cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бономини (Виченца)
Бономини  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Шап (АгӀденаш)
Шап — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀденаш.
Бономини (Виченца)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Шап (АгӀденаш)
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:АгӀденаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
NGC 3634
NGC 3634 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
3634 3634
Даниловка (Киеван область)
Даниловка — Украинин Киеван областан Васильковн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Васильковн кӀоштан нах беха меттигаш
Йайладжик (ХӀорасан)
Йайладжик (Yaylacık) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Эрзурум провинцин (ил) ХӀорасанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Эрзурум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Эрзурум провинцин микрокӀошташ
Категори:ХӀорасанан микрокӀошташ
Категори:ХӀорасанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Марковски (Сямжан кӀошт)
Марковски (Марковская) — Российн Федерацин Вологдин областан Сямжан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+4.
Хьажоргаш
Категори:Сямжан кӀоштан нах беха меттигаш
Соькен (Чамаш)
Хьажоргаш
Категори:Орду провинцин нах беха меттигаш
Категори:Орду провинцин микрокӀошташ
Категори:Чамашнан микрокӀошташ
Категори:Чамашнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Подымово
Подымово — Украинин Николаевн областан Николаевн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Николаевн кӀоштан нах беха меттигаш
Били Уезд
Били Уезд (Bílý Újezd) — Чехин Кралове Градец мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Кралове Градец мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Григорчиково
Григорчиково (Григорчиково) — Российн Федерацин Москохан областан Ленинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Москохан областан Ленинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Девицы
Девицы (Девицы) — Российн Федерацин Пскован областан Себежан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Владимировка (Лукоянован кӀошт)
Владимировка (Владимировка) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Лукоянован кӀоштара эвла.
Девицы
Хьажоргаш
Категори:Себежан кӀоштан нах беха меттигаш
Владимировка (Лукоянован кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 251 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Лукоянован кӀоштан нах беха меттигаш
ТӀелетархо (футбол)
ТӀелатархо́ — къовсамхойн кевнашна уггаре гергара тӀелета ловзархо. ТӀелетархойн коьрта Ӏалашо йу голаш тохар. Ишттачу ловзархочух олу кхин а форвард (схьадаьлла forward — хьалха́ра), страйкер (схьадаьлла striker — тухуш верг), кхечу терминашца билгалдоху.
Позицин а, ролан а тактикин гайтам
ХӀокху заманан тактикин схеманашкахь лелаво цхьанна тӀера кхаанна тӀекхаччалц тӀелатархо. Дукха хьолехь аренан тӀехь ши тӀелатархо ловзу, цу тӀе дукха хьолехь царех цхьаъ кевнашна уллехь хуьлу, ткъа шолгӀаниг цунна тӀаьхьа лаьтта аренан кӀоргера схьа цунна гӀолоцуш. Хьалхарчун Ӏалашо йу буьрка тӀеэцар, масех турсло шен тӀеозор, голан пас дӀайалар, йа дуьхьало охьатаӀийна ша чутохар. ШолгӀачун Ӏалашо — кевнашна тӀе кӀоргера пас йалар, гӀуданан майдана чувахар, дуьхьалонан тидам байар, маьрша зонаш лахар, буьрка цигахь тӀеэцар.
Наггахь царех цхьаъ аренан йистте таьӀий хӀаваэхула къовсамхочун гӀуданан майдане дӀало.
ТӀелета ловзархоша алсама голаш туху дера, уьш уггаре дика бевзаш хуьлу командехь.
Йуккъера тӀелатархо
Йуккъера тӀелатархочун, йа центрфорвардан (centre forward), йа «веккъа тӀелатархочун» цхьа Ӏалашо йу — къовсамхочун кевнашна чу буьрка тохар. Дукхаха берш лаьтта гӀуданан майданахь йа цунна гергахь, гуттаренна лоьху буьрка тӀе а эцна, кевнашка буьрка тоха таро. Ишттачу ловзархойх дукха хьолехь олу «кевнашкара цхьогал» (Fox in the box), хӀунда аьлча уьш коьртаниг дӀасалела къовсамхойн гӀуданан майданан чухула. Царна ца оьшу лакхара сихалла, коьртаниг — шен хенахь оьшучу меттигехь хилар ду, говза буьрка тохар ду.
Кхин тайпана йуккъера тӀелатархой — онда, физикин агӀора кхиина, дика коьртаца ловза хуу, дегӀаца буьрка къовла а хуу ловзархой (царех дукхаха «таранаш»). Йерриг команда болх беш йу царна буьрка латтош, ткъа цара чутуху йа коьртаца, йа буьрка дегӀаца къайлайоккхий туху, гӀуданан майданан чу а такхайой гол чутуха.
Цхьаболчу тӀелатархоша оцу позицера голаш йетта йеккъа буьрка лелоран филигранан техника бахьнехь. ДӀайелла буьрка схьаэцарца, уьш сихха чулелха гӀуданан майдана, хӀилланаш лелорца турслойх мукъабовлий, кевнахочуьнца йа деса кевнашца шеш буьсий бойн чутуху буьрка.
Дукхаха болу ловзархоша жамӀ дика хилийтархьама грамотица лелайо йерриг приёмаш. Церан муьлхха таро кхочуш йан аьтту болу шайн шуьйра говзалла бахьнехь — хьуьнар хуьлу ловзар деша, стандартан йоцу меттиг нисйелча — буьрка кевнашна чутоха.
Оцу амплуан ловзархошна иссалгӀа лоьмар луш Ӏедал ду. И Ӏедал схьадогӀу Дин Диксин тӀера, цуо 1927/1928 шарахь 60 гол туьйхира Ингалсан чемпионатехь.
Оцу тайпана тӀелатархойх дика бевза спортхой бу Роналдо, Герд Мюллер, Алан Ширер. }}
Йистера тӀелатархо
Йистера тӀелатархо йа вингер (winger — агӀон тӀера) лаьтта тӀелатаран агӀонан тӀехь. Цуьнан Ӏалашо — сихха буьрканца агӀонан тӀехула чекхваьлла пас йалар йу. Классикин вингеран дика сиха, доьналла долуш, буьркин терго йеш хила веза, кхин а — йоца а, йеха пасан техника хила йеза. Классикин вингераш бу Гиггз Райан, Родригес Педро, Нани, Моура Лукас. Аьрру флангера аьтту кога вингерийн йа аьрру флангера аьтту вингерийн вариант хӀинца билгала йолу инсайд-форвардийн йа ахйуккъера тӀелатархойн ша категоре.
Ахйуккъера тӀелатархо
Ахйуккъера тӀелатархой йа инсайдаш (inside — чохь) бара классикин «пирамида» а, «дубль-вэ» а схемашкахь, уьш лаьтта агӀонан тӀера йа йуккъера тӀелетархошна йукъахь. ТӀелеташ уьш лаьттара кевнашна 45° агӀора, ткъа «дубль-вэ» схемехь цу тӀе — кхечу форвардийн кӀеззиг тӀаьхьа, царна гӀо лоцуш.
ХӀокху заманахь инсайдаш лаьтта йуккъера зонин а, агӀонан тӀелатархойн йа вингерийн зонашна а йукъахь — болх бо «кӀоргера» йа «йуккъера» йа йистан гергахь гӀуданан майдана чулелхар тӀедиллина (дукха хьолехь — йеса зоне), цуьнца цхьаьна тӀелатаран йа агӀонан ловзархошна йеса меттиг дӀайоьллуш — масала, турслочунна. Иштта тактикин сацамо болх бо, нагахь инсайдан белхан ког иза лаьтта флангах къаьсташ хилча а. ХӀокху заманан инсайдийн масала ду Роббен Арьен, Неймар , Салахь Мухьаммад , Азар Эден , Санчес Алексис.
«Йухаозийна тӀелатархо»
«Йухаозийна тӀелатархо» дукха хьолехь ловзу тӀелатархошна а, ахтурслошна а йукъахь, йа шолгӀа форвардан ролехь («гӀоьнан форвард»).
Цунах хӀуъу алахь а, иштта ловзархочо тӀелатаран Ӏалашонаш йоцуш, дуьхьалонан Ӏалашонаш кхочушйан а тарло (масала, жигара дакъа лоцу прессингехь). Оцу меттиге хоржу йа дика тӀелатаран хьуьнар долу ахтурсло, йа буьрка дика схьайаккха хьуьнар долу тӀелатархо. Иштта нисделла, дукха хьолехь оцу амплуан итталгӀа лоьмар лелор, Пелен сийнна.
Оцу тайпана тӀелатархошна йукъахь гӀарабевлла Пеле, Диего Марадона, Лионель Месси, Ференц Пушкаш, Йохан Кройф, Деннис Бергкамп, Алессандро Дель Пьеро, Роберто Баджо, Криштиану Роналду.
«Харц иссалгӀа лоьмар»
центрфорвардан («иссалгӀа лоьмаран») позицехь лаьтта тӀелатархочун, коьрта Ӏалашо ша голаш йеттар йац, тӀелетачу хенахь къовсамхочун кевнашкара турслой шена тӀаьхьа а баьхна, мукъа йаьккхинчу зоне шен накъост чуэккхийтар йу. Иштта ловзархойн дукха хьолехь кхечу позицешкахь ловза а хьуьнар хуьлу, универсалаллица къаьста уьш. «Харц иссалгӀа лоьмаран» позицехь ловзуш бара Роберто Фирмино, Джесси Лингард и Рахьим Стерлинг.
Хьажоргаш
Категори:Позицеш футболехь
Молевка
Молевка (Молевка) — Российн Федерацин Тверан областан Кашинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Кашинан кӀоштан нах беха меттигаш
Шуази-ле-ГӀуа
Шуази-ле-ГӀуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Валь-де-МагӀн.
Географи
.
Крутово (Савинан кӀошт)
Крутово (Крутово) — Российн Федерацин Ивановн областан Савинан кӀоштара эвла.
Шуази-ле-ГӀуа
Билгалдахарш
Категори:Валь-де-МагӀн департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Крутово (Савинан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Савинан кӀоштан нах беха меттигаш
Големаните
Големаните — Болгарин Великотырновон областера эвла. Велико-Тырново йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Великотырновон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Никольски (Александровкан йуьртан йукъаралла)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Донецкан областан Александровкан кӀоштан нах беха меттигаш
HD175640
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Балли (Улудере)
Балли (Ballı) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатолин Ширнак провинцин (ил) Улудеренан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Петруцешть
Петруцешть — Румынин Алба жудецан Аврам-Янку коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Врублево (Млавскан повет)
Врублево  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Зла-Весь (ХӀордан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Воля-Сьвинецка
Воля-Сьвинецка — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Новомихайловка (Белорусси)
Новомихайловка (Новаміхайлаўка) — Белоруссин Гомелан областан Веткан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Весели (Вейделевкан кӀошт)
Веселый (Веселый) — Российн Федерацин Белгородан областан Вейделевкан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Ястровець
Ястровець — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Гия-де-Исора
Гия-де-Исора — Испанин Санта-Крус-де-Тенерифе провинцин муниципалитет.
Ястровець
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Весели (Вейделевкан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Ястровець
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Весели (Вейделевкан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Вейделевкан кӀоштан нах беха меттигаш
Гия-де-Исора
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Санта-Крус-де-Тенерифе провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Фомински (Каргополан кӀошт)
Фомински (Фоминская) — Российн Федерацин Архангельскан областан Каргополан кӀоштара эвла.
Паес (ЭгӀо)
Паес — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀо.
Фомински (Каргополан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Паес (ЭгӀо)
Географи
.
Фомински (Каргополан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Каргополан кӀоштан нах беха меттигаш
Паес (ЭгӀо)
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀо департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Пустополье (Кировн область)
Пустополье (Пустополье) — Кировн областан Уржуман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: марийш (6%), оьрсий (92%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Уржуман кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Журавлевка (Красни Кутан кӀошт)
Климат
Кхузахь климатан амалийн башхаллаш — континенталалла, йокъалла, шо шере мел дели хийцамаш хилар — билгалйоккху цуьнан континенталан климатан зонехь латтаро, бараман шораллехь хиларо, мелхан радиацино Ӏаткъам баро, лаьттан бухах, цаьрца йоьзна атмосферан циркуляцица. Йокъаллаш хуьлу ши шо мел дели.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Саратовн областан Красни Кутан кӀоштан нах беха меттигаш
Фроловка (Мценскан кӀошт)
Фроловка (Фроловка) — Российн Федерацин Орёлан областан Мценскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Мценскан кӀоштан нах беха меттигаш
ШагӀбонь
ШагӀбонь — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀденаш.
Географи
.
Егозово
Егозово (Егозово) — Российн Федерацин Кемеровн областан Ленинск-Кузнецкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа континенталан йу. Ӏа — шийла а, деха а, аьхке — йоца а, йовха а. ГӀоролаш йоцу мур лаьтта 100 дийнахь областан къилбаседехь, 120 де гергга Кузнецкан боьран къилбехь. Къилбаседа дуьненан эхиган барамера асехь лаьттачу Кемеровн областана кхочу дикка дукха маьлхан йовхо шарахь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Ленинск-Кузнецкан кӀоштан нах беха меттигаш
Казе Фурлан (Тревизо)
Казе Фурлан — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Дуьнйамалилар
Дуьнйамалилар (Dünyamalılar) — Азербайджанан Бейлаганан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Бейлаганан кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 3635
NGC 3635 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
3635 3635
Аркаул (Уфа гӀалин гуо)
Аркаул — Башкирийчоьнан Уфа гӀалин гуо йукъайогӀу эвла. Поштан индекс — 450901, код ОКАТО —  80401957002.
Хьажоргаш
Категори:Уфа гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Пяно Лупино (Катанцаро)
Пяно Лупино — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Доленя Вас-при-Артичах
Доленя Вас-при-Артичах — Словенин йукъараллера эвла.
Ржаксо-Ивановка
Ржаксо-Ивановка (Ржаксо-Ивановка) — Российн Федерацин Тамбовн областан Ржаксан кӀоштара эвла.
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Доленя Вас-при-Артичах
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ржаксо-Ивановка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ржаксан кӀоштан нах беха меттигаш
Чемеричное
Чемеричное (Чамярычнае) — Белоруссин Минскан областан Уздан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Уздан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Листвянка (Рязанан область)
Листвянка (Листвянка) — Российн Федерацин Рязанан областан Рязанан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Рязанан областан Рязанан кӀоштан нах беха меттигаш
Ферлети (Горица)
Ферлети — Италин Фриули-Венеци-Джули регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Фриули-Венеци-Джули регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Бонур (Виченца)
Бонур  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Долхешть (коммуна, Сучава)
Долхешть — Румынин Сучава жудецан йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Сучава жудецан коммунаш
Мадона Бруна (Кунео)
Мадона Бруна — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Тупирама
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Токантис штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Багрин
Багрин — Украинин Киеван областан Васильковн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Новомихайловка (Николаевн кӀошт)
Новомихайловка — Украинин Николаевн областан Николаевн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Николаевн кӀоштан нах беха меттигаш
Отрадовице (Скорков)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
HD17568
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Отрадовице (Скорков)
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
HD17568
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Смолински (Челябинскан область)
Смолински (Смолинский) — Челябинскан областан Челябинскан областьанера эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (92%).
Билгалдахарш
Категори:Челябинскан нах беха меттигаш Категори:Челябинскан областан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Энтрада де Пуерто Рико (Ахучитлан дел Прогресо)
Энтрада де Пуерто Рико — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Энтрада де Пуерто Рико лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Суджуали (Чамаш)
Суджуали (Sucuali) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Орду провинцин (ил) Чамашнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Орду провинцин микрокӀошташ
Качар
Качар — Кхазакхстанан Костанайн областан Рудни гӀалин администрацин йукъайогӀу эвла.
Суджуали (Чамаш)
Хьажоргаш
Категори:Чамашнан микрокӀошташ
Категори:Чамашнан кӀоштан нах беха меттигаш
Качар
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Суджуали (Чамаш)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Качар
Хьажоргаш
Категори:Рудни гӀалин администраци
Суджуали (Чамаш)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Мартьяниха (Вологдин область)
Мартьяниха (Мартьяниха) — Российн Федерацин Вологдин областан Сямжан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Сямжан кӀоштан нах беха меттигаш
Сан Антонио (Сан Хуан Эванхелиста)
Географи
Сан Антонио лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Блаунтстаун (Флорида)
Блаунтстаун  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Флорида штатера гӀала.
Истори
Блаунтстаун гӀала йиллина  шарахь.
Хьажоргаш
Категори:Флорида штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Дедино (Себежан кӀошт)
Дедино (Дедино) — Российн Федерацин Пскован областан Себежан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Себежан кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 3636
NGC 3636 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
3636 3636
Булатниково (Ленинскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Москохан областан Ленинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Клевцово (Липецкан область)
Клевцово (Клевцово) — Российн Федерацин Липецкан областан Краснин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Липецкан областан Краснин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Эль Кастильо (Трес Вальес)
Эль Кастильо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Кастильо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Никольски (Святогорскан гӀалин йукъаралла)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Краматорскан кӀоштан нах беха меттигаш
კ
კ, кӀани (კ, კანი) — хӀинцалерачу гуьржийн абатан итталгӀа элп а, гуьржийн классикин абатан цхьайтталгӀа элп а. კ элпан аз нохчийн кӀ элпан озаца догӀуш ду.
Билгалдахарш
Категори:Гуьржийн абат
ПагӀдаян
ПагӀдаян — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀо.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЭгӀо департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Малетино (Курганан область)
Малетино (Малетино) — Российн Федерацин Курганан областан Куртамышан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Куртамышан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Билина
Билина (Bilina) — Чехин Къилба Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Къилба Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Врублево (Плонскан повет)
Врублево  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Губкино (Одинцовон кӀошт)
Губкино (Губкино) — Российн Федерацин Москохан областан Одинцовон кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Одинцовон кӀоштан нах беха меттигаш
Бад-Кольберг-Хельдбург
Бад-Кольберг-Хельдбург (Bad Colberg-Heldburg) — Германин Туьринген латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Туьринген латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Воля-Тломакова
Воля-Тломакова — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Потаниха (Каргополан кӀошт)
Потаниха (Потаниха) — Российн Федерацин Архангельскан областан Каргополан кӀоштара дӀатесна эвла.
Хьажоргаш
Категори:Каргополан кӀоштан нах беха меттигаш
Тупиратинс
Тупиратинс — Бразилин Токантис штатера муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Токантис штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ШагӀдени
ШагӀдени — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — АгӀденаш.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:АгӀденаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Новины (Веткан кӀошт)
Новины (Новіны) — Белоруссин Гомелан областан Веткан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Гомелан областан нах беха меттигаш Категори:Веткан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Гвадалупе Виктория (Алтотонга)
Гвадалупе Виктория — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Гвадалупе Виктория лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Гранадилья-де-Абона
Гранадилья-де-Абона — Испанин Санта-Крус-де-Тенерифе провинцин муниципалитет.
Ейвазлилар (Бейлаганан кӀошт)
Ейвазлилар (Eyvazlılar) — Азербайджанан Бейлаганан кӀоштара эвла.
Гранадилья-де-Абона
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Ейвазлилар (Бейлаганан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Бейлаганан кӀоштан нах беха меттигаш
Лас Чапарас (Тампико Алто)
Лас Чапарас — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Гранадилья-де-Абона
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Санта-Крус-де-Тенерифе провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лас Чапарас (Тампико Алто)
Географи
Лас Чапарас лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Горановци (Великотырновон область)
Горановци  — Болгарин Великотырновон областера эвла. Велико-Тырново йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Великотырновон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Караджаоьрен (Аджигоьл)
Караджаоьрен (Karacaören) - Туркойчоьнан Юккъера Анатоли регионан НевшехӀир провинцин (ил) Аджигоьлан кӀоштара эвла.
Петрушешть
Петрушешть — Румынин Алба жудецан коммунера эвла.
Караджаоьрен (Аджигоьл)
Билгалдахарш
Категори:Аджигоьлан кӀоштан нах беха меттигаш
Петрушешть
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Алба жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ястшембник (Нижнесилезин воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
HD175706
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
ДагӀдиби (Улудере)
ДагӀдиби (Dağdibi) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатолин Ширнак провинцин (ил) Улудеренан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Чашин
Чашин — Польшин Подкарпатан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подкарпатан воеводаллин нах беха меттигаш
Чашин
Дивины
Дивины (Дивины) — Российн Федерацин Пскован областан Себежан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Себежан кӀоштан нах беха меттигаш
Долхешть (коммуна, Ясси)
Долхешть — Румынин Ясси жудецан йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Монино (Кашинан кӀошт)
Монино (Монино) — Российн Федерацин Тверан областан Кашинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Кашинан кӀоштан нах беха меттигаш
Доленя Вас-при-Кршкем
Доленя Вас-при-Кршкем — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Пяно Мальио-Бландино (Палермо)
Пяно Мальио-Бландино — Италин Сицилия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Сицилия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Бонфадина (Бреша)
Бонфадина  — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Казе Цагатела (Пескара)
Казе Цагатела — Италин Абруццо регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Абруццо регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Фермата ди Фунез (Болцано)
Фермата ди Фунез — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Трентино-Альто-Адидже регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Зле-Менсо
Зле-Менсо — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
NGC 3637
NGC 3637 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Зле-Менсо
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
NGC 3637
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Зле-Менсо
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
NGC 3637
Хьажа кхин а
3637 3637
Марьински (Сямжан кӀошт)
Марьински (Марьинская) — Российн Федерацин Вологдин областан Сямжан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+4.
Йазилиташ (ХӀорасан)
Йазилиташ (Yazılıtaş) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Эрзурум провинцин (ил) ХӀорасанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Эрзурум провинцин микрокӀошташ
Категори:ХӀорасанан микрокӀошташ
Категори:ХӀорасанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
АнтгӀ-Де
АнтгӀ-Де (Entre-Deux) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГӀеуьньон регионехь. Коммунан департамент — ГӀеуьньон.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:гӀеуьньон департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Мадона д'Ардуа (Кунео)
Мадона д'Ардуа — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Нови Полтавка (Донецкан область)
Нови Полтавка — Украинин Донецкан областан Краматорскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).