cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
نیوفاندلەند و لابرادۆر
گەشتیاری
کەرتی گەشتیاری بەشێوەیەکی مەزن گرنگی پێدراوە تەنھا لە ٢٠٠٦ بڕی ٥٠٠٠٠٠گەشتیار ڕویان لە ھەرێمەکە کردوە و ٣٦٦میلیۆن دۆلار داھاتەکەی بووە
کاشینک
ھەرێمەکە چەندین پڕۆژەی خزمەتگوزاری دابین کردوە لە ھەرێمەکە وەک کاشینک کە بەدرێژایی کەناراوەکانی ھەرێمەکە ڕۆژانە لەخزمەت دان
سەرچاوەکان
پۆل:پارێزگاکانی کەنەدا پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٩٤٩ پۆل:تەندرا پۆل:جوگرافیا پۆل:کۆلۆنیەکانی پێشووی نەرویج
کۆستاریکا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
کۆستاریکا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠ بوو کە لە ٢٣ی تەممووز تا ٨ی ئابی ٢٠٢٠ لە تۆکیۆ لە ژاپۆن بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٢٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
Costa Rica at the 2020 Summer Olympics پۆل:وڵاتان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٢٠
وایت ھۆرس (یووکان)
وایت ھۆرس پایتەختی ھەرێمی یووکانە لە کەنەدا، ژمارەی دانیشتوانەکەی ٢٣٬٢٧٦ کەسە بەپێی سەرژمێری ٢٠١١، گەورەترین شاری ھەرێمی یووکانە.
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای کەنەدا پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:ھەرێمی یووکان پۆل:جوگرافیا
بوورگ
بوورگ (Bûrig، ) دێیەکە لە گوندستانی ئاقاری باشوور، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی بوورگ بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٣٠٨ کەس لە ٦٧ بنەماڵەدا بووە.
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
چاڵەبێ ئاو
چاڵەبێ ئاو گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی گەرمک، قەزای پێنجوێن، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
چاڵەبێ ئاو لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ماسیدەر و لە باشوور لەگەڵ گوندی شێرکوژ و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی چاڵاو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی سەرسوراو.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
خەڵاتی ساتیلایت
خەڵاتی ساتیلایت یان مانگی دەستکرد (بە ئینگلیزی Satellite Award) بریتییە لە خەڵاتێکی ساڵانە پێشکەش دەکرێت لە لایەن ئەکادیمیای ڕۆژنامەی نێودەوڵەتی، دەرچووە لە ساڵی ۱۹۹۷.
ترانکس
ترانکس (، بە رۆماجی: Torankusu) ئەو کەسایەتییەکی خەیاڵی ناو زنجیرەی دراگۆن بۆڵە و لە لایەن ئاکیرا توریاماوە دروست کراوە. ئەو بۆ یەکەم جار لە ژمارەی #۳۳۱ کوڕە گەنجە نادیارەکە (謎の少年 Nazo no Shōnen) دەرکەوت، کە لە گۆڤاری هەفتانەی شۆنن جەمپ لە ۲ی تەمووزی ۱۹۹۱ بڵاوکرایەوە، و وەک گەنجێکی نادیار بۆ ڕابردوو گەشتی کردووە تا لە دوژمنێکی بکوژ ئاگەداریان بکاتەوە. دواتر دەربارەی ئاشکرا بوو ئەو نیوە مرۆڤێک و نیوە سایاجینێکە و کوڕی ڤێجیتا و بولمایە. ترانکس یەکێک لە بەناوبانگترین کەسایەتییەکانی دراگۆن بۆڵە، و هەروەها ئاماژە بۆ ڕۆڵە تایبەتەکەی لە زنجیرەکەدا براوە.
سەرچاوەکان
پۆل:کەسایەتییە نێرەکانی ئەنیمێ و مانگا پۆل:کەسایەتییەکانی دراگۆن بۆڵ پۆل:سایاجین
ئەلگۆریتمی ئیقلیدس
وێنۆک|چەپ ئەلگۆریتمی ئیقلیدس ، ڕێگایەکی جیاوازە بۆ دیاریکردنی گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش کە پشت بە دابەشبوون دەبەستێت.
نموونە
بۆ ھەژمارکردنی (846, 204) ژمارە گەورەکە واتە 846 بەسەر 204 دابەش دەکرێت ئینجا 204 بەسەر ماوەی دابەشکردنەکەی پێشوو دابەش دەکرێت، درێژە بەم کارە دەدرێت ھەتا ماوەکە دەبێت بە سیفر، دواھەمین ماوەی ناسیفر لە کۆتایی دابەشکردنی پرسیارەکە دەبێتە، گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش.
سەلماندن
بۆ سەلماندنی ئەلگۆریتمی ئیقلیدس و دۆزینەوەی وڵامی ئەم پرسیارە کە بۆچی بە بەکارھێنانی ئەلگوریتمی ئیقلیدس گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش بەدەست دێت، سەرنجی ئەم لێمە بدە،
لێم: ئەگەرa = bq + r ئەوا
سەرچاوەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان پۆل:ئیقلیدس
ئیسپانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
ئیسپانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
بریتش کۆلۆمبیا
بریتش کۆلۆمبیا ھەرێمێکی کەنەدیە دەکەوێتە ئەوپەری خۆڕئاوای کەنەدا لە ١٨٤٩ یەکەمجار دورگەی ڤانکوڤەر لەلایەن ئینگلیزەکان دەستی بەسەرداگیرا کە دواتر لە ١٨٦٦زنجیرە چیاکانی پشتیشی خرایە پاڵی دواتر تەواوی خاکەکەی چوە ناوبازنەی ئینگلیزەکان لە ١٨٧١، ڕووبەری ھەرێمەکە ٩٤٤٬٧٣٥ کم چوارگۆشەیە، ژمارەی دانیشتوانی بەگوێرەی سەرژمێری ٢٠٠٩ بڕی ٤٬٤١٩٬٩٧٤کەسە، شاڕی ڤیکتۆریا پایتەختی ھەرێمەکەیە و شاڕەکانی ڤانکۆڤەر و پرێنس جۆرج  لەگرنگترین شارەکانیەتی.
خاک
زۆرینەی پێکھاتەی زەویەکانی بەرزی و نزمی و شاخاوین کە زنجیرە چیاکانی ڕۆکی بەتەواوی ھەرێمەکە درێژبۆتەوە و دەڕوانێتە زەریای ھێمن، لەنێو زنجیرە چیایەکە ھەزاران کەژ و کێو و دۆڵ و ڕوبار و دارستانی چڕ ھەن.
کەش و ھەوا
کەشی ھەرێمەکە لەژێڕ کاریگەری زەریای ھێمن و بای گەرمی باشوردایە کەبوەتە ھۆی بەرزبوونەوەی پلەکانی گەرما بەجۆرێک زستانێکی فێنک و ھاوینێکی گەرمی ھەیە جگە لەناوچە کەژ و کوێستانەکانی کە زستانی ساردودرێژیان ھەیە لەگەڵ ھاوینی کورت و فێنک ڕێژەی باران بارین زۆڕە و بەدرێژایی کەناراوەکانی باران دەبارێت بەمەش دارستانێکی بەرفراوان و شێداری دروست کردوە.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:پارێزگاکانی کەنەدا پۆل:پارێزگاکان و مەڵبەندەکانی کەنەدا پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٨٧١ پۆل:کۆلۆمبیای بریتانی پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:جوگرافیا پۆل:کەنەدا
کریۆس
لە میتۆلۆژیای یۆنانیدا، کریۆس (، بە زمانی یۆنانیی کۆن:  Κρεῖος )  یەکێک بوو لە تایتانیکەکان، منداڵی ئۆرانۆس و گایایە. کریۆس وەک تایتانییەکانی دیکە، تایبەتمەندییەکی زۆری نییە، هیچ بوار و ئەفسانەیەکی تایبەتی خۆی نییە؛ لەبری ئەوە، وادیارە لە ئەفسانەدا خزمەتێکی تەنها ئاسایی دەکرد، بۆ دەستەبەرکردنی دایک و باوکایەتی بۆ کەسایەتییەکانی دیکە.
زانیار مورادی
زانیار مورادی (لەدایکبووی ١٩٨٨ لە مەریوان - مردووی ٢٠١٨ لە کەرەج) خەڵکی ڕۆژھەڵاتی کوردستان بوو کە بە تۆمەتی ئەندامییەتی کۆمەڵە لەلایەن کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە؛ ھاوڕێ لەگەڵ لوقمان مورادی ئامۆزای و ڕامین حوسێن پەناھی ڕێکەوتی ٨ی ئەیلوولی ٢٠١٨ (١٧ی خەرمانانی ١٣٩٧) لە زیندانی ڕەجایی شار، بە نھێنی لە سێدارە درا.
ژیاننامە
زانیار مورادی کوڕی ئیقباڵ ساڵی ١٣٦٧ لە مەریوان لە دایک بوو. زانیار لەکن نەنک و باپیری گەورە ببوو.
دەستبەسەرکردن
زانیار ٣ی ئابی ٢٠٠٩ - ١٢ی گەلاوێژی ١٣٨٨ لە شاری مەریوان قۆڵبەست کرا. ڕۆژێک دواتر بۆ گرتووخانەی ئیتلاعاتی سنە ڕاگوێزرا. زانیار نزیک ساڵ و نیوێک بێخەبەر بوو؛ تەنانەت بنەماڵەکەی نیگەرانی ئەوە بوون ئیعدام کرابێت.
زیندانەکان
بەگشتی لەو ماوەیەدا زانیار توانی تەنیا سێ-چوار جار، ئەویش زۆر بە کورتی نەنک و باپیری ببینێت.
ئەشکەنجە
زانیار مورادی نزیک بە نۆ مانگ لە گرتووخانەی ئیتلاعاتی سنە لە ژوورەکانی تاکەکەسی دابوو. لەلایەن چوار تا شەش کەسەوە لێپرسینەوە و ئەشکەنجەی دەروونی و جەستەیی دەکرا. دەیانبەستەوە و لێیان دەدا. جنێوی پیسیان پێ دەدا و ھەڕەشەی کوشتن و دەستدرێژی بۆ سەر خۆی و ئازاردانی بنەماڵەکەیان لێ دەکرد. لەو ماوەیەدا زانیار ڕووبەڕووی زۆر کێشە و نەخۆشی بۆوە کە دەرمانیش نەدەکران؛ بۆ نموونە: گونی بریبدار و بڕبڕەی پشتی ئازاری پێ گەیشتبوو. کەڕەتێک لە وڵامی ناڕەزایەتییەکانی زانیار لە ھەمبەر ئەشکەنجەدانی کاربەسەستانی زیندان پێیان وتبوو: «ئەوەی دەبینی گەمەیەکی سیاسییە، کاتێک بابت دژ بە ئێمە کار دەکات دەبێت چاوەڕوانی ئەوەشی ھەبێت».
حوکم
٢٢ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠ - ١ی بەفرانباری ١٣٨٩ لەلایەن لقی پازدەی دادگای شۆڕشی تاران بە تۆمەتی ئەندامییەتی کۆمەڵە (دژایەتی خودا) و ھاوکاری لە کوشتنی کوڕی پێشنوێژی شاری مەریوان، سیخوڕی بۆ بریتانیا و تێکدانی ھێمنیی شاری مەریوان لە کاتی سەردانی خامنەییدا، بە سێدارە مەحکووم بوو. زانیار مورادی لەژێر ئەشکەنجە و لە کاتی لێپرسینەوەدا ناچار بە دان پێدانانی زۆروملی ببوو، دووبارەش لە فیلمێکدا کە لە پرێس تیڤی بڵاویان کردەوە دانیان بە کاری نەکردوو پێ دانابۆوە، کە لە دادگا کەڵکیان لێ وەرگیرا؛ ھەروەھا ھەڕەشی لێ کرابوو کە بێتوو پشتڕاستیان نەکاتەوە، دەینێرنەوە گرتووخانەی ئیتلاعاتی سنە.
سەرچاوەکان
پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٨٨ پۆل:مردووانی ٢٠١٨ پۆل:لەسێدارەدراوانی کورد پۆل:شەھیدانی کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٥
کرواتیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
کرواتیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢ بوو کە لە ٢٥ی تەممووز تا ٩ی ئابی ١٩٩٢ لە بارسێلۆنا لە ئیسپانیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٢ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٢
فۆبی
لە ئایینی یۆنانی کۆن و میتۆلۆژیای یۆنانیدا،  فۆبی ،  یەکێک بوو لە نەوەی یەکەمی تایتانیەکان کە یەک کۆمەڵە کوڕ و کچەکانی ئۆرانۆس و گایا بوون. داپیرەی خوداوەندی خۆر ئەپۆلۆ و خوداوەندی مانگ ئارتمیس و خوداوەندی جادووگەری هێکاتە. بەپێی ئەفسانە، ئەو خاوەنی ڕەسەنی فاڵچی ی دێلفی بووە پێش ئەوەی بە دیاری بیدات بە ئەپۆلۆی نەوەکەی. ناوەکەی کە بە واتای "گەشاوە" دێت، هەروەها بە ژمارەیەک خوداوەندی مانگی وەک ئارتمیس و دواتر خوداوەندە ڕۆمانییەکانی لونا و دیانا دراوە، بەڵام فۆبی خۆی وەک خوداوەندی مانگ لەسەر خۆی لە ئەفسانەی کۆندا چالاکانە مامەڵەی لەگەڵ نەکراوە.
بایک جی-وۆن
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:خانمەکتەرانی کۆریای باشوور لە سەدەی ٢١ەم پۆل:خانمەکتەرانی فیلم لە کۆریای باشوور پۆل:خانمەکتەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٧٣ پۆل:باشترین خانمەکتەرە پشتگیریکەرەکان بۆ براوەی خەڵاتی ئەستێرەیی ئاپان
تراڤێستی (ناسنامەی جێندەری)
تراڤێستی (ناسنامەی جێندەری - بەئینگلیزی: Travesti (gender identity) ) زاراوەی تراڤێستی لە وڵاتەکانی ئەمەریکای لاتینی بە تایبەتی ئەفریقای باشوور بۆ دیاریکردنی کەسانێکە کە لەکاتی لەدایکبوون وەک نێر دیاریکراون بەڵام ناسنامە جێندەرییەکەیان لەگەل ئەو جێندەرە یەک ناگرێتەوە کە لەکاتی لەدایکبوون دیاریکراوە. بەڵکو ناسنامە جێندەرییەکەیان بریتیە لە جێندەری مێ
چاپخانەی ژیان
چاپخانەی ژیان بۆ بڵاکردنەوە بریتییە لە لایەنی بەرپرس لە بڵاوکردنەوەی کۆمەڵێک ڕۆژنامە و گۆڤاری سعودی، کە گرنگترینی ڕۆژنامەی حەیاتە.
ئێدمنتن
وێنۆک|دیمەنێک لەشارەکە لەدوورەوە ئێدمنتن پێنجەم گەورەترین شارەکانی کەنەدایە و پایتەختی ھەرێمی ئەلبێرتایە. ئەم ناوچەیە نەدۆزرابۆوە لەلایەن ئەوروپییەکانەوە تاوەکو نیوەی دووەمی سەدەی نۆزدەھەم ھۆکاری ناونانەکەی دەگەڕێتەوە بۆ ئێدمنتنی لۆندەنی ئینگلتەرا. ئێدمنتن شار نەبوو تاوەکو ١٩٠٤ کە ژمارەی ئەوسای تەنھا ٨٬٣٥٠ کەس بوو، لە ڕێکەوتی ١ ئەیلوولی ١٩٠٥ بووە پایتەختی ھەرێمی ئەلبێرتا، لەم ساڵانەی دوایی گەشەسەندنی مەزنی بەخۆوە بینی بەھۆی دۆزینەوەی نەوت بەپێی سەرژمێری ٢٠٠٦ دانیشتوانەکەی گەیشتۆتە ٨٣٦٬٣٧٢ کەس.
وەرزش
لەم شارە چەندین یانەی باش ھەیە لە بەناوبانگترینیان یانەی ئێدمنتن کە ئێستا لە خولی نایابی کەنەدی یاری دەکات.
سەربازخانەی ئەڵڵاھو ئەکبەر
سەربازخانەی ئەڵڵاھو ئەکبەر
سەربازخانەی ئەڵڵاھو ئەکبەر، کە سەربازخانەیەکی ئەرتەشی کۆماری ئیسلامیی ئێرانە لەم دێیەدا داکەوتووە.
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
ئۆردووشاھی
ئۆردووشاھی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری تورکەمان، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
ئۆردووشاھی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە و شیعە) پێکھاتووە.
چەرمەگا، گەرمک
چەرمەگا گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی گەرمک، قەزای پێنجوێن، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
چەرمەگا لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی لەنگەدێ و لە باشوور لەگەڵ گوندی قشڵاخ، گەرمک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی چوێسە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی کانی بی، گەرمک.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئوم سەلەمە
ھیند کچی ئەبوو ئومەیییە یەکێک بوو لە ھاوسەرەکانی پێغەمبەر محەممەد. «ئوم سەلەمە» کونیەی ئەو بوو واتا: «دایکی سەلەمە». ئەو یەکێک بوو لە کاریگەرترین ھاوەڵە ژنەکانی پێغەمبەر، کە تا ڕادەیەکی زۆر بەھۆی وەبیرھێنانەوەی چەندین فەرموودە، یان چیرۆک دەربارەی محەممەد ناسرابوو. شیعەکان پێیان وایە ئوم سەلەمە گرنگترین ھاوسەری محەممەد بووە لە دوای خەدیجە.
سەرچاوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ٥٨٠ پۆل:مردووانی ٦٨٠ پۆل:خێزانەکانی محەممەد
دەربڕینی جێندەری
دەربڕینی جێندەری (بە ئینگلیزی: Gender expression) بریتییە لە ھەڵسوکەوت و خولیا و ئاکاری کەسێک، و شێوازی دەرکەوتنی کەسێک کە پەیوەندیدارە بە جێندەر، جا پەیوەندیدار بێت بە ژنێتی یان پیاوەتی. ئەمە ھەروەھا پەیوەندیداریشە بە ڕۆڵی جێندەر.
سەرچاوەکان
پۆل:ناسنامەی جێندەری
هادێس
‎هادێس لە ئایینی یۆنانی کۆندا و میتۆلۆژیای یۆنانیدا، خوداوەندی مردووەکان و پاشای جیهانی ژێرزەوییە، کە ناوەکەی بووە هاوواتای. هادێس کوڕە گەورەکەی کرۆنۆس و ڕیا بوو، هەرچەندە ئەمەش وای لێکرد کە دوا کوڕ بێت کە لەلایەن باوکیەوە گەڕێنرایەوە. ئەو و براکانی زیووس و پۆسێدۆنە، نەوەی خوداوەندەکانی باوکیان کە تایتانیەکان بوون شکستیان هێنا و بانگەشەی حوکمڕانییان بەسەر گەردووندا کرد. هادێس جیهانی ژێرزەوی و زیووس ئاسمان و پۆسێدۆن دەریای وەرگرت، لەگەڵ زەوی ڕەق، بەدرێژەی پارێزگای گایا، کە لە یەک کاتدا بۆ هەر سێ خوداوەندەکە بەردەست بوو. لە وێناکردنی هونەریدا، بە شێوەیەکی تایبەت هادێس وێنا دەکرێت کە باڵندەیەکی بەدەستەوەیە و کلاو لەبەردایە و سێربێرۆس، سەگی پاسەوانی سێ سەری جیهانی ژێرزەوی، کە لە تەنیشتی وەستاوە.
‎خوداوەندی ئیترۆسکان ئایتا و خوداوەندە ڕۆمانییەکان دیس پاتەر و ئۆرکوس لە کۆتاییدا وەک هاوتای هێدێس وەرگیران و تێکەڵ بە پلۆتۆ بوون کە بە لاتینکردنی پلۆتۆن بوو. خۆی نازناوێکی ئیفێمیستییە کە زۆرجار بە هادێس دەدرێت.
سەرچاوەکان‎
‎
تیرۆرکردنی جۆڤێنێل مۆیس
جۆڤێنێل مۆیس سەرۆک کۆماری ھایتی لە ٧ی تەممووزی ٢٠٢١ تیرۆرکرا، کاتێک گرووپێکی ٢٨کەسی چەکدار ھەڵیانکوتایە سەر شوێنی نیشتەجێبوونی خۆی و تەقەیان لێ کرد و دەست بەجێ گیانی لەدەست دا، خێزانەکەشی لە ئەنجامی ئەم ھێرشە بریندار بوو. لە ٨ی تەممووزی ٢٠٢١ بەرپرسانی ھایتی کوژرانی چوار گومانلێکراوی ھێرشەکە ھەروەھا دەستگیرکردنی ٢٠ کەسیان ڕاگەیاند، ھەروەھا پۆلیسی ھایتی ڕای گەیاند، ئەو گرووپەی دەستیان لە تیرۆرکردنی جۆڤینێل مۆئیس، سەرۆکی ھایتی ھەیە لە ٢٨ کەس پێکھاتوون کە ٢٦یان کۆلۆمبین و دووانیان ئەمریکی. بەشی زۆری کۆڵەمبییەکان سەربازی خانەنشینکراوی کۆڵمبیان. کلۆد جۆزێف سەرۆک وەزیرانی کاربەڕێکەری ھایتی بۆ میدیاکانی ڕاگەیاند "کوشتنی سەرۆکی ھایتی بێ سزا تێناپەڕێت "
سەرچاوەکان
پۆل:مردنەکان بەپێی کەس
ئیسپانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
ئیسپانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
شێخ ملا عبدالقادر نەقشبەندی
خواناسی پیرۆزی ریگە عیرفان و تەریقەتی نەقشبەندی ، مورشید و ڕابەری شەرع زان و زانا بەیەکتا پەرستی و خواناسی و خوا ویستی ، حەزرەتی شێخ مەلا عبدالقادر نەقشبەندی پیر خضری چەمپاراو.
ناوی تەواوی:
شێخ مەلا عبدالقادر نەقشبەندی پیر خضری چەمپاراوە ، کوڕی سەیید محمد ، کوڕی سەیید ئەحمەد ، کوڕی سەیید مصطفى ، لە نەوەى مامۆستا سەیید حسنە ، کە مەزاری پیرۆزی لاى مەزاری (پیرمەسورە) لە گەڕەکی (حاجی حان) شاری سلێمانی. لە ساداتی پیر خضری شاهۆیە ، لە نەوەى حەزرەتی ئیمام (رضا)ی مەشهەدە.
نازناوی:
نازناوى عیرفان و تەریقەتی (شاهی سیف الدین)ە.
لەدایکبووی : رۆژی چوارممە   21/5/1862 – زاینی ، 10/12/1352- کۆچی ،   31/2/1313 – هەتاوی. شاری سولەیمانی عێراق ، گەڕەکی مەڵکەندی.
بنەماڵەکەی:
ئەم بنەماڵە پیرۆزە دەگەنەوە بە مامۆستا مەلا سەیید حەسەن کە لە (حاجی تەکیە)ی قەیوانەوە هاتونەتە شارى سولەیمانی ، وە دەچنەوە لە نەسەبا بۆ حەزرەتی ئیمام (رضا)ی مەشهەد.
تەسەووف و عیرفانی:
ڕابەرو مورشیدی گەورەی دیاری رێبازی پیرۆزی نەقشبەندی.
ئەولادەکانی:
شێخ عز الدین ، شێخ شمس الدین ، شێخ محمد عمر ( لە زەمانی خۆیدا کۆچی دوایی کردووە) ، شێخ فخر الدین ، ( لە زەمانی خۆیدا کۆچی دوایی کردووە) ، حەلاوە خان ، رەحمە خان ، زەینەب خان ، شەمسە خان ، نەجیبە خان.
زانست و خوێندنی:
پاشان دەچێتە کۆیە لە خزمەت مامۆستا مەلا عبدالله ی جەلی زادە لە ساڵی 1878- زاینی ، وە لە خزمەت مامۆستا مەلا عبدالله جەلی زادە بڕوانامەى زانستی وەردەگرێت لە ساڵی 1884 – زاینی.
تەسەووف و تەریقەتی:
لەدواى تەواوکردنی زانستی ئیسلامی ، روودەکاتە مورشیدی گەورەو پەروەردەکاری بێ وێنە ، قوتبی گەورەو خاوەن بەرەکات حەزەرتی شێخ عمر ضیاءالدین نەقشبەندی بیارە، لە دواى 7 ساڵ سەیرو سلوک و تەواو کردنی پلەکانی عیرفان و تەریقەتی نەقشبەندی. لە رۆژی شەممە :  15/8/1891 – زاینی بڕوانامەى ئیرشاد لە تەریقەتی نەقشبەندی پێدەبەخشێت. وە ئەمری پێدە فەرمووێ کە بچێتە ناوچەی (شارباژێڕ) لە پارێزگای سولەیمانی ، وە لە ساڵی 1894 – زاینی، دەست دەکات بە دروست کردنی خانەقاو مەدرەسەی دینی لە ناوچەکەو ، ئیرشادو پەروەردەى موسوڵمانان لەسەر مەنهەجی پاکی ئیسلام و تەریقەتی نەقشبەندی، وەک مورشید و ڕابەرێکی بێ وێنەو بە ئیخلآس و بە توانا خەریک دەبێت ، تا ساڵی 1924- زاینی، ڕوو لە کوردستانی رۆژهەلآت دەکات و دەچێتە گوندی چەمپاراو لە ناوچەی شاری بانە ، لەوێش خانەقاو مەدرەسەی دینی دروست دەکات ، چەمپاراو دەکاتە مەرکەزی عیلم و عیرفان و پەروەردەى رۆحی موریدان ، چراخانی چەمپاراو روناکی بەخش دەبێت بۆ کوردستانی ئێران و عێراق.
چەند فەرموودەیەکی شاهی سیف الدین
1.     هەر کەس چێژی خۆشەویستی خواى لەدڵدا بێت دڵی ئاودێر دەبێت.
2.    گەیشتن بە خوا دورییەکەى بەپێی نابڕێت ، بەڵکو بە دڵ ئەبڕێت.
3.    ئینسان هەر کات خواى ناسی خۆشی ئەوێت ، وە کە خۆشی ویست روو ئەکاتە خوا.
4.     بە دڵ هەمیشە لە خزمەت خوادا بن.
5.    دڵتان لە غەیر چوڵ کەن ، بەخوا ناسی و نەهێنی پڕی کەن.
6.   زاناو عالمی بێ وەرع وەک چرایە خۆی ئەسوتێنێ و روناکی دەدات بەو شوێنە.
7.    نەمزانیوە هیچ هەڵەیەک ناشرینتر بێت لە وازهێنان لە زیکری خوا.
8.    بزانن کە زیکرو یادی خوا هۆکارە بۆ لابردنی خەفەت ، کرانەوەى دەرگاى خۆشی و نەمانی ناخۆشی و گەیشتن بە مەبەست.
9.    هەر کەس دڵ و دەروونی خاوێن بێت زبانیشی راست و پاک دەبێت.
وەفاتی:
فەوتی حەزرەتی شێخ مەلا عبدالقادر نەقشبەندی پیر خضری چەمپاراوی  لە رۆژی دووشەممە 26/3/1934- زاینی ، 10/12/1352 – کۆچی لە گوندی چەمپاراوی سەر بە شاری بانەى کوردستانی رۆژهەلآت لە حوجرەى نزدیک بە خانەقای خۆی بە خاک سپێردراوە ، کاتژمێر : 6 ی ئێوارە
داوسن
وێنۆک|چەپ داوسن شارۆچکەیەکە لە ھەرێمی یووکان لە کەنەدا، ژمارەی دانیشتوانی ١٬٣١٩ کەسە بەپێی سەرژمێری ٢٠١٠، ڕووبەرەکەی ٣٢٬٤٥کم چوارگۆشەیە.
ھەڵکەوتەی شوێن
ھاوسنوورە لەگەڵ:
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکان، دامەزرانی ١٨٩٦ پۆل:ھەموو کۆلکەوتارەکان پۆل:ھەرێمی یووکان پۆل:کەنەدا پۆل:جوگرافیا
چاڵاوبەکر
چاڵاوبەکر (Çaław Bekr، ) دێیەکە لە گوندستانی ئاقاری باشوور، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی چاڵاوبەکر بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٦٦١ کەس لە ١٤٨ بنەماڵەدا بووە.
دیمن (ڕۆحی خراپەکار)
thumb|وێنەیەک بۆ دەربڕین دێمۆن  ڕۆحێکی خراپە، و کەسایەتی خەیاڵی سووپەر شەیتان بەرجەستە دەکات کە کینە و خراپە هەڵدەگرێت، کەسایەتییەکە لە شتە پەیوەندیدارەکانی ئاین و کارە جادوویەکان دووبارە دەبێتەوە، وێژە و خەیاڵ، ئەفسانە، و فۆلکلۆر، وشەی دێمۆن لە زۆرێک لە وەرگێڕانەکانی کتێبی پیرۆز و کتێبی پیرۆزی عیبری هاتووە. ئەم کەسایەتییە لە زۆرێک لە کارە کارتۆنییەکان و فیلمە سینەماییەکانی وەک خێو و خێوی ئۆپێرا بەرجەستە بووە.
چاڵاوبەکر
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
دیمن (ڕۆحی خراپەکار)
سەرچاوەکان
پۆل:جنۆکە پۆل:زاراوە ئایینییەکان پۆل:شەیتانەکان
کرواتیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
کرواتیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦ بوو کە لە ٢٠ی تەممووز تا ٤ی ئابی ١٩٩٦ لە ئەتڵانتا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
١٩٩٦ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ١٩٩٦
کوتانی خوارێ
کوتانی خوارێ  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری سیامەنسور، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
کوتانی خوارێ  ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
عەبدولوەھاب شەھیدی
عەبدولوەھاب شەھیدی (؛ ٢٣ی ئەیلوولی ١٩٢٢ – ١٠ی ئایاری ٢٠٢١) مۆسیقاژەن، گۆرانیبێژ و ئاوازدانەری کلاسیکی ئێرانی بوو. شەھیدی وەکوو یەکێک لە ئەندامە گرنگەکانی مۆسیقای کلاسیکی فارسی لەلایەن بی بی سی فارسی ناسێندراوە.
مردن
عەبدولوەھاب شەھیدی کە چوار ڕۆژ دوای لێدانی کوتاوی کۆرۆنا توشی نەخۆشی دڵ بوو، یەک ڕۆژ دوای چوون بۆ نەخۆشخانە، لە بەیانی ١٠ی ئایاری ٢٠٢١ گیانی لەدەستدا. تەرمەکەی لە ١٢ی ئایاری ٢٠٢١ بە خاک سپێردرا.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٢٢ پۆل:مردووانی ٢٠٢١ پۆل:ئاوازدانەرانی ئێرانی پۆل:گۆرانیبێژانی پیاوی ئێرانی پۆل:ژەنیارانی ئێرانی
بایک ئۆک-دام
بایک ئۆک-دام (لەدایکبووی ٢٤ی ئایاری ١٩٨٦) خانمەکتەری کۆریای باشوورە، پووری ئۆک-دام سیناریۆنووسە (ئیم سونگ-ھان)، وە بایک لە زۆربەی ئەو دراما کۆرییانە بەشداری کردووە کە پووری نووسیەتی.
چیرۆن
لە میتۆلۆژیای یۆنانیدا، چیرۆن لە نێو براکانیدا بە سەنتۆری سەرووتر دادەنرا، چونکە بە "ژیرترین و دادپەروەرترینی هەموو سەنتۆرەکان" ناودەبرا.
خەڵاتی ڕێکخراوی ئەکتەرەکانی شاشە
خەڵاتی چاودێرانی ئەکتەرەکانی شاشە (بە ئینگلیزی: Screen Actors Guild Award) بریتییە لە خەڵاتێکی ساڵانەی سەرەکی لە ھۆلیوود دەبەخشرێت لە لایەن ڕێکخراوی ئەکتەرەکانی شاشە، خەڵاتەکە دەستی پێکرد لە ٢٥ی شوباتی ١٩٩٥، و ئێستا ١٢٠ ھەزار ئەندامی ھەیە.
تەسلین، یووکان
وێنۆک|چەپ تەسلین گوندێکە لە ھەرێمی یووکان لە کەنەدا، گوندەکە کەوتۆتە سەر ھێلی ھاتووچۆی سەرەکی ئەلاسکا (ھێلی ٨٠٤ بەرەو ئەلاسکا)، گوندەکە دروست بوو کاتێک ھاوبەشگای ھێدسن بەی ڕێگای بەرەو ئەلاسکا دروست کرد نوسینگەیەکی نامەبەری لەسەر ئەم ڕێگایە دانا دواتر دەوروپشتی نوسینگەکە بووە شوێنی نیشتەجێبوون، بەپێی سەرژمێری ٢٠١١ دانیشتوانی گوندەکە ١٢٢ کەسە، ئەمە لەکاتێکدا لە ٢٠٠٦ ژمارەی دانیشتوانی ١٣٨ کەس بوو.
سەرچاوەکان
پۆل:ھەرێمی یووکان پۆل:کەنەدا پۆل:تەندرا
کرواتیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
کرواتیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
ئیم سونگ-ھان
ئیم سونگ-ھان (لەدایکبووی ٢٤ی ئابی ١٩٦٠) سیناریۆنووسێکی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوورە کە سیناریۆ بۆ دراماکانی کۆریای باشوور دادەنێت.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:سیناریۆنووسەکانی کۆریای باشوور پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٠ پۆل:نووسەرانی تەلەڤیزیۆنی کۆریای باشوور پۆل:دەرچووانی زانکۆی گواستنەوەی نیشتمانی کۆریا
چوێسە
چوێسە گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی گەرمک، قەزای پێنجوێن، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
چوێسە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی ئیسماعیل ئاوا و لە باشوور لەگەڵ گوندی قشڵاخ، گەرمک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی چاژ و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی لەنگەدێ.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
کوێستان و باغی نیشتمانی کلوێن
وێنۆک|چەپ کوێستان و باغی نیشتمانی کلوێن کوێستانەکانی باکوری خۆڕئاوای کەنەدایە، کەوتۆتە ھەرێمی یووکان، تێکەڵ بە سنوورەکانی ئەلاسکا، لە ١٩٧٢ دامەزراوە، ڕووبەرەکەی ٢٢،٠١٣ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە.
کوێستانەکە بڵندترین لوتکە چیای کەنەدای تێدایە کە بەرزیەکەی ٥،٩٥٩ مەتر بەرزە لەئاستی ڕووی دەریاوە بەناوی لوتکەی مۆگان، ھەروەھا لوتکە چیاکانی سەینت ئیلیاس و گلەیشەرس کەوتونەتە ئەم کوێستانەوە، دارستان و کەژ و دۆڵ و تاڤگە و ڕووبای زۆڕی تێدایە ناوچەیەکی سروشتی دڵڕفێنە.
ئەمانەش بینە
کوێستان و باغی نیشتمانی ھەڵگوردسەکران
سەرچاوەکان
پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە ویلایەتە یەکگرتووەکان پۆل:کەنەدا پۆل:ھەرێمی یووکان پۆل:تەندرا
ئیسپانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
ئیسپانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠ بوو کە لە ١٥ی ئەیلوول تا ١ی تشرینی یەکەمی ٢٠٠٠ لە سیدنی لە ئوسترالیا بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٠ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٠
پۆسێدۆن
ھۆمیرۆس و هیسیۆد پێشنیاری ئەوە دەکەن کە پۆسێدۆن بووە بە پاشای دەریا لە دوای ڕووخاندنی کرۆنۆسی باوکی، جیهان بە تیروپشک لە نێوان سێ کوڕەکەی کرۆنۆسدا دابەش بوو؛ زیووس ئاسمان و هادێس جیهانی ژێرزەوی و پۆسێدۆن دەریای پێدرا، زەوی و چیای ئۆڵۆمپیش سەر بە هەر سێ کەسەکە بوون. لە ئیلیادی ھۆمیرۆسدا، پۆسێدۆن لە کاتی جەنگی تەروادە پشتگیری یۆنانیەکان دەکات لە کە لە دژی تەروادەکانە؛ لە ئۆدێسادا، لە کاتی گەشتە دەریاییەکان لە ترۆیاوە بۆ ماڵەوە بۆ ئیتاکا، پاڵەوانی یۆنانی ئۆدیسێس تووڕەیی پۆسێدۆن وروژێنێت بە کوێرکردنی کوڕەکەی، سایکلۆپس پۆلیفیموس، لە ئەنجامدا پۆسێدۆن بە زریان سزای دەدات، کە دەبێتە هۆی لەدەستدانی تەواوەتی کەشتی و هاوڕێکانی، و دواخستنی گەڕانەوەی بۆ دە ساڵ. هەروەها پۆسێدۆن بابەتی سروودێکی ھۆمیرۆسیشە. لە کتێبی (تیمایۆس و کریتیاس)ی ئەفلاتووندا، دوورگەی ئەفسانەیی ئەتلانتیس، دۆمەینی پۆسێدۆن بووە.
چیاجەنگەی سەروو
چیاجەنگەی سەروو (Çyacengey Serû، ) دێیەکە لە گوندستانی ئاقاری باشوور، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی چیاجەنگەی سەروو بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ٣٨٨ کەس لە ٨٤ بنەماڵەدا بووە.
پۆسێدۆن
بەپێی ئەفسانە، ئەتینا دوای کێبڕکێیەک لەگەڵ پۆسێدۆن بووە خوداوەندی پارێزەری شاری ئەسینای پایتەخت، هەرچەندە لە ئەکرۆپۆلیسدا مایەوە لە شێوەی جێگرەوەی خۆیدا، ئێرێختیۆس، دوای شەڕەکە، پۆسێدۆن لافاوێکی ئەهریمەنیی نارد بۆ دەشتی ژێرزەمین بۆ ئەوەی سزای ئەسینییەکان بدات بەهۆی ئەوەی ئەویان هەڵنەبژاردووە.
چیاجەنگەی سەروو
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
١ی خاکەلێوە
١ی خاکەلێوە ١ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٦٤ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦٥ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
ئاگدیستیس
ئاگدیستیس خوداوەندێکی ئەفسانەی یۆنانی و ڕۆمانی و ئەنادۆڵییە کە ئەندامی زاوزێی نێر و مێی هەیە. پەیوەندییەکی نزیکیان بە خوداوەندی فەریگیا هەبووە.
ئاگدیستیس ژنمێردی وەک هێمای سروشتی کێوی و کۆنترۆڵنەکراو سەیر دەکرا کە خوداوەندەکانی تر وەک هەڕەشەیەک هەستیان پێدەکرد، کە بووە هۆی لەناوچوونیان.
کوێستان و باغی نیشتمانی ھەڵگورد سەکران
کوێستان و باغی نیشتمانی ھەڵگورد سەکران یەکەم کوێستانی نیشتمانییە لە کوردستان کە بەفەرمی تۆمارکرابێت، کەوتۆتە شارۆچکەی چۆمان لەپاڕێزگای ھەولێر، لەسەر سنووری ڕامیاری نێوان عێراق و ئێران و تورکیا، ١٧٠کم لەناوەندی شاری ھەولێر دوورە.
تاکە کوێستان و گەورەترینی ھەموو کوردستانە، ڕووبەرەکەی ١،٠٠٠ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە لوتکەی ھەڵگورد لە زنجیرە چیاکانی زاگڕۆژ بەناوبانگترین و بەرزترین لوتکەی ھەموو کوردستانی عێراقە، کە بەرزیەکەی ٣٦٠٧م بەرزە لەئاستی ڕووی دەریاوە.
سەرچاوەکان
پۆل:جوگرافیای باشووری کوردستان پۆل:چیاکانی کوردستان
ئاسنگەران
ئاسنگەران شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرکەپکان، قەزای ڕانیە، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
ئاسنگەران لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی دۆڵاودۆڵ و لە باشوور لەگەڵ گوندی شەمامک و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی کەوبێنی سەروو و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی ناوەزینان.
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
٢ی خاکەلێوە
٢ی خاکەلێوە ٢ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٦٣ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦٤ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
کرواتیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
کرواتیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤ بوو کە لە ١٣ تا ٢٩ی ئابی ٢٠٠٤ لە ئەتینا لە یۆنان بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
شێخ عەبدوڕەحمانی ئاختەپە
وێنۆک|وێنەی کتێبێکی زانستیی شێخ عەبدوڕەحمانی ئاختەپە کە تێیدا گۆی زەوی و ھێڵی ئیستوای پیشان داوە. دەستنووسەکە بە عەرەبییە. شێخ عەبدوڕەحمانی ئاختەپە (١٨٥٤-١٩١٠) شاعیر و زانای کوردی سەدەی نۆزدەیە. وەک لە شۆرەتەکەیەوە دیارە لە ئاوایی ئاختەپە لە باکووری کوردستان لەدایک بووە. ئەم شاعیرە ھۆنراوەی بە شێوەزاری کرمانجی نووسیوە، بەڵام نووسراوەکانی کە لەسەر پزیشکی و فەلەکناسین بە زۆری بە زمانی عەرەبین. لە شێعر نووسیندا نازناوی ڕووحیی ھەڵبژاردووە.
سەرچاوەکان
https://web.archive.org/web/20160817023026/http://www.trtnuce.com/haber/perwerdehi/sex-evdirehmane-axtepi-hate-bibiranin-3970.html
پۆل:شاعیرانی کورد پۆل:زانایانی کورد پۆل:لەدایکبووانی ١٨٥٤ پۆل:مردووانی ١٩١٠
پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان
پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان کە بەکورتە پەکەڕەکە دەخوێنرێتەوە، پارتێکی کوردیی باشووری کوردستانە لە ١ی شوباتی ١٩٩٥ وەک پارتێکی سۆشیالیست دامەزرا.
پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان لە سەرەتادا وەکوو حیزبێکی سۆشیالیست دژ بە ناحەقیی چینایەتی دامەزرا و دواتر وەکوو بزووتنەوەیەکی جۆتیاری دەستی بە تێکۆشان کرد. ئەم حیزبە لە سەرەتای دامەزراندنی بەشداریی ھەموو ھەڵبژاردنەکان عێراق و باشووری کوردستانی کردووە.
ئەندامان
سکرتێری گشتیی پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان باپیر کامەلایە. ساڵح کاکەیی ئەندامی مەکتەبی سیاسی و بەرپرسی پێوەندییەکان، عەلی محەممەد ئەندامی سەرکردایەتی و ھاوڕێ حەمەڕەش ئەندامی پێوەندییەکانە.
ڕەسووڵ عومەر ڕەسووڵ ناسراو بە ڕەسووڵ قەڵادزەیی ئەندامی ئەنجوومەنی سەرکردایەتیی حیزبەکە بوو کە کۆچی دوایی کرد.
ھەڵویستەکان
پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان لە ٣١ی ئابی ٢٠٢٢ بەبۆنەی ۴۲ھەمین ساڵڕۆژی دامەزرانی سازمانی خەباتی کوردستانی ئێران پەیامێکی پیرۆزبایی ئاراستەی ئەو حیزبە کردی و وێڕای ئاماژەکردن بە شەڕی ئۆکراینیا ڕەوشی سیاسیی جیھان و ڕۆژھەڵاتی کوردستان لە قۆناغێکی ڕاگوزار و ھەستیاردا زانی و لە یەکڕیزی و تەبایی پێکەوە کارکردن وەکوو ئەرکێکی ھەنوکەیی بۆ تێپەڕاندنی ئەو قۆناغە ناو بردی.
لە ١ی ئایاری ٢٠٢٠ مەکتەبی سیاسی پارتی کرێکاران و ڕەنجدەرانی کوردستان بەبۆنەی ڕۆژی جیھانیی کرێکار بەیاننامەیەک بڵاوکردەوە و گوتی حکومەتی ھەرێمی کوردستان لە مێژووی ۲۹ ساڵەی خۆیدا نە لە ڕووی ڕێکخستنی ژیانی و نە لە ئاستی یاسادانانەوە و جێبەجێکردنەوەی یاساکان بایەخێکی ئەوتۆی بە کرێکاران نەداوە؛ ھەروەھا کە بەدوای ڕووخانی حکوومەتی بەعس یاسایەکی کاری نوێ ڕێک نەخراوە و ھێشتا یاسای ژمارە ٧١ی ١٩٨٧ی ئەو سەردەمە بەرکارە و ئەوە لە حاڵێکدایە کە لە ساڵی ٢٠٠٧ یاسایەک بۆ سەرمایەگوزاری و کەڵەکردنی سەرمایە پەسەند کراوە کە لە سێبەریدا ھەرێمی کوردستان نوقمی گەندەڵی کراوەتەوە.
سەرچاوەکان
پۆل:حیزبەکانی باشووری کوردستان پۆل:حیزبەکانی عێراق پۆل:حیزبە سۆسیالیستییەکان پۆل:پارتە سۆسیال دیمۆکراتەکان پۆل:حیزبەکان، دامەزرانی ١٩٩٥ پۆل:دامەزرانەکانی ١٩٩٥ لە عێراق پۆل:حیزبە سۆسیالیستییەکان لە عێراق
خاوخەنان
خاوخەنان گوندێکە، کەوتووەتە ناحیەی گەرمک، قەزای پێنجوێن، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
جوگرافیا
خاوخەنان لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی چاژ و لە باشوور لەگەڵ گوندی ھۆبەسوتە و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی لالەدەرە و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بەلەکاوی.
سەرچاوەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئەتینا (میتۆلۆژی)
ئاتینا خوداوەندێکی یۆنانی کۆنە و پەیوەندی بە حیکمەت و شەڕ و پیشەسازی دەستیەوە هەیە، کە دواتر لەگەڵ خوداوەندی ڕۆمانی مینێرڤا هاوکات بووە. ئەتینا وەک پارێزەر و پارێزەری شارە جیاوازەکانی سەرانسەری یۆنان سەیر دەکرا، بەتایبەتی شاری ئەتینای پایتەخت، کە بە ئەگەرێکی زۆرەوە ناوی خۆی لێ وەرگرتووە. پارتینۆن لەسەر ئەکرۆپۆلیسی ئەسینای تایبەتە بەو. هێما سەرەکییەکانی بریتین لە کۆتر، دار زەیتون، مار و گۆرگۆنیۆن. لە هونەردا بە گشتی بە کڵاوەوە و ڕمێکی بەدەستەوە وێنا دەکرێت.
جانڤی کاپوور
جانڤی کاپوور (لەدایکبووی ٦ی ئازاری ١٩٩٧) کچەئەکتەری فیلمی هیندییە (بۆلیوود)، کچی خانمەئەکتەری پێشووی بۆلیوود سریدێڤی و بەرهەمهێنەری بۆلیوود بۆنی کاپوورە، یەکەم دەرکەوتنی لەسینەما بۆ فیلمی ترپەی دڵ (Dhadak) دەگەڕێتەوە لەساڵی ٢٠١٨، بەهۆی ئەم فیلمەوە جانڤی کاپوور خەڵاتی باشترین کچەئەکتەر بۆیەکەم دەرکەوتن لە خەڵاتەکانی زی سینێی ٢٠١٩ بەدەستهێنا.
سەرەتای ژیان
جانڤی کاپوور لەدایکبووی ٦ی ئازاری ١٩٩٧، لە دایکێکی ئەکتەر سریدێڤی وە باوکێکی بەرهەمهێنەر بۆنی کاپوور. جانڤی خووشکێکی لەخۆی بچووکتری هەیە بەناوی خوشی کاپوور، هەروەها دوو خووشک و برای زڕیان هەیە بەناوەکانی ئەرجون کاپوور و ئەنوشلا کاپوور. جانڤی برازای ئەنیل کاپوور و سەنجای کاپوورە. جانڤی لە مومبای لە قوتابخانەی نێودەوڵەتی دیروبهای ئەمبانی خوێندوویەتی. بەرلەوەی بێتە بۆلیوود، لە پەیمانگای فیلم و شانۆی لی ستراسبێرگ لە کالیفۆرنیا خوێندویویەتی.
ژیانی کارکردن
لە دووەم کاریشیدا، لەگەڵ خانمەدەرهێنەر زۆیا ئەختەر لەساڵی ٢٠٠٢ لەفیلمێکی سێ چیڕۆکی لەبەشەکەی دەرهێنەر زۆیا بەشداربوو، فیلمەکە بەناوی چیڕۆکەکانی تارمایی بوو و تەنیا لە تۆڕی نێتفلێکس پەخشکرا. ڕەخنەگر سوبهرا گوپتە لە ئیندیا ئێکسپرێس ڕەخنەی لەفیلمەکە گرت، بەڵام پەسنی ڕۆڵی جانڤی کرد وەک نواندنێکی واقعییانە. بڕیارە جانڤی لەفیلمی داهاتووی ڕۆڵی کچێکی فڕۆکەوان لەفیلمی گەنجان سەکسێنا بگێڕێت کە فیلمێکی ژیاننامەییە، هەروەها لەفیلمێکی دیکەش لەگەڵ ئەکتەر ڕاجکومار ڕاو لەجۆری کۆمێدی-ترسناک بەناوی ڕووهی ئەفزانا دەردەکەوێت، لەفیلمەکە جانڤی دوو ڕۆڵ دەگێڕێت. هەروەها بڕیارە جانڤی لەفیلمی دۆستانا ٢، لەپاڵ هەریەکە لە کارتیک ئاریا و لاکشی لالوانی ڕۆڵبگێڕێت کە فیلمێکی کۆمێدی-ڕۆمانسی دەبێت. بڕیاریشە لە ساڵی ٢٠٢١، لەفیلمی تەخت دەربکەوێت کە کاران جۆهەر کاری دەرهێنانی بۆ دەکات و لەفیلمەکە جانڤی ڕۆڵی کچێکی بەندە دەگێڕێت. وێنۆک|جانڤی کاپوور لەساڵی ٢٠٢٠، لە فیستیڤاڵی ئومونگ بە جلی هیندییەوە.
بەستەرە دەرەکییەکانن
پۆل:خانمەکتەران لە سینەمای ھیندی پۆل:خانمەکتەرانی خەڵکی مومبای پۆل:خانمەکتەرانی فیلمی ھیندی پۆل:خانمەکتەرە ھیندییەکانی سەدەی ٢١ەم پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٩٧ پۆل:پەنجابییەکان
لا چادیێن
"لا چادیێن" (بە کوردی: "گۆرانی چاد") سروودی نەتەوەیی وڵاتی چادە. سروودەکە نووسراوە لەلایەن مۆسیقاژەن لویس گیدرۆڵ و قوتابییەکانی. ئاوازی سروودەکە کراوە لەلایەن پۆڵ ڤیلارد. سروودەکە بە سروودی فەرمی چاد ماوەتەوە لەوەتەی وڵاتەکە سەربەخۆییان بەدەستھێنا لەلایەن فەڕەنساوە لە کانوونی دووەمی ١٩٦٠.
سەرچاوەکان
پۆل:سروودە نیشتمانییەکان
چیاجەنگەی خواروو
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش
گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش ، بریتییە لە گەورەترین ژمارە لە نێوان بەشدراوە ھاوبەشەکانی دوو ژمارە، گەورەترین بەشدراوی ھاوبەشی دوو ژمارەی a و b ھێما دەکرێ بە (a, b).
بە بەکارھێنانی کۆمەڵە بەشدراوەکان
لەم ڕێگەیەدا کۆمەڵەی بەشدراوەکانی ھەر دوو ژمارەکە دەنووسرێت، و پاشان بە بەراوردکردنی کۆمەڵەکان و بەشدراوە ھاوبەشەکان گەورەترین بەشدراوی ھاوبەش دەدۆزرێتەوە.
شیتەڵکردن
سەرەتا دوو ژمارەکە شیتەڵ دەکرێت بە کۆلکە سەرەتایییەکان، پاشان کۆلکە ھاوبەشەکان بە کەمترین توان لێک دەدرێن.
ئەلگۆریتمی ئیقلیدس
بە بەکارھێنانی ئەلگۆریتمی ئیقلیدس (ڕێگەی نێردیوانیشی پێ دەورترێت) دەتوانرێت گەورەترین بەشدراوی ھاوبەشی دوو ژمارە بدۆزرێتەوە.
نموونە
واتە
ڕێگایەکی دۆزینەوەی گەورەترین بەشدراوی ھاوبەشی دوو ژمارە، بە بەکارھێنانی دیاگرامی ڤەن:
300px
سەلمێنراوی بێزۆ (Bezout)
وا دابنێ a و b دوو ژمارەی تەواو بن کە لانیکەم یەکێکیان سیفر نییە. ئەگەر (a,b)=d ئەوا، دوو ژمارەی تەواو وەکوو r و s بوونیان ھەیە و پاسادانی ئەم ھاوکێشە دەکەن:
بە زمانی پرۆگرامکردنی C لە ڕێگەی خوارەوە گەورەترین بەشدراوی ھاوبەشی دوو ژمارە دەدۆزرێتەوە:
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:وتارە ھەتیوەکان
٣ی خاکەلێوە
٣ی خاکەلێوە ٣ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٦٢ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦٣ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
لیتای
‎لە میتۆلۆژیای یۆنانیدا، لیتای کەسایەتی ئەو دوعایانە بوون کە لە تەوبەدا پێشکەش دەکران و وەزیری خوداوەند زیووس بوو. ئەوان بە چەقۆکێش وەسفی دەکریت، و ژنێکی پیر، کە ژمارەکە بە پێچەوانەیان ئاتێ بوو، ڕۆحی وەهم و گەمژەیی، بۆیە دوای کەوتن.
سەرچاوەکان‎
‎
شێرپەنجەی سنگ
نيشانەى شێرپەنجەی سنگ
شێرپەنجەی  سنگ بر چەندین نیشانە دەردەکەوێت، بەڵام دیار ترین  نیشانە گرێ یان ڕووبەري  شانەی سنگ  ئەستوور  بوونە. زۆربەى گرێکان لە سنگدا  بە نەخۆشى شێرپەنجە  ھەژمار ناکرێن، بەڵام ھەمیشە  پشکنینێکی پزیشک باشترە.
ئەگەر ھەر یەک لەم نیشانانەت بینی، ئەوا پێویستە پشکنینێکی گى پى بکەیت  :
ئازاری سنگ یەکێک نییە لە نیشانەکانی شێرپەنجەی سنگ.
هۆى شێرپەنجەی سنگ
ھۆىیە  دروستەکانی  شێرپەنجەی سنگ  بەتەواوى  ڕوون نەبوونەتەوە . بە ھەر حال ، چەندین  ھۆی  مسۆگەر ھەن بۆ ھەبوونی ئەگەری شێرپەنجە.
ئەمانە دەگرنەوە:
دەستنيشان کردنی شێرپەنجەی سنگ
لەدوای پشکنینی سنگ، گى پىێک لەوانەيە ئاماژە بە پسپۆڕێکی پزیشکی  شێرپەنجەی سنگ بدات  بۆ زياتر تاقيكردنەوە. ئەمە لەوانەيە سنگ گەڕان بەدواى نەخۆشى بگرێتەوە (وێنەى تيشكى مەمك) يان  نموونەىیەکی بچووکی  شانەی سنگ وەرگرێت بۆ بۆ سەرنج دان لەژێر ميكرۆسكۆب ( پشكنينى شانەيى).
جۆرەکانی شێرپەنجەی سنگ
شێرپەنجەی سنگ چەند جۆری  جیاواز لە خۆ دەگرێت كە  لە بەشی جیا جیای سنگ  دەردەکەوێت. شێرپەنجەی سنگ   زۆرجار بەسەر ئەمانەیا دابەش دەكرێت :
ئەمانەش جۆرە کەمت ر باوەکانی شێرپەنجەی سنگ دەگرنەوە:
دەکرێت شێرپەنجەی سنگ بڵاو ببێتەو بە ناو  ئەندامەکانی تری جەستەدا، عادەتەن بەناوەكە خوێندا یان  بە بن باڵ یا بن  قۆڵ پێشگرە: لیمف گرێى گیا. ئەمانە ڕژێنی لیمفى بچووکن كە بەكتریا و خانەکان فیلتەر دەکەن لە مامەرى ڕژێن. ئەگەر ئەمە ڕوو بدات، ئەوا ناسراوە بە شێرپەنجەی  ڕێژەی دووەم یان تەشەنەكردوو.
گەڕان بەدواى نەخۆشى شێرپەنجەی سنگ
گەڕانی  [مامۆگرافیك] بەدواى نەخۆشى ، ئەو شتەیە کە تيشكى ئێكس وێنەی سنگ دەگرێت ، ئەمە باوترین ڕێگایە بۆ دۆزینەوەی گۆڕانکارییێک لە شانەی سنگ  (نەخۆشی) ل قۆناغێکی  سەرەتایی دا. لەگەڵ ئەوەشدا، دەبێت ئاگادار بیت کە پشکنینی مەمۆگرام ئەگەری  ئەوەی ھەیە کە  نەتوانێت ھەموو جۆرە شێ رپەنجەیێکی سنگ دەرنخات. ھەروەھا  لەوانەیە  تووشی  تاقیكردنەوە و دەستێوەردانێکی زیادت بکات وەک نەشتەرگەرى، تەنانەت ئەگە ر شێرپەنجەی سنگت نەبێت.
ئەو  ئافرەتانەی کە ئەگەری  تووشبوونیان بەم نەخۆشییە زیاترە،  داواییان لێ دەکرێت کە پشکنینی زیاتر بکەن  بۆ بارودۆخەکەیان. چونکە  مەترسیى  شێرپەنجەی سنگ زیاد دەبێت لەگەڵ تەمەن، ھەموو ئافرەتێک كە تەمەنی
٥٠ بۆ ٧٠ ساڵە بانگهێشت دەكرێت بۆ پشکنینی شێرپەنجەی سنگ هەر ٣ ساڵ جارێک. ئەو ئافرەتانەش کە تەمەنیان سەرو ٧٠ ساڵە مافی ئەوەیان ھەیە پشکنین بکەن بەدواى نەخۆشى و دەتوانن بە گى پى يان ناوچەی گەڕان ئەم کارە بکەن. خزمەتگوزارى تەندروستى نيشتمانى لە پرۆسەی ئەوەدایە کە بەرنامەیێک درێژ بکاتەوە، ئەوەش ئەوەیە کە پشکنین بۆ ئەم نەخۆشییە پێشكەش دەكات بە هەندێك ئافرەتان لە تەمەنى ٤٧ بۆ ٧٣.
چارەسەرکردنی شێرپەنجەی سنگ
شێرپەنجەی سنگ بە تێکەڵەییەک لەمانە دەتوانرێت مامەڵەی لەگەڵدا بکرێت:
نەشتەرگەرى عادەتەن يەكەم جۆرى چارەسەرە، بە دوایدا چارەسەركردن بە مادەى كيمياوى يان چارەسەركردن بە تيشك يان، لە هەندێك حالەت، هۆرمۆن يان چارەسەری ئامانج پێکێنەر. دواتر، جۆری نەشتەرگەرى یان چارەسەر دەکەوێتەوە سەر جۆری شێرپەنجەی سنگت. پزیشکەکەت پێویستە باشترین ڕێگا و پلانی چارەسەرت پێ بڵێت. لە بەشێکی کەمی ئافرەتان، شێرپەنجەی سنگ لە دوای بڵاوبەەنەوەی بە ناو ئەندامەکانی تری جەستە دەدۆزرێتەوە. شێرپەنجەی دووەمی، هەروەها ناسراوە بە شێرپەنجەی تەشەنەكردوو، تواناى چارەسەرکردنی نيیە، بۆیە ئامانجى چارەسەر بۆ ئەوانە ئەوەیە کە نيشانەکان کەم بکرێنەوە.
ژیان لەگەڵ شێرپەنجەی سنگ
ھەبوونی شێرپەنجەی سنگ دەتوانێت كار لە ژيانی ڕۆژانەت بكات لە زۆر ڕووەوە، ئەمەش دەکەوێتەوە سەر جۆر و قۆناغی شێرپەنجەکەت. ڕەفتارکردن لەگەڵ نەخۆشییەکەدا لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی دیکە دەگۆڕێت. چەندين شێوەى پشتگيرى بۆ نەخۆشەکە بەردەستە ئەگەر پێویستی پێی ھەبێت.
شێوەى پشتگيرى ئەمانە دەگرێتەوە:
ڕێگری کردنی شێرپەنجەی سنگ
چونکە تا ئێستە بەتەواوى لە ھۆیەکانی شێرپەنجەی سنگ تێ نەگەیشتوین، ناتوانین بزانین کە بە تەواوی ڕێگری لێ دەکرێت یان نا. ئەگەر مەترسيىێکی زيادت ھەیە بۆ تووشبوون بەم حالەتە، هەندێك چارەسەر بەردەستن بۆ کەمکردنەوەی  ئەم مەترسىیە.
سەرچاوەكان
https://www.nhs.uk/conditions/breast-cancer/
سەرداڕوو
سەرداڕوو گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری تورکەمان، ناوچەی ناوەندی شارستانی ورمێ، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
سەرداڕوو ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
ڕەندە سینیورە
ژیان
ڕەندە سینیورە لە زانکۆی ئیسکێس لە بەریتانیا خوێندوویەتی، دواتر بڕواننامەی ماستەری لە یاسای مافەکانی مرۆڤی نێودەوڵەتیی بەدەستھێناوە، لە زانکۆی ئەمریکی قاھیرە. دواتر ماستەرێکی دیکەی لە بواری سۆشیۆلۆجی-ئەنترۆپۆلۆجی بەدەستھێناوە. توێژی ماستەرەکەی، لەبارەی ژنێک کە کاری ڕستن و چنین دەکات ھاوکات لە بانکی جیھانی کاردەکات، بەرھەم بۆ کۆمپانیا ئیسرائیلییەکان دەھێنێت ئەوا دواتر لەلایەن زانکۆی ئەمریکی بڵاوکرایەوە. ڕەندە تیۆرەکانی ئەرغیری ئمانوێل و سەمیر ئەمینی بەکارھێنا بۆ باسکردنی دۆخی فەڵەستین. ئەمەش تاکوو ڕوونی بکاتەوە کە تاچەند ئاستی سیاسیی و ڕێکخراوەکانی کرێکاران لەنێو ژنان نزمە، ڕەندە تیشکی خستەر سەر ئەو وڵاتانەی کە ژنان وابەستەی کارکردنی ماڵەوە دەکەن:
سەرداڕوو
ئایین
ئایینی ئەم گوندە لە ئیسلام (سوننە) پێکھاتووە.
پەراوێزەکان
پۆل:شارستانی ورمێ ورمێ ورمێ پۆل:گوندەکانی شارستانی ورمێ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی ورمێ
ڕەندە سینیورە
ژیان
"فەرمانبەران و کرێکاران پێویستیان بە فشار نییە تاکوو کۆنترۆلبکرێنن… دەسەڵاتداران دەیانەوێت بەردەوام پەیوەندییەکانیان لەگەڵ کرێکاران وەک باوک بێت. ئەوان دەیانەوێت کرێکاران واتێبگەیەنن کە ئەوان لەشوێنی کار وەک باوکن، ئەوان پشتگیرکار و پارێزەری ئەوانن."
لەماوەی ١٩٨٧ تاکوو ١٩٩٧، ڕەندە سینیورە تووێژەر و یاریدەدەری پڕۆگرامی مافەکانی ژنان بووە لە دامەزراوەی ئەلحەق کە ڕێکخراوێکی تایبەتە بە مافەکانی مرۆڤ. یەکەم ھەوڵدانی ئەو بۆ دۆزینەوەی ڕێکاری یاسایی بوو بۆ پاراستنی ئەو ژنانەی کە تووشی کێشەبوونەوە لەماوەی ڕاپەڕینی یەکەمی فەلەستینییەکان (١٩٨٧–١٩٩٣).
"ئێستا شتەکان بوونەتە مەحاڵ کە تیشکبخەینە سەر لایەنە یاسایی و کۆمەڵایەتییەکان لەمافەکانی ژنان، ڕۆژانە لێرە مافەکانی مرۆڤ تووشی ھەڕەشەدەبنەوە بۆ ژنانی فەلەستینی. ئێستا ئەرکی سەرەکی ئێمە بەبەڵگەکردن (دۆکیموێنتکردن)ی ئەو تووندووتیژیانەیە."
لەماوەی ١٩٩٧ بۆ ٢٠٠١، ڕەندە بوو بە بەڕێوبەری گشتی سەنتەری ھاریکاری ژنانە لەبواری یاسایی و ڕاوێژکاری (WCLAC). لە ساڵانی ٢٠٠١ بۆ ٢٠٠٥، بووبە بەڕێوبەری گشتی دامەزراوەی ئەلحەق. لە ئەیلوولی ٢٠٠٧، تاکوو حوەزەیرانی ٢٠١٥، ڕەندە بووە یەکەم ژنە چالاکوانی فەلەستینی لە ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان ئامادەبێت. ڕەندە باسی لە تووندووتیژییە ناوخۆییەکان کرد، ھەروەھا باسی لەبەرزبوونەوەی ڕێژەی کوشتنی ژن کرد لەناوچە جیاجیاکانی فەلەستین. ھەروەھا باسی لەکێشەی ژنانی سیاسیی لەناوچەکەکرد.
بەستەرە دەرەکییەکان
پۆل:زیندووان پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦١ پۆل:چالاکوانی مافەکانی ژنان لە فەلەستین پۆل:چالاکوانی مافەکانی مرۆڤ لە فەلەستین
کرواتیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
کرواتیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
٤ی خاکەلێوە
٤ی خاکەلێوە ٤ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٦١ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦٢ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
ئیسپانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
سەرچاوەکان
٢٠٠٤ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٤
چیاکەو (ئارووناوا)
چیاکەو (Çyakew، ) دێیەکە لە گوندستانی ئاقاری باشوور، لە ناوچەی ناوەندیی شارستانی ئارووناوا، پارێزگای کرماشان، ئێران. خەڵکی چیاکەو بە شێوەزاری کوردیی باشووری و بنزاری کەڵھوڕی قسە دەکەن. ژمارەی دانیشتووانی لە سەرژمێریی ساڵی ٢٠٠٦دا ١٦٠١ کەس لە ٣٦١ بنەماڵەدا بووە.
ئەمانەش ببینە
پۆل:گوندەکانی شارستانی ئارووناوا
ئانی ھال
ئانی ھال فیلمێکی ١٩٧٧ی کۆمێدی ئەمریکییە، لەلایەن وودی ئاڵن دەرھێنراوە. ھەروەھا سیناریۆیەکەی بەھاوبەشی وودی ئاڵن لەگەڵ مارشال بریکمەن نووسراوە. فیلمەکە لە بەرھەمھێنانی چارڵز ئێچ جۆفییە، کە بەڕێوبەری کارەکانی ئاڵنە. لەفیلمەکە وودی ئاڵن بەڕۆڵی ئەلڤی سینگەر ڕۆڵی سەرەکی دەگێڕێت، کە ناوبراو ھەوڵدەدات ئەو ھۆکارانە بدۆزێتەوە کە شکستی بەچیڕۆکی خۆشەویستییەکەی ھێنا لەگەڵ ئانی ھاڵ کە ئەویش لەلایەن دیان کیتن ڕۆڵی سەرەکی دەگێردرێت.
قۆناغی وێنەگرتنی فۆتۆگرافی لە ١٩ی ئایاری ١٩٧٦ دەستیپێکرد، قۆناغی وێنەگرتنی فیلمەکەش دە مانگی خایاند. شارەزایانی سینەما تێبینی بەکارھێنانی چەند کەرەستەیەکیان کرد لە فیلمەکە لەوانە جیاوازیکردن لەنێوان شارەکانی نیویۆرک و لۆس ئەنجەلس، ھاوکێشەکانی جیاوازی ھەستی سێکس لەنێوان ڕەگەزە جیاوازەکان، پشاندانی شوناسی جوولەکە، نیشاندانی سایکۆئانالیز و مۆدێرنیزم.
ئانی ھال لە ئازاری ١٩٧٧، لە فیستیڤاڵی فیلمی لۆس ئەنجەلەس نمایشکرا، ئەمەش پێش نمایشکردنی فیلمەکەبوو لە ھۆڵەکانی سینەما لە ڕۆژی ٢٠ی نیسانی ١٩٧٧. فیلمەکە ستایشکرا، لەگەڵ ئەوەش بووە براوەی خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین فیلم، لەپاڵ ئەوەش بووە براوەی سێ خەڵاتی دیکە لە خەڵاتەکانی ئۆسکار (دووانیان بۆ ئاڵن بوو، یەکێکیان وەک دەرھێنەر ئەوەی تریش بەھاوبەشی لەگەڵ مارشال بریکمەن بۆ باشترین سیناریۆ)، ھەروەھا خەڵاتێکی دیکەش بۆ باشترین کچەئەکتەر بۆ دیان کیتن. فیلمەکە چوار خەڵاتی لە خەڵاتەکانی بافتا و خەڵاتێکیش لە گۆڵدن گلۆب بەدەستھێنا، خەڵاتەکەی گۆڵدن گلۆب بۆ دیان کیتن بوو. فیلمەکە توانی ٣٨٬٢٥١٬٤٢٥ دۆلار کۆبکاتەوە لە باکووری ئەمریکا، ئەمەش چوارەم پڕداھاتترین فیلمی ئاڵن بوو کەبەبێ ھاوتاکردنی داھات ئەو پلەیە وەربگرێت.
بەردانگە
بەردانگە شارەدێیەکە، کەوتووەتە ناحیەی سەرکەپکان، قەزای ڕانیە، پارێزگای سلێمانی، باشووری کوردستان.
ئانی ھال
فیلمی ئانی ھال پلەی ٣١ەمینی لە پێرستی گەورەترین فیلمەکانی سینەمای ئەمریکی پێدرا، لەناویشیاندا پلەی چوارەمینی لەلیستی فیلمە کۆمێدییەکان وەرگرت، ھەروەھا پلەی ٢٨ەمین لەکۆی ١٠٠ فیلمی گاڵتەئامێز وەرگرت. ڕۆجەرت ئێبەرت لەبارەی فیلمەکەوە وتی، «زۆر بەئاسانی ئەو فیلمە دڵخوازترین فیلمی وودڵی ئاڵانە لای ھەمووان». سیناریۆی فیلمەکە ناوی لە لیستی ١٠١ گاڵتەئامێزترین سیناریۆ لەلایەن نووسەرانی گیلدی ئەمریکی ھەژمارکرا. لە ساڵی ١٩٩٢، کتێبخانەی کۆنگەرەی ئەمریکا، فیلمەکە ھەڵبژارد لە ناو لیستی تۆماری نیشتمانی فیلمەکان بەوەی فیلمێکە کە «کەلتوور، مێژوو و بایەخداری» لە خۆدەگرێت.
بەردانگە
جوگرافیا
بەردانگە لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی شەمامک و لە باشوور لەگەڵ گوندی نۆرەی سەروو و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی دارەبەن و لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی بێکێل.
ئانی ھال
چیڕۆک
کۆمێدیکار (گاڵتەچی) ئەلڤی سینگەر ھەوڵدەدات لەوە تێبگات کە بۆچی پارساڵ پەیوەندییە خۆشەویستییەکەی لەگەڵ ئانی ھال بەکۆتایی ھات، ئەو لە برووکلین گەورەبوو، ئەو دایکی تووڕەدەکرد بەپرسیارە مەحاڵەکانی، ھاوکات ئەلڤی کەسێکە کە پەرۆشی ھەیە بۆ سێکس.
بەردانگە
پەراوێزەکان
پۆل:گوندەکانی سلێمانی پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای سلێمانی پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
ئانی ھال
چیڕۆک
دیمەنی فیلمەکە دەچیتە سەر ژوانێکی ئەلڤی و ئانی، کە لەڕیزی سینەما وەستاون بۆ بینینی فیلمی بەڵگەنامەیی "The Sorrow and the Pity"، لە ڕیزەکە پیاوێک دەبێتە ھۆی بێزارکردنی ئەلڤی کاتێک باس لە کار و فیلمەکانی دەرھێنەری ئیتالی فێدێریکۆ فێلینی و مارشال مەکلوھان دەکات. دوای تەواوبوون لە سەیرکردنی فیلمەکە، ئەوا دەگەڕێنەوە ماڵەوە لەوێ ئانی حەزی بە سێکسکردن نییە لەگەڵ ئەلڤی. لەبڕی ئەوە وتووێژ لەسەر ژنی یەکەمی ئەلڤی دەکەن، کەکەسێکی لەڕادەبەر سۆزدارانە بوو بەڵام ھیچ خۆشییەکی بە ئەلڤی نەدەبەخشی. دووەم ژنی ئەلڤیش نووسەرێک بوو لە نیویۆرک، کە حەزی بە وەرزش نەدەکرد و نەیدەتوانی بگاتە باری لووتکەی چێژ. لە سێکس.
بەڵام لەگەڵ ئانی، شتەکان جیاوازبوون. ھەردووکیان چێژیان لە ئامادەکردنی ڕۆبیانی کوڵاو دەبینی. ڕۆژێکیان ئەلڤی و ئانی یاریی تێنسی دوانییان لەگەڵ دوو ھاوڕێی دیکەیان ئەنجامدا، دوای یارییەکە بەھۆی گفتووگۆی نێوانیانەوە ئەوا ئانی ناچاربوو ئەلڤی بانگێشتی ماڵەکەی بکات و لەوێوە پێکێک شەڕاب بخۆنەوە. دواتر ڕۆژێک دادەنێن بۆ ژووانکردن، لەھەمان ڕۆژدا ئانی تاقیکردنەوەی گۆرانیبێژی ھەیە لە یانەیەکی شەوانە. دواتر لەوشەوە، ئەلڤی پێشنیار بۆ ئانی دەکات کە سەرەتا ماچێک بکەن بەرلەوەی نانەکە بخۆن چونکە یارمەتی ھەرسکردن دەدات، دوای بەڕێکردنی شەوێکی ڕۆمانسی ئەوا ئەلڤی نقوومی خۆشەویستی دەبێت.
بە زوویی ئانی دان بەخۆشەویستییەکەی بۆ ئەلڤی دادەنێت، ئەمەش لەوکاتەی کتێبێکی لەسەر مردن بۆ دەکڕێت و پێشی دەڵێت کە ھەستەکانی ئەو زیاترن لە خۆشەویستی. دواتر ئەلڤی ئانی بینی کاتێک دەستی لەناو دەستی پڕۆفیسۆرەکەی ئانییە، ئەمانەش وایکرد کە ئەلڤی بکەوێتە قسەکردن لەگەڵ خودی خۆی لەبارەی ئانی و پڕۆفیسۆرەکە. دوابەدوای ئەوانە ئانی و ئەلڤی لەیەکتری جیادەبنەوە، ئەلڤی بەدوای پەیوەندی ڕاستەقینەدا دەگەڕێت، لەسەر شەقام پرسیار لە کەپڵەکان دەکات لەبارەی پەیوەندی و سرووشتی خۆشەویستی، ھەروەھا ئەلڤی لە خەیاڵەکانیدا بەردەوام قسە لەگەڵ خۆیدا دەکات و خۆی وەک کارتۆنێک دەبینێت و لەھەمان کاتدا ئانی وەک کارەکتەری شاژنی شەڕەنگێز لە چیڕۆکی دنکە ھەنارە و حەوت کورتەباڵاکە.
ئەلڤی دوای جیابوونەوەی لە ئانی، دەستدەکاتەوە بە درووستکردنی پەیوەندی ئەوینداری لەگەڵ کچێکی دیکە بۆئەوەی ھاوسەرگیری لەگەڵدا بکات. بەڵام لەکاتی ژوانەکەیدا لەلایەن ئانییەوە تەلەفۆنی بۆ دەکرێت، کاتێک دەچێتەوە لای ئانی ئەوا بانگکردنەکەی بۆ ئەوەبووە تا یارماتی بدات لە کوشتنی جاڵجاڵۆکەیەک. ئەلڤی و ئانی لەوکاتەدا بڕیاردەدەن کە پێداچوونەوەیەک بە پەیوەندییەکەیان بکەنەوە و دووبارە بێنەوە لای یەکتری. ئەلڤی ئۆفەری پێشکەشکردنی بەرنامەیەکی خەڵاتی تەلەفزیۆنی قبووڵ دەکات، بۆ ئەوەش دەچێتە لۆس ئەنجەلیس، لەگەڵ بۆب کە ھاوڕێی ئەلڤییە. دواتر ئەلڤی و ئانی دان بەوە دادەنێن کە پەیوەندییەکەیان وا بۆ ناچێتە سەر.
سەرچاوەکان
پۆل:براوەکانی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین فیلم پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان پۆل:فیلمەکان بە زمانی ئینگلیزی پۆل:ئەو فیلمانەی لە مانهاتان دانراون پۆل:ئەو فیلمانەی لە نیویۆرک وێنەیگیراون پۆل:فیلمەکانی ئەمریکا بۆ تۆمارکردنی فیلمی نەتەوەیی پۆل:فیلمە ئەمریکییەکان بە ئەکشن و ئەنیمەیشنی ڕاستەوخۆ پۆل:فیلمەکان لە لۆس ئەنجلۆس دانراون پۆل:فیلمە ئەمریکییەکانی دەیەی ١٩٧٠ پۆل:فیلمە ئینگلیزییەکانی دەیەی ١٩٧٠ پۆل:فیلمە کۆمیدی-درامییە ڕۆمانسییە ئەمریکییەکان پۆل:براوەکانی خەڵاتی بافتا بۆ باشترین فیلم پۆل:فیلمەکان کە نمایشێکی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین ئەکتەریان تێدایە پۆل:ئەو فیلمانەی کە خەڵاتی باشترین خانمەکتەری مۆسیقی یان کۆمیدییان تێدایە کە خەڵاتی گۆڵدن گڵۆبیان بەدەستھێناوە پۆل:ئەو فیلمانەی لە مانھاتن داندراون پۆل:فیلمەکان کە لە دەیەی ١٩٤٠ داندراون پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی ئۆسکاری بۆ باشترین دەرھێنان بەدەستھێناوە پۆل:ئەو فیلمانەی کە دەرھێنەرەکەیان خەڵاتی بافتای بۆ باشترین دەرھێنان بەدەستھێناوە
پیتۆ
‎لە میتۆلۆژیای یۆنانیدا، پیتۆ ئەو خوداوەندەیە قایلکردنە. هاوتا ڕۆمانییەکەی سوادا یان سوادێلایە. بە شێوەیەکی تایبەت وەک هاوڕێیەکی گرنگی ئەفرۆدیتە. پێچەوانەکەی بیایە، کە کەسایەتی هێزە. وەک کەسایەتییەک، هەندێک جار وەک خوداوەندێک و هەندێکجاریش وەک هێزێکی پوخت بە ناوەکەیەوە هەردووکیان بەکاردەهێنران وەک ناوی باو و ناوی تایبەت. بەڵگە هەیە کە پیتۆ وەک خوداوەندێک ئاماژەی پێکراوە پێش ئەوەی وەک چەمکێکی پوخت ئاماژەی پێبکرێت.
ئۆقیانووسەکان
لە میتۆلۆژیای یۆنانی، ئۆقیانووسەکان، ئەوان سێ هەزار پەری بوون، کچەکانی تایتانس ئۆشنۆس و تێتیس بوون.
ئیسپانیا لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
ئیسپانیا نەتەوەیەکی بەشداربووی ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨ بوو کە لە ٨ تا ٢٤ی ئابی ٢٠٠٨ لە پەکین لە چین بەڕێوە چوو.
سەرچاوەکان
٢٠٠٨ پۆل:نەتەوەکان لە ئۆڵۆمپیادی ھاوینەی ٢٠٠٨
٥ی خاکەلێوە
٥ی خاکەلێوە ٥ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٦٠ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦١ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
٦ی خاکەلێوە
٦ی خاکەلێوە ٦ەم ڕۆژی ساڵی کوردییە. ٣٥٩ ڕۆژی (لە ساڵی ئاسایی) یان ٣٦٠ ڕۆژی (لە ساڵی پڕدا) بۆ کۆتاییی ساڵ ماوە.
سەرچاوەکان
پۆل:ڕۆژەکانی خاکەلێوە
کەچە گۆممەد
کەچە گۆممەد  گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری سیامەنسور، ناوچەی ناوەندی شارستانی بیجاڕ، شارستانی بیجاڕ، پارێزگای سنە، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.
جوگرافیا
کەچە گۆممەد  ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:
سەرچاوەکان
پۆل:شارستانی بیجاڕ بیجاڕ بیجاڕ پۆل:گوندەکانی شارستانی بیجاڕ پۆل:گوندەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان