cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эль Фратер (Пануко)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Вильколаз-Третий
Вильколаз-Третий — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Дюрвилан хӀорд
Дюрвилан хӀорд (d’Urville Sea) — Тийна Ӏапказан секторан Къилба Ӏапказан хӀорд, 136° а, 148° а малхбален дохаллин юкъахь. Йстошкара латтанаш Аделин латта (Малхбален Антарктида).
Дубровски (Киясован кӀошт)
Дубровски (Дубровский) — Российн Федерацин Удмуртин Киясован кӀоштара эвла.
Климат
Лаьтта къилбаседа бараман асанехь, Еврази материкан кӀоргенехь, Атлантикин а, Къилбаседа-Шатесна Ӏапказийн хӀордашна генахь. Цундела цуьнан климат барамера континенталан йу дехачу шийлачу Ӏашца, йовхачу аьхкенца, дика къаьстачу шеран заманашца бӀаьста а, гурахь а. Атлантикин Ӏапказ тӀиера кхуза йогӀу йовха хӀаваъ. Аьхка цуо йахьа йочанаш, йовхо лагӀйо, ткъа Ӏай ло дахьа, шелонаш лагӀйо, йовхонаш йахьа.
Сахьтан аса
Кхузахь йу Самарин хан лелаш. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябряхь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла ю 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Хьажоргаш
Категори:Киясован кӀоштан нах беха меттигаш
Апанасово-Эщебенево
Апанасово-Эщебенево (Кипеç, Апанасово-Эщебенево) — Чувашин Яльчикин кӀоштара эвла.
Поштан индекс — 429383. ОКАТО - 97255835002. Код КЛАДР - 2102100000300.
Налоган органан код - 2132.
Бахархой
Бахархойн дукхалла 79 стаг (2010 шо).
Бендзяки
Бендзяки — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Апанасово-Эщебенево
Бахархой
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: чувашаш (100,00%).
Бендзяки
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Апанасово-Эщебенево
Хьажоргаш
Категори:Чувашин Яльчикин кӀоштан нах беха меттигаш
Кумьязы
Кумьязы — Башкирийчоьнан Балтачеван кӀоштара эвла, иза Старобалтачевски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 665 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452980, код ОКАТО — 80208831003.
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Хьажоргаш
Категори:Балтачеван кӀоштан нах беха меттигаш
Искровци
Искровци (Искровци) — Сербин Пирот гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Боровёнка (Новгородан область)
Боровёнка (Боровёнка) — Российн Федерацин Новгородан областан Окуловкан кӀоштара эвла.
Искровци
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Боровёнка (Новгородан область)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Искровци
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Боровёнка (Новгородан область)
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Искровци
Литература
Категори:Пирот гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Боровёнка (Новгородан область)
Хьажоргаш
Категори:Окуловкан кӀоштан нах беха меттигаш
Могочино
Могочино (Могочино) — Российн Федерацин Томскан областан Молчанован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, шийлачу Ӏаьнца а, тӀуналла цхьабосса йу, хенан хӀоттаман элементаш хийца дукха сиха ло, боцучу хенан муьрехь (масех дийнахь йа сахьтехь). Меттигера климат, хьалхарчу шерашкахь санна хийца ца луш схьайогӀу, иза доьзна ду Малхбуза-Сибрехан акъарин тӀехуларчу хӀаваийн массийн чолхечу циркуляцех эвла шера а, массо агӀора йиллина а йу, къилба-малхбале йоцург, цуо аьтту бо Арктикин а, Атлантикин а, Йуккъерчу Азин а хӀаваан массашна кхуза чуйахка. Цундела циркуляцин процессаш Малхбуза-Сибрехан тӀехула массо а хенахь дакъалоцу арктикин а, бараман а хӀаваан массаш, ткъа аьхка кхин тропикера а. ХӀаваан массаш дӀахьо циклонийн а, антициклонийн а системехь, цуо хенан хӀоттам областехь цхьаьна эшшар ца лоттуьйту, шо шере мел деле ловзаш хуьлу иза.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Дейвисан хӀорд
13 февраля 1956 года на побережье моря Дейвиса, начала работать первая постоянная советская научная станция в Антарктиде «Мирный».
Дно моря Дейвиса представляет собой в основном антарктический шельф, который переходит в материковый склон. На самом севере в пределах моря находятся небольшие участки океанического ложа. Южный полярный круг проходит почти через середину моря Дейвиса, что сказывается на его климатических условиях. Оно расположено в антарктической климатической зоне, где в течение круглого года распространена антарктическая воздушная масса. Погода неустойчивая, с частыми снегопадами.
Могочино
Хьажоргаш
Категори:Молчанован кӀоштан нах беха меттигаш
Дейвисан хӀорд
Климат
Зима в море Дейвиса – умеренно холодная. Среднемесячная температура воздуха в июле-августе – минус 12 – минус 16 градусов. Минимальная температура воздуха в эти месяцы – минус 28 – минус 32 градуса. Преобладает пасмурная погода со снегопадом. В течение короткого лета воздух над морем прогревается слабо. Температура воздуха в общем понижается с севера на юг. Ее среднемесячные значения в январе на самой северной окраине моря близки к 0 градусов, в центральных районах равны минус 2 градуса и в прибрежной зоне – минус 4 градуса. Зимой море Дейвиса полностью покрыто льдом, вода на поверхности имеет температуру, близкую к температуре замерзания (минус 1,7 – минус 1,8 градусов). Летом поверхностные воды немного прогреваются. Наиболее прогрет юго-западный участок, где температура воды достигает 0-0,5 градусов. Северные, центральные и восточные районы холоднее. Здесь температура воды равна минус 1 – минус 1,5 градуса. В некоторые годы картина распределения температуры иная. Зональность распределения температуры – характерная черта моря. Льды в море Дейвиса существуют круглый год. Однако его ледовитость различна зимой, когда все оно покрыто льдом, и в весенне-летний сезон, когда в море появляются более или менее значительные пространства чистой воды. В море распространены дрейфующий лед, припай, айсберги и шельфовые ледники. -->
Хьажоргаш
Категори:Къилба Ӏапказан хӀордаш
Чеврели (Аргуван)
Чеврели (Çevreli) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Малати провинцин (ил) Аргуванан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Малати провинцин нах беха меттигаш
Категори:Малати провинцин микрокӀошташ
Категори:Аргуванан микрокӀошташ
Категори:Аргуванан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Дурдице
Дурдице (Durdice) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Михалиново (Лиознан кӀошт)
Михалиново (Міхалінава) — Белоруссин Витебскан областан Лиознан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш
Категори:Лиознан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
ДегӀастанан нах беха меттигаш
АхцахӀан кӀошт
АхцахӀ
ДӀатесна нах беха меттигаш:
Казбековн кӀошт
ГӀотанаш:
ДӀатесна нах беха меттигаш:
Хаси-Эвлан кӀошт
Нах беха меттигаш:
ДӀатесна нах беха меттигаш:
Шемалан кӀошт
Категори:ДегӀаста
Соболевка (Гайсин кӀошт)
Соболевка — Украинин Винницан областан Гайсин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
(12843) Ewers
(12843) Ewers — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1997 шеран 9 апрелехь Spacewatch цӀе йолу Ӏилманчо Китт-Пик обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1997 GH27» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Фукени
Фукени (Fouquenies) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Уаза.
(10947) Kaiserstuhl
(10947) Kaiserstuhl — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Фукени
Географи
.
(10947) Kaiserstuhl
Истори
ДӀайиллина 1960 шеран 24 сентябрехь К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс цӀе йолу Ӏилманчо Паломар обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «2061 P-L».
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Устрашин
Устрашин (Ústrašín) — Чехин Высочина мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Высочина мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Серито де Сан Маркос (Чилапа де Алварез)
Серито де Сан Маркос — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Линкольн (Нью-Гэмпшир)
Линкольн  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Нью-Гэмпшир штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Нью-Гэмпшир штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Первомайски (Велики Устюган кӀошт)
Первомайски (Первомайское) — Российн Федерацин Вологдин областан Велики Устюган кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Велики Устюган кӀоштан нах беха меттигаш
Козтароса (Асти)
Козтароса  — Италин Пьемонт регионан  коммунера эвла.
Чулпан (Кувандыкан кӀошт)
Чулпан (Чулпан) — Российн Федерацин Оренбурган областан Кувандыкан кӀоштара эвла.
Козтароса (Асти)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Чулпан (Кувандыкан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, йовха, бекъа мехашца, шийлачу Ӏаьнца, дика лаьттачу луон чкъоьраца. Ӏа къаьста гуттара а дацаре температурашца а, луьра шелонашца а. Аьхке дийнахь йекхна, йовха, алссама июлехь. Вегетацин мур 180 де гергга ду. Климатан амалийн сипатех йу йокъаллаш. Аьхка хуьлу йочанаш латта худа а ца кхуьу, хӀунда аьлчи лакхара хӀаваан температураш уьш чехка Ӏаьнаре йоху. Махкахь йочанаш цхьабосса ца хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+6.
Хьажоргаш
Категори:Кувандыкан кӀоштан нах беха меттигаш
Березовка (Харьковн кӀошт)
Березовка — Украинин Харьковн областан Харьковн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Уналаклит (Аляска)
Уналаклит  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аляска штатера гӀала.
Истори
Уналаклит гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Аляска штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Ванфрид
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Гессен латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Надеждино (Бугульман кӀошт)
Надеждино (Надеждино) — Российн Федерацин ГӀезалойчоьнан Бугульман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йу йуккъерачу шораллера бараман континенталан кепара амалан климат, йовхачу аьхкенца а, барамехь шийла Іаьнца а. Уггар бовха бутт июль бу, уггар шийла — январь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 16 стаг (2010 ).
Билгалдахарш
Категори:Бугульман кӀоштан нах беха меттигаш
Дрегояса
Дрегояса — Румынин Сучава жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Эль-Торо
Эль-Торо — Испанин Кастельон провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Кастельон провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Ронин (Вармия-Мазурин воеводалла)
Ронин  — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Варми-Мазурин воеводаллин нах беха меттигаш
Рембкув
Рембкув — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Лескен (НогӀ)
Лескен — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — НогӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:НогӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Плезант-Гроув (Огайо)
Плезант-Гроув  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Огайо штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Плезант-Гроув бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Огайо штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Огайо штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
Жуи-ан-Жозас
Жуи-ан-Жозас — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Ивелин.
Сант'Антонио (Империя)
Сант'Антонио — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Чезана-Торинезе
Чезана-Торинезе — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Турин провинцехь.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
HD73634
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Н Островского
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ейскан кӀоштан нах беха меттигаш
Казорезы (Щучинан кӀошт)
Казорезы (Казарэзы) — Белоруссин Гроднон областан Щучинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гроднон областан нах беха меттигаш
Категори:Щучинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Монаково (Владимиран область)
Монаково (Монаково) — Российн Федерацин Владимиран областан Собинкан кӀоштара эвла.
Геришкатирджа (Бартин)
Геришкатирджа (Gerişkatırcı) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Бартин провинцин (ил) Бартинан кӀоштара эвла.
Монаково (Владимиран область)
Климат
Кхузахь климат билгалйоккху цуьнан географин хьоло, цунах доьзна ду маьлхан йовхо кхачар а, тайп-тайпана хӀордан, континенталан барамера шораллин, арктикин хӀаваан массаш лелар а (луларчу Малхбузен Европин, Йуккъера а, Къилбаседера а Азин, Атлантикин а, Къилбаседа Шен Ӏапказийн акваторера).
Геришкатирджа (Бартин)
Хьажоргаш
Категори:Бартин провинцин нах беха меттигаш
Категори:Бартинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Монаково (Владимиран область)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Собинкан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Родео (Агуаскальентес)
Эль Родео — Мексикин Агуаскальентес штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Истори
Кху махка испанхой бахкале, кхузахь дехаш дара чичимекийн тайпанаш, 1530-1531 шерашкахь испанхоша долайаьккхина.
1789 шеран 24 апрелехь дуьйна Сакатекас штатан йукъахь йара, 1835 шеран 23 майхь дуьйна Агуаскальентес штатан йукъахь йу
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Агуаскальентес штатан нах беха меттигаш
Оливола (Маса-Карара)
Оливола — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
СарихӀасан (Меджитоьзуь)
СарихӀасан (Sarıhasan) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регион регионан Чорум провинцин (ил) Меджитоьзуьнан кӀоштара эвла.
Тетерино (Новоржеван кӀошт)
Тетерино (Тетерино) — Российн Федерацин Пскован областан Новоржеван кӀоштара дӀатесна эвла.
СарихӀасан (Меджитоьзуь)
Хьажоргаш
Категори:Чорум провинцин нах беха меттигаш
Оливола (Маса-Карара)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Тетерино (Новоржеван кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
СарихӀасан (Меджитоьзуь)
Хьажоргаш
Категори:Меджитоьзуьнан кӀоштан нах беха меттигаш
Тетерино (Новоржеван кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Новоржеван кӀоштан нах беха меттигаш
СарихӀасан (Меджитоьзуь)
Хьажоргаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Оливола (Маса-Карара)
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Аптышкасы
Поштан индекс — 429079. ОКАТО - 97253820002. Код КЛАДР - 2102000000400.
Налоган органан код - 2136.
Бахархой
Бахархойн дукхалла 29 стаг (2010 шо).
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: чувашаш (100,00%).
Хьажоргаш
Категори:Чувашин Ядрин кӀоштан нах беха меттигаш
Лесови (Черкассин кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Черкассин областан Каменкан кӀоштан нах беха меттигаш
Гвадо (Мантова)
Гвадо — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Хокон VII паччахьан хӀорд
Хокон паччахьан VII хӀорд (норв. Kong Haakon VII Hav) — Къилба Ӏапказн Атлантикин Ӏапказан секторехь болу хӀорд иза бу Малхбален Антарктидан йистехь.
Хьажа иштта
Категори:Къилба Ӏапказан хӀордаш Категори:Категори:Адамийн цӀарах цӀерш йолу хӀордаш
Вилькув (Грубешивскан повет)
Вилькув  — Польшин Люблинан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Люблинан воеводаллин нах беха меттигаш
Бенчкув
Бенчкув — Польшин Свентокшискан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Свентокшискан воеводаллин нах беха меттигаш
Реуны (Верещагинан кӀошт)
Реуны (Реуны) — Российн Федерацин Пермийн мехкан Верещагинан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Малхбузера догӀучу хӀаваийн массийн новкъахь долчу Басеги дукъо, массо Урало санна, лекха дацахь а, дикка сацадо Атлантикин хӀаваъ малхбалехьа даржарах. Мехкан климататан амалехь континенталла йу, цуьнан бахьна дукха хьолахь бӀаьста догӀу арктикин хӀаваъ ду. Каран хӀордан шийла мох къаьста кӀезиг тӀаналлийца, Атлантикин хӀаваан массаш, бӀостанехьа, тӀуналла дукха йолуш ду (700—800 мм шарахь гергга). Махкахь дикка йовха аьхке йу, цхьадолчу шерашкахь уггар шийла бутт февраль хуьлу. Ах йочанаш ло кепара хуьлу. ДогӀанаш дукхахдерг сентябрехь а, июнехь а хуьлу, малхбузен басешкахь алсама дакъа — августехь хуьлу. Минимум йочанаш йогӀу февралехь а, декабрехь а. Аьхка лаьмнашкахь стигал къекъаш догӀанаш оьху. Мехкан амалехь йу сих-сиха хуьлу аьхкенан дохк, уьш наггахь масех дийнахь лаьтта.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Верещагинан кӀоштан нах беха меттигаш
Тепекуитлапа (Зонголика)
Тепекуитлапа — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Тепекуитлапа лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Серадза
Серадза — Польшин Малопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Тепекуитлапа (Зонголика)
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Серадза
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Малопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
Тепекуитлапа (Зонголика)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Мятли
Мятли (Мятлі) — Белоруссин Витебскан областан Лиознан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Витебскан областан нах беха меттигаш
Категори:Лиознан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
ЛеффгӀенкук
ЛеффгӀенкук — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — НогӀ.
Сан Антонио Коралес (Херекуаро)
Сан Антонио Коралес — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
ЛеффгӀенкук
Билгалдахарш
Категори:НогӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Сан Антонио Коралес (Херекуаро)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Нуева Оланда (Лас Вигас де Рамирез)
Нуева Оланда — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Нуева Оланда лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
(10948) Odenwald
(10948) Odenwald — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1960 шеран 24 сентябрехь К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс цӀе йолу Ӏилманчо Паломар обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «2207 P-L».
Семендяй
Климат
Эвла лаьтта барамерачу климатан асанехь. Кхузахь климат барамера континенталан, йуккъера йу барамера тӀуьна Оьрсийн акъарин къилбаседа-малхбузан кӀошташкарчунний, къилба-малхбера йекъа кӀоштаркашчунний. Климат кхуллуш дакъа лоцу радиацин а, циркуляцин а фактор. Радиацин баланс 40 ккал/см2 гергга йу. Мохк лаьтта, Ӏаьнаре даккхарна а, йохйарна а цхьабосса йовхо йолчу зонехь. Къилбаседехьа мелхан радиацин алсама дакъа дойу Ӏаьнаре даккхарна, къилбехахь дохдарна. Климатан Ӏаткъам бо континентан а, хӀордан а хӀаваан массаша. Атлантикин хӀаваъ областе кхочу дуьненан къилбаседа эхиг тӀехь гуттарен а долчу малхбузан хӀаваан массаш бахьнехь; дукхаха дерг уьш циклон кепара кхочу. И хӀаваан массаш Атлантикин Ӏапказан къилбаседа декъан тӀехула кхоллало. Ӏай малхбузера мехаш жигарадевлча массанхьа йохло, шортта ло догӀу, ткъа аьхка — кхуьйлира, догӀанан хенан хӀоттам хуьлу. Арктикин массаш кхуза йаьхкича Ӏай цӀеххьана шеллало, бӀаьста, аьхкенан йуьххьехь, гурахь гӀоролаш хуьлу. И массаш кхоллало арктикин бассейн тӀехула.
(10948) Odenwald
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Дучице
Дучице (Dučice) — Чехин Йуккъера Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Семендяй
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Дучице
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Семендяй
Хьажоргаш
Категори:Чернан кӀоштан нах беха меттигаш
Дучице
Географи
.
Калуджерево
Калуджерево (Калуђерево) — Сербин Пирот гуонан йукъараллера (општина) нах беха меттиг.
Дучице
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Староиликеево
Староиликеево — Башкирийчоьнан Балтачеван кӀоштара эвла, иза Старобалтачевски йуьртан меттиган йукъайогӀу. Бахархойн дукхалла 200 стаг (2009 шо). Поштан индекс — 452980, код ОКАТО — 80208831004.
Дучице
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Староиликеево
Демографи
Бахархойн дукхаллин динамика:
Дучице
Демографи
Бахархойн динамика:
Староиликеево
Хьажоргаш
Категори:Балтачеван кӀоштан нах беха меттигаш
Дучице
Литература
Категори:Йуккъера Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Калуджерево
Географи
Лаьтташ йу Балканийн ахгӀайренан къилбаседа декъан тӀехь, хӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Литература
Категори:Пирот гуо нах беха меттигаш Категори:Сербин нах беха меттигаш
Рончки (Вармия-Мазурин воеводалла)
Рончки  — Польшин Вармия-Мазурин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Варми-Мазурин воеводаллин нах беха меттигаш
Вартенберг (Гессен)
Вартенберг — Германин Гессен латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Гессен латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Уналашка (гӀала)
Уналашка  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аляска штатера гӀала.
Истори
Уналашка гӀала йиллина  шарахь.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Аляска штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Перемилово (Вологдин область)
Перемилово (Перемилово) — Российн Федерацин Вологдин областан Велики Устюган кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Велики Устюган кӀоштан нах беха меттигаш
Садови (Красноярскан йуьртан меттиг)
Садови (Садовое) — Российн Федерацин Калининградан областан Озёрскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь UTCн дӀахилар +3:00 йу. Кхузара хан Москохан хенал 1 сахьт башха йу, Аьхка Балтикайистера республикашкахь а кхин Финляндехь а, Исраилехь а, Туруойчохь а, Украинехь а, Белоруссехь а йолу хенаца нийса йу. Йукъара Европин хенал +1 сахьт башха йу. Ӏай Йукъара Европин хенал +2 башха йу..
Хьажоргаш
Категори:Калининградан областан Озёрскан кӀоштан нах беха меттигаш
Жуи-оз-АгӀш
Жуи-оз-АгӀш — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мозель.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Мозель департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Павлово (Боровскан кӀошт)
Павлово (Павлово) — Российн Федерацин Калугин областан Боровскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, дика къаьсташ шеран заманашца: барамехь довха а, тӀуьна а аьхкенца, барамера шийла хӀоьттина лайн чкъор долу Ӏаьнца.
Эрбес
Эрбес — Испанин Кастельон провинцин муниципалитет.
Павлово (Боровскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Эрбес
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Павлово (Боровскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Калугин областан Боровскан кӀоштан нах беха меттигаш
Рембово (Плоцкан повет)
Рембово  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Аптякпось
Аптякпось (Аптекпуç, Аптякпось) — Чувашин Ядрин кӀоштара эвла.
Налоган органан код - 2136.
Бахархой
Бахархойн дукхалла 115 стаг (2010 шо).
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: чувашаш (97,22%).
Хьажоргаш
Категори:Чувашин Ядрин кӀоштан нах беха меттигаш
Сокиряны (Винницан область)
Сокиряны — Украинин Винницан областан Гайсин кӀоштара эвла.
Дойдум (Аргуван)
Дойдум (Doydum) — Туркойчоьнан Малхбален Анатоли регионан Малати провинцин (ил) Аргуванан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Сокиряны (Винницан область)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Дойдум (Аргуван)
Хьажоргаш
Категори:Малати провинцин нах беха меттигаш
Сокиряны (Винницан область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Гайсин кӀоштан нах беха меттигаш
Дойдум (Аргуван)
Хьажоргаш
Категори:Малати провинцин микрокӀошташ
Категори:Аргуванан микрокӀошташ
Категори:Аргуванан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Костино (Галичан кӀошт)
Костино (Костино) — Российн Федерацин Костромин областан Галичан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Эвла йу Оьрсийн акъари тӀехь, йекъна хин тогӀенаш. Кхузахь климат барамера континенталан йу, Ӏа – ло долуш, шийла, аьхке – йовха. Алссам хьоькху къилба-малхбузера мехаш.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Боровно (Новгородан область)
Боровно (Боровно) — Российн Федерацин Новгородан областан Окуловкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан, хӀордан климатан герга йу, цуьнан амалехь тӀех сов тӀуналла, йовха йоцу аьхке, йовха, йеха гуьйре, барамехь кӀеда Ӏа, йеха шийло бӀаьсте. Ӏай кхоьлина хенан хӀоттам хуьлу, йукъа-кара (5-7 де баттахь) йовхонашца. Ӏа дохделча ша хьокху. Баттахь 5-10 дийнахь дарц хьоькху. Дохк хуьлу Ӏаьн дохаллехь Ӏуьйренан сахьташкахь (5 — 15 де баттахь). Кхоьлина денош хуьлу 10 — 28 баттахь (максимум декабрехь), диекхна денош 2-6 баттахь. Аьхка доцца догӀанаш хуьлу (12-17 де баттахь). Диекхна денош 10-19 хуьлу баттахь. Буса а, Ӏуьйрана а дохк хуьлу (5-8 де баттахь). Гуьйре дохк йолуш кхоьлина хуьлу (12-14 де дохк йолуш). Йочанаш гурахь дехха дерз кепара, ноябрехь тӀеда ло кепара хуьлу.
Cахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Окуловкан кӀоштан нах беха меттигаш
(12844) 1997 JE10
(12844) 1997 JE10 — Мелхан системан коьрта асанан астероид.
Истори
ДӀайиллина 1997 шеран 9 майхь Ф. Уто цӀе йолу Ӏилманчо Kashihara обсерваторехь. Йуьхьанца дуьйна йолу цӀе - «1997 JE10» саналган.
Хьажа иштта
Категори:Коьрта асанан астероидаш Категори:Астероидаш абатца
Благодатни (Валкин кӀошт)
Благодатное — Украинин Харьковн областан Валкин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Валкин кӀоштан нах беха меттигаш
Ли-ле-Ланнуа
Ли-ле-Ланнуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — НогӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:НогӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Эль Френо (Катемако)
Эль Френо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Френо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Устрашице
Устрашице (Ústrašice) — Чехин Къилба Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Къилба Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
HD73666
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Игрово (Удмурти)
Игрово (Игрово) — Российн Федерацин Удмуртин Киясован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь йу Самарин хан лелаш. UTC-ца хийцадалар ду +4:00. Москохан хенаца цу сахьтийн асан гуттар а хийцадалар ду +1 сахьт, MSK+1 санна Россехь къастош а йу. 2010-гӀа шо кхаччалц, областехь йара асан Самарин хан (МСК+1). 2010-2014-чу шерашкахь йара Москохан хан. 2014-чу шеран 26-чу октябряхь дуьйна регион йу йуха а кхоьллинчу кхозлагӀчу сахьтийн зонехь (МСК+1, Москохан хан + 1 сахьт, UTC+4). Маьлхан хенаца йукъара башхалла ю 30 минот тӀера областан малхбалехь, малхбузехь 48 минот тӀекхаччалц.
Хьажоргаш
Категори:Киясован кӀоштан нах беха меттигаш
Литтлтон (Нью-Гэмпшир)
Литтлтон  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Нью-Гэмпшир штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Нью-Гэмпшир штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Яналиф (эвла)
Яналиф (Яналиф) — Российн Федерацин ГӀезалойчоьнан Бугульман кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йу йуккъерачу шораллера бараман континенталан кепара амалан климат, йовхачу аьхкенца а, барамехь шийла Іаьнца а. Уггар бовха бутт июль бу, уггар шийла — январь.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 7 стаг (2010 ).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Чезара (Итали)
Чезара — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Вербано-Кузио-Оссола провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
(10949) Konigstuhl
(10949) Konigstuhl — Маьлхан системехь астероидийн коьрта асанехь, Марсан а, Юпитеран а орбиташна йукъахь лаьтташ йолу астероид.
Истори
ДӀайиллина 1960 шеран 25 сентябрехь К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс цӀе йолу Ӏилманчо Паломар обсерваторехь. Йуьхьанца хилла цӀе «3066 P-L».
Дрегуджешть
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Бакеу жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Баскил
Баскил (Baskil) — Туркойчоьнан Малхбален Анатолин ЭлаьзигӀ провинцин (ил) гӀала/кӀошт. Баскилан кӀоштан административан центр.
Хьажоргаш
Категори:Баскилан кӀоштан нах беха меттигаш
Казацкие
Казацкие (Казацкія) — Белоруссин Гроднон областан Щучинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гроднон областан нах беха меттигаш
Категори:Щучинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Серито дел Кристо (Таско де Аларкон)
Серито дел Кристо — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Серито дел Кристо лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Молчаново (Томскан область)
Молчаново (Молчаново) — Российн Федерацин эвла, Томскан областан Молчанован кӀоштан административан центр.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, йовхачу аьхкенца а, шийлачу Ӏаьнца а, тӀуналла цхьабосса йу, хенан хӀоттаман элементаш хийца дукха сиха ло, боцучу хенан муьрехь (масех дийнахь йа сахьтехь). Меттигера климат, хьалхарчу шерашкахь санна хийца ца луш схьайогӀу, иза доьзна ду Малхбуза-Сибрехан акъарин тӀехуларчу хӀаваийн массийн чолхечу циркуляцех эвла шера а, массо агӀора йиллина а йу, къилба-малхбале йоцург, цуо аьтту бо Арктикин а, Атлантикин а, Йуккъерчу Азин а хӀаваан массашна кхуза чуйахка. Цундела циркуляцин процессаш Малхбуза-Сибрехан тӀехула массо а хенахь дакъалоцу арктикин а, бараман а хӀаваан массаш, ткъа аьхка кхин тропикера а. ХӀаваан массаш дӀахьо циклонийн а, антициклонийн а системехь, цуо хенан хӀоттам областехь цхьаьна эшшар ца лоттуьйту, шо шере мел деле ловзаш хуьлу иза.
Хьажоргаш
Категори:Молчанован кӀоштан нах беха меттигаш
Сант'Антонио (Бреша)
Сант'Антонио — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сокирни
Сокирни — Украинин Черкассин областан Каменкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.