانی گرافیکی و زۆر بابەت بگرێتەوە، و نابنە ھۆی خۆبژێوی دارایی بۆ ئەوانەی دەیانەوێت ئەم کاریکاتێرانە بکێشن تەنیا کەسانێکی کەم نەبێت.
وێبکۆمیکی نا ئینگلیزی
زۆر پێویست بوو وێبکۆمیک لە دەرەوەی وڵاتانی ئینگلیزی زمان وەک ئەمریکا و بەریتانیا بڵاوبێتەوە، بۆ نموونە ھەندێک وێبکۆمیکی ئەڵمانی لە ساڵی ٢٠٠٠ لەسەر دەستی نیگارکێشی ئەڵمانی یۆشا ساوەر بڵاوبوونەوە، ئەم نیگارکێشە چەندین بەرھەمی ئەنجامدا وەک چۆن کارتۆنی نوکتەی ڕەشی ڕۆژانەی بڵاودەکردەوە، و بەم شێوەیە بەرھەمەکانی لە ھەموو ئەڵمانیادا ناسران، تا کۆمپانیای کارلسن ڤێرلاگ گرێبەستێکی پێشکەش کرد بۆ ئەوەی ساڵانەی کاریکاتێرەکانی پیشان بدات، کە گەرەنتی داھاتێکی باشی بۆ دەکرد.
١٨٥ (ژمارە)
١٨٥ (سەد و هەشتا و پێنج) (185) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٨٤ و ١٨٦.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
تۆبیاس مێنزیس
تۆبیاس مێنزیس (؛ لەدایکبووی ٧ی ئازاری ١٩٧٤) ئەکتەرێکی ئینگلیزە. ئەکتەری شانۆ، و تەلەڤیزیۆن و فیلمە لە شانشینی یەکگرتوو.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئینگلیز پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئینگلیز پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئینگلیز پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٤ پۆل:دەرچووانی ئەکادیمیای شاھانەی ھونەری درامی
دادپەروەری
چەمکی دادپەروەری لەسەر کۆمەڵێک لایەن، ڕوانگە و ڕوانینی جیاواز ھاتووەتە کایەوە کە ڕەوشت، ژیرێتی، یاسا، ئایین و یەکسانیش لەخۆگرێت. زۆرجار گفتوگۆکان دەربارەی دادپەوەری دابەش دەبێت بەسەر دوو بواردا: یەکێکیان دادپەروەری کۆمەڵایەتییە کە لە فەلسەفە، باوەڕ و ئایین دا جەختی لەسەر کراوەتەوە و ئەوی تریش دادپەروەرییە لە جێبەجێ کردن و توێژینەوە یاساییەکان دا.
چەمکی دادپەروەری جیاوازە لە ھەر کلتوورێک دا. بیردۆزە سەرەتاییەکانی دادپەروەری لەلایەن فەیلەسوفە یۆنانییە کۆنەکانەوە دامەزراوە وەک پلاتۆ لە بەرھەمەکەی بە ناوی «کۆمار» و بەرھەماکانی ئەرستۆ و ھەروەھا بەدرێژای مێژوو جۆرەھا بیردۆز و گریمانە ھاتونەتە کایەوە. لایەنگرانی بیردۆزی فەرمانی خودایی بانگەشەی ئەوە دەکەن کە دادپەروەری لەلایەن خوداوە دەردەکرێت و لە ساڵانی ١٦٠٠ کان دا، نووسەرانی وەک جۆن لۆک باوەڕیان بە بیردۆزی یاسای سروشتی ھەبوو لە کاتێک دا بیرەمەندە کۆمەڵایەتییەکان باوەڕیان بەوە بوو کە دادپەروەری سەرچاوە دەگرێت لە ئەنجامی رێکەوتن و تێگەیشتنی ھاوبەشی نێوان ھەموو کەسە بەژداربووەکان. بیردۆزەکانی دادپەروەری دابەشکراو کار دەکەن لەسەر ئەوەی چی دابەش بکرێت، لە نێوان کێ دا دابەش بکرێت و دابەشکردنی دروست چیە.
فەرمانی خوداوەند
لایەنگرانی بیردۆزی فەرمانی خوادیی بانگەشەی ئەوە دەکەن کە دادپەروەری و بنچینەی ڕەوشت فەرمانی ڕەوای خودایە. بۆ نموونە، کوشتن ھەڵەیە و دەبێت سزا بدرێت لەبەر ئەوەی خودا وا دەڵێت. ھەندێک لە لایەنگرانی دیکەی بیردۆزەکە پێیان وایە کە پەروەدگار دەبێت گوێڕایەڵی بکرێت بەھۆی سروشتی پەیوەندی خودا لەگەڵ مرۆڤایەتی دا و کۆمەڵێکی تر پێیان وایە کە دەبێت گوێ لە خودا بگیرێت لەبەر ئەوەی خوداوەند خۆی لە خۆی دا چاکەیە و جێبەجێ کردنی فەرمانەکانی ئەو باشترین شتە بۆ بەرژەوەندی ھەمووان.
یاسای سروشتی
ئەوانەی پشتگیریکەر و خاوەنی ئەم بیردۆزەن کە دادپەروەری بەشێکە لە یاسای سروشتی پێیان وایە کە دادپەروەری چەند دەرئەنجامێکە ھۆکارەکانی لە سروشتەوە سەرچاوە دەگرێت بە پێی ھەموو کردە و بژاردە ئەنجامدراوەکان و لێکچووە لەگەڵ یاسا فیزیاییەکان، بۆ نموونە چۆن یاسای سێیەمی جوڵەی نیوتن ئاماژە دەکات کە بۆ ھەموو کردەیەک دەبێت کردەیەکەی یەکسان و پێچەوانە ڕوبدات بەھەمان شێوەش بۆ ھەموو کردەیەک دەبێت دادپەروەری ڕووبدات کە تاکەکەسەکان یان کۆمەڵەکان شایەنی بن. بەپێی ئەم لێکدانەوەیە دادپەروەری چەمکێکی جیھانی و ڕەھایە بۆیە ھەموو یاسا، بنەما و ئایینەکان جۆرە ئامراز و ھەولێکن بەمەبەستی بەرجەستەکردن و سەپاندنی.
لایەنگرانی بیردۆزی دادپەروەری سزادەرانە پێیان وایە کە ئەنجامدەرانی ھەڵە دەبێت سزابدرێن و وەڵامی ئەم سێ پرسیارە گرنگە لە دیاریکردنی کردەی سزاکە:
دادپەروەری بنیاتنەرەوانە (بوژێنەرەوە)
دادپەروەری بنیاتنەرەوانە جۆرە دادپەروەرییەکە جەخت دەکاتەوە لەسەر پێویستی لایەنە قوربانی و سەرپێچیکەرەکان لەجیاتی ئەوەی بە توندی ھەوڵ بدات لە جێبەجێ کردنی بنەما یاساییەکان یان سزادانی سەرپێچیکەران. ھەروەھا قوربانییەکان کاریگەریی و پێگەیەکی چالاکییان ھەیە لە ڕێکاری دادگای کردنەکە و سەرپێچیکەران ھان دەدرێن بۆ ھەڵگرتنی بەرپرسیارێتی کردە و تاوانەکانیان بەمەبەستی «چاک کردنەوەی ئەو زیانەی بوونەتە ھۆکاری لەڕێیی داوای لێبووردن، گەڕاندنەوەی شتە دزراوەکان یان خزمەتکردنی کۆمەڵگە بەجۆرێک لە جۆرەکان.» ئەم جۆرە دادپەروەرییە بەندە لەسەر بیردۆزێک کە تاوان و کردە ھەڵەکان بە دەستدرێژی و سەرپێچی بەرانبەر بە تاکەکەس یان کۆمەڵەیەک ھەژماردەکات لەجێگەی ھەژمارکردنی بەرانبەر بە دەوڵەت و دادپەروەری بنیاتنەرەوانە کە گەشەدەدات بە گفتووگۆی نێوان قوربانی و سەرپێچیکەران پیشاندەر و دەرئەنجامی بەرزترین ڕێژەی ڕھزامھندیی قوربانییان و بەرپرسیاری سەرپێچیکەرانە.
سەرچاوەکان
پۆل:فەلسەفەی یاسا پۆل:بنەمای ئەخلاقی پۆل:دادپەروەری
١٨٦ (ژمارە)
١٨٦ (سەد و هەشتا و شەش) (186) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٨٥ و ١٨٧.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
تی ئێم ئێس ئینتەرتەیمەند
وێنۆک| تی ئێم ئێس ئینتەرتەیمەند کۆ.، ئێڵ تی دی (بە ژاپۆنی: 株式会社トムス・エンタテインメント، ناسراوە بە فیلمی تۆکیۆ یان فیلمی کیۆکویچی تۆکیۆ، کابوشیکی گایشا تۆموسو ئینتەرتەینمەند). ستۆدیۆیەکی وێنەی جووڵاوە لە ٢٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٤٦ دامەزراوە و یەکێکە لە کۆنترین ستۆدیۆکانی ئەنیمێ لە ژاپۆندا، و زنجیرە بەرھەمەکانی لە زۆرێک لە وڵاتانی وەک فەڕەنسا و ئەمریکا و ئیتاڵیا پەخش دەکات و بەرھەمھێنەرێکی سەرەکیی تۆڕی پەخشی ئەنیمێ ئەنیماکسە.
تەلارسازی ١٠١
تەلارسازی ١٠١ (بە ئینگلیزی:Architecture 101) فیلمێکی ساڵی ٢٠١٢ی کۆریای باشوور ە، لە نووسین و دەرهێنانی لی یۆنگ جو، فیلمەکە باس لە دوو خوێندکار دەکات کە لە پۆلێکی ناساندنی تەلارسازی دا یەکتر دەبینن و عاشقی یەک دەبن. دوای پانزە ساڵ، کچەکە خۆشەویستی یەکەمی دەبینێتەوە و داوای یارمەتی لێ دەکات لە دروستکردنی ئەو خانووەی خەونی پێوە دەبینی.
بەرهەم هێنان
دەرهێنەر لی یۆنگ جو خۆی بڕوانامەی بەکالۆریۆس ی لە تەلارسازی لە زانکۆی یۆنسێی هەیە، هەروەها داوای لە تەلارساز گو سیونگ هۆێ کردووە بۆ ئەوەی بە وردی وردەکارییە تەلارسازیی نیشان بدات و لە فیلمەکەدا باسکراون. فیلمەکەی لە شوێنەکەی خۆی لە گەڕەکی سیئۆل ی شاری جیۆنگ نیونگ و لە دوورگەی جیجو وێنە گرتووە.
وەک فیلمی کۆتایی لە پازدەهەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی شەنگەهای هەڵبژێردرا.
لە کۆتاییەکانی مانگی ئابی ساڵی ٢٠١٢، زریانی بۆلاڤن کە بە بەهێزترین زریان دادەنرێت کە لە ماوەی نزیکەی دە ساڵدا نیمچە دوورگەی کۆریا ی گرتبێتەوە، زیانێکی زۆری بە ماڵی سیۆ یۆن گەیاند کە بە تایبەتی بۆ فیلمەکە دروستکرابوو. پاشان خانووەکە نۆژەن کرایەوە.
بڵاوکردنەوە
فیلمەمەکە لە ٢٢ی ئازاری ٢٠١٢ لە سینەماکانی کۆریای باشوور نمایشکرا، دواتر لە ٢٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٢ لە هۆنگ کۆنگ نمایشکرا.
لە ١٩ی ئەیلولی ٢٠١٢، دیڤیدییەکی دوو دیسکی چاپی سنووردار بڵاوکرایەوە کە گرتە ڤیدیۆییە زیادەکانی تێدابوو کە لەلایەن دەرهێنەر لی یۆنگ جوەوە گیراوە و مۆنتاژ کراوە، لەگەڵ شرۆڤەی دەنگی لەلایەن ئەکتەرەکان ئوم تای وونگ، لی جی هون و بای سوزی. کە چاوپێکەوتن و ترەیلەرەکان، و کتێبێک کە وێنەی ساتی بەرهەمهێنانی ئەکتەرەکانی تێدایە.
کاردانەوەکان
دوای بڵاوبوونەوەی بۆ ماوەی سێ هەفتە پلەی یەکەمی لە بۆکس ئۆفیسەکاندا بەدەستهێنا، تەنها لە ماوەی هەشت ڕۆژدا زیاتر لە یەک ملیۆن بینەری بۆ خۆی ڕاکێشا، لە ماوەی حەڤدە ڕۆژدا دوو ملیۆن بینەری تێپەڕاند و لە ١٨ی نیساندا گەیشتە ٣ ملیۆن بینەر.
ڕەخنەگران دەڵێن کە فیلمەکە بە تایبەتی دەنگدانەوەی لەگەڵ ئەو نۆستالژیایەدا هەیە کە پیاوان هەستی پێدەکەن بۆ یەکەم خۆشەویستیان.
یەکێک بوو لەو دە فیلمەی کە زۆرترین بینەری هەبوو لە کۆریا لە چارەکی یەکەمی ساڵی ٢٠١٢.
دوای ٩ هەفتە لە نمایشکردنی لە سینەماکان، ژمارەی بینەرانی گەیشتە زیاتر لە ٤.١ ملیۆن کەس، ئەمەش ژمارەیەکی پێوانەیی نوێیە لە بۆکس ئۆفیس بۆ فبلمە میلۆدراما کۆرییەکان.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکانی کۆریای باشوور لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٢ پۆل:فیلمەکان سەبارەت بە نژیاروانی پۆل:ئەو فیلمانەی لە سیئۆڵ داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە سیئۆڵ وێنەیان گیراوە
٢٣ی بەفرانبار
٢٣ی بەفرانبار ٢٩٩ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٦ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٧ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
ئایومی کوراشیما
ئەیومی کوراشیما (بە ژاپۆنی: 倉島亜由美، لەدایکبووی ١٩٧٧ لە تۆکیۆ) وێنەکێشێکی وێنەی جووڵاوی ژاپۆنی سەربەخۆیە، لە بنەڕەتدا بەشێک بووە لە کۆمپانیای دایزۆ پرۆدەکشن.
وەک وێنەکێشێکی وێنەی جووڵاو و دەرھێنەر و دیزاینەری کەسایەتییەکان لە چەندین بەرھەمدا کاری کردووە. لەم دواییانەدا کاری لەسەر چەندین بەرھەمی بۆنز کردووە.
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
زانکۆی سیراکیوز
زانکۆی سیراکیوز زانکۆیەکی تایبەتە کەوا کەوتووەتە سیراکیوز، نیویۆرک. زانکۆکە لە ساڵی ١٨٧٠ دامەزراوە.
١٨٧ (ژمارە)
١٨٧ (سەد و هەشتا و حەفت) (187) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٨٦ و ١٨٨.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
قەرەباغ
قەرەباغ (بە ئازەری: Qarabağ، بە ئەرمەنی: Ղարաբաղ) ھەرێمێکە، کەوتووەتە ڕۆژھەڵاتی ئەرمەنستان و باشووری ڕۆژاوای ئازەربایجان. درێژ دەبێتەوە لە کوێستانەکانی قەفقاسی لێسەر بەرەو خوارەوەی نزمایی نێوان ڕووبارەکانی کورا و ئاراس.
ناو
لە زمانی ئازەربایجانی وشەی «قەرە» بە واتای (ڕەش) دێت و «باغ» بە واتای (باخچە) دێت، واتا «باخچەی ڕەش»، لەگەڵ ئەوەشدا ھەندێک گریمانەی تر ھەن.
جوگرافیا و مێژوو
وێنۆک|نەخشەی قەرەباغ، لە فەرھەنگی بروکھاوس و ئیفرۆن ئینسلۆپیدیک قەرەباغ ھەرێمیکی جوگرافییە دەکەوێتە ڕۆژھەڵاتی ئەرمەنستان و باشووری ڕۆژاوا ئازەربایجان، و ڕووبەری قەرەباغ بە ٤٤٠٠ کیلۆمەتر چوارگۆشە مەزەندە دەکرێت ئەم ھەرێمە ھەردەم کێشەی سیاسی و داگیرکردنی لەلایەن ولاتانی دەورووبەر ھەبووە، کەدواتر لە پەیمانی گوڵستان ئەم ھەرێمە لەلایەن دەوڵەتی ئێران بۆ ئیمپراتۆریەتیی ڕووسی دەستی بۆ ھەڵگیرا
لە ساڵی ١٩١٨دا کۆماری ئازەربایجانی و کۆماری ئەرمینیا دامەزرا، قەرەباغ کەوتە ژێردەستی کۆماری ئازەربایجانی، کەدواتر لە ساڵی ١٩٢٠دا یەکێتی سۆڤیەت بنکەی لە ھەردوو وڵاتدا دامەزراند
چەند ڕۆژێک پێش ڕووخانی یەکێتی سۆڤیەت، لە ساڵی ١٩٩١دا ھەرێمی قەرەباغ ڕیفراندۆم ئەنجامدرا. کە ٩٩٬٨٩ی٪ بەشداربووان بە بەڵی دەنگیان بە سەربەخۆییدا بۆ ئەم ھەرێمە، کە دوای ڕووخانی یەکێتی سۆڤیەت، ئەرمەنستان ھێرشی کردە سەر ئازەربایجان، کە لە نیسان-تشرینی دووەمی ١٩٩٣ دەستبەسەر ھەرێمی ناگۆرنۆ-قەرەباغ و حەوت ھەرێمەکەی دراوسێدا گرت
زاری قەرەباغ
دانیشتووانی ئەرمەنی ھەرێمەکە بە زاری قەرەباغیی ئەرمەنی قسە دەکەن، کە بە زۆری لەلایەن زمانەکانی فارسی، ڕووسی و تورکییەوە کاریگەری لەسەر دروست بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:ھەرێمە دابەشکراوەکان پۆل:جوگرافیای ئەرمەنستان پۆل:جوگرافیای ئازەربایجان پۆل:جوگرافیای قەوقاز
٢٤ی بەفرانبار
٢٤ی بەفرانبار ٣٠٠ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٥ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٦ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
کۆمیک بەنچ
کۆمیک بەنچ (بە ژاپۆنی: コミックバンチ) ھەڵبژاردەیەکی مانگای ژاپۆنییە کە دەخرێتە بازاڕەوە بۆ بینەرانی سێینن کە لەلایەن کوامیکسەوە سەرپەرشتی دەکرێت و ھەفتانە لەلایەن شینچۆشا لە ساڵی ٢٠٠١ەوە بە درێژایی ساڵی ٢٠١٠ بڵاودەکرایەوە و لە ساڵی ٢٠١١ەوە بووەتە مانگانە و چاپە کۆکراوەکانی ناونیشانەکانیان لەژێر چاپی کوامیکسدا بڵاودەکرێنەوە.
پیاوی جاڵجاڵۆکەی سەرسووڕھێنەر ٢
چیرۆک
زانا و بازرگانی پێشووی ئۆسکۆڕپ ڕیچارد پارکەر پەیامێکی ڤیدیۆیی تۆمار دەکات بۆ ڕوونکردنەوەی دیارنەمانی خۆی. ئەو و ماری پارکەر ھاوسەرەکەی ھەوڵدەدەن لەناو فڕۆکەیەکی تایبەتدا ھەڵبێن، کە لەلایەن بکوژێکەوە دەڕفێندرێت، فڕۆکەکە دەکەوێتە خوارەوە و بەو ھۆیەوە ژن و مێردەکە گیانیان لەدەست دەدەن.
بەرھەمھێنان
خراپەکاری بەدواداچوونەکە لە فیلمی ساڵی ٢٠١٢دا گاڵتەیان پێکرا. وێب ڕای گەیاند کە چیرۆکی سەرچاوە لە قۆناغی دووەمدا زیاتر دەکرێتەوە. لە مانگی حوزەیرانی ٢٠١٢ وێب وتی دڵنیا نییە کە دەگەڕێتەوە یان نا، ھەرچەندە لە ٢٨ی ئەیلوولی ٢٠١٢ پشتڕاستکرایەوە کە دەگەڕێتەوە بۆ دەرھێنانی بەدواداچوونەکە. ھەروەھا ئەندرۆ گارفیڵد ھیوای ئەوەی دەربڕیبوو کە ڕۆڵەکەی دووبارە بکاتەوە و لە ئەیلوولی ٢٠١٢دا، پشتڕاستکرایەوە کە ئەو ڕۆڵەکە دەکات. لە ٤ی شوباتی ٢٠١٣، مارک وێب لە تویتەر بڵاوی کردەوە کە وێنەگرتنی سەرەکی دەستی پێکردووە و درێژەی فیلمەکە لەسەر فیلمی ٣٥ ملم بە شێوەی ئانامۆرفیک وێنەی دەگیرێت، لەبڕی ئەوەی بە شێوەیەکی دیجیتاڵی وەک فیلمی پێشوو وێنە بگیرێت. سۆنی ئاشکرای کرد کە ئەمە یەکەم فیلمی سپایدەرمان دەبێت کە بەتەواوی لە ویلایەتی نیویۆرک وێنەی بگیرێت، لەنێویاندا دیمەنێکی ڕاوکردنی ئۆتۆمبێل کە لە ڕۆچێستەر وێنەکەی گیراوە، چونکە یاساکانی خێرایی کەمتر سنووردارە لە باکووری ویلایەتی نیویۆرک.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٤ پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٤ پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکان دەربارەی ئەندازیاری بۆماوەیی پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن ھانس زیمەر تۆمارکراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک وێنەیگیراون پۆل:فیلمەکانی ئایماکس پۆل:فیلمەکانی پیاوی-جاڵجاڵۆکە پۆل:پیاوی جاڵجاڵۆکەی سەرسووڕھێنەر (زنجیرە فیلمی ٢٠١٢) پۆل:فیلمی لایڤ ئەکشن لەسەر بنەمای کۆمیکەکانی ماڕڤڵ پۆل:فیلمە سووپەرھێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە پاشکۆ ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکانی کۆلومبیا پیکچەرز پۆل:فیلمە دەرھێنراوەکانی مارک وێب پۆل:فیلمە بەرھەمھێنراوەکانی ئاڤی ئاراد پۆل:فیلمە دەرھێنراوەکانی مات تۆڵماچ پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن ھانس زیمەر تۆمارکراون پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەھێنن پۆل:فیلمی پاڵەوانە ھەرزەکارەکان پۆل:فیلمە سووپەرهێرۆکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە دەرهێنراوەکانی مارک وێب پۆل:فیلمە بەرهەمهێنراوەکانی ئاڤی ئاراد پۆل:فیلمە دەرهێنراوەکانی مات تۆڵماچ پۆل:ئەو فیلمانەی لەلایەن هانس زیمەر تۆمارکراون پۆل:ئەو فیلمانەی جووڵە بەکاردەهێنن پۆل:فیلمی پاڵەوانە هەرزەکارەکان پۆل:پیاوی جاڵجاڵۆکەی سەرسوڕھێنەر (زنجیرە فیلمی ٢٠١٢) پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە پۆل:وێناکردنی خەیاڵیی بەشی پۆلیسی نیویۆرک پۆل:فیلمەکان دەربارەی بەشی پۆلیسی نیویۆرک پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک داندراون پۆل:فیلمە ئەکشنییە زانستییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە پاشکۆیە ئەمریکییەکان
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
١٩٠ (ژمارە)
١٩٠ (سەد و نەوەد) (190) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٨٩ و ١٩١.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٢٥ی بەفرانبار
٢٥ی بەفرانبار ٣٠١ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٤ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٥ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
١٨٩ (ژمارە)
١٨٩ (سەد و هەشتا و نۆ) (189) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٨٨ و ١٩٠.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
٢٦ی بەفرانبار
٢٦ی بەفرانبار ٣٠٢ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٦٣ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٦٤ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی بەفرانبار
١٩١ (ژمارە)
١٩١ (سەد و نەوەد و یەک) (191) ژمارەیەکی سروشتییە، و تاکە. کەوتووەتە نێوان ١٩٠ و ١٩٢.
سەرچاوەکان
پۆل:ژمارە تەواوەکان
١٨٨ (ژمارە)
١٨٨ (سەد و هەشتا و هەشت) (188) ژمارەیەکی سروشتییە، و جووتە. کەوتووەتە نێوان ١٨٧ و ١٨٩.
سووریا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
سووریا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
یاری چانس
یاری چانس یارییەکە کە یاریزان بەشێوەیەکی کاریگەر پشت بە چانس دەبەستێت وەک یاریکردنێکی ھەڕەمەکی. یەکێک لەو یارییانەی کە پشت بە چانس دەبەستن بریتییە لە بەردەزار
بە پێچەوانەی یاری شارەزایی کە یاریزان بە شێوەیەکی کاریگەر پشت بە توانای مێشک و جەستەی دەبەستێت لە یەکلایی کردنەوەی ئەنجامەکان، لەجیاتی چانس
چەشمە ئەدینە
چەشمە ئەدینە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری باوەڕەشانی، ناوچەی چەنگ ئەڵماس، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
چەشمە ئەدینە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
خەلیفە بن سەلمان ئال خەلیفە
خەلیفە بن سەلمان بن حەمەد ئال خەلیفە (؛ لە دایکبووی ٢٤ ی تشرینی دووەمی ١٩٣٥ – مردووی ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠) سیاسەتوان و سەرۆک وەزیرانی بەحرەین بۆ ماوەی ٤٥ ساڵ بوو، کە لە ساڵی ١٩٧٠ەوە وەک سەرۆک وەزیرانی بەحرەین ساڵێک پێش سەربەخۆیی بەحرەین لە ١٥ی ئابی ١٩٧١ دا دەستی بە کار کرد ئەمەش درێژترین ماوەی سەرۆک وەزیرانییە لەسەر ئاستی جیھانی پێش مردنی. لە ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ بەھۆی نەخۆشی کۆڕۆنا لە نەخۆشخانەی مایۆ کلینیک لە ئەمریکا لە تەمەنی ٨٤ ساڵی کۆچی دوای کرد.
ژیان
خەلیفە بن سەلمان ئال خەلیفە ڕۆژی یەکشەممە ٢٤ ی تشرینی دووەمی ١٩٣٥، دوو ساڵ و چەند مانگێک دوای لەدایکبوونی برا گەورەکەی، (عیسا بن سەلمان ئال خەلیفە) لە دایک بووە. ھەردوو براکە پێکەوە لەژێر چاودێری باوکیان سەلمان بن حەمەد ئال خەلیفە پارێزگاری بەحرەین (١٩٤٢–١٩٦١) گەورە بوون، باوکیان لە تەمەنێکی بچووکەوە ئامادەی کردوون بۆ ئەوەی بەرپرسیارێتی لە ئەستۆ بگرێ و بەرپرسیارێتی ھەڵگرێت، دەستی کرد بە فێرکردنیان بە قورئانی پیرۆز لەسەر دەستی یەکێک لە بەناوبانگترین شێخەکانی بەحرەین لەو کاتەدا، خەلیفەش تەمەنی بە دەگمەن حەوت ساڵ بوو باوکی لەگەڵ براکەی دا دەیبردن بۆ شوێنی کارەکەی لەوێ دەستی کرد بە بینینی کێشەی ھاوڵاتیان و نیگەرانیو ئەو سیاسەتە ژیرانەی کە باوکی لە بەڕێوەبردنی حکوومەت و لەوێ باوکی پەیڕەوی دەکات و لەوێ ھەیە ھەروەھا فێری بنەماکانی گوێگرتنی باش بوون، ڕێزلێنان لەمیوانەکەو ڕێزگرتن لەپایە گەورەو بنەماکانی تری ئاکارو ئاکار و باشی، ھەروەھا ماوەیەکی کەمی خایاند تا ئەو کاتەی دەستیان کرد بەخوێندنی ڕەسمییان، لەوێ باوکیان کۆمەڵێک مامۆستای شیاوترین ئەو کاتی دیاریکرد بۆ ئەوەی پێش ئەوەی لەقوتابخانەیەکی حکومیدا ناویان تۆمار بکرێت، بابەتی بنەڕەتییان فێربکەن. ساڵی ١٩٥٧بەمەبەستی خوێندن ڕووی لە بەریتانیا کرد لە ساڵی ١٩٧٠ بووە سەرۆک وەزیرانی بەحرەین.
مردن
لە ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٠ دیوانی شاھانەی بەحرەین لە ڕاگەیێندراوێکدا مردنی میر خەلیفە بن سەلمان ئال خەلیفە سەرۆکوەزیران ڕاگەیاند، حەمەد بن عیسا ئال خەلیفە، شای بەحرەین بۆ ھەفتەیەک ماتەمینیی فەرمیی ڕاگەیاند.
سەرچاوەکان
پۆل:سەرۆک وەزیرانی بەحرەین پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٥ پۆل:مردووانی ٢٠٢٠ پۆل:فەرماندەرەکانی نیشانی دانبۆرگ بەپلەی یەکەم
گینێی ئیستوایی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
گینێی ئیستوایی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
کۆنارەک
کۆنارەک شارێک لە پارێزگای سێستان و بەلۆچستان لە ئێرانە. بەپێی سەرژمێری ساڵی ٢٠٠٦، ژمارەی دانیشتووانی ٢٨٬٦٨٥ کەس لە ٦٬٠٤٤ خێزاندا بووە.
کەوتووەتە کەناراوەکانی ڕۆژاوای کەنداوی چابەھار، بەندەری چابەھار کەوتووەتە بەری ڕۆژھەڵاتی کە دەڕوانێتە کەناراوەکانی مەکران لەسەر کەنداوی عومان و ٥٠ کیلۆمەتر لە سنووری ئاوی پاکستان و ئێران دوورە. زۆرینەی خەڵکی شارەکە بەلۆچن و بە زمانی بەلۆچی دەدوێن.
فڕۆکەخانەی کۆنارەک (بنکەی سەربازی) کەوتووەتە نزیکی ئەم شارە.
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی ئێران پۆل:شارەکانی پارێزگای سیستان و بەلۆچستان
بزوێنەری سوتانی ناوەکی
یەکەم سەرکەوتنی بازرگانی بزوێنەری سووتانی ناوەکی دروستکرا لە لایەن ئتیان لێنیەر ( Étienne Lenoir ) لە دەوروبەری ساڵی ١٨٥٩ز،وە یەکەم بزوێنەری سووتانی ناوەکی مۆدێرن دروستکرا لە ساڵی ١٨٧٦ز لەلایەن نیکۆلاس ئۆتۆ(Nikolaus Otto).
لە پۆلێنی دووەمی بزوێنەرە سووتانە ناوەکیەکان کە بەردەوام دەسوتێن:- گاز تۆڕباین وە بزوێنەری جێت وە لەگەل زۆرێک لە بزوێنەری موشکەکان، هەریەک لەو بزوێنەرە سووتانە ناوەکیانە لەسەر هەمان بنچینەن کە لەوەوپێش باسمانکردن .وە چەکەکان (مەبەست لەو چەکانەی کە بە بارووت ئیشدەکەن ) هەمان فۆڕمی(شێوەی) بزوێنەری سووتانی ناوەکین.
بە پێچەوانەی بزوێنەرە سووتانە دەرەکیەکان وەک مەکینەی هەڵمی یا بزوێنەرە سترلینگیەکان.
ئشپێکردنی شلگاز دەکرێت هەوابێت یاخود ئاوی گەرم یان ئاوی پەستێنراو یان تەنانەت سۆدیۆمی شل کە گەرمکرابێت لە ناو بۆیلەردا.
بزوێنەرە سووتانە دەرەکیەکان بە گشتی هێز(توانا) بەدەست دەهێنن بەهۆی وزەی تێری سووتەمەنیەکان بۆ نمونە گازۆلین (gasoline)یان دیزڵ کە ئەو شلانە بەدەست دەهێندرێن لە سووتەمەنیە بەبەردبووەکان .لە کاتێکدا بزوێنەرە سووتانە دەرەکیەکان لە زۆربەی بەکارهێنانە جێگیرەکان داهەن وەک: مۆبایل وە لەگەل دانانی وزە بۆ هۆیەکانی  گواستنەوە وەک ئۆتۆمبێلەکان و فڕۆکەکان و بەلەمەکان.
بە شێوەیەکی گشتی لە بزوێنەرە سووتانە دەرەکیەکان سووتەمەنیە بەبەردبووەکانیان بەکاردەهێنا وەک گازی سروشتی(natural gas) یان بەرهەمە پتڕۆلیەکان  کە گازۆلین و دیزڵن و بەنزینن.
بەرەو گەشەکردنی بەکارهێنانی سوتەمەنیە نوێکراوەکان دەڕۆین نمونە بایۆدیزڵ (biodiesel) بۆ بزوێنەری پەستانە داگریساندن (CI Engine)(مەبەست لە بزوێنەری دیزلە کە سووتانی گاز بەهۆی پەستانەوەیە نەوەک پلاک )،یاخود بایۆسانۆل یان میسانۆل بۆ بزوێنەری داگریساندنی پلاک(SI Engine).
هەندێک جار هایدرۆجین بەکاردێت وە دەتوانین بە دەستی بخەین لە هەرکام لە سووتەمەنیە بەبەردبووەکان یاخود سوتەمەنیە نوێکراوەکان.
مێژوو
زانایانی جۆراوجۆر و ئەندازیاران بەشداریان کردوە لە بەرەو پێشبردنی بزوێنەری سووتانی ناوەکی.لە ساڵی ١٧٩١ز جۆن باڕبەر(John Barber ) گەشەی بە گاز تۆرباین دا. وە ١٧٩٤ز ساڵی  تۆماس مێد ( Thomas Mead)بزوێنەری گازی داهێنا.هەرلە هەمان ساڵدا ١٧٩٤ز ڕۆبێرت ستریت(Robert Street) بزوێنەری سووتانی ناوەکی داهێنا کە بۆ یەکەمین جاربوو توانرا سووتەمەنی شل تێیدا بەکاربێت.بەڵام لە ساڵی ١٧٩٨ز جۆن ستیڤن( John Stevens ) یەکەمین بزوێنەری سووتانی ناوەکی ئەمریکی دروستکرد.
لە ساڵی ١٨٠٧ز زانا فەڕەنسیەکان نسفۆنیەس ( Nicéphore Niépce )(کە بەشێک بوە لە داهێنانی فۆتۆگرافی)لە گەل کلاود نیسپ( Claude Niépce) کە دەستیانکرد بە بزوێنەری سووتانی ناوەکی تاقیگەیی بە کۆنتڕۆڵکردنی پاشماوەی تەقینەوەکان(مەبەست لەو پاشماوەیە کە پەیدادەبێت لە ئەنجامی سووتانی سووتەمەنی کە پێشتر پاودەر بەکارهاتوە) کە ناوی مەکینەکە ( Pyréolophore)،ئەو بزوێنەرە بۆ بەلەمێک بەکارهات لەناو ڕووباری سۆنی لە فەڕەنسا.
هەر لەهەمان ساڵدا ئەندازیاری سویسڕی فرانچۆیس ئسحاق ( François Isaac de Rivaz)بزوێنەری سووتانی ناوەکی دروستکرد کە داگریساندن(سوتان) بکات بەهۆی پڕیشکی کارەبایەوە.لە ساڵی ١٨٢٣ز ساموێل براون ( Samuel Brown)یەکەم بزوێنەری سووتانی ناوەکی داهێنا کە بخرێتە بواری پیشەسازی.لە ساڵی ١٨٥٤ز لە بەریتانیا  داهێنەرە ئیتاڵیەکان هەریەک لە ئیگینۆ ( Eugenio Barsanti)و فێلیسی( Felice Matteucci )بروانامەیەکیان بەدەستهێنا بە ناوی (بەدەستهێنانی هێزی جولە لەڕێی گازەکان ).
بارسانتی(Barsanti ) لەگەل ماتێکی(Matteucci) هەندێک داهێنان نامەی تریان بەدەست هێنا لەسەر هەمان داهێنان لە فەرەنسا،وە هەروەها بێلگوم( Belgium ) لەگەل پیدمۆنت(Piedmont ) داهێنان نامەیان بەدەست هێنا لە نێوان ساڵانی ١٨٥٧ز بۆ ١٨٥٩ز.
بێلگیان بزوێنەری سووتانی ناوەکی بە سووتانی گاز بەرهەمهێنا ..لە ساڵی ١٨٦٤ز نیکۆلاس ئۆتۆ ( Nikolaus Otto)یەکەم بزوێنەری هەوایی داهێنا.وە لە ساڵی ١٨٧٢ز جۆرجی (George Brayton)ئەمریکی یەکەم بزوێنەری سووتانی ناوەکی دروستکرد کە بە بەنزینی شل ئیش بکات.لە ساڵی ١٨٧٦ز نیکۆلاس ئۆتۆ( Nikolaus Otto ) لەگەل هەریەک لە گۆتلیب( Gottlieb Daimler) و ویلیام( Wilhelm Maybach) کاریان کرد لەسەر هەوای پەستێنراو(مەبەست لە تێکەڵەی هەوا و سوتەمەنیە) لە بزوێنەرە چوار هەنگاویەکان.
لە ساڵی١٨٧٩ز کاڕل بێنز(Karl Benz ) بزوێنەری گازی دوو هەنگاوی متمانەپێکراوی داهێنا،دواتر لە ساڵی ١٨٨٦ز کاڕل بێنز دەستی کرد بە یەکەم بەرهەمهێنانی بازرگانی مۆتۆڕی ئامێرەکانی گواستنەوە وە لەگەل  بزوێنەری سووتانی ناوەکی.
لە ساڵی ١٨٩٢ز ڕادۆلف دیزڵ(Rudolf Diesel) گەشەی بە یەکەم توانای پەستاندن دا لە بزوێنەری پەستانە داگریساندن (CI Engine).
لە ساڵی ١٩٢٦ز ڕۆبێرت( Robert Goddard ) توانی یەکەم موشەک بە سووتەمەنی شل هەڵبدات.لە ساڵی ١٩٣٦ز هاینکلی ١٧٨( Heinkel He 178 ) بوو بە یەکەم فڕۆکەی جێتی جیهانی.
وشەزانی
یەکەم جار وشەی بزوێنەر دەگەڕێتەوە بۆ فەڕەنسی کۆن( لە لاتینی وەرگیراوە (ingenium)توانا) بە واتای هەر پارچەیەک لە مەکینە.مۆتۆڕ لە( لاتینەوە وەرگیراوە(motor) گوێزەرەوە)کە هەر ئامیرێک وزەی میکانیکی بەرهەم بهێنێت.هەرلە کۆنەوە مۆتۆڕە کارەبایەکان بە بزوێنەر دانەنراون ،ئەگەرچی بزوێنەرەکانی سووتان وەک مۆتۆڕ ئاماژەیان پێکراوە.بزوێنەری کارەبایی بە جولێنەر لە قەلەم دەدرێ کە ئیش دەکات بە وزەی کارەبایی.
بەکارهێنانەکانی
جوڵەی سەر و خواری  پستنی بزوێنەرەکان بەربڵاوترین سەرچاوەی توانایە بۆ زۆرێک لە هۆیەکانی گواستنەوەی لە وشکانی و ئاوی کە ئۆتۆمبێلەکان و ماتۆڕسکیلەکان و کەشتیەکان وە بۆ جوڵە مەودا کورتەکان، وە بزوێنەری خولاوەی جۆری وانکل کە بەکاردێت لە هەندێک جۆری ئۆتۆمبێلەکان و فڕۆکەکان و ماتۆرسکیلەکان.
شوێنی وا هەیە کە تێکڕای بەرزی توانا لەسەر كێش پێویستە. بزوێنەرە سووتانە ناوەکیەکان دەردەکەون لە شێوەی گاز تۆڕباینەکان یان بزوێنەرەکانی وانکل.بە شێوەیەکی گشتی فڕۆکە بەتواناکان (مەبەست لێرەدا هەر ئامێرێک توانای فرینی هەبێت) بزوێنەری سووتانی ناوەکی بەکاردێنن کە لەوانەیە جوڵەی سەر و خواری  پستنی بزوێنەرەکان بێت.فڕۆکەکان (مەبەست لە جۆرێکی تایبەتی فرۆکەن کە زیاتر لە ئێستادا بەکاردێن ) کە بزوێنەری جێت تێیان دا بەکاردێت بەڵام لە هەلیکۆپتەرەکان تۆڕبۆشافت بەکاردێت،هەردوکیان لە جۆرێکن لە تۆڕباینەکان. لە سەروبەندی زیاتکردنی جوڵە کە هەروەک لە فڕۆکەی هیڵەکان(ئەوانەی سەرنشین گواستنەوە)دەتوانرێت بە جیا بزوێنەری سووتانی ناوەکی بەکاربێت وەک پارچەیەکی توانای یارمەتیدەر.بزوێنەرە وانکلیەکان گونجاون بۆ ئەو ئامێرە ڕادیۆیانەی کە پێویستیان بە مرۆڤ نیە (مەبەست لە فڕۆکەی بێ فرۆکەوان).
بزوێنەرە سووتانە ناوەکیەکان دەتوانن ئێش بە جەنەرەیتەری گەورەی کارەبایی بکەن کە بتوانێت وزەی تۆرە کارەبایەکان بدات.
ئەوان دۆزیویانەتەوە لە شێوەی تۆڕباینی سووتان کە بە ئاسایی وزەی کارەبایی دەدات لە دەوری ١٠٠مێگاوات.لە وێستگەکانی بەرهەم هێنانی وزەی کارەبادا پلەی گەرمی بەرز بەکاردێت بۆ کوڵاندن و زۆر گەرمکردنی هەڵمی ئاو تا ئیش بە تۆرباینە هەڵمیەکان بکات،بەم شێوە چوستی زیاترە لە بە دەست دێتهێنانی کارەبا بە سووتانی سووتەمەنی بەتەنیا لە بزوێنەرە سووتانە ناوەکیەکاندا.
لە وێستگەکانی بەرهەمهێنانی وزەی کارەبادا دەتواندرێت چووستی لە مەودای ٪٥٠ بۆ ٪٦٠ بەدەست بهێنرێت.لە شێوە بچوکەکانی بزوێنەرە جێگیرەکان  وەک بزوێنەری گاز یان جێنێرەتەری دیزڵ بەکاردێن بۆ پاڵپشتیکردنی یان پێدانی وزەی کارەبایی بۆ ئەو ناوچانەی کە بە تۆڕی کارەبایی نیشتمانی نەبەستراونەتەوە.
بزوێنەرە بچوکەکان بە زۆری لە جۆری بزوێنەری گازۆلینی دووهەنگاون کە سەرچاوەیەکی وزەی زۆر باون بۆ:( ماتۆڕسکیل و مەکینەی گیادوورین ،و مشاری داربرین ، و ماتۆری سەر بەفر ،......هتد).
پۆلەکان
چەندین ڕێگا هەیە بۆ پۆڵێنکردنی بزوێنەرە سوتانە ناوەکیەکان
جوڵەی سەروخوار
بزوێنەرە دوو هەنگاوی: