cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бобово (Смоленскан область)
Климат
Климат барамера континенталан йу, амалехь барамера йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а ду. Ӏаьн хьалхара дакъа довха ду шолгӀачул. ХӀаваан йовхачу температуран (де-буьйсан йукъара барам) мур лаьтта 213-224 дийнахь. ГӀоролаш йоцучу муьран йукъара барам 125-148 де. Цхьацца шерашкахь хаало дикка дӀатовжар йийцинчу климатан амалех. Йочанийн шеран барам бу 645-691 мм. Кхааннах ши дакъа догӀан кепара догӀу, цхьа дакъа ло кепара хуьлу. Цхьаьна эшшара лон чкъор лаьтта декабрь болалуш, деша апрелан хьалхарчу декадехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вязьман кӀоштан нах беха меттигаш
Борщевка (Большеселон кӀошт)
Борщевка (Борщевка) — Российн Федерацин Ярославлан областан Большеселон кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Большеселон кӀоштан нах беха меттигаш
Иль-Обиньи
Иль-Обиньи — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Об департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
NGC 5269
NGC 5269 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
5269 5269
Колони-Карчми
Колони-Карчми — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Хочево
Хочево — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Жджарув
Жджарув — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Газилер (Кайнарджа)
Газилер (Gaziler) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Кайнарджанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сакари провинцин микрокӀошташ
Категори:Кайнарджанан микрокӀошташ
Категори:Кайнарджанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Норт-Кортленд
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Титовски Починок
Титовски Починок (Титовский Починок) — Российн Федерацин Архангельскан областан Красноборскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красноборскан кӀоштан нах беха меттигаш
Ла-Альдеа
Ла-Альдеа — Испанин Таррагана провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Таррагана провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Балташ
Ба́лташ (балтийн къаьмнаш) — балтийн меттанаш дуьйцу къаьмнийн тоба. СхьабогӀа Йуккъера а, Малхбалин а Европин шуьйрачу мехкашкахь борзанан бӀешарахь даьржина тӀергийн кхийранан оьздангаллера. Деира латталелор а, Перунан дин а. Таханлера балтийн къаьмнашна йукъабогӀу латышаш а, литвахой. Ший а къам ду малхбален-балтийн къаьмнаш олучех. Малхбален-балтийн къаьмнаш, царех бара, масала, пруссаш, хӀинцале дайна. Хьалха, Литван а, Латвин а хӀокху заманан мехкаш доцурш, балташ бехара Белоруссин, Польшин (Сувалки, къилба Пруссин), Российн (Калининградан область, цхьа дакъа Москохан, Калугин, Смоленскан, Брянскан, кхин а цхьацца гергахь лаьттачу областашкахь).
Тептаршкахь хьахор
Балтикин хӀордан къилба-малхбален агӀор дехп тайпанаш дуьххьара тептаршкахь хьахийна, Пифейн «Ӏапказах лаьцна» жайнахь (вайн эрал 325 шо хьалха). Цигахь цуо дуьйцу янтарь даккхар. Вайн эран 98 шарахь Свебан (Балтикин) хӀордан тӀехь, Германин малхбалехь деха эстийн (aestiorum gentes) тайпанийн Ӏар-дахар гойту «Германхой схьабовларх а, Германи лаьтта меттигех а лаьцна» цӀе йолчу, руман историкан Публий Корнелий Тацитан жайнахь. Геродота хьахадо Донан лакхенашкахь Ийдалан а, Днепран а йукъахь деха будинаш олу къам. ТӀаьхьуо иайсигӀеран тайпанаш тайп-тайпана цӀерашца дуьйцу руман-остготийн историко Кассиодора (523 шо), готийн историко Урдана (552 шо), ингалссаксонийн новкъахочо Хедебюра Вульфстана (900 шо), къилбаседагерманин хрониста архиепископа Бременан Адама (1075 шо) шайн сочиненешкахь.
Балтикин хӀордан къилба-малхбален мехкашна гергахь даьхна шира тайпанийн хӀинцалера цӀераш, — балташ (Balten) а, балтийн меттанаш (baltische Sprache) а — Ӏилманан терминаш санна кховдийра 1845 шарахь немцойн мотт бевза Кёнигсбергера университетан профессоро Нессельман Георга (1811—1881), летто-литвахой терминан меттана. ЦӀе кхоьллина Mare Balticum (кӀайн хӀорд) аналогца.
Охьаховшар
Балтийн ареал йаьржира Вислин а, Нареван а майданашкара малхбузехь, Березинин, Сожан, Къилба Буган къилбехьа Ильмень Ӏоман майдане кхаччалц, Тверан областе кхаччалц къилбаседехьа. Малхбалехь балташ беха мохк бара таханлера Белоруссин Витебскан а, Могилевн а областаш, Российн Пскован, Смоленскан (тушемлинан оьздангалла), Брянскан, Курскан, Орелан областаш (колочинан оьздангалла). Кхин а исторехь йаздина ду малхбузен-балтийн тайпанаш голядь Окан лакхенашкахь, Калугин, Орелан, Тулин, Москохан областашкахь дахар (Москохэркан гӀаланийн оьздангалла).
I эзаршеран чаккхенгара дуьйна болабелира балтех славянаш баран болх. Йозанан тешаллаш ду XVI бӀешеран йуьххьехь таханлера Белоруссин малхбузен декъера цхьацца бахархоша малхбузен-балтийн меттанаш дуьйцуш хиларан. II эзаршеран йуккъехь, Тевтонийн ордено (пруссаш) дӀалаьцна мехкашкахь беха малхбузен балтех, жигара германхой бан болийра.
Бекъабалар
Вайн эрал хьалхара IV—III бешерашкахь къаста буьйлабелира малхбузен а (пруссаш, курши, галиндаш, ятвягаш, голядь, полексянаш), малхбален (земгалаш, селаш, латгалаш, жемайташ, литва) а балташ, цу тӀе этногенезан масех концепции йу, царех цхьаьнца малхбузен балташ ятвягаш белорусийн дайх цхьаъ бу, ткъа голядь (галиндаш) — Йуккъера Российн дайх цхьаъ бу. Малхбузен балтийн дакъа — пруссаш, ятвягаш — полякийн дайх цхьаъ бу; малхбален балташ литвахой — шеш литваш (аукштайташ а, жемайташ а) а, кӀеззиг курши, скаловаш, надроваш, ятвягаш (дайнаваш а, судуваш), къилба земгалаш, къилба селаш — литвахойн дай бу, ткъа латгалаш, къилбаседа курши, къилбаседа земгалаш, къилбаседа селаш, угрофиннийн тайпа ливаш латышийн дай бу. VI—VIII бӀешарахь бекъало литвахойн этногенезехь дакъа лаьцна малхбален балташ, цхьаьна агӀор, таханлера латышийн дай хилла, вукха агӀор.
Балтийн тайпанийн дакъа хӀаллакдира немцойн къонахойн орденан экспанси йолуш (германин тӀемлойн сийлалла— Пруссин цӀе кхечира немцоша  хӀаллакдина а, ассимиляци йина а балтийн къомах пруссех), цхьаьна декъана ассимиляци хилира XVI бӀешеран чаккхенгахь — XVII бӀешеран йуккъехь йа дӀаийра хӀокху замананкъаьмнийн  этногенез йолуш (масала, ятвягаш полякийн этногенезехь).
Хьажоргаш
Категори:ХӀинди-европин къаьмнаш Категори:Европин къаьмнаш
Воробиевка (КОАТУУ 6820380501)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Марушкино
Марушкино (Марушкино) — Российн Федерацин Москохан областан Наро-Фоминскан кӀоштара эвла.
Воробиевка (КОАТУУ 6820380501)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Шепетовкан кӀоштан нах беха меттигаш
Марушкино
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Казчина Вай (Комо)
Казчина Вай — Италин Ломбарди регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Зардалы (Баткенан кӀошт)
Зардалы — ГӀиргӀазойчоьнан Баткенан областан Баткенан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Хьажоргаш
Категори:Баткенан кӀоштан нах беха меттигаш
Кожмудор
Кожмудор (Кожмудор) — Коми Республикин Усть-Выман кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: комий (88%), оьрсий (12%).
Билгалдахарш
Категори:Усть-Выман кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Коми Республикин нах беха меттигаш
Мальцево (Яян кӀошт)
Мальцево (Мальцево) — Российн Федерацин Кемеровн областан Яян кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа континенталан йу. Ӏа — шийла а, деха а, аьхке — йоца а, йовха а. ГӀоролаш йоцу мур лаьтта 100 дийнахь областан къилбаседехь, 120 де гергга Кузнецкан боьран къилбехь. Къилбаседа дуьненан эхиган барамера асехь лаьттачу Кемеровн областана кхочу дикка дукха маьлхан йовхо шарахь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Яян кӀоштан нах беха меттигаш
Кальтенберг (Лакха Австри)
Кальтенберг  — Австрин Лакха Австри федералан латтана йукъара коммуна. Фрайштадт гуонан йукъайогӀу.
Географи
ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Хьажоргаш
Категори:Лакха Австри латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лучки (Прохоровкан кӀошт)
Лучки (Лучки) — Российн Федерацин Белгородан областан Прохоровкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Прохоровкан кӀоштан нах беха меттигаш
Большая Кременовка
Большая Кременовка (Большая Кременовка) — Российн Федерацин Рязанан областан Старожилован кӀоштара дӀатесна эвла.
Лос Галиндо (Мартинез де ла Торе)
Лос Галиндо — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Большая Кременовка
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Лос Галиндо (Мартинез де ла Торе)
Географи
Лос Галиндо лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Большая Кременовка
Хьажоргаш
Категори:Старожилован кӀоштан нах беха меттигаш
Лос Галиндо (Мартинез де ла Торе)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Вилкино
Вилкино (Вилкино) — Российн Федерацин Курганан областан Юргамышан кӀоштара эвла.
Климат
Климат чӀогӀа континенталан йу. Цунна Ӏаткъам бо мохк хӀордашна гена хиларо, малхбузехьа Урал лаьмнийн турс хиларо, къилбехахь йаккхий аренийн кӀошташ хиларо, кхин тӀе меттиган рельеф нийса хиларо, хӀаваийн массийн циркуляции ша-тайпа хиларо. Шийла, кӀезиг ло долуш Ӏа а, йовха, йекъа аьхке. БӀаьстенна амалехь ду сих-сиха шелонаш йухайерзар. ТӀуналла аьхка тоьуш йац, муьрашкахь йакъонаш хуьлу. Оцу климато хьун-аренан Уралдехьех латталелоран кхераме зона йо. Цхьанаэшшара ца лаьтта хенан хӀоттам Ӏа долалуш декабрехь а, бӀаьста — апрелехь, майхь а. Уггар шийла бутт — январь, уггар бовха — июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Екатеринбургца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+5.
Хьажоргаш
Категори:Юргамышан кӀоштан нах беха меттигаш
ДамгӀали
ДамгӀали (Damğalı) — Азербайджанан Каьлбаьджаьран кӀоштара эвла.
Билгалдахарш
Категори:Каьлбаьджаьран кӀоштан нах беха меттигаш
Броды (Волинан область)
Броды — Украинин Волинан областан Ковелан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Ковелан кӀоштан нах беха меттигаш
Подлесье (Хмельницкан область)
Подлесье — Украинин Хмельницкан областан Хмельницкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Хмельницкан кӀоштан нах беха меттигаш
Велики Кадыгробовка
Велики Кадыгробовка — Украинин Харьковн областан Валкин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Валкин кӀоштан нах беха меттигаш
Ключниково (Орёлан область)
Ключниково (Ключниково) — Российн Федерацин Орёлан областан Соскован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Соскован кӀоштан нах беха меттигаш
Длыхчево-Сабляр
Длыхчево-Сабляр — Болгарин Кюстендилан областера эвла. Невестино йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Кюстендилан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бриньола (Кунео)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Пьемонт регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Лапушки (Къилбаседа-Кхазакхстанан область)
Лапушки — Кхазакхстанан Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Жамбылан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Къилбаседа-Кхазакхстанан областан Жамбылан кӀоштан нах беха меттигаш
Эль Мартирио, Километро 75 (Озулуама де Маскареньяс)
Эль Мартирио, Километро 75 — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Мартирио, Километро 75 лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Маринела (Козенца)
Маринела — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Волынцево (Белорусси)
Волынцево (Валынцава) — Белоруссин Могилёвн областан Горкин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш Категори:Горкин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Натальино (Егорьевскан кӀошт)
Натальино (Натальино) — Российн Федерацин Москохан областан Егорьевскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Писку (коммуна)
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Галац жудецан коммунаш
Рио-Верде (Аризона)
Рио-Верде  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Аризона штатера нах беха меттиг, иза лоруш йу бахархойн статистикин меттиг (census-designated place, CDP) санна.
Географи
Рио-Верде бахархойн статистикин меттиган майда —. Статистикин йекъна меттиган бакъонан статус йац.
ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Аризона штатан бахархойн статистикин меттигаш Категори:Аризона штатан нах беха меттигаш Категори:АЦШ бахархойн статистикин меттигаш
NGC 5270
Хьажа кхин а
5270 5270
Залесье (Сосновскан кӀошт)
Залесье (Залесье) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Сосновскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 56 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Нижни Новгородан областан Сосновскан кӀоштан нах беха меттигаш
Элдеш (Илгин)
Элдеш (Eldeş) — Туркойчоьнан Йуккъера Анатоли регионан Кони провинцин (ил) Илгинан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Кони провинцин нах беха меттигаш
Категори:Кони провинцин микрокӀошташ
Категори:Илгинан микрокӀошташ
Категори:Илгинан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
HD219860
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Иль-Омон
Иль-Омон — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Об департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Верхний Млынок
Верхний Млынок (Верхні Млынок) — Белоруссин Гомелан областан Мозыран кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Гомелан областан нах беха меттигаш Категори:Мозыран кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Варта (Йицковице)
Варта  (Varta) — Чехин Къилба Чехин мехкан кӀоштара эвла.
Фосалато (Венеция)
Фосалато — Италин Венеция регионан  коммунера эвла.
Варта (Йицковице)
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Сан Рамон (Колипа)
Сан Рамон — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Варта (Йицковице)
Географи
.
Сан Рамон (Колипа)
Географи
Сан Рамон лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Фосалато (Венеция)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Варта (Йицковице)
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Фосалато (Венеция)
Литература
Категори:Венеция регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Сан Рамон (Колипа)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Варта (Йицковице)
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Сан Рамон (Колипа)
Климат
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
Варта (Йицковице)
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Къилба Чехин мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Сан Рамон (Колипа)
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Вильбу
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЛуагӀ а, ШегӀ а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Рифильио (Арецо)
Рифильио — Италин Тоскана регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Тоскана регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Данвилл (Кентукки)
Данвилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Кентукки штатера гӀала.
Устье (Усть-Кубинскан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Данвилл (Кентукки)
Истори
Данвилл гӀала йиллина  шарахь.
Устье (Усть-Кубинскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Усть-Кубинскан кӀоштан нах беха меттигаш
Данвилл (Кентукки)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Хьажоргаш
Категори:Кентукки штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
АхӀи (Эдирне)
АхӀи (Ahi) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регион регионан Эдирне провинцин (ил) Эдирненан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Эдирне провинцин нах беха меттигаш
Категори:Эдирненан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Прия
Прия — Румынин Селаж жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Селаж жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Просеч (Пелгржимов)
Просеч  (Proseč) — Чехин Высочина мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Литература
Категори:Высочина мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Хойсвайлер
Хойсвайлер (Heusweiler) — Германин Саар латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Саар латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Колони-Коцишев
Колони-Коцишев — Польшин Лодзинскан воеводаллин  гминера эвла.
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Лодзинскан воеводаллин нах беха меттигаш
Жебрак (Седлецкан повет)
Жебрак  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Хрусти-Висински
Хрусти-Висински — Польшин ХӀордан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:ХӀордан воеводаллин нах беха меттигаш
Толша 1-я
Толша 1-я (Толша 1-я) — Российн Федерацин Архангельскан областан Красноборскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Красноборскан кӀоштан нах беха меттигаш
Александровка (Павловскан кӀошт)
Александровка (Александровка) — Российн Федерацин Воронежан областан Павловскан кӀоштара эвла. XIX бӀешо — Воронежан губерни, Российн импери.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Дашбулаг (Каьлбаьджаьран кӀошт)
Дашбулаг (Daşbulaq) — Азербайджанан Каьлбаьджаьран кӀоштара эвла.
Александровка (Павловскан кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Воронежан областан Павловскан кӀоштан нах беха меттигаш
Дашбулаг (Каьлбаьджаьран кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Каьлбаьджаьран кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 5271
NGC 5271 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
5271 5271
Ла-Амполья
Ла-Амполья — Испанин Таррагана провинцин муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —. ХӀордан сизал локхалла. муниципалитеташ.
Хьажоргаш
Категори:Испанин муниципалитеташ Категори:Таррагана провинцин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Быховка
Быховка (Быховка) — Российн Федерацин Курскан областан Дмитриеван кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан башхаллаш йоьзна йу цуьнан хьун-аренан зонера барамерачу континенталан климатан хьолах.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Курскан областан Дмитриеван кӀоштан нах беха меттигаш
Гоьлдже (Кайнарджа)
Гоьлдже (Gölce) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Сакари провинцин (ил) Кайнарджанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Сакари провинцин нах беха меттигаш
Категори:Сакари провинцин микрокӀошташ
Категори:Кайнарджанан микрокӀошташ
Категори:Кайнарджанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Кальтенлойтгебен
Кальтенлойтгебен — Австрин Лаха Австри федералан латтана йукъара коммуна. Моьдлинг гуонан йукъайогӀу.
Хьажоргаш
Категори:Лаха Австри латтана гӀаланаш Категори:Австрин гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Марфино (Наро-Фоминскан кӀошт)
Марфино (Марфино) — Российн Федерацин Москохан областан Наро-Фоминскан кӀоштара дӀатесна эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Наро-Фоминскан кӀоштан нах беха меттигаш
Воробиевка (КОАТУУ 6823682201)
Воробиевка — Украинин Хмельницкан областан Шепетовкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Шепетовкан кӀоштан нах беха меттигаш
Казчина Валате Понте (Кремона)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Ломбарди регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Бобосовка
Бобосовка (Бобосовка) — Российн Федерацин Смоленскан областан Вязьман кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вязьман кӀоштан нах беха меттигаш
Мишонки
Мишонки (Мишонки) — Кировн областан Кумёнин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (100%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Кумёнин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Добри-Дол (Кюстендилан область)
Добри-Дол  — Болгарин Кюстендилан областера эвла. Трекляно йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Кюстендилан областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Нотасалга
Нотасалга — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Алабама штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Кожымвом
Кожымвом (Кожымвом) — Коми Республикин Интан гӀалин гуонан йукъайогӀу эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: хууш дац
Билгалдахарш
Категори:Интан гӀалин гуо нах беха меттигаш Категори:Коми Республикин нах беха меттигаш
Баранка Наватл (Кочоапа эль Гранде)
Баранка Наватл — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Баранка Наватл лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Бай Кара-Бак
Бай Кара-Бак — ГӀиргӀазойчоьнан Баткенан областан Баткенан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Сахьтан аса ю +6:00.
Хьажоргаш
Категори:Баткенан кӀоштан нах беха меттигаш
Мали Юначки
Мали Юначки — Украинин Хмельницкан областан Хмельницкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
HD219862
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Мале Липлене
Мале Липлене — Словенин йукъараллера эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Варкова
Варкова (Варкава) — Белоруссин Могилёвн областан Горкин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Могилёвн областан нах беха меттигаш Категори:Горкин кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Вишневи (Валкин кӀошт)
Вишневи — Украинин Харьковн областан Валкин кӀоштара эвла.
ЙевгӀ-ле-Пети
ЙевгӀ-ле-Пети — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Шампань — АгӀденаш регионехь. Коммунан департамент — Об.
Вишневи (Валкин кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
ЙевгӀ-ле-Пети
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Об департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Малояблоново
Малояблоново (Малояблоново) — Российн Федерацин Белгородан областан Прохоровкан кӀоштара эвла.
Вишневи (Валкин кӀошт)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Малояблоново
Климат
Кхузахь климат континенталан йу, амалехь ду гӀеххьа шийла Ӏа а, йовха аьхке а. Эвла лаьтта хьун-аренан а, аренан а зонийн дозанехь. Цуьнан Ӏаламан-климатан а, геологин а башхаллаш билгалайо ша-тайпа биологин бес-бесаралла.
Вишневи (Валкин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Валкин кӀоштан нах беха меттигаш
Малояблоново
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Прохоровкан кӀоштан нах беха меттигаш
Абрамов, Сергей Борисович
Абра́мов Серге́й Бори́сович (в. 1972 29 февралехь, Москох) — российн пачхьалкхан гӀуллакххо а, урхалча а. 2015 шеран октябрехь дуьйна даржехь ву пачхьалкхан «Ростех» корпорацин герзан, тӀеман гӀирсан, башха химин кластеран индустрин директор.
Хьалха — ОАО «РЖД» президентан хьехамча. Хьехархойн гӀуллакхехь хилла, цӀерпоштнекъан университетехь МГУПС—РТУ лелийна авторан класс. Хилла Нохчийн Республикин президентан декхарш кхочушдийриг (2004) а, правительствон председатель (2005) а. Кхин а зиеделла ву Российн Федерацин Чоьтан палатан аудитор а, ОАО «РЖД» ЦӀерпоштнекъийн вокзалийн дирекцин хьаькам (2007—2015) белхашкахь.
Дешар а, карьера йолор а
1989 шеран сентябрера 1991 шеран сентябрь кхаччалц болх бира Ӏилманан-арахецаран «Электропровод» цхьаьнакхетаран инженер-конструктор даржехь.
1992 - 1995 шерашкахь болх бира «Синектика» банкан валютан операцин декъехь. 1995 шеран аьхка банкера лицензи дӀайаьккхира, ткъа 1998 шеран июлехь банк дӀайаьккхира.
1995—1999 шерашкахь Абрамов — Республикин говзаллийн акционерийн коммерцийн «Галлабанк» банкан валютан операцийн урхаллин патрон ву (Ташкент, Узбекистан).
Узбекистанан экономика базаре дехьайолуш Абрамов кхайкхира республикин правительство пачхьалкхан хӀазнан декхарийн, векселийн, кхин мехалла кехатийн базар кхоллийта. Узбекистанехь Абрамов «ноль тӀиера» кхоьллира къоман мехала кехатийн базар, йохк-иэцаран барам 2013 шеран июлехь кхаьчна 14,6 млрд сум йа 220 млн гергга российн сом.
1996 шарахь Абрамовс чекхдаьккхира Ташкентан пачхьалкхан экономикин университетан «Бухгалтеран чот а, аудит а» говзаллийца дуьхьала воцуш дешаран дакъа.
2000 шарахь Абрамов хӀоьттира ӀАЦ «Экран» (Ерригроссийн Ӏилманан-талламан медицинан техникин РФ Могашаллин министраллин институт) инарлан директоран экономикех а, финансех а жоп ло гӀовсан дарже. 2001 шеран январехь хӀоьттира Омскан социалан-коммерцин банкан урхаллийн директор.
2004 шарахь дуьхьала а воцуш чекхйаьккхира РФ Президент волчура Российн пачхьалкхан гӀуллакхан академи «дуьненайукъара йукъаметтигаш» говзаллийца. ГӀуллакхехь болчарна йукъахь цӀе яхна ву «лакхара классан говза финансист» аьлла.
Нохчийчохь бина болх
2001 шеран мартехь Абрамов Сергей хӀоттийра Нохчийн республикин финансийн министр.
Оцу даржехь гайтира ша морса а, компромисс йоцуш а пачхьалкхан хьашташ лардархо. Даржера мукъаваьллачу ФКХГӀ инарла-лейтенантан Бабкин Сергейн тешаллийца, Абрамовгара республикин хӀазнера законаца бух боцуш ахча даккхалур дацара, тоьпаш тухур йу аьлча а. Шех лаьцна оцу шерашкахь Абрамовс аьлла:.
2002 шеран 13 майхь Москох йуккъехь, Российн Федерацин Финансийн министраллан гӀишло чуьра араволуш тӀе машен туьйхира. Цигахь хье лазийра, динбухка бойра, шортта дӀаветтавеллера.
2003 шеран 10 январехь Нохчийчоьн администрацин коьрто Кадыров Ахьмада дӀаваьккхира Абрамов финансийн министран даржера, цуьнан метта хӀоттийра Исаев Ӏели.
Чоьтан палатан председателан хьехамча
2003 шеран январехь Абрамов хӀоттийра Российн Федерацин Чоьтан палатан председателан Степашин Сергейн хьехамча. Оцу шеран мартехь Абрамов Нохчийн Республикин бюджетан ахча дохкар толлуш, оперативан тергонан палатан инспекцин коьрте хӀоьттира.
Нохчийн Республикин премьер-министр
2004 шеран 16 мартехь хӀутту премьер-министр, ткъа 9 майхь, НР Президент Кадыров Ахьмад стадион тӀаьхь эккхийтина вийначул тӀаьхьа, хилира Нохчийчоьн президентан декхарш кхочушдийриг. Абрамовс президентан декхарш кхочуш дира пхеа баттахь, керла президентийн харжамийн жамӀаш даллалц, цигахь туьйлира Алханов Ӏалу. Тешаллашца, Абрамов Нохчийчохь бехха болх бан дагахь вара, Соьлжа-ГӀала меттахӀотто гӀертара пхеа шарахь, нохчийн мотт Ӏамо волавелира. Нохчийн хьаькамашца йукъара кхетам тобира, рационалан дойура бюджетан ахча, иза бахьнехь чагӀбелира федералан центрера тешам. Низам нисдаран дуьхьала болчарна иза ца дийзира. Кадыров вийначул тӀаьхьа ши бутт баьлча Абрамов виен гӀоьртира Соьлжа-ГӀалахь. Шен ирс хиларна премьер дийна висира.
2005 шеран 18 ноябрехь Абрамов чӀогӀа лазийра автомобилан бохамехь Москохан бухарчу Рублёво-Успенски шоссе тӀаьхь, лийлира бакъдина доцу виен гӀиртина боху эладиташ, иза хиллачул тӀаьхьа НР премьер-министран декхарш кхочушдар тӀедиллира Кадыров Рамзанан. Абрамов вехха Центран клиникан дарбан цӀийнехь дарба леладойтуш Ӏиллира курс реабилитации в подмосковном санатории, а затем вылетел в Мюнхен для завершения лечения. 2006 шарахь товеллачул тӀаьхьа керла балха хӀоттийра Москохахь.
2006 шеран мартехь мукъаваьккхира Нохчийн Республикин правительствон коьртан даржера шен лаамца. Кадыров Рамзан цунах лаьцна элира: «''Суна новкъа ду, хӀунда аьлча Сергей Борисовича дукха гӀуллакх дина республика меттахӀоттош. Суна доккха хӀума хета тхойшиннан доттагӀаллин йукъаметтигаш, иза сан ваша санна ву. Мичхьа делахь а, оха латтор йу доттагӀаллин йукъаметтигаш. Иза даиман а хир ву сан хӀусамехь везаш волу хьаша''».
Чоьтан палатан аудитор
2007 шеран 1 октябрехь РФ Чоьтан палато хенан дӀаваьккхира Абрамов ша куьйгалла дечу приватизацин а, пачхьалкхан бахаман урхаллин а терго йаран агӀонера, бахьна дара тӀаьххьарчу баттахь ведомствон белхалойх лаьцна кхоъ болх беш вара цуьнан куьйгакӀела. Хиллачух дуьйцуш, Чоьтан палатан коьрто Степашин Сергейс хаийтира, белхалой лецар бакъоларйаран меженийн а, палатан кхерамазаллин гӀуллакхан а белхан жамӀ ду аьлла. Цу тӀе Степашина тӀетуьйхира, Абрамовх шен шеко йац, амма этикан агӀора иза дӀавала веза. 2007 шеран 1 октябрехь Абрамов мукъаваьккхира шен декхарех, ткъа 2007 шеран 11 октябрехь Пачхьалкхан Думин депутатийн сацамца даржера мукъаваьккхира.
Доьзал
Абрамов Сергей вина 1972 шеран 29 февралехь Москохахь. БархӀ шо долуш да велла, кхиъна таро йоцучу доьзалехь Зуда Калашник Алла Анатольевна (йина 1963 шеран 19 ноябрехь), болх беш йу РФ Внешэкономбанкехь. КӀант Николай (вина 2004), дешархо ву.
Хьосташ
Категори:Российн халкъан бахаман а, Российн Федерацин Президент волчура пачхьалкхан гӀуллакхан академехь а дешнарш Категори:Нохчийчоьнан правительствон председателаш Категори:Российн Чоьтан палатан аудитораш
Бриньоле
Бриньоле — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Мальцево (разъезд)
Мальцево (Мальцево) — Российн Федерацин Кемеровн областан Яян кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат чӀогӀа континенталан йу. Ӏа — шийла а, деха а, аьхке — йоца а, йовха а. ГӀоролаш йоцу мур лаьтта 100 дийнахь областан къилбаседехь, 120 де гергга Кузнецкан боьран къилбехь. Къилбаседа дуьненан эхиган барамера асехь лаьттачу Кемеровн областана кхочу дикка дукха маьлхан йовхо шарахь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Красноярскца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+7.
Хьажоргаш
Категори:Яян кӀоштан нах беха меттигаш
Вильдье-ле-Шато
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ЛуагӀ а, ШегӀ а департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Лбищенское
Лбищенское — Кхазакхстанан Малхбузен-Кхазакхстанан областан Акжаикан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Малхбузен-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Акжаикан кӀоштан нах беха меттигаш
Писку-Веки (коммуна)
Писку-Веки — Румынин Долж жудецан йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. Коммунан йукъара нах беха меттигаш.
Хьажоргаш
Категори:Румынин коммунаш Категори:Долж жудецан коммунаш
Костеевка (Соскован кӀошт)
Костеевка (Костеевка) — Российн Федерацин Орёлан областан Соскован кӀоштара эвла.
Климат
Эвла лаьтта Среднерусски (Йуккъераоьрсийн) акъарин йуккъехь, аренан а, хьун-аренан а зонашкахь. Климат барамера континенталан. Ноябрь, декабрь, январь уггар кхуьйлина беттанаш ду. Ло лаьтта денойн йукъара барам — 126. Шарахь хуьлу барамера йочанаш — йуккъера 490 - 590 мм, цу тӀе аьхка шозза алсама, Ӏайчул, гурахь алсама, бӀаьстачул.
Хьажоргаш
Категори:Соскован кӀоштан нах беха меттигаш
Фосалон ди Градо (Горица)
Фосалон ди Градо — Италин Фриули-Венеци-Джули регионан  коммунера эвла.