cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фонтелу
Хьажоргаш
Категори:Визеу кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Болдино (Ярославлан область)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Плавни (Одессин область)
Хьажоргаш
Категори:Измаилан кӀоштан нах беха меттигаш
Каспий-хӀорд
Кхерамазаллин баланаш
Цуо SalamNews хаамин агентствон ша еллачу интервьюх элира: «Экаме терза а, тӀом ца хилар а хулийла дац нагахь цхьана пачхьалкхан ницкъ сов ца хилахь — иза Росси йу. Муьлхха агӀора кхечу пачхьалкхийн флотили Каспий-хӀордан флотилин аьттехьаяро дохор ду и терза а, чӀагӀлур йу тӀом хиларан таро а. Иштта Ӏалашо цкъачунна кхочушъеш йу — [Российн] Каспий-хӀордан флотилин ницкъ кхечу 4 пачхьалкханчул сов бу».
Ксенофан (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Любовка (станци)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Сан Мартино ин Фредана-Монзаграти (Лука)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Паркер (Айдахо)
Истори
Паркер гӀала йиллина  шарахь.
Ктесибий (беттан кратер)
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Ктесибий (285—222, в.э.тӀ.кх.) сийдина.
Кохтусельга
Хьажоргаш
Категори:Пряжан кӀоштан нах беха меттигаш
Коапинола (Аютла де лос Либрес)
Географи
Коапинола лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Горни Пасека
Горни Пасека (Horní Paseka) — Чехин Высочина мехкан Гавличкув-Брод кӀоштара эвла.
Нови Точка
Нови Точка (Новая Точка) — Российн Федерацин Самарин областан Похвистневан кӀоштара эвла.
Смилов (Штоки)
Демографи
Бахархойн динамика:
Веркасье
Веркасье (Веркасье) — Российн Федерацин Новгородан областан Крестцин кӀоштара эвла.
Марбелья (Теколутла)
Географи
Марбелья лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Большие Заломы (Ярославлан область)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Вишньева (Съеница)
Вишньева  (Вишњева) — Сербин Златибор гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Семёнково на Корёге
Хьажоргаш
Категори:Буйн кӀоштан нах беха меттигаш
Дереджик (Карс)
Хьажоргаш
Категори:Карсан кӀоштан нах беха меттигаш
Плужково
Хьажоргаш
Категори:Чехован кӀоштан нах беха меттигаш
Лоса-дель-Обиспо
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Валенси провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кишкино (Медвенскан йуьртан меттиг)
Кишкино (Кишкино) — Российн Федерацин Тулин областан Ленинскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Кудер (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Альфимково
Хьажоргаш
Категори:Куньян кӀоштан нах беха меттигаш
Рор-ин-Нидербайерн
Рор-ин-Нидербайерн — Германин Бавари латтана йукъара коммуна.
Риаче
Риаче — Италин Калабри регионера коммуна. Лаьтташ йу Реджо-ди-Калабри провинцехь.
Крошнозеро
Хьажоргаш
Категори:Пряжан кӀоштан нах беха меттигаш
Пало Амарильо (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Географи
Пало Амарильо лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Бисултанов, Хасан Делимбекович
Биографи
1997 шарахь иза 65 кг йозаллин категорехь Европин чемпион хилира. 1999 шарахь дуьненан чемпионатехь дато мидал а йаьккхира, Европин чемпионатехь борзан мидал а йаьккхира. 2000 шарахь Озканс Сиднейхь хилла йолу Олимпиадехь дакъа лецира. Йахьаллонан финалехь цо Францера волу Ларби Бенбудауд цӀена эша а вина чемпион хилира - нохчишна йукъара хьалхара Олимпиадан чемпион.
Гоьзлуькуйу (Аксарай)
Гоьзлуькуйу (Gözlükuyu) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Аксарай провинцин (ил) Аксарайн кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Аксарайн кӀоштан нах беха меттигаш
Горни Пасеки (Аш)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сементерас дел Питал (Сан Рафаел)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Мясоедово (Тверан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Смилови Гори
Географи
.
Ворвулинцы
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Коапинолар (Коюка де Бенитез)
Географи
Коапинолар лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Карвизи-Кабанети (Бергамо)
Карвизи-Кабанети — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Йилдизтепе (АлтиндагӀ)
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин нах беха меттигаш
Сан Мартино Монте Л'Абате (Римини)
Сан Мартино Монте Л'Абате — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Вишньице
Литература
Категори:Златибор гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Вифорень (Бакеу)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Кук (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Стари Гатьково
Стари Гатьково (Старое Гатьково) — Российн Федерацин Брянскан областан Рогнединан кӀоштара дӀатесна эвла.
Семёновски (Буйн кӀошт)
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Койшовка
Койшовка (Кайшоўка) — Белоруссин Гроднон областан Кореличин кӀоштара эвла.
Виладжо Колозтрай (Кальяри)
Литература
Категори:Сардини регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ветренка (Новгородан область)
Ветренка (Ветренка) — Российн Федерацин Новгородан областан Крестцин кӀоштара эвла.
Чипампини (Палермо)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
(545) Мессалина
Истори
ДӀайиллина 1904 шеран 3 октябрехь Пауль Гёц цӀе йолу Ӏилманчо Хайдельберг обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1904 OY».
Соснови Бор (Артёмовскан гӀалин гуо)
Билгалдахарш
Категори:Артёмовскан гӀалин гуонан нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Кудама
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Деназе
Билгалдахарш
Категори:Майенн департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Эль Ринкон (Наутла)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Марянув-Сераковский
Марянув-Сераковский — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Магарас
Хьажоргаш
Категори:Горни улусан нах беха меттигаш
Кулик (беттан кратер)
Кулик - Шенан тӀе жима космосан объект кхетар бахьнехь кхоллаелла беттан кратер, диаметрехь 60,46 км гергга.
Паул (Айдахо)
Хьажоргаш
Категори:Айдахо штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Колония Сан Франсиско (Аматлан де лос Реес)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Маргарита (Темпоал)
Маргарита — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Эсенкент (Карс)
Эсенкент (Esenkent) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Карс провинцин (ил) Карсан кӀоштара эвла.
(1949) Мессина
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Горни Пена
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Пало Бланко (Виктория)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Кольчичи
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Вифорень (Ботошань)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
ЕвгӀон
ЕвгӀон (Évron) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Майенн.
Географи
.
Васьково (Вельскан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
2010 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Риццикони
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Монтеразкино (Пяченца)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Кун (беттан кратер)
Кун - Шенан тӀе жима космосан объект кхетар бахьнехь кхоллаелла беттан кратер, диаметрехь 16,61 км гергга.
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Рихард Кун (1900—1967) сийдина.
Коастлавакан (Мочитлан)
Истори
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Ясная Гора
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Бурдовка
Бурдовка — Украинин Одессин областан Раздельнин кӀоштара эвла.
Мартыновка (Похвистневан кӀошт)
Мартыновка (Мартыновка) — Российн Федерацин Самарин областан Похвистневан кӀоштара эвла.
Кожино (Тулин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
(792) Меткалфия
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Патрушево (Новосибирскан область)
Патрушево (Патрушево) — Российн Федерацин Новосибирскан областан Куйбышеван кӀоштара эвла.
УЕФА Суперкедан къовсамийн исписка
УЕФА Суперкад баьккхина 13 махкара 24 тайп-тайпанчу командаша; уггаре дукха титулаш йу Италин «Миланан» а, испанин «Барселонан» а, цара турнир йаьккхина хӀораммо а пхоьаза. «Милан» иштта шен титул ларйина цхьаъ бен йоцу клуб йу (толам 1989 а, 1990 шерашкахь). «Барселона» кхечарал алсама эшна УЕФА Суперкедехь (4-за). Испани хьалхарчу меттигехь йу турнирехь толамаш бахарехь — 11; цу тӀе испанин клубаш 20-за дакъалаьцна къовсамашкахь, ткъа италинчара — 13, тоьлла 9 турнирехь. УЕФА Суперкад дӀабахьаран ерриг исторехь Европин клубийн коьрта турниран толамхой тоьлла 20-за, ткъа шолгӀачун толамхой — 1 кӀезиг, 19-за.
Горни Пертолтице
Географи
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Либерец мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Пало Бланко (Саламанка)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Кротц-Спрингс (Луизиана)
Хьажоргаш
Категори:Луизиана штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Стречея
Стречея (Стречея) — Российн Федерацин Брянскан областан Рогнединан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш.
Хьажоргаш
Категори:Рогнединан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Ринкон (Папантла)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Попово (Чехован кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Чехован кӀоштан нах беха меттигаш
Тонгулах
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
Эске-НотгӀ-Дам
Эске-НотгӀ-Дам — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Лаха НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Кальвадос.
(2486) Метсяхови
(2486) Метсяхови  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Вины
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Троицки (Монастырщинан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Вранеша
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Росбах (Лаха Бавари)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Росбах (Нижняя Бавари)
Коатан (Текпан де Галеана)
Коатан — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Сан Мартино Синцано (Парма)
Сан Мартино Синцано — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Новокротково
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 0 адам леррана 2010 шарахь.
Смиловице (Ржаковник)
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Сосновка (Талицан гӀалин гуо)
Сосновка (Сосновка) — Свердловскан областан Талицан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
ХӀаскоьй (Кечиоьрен)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Балычи
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Тысагаччы
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
Поспелиха (Чехован кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Угерци Минеральни
Угерци Минеральни — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
(1727) Метте
Истори
ДӀайиллина 1965 шеран 25 январехь A. D. Andrews цӀе йолу Ӏилманчо Блумфонтейн обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1965 BA».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Эске-суьгӀ-Соьль
Географи
.
Смольница (Костромин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ячменишки
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Гарфилд (Колорадо)
Географи
Гарфилд бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
HD28365
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Матильдзин (Мазовин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Сан Мартино Скуоле (Модена)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
ЖавгӀон-ле-Шапель
Географи
.
Враняни (Пожега)
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Буркат
Буркат — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Ненаедово
Хьажоргаш
Категори:Ржеван кӀоштан нах беха меттигаш
(3016) Мёз
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Вифороаса
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Витебско (Крестцин кӀошт)
Витебско (Витебско) — Российн Федерацин Новгородан областан Крестцин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Маргарита Флорес (Аматлан де лос Реес)
Маргарита Флорес — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Прудки (Чехован кӀошт)
Прудки (Прудки) — Российн Федерацин Москохан областан Чехован кӀоштара дӀатесна эвла.
Ниркатолу (Аксарай)
Ниркатолу (Hırkatolu) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Аксарай провинцин (ил) Аксарайн кӀоштара эвла.
Кэтлин (беттан кратер)
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Ирландхойн цӀе сийдина.
Чеврепинар (Оникишубат)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Пало Бланко (Сан Мигел де Альенде)
Пало Бланко — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Коатепек де ла Эскалера (Леонардо Браво)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
Пламмер (Айдахо)
Пламмер  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Айдахо штатера гӀала.
Истори
Пламмер гӀала йиллина  шарахь.
Чиполае Сото-Эрнаце (Кремона)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Виладжо Лачено (Авелино)
Виладжо Лачено — Италин Кампания регионан  коммунера эвла.
Кювье (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
(1739) Мейерман
(1739) Мейерман  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Эзбери-Парк (Нью-Джерси)
Эзбери-Парк  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Нью-Джерси штатера гӀала.
Смиловице (Фридек-Мистек)
Смиловице  (Smilovice) — Чехин Моравия-Силезия мехкан кӀоштара эвла.
Географи
.
Радутино (Москохан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Соколова (Каменскан гӀалин гуо)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (91%), гӀезалой (3%), удмурташ (5%).
Бестях (Жиганскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа луьра ю. Иза къастало чӀогӀа континенталлийца. Аьхке кхузахь йоца, йовха ю. Ӏа кхузахь деха, чӀогӀа шелонаш йолуш ду. Буьрса климат бахьнехь массанхьа а кхиина дукха шерашкахь лаьтта лаьттан гӀур.
Матильдув (Сохачевскан повет)
Матильдув  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сокольниково (Костромин область)
Сокольниково (Сокольниково) — Российн Федерацин Костромин областан Буйн кӀоштара эвла.
Буршево
Буршево — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Льянера-де-Ранес
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Егоровка (Одессин область)
Хьажоргаш
Категори:Раздельнин кӀоштан нах беха меттигаш
Милево (Монецкан повет)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Маргарито Гарсия (Алварадо)
Географи
Маргарито Гарсия лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Женн-суьгӀ-Глез
Женн-суьгӀ-Глез (Gennes-sur-Glaize) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Майенн.
Сан Мартино Спино (Модена)
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Монтереджо (Маса-Карара)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Гаффи (Колорадо)
Гаффи — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Колорадо штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Растовка (Чехован кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Горни Подлужи
Географи
.
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Картенева
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Колония Санта Круз (Эспинал)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Нечаево (Ржеван кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Выгода (Чорткиван кӀошт)
Выгода — Украинин Тернополан областан Чорткиван кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Маурицев
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Чинарпинар (Оникишубат)
Хьажоргаш
Категори:Оникишубатнан микрокӀошташ
Удмуртски Пибаньшур
Хьажоргаш
Категори:Балезинан кӀоштан нах беха меттигаш
ХӀалефогӀлу (Карс)
ХӀалефогӀлу (Halefoğlu) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Карс провинцин (ил) Карсан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Кыстатыам
Хьажоргаш
Категори:Жиганскан улусан нах беха меттигаш
Милево-Галонзки
Милево-Галонзки — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Троицки (Рогнединан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Рогнединан кӀоштан нах беха меттигаш
ИсмаилагӀатолу (Аксарай)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Никоново (Ржеван кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ржеван кӀоштан нах беха меттигаш
Спас (Буйн кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Буйн кӀоштан нах беха меттигаш
Репниково (Москохан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Эстелл-Манор (Нью-Джерси)
Хьажоргаш
Категори:Нью-Джерси штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Борок (Некоузан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Некоузан кӀоштан нах беха меттигаш
Покателло (Айдахо)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Новозолотовка
Климат
Кхузахь амалехь йу бараман асанера бараман континенталан климат. Ӏа дукха хьолахь кхоьлина а, мохе а ду. Аьхке мохе а, йекъа а, йовха а йу. Климатан континенталан сипташ чӀагӀло мехкан къилбаседа-малхбузера къилба-малхбале. ТӀекхета йокъалла, йовхо. ЧӀагӀло мехаш, Ӏаьнан шелонаш. Климатан амалан башхалла йу маьлхан серло а, йовхо а шорта хилар. Дукха хуьлу барамера шораллин къилба зонин циркуляцин процессаш. Амма, Арктикера шийла массаш кхача тарло, масийттаза йан а тарло уьш.
Гидден-Лейк (Колорадо)
Гидден-Лейк — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Колорадо штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Жувинье
Билгалдахарш
Категори:Майенн департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Губино (Вельскан кӀошт)
Губино (Губино) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вельскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Коатепек дел Окоте (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Географи
Коатепек дел Окоте лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Эль Ринкон (Соледад Азомпа)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Милево-Забельне
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
(3001) Микеланджело
Истори
ДӀайиллина 1982 шеран 24 январехь Эдвард Боуэлл цӀе йолу Ӏилманчо Андерсон-Меса обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1982 BC1».
Нови Аманак
Сахьтан аса
Эвла йу Самарин хенан сахьтийн асехь. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябрехь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла йу 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Калебалта (Аксарай)
Калебалта (Kalebalta) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Аксарай провинцин (ил) Аксарайн кӀоштара эвла.
Высши Лубянки
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Башкирийн абат
Хьалхара мур
1860-гӀа шерашкахь серлончо Н. И. Ильминскийс шен «Туркойн-гӀезалойн меттан курсан йуьхьанцара дешар» балха чохь башкирийн мотт язбеш кириллицан абат лелор кховдийра. Оцу белхан бух тӀехь XIX бӀешо чекхдолуш — XX бӀешо долалуш арахийцира цхьа могӀа башкирийн абаташ. Иштта абатех дуьххьарлерниг арахийцира, 1892 шарахь Оренбургехь, В. В. Катаринскийс (юха арахецна 1898 а, 1906 а шерашкахь). Оцу арахецаран абатан йукъадагӀара оьрсийн абатан дерриг элпаш (ё, й, ѳ, ѵ доцурш), ткъа иштта кхин тӀе ä, г̇, ҥ, ö, ӳ хьаьркаш. 1907 шарахь Казанехь А. Г. Бессоновс арахецначу «Башкирийн абатан» йукъахь иштта дара оцу хенан оьрсийн абатан дерриг элпаш (ё, й доцург), ткъа иштта кхин тӀе ä, г̣, д̣, ҥ, ö, с̣, ӱ хьаьркаш. Кхин цхьа абат кечйира XIX—XX бӀешераш къаьсташ Н. Ф. Катановс — цунна чохь ша тайпа башкирийн аьзнаш гайта авторо лелийра диакритикан хьаьрк умляут (ӓ — /ә/, ӧ — /ө/, ӟ — /ҙ/, к̈ — /ҡ/, ӱ — /ү/ кхин дӀа а). И абат куьйга йозанехь йисира арахецанза. 1912 шарахь М. А. Кулаевс арахийцира жайна «Аьзнаш тардаран бух а, башкирийн абат а» (юха арахецна 1919) цӀе йолуш, цигахь а лелийра кириллицан абат. Башкирийн меттан ша тайпа аьзнаш гайтархьама авторо лелийра ша кхоьллина ша тайпа элпаш. Однако все эти алфавиты не получили широкого распространения.
Сенобио Асеведо Руиз (Трес Вальес)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Сандарово
Сандарово (Сандарово) — Российн Федерацин Москохан областан Чехован кӀоштара эвла.
Лекант (Луизиана)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Ротенфельс
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Бавари латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Смолин
Смолин (Smolín) — Чехин Къилба Морави мехкан кӀоштара эвла.
Инглвуд (Нью-Джерси)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
(1376) Мишель
Истори
ДӀайиллина 1935 шеран 29 октябрехь G. Reiss цӀе йолу Ӏилманчо Алжир обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1935 UH».
ЭтегӀвиль
Билгалдахарш
Категори:Кальвадос департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
ХӀапанли (Карс)
ХӀапанли (Hapanlı) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Карс провинцин (ил) Карсан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Сергино (Куйбышеван кӀошт)
Климат
Кхузахь климат континенталан йу. Лаьттан гӀоролаш йуьйлало сентябран шолгӀачу декъехь, чекхйовлу май чекхболуш. Шелонан мур лаьтта - 178, йовхонан - 188, гӀур йоцуш – 120 дийнахь. Географин хьоло цуьнан климатан континенталалла алсама лурйо, оццу географин шораллашкахь лаьттачу, амма адаман даха аьтто болчу Европин а, Америкин а кӀошташкахьчул.
Вороново (Новгородан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Хьажоргаш
Категори:Крестцин кӀоштан нах беха меттигаш
Фащевка (Смоленскан область)
Фащевка (Фащевка) — Российн Федерацин Смоленскан областан Монастырщинан кӀоштара эвла.
Сан Мартино Тремолето (Арецо)
Сан Мартино Тремолето — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Чуялуд
Сахьтан аса
Кхузахь йу Самарин хан лелаш. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябряхь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла ю 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Хьажоргаш
Категори:Балезинан кӀоштан нах беха меттигаш
Кучурган (Раздельнин кӀошт)
Кучурган — Украинин Одессин областан Раздельнин кӀоштара эвла.
Коптево (Тулин гӀалин гуо)
Коптево (Коптево) — Российн Федерацин Тулин областан Ленинскан кӀоштара эвла.
Бодякино
Бодякино (Бодякино) — Российн Федерацин Пскован областан Куньян кӀоштара эвла.
Лавуазье (беттан кратер)
Истори
Кратер чӀагӀйина International Astronomical Union (IAU) 1935 шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Карданьяно Басо (Мачерата)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Калиновски (Вельскан кӀошт)
Калиновская (Калиновская) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вельскан кӀоштара дӀатесна эвла.
ЭтгӀеам
Билгалдахарш
Категори:Кальвадос департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Коатепек Косталес (Телолоапан)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
ХӀасчифтлик (Карс)
Хьажоргаш
Категори:Карс провинцин нах беха меттигаш
Леонвилл (Луизиана)
Леонвилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Луизиана штатера гӀала (town).
Сенон (Алварадо)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Маргарито Марин Реес (Теколутла)
Географи
Маргарито Марин Реес лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Рокка-ди-Нето
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Лучински (Одессин область)
Лучински — Украинин Одессин областан Раздельнин кӀоштара эвла.
Хламово (Смоленскан область)
Хламово (Хламово) — Российн Федерацин Смоленскан областан Монастырщинан кӀоштара эвла.
Сан Мартино-Аджели (Перуджа)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Климовщина (Верхнедвинскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Верхнедвинскан кӀоштан нах беха меттигаш
HD2852
Хьажа иштта
HD2852
Болтови (Свердловскан область)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: бац.
Ротт-ам-Инн
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Гверстянка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пало Бланко дел Рефухио (Акамбаро)
Пало Бланко дел Рефухио — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Пшекора
Пшекора — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Костино (Ленинскан кӀошт)
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Смолков
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Умещ
Умещ — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
Маринес
Маринес — Испанин Валенси провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Ливингстон (Луизиана)
Истори
Йиллина.
Колония Санта Лусия Дос (Эмилияно Запата)
Географи
Колония Санта Лусия Дос лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Степановка (Новосибирскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Комме
Комме (Commer) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Майенн.
Горни Поле
Географи
.
Анашкино (Куньян кӀошт)
Анашкино (Анашкино) — Российн Федерацин Пскован областан Куньян кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Куньян кӀоштан нах беха меттигаш
Махцино
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
(3165) Микава
Истори
ДӀайиллина 1984 шеран 31 августехь К. Судзуки, Т. Урата цӀе йолу Ӏилманчо Тоёта (город) обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1984 QE».
Мандера
Мандера (Мандера) — Российн Федерацин Карелин Пряжан кӀоштара эвла.
Кобяй
Кобяй (Кобяй) — Российн Федерацин Якутин Кобяйн улусан йукъайогӀу эвла.
Карачобан (Карс)
Карачобан (Karaçoban) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Карс провинцин (ил) Карсан кӀоштара эвла.
Говорово
Хьажоргаш
Категори:Крестцин кӀоштан нах беха меттигаш
Шолоково
Сахьтан аса
Кхузахь йу Самарин хан лелаш. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябряхь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла ю 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Хьажоргаш
Категори:Балезинан кӀоштан нах беха меттигаш
Нови Рукав
Хьажоргаш
Категори:Ржеван кӀоштан нах беха меттигаш
Милковице-Мацки
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
HD28527
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Смолна (Бела Евичка)
Демографи
Бахархойн динамика:
УьгӀвиль (Кальвадос)
Билгалдахарш
Категори:Кальвадос департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Сан Мартино-Платано (Верона)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Сергеево (Чехован кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Костомарово (Ленинскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Тулин областан Ленинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Сентауро дел Норте (Хосе Азуета)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
ДеребогӀази (Оникишубат)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Нови Цыганка
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Билгалдахарш
Категори:Серован гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Барановка (Владимиран область)
Барановка (Барановка) — Российн Федерацин Владимиран областан Кольчугинан кӀоштара эвла.
Эшпаданеду (Синфайнш)
Хьажоргаш
Категори:Визеу кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кардацо (Павия)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ливони (Луизиана)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Князева (Витебскан область)
Князева (Князёва) — Белоруссин Витебскан областан Верхнедвинскан кӀоштара эвла.
Каракале (Карс)
Хьажоргаш
Категори:Карсан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Бухалово (Некоузан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Маньга (Пряжан кӀошт)
Маньга (Маньга) — Российн Федерацин Карелин Пряжан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Пряжан кӀоштан нах беха меттигаш
Холеево
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пшерице (Лодзинскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Виладжо Мартини (Рьети)
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Мацейовице (Груецкан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Токарево (Буйн кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Буйн кӀоштан нах беха меттигаш
Гай (Тернополан область)
Хьажоргаш
Категори:Кременецан кӀоштан нах беха меттигаш
Чипреси (Лука)
Чипреси — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Лакчини (беттан кратер)
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Джованни Лаччини (1884—1967) сийдина.
Барыкино (Ильинскан йуьртан меттиг)
Хьажоргаш
Категори:Кольчугинан кӀоштан нах беха меттигаш
Анафарталар (АлтиндагӀ)
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин микрокӀошташ
Категори:АлтиндагӀнан кӀоштан нах беха меттигаш
Карделини (Варезе)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Перле-Вейса
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 33 адам леррана 2010 шарахь.
Караоьрен (Аксарай)
Караоьрен (Karaören) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Аксарай провинцин (ил) Аксарайн кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Аксарайн кӀоштан нах беха меттигаш
Красово
Красово (Красова) — Белоруссин Витебскан областан Верхнедвинскан кӀоштара эвла.
Быково (Некоузан кӀошт)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Русановка (Омскан область)
Хьажоргаш
Категори:Нововаршавкан кӀоштан нах беха меттигаш
(1526) Миккели
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Телишевски
Телишевская (Телишевская) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вельскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Билгалдахарш
Категори:Вельскан кӀоштан нах беха меттигаш
Угурмански
Угурмански (Угурманский) — Российн Федерацин Новосибирскан областан Куйбышеван кӀоштара эвла.
Можа
Категори:Беснаш
Масалавес
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Монтероза (Дженова)
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Коатоматитлан (Мочитлан)
Коатоматитлан — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Сира
Категори:Беснаш
Скурыгино
Хьажоргаш
Категори:Чехован кӀоштан нах беха меттигаш
Пало Верде (Сан Дьего де ла Унион)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Коссе-ан-Шампань
Географи
.
Тыайа
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
Годльево
Годльево (Годљево) — Сербин Златибор гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Мацейовице (Седлецкан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Доьнгеле (Оникишубат)
Доьнгеле (Döngele) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан КахӀраманмараш провинцин (ил) Оникишубатнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Колония Санта Элена (Исла)
Колония Санта Элена — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
HD28557
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Устиновски (Вельскан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 0 стаг (2010 шо).
Горни Полице
Демографи
Бахархойн динамика:
Ламб (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Хотылевка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Голд-Гилл (Колорадо)
Географи
Голд-Гилл бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
Алланш (кантон)
Алланш (кантон) — Францин кантон, лаьтта ОвегӀнь регионехь. Кантонан департамент — Канталь.
Обортов
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кардета (Пиза)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Балково (Одессин область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Смолнице (Ходов)
Смолнице  (Smolnice) — Чехин Карловы Вары мехкан кӀоштара эвла.
Кровосельцы (Верхнедвинскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Верхнедвинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Бубиново
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ламбертвилл (Нью-Джерси)
Ламбертвилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Нью-Джерси штатера гӀала.
Маму (Луизиана)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Луизиана штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Пшецлав (Лодзинскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Харюшински
Бахархойн дукхалла
2010 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Аллоьз
Билгалдахарш
Категори:Канталь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Себян-Кюёль
Себян-Кюёль (Себян-Кюёль) — Российн Федерацин Якутин Кобяйн улусан йукъайогӀу эвла.
Чернея (Брянскан область)
Хьажоргаш
Категори:Рогнединан кӀоштан нах беха меттигаш
Славянка (Нововаршавкан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Нововаршавкан кӀоштан нах беха меттигаш
Оплицко
Оплицко — Украинин Львован областан Червоноградан кӀоштара эвла.
Ильински (Ивделан гӀалин гуо)
Билгалдахарш
Категори:Ивделан гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Ваврово
Ваврово — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Мухьаммад Ахьмад аль-Маьхьди
Биографи
1881 шеран майхь мисран Ӏедало кхайкхира Мухьаммад Ахьмада Хартуме бехказлон, амма иза ца вахара. Маьхьди а, цунна тӀехьахӀиттинарш байа, мисран сардала Рауф-пашас 200 стаг волу тӀеман тоба йахийтира, иза 11 августехь йоьссира Аба гӀайренан тӀе. МаьхьдигӀара, цӀетуху герз а доцуш, къайлабевлла Ӏийра Ӏаржйаллалц, тӀаккха мисран тобана гуо бина, хӀаллакйина дӀайаьккхира.
МаьхьдигӀеран гӀаттам
Ингалсхоша Хартуме хьажийра инарла Гордон Чарльз Джордж, иза декхарийлахь вара Суданехь беха европахой Мисре дехьабаха. 1884 шеран 18 февралехь Хартуме кхаьчна Гордона Маьхьди Кордофанан урхалча къобал варна, лайш бохка бакъона, махлелоран йукъаметтигаш йарна дуьхьала йийсархой хийцар дийхира. Маьхьдис тӀе ца ийцира Гордона кховдийнарг, 22 августехь эскар хьажийра Хартуме. Октябрехь гӀалин гуо лецира, ткъа 1885 шеран 25 - 26 январан буса тӀелетта схьайаьккхира маьхьдигӀара. Инарла Ч. Дж. Гордон вийра шен гӀалин тӀегӀанаш тӀехь.
Престон (Айдахо)
Хьажоргаш
Категори:Айдахо штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
HD28617
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Мацеювка (Мазовин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Ламек (беттан кратер)
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Чуклайда
Климат
Кхузахь климат континенталан йу. Лаьттан гӀоролаш йуьйлало сентябран шолгӀачу декъехь, чекхйовлу май чекхболуш. Шелонан мур лаьтта - 178, йовхонан - 188, гӀур йоцуш – 120 дийнахь. Географин хьоло цуьнан климатан континенталалла алсама лурйо, оццу географин шораллашкахь лаьттачу, амма адаман даха аьтто болчу Европин а, Америкин а кӀошташкахьчул.
Хотяны
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Пшечня
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Овчинники (Тверан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Коахтепек (Тлапа де Комонфорт)
Коахтепек — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Лужа (Кореличин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Пало Гордо (Виктория)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Амбролаури
Иза ю Риони олучу хийистехь.
Мансура (Луизиана)
Хьажоргаш
Категори:Луизиана штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Варжино
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Некоузан кӀоштан нах беха меттигаш
Шаровичи (Рогнединан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Рогнединан кӀоштан нах беха меттигаш
Казиджик (Аксарай)
Хьажоргаш
Категори:Аксарайн кӀоштан нах беха меттигаш
Ваврохи
Ваврохи — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Гамиловски
Бахархойн дукхалла
2010 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Маьхьди
Истори
Масихьан ойланаш исламан социалан а, динан а боламийн са иркара хӀиттадора. Маьхьдин цӀе лелийра ФатимгӀеран некъий кхоьллина ӀубайдаллахӀ аль-Маьхьдис (909—1171); АльмуваххьидгӀеран некъий кхоьллина Мухьаммад ибн Тумарта, Малхбален Суданера МаьхьдигӀеран гӀаттаман тхьамдано Мухьаммад Ахьмада.
Пангур
Пангур (Пангур) — Свердловскан областан Ивделан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Билгалдахарш
Категори:Ивделан гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
HD28666
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Гуьлпинар (АлтиндагӀ)
Гуьлпинар (Gülpınar) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Анкара провинцин (ил) АлтиндагӀнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин нах беха меттигаш
Категори:Анкара провинцин микрокӀошташ
Озеренка
Озеренка (Озеренка) — Российн Федерацин Тверан областан Ржеван кӀоштара дӀатесна эвла.
ЭртугӀрул Гази (Оникишубат)
ЭртугӀрул Гази (Ertuğrul Gazi) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан КахӀраманмараш провинцин (ил) Оникишубатнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Смолов (Бела над Ржадбузоу)
Географи
.