cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
پارانۆرمان
پارانۆرمان بەشێوەیەکی فەرمی لە ١٧ی ئابی ٢٠١٢ لەلایەن «فۆکوس ڤێچەرس» بڵاوکرایەوە، بەشێوەیەکی ئەرێنییانە پێداچوونەوەی ڕەخنەگرانەی بۆکرا. سەرکەوتنی لە بۆکس ئۆفیس بەدەستھێنا بە کۆکردنەوەی ١٠٧ ملیۆن دۆلار لە ھەموو جیھان، ئەمەش لەوکاتەی بووجەی فیلمەکە تەنیا ٦٠ ملیۆن دۆلار بوو. فیلمەکە پاڵێوراوکرا بۆ ساڵی خەڵاتی ئۆسکار و خەڵاتی بافتا بۆ باشترین فیلمی ئەنیمەیشن.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنەکانی ٢٠١٢ پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە سێ ڕەھەندییەکانی ٢٠١٢ پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٢ پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ترسناکە سەروو سروشتییەکانی ئەمریکا پۆل:فیلمەکان دەربارەی جادووگەری پۆل:ئەو فیلمانەی لە ماساشوستس دانراون پۆل:فلیمی قوتابخانە ناوەندیەکان پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنە ئەمریکییەکانی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی پۆل:فیلمە منداڵانەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ترسناکە کۆمیدییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی دەیەی ٢٠١٠ کە تەکنیکی جووڵەی وەستانیان تێدایە پۆل:فیلمە کۆمیدییەکانی ساڵی ٢٠١٢ پۆل:یەکەم فیلمە دەرھێنراوەکانی ساڵی ٢٠١٢ پۆل:فیلمە ترسناکەکانی ساڵی ٢٠١٢ پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە سێ ڕەھەندییەکان پۆل:فیلمە درێژە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ترسناکە ئەنیمەیشنییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە جنۆکەییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە کۆمیدییە زۆمبییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی منداڵ پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکان دەربارەی تۆڵەسەندنەوە پۆل:فیلمە ترسناکە منداڵەکان پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییە گڵییەکان پۆل:فیلمەکان دەربارەی ھێزە دەروونییەکان پۆل:فیلمەکان لە دەرھێنانی سام فێڵ پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن جۆن بریۆنەوە تۆمارکراون پۆل:فیلمەکان کە لە دەیەی ١٧١٠ داندراون پۆل:فیلمەکان کە لە ئۆریگن وێنەیان گیراوە پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی فۆکیوس فیچەرز پۆل:فیلمەکانی فۆکیوس فیچەرز پۆل:فیلمەکانی پەیوەست بە هاوڕەگەزبازان پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی پۆل:فیلمە کۆمیدییەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی پۆل:فیلمە ترسناکەکانی پەیوەست بە ئێڵ جی بی تی پۆل:فیلمە ئەنیمەیشنییەکانی کۆمپانیای لایکا پۆل:فیلمەکانی پەیوەست بە ھاوڕەگەزبازان
دیلان چەرخی سەروو
دیلان چەرخی سەروو گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سەندوس، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
جوگرافیا
دیلان چەرخی سەروو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی حەلەبی و لە باشوور لەگەڵ گوندی قەڵاتان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئارنێ لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی حەسەن نوران.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
وەندایی
جوگرافیا
وەندایی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
بانکی وەتەنیی میسر
بانکی وەتەنیی میسر بانکێکی میسرییە، سەر بە بانکی نەتەوەییی کووەیتە. بانکەکە لە ئایاری ١٩٨٠ دامەزراوە.
لە ساڵی ٢٠٠٧، قازانجی بانکەکە گەیشتە ٤٤.٥ ملیۆن دۆلار، کە ڕێژەی ١٥٧٪ زیاتربوو بەراورد بە ساڵی پێشتر. بانکەکە زیاتر لە ٤٠ لق و بریکاری هەیە لە شارەکانی میسر.
دنیپرۆ
220x440px|وێنۆک شاری دنیپرۆ ( بە ئۆکراینی: Дніпро، بە ڕووسی: Днепр ) سێیەم گەورەترین و جوانترین شاری ئۆکرانیایە و ژمارەی دانیشتووانی ٢.٥ میلیۆن کەسە، پایتەختی ئەو ناوچەکەیە کە ناوەکەی ھەڵگرتووە و گەورەترین ناوەندی ڕۆشنبیری و کارگێڕی باشووری ناوەڕاستە لە وڵاتەکەدا. ئابووری شارەکە بەندە بە پیشەسازی و لە ماوەی پەیوەستبوونی ئۆکرانیا بە یەکێتیی سۆڤیەت، یەکێک بووە لە گرنگترین شارە سۆڤیەتییەکان لە پیشەسازی فڕۆکەوانی و چەکدا. سیستەمی گواستنەوەی شارەکە پشت بە میترۆی دنیپرۆپێترۆڤسک دەبەستێت کە لە یەک ھێڵی میترۆ پێکھاتووە و شەش وێستگەی سەرەکی لەخۆدەگرێت و شارەکەش ڕووی لە ڕووباری دنیپەر کردووە. شارەکە لە ساڵی ١٧٧٦ دامەزراوە.
پۆرتۆ ڕیکۆ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
پۆرتۆ ڕیکۆ نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
زانستە ئیسلامییەکان
زانستە ئیسلامییەکان هەموو ئەو زانستانە لەخۆدەگرێت کە پەیوەندییان بە ئیسلامەوە هەیە، کەئەمەش زانستە شەرعییەکانی وەک فەرموودەناسی، زانستی تەفسیر و فیقهی ئیسلامی لەخۆدەگرێت. هەندێک زانستی ئیسلامی تریش وەک سیرەی پێغەمبەر، زانستەکانی قورئان و میژووی ئیسلام لەخۆدەگرێت. لەگەڵ هەندێک زاستی تری وەک ئابووری ئیسلامی.
سەرچاوەکان
پۆل:زانستە ئیسلامییەکان پۆل:ئیسلام پۆل:ئیسلام و زانست پۆل:ستۆدیۆ ئاسیاییەکان
شەڕی لۆس ئانجلەس (فیلم)
شەڕی لۆس ئانجلەس (ئینگلیزی: Battle: Los Angeles)، ناوەکانی تر (World Invasion: Battle Los Angeles) ( Battle: LA). فیلمێکی ئەمریکی جۆری (جەنگی، زانستی)ی ساڵی ٢٠١١یە
چیرۆک
هێزێکی تایەبتی مارێنزی ئەمریکی هەڵدەستن بە ئەنجامدانی جاڵاکی لەدژی بوونەوەرە ئاسمانیەکان، کە هێرشیان بۆسەر شاری لۆس ئانجلەس هێنابوو.
سەرچاوەکان
ویکیپیدیای ئینگلیزی
دێکۆن، ماوەت
دێکۆن گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
دێکۆن لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی یاڵانقۆز و لە باشوور لەگەڵ گوندی بەزەڕو و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی باناڵێ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی دۆڵبێشکی دڕی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤ بوو کە لە ٢٨ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ١٩٨٤ لە لۆس ئانجلەس لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٤
شەیتان
وێنۆک|وێنەکێشانی ئەھریمەن لە «[[folio 290 Recto and verso» لە یاسانامەی گیگاس کە دەگەنە سەرەتای سەدەی سیانزەھەم]] وێنۆک|بەلعەم و فریشتە (١٨٣٦) لە لایەن [[گوستاف جێگەرەوە. فریشتەکە لەم ڕووداوەدا بە ئەھریمەن ناودەبرێت ]] شەیتان لە ئایینە ئیبراھیمییەکاندا بوونێکی نافیزیکییە کە بە بڕوای باوەڕداران خەڵک ھاندەدات بۆ چەواشەکردن و گوناھ کردن. زۆربەی جوولەکەکان باوەڕیان بە بوونی بوونەوەرێکی خراپە و پیس بە ناوی ئەھریمەن نییە و لە ئایینی یەھودایش زۆرجار ئەھریمەن بە میتافۆر دادەنرێت بۆ «حەزی خراپە»یان بوونێکی ژێردەستەی جوولەکایەتییە. لە خاچ پەرستیدا (ھەندێک جار بە لوسیفەریش ناودەبرێت) و ھەروەھا لە ئیسلام شەیتان فریشتەیەکی یاخی یان جنۆکەیەک کە لە ڕابردوودا چاکەکار بووە و جوانی بووە، بەڵام لە دژی خودا ھەستا، ھەرچەندە خودا بە شێوەیەکی کاتی ڕێگەی پێدا کە سەرکردایەتی سوپایەکی جنۆکەکان بکات. لەقورئاندا ئەھریمەن بە ئیبلیسیش ناودەبرێت. و لە قورئان لەشوێنێکدا پێی دەوترێت پەری و لەشوێنێکی تر فریشتە. بەپێی قورئان دوای ئەوەی خودا ئادەمی دروست کرد کە باوکی مرۆڤەکانە، ئەھریمەن ڕەتی کردەوە کڕنۆشی بۆ ببات، و خودای گەورە لە بەھەشت دەری کرد. موسڵمانانیش لەو باوەڕەدان کە مێشکی مرۆڤ پڕ دەکات لە «فریودان» (واتە ئامۆژگاری ئەھریمەنی) بۆ گوناھ کردن. موسڵمانان بەگشتیی ئەھریمەن بە بوونەوەرێکی پیس دەزانن، بەڵام ھەندێکیان بۆچوونی زۆر جیاوازیان لەبارەیەوە ھەیە.
سەرچاوەکان
* پۆل:جنۆکە پۆل:شەیتانپەرستی پۆل:شەیتانەکان پۆل:فریشتەکان لە مەسیحییەتدا پۆل:فریشتەی کەوتوو پۆل:میتۆلۆژیای ئیبراھیمی
گۆپاڵە
گۆپاڵە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
گۆپاڵە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی باریکە، بازیان و لە باشوور لەگەڵ گوندی دەرگەزێنی ھەمەوەند و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ شارۆچکەی بەردەقارەمان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی شەیتان.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
تاتیانا تورانسکایا
تاتیانا میخایلۆڤنا تورانسکایا (بە زمانی ئۆکرانی: Тетяна Михайлівна Туранська؛ لە دایکبووی ٢٠ی تشرینی دووەمی ١٩٧٢ لە ئۆدیسا، یەکێتیی سۆڤیەت) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی ترانیستریاییە. ئەو لە دوو خوولدا بووە سەرۆک وەزیرانی لە سەرەتادا لە ماوەی ١٠ی تەممووزی ٢٠١٣ تاوەکوو ١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ بوو، دواتر خوولی دووەمیان لە ماوەی ٣٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٥ هەتاوەکوو ٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٥ بوو.
تاتیانا تورانسکایا کەسێکی سەربەخۆیە و ئەندامی هیچ حیزبێکی سیاسیی نەبووە.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٢ پۆل:ژنە سیاسەتوانەکانی سەدەی ٢١ەم
مەلاکەندی
مەلاکەندی گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی زەنگەبار، ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
مەلاکەندی لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی نەزەرخان و لە باشوور لەگەڵ گوندی ئیسلام ئاوا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قارقولوقی خواروو لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەھلولاوا.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
حەسارا میرحەسەن بەگ
جوگرافیا
حەسارا میرحەسەن بەگ ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
دۆرایمۆن
سەرچاوەکان
پۆل:مانگاکانی ٢٠٠٥ پۆل:ئەنیمێ و مانگای کۆمیدی پۆل:ئەو مانگایانەی گۆڕدراوە بۆ فیلم پۆل:زنجیرە مانگاکان پۆل:ئەنیمێ و مانگای خەیاڵی زانستی پۆل:مانگای شۆگاکوکان پۆل:شۆنن مانگا پۆل:ئەنیمێی ڤیز میدیا پۆل:زنجیرە تەلەڤیزیۆنییە ئەمریکییەکان دەربارەی منداڵ
محمودێ
محمودێ گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
محمودێ لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ھالەی سەرچاوە و لە باشوور لەگەڵ گوندی خێوەتە، بازیان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی زییەکە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھالەی مام قادر.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
خدران
خدران شارۆچکەیەکە، کەوتووەتە ناحیەی خدران، قەزای دووکان، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
ئەم شارۆچکەیە ناوەندی ناحیەی خدرانە.
جوگرافیا
خدران لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی دووکان و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی وەتمان و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ بەنداوی دووکان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بێستانە.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
زەروون
زەرون گوندێکە، کەوتووەتە قەزای ماوەت، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
زەرون لە باکوور هاوسنوورە لەگەڵ گوندی وەیسە و لە باشوور لەگەڵ گوندی سەفرە و لە ڕۆژهەڵات لەگەڵ گوندی بەرگورد و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی کیژ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی شارباژێڕ پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
مۆزەخانەی مێژووی سروشتی، ڤیێنا
مۆزەخانەی مێژووی سروشتی، ڤیێنا مۆزەخانەیەکی گەورەی تایبەت بە زانستی سرووشتە و دەکەوێتە شاری ڤیێنا لە وڵاتی نەمسا. مۆزەخانەکە ٣٠ ملیۆن پارچە شوێنەوار لە خۆدەگرێت. مۆزەخانەکە لە ٣٩ ژووری پێشانگا بەڕووبەری ٨،٤٦٠ مەتر چوارگۆشە پێکدێت.
لە مۆزەخانەکە بەبەشداریی ٦٠ زانا لەگەڵ میوانی بانگێشتکراو توێژینەوە لە بوارەکانی زانستە مرۆڤایەتییەکان، زانستی زەوی و زانستی ژیان دەکۆڵنەوە.
سیستمی پۆتانە جوگرافییەکان
وێنۆک|گۆی زەوی تەنھا ھێڵی سفری پانی و درێژی نیشاندراوە بە کوردی. وێنۆک|ھێڵەکانی [[ھێڵی درێژی|درێژی ستونن لەسەر ھێڵەکانی پانی و ئەوانیش تەریبن لەگەڵ ھێڵی کەمەرەیی زەوی (ئیستیوایی).]] سیستمی پۆتانە جوگرافییەکان بریتییە لە سیستمێکی پۆتانەکان تایبەت بە جوگرافیا کە وا دەکات جێگایەک لەسەر زەوی دیاری بکرێت بە کۆمەڵێ ژمارە، پیت یان ھێما. پۆتانەکان پێکدێن لە ژمارەیەک کە ئاستی بەرزی دیاری دەکات، دوو یان سیانی تریش کە ئاستی ئاسۆیی و شوێنی جوگرافییەکە دیاری دەکات. سیستمێکی باوی پۆتانەکان بریتییە لە ھێڵەکانی درێژی، پانی و بەرزیی. بۆ ئەوەی بتوانی شوێنێک لەسەر نەخشەیەک دیاری بکەی بە دوو ڕەھەند «شکاندنەوەی نەخشە» پێویستە.
پێکھاتە
ھێڵەکانی پانی بە φ (فای) یۆنانی، ھێڵەکانی درێژیش بە λ (لامدا) نیشانە ئەکرێن. ھێڵی کەمەرەیی زەوی بە ھێڵی سفری پانی دا ئەنرێ. ھێڵی گرینیچ'یش بە ھێڵی سفری درێژی دا ئەنرێ. ھێڵەکانی پانی ٩٠ ھێڵی باکووری ھێڵی کەمەرەیی (بەرەو ئەورووپا) و ٩٠یش بۆ خوارەوە - باشور- بەرەو ئەفریقا ئەژمێردرێن. ھێڵی درێژیش لە ڕۆژھەڵاتی لەندەنەوە ١٨٠ و لە ڕۆژاوای لەندەنیشەوە ١٨٠ ھێڵن. ھێڵەکانی درێژی کاتی سەرزەویان پێ دیاری ئەکرێت و ھێڵەکانی پانیش توانای نیشاندانی گەرمیان ھەیە لەسەر زەوی چونکە ھێڵی کەمەرەیی زۆرترین خۆرەتاوی بەر دەکەوێت. لە نێوان ھێڵەکانیشدا لە ١ بۆ ١٠٠ جارێکی تر ورد ئەکرێنەوە. بەپێی «شکانەوەی نەخشە» دووری ھێڵێک نزیک ١١١کم'ە. دوو شێوازی دەربڕین باوە بۆ ھێڵەکان، دەیی و «پلە (کاژێر)، خولەک، چرکە» (پخچ) کە لە ئینگلیزیدا بە DMS کورتکراوەتەوە. لە شێوازیی دەییدا ڕۆژھەڵات موجەب و ڕۆژاوا سالب، باکوور موجەب و باشوور سالبن، لە «پخچ» یشدا دەبێ دیاری بکرێ ئایا ڕۆژھەڵات، ڕۆژاوا، باکوور یان باشوورە.
نموونە، بە شێوازی پلە، خولەک و چرکە: ھێڵی درێژی ٤٥° ٥٨′ ٢٦″ ڕۆژھەڵات و ھێڵی پانی ٣٥° ١١′ ١١″ باکوور ناوەندی شاری ھەڵەبجە'یە. ھێماکانی ناو نموونەکە: ٣٥° پلە ١١(′) ھێمای خولەک ١١(″) ھێمای چرکەن. بە شێوازی دەییش: ٣٥٫١٨٦٣٨٩ی پانی و ٤٥٫٩٧٣٨٨٩ی درێژی. تا ژمارەکانی دوای خاڵ گەورەتر بن ئاستی «دیقەت» وردیی سیستمەکە بەرزتر دەبێتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:جیۆدیسیا پۆل:ڕێدۆزی پۆل:نەخشەکێشی
خەزنە (پێترا)
وێنۆک|خەزنە خەزنە تەلارێکە ھەڵکۆڵدراوە لە سەر ڕووی کێوێکی بەردین، بەناوبانگترین و گرنگترین شوێنەوارەکانی شاری پێترایە، نەبتییەکان دروستیانکردوە لە دەروازەی ناوەوەی پێترا بەجۆرێک ھەر گەشتیارێک سەردانی شارەکە بکات لە شەقامی سیقەوە ڕاستەوخۆ دێتە پێشی. خەزنە ناوێکە ھۆزە دەشتەکییەکانی ناوچەکە لێیان ناوە بەھۆی ھەبوونی نەخشی گۆزەیەکی گلکاری لە ترۆپکی تەلارەکە، کە پێیان وابووە پڕە لە زێڕ، بەڵام لە ڕاستیدا دروشمێکی شاھانەییە. خەزنە لە دوو نھۆم پێک ھاتووە وبە پانی ٢٥ مەتر و بەرزی ٣٩ مەتر. کاتێک لەسەدەی نۆزدەھەم دۆزرایەوە پتر لە سەدان ھەزار مەتر لە لمی کەوتبووە سەری و دایپۆشیبوو، نھۆمی یەکەمی شەش ستوونی نەخشداری ھەیە کە ھەیوانێکی تەختی لەسەر ڕاگیراوە بەرزی ھەر ستونێک لەنھۆمی یەکەم ١٢مەترە، بەڵام بەرزی شەش ستونەکەی نھۆمی دووەم ٩مەترە، قەبارەی گۆزەکەی سەرەوەشی ٣٬٥ مەترە.
چەندین دیمەنی پان و پۆری ھەیە لە ناوچەوانەکەی لەگەڵ چەندین نەخشی ئەندازەیی میسری و ھیلیسنکی لەگەڵ نەخشەسازی نەبتییەکان. چەندین بۆچوونی جیاواز ھەیە لەبارەی دروستکردنی خەزنە، ھەندێک لە شوێنەوارناسان پێیان وایە بۆ پەرستگا دروستکراوە ھەندێکیشیان وای بۆ دەچن وەک کۆگای بەڵگەنامەکان بەکارھاتووە، بەڵام دوایین کاری کنە و پشکنینەکان ئەوە دەردەخەن کە گۆڕ بووە چونکە چەندین گۆڕی یەک خێزان دۆزراوەتەوە لە دامێنەکەی، لەکاتی ئێستا گەشتیاران دەتوانن گۆڕەکە ببینن کە تێلبەند کراوە، مێژوونووسان پێیان وایە ئەم تەلارە بۆ پاراستنی شکۆی مردووەکان دروستکراوە. ئێستا خەزنە وەک گلکۆیەک ھەژماردەکرێت، گلکۆی حارسی چوارەم کەلە سەدەی یەکەمی زایین حوکمی نەبتییەکانی کردووە.
بەشی ناوەوەی لە سێ سنگە بەرد پێک ھاتووە، دووانیان لە تەنیشتەکانییەتی یەکێکیش لە ناوەڕاست. دووانەکەی تەنیشت تەنھا چەند گۆڕێک بوون، بەڵام ئەوەی ناوەڕاست بەرز و کەلەگەتە و سێ گۆڕی لەژێر دروستکراوە بەرزی سنگەبەردەکە ١٢٬٥مەترە، کە سێ گاشەبەرد وەک پایە خراوەتە ژێڕی، لەبەشی دەرەوەی خەزنە لە تەنیشتەکانی چەندین کونی ئەندازەیی ھەیە، پێیان وایە ئەم کونانە وەک گیرە لەکاتر دروستکردنی بەکارھاتوون. لەبەشی ھەرەسەرەوەی خەزنە جۆگەیەکی ئاو دروستکراوە بە پانی ٩٠ سم، ئەمەش بۆ چارەسەرکردنی ئاوی باران بەکارھاتووە.
چەپ|وێنۆک|190x190پیکسڵ|خەزنە لە ١٨٣٦ وێنۆک|290x290پیکسڵ|نەخشەی پێترا، بڕوانە کە شوێنی خەزنە دیاری دەکات.
پێشانگا
وێنۆک|285x285پیکسڵ|خەزنە لە سیقەوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:نژیاروانیی عەرەبی پۆل:گەشتیاری لە ئوردن پۆل:پێترا
یونجین کیم
یونجین کیم (بە کۆری:김윤진; لەدایکبووی ٧ی تشرینی دووەمی ١٩٧٣) خانمەکتەرێکی کۆری-ئەمریکیە  ، کە بەشداری لە فیلم و شانۆگەری کردووە. بەباشترین شێوە لە ڕۆلەکەی وەک سەن لە زنجیرە درامای تەلەڤیزیۆنی ونبوو ناسراوە.
ئەمیناتا تۆرێ
ئەمیناتا تۆرێ (Aminata Touré؛ لە دایکبووی ١٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٦٢) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی سەنیگالییە، ئەو لە ماوەی ١ی ئەیلوولی ٢٠١٣ هەتاوەکوو ٤ی تەممووزی ٢٠١٤ بووە سەرۆک وەزیرانی سەنیگال. ئەو لە دوای مامی مادیۆر بۆیی، دووەم ژنە ئەم پۆستە لە سەنیگال وەربگرێت. ئەو پێشتر لە ساڵانی ٢٠١٢-٢٠١٣ بووەتە وەزیری داد.
لەماوەی پۆستی سەرۆک وەزیرانیدا ئەو بە گوتار و کەمپەینەکانی لە دژی گەندەڵی ناسرابوو، هەروەها لە کارەکانی پێشووتریشی کاری بۆ مافەکانی ژنان دەکرد. ئەمیناتا تۆرێ هەڵگری بڕواننامەی دکتۆرایە لە بەڕێوەبردنی دارایی لەئاستی نێونەتەوەیی.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢ پۆل:ژنە سیاسەتوانەکانی سەدەی ٢١ەم
ئیبتیسام عەبدوڵڵا
ئیبتیسام عەبدوڵڵا ڕۆماننووسێکی عێراقییە، نووسەری چیرۆکی کورت و وەرگێڕی ئەدەبییە. لەدایکبوو لە شاری کەرکووکە، بەڵام بەزۆری لە شاری بەغدا ژیاوە، تا ساڵی ٢٠٠١. چوار ڕۆمان و کۆمەڵێ چیڕۆکی کورتی نوسیووە. زۆرترین کەس ڕۆمانەکانی دەناسن وڵاتی نێوان دوو ڕووبار (عێراق)، لە ساڵی ٢٠٠١ لە شاری بەغدا بڵاوکرایەوە، ھەمان ساڵ بوو بە نووسەری (الثقافە الاجنبیە) کلتووری بیانی، گۆڤارێکی وەرزی بڵاوکردەوە بۆ کلتووری بیانی. (گۆڤارەکە لە ئەنجامی داگیرکردنی عێراق لەلایەن وڵاتە یەکگرتووەکان لە ساڵی ٢٠٠٣ وەستا لە بڵاوکردنەوە) ئیبتیسام عەبدوڵڵا چەندین کاری ئەدەبی ڕۆژئاوایی وەرگێڕاوە بۆ زمانی عەرەبی، یادەوەری (میکیس سیودوراکیس) و (ئەنجیلا دڤیس) وەرگێراوە. ئیبتیسام عەبدوڵڵا بۆ بابەتی فێمینیزم لەگەڵ ھاوچەرخی کۆمەڵایەتی و پێشھاتی سیاسی دەنووسێت، ھەندێک لە چیڕۆکی کورتی بە وەرگێڕانی ئینگلیزی دەرکەوتوون. ھەروەھا لە عێراقدا ھەروەک ڕۆژنامەنووسێک و کەسایەتی تەلەفیزیۆنی ناسراوە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:نووسەرانی عێراقی پۆل:خەڵکی کەرکووک پۆل:نووسەرانی عێراقی سەدەی ٢١ەم پۆل:ڕۆژنامەگەرە عێراقییەکان پۆل:نووسەرانی ژنە عێراقییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:ڕۆماننووسە عێراقییەکان پۆل:ژنە نووسەرە عێراقییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:لەدایکبووانی دەیەی ١٩٤٠ پۆل:مردووانی ٢٠٢٣
کیم سونگ-ریونگ
کیم سونگ-ریونگ (لەدایکبووی ٨ی شوباتی ١٩٦٧) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەرە پشتگیریکەرەکان بۆ براوەی خەڵاتی ئەستێرەیی ئاپان پۆل:باشترین خانمەکتەرە نوێیەکان لە براوەی خەڵاتی ھونەری پایکسانگ (فیلم) پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی بیستەم پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم
زمانی لیتوانی
220x440px|وێنۆک|ناوچەی قسەکەران زمانی لیتوانی زمانی فەرمی لیتوانیایە کە ٣ میلیۆن قسەکەر لە لیتوانیا و ١٨ وڵاتی دیکە بەکاری دەھێنن. ناوی زمانەکە لە زمانی لیتوانیدا (lietuvių kalba)یە.
دابەشبوونی جوگرافی
زمانەکە بە پلەی یەکەم لە لیتوانیا قسە دەکرێت، ھەروەھا لە پۆڵەندا، ڕووسیا، بیلاڕووس و لاتڤیا. لەگەڵ قسەکەرەکانی لە کۆچبەران، لە ئەرژەنتین، ئوسترالیا، ئیستۆنیا، ئۆرۆگوای، ئێرلەندا، بەڕازیل، ڕووسیا، سوێد، کەنەدا، بەریتانیا، ئەمریکا.
٣ میلیۆن و ٥٤٩ ھەزار لە لیتوانیا (١٩٩٨). کۆی ژمارەی قسەکەرانی زمانەکە ٤ ملیۆن کەسە (١٩٩٣). زمانی فەرمییە لە لیتوانیا.
ئەندرەید (زۆرانباز)
مانوێڵ ئەلفۆنسۆ ئەندرەید (؛ لەدایکبووی ٣ی تشرینی دووەمی ١٩٨٩) زۆرانبازێکی پیشەگەری مەکسیکییە، واژووی لەگەڵ WWE کردوو بوو ، لەوێ لەسەر بڕاندی ڕاو بەناوی «ئەندڕادیە سیەن ئەڵمس» نمایشی دەکرد.
زۆرانبازێکی نەوەی سێیەم ناودەبرا ، ئەندڕادیە سەرەتا پێش ١٤مین ساڵ ڕۆژی لەدایکبوونی لە زۆرانبازیی پیشەییدا دەرکەوت، وە لەژێر ناوی «بریلەنت جەی ئاڕ» کاری کرد (لە ئاماژەدان بە بریلەنت)ی باوکی. نزیکەی ھەشت ساڵ لە «کۆنسێجۆ موندال دی لوچا لیبر (CMLL)» بە ناوی ئەڵقەی «لا سۆمبرا» کاری کردووە. لە جامی جیھانی ساڵی ٢٠٠٧ لە خولی تۆرنیۆ گران ئەلتەرناتیڤای ساڵی ٢٠١١ی بردەوە، وە لە خاڵێکدا سێ پاڵەوان بوو، لە ھەمان کاتدا پاڵەوانێتی نێودەوڵەتی تریۆی مەکسیکی و پاڵەوانێتی نەتەوەیی WWE و پاڵەوانێتی تاگی جیھانی بردووەتەوە. ھەروەھا لە یاری نوێی یابانی پرۆ زۆرانبازی دەرکەوت، وە لەو شوێنەدا پاڵەوانێکی پێشووی نێو کیشوەری IWGP، ئەندرەید یەکێک بوو لە ئەندامانی دەستەی دۆزرانەوەی گروپی زۆرانبازی لۆس ئینگۆبێرنەلسThe Ungovernables. ساڵی ٢٠١٥ گرێبەستی لەگەڵ WWE واژوو کرد، وە بۆ بڕاندی NXT دەستنیشان کرا لەگەڵ خانم زێڵێنا ڤێگا بەڕێوبەری گشتی کارەکانی بوو ، زۆرانبازەکە بە ناوی «ئەندرەید سین ئەڵماس» بەشداری کرد ، کە پاڵەوانێکی یەک جاری پشتێنی ئێن ئێکس تی بوو، ساڵی ٢٠١٨ بەرزکرایەوە بۆ لیستی سەرەکی، لەو شوێنەی کە جارێکیان پاڵەوانێتی پشتێنی ئەمریکای بردەوە. ئێستا ئەندڕادی لە کۆمپانیای AEWــه لە ساڵی(٢٠٢١)ــەوە.
ژیانی تایبەتی
ئەندرەید لە ٣ی تشرینی دووەمی ١٩٨٩ لە شاری گۆمێز پالاسیۆ، دورانگۆ لە مەکسیک لەدایکبووە، کوڕی جۆسێ ئەندرەید سالاسە، کە زیاتر بە گلادییاتۆر برایانت ناسراوە. بوو بە بەشێک لە نەوەی سێیەمی بنەماڵەی ئەندرەید بۆ ئەوەی لە لوچا لیبردا پێشبڕکێ بکەن. باوکی، جۆسێ ئەندرەید لەژێر ناوی ئەڵقەی "ئێل مۆرۆ"، ھەروەھا لەگەڵ خاڵەکانی کە یاری دەکەن، بە ناوی دیامانتێ مۆرۆ (سیرجیۆ ئاندرا)، زافیرو پنتاکیتۆ (ناوی ڕاستەقینە ئاشکرا ناکرێت)، کێڤن (جوان ئاندرا)، ئیسپانتو جونیور پنتاگۆن (جیشو ئاندرا)، ئیسپیرتۆ ماجیکۆ (جوان ئاندرا)، وە یەکێک لە ئامۆزاکانی ئێستا وەک ئیسپانیتۆ جونیور کار دەکات. لە شوباتی ٢٠١٩، ئەندرەید پەیوەندی لەگەڵ ھاوڕێکەی «شارلۆت فلایەر» ھەبوو، لە ١ی کانوونی دووەمی ٢٠٢٠ ئەو دووانە بەیەکەوە ھاوسەرگیریان کرد.
پۆرتۆ ڕیکۆ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
پۆرتۆ ڕیکۆ نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
ئەندرەید (زۆرانباز)
میدیاکانی دیکە
ئەندرەید بۆ یەکەمجار لە دوو یاری ڤیدۆیی WWE دەرکەوت «WWE 2K19، WWE 2K20».
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٩
زانکۆی چەرمۆ
زانکۆی چەرموو دامەزراوەیەکی خوێندنی باڵای گشتی قازانج نەویستە و لە ساڵی 2014 دامەزراوە و دەکەوێتە شارۆچکەی بچووکی چەمچەماڵ (دانیشتووانی 50,000-249,999) لە کوردستان. زانکۆی چەرموو، کە لەلایەن وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە دانپێدانراوە، دامەزراوەیەکی هاوبەشی پەروەردەیی عێراقییە بۆ خوێندنی باڵا. زانکۆی چەرموو (ChU) خول و پرۆگرام پێشکەش دەکات کە دەبێتە هۆی بەدەستهێنانی بڕوانامەی فەرمی خوێندنی باڵا لە چەند بوارێکی خوێندندا. بۆ زانیاری زیاتر، سەیری ماتریکسی ئاستەکانی بڕوانامەی ئانیرنک و بوارەکانی خوێندن بکە لە خوارەوە. هەروەها چو چەندین ئاسانکاری و خزمەتگوزاری ئەکادیمی و نائەکادیمی پێشکەش بە خوێندکاران دەکات، لەوانە کتێبخانە و هەروەها خزمەتگوزاری کارگێڕی
قەڵاتان
قەڵاتان گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سەندوس، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
جوگرافیا
قەڵاتان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دیلان چەرخی سەروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی کاموس و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ئارنێ لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی حەسەن نوران.
مۆزەخانەی ئێسی
مۆزەخانەی ئێسی مۆزەخانەیەکە لە ئێسی، ویلایەتی کوارا، نێجیریا. بە کردنەوەی لە ساڵی ١٩٤٥ ئەم مۆزەخانە بوو بە یەکەم مۆزەخانەی نێجیریا. مۆزەخانەکە سەردەمانێک زیاتر لە ھەزار وێنە و کێلی گۆڕی لە خۆدەگرت کە شێوەی مرۆڤیان پیشان دەدا. وێنۆک
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨ بوو کە لە ١٧ی ئەیلوول تا ٢ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە سێئول لە کۆریای باشوور بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٨٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٨٨
مۆزەخانەی نەتەوەیی شاری بەنین
مۆزەخانەی نەتەوەیی شاری بەنین مۆزەخانەیەکی نەتەوەیییە لە شاری بەنینی نێجیریا، دەکەوێتە ناوەندی شارەوە لە مەیدانی پاشا. مۆزەخانەکە ژمارەیەکی زۆر لە پارچە دەستکردەکانی تێدایە کە پەیوەندی بە ئیمپراتۆرییەتی بەنینەوە ھەیە، وەک گڵ، شێوەی بڕۆنز و پارچە ئاسنی لەتکراو. هەروەها ئەو هونەرانەش لەخۆ دەگرێت مێژوویان دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمانی پێشووتر.
ئەکادیمیای ھونەرە جوانەکانی فەڕەنسا
وێنۆک|300x300پیکسڵ|ئەنستیتوی فەڕەنسا؛ بارەگای ئەکادیمیای هونەرە جوانەکان ئەکادیمیای هونەرە جوانەکان( بە فەڕەنسی: Académie des Beaux-Arts) ناوەندێکی ئەکادیمی فەڕەنسییە و یەکێک لە پێنج ئەکادیمییەکانی ئەنستیتوی فەڕەنسایە. هەنووکە(٢٠١٦)، سەرۆکی ئەکادیمیا ئێریک دێمازیەیە کە نەخش هەڵکەن و شێوەکاری بۆیەی ئاوییە.
ئەکادیمیا ساڵی ١٨١٦ لە یەکگرتن و تێکەڵاوی ئەکادیمیای شێوەکاری و پەیکەرەسازی(بە فەڕەنسی:  Académie de peinture et de sculpture ساڵی ١٦٤٨.ز بنیات نرا)، ئەکادیمیای مۆسیقا( بە فەڕەنسی:Académie de musique ،ساڵی ١٦٦٩.ز بنیات نرا) و ئەکادیمیای نژیاروانی( بە فەڕەنسی: Académie d'architecture،ساڵی ١٦٧١.ز بنیات نرا) دروست بوو.
مۆرتکە
مۆرتکە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
مۆرتکە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چۆڵمک و لە باشوور لەگەڵ گوندی کانی سمایلە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی خاڵدان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی خوامڕاد.
لایمدۆتا ستراویوما
لایمدۆتا ستراویوما لە پۆستی وەزیری کشتووکاڵی لاتیڤیا بووە لە ماوەی ٢٥ی تشرینی یەکەمی ٢٠١١ هەتاوەکوو ٢٢ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤.
سەرچاوەکان
پۆل:ژنانی سەرۆک وەزیر پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥١
گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ
گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ لە دابەشکاریی کارگێڕیی ئێراندا، یەکێکە لە پێنج گوندەواری ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ لە شارستانی بیجاڕ، لە پارێزگای کوردستان لە ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. ناوەندی ئەم گوندەوارە گوندی جەنگیزقەڵایە.
دانیشتووان
بەپێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠١٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندەوارە (٣,٣٥٢) کەس و (١,٦٨٧)نێر و (١,٦٦٥)مێ و (١,٠٦٢)خێزان پێکھاتووە. دانیشتووانی ئەم گوندەوارەیە لە کورد پێکھاتووە.
جوگرافیا
گوندەواری دەوروبەری بیجاڕ ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندەوارانە:
دابەشی کارگێڕی
لە (٤٤) گوند پێکھاتووە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ پۆل:پارێزگای کوردستان
٣٣ (فیلم)
٣٣ بە (ئینگلیزی:The 33)، (ئیسپانی: Los 33). فیلمێکی (ژیانامەیی، مێژوویی)ی ساڵی ٢٠١٥ەی هاوبەشی وڵاتانی (ویلایەتە یەکگرتووەکان، چیلی، کۆلۆمبیا)یە.
چیرۆک
یەکێک لە کانەکانی وڵاتی چیلی، کەتێدا "٣٣" کرێکار کاری تێدا ئەنجام دەدەن، تووشی داڕمان و ڕووخان دەبێت. وە ئەو ڕووداوەش وادەکات کە گشت کرێکارەکان لە زیاتر لە ١٠٠ مەتری ژێر زەویدا گیربخۆن و بۆ ماوەیەکی درێژ و دواتر تا ڕۆژی "٥٩"هەمینەوە ڕزگار بکڕێن، بەهۆی هەوڵی چەندین وڵاتانی جیهان.
پەراوێزەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:فیلمەکانی ٢٠١٥ پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکانی توێنتیت سێنچوری فۆکس پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی لە دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە چیلییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە کۆڵۆمبییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە ئیسپانییەکانی دەیەی ٢٠١٠ پۆل:فیلمە کارەساتییە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان دەربارەی مانەوە پۆل:فیلمە چیلییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمە کۆڵۆمبییەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکانی ئیسپانیا بە زمانی ئینگلیزی پۆل:فیلمەکان کە لەلایەن جەیمس ھۆرنەرەوە تۆمارکراون پۆل:فیلمەکان لە شیلی دانراون پۆل:فیلمەکانی فۆنیکس پیکچەرز پۆل:فیلمەکانی وارنەر برۆس پۆل:فیلمە فرە زمانە ئەمریکییەکان
بورھانلوو
بورھانلوو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ بەراندێزا ئەڤراز، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
بورھانلوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ڕەزا پەھلەوی
ڕەزا پەھلەوی (لەدایکبووی ٣١ی تشرینی سەکەمی ١٩٦٠) سیاسەتوانێکی ئێرانی و کوڕە گەورەی محەممەد ڕەزا پەھلەوی، دوایەمین شای ئێران و فەرەح دیبایە. ھەتا پێش شۆڕشی ئیسلامی لە ساڵی ١٩٧٩، شازادەی جێنشین و دوایین میراتگری ئێرانی پەھلەوی بوو. ئێستاکە ڕەزا پەھلەوی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان نیشتەجێیە.
پەھلەوی لە ساڵی ٢٠١٣، ئەنجومەنی نیشتمانیی ئێرانی دامەزراند و ھەتا ساڵی ٢٠١٧ ڕێبەری ئەنجومەنەکە بوو. ئەو بەشداری لە بزووتنەوەی دیموکراسیی ئێراندا دەکات و لە دژبەران و ڕەخنەگرانی ناسراوی حکوومەتی کۆماری ئیسلامیی ئێرانە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:خەڵکی تاران
سیۆ ئیون-ئاھ
سیۆ ئیون-ئاھ (لەدایکبووی ٢٦ی شوباتی ١٩٨٩) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە. لە زانکۆی ھونەری نیشتمانی کۆریا لە بەشی دراما دەرچووە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٩ پۆل:زیندووان پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی سەر ستەیج لە کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی زانکۆی نیشتمانی کۆریا بۆ ھونەرەکان پۆل:خەڵکی ئینچیۆن
گەورەجوویی
کوردیی گەورەجوویی ناوی یەکێک لە بنزارەکانی دیالێکتی گۆرانی-زازایییە کە تایبەتە بە کوردەکانی دو گوندی گەورەجووی مراوە و گەورەجووی قشلاق سەر بە شارستانی داڵاھۆ لە پارێزگای کرماشان. بە ھۆی چیکردنی بەنداو لە گوندی گەورەجوو خەڵکی ئەم گوندە لە ماڵەکانی خۆیان دەرکراونە و زیندووبوونەوەی کوردیی گۆرانیی گەورەجوو لە مەترسیدایە.
مۆزەخانەی جۆس
مۆزەخانەی جۆس مۆزەخانەیەکی شاری جۆسە لە نێجیریا، مۆزەخانەکە لە ساڵی ١٩٥٢ لەلایەن بێرنارد فاگەوە دروستکراوە، لە بنەڕەتدا مۆزەخانەی نەتەوەیی بووە. وەک سەنتەرێکی گرنگ بۆ لێکۆڵینەوە لەبارەی کەلتووری پێش مێژووی نێجیریا بەکاردێت.
گەورەجوویی
ناوی زاراوە
خەڵکی دو گوندی گەورەجووی مراوە و قشلاق بە زمانەکەی خۆیان گۆرانی یان دەفتەری دەڵێن. ھەندێک کەس پێ دەڵێت سەیانە کە مەبەست لەوە زمانی ئاخافتنی سەیدەکانی یارسانە. ھەندێک کەسیش بەم زمانە کابلی دەڵێت. ھەروەھا خەڵکانی غەیر گۆران لە گوندەکانی دەورەوبەر ماچۆماچۆی پێ دەڵێن.
پۆلێنکردنی زاراوەکان
زاراوەی گەورەجوویی بەشێکە لە دیالێکتی گۆرانی-زازایی. ئەم زاراوە زۆر بە زمانی دەفتەرەکانی یارسان نزیکە و بەم ھۆیە گۆرانی یان گۆرانیی دەفتەریش پێ دەڵێن. چۆن بنزاراوەکانی دیکەی گۆرانی لەناو چووەتەوە و ھەربەتەنیا ئەم بنزاراوە لە ناوچەی کرماشان زیندوو ماوەتەوە، زۆر بابە کە گەورەجوویی و گۆرانی بە یەک مانا بە کار بھێندرێت.
یەکێتیی جوگرافیناسانی نێونەتەوەیی
یەکێتیی جوگرافیگەرانی نێودەولەتی یان یەکێتیی جوگرافیناسانی جیھان (، ) کۆمەڵەیەک کە گرنگی بە ڕەھەندەکانی جوگرافیا دەدەن لەسەرانسەری جیھان لە ساڵی ١٩٢٢لە برۆکسل لە بەلژیکا دامەزراوە، بەڵام یەکەم کۆنگرەی جوگرافی لە ١٨٧١ ئەنتوێرپ بەسترا لە بەلژیکا، کە دواتر کۆنگرەی تری بەدواداھات تاگەیشتە ئەوئاستەی کەلە ١٩٢٢وەک سەندیکایەکی جیھانی بیناسێنن. یەکێتییەکە لە ٣٤لێژنە پێکدێت کەبۆ چوار پۆلی کارکەر دابەشکراون، لیژنەکان گرنگی بە جێبەجێکارە جوگرافیەکان و جوگرافیای مرۆیی و جوگرافیای دەریایی و بیردۆز و بۆچوونە جوگرافیەکان دەدەن جگە لەتوێژینەوەکانیان لەبارەی سەرچاوە ئاوی و ھۆکارە ژینگەییەکان. یەکێتیی جوگرافی گەرانی نێودەولەتی یەکێکە لەئەندامەکانی ئەنجومەنی نێودەولەتی بۆزانست و زانستە مرۆییەکان
ئامانجەکان
یەکێتییەکە حەوت ئامانجی سەرەکی ھەیە کەبریتین لە:
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:کۆلکەوتارەکانی جوگرافیا پۆل:ئەندامانی ئەنجومەنی زانستی نێودەوڵەتی
لینوکسی سالیکس
سیستمی کارپێکردنی سالیکس دابەشکراوەیێکی گنو لینوکسییە لەسەر بنەمای Slackware، کە خێراو سادەو کارپێکردنێکی سانا دەبەخشێتە بەکارھێنەرانی. سالیکس بە تەواوی گەراوەتەوە بۆ باوانی خۆی واتە سلەکوێر(Slackware). ھەر وا بەکارھێنەرانی سلاکوێر زۆر سوود لە کانگاکانی سالیکس وەردەگرن. ھەر چەند کە سەرچاوەکانی سالیکس زۆر سووک و خێران.
دامەزراندن
بە ژینگەی دەق دادەمزرێت بەڵام بۆ جوانکاری دەتوانن لە شێوازی گرافیکی کەڵک وەر بگرن کە لە ٥ خولەک دەتوانن دایبمەزرێنن. ئەم دامەزراندنە بە سێ شێواز ئەنجام دەدرێت: تەواو (Full): بە تەواوی لێرە دەتوانن سالیکس دامەزرێنن ھەر وا روومێزیێکی جوان لەگەڵ تەواو ئامرازەکان کە بەکارھێنەر کاری پێدەکات. سەرەتایی (Basic): تەنھا روومێزیێکی سادەو سووک لە گەڵ چەند ئامرازی دیکە وەک وێبگەرێک و پاکەتی دامەراندنیgslapt، بۆ ئەو کەسانە باشە کە پێیان خۆشە سیستەمەکەیان سووک و خێرایێکی باشی ھەبێت. ناوەرۆک(Core): بریتییە لە ناوەرۆکی سیستەم کە تایبەتمەندی خۆی ھەیە بە شێوازی دەق و بە کەمترین ئامرازەکان دێتە سەر. ژینگەی روومیزی گرافیکی لەم دامەزراندنە بوونی نییە. گەر ئێوە کاربەرێکی پێشکەوتوون و چالاک ئەم دامەزراندنە پێشنیارێکی بە ھێزە.
سەرچاوەکان
پۆل:لینوکس پۆل:دابەشکراوەی لینوکس
سنجلک
سنجلک گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
سنجلک ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
ئۆتۆ گۆونشە
ئۆتۆ گۆونشە (بە ئینگلیزی : Otto Günche ) (لە دایکبووی ٢٤ی ئەیلوولی ١٩١٧ - مردووی ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٣) ئەفسەر لە هێزی وەفن- ئێس ئێسی ئەڵمانیای نازی  لە کاتی جەنگی جیھانیی دووەمدا. یاریدەدەری تایبەتی ئەدۆڵف ھیتلەر بوو. گۆونشە لە ٢ی ئایاری ١٩٤٥ لە بەرلین لەلایەن سەربازانی سوپای سوورەوە بە دیل گیرا، پاش ئەوەی لە زیندان و کەمپی جۆراوجۆری کار لە یەکێتیی سۆڤیەت دەستبەسەرکرا بوو، لە ٢ی ئایاری ١٩٥٦ لە زیندانی باوتزن ئازاد کرا. لەگەڵ نزیکبوونەوەی کۆتایی ئەڵمانیای نازی ، گونشە لە ٣٠ی نیسانی ١٩٤٥ لەلایەن هیتلەرەوە ئەرکی دڵنیابوونەوە لە سووتاندنی تەرمەکەی ئەو دوای مردنی پێسپێردرا.
سەرچاوەکان
پۆل:مردووانی ٢٠٠٣ پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٧ پۆل:Harv and Sfn no-target errors
نەزەرخان
نەزەرخان گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی زەنگەبار، ناوچەی ناوەندی شارستانی پۆلدەشت، شارستانی پۆلدەشت، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان.
جوگرافیا
نەزەرخان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ شارۆچکەی پۆلدەشت و لە باشوور لەگەڵ گوندی مەلاکەندی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی یەنی کەرکی لە کۆماری ئۆتۆنۆمی ناخچەوان لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی پۆرناک.
وەرەمەلە
وەرەمەلە گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری زەردەڵان، ناوچەی جەزمان، شارستانی ھلێران، پارێزگای ئیلام، ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە ئێران. .
ھالەی مام قادر
ھالەی مام قادر گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ھالەی مام قادر لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی تووی ئەولیا و لە باشوور لەگەڵ گوندی مەحمودێ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی ھالەی سەرچاوە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ھالەی حاجی ڕەشید.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆرتۆ ڕیکۆ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
پۆرتۆ ڕیکۆ نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
سیفان حەسەن
سیفان حەسەن (؛ لەدایکبووی ١ی کانوونی دووەمی ١٩٩٣) ڕاکەری ئەسیوبیای ھۆڵندییە لە پێشبرکێی ڕاکردنی مەودا ماومناوەند و درێژ. براوەی دوو مەدالیای زێری گۆرەپان و مەیدانی جیھانە لە ٢٠١٩ لە پێشبڕکێی ١٥٠٠ مەتری و ١٠ ھەزار مەتری. ھەروەھا براوەی مەدالیای زێری ئۆڵمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ لە ڕاکردنی ٥٠٠٠ مەتری لەسەر ئاستی خانمان. و براوەی مێدالیای زێری پالاوانێتی جیھانی گۆڕەپان و مەیدانە لە ڕاکردنی ١٥٠٠ مەتری ناو یاریگا بۆ ساڵی ٢٠١٦ و لە ھەمان پالاوانێتی بۆ ساڵی ٢٠١٥ توانیبووی مێدالیای بڕۆنز بەدەست بھێنێت لە ڕاکردنی ٥٠٠٠ مەتری. ھەروەھا سیفان ھەڵگری ژمارە پێوانەیی جیھانییە بۆ ڕاکردنی ٥ کیلۆمەتری. لە تەمەنی ١٤ ساڵی لەگەڵ بنەماڵەکەی ڕوویانکردە ولاتی ھۆڵندا و لەوێ ڕەگەزنامەی ھۆڵندی وەرگرت بە نوێنەرایەتی ھۆڵندا بەشداری پالاوانێتییەکان دەکات
کەنوولەیی
کوردیی کەندوولەیی یان کەنوولەیی ناوی یەکێک لە بنزارەکانی دیالێکتی گۆرانی-زازایییە کە تایبەتە بە کوردەکانی دو گوندی کەندوولە و پەریان سەر بە شارستانی سەحنە لە پارێزگای کرماشان.
سیفان حەسەن
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٣ پۆل:زیندووان پۆل:مێدالیاوەرگرانی ئۆلۆمپیای ھاوینەی ٢٠٢٠
کەنوولەیی
ناوی زاراوە
خەڵکی دو گوندی کەندوولە و پەریان بە زمانەکەی خۆیان کەنوولەیی دەڵێن.
ڕێگای کوبێک و ویندسەر
44.34°N, -77.08°W وێنۆک|ڕێگایەک کە پێکیان دەبەستێتەوە وێنۆک|نەخشەی ناوچەکە کۆریدەر کوبێک سیتی -ویندسەر کۆریدۆر چڕترین ناوچەی دانیشتوانە لە کەنەدا کە زۆرترین بڕی پیشەسازی کەنەدا لەم ناوچەیەیە، بۆیە وەھا بانگی دەکەن چونکە لەشاری کوبێک دەست پێدەکات تاوەکو شاری ویندسەر کە زیاتر لە ھەژدەملیۆن کەس لەم نێوەندەدا دەژیین کەدەکاتە ٪‏٥١ھەموو دانیشتوانی کەنەدا بەپێی سەرژمێری ٢٠٠١.
سەرچاوەکان
پۆل:شارەکانی کەنەدا پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان
ئەبی ھیجا ھەزەبانی
ئەبی هیجا کوڕی ڕەبیب ئەلدەولە هەزەبانی  لە سەرکردە ناودارەکانی ھەزەبانی بوو. ئەبی هیجا سەرۆکی عەشیرەتی هەزەبانی بوو. ئەو دەسەڵات و حکومەتی ورمێ و دەوروبەری تا هەولێری بەدەستەوە بوو. پاش هێرشی تورکانی غوز بۆ سەر ئازەربایجان و کشتوبڕ و تاڵانکاری تورکان لەم ناوچەیە ، ساڵی ٤٣٠ کۆچی مانگی لە شەڕی تورکان بە هانای خاڵی خۆی وەهسوودان ڕەوادییەوە هات توانیان سپای هێرشبەرانی تورک تێک بشکێنن و لە ئازەربایجان وەدەریان نێن.
پەراوێز
<div class="reflist references-small references-column-count references-column-count-3" style="-moz-column-count: 3; font-size: smaller;">
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:کورد پۆل:ھەزەبانی
کارییک ھێڵ
وێنۆک|کارییک ھێڵکارییک ھێڵ تەلارێکی مێژویی و کراوەیە بۆ خەڵک، دەکەویتە ئەدێلاید ھێڵس لە دەوروبەری سپرینگفیلد لە باشووری ئوسترالیا. لە بنەڕەتدا ئەم شوێنە ماڵی سێر ئێدوارد بیڵ هایوارد (بازرگانی ئوسترالی) و ژنەکەی لەیدی ئورزولا بوو. لە ماڵەکە چەندین وێنەی کێشراو، پەیکەر و ئەنتیک دەبینیت. مێژووی ئەم شوێنە بۆ ساڵی ١٩٣٩ دەگەڕێتەوە و لەسەر شێوازی تەلارسازیی مانۆری ئینگلیزی درووستکراوە، بەیەکێک لەو ماڵە دەگمەنەکانی ئوسترالیا دادەنرێت کە بەڕەسەنایەتی خۆیان ماونەتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ئامرازەکان
مۆزەخانەی کاشیکالی و حەوزی تیمساح
وێنۆکمۆزەخانەی کاشیکالی و حەوزی تیمساح دەکەوێتە ناو جەرگەی شاری باکاو، لە گامبیا. نزیکەی ١٠ میل (١٦ کیلۆمەتر) لە بانجولی پایتەختەوە دوورە. یەکێکە لە سێ حەوزی پیرۆزی تیمساحەکانی لێیە کە وەک سەرچاوەیەک بۆ نەریتی پیتاندن (وەچەخستنەوە) بەکار هاتووە، حەوزەکانی دیکە فۆلۆنکۆ لە کۆمبۆی باشوور و بێرندین لە کەناری باکوورە.
یاریگای ئەلیانز ئەرینا
ئەلیانز ئەرینا یاریگایەکی تۆپی پێیە دەکەوێتە شاری میونشن لە وڵاتی ئەڵمانیا، یاریگاکە لە لە ساڵی ٢٠٠٢ دەست بە دروستکردنی کراوە و لە ڕێکەوتی ٣٠ی گوڵانی ساڵی ٢٠٠٥ کراوەتەوە، یاریگایەکە جێگای ٧٠٬٠٠٠ کەس دەبێتەوە. گرنگترین ئەو پاڵەوانییەتییەی کە لەوێ ئەنجام دراوە پاڵەوانییەتی جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٦ و جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:یاریگا وەرزشییەکانی ئەڵمانیا پۆل:یاریگاکانی تۆپی پێی ئەڵمانیا پۆل:یانەی تۆپی پێی بایەرن میونخ
کارێزەی شکاک
کارێزەی شکاک گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی سەندوس، ناوچەی ناوەندی شارستانی نەغەدە، شارستانی نەغەدە، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. بەدووری (٦کم) دەکەوێتە باشووری ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی نەغەدەوە.
جوگرافیا
کارێزەی شکاک لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی گویک و لە باشوور لەگەڵ گوندی دیلان چەرخی خواروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کارێزی عەجەم لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گوندەوێڵە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی نەغەدە نەغەدە نەغەدە پۆل:گوندەکانی شارستانی نەغەدە پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
کاترین سامبا پانزا
کاترین سامبا پانزا (Catherine Samba-Panza؛ لە دایکبووی ٢٦ی حوزەیرانی ١٩٥٦) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی کۆماری ئەفریقای ناوەندییە. ئەو لە ماوەی ٢٣ی کانووننی دووەمی ٢٠١٤ هەتاوەکوو ٣٠ی ئازاری ٢٠١٦ بووەتە سەرۆکی کۆماری ئەفریقای ناوەندی. ئەو یەکەمین ژنە لەوڵاتەکەیدا کە ئەم پۆستە وەربگرێت، هاوکات هەشتەمین ژنیشە لە کیشوەری ئەفریقا پۆستی سەرۆکایەتی وڵات وەربگرێت.
ئەو لە ماوەی ١٤ی حوزەیرانی ٢٠١٣ هەتاوەکوو ٢٣ی کانوونی دووەمی ٢٠١٤، سەرۆکی شارەوانی شاری بانگی بوو. کاترین کەسێکی سەربەخۆیە و ئەندامی هیچ حیزبێکی سیاسیی نییە. ئەو دەرچووی بەشی یاسایە.
ژیانی کەسی
کاترین هاوسەرگیری لەگەڵ سیاکیو سامبا پانزا کردووە، ئەوان بەیەکەوە سێ منداڵیان هەیە.
سەرچاوەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٤ پۆل:CS1 French-language sources (fr) پۆل:ژنە سیاسەتوانەکانی سەدەی ٢١ەم
لیم جی-یۆن
لیم جی-یۆن (لەدایکبووی ٢٣ی حوزەیرانی ١٩٩٠) خانمەکتەرێکی کۆریای باشوورە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:باشترین تازە ھاتووەکان لە براوەی خەڵاتی ئەستێرەیی ئاپان پۆل:باشترین خانمەکتەران لە براوەی خەڵاتی گراند بێڵ پۆل:باشترین خانمەکتەری نوێ لە بردنەوەی خەڵاتەکانی درامای ئێس بی ئێس پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی سەر ستەیج لە کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی زانکۆی نیشتمانی کۆریا بۆ ھونەرەکان پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٠
زنجیرەچیای شەرات
وێنۆک|320x320پیکسڵ|چیاکانی شەرات لەخۆڕئاوای مەعان ببینە، بەرزترین لوتکەکانی بە ڕەنگی سوورێکی جەرگی تۆخ دیاریکراوە. زنجیرەچیاکانی شەرات زنجیرەچیایەکی وشک و سەختە کەوتۆتە بەشی خۆڕئاوای پارێزگای مەعان لە ئوردن. ھەریەک لە شوبەک و پێترا کەوتوونەتە ناوەڕاستی. زنجیرەچیاکانی خۆڕئاوای ئوردنە. بەشی خۆڕئاوای لە دۆڵی مەوجب دەست پێدەکات تا دەگاتە لوتکە چیای شوبەک لە باشووری. ھەریەک لە پارێزگاکانی کەرک و تەفیلە و پێترا و دۆڵی مووسا و شوبەک کەوتوونەتە ناوی. لە تەوراتدا ئەم شاخە ناوی سەعیرە، و ئەم ناوە زیاتر لە سی جار ھاتووە لەھەریەک لە کتێبەکانی (التكوين، تثنية الاشتراع و يشوع)دا.
سەرچاوەکان
پۆل:ھەرێمە مێژوویییەکان پۆل:جوگرافیای ئوردن
کۆگای بەرنامەکانی سامسۆنگ
وێنۆک|164x164پیکسڵ|یەکەم لۆگۆی کۆگای بەرنامەکانی سامسۆنگ لە ساڵی ٢٠٠٩ بۆ ٢٠١٢ کۆگای بەرنامەکانی سامسۆنگ (کورتدەکرێتەوە بە کۆگای گالاکسی؛ پێشتر ناسرابوو بە بەرنامەکانی سامسۆنگ و بەرنامەکانی گالاکسی) بریتییە لە کۆگایەکی تایبەتی بەرنامەکان کە بەکاردێت بۆ ئەو ئامێرانەی لەلایەن کۆمپانیای سامسۆنگ ەوە  دروستکراون، کۆگاکە لە مانگی ئەیلولی ساڵی ٢٠٠٩ بڵاوکرایەوە.
خزمەتگوزاری و بەرنامەکانی گالاکسی ستۆر بەشێوەی بنەڕەتی لەناو مۆبایلە ھۆشمەندەکانی سامسۆنگ گالاکسی، سامسۆنگ گیەر، و مۆبایلەکانی پێشوو (لەوانە سامسۆنگ ڕیکس و Duos).
کۆگاکە بەردەستە لە ١٢٥ ووڵاتدا و بەرنامە و یارییەکان دابین دەکات بۆ سیستەمە کارپێکەرەکانی ئەندرۆید، تایزن، ویندۆز فۆن و بادا بەرنامەکانی ناو ئەم کۆگایە نوێدەکرێنەوە لەڕێی ئاگادارکردنەوەی بەکارھێنەر بەھۆی خزمەتگوزارییەکانی سامسۆنگەوە (Samsung Push Service) کە دابەزێنراون لەسەر زیاتر لە یەک ملیار مۆبایلی ھۆشمەندەوە لە ساڵانی ڕابردوودا.
سەرچاوەکان
پۆل:نەرمامێرەکانی ٢٠٠٩ پۆل:نەرمامێرەکانی ئەندرۆید پۆل:نەرمامێری بادا پۆل:نەرمامێری سامسۆنگ پۆل:پلاتفۆڕمی دابەشکردنی نەرمەواڵەی مۆبایل
شەڕی کۆسۆڤۆ
440x220px|وێنۆک|نەخشەیەک کە زیانەکانی [[کۆسۆڤۆ دەردەخات لە تشرینی یەکەمی ١٩٩٨ تا ٦ی ئایاری ١٩٩٩ کە تێیدا زیاتر لە ٦٠٠ شوێنی نیشتەجێبوون زیانی لێکەوتووە]] شەڕی کۆسۆڤۆ شەڕێکی چەکداریی کە لە ٢٨ی شووباتی ١٩٩٨ تا ١١ی حوزەیرانی ١٩٩٩ لە کۆسۆڤۆدا ڕوویدا، لەم شەڕەدا ھێزەکانی کۆماری فیدراڵی یوگۆسلاڤیا (کە پێکھاتووە لە کۆماری مۆنتینیگرۆ و سڕبیا)، کە پێش جەنگ کۆسۆڤۆیان کۆنترۆڵکردبوو، ڕووبەڕووی کۆمەڵەیەکی یاخیبووی ئەلبانی کۆسۆڤۆ بوونەوە کە بە سوپای ئازادی کۆسۆڤۆ ناسرابوو، بە پشتیووانی ڕێکخراوی پەیمانی باکووری ئەتڵەسی (ناتۆ) کە لە ٢٤ی ئازاری ١٩٩٩ دەستی پێکردووە، و پشتیووانی زەمینی سوپای ئەلبانیا.
سوپای ڕزگاریخوازی کۆسۆڤۆ لە ساڵی ١٩٩١ دامەزرا، و یەکەم ھەڵمەتی لە ساڵی ١٩٩٥ دەستی پێکرد کاتێک ھێرشەکانی بۆ بە ئامانجگرتنی دادگاکانی سڕبیا لە کۆسۆڤۆ و لە مانگی حوزەیرانی ١٩٩٦دا، کۆمەڵەکە بەرپرسیارێتی خۆی لە کردەوەی تێکدەرانە دانا کە بنکەکانی پۆلیسی کۆسۆڤۆیان کردە ئامانج. لە ساڵی ١٩٩٧، ڕێکخراوەکە بڕێکی زۆر چەکی بەدەستھێنا لە ڕێگەی قاچاخچێتی چەک لە ئەلبانیا، دوای شەڕی ناوخۆ کە بووە ھۆی تاڵانکردنی بڕێکی زۆر چەکی لە وڵاتەکەدا لە شوێنەکانی پۆلیس و سوپادا. لە ساڵی ١٩٩٨ ھێرشەکانی سوپای ئازادی کە دەسەڵاتدارانی یوگۆسلاڤیای لە کۆسۆڤۆ کردە ئامانج، بووە ھۆی زیادبوونی بوونی ھێزە نیمچە سەربازی و ڕێکخراوەکانی سڕب کە دواتر ھەڵمەتێکی تۆڵەسەندنەوەیان دەستپێکرد کە ھاوسۆزانی سوپای ئازادی و نەیارانی ڕامیارییان کردە ئامانج و لە ئەنجامدا لە نێوان ١٥٠٠ بۆ ٢٠٠٠ کەس لە ھاووڵاتی شارستانی و شەڕکەرەکانی سوپای ئازادی کۆسۆڤۆ. دوای ئەوەی ھەوڵەکانی چارەسەری دیپلۆماسی شکستی ھێنا، ناتۆ دەستوەردانی کرد و ھەڵمەتەکەی لە کۆسۆڤۆ وەک «جەنگێکی مرۆیی» دانا. ئەمەش دەرکردنی ئەلبانییەکانی کۆسۆڤۆی خێراتر کرد لە کاتێکدا ھێزەکانی یوگۆسلاڤیا بەردەوام بوون لە شەڕکردن لە کاتی بۆردومانی ئاسمانی یوگۆسلاڤیا (ئازار-حوزەیرانی ١٩٩٩). لە ساڵی ٢٠٠٠، لێکۆڵینەوەکان دەریانخست کە نزیکەی سێ ھەزار قوربانی لە ھەموو نەتەوەکان لەم ھەڵمەتەدا کوژراون، و لە ساڵی ٢٠٠١، دادگای باڵای کارگێڕی نەتەوە یەکگرتووەکان لە کۆسۆڤۆ بۆی دەرکەوت کە «ھەڵمەتێکی بەرنامەیی تیرۆر ھەیە لەوانەش کوشتن، دەستدرێژی، تێکدان و لەناوبردنی توند». بەڵام ھێزەکانی سڕب ھەوڵیان نەدا دانیشتوانی ئەلبانیا دەربکەن.
شەڕەکە بە پەیمانی کومانۆڤۆ کۆتایی ھات، کە ھێزەکانی یوگۆسلاڤیا ڕێککەوتن لەسەر کشانەوە لە کۆسۆڤۆ و کردنەوەی ڕێگاکە بۆ ئامادەبوونی نێونەتەوەیی لەوێدا. دوای ماوەیەکی کەم لە کۆتایی ھاتنی ئەم شەڕە سوپای ئازادی ھەڵوەشایەوە و ھەندێک لە ئەندامەکانی لە دۆڵی پرێسێڤۆ لەگەڵ سوپای ئازادی پرێسێڤۆ و مێدڤێدا و بۆیانۆڤاچ شەڕیان کرد.
پاشخان
ڕەگی ململانێی ھاوچەرخ لە نێوان ئەلبانیا و سڕبیا لە ڕاگواستنی ئەلبانییەکان لە ساڵانی ١٨٧٧ و ١٨٧٨دایە لەو ناوچانەی کە لە میرنشینی سڕبیادا ھەبوون. ئەلبانییە ڕاگواستراوەکان لە کۆسۆڤۆ نیشتەجێ بوون، لە کاتی شەڕی عوسمانی و سڕبیا لە ساڵانی ١٨٧٦ و ١٨٧٨ ھێرش کرایە سەر سڕبەکان و لە ساڵی ١٩٠١ کۆمەڵکوژی سڕبەکانی کۆسۆڤۆ ڕوویدا.
گرژییەکانی نێوان کۆمەڵە سڕب و ئەلبانییەکان لە کۆسۆڤۆ لە ماوەی سەدەی بیستەمدا پەرەی سەند و ھەندێکجاریش بەرەو توندوتیژی گەورە پەرەی دەسەند، بەتایبەتی لە جەنگی یەکەمی باڵکان (١٩١٢–١٩١٣)، جەنگی جیھانیی یەکەم (١٩١٤–١٩١٨) و جەنگی جیھانیی دووەم (١٩٣٩–١٩٤٥). شۆڕشی ئەلبانی لە کۆسۆڤۆ لە ساڵی ١٩١٢ وای لە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی کرد بە دامەزراندنی نیمچە دەوڵەتێکی ئەلبانی ڕازی بێت، بەڵام ھەر زوو ھێزەکانی عوسمانی لەلایەن ھێزە ھەڵپەرستەکانی بولگاری و سڕبیا و مۆنتینیگرۆوە دەرکران. کۆمەڵکوژی ئەلبانییەکان لە کاتی شەڕەکانی باڵکان کە دواتر ڕوویدا.
دوای جەنگی جیھانیی یەکەم، کۆسۆڤۆ لکێنرا بە شانشینی یوگۆسلاڤیا کە لە ژێر ڕکێفی سڕبەکاندا بوو، سەرەڕای داواکاری دانیشتووانە ئەلبانییەکان بۆ یەکگرتن لەگەڵ ئەلبانیا. لە نێوان ساڵانی ١٩١٨ بۆ ١٩٣٩ یوگۆسلاڤیا سەدان ھەزار ئەلبانی ڕاگواست و پاڵپشتی نیشتەجێبوونی یوگۆسلاڤییەکان کرد لە کۆسۆڤۆ، ھاوکات خوێندنگاکان زمانی ئەلبانییان قەدەغە کرد. دوای ئەوەی زلھێزەکانی تەوەر لە ساڵی ١٩٤١دا یوگۆسلاڤیایان داگیرکرد، زۆربەی ناوچەی کۆسۆڤۆ خرایە ناو ئەلبانیای ژێر دەسەڵاتی ئیتاڵیا، و ئەڵمانیا و بولگاریا بەشەکانی دیکەیان خستە ژێر ڕکێفی خۆیەوە. لە کاتی داگیرکاریدا، دانیشتوانی سڕبی و مۆنتینیگرۆ لەلایەن ھاوکارە ئەلبانییەکانەوە چەوسێندرانەوە و ھەزاران کەس کوژران و لە نێوان ٧٠ بۆ ١٠٠ ھەزار کەسیان دەرکران یان گواسترانەوە بۆ ئۆردوگاکانی بەندکردن لە پریستینا و میترۆڤیکا.
چەکی بەکارھێنراو
چەکی جۆراوجۆر لەلایەن ھێزەکانی ئاساییشی یوگۆسلاڤیا و سوپای ڕزگاریخوازی کۆسۆڤۆوە بەکارھێنرا و ناتۆ تەنیا فڕۆکە و کەشتی دەریاییان بەکاردەھێنا.
ھێزەکانی ئاساییشی یوگۆسلاڤیا
ئەو چەکانەی کە ئەم ھێزانە بەکاریان دەھێنا زۆربەیان دروستکراوی یوگۆسلاڤیا بوون، لەکاتێکدا ھەموو چەکی دژە فڕۆکەکانیان دروستکراوی سۆڤیەت بوون.
مۆزەخانەی کەلەپووری ئەفریقی
مۆزەخانەی کەلەپووری ئەفریقی مۆزەخانە و پێشانگای ھونەرییە لە باکاو، گامبیا پێشتر لە بانجول بووە. لە مۆزەخانەکە ژمارەیەکی زۆر لە هونەری ئەفریقی و پەیکەر کۆکراونەتەوە. کەلووپەلەکانی مۆزەخانەکە بۆ فرۆشتن دانراون، هەرکاتێکیش دەفرۆشرێن ئەوا بە بابەتی دیکەی هونەریی گامبیا جێگەیان دەکرێتەوە.
میلاد شار
جوگرافیا
میلاد شار لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ بەنداوی ئاراس و لە باشوور لەگەڵ گوندی قورشاقلو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی شیبلوی عەجەم لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی قەیاسی.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی پۆلدەشت پۆلدەشت پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی شارستانی پۆلدەشت پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
قتلوو
جوگرافیا
قتلوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ورمزیار
ورمزیار گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی بازیان، قەزای سلێمانی، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ورمزیار لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی تەپەڕەش و لە باشوور لەگەڵ گوندی گاوانی و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی قازان، بەرانان و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی زییەکە.
ماری لویز کۆلێرۆ پریکا
ماری لویز کۆلێرۆ پریکا (Marie-Louise Coleiro Preca؛ لە دایکبووی ٧ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٨) کەسایەتی ژنە سیاسەتوانی ماڵتاییە. ئەو لە ماوەی ٤ی نیسانی ٢٠١٤ بۆ ٤ی نیسانی ٢٠١٩ بووە نۆیەمین سەرۆکی ماڵتا. بەر لەو پۆستەش ئەوا ناوبراو وەزیری خێزان و کۆمەڵایەتی بووە لە ماوەی ١١ی ئازاری ٢٠١٣ هەتاوەکوو ٢٩ی ئازاری ٢٠١٤.
ماری لە ماوەی ساڵانی ١٩٩٨ بۆ ٢٠١٤، لە چەند خوولێکدا وەک کاندیدی حیزبی کرێکاران بووە ئەندام لە پەرلەمانی ماڵتا. ماری لە زانکۆی ماڵتا بەشی یاسا و خوێندنە مرۆڤایەتییەکانی خوێند.
ماری ئەندامە لە ئەنجومەنی ژنانی سەرکردەی جیهان، کە ئەم ئەنجومەنە ئەو ژنانەی لەخۆی کۆکردۆتەوە کە لە پلەی سەرۆک کۆمار و سەرۆک وەزیران بوون لە وڵاتانی جیهان.
سەرچاوەکان
پۆل:خانمە سەرۆکەکان پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٥٨
چالەرمپۆل مەلاخەم
چالەرمپۆل مەلاخەم (بە تایلاندی: เฉลิมพล มาลาคำ)   گۆرانیبێژێکی خەڵکی ناوچەی ئیسانە لە تایلاندە، زیاتر بە ستایلەکانی لوک توگ و مۆر لام ناسراوە، ھەروەھا بە نمایشکارێکی بە توانایی «کانترۆم» دادەنرێت. ھەرچەندە زۆربەی گۆرانییەکانی چالەرمپۆل لەتایلاندە، زۆرجاریش لە باکووری خمێریش گۆرانی دەڵێت.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٢ پۆل:کوڕە گۆرانیبێژە تایلەندییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:کوڕە گۆرانیبێژە تایلەندییەکانی سەدەی ٢٠ەم پۆل:زیندووان
پۆرتۆ ڕیکۆ لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
پۆرتۆ ڕیکۆ نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢ بوو کە لە ٢٧ی تەممووز تا ١٢ی ئابی ٢٠١٢ لە لەندەن لە شانشینی یەکگرتوو بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠١٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠١٢
کانیە سپی
کانیە سپی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری چەمێ ڕەوزە، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
کانیە سپی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
مۆزەخانەی نەتەوەییی گامبیا
مۆزەخانەی نەتەوەییی گامبیا مۆزەخانەیەکی کولتوورییە لە گامبیا. کەوتووەتە بانجول. بەڵگەی مێژوویی و پەیوەندیدار بە مێژوویی گامبیای تێدایە.
کانیە سپی
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
بەڕازیل لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
بەڕازیل نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
مۆزەخانەی نەتەوەییی گامبیا
سەرچاوەکان
پۆل:مۆزەخانەکانی گامبیا
لینوکسی ئۆراکڵ
لینوکسی ئۆراکل لە لایەن کۆمپانیای ئۆراکڵ پاڵپشتی دەکرێت و لە سەر بنەمای گنولینوکسی رێدھەت پەرەی سەندووە واتە (Red Hat Enterprise Linux (RHEL. زۆر یەک لە تواناییەکانی ئەم دابەشکراوە کە بە سەختی و دژوارە ئازموونی لە ناوەرۆکی خۆی وەرگرتووە، ناسراوە بە “Oracle Unbreakable Kernel”. گەشەپێدەران زۆرتر لەسەر بنەکەدراوە واتە داتابەیس سوودیان گرتووە واتە لە بواری نەرمەکالا و ڕەقەکالا بۆ ئەم بنکە کاری بەھێزیان ئەنجام داوە. لە وشانی نوێ لە بووتی UEFI پاڵپشتی دەکات و ھەروا دەتوانین بڵێین کە ئەم دابەشکراوە لە دوو ناوەرۆکی تیکڵاو سوود دەگرێت. بەکارھێنەری ئازیز دەتوانن بە داگرتنی فایلی ISOـی ئەم نەرمەکالا لە سەر ماشینی خەیاڵی دایمەزرێنن. ھەروا بۆ زانیاری ئۆراکڵ لەبواری بنکەدراوە زۆر ھاوکاری یاھووی کردووە بەتایبەت لە دووایین گرێبستیان، نیم میڵیۆن دولار بەھای بووە.
سەرچاوەکان
پۆل:لینوکس پۆل:دابەشکراوەی لینوکس
عەبدوڵڵا ھەرتەلی
عەبدوڵڵا عەبدولعەزیز ھەرتەلی (ناسراو بە مامۆستا عەبدوڵڵا ھەرتەلی؛ لەدایکبووی ١ی تەمموزی ١٩٥٥ لە گوندی ھەرتەل - مردووی ٧ی نیسانی ٢٠٢٠) و زانا و شارەزا لە ئایینی ئیسلام،و شەرعزان. چەندین کتێبی جۆرا و جۆری شەرعی و ئاینی ئیسلامی داناوە، نوسەر و وەڕگێڕی چەندین کتێبانە، لە ڕێکەوتی ٧ی نیسانی ٢٠٢٠ کۆچی دوایی کردووە.