cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ольгино (Красноярскан мохк)
Ольгино (Ольгино) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Уяран кӀоштара эвла.
ДогӀанли (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Сурнан кӀоштан нах беха меттигаш
Локанда (Месина)
Локанда — Италин Сицилия регионан  коммунера эвла.
Светли (Ковелан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Бужиска
Бужиска — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Машково-Сурёна
Машково-Сурёна (Машково-Сурёна) — Российн Федерацин Тамбовн областан Никифоровкан кӀоштара эвла.
Миронов, Андрей Александрович
Андрей Александрович Миронов — советан а, оьрсийн театран а кинон актёр ву. РСФСР къоман артист (1980).
Хьажоргаш
Категори:ССРС актёраш
Липовец (Росошан йуьртан кхеташо)
Хьажоргаш
Категори:Винницан кӀоштан нах беха меттигаш
Казе Манджили (Тревизо)
Казе Манджили — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Горелки (Ивановн область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Михайловкан кӀошт (Амуран область)
Михайловкан кӀошт (Михайловский район) — Амуран областан муниципалан кӀошт.
Будаку-де-Жос (коммуна)
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Бистрица-Несеуд жудецан коммунаш
HD156469
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Била Гура (Поддембицкан повет)
Била Гура  — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Макаршино
Макаршино (Макаршино) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Ковернинан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Старая Дуброва (Смолевичин кӀошт)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Оряска
Оряска — Румынин Димбовица жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Димбовица жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ярославки (Великопольскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Покровка (Вольскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Вольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Рио де Тустла (Сан Андрес Тустла)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Лас Месильяс (Тепезинтла)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Вера Сур (Алварадо)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Крысовы (Оричин кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Фабрика (Валле д'Аоста)
Фабрика — Италин Валле д'Аоста регионан  коммунера эвла.
Орлово (Орёлан область)
Орлово (Орлово) — Российн Федерацин Орёлан областан Ливнин кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Харитоново (Ярославлан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ярославлан областан Ярославлан кӀоштан нах беха меттигаш
Санта-Мария-ду-Камбука
Хьажоргаш
Категори:Пернамбуку штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Нови Двур (Чигань)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
ОгӀадугӀ-суьгӀ-Глан
ОгӀадугӀ-суьгӀ-Глан — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна.
Скалице
Скалице — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Пинчино
Пинчино (Пинчино) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Уяран кӀоштара эвла.
Будешть (коммуна, Бистрица-Несеуд)
Будешть — Румынин Бистрица-Несеуд жудецан йукъара коммуна.
Орлово (Кировоградан область)
Орлово — Украинин Кировоградан областан Голованевскан кӀоштара эвла.
Рыждак
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
ГӀог
Билгалдахарш
Категори:ГагӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
NGC 2825
NGC 2825 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Врхек
Врхек — Словенин йукъараллера эвла.
Санта-Мария-ду-Пара
Географи
Муниципалитетан майда —.
ОгӀей (Лакха Вьенна)
ОгӀей — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна.
Ла Манзанилья (Леон)
Географи
Ла Манзанилья лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Деревная (Столинан кӀошт)
Деревная (Дзераўная) — Белоруссин Брестан областан Столинан кӀоштара эвла.
Петрово-Красноселье
Петрово-Красноселье — Украинин Луганскан областан Красни Лучин гӀалин кхеташон йукъайогӀу гӀала.
Зюраткуль
Зюраткуль (Зюраткуль) — Челябинскан областан Саткан кӀоштара эвла.
Рощино (Вольскан кӀошт)
Рощино (Рощино) — Российн Федерацин Саратовн областан Вольскан кӀоштара эвла.
Нови Двур (Яромержице)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Била Ружа (Лодзинскан воеводалла)
Била Ружа  — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
NGC 2826
Хьажа кхин а
2826 2826
Остров (Ливнин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ливнин кӀоштан нах беха меттигаш
Оситни (Кировоградан область)
Хьажоргаш
Категори:Новоукраинкан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Месильяс (Тлалискоян)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Китенево
Китенево (Китенево) — Российн Федерацин Москохан областан Клинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Пян Гранде (Перуджа)
Пян Гранде — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Армоново
Армоново (Армоново) — Российн Федерацин Пскован областан Пыталован кӀоштара эвла.
Елезово (Архангельскан область)
Елезово (Елезово) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вилегодскан кӀоштара эвла.
Лавиллат
Лавиллат — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀдеш.
Садово (Благоевградан область)
Садово  — Болгарин Благоевградан областера эвла. Хаджидимово йукъараллин йукъайогӀу.
Кайнар (Кокпектинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гранино
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Берьково (Соколан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Вологдин областан Соколан кӀоштан нах беха меттигаш
Эримли (Сур)
Эримли (Erimli) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Сурнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Скаржице (Нижнесилезин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Мокино (Удмурти)
Хьажоргаш
Категори:Балезинан кӀоштан нах беха меттигаш
Марьяновка (Ковелан кӀошт)
Марьяновка — Украинин Волинан областан Ковелан кӀоштара эвла.
Нови Драгов
Литература
Категори:Карловы Вары мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Пансоль
Билгалдахарш
Категори:Лакха Вьенна департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Гизан Пирамидаш
Хеопсан (Хуфу) пирамида ю Дуьненан ворхӀ Ӏаламатех дисина цхьаъ бен доцу Ӏаламат.
Описание
Монолит, использованный в заупокойном храме Менкаура — его вес оценен в более чем 200 тонн — самый тяжёлый на плато Гиза. Колоссальная статуя сидящего царя из центральной капеллы храма Менкаура — одна из самых больших в эпоху Древнего царства.
Комплекс пирамиды Хуфу (Хеопса)
Первоначально пирамида имела облицовку из турского известняка, сторона её основания составляла 232,4 метра. Но позже облицовка была практически полностью утрачена. В настоящее время стороны её основания составляют 230,4 метра, а площадь основания — 5,4 гектара. Угол наклона стен — 51°52’. На сооружение пирамиды пошло около 2250000 каменных блоков, объём каждого составляет больше 1 кубического метра. Однако эту пирамиду в Средние века использовали как каменоломню, из-за чего часть блоков сейчас отсутствует.
Комплекс пирамиды Хафра (Хефрена)
На юге от пирамиды Хефрена размещалась небольшая пирамида-спутник. Её наземная часть не сохранилась, но по остатком основания и обломкам облицовочных плит установлено, что сторона её основания составляла 20,1 метра, а наклон стен — 52°20’. Подземная камера пирамиды сохранилась. Также сохранился тоннель, который пробили грабители. Вероятно в этой пирамиде была похоронена жена Хафры.
Комплекс пирамиды Менкаура (Микерина)
В отличие от пирамид предшественников, пирамида Микерина построена не на скальном основании, а на искусственной террасе, созданной из известняковых блоков. Размеры погребальной камеры составляют 6,5 на 2,3 метра, высота — 3,5 метра. Потолок камеры представляет собой два полублока, которые были вытесаны с нижней стороны в виде полуарки. Погребальная камера и ведущий в неё коридор облицованы шлифованным гранитом. Схема внутренних помещений сложная, поскольку во время строительства было три изменения от первоначального плана. Первоначальная погребальная камера и ведущий в неё коридор соединялись с входным коридором лестницей.
Островок (Орёлан область)
Островок (Островок) — Российн Федерацин Орёлан областан Ливнин кӀоштара эвла.
Гамильтон (Къилбаседа Дакота)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Ерзовка (Холмогорин кӀошт)
Ерзовка (Ерзовка) — Российн Федерацин Архангельскан областан Холмогорин кӀоштара эвла.
Васьково (Соколан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Парфенон
Предшественники Парфенона
Первый известный в новое время храм Афине, существование которого признаётся большинством учёных мира, был выстроен на Акрополе, вероятно, при Писистрате. Он назывался так же, как позднее и наос современного Парфенона, — Гекатомпедон (то есть стофутовый). Создание храма было органической частью политики Писистрата по обустройству и развитию Афин. Гекатомпедон считается в некотором роде предшественником Эрехтейона: все главные реликвии Афинского полиса хранились именно там. В настоящее время доказано, что фундамент, приписывавшийся долгое время Гекатомпедону, не имеет необходимой длины для построения на нём стофутовой целлы и, следовательно, не может являться указанным храмом. Однако само существование храма не отрицается. В Персидском мусоре были найдены оба его фронтона и другие детали.
Речка (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Уяран кӀоштан нах беха меттигаш
Парфенон
Фронтоны
В тимпанах фронтонов (глубиной 0,9 м) над западным и восточным входами помещались гигантские скульптурные группы. До наших дней они сохранились очень плохо. Центральные фигуры почти не дошли. В центре восточного фронтона в Средние века варварски было прорублено окно, что совершенно уничтожило находившуюся там композицию. Античные же авторы обходят эту часть храма обыкновенно стороной. Павсаний — основной источник в подобных вопросах — упоминает о них лишь вскользь, уделяя намного больше внимания статуе Афины. Сохранились зарисовки Дж. Керри, датируемые 1674 годом, которые дают достаточно много информации о западном фронтоне. Восточный же уже в то время находился в плачевном состоянии. Поэтому реконструкция фронтонов — это по большей части лишь догадки.
До нас дошло 28 статуй: 19 в Британском музее и 11 в Афинах.
Перестройки и отделка
Переход от языческого храма к церкви сказался на архитектуре Парфенона. В античную эпоху вход в Парфенон располагался в восточной части под фронтоном, скульптуры которого изображали Рождение Афины. Однако именно в восточной части христианского храма должен располагаться алтарь. Поэтому на месте бывшего входа построили апсиду, для возведения которой использовали фрагменты античных памятников Акрополя неподалеку от Парфенона. С этого времени для главного западного входа обустроили небольшие двери, справа от крупных западных дверей античного Парфенона, которые христиане принципиально решили не использовать.
Хотя турки и не имели желания защищать Парфенон от разрушения, не имели они и цели и полностью искажать или разрушать храм. Поскольку невозможно точно установить время затирания метоп Парфенона, турки могли продолжать этот процесс. Однако в целом они совершили меньше разрушений здания, чем христиане за тысячу лет до османского правления, которые превратили величественный античный храм в христианский собор. Все время, пока Парфенон служил мечетью, мусульманское богослужение происходило в окружении христианских росписей и изображений христианских святых. В дальнейшем Парфенон не перестраивался и настоящий его вид сохранился неизменным с 17 века.
Независимая Греция
Благодаря программе Баланоса разрушенный Парфенон приобрел свой современный вид. Впрочем, с 1950-х годов, уже после его смерти, достижения неоднократно подвергались критике. Во-первых, не осуществлялись попытки вернуть блоки на их первоначальное место. Во-вторых, и это самое важное, Баланос использовал для соединения античных мраморных блоков железные стержни и скобы. Со временем они заржавели и деформировались, из-за чего блоки растрескивались. В конце 1960-х годов в дополнение к проблеме креплений Баланоса ярко проявились результаты воздействия окружающей среды: загрязненный воздух и кислотные дожди повредили скульптуры и рельефы Парфенона. В 1970 году в докладе ЮНЕСКО предлагались самые разнообразные пути спасения Парфенона, в том числе заключение холма под стеклянный колпак. В конце концов в 1975 году учрежден комитет, который осуществляет контроль за сохранением всего комплекса Афинского акрополя, а в 1986 году начали работы по демонтажу железных креплений, примененных Баланосом, и заменили их на титановые. В период 2009—2012 годов греческие власти планируют реставрировать западный фасад Парфенона. Часть элементов фриза заменят копиями, оригиналы перевезут в экспозиции Нового музея Акрополя. Главный инженер работ Манолис Коррес считает первоочередной задачей залатать дыры от пуль, выпущенных по Парфенону в 1821 году во время Греческой революции. Также реставраторы должны оценить ущерб, нанесенный Парфенону сильными землетрясениями 1981 и 1999 годов. В результате консультаций решено, что к моменту завершения восстановительных работ внутри храма можно будет увидеть остатки апсиды христианской эпохи, а также постамент статуи богини Афины Парфенос ; не меньшее внимание реставраторы будут уделять следам от венецианских ядер на стенах и средневековым надписям на колоннах.
Нападовка (Винницан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Веравентурас (Актопан)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Гребениха
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Стрыева
Стрыева (Стрыева) — Белоруссин Минскан областан Смолевичин кӀоштара эвла.
Эрнестина Хименез Кваутле (Саламанка)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Бельбат
Бельбат — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.
Лас Месильяс (Трес Вальес)
Географи
Лас Месильяс лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Санта-Мария-ду-Токантинс
Санта-Мария-ду-Токантинс — Бразилин Токантис штатера муниципалитет.
Чиник (Теккекоьй)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
HD156791
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Свишни
Свишни (Свишни) — Российн Федерацин Липецкан областан Долгорукован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Найдлинген
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Будила
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Брашов жудецан коммунаш
Локере (Тренто)
Локере — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
Нови Деревня (Никифоровкан кӀошт)
Нови Деревня (Новая Деревня) — Российн Федерацин Тамбовн областан Никифоровкан кӀоштара эвла.
Бельфон (ЖигӀонда)
Географи
.
Эль Запоте (Чиконтепек)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
ПейгӀияк
ПейгӀияк — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна.
Кайнарбулак
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Студенка (Смолевичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Смолевичин кӀоштан нах беха меттигаш
Пян д'Ауди (Торино)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Казе Манцони-Пазколо-Королдо (Леко)
Казе Манцони-Пазколо-Королдо — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Афромеево (Пыталован кӀошт)
Афромеево (Афромеево) — Российн Федерацин Пскован областан Пыталован кӀоштара эвла.
Буркати
Буркати — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Эренкоьй (Теккекоьй)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Адубато, Ричи
Биографи
Цхьаьна заманна Адубато Нью-Джерсин ишколашка хьеха йухавеира (оццу хенахь скаутан декхарш кхочушдира «Атланта Хокс» клубанна), амма дукха хан йалале кхин цхьа Нью-Джерсихочо, КъБА «Нью-Йорк Никс» клубан тренер волчу Хуби Брауна, кхайкхира цуьнга а, Фрателло Майкега а ассистентийн даржашка. Адубатос дакъа лецира «Никсца» 1984 шеран плей-оффехь, цигахь цуьнан команда ворхӀ матчехь ийшира чемпионан дарже йоьдучу Юинг Патрикан КъБА дебютан шарахь «Бостонал». Фрателло «Атланте» вахча «Никсан» тренерийн штабера йукъаметтигаш телхира, Адубато дехьавелира «Даллас Мавериксе», цигахь цунна Ӏалашо хӀоттийра дуьхьалонера ловзар тодан. Оцу Ӏалашонца иза аьттонца ларавелира. Мотта Дикан гӀоьчин белха тӀийра волавелла, цуо цул тӀаьхьа болх бира Маклауд Джонан куьйгакӀела, ткъа иза 1989/90 шеран хьалхарчу муьрехь дӀаваьккхича, шен карьерехь шолгӀа хӀоьттира КъБА клубан коьрта тренеран дарже. Хьалхарчу шарахь Адубатон аьтту белира «Маверикс» плей-оффе йаккха, амма кхин дӀа команда гӀуо ловзура чевнаш дукха хиларна а, ловзархой дӀабахарна а. ХӀоттаман коьрта дакъа хийца дийзира Рой Тарплин наркотикаш лелорна валлалц дисквалификаци йича. 1992/93 шарахь «Даллас» йолайелира хьалхарчу 29 матчехь 2 толам боккхуш, тӀаккха Адубато дӀаваьккхира.
Нови Дум
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
NGC 2831
NGC 2831 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
ГӀазе (Лакха Вьенна)
ГӀазе — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна.
Сатовча
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Красноволя (Ковелан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Клин (гӀала)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Хьажоргаш
Категори:Клинан кӀоштан нах беха меттигаш
Веракрус (Бока дел Рио)
Веракрус — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Бурляки
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
ЭсенбагӀ (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин микрокӀошташ
NGC 2832
Хьажа кхин а
2832 2832
Вахнево (Соколан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Вологдин областан Соколан кӀоштан нах беха меттигаш
Сутоки (Смолевичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Нови Прилука (Винницан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Нови Ждяр
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Беон-суьгӀ-ЖигӀонд
Билгалдахарш
Категори:ЖигӀонда департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Новокругли (Тамбовн область)
Хьажоргаш
Категори:Никифоровкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Верховонданка
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Хозницы (Ярославлан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Луковка (Волинан область)
Луковка — Украинин Волинан областан Ковелан кӀоштара эвла.
Осой (Клуж)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Громылиха
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Колония (Столинан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Столинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
HD156869
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Сухой остров (Смолевичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Смолевичин кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Рио Мар (Сан Рафаел)
Рио Мар — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Ложкино (Тверан область)
Ложкино (Ложкино) — Российн Федерацин Тверан областан Калязинан кӀоштара эвла.
Нендинген
Нендинген (Nendingen) — Германин Баден-Вуьртемберг латтана йукъара коммуна.
ЧагӀилли (ХӀилван)
Хьажоргаш
Категори:Шанлиурфа провинцин нах беха меттигаш
Категори:ХӀилванан микрокӀошташ
ГӀанкон
ГӀанкон — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна.
Географи
.
Чивадзе, Александр Габриэлович
Ловзаран карьера
18 шо долуш йукъаийцира тиблисин «Динамон» дублан, коьртачу командин йукъахь гучувелира 1974 шарахь. Карьера йолийра гӀортолан ахтурслочун позицехь. 1978 шарахь Ахалкацис, «Динамон» коьртачу тренеро, сацам бира Чивадзе йуккъера турслочун позицехь муха ву хьаьжа. Хьалхарчу ловзарехь дуьйна гуш дара сацам нийса буй, оцу хенахь дуьйна Чивадзе еккъа дуьхьалонехь левзира.
Доьзал
Зуда Мзия, 2 кӀант (Георгий а, Александр а, ший а профессионалан футболист), йоӀ а.
Бучин-Дворский
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Ложкари
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Юрьян кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Парни Колодезь
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ясенець (Великопольскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Гоькчедере (Теккекоьй)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
Серышеван кӀошт
Билгалдахарш
Категори:Амуран область Категори:Российн кӀошташ
Ковылино
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Будяса
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Фиданлар (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Сурнан микрокӀошташ
Замятино (Архангельскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Луки (Тверан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Казе Марасо (Кунео)
Казе Марасо — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Лас Меситас (Алто Лусеро де Гутьерез Бариос)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Лебедевка (Челябинскан область)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Губински
Губински (Губинская) — Российн Федерацин Ивановн областан Пучежан кӀоштара эвла.
Эс-Асьенда де Атотонилкильо (Мануел Добладо)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Фабрика (Алесандрия)
Фабрика — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
ГоьлджегӀиз (Теккекоьй)
ГоьлджегӀиз (Gölceğiz) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) Теккекоьйнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Петровка (Ливнин кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Черновски (Шабалинан кӀошт)
Черновское (Черновское) — Кировн областан Шабалинан кӀоштара эвла.
Бучин-Шляхецкий
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Казе Марацато (Падова)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Эль Запоте (Чуматлан)
Географи
Эль Запоте лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Билий Луг (Лодзинскан воеводалла)
Билий Луг  — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Генджан (Сур)
Генджан (Gencan) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Сурнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Ломачанка
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Кайракты (Карагандан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Карагандан областан нах беха меттигаш Категори:Шетан кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 2837
Хьажа кхин а
2837 2837
HD157043
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Белбаж (Ковернинан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 236 стаг (2010 шо).
Скрыт
Скрыт — Болгарин Благоевградан областера эвла. Петрич йукъараллин йукъайогӀу.
Сушиновка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Фабрика (Кунео)
Фабрика — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Сулаквелидзе, Тенгиз Григорьевич
Билгалдахарш
Категори:ССРС футболисташ Категори:Футболисташ 1980 шеран аьхкенан Олимпийн ловзаршкахь Категори:1980 шеран аьхкенан Олимпийн ловзарийн борзанан совгӀатхой Категори:ФК «Торпедо» Кутаиси ловзархой Категори:ФК «Динамо» Тиблиси ловзархой Категори:ФК «Хольмсунд» ловзархой Категори:Гуьржийчоьнан футболан тренераш
Сковородинан кӀошт
Сковородинан кӀошт (Сковородинский район) — Амуран областан муниципалан кӀошт.
Гусаринки
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Жених с того света
«Жених с того света» — 1958-чу шарахь йаьккхина йолу Леонид Гайдай фильм ю.
Приборовка
Хьажоргаш
Категори:Винницан кӀоштан нах беха меттигаш
Гуьзелйурт (Теккекоьй)
Хьажоргаш
Категори:Теккекоьйнан кӀоштан нах беха меттигаш
Пешково (Орёлан область)
Пешково (Пешково) — Российн Федерацин Орёлан областан Ливнин кӀоштара эвла.
Трижды воскресший
«Трижды воскресший» — 1960-чу шарахь йаьккхина йолу Леонид Гайдай фильм ю.
Сантана (Амапа)
Хьажоргаш
Категори:Амапа штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бушице (Мазовин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Скотники (Нижнесилезин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Сырда (эвла)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: марийш (5%), оьрсий (93%).
Эль Запоте (Эспинал)
Географи
Эль Запоте лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Бильска-Воля
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Бикиньяно (Пяченца)
Бикиньяно  — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Нови Когоутов
Географи
.
Росоша (Винницан кӀошт)
Росоша — Украинин Винницан областан Винницан кӀоштара эвла.
Волоколам
Волоколам (Волоколам) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Ковернинан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 15 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Берёзан кӀошт
Берёзан кӀошт (Бярозаўскі раён) — Белоруссин Брестан областан къилбаседа-малхбален декъера административан дакъа. Административан центр — Береза гӀала.
Билгалдахарш
Категори:Белоруссин кӀошташ
Льняки
Льняки (Льняки) — Российн Федерацин Тверан областан Калязинан кӀоштара эвла.
ХӀаджар
«ХӀа́джар» (هاجَر) — ИбраьхӀим пайхамаран зуда а, ИсмаьӀилан нана а йу. Бусалбанийн а, керстан а динехь цуьнан историн маьӀнаш цхьатерра ду.
Истори
Оцу махка кхечира цхьа «ДжурхӀум» — олуш цӀе а йолуш, цхьа къам. ХӀаджарера бакъо а йаьхна, уьш цигахь баха охьахевшира. Цу бакъо а йелла, уьш цигахь Ӏаш бара. ИсмаьӀила вина 5-шо даьлча, Саратас — Исхьакъ пайхамар а вира.
Худково
Хьажоргаш
Категори:Ярославлан областан Ярославлан кӀоштан нах беха меттигаш
ХӀамзали (Теккекоьй)
ХӀамзали (Hamzalı) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) Теккекоьйнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Уни (Кировн область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Орлова Лука
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Сантана (Баия)
Географи
Муниципалитетан майда —.
Сийлахь Петран Килс
Правый неф
В первой капелле справа находится шедевр Микеланджело — мраморная «Пьета». Она была создана им на рубеже XV и XVI столетий в возрасте 23 лет. После того как злоумышленником была совершена попытка разбить статую, её защитили стеклом. Рядом располагается небольшая капелла Распятия (или Реликвии), в которой хранится великолепное деревянное распятие конца XIII — начала XIV в., приписываемое Пьетро Каваллини. Чуть дальше находится надгробие маркграфини Матильды Тосканской (или иначе Каносской) работы Бернини с учениками; это была первая женщина, удостоившаяся чести быть погребённой в этом соборе. (В 1077 г. в Каноссе, замке маркграфини Матильды, император Священной Римской империи Генрих IV, который был отлучён от церкви и низложен, униженно вымаливал прощение у папы Григория VII.) '''Решётка капеллы св. Причастия''' выполнена по рисунку Борромини. Рядом с капеллой — надгробие Григория XIII; барельеф напоминает об осуществленной папой реформе — введении нового календаря (григорианского). Чуть дальше находится выполненное в стиле классицизма скульптором Кановой (1792 г.) надгробие Климента XIII.
Браманте и Сангалло
Замысел Сангалло, в подтверждение которого сохранилась внушительная деревянная модель купола, основывался на опыте обоих предшественников. Он понимал значимость как устройства кессонов в Пантеоне, так и внешних каменных рёбер во флорентийском соборе. Сангалло усилил и расширил перистиль Браманте в группу арочных упорядоченных проёмов вокруг основания с устройством второй такой аркады вторым ярусом над первой. В его решении ранее весьма изящная конструкция фонаря, напоминающая скорее фонарь флорентийского собора, превратилась в массивную конструкцию, окружённую выступающим основанием, перистилем и с венчающим шпилем конической формы на верхушке. Данное архитектурное решение выглядело слишком эклектичным, слишком педантичным и безвкусным, чтобы быть успешным.
Завершение
Джакомо Делла Порта и Доменико Фонтана завершили постройку купола в 1590 году, в последний год правления Сикста V. Его преемник, Григорий XIV, был свидетелем завершения возведения фонаря купола, внутри которого была сделана надпись в честь Сикста V. При следующем папе, Клименте VIII, был установлен на место крест. Эта процедура заняла целый день и сопровождалась звоном колоколов всех церквей города. На концах крестовой поперечины установлены две свинцовые шкатулки, в одну из которых помещена частица Животворящего Креста и мощи Андрея Первозванного, а во вторую медальон Агнца Божия.
Внизу фонаря нанесено посвящение:
ГӀуссак
Билгалдахарш
Категори:Лакха Вьенна департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Адам а, Хьава а
Хьава
Цхьаьна версица, Хьава дӀайоьллинера Адаман уллехь, кхечу версица — Джиддехь, меттигехь, Мукбарат умна Хьава (Вайн ненан Хьаван каш. 1975 шарахь СаӀудийн Ӏаьрбийчоьнан Ӏедалан омарца каш долчу меттиге бетон йоьттина, хӀунда аьлчи хьаьж дина бевлчи хьаьжойша, исламан гӀиллакхаш дохош, ламазаш дора Хьаван каш тӀехь . Французийн географо Эмиль-Феликс Готьес (1864—1940) лерина кошан дохалла 130 метр.
Гуьлтепе (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Сурнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Лашапель-су-Шанеак
Географи
.
Тадулино (Смолевичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Смолевичин кӀоштан нах беха меттигаш
Нови Костел
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Бикока (Дженова)
Бикока  — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Сиваковци
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Раш-Велли (Юта)
Хьажоргаш
Категори:Юта штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Бужорень (коммуна, Телеорман)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Сантана-да-Боа-Виста
Сантана-да-Боа-Виста — Бразилин Риу-Гранди-ду-Сул штатера муниципалитет.
Уфимка
Уфимка (Уфимка) — Челябинскан областан Верхний Уфалейн гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Шораллин зоналла
Зоналлин бахьнаш
Зоналла йовхонан а, тӀуналлин а шеран йуккъера барамехь гайтина ца, амма гойту шеран чуьра хийцамашкахь а. Климатан зоналла го охьадарехь а, гидрологин ражехь а, духу чкъор дарехь а, уьшалш дарехь а. Боккха Ӏаткъам бо органикин йукъанна, спецификин рельефан кепашна. Цхьаьна тайпана хӀоттамо а, хӀаваъ дукха лелаш хиларо а лакха мел довлу зоналлин башхаллаш дӀайоху.
Битень
Битень — Украинин Волинан областан Ковелан кӀоштара эвла.
Торгинка
Хьажоргаш
Категори:Уяран кӀоштан нах беха меттигаш
Покровка Втори
Покровка Вторая (Покровка Вторая) — Российн Федерацин Орёлан областан Ливнин кӀоштара эвла.
Воронье (Слободскойн кӀошт)
Воронье (Воронье) — Кировн областан Слободскойн кӀоштара эвла.
Двойничиха
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Пучежан кӀоштан нах беха меттигаш
Бартули
Хьажоргаш
Категори:Пыталован кӀоштан нах беха меттигаш
Коноплино (Москохан область)
Коноплино (Коноплино) — Российн Федерацин Москохан областан Клинан кӀоштара эвла.
ХӀаджиосман (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Сурнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ягодни (Белозерскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Курганан областан Белозерскан кӀоштан нах беха меттигаш
Коробье
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Сантана-да-Варжен
Географи
Муниципалитетан майда —.
ПирхӀаьсаьнли
ПирхӀаьсаьнли (Pirhəsənli) — Азербайджанан АгӀсуйн кӀоштара эвла.
HD157087
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Точилище
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Силач
Силач (Силач) — Челябинскан областан Верхний Уфалейн гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Бле (ЖигӀонда)
Бле — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.
Бикока (Алесандрия)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Нужель
Нужель — Украинин Волинан областан Ковелан кӀоштара эвла.
Скитка
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Лас Милпас (Тампико Алто)
Лас Милпас — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Звягинцево (Медвенкан кӀошт, ОКТМО 38624408146)
Звягинцево (Звягинцево) — Российн Федерацин Курскан областан Медвенкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан башхаллаш йоьзна йу цуьнан хьун-аренан зонера барамерачу континенталан климатан хьолах.
Рио Морено (Омеалка)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Казе Марин (Тревизо)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Фабрика Дурини (Комо)
Фабрика Дурини — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Тархан (Кировн область)
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Кильмезан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
ХӀарманлар (Сур)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Блезиньяк
Географи
.
Средна
Средна — Болгарин Благоевградан областера эвла. Гоце-Делчев йукъараллин йукъайогӀу.
Кайранколь
Хьажоргаш
Категори:Алматан областан нах беха меттигаш Категори:Алматан областан Жамбылан кӀоштан нах беха меттигаш
Рендолф (Юта)
Рендолф  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Юта штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Лолове (Нуоро)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Веракрусано (Эль Иго)
Географи
Веракрусано лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Эс-Асьенда де Гвадалупе (Мануел Добладо)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Пян дей Манци (Дженова)
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Корост (Москохан область)
Корост (Корост) — Российн Федерацин Москохан областан Клинан кӀоштара эвла.
Казе Марини (Равена)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Гаррисон (Къилбаседа Дакота)
Гаррисон  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Дакота штатера гӀала.
Истори
Гаррисон гӀала йиллина  шарахь.
Кабабуьруьк (Теккекоьй)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Славенцин (Нижнесилезин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Старчево
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
ГарабагӀли
ГарабагӀли (Qarabağlı) — Азербайджанан АгӀсуйн кӀоштара эвла.
Остров (Арад)
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Арад жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Начальни
Начальни (Начальное) — Челябинскан областан Карталин кӀоштара эвла.
Бикока (Торино)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Османджа (Дуьздже)
Османджа (Osmanca) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Дуьздже провинцин (ил) Дуьздженан кӀоштара эвла.
Роквилл (Юта)
Роквилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Юта штатера гӀала (town).
Положенцево
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бленьян
Билгалдахарш
Категори:ЖигӀонда департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Исаковски (Вилегодскан кӀошт)
Исаковски (Исаковская) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вилегодскан кӀоштара эвла.
Лас Милпас, Исла Хуан А. Рамирез (Озулуама де Маскареньяс)
Географи
Лас Милпас, Исла Хуан А. Рамирез лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Ястшембники (Калискан повет)
Ястшембники  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
HD157208
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Барашково (Курганан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Ле-ГӀу (АгӀдеш)
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:АгӀдеш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Бискупя-Воля
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Крушин (Рухчанскан йуьртан меттиг)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Нови Лес
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
АйдогӀду (Мерам)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Петр Эсаулов
Хьажоргаш
Категори:Никифоровкан кӀоштан нах беха меттигаш
Бомм
Бомм — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.
Гаскойн (Къилбаседа Дакота)
Истори
Гаскойн гӀала йиллина  шарахь.
ХӀаваджилар (Сур)
ХӀаваджилар (Havacılar) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Сурнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сурнан кӀоштан нах беха меттигаш
ОтлуогӀлу (Дуьздже)
Хьажоргаш
Категори:Дуьздже провинцин нах беха меттигаш