cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
HD139474
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Ла Гранха (Абасоло)
Ла Гранха — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Гранха лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Эмтингхаузен
Эмтингхаузен — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Лаха Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Зеленый Бор (Солигорскан кӀошт)
Зеленый Бор (Зялёны Бор) — Белоруссин Минскан областан Солигорскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Викс (Вандей)
Викс (Vix) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Вандей.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Вандей департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Мирни (Воронежан область)
Мирни (Мирный) — Российн Федерацин Воронежан областан Воробьёвкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Воробьёвкан кӀоштан нах беха меттигаш
БгӀаспагӀ
БгӀаспагӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БгӀетань регионехь. Коммунан департамент — ФинистегӀ.
Географи
.
NGC 2095
NGC 2095 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
2095 2095
Фялки
Фялки — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Никорешть (Бакеу)
Никорешть — Румынин Бакеу жудецан коммунера эвла.
Фялки
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Никорешть (Бакеу)
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Бакеу жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Поркузи
Поркузи (Поркузи) — Российн Федерацин Ленинградан областан Тоснан кӀоштара дӀатесна эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тоснан кӀоштан нах беха меттигаш
Березцы
Березцы (Беразцы) — Белоруссин Брестан областан Пинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Пинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Луков Кордон
Луков Кордон (Луков Кордон) — Российн Федерацин Саратовн областан Александров Гайн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан амалийн башхаллаш — континенталалла, йокъалла, шо шере мел дели хийцамаш хилар — билгалйоккху цуьнан континенталан климатан зонехь латтаро, бараман шораллехь хиларо, мелхан радиацино Ӏаткъам баро, лаьттан бухах, цаьрца йоьзна атмосферан циркуляцица. Йокъаллаш хуьлу ши шо мел дели.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса ю UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Александров Гайн кӀоштан нах беха меттигаш
Чакиралан (ХӀавза)
Чакиралан (Çakıralan) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) ХӀавзанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
Категори:ХӀавзанан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Железинка
Железинка — Кхазакхстанан Павлодаран областан Железинкан кӀоштара эвла.
Дабниа
Дабниа (гуьрж დაბნია), (эрм Դավնիա) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалкалакин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 127 стаг (2014 шо).
Железинка
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Павлодаран областан нах беха меттигаш Категори:Железинкан кӀоштан нах беха меттигаш
Лизера
Лизера — Италин Калабри регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Калабри регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Кухарувка
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Барановка (Данкован кӀошт)
Барановка (Барановка) — Российн Федерацин Липецкан областан Данкован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Данкован кӀоштан нах беха меттигаш
Берривилл (Техас)
Берривилл  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Авилле-Сент-КгӀуа
Авилле-Сент-КгӀуа — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Моьз.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Моьз департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Ардаши (Зуевкан кӀошт)
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (97%), удмурташ (3%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Зуевкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Орша (Калининскан кӀошт)
Орша (Орша) — Российн Федерацин Тверан областан Калининскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Воля (Баштанкан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Баштанкан кӀоштан нах беха меттигаш
Первомайски (Хынчештин кӀошт)
Первомайское (, Pervomaiscoe) — Молдавин Хынчештин кӀоштара эвла.
Авйот
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Моьз департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
NGC 2096
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
2096 2096
Никоново (Палехан кӀошт)
Никоново (Никоново) — Российн Федерацин Ивановн областан Палехан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Палехан кӀоштан нах беха меттигаш
Буена Виста (Алварадо)
Буена Виста — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Буена Виста лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Истори
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Дёмино (Тамбовн область)
Дёмино (Дёмино) — Российн Федерацин Тамбовн областан Мордован кӀоштара эвла.
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Мордован кӀоштан нах беха меттигаш
БгӀеньи
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ФинистегӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Требио ди Монтегридолфо (Римини)
Требио ди Монтегридолфо — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Риу-даз-Антас
Риу-даз-Антас — Бразилин Санта-Катарина штатера муниципалитет.
Требио ди Монтегридолфо (Римини)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Риу-даз-Антас
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Санта-Катарина штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Божич Врх
Божич Врх — Словенин йукъараллера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кастельнуово-Бельбо
Кастельнуово-Бельбо — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Асти провинцехь.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла. коммунаш.
Эль Тамбор, Гранха лос Фуентес (Пурисима дел Ринкон)
Эль Тамбор, Гранха лос Фуентес — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Вуван
Вуван (Vouvant) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Вандей.
Кастельнуово-Бельбо
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
Вуван
Географи
.
Эль Тамбор, Гранха лос Фуентес (Пурисима дел Ринкон)
Географи
Эль Тамбор, Гранха лос Фуентес лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Вуван
Билгалдахарш
Категори:Вандей департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Эль Тамбор, Гранха лос Фуентес (Пурисима дел Ринкон)
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
Еринджа
Билгалдахарш
Категори:Ахалкалакин муниципалитетан нах беха меттигаш
Хабско
Хабско — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Конно
Конно — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БгӀетань регионехь. Коммунан департамент — ГагӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ГагӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Лизи (Фрозиноне)
Лизи  — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
БехӀрамли (Эджеабат)
БехӀрамли (Behramlı) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Чанаккале провинцин (ил) Эджеабатан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чанаккале провинцин нах беха меттигаш
Категори:Эджеабатан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Нова Весь-Немчанска
Нова Весь-Немчанска — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Белини (Пшисускан повет)
Белини  — Польшин Мазовин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Мазовин воеводаллин нах беха меттигаш
Тромбчин
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Великопольскан воеводаллин нах беха меттигаш
HD139478
BD+11 1075 — бу спектран классан химин пекуляран седа, цуьнан гуш болу седин барам  гергга бу, лаьтта  седарчийн гуламехь.
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Хьажа иштта
Категори:Химин пекуляран седарчий Категори:Седарчий абатца
Нови (Палехан кӀошт)
Нови (Новая) — Российн Федерацин Ивановн областан Палехан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Цуьнан амалехь ду гӀеххьа йовха аьхке а, барамера шийла Ӏа а, дика лаьттачу лайн чкъоьраца. Уггар шийла бутт, Ӏадат хилла, январь бу, ткъа уггар бовха — июль. Алсама къилба-малхбузера мох хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Палехан кӀоштан нах беха меттигаш
Куче-Велики
Куче-Велики — Польшин Подлясьен воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Подлясьен воеводаллин нах беха меттигаш
Казе Бочели (Парма)
Казе Бочели — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Пазарли (Визе)
Пазарли (Pazarlı) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регион регионан Киркларели провинцин (ил) Визенан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Киркларели провинцин нах беха меттигаш
Категори:Визенан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Прокоио (Рим)
Прокоио — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Берказы
Берказы (Берказы) — Белоруссин Брестан областан Пинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Пинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Кочоьрен (Чуьнгуьш)
Кочоьрен (Koçören) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Чуьнгуьшнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Биг-Сенди (Техас)
Биг-Сенди  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала (town).
Кочоьрен (Чуьнгуьш)
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин нах беха меттигаш
Биг-Сенди (Техас)
Истори
Йиллина.
Кочоьрен (Чуьнгуьш)
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин микрокӀошташ
Категори:Чуьнгуьшнан микрокӀошташ
Биг-Сенди (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Кочоьрен (Чуьнгуьш)
Хьажоргаш
Категори:Чуьнгуьшнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Эмштек
Эмштек — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Географи
Коммунан майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Лаха Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Нова-Ливада
Нова-Ливада — Болгарин Хасковон областера эвла. Ивайловград йукъараллин йукъайогӀу.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Хасковон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Зеленый Курган
Зеленый Курган (Зялёны Курган) — Белоруссин Минскан областан Солигорскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Солигорскан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Требиола (Дженова)
Требиола — Италин Лигурия регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Лигурия регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Волна (Николаевн область)
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Баштанкан кӀоштан нах беха меттигаш
Негодовка
Негодовка (Nehodovka) — Чехин Высочина мехкан кӀоштара эвла.
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Истори
Хьалха йукъайогӀуш йара цӀе йолу историн регионан.
Демографи
Бахархойн динамика:
Литература
Категори:Высочина мехкан нах беха меттигаш Категори:Чехин нах беха меттигаш
Устерики
Устерики — Украинин Ивано-Франковскан областан Верховинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Верховинан кӀоштан нах беха меттигаш
NGC 2097
NGC 2097 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
2097 2097
Эрискирх
Эрискирх (Eriskirch) — Германин Баден-Вуьртемберг латтана йукъара коммуна.
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Баден-Вуьртемберг латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
ЧамйатагӀи (ХӀавза)
ЧамйатагӀи (Çamyatağı) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) ХӀавзанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
Категори:ХӀавзанан микрокӀошташ
Категори:ХӀавзанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Железново
Железново — Кхазакхстанан Малхбузен-Кхазакхстанан областан Зеленовн кӀоштара эвла.
Олмос-Парк (Техас)
Олмос-Парк  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала.
Железново
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Конево (Городецан кӀошт)
Конево (Конево) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Городецан кӀоштара эвла.
Железново
Хьажоргаш
Категори:Малхбузен-Кхазакхстанан областан нах беха меттигаш Категори:Зеленовн кӀоштан нах беха меттигаш
Конево (Городецан кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Олмос-Парк (Техас)
Истори
Олмос-Парк гӀала йиллина  шарахь.
Конево (Городецан кӀошт)
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 10 стаг (2010 шо).
Олмос-Парк (Техас)
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла —.
Конево (Городецан кӀошт)
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Олмос-Парк (Техас)
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Конево (Городецан кӀошт)
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Изюбрини
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
Билгалдахарш
Категори:Чугуевкан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Приморьен мехкан нах беха меттигаш
Мезин (Саратовн область)
Мезин (Мезин) — Российн Федерацин Саратовн областан Александров Гайн кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климатан амалийн башхаллаш — континенталалла, йокъалла, шо шере мел дели хийцамаш хилар — билгалйоккху цуьнан континенталан климатан зонехь латтаро, бараман шораллехь хиларо, мелхан радиацино Ӏаткъам баро, лаьттан бухах, цаьрца йоьзна атмосферан циркуляцица. Йокъаллаш хуьлу ши шо мел дели.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса ю UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Александров Гайн кӀоштан нах беха меттигаш
Никорешть (Галац)
Никорешть — Румынин Галац жудецан коммунера эвла.
Географи
ХӀордан сизал локхалла.
Арахьара хьажоргаш
Категори:Румынин нах беха меттигаш Категори:Галац жудецан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Мужичье
Мужичье (Мужичье) — Российн Федерацин Воронежан областан Воробьёвкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Климатан Ӏаткъам бо Байкалхьалхара, Алтайра, Монголера Кхазакхстанехула йогӀу климаткхолларан семано (Воейковн сема).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Воробьёвкан кӀоштан нах беха меттигаш
Серпово (Вологдин область)
Серпово (Серпово) — Российн Федерацин Вологдин областан Никольскан кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Вологдин областан Никольскан кӀоштан нах беха меттигаш
Пашкани (Хынчештин кӀошт)
Пашкани (, Pașcani) — Молдавин Хынчештин кӀоштара эвла.
Литература
Категори:Хынчештин кӀошт кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Молдавин нах беха меттигаш
Александрово (Истран кӀошт)
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, шеран заманаш дика къаьста; аьхке йовха, Ӏа барамехь шийла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Истран кӀоштан нах беха меттигаш
Ла Гранха (Акамбаро)
Ла Гранха — Мексикин Гуанахуато штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Ла Гранха лаьтташ йу Мексикин йуккъерчу декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 16 — 22 °C.
Истори
1824 шеран 14 октябрехь дуьйна Гуанахуато штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Гуанахуато штатан нах беха меттигаш
АвокугӀ
АвокугӀ — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Моьз.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:Моьз департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Примерни (Ленинградан область)
Примерни (Примерное) — Российн Федерацин Ленинградан областан Тоснан кӀоштара эвла.
Климат
Эвла йукъайогӀу хӀордан климатера континенталан дехьайолучу барамерачу климатан зонан. Цигахь барамера кӀеда Ӏа ду, барамехь йовха аьхке а йу. Климатан коьрта башхалла йу хенан хӀоттам цхьаьнаэшшара ца хилар, иза доьзна ду сих-сиха хийцалучу хӀаваан массех, уьш кхоллалучу кӀоште хьаьжжина хуьлу хӀордан, континенталан, арктикан.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тоснан кӀоштан нах беха меттигаш
Барятино (Данкован кӀошт)
Барятино (Барятино) — Российн Федерацин Липецкан областан Данкован кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йовхачу аьхкенца, барамехь шийлачу Ӏаьнца. Шера заманаш дика къаьсташ йу. Уггар шийла бутт — январь. Уггар бовха бутт — июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Данкован кӀоштан нах беха меттигаш
БгӀиек
БгӀиек — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БгӀетань регионехь. Коммунан департамент — ФинистегӀ.
Билгалдахарш
Категори:ФинистегӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Осекино
Осекино (Осекино) — Российн Федерацин Тверан областан Калининскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу, йуккъера йу континенталан малхбален кӀошташкара пачхьалкхан европин дехьайолуш алсама тӀуьна йолчу къилбаседа-малхбузан регионашка. Эвла лаьтта дахаран паргӀато йолчу а, садаӀаран а зонехь.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Тверан областан Калининскан кӀоштан нах беха меттигаш
Дымокурцы
Дымокурцы (Дымокурцы) — Российн Федерацин Ярославлан областан Ярославлан кӀоштара эвла.
Климат
Климат барамера-континенталан йоца, йовха аьхкенца, деха, барамера шийла Ӏаьнца, дика къаьстина бӀаьстенан а, гуьйренан а заманашца. Уггаре шийла бутт - январь, ткъа уггаре бовха - июль.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Ярославлан областан Ярославлан кӀоштан нах беха меттигаш
Архангельски (Шабалинан кӀошт)
Архангельски (Архангельское) — Кировн областан Шабалинан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь йуккъерачу барамехь континентан климат йу. Оцунна бахьна ду Къилбаседа Шен Ӏапказера шила мох цхьаа дуьхьало йоцуш кхуза схьакхачарна. Цундела кхузара Ӏа чӀогӀа шила ду, аьхкенна кест-кеста шила хуьлу.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (99%).
Билгалдахарш
Категори:Кировн областан Шабалинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Кировн областан нах беха меттигаш
Димитров (Тамбовн область)
Димитров (Димитров) — Российн Федерацин Тамбовн областан Мордован кӀоштара эвла.
Климат
Ӏаламан а, ландшафтийн а амалаш йоьзна йу цуьнан географин хьолах – эвла лаьтта Оьрсийн акъарин йуккъехь, цунна тӀиера акъарин муьлххачу дозане эзар километр йу. Алсама хуьлу долу континенталан барамера хӀаваъ, Эвла хӀордашна гена латтарех доьзна ду. Цуо областан климат барамера континенталан йо. Окан-Донан акъари тӀехь климат алсама континенталан йу, уллорчу гунаш тӀехьчулла. Эвла лаьтта кӀеззиг къилбаседехьа Сибрехан а, Азорийн а максимумашна йуккъехь долчу лакхарчу Ӏаткъаман дукъал, цундела бу кхузахь луларчу Владимирехь йа Рязанехьчул алсама, гӀийлачу мехца, бекхна хенан хӀоттам. Оцун тӀе мехаш дукхах дерг къилбан а, къилба-малхбален а ду, бӀаьста а, Ӏай а муххале а. оцу агӀора хьокху аьхка а, бӀаьста а йокъаллин мехаш, ткъа Ӏай – дарц.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Верхни Рог
Верхни Рог (Верхний Рог) — Российн Федерацин Орёлан областан Корсакован кӀоштара эвла.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Курино
Курино — топоним:
Риу-даз-Острас
Риу-даз-Острас — Бразилин Рио-де-Жанейро штатера муниципалитет.
Географи
Муниципалитетан майда —.
Хьажоргаш
Категори:Рио-де-Жанейро штатан муниципалитеташ Категори:Бразилин муниципалитеташ Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Чунчха
Чунчха (гуьрж ჩუნჩხა), (эрм Չունչխա) — Гуьржийчоьнан Самцхе-Джавахетин Ахалкалакин муниципалитетан эвла. Бахархойн дукхалла 324 стаг (2014 шо).
Билгалдахарш
Категори:Ахалкалакин муниципалитетан нах беха меттигаш
Бешйол (Эджеабат)
Бешйол (Beşyol) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регионан Чанаккале провинцин (ил) Эджеабатан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Чанаккале провинцин нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
NGC 2098
NGC 2098 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла йукъара каталогехь йагарйина галактикаш.
Истори
И галактика дӀайиллинера шарахь цӀе йолу,  барам болу оптикан телескопан гӀоьнца.
Хьажа кхин а
2098 2098
HD139525
Оццу спектран классан шеш ма-доллучу седарчех къаьста спектрашкахь йолчу цхьацца хаъал йолчу башхаллашца, ткъа наггахь кхечу хьесапашца а (масала, онда а, хийцалун а магнитийн аренашца). Бахьна — химин хӀоттаман аномалеш, онда магнитийн аренаш хилар и кх. дӀа а. Химин пекуляран седарчий (CP-седарчий) даьржина коьрта рогӀера довха седарчашна йукъахь.
Оцу коьрта рогӀера довха седарчийн тӀехулонан башха хӀоттам, дукха хьолехь лору седа кхоьллинчул тӀаьхьа хилла процессаша бина, масала, седарчийн арахьара чкъоьрнашна йукъара диффузи йа магнитан эффекташ. Оцу процессаша цхьа долу дакъолгаш, масала He, N, O, «нуьйр туьллуьйту» лахара чкъоьрнашкара атмосферехь, ткъа оццу хенахь кхин дакъолгаш, масала Mn, Sr , Y, Zr «левитаци» йо чоьхьара тӀехулоне, цуьнан жамӀехь хаало спектран башхаллаш. Тардолуьйту, седарчийн йаккъийн а, берриг седин коьрта хӀоттамийн а йу алсама химин хӀоттаман нормера маркхалаш, цара йухатуху, шайх кхоллайеллачу газан мархийн хӀоттам. Иштта диффузи а, левитаци а хилийтархьама а, кхолладелла чкъоьрнаш метах даьхна ца хилийта а, седин атмосфера конвекцина дикка цхьанаэшшара хила йеза, тӀаккха конвекцин иэдарш хир дац. Иштта цхьанаэшшаралла йало кховдийна механизм, - иза кхечарех тера йоцу йоккха магнитийн аре йу, иза хаало дукха хьолехь оцу тайпана седарчашкахь.
Халин (Куявско-Поморскан воеводалла)
Халин  — Польшин Куявско-Поморскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Куявско-Поморскан воеводаллин нах беха меттигаш
Азанн-е-Сумазанн
Азанн-е-Сумазанн — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Моьз.
Бойсно
Бойсно — Словенин йукъараллера эвла.
Азанн-е-Сумазанн
Географи
.
Бойсно
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Азанн-е-Сумазанн
Билгалдахарш
Категори:Моьз департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Бойсно
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Словенин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Кастельнуово-Бормида
Кастельнуово-Бормида — Италин Пьемонт регионера коммуна. Лаьтташ йу Алессандри провинцехь.
Хьажоргаш
Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Италин коммунаш Категори:Пьемонт йукъара гӀаланаш
Нова Вйоска (Нижнесилезин воеводалла)
Нова Вйоска  — Польшин Нижнесилезин воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Польшин нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш Категори:Нижнесилезин воеводаллин нах беха меттигаш
Тромбчин-Дворский
Тромбчин-Дворский — Польшин Великопольскан воеводаллин  гминера эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Эль Салитре (Зирандаро)
Эль Салитре — Мексикин Герреро штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Салитре лаьтташ йу Мексикин къилба-малхбузехьара декъехь, Мехико гӀалин къилбехьа.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 21,9 °C.
Истори
Дуьххьара адамаш 20 эзар герг шо хьалха кхуза даха хевшина. Уьш хила боху ольмекаш. ТӀаьхьо Теотиуаканан Ӏаткъам чӀагӀбелира кхузахь. VIII-XV бӀешерашкахь ацтекаш дола деш йара кху махкахь. 1521 шарахь кхуза баьхкира испанхой, цара мохк долабаьккхинчул тӀаьхьа территори Мехикон аудиенци хилира, дуьххьара цуьна йукъахь йара хилачу Ацтекийн империн провинцеш, тӀаьхьо мохк йукъа бахара Керла Испани вице-пачхьалкхаллин.
1849 шеран 27 октябрехь дуьйна Герреро штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Герреро штатан нах беха меттигаш
Бижаровичи
Бижаровичи (Біжаравічы) — Белоруссин Брестан областан Пинскан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь хуьлу барамера континенталан климат сих-сиха Атлантикин циклонашца; кӀеда а, тӀуьна а Ӏа, йовха аьхке, тӀуьна гуьйре. Кхузара климатан хьолаш беркате а, тайна а ду йалташ, хастоьмаш, Малхбален Европера йуккъера асанан стоьмийн дитташ а, коьллаш а лело, кхин а башха ду картол, виета, цхьаьна шеран бецаш, йолан орам-стоьмаш лело.
Хьажоргаш
Категори:Брестан областан нах беха меттигаш Категори:Пинскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Серген (Визе)
Серген (Sergen) — Туркойчоьнан Мармаран хӀордан регион регионан Киркларели провинцин (ил) Визенан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Киркларели провинцин нах беха меттигаш
Категори:Визенан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Энгден
Энгден — Германин Лаха Саксони латтана йукъара коммуна.
Лас Голондринас, Хаиме Рамос (Лас Чоапас)
Лас Голондринас, Хаиме Рамос — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Энгден
Хьажоргаш
Категори:Германин гӀаланаш Категори:Германин коммунаш Категори:Лаха Саксони латтана гӀаланаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Лас Голондринас, Хаиме Рамос (Лас Чоапас)
Географи
Лас Голондринас, Хаиме Рамос лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Буберево (Лубнин кӀошт)
Буберево — Украинин Полтаван областан Лубнин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Нова-Надежда
Нова-Надежда — Болгарин Хасковон областера эвла. Хасково йукъараллин йукъайогӀу.
Буберево (Лубнин кӀошт)
Хьажоргаш
Категори:Лубнин кӀоштан нах беха меттигаш
Нова-Надежда
Географи
Майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Болгарин нах беха меттигаш Категори:Хасковон областан нах беха меттигаш Категори:Абатца нисйина нах беха меттигаш
Бурячки
Бурячки — Украинин Николаевн областан Баштанкан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.
Хьажоргаш
Категори:Баштанкан кӀоштан нах беха меттигаш
Лизиньяно (Пяченца)
Лизиньяно  — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Прокоио ди Чери (Рим)
Прокоио ди Чери — Италин Лацио регионан  коммунера эвла.
Куьлбасти (Чуьнгуьш)
Куьлбасти (Külbastı) — Туркойчоьнан Къилба-Малхбален Анатоли регионан Дийарбакир провинцин (ил) Чуьнгуьшнан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Прокоио ди Чери (Рим)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Куьлбасти (Чуьнгуьш)
Хьажоргаш
Категори:Дийарбакир провинцин нах беха меттигаш
Категори:Дийарбакир провинцин микрокӀошташ
Прокоио ди Чери (Рим)
Литература
Категори:Лацио регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Куьлбасти (Чуьнгуьш)
Хьажоргаш
Категори:Чуьнгуьшнан микрокӀошташ
Категори:Чуьнгуьшнан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Белведери (Тренто)
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Трентино-Альто-Адидже регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
БгӀиньоган-Плаж
БгӀиньоган-Плаж — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БгӀетань регионехь. Коммунан департамент — ФинистегӀ.
Географи
.
Билгалдахарш
Категори:ФинистегӀ департаментан коммунаш Категори:Францин гӀаланаш
Издрашево
Издрашево (Іздрашава) — Белоруссин Минскан областан Солигорскан кӀоштара эвла.
Хьажоргаш
Категори:Минскан областан нах беха меттигаш Категори:Солигорскан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Белоруссин нах беха меттигаш
Мамадышан кӀошт
Мамадышан кӀошт (Мамадышский район) — ГӀезалойчоьнан муниципалан кӀошт.
Административан центр — Мамадыш.
Билгалдахарш
Категори:ГӀезалойчоь Категори:Российн кӀошташ
Требиола (Пяченца)
Требиола — Италин Эмилия-Романья регионан  коммунера эвла.
Климат
Кхузахь климат йу Лаьттайуккъера хӀордан, барамехь йекъа а, йовха, Ӏа шийла ца хуьйла.
Литература
Категори:Эмилия-Романья регионан нах беха меттигаш Категори:Италин нах беха меттигаш
Ильмаковка
Ильмаковка (Ильмаковка) — Приморьен мехкан Анучинан кӀоштара эвла.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхаллин динамика:
2002 шарахь ларарца къаьмнийн хӀоттам: оьрсий (94%), украинаш (6%).
Билгалдахарш
Категори:Анучинан кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Приморьен мехкан нах беха меттигаш
Эль Гавилан (Косолеакаке)
Эль Гавилан — Мексикин Веракрус штатан муниципалитетера нах беха меттиг.
Географи
Эль Гавилан лаьтташ йу Мексикин малхбалехьара декъехь.
Климат
Кхузахь климат йу кӀаьда йовха, шера-йуккъера температура йу 22 — 26 °C (72 — 79 °F).
Уггаре дукха йочанаш хьуьлу аьхка 2000-3500 мм (йа 79-138 дюйм), Ӏа декъа хуьлу.
Истори
ХӀара латтанаш XV бӀешарахь а, XVI бӀешо доладалалц а Ацтекийн империн йукъахь дара, 1519 шарахь кхуза баьхкира испанхой, территори цара долайаккхира.
1824 шеран 31 январехь дуьйна Веракрус штатан йукъахь йу.
Хьажоргаш
Категори:Мексикин нах беха меттигаш Категори:Веракрус штатан нах беха меттигаш
Чай (ХӀавза)
Чай (Çay) — Туркойчоьнан Ӏаьржа хӀордан регионан Самсун провинцин (ил) ХӀавзанан кӀоштара эвла/микрокӀошт (mahalle).
Хьажоргаш
Категори:Самсун провинцин нах беха меттигаш
Категори:Самсун провинцин микрокӀошташ
Категори:ХӀавзанан микрокӀошташ
Категори:ХӀавзанан кӀоштан нах беха меттигаш
Категори:Туркойчоьнан микрокӀошташ
Категори:Туркойчоьнан нах беха меттигаш
Конево (эвла)
Конево (Конево) — Российн Федерацин Нижни Новгородан областан Городецан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамера континенталан йу. Сентябрера май кхаччалц къилбехьара а, къилба-малхбузера а мехаш хуьлу, ткъа аьхкенан беттанашкахь – къилбаседа-малхбузан.
Бахархойн дукхалла
Бахархойн дукхалла 28 стаг (2010 шо).
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москохца нийса лелаш ду. Сахьтан аса йу UTC+3.
Билгалдахарш
Категори:Городецан кӀоштан нах беха меттигаш
Монахов (Александров Гайн кӀошт)
Климат
Кхузахь климатан амалийн башхаллаш — континенталалла, йокъалла, шо шере мел дели хийцамаш хилар — билгалйоккху цуьнан континенталан климатан зонехь латтаро, бараман шораллехь хиларо, мелхан радиацино Ӏаткъам баро, лаьттан бухах, цаьрца йоьзна атмосферан циркуляцица. Йокъаллаш хуьлу ши шо мел дели.
Сахьтан аса
Кхузахь сахьт Москваца нийса лелаш ду. Сахьтан аса ю UTC+3.
Хьажоргаш
Категори:Александров Гайн кӀоштан нах беха меттигаш
Бишоп-Гиллс (Техас)
Бишоп-Гиллс  — Америкин Цхьаьнатоьхна Штатийн Техас штатера гӀала (town).
Истори
Йиллина.
Географи
ГӀалин майда —. ХӀордан сизал локхалла.
Хьажоргаш
Категори:Техас штатан гӀаланаш Категори:АЦШ гӀаланаш
Железнодорожное
Железнодорожное — Кхазакхстанан Костанайн областан Карасунан кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континентан ю, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шаран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Хьажоргаш
Категори:Костанайн областан нах беха меттигаш Категори:Карасунан кӀоштан нах беха меттигаш
Погынешти (Хынчештин кӀошт)
Литература
Категори:Хынчештин кӀошт кӀоштан нах беха меттигаш Категори:Молдавин нах беха меттигаш
Устье (Ивано-Франковскан область)
Устье — Украинин Ивано-Франковскан областан Коломин кӀоштара эвла.
Климат
Кхузахь климат барамехь континенталан йу, аьхка йовха хуьлу, ткъа Ӏа барамехь-шийла хуьлу. Шеран уггаре а бовха бутт бу — июль (мангалан), уггаре а шийла — январь (кхолламан).
Cахьтан аса
Кхузахь лела шолгӀачу сахьтан асанан хан (киевн хан) - UTS+2 (аьхкенан мур - UTS+3). Хан лараран низам леладо Украинин правительствон сацамца, хӀора шарахь сахьт хьовзадо мартан тӀаьххьарчу кӀиранбуса 3:00 сахьт долуш цхьаьна сахьтана хьалха, ткъа октябран тӀаьххьарчу кӀиранбуса 4:00 цхьа сахьт юхахьовзадо.