cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Центральни Хазан
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Иркутскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+8.
Хьажоргаш
Категори:Зиман кӀоштан нах беха меттигаш
ГӀивагӀен (ЭндгӀ)
ГӀивагӀен — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭндгӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЭндгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Кольцеево
Кольцеево (Кольцеево) — Российн Федерацин Вологдин областан Вологдин кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вологдин кӀоштан нах беха меттигаш
Штитна над Вларжи-Попов
Штитна над Вларжи-Попов (Štítná nad Vláří-Popov) — Чехин Злин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Злин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Нежитино (Костромин область)
Нежитино (Нежитино) — Российн Федерацин Костромин областан Макарьеван кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Макарьеван кӀоштан нах беха меттигаш
Неркин Анд
Неркин Анд (?) — Эрмалойчоьнан Сюникан провинцин эвла.
Билгалдахарш
Категори:Сюникан провинцин нах беха меттигаш
Екс-ла-Фаетт
Екс-ла-Фаетт (Aix-la-Fayette) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Пуьи-де-Дом.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Пуьи-де-Дом департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Нариман (Кара-Суунан кӀошт)
Нариман — ГӀиргӀазойчоьнан Ошан областан Кара-Суунан кӀоштара эвла.
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Хьажоргаш
Категори:Кара-Суунан кӀоштан нах беха меттигаш
Сатоне-Кам
Сатоне-Кам (Sathonay-Camp) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Лион метрополи.
Билгалдахарш
Категори:Лион метрополи департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Паоли (Пенсильвани)
Паоли  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Пенсильвани штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Паоли бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Пенсильвани штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Пенсильвани штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Субаши (Чине)
Субаши (Subaşı) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Айдин провинцин (ил) Чиненан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Айдин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Айдин провинцин микрокӀошташ
Категори:Чиненан микрокӀошташ
Категори:Чиненан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Семеновски (Торжокан кӀошт)
Семеновски (Семеновское) — Российн Федерацин Тверан областан Торжокан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Торжокан кӀоштан нах беха меттигаш
Большой Содом (Кировн область)
Большой Содом (Большой Содом) — Кировн областан Котельничан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: даиман Ӏаш нах бац.
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан дӀатесна нах беха меттигаш Категори:Кировн областан Котельничан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Части (Кишертан кӀошт)
Частые (Частые) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Кишертан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Кишертан кӀоштан нах беха меттигаш
Уатамимило (Азалан)
Уатамимило — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Уатамимило лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Рябики (Смоленскан область)
Рябики (Рябики) — Российн Федерацин Смоленскан областан Смоленскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Смоленскан областан Смоленскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Параванто (Верона)
Параванто — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Нови Дачи
Нови Дачи (Новые Дачи) — Российн Федерацин Новгородан областан Сольцин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Сольцин кӀоштан нах беха меттигаш
Ла Меса Бланка (Коюка де Каталан)
Ла Меса Бланка — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Меса Бланка лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Михув-Колони
Михув-Колони — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Чалтили (СалихӀли)
Чалтили (Çaltılı) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Маниса провинцин (ил) СалихӀлинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Маниса провинцин нах беха меттигаш
Категори:Маниса провинцин микрокӀошташ
Категори:СалихӀлинан микрокӀошташ
Категори:СалихӀлинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Зорино (Острован кӀошт)
Зорино (Зорино) — Российн Федерацин Пскован областан Острован кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Пскован областан Острован кӀоштан нах беха меттигаш
(15145) Ritageorge
(15145) Ritageorge — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 10 мартехь LINEAR проект цӀе йолу Ӏилманчо Сокорро обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 EF117» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
(6945) Dahlgren
(6945) Dahlgren — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1980 шеран 16 мартехь К.-И. Лагерквист цӀе йолу Ӏилманчо Ла-Силья обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1980 FZ3».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Себазак-КонкугӀес
Себазак-КонкугӀес — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — АвегӀон.
Географи
.
Нрнадзор
Нрнадзор (?) — Эрмалойчоьнан Сюникан провинцин эвла.
Билгалдахарш
Категори:Сюникан провинцин нах беха меттигаш
Восход (Запорожьен область)
Восход — Украинин Запорожьен областан Веселин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Веселин кӀоштан нах беха меттигаш
(6946) 1980 RX1
(6946) 1980 RX1 — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1980 шеран 15 сентябрехь Анри Дебеонь, L. Houziaux цӀе йолу Ӏилманчо Ла-Силья обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1980 RX1».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
ГӀосне (ЭндгӀ)
ГӀосне — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭндгӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЭндгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Треблинка (Мазовин воеводалла)
Треблинка  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Ла Лима (Искатепек)
Ла Лима — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Лима лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Сан Хуан де Буенависта (Ромита)
Географи
Сан Хуан де Буенависта лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Гоькчеали (Пиразиз)
Гоькчеали (Gökçeali) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Гиресун провинцин (ил) Пиразизан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Пиразизан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Ем-л'Еглиз
Ем-л'Еглиз (Heume-l'Église) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Пуьи-де-Дом.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Пуьи-де-Дом департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
(6947) Andrewdavis
(6947) Andrewdavis — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Кемеркайа (Болвадин)
Кемеркайа (Kemerkaya) — Туркойчоьнан Эгейн регионан АфйонкарахӀисар провинцин (ил) Болвадинан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:АфйонкарахӀисар провинцин нах беха меттигаш
Категори:Болвадинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Лелубани
Лелубани (ლელუბანი) — Гуьржийчоьнан Мцхета-Мтианетин Мцхетан муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 16 стаг (2014 шо).
Билгалдахарш
Категори:Мцхетан муниципалитетан нах беха меттигаш
Копанина-Калишанска
Копанина-Калишанска — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Эрменехилдо Галеана (Аламо Темапаче)
Эрменехилдо Галеана — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эрменехилдо Галеана лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Шпантеков
Шпантеков — Германин Мекленбург-Хьалхара Померани латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Мекленбург-Хьалхара Померани латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Хитцы (Шекин йуьртан кхеташо)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Лубнин кӀоштан нах беха меттигаш
Кусово (Западно-Поморскан воеводалла)
Кусово  — Польшин Западно-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Западно-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Имай-Утарово
Имай-Утарово — Башкирийчоьнан Дюртюлин кӀоштара эвла, иза Московски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 361 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452311, код ОКАТО — 80224822002.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Дюртюлин кӀоштан нах беха меттигаш
Паредонес (Истакзокитлан)
Географи
Паредонес лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Кона (Кьети)
Кона  — Италин Абруццо регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Абруццо регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Мицигузд
Мицигузд — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Довена (Тренто)
Довена — Италин Трентино-Альто-Адидже регионан  коммунера эвла.
Артейковичи
Артейковичи (Арцейкавічы) — Белоруссин Витебскан областан Полоцкан кӀоштара эвла.
Довена (Тренто)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Артейковичи
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш Категори:Полоцкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Довена (Тренто)
Литература
Категори:Трентино-Альто-Адидже регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Позо Нумеро 10 (Пабельон де Артеага)
Истори
Кху махка испанхой бахкале, кхузахь дехаш дара чичимекийн тайпанаш, 1530-1531 шерашкахь испанхоша долайаьккхина.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Агуаскальентес штатан нах беха меттигаш
Соловьи (Воложинан кӀошт)
Соловьи (Салаўі) — Белоруссин Минскан областан Воложинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Воложинан кӀоштан нах беха меттигаш
(15146) Halpov
(15146) Halpov — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 11 мартехь LONEOS проект цӀе йолу Ӏилманчо Андерсон-Меса обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 EQ130» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Кампо-ди-Тренс
Кампо-ди-Тренс — Италин Трентино — Альто-Адидже регионера коммуна. Лаьтташ йу Больцано провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Трентино — Альто-Адидже йукъара гӀаланаш
Вильча-Клода
Вильча-Клода — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Силе (Тревизо)
Силе — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Параванья (Дженова)
Параванья — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Вучъя Локва
Вучъя Локва (Вучја Локва) — Сербин Рашка гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Рашка гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Эль-Аламо
Эль-Аламо — Испанин Мадрид провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Мадрид провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Шевкетийе (Чине)
Шевкетийе (Şevketiye) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Айдин провинцин (ил) Чиненан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Айдин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Айдин провинцин микрокӀошташ
Категори:Чиненан микрокӀошташ
Категори:Чиненан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Зелени Луг (Запорожьен область)
Зелени Луг — Украинин Запорожьен областан Веселин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Веселин кӀоштан нах беха меттигаш
Выгода (Винницан область)
Выгода — Украинин Винницан областан Тульчинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Тульчинан кӀоштан нах беха меттигаш
Бабина (Чехи)
Бабина (Babina) — Чехин Пльзень мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
ЧамурхӀамами (СалихӀли)
ЧамурхӀамами (Çamurhamamı) — Туркойчоьнан Эгейн регионан Маниса провинцин (ил) СалихӀлинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Кенцелерешть
Кенцелерешть — Румынин Васлуй жудецан коммунера эвла.
ЧамурхӀамами (СалихӀли)
Хьажоргаш
Категори:Маниса провинцин нах беха меттигаш
Кенцелерешть
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
ЧамурхӀамами (СалихӀли)
Хьажоргаш
Категори:Маниса провинцин микрокӀошташ
Кенцелерешть
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Васлуй жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ЧамурхӀамами (СалихӀли)
Хьажоргаш
Категори:СалихӀлинан микрокӀошташ
Категори:СалихӀлинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Штитов (Бловице)
Штитов  (Štítov) — Чехин Пльзень мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Пльзень мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Манассас (Джорджи)
Манассас — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Джорджи штатера гӀала.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Джорджи штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Мукмин-Каратай
Мукмин-Каратай (Мукмин-Каратай) — Российн Федерацин ГӀезалойчоьнан Лениногорскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йу йуккъерачу шораллера бараман континенталан кепара амалан климат, йовхачу аьхкенца а, барамехь шийла Іаьнца а. Уггар бовха бутт июль бу, уггар шийла — январь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 323 стаг (2010 ).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Лениногорскан кӀоштан нах беха меттигаш
Норт-Норвич (Нью-Йорк)
Норт-Норвич  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Нью-Йорк штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Нью-Йорк штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Вольково (Волхован кӀошт)
Вольково (Вольково) — Российн Федерацин Ленинградан областан Волхован кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Волхован кӀоштан нах беха меттигаш
Кунерад
Кунерад — Словакин  гуонара эвла.
Истори
Йиллина.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Словакин нах беха меттигаш
Катэн (эвла)
Катэн (Катэн) — Российн Федерацин Хабаровскан мехкан Лазон цӀарах кӀоштара эвла.
Климат
Эвла Амуран-Уссурийскан климатан кӀошт йукъахь йу, иза бараман зонера ТийнаӀапказан муссонан меттиган чуйогӀу Климатан амалехь ду аьхкенан йовхо а, барамера луьра кӀезиг ло долу Ӏа а.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Владивостокскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+10.
Хьажоргаш
Категори:Лазон цӀарах кӀоштан нах беха меттигаш
Покровка (Калугин область)
Покровка (Покровка) — Российн Федерацин Калугин областан Козельскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Козельскан кӀоштан нах беха меттигаш
Нестерово (Макарьеван кӀошт)
Нестерово (Нестерово) — Российн Федерацин Костромин областан Макарьеван кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Макарьеван кӀоштан нах беха меттигаш
(6948) Gounelle
(6948) Gounelle — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1981 шеран 2 мартехь Шелте Бас цӀе йолу Ӏилманчо Сайдинг-Спринг обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «1981 ET22».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Маргарита де Валуа
Маргари́та де Валуа (Marguerite de Valois;, Сен-Жерменан гӀалин чохь, , Франци — , , Франци), йевза кхин а «Паччахь-аьзни Марго» аьлча а — французийн принцесса, Францин паччахьан Генрих II-гӀачун а, Медичи Екатеринин а йоӀ. Цуьнан дахаран доккхаха долу дакъа Францехь Гражданийн (Динан, Гугенотийн) тӀемаш долчу заманахь хилира (1559-1598).
Норашеник
Норашеник (?) — Эрмалойчоьнан Сюникан провинцин эвла.
Маргарита де Валуа
1572—1599 шерашкахь гугенотийн тхьамдин Наваррин паччахьан Генрих де Бурбонан зуда хилла, цуо 1589 шарахь Генриха IV цӀе а эцна французийн Ӏарш дӀалаьцна.
Норашеник
Билгалдахарш
Категори:Сюникан провинцин нах беха меттигаш
Маргарита де Валуа
Доьзал а, бералла а
Жима йолуш дуьйна йоӀ къаьстара хазаллица, шен амалца, ира хьекъалца, Ренессансан муьрехь хила деза дика дешна а йара: цунна хаара латина, ширажелтойн, италихойн, испанхойн меттанаш, Ӏамийнера философи а, литература а, дика йоза а дара. Цуьнан хьехархошна йукъахь бара Жак Амио, Оксеран епископ. "Паччахь-аьзни Марго" — йаздархочун Дюма Александран тӀаьхьа йаржийна литературин васт. "Марго" цунах Карл IX-гӀачо бен ца олура.
Матримониалан планаш
Жима йолуш дуьйна Маргарита къуьйсуш йара: йуьхьанца иза Беарнан принцан а, Наварра паччахьаллин когаметта хин волчу Генриху де Бурбонан нускал хуьлийтуш дара, тӀаккха - Испанин Филипп II-гӀачун кӀентан дон Карлосан. Уггаре деха захало (1560-1571) дийцира португалин паччахьан кертаца а, паччахьца Себастьянца а, амма захало ца нисделира, коьртаниг, испанин тажо дуьхьало йарна. 1570 шарахь Маргаритин романтикин йукъаметтигаш йолайелира герцогца Генрих де Гизца, иза факт хилла Францин католикийн корта бара, тӀаьхьуо Ӏаршан претендент, цуо дагатесира Карл IX-гӀачун а, Медичи Екатеринин а принцесса цунах гена йаккха, хӀунда аьлча иза цуьнга йодахь ГизгӀеран доьзалан агӀо чӀагӀлур болун дела, тӀаккха йухур йу йоха кечйелла йолу католикашна а, протестанташна а йукъара баланс. 1571 шарахь гугеноташца бина Сен-Жерменан машаран хьелаш кхочушдархьама Карл IX-гӀачо а, Медичи Екатеринас а Маргарита Наваррин принце йахийтаран дийцарш карладехира. Маренан бертан жамӀан пункташна куьг йаздира нана-паччахь-аьзнис а, Генрихан нанас д'Альбре Жаннас а.
Наваррин паччахь-аьзни
1572 шеран 18 августехь ткъайасса шо долу католик Маргарита маре йелира шен нийсархочуьнга, гугеноте Генрих де Бурбоне, Наваррин паччахье, цӀийнан принце а, маьхче а. Мах бар хилира Парижан Богоматеран килсехь, леррина кечйинчу церемониалца, цигахь цуьнан майрин меттана алтар тӀехь цуьнан ваша Анжуйн Генрих волуш. Ловзар, чӀогӀа доккха дара, цуо Парижехь гулбира берриг гугенотийн элий, чекхделира Варфоломейн буьйсанца 1572 шеран 24 августехь буса, массашкахь протестанташна йетташ. Луврехь нах бойуш дийна йисна, ца йоьхна, Маргаритас масех гугенотийн элана гӀодира, коьртаниг, шен майрачунна, Наваррин Генрихна, шен гергарчара ма-баххара, цуьнца дӀасакъаста реза ца хилла.
Генрих III-гӀа тӀаьхьара ца ваьлла иза Париже схьайеира, майра шена тӀаьххье варе сатуьйсуш, амма 1583 шеран августехь паччахьца а, ненаца а дов даьлла, хӀунда аьлча ца лечкъаш дуьхьала латтара паччахьан цӀуьхӀаршна — герцогашна д’Эпернонна а, Жуайезна а, питана леладора шен жимха волчу вешийн аьттонна. Цул тӀаьхьа Маргаритас французийн паччахьан керт йитина Нераке йахара, амма цигахь политикех дӀахадийра, хӀунда аьлча Наваррин Генрих гуттаренна а шен йезарна граф-аьзнин де Гишна уллехь вара.
Юссонехь иза йехира тӀаьхьара 18 шарахь, 1605 шо кхаччалц. Генриха IV-гӀа Ӏарш тӀе кхаьчча папас Климент VIII-гӀачо дӀасакъастийра цуьнан бер ца хуьлучу зудчунца Маргаритица (1599 шеран 30 декабрехь).
ТӀаьхьара шераш
Дахаран тӀаьхьара шераш Маргаритас дехира Парижехь, шен гуонаха уггаре къегина Ӏилманчаш а, йаздархой а баьхна. Цуо йитина хаза мемуараш (Париж, 1628); цуьнан кехатийн гулам арахецна Guessard (Париж, 1842) а, Вьенно Элиана (Eliane Viennot) а (Париж, 1999 а, йуха арахецарш а).
Маргарита де Валуас шен болх ца битира дахаран чаккхенгахь а. Гуонаха йезархой болуш, дукха хьолехь цулла дуккха а кегийра, иза декъахо йара дуьненан таллузийн, цуьнга терра ладаме политикин хиламийн а. Генрих IV-гӀачух дӀакъаьстича а иза йисира паччахьан доьзалан декъахо паччахь-аьзнин титулца, ТӀаьххьара Валуа йолун дела, гора цхьаъ бен йоцу бакъйолу паччахьан цӀийна когаметтайерг санна. Паччахьо гуттаренна а тӀеозайора иза ВалуангӀеран кертаца йогӀу йаккхийра церемонин мероприятеш йеш, латтайора цуьнца чӀогӀа йукъаметтигаш. Цуьнан шолгӀачу зудчо, Медичи Марияс, сих-сиха хьехар дойтур шена. Генриха IV-гӀа 1610 шарахь вийначул тӀаьхьа Маргаритас дукха ницкъ бира шена гражданийн карзахаллаш кхин а чӀогӀа ца йаржийтархьама.
1615 шеран 27 мартехь иза йелира пехаш шелделла, шен берриг бахам битира паччахьна Людовик XIII-гӀачунна, иза цунна везара шен берд олуш санна.
Комментари
(Брокгаузан-Эфронан энциклопеди) Маргаритин лан дийзира къиза питанаш, гергарниш балар, тӀемаш, гӀонаш. Цуьнан Наваррин Генрихца дина маре йуьхьанца дуьйна цӀий Ӏанош дара: церан ловзар долчу буса хилла Варфоломейн байарша, дехачу шерашна билгалдаьккхира паччахьан доьзалера хиламаш кхиар санна, зудчунний-майрачунний йукъаметтигаш — безамца йацара, ткъа гӀуллакхан-накъостийн санна йара. Маргарита лаьттара майрачунна оьшучу меттигехь, царна йукъахь майра зударшна тӀаьхьаваьлла леларна а. Бакъдерг дийцича, Генрих цуьнца а вара иштта. Генриха жимма а кхерам хуьллушехь шен дуьйшу чохь лачкъавора зудчун везар, ткъа Маргаритас лечкъадора майрачун къутӀанаш, цкъа ишттачу меттигехь бер деш гӀо а дира, ткъа цхьа къона Генрихан йезарх, цуьнца доттагӀалла тасаделла, «йоӀ» олура.
Дюма Александра роман «Паччахь-аьзни Марго» йазйина, цунна чохь кхоьллина массийн оьздангаллехь гӀарайаьлла, амма историн бакъдолчунна генара Маргарита де Валуан, цуьнан доттагӀчун Клеван Генриеттин, везаран Ла Молан васташ.
Билгалдахарш
Категори:Наваррин паччахь-аьзнеш Категори:ЦӀийнах принцессаш Категори:XVI бӀешеран Европин урхалчийн зударийн Категори:Майрачух къаьстина паччахь-аьзнеш Категори:Валуа Категори:Де Вандом герцог-аьзнеш Категори:Де Фуа граф-аьзнеш Категори:Генрих IV Категори:Ренессансан зударий Категори:Францин мемуархой Категори:Пневмоних белларш
Покровка (Шарлыкан кӀошт)
Покровка (Покровка) — Российн Федерацин Оренбурган областан Шарлыкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, йовха, бекъа мехашца, шийлачу Ӏаьнца, дика лаьттачу луон чкъоьраца. Ӏа къаьста гуттара а дацаре температурашца а, луьра шелонашца а. Аьхке дийнахь йекхна, йовха, алссама июлехь. Вегетацин мур 180 де гергга ду. Климатан амалийн сипатех йу йокъаллаш. Аьхка хуьлу йочанаш латта худа а ца кхуьу, хӀунда аьлчи лакхара хӀаваан температураш уьш чехка Ӏаьнаре йоху. Махкахь йочанаш цхьабосса ца хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Шарлыкан кӀоштан нах беха меттигаш
Симонково (Тверан область)
Симонково (Симонково) — Российн Федерацин Тверан областан Торжокан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Торжокан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Горки (Волокан йуьртан меттиг)
Горки (Горки) — Российн Федерацин Тверан областан Андреаполан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Андреаполан кӀоштан нах беха меттигаш
Челяба (Иркутскан область)
Челяба (Челяба) — Российн Федерацин Иркутскан областан Зиман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Иркутскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+8.
Хьажоргаш
Категори:Зиман кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Сан Хуан де Гаска (Вильягран)
Сан Хуан де Гаска — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Сан Хуан де Гаска лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
СевегӀак-ле-Шато
СевегӀак-ле-Шато — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — АвегӀон.
Географи
.
(15147) Siegfried
(15147) Siegfried — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 2000 шеран 11 мартехь LONEOS проект цӀе йолу Ӏилманчо Андерсон-Меса обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «2000 EJ134» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
ГӀувгӀ-ле-Буа
ГӀувгӀ-ле-Буа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭндгӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЭндгӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Еннза
Еннза (Ennezat) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Пуьи-де-Дом.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Пуьи-де-Дом департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Черноярски Одина
Черноярски Одина (Черноярская Одина) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Кишертан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Кишертан кӀоштан нах беха меттигаш
Рязаново (Стабенскан йуьртан меттиг)
Рязаново (Рязаново) — Российн Федерацин Смоленскан областан Смоленскан кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера континенталан ю, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (къоларгде-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Смоленскан областан Смоленскан кӀоштан нах беха меттигаш
Копанина-Каменска
Копанина-Каменска — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Лиси
Лиси (ლისი) — Гуьржийчоьнан Мцхета-Мтианетин Мцхетан муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 598 стаг (2014 шо).
Борки (Оричин кӀошт)
Борки (Борки) — Кировн областан Оричин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Оричин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Трембин
Трембин — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Гуьнейкоьй (Пиразиз)
Гуьнейкоьй (Güneyköy) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Гиресун провинцин (ил) Пиразизан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Гиресун провинцин нах беха меттигаш
Категори:Пиразизан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Оберётка
Оберётка (Оберётка) — Российн Федерацин Новгородан областан Сольцин кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Сольцин кӀоштан нах беха меттигаш
Малынь (Тулин область)
Малынь (Малынь) — Российн Федерацин Тулин областан Щёкинан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Щёкинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белхан категори
Урсо
Урсо (Урсо) — Российн Федерацин Удмуртин Якшур-Бодьян кӀоштара эвла.
Климат
Лаьтта къилбаседа бараман асанехь, Еврази материкан кӀоргенехь, Атлантикин а, Къилбаседа-Шатесна Ӏапказийн хӀордашна генахь. Цундела цуьнан климат барамера континенталан йу дехачу шийлачу Ӏашца, йовхачу аьхкенца, дика къаьстачу шеран заманашца бӀаьста а, гурахь а. Атлантикин Ӏапказ тӀиера кхуза йогӀу йовха хӀаваъ. Аьхка цуо йахьа йочанаш, йовхо лагӀйо, ткъа Ӏай ло дахьа, шелонаш лагӀйо, йовхонаш йахьа.