cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
پارادۆکسەکانی زینۆن
ڕێگەچارە پێشنیارکراوەکان
دەڵێن دیۆژێنیس کاتێ بەڵگەھێنانەوەکانی زینۆنی بیست، ھیچی نەوت، بەڵام ھەڵسا و ھەتا شوێنێ بە پیاسە ڕۆیشت تا ھەڵەبوونی ئاکامگرییەکانی نیشان بدات. ھەرچەن ئەگەر کەسێ بیەوێ پارادۆکسەکان چارەسەر بکات دەبێ ھەڵەی بەڵگەھێنانەوەکە دەسنیشان بکا نەک ھەر ھیی ئاکامەکە. بە درێژاییی مێژوو، چەن ڕێگەچارەیەک پێشنیار کراون کە ئەوەی لە ھەموویان کۆنتر بێ و تۆماریش کرابێ، وەڵامەکانی ئەرەستوو و ئارخیمیدیسن.
ئەرەستوو وا لێکی دایەوە کە لەگەڵ بچووکبوونەوەی مەوداکاندا، کاتی پێویست بۆ بڕینی مەوداکانیش بچووک دەبێتەوە. ڕەخنەیەکیش کە لە پارادۆکسی تیرەکەی دەگرت ئەوە بوو کە کات لە ئێستاکان و ھەنووکەکانی نەشیاوی دابەشکردن دروست نەبووە.
چارەسەری ھێنری بێرگسۆن
چارەسەری ھێنری بێرگسۆن فەیلەسووفی فەڕەنسی بۆ پارادۆکسەکان ئەوەیە کە گەرچی ڕێگاکە شیاوی دابەشکردن و لەتکردنە، بەڵام جووڵە دابەشکردن ھەڵناگرێ.
خەرمانەی ٢٢ °
شیکردنەوەی ڕووناکی
کریستاڵە سەهۆڵیەکانی کەش  هەموو ڕوناکیەکە بە هەمان شێوە دەشکێنێتەوە، بەڵام تەنها ئەو کریستاڵیانەی لە گۆشەی ٢٢ پلە هەڵکەوتوون بە بەرچاوان دەکەون و لە زەوی دەبینرێن. وەک ئەوەی هیچ ڕووناکییەکی تر لە گۆشەبچووکەکانی  ٢٢ پلە نەبێ.
دیاردەیەکی دیکە لە دەوری خۆر یان مانگ دروست دەبێت، کە لە کوردی هەر پێی دەڵێن خەرمانە کە تەواو لە خەرمانەی ٢٢ پلەیی جیاوازە.ئەم جۆرە لە ئەنجامی تێپەربوونی ڕووناکی بەناو دڵۆپە ئاو درووست دەبێت لەبڕی کریستاڵی سەهۆڵی کە بازنە درووست بووەکە  زۆر بچووکتر و ڕەنگینترە.
پەیوەندی بە کەش و هەواوە
لە فۆلکلۆردا ، بە زەنگەکانی مانگ بانگ دەکرێت ،کە وەک زەنگێکی مانگ دەبینرێت ،چونکە ئەم خەرمانانە لە ئەنجامی پەلە هەورەکانی سیرۆستراتۆس درووست دەبن کە زۆرجار چەند ڕۆژێک دوای درووست بوونی خەرمانە   گەردەلوولی گەورە دێت. لەگەڵ ئەوەشدا زۆرجاران هەمان ئەم جۆرە هەورانە خەرمانە درووست دەکەن و  هیچ گۆڕانکارییەکی کەشوهەواش ڕوونادات.
کوێستانی سپی
کوێستانی سپی کورتەفیلمێکی کوردییە و لە دەرھێنانی تەھا کەریمییە.
چیرۆک
پیرەپیاوێک بە درێژاییی تەمەنی، تەرمی کوژراوانی شەڕی ناوخۆ لە نێوان حیزبە کوردییەکاندا دەگوازێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:فیلمە کوردییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی کوردی
گرتەی فانکشنە سێگۆشەیییەکان
پێرستی گرتەی فانکشنە سێگۆشەیییەکان و هەڵگەڕاوەکانیان
گرتەی فانکشنە سێگۆشەیییەکان و گرتەی هەڵگەڕاوەکانیان لە خشتەی خوارەوە دیاری کراوە:
پۆل:ھەژماری جیاکاری
بۆلیڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
بۆلیڤیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦ بوو کە لە ١٧ی تەممووز تا ١ی ئابی ١٩٧٦ لە مۆنتریال لە کەنەدا بەڕێوە چوو.
گوانگھایگوینی جۆسۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٧٥ پۆل:مردووانی ١٦٤١ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٧یەم پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٦یەم پۆل:ڕاسپێردراوەکانی شا لە کۆریا پۆل:فەرمانڕەوا لابراوەکان پۆل:خەڵکی سێئول
بۆلیڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
سەرچاوەکان
١٩٧٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٧٦
پۆل:بۆلیڤیا لە ئۆڵمپیادی هاوینە بە پێی ساڵ
تەنەکانی پاشی نێپتۆن
وێنۆک| وێنەیەکی ڕوونکەرەوە کە تەنەکانی پاشی ھەسارەی نێپتۆن نیشان ئەدا، لە وێنەکە [[کەمەربەندی ئەستێرەیی بە ڕەنگی گووڵی دیارە، تەنەکانی دیسکی پەرش و بڵاو بە ڕەنگی پرتەقالی، ھەروەھا تەنەکانی پشتوێنی کویپێر بە ڕەنگی کەسک، بەڵام ھەوری ئۆرت زۆر دوور و زۆۆر گەورەیە]] تەنەکانی پشتی ھەسارەی نێپتۆن (بە ئینگلیزی: Trans-Neptunian object)‏ ناوێکە گووزارشت لە ھەر تەنێک دەکا لە کۆمەڵەی خۆر بکەوێتە خولگەی خۆر لە پشتی ھەسارەی نێپتۆن، ئەو ناوچەیە دابەش دەبێتە سەر سێ بەشی سەرەکی: پشتوێنی کویپێر و دیسکی پەرش و بڵاو و ھەوری ئۆرت
یەکەمین تەن کە دۆزرایەوە لە پشتی ھەسارەی نێپتۆن ھەسارۆکەی پلوتۆ بوو، کە کلاید تۆمبو لە ساڵی ١٩٣٠ ئاشکرایکرد، پاشی ٦٠ ساڵ لە دۆزینەوەی پلوتۆ ھەموو تەنەکانی ۆشتی ھەسارەی نێپتۆنیش دیترانەوە، دووەمین تەن کە دیتراوە لە ساڵی ١٩٩٢ تەنی "(15760) 1992 QB1" ھەرچەندە تەنی دووەم دەبی مانگی پلوتۆ بی کە لە ساڵی ١٩٧٨ دیتراوە، لەو ساڵەوە ھەتا ئێشتا بە نێزیکەیی ١٠٠٠ تەن ناسراو دیترایتەوە ھەر یەکەیان خاوەنی قەبارە و پێکھاتییەکەی فیزیایین، ھەروەھا باوەڕ ھەیە لە پشتوێنی کویپر ٧٠٬٠٠٠ ھەزار تەن ھەیە تیرەکەی ١٠٠ کیلۆمەترە.
گەورەترین تەنی ناودار لە پاشی ھەسارەی نیپتۆن تەنی ھەسارۆکەی ئیریسە (کە لە ساڵی ٢٠٠٥ دیترایتەوە) پاشان پلوتۆ دواتر ھەسارۆکەی ماکێماکێیە پاشی ئەو ھەسارۆکەیەش ھەسارۆکەی ھاومییەیە
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گەردوون پۆل:کۆمەڵەی خۆر پۆل:نێپتۆن
لاینس پۆلینگ
وێنۆک|لاینەس پۆلینگ لاینەس پۆلینگ (ئینگلیزی: Linus Pauling) (٢٨ی شوباتی ١٩٠١ - ١٩ی ئابی ١٩٩٤) کیمیاناس، بایۆکیمیاناس، چالاکوانی ئاشتی، نووسەر، و مامۆستای ئەمریکی بوو. زیاتر لە ١٫٢٠٠ وتار و کتێبی بڵاوکردوونەتەوە، کە ٨٥٠یان پەیوەندیدارن بە بابەتە زانستییەکان. گۆڤاری نیو ساینتیست ئەوی بە یەکێک لە ٢٠ گەورەترین زاناکانی ھەموو کات داناوە، لە ساڵی ٢٠٠٠  ڕیزبەندیکرابوو لە پلەی شازدەیەمی گرنگترین زانایانی مێژوو. پۆلینگ یەکێکە لە دۆزەرەوەکانی بواری کیمیای کوانتەم (Quantum chemistry) و ژینناسیی گەردیلەیی (Molecular biology).
بۆ کارە زانستییەکانی، پۆولینگ بووە براوەی خەڵاتی نۆبێل لە کیمیا لە ١٩٥٤، و لە ١٩٦٢ بۆ چالاکییەکانی لە بواری ئاشتی خەڵاتی ئاشتیی نۆبێلی وەرگرت. بەمەش بووە تاکەکەس کە دوو خەڵاتی نۆبێلی لە دوو بواری جیا وەرگرتبێت.
مۆزەخانەی دوبەی
وێنۆکمۆزەخانەی دوبەی مۆزەخانەی سەرەکی دوبەی پایتەختی ئابوری ئیماراتە، مۆزەخانەکە دەکەوێتە قەڵای ئەلفەهیدی، دەکەوێتە ناوچەی بور دوبەی، لە ساڵی ١٧٨٧ دروستکراوە و کۆنترین باڵەخانەی دوبەیە کە لەئێستادا مابێتەوە. ڕووبەری گشتی مۆزەخانەکە ٤٠٠٠ مەتر چوارگۆشەیە.
لاینس پۆلینگ
ژێدەرەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠١ پۆل:مردووانی ١٩٩٤ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئەمریکی پۆل:کیمیازانانی ئەمریکی پۆل:ئەندامانی ئەکادێمیای ئەمریکیی ھونەر و زانست پۆل:ئەندامانی ئەنجومەنی پاشایەتی پۆل:وەرگرانی خەڵاتی ئاشتیی نۆبێل پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی کیمیا پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ئاڵمانی پۆل:پەیمانگای کایفۆرنیا بۆ لێھاتوویی تەکنۆلۆژیا پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجە لە کالیفۆرنیا پۆل:ھاوپۆلەکانی کۆمەڵگای فیزیکی ئەمریکی پۆل:ئەندامە بیانییەکانی کۆمەڵگای شاھانە پۆل:ئەندامە بیانییەکانی ئەکادیمیایی ڕووسی بۆ زانست پۆل:ئەندامانی ئەکادیمیای فەڕەنسی بۆ زانست پۆل:ئەندامی زانستی ئەکادیمیایی نەتەوەیی نەتەوە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پۆل:وەرگرانی خەڵاتی مەدالیای نیشتمانی بۆ زانست پۆل:مولحیدانی ئەمریکا
مۆزەخانەی دوبەی
مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٧١ لەلایەن حاکمی دوبەی کراوەتەوە، مەبەستی کردنەوەی مۆزەخانەکە پشاندانی کەلتوور و ژیانی دێرینی ئیماراتە. بەپێی ئامارەکانی ٢٠٠٧، مۆزەخانەکە ڕۆژانە ١٨٠٠ سەردانیکەری هەبووە، لەو ساڵەدا ژمارەی سەردانیکەرانی گەیشتۆتە ٦١١،٨٤٠ کەس. زۆرینەی سەردانیکەران لەمانگەکانی ئاب بۆ نیسان بوون.
قولەرەیسی
قولەرەیسی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئێدمۆند ھووسێرل
وێنۆک ئێدمۆند ھووسێرل (۱۸۵۹ - ۱۹۳۸) ماتماتیکزان و فەیلەسووفی ئاڵمانی بوو کە بناخەی دیاردەناسیی دانا. ناسراوترین کتێبی توێژینەوەگەلی لۆژیکییە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥٩ پۆل:مردووانی ١٩٣٨ پۆل:نووسەرانی ئاڵمانیی سەدەی ١٩یەم پۆل:فەیلەسووفانی نەمسایی پۆل:فەیلەسووفانی جوو پۆل:فەیلەسووفانی کلتوور پۆل:فەیلەسووفانی پەروەردە پۆل:فەیلەسووفانی زمان پۆل:فەیلەسووفانی بیرکاری پۆل:نووسەرە ناخەیاڵییەکانی ئەڵمانیا
پارکی نەتەوەییی بیابانی سپی
وێنۆک|300x300پیکسڵ|دیمەنێکی بیابانی سپی پارکی نەتەوەیی بیابانی سپی  بیابانێکە لە میسر ھەڵکەوتووە بە دووری ٥٠٠ کم لە قاھیرەی پایتەخت و ٤٥ کم لە مێرگەکانی فەرافەرە (واحة الفرافرة) لە پارێزگای وادی ئەلجەدید. لە ساڵی ٢٠٠٢ وەک پارکێکی نەتەوەیی میسری ناسێنرا. ڕووبەرەکەی پترە لە ٣٠١٠ کم چوارگۆشە، خاکەکەی بە ماددەی گەچ داپۆشراوە کە ڕەنگێکی سپی ھەیە، جگە لەوەی خاکەکەی لەبواری پیشەسازی بیناسازی بەکاردێت ناوچەیەکی گەشتیاری دڵرفێن و مەڵبەندێکی گرنگی زانستیشە بۆ توێژینەوەی خاکناسان.
بەلەمی تۆرپیدۆی درازگی بولگاری
وێنۆک|بەلەمی تۆرپیدۆی درازگی بولگاریبەلەمی تۆرپیدۆی درازگی بولگاری بەلەمێکی ھێزی دەریایی بولگاری بوو، کە لە سەرەتای سەدەی بیستەم دروست کرا، لە ئێستادا کەشتییەک لە هەمان جۆر لە مۆزەخانەی کەشتی لەژێر هەمان ناو لە شاری ڤارنا هەڵگیراوە.
پۆڵەندا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦
پۆڵەندا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦ بوو کە لە ١ تا ١٦ی ئابی ١٩٣٦ لە بەرلین لە ئەڵمانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٣٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٣٦
چێنگ سیاوۆ
چێنگ سیاوۆ (بە چینی:程潇; بە کۆری: 성소 لەدایکبووی ١٥ی تەمموزی ١٩٩٨) سەماکەر و گۆرانیبێژ لە چین و کۆریا ھەروەھا ناسراوە لە کۆریای باشوور.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٨ پۆل:زیندووان پۆل:گۆرانیبێژانی چینی بە زمانی کۆری پۆل:گۆرانیبێژە کەی پۆپەکانی چین پۆل:گۆرانیبێژەکانی شێنژێن پۆل:ژنە چینییە گۆرانیبێژەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:گۆرانیبێژە چینییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:خەڵکی چینی دوور لە وڵاتی خۆیان لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی چین لە تەلەڤیزیۆن پۆل:خانمەکتەرانی چین لە سەدەی ٢١م پۆل:خانمەکتەرانی گوانگدۆنگ پۆل:دەرچووانی قوتابخانەی پێشکەشکردنی ھونەرەکانی سێئول
موعتەبەر تاجیبایڤا
موعتەبەر تاجیبایڤا (بە زمانی ئوزبەکی: Mo'tabar Tojiboyeva؛ لە دایکبووی ٢٥ی ئابی ١٩٦٢ لە مەرغیلان، ئۆزبەکستان، یەکێتیی سۆڤیەت) ڕۆژنامەنووسی سەربەخۆ و چالاکوانی مافەکانی مرۆڤی ئووزبەکییە. ئەو بەهاوبەشی چەند ڕێکخراو و ناوەندێکی مەدەنی بۆ پارێزگاریکردن لە مافەکانی مرۆڤ دامەزراندووە. لە ٧ی تشریننی یەکەمی ٢٠٠٥، لەلایەن حکوومەتی ئۆزبەکستان دەستگیرکرا و دواتر لە دادگا بڕیاری ٨ ساڵ زیندانی کردنی بۆ دەرچوو، ئەو لەسەر وتارێکی ئەو گیرابوو کە ڕەخنەی لە حکوومەتی وڵاتەکەی گرتبوو لەسەر بەکارهێنانی توندوتیژی لەبەرامبەر گردبوونەوەیەکی ئاشتیخوازانە لە ساڵی ٢٠٠٥.
لە ساڵی ٢٠٠٩، لەلایەن ڕێکخراوی نێونەتەوەیی ژنانی ئاشتی لە گشت جیهان، ناوی موعتەبەریان لە نێو ١٠٠٠ ژنە چالاکوانی ئاشتیخوازی جیهانیی کانیدکرد بۆ خەڵاتی ئاشتیی نۆبێل. لە ١٥ی ئایاری ٢٠٠٨، ئەو هێشتا لە زیندان بوو کاتێک خەڵاتی مارتن ئەرنالسی پێدرا.
موعتەبەر تاجیبایڤا لە پای کار و چالاکییەکانی لە ساڵی ٢٠٠٧، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی ئازا پێدرا.
موعتەبەر هەڵگری بڕوانامەی دبلۆمە لە ئابووری، هەروەها کۆرسێکی ڕۆژنامەوانی خوێندووە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢
فێدێریکۆ ڤالڤێردێ
فێدێریکۆ سانتیاگۆ ڤالڤێردێ دیپێتا (؛ لەدایکبووی ٢٢ی تەممووزی ١٩٩٨) یاریزانێکی تۆپی پێی پیشەگەری ئوروگوایییە کە وەک ناوەڕاستی ناوەندی یاری بۆ یانەی ڕیال مەدریدی لا لیگا و ھەڵبژاردەی نەتەوەییی ئوروگوای دەکات. یاریزانێکی فرەجێگەیە و بە خێرایی، توانایی و ڕێژەی کار ناسراوە، ھەروەھا دەتوانێت وەک یاریزانی ناوەڕاستی بەرگری، باڵی ڕاست، و جاروبار بەرگریکاری ڕاست یاری بکات.
دەستکەوتەکان
پێنیارۆل
ڕیال مەدرید
تاکەکەسی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٨ پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی ئوروگوایی پۆل:یاریزانانی ھێڵی ناوەندی تۆپی پێ پۆل:یاریزانانی یانەی ڕیال مەدرید پۆل:یاریزانانی تۆپی پێی دوور لە وڵات لە ئیسپانیا پۆل:یاریزانانی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٢ پۆل:یاریزانانی کۆپا ئەمریکای ٢٠١٩ پۆل:یاریزانانی براوەی خولی پاڵەوانەکانی ئەورووپا پۆل:یاریزانانی سێگوندا دیڤیسیۆن بی پۆل:یاریزانانی لا لیگا
تایپکردن
تایپکردن یان پیت چنین بریتییە لە پرۆسەی نووسین یان داخڵکردنی دەق بە فشاردان لەسەر کلیلەکانی سەر ئامێری تایپکردن و کیبۆردێکی کۆمپیوتەر و مۆبایل یان حاسیبە. دەتوانرێت لە ئامرازەکانی تری نووسینی دەق جیا بکرێتەوە، وەک دەستنووس و ناسینەوەی قسەکردن. دەق دەتوانێت لە شێوەی پیت و ژمارە و ھێماکانی تردا بێت. یەکەم تایپکاری جیھان لیلیان شوڵز بوو لە ویلایەتی ویسکۆنسێن لە ئەمریکا، کچی کریستوفر شوڵز بوو، کە یەکەم ئامێری تایپکردنی ڕاکخستنی داھێنا.
تایبەتمەندییەکانی نێوانەڕووی بەکارھێنەر وەکو پشکنەری ڕێنووسی و تەواوکردنی ئۆتۆماتیکی خزمەت بە ئاسانکاری و خێراکردنی تایپکردن و ڕێگریکردن یان ڕاستکردنەوەی ھەڵەکان دەکەن کە تایپکەر دەتوانێت بیکات.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارەکان کە ڤیدیۆ کلیپەکان لەخۆدەگرن پۆل:دەقەکان
بالاجی
بالاجی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
بالاجی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
ھەوارەبەرزە، مەرگە
ھەوارەبەرزە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
کەریم ئاوا، پۆلدەشت
کەریم ئاوا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژاوا، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
ھەوارەبەرزە، مەرگە
جوگرافیا
ھەوارەبەرزە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بێوەکە و لە باشوور لەگەڵ گوندی خوڕخوڕە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی توو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شارستێن.
کەریم ئاوا، پۆلدەشت
جوگرافیا
کەریم ئاوا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیسلام ئاوا و لە باشوور لەگەڵ گوندی نازکی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قورشاقلو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قەراغاج.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
بالاجی
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ھەوارەبەرزە، مەرگە
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
داگیرکاری جینی دواتر بۆ سەر جۆسۆن
وێنۆک داگیرکاری جینی دواتر لە سەرەتای ١٦٢٧ دەستی پێکرد کاتێک کە شازادەی جینی دواتر شازادە ئامین پێشڕەوی سووپایەکی کرد بەرەو شانشینی جۆسۆن. جەنگەکە دوای ئەوەی جین خۆی فەرمانڕەواییەکی باج سەپێنەر بەسەر جۆسۆن سەپاند. ھەرچۆنێک بێت جۆسۆن بەردەوام بوو لە پەیوەندییەکانی لەگەل ئیمپراتۆریەتیی مینگ و ملکەچ نەبوو بە و باجە کە جین سەپاندبووی بەسەری. کە ئەمەش دواتر ڕووداوی داگیرکاری چینگ بۆ سەر شانشینی جۆسۆنی بەدوای خۆی ھێنا لە ١٦٣٦.
خەرمانە (دیاردەی تیشکی)
وێنۆک|خەرمانەی خۆر لە زنجیرە چیاکانی ھیمالایە. وێنۆک|خەرمانەی خۆر. خەرمانە (بە ئینگلیزی :) دیاردەیەکی ڕووناکییە کە بە ڕووناکی بەرھەم دەھێنرێ (بە پڕشەنگی خۆر یان تریفەی مانگ) کاتێک ڕووناکی بەناو کریستاڵی سەھۆڵی شەش پاڵوی ناو کەشە بەرزەکان ڕەت دەبێت تووشی شکانەوە دەبن و ئەم دیاردەیە دروست دەکەن. خەرمانە چەندین شێوەی ھەیە، وەک خەرمانەی ڕەنگاو ڕەنگ یان خەرمانەی سپیی ھەروەھا دەکرێت شێوەی کەوانە یان بازنەیی بێت کە بەگشتی لە دەوری مانگ یان خۆر دروست دەبن، بەڵام ھەندێکی تر لە شوێنێکی تر یان تەنانەت لە بەشی پێچەوانەی ئاسماندا ڕوو دەدات. لە باوترین جۆری خەرمانە ناسراوەکان، خەرمانەی بازنەیی (خەرمانەی ٢٢)ە. ھەندێک لە خەرمانەکان دەگمەنن وەک خەرمانەی ٤٦ پلەیی و خۆرەدرۆزنە.
جۆرە باوەکانی تری دیاردە ڕووناکییەکان کە بەھۆی دڵۆپە ئاوییەکان دروست دەبن جیاوازن لەو دیاردانەی کەبەھۆی کریستاڵی سەھۆڵی دروست دەبن وەک (پەلکەزێڕینە).
میھراوا
میھراوا  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری خوڕخوڕە، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
میھراوا  ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
تھانە
چەپ|وێنۆک|تھانە تھانە، تانە یان تەنا ( ) شێوازێکی تایبەتە بۆ نووسینی ئەلفبێی زمانی دھیڤی کە قسەی پێدەکرێ لە وڵاتی مالدیڤ، ھاوشێوەی زمانی کوردیی ناوەندی لایەنی نووسینی لە ڕاست بۆ چەپە.
بیشی خوارێ
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ھلێران ھلێران ھلێران پۆل:گوندەکانی شارستانی ھلێران پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
قوڵقوڵە، دۆڵەڕووت
قوڵقوڵە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
چاودێریی ته‌ندروستی
چاودێری تەندروستی بریتییە لە باشترکردنی تەندروستی لە ڕێگەی خۆپاراستن، دەستنیشانکردن، چارەسەرکردن، باشترکردن یان چارەسەرکردنی نەخۆشی، نەخۆشی، برینداربوون، و لاوازییە جەستەیی و دەروونییەکانی دیکە لە مرۆڤەکاندا. چاودێری تەندروستی لەلایەن پیشەیییەکانی تەندروستی و بوارە تەندروستییە ھاوپەیمانەکانەوە پێشکەش دەکرێت. پزیشکی، پزیشکی ددان، دەرمانسازی، مامان، پەرستاری، چاوپێوانی، بیستن، دەروونناسی، چارەسەری پیشەیی, چارەسەری جەستەیی، ڕاھێنانی وەرزشی، و پیشە تەندروستییەکانی تر ھەموویان چاودێری تەندروستی پێکدەھێنن. ئەو کارانە دەگرێتەوە کە لە پێشکەشکردنی چاوەدێری سەرەتایی، چاوەدێری لاوەکیی و چاوەدێری سێیەم و ھەروەھا لە تەندروستی گشتیدا ئەنجامدراون.
قوڵقوڵە، دۆڵەڕووت
جوگرافیا
قوڵقوڵە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کۆڵەرد و لە باشوور لەگەڵ گوندی چاڵگە، دۆڵەڕووت و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قەیوانی بچوک و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی پیرکە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ھانیباڵ (زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی)
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ترسناکە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:زنجیرە دراما زنجیرەییەکان پۆل:بەرنامەکانی تۆڕی ئێن بی سی پۆل:زنجیرەیەکی تەلەفیزیۆنی لەلایەن کۆمپانیای سۆنی پیکچەر تیڤی
داگیرکاری چینگ بۆسەر جۆسۆن
وێنۆک داگیرکاری چینگ بۆ سەر جۆسۆن لە زستانی ١٦٣٦ دەستی پێکرد کاتێک چینگی تازە دامەزراو ھێرشی کردە سەر جۆسۆن و داگیریکرد، و سیستمی باجی سەپاندە سەر جۆسۆن، داگیرکارییەکە کاری دووبارەی پێشووی  داگیرکاری جین بوو لە ١٦٢٧ و دووبارە بوویەوە، داگیرکارییەکە بە لایەنی چینگ تەواو بوو و سەرکەوتوو بەسەر جۆسۆن. بەمەشەوە خێزانی یی کە فەرمانڕەواییەتی جۆسۆنیان دەکرد بوونە شوێنکەوتەی ئیمپراتۆریەتیی چینگ، و زۆریان لێکرا بۆ ئەوەی پەیوەندی خۆیان لەگەڵ ئیمپراتۆرییەتە تێکشێکنراوەکەی مینگ بپچرێنن. چەندین ئەندامی خێزانی یی بە دیل بردران و لەناو بردران بۆ ئەوەی بە جۆسۆن بڵێن ئێمە سەرکەوتووین بەسەرتان و پێویستە شوێنمان بکەون.
شەھین باوەفا
شەھین باوەفا (١٩٤٧ لە سنە - ١٧ی تەممووزی ١٩٨٠ لە سنە) ژنی کوردی خەڵکی شاری سنەی ڕۆژھەڵاتی کوردستان بوو کە وەکوو پەرستار کاری دەکرد. شەھین باوەفا بەھۆی دەرمانکردنی پێشمەرگە بریندارەکان لە شەڕی کوردستان گولەباران کرا و کوژراو.
ژیان
شەھین باوەفا لە ساڵی ١٩٤٧ لە گەڕەکی جەورئاوای شاری سنە لە دایک بوو. ناوی باوکی ئیبراھیم بوو. بڕوانامەی دیپلۆمای لە قوتابخانەی پەروین ئیعتیسامیی شاری سنە گرت و بۆ بەردەوام کردنی خوێندنەکەی چوو بۆ شاری ڕەشت ناوەندی ھەرێمی گیلان لە باکووری ئێران و لە قوتابخانەی باڵایی پەرستاریی گیلان وانەی خویند. بەدوای تەواوبوونی وانەکەی ھاتەوە بۆ کوردستان و لە ساڵی ١٩٧٣ لە مەزرینگەی لەشساغی لە سنە و لە نەخۆشخانەی پەھلەویی پێشوو لە سنە سەرقاڵی کار بوو. بە دوای چەند ساڵ لە لایەنی ئەو ناوەندە ھەناردراو بۆ تاران تا لە نەخۆشخانەی داریووشی کەبیر (عەلی شەریعەتیی ئێستاکە) لە تاران کە ناوەندێکی زۆر بایەخدار بۆ توێژینەوەی پزیشکی بوو پەروەردە ببێت. لە ساڵی ١٩٧٧ ھاتەوە بۆ کوردستان و دیسانەوە لە نەخۆشخانەی پەھلەویی سنە دەست بە کار بوو. لە ساڵی ١٩٧٩ کە شۆڕشی گەلانی ئێران دژ بە حکوومەتی پاشایەتی ڕوویدا و بە دوای ئەوە کۆماری ئیسلامی دەسەڵاتی بە دەست گرت و ھەڵمەتی بە ڕۆژھەڵاتی کوردستان ھێناو، شەھین باوەفا وەکوو پەرستار لە نەخۆشخانەی پەھلەوی و نەخۆشخانەی قانێعی سنە کار دەکرد. لە بەرخۆدانی ٢٤ ڕۆژەی شاری سنە و گەمارۆی ئەم شارە لە لایەن ھێزەکانی کۆماری ئیسلامی لە ساڵی ١٩٨٠، کاسنێکی بە ھۆی بەردومانی شارەکە و شەڕی سەر شەقام ژمارەیەکی زۆر لە ھاووڵاتیان بریندار بوون و نەخۆشخانەکان سیتر تەختیان بۆ بریندارەکان نەمابوو. شەھین باوەفا کە لەو کاتە پەرستاری نەخۆشخانەی پەھلەوی بوو، لەگەڵ کاسنێکی دیکە چەندین نەخۆشخانەی سەییاری بۆ بریندارەکان بە ڕێ خستەوە.
لە ڕۆژی ١٦ەمینی بەرخۆدان گرووپێک لە ھەواڵنووسە فەڕەنسەییەکان لە ڕۆژنامەی ئێکسپرێس ھاتن بۆ شاری سنە و لە ڕاپۆرتەکەیان لە بەردومان و گولەبارانی ماڵەکان و ھێرش بە خەڵکی سیڤیلی شارەکەیان وەکوو ژینۆسایدێک دژ بە گەلی کورد ناو برد. شەھین باوەفایش لەگەڵ ئەم ڕۆژنامەوانە وەتووێژێک کرد و سەبارەت بە ئاماری کوژراوەکان و بریندارەکان قسەی کرد. بە دوای کۆتایی ھاتنی شەڕەکە، پاسدارەکان و ھێزەکانی کۆماری ئیسلامی ھاتن بە ناوی شاری سنە و ماڵ بە ماڵ بە شوێنی خەباتکاران و پێشمەرگەکان دەگەڕان. شەھین باوەفایش لە ڕۆژی ١٤ی حوزەیرانی ١٩٨٠ لە ماڵەکەی خۆی دەستبەسەر کرا.
مردن
شەھین باوەفا کە لە ڕؤژی ١٤ی حوزەیرانی ١٩٨٠ دەستبەسەر کرابوو، لە ڕۆژی ١٧ی تەممووزی ١٩٨٠ وێڕای دوو کەس لە ئەندامەکانی ڕێکخراوەی چریکەکانی فیداییی گەلی ئێران فرێشتە گوڵ عەنبەریان و غوڵام خاکباز لە دادگای شۆڕشی ئیسلامیی ئێران گولەباران کرا.
سەرچاوە
پۆل:خەڵکی سنە پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:ژنانی کورد
پۆل:لەسێدارەدراوانی کورد پۆل:مردووانی ١٩٨٠ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٤٧ پۆل:شەھیدانی کورد
ئەبو عومەر چیچانی
تەرخان باتیرشڤیلی (بە زمانی گورجی:თარხან ბათირაშვილი) سەرکردەی پێشووی موھاجیرین و ئەنسار بوو و وەزیری جەنگی پێشووی دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام بوو چیچانی یەکێکە لە دیارترین جیھادییە چیچانییەکان لە وڵاتی سووریا و لە ساڵی ١٩٨٦ لە گوندی بیرکانی لە دۆڵی بانکیسی لە جۆرجیا لەدایکبووە و لە ١٠ی تەممووزی ٢٠١٦ کوژرا.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٦ پۆل:مردووانی ٢٠١٦ پۆل:ئەندامانی دەوڵەتی ئیسلامی (داعش)
چارەسەری تەکنۆلۆژیانە
چارەسەری تەکنۆلۆژیا ئاماژەیە بۆ ھەوڵدان بۆ بەکارھێنانی ئەندازیاری یان تەکنەلۆژیا بۆ چارەسەرکردنی کێشەیەک (زۆرجار بەھۆی دەستێوەردانەکانی تەکنەلۆژی پێشووترەوە دروست بووە).
سەرچاوەکان
پۆل:تەکنۆلۆژیا لە کۆمەڵگا
ئیلانلو
ئیلانلو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی گەچلەراتی ڕۆژھەڵات، ناوچەی ئاراس، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
ئیلانلو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی حەسەن کەندی و لە باشوور لەگەڵ گوندی شێخ حەمزەلو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ بەنداوی ئاراس لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی عەزیزکەندی.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
پۆڵەندا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
پۆڵەندا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨ بوو کە لە ٢٩ی تەممووز تا ١٤ی ئابی ١٩٤٨ لە لەندەن لە ئینگلتەرا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٤٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
کۆماری بەڕێوەبەرایەتی
کۆماری بەڕێوەبەرایەتی وڵاتێکە کە لەلایەن کۆلێژێکەوە بەڕێوەدەبرێت کە لە چەند کەسێک پێکھاتووە و بە ھاوبەشی دەسەڵاتەکانی سەرۆکی دەوڵەت یان سەرۆکی حکوومەت بەکاردەھێنرێت. لە مێژووی سیاسیدا زاراوەی دایرێکتۆر، بە زمانی فەرەنسی directoroire، بۆ دامەزراوە باڵاکانی دەستەی دەوڵەت بەکاردەھێنرێت، کە لە ئەندامانی جێبەجێکار پێکھاتوون.
ئینجۆی جۆسۆن
ئینجۆی جۆسۆن (لەدایکبووی ٧ی کانوونی یەکەمی ١٥٩٥ تا ١٧ی حوزەیرانی ١٦٤٩) ١٦مین فەرمانرەوای جۆسۆن بوو. نەوەی پاشا سێجۆنگ و کوڕی شازادە جیۆنگوۆن بوو. لە سەردەمێک فەرمانرەوایەتی دەکات کە جۆسۆن لەلایەن جینەوە ھێرشی دەکرێتە سەر، کە دواتر جین سووپاکەی دەکشێنێتەوە دوای ئەوەی داواکارییەکانیان پڕدەکرێتەوە، و دواتریش لەلایەن داگیرکاری چینگەوە کە پاشا ئینجۆ خۆی ڕادەست کرد لە ١٦٣٦ و ڕازی بووو بە داوایانەی لەلایەن چینگەوە پێشکەش کرا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٩٥ پۆل:مردووانی ١٦٤٩ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٧یەم
لێژنەی ئەورووپی
سەرچاوەکان
پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٦٧
کۆنراد بلۆچ
کۆنراد بلۆچ (بە ئەڵمانی : Konrad Bloch ؛ لە دایکبووی (٢١ی کانوونی دووەمی ١٩١٢ – مردووی ١٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠) زانا و توێژەرێکی خەڵکی ئەمریکا بوو . ساڵی ١٩٦٤ خەڵاتی نۆبڵی لە بواری پزیشکی پێ بەخشرا ، بەھۆی دۆزینەوەی پەیوەند بە میکانیزم و تێگەیشتن لە کۆرستڕۆڵ و ھەرسکردنی ترشەی چەوری بە ھاوبەشی لەگەڵ فیۆدۆر لاینین.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٢ پۆل:مردووانی ٢٠٠٠ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی پزیشکی پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئەمریکی پۆل:ئەندامە بیانییەکانی کۆمەڵگای شاھانە پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئاڵمانی پۆل:زانایانی ئەمریکیی جوو پۆل:جووەکانی وەرگری خەڵاتی نۆبێل پۆل:وەرگرانی خەڵاتی مەدالیای نیشتمانی بۆ زانست
قۆرخودوباش
قۆرخودوباش گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
قۆرخودوباش لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کانی گۆمە و لە باشوور لەگەڵ گوندی شێخ وەساڵ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کۆمەڵگای تانجەرۆ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی جێشانە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
فیۆدۆر لاینین
فیۆدۆر لاینین (بە ئینگلیزی : Feodor Lynen؛ لە دایکبووی ٦ی نیسانی ١٩١١ - مردووی ٦ی ئابی ١٩٧٩) زانا و توێژەرێکی خەڵکی ئەڵمانیا بوو. ساڵی ١٩٦٤ خەڵاتی نۆبڵی لە بواری پزیشکی پێ بەخشرا، بەھۆی دۆزینەوەی پەیوەند بە میکانیزم و تێگەیشتن لە کۆرستڕۆڵ و ھەرسکردنی ترشەی چەوری بە ھاوبەشی لەگەڵ کۆنراد بلۆچ.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١١ پۆل:مردووانی ١٩٧٩ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی پزیشکی پۆل:ئەندامە بیانییەکانی کۆمەڵگای شاھانە پۆل:بیانییە پەیوەندیدارەکان بە ئەکادیمیایی نەتەوەیی بۆ زانست پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئاڵمانی
ھاوئەنجام و شیتەڵکردن
وێنۆک|right| [[ڕادەداری x2 + cx + d، کە لێرەدا a + b = c و ab = d, شیتەڵ دەکرێت بە (x + a)(x + b).]]
ھاوئەنجام لە بیرکاریدا، وتەیەکی ھەمیشە دروستە، بە دەستەواژەیەکی تر ھاوئەنجام بریتییە لە ھاوکێشەیەک کە ھەر چەندە گۆڕانکاری لە بەھایەکانی گۆڕەکەکانیدا بکرێت، بە ڕاستی دەمێنێتەوە.
شیتەڵکردن کردارێکە پێچەوانەی لێکدان و بۆ ئاسانکردنی کردارە ژمێرییەکان یان بۆ شیکاریکردنی ھەندێک لە پرسیارەکانی سەبارەت بە ژمارەکان، ڕادەدارکان یان ماتریکسەکان بەکار دێت. بۆ نموونە ١٥ شیتەڵ دەکرێت بە دوو ژمارەی سەرەتایی ٥ و ٣ و ڕادەداری x^2-4 \,\! شیتەڵ دەکرێت بە (لێرەدا ھاوئەنجامی جیاوازیی دوو دووجا بەکار ھاتووە). ڕێگاکانی شیتەڵکردنی بڕە جەبرییەکان زۆرن، بۆ نموونە شیتەڵکردن بە بەکارھێنانی جیاوازی دوو دووجا.
ھاوئەنجامە تایبەتەکان
چەند ھاوئەنجامی سەرەکی کە بنچینەی ھاوئەنجامەکانی ترن بەم شێوەنە:
(ھاوئەنجامی یەکەم و دووھەم)
دووجای سەرجەم
دووجای جیاوازی
جیاوازیی دوو دووجا
|چەپ|250px
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ژمێرە پۆل:جەبری سەرەتایی
فەرموودەی مەوزوع
فەرموودەی مەوزوع بریتییە لەو فەرموودەیەی کە دروست کرابێت یان بە درۆ بێت پاڵ درابێتە لای پێغەمبەر.
چۆنیەتی دروست بوونی
ئەو کەسانەی فەرموودە دروست دەکەن دوو ڕێگا بەکاردێنن ئەوانیش:
چۆنیەتی ناسینەوەی
چەند ڕێگایەک هەیە بۆ ناسینەوەی فەرموودەی مەوزوع بەبێ سەیر کردنی ڕشتەکەی ئەوانیش:
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوەکانی فەرموودە پۆل:فەرموودەزانی پۆل:فەرموودە
ھیونگ یۆنگ
ھیونگ یۆنگ (لەدایکبووی ٦ی ئەیلولی ١٩٧٦) بازرگان، مۆدێل، خاوەنی بەرنامە، گۆرانیبێژ، خانمەکتەری کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٦ پۆل:زیندووان پۆل:خەڵکی سووۆن پۆل:خانمە گۆرانیبێژە پۆپەکانی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:پێشکەشکارانی تەلەڤیزیۆن لە کۆریای باشوور پۆل:ژنە پێشکەشکارەکانی تەلەڤیزیۆن لە کۆریای باشوور پۆل:پێشکەشکارانی ڕادیۆ لە کۆریای باشوور پۆل:خانمە مۆدێلەکانی کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی زانکۆی یۆنگ ئین پۆل:دەرچووانی زانکۆی سیۆکیۆنگ پۆل:گۆرانیبێژەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمە گۆرانیبێژەکانی سەدەی ٢١ەم لە کۆریای باشوور پۆل:ژنە پێشکەشکارەکانی ڕادیۆ پۆل:باشترین خانمەکتەری نوێ لە بردنەوەی خەڵاتەکانی درامای ئێس بی ئێس
میۆنگجۆنگی جۆسۆن
میۆنجۆنگی جۆسۆن (لەدایکبووی ٣ی تەممووزی ١٥٣٤ تا ٣ی ئابی ١٥٦٧ فەرمانڕەوایەتیی لە ١٥٤٥ تا ١٥٦٧) ١٣مین فەرمانڕەوای جۆسۆن بوو کوڕی پاشا جونگجۆنگ و دایکی شاژن مونجیۆنگ بوو.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٣٤ پۆل:مردووانی ١٥٦٧ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٦یەم
ئامبیگا سرینیڤاسان
ئامبیگا سرینیڤاسان (بە زمانی تامیلی அம்பிகா சீனிவாசன்، لە دایکبووی ١٣ی تشرینی دووەمی ١٩٥٦) ژنە چالاک وانی مافەکانی مرۆڤ و پارێزەری مالیزییە. ئەو لە ماوەی ئازاری ٢٠٠٧ تاکوو ئازاری ٢٠٠٩، سەرۆکی سەندیکای پارێزەرانی مالیزیا بوو. لەوەتەی ساڵی ٢٠١٨، بووەتە ئەندام لە لیژنەی دادوەریی نێونەتەوەیی.
ئەو لە ساڵی ١٩٧٥، لە زانکۆی ئێکسەتەر بڕواننامەی بەکالۆریۆسی وەرگرتووە. لە تەممووزی ٢٠١١، بڕواننامەی دکتۆرای شانازی پێدرا لە هەمان زانکۆوە. لە ساڵی ١٩٨٠ لە لەندەن کاری پارێزەری دەکرد، دواتر لە ساڵی ١٩٨٢ خۆی لە سەندیکای پارێزەرانی مالیزیا تۆمارکرد.
ئامبیگا سرینیڤاسان لە پای کار و چالاکییەکانی لە ساڵی ٢٠٠٧، لەلایەن حکوومەتی ئەمریکا خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی ئازا پێدرا.
سەرچاوەکان
پۆل:ئەو ژنانەی خەڵاتی نێونەتەوەییی ژنانی بوێریان وەرگرتووە پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٦ پۆل:زیندووان پۆل:Webarchive template wayback links
بۆلیڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
بۆلیڤیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
پۆل:بۆلیڤیا لە ئۆڵمپیادی هاوینە بە پێی ساڵ
بەگم قەڵا
بەگم قەڵا گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی بەگم قەڵا، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
بەگم قەڵا ناوەندی گوندستانی بەگم قەڵایە.
جوگرافیا
بەگم قەڵا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دەمیرچی و لە باشوور لەگەڵ گوندی بەیرەم بوغە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی سەخسی تەپە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی خەلیفان.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا
پۆڵەندا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
پۆڵەندا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢ بوو کە لە ١٩ی تەممووز تا ٣ی ئابی ١٩٥٢ لە ھێلسینکی لە فینلاند بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٥٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٢
سوخۆی سو-٣٥
وێنۆک|350px|سوخۆی سو-٣٥ سوخۆی سو-٣٥ بە(ڕووسی: Сухой Су-35؛ ناوی ناسێنراوی ناتۆ:Flanker-E). فرۆکەیەکی جەنگی بەهێز و پێشکەوتووی وڵاتی ڕووسیایە. فڕۆکەکە لە نەوەی (٥)ەو لە زنجیرە فرۆکە جەنگیەکانی کۆمپانیای (سوخۆی) ڕووسیە، هاوکات تەواوکەری جۆری (سوخۆی سو-٣٠ ئێم کەی ئەی)ی پێش خۆیەتی. فڕۆکەکە خاوەن دوو بزوێنەری سەرەکییە و تایبەتە بە هێزەکانی وڵاتی ڕووسیا.
مێژوو
یەکەم فڕینی فڕۆکەی سوخۆی سو-٢٧، کەجۆری یەکەمین بوو لەساڵی ١٩٨٨ بوو، وەهەروەها فڕۆکەکە لە ساڵی ١٩٩٢ چووەتە بواری یەکێتی سۆڤیەت و کارابووە. بەڵام فڕۆکەی سوخۆی سو-٣٥ لە ساڵی ٢٠٠٣ەوە چووەتە خزمەتی سەربازی، ، کە پێشتر فڕۆکەکە بە (سوخۆی سو-٢٧) دەناسرا، بەڵام دواتر گۆڕانکاری تێدا کراووە. کە خۆی پێشتر فڕۆکەکە لە نەوەی(٤,٥) بوو تاساڵی ٢٠٠٣ کاتێک وڵاتی ڕووسیا هەڵسا بە پڕۆژەیەک و گۆڕینی نەوەکەی، بۆ نەوەی (٥)ەم.
پڕجەککردن
thumb|ئیربیس-ئی ڕاداری تایبەت بە سوخۆی سو-٣٥ thumb|GSh-301 تۆپ هاوێژ Su-35, پێشانگای ئاسمانی پاریس ٢٠١٣
thumb|upright=3.0|پێشاندانی جیاوازی  قۆناغەکانی تایبەتی فڕینی فڕۆکەی ''سوخۆی سو-٣٥ لە لایەن فڕۆکەوان (سێرگی بۆگدان) لە پێشانگای پاریس
پەراوێزەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:فڕۆکە جەنگیەکان پۆل:فڕۆکە ڕووسیەکان
سەرۆکی لێژنەی ئەورووپی
سەرۆکی لێژنەی ئەورووپی پێگەیەکی فەرمییە لە یەکێتیی ئەورووپا کە بە باڵاترین بەرپرسی لێژنەی ئەورووپی ناودەبرێت. ئەم کۆمیسیۆنە دەسەڵاتی جێبەجێکاری یەکێتی ئەورووپایە و لە ڕاستیدا بەھێزترین دامەزراوەی ئەم یەکێتییە. سەرۆکی کۆمسیۆن بەرپرسیارە لە تەرخانکردنی پارە و دەرفەتی دیکە بۆ ئەندامانی یەکێتی و ئەگەر پێویست بکات دەتوانێت بڕیار لەسەر ھەڵبژاردنی نوێ بدات یان ئەندامان دەربکات. کارنامەی کۆمیسیۆنەکە دادەنێت و ھەموو یاساکانی یەکێتی ئەورووپا جێبەجێ دەکات کە لەلایەن پەرلەمانی ئەورووپا پەسەندکراون. لە مانگی تەممووزی ٢٠١٩ ئورزولا فۆن دێر لاین لەلایەن ئەنجومەنی ئەورووپاوە وەک کاندیدێک بۆ سەرۆکی کۆمیسیۆنی ئەورووپا بۆ پەرلەمانی ئەورووپا بۆ دەنگدانی متمانە کاندیدکرا. لە ١٦ی تەممووزدا بە نزیکەی زۆرینەی ڕەھای دەنگی نوێنەرانی پەرلەمانی ئەورووپا وەک سەرۆکی کۆمیسیۆنی ئەورووپا ھەڵبژێردرا. ژان کلۆد یونکەر تا ١ی کانوونی دووەم لە پۆستەکەیدا دەمێنێتەوە و گواستنەوەکەش لە ١ی کانوونی دووەم تەواو دەبێت.
لۆڕ، چەمێ ڕەوزە
لۆڕ گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
لۆڕ ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ناحیەی کۆکس
ناحیەی کۆکس یەکێکە لە حەوت ناحیەی قەزای کفری لە ئیدارەی گەرمیان لە پارێزگای سلێمانی لە ھەرێمی کوردستان لە عێراق. ناوەندەکەی شارەدێی کوڵەجۆیە. ژمارەی دانیشتووانی ناحیەی کۆکس لە ساڵی ٢٠٢٠دا (٩٬٤٥١)کەسە.
ناو
ناوی ئەم ناحیەیە لە ناوەندە کۆنەکەی وەرگیراوە کە گوندی کۆکس بوو، لەسەرەتادا ناوەندەکەی ئەم گوندە بوو، بەڵام دوای ڕاپەڕین ئەم ناحیەیە کەوتە ژێر دەسەڵاتی حکوومەتی ھەرێمی کوردستان، پاش ئاوەدانکردنەوەی ھەر ھەمان ناوی ھەبوو بەڵام ناوەندەکەی گۆڕدرا بۆ شارەدێی کوڵەجۆ.
جوگرافیا
ناحیەی کۆکس ھاوسنوورە لەگەڵ:
ڕووبەر
ڕووبەری ئەم ناحیەیە (٤٧٦کم٢)یە لە (٢٫٣٪) پارێزگای سلێمانی پێکدەھێنێت و (١٧٪) قەزای کفری پێکدەھێنێت.
لە سەردەمی کۆماریدا (١٩٥٨ - ١٩٩٠)دا
ئەم سەردەمە بە نەمانی دەسەڵاتی پادشایی و دەستپێکردنی سەردەمێکی نوێیە، ئەم سەردەمە پڕە لە گۆڕانکاری سیاسی، حکومی عەبدولکەریم قاسم (٥) ساڵ، نەتەوە پەرستەکان بە سەرکردایەتی عەبدولسەلام عارف، دواتر براکەی عەبدولڕەحمان عارف (٥) ساڵ، دەسەڵاتی بەعسییەکان لە دوو قۆناغدا، ئەحمەد حەسەن بەکر (١٩٦٨ - ١٩٧٩) و سەددام حوسێن (١٩٧٩ - ٢٠٠٣)، دەسەڵاتی سەددام لەسەر پارێزگای سلێمانی تا ساڵی ١٩٩١ بوو. کاریگەری ئەم فرە دەسەڵاتە و دەستتێوەردانی وڵاتانی ئیقلیمی و نێودەوڵەتی لە سیاسەتی عێراق، لەسەر گۆڕاکارییە کارگێڕییەکان بە زەقی دەردەکەوێت، زۆربەی زۆری ئەو گۆڕانکارییانە سیاسی بوو، ئامانجی لە ناوبردنی بزوتنەوەی سیاسی کوردستان بوو، وە گۆڕینی دیمۆگرافیای ناوچە ستراتیژییەکان بوو، بەتایبەت ئەوانەی دەوڵەمەند بوون بە سامانە سروشتییەکان.
* لە ماوەی ساڵانی(١٩٩١ - ١٩٩٢)دا:
لەم ماوەیەدا پارێزگای سلێمانی و پارێزگای ھەولێر و پارێزگای دھۆک لە لایەن بەرەی کوردستانیەوە بە ڕێوەدەبرا، کە لەسەر ھەمان سیستەمی یەکە کارگێڕییەکانی ساڵی ١٩٨٩ بەڕیوەدەبرا، لەبەرئەوەی گوندەکان تازە ئاوەدان دەکرانەوە، ھەروەھا لەڕووی کارگێڕییەوە ھەرێمی کوردستان دروست نەببوو تاوەکو لەساڵی ١٩٩٢ پەرلەمانی کوردستان پێکھێنرا. ئینجا یەکە کارگێڕییەکان دروستکرانەوە.
کارگێڕی
ئەم ناحیەیە لە ٣٨ گوند پێکھاتووە:
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:ناحیەکانی ھەرێمی کوردستان پۆل:ناحیەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:ناحیەکانی باشووری کوردستان
کارێزکڵاو
جوگرافیا
کارێزکڵاو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چاڵگە، دۆڵەڕووت و لە باشوور لەگەڵ گوندی فەیاڵ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی گۆران و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھەنارانی خواروو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
میرەک
میرەک  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری خوڕخوڕە، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
یی سون-سین
وێنۆک ئەدمیڕال یی سون-سین (کۆری: 이순신; ھانجا: 李舜臣; لەدایکبووی ٢٨ی نیسانی ١٥٤٥ تا ١٦ی کانوونی یەکەمی ١٥٩٨) ئەدمیڕال و ژەنەڕاڵێک بوو بەھۆی بەشدارییەکانی لە داگیرکاری ژاپۆن بۆ سەر جۆسۆن بەناوبانگ بوو لە سەردەمی (جەنگی ئیمجین) لە شانشینی جۆسۆن.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٤٥ پۆل:مردووانی ١٥٩٨ پۆل:مێژووی سەربازی کۆریا پۆل:ژەنەڕاڵەکانی کۆریا پۆل:خەڵکی کۆری لە سەدەی ١٦یەم
چاڵ خشک
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی ھلێران ھلێران ھلێران پۆل:گوندەکانی شارستانی ھلێران پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پاراگوای
وێنۆک ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پاراگوای (بە ئینگلیزی :Paraguay national football team) نونێنەری وڵاتی پاراگوای لە پاڵەوانێتییەکانی تۆپی پێ ساڵی ١٩٠٦ یەکێتی تۆپی پێی پارگوای دامەزرا ساڵی١٩٢٦ دەبێتە ئەندامی فیفا یەکەم یاری نێودەوڵەتی ساڵی١٩١٩ بوو بەرامبەر ھەڵبژاردەی ئەرجەنتین کە بە ئەنجامی (١–٥)یارییەکەی دۆڕاند ھەشت جار بەشداری جامی جیھانی فیفا کردووە یەکەم بەشداری ساڵی١٩٣٠ بوو گەورەترین بردنەوەی بەرامبەر ھەڵبژاردەی بۆلیڤیا بوو لە ساڵی١٩٤٩ کە بە ئەنجامی حەوت گۆڵی بێ بەرامبەر یارییەکەی بردەوە ھەڵبژاردەی پاراگوای زۆرترین جار بەشداری جامی کوپا ئەمریکای کردووە و دووجار نازناوەکەی بەدەست ھێناوە (١٩٥٣–١٩٧٩) وێنۆک|ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پاراڕگوای١٩٢٩
سەرچاوەکان
ھەڵبژاردەی تۆپی پێی پاراگوای
پۆل:ھەڵبژاردەکانی تۆپی پێ
وەیسە، مەرگە
وەیسە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بنگرد، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
وەیسە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی وێسێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی زەرون و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھەرزنە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی کیژ.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئیدریس ئێلبا
ژیانی زوو
ئێلبا لە ٦ی ئەیلوولی ١٩٧٢ لە شاری لەندەن لەدایک بووە. کوڕی (وێنستنە)، ئەو پیاوەی لە کارگەی فۆڕد داگەنھام کاری دەکرد، دایکیشی ناوی ئێڤی یە کە ژنێکی غانایییە. دایک و باوکی لە سیەرالیۆن ھاوسەرگیریان کردبوو، دواتر ماڵیان گواستەوە بۆ لەندەن. ئێلبا ناوەکەی خۆی کورت کردەوە بۆ (ئیدریس) کاتێک لە قوتابخانەیەک بوو لە شارۆچکەی کانینگ.
ژیانی تاکەکەسی
ئێلبا لایەنگری سەرسەختی یانەی ئەرسیناڵە.
تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا
ئەکتەری بەریتانی ئیدریس ئەلبا لە دووشەمە ١٦ی ئازاری ٢٠٢٠ ڕایگەیاند، خۆی و ھاوسەرەکەی تووشی ڤایرۆسی کۆڕۆنا (کۆڤید-١٩) بوون، ئێلبا لە کورتە ڤیدیۆیەک کە لە توویتەر بڵاوی کردەوە گوتی «نیشانەکان دەریانخست کەمن تووشبوومە بەڵام ئێستا باشم، ھیچ نیشانەیەکم نەماوە، بەڵام من کە نێردراومەوە تاکە شت کردم ئەوەیە لەماڵ بمێنمەوە.» ئێلبا ئەوەشی ئاشکرا کردبوو کە لەماوەی ژیانیدا ناڵاندوویەتی بە ئاسم، ئەمەش وایکردووە کە تووشبوونی بە کۆرۆنا بچێتە پۆلینێکی دژوارەوە. ڕۆژی ٣١ی ئازار، خۆی و ھاوسەرەکەی ڕایانگەیاند دوای خۆ کەرەنتینەکردنیان بۆ دوو حەفتە ئەوا بەتەواوی چاکبوونتەوە.
کارەکانی دیکە
لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٤، ئێلبا زنجیرەی (جۆرنی دۆت)ی پێشکەش کرد لە ئەفریقا لەسەر ڕادیۆی بی بی سی ٢، ھەموو جۆرێکی مۆسیقای ئەفریقی بەدوای دەگەڕان. ھەروەھا ئێلبا تەلەفیزیۆنی جۆراوجۆری (کۆمێرسیاڵس)ی بۆ کۆمپانیای (سکای بۆکس-سێت) پیشان داووە لە ساڵی ٢٠١٣، ٢٠١٤, ٢٠١٥، ٢٠١٦, ٢٠١٩.
خەڵات
ئێلبا لە ئایاری ٢٠٠٧، ھەڵبژێردرا وەک کەسێکی جوان، کە ساڵانە ١٠٠ لەجوانترین کەسەکان ھەڵدەبژێرن لەجیھاندا، لە تشرینی یەکەمەی ٢٠١٤، ئێلبا خەڵاتی پێشکەش کرا لەلایەن (خەڵاتەکانی مۆبۆ-MOBO AWARDS). لە ٢٠١٥ ھەڵبژێردرا وەک جوانپۆشترین ٥٠ پیاوی بەڕیتانیا. ئێلبا وەک فەرمانبەرێکی ئیمپراتۆری بەڕیتانیا دیاری کرا لە (OBE) لەسەرەتای ساڵی ٢٠١٦، لە ساڵی ٢٠١٧ ئێلبا ناونیشانی پیاوەکەی بردەوە لە گروپی (پەروەردەکردنی ساڵ) دواتر خەڵات کرا لەلایەن بەڕیتانیا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢٠ەم پۆل:ئەکتەرەکانی پیاوی ئینگلیزی سەدەی ٢١ەم پۆل:ئەکتەرەکانی تەلەڤیزیۆنی پیاوی ئینگلیز پۆل:ئەکتەرەکانی شانۆی پیاوی ئینگلیز پۆل:ئەکتەرەکانی فیلمی پیاوی ئینگلیز پۆل:دوور لە وڵاتانی ئینگلیز لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢
شیكارکردنی كێشه
شیکارکردنی کێشە بریتییە لە پرۆسەی گەیشتن بە ئامانجێک بە تێپەڕاندنی ئاستەنگەکان، کە بەشێکی بەردەوامی زۆربەی چالاکییەکانە. ئەو کێشانەی کە پێویستیان بە چارەسەرە لە ئەرکە کەسییە سادەکانەوە دەست پێدەکات (بۆ نموونە چۆن ئامێرێک دابگیرسێنرێت) تا دەگاتە پرسە ئاڵۆزەکان لە بوارەکانی بازرگانی و تەکنیکیدا. یەکەمیان نموونەی چارەسەرکردنی کێشەی سادەیە (SPS) کە یەک پرس چارەسەر دەکات، لەکاتێکدا دووەمیان چارەسەرکردنی کێشەی ئاڵۆزە (CPS) کە چەندین بەربەستی پەیوەندیدار بە یەکترەوە ھەیە. پۆلێنکردنێکی دیکە بریتییە لە کێشە باش پێناسەکراوەکان کە بەربەست و ئامانجی تایبەتیان ھەیە، و کێشە پێناسەکراوە خراپەکان کە دۆخی ئێستایان کێشەدارە بەڵام ڕوون نییە کە ئامانج لە چ جۆرە چارەسەرێک بێت بۆی. بە ھەمان شێوە، مرۆڤ دەتوانێت کێشە فەرمییەکان یان لەسەر بنەمای ڕاستییەکان جیا بکاتەوە کە پێویستیان بە زیرەکی دەروونییە، لە بەرامبەر کێشە سۆزدارییە کۆمەڵایەتییەکان کە پشت بە ھەستە گۆڕاوەکانی تاکەکان یان گرووپەکان دەبەستن، وەک ڕەفتاری بە تەکتیک، مۆدە، یان ھەڵبژاردنی دیاری.
چارەسەرەکان پێویستیان بە سەرچاوە و زانیارییەکی تەواو ھەیە بۆ گەیشتن بە ئامانجەکە. پیشەیییەکانی وەک پارێزەر، پزیشک و ڕاوێژکاران تا ڕادەیەکی زۆر چارەسەرکەری کێشەکانن بۆ ئەو پرسانەی کە پێویستیان بە لێھاتوویی تەکنیکی و زانیاری ھەیە لە دەرەوەی لێھاتوویی گشتی. زۆرێک لە بازرگانییەکان بە ناسینی کێشەیەک و دروستکردنی چارەسەرێک بازاڕی قازانجیان دۆزیوەتەوە: تا کێشەکە بەرفراوانتر و ناڕەحەتتر بێت، دەرفەتی پەرەپێدانی چارەسەرێکی قەبارەدار زیاترە.
سەرچاوەکان
پۆل:ژیریی دەستکرد پۆل:ئاوەزان پۆل:چارەسەری کێشە
ھاوکۆلکەی دوو ڕادەیی
سێگۆشەی پاسکاڵ، لە ڕیزکردنی سێگۆشەیی ھاوکۆلکەکانی کراوەی دوو تێرمی پێکدێت. وێنۆک|300px|کراوەی دوو ڕادەیی تا توانی چوارەم.
سەرچاوەکان
پۆل:پاشیەکیی ژمارە تەواوەکان
سۆنجۆی جۆسۆن
سۆنجۆی جۆسۆن (لەدایکبووی ٢٦ی تشرینی دووەمی ١٥٥٢ تا ١٦ی ئازاری ١٦٠٨) ١٤مین فەرمانرەوای جۆسۆن بوو لە ١٥٦٧ تا ١٦٠٨. بەوە ناسراوە کە پشتگیری کۆنفووشیزم و گرنگی بە کاروبارەکانی وڵات داوە لە سەرەتای سەردەمی فەرمانڕەوایەتییەکەی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٥٥٢ پۆل:مردووانی ١٦٠٨ پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٦یەم پۆل:فەرمانڕەوا کۆرییەکانی سەدەی ١٧یەم پۆل:خەڵکی سێئول
کریستاڵی سەھۆڵی
وێنۆک|. کریستاڵی سەھۆڵی یان سەھۆڵی شێوە کریستاڵی، بریتین لەکریستاڵی پتەوی سەھۆڵی کە ڕێکخستنی ئەتۆمیان بە باری درێژی جۆراوجۆر ھەڵکەوتووە. ھەریەکە لە ستوونی شەشگۆشەیی و گرمۆڵەی شەشگۆشەیی و کریستاڵی نوک تیژ و تۆزی ئەڵماس لەخۆ دەگرێت.
شلۆڤەکردن
ھاوشێوە ڕێزبوونی کریستالیانەی پاڵ یەکتری بەھۆی گەشەی بەستن ەوە، (واتە گۆڕینی لە دۆخی ھەڵمی بۆ ڕەقی بەبێ ئەوەی بەدۆخی شلی دابڕۆن) گۆڕینی ھەڵمی ئاو بۆ کریستاڵی سەھۆڵی. بە پشت بەستن بە پلەی نزمی گەرمی و شێی ژینگەیی، کریستاڵە سەھۆڵییەکان دەتوانن لە شێوازی شەشگۆشەیی سەرەتایییەوە بۆ چەندین شێوەی ھاوسێ پەرە بسێنن. شێوەی گونجاو بۆ کریستاڵی سەھۆڵی شێوەکانی ستوونی و سپێڵ و قاپ و دندریتن. ئەم شێوانەی کریستاڵ دەگۆڕدرێن ئەگەر ھاتوو کریستاڵەکان بجوڵێن بۆ ئەو ھەرێمانەی کە باری ژینگەیی جیاوازیان ھەیە، کریستاڵەکان خۆیان دەگونجێنن یاخود دەگونجێندرێن لەگەڵ ئەو کەشەی کە تێی دەکەوێت ڕەنگە لەکاتی گۆڕانی بەردەوامی ژینگەکەی شێوەکەی ھەندێک تێکەڵی دروست بکات.
پلەی گەرما و ڕادەی شێ بەرپرسن لە شێوە جیاوازەکانی کریستاڵی سەھۆڵی. کریستاڵی سەھۆڵیش بەرپرسیارە لە پیشاندانی جۆراوجۆرییەتی تەوشکی زەوی.
ئەندازەیی
لە پلەی گەرمی و فشاری ناڕووندا، گەردیلەکانی ئاو شێوەی V یان ھەیە. گۆشەی ١٠٥ پلە لە نێوان دوو گەردیلەکەی ھایدرۆجین و تاکەگەردیلەکەی ئۆکسجین ھەیە. بۆیە شێوەی شەش پاڵو دەنوێنن. وێنۆک|.
ئینجەدەرە
جوگرافیا
ئینجەدەرە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی عادل کەندی و لە باشوور لەگەڵ گوندی دیوانخانە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئیلانلو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی عەزیزکەندی.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ڕوفیەی مالدیڤی
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:دراوەکانی ئاسیا
ژوورێک بۆ خۆت
ژوورێک بۆ خۆت یەکێکە لە بەناوبانگترین کتێبەکانی نووسەری ئینگلیزی ڤێرجینیا وولف (١٨٨٢–١٩٤١) کە لە ئەیلوولی ١٩٢٩ لە تەمەنی ٤٧ ساڵی ڤێرجینیادا بڵاو کرایەوە. کتێبەکە جگە لەوەی بە شێوازێکی تایبەت نووسراوە، تایبەتمەندییەکانی پەخشانی مۆدێرنیسمی تێکەڵی وتارنووسین کردووە و شێوازێکی نوێی دروست کردووە. سەرەڕای ئەمانە، ژوورێک بۆ خۆت، بە یەکێک لە باشترین سەرچاوەکانی ڕەخنەی ئەدەبی فێمینیزم و تیۆریی فێمینیزم دادەنرێت.
بابەت
ولف لە تشرینی یەکەمی ١٩٢٨ کتێبەکەی لە دوای وتاری «ژن و چیرۆک» لە کۆلێژی نیوھام و کۆلێژی گرێتن نووسی و لە گۆڤاری وێژەیی فوروم لە نیویۆرکدا، ھەر بەھەمان ناو وتارێکی بڵاو کردەوە. لە سەرەتای ھەمان ساڵدا ڤێرجێنیا نەخۆش کەوت و لە جێگای نەخۆشیدا بیری لە نووسینی کتێبەکە کردەوە، لە دەستنووسەکانیدا وا دەردەکەوێت کە بەنیاز بووە دەست بکات بە نووسینی شەپۆلەکان، بەڵام بیرۆکەی ژوورێک بۆ خۆت وازی لێ ناھێنێت و ھەوڵی ئەوە دەدات بە ستایلێکی نوێ، دەس بە نووسینی کتێبەکە بکات. ئەو لە ماوەی مانگێکدا و سێ مانگ دوای نووسینی وتارەکەی کتێبەکەی تەواو کرد، ھەر وەک بۆخۆی دەڵێت:
سەرچاوەکان
پۆل:کتێبەکانی ١٩٢٩
بووز
وێنۆک|چەپ|. وێنۆک|چەپ|. بووز(بە ئینگلیزی:) جۆر و شێوەیەکی سەهۆڵە، شێوەی بەستەڵەکێکی گۆشە تیژە، زۆرجار لە شێوەی سرووت یاخود نوکێکی تیژ یان هەر شێوازێکی تری ڕێک یان ناڕێک دایە ، کە شێوەی ئاوەکە چۆن بێت وەها دەردەکەوێت ،بووز بەزۆری بەو ئاوە بەستوانە دەوترێت کە بەشێوەیەکی خۆرسک لە کەش و هەوای دەرەوە درووست دەبن ،لە ڕۆژگاری ئەمڕۆماندا مرۆڤ ئاو دەخاتە ناو دەفری شێوە جۆربەجۆر (بۆ نموونە چوارگۆشەی بچووک) دواتر دەیخاتە ناو بەفرگر  و لەشێوەی دەفرەکە دەیبەستێت و دەبێت بە بووز. زۆر جاران ئاوی دڵۆپێنراوی دامێن شاخ و بەرد و دیوارەکان دەیبەستێت و دەبێت بە بووز، هەروەها بە شێوەی جۆراوجۆر وەک مۆمی سەهۆڵ، تاوەری سەهۆڵ یان گۆزە سەهۆڵەکان لەلایەن مرۆڤەوە بەرهەم هاتووە،بۆیە بووز بە شێوەیەکی ستاندارد هیچ شێوەیەکی دیاریکراوی نیە بەلکو پەیوەستە بە شێوەی شلەکە پێش گۆڕینی بۆ دۆخی ڕەقی بە ڕێگای بەستن.
هەرچەندە بە شێوەیەکی ئاسایی لە ڕۆژگاری ئەمڕۆماندا بووز بە ئینچ یان سانتیمەتر دەپێون. وێنۆک|چەپ|.
سەرچاوەکان
پۆل:وتارەکان کە ڤیدیۆ کلیپەکان لەخۆدەگرن
پاشای شەیتانەکان کار دەکات!
پاشای شەیتانەکان کار دەکات ( بە رۆماجی: Hataraku Maō-sama!، ڕێکواتە: پاشا شەیتانییەکەی کە کار دەکات! یان ئەو پاشا شەیتانییەی کار دەکات!) زنجیرە ڕۆمانێکی سووکی ژاپۆنییە لە لایەن ساتۆشی واگاھارا نووسراوە و لە لایەن ئۆنیکو (۰۲۹) کێشراوە. کارەکانی ڕاگەیاندنی ئاسکی لە شوباتی ۲۰۱۱وە تا ئێستا ۱۹ پەرتووکی بڵاو کردۆتەوە. چیرۆکەکە باسی پاشای شەیتانەکان ساداو ماوۆ دەکات ھەوڵ بۆ کۆنتڕۆڵکردنی جیھانی ئێنتێ ئیسلا دەدات، بەڵام پاڵەوان ئیمیلیا دەردەکەوت، ئەو ناچار دەبێت بکشێتەوە و لە ڕێگەی دەروازەوە بۆ تۆکیۆ، ژاپۆن ڕا دەکات. بۆ دۆزینەوەی ڕێگەیەک بۆ گەڕانەوە بۆ ئێنتێ ئیسلا ئەو لە چێشتخانەیەک بە ناوی ماگڕۆناڵد دەست بە کار دەکات. دوو مانگا بوونی ھەبوو کە لە لایەن کارەکانی ڕاگەیاندنی ئاسکی لە دێنگیکی دایۆ و دێنگیکی ماوۆ بڵاو کرایەوە. زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی ئەنیمێی ۱۳ ئەڵقەیی لە لایەن وایت فۆکس بەرھەمھێنرا و لە لایەن ناۆتۆ ھۆسۆدا کاری دەرھێنانی بۆ کرا و لە نێوان نیسان بۆ حوزەیرانی ۲۰۱۳دا پەخش کرا.
چیرۆک
پاشای شەیتانەکان ساتان دەیەوێت جیھانی ئێنتێ ئیسلا بە چوار کیشوەرەکەیەوە بخاتە ژێر دەستی ھەر بۆیە بە یارمەتی جەنەڕاڵە شەیتانەکانی ئەڵسێڵ، لوسیفەر، مالاکۆدا، و ئەدڕامەلیچ دەست بە ھێرشکردن دەکات. دوای ئەوەی خەریکبوو سەر بکەوێت پاڵەوان ئیمیلیا جۆستینا و ھاوڕێکانی دەردەکەون و مالاکۆدا و ئەدڕامەلیچ دەکوژن و تا قەڵاکەی پاشای شەیتانەکان دەڕۆن ساتان و ئەڵسێڵ ناچار دەبن ئێنتێ ئیسلا جێبھێڵن و بۆ تۆکیۆ، ژاپۆن ڕا بکەن. بەڵام لەبەر نەبوونی جادوو لەم جیھانەدا شێوەی ساتان و ئەڵسێڵ بۆ مرۆڤ دەگۆڕێت. بۆ زیندوو مانەوە ساتان لە چێشتخانەیەک بە ناوی ماگڕۆناڵد دەست بە کار دەکات و ئەڵسێڵ وەک خزمەتکار بۆی کار دەکات. ڕۆژێک، ساتان کە ئێستا ناوی ماوۆ ساداۆوە چاوی بە کچێک دەکەوێت بە ناوی ئێمی ویسا کە لە ڕاستیدا ئیمیلیایە. بە گشتی چیرۆکەکە بەم شێوە بەردەوام دەبێت و کەسایەتی نوێ لە ئێنتێ ئیسلا دێتە ناوەوە و ڕووداوی نوێ ڕوو دەدات و کێشەی جیھانە نوێکەش لەو لاوە بووەستێت. و ھەموو ئەمانە دەبینین، بەڵام بە شێوەیەکی کۆمیدی.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:ئەنیمێ و مانگای خەیاڵی پۆل:ڕۆمانە سووکەکان پۆل:شۆنن مانگا پۆل:مانگای کارەکانی ڕاگەیاندنی ئاسکی پۆل:فەنیمەیشن پۆل:مانگاکانی ٢٠١٩ پۆل:مانگاکانی ٢٠١٢ پۆل:ئەنیمێ و مانگای کۆمیدی پۆل:سێینن مانگا پۆل:یارییە ڤیدیۆییەکان دەربارەی جنۆکەکان
دەشتی قوری
دەشتی قوری گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی بەگم قەڵا، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
دەشتی قوری لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی خەلیفان و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی بوداغ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی بەیرەم بوغە لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی شاوەلی.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
پۆڵەندا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٦
پۆڵەندا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٦ بوو کە لە ٢٢ی تشرینی دووەم تا ٨ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٦ لە مێلبۆرن لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٥٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٥٦
ئاژانسی فرانس پرێس
ئاژانسی فرانس پرێس ئاژانسێکی ھەواڵی جیھانییە کە بارەگاکەی لە پاریسی پایتەختی فەرەنسایە. ئاژانسەکە لە ساڵی ١٨٣٥ بەناوی ئاژانسی ھاڤاس دامەزرا و کۆنترین ئاژانسی ھەواڵە لە جیھاندا. فرانس پرێس بارەگای دیکەی لە جیھاندا ھەیە وەک لە نیکۆسیا و مۆنتەڤیدیۆ و ھۆنگ کۆنگ و واشینگتن لەگەڵ ناوەندی ھەواڵ لە ٢٠١ شوێن لە ١٥١ وڵاتی جیھاندا. فرانس پرێس وەک یەکێک لە ٣ سەرچاوە گەورەکانی ھەواڵ لە جیھاندا ھاوشان لەگەڵ ڕۆیتەرز و ئەسۆوشیەیتید پرێس ھەواڵ و ڤیدیۆ و وێنە و گرافیک بە زمانەکانی فەرەنسی و ئینگلیزی و عەرەبی و پرتوگالی و ئیسپانی و ئەڵمانی دابین دەکات بۆ چەندین سەرچاوەی دیکەی ھەواڵ لە جیھاندا.
کانی بەردینە
کانی بەردینە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بەکرەجۆ، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
کانی بەردینە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کانی میکائیل و لە باشوور لەگەڵ گوندی خێوەتە، دۆڵەڕووت و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی مەلاداود و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سۆتکە.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
گەپجاڕ
گەپجاڕەکان یان گاڵتەجاڕەکان ئەو ئەکتەرانەن کە بۆ پێکەنین و سەرقاڵبوونی بینەران جۆرێک جموجۆڵی تایبەت ئەنجام دەدەن. گەپجاڕەکان کڵاوموو لەسەر دەنێن و جلی ڕەنگاوڕەنگ لەبەر دەکەن و ڕوخساری خۆیان دەڕازێننەوە و پێڵاوی گەورە لە پێیان دەکەن. گەپجاڕ ڕوون نییە کەسێکی ژیرە یان شێت، درۆزنە یان ڕاستگۆ، گوستاخە یان دلۆڤان، ئەو بینەرەکانی دەخاتە پێکەنین، بە کەسانی دیکە گاڵتە دەکات، بەڵام خۆشی گاڵتەی پێ دەکرێت، ئازار دەبینێت و جارجاریش لێی دەدرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:شانۆ پۆل:گەپجاڕەکان پۆل:کۆمیدیا
ئەلێکترۆبووم
مەھدی سەدەقدار (؛ لەدایکبووی ١٣ی کانوونی دووەمی ١٩٧٧)، ناسراو بە ئەلێکترۆبووم لە یووتیووب، یووتیووبەر، ئەندازیاری کارەبا، و کۆمیدیانێکی ئێرانیی کەنەدییە.
سەرەتای ژیان
مەھدی لە ١٣ی کانوونی دووەمی ١٩٧٧ لە ئێران لەدایکبووە و لە ڤانکۆڤەر، بریتیش کۆڵۆمبیا، کەنەدا نیشتەجێیە. لە ساڵی ١٩٩٩ بەکالۆریەسی زانستی کرداری لە زانکۆی تاران پێبەخشراوە و، دوای گواستنەوە بۆ ڤانکۆڤەر، لە ساڵی ٢٠٠٦ ماستەری لە زانستی کرداری لە زانکۆی سایمن فرەیزەر پێبەخشراوە.
پیشە
ڤیدیۆکانی مەھدی زیاتر سەرنج دەخەنە سەر فێرکاریی ئەلیکترۆنیی کۆمیدی و پەروەردە. بە مەبەست دۆخێک دروست دەکات کە شۆکی کارەبا (یان ھەندێک جار ئاگر) ڕوودەدات بۆ کاریگەریی کۆمیدی، بۆ دەرخستنی مەترسییەکانی کارەبا کاتێک بە باشی مامەڵەی لەگەڵدا نەکرێت. پڕبینەرترین ڤیدیۆی زیاتر لە ٢٠ ملیۆن بینەری ھەیە بە ناوی «چۆنییەتی دروستنەکردنی گیتاری کارەبایی»، کە مەترسییەکانی کارەبا نیشان دەدات.
سەرچاوەکان
<references group="" responsive="1"/>
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:کەناڵە زانستییەکان لە یوتیووب پۆل:کەناڵەکان بە زمانی ئینگلیزی لە یوتیووب پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٧ پۆل:دەرچووانی زانکۆی تاران
بۆلیڤیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
بۆلیڤیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
پۆل:بۆلیڤیا لە ئۆڵمپیادی هاوینە بە پێی ساڵ
جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠٠٩
جامی کیشوەرەکانی فیفای ٢٠٠٥ ھەشتەمین جامی کیشوەرەکان بوو، و لە ١٤ی حوزەیران تا ٢٨ی حوزەیرانی ٢٠٠٩ لە ئەفریقای باشوور بەڕێوەچوو، وەک ئامادەکاریییەک بۆ جامی جیھانیی فیفای ٢٠١٠. یاریی کۆتاییی پاڵەوانێتییەکە لە ٢٨ ی حوزەیرانی ٢٠٠٩ لە نێوان بەڕازیل و ئەمریکا ئەنجامدرا و یارییەکەش بە سەرکەوتنی بەڕازیل کۆتایی ھات، بە سێ گۆڵ بەرامبەر بە دوو گۆڵ، و بۆ سێیەمجار لە مێژووی خۆیاندا نازناوەکەیان بەرزکردەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:جامی کیشوەرەکانی ٢٠٠٩