cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Поломец
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Трудолюбовка (Кривой Роган кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Нойштадт-ам-Руьбенберге
Нойштадт-ам-Руьбенберге — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Бегуново (Тверан область)
Бегуново (Бегуново) — Российн Федерацин Тверан областан Калининскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Жайлауколь (Туркестанан область)
Хьажоргаш
Категори:Туркестанан областан нах беха меттигаш Категори:Мактааралан кӀоштан нах беха меттигаш
Селиваниха (Минусинскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Ксенгинице (Тшебницкан повет)
Ксенгинице  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Гари (Чердынан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Клементьево (Ивановн область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Хьажоргаш
Категори:Лежневан кӀоштан нах беха меттигаш
Алпарслан (Бафра)
Алпарслан (Alparslan) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) Бафранан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Сиври (Йешилйурт)
Сиври (Sivri) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Токат провинцин (ил) Йешилйуртан кӀоштара эвла.
Казали Монтеграпа (Удине)
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
NGC 1540
Хьажа кхин а
1540 1540
Барона (Павия)
Барона  — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Ла-Шом
Ла-Шом — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди регионехь. Коммунан департамент — Кот-д’ОгӀ.
Географи
.
Большой Кувай
Большой Кувай (Большой Кувай) — Российн Федерацин Ульяновскан областан Сурскан кӀоштара эвла.
Ламхери
Билгалдахарш
Категори:Местин муниципалитетан нах беха меттигаш
Туьи-ЕбегӀ
Географи
.
ЙагӀмур (Йешилйурт)
Хьажоргаш
Категори:Токатан Йешилйуртан кӀоштан нах беха меттигаш
Юсуф
Ю́суф (يوسف) — иза исламан пайхамар ву. Яӏкъуб пайхамаран а, Рахьилан а кӀант ву.
МуьтӀахьалла а, тешамалла а
Потифаран зуда Зулейха Юсупана тешнабехк марзбан гӀоьртина хилла. Делахь а, Юсуп доьхьал ваьлла, цо аьлла: ХӀан-хӀа! Ас тешнабехк бийр бац сайн элана, баккъалла а цо суна дика дина, сан лерам а бина. Бакъдолуш, со Делах кхоьру. ОьгӀаз йахана тӀаккха Потифаран зуда, цо арз дина шен майрачуьнга. Ӏазизана-м хиъна зуда харц луьш юй. Цунна хиъна Юсуп тешаме вуй. Цо аьлла шен зудчуьнга: Бакъдолуш, хьо гӀалат боьвллачерах хилла. Юсуп Мисарахь шен хазаллица вевзина хилла, иза цхьанна гича, олуш хилла: Дац хӀара адам, сийлахь малик бен дац иза.
Юсупа аьлла:
Дика тӀаьхьало
АллахӀа иза валийтина бусалба волуш, Цо иза дӀатоьхна шен дайх, ИбраьхӀимах а, Исхьакъах а, Якъубах а, Делера салават а, салам а хуьлда царна а, вайн пайхамарна а.
Топучая
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин хийцаман динамика:
Зиняки (Нижни Новгородан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Нижни Карлово
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Кортенул Ноу (Тараклиан кӀошт)
Кортенул Ноу (, Cortenul Nou) — Молдавин Тараклиан кӀоштара эвла.
Младонёвице (Хрудим)
Демографи
Бахархойн динамика:
Воробьево (Междуреченскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Междуреченскан кӀоштан нах беха меттигаш
Разград
Разград (Разград) — Болгарин Разградан областера гӀала. Бахархойн дукхалла 42 178 стаг (2019).
ЛабегӀжман-ле-СоьгӀ
Билгалдахарш
Категори:Кот-д’ОгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Криволучье (Тамбовн область)
Хьажоргаш
Категори:Инжавинан кӀоштан нах беха меттигаш
Солдатово (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Кнутиха
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Лежневан кӀоштан нах беха меттигаш
Колония Эмилияно Запата, Эль Серито (Силао)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Барбани
Барбани — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Турин провинцехь.
Сядча (Лебушанийн воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Ранчо Прокопио Гонзалез (Катемако)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Жайлаусай
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Ле Моье (Парма)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Трновець (Медводе)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Торевекия (Перуджа)
Торевекия — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Эль Ринкон дел Запоте (Куерамаро)
Географи
Эль Ринкон дел Запоте лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Роберсонвилл (Къилбаседа Каролина)
Роберсонвилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера гӀала (town).
Прато Бини (Рим)
Прато Бини — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Мирное (Тараклиан кӀошт)
Литература
Категори:Тараклиан кӀошт кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Молдавин нах беха меттигаш
КуртогӀлу (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Бельявиста (Аламо Темапаче)
Бельявиста — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
ЛабегӀжман-лез-Осон
Билгалдахарш
Категори:Кот-д’ОгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Врагово
Врагово (Врагово) — Российн Федерацин Вологдин областан Междуреченскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Скоки-Дуже
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Каранлик (Тузлуджа)
Каранлик (Karanlık) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан ИгӀдир провинцин (ил) Тузлуджанан кӀоштара эвла.
Пиау
Географи
Муниципалитетан майда —.
Рычково (Ярославлан область)
Хьажоргаш
Категори:Угличан кӀоштан нах беха меттигаш
Бардже
Бардже — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Кунео провинцехь.
Аьзаьнаш
Дахарехь леладар
Озан тулгӀенийн хӀаваэхь яржаран даиман цхьа болар долун дела (340 метр гергга секундехь), и аз юхадогӀу хено и дуьхьало мел гена ю гойту. Дуьхьало мел гена ю хаархьама метршкахь, аьзаьнаш юхадогӀу хан а лерина секундашкахь шина декъа деза (аз дӀа а, схьа а доьду) тӀаккха эца деза 340 — кхочу метршкахь барам. Оцу принципан тӀехь бу эхолокацин болх.
Выползово (Медведеван кӀошт)
Выползово (Выползово) — Российн Федерацин Марий Элан Медведеван кӀоштара эвла.
Янчицы
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Норден (Малхбален Фризи)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Ижман кӀошт
Ижман кӀошт (Ижемский район) — Коми Республикин муниципалан кӀошт.
Билгалдахарш
Категори:Коми Республика Категори:Российн кӀошташ
Трновець (Метлика)
Трновець  — Словенин йукъараллера эвла.
Бурдуково (Городецан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Ольховски 1-й
Ольховский 1-й (Ольховский 1-й) — Российн Федерацин Волгоградан областан Урюпинскан кӀоштара эвла.
Бароне (Катанцаро)
Бароне  — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Заовражье (Волхован кӀошт)
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Беклемишево (Калининскан кӀошт)
Беклемишево (Беклемишево) — Российн Федерацин Тверан областан Калининскан кӀоштара эвла.
Эль Бебедеро (Сан Андрес Тустла)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Нартол
Византи
ТӀаьхьа нартолаш йар схьаийцира византийн динан а, культан а архитектуро. Византийн архитекторш дуьххьала аьттонца йира нартолаш гоьрга йоцучу гӀишлона а, беасенан а, дуккха сенийн а планашна тромпийн а, гатан а, йа пандантиван а гӀирсашца. Оцу муьран кульминаци хилира гатан технологи лелор Константинополехь Софийн килс юттуш. Нартол хилира ладаме архитектурин элемент византийн килсан. Тойина византихоша нартол йаьржира Византера йерриг цуьнан провинцешкахула а, цуьнан Ӏаткъам болчу пачхьалкхашкахула а. ЖӀарин-нартолан килсан нартолаш ян йолийра Европин малхбузехь, Эрмалойчохь (Эчмиадзинан килсера Сийлахь Рипсимен килс, VII бӀешо), Гуьржийчохь (Мцхета уллера Джвари килс, VII бӀешо), Русехь (Киевра Сийлахь Софийн килс, XI бӀешо). Апеннинан ахгӀайрен тӀехь нартолашца йевза Баптистери православничеран а, базилика Сан-Витале а Равеннера, Сийлахь Маркан килс Венецера (кхузахь нартол тӀехула тхьов бина нартолах къаьсташ болу; йан йолийна — IX бӀешарахь); Рейн бердаш тӀехь — Ахенера императоран капелла; Францехь — Перигёра Сен-Фрон килс.
Нартол-хоханкорта
Нартол-хоханкоьртан боьххьехь ирлуш, хохан коьртах тера а йолуш кеп ю. Дукха хьолахь иштта нартолаш лелайо Россехь а, Туркойчохь а, ХӀиндехь а, Йуккъера Малхбалехь а. Иштта кепара нартолаш лелайо оьрсийн православин килсаш еш. Делахь а уггаре хьалхара Русера тӀулгах йина килсийн византийн нартолийн хатӀ дара, тӀаьхьуо уьш ерриг аьлча санна дӀаехира хохан корта кепарчу нартолаш. Иштта нартолийн бухал а йоккха диаметр ю, вотана тӀехӀиттайо уьш, ткъа церан локхалла шораллел сов хуьлу. Йисанчех уггаре хьалхара иштта нартол йолу гӀишлош XVI бӀешерера ю, шира тептарш тӀиера суьрташ тешалла до, уьш XIII бӀешерал тӀаьхьа йукъайевлла ца хиларх что. Четарш, нартолаш санна юьхьанца лелодолийра дечиган килсаш тӀехь, тӀулган архитектурехь гуттара а тӀаьхьа лелийра. Амма тӀаккха а уьш кечйора дечигах я металлах, хӀиттайора дечиган вотан тӀе. Православин килсийн нартолаш ечу говзаллехь гӀараваьлла инженер-архитектор хилла Падюков Сергей Николаевич (1922—1993), цуо нартолийн конструкци йина, дакъа лаьцна АЦШхь 44 килс еш.
ПгӀувиль
Географи
.
Смолярня (Чарнковско-Тшцянецкан повет)
Смолярня  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Луцевичи
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Младотице (Дрговле)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Кулебякино
Кулебякино (Кулебякино) — Российн Федерацин Москохан областан Сергиев Посадан кӀоштара эвла.
Жайнак
Жайнак — Кхазакхстанан Акмолан областан Целиноградан кӀоштара эвла.
Ле Мура (Арецо)
Ле Мура  — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Ток
Классификация
Различают переменный (alternating current, AC), постоянный (direct current, DC) и пульсирующий электрические токи, а также их всевозможные комбинации. В таких понятиях часто слово «электрический» опускают.
Сила и плотность тока
Электрический ток имеет количественные характеристики: скалярную — силу тока, и векторную — плотность тока. Сила тока — это физическая величина, равная отношению количества заряда, прошедшего за некоторое время через поперечное сечение проводника, к величине этого промежутка времени.
Согласно закону Ома в дифференциальной форме плотность тока в среде \vec{j} пропорциональна напряжённости электрического поля \vec{E} и проводимости среды \ \sigma:
Мощность
Объёмная мощность измеряется в ваттах на кубический метр.
Основные типы проводников
Плазма — ионизированный газ. Электрический заряд переносится ионами (положительными и отрицательными) и свободными электронами, которые образуются под действием излучения (ультрафиолетового, рентгеновского и других) и (или) нагревания.
Применение
При изучении электрического тока, было обнаружено множество его свойств, которые позволили найти ему практическое применение в различных областях человеческой деятельности, и даже создать новые области, которые без существования электрического тока были бы невозможны. После того, как электрическому току нашли практическое применение, и по той причине, что электрический ток можно получать различными способами, в промышленной сфере возникло новое понятие — электроэнергетика.
Электробезопасность
Включает в себя правовые, социально-экономические, организационно-технические, санитарно-гигиенические, лечебно-профилактические, реабилитационные и иные мероприятия. Правила электробезопасности регламентируются правовыми и техническими документами, нормативно-технической базой. Знание основ электробезопасности обязательно для персонала, обслуживающего электроустановки и электрооборудование. Тело человека является проводником электрического тока. Сопротивление человека при сухой и неповрежденной коже колеблется от 3 до 100 кОм.
Билгалдахарш
Категори:Электричество
Бароне (Реджо ди Калабри)
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Прато Гранде Бадия (Дженова)
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Эль-Пасо (Техас)
Эль-Пасо  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Высоково (Междуреченскан кӀошт)
Высоково (Высоково) — Российн Федерацин Вологдин областан Междуреченскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Савельево (Ярославлан область)
Савельево (Савельево) — Российн Федерацин Ярославлан областан Угличан кӀоштара эвла.
Козино (Лежневан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Лежневан кӀоштан нах беха меттигаш
Сухое Озеро (Красноярскан мохк)
Хьажоргаш
Категори:Минусинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Морерень (Харгита)
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Харгита жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Курдюки
Курдюки (Курдюки) — Российн Федерацин Тамбовн областан Инжавинан кӀоштара эвла.
Гулюшево
Гулюшево (Гулюшево) — Российн Федерацин Ульяновскан областан Сурскан кӀоштара эвла.
Гремячево
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Володино (Удмурти)
Володино (Володино) — Российн Федерацин Удмуртин Яран кӀоштара дӀатесна эвла.
Трновець (Севниця)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кайакишлак (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Баренго
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
Нордернай
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Жайнак батыра
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Червони Поле (Днепропетровскан область)
Хьажоргаш
Категори:Кривой Роган кӀоштан нах беха меттигаш
Турата
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: алтайш (39%), оьрсий (71%).
Эль-Сенизо (Техас)
Эль-Сенизо  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала.
Пикероби
Пикероби — Бразилин Сан-Паулу штатера муниципалитет.
Ново-Фёдоровка
Ново-Фёдоровка (Ново-Фёдоровка) — Российн Федерацин Орёлан областан Колпнан кӀоштара эвла.
Тагарски
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Порез (Унин кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Унин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
HD128210
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Беле-Кушальски
Беле-Кушальски (Беле-Кушальское) — Российн Федерацин Тверан областан Калининскан кӀоштара эвла.
Эль Питал (Текпан де Галеана)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Нордзель
Нордзель — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Данькова (Пермийн мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Прато дел Маре (Рим)
Прато дел Маре — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Асмачам (Бафра)
Асмачам (Asmaçam) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) Бафранан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
МехӀметакиферсой (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Йилдиримнан кӀоштан нах беха меттигаш
Буховци
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Южни (Кривой Роган кӀошт)
Южни — Украинин Днепропетровскан областан Кривой Роган кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Казали Пивидори (Удине)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
NGC 1548
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Ланчин
Ланчин — Украинин Ивано-Франковскан областан Надворнин кӀоштара эвла.
Кендзёрово
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Уеттвиль
Географи
.
Эмгерст (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Ксенжице
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Эль Ринконсильо (Санта Круз де Хувентино Росас)
Географи
Эль Ринконсильо лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Лагуна Сеиба (Сотеапан)
Лагуна Сеиба — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Колонияс Нуево Мехико (Силао)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Гаврилки (Нижни Новгородан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Казкопаран (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:ИгӀдир провинцин нах беха меттигаш
Нордледа
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Трново (Лашко)
Трново  — Словенин йукъараллера эвла.
Потоцки
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Ранчо Рома (Тиватлан)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Пикет-Карнейру
Географи
Муниципалитетан майда —.
Вардун
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Тырговиштен областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Эль Бенемерито, Эль Казадор (Акаюкан)
Эль Бенемерито, Эль Казадор — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Андронниково (Ленинградан область)
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Тарнава-Кросьненска
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Первомайски (Урюпинскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Езова
Хьажоргаш
Категори:Чердынан кӀоштан нах беха меттигаш
Электроника
Цифровые схемы
К числу базовых конструктивных элементов этого типа относятся: Устройства с высокой степенью интеграции: и др.
История твердотельной электроники
Термин твердотельная электроника появился в литературе в середине XX века для обозначения устройств на полупроводниковой элементной базе: транзисторах и полупроводниковых диодах, заменивших громоздкие низкоэффективные электровакуумные приборы — радиолампы. Корень «тверд» использован здесь, потому что процесс управления электрическим током происходит в твёрдом теле полупроводника в отличие от вакуума, как это происходило в электронной радиолампе. Позднее, в конце XX века этот термин потерял своё значение и постепенно вышел из употребления, поскольку практически вся электроника нашей цивилизации начала использовать исключительно полупроводниковую твердотельную активную элементную базу.
Технология получения элементов
Активные и пассивные элементы в твердотельной электронике создаются на однородном сверхчистом кристалле полупроводника, чаще всего кремния, методом инжекции или напыления новых слоев в определённых координатах тела кристалла атомов иных химических элементов, молекул более сложных, в том числе и органических веществ. Инжекция меняет свойства полупроводника в месте инжекции (легирования) меняя его проводимость на обратную, создавая таким образом диод или транзистор или пассивный элемент: резистор, проводник, конденсатор или катушку индуктивности, изолятор, теплоотводящий элемент и другие структуры. В последние годы широко распространилась технология производства источников света на кристалле. Огромное количество открытий и разработанных технологий использования твердотельных технологий ещё лежат в сейфах патентообладателей и ждут своего часа. Технологию получения полупроводниковых кристаллов, чистота которых позволяет создавать элементы размером в несколько нанометров, стали называть нанотехнологией, а раздел электроники — микроэлектроникой.
В 1970-е годы в процессе миниатюризации твердотельной электроники в ней наметился раскол на аналоговую и цифровую микроэлектронику. В условиях конкуренции на рынке производителей элементной базы победу одержали производители цифровой электроники. И в XXI веке производство и эволюция аналоговой электроники практически были остановлены. Так как в реальности все потребители микроэлектроники требуют от неё, как правило не цифровые, а непрерывные аналоговые сигналы или действия, цифровые устройства снабжены ЦАП-ами на своих входах и выходах. Миниатюризация электронных схем сопровождалась ростом быстродействия устройств. Так первые цифровые устройства ТТЛ технологии требовали микросекунды на переключение из одного состояния в другое и потребляли большой ток, требовавший специальных мер для отвода тепла.
Трново (Нова Горица)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Торез (Белуно)
Торез — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
HD128226
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Услу (Дереджик)
Хьажоргаш
Категори:ХӀаккаьри провинцин нах беха меттигаш
Эль Рио (Ирапуато)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Лахири
Лахири (ლახირი) — Гуьржийчоьнан Самегрело — Земо-Сванети Местин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 83 стаг (2014 шо).
Билгалдахарш
Категори:Местин муниципалитетан нах беха меттигаш
Казали Потоко (Удине)
Казали Потоко — Италин Фриули-Венеция-джулия регионан  коммунера эвла.
HD128238
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Барони (Виченца)
Барони  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Тарнув (Гожовскан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Баттифолло
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Ропер (Къилбаседа Каролина)
Ропер  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера гӀала (town).
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа Каролина штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Младочов
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Левково (Сергиев Посадан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лантене (Кот-д’ОгӀ)
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Кот-д’ОгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
NGC 1552
Хьажа кхин а
1552 1552
Засарье
Климат
Климат барамера континенталан, шийлачу Ӏаьца, йовхачу аьхкенца. Регионан климатан башхалла йу йоца йекъа бӀаьсте. Ульяновскан областан гуьйре, йовха; лайн чкъор хӀутту ноябран шолгӀачу декхъехь. Уггаре шийла бутт — январь. Ӏа лайне ду, сих-сиха техка температурашца (атлантикин циклонаш хийцало арктикин хӀаваан массашца), лаьтта ноябрера март йуккъе баххалц областан къилба кӀошташкахь, ткъа Ӏаьнан-бӀаьстенан муьрехь йогӀа Воейковн сема, цуо Ӏаткъам бо меттигерчу климатна. Январан йуккъера температура −12 °C, июлан +20 °C. Аьхкенан хенан-хӀоттам хуьлу май беттан йуккъехь. Аьхке, йовха хуьлу кӀезиг лела азин антициклонан Ӏаткъам бахьнехь. Июлехь, йуккъера барам, 5 де 22 °C йуккъера температура а, сов а йолуш хуьлу. Йочанаш областан къилбехьа 350 мм тӀиера, къилбаседа-малхбузехь 500 мм кхаччалц. Аьхка догӀнаш цхьаьнаэшшара ца хуьлу, амма догӀучу хенахь стигал къекъаш, доцца догӀу. Регионехь йуькъаллаш кӀезиг ца хуьлу. Вегетацин мур лаьтта 180 де гергга.
Скужево (гмина Шубин)
Скужево  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Тигрицки
Тигрицки (Тигрицкое) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Минусинскан кӀоштара эвла.
Казали Ровере (Удине)
Казали Ровере — Италин Фриули-Венеция-джулия регионан  коммунера эвла.
Бачено
Бачено — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Вербано-Кузио-Оссола провинцехь.
Барони-Мацазки (Пяченца)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Младошовице
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Мейданджик (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Йилдиримнан кӀоштан нах беха меттигаш
Леоново (Сергиев Посадан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Березино (Калининскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Потемино (Кировн область)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Подосиновецан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Красни Остров (Ивановн область)
Красни Остров (Красный Остров) — Российн Федерацин Ивановн областан Лежневан кӀоштара эвла.
Лантийи
Билгалдахарш
Категори:Кот-д’ОгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Подгорински
Подгорински (Подгоринский) — Российн Федерацин Волгоградан областан Урюпинскан кӀоштара эвла.
Острики (Орёлан область)
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Эль Питеро (Коюка де Каталан)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
Лесной Слободка
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Вышковски
Вышковски — Украинин Киеван областан Бели Церкован кӀоштара эвла.
Кузьниця-Чешицка
Кузьниця-Чешицка — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Грехневка (Вологдин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Кизелевщизна
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Тарнув-Бицкий
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Колорадо де Эрера (Пенхамо)
Колорадо де Эрера — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Кизнефер (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:ИгӀдир провинцин нах беха меттигаш
Лагуна Чика (Зонголика)
Географи
Лагуна Чика лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Лесхозан эвла
лесхоза (лесхоза) — Российн Федерацин Москохан областан Сергиев Посадан кӀоштара эвла.
Зимницы (Ульяновскан область)
Зимницы (Зимницы) — Российн Федерацин Ульяновскан областан Сурскан кӀоштара эвла.
Ранчо Росарио (Туспан)
Географи
Ранчо Росарио лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Беседы (Тверан область)
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Осовок (Пуховичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Куклице
Куклице — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Коьпруьбаши (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:Тузлуджанан кӀоштан нах беха меттигаш
Лашхрери
Лашхрери (ლაშხრერი) — Гуьржийчоьнан Самегрело — Земо-Сванети Местин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 8 стаг (2014 шо).
Трстеник (Ормож)
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Великденче (Тырговиштен область)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Мали Макаровка
Хьажоргаш
Категори:Вышгородан кӀоштан нах беха меттигаш
Тюдрала
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: алтайш (74%), оьрсий (26%).
Роузборо (Къилбаседа Каролина)
Истори
Йиллина.
Лопатино (Тамбовн область)
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Хьажоргаш
Категори:Инжавинан кӀоштан нах беха меттигаш
Гридниково
Гридниково (Гридниково) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Городецан кӀоштара эвла.
Мимарсинан (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Йилдиримнан микрокӀошташ
Эпплби (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Ле-Гуль
Ле-Гуль — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди регионехь. Коммунан департамент — Кот-д’ОгӀ.
Билгалдахарш
Категори:Кот-д’ОгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Шошино (Красноярскан мохк)
Шошино (Шошино) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Минусинскан кӀоштара эвла.
Осока (Пуховичин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Пуховичин кӀоштан нах беха меттигаш
Исаково (Пермийн мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Бельявиста, Палмира (Эль Иго)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Эль План (Олинала)
Истори
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Ле-Майи
Ле-Майи — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди регионехь. Коммунан департамент — Кот-д’ОгӀ.
Никаев, Шамиль
Хьажоргаш
Категори:Нохчийчоьнан латархой
Эль Бенхамин (Исхуатлан дел Суресте)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Мазичи
Мазичи (Мазічы) — Белоруссин Брестан областан Кобринан кӀоштара эвла.
Ле Мурдже (Потенца)
Ле Мурдже  — Италин Базиликата регионан  коммунера эвла.
Тюнгур
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: алтайш (58%), оьрсий (40%).
Лагуна Чика, Пуебло Нуево (Тезонапа)
Лагуна Чика, Пуебло Нуево — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Казали Сега II (Удине)
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Кула (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:Тузлуджанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Пилар (Параиба)
Хьажоргаш
Категори:Параиба штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Долганово (Городецан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Эрли (Техас)
Эрли  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала.
Минусинск
Хьажоргаш
Категори:Красноярскан мохк
Провоторовски
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лихачёво (Рузан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Прокопье
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
HD128357
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Искор
Хьажоргаш
Категори:Чердынан кӀоштан нах беха меттигаш
Кисёлки
Кисёлки — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
NGC 1559
NGC 1559 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Мазуры (Городецкан йуьртан меттиг)
Мазуры (Мазуры) — Белоруссин Брестан областан Кобринан кӀоштара эвла.
Кезьмино (Сурскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Темплево
Темплево — Польшин Лебушанийн воеводаллин  гминера эвла.
Жеревполье
Жеревполье — Украинин Киеван областан Вышгородан кӀоштара эвла.
Казали Тозолини (Удине)
Казали Тозолини — Италин Фриули-Венеция-джулия регионан  коммунера эвла.
Беллино
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Лычёво (Москохан область)
Лычёво (Лычёво) — Российн Федерацин Москохан областан Сергиев Посадан кӀоштара дӀатесна эвла.
Хьажоргаш
Категори:Сергиев Посадан кӀоштан нах беха меттигаш
Башкайа (Бафра)
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ Категори:Бафранан микрокӀошташ Категори:Бафранан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Лагуна эль Мого (Анхел Р. Кабада)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Ле-Фет
Ле-Фет — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди регионехь. Коммунан департамент — Кот-д’ОгӀ.
Моришть
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Эль Берако (Салтабаранка)
Эль Берако — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Бельск (Красноярскан мохк)
Бельск (Бельск) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Мотыгинан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Бельяко (Сан Хуан Эванхелиста)
Географи
Бельяко лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
КуруагӀач (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:Тузлуджанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Скшинки (Влоцлавскан повет)
Скшинки  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Прокошево (Кировн область)
Прокошево (Прокошево) — Кировн областан Неман кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Пилар-ду-Сул
Хьажоргаш
Категори:Сан-Паулу штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Паниковец Второй
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
ФавгӀоль-ла-Кампань
ФавгӀоль-ла-Кампань — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.
Казали Трангони (Удине)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Ле Ночи (Фрозиноне)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Веренци
Веренци — Болгарин Тырговиштен областера эвла. Омуртаг йукъараллин йукъайогӀу.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Тырговиштен областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Червони (Бели Церкован кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Чеалык (Тараклиан кӀошт)
Чеалык (, Cealîc) — Молдавин Тараклиан кӀоштара эвла.
Эскобарес (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Эль План дел Периконал, Эль Энсино Гордо (Сан Мигел Тотолапан)
Географи
Эль План дел Периконал, Эль Энсино Гордо лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Пилойнзиньюс
Хьажоргаш
Категори:Параиба штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Моркенешть
Моркенешть — Румынин Алба жудецан коммунера эвла.
Кунице (Нижнесилезин воеводалла)
Кунице  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Комалерос (Саламанка)
Комалерос — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Липовица (Ивано-Франковскан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Кандаки
Кандаки (Кандаки) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Мотыгинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Малыши (Кобринан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Кобринан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Ле Пазтине (Латина)
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Казали Франчезкиниз (Удине)
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
ОртабагӀлар (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Мельнични (Тамбовн область)
Мельнични (Мельничная) — Российн Федерацин Тамбовн областан Инжавинан кӀоштара эвла.
Болоча
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
NGC 1563
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Буда (Киеван область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Бенекафеса (Эмилияно Запата)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Лагуна эль Пахарал (Лас Чоапас)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Домановка (Киеван область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хамхоев, Ваха Висангирин воӀ
Кхолларалла
2006 шеран апрелехь йаздархойн йукъарачу гуламехь В.Хамхоев хаьржира Республика ГӀалгӀайчоьнан йаздархойн союзан председатель, цунна куьйгалла дира ша валлалц.
Морлака
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Малые Лепесы
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
NGC 1564
Хьажа кхин а
1564 1564
Оберндорф (Осте)
Оберндорф — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
ФагӀсо
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Казали Фрати (Рьети)
Казали Фрати — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Бартезате (Леко)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Жайылма (Кызылордан область)
Жайылма — Кхазакхстанан Кызылордан областан Жанакорганан кӀоштара эвла.
Клайпеда (Подлясьен воеводалла)
Клайпеда  — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Торекяра
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Дороватка (Вологдин область)
Дороватка (Дороватка) — Российн Федерацин Вологдин областан Междуреченскан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Междуреченскан кӀоштан нах беха меттигаш
Млековице (Тоушице)
Географи
.
Демографи
Бахархойн динамика:
Бартоли (Лука)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Слабомеж (Куявско-Поморскан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Карташиха (Городецан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Тореле (Казерта)
Литература
Категори:Кампания регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Курашкув (Нижнесилезин воеводалла)
Курашкув  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Бенефисио ла Амистад (Коатепек)
Географи
Бенефисио ла Амистад лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Бельфорте-Монферрато
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
Томашово
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лебушанийн воеводаллин нах беха меттигаш
Кунятиха
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
МехӀметдедеобругӀу (Додурга)
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Додурганан кӀоштан нах беха меттигаш
Петровка (Колпнан кӀошт)
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пукшинерь
Пукшинерь (Пукшинерь) — Кировн областан Малмыжан кӀоштара эвла.
ГӀеннвиль (Сомма)
Географи
.
Пимента-Буэну
Географи
Муниципалитетан майда —.
13 ноябрь
Оцу динахь белларш
Категори:13 ноябрь
Карпичева
Карпичева (Карпичева) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Чердынан кӀоштара эвла.
Омбулак (Тузлуджа)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
МехӀметдедетеккеси (Додурга)
Хьажоргаш
Категори:Додурганан кӀоштан нах беха меттигаш
Алексеевка (Унгенин кӀошт)
Алексеевка (, Alexeevca) — Молдавин Унгенин кӀоштара эвла.
Топорув (Лебушанийн воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Млекоеди (Нератовице)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Селчукбей (Йилдирим)
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Йилдиримнан кӀоштан нах беха меттигаш
Дьяконово (Междуреченскан кӀошт)
Дьяконово (Дьяконово) — Российн Федерацин Вологдин областан Междуреченскан кӀоштара эвла.