cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فەرموودەی قودسی
جیاوازی (فەرموودەی قودسی) و (فەرموودەی پێغەمبەر ﷺ)
٣. فەرموودەی قودوسی: بەزۆری باسی ترسان لە خوای گەورە و بەخشندەیی خوای گەورەیە و باسی ئەحکامی کەم تێدایە.
٤. فەرموودەی قودوسی: گوفتارین.
فەرمودەی پەیامبەر: گوفتاری و کرداری و ئیقڕارین.
ئەو وشەنای کە لە فەرموودەی قودوسی ھاتووە
قال ڕسول اللە صلی اللە علییە و سلم:
یان
عن النبی صلی اللە علییە و سلم انە قال:
دەست پێ دەکات، بەڵام قورئان وا نییە و فەرموودەی قودوسیش باسمان کرد چۆن دەست پێ دەکات.
نموونەی فەرموودەی قودوسی
عن أبی ھریرة -رضی اللە عنھ- قال: قال ڕسول اللە -صلی اللە علییە وسلم-: «قال اللە -عز وجل-: کلُّ عَمَل ابن آدَم لە إلا الصیام، فإنە لی وأنا أجْزِی بە، والصیام جُنَّة، فإذا کان یوم صوم أحدِکُم فلا یَرْفُثْ ولا یَصْخَبْ فإن سَابَّھُ أحَدٌ أو قَاتَلَھُ فلیَقل: إنِّی صائم، والذی نفس محمد بیدە لَخُلُوفُ فَمِ الصَّائِم أطیب عند اللە من رِیحِ المِسْکِ، للصائم فرحتان یَفْرَحُھُمَا: إذا أفطر فَرِح بفطرە، وإذا لَقِی ربَّە فَرِح بِصَوْمە». وھذا لفظ روایة البخاری. وفی روایة لە: «یَتْرُک طَعَامە، وشَرَابە، وشَھوتە من أجلی، الصیام لی وأنا أَجْزِی بە، والحسنة بعشر أمثالھا». وفی روایة لمسلم: «کلُّ عَمَل ابن آدم یُضَاعَف، الحَسَنة بِعَشر أمْثَالھا إلی سَبْعِمِئَة ضِعْف، قال اللە تعالی: إلا الصَّوم فإنە لی وأنا أجْزِی بە؛ یَدَع شَھَوتە وطَعَامە من أجلی، للصائم فرحتان: فَرْحَة عند فِطْرە، وفَرْحَة عند لقِاء ربِّە، ولَخُلُوف فییە أطْیَب عند اللە من رِیحِ المِسْکِ». [صحیح] [الروایة الأولی: متفق علیھا. الروایة الثانیة: ڕواھا البخاری. الروایة الثالثة: ڕواھا مسلم
لە ئەبوو ھورەیرەوە ڕەزای خوای لێبێت کە پێغەمبەر صلی اللە علییە وسلم فەرمووی: خوای گەورەی بەرز وشکۆدار دەفەرموێت: «ھەموو کردەوەکانی نەوەی ئادەم بۆ خۆیەتی، جگە لە ڕۆژووگرتن نەبێت، بە دڵنیایییەوە بۆ منە ومن پاداشتی لەسەر دەدەمەوە، پاشان پێغەمبەر صلی اللە علییە وسلم فەرمووی: «ڕۆژووگرتن قەڵغانە (پارێزەرە)، بۆیە ئەگەر کەسێکتان بە ڕۆژوو بێت ئەوا با قسەی ناشیرین وناڕەوا نەکات ودەنگی بەرز نەکاتەوە بە ھاوار، وئەگەر کەسێک جوێنی پێدا یان دەیویست شەڕی لەگەڵ بکات، ئەوا با بڵێت: من بە ڕۆژووم، سوێند بە ئەو زاتەی کە نەفسی محەممەدی بە دەستە؛ بۆنی گۆڕاوی دەمی ڕۆژووگر لای خوای گەورە لە بۆنی میسک خۆشترە، وڕۆژووگر دوو خۆشی وئاسوودەیی بۆ ھەیە کە پێیان دڵخۆش وئاسوودە دەبێت: ئەگەر ڕۆژوو بشکێنێت ئەوا دڵخۆش دەبێت بە ڕۆژوو شکاندنی، وئەگەر بگاتە لای پەروەردگاری ئەوا دڵخۆشە بە ڕۆژووگرتنی» ئەمە لە (بوخاریدا) ھاتووە. ولە ڕیوایەتێکدا: «واز لە خواردن وخواردنەوە وشەھوەتی (ئارەزووی) دەھێنێت لە بەر من، ڕۆژوو گرتن بۆ منە وتەنھا خۆم پاداشتی دەدەمەوە، وچاکە کردن بە دە ئەوەندەیە». ولە ڕیوایەتەکەی (مسلم) دا: «ھەموو کردەوەیەکی نەوەی ئادەم چەند جار دەبێتەوە، وچاکە بە دە ئەوەندەیە ھەتا حەوت سەد ئەوەندە، خوای گەورە فەرمووی: «جگە لە ڕۆژووگرتن چونکە ئەوە بە دڵنیایییەوە بۆ منە ومن پاداشتی لەسەر دەدەمەوە؛ لە بەر من واز لە شەھوەتەکەی (ئارەزووەکەی) وخواردنەکەی دەھێنێت، ڕۆژووگر دوو خۆشی بۆ ھەیە کە پێیان دڵخۆش وئاسوودە دەبێت: ئەگەر ڕۆژوو بشکێنێت ئەوا دڵخۆش دەبێت بە ڕۆژوو شکاندنی، وئەگەر بگاتە لای پەروەردگاری ئەوا دڵخۆشە بە ڕۆژووگرتنی، بۆنی گۆڕاوی دەمی ڕۆژووگر لای خوای گەورە لە بۆنی میسک خۆشترە».
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای عەربی
https://walamakan.com/1121 چیاوازی لە نێوان فەرموودەی قودسی و قورئان چیە ؟https://hadeethenc.com/ar/browse/hadith/3546#:~:text=قال%20اللھ%20عز%20وجل%20کل%20عمل%20ابن%20ادم%20لھ%20الا%20الصیام%20فانھ%20لی%20وانا%20اجزی%20بە پۆل:فەرموودە پۆل:زاراوەکانی فەرموودە
سفلیس
سفلیس نەخۆشییەکی سێکسییە کە بەھۆی بەکتریا ترێپۆنێما پالیدۆمەوە دروست دەبێت. بۆ یەکەمجار فریتز شادین و ئێریچ ھۆفمان لە ساڵی ١٩٠٥دا ئەو بەکتریایەیان دەستنیشان کرد کە دەبێتە ھۆی ئەم نەخۆشییە بەناوی ترێپۆنێما پالیدۆم.
ڕێگای گواستنەوەی سفلیس نزیکەی ھەمیشە لە ڕێگەی بەرکەوتنی سێکسییەوەیە، ھەرچەندە نموونەی سفلیسی زگماکی ھەیە لە ڕێگەی گواستنەوە لە دایکەوە بۆ کۆرپەلە لە سکی دایکیدا، یان لە ڕێگەی گواستنەوەی ھەوکردن کاتێک منداڵەکە لە کاتی پرۆسەی لەدایکبووندا کەناڵی لەدایکبوون دەبڕێت، وەک چۆن لە ڤایرۆسی نەمانی بەرگری مرۆڤیشدا ڕوودەدات.
ئەم نەخۆشییە ساڵانە نزیکەی ١٢ ملیۆن کەس تووشی دەبێت کە زۆربەیان لە وڵاتانی تازەپێگەیشتوودان. نیشانەکانی بریتین لە پەڵەی پێست، کێشەی دڵ و ھەندێک جار دەکرێت لە قۆناغە سەرەتاییەکانیدا دەستنیشانکردنی نەخۆشییەکە قورس بێت.
سفلیس بە گشتی دەتوانرێت بە دەرمانی دژە زیندەیی چارەسەر بکرێت، لەوانەش پەنسلین. دەرزی لێدانی بەنزاتین پەنسلین لە ڕێگەی ماسولکەوە یەکێکە لە کۆنترین و کاریگەرترین چارەسەرەکان و ھێشتا کاریگەرترین شێوازە. ئەگەر چارەسەر نەکرێت سفلیس زیان بە دڵ و خوێنبەرەکان و مێشک و چاو و ئێسکەکان دەگەیەنێت، لە ھەندێک دۆخدا ئەم کاریگەریانە دەبنە ھۆی مردن. لە ساڵی ١٩٩٨دا زنجیرەی تەواوی بۆماوەیی ترێپۆنێما پالیدۆمی بڵاوکردەوە، کە ڕەنگە یارمەتیدەر بێت بۆ تێگەیشتن لە دروستبوونی نەخۆشی سفلیس.
ئەمریکاس گۆت تایلێنت: پاڵەوانەکان
ئەمریکاس گۆت تایلێنت زنجیرە پێشبڕکێیییەکە، کە بەشێکە لە زنجیرەی ئەمریکاس گۆت تایلێنت لە کەناڵی  ئێن بی سی، کە ئامانجی دۆزینەوەی درەوشاوەترین بەھرەمەندە لە سەرانسەری جیھان. لەم بەرنامەیەدا باشترین بەھرەمەندەکانی پێشبڕکێ لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، بەریتانیا، ئیتاڵیا، دانیمارک، ئەڵمانیا، ئوسترالیا، بەلجیکا، سلۆڤاکیا، فەرەنسا، ئوکراینا، باشووری ئەفریقا، ئیسپانیا، ھۆڵەندا و ڕووسیا بەکاردەھێنرێن بۆ دۆزینەوەی باشترین بەھرەمەندەکانی جیھان.
سەرچاوەکان
پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان، دەستپێکردنی ٢٠١٩ پۆل:نمایشەکانی تۆڕی ئێن بی سی پۆل:بەرنامە تەلەڤیزیۆنییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:بەرنامەکانی تۆڕی ئێن بی سی
مانھاتن
مانھاتن یەکێکە لە پێنج ناوچەکەی شاری نیویۆرک و ناوەندی ئابووری و کارگێڕییەکەی و لە ڕووی مێژوویییەوە شوێنی دروستبوونییەتی. مانھاتن لە یەکەمی تشرینی دووەمی ساڵی ١٦٨٣ دامەزراوە و سنوورەکانی ھەمان سنوورەکانی شاری نیویۆرک لە ویلایەتی نیویۆرک. لە ڕووی چڕیی دانیشتووانەوە، مانھاتن چڕترین خاڵە لە ئەمریکا و لە ھەر کیلۆمەتر چوارگۆشەیەکدا ٢٥ ھەزار و ٨٤٦ کەس ھەیە. نەتەوە یەکگرتووەکان و بۆرسەی نیویۆرک لەم ناوچەیەدا ھەڵکەوتوون. ئەم بەشە زۆربەی دوورگەی مانھاتن لەخۆدەگرێت کە بە ڕووباری ھادسۆن و ڕووباری ڕۆژھەڵات و ڕووباری ھارلم سنووردارە، کە چەند دوورگەیەکی بچووکی تەنیشتە؛ و گەڕەکی بچووکی ماربڵ ھیڵز لە برۆنکس بەستراوەتەوە بە ویشکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاەوە، کە بەھۆی ڕووباری ھارلمەوە لە باقی مانھاتن جیاکراوەتەوە.
مانھاتن ڕەگ و ڕیشەی خۆی دەگەڕێتەوە بۆ ناوەندێکی بازرگانی کە لە ساڵی ١٦٢٤ لە مانھاتنی خوارەوە لەلایەن کۆلۆنیالیستەکانی کۆماری ھۆڵەندا دامەزراوە. ناوی ئەم پۆستە نیو ئەمستردام بووە لە ساڵی ١٦٢٦. لە ڕووی مێژوویییەوە، مانھاتن لەلایەن کۆلۆنیالیستە ھۆڵەندییەکانەوە لە ساڵی ١٦٢٦ لە ئەمریکییە ڕەسەنەکان کڕدرا بە ٦٠ گیلدەر کە نزیکەی ١٠٥٩ دۆلارە. ئەم زەوییە و ناوچەکانی دەوروبەری لە ساڵی ١٦٦٤دا کەوتە ژێر دەسەڵاتی ئینگلتەرا و دوای ئەوەی شا چارڵزی دووەمی ئینگلتەرا زەوییەکەی بە براکەی، دوکی یۆرک بەخشی، ناوی گۆڕدرا بۆ نیویۆرک. نیویۆرک کە دەکەوێتە شاری مانھاتنی ئێستا، لە ساڵی ١٧٨٥ تا ١٧٩٠ وەک پایتەختی ئەمریکا بەکارھاتووە. پەیکەری ئازادی کە ڕەنگە گرنگترین ھێمای ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بێت و لە ساڵی ١٨٨٦ بۆ پێشوازیکردن لە تازەھاتووان و کۆچبەران دروست کراوە، ھەروەھا دەکەوێتە شاری مانھاتن. پەیکەری ئازادی پێشوازی لە ملیۆنان کۆچبەر کرد کە لە کۆتایی سەدەی نۆزدەھەمدا بە کەشتی ھاتبوونە ئەمریکا و ھێمایەکی گشتگیرە بۆ ئەمریکا و ئایدیاڵەکانی ئازادی و ئاشتی. مانھاتن لە کاتی یەکخستنی شاری نیویۆرک لە ساڵی ١٨٩٨ بوو بە شارۆچکەیەک.
سەرچاوەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٦٢٤ پۆل:مەنھەتەن
ڕێلا
ڕێلا یا لەڕنی یا ڕەنێکا گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
ڕێلا ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦ بوو کە لە ٥ تا ٢١ی ئابی ٢٠١٦ لە ڕیۆ دێ ژانێرۆ لە بەڕازیل بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٦
کەی ئێن ئێن (ڕوونکردنەوە)
کەی ئێن ئێن ڕەنگە باس لە یەکێک لەم شتانە بکات:
پیەبجک
پیەبجک گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سەندوس، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
جوگرافیا
پیەبجک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی کاموس و لە باشوور لەگەڵ گوندی عەلیاوا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی گوراناوی پاشایی لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی نەرزەمیز.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
قەتەر لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
قەتەر نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
حەداسە یشورۆن
وێنۆک|حەداسە لەگەڵ [[ئاڵای کوردستان]] حەداسە یشورۆن (Hadassa Yeshurun) ژنە گۆرانیبێژی جووی کوردە، ئەو لە ئیسرائیل دەژی. ئەو بەگشتی بە زمانەکانی عیبری و کوردی (سۆرانی و کورمانجی) لەگەڵ سووریانی گۆرانی دەڵیت، ھەندێکجاریش بە زمانەکانی فارسی، عەرەبی و تورکیش گۆرانی وتووە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ژنانی کورد پۆل:گۆرانیبێژانی کورد پۆل:ھونەرمەندانی کورد پۆل:کوردە جووەکان
ئەبوو عەبدوڵڵا محەممەد موستەنسیر
ئەبوو عەبدوڵڵا محەممەد موستەنسیر دووەم فەرمانڕەوای دەوڵەتی حەفسییەکان بوو لە ئیفریقیە و یەکەم کەس بوو کە ئیدیعای نازناوی خەلیفەی کرد. موستەنسیر ڕێککەوتنێکی ئاشتی ئەنجامدا بۆ کۆتاییھێنان بە جەنگی خاچپەرستی ھەشتەم کە لەلایەن لویسی نۆیەمی فەرەنسا لە ساڵی ١٢٧٠ دەستیپێکرد، موستەنسیر وەلیفی شانشینی سیسیلیا بوو، بەڵام بەیعەتەکەی لەرزاندبوو کاتێک پاشا مەنفرێد لەلایەن پاشا چارڵزەوە ڕووخێندرا.
لەبارەی ڕاوکردن
لە ساڵی ١٢٤٧ کتێبێکی بە ناوی «لەبارەی ڕاوکردن» نووسیوە، کە تێیدا وردەکارییەکانی ئەو ڕێگایانە خراوەتەڕوو کە لەو کاتەدا ڕاوکردن لە باکووری ئەفریقا ئەنجام دەدرا. بابەتێکی سەرنجڕاکێشی تایبەت لەسەر ڕاوکردنە بە تاژی سالوکی، کە ڕاوچی فێری چۆنییەتی بەڕێوەبردنی ئەم ئاژەڵە دەکات و چۆنییەتی ڕاوکردنی لەگەڵیدا. لایەنەکانی دیکەی کتێبەکە بریتین لە ڕاھێنان و بەڕێوەبردنی پەپوولەکان، و تەکنیکەکانی دیکە کە لە دەوروبەری موڵکەکەی لە بینزەرت (شارێک لە توونس) بەکارھێنراون.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٢٢٨ پۆل:مردووانی ١٢٧٧
سەرگەڵو، ماوەت
سەرگەڵو گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سەرگەڵو لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی گوێزڵێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی شەشۆ و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی سارکێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئەزمەک.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ناوەندی نێونەتەوەییی بازرگانی
ناوەندی نێونەتەوەییی بازرگانی (بە ئینگلیزی: International Trade Centre (ITC)) (Centre du commerce international (CCI)) ئاژانسی چەند تەنیشتیە کە لەگەڵ ڕێکخراوەی بازرگانیی جیھانی و نەتەوە یەکگرتووەکان لەڕێگای کۆنگرەی بازرگانی و پەرەسەندن فەرمانێکی ھاوبەشی ھەیە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕێکخراوەی دانوستانی جیھانی پۆل:دانوستانی نێونەتەوەیی پۆل:نەتەوە یەکگرتووەکان پۆل:ڕێکخراوەکان، دامەزرانی ١٩٦٤
بەرانان
بەرانان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بەرانان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قازان، بەرانان و لە باشوور لەگەڵ گوندی باڕۆیی گەورە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی لەنجاوا، بەرانان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گاوانی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئەنستیتوی فەڕەنسا
چەپ|وێنۆک|300x300پیکسڵ|ئەنستیتوی فەڕەنسا، لە pont des Arts ەوە چەپ|وێنۆک|گونبەزی ئەنستیتوی فەڕەنسا ئەنستیتوی فەڕەنسا ئەنجومەنێکی ئەکادیمییە،  لە پێنج ئەکادیمیا پێکهاتووە، کە بەناوبانگترینیان ئەکادیمیای فەڕەنسییە (Académie française).
شوێنی ئەنستیتو لە شاری پاریسە، نزیکەی ١٠٠٠ ڕێکخراو و دامەزراوە لەلایەن ئەنستیتووە بەڕێوە دەبرێن، هەروەها مۆزە و شاتووەکانی(شاتو: جۆرێک بینای فەڕەنسی) بۆ سەردان کراوەن. شایانی باسە نرخی خەڵات و یارمەتییە دارایییەکانی ئەنستیتو بە گشتی بۆ ساڵی ٢٠٠٢ ، بڕی €5,028,190.55 یۆرۆ بوو.
مێژوو
چەپ|وێنۆک|سەیرانگەی بەر دەرکی ئەنستیتو، ١٨٩٨. ئەنستیتوی فەڕەنسا ٢٥ی ئۆکتۆبەری ١٧٩٥، لە لایەن دەوڵەتی فەڕەنساوە بنیات نرا.
ئەکادیمیاکان
وێنۆک|پلاکی کانزایی قەد دیواری باکووری ئەنستیتوی فەڕەنسا شوێنگەی کەون و مێژوویی  Tour de Nesle نیشان دەدا.
کەی نزیکترین ھاوسێکان
وێنۆک|نموونەیەکی پۆلێن بە k-NN. خاڵە سەوزەکە نموونەیەکی تازەیە. ئەگەر k بگرین ٣، واتە سێ نزیکترین ھاوسێی ھەڵبژێرین بۆ پۆلێن ئەوا نموونە تازەکە دەکەوێتە پۆلی سێگۆشەوە. ئەم حاڵەتە بە بازنە بچووکەکە پیشان دراوە. بەڵام ئەگەر k لە حاڵەتێکی تردا ٥ بێت، ئەم جارە ئەلگۆریتمەکە نموونە تازەکە وەک چوارگۆش پۆلێن دەکات. ئەم حاڵەتە بە بازنە گەورەکە پیشان دراوە. ئەلگۆریتمی k-نزیکترین ھاوسێکان یا کەی ئێن ئێن (k-NN) ئەلگۆریتمێکی پۆلێنکەرە کە بە جۆرێک لە ئەلگۆریتمی فێربوونی تەمبەڵ و ھەروەھا ئەلگۆریتمی ناپارامەتری دادەنرێت. تەنیا پارامەتری ئەم ئەلگۆریتمە kە کە ژمارەیەکی تەواوە کە ژمارەی ھاوسێکان پیشان دەدات. بۆ نموونە ئەگەر k دابنرێت ٣، ئەلگۆریتمەکە ٣ نزیکترین ھاوسێ دەدۆزێتەوە. ئەلگۆریتمی کەی ئێن ئێن بە دۆزینەوەی مەودای نموونەکان کار دەکات. واتە کاتێک دەیھەوێت نموونەیەکی تازە پۆلێن بکات سەرەتا مەوداکەی لە تەواو نموونەکانی ناو بنکەدراوەکە دەدۆزێتەوە. ئینجا k نزیکترین ھاوسێکانی ئەو نموونە تازەیە ھەڵدەبژێرێت. پۆلی نموونە تازەکە لە ڕووی نیشانە یا پۆلی ھاوسێ نزیکەکانەوە دەدۆزرێتەوە. واتە بە دەنگدان لە نێوان نزیکترین ھاوسێکاندا. ئەلگۆریتمی k-NN مەودای نێوان گۆڕەکەکان بە کار دێنێت بۆ پۆلێن بۆیە ئەگەر دراوە کان بەر لە پۆلێن نۆرماڵایز بکرێن کارایی ئەلگۆریتمەکە باشتر دەبێت. ئەمەش تەنیا تایبەتمەندیی کەی ئێن ئێن نیە و تەواوی ئەو ئەلگۆریتمانەی بە مەودا کار دەکەن ئەم دیاردەیانە تێدا دەبینرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:پۆلێنی ئاماری پۆل:فێربوونی مەکینە پۆل:شیکاریی دراوە پۆل:ئەلگۆریتمەکانی پۆلێن
لی جونگ-ھیون
لی جونگ-ھیون (لەدایکبووی ٧ی شوباتی ١٩٨٠) خانمەکتەر و گۆرانیبێژی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٠ پۆل:دەرچووانی زانکۆی چونگ-ئانگ پۆل:گۆرانیبێژەکانی کەی-پۆپ پۆل:زیندووان پۆل:خانمە گۆرانیبێژە پۆپەکانی کۆریای باشوور پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئێم نێتی مۆسیقا لە ئاسیا پۆل:گۆرانیبێژەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:گۆرانیبێژەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:گۆرانیبێژە ژنەکانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمە گۆرانیبێژەکانی سەدەی ٢١ەم لە کۆریای باشوور پۆل:کچە ئایدڵەکانی کۆریای باشوور
دەزگای نەتەوە یەکگرتووەکان
thumb|250px|[[بنکەی ژنێڤ نەتەوە یەکگرتووەکان لە ژنێڤ(سویسرا) کە گەورەترین بنکەیە، لەدوای بنکەی سەرەکی نەتەوە یەکگرتووەکان (شاری نیویۆرک).]]
دەزگای نەتەوە یەکگرتووەکان بریتییە لە نەتەوە یەکگرتووەکان و شەش ئەندامی سەرەکی نەتەوە یەکگرتووەکان: کۆڕی گشتیی، ئەنجومەنی ئاسایش، ئەنجومەنی ئابوۆری و کۆمەڵایەتی، نووسینگە، دادگای نێونەتەوەییی داد و ئەنجومەنی سەرپەرشتی ھەروەھاڕێکخراوە تەنیشتیەکان.
سەرچاوەکان
پۆل:نەتەوە یەکگرتووەکان
قیر
سەرچاوە
Mallick, R. B., & El-Korchi, T. (2013). Pavement engineering: principles and practice. CRC Press.
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:قیر
جۆ یی-جین
جۆ یی-جین (لەدایکبووی ٢٦ی کانوونی یەکەمی ١٩٨٢) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٢ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور
جیراڵد ئدلمان
جیراڵد ئدلمان (؛ لە دایکبووی ١ی تەممووزی ١٩٢٩ –مردووی ١٧ی ئایاری ٢٠١٤) زانا و توێژەرێکی خەڵکی ئەمریکا بوو. ساڵی ١٩٧٢ خەڵاتی نۆبڵی لە بواری پزیشکی پێ بەخشرا، بەھۆی دۆزینەوەی پەیوەند بە پێکھاتەی نۆژداری دژە تەن بە ھاوبەشی لەگەل زانای بەریتانی ڕۆدنی پۆرتەر.
وادی نەخەلە
وادی نەخەلە ناوچەیەک لە ناوچەی حیجازی عرەبستانی سعودی لە نێوان شارەکانی مەککە و تایف، کە وەک میقات (سنوور) بۆ شوێنە پیرۆزەکانی مەککە کاردەکات.
جیراڵد ئدلمان
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٩ پۆل:مردووانی ٢٠١٤ پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی پزیشکی پۆل:نووسەرانی ئەمریکیی سەدەی ٢٠ەم پۆل:وەرگرانی خەڵاتی نۆبێلی ئەمریکی پۆل:ژینناسانی ئەمریکی پۆل:زانایانی ئەمریکیی جوو پۆل:ئەندامانی ئەکادیمیای فەڕەنسی بۆ زانست پۆل:ئەندامی زانستی ئەکادیمیایی نەتەوەیی نەتەوە یەکگرتووەکانی ئەمریکا پۆل:نووسەرانی ناخەیاڵی ئەمریکا لە سەدەی ٢١
وادی نەخەلە
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای عەرەبستانی سعوودی پۆل:جێگاکان
ئەلن کووپەر
ئەلن کووپەر (لەدایکبووی ٣ی حوزەیرانی ١٩٥٢) دیزاینەر و پرۆگرامسازی نەرمەواڵەی ئەمریکییە. بەشێوەیەکی بەربڵاو بە "باوکی ڤیژواڵ بەیسیک " ناسراوە، ھەروەھا بە کتێبەکانی دەربارەی ڕوخسار: بنەماکانی دیزاینی کارلێککردن و ھاوبەندەکان پەناگە بەڕێوەدەبەن: بۆچی بەرھەمە تەکنەلۆژییە بەرزەکان شێتمان دەکەن و چۆن عاقڵایەتی بگەڕێنینەوە. وەک دامەزرێنەری کۆمپانیای کووپەر کە کۆمپانیایەکی پێشەنگی ڕاوێژکاری دیزاینی کارلێککردنە، میتۆدۆلۆژیای دیزاینی ئامانجداری دروست کرد و پێشەنگ بوو لە بەکارھێنانی کەسایەتییەکان وەک ئامرازی دیزاینی کارلێککردنی کردارەکی بۆ دروستکردنی بەرھەمی تەکنەلۆژیی بەرز. لە ٢٨ی نیسانی ٢٠١٧، ئەلن خرایە ناو ھۆڵی ھاوڕێیانی مۆزەخانەی مێژووی کۆمپیوتەر "بەھۆی داھێنانی ژینگەی گەشەپێدانی دیداری لە ڤیژواڵ بەیسیک، و بەھۆی کارە پێشەنگەکانی لە دامەزراندنی بواری دیزاینی کارلێککردن و ئامرازە بنەڕەتییەکانی".
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٢ پۆل:زیندووان پۆل:پڕۆگرامەرەکانی کۆمپیوتەر لە ئەمریکا
ئاغامیرکەندی
ئاغامیرکەندی گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی زەنگەبار، ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
ئاغامیرکەندی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی مورادلوی ناوەڕاست و لە باشوور لەگەڵ گوندی حاجی سۆفی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پۆرناک لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قوردئۆلدورەنی کورد.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
فەرموودەی موزتەڕیب
فەرموودەی موزتەڕیب بریتییە لەو فەرموودەیەی کە بە چەند شێوەیەکی جیاواز گێڕدرابێتەوە و گێڕانەوەکان لە هێزدا وەک یەک بن. واتا فەرموودەیەک بە چەند شێوەیەکی جیاواز و پێچەوانە بگێڕدرێتەوە کە نەتوانرێ ئەو شێوانە کۆبکرێنەوە، و هەروەها هەموو گێڕانەوەکان هەمان هێزیان هەبێت، کە نەتوانرێ یەکێکیان بەسەر ئەوی تریاندا هەڵبژێردرێ.
مەرجەکانی فەرموودەی موزتەڕیب
فەرموودە دەبێتە فەرموودەیەکی موزتەڕیب ئەگەر :
دیارترین ئەو کتێبانەی دەربارەی فەرموودەی موزتەڕیب نوسراون
المقترب في بيان المضطرب. ئیبن حەجەر عەسقەلانی.
حوکمی فەرموودەی موزتەڕیب
فەرموودەی موزتەڕیب فەرموودەیەکی زەعیفە و کاری پێناکرێت بەهۆی ئەوەی وا هەست دەکرێت کەسانی گێڕەڕەوە لەبەرکردنیان باش نەبێت.
حەوت سەرسووڕھێنەرەکەی جیھان
حەوت سەرسوورھێنەرەکەی جیھان پڕۆژەیەکی وەبەرھێنانی ئابووری و گەشتیارییە. لەلایەن بەرھەمھێنەری سینەماییی کەنەدیی بێرنارد فیبەر لە ١٩٩٩ دامەزرێندرا. پڕۆژەکە بە پاڵپشتی ھاوبەشگای دامەزراوەی جیھانێکی کراوە و نوێ (New Open World Corporation) بەڕێوەچوو. ئامانجی پرۆژەکە بریتی بوو لە کۆکردنەوەی دەنگی ھاوڵاتیان لە سەرانسەری جیھان لەبارەی سەرسووڕھێنەرترین شوێنەکانی جیھان. بەگوێرەی ڕێنمایییەکان دەبێت شوێنەکە لەلایەن مرۆڤەوە دروستکرابێت، ھەروەھا تا ئێستا لەسەرپێی خۆی وەستابێت و پێش ساڵی ٢٠٠٠ دروستکرابێت. وێنۆک|400x400پیکسڵ|حەوت سەرسووڕھێنەرە نوێیەکەی جیھان
فەرموودەی موزتەڕیب
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوەکانی فەرموودە پۆل:فەرموودە پۆل:فەرموودەزانی پۆل:زانستە ئیسلامییەکان
حەوت سەرسووڕھێنەرەکەی جیھان
کێبڕکێی یەکەمی سەرسووڕھێنەرەکان
بۆ یەکەم جار کێبرکێکە لە ساڵی ٢٠٠٠ بەڕێوەچوو ھاوبەشگاکە ١٧ شوێنی بەربژێرکردبوو بۆ دەنگدان لەسەری، بەڵام بەھۆی داواکاری و ناڕەزایی ھاوڵاتیان و دەنگدەران بریاردرا شەش شوێنی تر بۆ ڕێزبەندی بەربژێران زیادبکرێت لەوانە ئۆپێرای سیدنی لە ئوسترالیا و پردی دەروازەی زێڕین و ئیمپایەر ستەیت لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا.
کێبرکێی دووەمی سەرسووڕھێنەرەکان
لە ٣٠ مایۆ ٢٠٠٢ بە فەرمی "دامەزراوەی حەوت سەرسورھێنەرترین "دامەزرا، دامەزراوەکە لە وڵاتی سویسرا تۆمارکرا، دامەزراوەکە ھەڵسا بەتۆمارکردنی سەرجەم درووستکراوەکانی جیھان تاوەکو ساڵی ٢٠٠٥ پتر لە ٢٠٠شوێنی تۆمارکرد. دواتر دامەزراوەکە بەربژێرەکانی خستە بەردەم دەنگ دەران لە ڕێگای تۆڕی ئەنتەرنێتەوە، بەگوێرەی ڕکابەرەکان تەنھا ٧٧شوێن لە ڕێزبەندی پێشەوە مانەوە زیاتر لە ٢٠میلیۆن کەس بەشداری دەنگدانەکەیان کرد. پاشان لیستەکەیان بردە بەردەم لێژنەیەکی پسپۆر لە ئەندازیارانی تەلارسازی تایبەت، لیژنەکە لیستی شوێنەکانی بۆ ٢١ شوێن کەم کردەوە.
شێوازی دەنگدان
ھەرکەسێک لەسەرانسەری جیھان دەتوانێت دەنگ بدات بۆ یەک جار بەبێ بەرامبەر، دەنگدەر دەبێت بەیەکجاری حەوت شوێن ھەڵبژێرێت ناتوانێت تەنھا شوێنێک دیاری بکات. ئەگەر کەسێک ویستی تەنھا دەنگ بەیەک شوێن بدات ئەوا دەبێت لەبەرامبەردا پارە بدات، ھەروەھا کەسەکەش تەنھا دەتوانێت سێ جار دەنگەکە بکڕێت، ھەروەھا وڵاتان و دامەزراوەکان دەتوانن دەنگ بە کۆمەڵ بکڕن بەمەبەستی ھاندان و وەبەرھێنانی گەشتیاری بۆ وڵاتەکەیان یاخود پڕۆژەکەیان.
دامەزراوەکە بۆ وەبەرھێنانی زیاتر ھەندێک کەلوپەلی ئارایشت و جوانکاری خستەبازاڕەوە بەجۆرێک ھەرکەسێک پارچەیەک بکڕێت مافێکی دەنگدانی زیادەی دەست دەکەوێت.
بەربژێرە دەرنەچووەکان
ڕیزبەندییەکە بەپێی ساڵی درووستکردنیان ڕیزکراوە.
ھەلی وەبەرھێنان
"دامەزراوەی حەوت سەرسورھێنەرترین "ڕایگەیاند کە چارێگێکی دانیشتوانی زەوی دەنگیان دا، ئەمەش بووە ھۆی ئەوەی دامەزراوەکە داھاتێکی بێ شومار کۆبکاتەوە، بۆیە لەلایەن دامەزراوەکانی تری جیھان داواکرا پرۆسەی دەنگدانەکە لەپێناو توانای مرۆیی بێت نەک بازرگانی بۆیە دەبێت شێوازی دەنگدان گۆڕانکاری بەسەردابێت.
ژمارە حەوت؟
"دامەزراوەی حەوت سەرسورھێنەرترین "وەک جۆرێک لە پروپاگەندە و ھاندان ژمارە حەوتی بەکارھێنا، ھەنگاوی یەکەم ڕێزبەندییەکەی کورتکردەوە بۆ ٧٧شوێن دواتر شوێنەکانی دابەشکرد بەسەر سێ کۆمەڵە کە ھەر کۆمەڵەیەک حەوت شوێنی تێدابوو یاخود خەڵک دەیتوانی ھەتا حەوت جار دەنگ بکرێت وە ڕێکەوتی ڕاگەیاندنەکەشیان خستە ٧/٧/٢٠٠٧ لە لیشبۆنە.
بۆچوونە ھەڵەکان لەبارەی حەوت سەرسورھێنەرترینی جیھان
بەھۆی سرووشتی دەنگدانەکە کە بابەتی پارەی ھاتبووە ناوی "دامەزراوەی حەوت سەرسورھێنەرترین "ھیچ پەیوەندییەکی بە ڕێکخراوی یوونێسکۆوە نەکرد یان ھەر وڵاتێکی تر، بیانووی دامەزراوەکەش ئەوەبوو کە خودی دەنگدەران باشترین پاڵپشتین بۆیە پێویست ناکات ھیچ وڵاتێک لە پشتمانەوە بێت چونکە ھەموو جیھان دەنگ دەدات، بۆیە نە یوونێسکۆ یان ھیچ وڵاتێکی تر لەبارەی پڕۆژەکە توانجیان نەبوو وە ھیچ کام لە وڵاتان بەشێوەی فەرمی ئەنجامەکەیان بەیاسایی نەکرد. بۆیە خەڵک بەھەڵە تێگەیشتن یاخود پارەیەکی زۆریان بەخشی بە پڕۆژەیەک کە لایەنێکی فەرمی جیھانی نییە.
لە ھەر ھەمووی ناڕێکتر ئەوەبوو کە دامەزراوەکە ئازادە لەوەی چەند یان چ جۆر لەدەنگ ھەژمار نەکات بیسڕێتەوە.
ھەندێک لایەن ھەڵسان بە ئەنجامدانی ھەڵمەتی مەزن بۆ پاڵپشتی شوێنەکان لەبارەی دەنگدانەوە، جا لەبەرامبەر پارە بووە یان ھەڵە تێگەیشتن، ھێشتا ڕاست نەبۆتەوە ھەندێک لە وڵاتان لەپێناو برەوی ئابووریان خەڵکەکەیان وا تێگەیاند کە ئەمە دەنگدانێکی فەرمی و جیھانییە. ھەندێک لایەنیش وەک دەستکەوتی ئابووری دەرفەتەکەیان قۆستەوە ھەندێک لە وڵاتانیش بابەتەکەیان پەیوەست کرد بە ئەخلاق و نیشتمان پەروەرییەوە، سەرەرای ھەموو ئەمانە سەرکەوتنەکە تەنھا بۆ کەسانی ھۆشمەند و وریا مایەوە.
ئەڵمانیا
لەبەر ئەوەی کۆشکی نویشڤانیشتاین یەکێک بوو لە بەربژێرەکان ھیچ ھەڵوێستێکی ئەوتۆی نەبوو، چونکە دامەزراوەکە تا قۆناغی کۆتایی ھێشتبوویەوە.
میسر
لەمیسر بەھۆی کەمی ئەنتەرنێت و کەمی بەشداربووان پڕۆژەکەی بە پڕۆژەیەکی بازرگانی ناساند و ھیچ گرنگییەکی پێ نەدا، فاروق حوسنی وەزیری ڕۆشەنبیری پڕۆژەکەی بە پڕۆژەیەکی "سەرسورمان"ناوبرد، توانجی ئەوە بوو کە خاوەنی پڕۆژەکە تەنھا 'ریکلام بۆخۆی دەکات'. ھەروەھا نەجیب ئەمین ڕاوێژکاری میراتی زانستی ھەڵوێستی ئەوەبوو کە " پڕۆژەیەکی بازرگانی و نازانستییە، پڕۆژەی زانستی و جیھانی تەنھا لە ڕێگای دامەزراوەی میراتی جیھانی سەر بە یوونێسکۆوە دەبێت ". ھەروەھا خاوەنی پڕۆژەکە بەبیانووی پاراستن و ئاسایشی کەسێتی نەیتوانی بەشداری ڕاگەیاندنی ئەنجامەکان بکات، زاھی حەواس سەرۆکی ئەنجومەنی باڵای شوێنەواری میسری ڕایگەیاند "قوچەکە فیرعەونییەکانی میسر بۆ ھەمیشە یەکەم سەرسورھێنەری جیھانە، پێویستی بەم پڕۆژە بازرگانیانەوە نییە ". ویبەر بەھۆی ھەڵوێستی ڕەقی میسرییەکان ھەوڵیدا قوچەکییەکانی فیرعۆن لە ڕێزبەندییەکە دەربکات
سەرچاوەکان
پۆل:پێڕستە چاندییەکان
سپیدارە، ماوەت
سپیدارە گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سپیدارە لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی شەشۆ و لە باشوور لەگەڵ گوندی گابڕوا و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی گۆڕێن و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گوڵێ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
قەتەر لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
قەتەر نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
ساعەتلوو
ساعەتلوو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ بەراندێزا ئەڤراز، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
ساعەتلوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
بەگەجانی
بەگەجانی گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
بەگەجانی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ شارۆچکەی بازیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی تووی ئەولیا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئەڵایی و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کۆیک.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ڕۆدنی پۆرتەر
ڕۆنی پۆرتەر  (بە ئینگلیزی :Rodney Robert Porter؛ لە دایکبووی ٨ی تشرینی یەکەمی ١٩١٧ – مردووی ٦ی ئەیلولی ١٩٨٥) زانا و توێژەرێکی خەڵکی بەریتانیا بوو. ساڵی ١٩٧٢ خەڵاتی نۆبڵی لە بواری پزیشکی پێ بەخشرا، بەھۆی دۆزینەوەی پەیوەند بە پێکھاتەی نۆژداری دژەتەن بە ھاوبەشی لەگەل زانای ئەمریکی جیراڵد ئدلمان.
ئۆبژە
ئۆبژە زاراوەیەک لە زاراوەکانی فەلسەفەیە کە زۆرتر لە بەرامبەر سوبژەوە بەکار دێ. مەبەست لە ئۆبژە ئەو شتە دەرھەست یا بەرھەستەیە کە لە لایەن زەینی ناسکاری مرۆڤەوە (سوبژە) ئەکەوێتە بەر ناسین، ئەو شتەیە کە شیاوی نیشاندان و ڕاگەیاندن و ناساندنە بە زەین. بە زمانی سادەتر، سوبژە ئەوەیە کە ئەڕوانێ و بیر ئەکاتەوە و قسە ئەکا، ئۆبژە ئەوەیە کە پیا ئەڕوانرێ و بیری لێ ئەکرێتەوە و قسەی لێ ئەکرێ.
لە ھەندێ قوتابخانەی فەلسەفیدا ئۆبژە ھەمان زەینە و لە ھەندێ قوتابخانەی تردا بەتەواوی لە زەین جیاوازە.
وشەڕەتناسی
وشەی ئۆبژە لە وشەی objet -ی زمانی فەڕانسەوە ھاتووە، کە ئەویش خۆی لە وشەی objectum -ی لاتینەوە کەوتووە کە بە مانای "شتی لە پێشدا دانراو" دێ. لە فەرھەنگی شیکارانەی زاراوەی ئەدەبیدا وشەی بەرناس وەکوو بەرامبەرێکی کوردی بۆ ئۆبژە پێشنیار کراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:زاراوە فەلسەفییەکان پۆل:چەمکەکان لە ناسیاریناسی پۆل:تەنەکان پۆل:ھەبوونناسی
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٢٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
Brazil at the 2020 Summer Olympics پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
زمانی تۆنگیک
زمانی تۆنگیک خێزانی زمانی تۆنگیک، گرووپێکی بچووکی زمانی پۆلینیجەنە. بەلایەنی کەم بریتییە لە دوو زمان (زمانی تۆنگایی و زمانی نیوێن).
پتری دیش
وێنۆک|وێنەیەک لە پتری دیش پتری دیش بریتییە لە دەفرێکی شوشەیی یا پلاستیکی کە قوڵیەکی کەمی ھەیە. زیندەوەرزانەکان سودی لێدەبینن بۆ چاندنی خانە یا قەوزەی ورد. ئەم ناوە لە ناوی داھێنەرە ئاڵمانیەکەوە وەرگیراوە.
پتری دیش دەشێ بە خاوێنکردنەوەیەکی گونجاو دوبارە سودی لێببینرێت.
سەرچاوەکان
پۆل:داھێنانە ئاڵمانییەکان پۆل:ئاڵمانیا لە ١٨٨٧ پۆل:زانستی ماددە پۆل:ئەڵمانیا لە ١٨٨٧
دەربەند، نەغەدە
دەربەند گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سەندوس، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
جوگرافیا
دەربەند لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی جاشیران و لە باشوور لەگەڵ گوندی نەرزەمیز و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کاموس لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کۆنەقەڵا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
سەراو، ماوەت
سەراو گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سەراو لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی شاناخسێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی میراوا (ڕوونکردنەوە) و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی قۆخان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ناور.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کەڵھۆڕ
کەڵھۆڕ گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
کەڵھۆڕ ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ھارشالی مالھوترا
ھارشالی مالھوترا خانمەکتەرێکی مناڵ، و نمایشکاری پۆشاکی ھیندییە کە لە فیلم و زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ھیندییەکان دەردەکەوێت.
مالھوترا یەکەم دەرکەوتنی لە ٢٠١٥ و لە ڕۆڵی سەرەکیی فیلمی کەبیر خان، باجرەنگی بایجان بوو، لە پاڵ سەلمان خان، کارینا کاپوور و نەواززەدین سدیقی. ئەو ڕۆڵی شاھیدە و 'موونی'ی گێڕا. کچە موسڵمانێکی پاکستانی کە لە ھیندستان ون دەبێت و بە یارمەتیی ھیندییەک، پاوان کومار چاتورڤێدی (لەلایەن خان ڕۆڵی گێڕدراوە) گەشت دەکات و دەگەڕێتەوە ماڵەکەی. لە کۆی ٥٬٠٠٠ کچ مالھوترا ھەڵبژێردرا کە لە تاقیکردنەوەی دەنگیی فیلمەکە دەرکەوت. نواندنی مالھوترا وەک کچێکی لاڵ ئێجگار پێیداھەڵدرا و پاڵێورا بۆ خەڵاتی فیلمفەیر بۆ باشترین یەکەم دەرکەوتنی ئافرەت، ئەمەش وای لە مالھوترای بچووک کرد کە لە جۆری خەڵاتی سکرین بۆ باشترین ھونەرمەندی مناڵ بپاڵێورێت و بیباتەوە لەنێوان چەندین خەڵات و پاڵاوتنی دیکە.
مالھوترا لە زنجیرەکانی وەکوو: قوبوول ھای (٢٠١٤) و لاوت ئاۆ تریشا (٢٠١٤)، و لە تیڤییە بازرگانییەکان و چاپکردنی ڕێکلام بۆ براندەکان لەوان: فەیر & لەڤلی (کەرەستەی ئارایشت)، پێرس (کەرەستەی ئارایشت)، ئەیچ-دی-ئێف-سی بانک، ھۆرلیکس، گرووپی ئەیس دەرکەوت. دواتر ھارشالی خشتەیەکی دانا بۆ کارکردن لە فیلمی ھیندیی ناستیک (فیلمی ٢٠١٨) لە پاڵ ئارجون ڕامپال.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ٢٠٠٨ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرە مناڵە ھیندییەکان پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی مومبای پۆل:پەنجابییەکان پۆل:ھیندییە ھیندۆسەکان
محەممەد عەلیزادە
موحەممەد عەلیزادە (لەدایکبووی ٢٣ی بەفرانباری ١٣٦٠) گۆرانیبێژی مۆسیقای پۆپی فارسی، ئاوازدانەر و گۆرانینووسێکی ئێرانییە.
ژیاننامە
موحەممەد عەلیزادە لە ٢٣ بەفرانباری ساڵی ١٣٦٠ لە کەرەج لەدایک بوو. لە ئێستەدا لە تاران نیشتەجێیە. و بۆ یەکەم جار لە تەمەنی ٢٤ ساڵیدا دەستی بە گۆرانیبێژی کرد. ناوبراو ئەندازیاریی وەرزێرییە بەڵام ھۆگری مۆسیقایە. بە وتەی خۆی لە تەمەنی ١٩ ساڵیدا ئەویندار بووە و شانازی پێوە دەکات.
چالاکیی ھونەری
thumb یەکەم ئەلبۆمی بە ناوی «ھاوماڵ»، بە فارسی «ھمخونە» لە ساڵی ١٣٨٧ بڵاو بووەوە، ئاواز و ڕێکخستنی ئەم ئەلبۆمە لەلایەن ئەمیر حسێن سەرگزی، ئەنجام درا. ئەم ئەلبۆمە نەیتوانی ناوبانگێکی ئەوتۆی بۆ دروست بکات. چەند ساڵێک پاش بڵاوبوونەوەی ئەم ئەلبۆمە کە زۆر کەمیشی لێ فرۆشرا، ئەلبۆمێکی تری موحەممەد عەلیزادە بە ناوی سورپرایز لە نزیکەی بڵاوبوونەوەی بە شێوەی ئینتەرنێتی ھاوبەش کرا، سەرای ئەمە سەرکەوتنێکی گرینگی بەدەست ھێنا و یەکێک لە گرینگترین ئەلبۆمە مۆسیقاییەکیانی ئێران ھاتە ئەژمار. سێھەم ئەلبۆمی موحەممەد عەلیزادە، لە مانگی ڕەشەمەی ١٣٩١ بە ناوی «دڵت لەگەڵ منە»، بە فارسی «دلت با منە»، لە ئێران بڵاو بوویەوە و فرۆشێکی باشی ھەبوو. ئەلبۆمی وتم مەڕۆ (گفتم نرو) دواھەمین ئەلبۆمی موحەممەد عەلیزادە بوو کە لە ٢٦ی بەفرانباری ١٣٩٥ بڵاو بوویەوە.
ئەلبۆمی دڵت لەگەڵ منە
ئەلبۆمی دڵت لەگەڵ منە، سێھەم ئەلبۆمی موحەممەد عەلیزادە بوو لە ساڵی ١٣٩١ بڵاو بوویەوە.
ئەلبۆمی وتم مەڕۆ
ئەلبۆمی وتم مەڕۆ (گفتم نرو) چوارەمین ئەلبۆمی موحەممەد عەلیزادە لە ٢٦ ی بەفرانباری ١٣٩٥ بڵاو بوویەوە. ئەم ئەلبۆمە لە ٨ تراک پێکھاتووە
ئاسایشی ڕۆژاوا
وێنۆک|ئەندامانی ئاسایش وێنۆک|ھێزەکانی دژەتیرۆری ئاسایش (HAT) لە ئەیلوولی ٢٠٢١
ھێزی ئەولەھیکاریی ناوخۆ (، ) ناسراو بە ئاسایش (، ، ) ھێزی پۆلیسی ھەرێمە خۆبەڕێوەبەرەکانی ڕۆژاوایە. دامەزراندنی بۆ سەرەتای شەڕی ناوخۆی سوریا دەگەڕێتەوە کە سەرەتا وەکوو پۆلیسی ئەو ناوچانە دامەزرابوو کە لەلایەن دەستەی باڵای کوردەوە کۆنتڕۆڵ دەکران. لە تشرینی یەکەمی ساڵی ٢٠١٣، ئاسایش بانگەشەی ئەوەی کرد کە ٤ ھەزار ئەندامیان ھەیە، کە بەپێی زانیارییەکان ھەتا ساڵی ٢٠١٧ ژمارەکە بۆ زیاتر لە ١٥ ھەزار کەس بەرزبووەتەوە.
قەتەر لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
قەتەر نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
ئاسایشی ڕۆژاوا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان
ڕۆیتەرز
ڕۆیتەرز دامەزراوەیەکی ھەواڵی جیھانییە کە لەلایەن کۆمپانیای تۆمسن ڕۆیتەرزەوە خاوەندارێتی دەکرێت. ڕۆیتەرز لە ئێستادا جگە لە دابینکردنی ھەواڵ بۆ حکوومەت و کەسیایەتییەکان ھەواڵ دەگوازێتەوە بۆ ٢٬٠٠٠ میدیا و لەنێویاندا ٧٨٠ تەلەڤیزیۆن و چەندین ڕۆژنامە لەنێویاندا ٨ لە کۆی ١٠ گەورەترین ڕۆژنامەکانی جیھان. ڕۆیتەرز نزیکەی ٢٬٥٠٠ ڕۆژنامەنووس و ٦٠٠ وێنەگری ھەیە لە ٢٠٠ ناوچەی جیھانەوە و ساڵانە نزیکەی ٢ ملیۆن بابەت بڵاودەکاتەوە. ڕۆیتەرز ساڵی ١٨٥١ لە لەندەن دامەزرا لەلایەن پاوڵ ڕۆیتەری بەریتانی لەدایکبووی ئەڵمانیا. ساڵی ٢٠٠٨ ئاژانسەکە لەلایەن کۆمپانیای تۆمسنەوە کڕدرا و ئێستا بە شێکە لە تۆمسن ڕۆیتەرز.
تەپەشوانکارە
تەپەشوانکارە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
تەپەشوانکارە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شوانکارە، بازیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی قوشقایە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کانی جنە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی تووی ئەولیا.
ئینکیوبیتەر
چەپ|وێنۆک|وێنەی ئینکیوبیتەرێک بۆ بەخێوکردنی [[بەکتریا|باکتریا]] چەپ|وێنۆک|ناو ئینکیوبیتەرێک کە تێیدا گەشە بە خانەی زیندوی دەدرێت. ئینکیوبیتەر ئامێرێکە کە لە تاقیگەدا بەکاردێت بۆ دروست کردنی ژینگەیەکی سازگار بۆ مایکڕۆئۆرگانیزمەکان، خانە زیندوەکان، باکتریا، ڤایرۆس، و ئەو ماددانەی لە زیندەوەران دا بە کار دێن. لەم ئامێرەدا دەشێ ھەر یەک لە شێ، پلەی گەرمی، بڕی ئۆکسجین و دوانە ئۆکسیدی کاربۆن دەست کاری بکرێ بۆ ئەوەی ژینگەیەکی سازگار بەرھەم بھێنرێت. ئەم ئامێرە بۆ یەکەم جار لە لایەن پزیشکێکی بواری مناڵان بەناوی فیدێڵ مۆندۆ بەرھەمھێنرا.
گیوم بۆ-ڕا
گیوم بۆ-ڕا (لەدایکبووی ٢١ی شوباتی ١٩٦١) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە، لە ١٩٧٩ دەستی بەکاری ھونەری کردووە، لە ١٩٨٠ وەک باشترین خانمەکتەر خەڵاتی گراند بێڵی بردۆتەوە.
ئینکیوبیتەر
سەرچاوەکان
پۆل:خانە پۆل:کەرەستە پزیشکییەکان پۆل:زانستی ماددە
گیوم بۆ-ڕا
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦١ پۆل:زیندووان پۆل:خەڵکی دانگجین پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٤
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٤ە کە لە ٢٦ی تەممووز تا ١١ی ئابی ٢٠٢٤ لە پاریس لە فەڕەنسا بەڕێوە دەچێت.
سەرچاوەکان
٢٠٢٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٤
شەڕی کەرکووک (٢٠١٦)
شەڕی کەرکووک شەڕێک بوو لە شاری کەرکوک لە باکووری عێراق لە نێوان کوردستانی عێراق و ھاوپەیمانان و دەوڵەتی ئیسلامی عێراق و شام. شەڕەکە دوای کەمتر لە ھەفتەیەک لە دەستپێکردنی شەڕی مووسڵ ڕوویدا کە لەلایەن ھێزە ئەمنییەکان و ھاوپەیمانەکانی عێراقەوە دەستیپێکردبوو.
لە ٢١ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٦، دەیان چەکداری داعش و خۆکوژ، بە پاڵپشتی ھێزە خەوتووەکانی ناوخۆ، چوونە ناو کەرکووک و ھەڵیانکوتایە سەر وێستگەیەکی کارەبا و بنکەی پۆلیسی شارەکە و بەھۆیەوە ١٨ ئەندامی ھێزە ئەمنییەکان و کارمەندانی وێستگەی کارەبا کوژران، لەنێویاندا 2–. 5 کرێکاری ئێرانی. چەکدارانی داعش دەستیان بەسەر مزگەوتێک و ھۆتێلێکی چۆڵکراودا گرت و خۆیان لە ناوەوە بەربەست کرد. دوای چەند کاتژمێرێک داعش ٢ ھۆتێلی دیکەی گرت و خۆیان جێگیر کرد. زیاتر لە ٢٠ چەکداری داعش کوژران، لەکاتێکدا ھێزە ئەمنییەکان زۆربەی بیناکانیان کۆنترۆڵکردەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:کەرکووک
جەمیل ڕەنجبەر
جەمیل ڕەنجبەر لەدایکبووی ١٩٤٨ لە ھەولێر شاعیرێکی کوردە. لە تەمەنی ھەژدە ساڵیدا دەستی بە شیعر وتن کردووە و زۆربەی شیعرەکانی بێ قاڵب و نوێن.
ژیان
جەمیل لەدایکبووی ساڵی ١٩٤٨ لە ھەولێر، کوڕی ساڵح گۆرانە. خوێندنی سەرەتایی و ناوەندی ھەر لە شاری ھەولێر تەواو کردووە. ساڵی ١٩٦٧ بووە بە مامۆستای قوتابخانەی مێرگەسوور. ساڵی ١٩٧٤ لە شۆڕشی کورد دژی دەسەڵاتی بەغدا بەشداری کرد و ساڵی ١٩٧٥ دوای ھەرەسھێنانی شۆڕشی ئەیلوول یەکێک بوو لەوانەی کە چوونە ئێران و گەڕانەوە وڵات و دەستی بەخەباتی نھێنی کردەوە تا لە ساڵی ١٩٧٧ خرایە بەندیخانە و لە دادگا فەرمانی ھەتا ھەتایی بۆ دەرچوو. پاش ماوەیەک بەر لێبووردنی گشتی کەوت و لە بەندیخانە ئازاد کرا. جەمیل پاش ئازادبوونی لە بەندیخانە وازی لە خەبات نەھێنا و چووە ڕیزی چەکدارەکان و تا پاش نیوەڕۆی ڕۆژی ١٨ی تشرینی دووەمی ١٩٨٠ لە گوندی جەلکانی پشدەرە ڕەقەی بناری کێوە ڕەش لە ناوچەی سەنگەسەر دوو ھەلیکۆپتەری بچووک بەدۆشکە کۆمەڵێک چەکداری کوردیان گوللەباران کرد، لە ئەنجامدا ھەشت کەس کوژران یەکێک لەوانە جەمیل ڕەنجبەر بوو، تەرمەکەی ھێنرایەوە ھەولێر و لە گۆڕستانی سەید مەعرووف بەخاک سپێردرا. .
نموونە شیعر
دەزانن من کچێکم خواست بەڵام شیعرێک دەگۆزمەوە دەزانن من گیانێکم ڕاست دەرگەی ئازار... دەدۆزمەوە؟
ئەمڕۆ ھەندێ وشەم خۆش ویست شێعرێکی شۆخم لێ چنی پیتەکانم ھەڵگرساند و... ئاواتێکم خستە بنی...
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شاعیرانی کورد
کارڵ لێڤین
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٣٤ پۆل:مردووانی ٢٠٢١ پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیست و یەکەم پۆل:مردنەکان بەھۆی شێرپەنجەی سییەکان
گەشتی خالید کوڕی وەلید (وادی نەخەلە)
گەشتی خالید کوڕی وەلید بۆ وادی نەخەلە لە مانگی یەکی ساڵی ٦٣٠ی زایینی لە ٨ی کۆچی لە مانگی ٩ی ڕوویدا.
خالید کوڕی وەلید نێردراوە بۆ لەناوبردنی پەیکەری خوداوەندی عوززە کە لەلایەن موشریکەکانەوە دەپەرسترا، ئەو بە سەرکەوتوویی ئەم کارەی بەجێ گەیاند.
گەشت و ڕووخاندنی پەرستگا
ھەر زوو دوای فەتحی مەککە، پێغەمبەر دەستی کرد بە ناردنی گەشتەکان بۆ ئەرکەکان بە ئامانجی نەھێشتنی دوا ھێماکان کە پراکتیزەکانی پێش ئیسلامیان بیردەخاتەوە.
لەگەڵ گەڕانەوەیدا پێغەمبەر (ص) لێی پرسی ئایا ھیچ شتێکی ترت لەوێ بینیوە، خالید وەڵامی دایەوە «نا». پێیان گوترا کە بتەکە لەناونەچووە و دەبێت بگەڕێتەوە و ئەرکەکە بەجێ بگەیەنێت. خالید جارێکی تر چووە نەخەلە و لەوێ ژنێکی ڕەشپێستی حەبەشی (ئەسیوپی)ی بینی، ڕووت بوو و قژی شل بوو. بە شمشێرەکەی لێی داوە و بە «دوو پارچە»ی بڕیوە، بە گوتەی زانای موسڵمان، سەیفور ڕەحمان موبارەکپوری. جارێکی تر گەڕایەوە و چیرۆکەکەی بۆ محمد گێڕایەوە، کە دواتر بەجێگەیاندنی ئەرکەکەی پشتڕاستکردەوە و گوتی ئەو ژنە ڕەشپێستە ئەسیوپییە «ئەلعوززە»ی ڕاستەقینە بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:٦٣٠
کاڵیی مەزن
دالیپ سینگ ڕانا یان کاڵیی مەزن (؛ لەدایکبووی ٢٧ی ئابی ١٩٧٢ لە ھیندستان) زۆرانبازی پیشەگەری ھیندی-ئەمریکییە، مۆدێل، ئەکتەر، زیاتر ناسراوە بەھۆی دەرکەوتنەکانی لە «WWE». ھەروەھا ئەو یەکەم ھیندییە کە پاڵەوانێتی کێشی قورس لە مێژووی WWE بردووەتەوە.
ڕانا ناوبانگێکی باشیی ھەبوو لە ساڵی (٢٠٠٦ بۆ ٢٠١٤) لە یارییەکانی WWE، کاتێک لەژێر ناوی کاڵیی مەزن دەردەکەوت. پێش ئەوەی کاڵی ببێتە یاریزانی پیشەگەر ئەوا وەک ئەفسەری پۆلیسی ویلایەتی پەنجاب کاری کردووە. ئەو لەچوار فیلمی ھۆلیوود، دوو فیلمی بۆلیوود لەگەڵ چەند بەرنامەیەکی تەلەفزیۆنیی دەرکەوتووە.
ژیانی تایبەتی
ڕانا پەیڕەوی ئایینی ھیندووئیزم دەکات، ھەروەھا خۆی بەکەسێکی پابەندی زۆر بە ئایین دەزانێت. بۆئەوەی ببێتە یاریزان ڕۆژانە دوو کاتژمێر ڕاھێنانی کێشی دەکرد، بۆ ئەوەی قەبارەیەکی ڕێکی ھەبێت، ڕۆژانە ڕێجیمی دەکرد، سیستمی ڕێجیمەکەی بەتەواوی دیار نەبوو بەھۆی ئەوەی لە ھەندێ چاوپێکەوتن ئاماژەی بەوەدەکرد کە تەنیا خواردنی سەوزە دەخوات لە ھەندێک چاوپێکەوتنیشدا وتوویەتی مریشک دەخوات. لە ٢٠ی شوباتی ٢٠١٤، ھاوڵاتینامەی ئەمریکای وەرگرت.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:ھیندییە ھیندۆسەکان پۆل:ئەکتەرانی پیاوی فیلمی ھیندی پۆل:زیندووان پۆل:ئەکتەرە کوڕە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:زۆرانبازە پیشەگەرە ئەمریکییەکان پۆل:ئەکتەرە پیاوەکان لە سینەمای ھیندی پۆل:ھاووڵاتییە سروشتییەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
سەیفوڵڵا
سەیفوڵڵا بە واتای شمشێری خودا دێت، ناوێکی ئیسلامییە. لە بنەڕەتدا خەڵاتێکی ڕێزلێنان بوو بۆ لێھاتوویی سەربازی. لە سەردەمی مۆدێرندا ڕەنگە وەک پاشناو بەکاربھێنرێت. یەکەم جار پێغەمبەر محەممەد ئەم نازناوەی بەخشی بە خالید کوڕی وەلید بەھۆی لێھاتوویەکەیەوە لە غەزای موئتەوە.
سووژە
سوبژە یا سووژە (لە فەڕەنسییەوە: "sujet") یا ناسکار ، لە بەرامبەر ئۆبژەدا، ئەوەیە کە تێ ئەفکرێ و ھەست پێ ئەکا و پێ ئەزانێ. کە وا بوو، ئۆبژە ئەبێتە ئەوەی کە بیری لێ ئەکرێتەوە و ھەستی پێ ئەکرێ و پێ ئەزانرێ. بە چۆنیەتیی سووژە بوون دەڵێن سوبژەکتیڤیتە.
سەرچاوەکان
پۆل:خۆ پۆل:وتارە ھەتیوەکان
ھۆزان دینۆ
ژیاننامە
دینۆ لە ساڵی ١٩٦٩ لە گوندی خەوسکاری سەر بە ئەردەھان لەدایک بوو. خوێندنی سەرەتایی و ناوەندی لە ناوچەی خاسێ (ھاسکۆی، خۆچڤان) تەواو کرد. قۆناغی دواناوەندی لە خوێندنگەی مامۆستایانی گوموشھان خوێند و پاشان ڕووی کردە ئیستامبوڵ. بۆ جاری یەکەم لە چوارچێوەی ناوەندی چاندی مێزۆپۆتامیا تێکەڵی خەباتی مۆسیقا بوو. بەڵام بە ھۆی ئابووری تا ماوەیەک دەستی لە مۆسیقا ھەڵگرت. لەو سەردەمەدا ساڵی ٩٠ شەڕێک لە دژی کوردان دەستی پێکردبوو لەژێر کاریگەریی ئەم شەڕە دینۆ بێ ناونیشان مابوو. لە ساڵی ١٩٩٨ ناچار بوو وڵات جێ بێڵیت و پەنا بباتە ھۆلەند و ئێستاش لە ھۆلەند نیشتەجێیە. ھۆزان دینۆ ھونەری خۆی بەم شێوە دەناسێنیت:
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:گۆرانیبێژانی کورد
زمانی براھویی
براھویی زمانێکە سەر بەخێزانی زمانە دراڤیدییە باکورییەکان قسەی پێدەکرێ بەشێوەیەکی سەرەکی  لەلایەن گەلی براھویی لە ناوەندی پارێزگای بەلۆچستان، لە پاکستان و ھەندێ بەشی جیاوازی ئێران، ئەفغانستان و تورکمانستان و ھەروەھا بڵاوبونەتەوە لە ھەندێ ناوچەش لە عێراق، قەتەر و میرنشینی عەرەبی یەکگرتوو.
بەستەری دەرەکی
پۆل:زمانەکانی بەلۆچستان، پاکستان پۆل:زمانەکانی پاکستان پۆل:زمانەکانی قەتەر پۆل:زمانەکانی تورکمانستان پۆل:زمانەکانی عێراق پۆل:زمانەکانی ئێران پۆل:زمانەکانی ئەفغانستان پۆل:زمانە دراڤیدییەکان پۆل:زمانە پێکەوەنووساوەکان پۆل:Wikipedia articles needing page number citations from September 2010 پۆل:Harv and Sfn no-target errors پۆل:بەلۆچستان پۆل:زمانەکان
جوگرافیای ئاکاری
جوگرافیای ئاکاری (بە ئینگلیزی:Behavioral geography)، ڕوانگەیەکە بۆ جوگرافیای مرۆڤی کە ئاکاری مرۆڤ بە کەڵک وەرگرتن لە ڕوانگەیەکی جیاواز تاقی دەکاتەوە. جوگرافیناسانی ئاکاری لەسەر پڕۆسە ئیدراکییەکانی(cognitive processes) بناغەی لێکدانەوەی فەزایی(spatial reasoning)، دروستکردنی بڕیار و ئاکار چڕ دەبنەوە و توێژینەوە دەکەن. جگە لەمە، جوگرافیای ئاکاری ڕوانگە/ئایدۆلۆژییەکە لە جوگرافیای مرۆڤی کە لە میتۆد و گریمانەکانی ئاکارخوازی(behaviorism) بۆ دیاری کردنی پڕۆسە ئیدراکییەکانی پەیوەست بە تێگەیشتنی کەسی  و وڵامدانەوە و کاردانەوەی لە ژینگەیان سوود وەردەگرێ.
جوگرافیای ئاکاری لقێک لە زانستی مرۆڤییە کە لەسەر پڕۆسە ئیدراکییەکانی زەینی مرۆڤ و وڵامدانەوەکانی لە ژینگەی، لە ڕوانگەی ئاکارخوازییەوە، توێژینەوە دەکات.
بابەتەکانی جوگرافیای ئاکاری
هەروا کە لە ناوەکەی بۆمان دەردەکەوێ وێدەچێ ڕیشەکانی ئەم بەشە  لە ڕوانگەی ئاکارخوازیدا بێ.ئەگەرچی هەندێک لە جوگرافیناسانی ئاکاری بە ئاشکرایی لە ژێرکاریگەری ڕوانگەی ئاکارخوازی دان. بە پێی جەخت کردنەوە لەسەر ئیدراک، زۆر دەتوانێ وەک  ئیدراکی خوازی ببینرێ. لە ڕاستیدا، وا دەردەکەوێ هۆگری بۆ ئاکارخوازی لەم دواییانەدا زۆرتر بووە و پەرەی ستاندووە. ئەمەش بەتایبەت لە بواری دروستکردنی دیمەنە مرۆڤییەکان(human landscaping) ڕاست و ڕوونە.
جوگرافیای ئاکاری لە کارە سەرەتاییەکانی ئاکارخوازان وەک چەمکی نەخشەی ئیدراکی تۆڵمەن سوودی وەرگرتووە. پتر لە جوگرافیای ئاکاری، جوگرافیناسانی ئاکاری لەسەر پڕۆسە ئیدراکییەکانی(cognitive processes) بناغەی لێکدانەوەی فەزایی(spatial reasoning)، دروستکردنی بڕیار و ئاکار چڕ دەبنەوە و توێژینەوە دەکەن. زۆربەی جوگرافیناسانی ئاکاریخواز ماتریالیستن و سەرنجی ڕۆڵی پڕۆسە بنچنیەییەکانی فێربوون دەدەن و ئەوەی کە کاریگەری ئەوان لە سەر چەشنەکانی دیمەن(landscape patterns) یا بگرە هویەتی(شۆناسی) گرووپ چۆنە.
پڕۆسەی ئیدراک داگری تێگەیشتنی ژینگەیی و ئیدراک، ڕێگەدۆزینەوە(wayfinding)، پێکهاتەی نەخشە ئیدراکییەکان، هۆگری شوێن(place attachment)، پەرەسەندنی شێوەی بۆچوون سەبارەت بە فەزا و شوێن، بڕیارەکان و ئاکار بە پێی زانینی ناتەواو لە دەوروبەری کەس و ژمارەیەک بابەتی ترە.
ئەم ڕوانگەیەی جوگرافیای ئاکاری لە پێوەندیەکی نزیک لەگەڵ دەروونناسی بەڕۆژ و نوێ کراوەتەوە، بەڵام لە دەسکەوتە توێژینەوەییەکانی دیسیپلین و بەشەکانی تر وەک ئابووری، کۆمەڵناسی، پلاندانی گواستنەوە و زۆری تر سوودی وەرگرتووە
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:جوگرافیای مرۆیی
وۆن می-کیونگ
وۆن می-کیونگ (لەدایکبووی ٢٤ی نیسانی ١٩٦٠) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە، لەدایکبووی چونچیۆن لە پارێزگای گانگوۆنی کۆریای باشوور، لە قوتابخانەی ئامادەیی کچانی سێئول دەرچووە،
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:باشترین خانمەکتەرە نوێیەکان لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:باشترین خانمەکتەرانی براوەی خەڵاتی پایکسانگ (تەلەڤیزیۆن) پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:زیندووان
ھۆزان سەرحەد
سولێمان ئالی دۆخان ناسراو بە ھۆزان سەرحەد (ماوەی ژیان: ٢٤ی تەمموزی ١٩٧٠ تاکوو ٢٢ی تەمموزی ١٩٩٩) گۆرانیبێژ، مامۆستا و گەریلا بوو. ھۆزان ھەر لەمندالییەوە خولیای میوزیکی ھەبوو، بەشی مۆسیقای لە ئیزمیر خوێند. لەساڵی ١٩٩١، ھاوسەرگیری کردووە لەگەڵ خاتوونێک بەناوی یەڵدز و لەھەمان ساڵ بەیەکەوە نزیکدەبنەوە لە ڕێبازی پەکەکە. لە سالی ١٩٩٧، لەسەر کووژرانی چەند ھاوڕێیەکی ھونەرمەندی لە ھەولێر ئەوا سترانێک بەناوی ھەولێر بڵاودەکاتەوە و کە بەیەکێک لە بەناوبانگترین گۆرانییەکان ھۆزان سەرحەد دادەنرێت. لە ١٩٩٩، لەوکاتەی دەچێتە بۆتان بۆ تۆمارکردنی بەرھەمێک لەلایەن ھێزەکانی پۆلیسی تورکیا دەکووژرێت.
کۆمەڵکوژیی کەرکووک (١٩٢٤)
کۆمەڵکوژیی کەرکووک لە ساڵی ١٩٢٤ کۆمەڵکوژییەک بوو لە شاری کەرکووک،، کە لەلایەن لیڤییە ئاشوورییەکانەوە لە ٤ی ئایاری ١٩٢٤ ئەنجامدرا
لە سەرەتای ساڵی ١٩٢٤ لە سەردەمی ڕاپەڕینەکانی مەحموود بەرزنجی، ئیمپراتۆرییەتی بەریتانیا لیڤی ئاشوورییەکانی بۆ پارێزگای کەرکووک بڵاوکردەوە بە مەبەستی بەکارھێنانیان وەک ھێزی زەمینی بۆ گرتنی شاری سلێمانی. لە کاتی کۆمەڵکوژییەکەدا زیاتر لە ٣٠٠ کورد و عەرەب و تورکمان کوژران و دەیان کەسی دیکەش بریندار بوون.
سەرچاوەکان
پۆل:کەرکووک پۆل:ئەو پۆتانانەی لەسەر ویکیدراوە ھەن
بەراندێز
جوگرافیا
بەراندێز ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
سەرکەند
سەرکەند گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
سەرکەند لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی کونجرین و لە باشوور لەگەڵ گوندی شیوەکوێر و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی وەڕاز و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ساکەڵ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئیبن ئیسحاق
وێنۆکمحەممەد کوڕی ئیسحاق کوڕی یەسار مێژوونووس و ھاجیۆگرافەری موسڵمانی سەدەی ھەشتەم بوو. ئیبن ئیسحاق نەریتی زارەکی کۆکردەوە کە بناغەی ژیاننامەیەکی گرنگی پێغەمبەر محەممەدی پێکھێنا.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٧٦٧ پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٨ەم پۆل:زانایانی فەرموودە پۆل:خەڵکی مەدینە
ناوجەستەیی
ناو جەستەیی بریتیە لەو تاقی کردنەوانەی کە لە ژینگەیەکی ڕاستەقینە دا جێبەجێ دەکرێن. لەم شێوە لێکۆڵینەوەیەدا گشت فاکتەرەکان بە شێوەیەکی ڕاستەقینە دەخرێنە سەر نمونەی لێکۆڵینەوەکە.
پیرمحەمەو (سنە)
پیرمحەمەو لە گەڕەک یان بە زاراوەی سنەیییەکان لە مەحەلە کۆنەکانی شاری سنە لە ڕۆژھەڵاتی کوردستانە. جێگەی ئەم گەڕەکە ھەتا بەر لە شۆڕشی ئیسلامیی ئێران کە شار بەربڵاو نەکرابوو، دەبوو بە باشووری شاری سنە، لە دەوری تەپۆڵکەیک کە مەرقەوی کەسایەتێکی ئایینی بە ناوی پیرمحەمەو نێژراوە، ئاوەدان کراوەتەوە. ئەمڕۆ کە ئەم شارە گەورە بووە، شوێنی ئەم گەڕەکە لە لای باشوور دەبێتە شەقامی گوڵشەن، لای باکووری دەبێتە شەقامی ٢٨ی دێی کە ناوە کۆنەکەی چەم چەقڵیچەقان بوو. لای ڕۆژاوای شەقامی سیرووس و ڕۆژھەڵاتی دەبێتە یاریگای وەرزشی ئەمین. ڕۆژی ٢٨ی بەفرانباری ساڵی ١٣٦٥ی هەتاوی ئەم گەڕەکە بە ھێرشی ئاسمانی فڕۆکەی عێراقی کرایە ئامانج و ژمارەیکی زۆری خەڵکی مەدەنی گیانیان لەدەستدا.
گویانای بەریتانی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
گویانای بەریتانی نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨ بوو کە لە ٢٩ی تەممووز تا ١٤ی ئابی ١٩٤٨ لە لەندەن لە ئینگلتەرا بەڕێوە چوو.
پۆرناک
پۆرناک گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی زەنگەبار، ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. (٥٠) ساڵ لە مەوپێش ئەم گوندە یەکێک بوو لە گوندە بازرگانیەکانی ھەرێمەکە و لەڕووی بەرھەم ھێنانی لۆکە و دانەوێڵە بەرھەمیان زۆر بوو کە دەنێردرا بۆ شارەکان و ووڵاتانی دراوسێ، ئەم گوندە خاوەنی مێژوویەکی دەوڵەمەندە و وە کەسایەتی گەورەی تیا ھەڵکەوتووە، دانیشتوانە ئازەرییەکەی لە ووڵاتی تورکیاوە ھاتوون. ئەم گوندە لە چوار گەڕەک پێکھاتووە (گەڕەکی حاجی ڕەزا و گەڕەکی خواروو و گەڕەکی دیک و گەڕەکی مزگەوتی قابانی.
تووی ئەولیا
تووی ئەولیا گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
پۆرناک
جوگرافیا
پۆرناک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی مورادلوی خواروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی تەپەباشی پۆرناک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پەناھکەندی لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ئاغامیرکەندی.
تووی ئەولیا
جوگرافیا
تووی ئەولیا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی بەگەجانی و لە باشوور لەگەڵ گوندی گۆمەتەی کەچ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی تەپەشوانکارە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کۆیک.
گویانای بەریتانی لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
سەرچاوەکان
١٩٤٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٤٨
پۆرناک
شوێنی مێژوویی
شوێنی دێرینی ئەم گوندە لە مزگەوتی گوندەکەو گەرماوەکەی کە دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی قاجارەکان.
تووی ئەولیا
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆرناک
ناوەندی خوێندن
لەم گوندەدا خوێندن ھەتا قۆناغی ئامادەییە، لە قۆناغی سەرەتاییدا کچ و کوڕ تێکەڵە بەڵام دوای ئەوە ئەبێت کچان بۆ خوێندن بچنە گوندی ئۆروج محەمەدکەندی.
قەتەر لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
قەتەر نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.