cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Парканцы
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Поповка (Юхнован кӀошт)
Поповка (Поповка) — Российн Федерацин Калугин областан Юхнован кӀоштара эвла.
Капильяс (Сан Фелипе)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Григорово (Захаравскан йуьртан меттиг)
Григорово (Григорово) — Российн Федерацин Вологдин областан Кичменгски Городокан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Алексеевски (Воротынецан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Выгонощи
Выгонощи (Выганашчы) — Белоруссин Брестан областан Ивацевичин кӀоштара эвла.
Максимово (Янаулан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Янаулан кӀоштан нах беха меттигаш
Тоскоьй (ОртахӀисар)
Тоскоьй (Tosköy) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Трабзон провинцин (ил) ОртахӀисарнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Эль Аламо (Тлачичилко)
Эль Аламо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Каза Ликио (Гросето)
Каза Ликио — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Балаши (Мяделан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Кузгун (Тиреболу)
Кузгун (Kuzgun) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Гиресун провинцин (ил) Тиреболунан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ато Нуево (Катемако)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Апекс (Къилбаседа Каролина)
Апекс  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера гӀала (town).
HD11325
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Калитка
Билгалдахарш
Категори:Воротынецан кӀоштан нах беха меттигаш
Капитанес (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Тис
Хьажоргаш
Категори:Суксунан кӀоштан нах беха меттигаш
Чиво
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Сонино (Павлово-Посадан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Гезей (ДивригӀи)
Хьажоргаш
Категори:Сивас провинцин нах беха меттигаш
(20472) Mollypettit
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
HD113328
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Верхняя Барабановка
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Матышевка
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Раздольни (Пскован область)
Хьажоргаш
Категори:Пскован кӀоштан нах беха меттигаш
БгӀесто
БгӀесто — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.
Инга (разъезд)
Климат
Эвла лаьтта Оьрсийн акъарин къилба-малхбалехь, океанашна а, хӀордашна а гена. Цундела областан климат континенталан, шийла, кӀезиг ло долуш Ӏаьнца а, йеха, йовха, йекъа аьхкенца йу. БӀаьсте йоца, гуьйре йовха, йекхна йу. Маьлхан йовхонан дукхаллийца ГӀирман къилба бердал оьшуш йац.
Айвакоьй (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Нилуьфернан микрокӀошташ
Эль Мурсьелаго (Санта Круз де Хувентино Росас)
Географи
Эль Мурсьелаго лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Замостье (Приозерскан кӀошт)
Замостье (Замостье) — Российн Федерацин Ленинградан областан Приозерскан кӀоштара эвла.
Пречисти (Калугин область)
Пречистое (Пречистое) — Российн Федерацин Калугин областан Юхнован кӀоштара эвла.
Чигоньола
Чигоньола — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Пави провинцехь.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Криуши (Одинцовон кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Лихень (Лебушанийн воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лебушанийн воеводаллин нах беха меттигаш
Болтогузы
Хьажоргаш
Категори:Мяделан кӀоштан нах беха меттигаш
Гоькчебел (ДивригӀи)
Гоькчебел (Gökçebel) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) ДивригӀинан кӀоштара эвла.
Зирка (Янаулан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Янаулан кӀоштан нах беха меттигаш
Еленов-Дол
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Софин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Тимпарело (Козенца)
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ато Нуево (Косолеакаке)
Ато Нуево — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Пшиборки
Пшиборки — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Ато Нуево (Косолеакаке)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
(20475) 1999 NU11
Истори
ДӀайиллина 1999 шеран 13 июлехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1999 NU11» саналган.
Уьниверсите (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:Трабзон провинцин микрокӀошташ
Арлингтон (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Маршовице (Хлум)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Раменье (Пскован кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Пскован кӀоштан нах беха меттигаш
Бадирга (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин микрокӀошташ
Чизано-Бергамаско
Чизано-Бергамаско — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Бергамо провинцехь.
Прелоге (Словенська Бистриця)
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Заостровье (Приозерскан кӀошт)
Заостровье (Заостровье) — Российн Федерацин Ленинградан областан Приозерскан кӀоштара эвла.
Старково (Костромин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Вотчицево
Вотчицево (Вотчицево) — Российн Федерацин Ярославлан областан Угличан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Балковщина
Балковщина (Балькаўшчына) — Белоруссин Минскан областан Мяделан кӀоштара эвла.
Остатково
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кленовица
Кленовица (Кленовица) — Кировн областан Орлован кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Квирикецминда
Билгалдахарш
Категори:Амбролаурин муниципалитетан нах беха меттигаш
БгӀетаньоль
Географи
.
Капричо (Апасео эль Гранде)
Капричо — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Хаси-Эвлан барт
Хаси-Эвлан барт — 1996 шеран 31 августехь Российн Федерацин а, Нохчийн Республика Ичкерин а куьгалхойша бина барт «Российн Федерацин а, Нохчийн Республика Ичкерин» юкъаметтиг билгалйоккхуш.
Пшиборово (Гнезненскан повет)
Пшиборово  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Бортни (Орёлан область)
Бортни (Бортное) — Российн Федерацин Орёлан областан Залегощан кӀоштара дӀатесна эвла.
Тохтарево
Хьажоргаш
Категори:Суксунан кӀоштан нах беха меттигаш
Елешница (Софин область)
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Софин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Петро-Евдокиевка
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Раздельнин кӀоштан нах беха меттигаш
Йали (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
БегӀтгӀанкугӀ
БегӀтгӀанкугӀ (Bertrancourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.
Билгалдахарш
Категори:Сомма департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Степанчиково (Москохан область)
Хьажоргаш
Категори:Домодедован гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Громозово
Хьажоргаш
Категори:Кичменгски Городокан кӀоштан нах беха меттигаш
Боровики (Мяделан кӀошт)
Боровики (Баравікі) — Белоруссин Минскан областан Мяделан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Лампи (Катанцаро)
Лампи  — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Мендерес (Тиреболу)
Хьажоргаш
Категори:Гиресун провинцин нах беха меттигаш
Эль Алвараденьо (Теколутла)
Эль Алвараденьо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Капулин де Бустос (Гуанахуато)
Капулин де Бустос — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Корсаково (Кинешман кӀошт)
Корсаково (Корсаково) — Российн Федерацин Ивановн областан Кинешман кӀоштара дӀатесна эвла.
Выдры (Ярославлан область)
Выдры (Выдры) — Российн Федерацин Ярославлан областан Угличан кӀоштара эвла.
Старо-Шангски
Старо-Шангски (Старо-Шангское) — Российн Федерацин Костромин областан Шарьян кӀоштара эвла.
Ато Нуево (Сан Хуан Эванхелиста)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Грузка (Польша)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Тепловка (Вольскан кӀошт)
Тепловка (Тепловка) — Российн Федерацин Саратовн областан Вольскан кӀоштара эвла.
Тукманы
Хьажоргаш
Категори:Суксунан кӀоштан нах беха меттигаш
Йоккха эккхар
Современные представления теории Большого взрыва и теории горячей Вселенной
По современным представлениям, наблюдаемая нами сейчас Вселенная возникла 13,7 ± 0,13 млрд лет назад  из некоторого начального «сингулярного» состояния и с тех пор непрерывно расширяется и охлаждается. Согласно известным ограничениям по применимости современных физических теорий, наиболее ранним моментом, допускающим описание, считается момент Планковской эпохи с температурой примерно 1032 К (Планковская температура) и плотностью около 1093 г/см³ (Планковская плотность). Ранняя Вселенная представляла собой высокооднородную и изотропную среду с необычайно высокой плотностью энергии, температурой и давлением. В результате расширения и охлаждения во Вселенной произошли фазовые переходы, аналогичные конденсации жидкости из газа, но применительно к элементарным частицам.
Проблема начальной сингулярности
Теория Большого взрыва не даёт никакой возможности говорить о чём-либо, что предшествовало этому моменту (потому что наша математическая модель пространства-времени в момент Большого взрыва теряет применимость, при этом теория вовсе не отрицает возможность существования чего-либо до Большого взрыва). Это сигнализирует о недостаточности описания Вселенной классической общей теорией относительности.
Дальнейшая эволюция Вселенной
Есть ряд вопросов, на которые теория Большого взрыва ответить пока не может, однако основные её положения обоснованы надёжными экспериментальными данными, а современный уровень теоретической физики позволяет вполне достоверно описать эволюцию такой системы во времени, за исключением самого начального этапа — порядка сотой доли секунды от «начала мира». Для теории важно, что эта неопределённость на начальном этапе фактически оказывается несущественной, поскольку образующееся после прохождения данного этапа состояние Вселенной и его последующую эволюцию можно описать вполне достоверно.
Критика теории
Кроме того, в теории Большого взрыва не рассматривается вопрос о причинах возникновения сингулярности, или материи и энергии для её возникновения, обычно просто постулируется её безначальность. Считается, что ответ на вопрос о существовании и происхождении начальной сингулярности даст теория квантовой гравитации.
Бритики
Бритики (Бритики) — Российн Федерацин Орёлан областан Залегощан кӀоштара дӀатесна эвла.
Местякен (Димбовица)
Местякен — Румынин Димбовица жудецан коммунера эвла.
Йалинджак (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:ОртахӀисарнан микрокӀошташ
Бандито (Кунео)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
NGC 929
Хьажа кхин а
929 929
Арчер-Сити (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Дзержковице (Нижнесилезин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Карангано (Сан Луис де ла Паз)
Карангано — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Еловдол (Софин область)
Еловдол  — Болгарин Софин областера эвла. Ботевград йукъараллин йукъайогӀу.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Софин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Гоьндуьрен (ДивригӀи)
Хьажоргаш
Категори:Сивас провинцин нах беха меттигаш
Маршовице (Яблонец над Нисоу)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Эль Наранхито (Пенхамо)
Эль Наранхито — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
БгӀетей (ЭгӀ)
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Иваново (Приозерскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ла Эскольера (Халтипан)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Ресса (Юхнован кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Пресере (Брасловче)
Пресере  — Словенин йукъараллера эвла.
Лонкомин (Лебушанийн воеводалла)
Лонкомин  — Польшин Лебушанийн воеводаллин  гминера эвла.
Куш-Имян
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Эль Мамей (Ла Унион де Исидоро Монтес де Ока)
Эль Мамей — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Пшиборув (Великопольскан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гремячи (Малхбузен-Кхазакхстанан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Малхбузен-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Зеленовн кӀоштан нах беха меттигаш
Атланта (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Масакова Лгота
Географи
.
NGC 931
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Высоково (Угличан кӀошт)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Рубихино
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Сельцо (Закарпатьен область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Иршаван кӀоштан нах беха меттигаш
Коверино (Ленинградан область)
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Хьажоргаш
Категори:Приозерскан кӀоштан нах беха меттигаш
Алексеевка (Залегощан кӀошт)
Алексеевка (Алексеевка) — Российн Федерацин Орёлан областан Залегощан кӀоштара эвла.
Эль Мамей (Сан Мигел Тотолапан)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
Нова-Кастилью
Нова-Кастилью — Бразилин Сан-Паулу штатера муниципалитет.
Борисы (Мяделан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Мяделан кӀоштан нах беха меттигаш
Гуьллуьдже (ДивригӀи)
Гуьллуьдже (Güllüce) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) ДивригӀинан кӀоштара эвла.
HD113462
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Карбахал (Сан Хосе Итурбиде)
Карбахал — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Гренадерка
Гренадерка — Кхазакхстанан Костанайн областан Узунколан кӀоштара эвла.
Решетино (Пскован область)
Решетино (Решетино) — Российн Федерацин Пскован областан Пскован кӀоштара эвла.
Ранчо ла Эрадура (Тантоюка)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
БгӀовиль
БгӀовиль — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.
Йеникоьй (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Башкоьй (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Нилуьфернан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Алгодонал (Наолинко)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Аткинсон (Къилбаседа Каролина)
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа Каролина штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
NGC 933
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Карповка (Воротынецан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Черёмушкин (Адыгейчоь)
Климат
Кхузахь климат барамера-йовха а, кӀеда а йу. Регионан климат кхоллайаларна боккха Ӏаткъамбо атмосферан циркуляцин амало. Меттиган климатан а, рекреацин а ладаме амалех ду малх къегина деха де. Ткъа шадерг республикехь хуьлу 200 - 250 йекхна денош шеран чохь; вовшахтоьхна маьлхан радиации йу 115 - 120 ккал/кв.см.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Козлянка
Козлянка (Козлянка) — Кировн областан Неман кӀоштара эвла.
Эль Насимьенто (Апасео эль Гранде)
Географи
Эль Насимьенто лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Кочи (Ивановн область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Михайловка (Георгиевскан йуьртан меттиг)
Хьажоргаш
Категори:Канскан кӀоштан нах беха меттигаш
HD113547
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Пресере (Нова Горица)
Пресере  — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Радица-Крыловка
Климат
Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш.
Усть-Лог
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Хьажоргаш
Категори:Суксунан кӀоштан нах беха меттигаш
Карбонера (Гуанахуато)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Эль Мамей, План дел Мамей (Сан Луис Акатлан)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
БгӀогли (ЭгӀ)
БгӀогли — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.
Островите (Свецкан повет)
Островите  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Воскресенски (Воскресенскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Карцев (кӀотар)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Масковице
Демографи
Бахархойн динамика:
Кокино (Кировн область)
Кокино (Кокино) — Кировн областан Яранскан кӀоштара эвла.
Дзивигуж
Дзивигуж — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Васильевка (Залегощан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Залегощан кӀоштан нах беха меттигаш
Островитко
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Григорьевка (Аккайынан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Эль Алгодонал (Сан Хуан Эванхелиста)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Филипповка (Суксунан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
(20486) 1999 NU56
(20486) 1999 NU56 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Бриновка
Хьажоргаш
Категори:Раздельнин кӀоштан нах беха меттигаш
Гульбенишки
Гульбенишки — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
HD113588
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Карбонера де Гвадалупе (Доктор Мора)
Географи
Карбонера де Гвадалупе лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Ла Эскондида (Коазакоалкос)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Эль Мамей, Ринкон Мамей (Петатлан)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Им. Михеева
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
(20487) 1999 NJ62
Истори
ДӀайиллина 1999 шеран 13 июлехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1999 NJ62» саналган.
Масловице
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
NGC 937
Хьажа кхин а
937 937
Кокуй (Сунан кӀошт)
Кокуй (Кокуй) — Кировн областан Сунан кӀоштара эвла.
ГӀебарта
Локализаци
Ткъа Урюх хинал лахахь Терках кхетта Кизыл [Аргудан?] хи, Урюх тӀиера 20 чаккхарма.
Истори
1-чу эзар шарашна юккъехь доккхаха долу адыгийн дакъа гуннаш дӀатеттира. XIII—XV бӀешерашкахь хаало юхаберзар Юккъерачу Кавказ йистте, цуьнан жамӀ ГӀебарта кхоллаялар хилира — ша долу политикин дакъа, кхолладелира гӀебартойн къам.
XVI-XVIII бӀешераш
Российн истории язъечара гӀебартойх касогаш олура, ткъа тӀаьхьуо пятигорскан чергазий. ГӀебартойн касоги боху цӀе йисина хӀирашкахь а, сванашкахь а.
XVIII-XIX бӀешераш
XVIII бӀешо чекхдолуш ГӀебартан боккха мохк бара. Цуьнан махкахула чекхдовлура ладаме некъаш ТӀехьарчу Кавказе. Российн историка В. А. Поттос дуьцу: «ГӀебартан Ӏаткъам боккха бара, иза гора гонахьарчу къаьмнаша цаьргара схьаоьцучу духаршца, герзаца, гӀиллакхашца, амалашца. Дешнаш „иза кечвелла…“, я „иза гӀебарто санна вогӀу“ бохург боккха хастам бара лулахойн къаьмнашна йукъахь», «ГӀебартой карийра оьрсашна дика ларабезаш ладаме мостагӀий. Кавказехь церан Ӏаткъам боккха бара…»
ДжумхӀурийет (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Острово (Вомбжезькан повет)
Острово  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Оьренкайа (Тиреболу)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
ЙешилхӀисар (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:ОртахӀисарнан кӀоштан нах беха меттигаш
Ровница (Пскован кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Буа-ЖегӀом-Сент-Уан
Географи
.
Эль Алегре (Мекаяпан)
Географи
Эль Алегре лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Атоска (Бенито Хуарез)
Атоска — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Атоска лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
БиянкугӀ (Сомма)
БиянкугӀ (Billancourt (Somme)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.
Острово (гмина Гневково)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Пшигодзички
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Стари Алдар
Хьажоргаш
Категори:Янаулан кӀоштан нах беха меттигаш
Беловщина (Белорусси)
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Бандонио (Торино)
Бандонио  — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Ламье (Бари)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Николаевка (Канскан кӀошт)
Николаевка (Николаевка) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Канскан кӀоштара эвла.
Апариха (Нижни Новгородан область)
Билгалдахарш
Категори:Нижни Новгородан областан Воскресенскан кӀоштан нах беха меттигаш
Первомайски (Гиагинскан кӀошт)
Первомайски (Первомайский) — Российн Федерацин Адыгейчоьнан Гиагинскан кӀоштара кӀотар.
Чекарда
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Луги (Стшелецко-Дрезденецкан повет)
Луги  — Польшин Лебушанийн воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Колеваты
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Карбонерас, Лос Пирулес (Сан Луис де ла Паз)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
NGC 940
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Бланжи-су-Пуа
Бланжи-су-Пуа (Blangy-sous-Poix) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.
(20491) Ericstrege
Истори
ДӀайиллина 1999 шеран 16 июлехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1999 OA5» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Преска (Севниця)
Преска  — Словенин йукъараллера эвла.
Ранчо ла Эсмералда (Коатепек)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Бережные
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Вильгельмсхафен
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Лаха Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Гришенка
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Ла Эскондида (Коазинтла)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Буа-НогӀман-пгӀе-ЛигӀ
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Гуьнейевлер (ДивригӀи)
Гуьнейевлер (Güneyevler) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) ДивригӀинан кӀоштара эвла.
Йешилтепе (ОртахӀисар)
Хьажоргаш
Категори:Трабзон провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Новосад
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ламье ди Олимпье-Селва (Бриндизи)
Ламье ди Олимпье-Селва  — Италин Апулия регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Апулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Бат (Къилбаседа Каролина)
Истори
Йиллина.
Чамлиджа (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Масоеди
Демографи
Бахархойн динамика:
Эль Алеман, Леобардо Гусман (Туспан)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
NGC 941
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Балмерей (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Тургенево (Полесскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат хӀордан йу, аьхка йовха хуьлу Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре бовха бутт бу — июль, уггаре шийла — январь.
Нови Путь (Красноярскан мохк)
Нови Путь (Новый Путь) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Канскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Васильево (Красноозёрнан йуьртан меттиг)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Читтильо
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Эль Насимьенто (Леон)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Красногорски (Кинешман кӀошт)
Красногорски (Красногорский) — Российн Федерацин Ивановн областан Кинешман кӀоштара эвла.
Весёли (Орёлан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Эль Мамеял (Кочоапа эль Гранде)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
HD113697
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Нови Артаул
Нови Артаул — Башкирийчоьнан Янаулан кӀоштан йукъайогӀу эвла, иза Новоартаульски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 886 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452826, код ОКАТО — 80259860001.
Гуьресин (ДивригӀи)
Гуьресин (Güresin) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) ДивригӀинан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Преска (Содражиця)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Вильдеман
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Дзикув (Нижнесилезин воеводалла)
Дзикув  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Карденас (Саламанка)
Географи
Карденас лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Гродеково
Хьажоргаш
Категори:Жамбылан областан нах беха меттигаш Категори:Жамбылан областан Жамбылан кӀоштан нах беха меттигаш
Бандуц (Удине)
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Вологдин гӀалин гуо
Административан центр — Вологда.
ЧаталагӀил (Нилуьфер)
ЧаталагӀил (Çatalağıl) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Бурса провинцин (ил) Нилуьфернан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Красни (Приозерскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Орловка (Канскан кӀошт)
Орловка (Орловка) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Канскан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Канскан кӀоштан нах беха меттигаш
Березняки (Мяделан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Комарово (Нагорскан кӀошт)
Комарово (Комарово) — Кировн областан Нагорскан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Нагорскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Уткино (Шарьян кӀошт)
Уткино (Уткино) — Российн Федерацин Костромин областан Шарьян кӀоштара эвла.
Путиети
Билгалдахарш
Категори:Амбролаурин муниципалитетан нах беха меттигаш
Пшиленг (Великопольскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Эль Мамеял (Петатлан)
Истори
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Ла Эскондида (Мартинез де ла Торе)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Вильдесхаузен
Вильдесхаузен — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Дзюплина
Дзюплина — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Гутка (Ивацевичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Ивацевичин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Каретера а Гуанахуато Километро Уно, Эль Пантеон (Долорес)
Каретера а Гуанахуато Километро Уно, Эль Пантеон — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
HD113723
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Буасе-ле-ПгӀеванш
Географи
.
Гура (Монецкан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Чайли (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Желепово
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Местякену (Селаж)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Мастиржовице
Географи
.
Демографи
Бахархойн динамика:
Рогово (Краснопрудскан йуьртан меттиг)
Рогово (Рогово) — Российн Федерацин Пскован областан Пскован кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Пскован кӀоштан нах беха меттигаш
Сосино
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Эль Насимьенто (Пенхамо)
Эль Насимьенто — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Бокам-ле-Вье
Билгалдахарш
Категори:Сомма департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Пермяково (Канскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Красноозерни (Приозерскан кӀошт)
Красноозерни (Красноозерное) — Российн Федерацин Ленинградан областан Приозерскан кӀоштара эвла.
Добромысль
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Ивацевичин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Буасе-ле-Шатель
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Гура (Сувальскан повет)
Гура  — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Бейборо (Къилбаседа Каролина)
Бейборо  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера гӀала (town).
Груздевка
Груздевка — Кхазакхстанан Павлодаран областан Железинкан кӀоштара эвла.
Бандера (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Гуьвенкайа (ДивригӀи)
Хьажоргаш
Категори:ДивригӀинан кӀоштан нах беха меттигаш
Выгон (Залегощан кӀошт)
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
ДагӀйенидже (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Нилуьфернан микрокӀошташ
Пичужиха
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Билгалдахарш
Категори:Нижни Новгородан областан Воскресенскан кӀоштан нах беха меттигаш
Атотонилко (Калкавалко)
Географи
Атотонилко лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
КгӀеву
Географи
.
Бокам-ле-Жен
Бокам-ле-Жен (Beaucamps-le-Jeune) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сомма.
Билгалдахарш
Категори:Сомма департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Дондуковски
Билгалдахарш
Категори:Гиагинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Чулпаново (Москохан область)
Чулпаново (Чулпаново) — Российн Федерацин Москохан областан Домодедован гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Сакециа
Сакециа (საკეცია) — Гуьржийчоьнан Рача-Лечхуми а, Лаха Сванети а Амбролаурин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 196 стаг (2014 шо).
Эль Насимьенто (Саламанка)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Бонда (Мяделан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Мяделан кӀоштан нах беха меттигаш
Злокучене (Софин область)
Злокучене  — Болгарин Софин областера эвла. Самоков йукъараллин йукъайогӀу.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Софин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бокен
Билгалдахарш
Категори:Сомма департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Нова-Маморе
Нова-Маморе — Бразилин Рондония штатера муниципалитет.
Новодмитровка Второй (Раздельнин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Раздельнин кӀоштан нах беха меттигаш
Демирджи (Нилуьфер)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Матейов
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Эзекеево
Эзекеево (Эзекеево) — Российн Федерацин Ульяновскан областан Николаевкан кӀоштара эвла.
Лангре (Потенца)
Лангре  — Италин Базиликата регионан  коммунера эвла.
Метесару
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
ХӀоьбек (ДивригӀи)
ХӀоьбек (Höbek) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) ДивригӀинан кӀоштара эвла.
Шестаково (Пермийн мохк)
Хьажоргаш
Категори:Суксунан кӀоштан нах беха меттигаш
Букелон
Географи
.
Извор (Софин область)
Извор  — Болгарин Софин областера эвла. Сливница йукъараллин йукъайогӀу.
Брусья (Мяделан кӀошт)
Брусья (Брусы) — Белоруссин Минскан областан Мяделан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Каридад Домингез, Эмпакадора де Ортализас (Санта Круз де Хувентино Росас)
Географи
Каридад Домингез, Эмпакадора де Ортализас лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Суьрмене
Суьрмене (Sürmene) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Трабзон провинцин (ил) Суьрмененан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Трабзон провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Л’АгӀжантьегӀ-ла-Бессе
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Францин гӀаланаш Категори:Лакха Альпаш департаментан коммунаш
Владимиран гӀалин гуо
Билгалдахарш
Категори:Владимиран область Категори:Российн кӀошташ
Лупово (Лебушанийн воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гвоздяни
Гвоздяни (Гвоздяное) — Российн Федерацин Орёлан областан Залегощан кӀоштара эвла.
NGC 949
Хьажа кхин а
949 949
Банера I (Беневенто)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Бардвелл (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Образцови (Адыгейчоь)
Образцови (Образцовое) — Российн Федерацин Адыгейчоьнан Гиагинскан кӀоштара эвла.
Эль Манантиял (Игвала де ла Индепенденсия)
Географи
Эль Манантиял лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Ранчо Лагартос (Теколутла)
Ранчо Лагартос — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Матейовец (Чески Ржудолец)
Демографи
Бахархойн динамика:
(20501) 1999 RD10
Истори
ДӀайиллина 1999 шеран 7 сентябрехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1999 RD10» саналган.
Погатиха
Погатиха (Погатиха) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Воскресенскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Эль Алкон (Пануко)
Эль Алкон — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
NGC 950
Хьажа кхин а
950 950
Бейдин (Къилбаседа Каролина)
Бейдин  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера гӀала (town).
БокугӀ-суьгӀ-л'Аллуь
Географи
.
Кротово (Приозерскан кӀошт)
Кротово (Кротово) — Российн Федерацин Ленинградан областан Приозерскан кӀоштара эвла.
Атояк (Атояк, Веракрус)
Географи
Атояк лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Эрба
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Шенйува (Тиреболу)
Хьажоргаш
Категори:Гиресун провинцин нах беха меттигаш
(20502) 1999 RG11
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Искрец
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
HD113750
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Вотски Урада
Вотски Урада — Башкирийчоьнан Янаулан кӀоштан йукъайогӀу эвла, иза Новоартаульски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 173 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452826, код ОКАТО — 80259860006.
Даргужи
Даргужи (Даргужы) — Белоруссин Брестан областан Ивацевичин кӀоштара дӀатесна эвла.
Синяк (Закарпатьен область)
Синяк — Украинин Закарпатьен областан Мукачеван кӀоштара эвла.
Аксу (Суьрмене)
Аксу (Aksu) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Трабзон провинцин (ил) Суьрмененан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).