cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Спи
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Кралове Градец мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
ГуьрсоьгӀуьт (Бейпазари)
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин нах беха меттигаш
Категори:Бейпазаринан микрокӀошташ
Категори:Бейпазаринан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Овсянниковски (Вельскан кӀошт)
Овсянниковская (Овсянниковская) — Российн Федерацин Архангельскан областан Вельскан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 49 стаг (2010 шо).
2010 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Вельскан кӀоштан нах беха меттигаш
Монтоверт (Валле д'Аоста)
Монтоверт — Италин Валле д'Аоста регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Валле д'Аоста регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Гостетин
Гостетин (Hostětín) — Чехин Злин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Злин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Пенсалвуш
Пенсалвуш — Португалин Вила-Реал гуонан йукъара фрегези. ЙукъайогӀуш йу цӀе йолучу муниципалитетан.
Географи
кӀошташ. Майда —.
Хьажоргаш
Категори:Вила-Реал кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Осаново (станци)
Осаново (Осаново) — Российн Федерацин Москохан областан Шатуран кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Шатуран кӀоштан нах беха меттигаш
Кулешовка (Смоленскан область)
Кулешовка (Кулешовка) — Российн Федерацин Смоленскан областан Новодугинан кӀоштара эвла.
Вилар (Кунео)
Вилар — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Кулешовка (Смоленскан область)
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Вилар (Кунео)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Кулешовка (Смоленскан область)
Хьажоргаш
Категори:Новодугинан кӀоштан нах беха меттигаш
Карньяко
Карньяко — Италин Фриули-Венеция-джулия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Хотоли
Хотоли (Хотоли) — Российн Федерацин Новгородан областан Крестцин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Хьажоргаш
Категори:Крестцин кӀоштан нах беха меттигаш
МемишкахӀйа (Назарджик)
МемишкахӀйа (Memişkahya) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан КахӀраманмараш провинцин (ил) Пазарджикнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:КахӀраманмараш провинцин нах беха меттигаш
Категори:КахӀраманмараш провинцин микрокӀошташ
Категори:Пазарджикнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Нове Закшево (Подлясьен воеводалла)
Нове Закшево  — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Красни Тула
Красни Тула (Красная Тула) — Российн Федерацин Омскан областан Омскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат дукхаха континенталан йу, аьхке йоца хуьлу. Климат кхолларан коьрта фактор географин хьал ду, коьртаниг лаьттан чкъор. ХӀордашна а, Ӏапказашна а гена хиларо лаьттан физикин хьоло климат кхоллайаларан роль чӀагӀйо, хӀунда аьлчи, лаьттан сипатех ду чехка а, чӀогӀа а аьхка дохдалар, иштта сиха шен йовхо Ӏай йайар.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Омскан кӀоштан нах беха меттигаш
Нижни Орлянка
Нижняя Орлянка (Нижняя Орлянка) — Российн Федерацин Самарин областан Сергиевскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу барамера шораллера континенталан климатан асанехь, шен амалехь арктикан а, тропикан а а хӀаваъ кхачар а долуш. ГӀоролаш йоцу мур Ийдалан тогӀенехь лаьтта йуккъера барам 159 дийнахь, 29 апрелера 4 октябрь кхаччалц, амма гӀеххьа галл а долу оцу тӀиера цхьацца шерашкахь. Иштта, 1967 ш. тӀаьххьара бӀаьстенан гӀоролаш хилира 4 июнехь, ткъа 1950 ш. хьалхара гуьйренан гӀоролаш 14 сентябрехь хилира. ГӀоролаш цахуьлу мур бозу рельефан хьолах. Кхузахь йогӀу шарахь 500 мм йочанаш. Йочанаш цхьабосса цайаро сих-сиха йокъаллаш хӀиттайо. Йокъаллаш алсама хуьлу май беттан шолгӀа а, кхоалгӀа а декадашкахь, июнан хьалхарчу декадехь а, цасоццаш йочанаш хуьлу – дукха хьолахь январехь а, февралан хьалхарчу а, шолгӀачу а декадашкахь, ткъа кхин а октябран шолгӀачу декъехь – ноябран хьалхарчу декадехь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 11 адам леррана 2010 шарахь.
Сахьтан аса
Эвла йу Самарин хенан сахьтийн асехь. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябрехь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла йу 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Ольховики (Белорусси)
Ольховики (Альховікі) — Белоруссин Витебскан областан Глубокин кӀоштара эвла.
Нижни Орлянка
Хьажоргаш
Категори:Сергиевскан кӀоштан нах беха меттигаш
Ольховики (Белорусси)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Глубокин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Петрово (Одессин кӀошт)
Петрово — Украинин Одессин областан Беляевкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Беляевкан кӀоштан нах беха меттигаш
Роженек
Роженек — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Экар (Виченца)
Экар — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сен-Жуьст (Канталь)
Сен-Жуьст — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь регионехь. Коммунан департамент — Канталь.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Канталь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Врань
Врань — Румынин Караш-Северин жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Караш-Северин жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Сан Николо (Болцано)
Сан Николо — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Трентино-Альто-Адидже регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Шидо
Шидо — Италин Калабри регионера коммуна. Лаьтташ йу Реджо-ди-Калабри провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
(2454) Олаус Магнус
(2454) Олаус Магнус  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1941 шеран 21 сентябрехь И. Вяйсяля цӀе йолу Ӏилманчо Турку обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1941 SS».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
АвгӀенвиль (МоьгӀт а, Мозель а)
АвгӀенвиль — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МоьгӀт а, Мозель а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:МоьгӀт а, Мозель а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Пиз (беттан кратер)
Пиз - Шенан тӀе жима космосан объект кхетар бахьнехь кхоллаелла беттан кратер, диаметрехь 41 км гергга.
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Фрэнсис Глэдхейм Пиз (1881—1938) сийдина.
Истори
Кратер чӀагӀйина International Astronomical Union (IAU) 1970 шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Куьчуькджамили (Аладжа)
Куьчуькджамили (Küçükcamili) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Чорум провинцин (ил) Аладжанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Аладжанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
HD31116
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Фильсхофен-ан-дер-Донау
Фильсхофен-ан-дер-Донау — Германин Бавари латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Бавари латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Стоунгейт (Колорадо)
Географи
Стоунгейт бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Колорадо штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Колорадо штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Вильявельид
Вильявельид — Испанин Вальядолид провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Вальядолид провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Беярд (Айова)
Беярд  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Айова штатера гӀала.
Истори
Беярд гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Айова штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Пенюелас, Эль Родео (Сан Франсиско дел Ринкон)
Географи
Пенюелас, Эль Родео лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Суглица (станци)
Суглица (Суглица) — Российн Федерацин Карелин Сегежан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Сегежан кӀоштан нах беха меттигаш
Лопатино (Некоузан кӀошт)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Некоузан кӀоштан нах беха меттигаш
Беркакит
Беркакит (Беркакит) — Российн Федерацин Якутин Нерюнгрин улусан йукъайогӀу гӀалин кепара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Якутскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+9.
Хьажоргаш
Категори:Нерюнгрин улусан нах беха меттигаш
Бичвуд (Огайо)
Бичвуд  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Огайо штатера гӀала.
Истори
Бичвуд гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Огайо штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Худышка
Худышка (Худышка) — Российн Федерацин Новосибирскан областан Кыштовкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу. Лаьттан гӀоролаш йуьйлало сентябран шолгӀачу декъехь, чекхйовлу май чекхболуш. Шелонан мур лаьтта - 178, йовхонан - 188, гӀур йоцуш – 120 дийнахь. Географин хьоло цуьнан климатан континенталалла алсама лурйо, оццу географин шораллашкахь лаьттачу, амма адаман даха аьтто болчу Европин а, Америкин а кӀошташкахьчул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Кыштовкан кӀоштан нах беха меттигаш
Кабадал (Пуьлуьмуьр)
Хьажоргаш
Категори:Тунджели провинцин нах беха меттигаш
Категори:Пуьлуьмуьран кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Водукайми
Водукайми — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Варми-Мазурин воеводаллин нах беха меттигаш
Серо Гордо (Алтотонга)
Серо Гордо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Серо Гордо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Гингем (Массачусетс)
Гингем  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Массачусетс штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Массачусетс штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Банска-Нижня
Банска-Нижня — Польшин Малопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Млечкув
Млечкув — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Поташово (Куньян кӀошт)
Поташово (Поташово) — Российн Федерацин Пскован областан Куньян кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Куньян кӀоштан нах беха меттигаш
Колония Эсперанза (Фортин)
Колония Эсперанза — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Колония Эсперанза лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Селихови
Селихови (Селиховое) — Российн Федерацин Тулин областан Ленинскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тулин областан Ленинскан кӀоштан нах беха меттигаш
ХӀарманджик (Бейпазари)
ХӀарманджик (Harmancık) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Анкара провинцин (ил) Бейпазаринан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Анкара провинцин нах беха меттигаш
Категори:Анкара провинцин микрокӀошташ
Категори:Бейпазаринан микрокӀошташ
Пинью (Ботикаш)
Пинью  — Португалин Вила-Реал гуонан йукъара фрегези. ЙукъайогӀуш йу цӀе йолучу муниципалитетан.
ХӀарманджик (Бейпазари)
Хьажоргаш
Категори:Бейпазаринан кӀоштан нах беха меттигаш
Вилар (Торино)
Вилар — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
ХӀарманджик (Бейпазари)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Пинью (Ботикаш)
Географи
кӀошташ. Майда —.
Вилар (Торино)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Монтозеро (Пяченца)
Монтозеро — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Пинью (Ботикаш)
Хьажоргаш
Категори:Вила-Реал кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Монтозеро (Пяченца)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Покровски (Вельскан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 51 стаг (2010 шо).
2010 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Вельскан кӀоштан нах беха меттигаш
Пик (беттан кратер)
Пик - Шенан тӀе жима космосан объект кхетар бахьнехь кхоллаелла беттан кратер, диаметрехь 12,6 км гергга.
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Бертран Пик (1891—1965) сийдина.
Истори
Кратер чӀагӀйина International Astronomical Union (IAU) 1973 шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
Сен-Клеман (Канталь)
Сен-Клеман — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь регионехь. Коммунан департамент — Канталь.
Географи
.
Кобыловолоки
Кобыловолоки — Украинин Тернополан областан Тернополан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Заозерье (Ростовн область)
Климат
Кхузахь амалехь йу бараман асанера бараман континенталан климат. Ӏа дукха хьолахь кхоьлина а, мохе а ду. Аьхке мохе а, йекъа а, йовха а йу. Климатан континенталан сипташ чӀагӀло мехкан къилбаседа-малхбузера къилба-малхбале. ТӀекхета йокъалла, йовхо. ЧӀагӀло мехаш, Ӏаьнан шелонаш. Климатан амалан башхалла йу маьлхан серло а, йовхо а шорта хилар. Дукха хуьлу барамера шораллин къилба зонин циркуляцин процессаш. Амма, Арктикера шийла массаш кхача тарло, масийттаза йан а тарло уьш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ростовн областан Октябрьскан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Родеано (Тлалискоян)
Эль Родеано — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Родеано лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
ДаьргӀой
ДаьргӀой, кхуплой — Кавказан къам. Кавказан расан йукъа богӀу. Лелош долу дин ду ислам сунна тайпа (шафиитан мазхаб).
Литература
Категори:Къаьмнаш
Спикали
Спикали (Spikaly) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Мендерес (Назарджик)
Мендерес (Menderes) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан КахӀраманмараш провинцин (ил) Пазарджикнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:КахӀраманмараш провинцин нах беха меттигаш
Категори:КахӀраманмараш провинцин микрокӀошташ
Категори:Пазарджикнан микрокӀошташ
Категори:Пазарджикнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Новоселовка (Ананьеван гӀалин йукъаралла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Одессин областан Подольскан кӀоштан нах беха меттигаш
(1002) Ольберсия
(1002) Ольберсия  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1923 шеран 15 августехь Альбицкий В. А. цӀе йолу Ӏилманчо ГӀирма (Симеиз) обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1923 OB».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Нове Залесе (Високомазовецкан повет)
Нове Залесе  — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Кратово (Прибой)
Кратово  (Кратово) — Сербин Златибор гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Нове Залесе (Високомазовецкан повет)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Кратово (Прибой)
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Златибор гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Шилла
Шилла — Италин Калабри регионера коммуна. Лаьтташ йу Реджо-ди-Калабри провинцехь.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Калабри йукъара гӀаланаш
Экви Терме (Маса-Карара)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Осаново-Дубови
Осаново-Дубови (Осаново-Дубовое) — Российн Федерацин Москохан областан Шатуран кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Шатуран кӀоштан нах беха меттигаш
АвгӀикугӀ (МоьгӀт а, Мозель а)
АвгӀикугӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МоьгӀт а, Мозель а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:МоьгӀт а, Мозель а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Гостетинки
Гостетинки (Hostětínky) — Чехин Высочина мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Высочина мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Карньяч (Белуно)
Карньяч — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
HD3112
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Сан Николо (Теренто)
Сан Николо — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
HD3112
Хьажа иштта
HD3112
Сан Николо (Теренто)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Трентино-Альто-Адидже регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Рожни (Польша)
Рожни  — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Бучки (Брянскан область)
Бучки (Бучки) — Российн Федерацин Брянскан областан Стародубан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Стародубан кӀоштан нах беха меттигаш
Вренешть (Румыни)
Вренешть — Румынин Арджеш жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Арджеш жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Амбросовичи (Глубокин кӀошт)
Амбросовичи (Амбросавічы) — Белоруссин Витебскан областан Глубокин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Глубокин кӀоштан нах беха меттигаш
Гоьлдере (Кебан)
Хьажоргаш
Категори:ЭлаьзигӀ провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Мария Эсения (Мартинез де ла Торе)
Мария Эсения — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Мария Эсения лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Дор (Вохман кӀошт)
Дор (Дор) — Российн Федерацин Костромин областан Вохман кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вохман кӀоштан нах беха меттигаш
Кулигино (Смоленскан область)
Кулигино (Кулигино) — Российн Федерацин Смоленскан областан Новодугинан кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Новодугинан кӀоштан нах беха меттигаш
Пенюелитас (Мануел Добладо)
Пенюелитас — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Пенюелитас лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Куьчуьк Дона (Аладжа)
Куьчуьк Дона (Küçük Dona) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Чорум провинцин (ил) Аладжанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Аладжанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Чернещино (Новгородан область)
Чернещино (Чернещино) — Российн Федерацин Новгородан областан Крестцин кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Крестцин кӀоштан нах беха меттигаш
Кайтагхой
Кайтагхой шен цӀе — хайдакъан, хайдакъанти, даьргӀ. хайдакъланти, табасар. жьюгьяр) — ДегӀастанара аьргӀойн мотт буьйцу къам;. Дукхалла 60 эзар адам (2002 шо).
Билгалдахарш
Категори:Къаьмнаш
Танеево
Танеево (Танеево) — Российн Федерацин Владимиран областан Кольчугинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат билгалйоккху цуьнан географин хьоло, цунах доьзна ду маьлхан йовхо кхачар а, тайп-тайпана хӀордан, континенталан барамера шораллин, арктикин хӀаваан массаш лелар а (луларчу Малхбузен Европин, Йуккъера а, Къилбаседера а Азин, Атлантикин а, Къилбаседа Шен Ӏапказийн акваторера).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Кольчугинан кӀоштан нах беха меттигаш
(2897) Оле Рёмер
(2897) Оле Рёмер  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1932 шеран 5 февралехь Карл Райнмут цӀе йолу Ӏилманчо Хайдельберг обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1932 CK».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Северни (Ивделан гӀалин гуо)
Северни (Северный) — Свердловскан областан Ивделан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий, гӀезалой һ.б.
Красноярка (Омскан кӀошт)
Красноярка (Красноярка) — Российн Федерацин Омскан областан Омскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат дукхаха континенталан йу, аьхке йоца хуьлу. Климат кхолларан коьрта фактор географин хьал ду, коьртаниг лаьттан чкъор. ХӀордашна а, Ӏапказашна а гена хиларо лаьттан физикин хьоло климат кхоллайаларан роль чӀагӀйо, хӀунда аьлчи, лаьттан сипатех ду чехка а, чӀогӀа а аьхка дохдалар, иштта сиха шен йовхо Ӏай йайар.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Пикар (беттан кратер)
Пикар - Шенан тӀе жима космосан объект кхетар бахьнехь кхоллаелла беттан кратер, диаметрехь 22 км гергга.
ЦӀе
Кратеран цӀе тиллина Жан Пикар (1620—1682) сийдина.
Истори
Кратер чӀагӀйина International Astronomical Union (IAU) 1935 шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Беттан кратерш Категори:Кратерш абатца
КуьчуькхӀирка (Аладжа)
КуьчуькхӀирка (Küçükhırka) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Чорум провинцин (ил) Аладжанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Аладжанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Сен-Констан
Сен-Констан — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь регионехь. Коммунан департамент — Канталь.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Канталь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Возлавки
Возлавки — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Тимофеево (Ржеван кӀошт)
Тимофеево (Тимофеево) — Российн Федерацин Тверан областан Ржеван кӀоштара эвла.
Возлавки
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Новоселовка (Арцизан кӀошт)
Новоселовка — Украинин Одессин областан Арцизан кӀоштара эвла.
Возлавки
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Варми-Мазурин воеводаллин нах беха меттигаш
Новоселовка (Арцизан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Тимофеево (Ржеван кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Новоселовка (Арцизан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Арцизан кӀоштан нах беха меттигаш
Тимофеево (Ржеван кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ржеван кӀоштан нах беха меттигаш
Пиньян (Алижо)
Пиньян  — Португалин Вила-Реал гуонан йукъара фрегези. ЙукъайогӀуш йу цӀе йолучу муниципалитетан.
Географи
кӀошташ. Майда —.
Хьажоргаш
Категори:Вила-Реал кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Яголуд
Яголуд (Яголуд) — Российн Федерацин Удмуртин Вавожан кӀоштара эвла.
Климат
Лаьтта къилбаседа бараман асанехь, Еврази материкан кӀоргенехь, Атлантикин а, Къилбаседа-Шатесна Ӏапказийн хӀордашна генахь. Цундела цуьнан климат барамера континенталан йу дехачу шийлачу Ӏашца, йовхачу аьхкенца, дика къаьстачу шеран заманашца бӀаьста а, гурахь а. Атлантикин Ӏапказ тӀиера кхуза йогӀу йовха хӀаваъ. Аьхка цуо йахьа йочанаш, йовхо лагӀйо, ткъа Ӏай ло дахьа, шелонаш лагӀйо, йовхонаш йахьа.
Сахьтан аса
Кхузахь йу Самарин хан лелаш. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябряхь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла ю 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Хьажоргаш
Категори:Вавожан кӀоштан нах беха меттигаш
Потащня
Потащня (Потащня) — Российн Федерацин Пскован областан Куньян кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Куньян кӀоштан нах беха меттигаш
Нови Елховка
Нови Елховка (Новая Елховка) — Российн Федерацин Самарин областан Сергиевскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу барамера шораллера континенталан климатан асанехь, шен амалехь арктикан а, тропикан а а хӀаваъ кхачар а долуш. ГӀоролаш йоцу мур Ийдалан тогӀенехь лаьтта йуккъера барам 159 дийнахь, 29 апрелера 4 октябрь кхаччалц, амма гӀеххьа галл а долу оцу тӀиера цхьацца шерашкахь. Иштта, 1967 ш. тӀаьххьара бӀаьстенан гӀоролаш хилира 4 июнехь, ткъа 1950 ш. хьалхара гуьйренан гӀоролаш 14 сентябрехь хилира. ГӀоролаш цахуьлу мур бозу рельефан хьолах. Кхузахь йогӀу шарахь 500 мм йочанаш. Йочанаш цхьабосса цайаро сих-сиха йокъаллаш хӀиттайо. Йокъаллаш алсама хуьлу май беттан шолгӀа а, кхоалгӀа а декадашкахь, июнан хьалхарчу декадехь а, цасоццаш йочанаш хуьлу – дукха хьолахь январехь а, февралан хьалхарчу а, шолгӀачу а декадашкахь, ткъа кхин а октябран шолгӀачу декъехь – ноябран хьалхарчу декадехь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 89 адам леррана 2010 шарахь.
Сахьтан аса
Эвла йу Самарин хенан сахьтийн асехь. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябрехь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла йу 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Вильяверде-де-Медина
Вильяверде-де-Медина — Испанин Вальядолид провинцин муниципалитет.
Нови Елховка
Хьажоргаш
Категори:Сергиевскан кӀоштан нах беха меттигаш
Вильяверде-де-Медина
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Вальядолид провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Виларазка (Павия)
Виларазка — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
АвгӀиль
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:МоьгӀт а, Мозель а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Нове Залесе (Замбровскан повет)
Нове Залесе  — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Барановець (Малопольскан воеводалла)
Барановець — Польшин Малопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Малопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Фильсэкк
Фильсэкк — Германин Бавари латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Бавари латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шильяно
Шильяно — Италин Калабри регионера коммуна. Лаьтташ йу Козенца провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Калабри йукъара гӀаланаш
Мали Березовка (Кировоградан область)
Мали Березовка — Украинин Кировоградан областан Александрин кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Александрин кӀоштан нах беха меттигаш
Колония Гобернадорес (Игвала де ла Индепенденсия)
Географи
Колония Гобернадорес лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Кобылье (Збаражан кӀошт)
Кобылье — Украинин Тернополан областан Збаражан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).