cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ястшембец
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Тимофеевка (Михайлован кӀошт)
Тимофеевка (Тимофеевка) — Российн Федерацин Рязанан областан Михайлован кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Рязанан областан Михайлован кӀоштан нах беха меттигаш
Симоново (Западни Двинан кӀошт)
Симоново (Симоново) — Российн Федерацин Тверан областан Западни Двинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Западни Двинан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Десагве (Сан Франсиско дел Ринкон)
Эль Десагве — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Десагве лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Бичень
Бичень — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Киринти (Ширан)
Киринти (Kırıntı) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан ГуьмуьшхӀане провинцин (ил) Ширанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:ГуьмуьшхӀане провинцин нах беха меттигаш
Категори:Ширанан кӀоштан нах беха меттигаш
Коквилл (Орегон)
Коквилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Орегон штатера гӀала.
Киринти (Ширан)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Коквилл (Орегон)
Истори
Коквилл гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Орегон штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Фёдоровски (Ставрополан мохк)
Фёдоровски (Фёдоровский) — Российн Федерацин Ставрополан мехкан Советскан кӀоштара кӀотар.
Климат
Эвла йу барамера континенталан климатан зонехь, алсама хуьлу малхбален а, малхбузен а мехаш. Климатан раж шеран дохаллехь чӀогӀа хийцало, шеран метеорологин заманаш, дукха хьолехь, рузманца ца нисло. Мехкан доккхаха долчу декъехь Ӏа доца а ду, цхьанаэшшара а дац. Уггар шийла бутт — январь. Аьхке Ставрополехь йеха йу: 140 де гергга.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Ставрополан мехкан Советскан кӀоштан нах беха меттигаш
Нова Весь (гмина Загурув)
Нова Весь  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Якушево (Судоверьфскан йуьртан меттиг)
Якушево (Якушево) — Российн Федерацин Ярославлан областан Рыбинскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ярославлан областан Рыбинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Кобзевка (Верховьен кӀошт)
Кобзевка (Кобзевка) — Российн Федерацин Орёлан областан Верховьен кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Верховьен кӀоштан нах беха меттигаш
Замошье (Оредежскан йуьртан меттиг)
Замошье (Замошье) — Российн Федерацин Ленинградан областан Луган кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Луган кӀоштан нах беха меттигаш
Гранха Санта Роса (Селая)
Географи
Гранха Санта Роса лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Соснови Бор (Красноярскан мохк)
Соснови Бор (Сосновый Бор) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Большой Улуйн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Большой Улуйн кӀоштан нах беха меттигаш
Ульяново (Калугин область)
Ульяново (Ульяново) — Российн Федерацин эвла, Калугин областан Ульянован кӀоштан административан центр.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Калугин областан Ульянован кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 155
NGC 155 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Перевоз (Сусанинан кӀошт)
Перевоз (Перевоз) — Российн Федерацин Костромин областан Сусанинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Сусанинан кӀоштан нах беха меттигаш
Ранчо Аламо (Пануко)
Географи
Ранчо Аламо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Ньярдо
Ньярдо — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Брешиа провинцехь.
Ранчо Аламо (Пануко)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Ньярдо
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Ранчо Аламо (Пануко)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
(19322) 1996 XQ11
(19322) 1996 XQ11 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1996 шеран 4 декабрехь Spacewatch цӀе йолу Ӏилманчо Китт-Пик обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1996 XQ11» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Монлебон
Монлебон (Montlebon) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Ду.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Ду департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Тье (Сена а, МагӀна а)
Тье — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, МагӀна а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Сена а, МагӀна а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Лишчи (Худенин)
Лишчи  (Liščí) — Чехин Пльзень мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Зиновьев
Зиновьев (Зиновьев) — Российн Федерацин Волгоградан областан Михайловкан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Эвла лаьтта Оьрсийн акъарин къилба-малхбалехь, океанашна а, хӀордашна а гена. Цундела областан климат континенталан, шийла, кӀезиг ло долуш Ӏаьнца а, йеха, йовха, йекъа аьхкенца йу. БӀаьсте йоца, гуьйре йовха, йекхна йу. Маьлхан йовхонан дукхаллийца ГӀирман къилба бердал оьшуш йац.
Чисти Пруды (Кировн гӀалин гуо)
Чистые Пруды (Чистые Пруды) — Кировн областан Кировн гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Зиновьев
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Михайловкан гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Чисти Пруды (Кировн гӀалин гуо)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Кировн гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Эль Запоте (Эдуардо Нери)
Эль Запоте — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Запоте лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Селимийе (Зара)
Селимийе (Selimiye) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) Заран кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Сивас провинцин нах беха меттигаш
Категори:Заран кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
(19323) 1996 XM13
(19323) 1996 XM13 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Бильвиново
Бильвиново — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Крогулець (Куявско-Поморскан воеводалла)
Крогулець  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Юматово станцин эвла
Юматово станцин эвла — Башкирийчоьнан Уфан кӀоштара эвла, иза Юматовски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 684 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 450571, код ОКАТО — 80252880004.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Уфан кӀоштан нах беха меттигаш
Ла Унион (Коазинтла)
Ла Унион — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Унион лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Нова Весь (гмина Плешев)
Нова Весь  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Березовка (Кызылжаран кӀошт)
Березовка — Кхазакхстанан Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Кызылжаран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Кызылжаран кӀоштан нах беха меттигаш
Лажис (Риу-Гранди-ду-Норти)
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Риу-Гранди-ду-Норти штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Койунбаба (Ширан)
Койунбаба (Koyunbaba) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан ГуьмуьшхӀане провинцин (ил) Ширанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:ГуьмуьшхӀане провинцин нах беха меттигаш
Категори:Ширанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Кондратово (Пермийн мохк)
Кондратово (Кондратово) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Пермийн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Пермийн кӀоштан нах беха меттигаш
Хиршталь (Пфальц)
Хиршталь — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Тезе (Бреша)
Тезе — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Арпелино (Асти)
Арпелино  — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
GSC742-2169
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Боьха тӀом (Аргентина)
Аргентинера «Боьха тӀом» (Guerra Sucia en la Argentina) — пачхьалкхан терроризман (массашкахь лечкъбарш, ницкъбарш, суд йоцуш байаран кхелъяр) дуьхьалчу белхийн йукъара цӀе. Леладора аргентинан тӀеман диктатураша. Уггара лакхарчу тӀегӀане кхечира, урхаллехь XX бӀешеран тӀеман хунта йолуш 1976—1983 шерашкахь.
1976 шеран 24 мартехь эскаро куьйгаллехь Видела Хорхе волуш харцам бина вожийра президент Перон Исабель. тӀемхойн гӀоьнца Виделана шуьйра бакъонаш елира, цуо кхачийра Аргентина адамийн бакъонаш йохоре, массашкахь нах лоьцуш, лецначарна ницкъ беш, дукха хьолахь бойуш. Хунтан заманахь ницкъбина байина 10 эзар стаг, 30 эзар тӀепаз вайна, кхин а 60 эзарна политикин мукъмашца яккхий хенаш тоьхна, зуьйш ницкъаш бира. «Боьхачу тӀеман» коьрта «ижу» хилира аьрру жигархой, царна йукъахь бара профсоюзан боламан гӀуллакххой, студенташ, журналисташ, марксисташ, перонисташ.
Хунта юьйжира 1983 шарахь, Фолклендан тӀамехь Аргентина эшначул тӀаьхьа.
Правительство хийциначул тӀаьхьа президентан Альфонсин Раулан омарца кхоьллира Къоман Комисси, массашкахь адамаш дар таллархьама (CONADEP), коьрте хӀоттийра гӀараваьлла йаздархо Сабато Эрнесто. 1983—1984 шерашкахь бинчу талламан жамӀашца, цуо зорбане дахийтира «Кхин цкъан а» цӀе йолу.
Красовщина (Шарковщинан кӀошт)
Красовщина (Красоўшчына) — Белоруссин Витебскан областан Шарковщинан кӀоштара эвла.
Боьха тӀом (Аргентина)
2012 шеран июлехь пачхьалкхан хиллаболу куьйгалхой Видела Хорхе (1976—1981 шераш) а, Биньоне Рейнальдо (1982—1983 шераш) а бехке бира аргентинан суьдо политчубоьхкинчу зударийн бераш лечкъорна. Билгала ду, церан омарца иттаннаш наной бара нуцкъала берех баьхна (бераш кхечу доьзалшка дӀалора, алсама эпсарийн доьзалшка), тӀаьхьа байина. Виделан а, Биньонен а (церан хан кхел кхайкхочу хенахь 80 шарал сов яра) шайн зуламаш бахьнехь хьалхарчун 50, шолгӀачун 30 шераш туьйхира набахти чохь даккха.
Красовщина (Шарковщинан кӀошт)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Боьха тӀом (Аргентина)
Билгалдахарш
*
Блажеюв
Блажеюв — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Костань (Камник)
Костань  — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Блажеюв
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Костань (Камник)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Понте Калкара (Перуджа)
Понте Калкара — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Миллер-Крик (Къилбаседа Каролина)
Миллер-Крик  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Къилбаседа Каролина штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Миллер-Крик бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа Каролина штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Къилбаседа Каролина штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Оджона-кон-Санто-Стефано
Оджона-кон-Санто-Стефано — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Варесе провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Лунево (Порхован кӀошт)
Лунево (Лунево) — Российн Федерацин Пскован областан Порхован кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Порхован кӀоштан нах беха меттигаш
Каменка (Вознесенскан кӀошт)
Каменка — Украинин Николаевн областан Вознесенскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Вознесенскан кӀоштан нах беха меттигаш
Кочлу (Акчаабат)
Кочлу (Koçlu) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Трабзон провинцин (ил) Акчаабатнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Акчаабатнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ка Терци (Парма)
Ка Терци — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ясногорка (Житомиран кӀошт)
Ясногорка — Украинин Житомиран областан Житомиран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Исканийе (Инегоьл)
Исканийе (İskaniye) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Бурса провинцин (ил) Инегоьлнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Бурса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Бурса провинцин микрокӀошташ
Ла Луче (Фермо)
Ла Луче  — Италин Марке регионан  коммунера эвла.
Исканийе (Инегоьл)
Хьажоргаш
Категори:Инегоьлнан микрокӀошташ
Ла Луче (Фермо)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Исканийе (Инегоьл)
Хьажоргаш
Категори:Инегоьлнан кӀоштан нах беха меттигаш
Ла Луче (Фермо)
Литература
Категори:Марке регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Исканийе (Инегоьл)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Стари Гута (Шосткан кӀошт)
Стари Гута — Украинин Сумин областан Шосткан кӀоштара эвла.
Исканийе (Инегоьл)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Стари Гута (Шосткан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Замошье (Осьминскан йуьртан меттиг)
Замошье (Замошье) — Российн Федерацин Ленинградан областан Луган кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Луган кӀоштан нах беха меттигаш
Фоксбург (Пенсильвани)
Фоксбург  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Пенсильвани штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Пенсильвани штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
(19324) 1996 XA18
(19324) 1996 XA18 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1996 шеран 7 декабрехь Spacewatch цӀе йолу Ӏилманчо Китт-Пик обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1996 XA18» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Малый Бор
Малый Бор (Малы Бор) — Белоруссин Минскан областан Молодечнан кӀоштара эвла.
1921—1945 шерашкахь Полякийн Республикин Вильнон воеводаллин Вилейкан поветан йукъайогӀуш йара.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Молодечнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
NGC 156
NGC 156 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
156 156
Лунка-Жариштей
Лунка-Жариштей — Румынин Бузеу жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Бузеу жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Брусиловка (Ставрополан мохк)
Брусиловка (Брусиловка) — Российн Федерацин Ставрополан мехкан Советскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу барамера континенталан климатан зонехь, алсама хуьлу малхбален а, малхбузен а мехаш. Климатан раж шеран дохаллехь чӀогӀа хийцало, шеран метеорологин заманаш, дукха хьолехь, рузманца ца нисло. Мехкан доккхаха долчу декъехь Ӏа доца а ду, цхьанаэшшара а дац. Уггар шийла бутт — январь. Аьхке Ставрополехь йеха йу: 140 де гергга.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Ставрополан мехкан Советскан кӀоштан нах беха меттигаш
Колодезьски
Колодезьски (Колодезьский) — Российн Федерацин Орёлан областан Верховьен кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Верховьен кӀоштан нах беха меттигаш
Коламбия-Сити (Орегон)
Коламбия-Сити  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Орегон штатера гӀала.
Сучково (Красноярскан мохк)
Сучково (Сучково) — Российн Федерацин Красноярскан мехкан Большой Улуйн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Коламбия-Сити (Орегон)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Сучково (Красноярскан мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Коламбия-Сити (Орегон)
Хьажоргаш
Категори:Орегон штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Якшино (Рыбинскан кӀошт)
Якшино (Якшино) — Российн Федерацин Ярославлан областан Рыбинскан кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
УассегӀи
УассегӀи — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, МагӀна а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Сена а, МагӀна а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Якшино (Рыбинскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ярославлан областан Рыбинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Гранха Санта Роса де ла Лима (Ирапуато)
Гранха Санта Роса де ла Лима — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Синец (Тверан область)
Синец (Синец) — Российн Федерацин Тверан областан Западни Двинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Гранха Санта Роса де ла Лима (Ирапуато)
Географи
Гранха Санта Роса де ла Лима лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Зуево (Липовскан йуьртан меттиг)
Зуево (Зуево) — Российн Федерацин Вологдин областан Кириллован кӀоштара дӀатесна эвла.
Синец (Тверан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Гранха Санта Роса де ла Лима (Ирапуато)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Зуево (Липовскан йуьртан меттиг)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Кириллован кӀоштан нах беха меттигаш
Гранха Санта Роса де ла Лима (Ирапуато)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Зотовы (Слободскойн кӀошт)
Зотовы (Зотовы) — Кировн областан Слободскойн кӀоштара эвла.
Синец (Тверан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Зотовы (Слободскойн кӀошт)
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Синец (Тверан область)
Хьажоргаш
Категори:Западни Двинан кӀоштан нах беха меттигаш
Зотовы (Слободскойн кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Бородино (Синькован йуьртан меттиг)
Бородино (Бородино) — Российн Федерацин Москохан областан Дмитрован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Петровски (Сусанинан кӀошт)
Петровски (Петровское) — Российн Федерацин Костромин областан Сусанинан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Сусанинан кӀоштан нах беха меттигаш
Ятутув
Ятутув — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Эль Десагве, Леон (Леон)
Эль Десагве, Леон — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Толмачевка (Рязанан область)
Толмачевка (Толмачевка) — Российн Федерацин Рязанан областан Михайлован кӀоштара эвла.
Эль Десагве, Леон (Леон)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Толмачевка (Рязанан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Эль Десагве, Леон (Леон)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Толмачевка (Рязанан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Рязанан областан Михайлован кӀоштан нах беха меттигаш
Лажис
Лажис — Бразилин Санта-Катарина штатера муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Санта-Катарина штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ильменски 1-й
Ильменский 1-й (Ильменский 1-й) — Российн Федерацин Волгоградан областан Михайловкан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Эвла лаьтта Оьрсийн акъарин къилба-малхбалехь, океанашна а, хӀордашна а гена. Цундела областан климат континенталан, шийла, кӀезиг ло долуш Ӏаьнца а, йеха, йовха, йекъа аьхкенца йу. БӀаьсте йоца, гуьйре йовха, йекхна йу. Маьлхан йовхонан дукхаллийца ГӀирман къилба бердал оьшуш йац.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Михайловкан гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Зебил (Болгари)
Зебил — Болгарин Силистран областера эвла. Главиница йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Силистран областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Монмау
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Ду департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Сетен (Зара)
Сетен (Seten) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатолин Сивас провинцин (ил) Заран кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Сивас провинцин нах беха меттигаш
Категори:Заран кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
(19325) 1996 XC18
(19325) 1996 XC18 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1996 шеран 7 декабрехь Spacewatch цӀе йолу Ӏилманчо Китт-Пик обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1996 XC18» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Антониха (эвла)
Антониха (Антониха) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Варнавинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 0 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Варнавинан кӀоштан нах беха меттигаш
Бильмини
Бильмини — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Кройчин
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Нова Весь (гмина Слупца)
Нова Весь  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Эль Запоте де Уизатаро (Зирандаро)
Эль Запоте де Уизатаро — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Запоте де Уизатаро лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Уптино
Уптино — Башкирийчоьнан Уфан кӀоштара эвла, иза Юматовски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 232 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 450580, код ОКАТО — 80252880003.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Уфан кӀоштан нах беха меттигаш
Лишчи Котце
Лишчи Котце (Liščí Kotce) — Чехин Либерец мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Либерец мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Кривки (Шарковщинан кӀошт)
Кривки (Крыўкі) — Белоруссин Витебскан областан Шарковщинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Шарковщинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
NGC 157
NGC 157 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Костел (Костел)
Костел  — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Оджоно
Оджоно — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Лекко провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
КозагӀач (Ширан)
КозагӀач (Kozağaç) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан ГуьмуьшхӀане провинцин (ил) Ширанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:ГуьмуьшхӀане провинцин нах беха меттигаш
Категори:Ширанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ла Мадалена (Дженова)
Ла Мадалена  — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Хиршфельд (Хунсруьк)
Хиршфельд — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
GSC744-733-1
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Блажкова (Нижнесилезин воеводалла)
Блажкова  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
GSC744-733-1
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Блажкова (Нижнесилезин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Чиконкияко (Чиконкияко, Веракрус)
Чиконкияко — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Чиконкияко лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Березовка (Мусрепов Габитан цӀарах кӀошт)
Березовка — Кхазакхстанан Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Мусрепов Габитан цӀарах кӀоштара эвла.