cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Правососновка
Климат
Кхузахь климат континенталан йу. Лаьттан гӀоролаш йуьйлало сентябран шолгӀачу декъехь, чекхйовлу май чекхболуш. Шелонан мур лаьтта - 178, йовхонан - 188, гӀур йоцуш – 120 дийнахь. Географин хьоло цуьнан климатан континенталалла алсама лурйо, оццу географин шораллашкахь лаьттачу, амма адаман даха аьтто болчу Европин а, Америкин а кӀошташкахьчул.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Болотнин кӀоштан нах беха меттигаш
(3103) Эгер
(3103) Эгер  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1982 шеран 20 январехь M. Lovas цӀе йолу Ӏилманчо Матра обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1982 BB».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Монталчинело (Сьена)
Монталчинело — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
РуьзгâрлибахӀче (Бейкоз)
РуьзгâрлибахӀче (Rüzgârlıbahçe) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Истмала провинцин (ил) Бейкознан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Истмала провинцин микрокӀошташ
Категори:Бейкознан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Сан-Педро-де-Торельо
Сан-Педро-де-Торельо — Испанин Барселона провинцин муниципалитет.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Барселона провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шамлиг (Товузан кӀошт)
Шамлиг (Şamlıq) — Азербайджанан Товузан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Товузан кӀоштан нах беха меттигаш
Лугови (Шелаболихан кӀошт)
Луговое (Луговое) — Российн Федерацин Алтайн мехкан Шелаболихан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Зелени (Оленинан кӀошт)
Зелени (Зеленое) — Российн Федерацин Тверан областан Оленинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Хьажоргаш
Категори:Оленинан кӀоштан нах беха меттигаш
Позада (Брага)
Позада  — Португалин Брага гуонан йукъара фрегези. ЙукъайогӀуш йу цӀе йолучу муниципалитетан.
Географи
кӀошташ. Майда —.
Благовещенски (Сахалинан область)
Благовещенски (Благовещенское) — Российн Федерацин Сахалинан областан Аниван гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Эвла йогӀу бараман шораллин муссонийн зонин йукъа. Амма кхузара климат гуттар луьра йу бараман асанера кхечу областашца йуьстича. Атмосферан Ӏаткъамийн йукъ хийцайаларца, хӀаваан массийн агӀонаш хийцало шарахь шозза. Ӏай шийла хӀаваийн массаш материк тӀиера Ӏапказ агӀора хьоькху. Цундела кхузахь оцу хенахь алсама хуьлу къилбаседа а, къилбаседа-малхбузен а мехаш, лаьтта йаккхий шелонаш. Ткъа аьхка, шелйелла хӀаван массаш йуханехьа йогӀу, гӀайренаш тӀехула йовлуш шорта йочанаш йахьа, цундела аьхке кхузахь шийло а, тӀуьна а хуьлу. Шеран йочанийн барам кхузахь кхочу 1000 мм сов. Бакъду, йочанаш массанхьа цхьабосса-м ца хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
Хьажоргаш
Категори:Аниван гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Стайки (Ельнян кӀошт)
Стайки (Стайки) — Российн Федерацин Смоленскан областан Ельнян кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бун (гуо, Миссури)
Бун — АЦШ Миссури штатера гуо. Центр – гӀала Коламбия.
Истори
Йиллина 1821 шарахь.
Жупраны
Жупраны (Жупраны) — Белоруссин Гроднон областан Ошмянин кӀоштара эвла.
Бун (гуо, Миссури)
Бахархой
2019 шарахь гуонехь вехара 156 377 стаг.
Жупраны
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Бун (гуо, Миссури)
Мохк
Гуон майда 1774 км². .
Билгалдахарш
Категори:Миссури штатан гуонаш
Категори:АЦШ гуонаш
Жупраны
Хьажоргаш
Категори:Ошмянин кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
ЕгӀангегӀвиль
ЕгӀангегӀвиль — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Манш.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Манш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Уьчок (Идил)
Уьчок (Üçok) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Ширнак провинцин (ил) Идилан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Идилан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Закаты (Фащевскан йуьртан меттиг)
Закаты (Заходы) — Белоруссин Могилёвн областан Шклован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш
Категори:Шклован кӀоштан нах беха меттигаш
Ташкенсаз
Ташкенсаз — Кхазакхстанан Алматан областан Енбекшикхазакхийн кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Алматан областан нах беха меттигаш Категори:Енбекшикхазакхийн кӀоштан нах беха меттигаш
Вигацоло (Сондрио)
Вигацоло — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Тойметсола
Тойметсола (Тойметсола) — Российн Федерацин Марий Элан Моркин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Моркин кӀоштан нах беха меттигаш
Колки (Ровнан область)
Колки — Украинин Ровнан областан Сарнин кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Сарнин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Нови Сланкамен
Нови Сланкамен (Нови Сланкамен) — Сербин Воеводинан автономин мехкан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Литература
Категори:Воеводинан автономин мехкан нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Канова Ремели (Верона)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
ДомевгӀ-суьгӀ-ДуьгӀбйон
ДомевгӀ-суьгӀ-ДуьгӀбйон — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Вогезаш.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Вогезаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Ридер (Малхбузен Виргини)
Ридер — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Малхбузен Виргини штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Ридер бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Петровка (Первомайскан кӀошт, Харьковн область)
Петровка — Украинин Харьковн областан Первомайскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Харьковн областан Первомайскан кӀоштан нах беха меттигаш
Монро (Адамс, Висконсин)
Монро — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Висконсин штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Павловка (Красни Сулинан кӀошт)
Павловка (Павловка) — Российн Федерацин Ростовн областан Красни Сулинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь амалехь йу бараман асанера бараман континенталан климат. Ӏа дукха хьолахь кхоьлина а, мохе а ду. Аьхке мохе а, йекъа а, йовха а йу. Климатан континенталан сипташ чӀагӀло мехкан къилбаседа-малхбузера къилба-малхбале. ТӀекхета йокъалла, йовхо. ЧӀагӀло мехаш, Ӏаьнан шелонаш. Климатан амалан башхалла йу маьлхан серло а, йовхо а шорта хилар. Дукха хуьлу барамера шораллин къилба зонин циркуляцин процессаш. Амма, Арктикера шийла массаш кхача тарло, масийттаза йан а тарло уьш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красни Сулинан кӀоштан нах беха меттигаш
Молодежни (Горноуральскан гӀалин гуо)
Молодежни (Молодежный) — Свердловскан областан Горноуральскан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (78%), гӀезалой (6%), башкираш (8%).
Билгалдахарш
Категори:Категори:Горноуральскан гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Вейвленд (Миссисипи)
Вейвленд  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Миссисипи штатера гӀала.
Ход (эвла)
Хьажоргаш
Категори:Алагиран кӀоштан нах беха меттигаш
Вейвленд (Миссисипи)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Миссисипи штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
(13) Эгерия
(13) Эгерия  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Черко (Маса-Карара)
Черко — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сан Джовани ди Синис
Сан Джовани ди Синис — Италин Сардини регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Сардини регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Маргерита-ди-Савойя
Маргерита-ди-Савойя — Италин Апули регионера коммуна. Лаьтташ йу Барлетта-Андри-Трани провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
ШиххӀейбаьт
ШиххӀейбаьт (Şıxheybət) — Азербайджанан Товузан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Товузан кӀоштан нах беха меттигаш
Хоьрау
Хоьрау (Chörau) — Германин Саксони-Анхальт латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Саксони-Анхальт латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Сурово (Архангельскан область)
Сурово (Сурово) — Российн Федерацин Архангельскан областан Холмогорин кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Холмогорин кӀоштан нах беха меттигаш
Колония Виста Эрмоса (Алварадо)
Колония Виста Эрмоса — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Колония Виста Эрмоса лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Лизуново
Лизуново (Лизуново) — Российн Федерацин Владимиран областан Александрован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Климат
Кхузахь климат билгалйоккху цуьнан географин хьоло, цунах доьзна ду маьлхан йовхо кхачар а, тайп-тайпана хӀордан, континенталан барамера шораллин, арктикин хӀаваан массаш лелар а (луларчу Малхбузен Европин, Йуккъера а, Къилбаседера а Азин, Атлантикин а, Къилбаседа Шен Ӏапказийн акваторера).
Хьажоргаш
Категори:Владимиран областан Александрован кӀоштан нах беха меттигаш
Бережок (Бежаницин кӀошт)
Бережок (Бережок) — Российн Федерацин Пскован областан Бежаницин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Бежаницин кӀоштан нах беха меттигаш
Бендою
Бендою — Румынин Бреила жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Бреила жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ташкентка
Ташкентка — Кхазакхстанан Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Кызылжаран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Кызылжаран кӀоштан нах беха меттигаш
Чокран (ВираншехӀир)
Чокран (Çokran) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Шанлиурфа провинцин (ил) ВираншехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Шанлиурфа провинцин нах беха меттигаш
Категори:ВираншехӀирнан микрокӀошташ
Категори:ВираншехӀирнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Журавы (Ошмянин кӀошт)
Журавли (Журавы) — Белоруссин Гроднон областан Ошмянин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гроднон областан нах беха меттигаш
Категори:Ошмянин кӀоштан нах беха меттигаш
Семеновски (Серпухован кӀошт)
Семеновски (Семеновское) — Российн Федерацин Москохан областан Серпухован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Серпухован кӀоштан нах беха меттигаш
ЕгӀель
ЕгӀель — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Манш.
Билгалдахарш
Категори:Манш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Мойка (Самарин область)
Мойка (Мойка) — Российн Федерацин Самарин областан Борскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу барамера шораллера континенталан климатан асанехь, шен амалехь арктикан а, тропикан а а хӀаваъ кхачар а долуш. ГӀоролаш йоцу мур Ийдалан тогӀенехь лаьтта йуккъера барам 159 дийнахь, 29 апрелера 4 октябрь кхаччалц, амма гӀеххьа галл а долу оцу тӀиера цхьацца шерашкахь. Иштта, 1967 ш. тӀаьххьара бӀаьстенан гӀоролаш хилира 4 июнехь, ткъа 1950 ш. хьалхара гуьйренан гӀоролаш 14 сентябрехь хилира. ГӀоролаш цахуьлу мур бозу рельефан хьолах. Кхузахь йогӀу шарахь 500 мм йочанаш. Йочанаш цхьабосса цайаро сих-сиха йокъаллаш хӀиттайо. Йокъаллаш алсама хуьлу май беттан шолгӀа а, кхоалгӀа а декадашкахь, июнан хьалхарчу декадехь а, цасоццаш йочанаш хуьлу – дукха хьолахь январехь а, февралан хьалхарчу а, шолгӀачу а декадашкахь, ткъа кхин а октябран шолгӀачу декъехь – ноябран хьалхарчу декадехь.
Хьажоргаш
Категори:Борскан кӀоштан нах беха меттигаш
Канова Суприоре
Канова Суприоре — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Пахомово (Заокскан кӀошт)
Пахомово (Пахомово) — Российн Федерацин Тулин областан Заокскан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Заокскан кӀоштан нах беха меттигаш
Сан-Педро-Салавинера
Сан-Педро-Салавинера — Испанин Барселона провинцин муниципалитет.
Бьюкенен (гуо, Миссури)
Бьюкенен — АЦШ Миссури штатера гуо. Центр – гӀала Сент-Джозеф.
Сан-Педро-Салавинера
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Бьюкенен (гуо, Миссури)
Истори
Йиллина 1838 шарахь.
Сан-Педро-Салавинера
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Барселона провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бьюкенен (гуо, Миссури)
Бахархой
2019 шарахь гуонехь вехара 89 856 стаг.
Мохк
Гуон майда 1062 км². .
Билгалдахарш
Категори:Миссури штатан гуонаш
Категори:АЦШ гуонаш
Чернооково
Чернооково (Чернооково) — Российн Федерацин Брянскан областан Климован кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Климован кӀоштан нах беха меттигаш
Рыбкинск
Рыбкинск (Рыбкинск) — Российн Федерацин Новосибирскан областан Болотнин кӀоштара дӀатесна эвла.
Позада-де-Сарамагуш
Позада-де-Сарамагуш — Португалин Брага гуонан йукъара фрегези. ЙукъайогӀуш йу цӀе йолучу муниципалитетан.
Рыбкинск
Климат
Кхузахь климат континенталан йу. Лаьттан гӀоролаш йуьйлало сентябран шолгӀачу декъехь, чекхйовлу май чекхболуш. Шелонан мур лаьтта - 178, йовхонан - 188, гӀур йоцуш – 120 дийнахь. Географин хьоло цуьнан климатан континенталалла алсама лурйо, оццу географин шораллашкахь лаьттачу, амма адаман даха аьтто болчу Европин а, Америкин а кӀошташкахьчул.
Позада-де-Сарамагуш
Географи
кӀошташ. Майда —.
Монтальиони (Перуджа)
Монтальиони — Италин Умбрия регионан  коммунера эвла.
Позада-де-Сарамагуш
Хьажоргаш
Категори:Брага кӀошташ Категори:Португалин фрегезеш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Монтальиони (Перуджа)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Рыбкинск
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Омскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Болотнин кӀоштан нах беха меттигаш
Монтальиони (Перуджа)
Литература
Категори:Умбрия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Зехино
Зехино (Зехино) — Российн Федерацин Тверан областан Оленинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
(2113) Эрдни
(2113) Эрдни  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1972 шеран 11 сентябрехь Черных Н. С. цӀе йолу Ӏилманчо ГӀирма обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1972 RJ2».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Трёмово
Трёмово (Трёмово) — Российн Федерацин Новгородан областан Боровичин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Варимли (Идил)
Варимли (Varımlı) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Ширнак провинцин (ил) Идилан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
СогӀуксу (Бейкоз)
СогӀуксу (Soğuksu) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Истмала провинцин (ил) Бейкознан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Истмала провинцин нах беха меттигаш
Категори:Истмала провинцин микрокӀошташ
Категори:Бейкознан микрокӀошташ
Категори:Бейкознан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Токпердино
Токпердино (Токпердино) — Российн Федерацин Марий Элан Моркин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь бараме континенталан климат йу. Ӏа кхузахь дикка деха а, ло долуш а ду, ткъа аьхке — дикка йовха йу. Мехкан Ӏаткъам бо Атлантикин а, Арктикин а хӀаваан массаш. Ӏаьна заманахь кхузахь цӀеххьана температураш оьгу, ткъа гурахь а, бӀаьста а сих-сиха гӀура хуьлу. ХӀаваан температуран шеран йуккъера барам республикин малхбалехь Цельсин ноль градусал сов хуьлу, ткъа къилба-малхбузехь кхаа градусе кхочу. Уггар шийла бутт — январь, ткъа уггар бовха — июль бу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Моркин кӀоштан нах беха меттигаш
Радомисловка
Радомисловка — Украинин Харьковн областан Первомайскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Домжульян
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Вогезаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Стари Мутище
Стари Мутище (Старое Мутище) — Российн Федерацин Смоленскан областан Ельнян кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ельнян кӀоштан нах беха меттигаш
Мичурински (Екатеринбург)
Мичурински (Мичуринский) — Свердловскан областан Екатеринбург йукъайогӀу эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (88%), гӀезалой (6%).
Билгалдахарш
Категори:Екатеринбург нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Воскресенски (Сахалинан область)
Воскресенски (Воскресенское) — Российн Федерацин Сахалинан областан Аниван гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Эвла йогӀу бараман шораллин муссонийн зонин йукъа. Амма кхузара климат гуттар луьра йу бараман асанера кхечу областашца йуьстича. Атмосферан Ӏаткъамийн йукъ хийцайаларца, хӀаваан массийн агӀонаш хийцало шарахь шозза. Ӏай шийла хӀаваийн массаш материк тӀиера Ӏапказ агӀора хьоькху. Цундела кхузахь оцу хенахь алсама хуьлу къилбаседа а, къилбаседа-малхбузен а мехаш, лаьтта йаккхий шелонаш. Ткъа аьхка, шелйелла хӀаван массаш йуханехьа йогӀу, гӀайренаш тӀехула йовлуш шорта йочанаш йахьа, цундела аьхке кхузахь шийло а, тӀуьна а хуьлу. Шеран йочанийн барам кхузахь кхочу 1000 мм сов. Бакъду, йочанаш массанхьа цхьабосса-м ца хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
Хьажоргаш
Категори:Аниван гӀалин гуонан нах беха меттигаш
Вигиньоло (Милано)
Вигиньоло — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Коловерти (Украина)
Коловерти — Украинин Ровнан областан Ровнан кӀоштара эвла.
Вигиньоло (Милано)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Коловерти (Украина)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Вигиньоло (Милано)
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Коловерти (Украина)
Хьажоргаш
Категори:Ровнан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Первомайски (Красни Сулинан кӀошт)
Первомайски (Первомайский) — Российн Федерацин Ростовн областан Красни Сулинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь амалехь йу бараман асанера бараман континенталан климат. Ӏа дукха хьолахь кхоьлина а, мохе а ду. Аьхке мохе а, йекъа а, йовха а йу. Климатан континенталан сипташ чӀагӀло мехкан къилбаседа-малхбузера къилба-малхбале. ТӀекхета йокъалла, йовхо. ЧӀагӀло мехаш, Ӏаьнан шелонаш. Климатан амалан башхалла йу маьлхан серло а, йовхо а шорта хилар. Дукха хуьлу барамера шораллин къилба зонин циркуляцин процессаш. Амма, Арктикера шийла массаш кхача тарло, масийттаза йан а тарло уьш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красни Сулинан кӀоштан нах беха меттигаш
ВахӀидли
ВахӀидли (Vahidli) — Азербайджанан Товузан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Товузан кӀоштан нах беха меттигаш
Макарово (Алтайн мохк)
Макарово (Макарово) — Российн Федерацин Алтайн мехкан Шелаболихан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера а, чӀогӀа континенталан а йу, кхоллало Атлантикера, Арктикера, Малхбален Сибрехара, Йуккъерчу Азера сих-сиха хийца а луш кхочучу хӀаваан массаш бахьнехь. Маршах кӀезиг йолуш хенан хӀоттам хилар бахьнехь алссама маьлхан радиации кхачайо кхуза. Малх лепаран дохаллин йуккъера барам 2000—2300 сахьт шарахь бу, цхьаьнатоьхна радиацин барам кхочу 4500-4800 МДж/м2 шарахь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Шелаболихан кӀоштан нах беха меттигаш
Ново Милошево
Ново Милошево (Ново Милошево) — Сербин Воеводинан автономин мехкан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Воеводинан автономин мехкан нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Петарбухан трамвай
Петарбухан тарамбай (оьрсийн маттахь Санкт-петербургский трамвай)- Санкт-Петарбухан трамвайн леларан система ю. Схьайиллина 1907-чу шарахь товбецан-беттан 29-чу дийнахь. 1980-чу шерашкахь дуьнентӀехь уггаре а йоккха трамвайн система яра иза. Гиннессан рекордийн тептаре яьккхира иза.
1992-чу шарахь дуьйна цуьнан барам жимбелла, цхьайолчу магистралшкахь трамвайн некъаш вовшахдаккха буьйлабелира. Делахь а, 2002-чу шарахь Петарбухахь ялх бӀе (600) километр сов трамвайн некъаш бара.
Цул тӀаьхьа Мельбурнан трамвайо лаьттина хилла йолу рекорд йохийна.
Монтана (Висконсин)
Монтана — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Висконсин штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Висконсин штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Холст (Къилбаседа ХӀирийчоь)
Холст (Холст) — Российн Федерацин Къилбаседа ХӀирийчоьнан Алагиран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Алагиран кӀоштан нах беха меттигаш
Экологи
Экологи (ширачу желтойн маттахь οἶκος - хӀусам, бахам + λόγος Ӏилма)- биологин юкъадогӀуш Ӏилма ду. Цо толлу садолу хӀуманийн вовшашца а, Ӏаламца а йолу юкъаметтигаш. Дуьххьара и термин хьахийна Геккель Эрнесто шен «Организмийн йукъара морфологи» («Generelle Morphologie der Organismen») цӀе йолчу жайнехь.
Сухарево (Архангельскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Мартано
Мартано — Италин Апули регионера коммуна. Лаьтташ йу Лечче провинцехь.
Сухарево (Архангельскан область)
Хьажоргаш
Категори:Холмогорин кӀоштан нах беха меттигаш
Мартано
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Тегизжол
Тегизжол — Кхазакхстанан Карагандан областан Бухар-Жыраунан кӀоштара эвла.
Мартано
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Апули йукъара гӀаланаш
Сан Джовани е Паоло (Казерта)
Сан Джовани е Паоло — Италин Кампания регионан  коммунера эвла.
Гоч
Цхьан маттера вукху матте цхьатерра чулацам болу информаци дӀаялар.
Сан Джовани е Паоло (Казерта)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Кампания регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Тегизжол
Хьажоргаш
Категори:Карагандан областан нах беха меттигаш Категори:Бухар-Жыраунан кӀоштан нах беха меттигаш
Дедекоьй (ВираншехӀир)
Дедекоьй (Dedeköy) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Шанлиурфа провинцин (ил) ВираншехӀирнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Шанлиурфа провинцин микрокӀошташ
Категори:ВираншехӀирнан микрокӀошташ
Категори:ВираншехӀирнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Робинетт (Малхбузен Виргини)
Робинетт — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Малхбузен Виргини штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Робинетт бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Малхбузен Виргини штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Малхбузен Виргини штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
(2274) Эрссон
(2274) Эрссон  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1976 шеран 2 мартехь К.-И. Лагерквист цӀе йолу Ӏилманчо Квистаберг обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1976 EA».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Хуьден
Хуьден (Chüden) — Германин Саксони-Анхальт латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Саксони-Анхальт латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Вейнсборо (Миссисипи)
Истори
Вейнсборо гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Миссисипи штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Канова Форначе (Мантова)
Канова Форначе — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Затишье (Шклован кӀошт)
Затишье (Зацішша) — Белоруссин Могилёвн областан Шклован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш
Категори:Шклован кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Бейтс (гуо, Миссури)
Бейтс — АЦШ Миссури штатера гуо. Центр – гӀала Батлер.
Истори
Йиллина 1841 шарахь.
Бахархой
2019 шарахь гуонехь вехара 16 761 стаг.
Мохк
Гуон майда 2196 км². .
Билгалдахарш
Категори:Миссури штатан гуонаш
Категори:АЦШ гуонаш
Береково
Береково (Береково) — Российн Федерацин Пскован областан Бежаницин кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Бежаницин кӀоштан нах беха меттигаш
Сан-Пере-де-Виламажор
Сан-Пере-де-Виламажор — Испанин Барселона провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Барселона провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ДоммагӀтен-ле-Валлуа
ДоммагӀтен-ле-Валлуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Вогезаш.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Вогезаш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
ЕгӀкевиль (Манш)
ЕгӀкевиль — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Манш.
Билгалдахарш
Категори:Манш департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Забарцы
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гроднон областан нах беха меттигаш
Категори:Ошмянин кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Сенькино (Серпухован кӀошт)
Сенькино (Сенькино) — Российн Федерацин Москохан областан Серпухован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Серпухован кӀоштан нах беха меттигаш
Михайловка (Камышловскан кӀошт)
Михайловка (Михайловка) — Свердловскан областан Камышловскан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Билгалдахарш
Категори:Камышловскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Свердловскан областан нах беха меттигаш
Монтамизе (Торино)
Монтамизе — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Караагаш (Къилбаседа-Кхазакхстанан область, Жамбылан кӀошт)
Караагаш — Кхазакхстанан Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Жамбылан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Жамбылан кӀоштан нах беха меттигаш
Ракитни (Первомайскан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Чернятин (Брянскан область)
Чернятин (Чернятин) — Российн Федерацин Брянскан областан Климован кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Российн Федерацин Европин декъан циклонаш а, антициклонаш а лела коьрта некъашна уллохь. Хийцалуш йолу довхачу а, шийлачу а хӀаваийн тулгӀенаш (дукха хьолахь майхь) кхуллу цхьаьнаэшшара боцу хенан хӀоттам, аьхка даладо стигал къекъарца догӀанаш, Ӏай йалайо йоццу йовхонаш.
Токаткоьй (Бейкоз)
Токаткоьй (Tokatköy) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Истмала провинцин (ил) Бейкознан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Чернятин (Брянскан область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Климован кӀоштан нах беха меттигаш
Токаткоьй (Бейкоз)
Хьажоргаш
Категори:Истмала провинцин нах беха меттигаш
Категори:Бейкознан микрокӀошташ
Категори:Бейкознан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Марксизм
Марксизм- Карл Марксо а, Фридрих Энгельсо а кхоьллина философин а, экономикин а, политикин а Ӏилма ду. Йукъараллин дахарехь а, политикин практикехь а тайп-тайпана политикин партеш а, боламаш а хиларна Марксан Ӏилманна тайп-тайпана маьӀна до. Аьрро (йа социалан) анархизм а, керстанан социализм а, иштта марксизм тӀе ца лоцуш йолу демократийн социализм а, социал-демократи санна политикин марксизм социализман цхьа кеп йу.
Колодезни (Ровнан область)
Колодезни — Украинин Ровнан областан Березнан кӀоштара эвла.
Лисавы (Владимиран область)
Лисавы (Лисавы) — Российн Федерацин Владимиран областан Александрован кӀоштара эвла.
Колодезни (Ровнан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Лисавы (Владимиран область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Колодезни (Ровнан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Лисавы (Владимиран область)
Климат
Кхузахь климат билгалйоккху цуьнан географин хьоло, цунах доьзна ду маьлхан йовхо кхачар а, тайп-тайпана хӀордан, континенталан барамера шораллин, арктикин хӀаваан массаш лелар а (луларчу Малхбузен Европин, Йуккъера а, Къилбаседера а Азин, Атлантикин а, Къилбаседа Шен Ӏапказийн акваторера).
Хьажоргаш
Категори:Владимиран областан Александрован кӀоштан нах беха меттигаш
Колодезни (Ровнан область)
Хьажоргаш
Категори:Березнан кӀоштан нах беха меттигаш
Йанигли
Йанигли (Yanıqlı) — Азербайджанан Товузан кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Товузан кӀоштан нах беха меттигаш
(442) Айхсфельдия
(442) Айхсфельдия  — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Петровски (Красни Сулинан кӀошт)
Петровский (Петровский) — Российн Федерацин Ростовн областан Красни Сулинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь амалехь йу бараман асанера бараман континенталан климат. Ӏа дукха хьолахь кхоьлина а, мохе а ду. Аьхке мохе а, йекъа а, йовха а йу. Климатан континенталан сипташ чӀагӀло мехкан къилбаседа-малхбузера къилба-малхбале. ТӀекхета йокъалла, йовхо. ЧӀагӀло мехаш, Ӏаьнан шелонаш. Климатан амалан башхалла йу маьлхан серло а, йовхо а шорта хилар. Дукха хуьлу барамера шораллин къилба зонин циркуляцин процессаш. Амма, Арктикера шийла массаш кхача тарло, масийттаза йан а тарло уьш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красни Сулинан кӀоштан нах беха меттигаш
Знаменски (Оленинан кӀошт)
Знаменски (Знаменское) — Российн Федерацин Тверан областан Оленинан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Тыгыде Морко
Тыгыде Морко (Тыгыде Морко) — Российн Федерацин Марий Элан Моркин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь бараме континенталан климат йу. Ӏа кхузахь дикка деха а, ло долуш а ду, ткъа аьхке — дикка йовха йу. Мехкан Ӏаткъам бо Атлантикин а, Арктикин а хӀаваан массаш. Ӏаьна заманахь кхузахь цӀеххьана температураш оьгу, ткъа гурахь а, бӀаьста а сих-сиха гӀура хуьлу. ХӀаваан температуран шеран йуккъера барам республикин малхбалехь Цельсин ноль градусал сов хуьлу, ткъа къилба-малхбузехь кхаа градусе кхочу. Уггар шийла бутт — январь, ткъа уггар бовха — июль бу.
Вигицоло (Бреша)
Вигицоло — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Тегисжол
Тегисжол — Кхазакхстанан Малхбузен-Кхазакхстанан областан Акжаикан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Малхбузен-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Акжаикан кӀоштан нах беха меттигаш
Высоки (Сахалинан область)
Высоки (Высокое) — Российн Федерацин Сахалинан областан Аниван гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Климат
Эвла йогӀу бараман шораллин муссонийн зонин йукъа. Амма кхузара климат гуттар луьра йу бараман асанера кхечу областашца йуьстича. Атмосферан Ӏаткъамийн йукъ хийцайаларца, хӀаваан массийн агӀонаш хийцало шарахь шозза. Ӏай шийла хӀаваийн массаш материк тӀиера Ӏапказ агӀора хьоькху. Цундела кхузахь оцу хенахь алсама хуьлу къилбаседа а, къилбаседа-малхбузен а мехаш, лаьтта йаккхий шелонаш. Ткъа аьхка, шелйелла хӀаван массаш йуханехьа йогӀу, гӀайренаш тӀехула йовлуш шорта йочанаш йахьа, цундела аьхке кхузахь шийло а, тӀуьна а хуьлу. Шеран йочанийн барам кхузахь кхочу 1000 мм сов. Бакъду, йочанаш массанхьа цхьабосса-м ца хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Магаданца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+11.
ЙагӀмурджа (Идил)
ЙагӀмурджа (Yağmurca) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Ширнак провинцин (ил) Идилан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Ширнак провинцин нах беха меттигаш
Категори:Идилан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ново Орахово
Ново Орахово (Ново Орахово) — Сербин Воеводинан автономин мехкан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Воеводинан автономин мехкан нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Стари Устиново (Смоленскан область)
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.