cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Малые Осетки
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Россонинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Климец
Климец — Украинин Львован областан Стрийн кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Стрийн кӀоштан нах беха меттигаш
Вороньковка
Вороньковка — Украинин Киеван областан Вышгородан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Вышгородан кӀоштан нах беха меттигаш
ТугӀгӀет
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ВагӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Верх-Юсьва
Верх-Юсьва (Верх-Юсьва) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Кудымкаран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Кудымкаран кӀоштан нах беха меттигаш
Садкувка
Садкувка — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Реджепли (Йунусемре)
Реджепли (Recepli) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Маниса провинцин (ил) Йунусемренан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Маниса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Маниса провинцин микрокӀошташ
Категори:Йунусемренан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Гуречки-Велики
Гуречки-Велики — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Балчыклы
Балчыклы (Балчыклы) — Российн Федерацин ГӀезалойчоьнан Нижнекамскан кӀоштара эвла.
Хатавки
Хатавки (Хатавки) — Российн Федерацин Тулин областан Ясногорскан кӀоштара эвла.
Балчыклы
Климат
Кхузахь йу йуккъерачу шораллера бараман континенталан кепара амалан климат, йовхачу аьхкенца а, барамехь шийла Іаьнца а. Уггар бовха бутт июль бу, уггар шийла — январь.
Гуречки-Велики
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Балчыклы
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 267 стаг (2010).
Хатавки
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Балчыклы
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Нижнекамскан кӀоштан нах беха меттигаш
Хатавки
Хьажоргаш
Категори:Ясногорскан кӀоштан нах беха меттигаш
Гуречки-Велики
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Рожново-Новогардзьке
Рожново-Новогардзьке — Польшин Западно-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Западно-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Псижа
Псижа (Псижа) — Российн Федерацин Новгородан областан Стари Руссан кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Стари Руссан кӀоштан нах беха меттигаш
Римавске Яновце
Римавске Яновце — Словакин  гуонара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словакин нах беха меттигаш
Сен-Дизан-дуь-Гуьа
Сен-Дизан-дуь-Гуьа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пуату — ШагӀанта регионехь. Коммунан департамент — ХӀордан йистера ШагӀанта.
Географи
.
Узунчам (Назилли)
Узунчам (Uzunçam) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Айдин провинцин (ил) Назиллинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Айдин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Айдин провинцин микрокӀошташ
Категори:Назиллинан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Мали Уркат
Мали Уркат (Малый Уркат) — Российн Федерацин Мордовин Ельникин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат билгалйолу шен Оьрсийн акъарийн йуккъера бараман асанера физика-географин хӀоттамца, ткъа цуьнан амалехь ду хаа а луш шеран заманаш хийцайалар.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ельникин кӀоштан нах беха меттигаш
Тлалкозотитлан (Копалильо)
Географи
Тлалкозотитлан лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Георге-Лазер (эвла)
Георге-Лазер — Румынин Яломица жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Яломица жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бербанк (Оклахома)
Бербанк  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Оклахома штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Хьажоргаш
Категори:Оклахома штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Миндей 1
Миндей 1 (Миндей 1) — Российн Федерацин Иркутскан областан Нижнеилимскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Иркутскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+8.
Хьажоргаш
Категори:Нижнеилимскан кӀоштан нах беха меттигаш
Раево (Пензин область)
Раево (Раево) — Российн Федерацин Пензин областан Земетчинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Земетчинан кӀоштан нах беха меттигаш
Крапивни (Калугин область)
Крапивня (Крапивня) — Российн Федерацин Калугин областан Малоярославецан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Малоярославецан кӀоштан нах беха меттигаш
(7706) Mien
(7706) Mien — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1993 шеран 19 мартехь UESAC цӀе йолу Ӏилманчо Ла-Силья обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1993 FZ36».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
(15985) 1998 WU20
(15985) 1998 WU20 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1998 шеран 18 ноябрехь LINEAR проект цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1998 WU20» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
ЕмегӀенж
ЕмегӀенж (Émeringes) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ГӀона.
Льнозавода (Тёмкинан кӀошт)
Льнозавода (Льнозавода) — Российн Федерацин Смоленскан областан Тёмкинан кӀоштара дӀатесна эвла.
ЕмегӀенж
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ГӀона департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Льнозавода (Тёмкинан кӀошт)
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тёмкинан кӀоштан нах беха меттигаш
Горушка (Палкинан кӀошт)
Горушка (Горушка) — Российн Федерацин Пскован областан Палкинан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Палкинан кӀоштан нах беха меттигаш
Оренсе
Оренсе — Испанин Оренсе провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Мельсяны
Мельсяны (Мельсяны) — Российн Федерацин Мордовин Ельникин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ельникин кӀоштан нах беха меттигаш
Суворовцы (Кировн область)
Суворовцы (Суворовцы) — Кировн областан Бели Холуницан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан дӀатесна нах беха меттигаш Категори:Кировн областан Бели Холуницан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Санта Роса, Эль Уизаче (Эль Льяно)
Истори
Кху махка испанхой бахкале, кхузахь дехаш дара чичимекийн тайпанаш, 1530-1531 шерашкахь испанхоша долайаьккхина.
1789 шеран 24 апрелехь дуьйна Сакатекас штатан йукъахь йара, 1835 шеран 23 майхь дуьйна Агуаскальентес штатан йукъахь йу
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Агуаскальентес штатан нах беха меттигаш
Марилин (Люблинан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Цюлкувко
Цюлкувко — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Конджель
Конджель (Конџељ) — Сербин Топлич гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Топлич гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Садловице (Свентокшискан воеводалла)
Садловице  — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Гури (Конинскан повет)
Гури  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Рагонья
Рагонья — Италин Фриули-Венеци-Джули регионера коммуна. Лаьтташ йу Удине провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Фриули-Венеци-Джули йукъара гӀаланаш
Солончак (станцин эвла)
Солончак (Солончак) — Российн Федерацин Аштаркханан областан Ахтубинскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Эвла йу Самарин хенан сахьтийн асехь. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябрехь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла йу 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Билгалдахарш
Категори:Ахтубинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Вельхвайлер
Вельхвайлер — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Розварово
Розварово — Польшин Западно-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Западно-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Карамуса (Тефенни)
Хьажоргаш
Категори:Бурдур провинцин нах беха меттигаш
Категори:Тефеннинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ла Мора (Платон Санчез)
Ла Мора — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Мора лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Пеколе ди Сото (Удине)
Пеколе ди Сото — Италин Фриули-Венеция-джулия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Фриули-Венеция-джулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сен-Жан-д’Англь
Сен-Жан-д’Англь — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пуату — ШагӀанта регионехь. Коммунан департамент — ХӀордан йистера ШагӀанта.
Географи
.
Скьеранко (Вербано-Кузио-Осола)
Скьеранко — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Книсело
Книсело — Украинин Львован областан Львован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Львован кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Украинин нах беха меттигаш
Малютино (Белорусси)
Малютино (Малюціна) — Белоруссин Витебскан областан Россонинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Россонинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Речки (Долгиновскан йуьртан меттиг)
Речки (Рэчкі) — Белоруссин Минскан областан Вилейкан кӀоштара эвла.
1921—1945 шерашкахь Полякийн Республикин Вильнон воеводаллин Вилейкан поветан йукъайогӀуш йара.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Сосновка (Вологдин кӀошт)
Сосновка (Сосновка) — Российн Федерацин Вологдин областан Вологдин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вологдин кӀоштан нах беха меттигаш
Сакалли (Йунусемре)
Сакалли (Sakallı) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Маниса провинцин (ил) Йунусемренан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Маниса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Маниса провинцин микрокӀошташ
(7707) Yes
(7707) Yes — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Сакалли (Йунусемре)
Хьажоргаш
Категори:Йунусемренан микрокӀошташ
(7707) Yes
Истори
ДӀайиллина 1993 шеран 17 апрелехь Карл Хердженротер цӀе йолу Ӏилманчо Каталина обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1993 HM1».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Сакалли (Йунусемре)
Хьажоргаш
Категори:Йунусемренан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ришньовце
Ришньовце — Словакин  гуонара эвла.
Истори
Йиллина.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словакин нах беха меттигаш
Маунд-Сити (Иллинойс)
Маунд-Сити  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Иллинойс штатера гӀала.
Истори
Маунд-Сити гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Иллинойс штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Йалинкуйу (Назилли)
Йалинкуйу (Yalınkuyu) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Айдин провинцин (ил) Назиллинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Айдин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Айдин провинцин микрокӀошташ
Категори:Назиллинан микрокӀошташ
Категори:Назиллинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
(15986) Fienga
(15986) Fienga — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Джезонте-Челифето (Катанцаро)
Джезонте-Челифето — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
(15986) Fienga
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Джезонте-Челифето (Катанцаро)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Кнежполе (Йиржиков)
Кнежполе  (Kněžpole) — Чехин Моравия-Силезия мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Моравия-Силезия мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Гута-Катюжански
Гута-Катюжански — Украинин Киеван областан Вышгородан кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
ТугӀгӀет-суьгӀ-Лу
ТугӀгӀет-суьгӀ-Лу — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ПгӀованс — Альпаш — Сирла-сийна Йист регионехь. Коммунан департамент — ХӀордан йистера Альпаш департаментан ГгӀас гуон йукъа йогӀу.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ХӀордан йистера Альпаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Варзеа-Нова
Варзеа-Нова — Бразилин Баия штатера муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Баия штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кашаево (ГӀезалойчоь)
Кашаево (Кашаево) — Российн Федерацин ГӀезалойчоьнан Нижнекамскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йу йуккъерачу шораллера бараман континенталан кепара амалан климат, йовхачу аьхкенца а, барамехь шийла Іаьнца а. Уггар бовха бутт июль бу, уггар шийла — январь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 32 стаг (2010).
Билгалдахарш
Категори:Нижнекамскан кӀоштан нах беха меттигаш
Берден (Оклахома)
Берден  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Оклахома штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Хьажоргаш
Категори:Оклахома штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Бъюна-Виста (Техас)
Бъюна-Виста  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Бъюна-Виста бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Техас штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Воронец (Румыни)
Воронец — Румынин Сучава жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Сучава жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Яремовщина
Яремовщина — Украинин Полтаван областан Миргородан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Миргородан кӀоштан нах беха меттигаш
Холмцы Яблоновские
Холмцы Яблоновские (Холмцы Яблоновские) — Российн Федерацин Тверан областан Бежецкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Бежецкан кӀоштан нах беха меттигаш
Тушетин дукъ
Тушетин дукъ (Пирики́тельский хребе́т; თუშეთის ქედი) — Йоккха Кавказан малхбалехьара декъера ломан дукъ, лаьтта Гуьржийчоьнан, Нохчийчоьнан, ГӀалгӀайчоьнан, ДегӀастанан дозанашца, Орга а, Ӏаьндийн ГӀой-хи а эркийн лакхенашкахь.
Дукъан цӀе тиллина этнографин тобан гуьржийн — тушинаш цӀарах.
Литература
Категори:Гуьржийчоьнан ломан даккъаш Категори:Нохчийчоьнан ломан даккъаш Категори:ГӀалгӀайчоьнан ломан даккъаш Категори:ДегӀастанан ломан даккъаш
Копа ди Чело (Фоджа)
Копа ди Чело  — Италин Апулия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Апулия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Центральни (Приморско-Ахтарскан кӀошт)
Центральни (Центральный) — Российн Федерацин Краснодаран мехкан Приморско-Ахтарскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Азизийе (Бурдур)
Хьажоргаш
Категори:Бурдур провинцин нах беха меттигаш
Категори:Бурдуран кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ешала
Ешала (Échalas (Rhône)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ГӀона.
Русски Поляна (Пензин область)
Русски Поляна (Русская Поляна) — Российн Федерацин Пензин областан Земетчинан кӀоштара эвла.
Ешала
Географи
.
Русски Поляна (Пензин область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Ешала
Билгалдахарш
Категори:ГӀона департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Сантуарио де Атотонилко (Сан Мигел де Альенде)
Сантуарио де Атотонилко — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Сантуарио де Атотонилко лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Псковитино
Псковитино (Псковитино) — Российн Федерацин Новгородан областан Стари Руссан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Стари Руссан кӀоштан нах беха меттигаш
Сусловщина
Сусловщина (Сусловщина) — Кировн областан Мурашин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан дӀатесна нах беха меттигаш Категори:Кировн областан Мурашин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Мистолово
Мистолово (Мистолово) — Российн Федерацин Ленинградан областан Всеволожскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Хьажоргаш
Категори:Всеволожскан кӀоштан нах беха меттигаш
Рембрандт
<!--
Дешеран хан
Рембрандт Харменсзон («сын Харменса») ван Рейн родился 15 июля 1606 года (по некоторым данным, в 1607) в многодетной семье состоятельного владельца мельницы Хармена Герритсзона ван Рейна в Лейдене. Семья матери даже после Нидерландской революции сохраняла верность католическому вероисповеданию.
В Лейдене Рембрандт посещал латинскую школу при университете, но наибольший интерес проявлял к живописи. В 13 лет он был отдан учиться изобразительному искусству к лейденскому историческому живописцу Якобу ван Сваненбюрху, католику по вере. Рембрандтовские работы этого периода исследователями не выявлены, и вопрос о влиянии Сваненберха на становление его творческой манеры остаётся открытым: слишком мало известно сегодня об этом лейденском художнике.
В 1623 году Рембрандт занимался в Амстердаме у Питера Ластмана, прошедшего стажировку в Италии и специализировавшегося на исторических, мифологических и библейских сюжетах. Вернувшись в 1627 году в Лейден, Рембрандт совместно с другом Яном Ливенсом открыл собственную мастерскую и начал набирать учеников. За несколько лет он завоевал значительную известность.
Влияние Ластмана и караваджистов
Ластмановское пристрастие к пестроте и мелочности исполнения оказало огромное влияние на молодого художника. Оно явственно сквозит в его первых сохранившихся произведениях — «Побиении камнями св. Стефана» (1629), «Сцене из древней истории» (1626) и «Крещении евнуха» (1626). В сравнении с его зрелыми работами они необычайно красочны, художник стремится тщательно выписать каждую деталь материального мира, как можно достовернее передать экзотическую обстановку библейской легенды. Почти все герои предстают перед зрителем наряженными в причудливые восточные наряды, блистают драгоценностями, что создаёт атмосферу мажорности, парадности, праздничности («Аллегория музыки», 1626; «Давид перед Саулом», 1627).
Итоговые произведения периода — «Товит и Анна», «Валаам и ослица» — отражают не только богатую фантазию художника, но и его стремление как можно выразительнее передать драматичные переживания своих героев. Подобно другим мастерам барокко, он начинает постигать значение резко вылепленной светотени для передачи эмоций. Его учителями в отношении работы со светом были утрехтские караваджисты, но ещё в большей степени он ориентировался на произведения Адама Эльсхаймера — немца, работавшего в Италии. Наиболее караваджистские по исполнению полотна Рембрандта — «Притча о неразумном богаче» (1627), «Симеон и Анна в Храме» (1628), «Христос в Эммаусе» (1629).
К этой группе примыкает картина «Художник в своей мастерской» (1628) (возможно, это автопортрет), на котором художник запечатлил себя в мастерской в момент созерцания собственного творения. Холст, над которым ведётся работа, вынесен на первый план картины; в сравнении с ним сам автор кажется карликом.
Мастерская в Лейдене
Одним из неразрешённых вопросов творческой биографии Рембрандта является его художественная перекличка с Ливенсом. Работая бок о бок, они не раз брались за один и тот же сюжет, как, например, «Самсон и Далила» (1628/1629) или «Воскрешение Лазаря» (1631). Отчасти оба тянулись за Рубенсом, который слыл тогда лучшим художником всей Европы, иногда Рембрандт заимствовал художественные находки Ливенса, иногда дело было ровно наоборот. По этой причине разграничение работ Рембрандта и Ливенса 1628-32 гг. представляет известные сложности для искусствоведов.
В 1629 году художника заметил секретарь принца Оранского, Константин Гюйгенс (отец Христиана Гюйгенса) — известный в то время поэт и меценат. В одном из писем того времени Гюйгенс превозносит Ливенса и Рембрандта как многообещающих молодых художников, а полотно Рембрандта «Иуда, возвращающий тридцать серебренников» он сравнивает с лучшими произведениями Италии и даже античности. Это Гюйгенс помог Рембрандту связаться с богатыми клиентами и заказал ему несколько религиозных полотен для принца Оранского.
Выработка собственного стиля
В 1631 году Рембрандт перебрался в Амстердам, где свойственная эстетике барокко динамичность и внешняя патетика полотен сыскали ему множество состоятельных почитателей, подобно Гюйгенсу увидевших в нём нового Рубенса. Год спустя Ливенс закрыл лейденскую мастерскую и уехал в Англию, где попал под влияние ван Дейка, потом до возвращения на родину в 1644 году работал в Антверпене.
Период переезда в Амстердам ознаменовался в творческой биографии Рембрандта созданием множества этюдов мужских и женских голов, в которых он исследует своеобразие каждой модели, экспериментирует с подвижной мимикой лиц. Эти небольшие произведения, впоследствии ошибочно принимавшиеся за изображения отца и матери художника, стали настоящей школой Рембрандта-портретиста. Именно портретная живопись позволяла в то время художнику привлечь заказы состоятельных амстердамских бюргеров и тем самым добиться коммерческого успеха.
В первые амстердамские годы видное место в творчестве Рембрандта занимает жанр автопортрета; изображая себя в фантастических одеяниях и замысловатых позах, он намечает новые пути развития своего искусства. Иногда пожилые персонажи этюдов, наряженные художником в роскошные восточные костюмы, преображаются его воображением в библейских персонажей ; таков задумчивый «Иеремия, оплакивающий разрушение Иерусалима» (1630). Для штатгальтера Фридриха-Генриха Оранского он создаёт парные полотна «Воздвижение креста» (1633), и «Снятие с креста» (1632/1633), вдохновлённые многофигурными гравюрами Рубенса.
Успех в Амстердаме
Слава о Рембрандте как о незаурядном мастере распространилась по Амстердаму после завершения им группового портрета «Урок анатомии доктора Тульпа» (1632), на котором внимательные хирурги не были выстроены в параллельные ряды обращённых к зрителю голов, как то было принято в портретной живописи того времени, а строго распределены в пирамидальной композиции, позволившей психологически объединить всех действующих лиц в единую группу. Богатство мимики каждого лица и драматическое использование светотени подводит итог под годами экспериментирования, свидетельствуя о наступлении творческой зрелости художника.
Первые годы в Амстердаме были самыми счастливыми в жизни Рембрандта. Состоявшийся в 1634 году брак с Саскией ван Эйленбюрх открывает перед художником двери особняков зажиточных бюргеров, к числу которых принадлежал её отец — бургомистр Леувардена. Заказы сыплются к нему один за другим; не менее полусотни портретов датируются именно первыми годами пребывания Рембрандта в Амстердаме. Особенно благоволили к нему консервативные меннониты. Немало шума наделал его двойной портрет меннонитского проповедника Корнелиса Ансло, который воспел в стихах сам Вондель.
Материальное благосостояние Рембрандта позволило ему приобрести собственный особняк (см. дом Рембрандта), который он наполнял скупленными им у антикваров предметами искусства. Это были не только картины итальянских мастеров и гравюры, но также античная скульптура, оружие, музыкальные инструменты. Для изучения великих предшественников ему не было нужды выезжать из Амстердама, ибо в городе тогда можно было увидеть такие шедевры, как тициановский «Портрет Джероламо (?) Барбариго» и портрет Бальтазаре Кастильоне кисти Рафаэля.
К числу наиболее значительных портретов тех лет принадлежат изображения Саскии — иногда в домашней обстановке, лежащей в постели, иногда в роскошных одеяниях (кассельский портрет, 1634) и театрализованных обличьях («Саския в образе Флоры», 1634). В 1641 году у них родился сын Титус; ещё трое детей умерли в младенчестве. Избыток жизненных сил художника в годы брака с Саскией с наибольшей бравурностью выражен в картине «Блудный сын в таверне» (1635). Иконография этой прославленной работы восходит к моралистическим изображениям разврата блудного сына из библейской притчи.
Саския умерла через год после рождения сына, и в жизни Рембрандта начался период непрерывных личных утрат.
Диалог с итальянцами
На творческий диалог Рембрандта с великими итальянскими художниками указывают не одни только портретные работы, но и многофигурные картины на мифологические и библейские темы, отразившие заботу художника о внешних эффектах и в этом отношении созвучные произведениям мастеров барочной Италии.
Знаменитая «Даная» (1636/1643) вся лучится светом. «Похищение Европы» (1632) и «Похищение Ганимеда» (1635) — также обычные сюжеты итальянской живописи — совершенно преображены Рембрандтом путём введения, в первом случае, голландского пейзажа, во втором — иронической трактовкой легендарного юноши-красавца как младенца с искажённым гримасой ужаса лицом.
Как и в годы работы с Ластманом, творческое воображение Рембрандта требует библейских сюжетов с относительно неразработанной иконографией. В «Пире Валтасара» (1635) на лицах действующих лиц написан неподдельный ужас, впечатление тревоги усиливается драматичным освещением сцены. Не менее динамично «Жертвоприношение Авраама» (1635) — застывший в воздухе нож придаёт сцене непосредственность фотографического изображения. Более поздняя версия этой композиции из Мюнхена — пример того, как качественно копировали картины Рембрандта его подмастерья.
Эффекты света и тени Рембрандт разрабатывал и в офортах («Христос перед Пилатом», 1636), которым нередко предшествовали многочисленные подготовительные рисунки. На протяжении всей последующей жизни офорты приносили Рембрандту не меньший доход, чем собственно живопись. Как офортист он особенно славился применением сухой иглы, динамичного штриха и техники затяжки.
«Ночной дозор»
В 1642 году Рембрандт получил заказ на один из шести групповых портретов амстердамских мушкетёров для нового здания Стрелкового общества; два других заказа достались его ученикам. При создании этой четырёхметровой картины — самого масштабного из своих произведений  — Рембрандт порвал с канонами голландской портретной живописи, за два столетия предсказав художественные находки XIX века — эпохи реализма и импрессионизма. Модели были изображены весьма непосредственно, в движении, что вовсе не понравилось заказчикам, многие из которых оказались при этом задвинутыми на задний план:
Монументальное создание Рембрандта, запечатлевшее внезапное выступление в поход стрелковой роты, возглавляемой её командирами, решено им как массовая сцена, пронизанная движением толпы конкретных и безымянных персонажей и построенная на мерцающем контрасте ярко освещенных цветовых пятен и затенённых зон. Создающая впечатление разнобоя и напряжённости случайность запечатленной на полотне ситуации вместе с тем проникнута торжественностью и героическим подъёмом, сближается по своему звучанию с исторической композицией.
Столь смелое сочетание группового портрета с военными воспоминаниями Нидерландской революции отпугнуло некоторых заказчиков. Биографы Рембрандта спорят о том, насколько неуспех «Ночного дозора» (именно такое ошибочное название впоследствии получила картина, до реставрации 1940-х гг. скрытая под потемневшим лаком и копотью) повлиял на дальнейшую карьеру художника. По всей вероятности, распространённая легенда о провале этой работы не имеет под собой серьёзных оснований. Конспирологическая версия истории «Ночного дозора» приведена в фильмах британского режиссёра Питера Гринуэя «Ночной дозор» (2007) и «Рембрандт. Я обвиняю!» (2008).
Каковы бы ни были причины охлаждения амстердамской публики к Рембрандту, результатом перемены во вкусах стало угасание его славы и постепенное обнищание. После «Ночного дозора» в мастерской Рембрандта остаются единичные ученики. Его прежние подмастерья, позаимствовав и развив какую-либо одну черту раннего Рембрандта, становятся более удачливыми и востребованными художниками, чем их учитель. Особенно характерен в этом отношении Говарт Флинк, в совершенстве освоивший внешнюю бравурность динамичных рембрандтовских полотен 1630-х гг. Лейденец Герард Доу — один из первых учеников Рембрандта — всю жизнь оставался под влиянием ластмановской эстетики полотен вроде «Аллегории музыки» 1626 года. Фабрициус, который работал в мастерской около 1640 года, охотно экспериментировал с перспективой и разрабатывал высветленные фоны, что принесло ему незаурядный успех в Делфте.
То, что в продолжение 1640-х годов от Рембрандта отворачиваются заказчики и оставляют ученики, объясняется не столько неоднозначной оценкой «Ночного дозора», сколько общим поворотом живописной моды в сторону скрупулёзной детализации, к которой сам Рембрандт был наиболее склонен в ранние годы. Логика творческого развития вела художника в прямо противоположном направлении. С годами он стал отдавать предпочтение смелым мазкам кисти и резким контрастам света и тени, скрадывающей почти все фоновые детали.
Переходный период
Сведений о частной жизни Рембрандта в 1640-е гг. в документах сохранилось мало. Из учеников этого периода известен только Николас Мас из Дордрехта. Видимо, художник продолжал жить на широкую ногу, как прежде. Семейство покойной Саскии высказывало озабоченность тем, как он распорядился её приданым. Няня Титуса, Гертье Диркс, подала на него в суд за нарушение обещания жениться; ради улаживания этого инцидента художнику пришлось раскошелиться.
В конце 1640-х Рембрандт сошёлся со своей молодой служанкой Хендрикье Стоффелс, образ которой мелькает во многих портретных работах этого периода: («Флора» (1654), «Купающаяся женщина» (1654), «Хендрикье у окна» (1655)). Приходской совет осудил Хендрикье за «греховное сожительство», когда в 1654 году у неё с художником родилась дочь Корнелия. В эти годы Рембрандт отходит от тем, имеющих грандиозное национальное либо общечеловеческое звучание. Живописные работы этого периода немногочисленны.