cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Марьяновка (Бондуровскан йуьртан кхеташо)
Марьяновка — Украинин Винницан областан Немирован кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Немирован кӀоштан нах беха меттигаш
Золотой Гора (Кировн область)
Золотой Гора (Золотая Гора) — Кировн областан Оричин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Оричин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Мишкин-Ёль
Мишкин-Ёль (Мишкин-Ёль) — Коми Республикин Троицко-Печорскан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: комий (14%), оьрсий (64%), украинаш (15%), белорусаш (13%).
Билгалдахарш
Категори:Троицко-Печорскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Коми Республикин нах беха меттигаш
Иванковцы (КОАТУУ 6825884002)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Хмельницкан кӀоштан нах беха меттигаш
Титовка (Алтайн мохк)
Титовка (Титовка) — Российн Федерацин Алтайн мехкан Егорьевскан кӀоштара эвла.
Исаково (Устюжнан кӀошт)
Исаково (Исаково) — Российн Федерацин Вологдин областан Устюжнан кӀоштара дӀатесна эвла.
Титовка (Алтайн мохк)
Климат
Кхузахь климат барамера а, чӀогӀа континенталан а йу, кхоллало Атлантикера, Арктикера, Малхбален Сибрехара, Йуккъерчу Азера сих-сиха хийца а луш кхочучу хӀаваан массаш бахьнехь. Маршах кӀезиг йолуш хенан хӀоттам хилар бахьнехь алссама маьлхан радиации кхачайо кхуза. Малх лепаран дохаллин йуккъера барам 2000—2300 сахьт шарахь бу, цхьаьнатоьхна радиацин барам кхочу 4500-4800 МДж/м2 шарахь.
Исаково (Устюжнан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Титовка (Алтайн мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Алтайн мехкан Егорьевскан кӀоштан нах беха меттигаш
Исаково (Устюжнан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Устюжнан кӀоштан нах беха меттигаш
Пенно-Бырдино
Пенно-Бырдино (Пенно-Бырдино) — Российн Федерацин Орёлан областан Троснан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Троснан кӀоштан нах беха меттигаш
Фоссе (ЛуагӀ а, ШегӀ а)
Фоссе (Fossé (Loir-et-Cher)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀ а, ШегӀ а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЛуагӀ а, ШегӀ а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Ландекк
Ландекк — Австрин Тироль федералан латтана йукъара коммуна. Ландэкк гуонан йукъайогӀу.
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Тироль латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Безмигова Долишня
Безмигова Долишня — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подкарпатан воеводаллин нах беха меттигаш
Гуьвендже (Элешкирт)
Гуьвендже (Güvence) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан АгӀри провинцин (ил) Элешкиртан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:АгӀри провинцин нах беха меттигаш
Категори:Элешкиртан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Анадон
Анадон — Испанин Теруэль провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Теруэль провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
АшагӀидерекоьй (Сердиван)
АшагӀидерекоьй (Aşağıdereköy) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Сердиванан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сакари провинцин микрокӀошташ
Категори:Сердиванан микрокӀошташ
Категори:Сердиванан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Мейсвилл (Арканзас)
Географи
Мейсвилл бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Арканзас штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Арканзас штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Редулешть (коммуна)
Редулешть — Румынин Яломица жудецан йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Яломица жудецан коммунаш
Партизан (Панинан кӀошт)
Партизан (Партизан) — Российн Федерацин Воронежан областан Панинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Панинан кӀоштан нах беха меттигаш
Замостье (Петриковн кӀошт)
Замостье (Замосце) — Белоруссин Гомелан областан Петриковн кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Гомелан областан нах беха меттигаш Категори:Петриковн кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Майтобе (эвла, Алматан область)
Майтобе — Кхазакхстанан Алматан областан Кербулакан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Алматан областан нах беха меттигаш Категори:Кербулакан кӀоштан нах беха меттигаш
Вершина Теи
Вершина Теи (Вершина Теи) — Российн Федерацин Хакасин Аскизан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат тайп-тайпана йу, бахьна географин хӀоттаман башхаллаш а, рельеф а йу. Климатан башхаллаш кхоллало маьлхан энергин, рельефан, ораматийн, атмосферан циркуляцин Ӏаткъамца. Мелхан радиацин цхьанатоьхна барам Хакасин аренийн декъехь дуккха а сов йу, иза санна шораллехь йолчу Российн малхбузан кӀошташкахьчул. Кхузахь алсама бу бекхна, кӀезиг мархаш йолуш хенан хӀоттам. Эрана олуш дац «маьлхан Хакаси». Боккъала а, кхузахь денош алсама ду Сочехьчул. Йакъон климат хиларан коьрта бахьна лаьмнийн даккъийн Ӏаткъам бу, цара догӀан ӀиндагӀа до (мархаш сехьа ца йовлуьйту). Кхузахь алсама ду къилба-малхбузен мехаш. ЧӀогӀа мехаш бӀаьстенан амалехь ду, дукхахьолахь цара йахьа чан. Къилбаседехьа йиллина хиларо аьтту бо арктикин хӀаваъ чубаийта. Ма-дарра аьлча, Хакасин климат чӀогӀа континенталан амалехь йу, аьхке йовха, Ӏа шийла.
Сент-МогӀ
Сент-МогӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Об департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Мончок-Доьбоь (Ноокатан кӀошт)
Мончок-Доьбоь — ГӀиргӀазойчоьнан Ошан областан Ноокатан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Туьруьдийе (Карапинар)
Туьруьдийе (Türüdiye) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Кони провинцин (ил) Карапинарнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Мончок-Доьбоь (Ноокатан кӀошт)
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Туьруьдийе (Карапинар)
Хьажоргаш
Категори:Кони провинцин нах беха меттигаш
Категори:Кони провинцин микрокӀошташ
Мончок-Доьбоь (Ноокатан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ноокатан кӀоштан нах беха меттигаш
Борки (Камень-Каширскан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Камень-Каширскан кӀоштан нах беха меттигаш
Старовяткина
Старовяткина (Старовяткина) — Российн Федерацин Тюменан областан Абатскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Абатскан кӀоштан нах беха меттигаш
Ржадейов (Годонин)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Къилба Морави мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Тасеэн
Тасеэн — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аризона штатера гӀала (town).
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Аризона штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Бенковски (Кырджалин область)
Бенковски  — Болгарин Кырджалин областера эвла. Кирково йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Кырджалин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Франкенберг (Саксони)
Франкенберг (Frankenberg) — Германин Саксони латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Миховци-при-Великий Недели
Миховци-при-Великий Недели — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Покровски (Ухолован кӀошт)
Покровски (Покровское) — Российн Федерацин Рязанан областан Ухолован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ухолован кӀоштан нах беха меттигаш
Кудровице
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Бока Чика, Эль Бахадеро (Текпан де Галеана)
Бока Чика, Эль Бахадеро — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Бока Чика, Эль Бахадеро лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Грудино
Грудино (Грудино) — Российн Федерацин Тверан областан Красни Холман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красни Холман кӀоштан нах беха меттигаш
Кадинджик (СиврихӀисар)
Кадинджик (Kadıncık) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан ЭскишехӀир провинцин (ил) СиврихӀисарнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:ЭскишехӀир провинцин нах беха меттигаш
Категори:ЭскишехӀир провинцин микрокӀошташ
Категори:СиврихӀисарнан микрокӀошташ
Категори:СиврихӀисарнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
NGC 5522
NGC 5522 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
5522 5522
Армудападар
Армудападар (Armudapadar) — Азербайджанан Хачмазан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Хачмазан кӀоштан нах беха меттигаш
Загроби (Мазовин воеводалла)
Загроби  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Лос Капулинес (Тлалнелхуайокан)
Лос Капулинес — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Зоазинго (Алтотонга)
Зоазинго — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Зоазинго лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
ФгӀансе
Географи
.
Зоазинго (Алтотонга)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
ФгӀансе
Билгалдахарш
Категори:ЛуагӀ а, ШегӀ а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Безьдзедза
Безьдзедза — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подкарпатан воеводаллин нах беха меттигаш
Сент-Обен (Об)
Сент-Обен — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Географи
.
Кужай
Кужай — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Франджелини (Рьети)
Франджелини — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
HD225206
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Мишаче
Мишаче — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ландль
Ландль — Австрин Штири федералан латтана йукъара коммуна. Лицен гуонан йукъайогӀу.
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Штири латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Паладино
Паладино (Паладино) — Российн Федерацин Архангельскан областан Ленан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ленан кӀоштан нах беха меттигаш
Роведаро (Лоди)
Роведаро — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Политотдельски (Панинан кӀошт)
Политотдельски (Политотдельский) — Российн Федерацин Воронежан областан Панинан кӀоштара эвла.
Роведаро (Лоди)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Политотдельски (Панинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
Роведаро (Лоди)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Политотдельски (Панинан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Панинан кӀоштан нах беха меттигаш
Бручате ди Сото (Потенца)
Бручате ди Сото — Италин Базиликата регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Базиликата регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Беснурка
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Кырджалин областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Андорра (Теруэль)
Андорра — Испанин Теруэль провинцин муниципалитет.
Зублище
Зублище (Зублішча) — Белоруссин Гомелан областан Петриковн кӀоштара эвла.
Андорра (Теруэль)
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Зублище
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Андорра (Теруэль)
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Теруэль провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Зублище
Хьажоргаш
Категори:Гомелан областан нах беха меттигаш Категори:Петриковн кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
БахӀчелиевлер (Сердиван)
БахӀчелиевлер (Bahçelievler) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Сердиванан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сердиванан микрокӀошташ
Категори:Сердиванан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Селви, Фрэнк
Франклин Делано «Фрэнк» Селви (Franklin Delano "Frank" Selvy; вина 1932 шеран 9 ноябрехь, Корбинехь, Кентукки) — америкин профессионалан баскетболхо, левзина Къоман баскетболан ассоциацин «Балтимор Буллетс», «Милуоки / Сент-Луис Хокс», «Миннеаполис / Лос-Анджелес Лейкерс», «Нью-Йорк Никс», «Сиракьюс Нэшнлз» клубашкахь. Йеххачу хенахь латтийра NCAA хьалхара дивизионан цхьаьна ловзарехь чукхоьссина 100 очкон рекорд.
БӀе очкон ловзар
Селви алсама дагахь лаьтта 1954 шеран 13 февралехь хиллачу ловзарца, иза хилира Фурманан университетан а, Ньюберри колледжан а йукъахь, цигахь цуо 100 очко чукхоьссира. Иштта иза хилира NCAA исторехь иза дина дуьххьарлера ловзархо. И ловзар дӀадаьхьира Селвин университетан тӀаьхьарчу шарахь, цуьнан тренеро Лайлз Эллейс элира цунах «Селви Фрэнкан буьйса». Иза иштта хьалхара дуьххьала эфирехь гойту ловзар хилира Къилба Каролинин телевизионан исторехь. Иза винчу гӀалара дукха хьовсархой, цуьнан гергарнаш а, баьхкира матче хьовса. Ловзар долалуш тренеро Эллейс атта Ӏалашо хӀоттийра шен куьйгакӀеларчарна — Селвега пасаш ло аьлла, цуьнга шега мел кхоссало алсама буьрка чукхоссийта. Ловзарехь Селвис чукхоьссира 41 буьрка, 66-нах ловзарера, 18 буьрка 22 гӀуданех. Ткъа тӀаьххьара ши очко кхоьссира майданан йуккъера ластийна матчан тӀаьххьарчу секундашкахь.
Шеран жамӀашца Селви хилира конференцин шеран ловзархо, йукъавахийтира йерригамерикин хьалхара гулйина командин, NCAA чемпионатан уггаре жамӀе ловзархо а хилира.
Хьажоргаш
Категори:АЦШ баскетболхой Категори:«Балтимор Буллетс» (1944—1954) ловзархой Категори:Милуоки Хокс ловзархой Категори:«Сент-Луис Хокс» ловзархой Категори:«Миннеаполис Лейкерс» ловзархой Категори:«Лос-Анджелес Лейкерс» ловзархой Категори:«Нью-Йорк Никс» ловзархой Категори:«Сиракьюс Нэшнлз» ловзархой Категори:Фурманан университетан арахецархой
NGC 5523
NGC 5523 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
5523 5523
Боброва (Дрибинан кӀошт)
Боброва (Баброва) — Белоруссин Могилёвн областан Дрибинан кӀоштара эвла.
Городище (Луцкан кӀошт)
Городище — Украинин Волинан областан Луцкан кӀоштара эвла.
Боброва (Дрибинан кӀошт)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Городище (Луцкан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Боброва (Дрибинан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш
Городище (Луцкан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Луцкан кӀоштан нах беха меттигаш
Боброва (Дрибинан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Казчина Казтиона (Милано)
Казчина Казтиона — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Марьяновка (Семенскан йуьртан кхеташо)
Марьяновка — Украинин Винницан областан Немирован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Немирован кӀоштан нах беха меттигаш
Гнань
Гнань (Гнань) — Российн Федерацин Курскан областан Железногорскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан башхаллаш йоьзна йу цуьнан хьун-аренан зонера барамерачу континенталан климатан хьолах.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Железногорскан кӀоштан нах беха меттигаш
Кишкино (Вологдин область)
Кишкино (Кишкино) — Российн Федерацин Вологдин областан Устюжнан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Устюжнан кӀоштан нах беха меттигаш
Улус (Карапинар)
Улус (Ulus) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Кони провинцин (ил) Карапинарнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Кони провинцин нах беха меттигаш
Категори:Кони провинцин микрокӀошташ
Категори:Карапинаран микрокӀошташ
Категори:Карапинаран кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Тескей (Ноокатан кӀошт)
Тескей — ГӀиргӀазойчоьнан Ошан областан Ноокатан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Хьажоргаш
Категори:Ноокатан кӀоштан нах беха меттигаш
Мали Тарасово
Мали Тарасово (Малое Тарасово) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Тонкинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 19 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Тонкинан кӀоштан нах беха меттигаш
Франкенштайн (Саксони)
Франкенштайн (Frankenstein) — Германин Саксони латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Майтобе (Жамбылан область)
Майтобе — Кхазакхстанан Жамбылан областан Таласан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Жамбылан областан нах беха меттигаш Категори:Таласан кӀоштан нах беха меттигаш
Ржадейов (Манетин)
Ржадейов  (Radějov) — Чехин Пльзень мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Набережни (Донецкан область)
Набережни — Украинин Донецкан областан Кальмиускин кӀоштара эвла.
Ивановка (Хмельницкан область)
Ивановка — Украинин Хмельницкан областан Шепетовкан кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Шепетовкан кӀоштан нах беха меттигаш
Модлапов
Модлапов (Модлапов) — Коми Республикин Усть-Куломан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: комий (93%).
Билгалдахарш
Категори:Усть-Куломан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Коми Республикин нах беха меттигаш
Дзэн
Дзэн, дзен (схьадаьлла 禅; ध्यान, дхья́на — «воккхаверца хьежар», 禪 чань, 선 сŏн) — цийн а, дерриг Малхбален Азин буддизман ладамчех цхьа ишкол, чаккхенца кхолладелла Цийчохь V—VI бӀешерашкахь даосизман боккхачу Ӏаткъамца, ю коьртера буддизман монахин кеп Махаяна Цийчохь, Вьетнамехь, Корейхь. Шуьйрачу маьӀнехь дзэн — мистикан воккхаверца хьежаран ишкол ю я серлонга ваккхаран Ӏилма ду, буддийн мистицизман бух тӀаьхь даьлла. Кхин а дуткъачу маьӀнехь дзэн наггахь го Японера буддизман уггаре ладаме ишкол санна, шен къоман специфика а йолуш, Цийчуьра XII бӀешо чекхдолуш еина а йолуш. Цул сов, дзэн кхета дзэнан ишколийн практика санна, кхин а билгала боккху «дхьяна» кхетамца, ду ладаме дакъа буддийн практикан.
Дзэн Ӏилма деина ХӀиндера Цийчу Бодхидхармас, кхин дӀа даьржира Генара Малхбале кхаччалц (Цийчоь, Вьетнам, Корей, Япон). Цийн чанан, японин дзэнан, вьетнаман тхиенан, корейн сонан гӀиллакхаш кхиира дукхах дерг шешша, хӀинца а, марталла латтош, схьаэцна шен амалан аматаш Ӏилманехь а, практикан хотӀехь а. Японин дзэн гайтина масех ишколо: Риндзай, Обаку, Фукэ, Сото. Японин дзэнан ю 20 % гергга буддийн килсанаш Японехь.
Этимологи
Оцу буддизман агӀонан ерриг цӀарех Малхбузехь уггаре шуьйра евза цуьнан японин цӀе «дзэн». Оцу дешан этимологи шен орамашца хьалайоду санскритийн-палийн «дхьяна/джхана» термине (ध्यान,, схьаяьлла , ), цуьнан маьӀна ду «кӀоргера хьолехь сацар», медитаци, воккхаверца хьежар (хьалхарчу белхашкахь дзэн ишколах олу воккхаверца хьежаран ишкол), ткъа иштта дӀакъастар я дитар. Оцу дешан аларан хилла трансформаци цийн маттахь «чань», вьетнамхойн «тхиен», корейн маттахь «сон», ткъа цул тӀаьхьа, Японехь даьржина, «дзэн».
Литература
Ӏилманан литература |автор              = {{comment|Романова Е. Г.|Елена Геннадьевна Романова, кандидат философских наук}}, Севастеев Е. В. |заглавие        = К проблеме личности в дзэн-буддизме |ссылка            = http://www.amursu.ru/attachments/1320_2003_1.djvu |издание          = Религиоведение |место              = Благовещенск |издательство = Амурский государственный университет |год                  = 2003 |номер              = 1 |страницы        = 34—46 |issn                    = 2072-8662 |ref                     = Романова |archiveurl              = https://web.archive.org/web/20140828230703/http://www.amursu.ru/attachments/1320_2003_1.djvu |archivedate             = {a }} |автор              = Koné, Alioune |заглавие        = Zen In Europe: A Survey of the Territory |ссылка            = http://www.globalbuddhism.org/jgb/index.php/jgb/article/download/32/40 |издание          = Journal of Global Buddhism |место              = Chicago |издательство = {{нп3|American Theological Library Association||en||American Theological Library Association}} |год                  = 2001 |volume                  = 2 |pages                   = 139—161 |issn                    = 1527-6457 |ref                     = Koné |archiveurl              = https://web.archive.org/web/20130531032828/http://www.globalbuddhism.org/2/kone011.pdf |archivedate             = {a }}
Емалийн Ӏилманан литература
Литература дзэн Кхин литература
Хьажоргаш
Категори:Буддизман ишколаш * Категори:Буддизм Японехь
Калдирим (СиврихӀисар)
Калдирим (Kaldırım) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан ЭскишехӀир провинцин (ил) СиврихӀисарнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:ЭскишехӀир провинцин нах беха меттигаш
Категори:ЭскишехӀир провинцин микрокӀошташ
Категори:СиврихӀисарнан микрокӀошташ
Категори:СиврихӀисарнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Велке Дворце
Велке Дворце (Velké Dvorce) — Чехин Пльзень мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Маунт-Вашингтон (Кентукки)
Маунт-Вашингтон  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Кентукки штатера гӀала.
Истори
Маунт-Вашингтон гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Кентукки штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Всесвятка
Всесвятка (Всесвятка) — Российн Федерацин Белгородан областан Ровенькин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ровенькин кӀоштан нах беха меттигаш
Лос Гусман, Ла Касета (Ромита)
Лос Гусман, Ла Касета — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Красни Слобода (Смоленскан область)
Красни Слобода (Красная Слобода) — Российн Федерацин Смоленскан областан Вязьман кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Лос Гусман, Ла Касета (Ромита)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Красни Слобода (Смоленскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вязьман кӀоштан нах беха меттигаш
Лос Гусман, Ла Касета (Ромита)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Марьино (Большеселон кӀошт)
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Большеселон кӀоштан нах беха меттигаш
Сысоева (Тюменан область)
Сысоева (Сысоева) — Российн Федерацин Тюменан областан Абатскан кӀоштара эвла.
АшагӀиоба
АшагӀиоба (Aşağıoba) — Азербайджанан Хачмазан кӀоштара эвла.
Тейлор (Аризона)
Тейлор — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аризона штатера гӀала (town).
Сысоева (Тюменан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Тейлор (Аризона)
Истори
Йиллина.
Сысоева (Тюменан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Тейлор (Аризона)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Сысоева (Тюменан область)
Хьажоргаш
Категори:Абатскан кӀоштан нах беха меттигаш
Тейлор (Аризона)
Хьажоргаш
Категори:Аризона штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
АшагӀиоба
Билгалдахарш
Категори:Хачмазан кӀоштан нах беха меттигаш
Мидвей (Бакстер гуо, Арканзас)
Мидвей  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Арканзас штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Мидвей бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Арканзас штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Арканзас штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
П'ятра (Тулча)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Тулча жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шубинка (Егорьевскан кӀошт)
Шубинка (Шубинка) — Российн Федерацин Алтайн мехкан Егорьевскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Алтайн мехкан Егорьевскан кӀоштан нах беха меттигаш
Гущино (Красни Холман кӀошт)
Гущино (Гущино) — Российн Федерацин Тверан областан Красни Холман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красни Холман кӀоштан нах беха меттигаш
Сент-Ульф
Сент-Ульф — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Билгалдахарш
Категори:Об департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
ФгӀен (ЛуагӀ а, ШегӀ а)
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЛуагӀ а, ШегӀ а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Митяево (Наро-Фоминскан кӀошт)
Митяево (Митяево) — Российн Федерацин Москохан областан Наро-Фоминскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Наро-Фоминскан кӀоштан нах беха меттигаш
Загродники (Мазовин воеводалла)
Загродники  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Шиншиновка
Шиншиновка (Шиншиновка) — Российн Федерацин Саратовн областан Пугачёван кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан амалийн башхаллаш — континенталалла, йокъалла, шо шере мел дели хийцамаш хилар — билгалйоккху цуьнан континенталан климатан зонехь латтаро, бараман шораллехь хиларо, мелхан радиацино Ӏаткъам баро, лаьттан бухах, цаьрца йоьзна атмосферан циркуляцица. Йокъаллаш хуьлу ши шо мел дели.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Пугачёван кӀоштан нах беха меттигаш
Франзча (Сондрио)
Франзча — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ланнах
Ланнах — Австрин Штири федералан латтана йукъара коммуна. Дойчландсберг гуонан йукъайогӀу.
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Штири латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Поляки (Ухолован кӀошт)
Поляки (Поляки) — Российн Федерацин Рязанан областан Ухолован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ухолован кӀоштан нах беха меттигаш
Миший Дол
Миший Дол — Словенин йукъараллера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ХӀасанпинари (Элешкирт)
ХӀасанпинари (Hasanpınarı) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан АгӀри провинцин (ил) Элешкиртан кӀоштара эвла.
Илиморов
Илиморов (Илиморов) — Российн Федерацин Хакасин Аскизан кӀоштара эвла.
ХӀасанпинари (Элешкирт)
Хьажоргаш
Категори:АгӀри провинцин нах беха меттигаш
Илиморов
Климат
Кхузахь климат тайп-тайпана йу, бахьна географин хӀоттаман башхаллаш а, рельеф а йу. Климатан башхаллаш кхоллало маьлхан энергин, рельефан, ораматийн, атмосферан циркуляцин Ӏаткъамца. Мелхан радиацин цхьанатоьхна барам Хакасин аренийн декъехь дуккха а сов йу, иза санна шораллехь йолчу Российн малхбузан кӀошташкахьчул. Кхузахь алсама бу бекхна, кӀезиг мархаш йолуш хенан хӀоттам. Эрана олуш дац «маьлхан Хакаси». Боккъала а, кхузахь денош алсама ду Сочехьчул. Йакъон климат хиларан коьрта бахьна лаьмнийн даккъийн Ӏаткъам бу, цара догӀан ӀиндагӀа до (мархаш сехьа ца йовлуьйту). Кхузахь алсама ду къилба-малхбузен мехаш. ЧӀогӀа мехаш бӀаьстенан амалехь ду, дукхахьолахь цара йахьа чан. Къилбаседехьа йиллина хиларо аьтту бо арктикин хӀаваъ чубаийта. Ма-дарра аьлча, Хакасин климат чӀогӀа континенталан амалехь йу, аьхке йовха, Ӏа шийла.
ХӀасанпинари (Элешкирт)
Хьажоргаш
Категори:Элешкиртан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Илиморов
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Безьдзядка
Безьдзядка — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подкарпатан воеводаллин нах беха меттигаш
АшагӀи Зейид
АшагӀи Зейид (Aşağı Zeyid) — Азербайджанан Хачмазан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Хачмазан кӀоштан нах беха меттигаш
Марморе (Терни)
Марморе — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Эль Мирадор (Олута)
Эль Мирадор — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Мирадор лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.