cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лас Делисияс (Эль Иго)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Завражни (Городецан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Нездице на Шумаве
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Цинубани
Цинубани (წინუბანი) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалцихен муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 241 стаг (2014 шо).
Имирджик (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Худзево
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
HD140921
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Гривковичи
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Нездице
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Белия (Венеция)
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Поддубки (Калининскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
NGC 2149
NGC 2149 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Челеби (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Рогозиново
Рогозиново — Болгарин Хасковон областера эвла. Харманли йукъараллин йукъайогӀу.
Хшаново (Куявско-Поморскан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Жибек жолы (Сайраманан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Туркестанан областан нах беха меттигаш Категори:Сайраманан кӀоштан нах беха меттигаш
HD140948
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Ла И Грьега (Леон)
Географи
Ла И Грьега лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Бад-Берлебург
Бад-Берлебург — Германин Къилбаседа Рейн-Вестфали латтана йукъара коммуна.
КегӀнуе
Географи
.
Риу-Тинту (Параиба)
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Параиба штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Красни Заря (Воронежан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бейкоьй (ЭмирдагӀ)
Хьажоргаш
Категори:ЭмирдагӀан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Тахо дел Парал, Тенерия де Валдез (Вильягран)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Иноьнуь (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Гармаки
Гармаки — Украинин Винницан областан Баран кӀоштара эвла.
Америкин баскетболан ассоциаци
ТӀеман трибунал
Локвуд балийра турслой, тешалла дира Лаулинехьа, 28 мартехь хиллачух цхьа болу бехк шена тӀелецира. Турслоша ши аргумент йалийра. Хьалхарниг, «Ава Маруна» кхерамаза чекхволийла ца деллера. Лаулинна ца хаара «Ава Марус» хӀун хьо. ШолгӀа аргумент хуьттаренна ца дар. Лаулинан тактика жимачу кеманна дуьхьала йаьккхинера. Тактика толлуш, хьевсира берриг цуьнан тӀаме. Суьдан таме деган ойла йитира, Лаулина кхин а туьйлира бехк кеман тӀера кхечарна тӀе ца билларна.
ТӀеман трибунало дӀабаьккхира бехк хьаькамийн омар кхочуш ца дарна. Суьдо боккъала а Лаулин бехке вира ледарло йалийтарна, кхел йира тӀеман-хӀордан флотан министро таӀзар дан. Нимица, тӀаӀзар кӀеда хеташ, суьдан декъахошна бехкбаккхаран кехат йаздира, цара Лаулинна динчул алсама таӀзар дара иза.
Эль Самано (Тетипак)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
Новокамала
Новокамала (Новокамала) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Рыбнин кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Красноярскан мехкан Рыбнин кӀоштан нах беха меттигаш
Хшонстово (Иновроцлавскан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Черник (Ивано-Франковскан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Жибек жолы (Сарыагашан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Туркестанан областан нах беха меттигаш Категори:Сарыагашан кӀоштан нах беха меттигаш
Чернцово
Чернцово (Чернцово) — Российн Федерацин Вологдин областан Никольскан кӀоштара эвла.
Бервце
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Дедекоьй (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Диджленан микрокӀошташ
HD141100
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Городище (Неман кӀошт)
Городище (Городище) — Кировн областан Неман кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лимиди (Модена)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Елога
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Краснореченка
Хьажоргаш
Категори:Грибановскан кӀоштан нах беха меттигаш
Сакулино (Палехан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Палехан кӀоштан нах беха меттигаш
Заможни (Винницан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Франкенхардт
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Вудсборо (Техас)
Вудсборо  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала (town).
Белкреда (Павия)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Эль Гарбанзал (Кордоба)
Географи
Эль Гарбанзал лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Раул Лира (Папантла)
Раул Лира — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Буена Виста (Сотеапан)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Лас Делисияс, Пьедра Гранде (Тепезинтла)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
HD14111
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Риу-Фортуна
Географи
Муниципалитетан майда —.
Лимиджано (Перуджа)
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Шалашнево
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Прунаро (Болонья)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
ЧамхӀарман (Йалвач)
Хьажоргаш
Категори:Йалвачан кӀоштан нах беха меттигаш
ДегӀирменли (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Диджленан микрокӀошташ
Кипарисово-2
Кипарисово-2 (Кипарисово-2) — Приморьен мехкан Надеждинскан кӀоштара эвла.
Каа-Хеман кожуун
Каа-Хеман кожуун (Каа-Хемский кожуун) — Тыван муниципалан кӀошт.
Карышков
Хьажоргаш
Категори:Баран кӀоштан нах беха меттигаш
Орешники (Красноярскан мохк)
Орешники (Орешники) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Рыбнин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Шумба
Хьажоргаш
Категори:Тоснан кӀоштан нах беха меттигаш
Краснокорсаковски
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бад-Дрибург
Бад-Дрибург — Германин Къилбаседа Рейн-Вестфали латтана йукъара коммуна.
Бурунаркач (ЭмирдагӀ)
Хьажоргаш
Категори:АфйонкарахӀисар провинцин нах беха меттигаш
Бердзеж
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Мордово (Тамбовн область)
Мордово (Мордово) — Российн Федерацин гӀалин кепара эвла, Тамбовн областан Мордован кӀоштан административан центр.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пскован область
Пскован область — Российн Федерацин регион, Къилбаседа-малхбузен Федералан гуонан йукъайогӀу.
Лас Дос Б (Пануко)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Эль Тахо, Карлос Муньоз Орта (Леон)
Географи
Эль Тахо, Карлос Муньоз Орта лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
NGC 2153
NGC 2153 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Ефремова
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Цниси
Цниси (წნისი) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалцихен муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 613 стаг (2014 шо).
Прунекио (Лука)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Берковизна (Липскан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Знаменка (Житомиран область)
Хьажоргаш
Категори:Житомиран кӀоштан нах беха меттигаш
Новак (эвла)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
ПӀаьнгаз
ПӀаьнгаз дукъ
ПӀаьнгаз дукъ тӀехула айаделла лаьмнаш: Усахело (2603 м), Тбатана (2457 м), Саканафос Сери (1856 м), Мтацминда (1508 м), Джабури (1474 м), Клдистави (1273 м), кхин а. Ткъа Бацари чӀож чохь лаьтта Пачхьалкхан базанан хьаннийн Бацарин заповедник.
Истори
КистӀий кхалхалца ПӀаьнгаз чӀож деса хилла, юькъа хьаннаш а йолуш, акха стоьмийн дитташ а, цӀазамаш а долуш. Стоьмех алсама дара хьуьнан кхораш (панта), тера хета, чӀожан цӀе оцу дешах даьлла хилар. Хьаннийн басешкахь, оьздангаллин гӀишлошна гергахь тахана а кхуьуш ю акха кемсаш; дош дац, оцу хенан хӀусамаш ца йисар.
Лавровка (Воронежан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
NCAA хьалхара дивизионан буьрка схьаэцарехь лидерийн исписка
Студентийн спортан къоман ассоциацин (NCAA) хьалхара дивизионехь ша даьккхина шарахь схьаэцарехь уггаре дика баскетболхо  схьаэцарехь лору матчашкахь уггаре лакхара юккъера гайтам болу ловзархо. Амма ворхӀ шарахь (1955/1956 – 1961/1962 шерашкахь) оцу номинацехь толамхо билгалвоккхура, турниран дерриг ловзаршкахь шинне командо гулйина уггаре лакхарчу долара дерриг схьаэцаран гайтамашца. Аьлча а оцу муьрехь лорура командин хӀора ловзарера йукъара схьаэцаран барам, шеш схьаэцар а, мостагӀчо схьаэцар а, оцу клубан дерриг шарахь кхаьчна терахьаш тӀаьхьа вовшах а тухий, оцу терахьах лорура командин хӀора ловзархочун процент.
Полубратово
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ивановски Перевоз
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Николаевка (Мордован кӀошт)
Николаевка (Николаевка) — Российн Федерацин Тамбовн областан Мордован кӀоштара эвла.
Переясловка (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Овчари (Олавскан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Дедечам (Йалвач)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Трельия (Казерта)
Трельия — Италин Кампания регионан  коммунера эвла.
Еропкино
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Нейдек (Белотин)
Демографи
Бахархойн динамика:
Раул Лопез Симон (Успанапа)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Жидебай
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Исаковка (Житомиран область)
Исаковка — Украинин Житомиран областан Житомиран кӀоштара эвла.
Чвинта
Билгалдахарш
Категори:Ахалцихен муниципалитетан нах беха меттигаш
Белноме (Пяченца)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Мокрецы (Мокрецин йуьртан меттиг)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Иванцево (Ярославлан кӀошт)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
HD141195
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Огожелець (Каменногурскан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Дурабейли (Диджле)
Дурабейли (Durabeyli) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Диджленан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин нах беха меттигаш
Репино (Городецан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Тремаренде (Падова)
Тремаренде — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
ЭгӀирлер (Йалвач)
ЭгӀирлер (Eğirler) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регион (Туркойчоь) регионан Испарта провинцин (ил) Йалвачан кӀоштара эвла.
Смертино (Ивановн область)
Смертино (Смертино) — Российн Федерацин Ивановн областан Палехан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Энциклопеди
Понятие
Энциклопедия в том виде, в каком мы её знаем сейчас, появилась в XVIII веке. Образцом для неё послужил словарь. Словарь содержит только слова и их определения, давая читателю минимум информации и нередко не позволяя ему понять значение и применимость термина или как данный термин относится к более широкому кругу знаний. Чтобы устранить эти недостатки, энциклопедия глубже проникает в каждый освещаемый ею предмет и содержит обзор накопленного о нём знания. Энциклопедия часто содержит много географических карт и иллюстраций, а также библиографию и статистику.
Способ организации
Алфавитная (или алфавитно-словарная, или просто словарная) организация основана на расположении отдельных не связанных между собой статей в алфавитном порядке названий их предмета. Энциклопедии, в которых информация разделена по словам и словосочетаниям, называются энциклопедическими словарями, например, 82-томный Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона, 58-томный Энциклопедический словарь Гранат, Википедия. Разновидностью энциклопедий являются также энциклопедические справочники, в которых статьи представлены в предельно сжатой форме.
Первые энциклопедии
Первая попытка создать труд, содержащий информацию по всем отраслям человеческих знаний, была сделана приблизительно в 350 г. до н. э. Спевсиппом. Труд Спевсиппа не уцелел.
XVII—XIX века
Наиболее распространённый в наше время алфавитный порядок, по-видимому, впервые применил Джон Харрис в энциклопедии. Сам Ньютон опубликовал во втором томе Лексикона, вышедшем в 1710 г. свою единственную статью по химии. Энциклопедия Харриса была, в основном, посвящена науке, но в том понимании, которое существовало на начало XVIII в., и которое в наше время назвали бы наукой и технологией. Тем не менее, значительное количество статей касалось гуманитарных наук, изобразительного искусства, законодательства, коммерции, музыки и геральдики. Сравнительно небольшой по объёму, около 1200 страниц, Лексикон можно назвать скорее энциклопедическим словарём, чем энциклопедией в современном смысле этого слова. Сам Харрис считал его словарём; действительно, это один из первых технических словарей всех времён и народов.
Свободные энциклопедии
9 марта 2000 года был запущен проект Nupedia. С самого начала Нупедия придерживалась принципов свободной энциклопедии, используя сначала Nupedia Open Content License, а потом в начале 2001 года перейдя на GNU FDL по просьбе Ричарда Столлмана и Фонда свободного программного обеспечения. После смены лицензии Нупедии на GFDL, на странице gnu.org/encyclopedia/encyclopedia.html появился текст о решении объединить проекты GNUpedia и Nupedia и призывающий посетителей сайта GNU.org внести свой вклад в свободную энциклопедию. Вместо «opencontent-энциклопедия» (open content encyclopaedia) Нупедия получила лозунг «свободная энциклопедия» (free encyclopedia), который был потом унаследован Википедией. Но несмотря на статус свободной энциклопедии, Нупедия не была вики-сайтом, а писать тексты было разрешено только дипломированным специалистам после одобрения предварительной заявки.
Несмотря на большой резонанс и интерес к проекту, за полгода было написано только 2 статьи и Нупедия так и не стала успешным проектом. Ради ускорения процесса пополнения Нупедии статьями 15 января 2001 года была открыта Википедия, которая уже использовала технологию «вики». В первые месяцы существования Википедии успех был удивительным. Википедия привлекала и совсем новых участников, и участников Нупедии, которые перешли в новый проект. Вскоре Википедия начала функционировать совсем независимо от Нупедии. Википедия понравилась сторонникам GNUPedia и Фонда свободного программного обеспечения, которые были против проверки статей и очень беспокоились по поводу бюрократии. Через некоторое время после открытия Википедии на странице www.gnu.org/encyclopedia/encyclopedia.html появился текст о том, что Википедия приняла философию Нупедии и GNU призывает внести свой вклад в Википедию. Нупедия была закрыта 26 сентября 2003 года, её статьи были перенесены в Википедию. К моменту закрытия, через 2,5 года после начала работы, в Нупедии было всего лишь 24 готовых статьи и более 74 незаконченных статей.
Самукъане хилларш
Массарелла а йоккха энциклопеди яра 1410 шарахь Чжу Ди цӀе йолу Китайн императорс яйтинарг. Цуьна яра 11 095 том а, 917 480 агӀо а. Иза яш 2 эзар стаг бол бира. Оцу энциклопеди кхо экземпляр бен яцара. Цуьнан чухоам бара 40 кубически метр.
Лимити (Перуджа)
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
КарахӀалил (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш
Зарубина (Пермийн мохк)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Кияновка
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Шурдо
Шурдо (შურდო) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалцихен муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 0 стаг (2014 шо).
Эль Теколоте (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Эль Теколоте — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Шири
Шири (Шири) — Российн Федерацин Вологдин областан Никольскан кӀоштара эвла.
Огожелець (Польковицкан повет)
Огожелець  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Румелия (эвла)
Румелия  — Болгарин Хасковон областера эвла. Маджарово йукъараллин йукъайогӀу.
Метявичи
Хьажоргаш
Категори:Солигорскан кӀоштан нах беха меттигаш
Белозгвардо (Арецо)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Жабчицы
Жабчицы (Жабчыцы) — Белоруссин Брестан областан Пинскан кӀоштара эвла.
Полупустошь
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лас Дос Марияс (Тьера Бланка)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Соймицы
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лебедёвка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Эль Сапо, Сан Исидро (Петатлан)
Эль Сапо, Сан Исидро — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Элиацминда
Элиацминда (ელიაწმინდა) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалцихен муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 116 стаг (2014 шо).
Буена Виста (Тантима)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Чайкишла (ЭмирдагӀ)
Хьажоргаш
Категори:ЭмирдагӀан кӀоштан нах беха меттигаш
Коа-Меаль
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ФинистегӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Огоновице (Нижнесилезин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Паттисон (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Мали Алабухи 2-е
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Сибиряк (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Красноярскан мехкан Рыбнин кӀоштан нах беха меттигаш
Бернати-Середни
Бернати-Середни — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Тернополан область
Тернополан область (Тернопільська область) — Украинин область, административан центр — Тернополь.
Родею-Бониту
Родею-Бониту — Бразилин Риу-Гранди-ду-Сул штатера муниципалитет.
Полустово
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Гоьлбаши (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Диджленан кӀоштан нах беха меттигаш
ХӀисарарди (Йалвач)
Хьажоргаш
Категори:Испарта провинцин нах беха меттигаш
Лимитоне (Потенца)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Ла Игерита (Сичу)
Ла Игерита — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Эль Гарсеро (Минатитлан)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Раул Сеса Кривельи (Саюла де Алеман)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Лас Дос Потранкас (Пануко)
Лас Дос Потранкас — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Михалицыны (Юбилейнин йуьртан меттиг)
Михалицыны (Михалицыны) — Кировн областан Котельничан кӀоштара эвла.
Пруно (Лука)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Зюздина
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Юрлан кӀоштан нах беха меттигаш
Аксеново (Пушкински Горин кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Пушкински Горин кӀоштан нах беха меттигаш
Жидче
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Черновцин область
Билгалдахарш
Категори:Украина
Маяк (Воронежан область)
Хьажоргаш
Категори:Грибановскан кӀоштан нах беха меттигаш
Снегиревка (Красноярскан мохк)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Фройденталь
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Карга (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:ХӀавзанан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
NGC 2159
NGC 2159 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Барнтруп
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Къилбаседа Рейн-Вестфали латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Паттон-Вилледж (Техас)
Истори
Паттон-Вилледж гӀала йиллина  шарахь.
Лимоне (Бреша)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сут-Холан кожуун
Административан центр — Суг-Аксы.
Никольски (Мордован кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Мордован кӀоштан нах беха меттигаш
Некмирж
Географи
.
Эль Теколоте (Ромита)
Эль Теколоте — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Глуховцы (эвла)
Хьажоргаш
Категори:Хмельникан кӀоштан нах беха меттигаш
Бакуриани
Бакуриани (ბაკურიანი) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Боржомин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 1879 стаг (2014 шо).
Киркбаш (Йалвач)
Киркбаш (Kırkbaş) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регион (Туркойчоь) регионан Испарта провинцин (ил) Йалвачан кӀоштара эвла.
Тшецянув-Оседле
Тшецянув-Оседле — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
СелетӀе
Литература
Категори:Нохчийчоьнан лаьмнаш
Лутовиново (Корсакован кӀошт)
Лутовиново (Лутовиново) — Российн Федерацин Орёлан областан Корсакован кӀоштара эвла.
NGC 2160
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Целента
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Ла Илача, Эль Рефухио де Эрера (Пенхамо)
Ла Илача, Эль Рефухио де Эрера — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Жидели (Мойынкуманан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Жамбылан областан нах беха меттигаш Категори:Мойынкуманан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Дос Рейнас (Пануко)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Каршийака (ХӀавза)
Каршийака (Karşıyaka) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) ХӀавзанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Тремеакве (Тревизо)
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Горшково (Истран кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ивановски (Юрлан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Копелянка
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кайгисиз (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Диджленан кӀоштан нах беха меттигаш
Копайгород
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
ДагӀиник (ЭмирдагӀ)
Хьажоргаш
Категори:АфйонкарахӀисар провинцин нах беха меттигаш
Категори:ЭмирдагӀан кӀоштан нах беха меттигаш
Пеэрленд (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Телефон
Радиотелефон
В последнее время в продаже появились телефоны с несущей частотой 5.8 ГГц, имеющие дальность связи иногда достаточную, чтобы работать в пределах квартала с хорошим качеством звука. Эти телефоны часто позволяют подключать несколько трубок и обычно могут работать без взаимных помех в квартирах, оборудованных другими беспроводными устройствами (например, с беспроводным интернетом). Данные несущих частот работы телефонов приведены для телефонов, продающихся в США и Канаде.
Ожари
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Пруньо (Равена)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Ла Илусион (Салватьера)
Ла Илусион — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Телефон
Сотовый телефон
Во время движения звонок передается от одной базовой станции к другой (handover). Базовые станции называются вышками сотовой связи, существуют микровышки с радиусом вещания 60-100 метров, средние 100—2000 метров и макровышки 2000-10000 метров.
Современный сотовый телефон, в подавляющем большинстве случаев, имеет также встроенный набор дополнительных функций. Например, даже уже относительно устаревший телефон Philips Xenium X100 имеет фонарик, калькулятор, FM-радио, диктофон, MP3-плеер, подобие интернета, SMS, ежедневник, будильник, календарь и две аркады («Сокровища» и «НЛО»).
Спутниковый телефон
Спутниковый телефон — это мобильный телефон, передающий информацию напрямую через специальный коммуникационный спутник. В зависимости от оператора связи, областью охвата может быть или вся Земля, или только отдельные регионы. Связано это с тем, что используются либо низколетящие спутники, которые при достаточном количестве покрывают зоной охвата всю Землю, либо спутники на геостационарной орбите, где они не двигаются относительно Земли и не «видят» её полностью.
Телефон в культуре и искусстве
И.Муравьева «Позвони мне, позвони» Тема телефона в данном случае оказалась настолько удачной и востребованной, что неоднократно использовалась другими исполнителями. Например, Алина Дунаевская, Группа Фабрика, Алла Пугачева, Диана Арбенина, Елена Ваенга.
Билгалдахарш
Категори:Телефонан зӀе Категори:Офисан техника
Лимонта (Леко)
Лимонта  — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Зашевские Выселки
Зашевские Выселки (Зашевские Выселки) — Российн Федерацин Липецкан областан Данкован кӀоштара эвла.
Чернички (Винницан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Нижни Карачан
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
Ямски (Никольскан кӀошт)
Ямски (Ямская) — Российн Федерацин Вологдин областан Никольскан кӀоштара эвла.
Розана (Сан-Паулу)
Розана  — Бразилин Сан-Паулу штатера муниципалитет.
Кайабаши (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:ХӀавзанан микрокӀошташ
Целешин
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Заборовцы
Заборовцы (Забараўцы) — Белоруссин Брестан областан Пинскан кӀоштара эвла.
Лазюки
Лазюки — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Беверунген
Беверунген — Германин Къилбаседа Рейн-Вестфали латтана йукъара коммуна.
Мали Авдеевка
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Турово (Луган кӀошт)
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Бешино
Бешино — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Некрасин
Некрасин (Nekrasín) — Чехин Къилба Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Чукаловка
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Новополески
Новополески (Новапалескі) — Белоруссин Минскан областан Солигорскан кӀоштара эвла.
Треместьери-Педара
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Лас Дос Сеибитас (Туспан)
Географи
Лас Дос Сеибитас лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Прупа
Прупа — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ламане-Гронди
Ламане-Гронди — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Мошкино (Городецан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Кайикоьй (Диджле)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Кайаджик (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Гиброн (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Белокерия (Виченца)
Белокерия  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Буена Виста (Тексистепек)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хлеборобни (Винницан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Эль Сауз (Пилкая)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Вардгинети
Билгалдахарш
Категори:Боржомин муниципалитетан нах беха меттигаш
Лановиче-Дуже
Лановиче-Дуже — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Ле-ЖигӀуагӀ
Ле-ЖигӀуагӀ (Le Girouard) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Вандей.
Кемалийе (ХӀавза)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш
Курочкино (Городецан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 4 стаг (2010 шо).
Красни Яр (Аркадакан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Аркадакан кӀоштан нах беха меттигаш
Осадовка Второй
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Демирджили (ЭмирдагӀ)
Хьажоргаш
Категори:АфйонкарахӀисар провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Помисово
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Алуферово
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Прусия (Торино)
Прусия — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Тшцелин
Тшцелин — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Эль Гвадалупе (Плая Висенте)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Мирни (Оричин кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Ла-ГӀош-МогӀис
Билгалдахарш
Категори:ФинистегӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Бешкув-Дольни
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Лас Дос Эрес (Косолеакаке)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Фриденвайлер
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Косково (Городецан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 135 стаг (2010 шо).
БгӀийон-ан-БагӀгӀуа
БгӀийон-ан-БагӀгӀуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Моьз.
Спасовка (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Знаменка (Данкован кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ценциско
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Розариу-ду-Катети
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Сержипи штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лимпиду (Олбия-Темпио)
Лимпиду  — Италин Сардини регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Давыдково (Клинан кӀошт)
Давыдково (Давыдково) — Российн Федерацин Москохан областан Клинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Нелепеч
Литература
Категори:Къилба Морави мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Жиделы
Жиделы — Кхазакхстанан Малхбален-Кхазакхстанан областан Курчуманан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Малхбален-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Курчуманан кӀоштан нах беха меттигаш
Новомакарово
Новомакарово (Новомакарово) — Российн Федерацин Воронежан областан Грибановскан кӀоштара эвла.
Нороень
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Сату-Маре жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ла Исла (Кортазар)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Гвтисмшобели
Билгалдахарш
Категори:Боржомин муниципалитетан нах беха меттигаш
Рафаел Валензуела (Гутьерез Замора)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Ле-Ланд-Женуьссон
Ле-Ланд-Женуьссон (Les Landes-Genusson) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Вандей.
Летяжевка
Хьажоргаш
Категори:Аркадакан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Дуелас, Эль Агвакатал (Коатепек)
Лас Дуелас, Эль Агвакатал — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Гинтури
Билгалдахарш
Категори:Боржомин муниципалитетан нах беха меттигаш
Попцово (Калининскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Буена Виста (Темпоал)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Малиново-Нагорни
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Линара (Пезаро а, Урбино а)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
HD141478
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Треминьон-Вакарино (Падова)
Треминьон-Вакарино — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Боьнен
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Къилбаседа Рейн-Вестфали латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Озоровице
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).