cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Байрон, Джордж Гордон
Брак, развод и скандал
В ноябре 1813 года Байрон сделал предложение мисс Анне Изабелле Милбенк, дочери Ральфа Милбенка, богатого баронета, внучке и наследнице лорда Уэнтворта. «Блестящая партия, — писал Байрон Муру, — хотя предложение я сделал не вследствие этого». Он получил отказ, но мисс Милбенк выразила желание вступить с ним в переписку. В сентябре 1814 года Байрон возобновил свое предложение, и оно было принято, а в январе 1815 года они обвенчались.
В декабре у Байрона родилась дочь по имени Ада, а в следующем месяце леди Байрон оставила мужа в Лондоне и уехала в имение к отцу. С дороги она написала мужу ласковое письмо, начинавшееся словами: «Милый Дик», и подписанное: «Твоя Поппин». Через несколько дней Байрон узнал от её отца, что она решилась никогда более к нему не возвращаться, а вслед за тем сама леди Байрон известила его об этом. Через месяц состоялся формальный развод. Байрон подозревал, что жена разошлась с ним под влиянием своей матери. Леди Байрон приняла всю ответственность на себя. Перед своим отъездом она призывала на консультацию доктора Больи и спрашивала его, не сошёл ли её муж с ума. Больи уверил её, что это ей только кажется. После этого она заявила своим родным, что желает развода. Причины развода были высказаны матерью леди Байрон доктору Лешингтону, и он написал, что причины эти оправдывают развод, но вместе с тем советовал супругам примириться. После этого леди Байрон сама была у доктора Лешингтона и сообщила ему факты, после которых он также не находил уже возможным примирение.
Истинные причины развода супругов Байрон навсегда остались загадочными, хотя Байрон говорил, что «они слишком просты, и потому их не замечают». Публика не хотела объяснить развод той простой причиной, что люди не сошлись характерами. Леди Байрон отказалась сообщить причины развода, и потому причины эти в воображении публики превратились во что-то фантастическое, и все наперерыв старались видеть в разводе преступления, одно ужаснее другого (ходили слухи о бисексуальной ориентации поэта и о его инцестуозной связи со своей сестрой). Издание стихотворения «Прощание с леди Байрон», выпущенное в свет одним нескромным приятелем поэта, подняло против него целую свору недоброжелателей. Но не все порицали Байрона. Одна сотрудница «Курьера» заявила печатно, что если бы ей написал муж такое «Прощание», она не замедлила бы броситься к нему в объятия. В апреле 1816 года Байрон окончательно простился с Англией, где общественное мнение, в лице «озёрных поэтов», было сильно возбуждено против него.
Жизнь в Швейцарии и Италии
Перед отъездом за границу он продал своё имение Ньюстед, и это дало Байрону возможность не тяготиться постоянным безденежьем. Теперь он мог предаться уединению, которого так жаждал. За границей он поселился в вилле Диадати на женевской ривьере. Лето Байрон провел на вилле, совершив две небольшие экскурсии по Швейцарии: одну с Гобгаузом, другую с поэтом Шелли. В третьей песне «Чайльд-Гарольда» (май — июнь 1816 года) он описывает свою поездку на поля Ватерлоо. Мысль написать «Манфреда» посетила его, когда, на обратном пути в Женеву, он увидал Юнгфрау.
В ноябре 1816 года Байрон переехал в Венецию, где, по утверждению своих недоброжелателей, вёл самую развратную жизнь, которая, однако же, не помешала ему создать большое количество поэтических произведений. В июне 1817 года поэт написал четвертую песнь «Чайльд-Гарольда», в октябре 1817 — «Беппо», в июле 1818 года — «Оду к Венеции», в сентябре 1818 — первую песнь «Дон-Жуана», в октябре 1818 — «Мазепу», в декабре 1818 — вторую песнь «Дон-Жуана», и в ноябре 1819 года — 3-4 песни «Дон-Жуана».
В апреле 1819 года он встретился с графиней Гвиччиоли, и они влюбились друг в друга. Графиня вынуждена была уехать с мужем в Равенну, куда вслед за ней поехал и Байрон. Через два года отец и брат графини — графы Гамба, замешанные в политическом скандале, должны были покинуть Равенну вместе с разведенной уже в то время графиней Гвиччиоли. Байрон последовал за ними в Пизу, где и жил по-прежнему под одной крышей с графиней. В это время Байрон горевал от утраты своего друга Шелли, утонувшего в заливе Специи. В сентябре 1822 года тосканское правительство приказало графам Гамба выехать из Пизы, и Байрон последовал за ними в Геную.
Байрон жил с графиней вплоть до своего отъезда в Грецию и в это время очень много писал. В этот счастливый период жизни Байрона появились следующие его произведения: «Первая песня Морганте Маджиора» (1820); «Пророчество Данте» (1820) и перев. «Франчески да Римини» (1820), «Марино Фальеро» (1820), пятая песнь «Дон-Жуана» (1820), «Сарданапал» (1821), «Письма к Баульсу» (1821), «Двое Фоскари» (1821), «Каин» (1821), «Видение страшного суда» (1821), «Небо и земля» (1821), «Вернер» (1821), шестая, седьмая и восьмая песни «Дон-Жуана» (в феврале 1822); девятая, десятая и одиннадцатая песни «Дон-Жуана» (в августе 1822 года); «Бронзовый век» (1823), «Остров» (1823), двенадцатая и тринадцатая песни «Дон-Жуана» (1824).
Поездка в Грецию и смерть
Спокойная, семейная жизнь, тем не менее, не избавила Байрона от тоски и тревоги. Он слишком жадно пользовался всеми наслаждениями и полученной славой. Вскоре наступило пресыщение. Байрон предположил, что в Англии его забыли, и в конце 1821 года провёл переговоры с Мэри Шелли о совместном издании английского журнала «Либерал». Однако, вышло всего три номера. Впрочем, Байрон действительно начал терять былую популярность. Но в это время вспыхнуло греческое восстание. Байрон, после предварительных переговоров с комитетом филэллинов, образованным в Англии для помощи Греции, решился отправиться туда и со страстным нетерпением стал готовиться к отъезду. На собственные средства купил английский бриг, припасы, оружие и снарядил полтысячи солдат, с которыми 14 июля 1823 год отплыл в Грецию. Там ничего не было готово, ещё и предводители движения сильно не ладили друг с другом. Между тем, издержки росли, и Байрон распорядился о продаже всего своего имущества в Англии, а деньги отдал на правое дело повстанческого движения. Большое значение в борьбе за свободу Греции имел талант Байрона в объединении несогласованных группировок греческих повстанцев.
В Миссолонги Байрон заболел лихорадкой, продолжая отдавать все свои силы на борьбу за свободу страны. 19 января 1824 года он писал Хэнкопу: «Мы готовимся к экспедиции», а 22 января, в день своего рождения, он вошёл в комнату полковника Стенхопа, где было несколько человек гостей, и весело сказал: «Вы упрекаете меня, что я не пишу стихов, а вот я только что написал стихотворение». И Байрон прочел: «Сегодня мне исполнилось 36 лет». Постоянно хворавшего Байрона очень тревожила болезнь его дочери Ады. Получив письмо с хорошей вестью о её выздоровлении, он захотел выехать прогуляться с графом Гамба. Во время прогулки пошёл страшный дождь, и Байрон окончательно захворал. Последними его словами были отрывочные фразы: «Сестра моя! дитя моё!.. бедная Греция!.. я отдал ей время, состояние, здоровье!.. теперь отдаю ей и жизнь!». 19 апреля 1824 года поэт скончался. Врачи сделали вскрытие, изъяли органы и поместили их в урны для бальзамирования. Лёгкие и гортань решили оставить в церкви Святого Спиридона, однако вскоре их оттуда украли. Тело забальзамировали и отправили в Англию, куда они прибыли в июле 1824 года. Байрон был погребён в родовом склепе в церкви Ханкелл-Торкард неподалеку от Ньюстедского аббатства в Ноттингемшире.
Пансексуальность
Интимная жизнь лорда Байрона вызывала много пересудов среди его современников. Он покинул родную страну на фоне кривотолков относительно непозволительно близких отношений с единокровной сестрой Августой. Когда в 1860 году появилась книга графини Гвиччиоли о лорде Байроне, то в защиту памяти его супруги выступила миссис Бичер-Стоу со своей «Истинной историей жизни леди Байрон», основанной на переданном будто ей по секрету рассказе покойной о том, что Байрон якобы состоял в «преступной связи» с сестрой. Впрочем, подобные рассказы вполне отвечали духу эпохи: к примеру, они составляют основное содержание Шатобриановой автобиографической повести «Рене» (1802).
Опубликованные в XX веке дневники Байрона раскрывают картину половой жизни поистине пансексуальной. Так, портовой городок Фалмут поэт описывал как «прелестное место», предлагающее «Plen. and optabil. Coit.» («многочисленные и разнообразные половые сношения») : «Нас окружают Гиацинты и другие цветы самого ароматного свойства, и я намерен собрать нарядный букет, чтобы сравнить с экзотикой, которую мы надеемся встретить в Азии. Один образец я даже возьму с собой». Этим образцом оказался юный красавец Роберт Раштон, который «был у Байрона пажом, как Гиацинт — у Аполлона» (П. Вайль). В Афинах поэту приглянулся новый фаворит — пятнадцатилетний Николо Жиро. Турецкие бани Байрон описывал как «мраморный рай шербета и содомии».
После смерти Байрона в списках стала расходиться эротическая поэма «Дон Леон», повествующая об однополых связях лирического героя, в котором легко угадывался Байрон. Издатель Уильям Дагдейл распустил слух, что это неизданное произведение Байрона и под угрозой обнародования поэмы пытался вымогать деньги у его родственников. Современные литературоведы называют настоящим автором этого «вольнодумного» сочинения Джорджа Колмена.
Судьба семьи Байрона
Вдова поэта, леди Анна Изабелла Байрон, провела остаток своей долгой жизни в уединении, занимаясь делами благотворительности, — совершенно забытая в большом свете. Только известие о её смерти, 16 мая 1860 года, пробудило о ней воспоминания.
Законная дочь лорда Байрона — Ада, вышла в 1835 году замуж за графа Уильяма Лавлейса и скончалась 27 ноября 1852 года, оставив двух сыновей и дочь. Она известна как математик, одна из первых создателей вычислительной техники и сотрудница Чарльза Бэббиджа. Согласно широко известной легенде — предложила несколько основополагающих принципов компьютерного программирования и считается первым программистом.
Старший внук лорда Байрона, Ноэл, родился 12 мая 1836 года, недолго служил в английском флоте, и после буйной и беспорядочной жизни умер 1 октября 1862 года работником в одном из лондонских доков. Второй внук, Ральф Гордон Ноэл Милбенк, родился 2 июля 1839 года, вступил после смерти брата, наследовавшего незадолго до кончины баронство Уинтворт от бабушки, в права лорда Уэнтворта (Wentworth).
Характер творчества и влияние
Поэмы Байрона более автобиографичны, чем сочинения других английских романтиков. Он острее многих чувствовал безнадёжное несоответствие романтических идеалов и действительности. Осознание этого несоответствия далеко не всегда повергало его в меланхолию и уныние; в последних его произведениях совлечение масок с людей и явлений не вызывает ничего, кроме иронической усмешки. В отличие от большинства романтиков, Байрон с уважением относился к наследию английского классицизма, к каламбурам и едкой сатире в духе Поупа. Излюбленная им октава предрасполагала к лирическим отступлениям и играм с читателем.
В викторианской Англии лорд Байрон был едва ли не предан забвению; его популярность не шла ни в какое сравнение с посмертным успехом Китса и Шелли. «Кто ныне читает Байрона? Даже в Англии!» — воскликнул в 1864 году Флобер. В континентальной Европе, включая Россию, пик байронизма пришёлся на 1820-е годы, но к середине XIX века байронический герой измельчал и сделался достоянием литературы преимущественно массовой и приключенческой.
Дубовцы (Немойтовскан йуьртан меттиг)
Дубовцы (Дубаўцы) — Белоруссин Витебскан областан Сеннан кӀоштара эвла.
Байрон, Джордж Гордон
Характер творчества и влияние
Все заговорили о Байроне, и байронизм сделался пунктом помешательства для прекрасных душ. Вот с этого-то времени и начали появляться у нас толпами маленькие великие люди с печатию проклятия на челе, с отчаянием в душе, с разочарованием в сердце, с глубоким презрением к «ничтожной толпе». Герои сделались вдруг очень дешевы. Всякий мальчик, которого учитель оставил без обеда за незнание урока, утешал себя в горе фразами о преследующем его роке и о непреклонности своей души, поражённой, но не побежденной.
Дубовцы (Немойтовскан йуьртан меттиг)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Байрон, Джордж Гордон
Вдохновлённое Байроном
-->
XIX бӀешеран оьрсийн гочдараш
Хала ду карда цкъаа Байрон байташна шен агӀонашкахь меттиг ца карина оьрсийн литературин журнал. Дукха оьрсийн поэташ Байрон байташна гочдина. Амма и гочдина байташ дукха журналашкахь яржин яра, цундела уьш лаха халадара. Н. В. Гербельс массо а дика гоч гулдина, С.-Петербургехь 1864—1867 шаршкахь арахийцира 5 том. Цера цӀе яра «Байрон в переводе русских поэтов».
Хьажоргаш
Категори:Ингалсан поэташ
Сычево (Вологдин кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вологдин кӀоштан нах беха меттигаш
(7961) Ercolepoli
(7961) Ercolepoli — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1994 шеран 10 октябрехь Винченцо Казулли цӀе йолу Ӏилманчо Коллеверде ди Гвидония обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1994 TD2».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Свиридоновка (Херсонан область)
Свиридоновка — Украинин Херсонан областан Геническан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Геническан кӀоштан нах беха меттигаш
Верхняя Лухма
Верхни Лухма (Верхняя Лухма) — Российн Федерацин Мордовин Инсаран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат билгалйолу шен Оьрсийн акъарийн йуккъера бараман асанера физика-географин хӀоттамца, ткъа цуьнан амалехь ду хаа а луш шеран заманаш хийцайалар.
Хьажоргаш
Категори:Инсаран кӀоштан нах беха меттигаш
Брестовац (Книч)
Брестовац  (Брестовац) — Сербин Шумади гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Шумади гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Козомин
Козомин (Kozomín) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Тайов
Тайов — Словакин  гуонара эвла.
Истори
Йиллина.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словакин нах беха меттигаш
Кряш-Серда
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Пестрецин кӀоштан нах беха меттигаш
Даунары (Дзержинскан кӀошт)
Даунары (Даўнары) — Белоруссин Минскан областан Дзержинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш Категори:Дзержинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Емералд-Бей (Техас)
Емералд-Бей  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Емералд-Бей бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Техас штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Фомкино (Нерехтан кӀошт)
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Нерехтан кӀоштан нах беха меттигаш
Лачиновка (Пензин область)
Лачиновка (Лачиновка) — Российн Федерацин Пензин областан Колышлейн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Колышлейн кӀоштан нах беха меттигаш
Зелени Роща (Выборган кӀошт)
Зеленая Роща (Зеленая Роща) — Российн Федерацин Ленинградан областан Выборган кӀоштара эвла.
Драммонд (Оклахома)
Драммонд  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Оклахома штатера гӀала (town).
Зелени Роща (Выборган кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Драммонд (Оклахома)
Истори
Йиллина.
Зелени Роща (Выборган кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Ленинградан областан Выборган кӀоштан нах беха меттигаш
Драммонд (Оклахома)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Оклахома штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Кишкедага
Кишкедага — Румынин Хунедоара жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Хунедоара жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Миронова (Кудымкаран кӀошт)
Миронова (Миронова) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Кудымкаран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Кудымкаран кӀоштан нах беха меттигаш
Прудня (Тверан область)
Прудня (Прудня) — Российн Федерацин Тверан областан Белинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Белинан кӀоштан нах беха меттигаш
Унион де Ладрильерос (Хесус Мария)
Унион де Ладрильерос — Мексикин Агуаскальентес штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
1789 шеран 24 апрелехь дуьйна Сакатекас штатан йукъахь йара, 1835 шеран 23 майхь дуьйна Агуаскальентес штатан йукъахь йу
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Агуаскальентес штатан нах беха меттигаш
Серитос (Сан Мигел де Альенде)
Географи
Серитос лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Онтория-де-Серрато
Онтория-де-Серрато — Испанин Паленсия провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Паленсия провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Поповски (Владыченскан йуьртан меттиг)
Поповски (Поповское) — Российн Федерацин Ярославлан областан Пошехоньен кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Пошехоньен кӀоштан нах беха меттигаш
Люлинцы (Винницан кӀошт)
Люлинцы — Украинин Винницан областан Винницан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Винницан кӀоштан нах беха меттигаш
Ушаково (Калугин область)
Ушаково (Ушаково) — Российн Федерацин Калугин областан Малоярославецан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Малоярославецан кӀоштан нах беха меттигаш
XXV Априле (Падова)
XXV Априле  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Чарлстон (Иллинойс)
Чарлстон  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Иллинойс штатера гӀала.
Истори
Чарлстон гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Иллинойс штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
(16320) 4078 T-1
Истори
ДӀайиллина 1971 шеран 26 мартехь К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс цӀе йолу Ӏилманчо Паломар обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «4078 T-1» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
ОгӀто (коммуна)
ОгӀто — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Корсика регионехь. Коммунан департамент — Къилба Корсика.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Къилба Корсика департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Алуьз
Алуьз — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, ЛуагӀа а.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Сона а, ЛуагӀа а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Городки (Удомлян кӀошт)
Городки (Городки) — Российн Федерацин Тверан областан Удомлян кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Удомлян кӀоштан нах беха меттигаш
Сероглазка
Сероглазка (Сероглазка) — Российн Федерацин Аштаркханан областан Енотаевкан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу экваторан а, Къилбаседа полюсан а йуккъера меттигехь. Климат кхолларан ладаме роль йу Дуьненан Ӏапказе хьаьжна меттиган хӀоттаман. Регион лаьтта барамера асанехь, цуьнан амалехь ду хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан тӀиера малхбалехьа йахьар.
Сахьтан аса
Эвла йу Самарин хенан сахьтийн асехь. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябрехь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла йу 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Западни Сосык
Западный Сосык (Западный Сосык) — Российн Федерацин Краснодаран мехкан Староминскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Староминскан кӀоштан нах беха меттигаш
ШатобгӀиан
ШатобгӀиан — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Атлантикин ЛуагӀа.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Атлантикин ЛуагӀа департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Даниловские Печи
Даниловские Печи (Даниловские Печи) — Российн Федерацин Рязанан областан Ермишан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ермишан кӀоштан нах беха меттигаш
Адакент (Дерик)
Адакент (Adakent) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Мардин провинцин (ил) Дерикнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Мардин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Мардин провинцин микрокӀошташ
Категори:Дерикнан микрокӀошташ
Категори:Дерикнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Караман (Алтиейлуьл)
Хьажоргаш
Категори:Баликесир провинцин нах беха меттигаш
Категори:Баликесир провинцин микрокӀошташ
Категори:Алтиейлуьлнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Унив
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Украинин нах беха меттигаш
Куштепе (Джизре)
Куштепе  (Kuştepe) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатолин Ширнак провинцин (ил) Джизренан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Джизренан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Гоятуба
Гоятуба — Бразилин Гояс штатера муниципалитет.
Хьажоргаш
Категори:Гояс штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Старий Хвалим
Старий Хвалим — Польшин Западно-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Западно-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Кальдерара-ди-Рено
Кальдерара-ди-Рено — Италин Эмилия-Романья регионера коммуна. Лаьтташ йу Болонья провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Эмилия-Романья йукъара гӀаланаш
Брзан
Брзан (Брзан) — Сербин Шумади гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Шумади гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Щенсне (Мазовин воеводалла)
Щенсне  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Дворище (Дзержинскан кӀошт)
Дворище (Дворышча) — Белоруссин Минскан областан Дзержинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш Категори:Дзержинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Сопраболцано (Болцано)
Сопраболцано — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
Пустой (Кирово-Чепецкан кӀошт)
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Кирово-Чепецкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
(7962) 1994 WG3
(7962) 1994 WG3 — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1994 шеран 28 ноябрехь С. Уэда, Х. Канэда цӀе йолу Ӏилманчо Кусиро обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1994 WG3».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Неджвиця-Косьцельна
Неджвиця-Косьцельна — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Стефанувек
Стефанувек — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Грольсхайм
Грольсхайм — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ДогӀансарай (Сарикайа)
ДогӀансарай (Doğansaray) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Йозгат провинцин (ил) Сарикайанан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Йозгат провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сарикайанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Тлапевала (Тлапевала, Герреро)
Тлапевала — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Тлапевала лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Лиходедовка
Лиходедовка — Украинин Херсонан областан Геническан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Юрюзань (Караиделан кӀошт)
Юрюзань — Башкирийчоьнан Караиделан кӀоштан йукъайогӀу эвла, иза Караярски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 28 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452374, код ОКАТО — 80234836006.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Башкирийчоьнан Караиделан кӀоштан нах беха меттигаш
Жегалино
Жегалино (Жегалино) — Российн Федерацин Мордовин Инсаран кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат билгалйолу шен Оьрсийн акъарийн йуккъера бараман асанера физика-географин хӀоттамца, ткъа цуьнан амалехь ду хаа а луш шеран заманаш хийцайалар.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Инсаран кӀоштан нах беха меттигаш
Сухоруково (Вологдин кӀошт)
Сухоруково (Сухоруково) — Российн Федерацин Вологдин областан Вологдин кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вологдин кӀоштан нах беха меттигаш
Дольне-Поле (Великопольскан воеводалла)
Дольне-Поле  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Пахаритос (Актопан)
Пахаритос — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Пахаритос лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Серитос (Силао)
Серитос — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Серитос лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Енкантада-Ранчито-Ель-Калабос (Техас)
Енкантада-Ранчито-Ель-Калабос  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Енкантада-Ранчито-Ель-Калабос бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Техас штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
(7963) Falcinelli
Истори
ДӀайиллина 1995 шеран 1 февралехь Ӏилманхоша цӀе йолу Ӏилманчо Стронконе обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1995 CA».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
(16321) 4225 T-1
(16321) 4225 T-1 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Ота (коммуна)
Ота — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Корсика регионехь. Коммунан департамент — Къилба Корсика.
Билгалдахарш
Категори:Къилба Корсика департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Шатоге
Шатоге (Châteaugay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Пуьи-де-Дом.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Пуьи-де-Дом департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Châteaugay
Аманзе
Аманзе — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, ЛуагӀа а.
Билгалдахарш
Категори:Сона а, ЛуагӀа а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Эхидо эль Тортугеро (Агва Дулсе)
Эхидо эль Тортугеро — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эхидо эль Тортугеро лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Ла Нуева Эсперанза (Молоакан)
Ла Нуева Эсперанза — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Нуева Эсперанза лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Кишкерень (Ботошань)
Кишкерень — Румынин Ботошань жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Ботошань жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Щенсьце (Мазовин воеводалла)
Щенсьце  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Финка Сан Эрнесто (Нанчитал де Лазаро Карденас дел Рио)
Финка Сан Эрнесто — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Щенсьце (Мазовин воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Финка Сан Эрнесто (Нанчитал де Лазаро Карденас дел Рио)
Географи
Финка Сан Эрнесто лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Старий Ярослав
Старий Ярослав — Польшин Западно-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Западно-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Караманлар (Алтиейлуьл)
Караманлар (Karamanlar) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Баликесир провинцин (ил) Алтиейлуьлнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Баликесир провинцин нах беха меттигаш
Категори:Баликесир провинцин микрокӀошташ
Категори:Алтиейлуьлнан микрокӀошташ
Категори:Алтиейлуьлнан кӀоштан нах беха меттигаш
Стикув (Свентокшискан воеводалла)
Стикув  — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Караманлар (Алтиейлуьл)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Стикув (Свентокшискан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гросбунденбах
Гросбунденбах — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Караманлар (Алтиейлуьл)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Гросбунденбах
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Стикув (Свентокшискан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Гросбунденбах
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
(16322) 4409 T-1
(16322) 4409 T-1 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1971 шеран 26 мартехь К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс цӀе йолу Ӏилманчо Паломар обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «4409 T-1» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Дольник (гмина Краенка)
Дольник  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Недзелиска (Люблинан воеводалла)
Недзелиска  — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Эмирбей (Сарикайа)
Хьажоргаш
Категори:Йозгат провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Дубки (Сеннан кӀошт)
Дубки (Дубкі) — Белоруссин Витебскан областан Сеннан кӀоштара эвла.
АхӀметли (Дерик)
АхӀметли (Ahmetli) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Мардин провинцин (ил) Дерикнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Дубки (Сеннан кӀошт)
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
АхӀметли (Дерик)
Хьажоргаш
Категори:Мардин провинцин нах беха меттигаш
Дубки (Сеннан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Сеннан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
АхӀметли (Дерик)
Хьажоргаш
Категори:Мардин провинцин микрокӀошташ
Категори:Дерикнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ленино (Пензин кӀошт)
Ленино (Ленино) — Российн Федерацин Пензин областан Пензин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Корлацио (Сондрио)
Корлацио  — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Камината
Камината — Италин Эмилия-Романья регионера коммуна. Лаьтташ йу Пьяченца провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Эмилия-Романья йукъара гӀаланаш
Орнильос-де-Серрато
Орнильос-де-Серрато — Испанин Паленсия провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Паленсия провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш