cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хоботец-Васильевски (Старосеславинан йуьртан меттиг)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Вилья Азуета (Хосе Азуета)
Вилья Азуета — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Вилья Азуета лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Мехово (Ивановн область)
Хьажоргаш
Категори:Пучежан кӀоштан нах беха меттигаш
Овинген
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шовиньи (кантон)
Шовиньи — Францин кантон, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Кантонан департамент — Вьенна.
Географи
.
Ла Мохонера (Леон)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Субботино (Красноярскан мохк)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Албрехтице (Усти над Орлици)
Демографи
Бахархойн динамика:
Эвджи (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Подъеменец
Хьажоргаш
Категори:Стари Дорогин кӀоштан нах беха меттигаш
Фаджона (Ла Специя)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Эстансия де Сан Франсиско (Сан Фелипе)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Санту-Антониу-ди-Гояс
Хьажоргаш
Категори:Гояс штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Валя-Сяке (коммуна, Бакеу)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хоботово (Первомайскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Тамбовн областан Первомайскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Боровецко
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Илбаш (ЙенишехӀир)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Хала
Хала (ხალა) — Гуьржийчоьнан Аджарин Кобулетин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 1503 стаг (2014 шо).
HD160467
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Дергачи (Саратовн область)
Дергачи (Дергачи) — Российн Федерацин гӀалин кепара эвла, Саратовн областан Дергачин кӀоштан административан центр.
Пфаффенхофен (Вуьртемберг)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Зили
Хьажоргаш
Категори:Пыталован кӀоштан нах беха меттигаш
Чалдиран (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Бонч
Бонч — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
NGC 2986
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
КгӀеон (ЖигӀонда)
Географи
.
Высоки (Лискинан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Лискинан кӀоштан нах беха меттигаш
Албрехтице в Йизерских горах
Албрехтице в Йизерских горах (Albrechtice v Jizerských horách) — Чехин Либерец мехкан кӀоштара эвла.
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Михеиха
Михеиха (Михеиха) — Российн Федерацин Ивановн областан Пучежан кӀоштара дӀатесна эвла.
Воробьево (Белгородан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Драчево (Болгари)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Вознесенски (Курганан область)
Вознесенски (Вознесенское) — Российн Федерацин Курганан областан Далматован кӀоштара эвла.
КесикагӀач (ЙенишехӀир)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Эстансия дел Кармен де Мараватио (Салватьера)
Эстансия дел Кармен де Мараватио — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Боровець (Велюнскан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Фокино (Ковернинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Камышенка (Астраханкан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Дахкильгов, Ибрагим Абдурахманович
Биографи
Дахкильгов вина 1937 шеран 14 августехь БуритӀехь. Дахкильгован ден дайш дакъалецира Руссийн-Туркойн а, Дуьненан хьалхара а тӀемашкахь. Цуьнан да вараСийлахь-Боккха Даймехкан тӀамтӀехь.
Черёмушка (Тамбовн область)
Черёмушка (Черёмушка) — Российн Федерацин Тамбовн областан Первомайскан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Тамбовн областан Первомайскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Карсон (Къилбаседа Дакота)
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа Дакота штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Заречни (Дергачин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Саратовн областан Дергачин кӀоштан нах беха меттигаш
Бончек (ХӀордан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Казе Новере (Терамо)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Исаково (Пельшемскан йуьртан меттиг)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Чичекли (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин микрокӀошташ
Стрункино (Архангельскан область)
Хьажоргаш
Категори:Вилегодскан кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 2988
Хьажа кхин а
2988 2988
Ла Мохонера (Пурисима дел Ринкон)
Ла Мохонера — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Валя-Тейлор
Валя-Тейлор — Румынин Тулча жудецан йукъара коммуна.
Гечмиш (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Оборжиште
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Петровские Круги
Хьажоргаш
Категори:Елецан кӀоштан нах беха меттигаш
Давыдовка (Воронежан область)
Давыдовка (Давыдовка) — Российн Федерацин Воронежан областан Лискинан кӀоштара эвла.
Эстансия дел Копал (Ирапуато)
Эстансия дел Копал — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Чернышевка (Тамбовн область)
Чернышевка (Чернышевка) — Российн Федерацин Тамбовн областан Первомайскан кӀоштара эвла.
Старий Венглинець
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Вилья Алпина (Туспан)
Вилья Алпина — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Боарон (Падова)
Боарон  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
NGC 2989
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Зерновой (Дергачин кӀошт)
Зерновой (Зерновой) — Российн Федерацин Саратовн областан Дергачин кӀоштара эвла.
СогӀукпинар (Генч)
СогӀукпинар (Soğukpınar) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Бингоьл провинцин (ил) Генчан кӀоштара эвла.
Загреб
За́греб (Zagreb ) — Хорватин коьрта а йокха а гӀала. Бахархой — 784 900 адам (2007), майда — 641,29 км². Иза ю Сава олучу хийистехь( Дунайн га).
Валя-Урсулуй (коммуна)
Валя-Урсулуй — Румынин Нямц жудецан йукъара коммуна.
Вельге (Мазовин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гобник
Гобник — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
HD160632
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Долиняны (Могилев-Подольскан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Вязовка (Ковернинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Исаковски (Вологдин область)
Хьажоргаш
Категори:Вологдин областан Соколан кӀоштан нах беха меттигаш
Трудовой (Челябинскан область)
Трудовой (Трудовой) — Челябинскан областан Кунашакан кӀоштара эвла.
Обори
Демографи
Бахархойн динамика:
Боароне (Верчели)
Боароне  — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Санджар (ЙенишехӀир)
Санджар (Sancar) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) ЙенишехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Боровини (Скерневицкан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Решоткино
Хьажоргаш
Категори:Клинан кӀоштан нах беха меттигаш
Гоьлйази (Терме)
Гоьлйази (Gölyazı) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) Терменан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Ла Мохонера (Сан Мигел де Альенде)
Географи
Ла Мохонера лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Пищулино (Липецкан область)
Пищулино (Пищулино) — Российн Федерацин Липецкан областан Елецан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
ЭмрахӀ (Кечиоьрен)
ЭмрахӀ (Emrah) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Анкара провинцин (ил) Кечиоьреннан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Эстансия дел Кубито (Сан Фелипе)
Эстансия дел Кубито — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Сен-СенфогӀен-су-ШомегӀак
Географи
.
Долганы (Кировн область)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Каменка (Малоархангельскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Малоархангельскан кӀоштан нах беха меттигаш
Вилья Алта (Тексистепек)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Роландо Стивалет (Исла)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
ВагӀенн (Йонна)
ВагӀенн — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Йонна.
Борув (гмина Грабув)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Лас Палмас (Тантима)
Лас Палмас — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Оборна
Географи
.
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Пластмассаш
Пластма́ссаш — синтетикан йа Ӏаламан полимерашах хӀотталуш йолу органически материалаш. «Пластмассаш» бохург ду и материалаш йохйича царна муьлха а кеп йа йиш хилар а, шелъелча цера и кеп йисара а.
<!--
История
Паркезин являлся торговой маркой первого искусственного пластика и был сделан из целлюлозы, обработанной азотной кислотой и растворителем. Паркезин часто называли искусственной слоновой костью. В 1866 году Паркс создал фирму Parkesine Company для массового производства материала. Однако, в 1868 году компания разорилась из-за плохого качества продукции, так как Паркс пытался сократить расходы на производство. Преемником паркезина стал ксилонит (другое название того же материала), производимый компанией Даниэля Спилла, бывшего сотрудника Паркса, и целлулоид, производимый Джоном Весли Хайатом.
Типы пластмасс
Также газонаполненные пластмассы — вспененные пластические массы, обладающие малой плотностью.
Рябиновка (Ковернинан кӀошт)
Рябиновка (Рябиновка) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Ковернинан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 9 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пластмассаш
Сварка
Процесс сварки пластмасс состоит в образовании соединения за счет контакта нагретых соединяемых поверхностей. Он может происходить при определенных условиях:
Применяются различные виды сварки пластмасс:
Мебельные пластмассы
Готовый мебельный пластик представляет из себя прочные тонированные листы толщиной 1-3 мм. По свойствам он близок к гетинаксу. В частности, он не плавится от прикосновения жалом паяльника, и, строго говоря, не является пластической массой, так как не может быть отлит в горячем состоянии, хотя и поддается изменению формы листа при нагреве. Мебельный пластик широко использовался в XX веке для отделки салонов вагонов метро.
ГуьндогӀду (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Терменан кӀоштан нах беха меттигаш
Албрехтице над Орлици
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Вельголенка
Вельголенка — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
ШехӀиткоьй (Генч)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Аьхкенан Олимпийн ловзарш 1980
1980 шеран XXII Аьхкенан Олимпийн ловзарш (официалан цӀе — XXII Олимпиа́дин ловзарш) дӀадаьхьира Москохахь, ССРС коьрта шахьрахь, 1980 шеран 19 июлера 3 август кхаччалц. Уьш исторехь дуьххьарлера Олимпийн ловзарш дара Малхбален Европехь, кхин а социалистийн махкахь дӀадаьхьна дуьххьарлера Олимпийн ловзарш.
Олимпиадин коьрта шахьар харжар
Павлов Сергейн дуьненайукъара спортан аренера лерам, советийн мехках а, цуьнан спортхойх а хаа лааран хьашт алсамдалар, кхин а ДОК декъашхошца йолу доттагӀаллин йукъаметтигаш бахьнехь, башха йукъаметтигаш барон Эдуард фон Фальц-Фейнца (Лихтенштейн) а, Вилли Даумеца (ФРГ), толам бисира Москохехь. Кхажтасаран тӀаьхьарчу муьрехь ДОК декъашхойн харжам бан бийзира Лос-Анджелесна а, Москохна а йукъахь, жамӀехь 39 кхаж 20 дуьхьала Москох туьйлира. Дуьххьара аьхкенан Олимпийн ловзарш хила дезара социалистийн махкахь.
Къийсамаш кечбар
1975—1980 шерашкахь Олимпийн ловзаршна кечаман а, дӀадахьаран а гуран чохь Москох (кхин а Ленинград, Киев, Минск, Таллин) кхиоран инарлин планаца, йира, тойира 20 спортан а, кхин а гӀишло Олимпиада дӀайахьа. Царна йукъахь къасто мегар ду Машаран проспект тӀера спортан «Олимпийн» комплекс, В. И. Ленинан цӀарах Центран стадион (хӀинца — «Лужники»стадион), Олимпийн «Измайлово» комплекс, АСК-3 телецентр «Останкино», аэропорт Шереметьево-2 (хӀинца — Шереметьево аэропортан F терминал), Кировн цӀарах стадион Ленинградехь, Республикин стадион Киевхь, стадион «Динамо» Минскехь, Таллинан телебӀов, Таллинан гатанан кемин спортан Олимпийн центр. Таллинехь дӀабаьхьира 1980 шеран Ловзарийн гуран чуьра берриг гатанан кемин спортера олимпийн къийсамаш.
Ловзаршна лерина йерриг спортан объектех ах кийча йара 1979 шеран аьхка. Царна тӀехь дӀабаьхьира ССРС къаьмнийн VIII Спартакиадин финалан къийсамаш. Оццу хенахь зийра исбаьхьаллин фонан экран.
Борув (гмина Ленчиця)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Аненка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Валя-Яшулуй (коммуна)
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Арджеш жудецан коммунаш
ХӀуьсейинмесджит (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Терменан кӀоштан нах беха меттигаш
Жван (эвла)
Хьажоргаш
Категори:Могилев-Подольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Рамешки (Ковернинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Эстансия дел Льяно, Сан Хосе дел Льяно (Апасео эль Гранде)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
КугӀ-ле-Бен
КугӀ-ле-Бен — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.
Географи
.
Обратань
Обратань (Obrataň) — Чехин Высочина мехкан кӀоштара эвла.
Эрлик (Кечиоьрен, микрокӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Кечиоьренан микрокӀошташ
Везанн
Билгалдахарш
Категори:Йонна департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Игнашково
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Каюга (Къилбаседа Дакота)
Истори
Каюга гӀала йиллина  шарахь.
Глуховка (Белгородан область)
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Дыскотна
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Бургасан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Загайнова
Климат
Климат чӀогӀа континенталан йу. Цунна Ӏаткъам бо мохк хӀордашна гена хиларо, малхбузехьа Урал лаьмнийн турс хиларо, къилбехахь йаккхий аренийн кӀошташ хиларо, кхин тӀе меттиган рельеф нийса хиларо, хӀаваийн массийн циркуляции ша-тайпа хиларо. Шийла, кӀезиг ло долуш Ӏа а, йовха, йекъа аьхке. БӀаьстенна амалехь ду сих-сиха шелонаш йухайерзар. ТӀуналла аьхка тоьуш йац, муьрашкахь йакъонаш хуьлу. Оцу климато хьун-аренан Уралдехьех латталелоран кхераме зона йо. Цхьанаэшшара ца лаьтта хенан хӀоттам Ӏа долалуш декабрехь а, бӀаьста — апрелехь, майхь а. Уггар шийла бутт — январь, уггар бовха — июль.
Рубчиха
Рубчиха (Рубчиха) — Российн Федерацин Москохан областан Клинан кӀоштара эвла.
Вилья де Дон Умберто (Пануко)
Географи
Вилья де Дон Умберто лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Лас Палмас (Теколутла)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Вама (коммуна, Сату-Маре)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Албрехтице Ржимаржова
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Мостовка (Ивановн область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Сен-СигӀ (АгӀдеш)
Билгалдахарш
Категори:АгӀдеш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Ангали
<!--
История стекла (технологии)
Фриттование использовалось ещё долго после Средневековья, поэтому на старых гравюрах и при археологических раскопках мы всегда находим две печи — одну для предварительной плавки и другую для плавки фритт. Необходимая температура проплавления составляет 1450 °C, а рабочая температура — 1100—1200 °C. Средневековая плавильная печь («гуть» — по чешски) представляла собой низкий, топящийся дровами свод, где в глиняных горшках плавилось стекло. Выложенная только из камней и глинозёма, долго она не выдерживала, но надолго не хватало и запаса дров. Поэтому, когда лес вокруг гуты вырубали, её переводили на новое место, где леса было ещё в достатке.
Наука о стекле
Основу научного подхода к исследованию и варке стёкол положил Михаил Васильевич Ломоносов. Учёным были проведены первые технологически систематизированные варки более 4 тысяч стёкол. Лабораторная практика и методические принципы, которые он применял, мало чем отличаются от считающихся в настоящее время традиционными, классическими.
Классические гипотезы
Именно решению вопроса о среднем порядке, о возможной структурной упорядоченности такого рода, посвящены опыты, проводимые под руководством П. Рояла, которые должны подтвердить гипотезу Ч. Фрэнка полувековой давности, в соответствии с которой запирание атомов в структуре стекла происходит в процессе взаимопрониковения икосаэдрических группировок — 20-гранных стереометрических фигур с пятикратной симметрией. Предварительные результаты опытов с очень упрощённой моделью стекла позволяют предположить справедливость этой гипотезы.
Стеклообразное состояние
Стёкла, в частности благодаря полимерному строению обладают способностью к гетерогенности. Полимерность стёкол в стеклообразном состоянии придаёт им индивидуальные качества, определяющие, в зависимости от характера этих структурных образований, степень прозрачности и других свойств стёкол. Присутствие в составе стекла соединений того или иного химического элемента, оксида металла, может влиять его окраску, степень электропроводности, и другие физические и химические свойства.
Улучшение свойств стекла
Основной недостаток обычных стёкол — хрупкость. Для того, чтобы расширить сферу применения стекла, его подвергают закалке (сталинит), создают многослойные композиты (триплекс) и упрочняют методом низкотемпературной ионообменной диффузии. Армирование, вопреки распространенному мнению, ослабляет стекло, делает его более хрупким по сравнению с таким же монолитным стеклом.
Виды стекол
В зависимости от основного используемого стеклообразующего вещества, стекла бывают оксидными (силикатные, кварцевое, германатные, фосфатные, боратные), фторидными, сульфидными и т. д.
Основные промышленные виды стекла
Второй компонент — окись кальция (CaO) — делает стекло химически стойким и усиливает его блеск. На стекло она идёт в виде извести. Древние египтяне получали её из щебня морских раковин, а в Средние века она приготовлялась из золы деревьев или морских водорослей, так как известняк в качестве сырья для приготовления стекла был ещё не известен. Первым подмешивать к стеклянной массе мел, как тогда назывался известняк, стали богемские стеклоделы в XVII веке.
Кальциево-натриевое стекло
«Содовое стекло» можно с лёгкостью плавить, оно мягкое и потому легко поддаётся обработке, а кроме того, чистое и светлое.
Тарлабаши (Генч)
Тарлабаши (Tarlabaşı) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Бингоьл провинцин (ил) Генчан кӀоштара эвла.
Вама (коммуна, Сучава)
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Сучава жудецан коммунаш
Конищев (эвла)
Конищев — Украинин Винницан областан Могилев-Подольскан кӀоштара эвла.
Сивритепе (ЙенишехӀир)
Хьажоргаш
Категори:ЙенишехӀиран (Дийарбакир) кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Чаквистави
Билгалдахарш
Категори:Кобулетин муниципалитетан нах беха меттигаш
Соломи
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Борково (Картузькан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
КутгӀас
Географи
.
Рогатово
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Мохниха
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Дмитриевка (Лискинан кӀошт)
Дмитриевка (Дмитриевка) — Российн Федерацин Воронежан областан Лискинан кӀоштара эвла.
Эстансия Сан Мигел де Роа (Абасоло)
Географи
Эстансия Сан Мигел де Роа лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Уьчгуьл (Генч)
Уьчгуьл (Üçgül) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Бингоьл провинцин (ил) Генчан кӀоштара эвла.
NGC 2997
Хьажа кхин а
2997 2997
Гуьчлуькайа (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
HD160714
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Эль Игерон, Ла Агвадилья (Пуебло Вьехо)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Боруцице (Лодзинскан воеводалла)
Боруцице  — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
ШихмаьхӀлаь
Билгалдахарш
Категори:Астаран кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Палмас (Темпоал)
Географи
Лас Палмас лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Пян Мерачо (Комо)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Березови Мост
Березови Мост (Березовый Мост) — Челябинскан областан Саткан кӀоштара эвла.
Караджали (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Роман Галван (Алварадо)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Казариново (Вологдин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Солонцеватка
Хьажоргаш
Категори:Бобринецан кӀоштан нах беха меттигаш
Дворище (Тернополан область)
Хьажоргаш
Категори:Тернополан кӀоштан нах беха меттигаш
Степаново (Ковернинан кӀошт, у д. Гавриловка)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Албрехтички
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Литература
Категори:Моравия-Силезия мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Петровичи (Стари Дорогин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Камышево (Саратовн область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Рудневка (Липецкан область)
Рудневка (Рудневка) — Российн Федерацин Липецкан областан Елецан кӀоштара эвла.
Гуьмуьшдере (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
HD160718
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Нагаево (Ивановн область)
Хьажоргаш
Категори:Пучежан кӀоштан нах беха меттигаш
Годемарци
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Танишик (ЙенишехӀир)
Хьажоргаш
Категори:ЙенишехӀиран (Дийарбакир) кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Украинийн ССР футболан чемпионат
Украинийн ССР футболан чемпионат (Чемпіонат УРСР з футболу) — 1921 – 1991 шерашкахь Украинийн ССРехь командашна, гӀалийн гулйина командашна, лааме спортан йукъараллин, ведомствийн командашна, говзанчийн командашна, йукъахь дӀахьуш хилла футболан турнир.
ГӀалин а, «Динамо» йукъараллин (1921 — 1935) а командийн хьалхейаккхар
ССРС клубин командийн чемпионатал хьалхарчу муьрехь, дӀахьора УССР чемпионаташ, цигахь дакъалоцура гӀалин гулйина командаш (уьш ловзура, республикин тайп-тайпана регионийн векалш санна — губернийн (цул тӀаьхьа областийн) гулйина командаш йар ца леладора; наггахь ловза таро йара уьш йа кхин оцу гӀаланан клубаш гулйина командийн рангехь).
Клубийн командашна йукъара хьалхейахарш
Союзан футболехь 1936 шарахь хийцамаш бинчул тӀаьхьа официалан турнирийн субъекташ хилира клубийн командаш, хьалха санна гӀалийн а, регионийн (областийн, республикийн) а гулйина командаш ца хилира. Массанхьара дӀайехира говзанчашна йукъара республикийн чемпионаташ дӀайахьар — уьш хийцира лигийн (классийн) системо. ТӀаккха а, оцу муьрехь УССР дӀайаьхьира уггаре чӀогӀа командаша дакъалоцу ши турнир, царех элира УССР чемпионаташ (1936 а, 1937 а шерашкахь). Кхин дӀа иштта турнираш дӀайаьхьира 1948 шо кхаччалц (йукъаметтигаш йулуьйтуш), цунна йелира УССР кедан статус.
Уггаре чӀогӀа командаша дакъа ца лоцу ССРС чемпионатийн гуран чуьра хьалхейахарш
1936 шеран гурахь дуьйна УССР хьалхейахарш йерригсоюзан къийсамийн хӀоттаме дакъа хилира. Украинин командаш дӀасакхийсина хилира советийн футболан тайп-тайпана дивизионашкахь, тӀаккха, лахара дивизионийн командашно ло, Украинийн ССР чемпионан цӀеран статус дехачу шерашкахь шен статус йайна хилира. Иштта, 1936 - 1991 шерашкахь УССР чемпионаш кхайкхийра респуьликин хьалхейаккхаран Хьалхара тобанехь, союзан къийсамийн «Б» классехь, ткъа тӀаьхьуо – шолгӀа лигехь толам баьхна командаш. 1964 – 1991 шерашкахь УССР цхьана хенахь къовсура шиъ чемпионан титул — цхьаъ говзанчийн командашна йукъахь, ткъа важа физоьздангаллин коллективашна йукъахь.
Северни (Нагайбакийн кӀошт)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: гӀезалой (11%), башкираш (8%), кхазакхаш (3%).
Обича
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
КарамахӀмут (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
Бова (Ферара)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Гришино (Ковернинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 21 стаг (2010 шо).
Котюжаны (эвла)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Могилев-Подольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Сеньков (Тернополан кӀошт)
Сеньков — Украинин Тернополан областан Тернополан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кавланы
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Киив (Къилбаседа Дакота)
Истори
Киив гӀала йиллина  шарахь.
Донски Лесничество
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Албрехтовице
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сен-СовоьгӀ-де-КгӀуьзьегӀ
Сен-СовоьгӀ-де-КгӀуьзьегӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀдеш.
Черни Чежеги
Черные Чежеги (Черные Чежеги) — Кировн областан Кирово-Чепецкан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Беково (Кемеровн область)
Хьажоргаш
Категори:Кемеровн областан Белован кӀоштан нах беха меттигаш
Куьбнезе
Билгалдахарш
Категори:ЖигӀонда департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Копанёвка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пуатье-4
Пуатье-4 — Францин кантон, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Кантонан департамент — Вьенна.
Уьчкуйу (ЙенишехӀир)
Уьчкуйу (Üçkuyu) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) ЙенишехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Гуьзелйурт (Кечиоьрен, БагӀлум)
Хьажоргаш
Категори:Кечиоьренан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
ЙатансоьгӀуьт (Генч)
Хьажоргаш
Категори:Генчан кӀоштан нах беха меттигаш
ВегӀжиньи
ВегӀжиньи — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Йонна.
Залесье (Тернополан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Тернополан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Палмас (Тиватлан)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Кривохижинцы
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Пян Нава (Вербано-Кузио-Осола)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Киллдир (Къилбаседа Дакота)
Истори
Киллдир гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
HD160765
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Сен-СьегӀж-ла-СегӀ
Сен-СьегӀж-ла-СегӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀдеш.
Алее (Франтишкови Лазне)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Демографи
Бахархойн динамика:
Барановка (Петровскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Вемпили
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Разъезд Фалличи
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Чаброво (Архангельскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Казе Нуове (Варезе)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Эстасион Вентилья (Сан Фелипе)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Софиевка (Кропивницкан кӀошт)
Софиевка — Украинин Кировоградан областан Кропивницкан кӀоштара эвла.
Золочевка (Тернополан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Тернополан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Игерон, Хосе Гамбоа Хуарез (Пануко)
Эль Игерон, Хосе Гамбоа Хуарез — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Борови-Ляс
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Вилья де лас Флорес (Фортин)
Географи
Вилья де лас Флорес лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Санту-Антониу-ду-Итамбе
Санту-Антониу-ду-Итамбе — Бразилин Минас-Жерайс штатера муниципалитет.
Старий Завидув
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Казе Нуове (Лоди)
Казе Нуове — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Рубежи
Хьажоргаш
Категори:Стари Дорогин кӀоштан нах беха меттигаш
Чесноковски
Хьажоргаш
Категори:Вилегодскан кӀоштан нах беха меттигаш
Вуней-су-БиагӀ (кантон)
Вуней-су-БиагӀ — Францин кантон, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Кантонан департамент — Вьенна.
Дубови (Лискинан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Лискинан кӀоштан нах беха меттигаш
Гречаников
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Борови-Млин (Битивскан повет)
Борови-Млин  — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
Верховски (Кемеровн область)
Хьажоргаш
Категори:Кемеровн областан Белован кӀоштан нах беха меттигаш
Санту-Антониу-ду-Каюа
Хьажоргаш
Категори:Парана штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
HD160839
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
ХӀисар (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Илиада
<!--
Содержание Илиады
Менелай убивает Пилемена, но Сарпедон сражает царя Родоса Тлеполема.
Ахейцы
Ахейцы (Ἀχαιοί), также Данайцы (Δαναοί) и Аргивяне (Ἀργεĩοι), также один раз названы Эллинами  — коллективное название греков у Гомера.
Исследования
Поэма датируется архаическим периодом истории античности. Большинство исследователей датируют её восьмым веком до н. э., некоторые — седьмым. Геродот утверждал, что Гомер жил за 400 лет до его времени, что соответствует 850-м годам до н. э.
Долгое время исследователи спорили о том, описывает ли поэма реальные события, или Троянская война была лишь вымыслом. Раскопки Шлимана в Трое обнаружили культуру, соответствующую описаниям в Илиаде и относящуюся к концу II тысячелетия до н. э. Недавно дешифрованные хеттские надписи также свидетельствуют о наличии могущественной ахейской державы в XIII веке до н. э. и даже содержат ряд имен, до сих пор известных лишь из греческой поэмы.
«Илиада» в России
В XVIII веке появляются первые опыты переводов «Илиады»: П. Е. Екимов (1776—1778) осуществил прозаический перевод, а Е. И. Костров (п. I—VI, 1787; п. VII—IX, «Вестник Европы», 1811) — александрийским стихом.
Лас Палмас (Тлакоталпан)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Канабек
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Алматан областан нах беха меттигаш Категори:Караталан кӀоштан нах беха меттигаш
Годич
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кесиккайа (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Терменан микрокӀошташ
Верхни Атлян (Кордон)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Лучинец
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Могилев-Подольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Иго (Идальготитлан)
Эль Иго — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Ватра-Молдовицей (коммуна)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Эль Иго (Идальготитлан)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Калитино (Вологдин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Йолалти (ЙенишехӀир)
Йолалти (Yolaltı) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) ЙенишехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Чокур (станци)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Корогодино
Корогодино (Корогодино) — Российн Федерацин Орёлан областан Малоархангельскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Шмаки (Ковернинан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Ковернинан кӀоштан нах беха меттигаш
Аджарисагмарти
АчӀарисагӀмарти (აჭარის აღმართი) — Гуьржийчоьнан Аджарин Хелвачаурин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 404 стаг (2014 шо).
ЙазконагӀи (Генч)
ЙазконагӀи (Yazkonağı) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Бингоьл провинцин (ил) Генчан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Коджаман (Терме)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Дальни Чесночни
Дальнее Чесночни (Дальнее Чесночное) — Российн Федерацин Белгородан областан Алексеевкан кӀоштара эвла.
Старий Замек
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Оброк (Тугань)
Оброк  (Obrok) — Чехин Либерец мехкан кӀоштара эвла.
Йукари Насирлар (ЙенишехӀир)
Хьажоргаш
Категори:ЙенишехӀиран (Дийарбакир) микрокӀошташ
NGC 3006
Хьажа кхин а
3006 3006
Инджирли (Кечиоьрен, микрокӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин микрокӀошташ
Эстасион Гусман (Салватьера)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Вилья дел Кармен (Саюла де Алеман)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Эль Иго (Тантима)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Ложкины
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Кирово-Чепецкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Ромелия (Лас Чоапас)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Пян Сотано (Кунео)
Пян Сотано — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Синягово
Хьажоргаш
Категори:Стари Дорогин кӀоштан нах беха меттигаш
Плицхаузен
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Замотохина
Билгалдахарш
Категори:Уйн кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Челябинскан областан нах беха меттигаш
Бахтинок
Бахтинок — Украинин Винницан областан Могилев-Подольскан кӀоштара эвла.
NGC 3007
NGC 3007 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Лас Палмас (Тлалискоян)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Шаманиха
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Канай (Актобен область)
Канай — Кхазакхстанан Актобен областан Хобдинан кӀоштара эвла.
Лорето (Империя)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Йуьксек (ЙенишехӀир)
Йуьксек (Yüksek) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) ЙенишехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин нах беха меттигаш
Категори:ЙенишехӀиран (Дийарбакир) кӀоштан нах беха меттигаш
Свидеровка (Липецкан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Алойзов
Алойзов (Alojzov) — Чехин Оломоуц мехкан кӀоштара эвла.
Эстасион де Вильялобос (Ирапуато)
Эстасион де Вильялобос — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Дунай-Ключ
Хьажоргаш
Категори:Кемеровн областан Белован кӀоштан нах беха меттигаш
Желязово
Желязово — Болгарин Бургасан областера эвла. Камено йукъараллин йукъайогӀу.
Плохинген
Плохинген (Plochingen) — Германин Баден-Вуьртемберг латтана йукъара коммуна.
Богородицки (Петровскан кӀошт)
Богородицки (Богородицкая) — Российн Федерацин Тамбовн областан Петровскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пян Фаето (Торино)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Венгжинувек
Венгжинувек — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Ла-Сов
Ла-Сов — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ЖигӀонда.
Географи
.
Фазча Пяна (Империя)
Фазча Пяна — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Вилья дел Мар (Вега де Алаторе)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Обрубце
Обрубце (Obrubce) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Шиловски Починок
Хьажоргаш
Категори:Вилегодскан кӀоштан нах беха меттигаш
Стари Осота
Хьажоргаш
Категори:Кировоградан областан Александровкан кӀоштан нах беха меттигаш
Годне
Годне — Словенин йукъараллера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Раково (Ковернинан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 0 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Алшовице
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Богушёвка
Хьажоргаш
Категори:Сочин гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Овчинята
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Семичастни (Липецкан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Жуково (Белгородан область)
Жуково (Жуково) — Российн Федерацин Белгородан областан Алексеевкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Житосвят
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Бургасан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ла Муралья дел Талайоте (Сан Франсиско дел Ринкон)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Санту-Антониу-ду-Параизу
Санту-Антониу-ду-Параизу — Бразилин Парана штатера муниципалитет.
Ларина (Курганан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
NGC 3010
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Евтино
Хьажоргаш
Категори:Кемеровн областан Белован кӀоштан нах беха меттигаш
Ведестрица
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Бовери (Пяченца)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Пян Фалцарего (Белуно)
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Степановка (Кропивницкан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Кропивницкан кӀоштан нах беха меттигаш
Ягодни (Винницан область)
Хьажоргаш
Категори:Могилев-Подольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Старий Лом
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Обурка
Обурка (Obůrka) — Чехин Къилба Морави мехкан кӀоштара эвла.
Санту-Антониу-ду-Пиньял
Хьажоргаш
Категори:Сан-Паулу штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Красни Баки
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Сент-Альбан-ОгӀоль
Географи
.
Ашкале
Хьажоргаш
Категори:Ашкаленан микрокӀошташ
Муровани Куриловцы
Муровани Куриловцы — Украинин Винницан областан Могилев-Подольскан кӀоштара эвла.
Климово (Пыталован кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Пыталован кӀоштан нах беха меттигаш
Венець (Мазовин воеводалла)
Венець  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Пандуру
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Ромерильос, Исла Хуан А. Рамирез (Озулуама де Маскареньяс)
Географи
Ромерильос, Исла Хуан А. Рамирез лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Ахалшени (Хелвачаурин муниципалитет)
Билгалдахарш
Категори:Хелвачаурин муниципалитетан нах беха меттигаш
Ромерильос, Исла Хуан А. Рамирез (Озулуама де Маскареньяс)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Овсяничиха
Овсяничиха (Овсяничиха) — Российн Федерацин Ивановн областан Пучежан кӀоштара эвла.
Ла Муралья Нуева (Ромита)
Ла Муралья Нуева — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш