cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mozak
Prednji mozak – Prosencephalon
Potiljačni režanj prima informacije iz osjetila vida i obrađuje ih: prepoznaje različite boje i oblike, kontrolira pokrete i prostorne odnose.
Jeperjek
Stanovništvo
Napomena: ''U 2015. smanjeno za dio naselja koji je priključen naselju Zgornje Vodale.''
Jamajka
Historija
Ime države potiče od imena Xamayca ("zemlja šume i vode") koje su joj dali pripadnici prvobitnog stanovništva. Narodi Arawak i Taino doselili su na Jamajku iz Južne Amerike između 1000. p. n. e. i 400. p. n. e.
Solar Orbiter
mini|Umjetnički prikaz Solarnog orbitera Solarni orbiter (SolO) jest satelit koji posmatra Sunce kojeg je razvila Evropska svemirska agencija (ESA). SolO je namijenjen činjenju detaljnih mjerenja unutrašnje heliosfere i zalazećeg sunčevog vjetra, te bliskom posmatranju polarnih područja Sunca, što je teško učiniti sa Zemlje, a oba služe kao odgovor na pitanje "Kako Sunce stvara i kontroliše heliosferu?"
Računarski virus
U pravilu, dodaci u e-mail-ovima za koje niste potpuno sigurni da dolaze iz povjerljivog izvora i da ih očekujete zaslužuju sumnju. Ukoliko su još uz to i izvršni (prilikom pregleda postaju aktivni, odnosno upravljaju vašim računarom), sumnja postaje nužnost. Izvršni privici mogu se pojaviti u obliku mnoštva nastavaka, a najučestaliji su:
Scalidophora
Scalidophora ili Cephalorhyncha su kladus pseudocelomskih, morskih beskičmenjaka, za koje je predloženo da se grupiraju tri koljena: Smatra se da su dvije vrste roda] Markuelia, što je poznato ipo embrionima fosila iz srednjeg kambrija, među najprimitivnijim skaloforidama. Ranije su se smatrao jednim koljenom, Cephalorhyncha, sa tri razreda.
Filogenija
Prema Aguinaldo et al. 1997 i Zrzavý et al. 1998 u zajedničkoj analizi morfoloških i molekulskih podataka, filogenetski odnosi skalidofora su:
Kresida (mjesec)
Postoji i asteroid poznat pod imenom 548 Kresida.
Operacija "Neretva '93"
Masakri u Grabovici i Uzdolu
U noći 8. na 9. septembar izvršen je masakr u Grabovici kada su pripadnici 9. brigade i drugi neidentifikovani pripadnici ARBiH ubili najmanje 33 hrvatska mještana u Grabovici. Trojica boraca, Nihad Vlahovljak, Haris Rajkić i Sead Karagić osuđeni su za učešće u ubistvima. Nekoliko dana kasnije, 14. septembra, ARBiH je krenula u ofanzivu istočno od Prozora. Tokom ove ofanzive izvršen je masakr u selu Uzdol. Između 70-100 vojnika ABiH infiltrirali su se pored odbrambenih linija HVO-a i stigli do sela. Nakon zauzimanja komandnog mjesta HVO-a, trupe su krenule u ubijanje. Saopćeno je da je samostalni Prozorski bataljon i pripadnici lokalne policije ubili 29 hrvatskih civila i jednog ratnog zarobljenika.
NGC 6011
NGC 6011 (također poznat kao MCG 12-15-16, PGC 56008 i UGC 10047) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 343 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Mali medvjed. Najveći prečnik je 2,00 (200 hiljada sg) a najmanji 0,7 uglovnih minuta (70 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 16. marta 1785. godine.
Antwerpen
Antwerpen broji oko 470.000 stanovnika i preko 170 različitih nacionalnosti.
FAM3B
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 235 aminokiselina, a molekulska težina 25.982 Da.
NGC 1553
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 7506
NGC 7506 (također poznat kao MCG 0-59-5, PGC 70660 i UGC 12406) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 178 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Ribe. Najveći prečnik je 1,70 (88 hiljada sg) a najmanji 1,1 uglovnih minuta (57 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 20. septembra 1784. godine.
Teheranska konferencija
U vrijeme održavanja konferencije bilo je jasno da Sile Osovine gube rat: Italija je već kapitulirala, a Njemačka i Japan bili su u defanzivi. Međutim, njihov otpor bio je još vrlo jak i pred Saveznicima su stajali teški zadaci. Težište diskusije bilo je na Evropi: otvaranje "drugog fronta" od strane zapadnih saveznika (uz onaj u Italiji), operacije na Istočnom frontu, pomoć Narodnooslobodilačkoj borbi u Jugoslaviji, uvlačenje Turske u rat, poslijeratno uređenje Njemačke, buduće granice Poljske, sovjetski teritorijalni zahtjevi.
Banovci (Nijemci)
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Banovci je imalo 653 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Igrači Svjetskog prvenstva u nogometu 2010 - grupa D
Gana
Selektor: Milovan Rajevac
Prava Crkva Isusova
Prava Crkva Isusova jesu sljedbenici protestanskog evangelističkog pokreta koji je nastao u 20. vijeku pri Pentekostalnoj crkvi radi obnove kršćanskog života i vjere. Prava Crkva Isusova je prisutna u Kini i Tajvanu. Danas ih u svijetu ima oko 1,5 miliona.
ERG (gen)
Fuzija gena TMPRSS2
ERG se može spojiti sa proteinom TMPRSS2, kako bi se formirao onkogeni fuzijski gen koji se obično nalazi u ljudskom karcinomu prostate, posebno u hormonsko-refraktornom karcinomu prostate. Ovo sugerira da prekomjerna ekspresija ERG može doprinijeti razvoju androgene nezavisnosti kod raka prostate, putem prekida signalizacije androgenih receptora. Fuzijski gen je kritičan za napredovanje raka jer inhibira ekspresiju androgenih receptora a veže i inhibira androgene receptore koji su već prisutni u ćeliji. U suštini fuzija TMPRSS2-ERG remeti sposobnost ćelija da se diferenciraju u prave ćelije prostate, stvarajući neregulirano i neorganizirano tkivo. U 90% karcinoma prostate koji prekomerno eksprimiraju ERG, oni takođe poseduju fuzijski protein TMPRSS2-ERG, što sugerira da je ova fuzija preovlađujući podtip raka prostate.
NGC 7507
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Benq-Siemens
Benq-Siemens je filijala tajvanskog Benq Corp.-a. Cilj je bio sjedinjavanje BenQ-ovog iskustva i obnovljenog dizajnerskog tima i Siemens-ovog inžinjerskih sposobnosti radi stvaranja novog lidera u polju mobilnih komunikacija. Kompanija je osvojila dosta značajnih nagrada za dizajn u 2006. godini.
Fikh
Uvod
Međutim, islamska ulema se ne slaže uvijek oko tumačenja Kur'ana ili suneta. Ova razilaženja u mišljenju su podstakla formiranje mezheba.
U nekim slučajevima nema dokaza o određenom pitanju niti u Kur'anu niti u sunnetu. Tada se islamska ulema služi drugim metodama kao što su analogija (kijas) ili koncenzus učenjaka (idžma). Sa svim ovim pomagalima fikh ima mnogo više pravila nego šerijat. Za razliku od šerijata, fikh se ne smatra nečim svetim i škole fikha se ponekad razilaze u mišljenju. Iako se škole fikha razilaze u mišljenju sve se smatraju ispravnim.
Stadion Gradski vrt
Historija
2010 je stadion ponovno uređen. Povod je bila prijateljska utakmica nogometnih reprezentacija Hrvatske i Walesa, koja je održana 23. maja te godine. Tada je travnjak obnovljen, ograde prebojane, a i sjedalice su numerirane. Iste godine, počelo je i planiranje natkrivanja istočne tribine stadiona.
NGC 6013
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Zdenko Lešić
Zdenko Lešić (2. januar 1934-18. maj 2018) bio je kritičar, esejist, prozajist. Diplomirao (1957) i doktorirao (1965), tezom o književnom djelu I. G. Kovačića, na Filozofskom fakultetu u Sarajevu, na kojem je bio profesor teorije književnosti do penzionisanja 2004. Redovni je član Akademije nauka i umjetnosti BiH od 2002. Njegov se naučni interes kretao od problema jezika u književnosti, teorije književne povijesti do teorije drame i književnosti avangarde. Pisao je i o hrvatskom pjesništvu, posebno o A. B. Šimiću, M. Krleži, T. Ujeviću i I. G. Kovačiću. Prevodio je s engleskoga za pozorište, a u novije doba i s korejskog jezika.
FH (gen)
Gen
Kod ljudi, FH gen je lokaliziran na hromosomskom položaju 1q42.3–q43. FH gen sadrži 10 egzona.
Klinički značaj
Nedostatak fumaraze karakteriziraju polihidramnioni i abnormalnosti fetusnog mozga. U periodu novorođenčeta nalazi uključuju teške neurološke abnormalnosti, loše hranjenje, neuspjeh u razvoju i hipotoniju. Sumnja se na nedostatak fumaraze kod novorođenčadi s višestrukim teškim neurološkim abnormalnostima u odsustvu akutne metaboličke krize. Neaktivnost i citosolnog i mitohondfrijskog oblika fumaraze su potencijalni uzroci. Izolovana, povećana koncentracija fumarne kiseline u analizi organske kiseline u urinu vrlo sugerira nedostatak fumaraze. Sda je dostupno molekulsko genetičko testiranje na nedostatak fumaraze.
Libija
Libija (puni naziv Libijska Republika), je država u sjevernoj Africi na obali Sredozemnog mora. Graniči na istoku s Egiptom, na jugoistoku sa Sudanom, na jugu s Čadom i Nigerom, na zapadu s Alžirom i na sjeverozapadu s Tunisom.
Arheologija
U starom vijeku, Libija je okupirana od strane raznih naroda: Feničana, Kartaginjana, Grka, Rimljana, Vandala i Bizantijaca, koji su vladali dijelom ili čitavom regijom. Iako su Grci i Rimljani ostavili ruševine Kirene, Leptis Magne i Sabrata, malo je drugih ostataka ovih drevnih civilizacija.
Feničani
Feničani su bili prvi koji su uspostavili trgovinsku razmjenu u Libiji, kada su pomorci iz Tira (danas teritorija Libana) razvili trgovinske veze sa berberskim plemenima i napravili sporazum sa njima da osiguraju saradnju u eksplotaciji sirovih materijala. Do 5. vijeka p. n. e., Kartago, najveća od feničanskih kolonija, proširila je svoju hegemoniju u većem dijelu sjeverne Afrike, gdje se karakteristična civilizacija, znana kao Puni, polako formirala. Punska staništa na libijskoj obali uključivala su Oa (Tripoli), Labdah (Leptis Magna) i Sabrata. Svi oni su se nalazili u oblasti koja će se kasnije nazvati Tripolis, ili "Tri Grada". Ime sadašnjeg glavnog grada Libije, Tripoli, vuče korijen iz ovog termina.
Rimljani
Rimljani su ujedinili obje libijske regije i više od 400 godina Tripolitanija i Kirenaika bile su napredne rimske provincije. Rimske ruševine, kao što su one Leptis Magne, svjedoče o vitalnosti regije, gdje su gusto naseljeni gradovi pa čak i manja naselja, uživali ugodnost urbanog života. Pomorci i zanatlije iz mnogih djelova rimskog svijeta naselili su se u sjevernoj Africi, ali je karakter gradova Tripolitanije ostao uprkos tome punski i Kirenaike grčki. Arapi su pokorili Libiju u 7. vijeku. U vijekovima koji slijede, mnogi starosjedilački narodi su prihvatili islam i također arapski jezik i kulturu. Osmanlijski Turci pokorili su državu sredinom 16. vijeka i Libija je bila dio njihove imperije, mada je povremeno imala autonomiju, sve do italijanske invazije i pretvorila Libiju u koloniju.
Kultura
Veliki broj libijskih televizijskih kuća posvećen je političkom preispitivanju, islamskim temama i kulturnim pojavama. Brojne TV stanice emitiraju raznovrsne programe tradicionalne libijske muzike. Tuareška muzika i ples su popularni u Gadamesu i na jugu zemlje. Libijska televizija emitira televizijske programe uglavnom na arapskom jeziku, a povremeno se prikazuju programi na engleskom i francuskom jeziku.
NGC 773
NGC 773 (također poznat kao MCG -2-6-11 i PGC 7486) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 250 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kit. Najveći prečnik je 1,40 (102 hiljade sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (58 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 27. novembra 1785. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Mars
Marsovi omotači
Osim toga što se metan oslobodio i raspršio, drugi vidovi atmosfere su također dinamični, s vodenom parom koja se kreće s jednog na drugi uz smjenu ljeta i zime, uzrokujući uzdizanje mraza nalik onom na Zemlji i velikih oblaka cirrusa sastavljenih od vodenih kristalića leda koje je fotografisala svemirska sonda "Opportunity" 2004. godine.
Orbita i rotacija
thumb|500px|Marsova rotacija Mars ima primjetno izduženu planetarnu putanju (ekscentricitet 0,093), pa mu se udaljenost od Sunca znatno mijenja tokom Marsove godine, što bitno utječe na klimu. Marsov siderički period revolucije (zvjezdana godina) traje 687 dana, a period rotacija (siderički dan) 24 h 37 min 23 s. Os rotacije nagnuta je, slično kao i kod Zemlje, 25° prema ravnini revolucije.
Marsovi sateliti
mini|desno|145p| Poređenje veličine Fobosa i Deimosa Mars ima dva satelita: Fobos i Deimos koji su plimski blokirani Marsom (tj. uvijek su jednom stranom okrenuti prema njemu). Pošto se Fobos brže okreće oko Marsa nego što on se vrti oko svoje ose, plimske sile sporo ali konstantno umanjuju njegov orbitalni radijus (poluprečnik orbite). U nekoj tački u budućnosti gravitacione sile će razbiti Fobos (v. Rocheova granica). Deimos, s druge strane, je dovoljno daleko pa se umjesto toga njegova orbita sporo povećava.
Moša Pijade
Biografija
Član KPJ postaje 1. januara 1920. godine. Od 1921-1922. nalazio se na mjestu Izvršnog odbora KPJ, bio je i urednik „Slobodne reči“ i „Organizovanog radnika“. Od 1925. godine do 1939. proveo je na robiji u Sremskoj Mitrovici i Lepoglavi. U Lepoglavi se upoznao sa Titom i kao dug za dobro prijateljstvo naslikao mu je portret.
Po izbijanju Trinaestojulskog ustanka u Crnoj Gori, učestvuje u organizaciji ustanka, a od decembra 1941. prelazi u Vrhovni štab NOPOJ, u kome se kao načelnik ekonomskog odjeljenja i odjeljenja za pozadinske vlasti najviše bavio organizovanjem narodne vlasti i pozadine.
NGC 4595
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Eduard Wirths
Eduard Wirths bio je pripadnik njemačke nacionalsocijalističke organizacije SS, na službi kao liječnik u koncentracionim logorima Dachau, Neuengamme, Auschwitz, Dora-Mittelbau i Bergen-Belsenu.
Prirodne jedinice
Kvantni elektrodinamički sistem jedinica (Stille)
Sličan je elektronskom sistemu jedinica osim što je masa protona normazizovana, a ne masa elektrona.
Jedinice N-tijela
Jedinice N-tijela je potpuno zaseban sistem jedinica korištenih za simulacije N-tijela samogravitirajućih sistem u astrofizici. U ovom sistemu, osnovna fizikalna jedinica je izabrana tako da su ukupna masa (M), gravitaciona konstanta (G) i viralni radijus (R) ujednačeni.
Mravlja kiselina
Upotreba
Upotrebljava se pri bojenju tekstila, štavljenja kože, sprečavanja vrenja voćnih sokova, dezinfekcije vinskih buradi, itd.
Dalida
Slava
Dana 18. juna 1976. Richard, Dalida i njen brat Orlando u Dalidinoj kući na pariskom Montmartreu iznenađuju provalnika, kojeg je Richard ubio u samoodbrani. Za vrijeme Richardovog boravka u istražnom zatvoru, Dalida mu je znala iskazati ljubav riječima: "Ništa nam se neće desiti, sve dok smo zajedno. Tako te volim". Istraga je trajala dvije godine i za ovo vrijeme nestalo je strastvene ljubavi između temperamentne Italijanke i njenog korzikanskog ljubavnika. Dalida je rastanak od Richarda krila od javnosti sve do trenutka, kad su bili poznati rezultati policijske istrage.
Arhimed
Arhimedov aksiom
Za svaka dva realna broja a > 0 i b > 0 postoji n \in N tako da je nb > a
NGC 7509
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
IC 1332
IC 1332 (također poznat kao MCG -2-53-11 i PGC 65584) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 449 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Vodolija. Najveći prečnik je 0,90 (118 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (78 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Stephane Javelle 16. jula 1891. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Paradajz
Historija
Paradajz je porijeklom iz Srednje i Južne Amerike, gdje je bio raširen od sjevernog Čilea do Venecuele. U Srednjoj Americi mogu se pronaći brojne kulture i forme paradajza. Tamo je bio kultiviran još za vrijeme civilizacija Asteka i Inka oko 200. prije nove ere. Zvali su ga xitomatl. Njegove sjemenke su bile pronađene u arheološkim iskopinama južno od Meksiko City-ja. U Stari svijet prvi put je donesen 1498. godine u Španiju i Portugal, tokom Kolumbovih putovanja. Prvi opisi potiču iz 16. vijeka iz Italije, pod nazivom Pomi d'oro (Zlatna jabuka) a zvali su ga još i Peruanska jabuka, jabuka ljubavi (pomme d'Amour) i slično.
GEO (časopis)
Historija i profil
GEO izdaje Gruner + Jahr, izdavačka kuća u vlasništvu kompanije Bertelsmann.
Osim časopisâ, poslovni portfolio GEO-a sastoji se od prodaje proizvoda poput GEO ilustriranih knjiga, GEO enciklopedija, GEO kalendara itd.
Taksonomija
Taksonomija (grč. τάξις – taksis = red, uređivanje + νόμος – nomos = zakon, nauka)  ili taksonomska shema je praksa i nauka o pojedinačnoj klasifikaciji. Izvorno, termin taksonomija ondnosi se samo na klasifikaciju organizama ili njihovu pojedinačnu klasifikaciju. U širem, općenitijem smislu, ona se može odnositi na klasifikaciju stvari ili koncepata, kao i na principe na kojima se temelji takva klasifikacija. Taksonomija se razlikuje od meronomije koja se bavi klasifikacijom dijelova cjeline. Mnoge taksonomije imaju hijerarhijsku strukturu, ali to nije uslov. Taksonomija koristi taksonomske jedinice, poznate kao "takson" - taksoni.
Aplikacije
Taksonomija bi također mogla biti jednostavno organiziranje vrsta stvari u grupe ili abecedne popise; ovdje je, međutim, rječnički termin prikladniji. U današnjoj upotrebi u upravljanju znanjem, taksonomije se smatraju užim nego ontologija] jer ontologije rabe veći broj različitih odnosa.
NGC 4596
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
M80 Zolja
Ovo protivtenkovsko oružje je proizvedeno tako da se njime može koristiti samo jedan vojnik za uništavanje tenkova, oklopnih transportera. M80 zolja je lako prenosivo protivoklopno oružje manje težine u odnosu na M79 Osa te je lako upotrijebiti. Sastoji se od dvije cijevi, jedne prednje cijevi te druge stražnje cijevi koja je uvučena, ručice za prenošenje, prednjeg i stažnjeg nišana, poklopca prednje i stražnje cijevi i pucačkog mehanizma.
Neighbours from Hell
Nastavak
U 2004. godini izdat je i nastavak igre pod naslovom Neighbors from Hell 2: On Vacation. U ovoj igri za razliku od prošle u kojoj se radnja odvijala u stanu, ovdje igrač (sa komšijom i njegovom porodicom) putuje po svijetu iako ga ne primjećuju. U ovom nastavku igrač osim komšije mora se čuvati od komšijine mame koja ga isto progoni, ali ovaj put igrač ima i tri života na svakom nivou. Sa njima putuju i bezopasna komšijina djevojka Olga i njen sin. A u Rusiji je izdat i treći nastavak pod nazivom Neighbors from Hell 3: In Office.
Parazit (film)
Među svojim brojnim priznanjima, Parasite je osvojio 4 vodeće nagrade na 92. dodjeli nagrada Akademije za najbolji film, najboljeg režisera, najbolji originalni scenarij i najbolji međunarodni igrani film. Postao je to prvi južnokorejski film koji je dobio priznanje nagrada Akademije, kao i prvi film koji nije na engleskom jeziku koji je osvojio nagradu za najbolji film. Ujedno, Bong Joon-ho je postao prvi režiser koji je osvojio četiri nagrade Akademije za jedan film. Na 77. dodjeli nagrada Zlatni globus osvojio je nagradu za najbolji film na stranom jeziku. Dobio je četiri nominacije na 73. Britanskoj filmskoj nagradi britanske akademije, pobjedom za najbolji film Ne na engleskom jeziku i najbolji originalni scenarij. Takođe je postao prvi film koji nije na engleskom jeziku koji je osvojio nagradu Ceha filmskog glumišta za izvanredne performanse.
Uvod u snimanje
Darcy Paquet, Amerikanka s prebivalištem u Koreji, služiila je kao prevodilac za engleske titlove i direktno je sarađivala s Bongom. Paquet je Jjapaguri ili Chapaguri (짜파 구리), jelo koje je lik iz filma pripremio, prevela kao "ram-don". To je mješavina špageta i Neoguri instant rezanaca. Engleska verzija filma prikazuje pakovanja na engleskom "ramyeon" i "udon" kako bi ukazali na engleskom govornom području kako je ime nastalo. Paquet je vjerovala da riječ "ram-don" prije nije postojala jer nije našla nikakve rezultate pretrage na Google-u. Jednom prilikom Paquet je koristila rječnik Oxfordskog univerziteta kao referencu, umjesto rječnika Nacionalnog Univerziteta Seoul-a, a u drugoj, koristila je WhatsApp aplikaciju za razmjenu poruka umjesto KakaoTalk-a. Paquet je odabrao Oxford umjesto Harvarda zbog Bongovog afiniteta prema Velikoj Britaniji i zbog toga što je Paquet vjerovala da će korištenje Harvarda biti "previše očit izbor". Paquet je napisala: "da bi humor imao efekta, ljudi to moraju odmah da shvate. S nepoznatom riječju humor se gubi."
Limfni čvor
Funkcija
Slezina i krajnici su veliki limfni organi, koji služe slične funkcije kao limfni čvorovi, iako slezina filtrira i proizvodi krvna zrnca, a ne limfu.
Neolitska revolucija
Neolitska revolucija je promijenila način na koji su ljudi živjeli, a upotreba poljoprivrede je omogućila ljudima da razviju stalna naselja, društvene klase i nove tehnologije. Neke od tih ranih grupa su se naselile u plodnim dolinama rijeka Nil, Tigris i Eufrat, Žute rijeke i rijeke Ind. To je dovelo do razvoja velikih civilizacija u Egiptu, Mezopotamiji, Kini i Indiji. Pojam Neolitska revolucija je prvi upotrijebio australijski arheolog i filolog Vere Gordon Childe.
Malteška lira
Antičko doba i Srednji vijek
Kovanice se prvi put pojavljuju 600 godine p.n.e. dok je Malta bila pod okupacijom Kartaga. Uvedene sredinom 6. vijeka ostaju punih 200 godina u opticaju. Razne kovanice su, tokom iskopavanja, pronađene na Malti koje su korištene i na Siciliji u istom dobu. Drugi punski rat, oko 218. p.n.e. dovodi Maltu pod utjecaj Rimskog carstva. Malti je omogućena samouprava i kovanje vlastitog novca. Tadašnje kovanice su kovane od bronze, jer je u Rimu isključivo taj metal bio dozvoljen. Dizajn tadašnjih kovanica pokazuje helenistički (grčki) i punski (Kartago) utjecaj. Nakon raspada Rimskog carstva Malta je potpala pod vlast Bizantije, Arapa, Normana, Aragonije, Švabije, Anžujskog carstva i Kastilje.
Halldór Laxness
Pisao je romane, poeziju, novinske članke, eseje, drame, putopise i kratke priče. Pisci koji su uticali na Laxnessa su August Strindberg, Sigmund Frojd, Knut Hamsun, Sinclair Lewis, Upton Sinclair, Bertolt Brecht i Ernest Hemingway.
Prehrambeni aditivi
Prehrambenim aditivima se smatraju tvari tačno poznatog hemijskog sastava,koje se ne konzumiraju kao hrana i nisu tipski sastojci koji,  tokom  metabolizma,  oslobađaju energiju. Većina aditiva ima nehranljiva svojstva.
Kategorizacija aditiva
16) sredstva protiv stvaranja pjene;
18) sredstva za tretiranje brašna;
Migrena
Migrena je jedna od najčešćih vrsta glavobolja koja je prisutna kod 15 - 20% stanovništva (kod 12 - 20% žena i 3 - 6% muškaraca). Obično se javlja između 20 i 40-te godine života, ali se može javiti i u djetinjstvu i starijoj životnoj dobi. Neki imaju napadaj 1 do 2 puta godišnje dok neki mogu imati nekoliko napadaja mjesečno ili čak sedmično. Kod manjeg broja žena migrene su isključivo vezane uz menstrualni ciklus (migrena se javlja 2-3 dana prije ili za vrijeme menstruacije); ali najveći broj žena ima napadaje i izvan tog razdoblja. Kada se migrena javlja više od 15 puta mjesečno, govorimo o tzv. hroničnoj migreni.
Simptomi
Postoje četiri faze napada migrene koje su prisutne kod najvećeg broja ljudi pogođenih migrenom:
Potkoljeno (biologija)
Primjeri
Gdje je potrebno, potkoljena se mogu se podijeliti na infrakoljena; takva kategorija će također će biti nadređena svim pripadajućim razredima ili superklasama u hijerarhiji.
Latinski taksonomski završeci
Latinski završeci ukazuju na taksonomski date kategorije živih bića.
Velšani
mini|Simbol Walesa i Velšana
24sata.info
Vijesti
Najposjećeniji dio portala su vijesti koje su podjeljene u 7 glavnih kategorija (vijesti, sport, zabava, tehnologija, lifestyle, javnost i kolumne) i 38 podkategorija.
Njemačka demokratska republika
Historija
17. juna 1953, prateći male plate i izgradnju grandioznog bulevara (Staljin aleja) u Istočnom Berlinu, veliki broj građana na ulicama je izašao na demonstracije. Kasnije, tog dana Sovjetske trupe pomognute tenkovima iznenada su počele sa hladnokrvnim ubijanjem demonstranata – bilo je najmanje 125 mrtvih.
Konflikt oko statusa Zapadnog Berlina je stvorio Berlinski vazdušni lift. Brz napredak Zapadne Njemačke i ekonomska stagnacija Istočne, naveli su veliki broj Nijemaca iz istočnog dela Njemačke da pređu na zapad.
Do pedesetih godina, izbjeglice su prelazile iz Sovjetske zone Njemačke da bi započele nov život na Zapadu. Unutarnjemačka granica je bila zatvorena, ali do pedesetih godina, granica u Berlinu je bila lako premostiva. U noći, 13. augusta 1961, istočnonjemačke trupe su došle na granicu sa Zapadnim Berlinom i počele da grade Berlinski zid. Protok ljudi je potom restriktivno kontrolisan u oba pravca.
Važniji političari u NjDR
Ostali:
Stupari-Selo
Historija
Stupari-Selo kao samostalno naseljeno mjesto postoje od popisa 1991. godine. Do tada su se nalazili u sastavu naselja Stupari koje je na popisu 1991. godine ukinuto i podijeljeno na samostalna naselja: Stupari-Centar i Stupari-Selo.
NGC 4597
NGC 4597 (također poznat kao IRAS 12376-0531, MCG -1-32-34 i PGC 42429) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 48 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 4,10 (57 hiljada sg) a najmanji 1,9 uglovnih minuta (26 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 22. februara 1787. godine.
Sunce
Fizičke osobine
Sunce je zvijezda glavnog niza, spektralnog tipa G2, što znači da je nešto veća i toplija od prosječne zvijezde, ali nedovoljno velika da bi pripadala tzv. "divovima". Životni vijek zvijezda ovog spektralnog tipa je oko 10 milijardi godina, a budući da je Sunce staro oko 5 milijardi godina, nalazi se u sredini svog životnog ciklusa.
Hromosfera
Hromosfera je niži sloj Sunčeve atmosfere, proteže se iznad fotosfere do visine oko 10.000 km. Znatno je rjeđa od fotosfere i nepravilnog oblika. Sa Zemlje se primjećuje samo za vrijeme potpunog pomračenja Sunca. Porastom visine gustoća atmosfere opada, ali se povećava temperatura. Ove promjene gustoće i temperature izražene su u prelaznom području između hromosfere i korone.
Sunčeve pjege
Galileo Galilej je otkrio pjege 1611. godine. Otkrio je da se nalaze na površini Sunca i da se kreću od istoka ka zapadu. Ovo kretanje ima veze sa rotacijom Sunca sa periodom od 27 dana u odnosu na Zemlju odnosno 25 u odnosu na zvijezde. Scheiner je početkom 17. vijeka otkrio da pjege u većim heliografskim širinama rotiraju manjom ugaonom brzinom u odnosu na one u blizini ekvatora. Richard Christofer Carrincton proveo je prva značajna ispitivanja diferencijalne rotacije. Rotacija polarnih dijelova traje oko 36 dana, a ekvatorskih 25.43 dana.
NGC 6017
NGC 6017 (također poznat kao MCG 1-41-3, PGC 56475 i UGC 10098) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 75 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Zmija. Najveći prečnik je 0,80 (17 hiljada sg) a najmanji 0,7 uglovnih minuta (15 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 24. aprila 1830. godine.
Filozofija renesanse
F. Petrarca, čija je najveća zasluga promovisanje lirike specifičnog tipa za to doba, one lirike koja izražava ljepotu oblika, ljepotu žene i prirode i tako otkriva dubine antičke svijesti.
Boccaccio- treci talijanski pjesnik
Yoichiro Nambu
Yoichiro Nambu (: 南部 陽一郎) bio je američki fizičar japanskog porijekla. Radio je kao profesor na Univerzitetu u Chicagu.
NGC 3101
NGC 3101 (također poznat kao MCG 0-26-11 i PGC 29025) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 263 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Sekstant. Najveći prečnik je 1,20 (92 hiljade sg) a najmanji 0,3 uglovnih minuta (23 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Albert Marth 22. januara 1865. godine.
Kuba na Svjetskom prvenstvu u atletici 2017.
Kubu na Svjetskom prvenstvu u atletici 2017. u Londonu od 4. do 13. augusta 2017. predstavljalo je 27 sportista u 17 disciplina. Yarisley Silva u disciplini skok s motkom osvojila je bronzanu i jedinu medalju za Kubu na SPA 2017.
Jupiter
Prirodni sateliti
Ovo razdvajanje po grupama napravljeno je po svojstvima nebeskih tijela kao i po svojstvima njihovih orbita. Naprimjer, galilejanski sateliti veliki su i nalik malim planetama, dok su sateliti iz grupe Ananka ili iz grupe Amalteja mala tijela nepravilnog oblika i asteroidnog porijekla.
Vlastimir Peričić
Popis djela
1. Dve narodne za mešoviti hor (Megla se kadi, 1946, 2' ; Tri godini, 1946, rev. 1948, 4') 2. Tri minijature za klavir (Canzonetta, Valse, Chant sans paroles, 1947, 6') 3. Intermeco za klavir, 1947, 4' 4. Menuet za gudački kvartet, 1947, 3' 5. Tri solo-pesme (U troje, Grm, Bila jednom ruža jedna), 1948, 9' 6. Dva mešovita hora (Grm, Veče na školju), 1948, 6' 7. Pesme iz Vranja (I rukovet) za mešoviti hor, 1948, 4' 8. Tema s varijacijama za klavir, 1948, 12' 9. Pesme iz Makedonije (II rukovet) za mešoviti hor, 1948, 5' 10. Sonata za klavir, f-mol, 1949, 22' 11. Pepeljuga, muzika za dečji marionetski komad, za mali orkestar,1949, 20' 12. Pesme iz Dalmacije (III rukovet) za mešoviti hor, 1049, 5' 13. Gudački kvartet, d-mol, 1950, 25' 14. Šumske idile, ciklus za glas i klavir (Svračak, Mrtvi lugar, Orao),1950, 9' 15. Novela od Stanca, muzika za scenu, 1950, 12' 16. Simfonijski stav za veliki orkestar, g-mol, 1951, 14' 17. Sonatina za violinu i klavir, E-dur, 1951, 9' 18. Sonatina za klavir, 1952, 8' 19. Fantasia quasi una sonata, za violu i klavir, g-mol, 1954, 14' 20. Pasakalja za violončelo i klavir, 1955, 9' 21. Mala svita za tri violine (Fughetta, Scherzando, Lamento, Moto perpetuo), 1955, 10' (izgubljeno) 22. Simfonieta za gudački orkestar, 1956-57, 25' 23. Tri pesme Rabindranatha Tagore, za glas i klavir, 1957, 9' 24. Muzika za dečji film Drveni konjić, za klavir, 1957, 9' 25. Noć bez jutra, ciklus za glas i klavir, 1959, 8' 26. Preludijum za klavir, 1960, 2' 27. Gradinar, ciklus za glas i klavir, 1962-64, 15' 28. *Sonatina za klarinet i klavir (Posveta Dvoržaku), F-dur, 1996, 8' 29. Sonatina breve za klarinet i klavir (Posveta mome profesoru Stanojlu Rajičiću), d-mol, 1996, 5' 30. Ciacconetta za klarinet i klavir, 1996, 3' 31. Sarabanda e Fugeta za klarinet i klavir, 1946/1996, 4' 32. Sonata za violončelo i klavir, b-mol, 1955/1996, 22' (uključuje br. 20 Pasakalja) 33. Dve etide za klarinet i klavir, 1997, 3' 34. Tri dueta za dva klarineta i klavir, 1997, 4' 35. *Kto Bog velij, za mešoviti hor, 1998, 2'
Krv
Glavna uloga krvi je da dovodi kisik, glukozu i ostale konstitucijske elemente do tkiva, te da otkloni štetne produkte (kao što su ugljik dioksid i laktička kiselina). Krv omogućava da ćelije (leukociti, abnormalne ćelije tumora) i druge tvari (amino kiseline, lipidi, hormoni), budu razmijenjeni između tkiva i organa. Problemi sa nadoknadom krvi i cirkulacijom mogu dovesti do velikih poremećaja u tkivu.
Proizvodnja i degradacija
Krvne ćelije se proizvode u koštanoj srži, a taj proces se zove hematopoeza. Proteinski komponent je proizveden u jetri, dok hormone proizvode endokrine žlijezde dok vodenu soluciju održavaju probavni trakt i bubrezi.
Visoko u ratu (1992–1995)
Pripreme i početak rata
mini|Visoko 1992. Na početku rata formiraju se krizni štabovi u mjesnim zajednicama te se formira prvi vod Patriotske lige.
Poluokruženje
mini|Visoko 1992. Paravojne jedinice SDS-a jačine odreda blokiraju put Visoko - Kakanj te stavljaju Visoko u poluokruženje. 20. maja 1992. se formira Vod vojne policije, te PVO (Protiv vazdušna odbrana). Kraj maja i početak juna 1992. je obilježen u znaku priprema za deblokadu Sarajeva sa jedinicama iz susjednih općina. Vrijeme napada je otkriveno tako da su srpske snage već 3. juna, dan prije napada visočkih jedinica, napale položaje TO-a. Borba se nastavila te trajala neprekidno tri dana i dvije noći gdje nijedna strana nije ostvarila bitniji uspjeh. Tom prilikom su jedino jedinice MAD-a (mješoviti artiljerijski divizion) nanijele značajnije gubitke u artiljerijskom okršaju sa srpskim snagama.
NGC 777
NGC 777 (također poznat kao MCG 5-5-38, PGC 7584 i UGC 1476) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 231 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Trokut. Najveći prečnik je 2,50 (168 hiljada sg) a najmanji 2,0 uglovnih minuta (134 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 12. septembra 1784. godine.
Ecdysozoa
Filogenija
Savremeni konsenzus no filogenetsko stablo za protostome prikazan je dolje. Navedeno je da su približni kladusi  imali adaptivnu  radijaciju milijunima  godina (Mya)  prije; isprekidane linije pokazuju posebno nesigurne položaje. Filogenetsko stablo prema Nielsen et.al. sa provizornim mjestom Loricifera, prema Hiroshi et al.
Evropsko prvenstvo u nogometu 1992 - grupa 2
Škotska - Zajednica nezavisnih država
<section begin=EP 1992 - utakmica 12 /><section end=EP 1992 - utakmica 12 />
Saturn
Ponašanje pri rotaciji
mini|190 px|Titan, Saturnov najveći mjesec Pošto Saturn ne rotira oko svoje ose uniformnom brzinom, dodjeljuju mu se dva perioda rotacije, kao u Jupiterovom slučaju: sistem I ima period od 10 h 14 min 0 s (844,3°/d) i okružuje Ekvatorijalnu zonu, koja se proteže od sjevernog kraja Južnog ekvatorijalnog pojasa do južnog kraja Sjevernog ekvatorijalnog pojasa. Svim ostalim Saturnovim dužinama se dodjeljuje period rotacije od 10 h 39 min 24 s (810,76°/d), a što predstavlja sistem II. Sistem III, koji se bazira na osnovu radio-emisije s planete ima period rotacije od 10 h 39 min 22,4 s (810.8°/d), a budući da je vrlo blizu po vrijednosti sistemu II, uveliko je premašuje.
Kada se približio Saturnu 2004 godine letjelica Cassini je otkrila da se Saturnov radio rotacioni period neznatno povećao, približno do 10 h 45 min 45 s (± 36 s). Uzrok promjene je nepoznat.
Eugen Savojski
Eugen Franjo Savojski (18. oktobar 1663. - 21. april 1736.) bio je generalfeldmaršal Svetog Rimskog carstva i Habsburške monarhije tokom 17. i 18. stoljeća. Kao jedan od najuspješnijih vojnih zapovjednika svoga vremena, bio je na najvišim državnim funkcijama carskog dvorca u Beču. Rođen u Parizu, odrastao je na dvoru francuskog kralja Luja XIV. Zbog slabe tjelesne mase spremao se za svešteničku karijeru, ali se sa 19 godina odlučio za vojnu karijeru. Nakon skandala sa njegovom majkom Olimpijom, Eugen se preselio u Austriju gdje je postao odan Habsburškoj monarhiji.
Tokom karijere duge šest decenija Eugen je služio trojici careva: Leopoldu I, Josipu I i Karlu VI. Vojnu karijeru je započeo 1683. godine tokom bitke kod Beča i rata Svete lige protiv Osmanlijskog carstva. Međutim, njegova slava bila je osigurana njegovom odlučnom pobjedom protiv Osmanlijskog carstva u bici kod Sente 1697. godine. Eugen je povećao svoju moć tokom rata za špansko naslijeđe, kada je njegovo partnerstvo sa vojvodom Malboroa osiguralo pobjede protiv Francuza na poljima Blindhajma 1704. godine, Udnara 1708. godine i Malplaka 1709. godine te Italijana tokom bitke kod Torina 1706. godine. Obnovljeno neprijateljstvo protiv Osmanlijskog carstva tokom Austrijsko-turskog rata učvrstilo je njegovu reputaciju pobjedama u bici kod Petrovaradina 1716. godine i opsade Beograda 1717. godine.
Mladost
Princ Eugen je rođen u Parizu 18. oktobra 1663. godine. Njegova majka, Olimpija Mancini, je bila nećakinja kardinala Mazarina koji je 1647. godine doveo u Pariz iz Rima kako bi proširio svoje, a u manjoj mjeri i njihove ambicije. Odrastala je u kraljevskoj palači zajedno sa mladim Lujem XIV s kojim je imala intimnu vezu. Nakon Lujeve ženidbe, ona se 1657. godine udaje za Eugena Mauricija, najmlađeg sina Tomasa Francisa, grofa Soissonsa i najmlađeg brata Savojskojskog grofa Viktora Amadeja koji je bio oženjen kćerkom francuskog kralja Henrika IV. Oni su imali pet sinova, od kojih je Eugen bio najmlađi, i tri kćerke. Postojale su sumnje da je Eugen bio vanbračni sin Luja XIV, iako se Luj snažno trudio da opovrgne ove sumnje. Roditelji nisu puno provodili vremena sa djecom; njegov otac je bio francuski zapovjednik i šef švicarske garde koji je veći dio svog života proveo na frontu, dok je Olimpija bila sklona prema dvorskim spletkama i djeci je posvećivala malo pažnje.
Jedinstvena goranska partija
Historija
JGP je kao politička stranka osnovana 2014 godine. Osnivač i predsjednik stranke je Adem Hoxha. U 2018. godini u okviru ovog političkog entiteta integriran je Centar za demokratsku uniju, politički subjekt na čelu s Hamza Balje.
Inflacija
Inflacija je specifična po tome što ne bira ni mjesto ni vrijeme gdje će se javiti; to mogu biti razvijene ali i nerazvijene zemlje, površinom male i velike. Druga njena specifičnost je što se nikad ne javlja dva puta u istom obliku.
Dakle, možemo biti sigurni kako će se pojavom blagih privrednih poremećaja, ukoliko postanu mnogobrojniji i veći, na kraju dogoditi inflacija kao najteži oblik poremećaja.
Nova Gradiška
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazila se u sastavu stare općine Nova Gradiška.
Darth Vader
Episoda IV. V. i VI.
GAS5
Sadržaj gena u genomu sisara je tema od velikog interesa. Dok su nacrt sekvence sada dostupne za genome čovjeka, miša (www.ensembl.org/Mus_musculus) i pacova (http://hgsc.bcm.tmc.edu/projects/rat ), izazov ostaje da ispravno identifikuju sve kodirajuće gene. Poteškoće u dešifriranju strukture gena sisara nastaju zbog nekoliko faktora, uključujući velike količine intervenirajuće (nekodirajuće) sekvence, nesavršenost algoritama za predviđanje gena (3) i nepotpunost resursa sekvence cDNK, od kojih se mnogi sastoje od gena, promjenjive dužine i kvaliteta. Sekvence cDNK pune dužine su izuzetno korisne za određivanje genomske strukture gena, posebno kada se analiziraju u kontekstu genomske sekvence. Kako bi olakšali napore u identifikaciji gena i da bi katalizirali eksperimentalno istraživanje, Nacionalni institut za zdravlje (NIH) pokrenuo je program za prikupljanje gena sisara (MGC) (4) s ciljem pružanja slobodno dostupnih, visokokvalitetnih sekvenci za validiranu, kompletnu ORF cDNK klonovi. U ovom članku opisujemo naš napredak prema cilju identificiranja i preciznog sekvenciranja najmanje jednog potpunog klona cDNK koji sadrži ORF za svaki ljudski i mišji gen, kao i da se ovi potpuno sekvencionirani klonove učine dostupnim bez ograničenja.
NRIP1
Jedarni receptor-interaktivni protein 1 (NRIP1), znan i kao receptor-interaktivni protein 140 (RIP140) jest protein koji je kod ljudi kodiran genom NRIP1 sa hromosoma 21.
Stari vijek
Egipat
Već prve dinastije temelje svoju vlast na centralnoj upravi i božijem kraljevstvu, u kojem se kao ljudska manifestacija pojavljuje nebeski Bog Horus u liku sokola. Religiju su i inače obilježavali božanski likovi životinja (lav, bik i krava) na čije mjesto tek krajem razdoblja dolaze likovi sa životinjskim glavama i ljudskim tijelom. Vjera u zagrobni život je bila jako izražena. Od opeke rađene od nilskog blata u tom razdoblju grade se ogromne grobnice u Sakari kod Memfisa i u Abidosu. Ujedinjeni Egipat temeljio se na visoko razvijenoj kulturi i zanimanju za civilizacijski napredak još iz protodinastijskog perioda.
Obudovac
Literatura
Marica Šuput, Srpska arhitektura u doba turske vlasti : 1459-1690, Beograd, SANU, Filozofski fakultet u Beogradu, Institut za istoriju umjetnosti
Skolastika
U skolastici su se sjedinili antički logicizam i kršćanski nauk, a u njezina najistaknutijega predstavnika, Tome Akvinskoga, to se sjedinjenje ostvarilo do te mjere da se može govoriti o kršćanskom aristotelizmu ili aristoteliziranom kršćanstvu. Prema tomu nazoru, svijet je dan i određen (vječit i postojan svemir sa središnjim položajem čovjeka u njemu), a filozofija nije slobodna akcija duha, nego dužnost razlaganja i objašnjavanja u okviru i pod okriljem crkve. dogmi: ratio ancilla fidei. Po Eriugeni, sustav svijeta što ga tvori um podudara se sa sustavom koji sadržava Sveto pismo, te je spekulativni um vrhovni sudac u stvarima istine. Međutim, skolastika je od samoga početka sadržavala u sebi vitalnu dijalektičku jezgru, iz koje će se razviti kritička filozofija renesanse i reformacije. Oko jedne rečenice iz Uvoda u Aristotelove kategorije Porfirija iz Tira, koja u sebi sadrži tri mogućnosti o naravi univerzalija (općih pojmova), zametnulo se dugotrajno raspravljanje iz kojega su se razvila tri značajna naučavanja srednjovjekovne skolastike: platonski realizam s formulom universalia ante rem (opći pojmovi prije stvari), aristotelovski realizam – universalia in re (opći pojmovi u stvari) i nominalizam – universalia post rem (opći pojmovi nakon stvari).
Rezultati dugotrajna skolastičkoga truda i razmišljanja bila su često sterilna dogmatska razlaganja, glomazna istraživanja oko sitnica, sheme, ponavljanja i doskočice, ali su u skolastici nastali i neki od najoštroumnijih filozofema, kada su se skolastički logički instrumenti našli u rukama majstorskih mislilaca i analitika. Problemi, pojmovi i teme, koje je otvorila i dalje razrađivala skolastika, i danas čine neprevladani okvir svakoga valjanog filozofijskog promišljanja.
Proširujuća kartica
Postoje i dodatni konektori i na samim karticama koji dozvoljavaju konekciju između kartice i nekih vanjskih uređaja. Neke kartice zahtijevaju i dva utora na matičnoj ploči zbog nešto većih dimenzija kako kartice tako i hladnjaka koji su na kartici. Obično su to kvalitetnije i skuplje grafičke kartice.
Nuklearna magnetna rezonanca
Nuklearna magnetna resonanca ili nuklearna magnetna rezonansa (NMR) je fizički fenomen u kojem jezgra u jakoj konstanti magnentnog polja uznemirava slabo oscilirajuće magnetno polje (u bliskom polju ) i odgovaraju proizvodnjom elektromagnetnog signala sa frekvencijskim obilježjem magnetnog polja u jezgru. Ovaj proces se dešava u blizini rezonancije, kada se frekvencija oscilacija podudara sa vlastitom frekvencijom jezgara, što ovisi o jačini statičkog magnetnog polja, hemijskom okruženju i magnetnim svojstvima uključenog izotopa. U praktičnoj primjeni sa statičkim magnetskim poljima do oko 20% tesla, frekvencija je slična VHF i UHF televizijske emisije (60–1000 MHz).
Historija
Nuklearnu magnetnu rezonancu prvi je opisao i izmjerio u molekulskim snopovima Isidor Rabi 1938., proširivanjem Stern-Gerlachovog eksperimenta, a 1944. Rabi je za ovo djelo dobio Nobelovu nagradu za fiziku. Zatim su 1946., Felix Bloch i Edward Mills Purcell proširili tehniku za upotrebu na tečnostima i čvrstim supstancama i za taj doprinos, 1952. podijelili Nobelovu nagradu za fiziku.
Spinska energija u magnetnom polju
Kao rezultat toga, različita nuklearna spinska stanja imaju različite energije u magnetmom polju koje nije nula. U manje formalnom jeziku, može se govoriti o dva spinska stanja spina 1⁄2 koja su poravnata sa ili protiv magnetnog polja. Ako je γ pozitivan (tačno za većinu izotopa koji se koriste u NMR), tada je niže energetsko stanje. Energetska razlika između dva stanja je:
Opuštanje
Proces skupne relaksacije odnosi se na nuklearne spinove koji se vraćaju u termodinamičku ravnotežu u magnetu. Ovaj proces se naziva i T1, "spin-rešetka" ili "longitudinalno magnetno" opuštanje, gdje se T1 odnose na srednje vrijeme, za pojedinačno jezgro da se vrati u svoje termički ravnotežno stanje spinova. Nakon opuštanja populacije nuklearnog spina, može se ponovo sondirati, jer je u početnom, ravnotežnom (mješovitom) stanju.
Višedimenzijska NMR spektroskopija
U 2002. Kurt Wüthrich podijelio je Nobelovu nagradu za hemiju sa  Johnom Bennettom Fennom i Koichijem Tanakom, za srad na proteinsku FT NMR u rastvoru.
NMR spektroskopija čvrstog stanjua
Ova tehnika dopunjuje rendgensku kristalogrfiju po tome što je često primjenjiva na molekule u amorfnom ili tečno-kristalnom stanju, dok se kristalografija, kako naziv govori, obavlja na molekulama u kristalnoj fazi. U elektronski provodljivim materijalima, viteški pomak rezonantne frekvencije može pružiti informacije o mobilnim nosačima naboja. Iako se nuklearna magnetna rezonanca koristi za proučavanje strukture čvrstih tijela, opsežne strukturne detalje na atomskom nivou izazovnije je dobiti u čvrstom stanju. Zbog širenja pomoću hemijskeanizotropije (CSA) i dipolarnih spojnica na druge nuklearne spinove, bez posebnih tehnika kao što je MAS ili dipolarnog razdvajanja RF-impulsima, posmatrani spektar je često samo široki Gaussov pojas za ne-kvadripolarne spinove u čvrstom tijelu.
Profesor Raymond Andrew na Univerzitetu u Nottinghamu ( University of Nottingham) u Velikoj Britaniji pionir je razvoja visoke rezolucije nuklearne magnetna rezonanca čvrstog stanja. Prvi je izvijestio o uvođenju tehnike MAS (magični ugao spinovanja uzorka; MASS) koja mu je omogućila postizanje spektarske rezolucije u čvrstim tijelima, dovoljne za razlikovanje hemijskih grupa, s različitim hemijskim pomacima ili sa različitim viteškim pomacima. U MASS-u, uzorak se vrti na nekoliko kiloherca oko osi koja čini takozvani magični ugao θm (što je ~ 54,74°, gdje 3cos2θm –1 = 0) s obzirom na pravac statičkog magnetnog polja B0; kao rezultat takvog spinovanja uzorka čarobnog ugla, široke trake anizotropije hemijskog pomaka usredtočuju se na odgovarajuće prosječne (izotropne) vrijednosti emijskog pomaka. Ispravno poravnanje osi rotacije uzorka što je bliže moguće uz θm je neophodno za poništavanje širenja anizotropije hemijskog pomaka. Postoje različiti uglovi za spinovanje uzorka u odnosu na primijenjeno polje za centralizovanje električnih interakcija kvadripola i paramagnetnih interakcija, odnosno ~30,6° i ~70,1°. U amorfnim materijalima ostaje zaostalo širenje linija, jer je svaki segment u malo drugačijem okruženju, pa pokazuje malo drugačiju NMR frekvenciju
Dipolarne i J-sprege na obližnja jezgra 1H obično se uklanjaju radio-frekvencijskim impulsima primenjenim na frekvencije 1H, tokom detekcije signala. Koncept unakrsne polarizacije koji su razvili Sven Hartmann i Erwin Hahn iskoristili su M.G. Gibby, Alex Pines i John S. Waugh, za prijenos magnetizacije sa protona na manje osetljiva jezgra. Potom su Jake Schaefer i Ed Stejskal demonstrirali snažnu upotrebu unakrsne polarizacije u MAS uslovima (CP-MAS) i razdvajanja protona, koja se danas rutinski koristi za mjerenje spektra visoke rezolucije jezgara male zastupljenosti i niske osjetljivosti, poput ugljika13, silicija-29 ili dušika-15 u čvrstim supstancama. Značajno dalje poboljšanje signala može postići dinamička nuklearna polarizacija od nesparenih elektrona do jezgara, obično na temperaturama blizu 110 K.
Određivanje čistoće (w/w NMR)
Iako se NMR primarno koristi za određivanje strukture, može se koristiti i za određivanje čistoće, pod uvjetom da su struktura i molekulska težina spoja poznati. Ova tehnika zahtijeva upotrebu internog standarda poznate čistoće. Običn ovaj standard ima veliku molekulsku težinu, kako bi se olakšalo precizno vaganje, ali relativno ima malo protona, kako bi se dobio jasan pik za kasniju integraciju, npr. 1,2,4,5-tetrahloro-3-nitrobenzena. Precizno izvagani dijelovi standarda i uzorka kombiniraju se i analiziraju NMR-om. Odabrani su prikladni pikovi iz oba spoja, a čistoća uzorka određena je sljedećom jednadžbom:
gdje:
Adana
Historija
Historijski gledano, Adana je uglavnom bila važna samo kao poljoprivredno središte, dok je Tarsus bio metropola ovog područja. Iako je Tarsus i danas važno regionalno i historijsko središte, pravom međunarodnom metropolom koja zasjenjuje susjedne gradove postala je Adana.
Mašinski fakultet u Zenici
Odsjeci
Na fakultetu trenutno postoje sljedeći odsjeci:
Dezinflacija
Dezinflacija je opadanje stope po kojoj raste opći nivo cijena u jednoj ekonomiji, odnosno to je usporavanje same inflacije.