cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сечме (Чумра)
Хьажоргаш
Категори:Кони провинцин нах беха меттигаш
Категори:Кони провинцин микрокӀошташ
Категори:Чумранан микрокӀошташ
Категори:Чумранан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
NGC 4739
NGC 4739 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Форесто (Кунео)
Форесто — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Гута-Боровенски
Гута-Боровенски — Украинин Волинан областан Камень-Каширскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Камень-Каширскан кӀоштан нах беха меттигаш
Казтелацо Сото (Пяченца)
Казтелацо Сото — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Рорбах (Заальфельд)
Рорбах (Rohrbach) — Германин Туьринген латтана йукъара коммуна.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Туьринген латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лас Лагунитас де Сан Хосе Пуенте (Окампо)
Лас Лагунитас де Сан Хосе Пуенте — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Лас Лагунитас де Сан Хосе Пуенте лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Арифбей (Арифийе)
Арифбей (Arifbey) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Арифийенан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сакари провинцин микрокӀошташ
Категори:Арифийенан микрокӀошташ
Категори:Арифийенан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ажек (Ала-Букан кӀошт)
Ажек — ГӀиргӀазойчоьнан Джалал-Абадан областан Ала-Букан кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Хьажоргаш
Категори:Ала-Букан кӀоштан нах беха меттигаш
Вольнянка (Житомиран область)
Вольнянка — Украинин Житомиран областан Житомиран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Житомиран кӀоштан нах беха меттигаш
Кинжир
Кинжир (Кинжир) — Российн Федерацин Кемеровн областан Тисулан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа континенталан йу. Ӏа — шийла а, деха а, аьхке — йоца а, йовха а. ГӀоролаш йоцу мур лаьтта 100 дийнахь областан къилбаседехь, 120 де гергга Кузнецкан боьран къилбехь. Къилбаседа дуьненан эхиган барамера асехь лаьттачу Кемеровн областана кхочу дикка дукха маьлхан йовхо шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Тисулан кӀоштан нах беха меттигаш
Тортумкале (Тортум)
Тортумкале (Tortumkale) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Эрзурум провинцин (ил) Тортумнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Эрзурум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Эрзурум провинцин микрокӀошташ
Категори:Тортумнан микрокӀошташ
Категори:Тортумнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Малоленински
Малоленински (Малоленинский) — Российн Федерацин Белгородан областан Красногвардейскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Белгородан областан Красногвардейскан кӀоштан нах беха меттигаш
Тези (ЖуьгӀа)
Тези (Thésy) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — ЖуьгӀа.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЖуьгӀа департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
МатугӀи
МатугӀи (Matoury) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Французийн Гвиана регионехь. Коммунан департамент — Французийн Гвиана.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Французийн Гвианан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
ЛагӀди
ЛагӀди — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Эссонна.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Эссонна департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Николо-Скопин
Николо-Скопин (Николо-Скопин) — Российн Федерацин Рязанан областан Скопинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
ПегӀпиньен-1
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Малхбален ПигӀенейш департаментан кантонаш Категори:Францин кантонаш
Николо-Скопин
Хьажоргаш
Категори:Скопинан кӀоштан нах беха меттигаш
Озеро-Сосновка
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: хууш дац.
Билгалдахарш
Категори:Челябинскан областан Троицкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Челябинскан областан нах беха меттигаш
NGC 4740
NGC 4740 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
4740 4740
Петровеньки
Петровеньки — Украинин Луганскан областан Славяносербскан кӀоштара эвла.
Берёзовка (Умётан кӀошт)
Берёзовка (Берёзовка) — Российн Федерацин Тамбовн областан Умётан кӀоштара эвла.
Баюбас-де-Арриба
Баюбас-де-Арриба — Испанин Сори провинцин муниципалитет.
Аппер-Сантен-Вилледж (Аризона)
Аппер-Сантен-Вилледж  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аризона штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Баюбас-де-Арриба
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
HD20431
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Аппер-Сантен-Вилледж (Аризона)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Аризона штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Аризона штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Баюбас-де-Арриба
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Сори провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ГалагахӀ (Исмаиллин кӀошт)
ГалагахӀ (Qalagah) — Азербайджанан Исмаиллин кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Исмаиллин кӀоштан нах беха меттигаш
Петровеньки
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Берёзовка (Умётан кӀошт)
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Петровеньки
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Славяносербскан кӀоштан нах беха меттигаш
Берёзовка (Умётан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Умётан кӀоштан нах беха меттигаш
Вундшу
Вундшу — Австрин Штири федералан латтана йукъара коммуна. Грац-Умгебунг гуонан йукъайогӀу.
Камчатка (Шадринскан кӀошт)
Камчатка (Камчатка) — Российн Федерацин Курганан областан Шадринскан кӀоштара эвла.
Климат
Климат чӀогӀа континенталан йу. Цунна Ӏаткъам бо мохк хӀордашна гена хиларо, малхбузехьа Урал лаьмнийн турс хиларо, къилбехахь йаккхий аренийн кӀошташ хиларо, кхин тӀе меттиган рельеф нийса хиларо, хӀаваийн массийн циркуляции ша-тайпа хиларо. Шийла, кӀезиг ло долуш Ӏа а, йовха, йекъа аьхке. БӀаьстенна амалехь ду сих-сиха шелонаш йухайерзар. ТӀуналла аьхка тоьуш йац, муьрашкахь йакъонаш хуьлу. Оцу климато хьун-аренан Уралдехьех латталелоран кхераме зона йо. Цхьанаэшшара ца лаьтта хенан хӀоттам Ӏа долалуш декабрехь а, бӀаьста — апрелехь, майхь а. Уггар шийла бутт — январь, уггар бовха — июль.
Вундшу
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Камчатка (Шадринскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Вундшу
Хьажоргаш
Категори:Штири латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Камчатка (Шадринскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Шадринскан кӀоштан нах беха меттигаш
Плесо (Подосиновецан кӀошт)
Плесо (Плесо) — Кировн областан Подосиновецан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Тула
Ту́ла (Ту́ла) — Российн гӀала, Тулин областан административан центр.
Плесо (Подосиновецан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Тула
Билгалдахарш
Категори:Росси
Плесо (Подосиновецан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан дӀатесна нах беха меттигаш Категори:Кировн областан Подосиновецан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Цыганковы Нивы
Цыганковы Нивы (Цыганковы Нивы) — Российн Федерацин Пскован областан Усвятин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Усвятин кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Лириял (Мисантла)
Эль Лириял — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Раковице (ХӀордан воеводалла)
Раковице — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
Эль Лириял (Мисантла)
Географи
Эль Лириял лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Раковице (ХӀордан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Эль Лириял (Мисантла)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Аройо Косклапа (Тистла де Герреро)
Географи
Аройо Косклапа лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Эль Лириял (Мисантла)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Аройо Косклапа (Тистла де Герреро)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Эль Лириял (Мисантла)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Аройо Косклапа (Тистла де Герреро)
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Раевци
Раевци — Болгарин Габровон областера эвла. Трявна йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Габровон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Миклешть (коммуна)
Миклешть — Румынин Васлуй жудецан йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Васлуй жудецан коммунаш
Рымовцы
Рымовцы (Рымаўцы) — Белоруссин Могилёвн областан Бобруйскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш
Категори:Бобруйскан кӀоштан нах беха меттигаш
Демби (Мазовин воеводалла)
Демби  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Ботегино (Пиза)
Ботегино  — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
ОгӀузхӀан (Деврек)
ОгӀузхӀан (Oğuzhan) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Зонгулдак провинцин (ил) Деврекан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Зонгулдак провинцин нах беха меттигаш
Сан Мартин, Эстрибильял (Зарагоза)
Сан Мартин, Эстрибильял — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
ОгӀузхӀан (Деврек)
Хьажоргаш
Категори:Деврекан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Сан Мартин, Эстрибильял (Зарагоза)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Дос Каминос (Чиконкияко)
Дос Каминос — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Сан Мартин, Эстрибильял (Зарагоза)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Дос Каминос (Чиконкияко)
Географи
Дос Каминос лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Сан Мартин, Эстрибильял (Зарагоза)
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Дос Каминос (Чиконкияко)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Дубняки (Калинковичин кӀошт)
Дубняки (Дубнякі) — Белоруссин Гомелан областан Калинковичин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гомелан областан нах беха меттигаш Категори:Калинковичин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Дмитряшевка
Дмитряшевка (Дмитряшевка) — Российн Федерацин Липецкан областан Хлевнин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Хьажоргаш
Категори:Хлевнин кӀоштан нах беха меттигаш
Форесто (Лука)
Форесто — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Благодатни (Харцызскан гӀалин кхеташо)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Форесто (Лука)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Благодатни (Харцызскан гӀалин кхеташо)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Амвросиевкан кӀоштан нах беха меттигаш
Форесто (Лука)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Часовни
Часовни (Часовное) — Российн Федерацин Вологдин областан Тотьман кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тотьман кӀоштан нах беха меттигаш
ПегӀпиньен-2
ПегӀпиньен-2 — Францин кантон, лаьтта Окситани регионехь. Кантонан департамент — Малхбален ПигӀенейш.
Географи
.
АшагӀи Киразджа (Арифийе)
АшагӀи Киразджа (Aşağı Kirazca) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Арифийенан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сакари провинцин микрокӀошташ
Категори:Арифийенан микрокӀошташ
Категори:Арифийенан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Поповице (Брандис над Лабем-Стара Болеслав)
Поповице  (Popovice) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Узункавак (Тортум)
Узункавак (Uzunkavak) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Эрзурум провинцин (ил) Тортумнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Эрзурум провинцин микрокӀошташ
Категори:Тортумнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
ТегӀве
ТегӀве (Thervay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — ЖуьгӀа.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЖуьгӀа департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Гута-Каменски
Гута-Каменски — Украинин Волинан областан Камень-Каширскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Камень-Каширскан кӀоштан нах беха меттигаш
Раскидайловка
Раскидайловка — Украинин Житомиран областан Житомиран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Житомиран кӀоштан нах беха меттигаш
Ле-Валь-Сен-ЖегӀмен
Ле-Валь-Сен-ЖегӀмен — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Эссонна.
Билгалдахарш
Категори:Эссонна департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Галинчаг
Галинчаг (Qalınçaq) — Азербайджанан Исмаиллин кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Исмаиллин кӀоштан нах беха меттигаш
Казтелачо (Фрозиноне)
Казтелачо — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
NGC 4741
NGC 4741 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
4741 4741
Суьргуьч (Чумра)
Суьргуьч (Sürgüç) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Кони провинцин (ил) Чумранан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Чумранан микрокӀошташ
Категори:Чумранан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Кузьмино (Павлодаран область)
Кузьмино — Кхазакхстанан Павлодаран областан Железинкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Павлодаран областан нах беха меттигаш Категори:Железинкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Ново-Никитски
Ново-Никитски (Ново-Никитское) — Российн Федерацин Тверан областан Кимрин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Кимрин кӀоштан нах беха меттигаш
Рорберг (Айхсфельд)
Рорберг (Rohrberg) — Германин Туьринген латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Туьринген латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ак-Башат (Ала-Букан кӀошт)
Ак-Башат — ГӀиргӀазойчоьнан Джалал-Абадан областан Ала-Букан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Ала-Букан кӀоштан нах беха меттигаш
Нефедово (Южан кӀошт)
Нефедово (Нефедово) — Российн Федерацин Ивановн областан Южан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Южан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Ламас (Леон)
Лас Ламас — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Лас Ламас лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Покровка (Саткан кӀошт)
Покровка (Покровка) — Челябинскан областан Саткан кӀоштара эвла.
HD204367
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Покровка (Саткан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Саткан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Челябинскан областан нах беха меттигаш
HD204367
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Тверь
Тверь (1931—1990 шарашкахь — Кали́нин) — Росси гӀала, Тверан областан административан центр. Бахархойн дукхалла 408 877 стаг леррана 2013 шерахь.
Билгалдахарш
Категори:Росси
Роньжино
Роньжино (Роньжино) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Семёнован гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 16 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Семёнован гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Бератон
Бератон — Испанин Сори провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Чеснорье
Чеснорье (Чеснорье) — Российн Федерацин Пскован областан Усвятин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Усвятин кӀоштан нах беха меттигаш
МонсинегӀи-ТоннеггӀанд
МонсинегӀи-ТоннеггӀанд (Montsinéry-Tonnegrande) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Французийн Гвиана регионехь. Коммунан департамент — Французийн Гвиана.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Французийн Гвианан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Брзице
Брзице (Brzice) — Чехин Кралове Градец мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Кралове Градец мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Малоржавец
Малоржавец (Малоржавец) — Российн Федерацин Белгородан областан Красногвардейскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Дембина (Новодворскан повет)
Дембина  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Вуьрмла
Вуьрмла — Австрин Лаха Австри федералан латтана йукъара коммуна. Тульн гуонан йукъайогӀу.
Рынья
Рынья (Рыння) — Белоруссин Могилёвн областан Бобруйскан кӀоштара эвла.
Вуьрмла
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Рынья
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Вуьрмла
Хьажоргаш
Категори:Лаха Австри латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Рынья
Хьажоргаш
Категори:Бобруйскан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Колба
Колба (Колба) — Российн Федерацин Кемеровн областан Тисулан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа континенталан йу. Ӏа — шийла а, деха а, аьхке — йоца а, йовха а. ГӀоролаш йоцу мур лаьтта 100 дийнахь областан къилбаседехь, 120 де гергга Кузнецкан боьран къилбехь. Къилбаседа дуьненан эхиган барамера асехь лаьттачу Кемеровн областана кхочу дикка дукха маьлхан йовхо шарахь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Тисулан кӀоштан нах беха меттигаш
Плесо (Демьянован гӀалин меттиг)
Плесо (Плесо) — Кировн областан Подосиновецан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Подосиновецан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
ПегӀпиньен-3
ПегӀпиньен-3 — Францин кантон, лаьтта Окситани регионехь. Кантонан департамент — Малхбален ПигӀенейш.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Малхбален ПигӀенейш департаментан кантонаш Категори:Францин кантонаш
Попешть (Сепата, Арджеш)
Попешть — Румынин Арджеш жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Арджеш жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шапкино (Можайскан кӀошт)
Шапкино (Шапкино) — Российн Федерацин Москохан областан Можайскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Москохан областан Можайскан кӀоштан нах беха меттигаш
Микула (коммуна)
Микула — Румынин Сату-Маре жудецан йукъара коммуна.
Петровка (Перевальскан кӀошт)
Петровка — Украинин Луганскан областан Перевальскан кӀоштара эвла.
Микула (коммуна)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Сату-Маре жудецан коммунаш
Петровка (Перевальскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Перевальскан кӀоштан нах беха меттигаш
Райновци (Габровон область)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Габровон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бибиково (Умётан кӀошт)
Бибиково (Бибиково) — Российн Федерацин Тамбовн областан Умётан кӀоштара эвла.
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
ТгӀеналь
ТгӀеналь (Trenal) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — ЖуьгӀа.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЖуьгӀа департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Дешаран, Ӏилманан, оьздангаллин гӀуллакхийн Вовшахтоьхна Къаьмнийн Кхоллам
ЮНЕСКО (UNESCO — The United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization) — дешаран а, Ӏилманан а, культурин а Вовшахкхетта Къаьмнийн Организаци. Цуьнан коьрта кхайкхош йолу Ӏалашонаш — дешарехь а, Ӏилманехь а, культурехь а цхьаьна кхьахьегар шордеш машар а, кхерамзалла а сов яларан гӀо дар; массо а халкъан ООН Уставехь кхайкхина долу законехь хилар а, нийсо а, неха бакъонаш а, маршо а лардар раса а, стен-боьршалла а, мотт а, дин а ца къастош.
Организаци кхоьллинера 1945 шаран 16 ноябрехь. Цуьнан штаб-хӀусам ю Парижехь. Тахана цуьнан юкъехь ю 195 пачхьалкх-декъашхо.
<!-- В настоящее время в организации насчитывается 195 государств-членов и 8 членов-сотрудников, то есть территорий, не несущих ответственность за внешнюю политику. 182 государства-члена располагают постоянным представительством при организации в Париже, где также находятся 4 постоянных наблюдателя и 9 наблюдательных миссий межправительственных организаций. В состав организации входит более 60 бюро и подразделений, расположенных в различных частях мира.
Среди вопросов, которые охватывает деятельность организации: проблемы дискриминации в области образования и неграмотности; изучение национальных культур и подготовка национальных кадров; проблемы социальных наук, геологии, океанографии и биосферы. В центре внимания ЮНЕСКО находятся Африка и гендерное равенство.
Деятельность
Основные направления деятельности представлены в пяти программных секторах: образование, естественные науки, социальные и гуманитарные науки, культура, коммуникация и информация. Существует также ряд сквозных тем, которые являются составной частью всех направлений. С 2008 года сквозными темами объявлены Африка и гендерное равенство.
Образование
ЮНЕСКО считает образование своим приоритетным направлением деятельности с момента основания организации. После войны организация занималась восстановлением разрушенных школ и налаживанием прерванных контактов в сфере образования в Западной Европе. В 1950-х годах организация стала также заниматься защитой прав человека в области образования. В 1960 году была принята Конвенция о борьбе с дискриминацией в области образования. До этого момента деятельность в отношении развивающихся стран была бессистемна и в основном направлена на сообщение элементарных сведений из различных областей. После того, как в начале 1960-х годов в организацию вступили новые африканские государства, основное внимание ЮНЕСКО стала уделять развивающимся странам.
В 1990 году Программа развития ООН, ЮНЕСКО, ЮНФПА, ЮНИСЕФ и Всемирный банк провели в Джомтьене, Таиланд, Всемирную конференцию по образованию для всех, на которой приняли решение «универсализировать систему начального образования и сократить безграмотность» к 2000 году. Проект получил название «Образование для всех», его основу составляют одноимённые национальные проекты , ЮНЕСКО является координатором, занимается поиском источников финансирования и готовит ежегодные доклады о работе программы. В 2000 году в Дакаре, Сенегал, проходил Всемирный форум по образованию, также организованный по инициативе ряда организаций в системе ООН. На форуме была проведена оценка программы, базирующаяся на национальных докладах, которая констатировала, что несмотря на некоторый прогресс, ни одна из целей достигнута не была. В дальнейшем на форуме были сформулированы основная стратегия и цели программы «Образование для всех» до 2015 года. Цели включают обязательное бесплатное начальное образование, равенство полов в начальной и средней школе, повышение качества образования, комплексные меры по воспитанию детей младшего возраста, удовлетворение образовательных потребностей молодёжи и взрослых, а также повышение грамотности взрослых. Первые две цели входят также в список целей развития ООН.
Ле-ГгӀанж-ле-ГӀуа
Ле-ГгӀанж-ле-ГӀуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Эссонна.
Дешаран, Ӏилманан, оьздангаллин гӀуллакхийн Вовшахтоьхна Къаьмнийн Кхоллам
Образование
В докладе, представленном ЮНЕСКО 25 ноября 2008 года, организация осудила равнодушие политических систем к проблемам образования и высказалась о возможном провале программы. Первая намеченная цель, обеспечение гендерного равенства к 2005 году, так и не была достигнута. Учитывая текущее положение дел, существует сомнение в достижении второй цели, всеобщего начального образования к 2015 году. Выводы о невозможности достижения целей программы «Образование для всех» подтверждены и в докладе, представленном 1 марта 2011 года. Дополнительной проблемой, обозначенной в докладе, является вовлечённость школьников в вооружённые конфликты. В частности, бывшая президент Ирландии и комиссар ООН по правам человека Мэри Робинсон отметила, что с изменением природы вооружённых конфликтов, дети стали объектом намеренных и систематических атак.
Ле-ГгӀанж-ле-ГӀуа
Географи
.
Дешаран, Ӏилманан, оьздангаллин гӀуллакхийн Вовшахтоьхна Къаьмнийн Кхоллам
Образование
В 1953 году была создана сеть ассоциированных школ ЮНЕСКО, в которой принимают участие дошкольные учреждения, начальная и средняя школы, учреждения профессионально-технического образования, программы подготовки учителей. Ассоциированные школы уделяют особое внимание информации об ООН и ЮНЕСКО, обучению в области экологии и охраны окружающей среды, изучению культурного и природного наследия, правам и свободам человека. ЮНЕСКО выделяет четыре главных аспекта в процессе обучения «учиться, чтобы знать, учиться, чтобы уметь, учиться жить и учиться жить вместе».
ЮНЕСКО занимается публикацией книг, монографий, справочных материалов по образованию. Среди периодически выпускаемых материалов: «Статистический ежегодник ЮНЕСКО», «Обучение за рубежом», «Всемирный справочник по образованию», «Перспективы». «Всемирный доклад по образованию», выпускаемый с 1991 года каждые два года, содержит статистические материалы, обзоры и анализ мировых тенденций в образовании. Раз в два года проводятся международные конференции по образованию.
Вопросами образования занимаются региональные бюро в Бангкоке, Бейруте, Дакаре и Сантьяго, а также 52 офиса организации. Направление поддерживается рядом глобальных институтов и центров ЮНЕСКО, в числе которых Международное бюро просвещения в Женеве, Международный институт планирования образования ЮНЕСКО в Париже и Буэнос-Айресе, Институт ЮНЕСКО по обучению на протяжении всей жизни в Гамбурге, Институт ЮНЕСКО по информационным технологиям в образовании в Москве, Международный центр ЮНЕСКО по техническому и профессиональному образования и подготовке в Бонне, а также региональными проектами организации.
Естественные науки
ЮНЕСКО является единственным подразделением ООН, у которого науки вынесены в название. В соответствии с этим организация рассматривает естественные науки в контексте междисциплинарного взаимодействия с образованием и культурой. ЮНЕСКО стояла у истоков таких международных проектов как Европейский центр ядерных исследований и Международный союз охраны природы. В настоящее время в своей деятельности в научном направлении ЮНЕСКО опирается на выводы Всемирной встречи по устойчивому развитию, прошедшей в 2002 году в Йоханнесбурге, и Всемирной конференции по науке, прошедшей в 1999 году в Будапеште.
Вопросами науки занимаются региональные бюро в Найроби, Джакарте, Венеции, Каире и Монтевидео, а также 23 офиса организации. Направление поддерживается Институтом ЮНЕСКО по водному образованию в Делфте и Международным центром теоретической физики имени Абдуса Салама в Триесте.
Среди программ ЮНЕСКО в ведении образовательного направления находятся Международная Гидрологическая программа, Межправительственная океанографическая комиссия, программа «Человек и биосфера» (Всемирная сеть биосферных резерватов), Международная геонаучная программа (Всемирная сеть национальных геопарков) и международная программа фундаментальных наук.