cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бердово (Пскован область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Порхован кӀоштан нах беха меттигаш
Курти (Белуно)
Курти  — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Обер-Хильберсхайм
Обер-Хильберсхайм — Германин Рейнланд-Пфальц латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Рейнланд-Пфальц латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Самолюбово (Смоленскан область)
Самолюбово (Самолюбово) — Российн Федерацин Смоленскан областан Шумячин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Шумячин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Кампу-Бон
Кампу-Бон — Бразилин Риу-Гранди-ду-Сул штатера муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Риу-Гранди-ду-Сул штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Вержей (община)
Вержей  — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
(18172) 2000 QL7
(18172) 2000 QL7 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 25 августехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 QL7» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Партизански (ГӀалмакхойчоь)
Партизански (Партизанский) — Российн Федерацин ГӀалмакхойчоьнан Яшкулан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Яшкулан кӀоштан нах беха меттигаш
Лачнов (Короугев)
Лачнов  (Lačnov) — Чехин Пардубицен мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пардубицен мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Стеблево (станци)
Стеблево (Стеблево) — Российн Федерацин Вологдин областан Грязовецан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Грязовецан кӀоштан нах беха меттигаш
Анатрая (Арецо)
Анатрая  — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Стари Пустынь
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 36 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Арзамасан кӀоштан нах беха меттигаш
Дедебейли (Чемишгезек)
Дедебейли (Dedebeyli) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Тунджели провинцин (ил) Чемишгезекан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чемишгезекан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Дрила 1
Дрила 1 (Дрыла 1) — Белоруссин Минскан областан Логойскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Логойскан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Кошкина (Пермийн мохк)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Пермийн мехкан Октябрьскан кӀоштан нах беха меттигаш
Алмалы (Енбекшикхазакхийн кӀошт)
Алмалы — Кхазакхстанан Алматан областан Енбекшикхазакхийн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Алматан областан нах беха меттигаш Категори:Енбекшикхазакхийн кӀоштан нах беха меттигаш
Предио Сан Рехино (Нанчитал де Лазаро Карденас дел Рио)
Географи
Предио Сан Рехино лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Васильево (Солигаличан кӀошт)
Васильево (Васильево) — Российн Федерацин Костромин областан Солигаличан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Большая Ивановка (Гатчинан кӀошт)
Большая Ивановка (Большая Ивановка) — Российн Федерацин Ленинградан областан Гатчинан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Гатчинан кӀоштан нах беха меттигаш
Молино (Флорида)
Молино  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Флорида штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Молино бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Флорида штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Флорида штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
(9457) 1998 FB75
(9457) 1998 FB75 — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Кортдейл (Пенсильвани)
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Кукутень (Лецкань, Ясси)
Кукутень — Румынин Ясси жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Ясси жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Филотово
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Клепикин кӀоштан нах беха меттигаш
Джессате
Джессате — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Милан провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Минковске
Минковске — Польшин Ополен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Ополен воеводаллин нах беха меттигаш
Староселе
Староселе — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Лешна-Гурна
Лешна-Гурна — Польшин Силезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Силезин воеводаллин нах беха меттигаш
Татлипинар (Кареси)
Татлипинар (Tatlıpınar) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Баликесир провинцин (ил) Каресинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Баликесир провинцин нах беха меттигаш
Категори:Баликесир провинцин микрокӀошташ
Категори:Каресинан микрокӀошташ
Категори:Каресинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Лога (Калугин область)
Лога (Лога) — Российн Федерацин Калугин областан Спас-Деменскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Куэнси (Эна)
Куэнси (Coincy) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ПикагӀди регионехь. Коммунан департамент — Эна.
Лога (Калугин область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Куэнси (Эна)
Географи
.
Лога (Калугин область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Куэнси (Эна)
Билгалдахарш
Категори:Францин гӀаланаш Категори:Эна департаментан коммунаш
Лога (Калугин область)
Хьажоргаш
Категори:Спас-Деменскан кӀоштан нах беха меттигаш
GSC1876-1761
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
(18173) 2000 QD8
(18173) 2000 QD8 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Сосновка (Наровчатан кӀошт)
Сосновка (Сосновка) — Российн Федерацин Пензин областан Наровчатан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Александер (Канзас)
Александер  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Канзас штатера гӀала.
Истори
Александер гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Канзас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Камышински (Волгоградан область)
Камышински (Камышинский) — Российн Федерацин Волгоградан областан Иловлян кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Иловлян кӀоштан нах беха меттигаш
Ла Ресерва (Пануко)
Ла Ресерва — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Ле-Пизу
Билгалдахарш
Категори:ДогӀдонь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Режанци
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Перникан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ла Ресерва (Пануко)
Географи
Ла Ресерва лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Пиза
Пиза — Италин Тоскана регионера коммуна. Лаьтташ йу Пиза провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Тоскана йукъара гӀаланаш
Новопетровка (Новоукраинкан кӀошт)
Новопетровка — Украинин Кировоградан областан Новоукраинкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Лозы (Ушачин кӀошт)
Лозы (Лозы) — Белоруссин Витебскан областан Ушачин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Ушачин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
(9458) 1998 FF97
(9458) 1998 FF97 — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1998 шеран 31 мартехь LINEAR цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1998 FF97».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Ортакоьй (Сунгурлу)
Ортакоьй (Ortaköy) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Чорум провинцин (ил) Сунгурлунан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сунгурлунан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Аллонда
Аллонда (Allondaz) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Севваь.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Севваь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Кампу-Бониту
Кампу-Бониту — Бразилин Парана штатера муниципалитет.
Подио (Кунео)
Подио — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Кампу-Бониту
Географи
Муниципалитетан майда —.
Подио (Кунео)
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Городище (Кировскан кӀошт)
Городище (Городище) — Российн Федерацин Ленинградан областан Кировскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ленинградан областан Кировскан кӀоштан нах беха меттигаш
Бикмурзино (Башкирийчоь)
Бикмурзино — Башкирийчоьнан Нуриманован кӀоштара эвла, иза Байгильдински йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 173 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452443, код ОКАТО — 80245805002.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Нуриманован кӀоштан нах беха меттигаш
Страсато (Палермо)
Страсато — Италин Сицилия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Сицилия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Калекоьй (Мезитли)
Калекоьй (Kaleköy) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан Мерсин провинцин (ил) Мезитлинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Мерсин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Мезитлинан микрокӀошташ
Категори:Мезитлинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
(18174) Khachatryan
(18174) Khachatryan — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 24 августехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 QW14» саналган.
Счастливи (Херсонан кӀошт)
Счастливи — Украинин Херсонан областан Херсонан кӀоштара эвла.
Гвадалупе де Тамбула (Сан Мигел де Альенде)
Гвадалупе де Тамбула — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Счастливи (Херсонан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Гвадалупе де Тамбула (Сан Мигел де Альенде)
Географи
Гвадалупе де Тамбула лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Счастливи (Херсонан кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Гвадалупе де Тамбула (Сан Мигел де Альенде)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Счастливи (Херсонан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Херсонан кӀоштан нах беха меттигаш
Гвадалупе де Тамбула (Сан Мигел де Альенде)
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Паньково (Вышни Волочёкан кӀошт)
Паньково (Паньково) — Российн Федерацин Тверан областан Вышни Волочёкан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Запрудново (Рыбинскан кӀошт)
Запрудново (Запрудново) — Российн Федерацин Ярославлан областан Рыбинскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Береза (Порхован кӀошт)
Береза (Береза) — Российн Федерацин Пскован областан Порхован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Порхован кӀоштан нах беха меттигаш
Курти (Салерно)
Курти  — Италин Кампания регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Кампания регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Борисовка (Мелитополан кӀошт)
Борисовка — Украинин Запорожьен областан Мелитополан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Мелитополан кӀоштан нах беха меттигаш
Херико де Мария, Ла Колония (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Херико де Мария, Ла Колония — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Херико де Мария, Ла Колония лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Мишковцы
Мишковцы (Мишковцы) — Кировн областан Нагорскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан дӀатесна нах беха меттигаш Категори:Кировн областан Нагорскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
ДогӀан (Чемишгезек)
ДогӀан (Doğan) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин Тунджели провинцин (ил) Чемишгезекан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Тунджели провинцин нах беха меттигаш
Категори:Чемишгезекан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Дрила 2
Дрила 2 (Дрыла 2) — Белоруссин Минскан областан Логойскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Логойскан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Бородино (Гаврилов Посадан кӀошт)
Бородино (Бородино) — Российн Федерацин Ивановн областан Гаврилов Посадан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Алмалы (Караталан кӀошт)
Алмалы — Кхазакхстанан Алматан областан Караталан кӀоштара эвла.
Бородино (Гаврилов Посадан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Гаврилов Посадан кӀоштан нах беха меттигаш
Алмалы (Караталан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Лачнов (Свитави)
Лачнов  (Lačnov) — Чехин Пардубицен мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пардубицен мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Ангвилара (Перуджа)
Ангвилара  — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сагарук
Сагарук (Сагарук) — Российн Федерацин Иркутскан областан Эхирит-Булагатийн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат шен-кепара хилар билгалдолу иза материкан йуккъехь хиларо, хӀордан барамал дикка айайелла хиларо, орографин чолхалло. Махкахь азин антициклон хуьлу, Ӏаьнан заманахь цуьнан Монголи тӀехула кхуьу хӀаваан массаш нисло Азин атмосферан Ӏаткъаман максимум къилбаседа йисттехь. Оцу хьолехь циклонан жигаралла дикка гӀелло.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Иркутскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+8.
Хьажоргаш
Категори:Эхирит-Булагатийн кӀоштан нах беха меттигаш
Привольни (ГӀалмакхойчоь)
Привольни (Привольный) — Российн Федерацин ГӀалмакхойчоьнан Яшкулан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан)
Билгалдахарш
Категори:Яшкулан кӀоштан нах беха меттигаш
Шатовка (Нижни Новгородан область)
Шатовка (Шатовка) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Арзамасан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 1774 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Арзамасан кӀоштан нах беха меттигаш
Ӏилманан ишкол
Ӏилманан ишкол — кечйина Ӏилманан хьажаран система, ткъа иштта и хьажар къобалдеш йолу Ӏилманан йукъаралла. Ӏилманан ишкол кхоллар хуьлу лидеран Ӏаткъамца, шен эрудицино, хьаштон гуоно, белхан хотӀо керла белхалой тӀеберзош хилча. Ӏилманан коллективан чуьра юкъаметтигаша таро ло шайна идейн тӀегӀан тӀиера хууш дерг (талламан жамӀаш доцуш) вовшен довзийта, цуо дикка ойу кхоллараллин Ӏилманан белхан эффект.
Кхетам
«Ӏилманан ишкол» термин лелайо шина меттигехь:
Ӏилманан ишколан хьесапаш:
Ӏилманан теорехь къастабо кхетамаш:
Истори
ПротоӀилманан муьран ишколийн шеш йозуш йоцу центраш я институташ хила таро яра. ТӀехьа Ӏилманан ишколийн маьӀнехь кхетадора реалан формалан йоцу Ӏилманчийн коллективаш.
Ширачу заманахь кхоллалора исбаьхьаллин а, философин ойланан а ишколаш — аристотелан перипатетикаш. .
Юккъерчу бӀешерашкахь жайназорбатохаро кхоьллира ледаме техникин аьтту масех цхьана географин центр дӀалоцуш йолу Ӏилманан ойлан ишколаш кхоллаяла. Цуо аттачу яьккхира Ӏаморан а, тайп-тайпана ишколийн ойланаш яржоран а процесс. ХӀоранна а царех кхечира пропагандан гӀирс — рогӀехь арадуьйлу журналаш, гуламаш, бюллетенаш, кхин Ӏилманан периодика. Шен зорбан меже — чӀогӀа йолу билгало ю Ӏилманан ойланан ишколан. Иза гайтина Ӏилманан исторехь, шен белхан Ӏилманан жамӀаш лахар атта до цуо.
Таханлера Ӏилманан ишкол дукха хьолахь университеташ ю. Церан структура кхуллу кафедраш —кхоллараллин пхьолгӀанех тераниш, ткъа царна коьртехь болу Ӏилманчаш (дукха хьолахь профессорш) — пхьерех, «коьртаниш» ишколашкахь, кӀезиг дац тӀехьа церан гӀараевлла цӀераш царна тахкар. Ӏилманан агӀора яккхийра ишколаш кхоллало тайп-тайпанчу пачхьалкхашкахь а, академийн талламан центрашна, Ӏилманан-талламан институташна гуонаха а.
Т. И. Заславскаяс билгалдоккху ши маьӀна: 1) иерархи йина а, ша юхакхоллалуш йолу Ӏилманан йукъаралла, дуьненан Ӏилманчу хазна йиллина йолу; 2) даймехкан Ӏилманехь билгала лахьта лоцуш йолу, керлачу чкъоьрийн говзанчашца, къаьсташ йолу билгалчу методологица ша юхакхуллуш йолу йукъаралла.
Амалш билгалъяхар
Ишколан хила веза Ӏилманан лидер (и веллачул тӀехьа хьехархой я цуьнан идейш) а, лархой (дешархой) а.
Масех Ӏилманан ишколан таро ю цхьана хенахь цхьатерра Ӏилманан Ӏалашонаш кхочушъян, амма иштта делахь а, къаста теоретикан бухца (принципашца) а, практикехь уьш кхочушъян тӀеварца а, программашца а, кепашца а, гӀирсаца а. Цуьнца кхетадо тайп-тайпанчу ишколийн Ӏилманчаша йина жамӀийн башхаллаш.
Ӏилманан ишколех уггар жигараллин концентрацин кхоллараллин энергин кхерч хуьлу, чӀогӀа жигара Ӏаткъам беш Ӏилманан прогрессан.
Ишколаш — Ӏилма кхиаз хиларан симптом ю. Парадигмаш чӀагӀйина, дӀехьадевлча «нормалан» Ӏилмане ишколаш дӀайовлу сцени тӀиера. ДӀахӀутту теоретикан а, методикан а позицин йукъаралла массо а оцу Ӏилманан векалийн.
Ӏилманан ишкол шен Ӏилманан ламасташ а, жамӀаш а нахала даха гӀерта. Цуьнан шен идентификаце а, къаьстина хиларе а кхочу талламан дозанаш билгалдахарца.
Ӏилманан ишколаш дӀайовлар (уьш дӀаяр) нисло шина коьртачу кепашкахь: бюрократизаци а, коммерциализаци а. Оцу шинний а кепан уьйр ю долуш долчу жамӀийн модернизацица а, модификацица а, проекташна куьйгалла а деш юьсу Ӏилманан лахам меттана, цуо хӀаллакайо кхолларалла, тӀаккха ша Ӏилманан ишкол а.
Тайпа
Ӏилманан ишколийн коьрта тайпанаш:
(18175) Jenniferchoy
(18175) Jenniferchoy — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 24 августехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 QB15» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Мйодари (Ополен воеводалла)
Мйодари  — Польшин Ополен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Ополен воеводаллин нах беха меттигаш
(9459) 1998 FW113
(9459) 1998 FW113 — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1998 шеран 31 мартехь LINEAR цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1998 FW113».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Варжеляй
Варжеляй (Варжеляй) — Российн Федерацин Мордовин Торбееван кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат билгалйолу шен Оьрсийн акъарийн йуккъера бараман асанера физика-географин хӀоттамца, ткъа цуьнан амалехь ду хаа а луш шеран заманаш хийцайалар.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Торбееван кӀоштан нах беха меттигаш
Ле-ФагӀж
Ле-ФагӀж — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — ДогӀдонь.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ДогӀдонь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Селюты
Селюты (Селюты) — Российн Федерацин Смоленскан областан Шумячин кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Шумячин кӀоштан нах беха меттигаш
Стеклянка (Грязовецан кӀошт)
Стеклянка (Стеклянка) — Российн Федерацин Вологдин областан Грязовецан кӀоштара дӀатесна эвла.
Коллижи-КгӀанделен
Коллижи-КгӀанделен (Colligis-Crandelain) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ПикагӀди регионехь. Коммунан департамент — Эна.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Францин гӀаланаш Категори:Эна департаментан коммунаш
Старосцин (Люблинан воеводалла)
Старосцин  — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Джиронико
Джиронико — Италин Ломбарди регионера коммуна. Лаьтташ йу Комо провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Ломбарди йукъара гӀаланаш
Тойбелен (Кареси)
Тойбелен (Toybelen) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Баликесир провинцин (ил) Каресинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Баликесир провинцин нах беха меттигаш
Категори:Баликесир провинцин микрокӀошташ
Категори:Каресинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Коул-Сентер (Пенсильвани)
Коул-Сентер  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Пенсильвани штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Кукутень (Ясси)
Кукутень — Румынин Ясси жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Ясси жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Альбан (Севваь)
Альбан (Albens) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Севваь.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Севваь департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Хорхе Перез Торес (Халтипан)
Хорхе Перез Торес — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Хорхе Перез Торес лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Ойаджа (Сунгурлу)
Ойаджа (Oyaca) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Чорум провинцин (ил) Сунгурлунан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сунгурлунан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Монтура (Флорида)
Географи
Монтура бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Флорида штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Флорида штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Кампу-Верди
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Мату-Гросу штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лутово (эвла)
Лутово (Лутава) — Белоруссин Витебскан областан Ушачин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Ушачин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Верхни Березовец
Верхни Березовец (Верхний Березовец) — Российн Федерацин Костромин областан Солигаличан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Солигаличан кӀоштан нах беха меттигаш
Криулино (Пермийн мохк)
Криулино (Криулино) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Октябрьскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Левице (Великопольскан воеводалла)
Левице  — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
(18176) Julianhong
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 24 августехь LINEAR проекты цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 QG22» саналган.
Левице (Великопольскан воеводалла)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
(18176) Julianhong
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Левице (Великопольскан воеводалла)
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Аллен (Канзас)
Аллен  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Канзас штатера гӀала.
Истори
Аллен гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Канзас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Подио (Торино)
Подио — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
(9460) McGlynn
(9460) McGlynn — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Алта Луз дел Кастильо (Тепатласко)
Алта Луз дел Кастильо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Алта Луз дел Кастильо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Куртини (Сондрио)
Куртини  — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Большетенькашево
Большетенькашево — Башкирийчоьнан Нуриманован кӀоштара эвла, иза Байгильдински йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 341 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452443, код ОКАТО — 80245805003.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Нуриманован кӀоштан нах беха меттигаш
Реяновци
Реяновци — Болгарин Перникан областера эвла. Трын йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Перникан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Фомино (Рязанан область)
Фомино (Фомино) — Российн Федерацин Рязанан областан Клепикин кӀоштара эвла.
Сосновка (Пензин кӀошт)
Сосновка (Сосновка) — Российн Федерацин Пензин областан Пензин кӀоштара эвла.
Фомино (Рязанан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, барамера шийлачу Ӏаьнца а. ГӀоронаш йоцу муьран йукъара бохалла 130-149 де ду. Кхузахь сих-сиха тӀехьара бӀаьстен а, хьалхара гуьйренан а гӀоролаш хуьлу. Эвла лаьтта тоьушйолчу йочанийн зонехь. Йочанийн шеран барам кхузахь 500 мм кхоччуш бу. ДогӀнаш аьхкенан заманехь стигал къекъаш чӀогӀа догӀу, наггахь къора а тухуш. ХӀоьттина лайн чкъор хуьлу ноябрь чекхболуш – декабрь болалуш, деша март чекхболуш – апрель болалуш. Ло лаьтта денош - 135-145 шарахь. Климатан хьолаш дика ду йуьртабахамна. Йуьззина кхочу йовхо а, тӀуналла а гуьйренан йалташна, бӀаьстенан йалташна, техникин а, докъаран культурашна.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Клепикин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Сосновка (Пензин кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дикка йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Кхузахь йукъара климатан сиптийн амалехь ду, цхьацца муьрашкахь дикка хаалуш климатан элементаш ловзаран амплитуда йоккха хиларца. Шеран уггар шийла бутт январь бу, ткъа уггар бовха - июль.
Либидза
Либидза — Польшин Силезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Силезин воеводаллин нах беха меттигаш
Водяни (Новоукраинкан кӀошт)
Водяни — Украинин Кировоградан областан Новоукраинкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Новоукраинкан кӀоштан нах беха меттигаш
Страсера (Дженова)
Страсера — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Коджайер (Мезитли)
Коджайер (Kocayer) — Туркойчоьнан Лаьттайуккъера хӀордан регионан Мерсин провинцин (ил) Мезитлинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Мерсин провинцин микрокӀошташ
Категори:Мезитлинан микрокӀошташ
Категори:Мезитлинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Алмалы (Панфиловн кӀошт)
Алмалы — Кхазакхстанан Алматан областан Панфиловн кӀоштара эвла.