cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mikroftalmija
Liječenje
Nakon što je proširenje duplje završeno, iz kozmetičkih i estetskih razloga može se nositi obojeno protetsko oko. Ako mikroftalmiijsko oko ima funkcionalan vid, zahvaćena osoba može se odlučiti protiv nošenja obojene proteze. Leće se ponekad koriste i u kozmetičke svrhe, kao što je plus sočiva za povećanje mikroftalmijskog oka.
Epidemiologija
Dharmasena et al., koristeći statistiku epizoda engleske nacionalne bolnice, izračunali su godišnju incidenciju anoftalmije, mikroftalmije i kongenitalnih malformacija orbite/suznog aparata od 1999. do 2011. Prema ovoj studiji, godišnja incidencija kongenitalne mikroftalmije u Ujedinjenom Kraljevstvu je bila 813,2 od 1999. do 2011. i 10,0 – 7,6 do 12,4 – 2011.
Visoće
Visoće je naseljeno mjesto u sastavu općine Žumberak, Zagrebačka županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Jastrebarsko.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Visoće je imalo 24 stanovnika.
Napomena: ''Do 1961. iskazivano pod imenom Visoče. U I. izdanju knjige Naselja.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Visoće je imalo 33 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Sovjetska invazija na Poljsku
Sovjetska invazija na Poljsku bila je vojna operacija koju je Sovjetski Savez izveo 1939. protiv Republike Poljske s ciljem okupacije istočnog dijela njene teritorije nakon početka njemačke invazije i Drugog svjetskog rata. Sovjetska invazija počela je 17. septembra 1939, a završila 6. oktobra prestankom organiziranog otpora poljskih snaga, uspostavom demarkacijske linije prema njemačkim snagama, a nakon čega su područja istočno od nje anektirana u Bjelorusku i Ukrajinsku SSR u sastavu Sovjetskog Saveza.
Početkom 1939, Sovjetski Savez je ušao u pregovore sa Ujedinjenim Kraljevstvom, Francuskom, Poljskom i Rumunijom kako bi uspostavio savezništvo protiv Trećeg Reicha. Pregovori su propali jer je SSSR zahtijevao da Poljska i Rumunija daju sovjetskim vojnicima slobodan prolaz kroz njihov teritorij kao dio ugovora o kolektivnoj sigurnosti. Propast pregovora dovelo je do toga da se SSSR okrenuo Trećem Reichu sa kojim je sklopio pakt Ribbentrop-Molotov 23. augusta; to je bio pakt o nenapadanju sa tajnim protokolima u kojim bi te dvije države napale druge u istočnoj i sjevernoj Evropi, koje bi podijelile na njemačke i sovjetske sfere interesa. Sedmicu dana nakon potpisivanja pakta, njemačka vojska izvršila je invaziju na Poljsku sa sjevera, juga i zapada. Poljske snage su se tada povukle na jugoistok gdje su se pripremale za dugu odbranu i čekale na francusku i britansku pomoć i pojačanje. Međutim, 17. septembra Crvena armija je izvršila invaziju poljske istočne regije Kresy, u skladu sa tajnim protokolima pakta. Sovjetska vlada je objavila da želi "zaštititi Ukrajince i Bjeloruse" koji su živjeli u istočnoj Poljskoj, jer se "Poljska raspala nakon nacističke invazije" te "nije mogla garantirati sigurnost vlastitih građana". Suočena sa otvaranjem drugog fronta, poljska vlada je zaključila da je odbrana jugoistoka postala neodrživa te je naredila hitnu evakuaciju svih vojnika u neutralnu Rumuniju.
Sovjetske snage okupirale su istočnu Poljsku te su je držale okupiranom sve do ljeta 1941, kada ih je protjerala njemačka vojska koja je pokrenula Operaciju Barbarossu. Područje je bilo pod nacističkom okupacijom sve dok ju Crvena armija nije opet osvojila u ljeto 1944. Konferencija u Jalti dozvolila je Sovjetskom Savezu da anektira gotovo cijeli teritorij druge poljske republike prema paktu Molotov–Ribbentrop, dok je obnovljena Poljska zauzvrat dobila teritorij prema zapadu, južnu polovinu istočne Pruske i teritorij istočno od Odre. Sovjetski Savez je anektirani teritorij dodijelio Ukrajinskoj SSR i Bjeloruskoj SSR.
U augustu 1945, kada je završio Drugi svjetski rat, potpisan je granični sporazum između Sovjetskog Saveza i Poljske pod sovjetskom kontrolom. Prema dogovoru, priznat je status quo kao zvanična granica uz iznimak regije oko Białystoka i malih dijelova Galicije oko Przemyśla, koji su jedini vraćeni Poljskoj.
Historijska pozadina
[[Datoteka:NacionalidadesEnPolonia1931.svg|mini|desno|250px|Etnička karta Poljske 1931. godine:
]] Sovjetski Savez i Poljska su 1939. godine bile relativno mlade države, odnosno obje su nastale kao posljedice kolapsa Ruskog Carstva u Prvom svjetskom ratu. Određivanje granica između dva teritorija zakomplicirao je haos izazvan etničkim sukobima na granicama ili unutar predratnih višenacionalnih carstava, kao i građanskim ratom započetim nakon Oktobarske revolucije u Rusiji; pri tome su se Sovjetska Rusija (od koje će nekoliko godina kasnije nastati Sovjetski Savez) i Poljska našle na suprostavljenim stranama, velikim dijelom iz ideoloških razloga. Sovjeti su novostvorenu poljsku državu smatrali glavnom preprekom širenju komunizma i svjetske revolucije, odnosno jednu od baza za kontrarevolucionarne i antisovjetske aktivnosti. Poljski vođa Józef Piłsudski je sovjetsku Rusiju smatrao trajnom prijetnjom nezavisnosti i sigurnosti svoje države, te ju je nastojao otkloniti postavljanjem ruskih granica što dalje na istok. Zbog toga 1919. godine nijedna strana nije prihvatila prijedlog o razgraničenju kasnije poznat kao Curzonova linija, a što je dovelo do sovjetsko-poljskog rata. U njemu su Sovjeti u ljeto 1920. godine poraženi u Varšavkoj bitci, zatim odbačeni daleko na istok i u oktobru 1920. prisiljeni tražiti primirje. . Dana 18. marta 1921. godine sklopljen je mirovni sporazum u Rigi kojim su Sovjeti Poljacima ustupili područja koja su okvirno bila zapadno od granice Ruskog Carstva i Državne zajednice Poljske i Litvanije prije prve podjele Poljske 1772. godine. Tako stvorena situacija 1932. godine potvrđena je Sovjetsko-poljskim paktom o nenapadanju.
Sovjetski Savez je 1920-ih formalno odustao od koncepta izvoza revolucije, odnosno kroz Staljinov koncept socijalizma u jednoj zemlji nastojao je svoje resurse orijentirati na unutrašnji razvoj i stabilizaciju režima. Uprkos tome, odnose između dvije zemlje karakteriziralo je duboko nepovjerenje. Pilsudski, koji je nakon puča 1926. godine bio de facto autokratski vladar Poljske, smatrao je Sovjetski Savez glavnom opasnošću po opstanak svoje države; tome je u prilog išlo i to da je agresivna polonizacija ne-poljskog stanovništva u istočnim područjima stvorila iredentističku podlogu za eventualna sovjetska prisizanja, odnosno, kao u slučaju ukrajinskog stanovništva, reakcija u obliku terorističkog separatističkog pokreta OUN. Pilsudski je Njemačku, uprkos sličnih iredentističkih problema, smatrao manjom prijetnjom, te je čak dolazak Hitlerovih nacista na vlast shvatio kao priliku za reapprochement, a 1934. godine bit će potpisan i njemačko-poljski pakt o nenapadanju. Smrt Pilsudskog 1935. godine je, sa druge strane, dovela do postepenog napuštanja takve politike.
Njemačka invazija na Poljsku
Hitler je do posljednjeg trenutka nastojao izbjeći rat sa zapadnim saveznicima, te je 26. augusta predložio da se Wehrmacht stavi na raspolaganje Britancima u svrhu zaštite njihovog kolnijalnog imperija. U ponoć 29. augusta njemački ministar vanjskih poslova Joachim von Ribbentrop je britanskom ambasadoru Nevilleu Hendersonu dao spisak uslova koji bi navodno osigurali mir Poljskoj. Pod njima je Poljska trebala predati Danzig (Gdańsk) Trećem Reichu, te bi se trebao provesti referendum u poljskom koridoru do kraja godine, na temelju prebivališta iz i ne kasnije od 1919. godine. Kada je poljski ambasador Lipski otišao da vidi Ribbentropa 30. augusta da mu kaže da on nema pravo takvo nešto potpisivati, Ribbentrop ga je otjerao. Treći Reich je nakon toga saopćio da je Poljska "odbila njemačku ponudu" te da su "pregovori sa Poljskom završeni". Dana 31. augusta, fingiran je incident u Gleiwitzu kraj pograničnog grada Gleiwitza. To je poslužilo kao povod i izgovor za rat, te je Hitler naredio sveopći napad na zapadnu Poljsku 1. septembra 1939. u 04:45 ujutro.
Savezničke vlade formalno su poštovale svoje obaveze prema Poljskoj, te objavile rat Trećem Reichu 3. septembra. Time je sukob dobio svjetski karakter, a Poljaci dobili snažan poticaj za otpor napadačima. U stvarnosti se, međutim, pokazalo da saveznici nisu imali mogućnosti niti volje Poljskoj pružiti ikakvu konkretnu pomoć. Tokom prvih okršaja na granici se ispostavilo da je njemačka tehnička, operativna i brojčana nadmoć takva da su poljske snage uništene, opkoljene ili prisiljene na haotično povlačenje prema Varšavi i Lavovu. Vrhovni poljski zapovjednik, maršal Edward Rydz-Śmigły, naredio je 10. septembra povlačenje prema jugoistoku zemlje, gdje se, u skladu sa predratnim planovima, trebao oformiti tzv. Rumunski mostobran. Nakon invazije, nacisti su poticali Sovjete da ispune svoju ulogu prema paktu i napadnu Poljsku sa istoka. Sovjetski ministar vanjskih poslova Vjačeslav Molotov i njemački veleposlanik Friedrich Werner von der Schulenburg izmijenili su nekoliko diplomatskih poruka ali su Sovjeti ipak odgodili invaziju sedmicu dana. Uzrok kašnjenu bio je nastavak borbi sa Japancima, koje su okončane 15. septembra sklapanjem primirja. U međuvremenu, snage Crvene armije su se mobilizirale, ali i stekle dodatnu prednost, s obzirom na to da su poljske snage kolabirale ili povučene sa istočne granice kako bi se suprotstavile njemačkim napadačima.
Molotov je preko radija objavio da su svi sporazumi između Sovjetskog Saveza i Poljske postali ništavni jer je Poljska prestala postojati. Istoga dana, Crvena armija je prešla granicu i ušla u Poljsku.
Stanje u Poljskoj na dan invazije SSSR-a
mini|desno|250px|Stanje u Poljskoj 16. septembra 1939. godine, dan pred sovjetsku invaziju; područja pod njemačkom kontrolom označena sivo, pod slovačkom kontrolom maslinasto; preostala područja pod poljskom kontrolom označena žuto. Do 17. septembra 1939. godine njemačka ofanziva na Poljsku odvijala se uglavnom po utvrđenom planu, odnosno ostvarila je zadane ciljeve; najveći dio zapadne Poljske pao je pod njemačku kontrolu, uključujući najvažnija industrijska središta i populacijske centre, dok se glavni grad Varšava našao pod opsadom. Poljske snage su bile razbijene, a u nekim slučajevima opkoljene i uništene, odnosno prisiljene na haotično povlačenje na istok. Poljska vlast je, sa druge strane, zadržana nad šest istočnih vojvodstava, kao i na dijelovima dodatnih pet vojvodstava, odnosno pojasom površine od 140.000 km2 – oko 200 km širokim i 950 km dugim – od Zapadne Dvine do Karpata. Poljski historičar i desničarski političar Leszek Moczulski navodi da se oko 250.000 poljskih vojnika i dalje borilo u središnjoj Poljskoj, dok se 350.000 pripremalo da brani poljski jugoistok, 35.000 je bilo sjeverno od Polesja, a 10.000 se borilo u izoliranim garnizonima Helu i Gdyniji na obali Baltika.
Sovjetski Savez
mini|lijevo|200px|[[Kliment Vorošilov, vrhovni sovjetski zapovjednik invazije na Poljsku]] Sovjeti su za operacije u Poljskoj mobilizirali snage iz uglavnom iz Bjeloruskog (BOVO) i Kijevskog vojnog okruga (KOVO), od kojih je stvoren Bjeloruski front pod komandom Mihaila Kovaljova i Ukrajinski front pod komandom Semjona Timošenka. Maršal Kliment Vorošilov preuzeo je vrhovnu poziciju zapovijedanja obje fronte, tj. sveukupne sovjetske invazije na Poljsku.
Snage Bjeloruskog fronta bile su podijeljene na Polocku grupu (kasnije preimenovanu u 3. armiju) koju su činile 3 pješadijske i 1 konjička divizija, te 2 lake oklopne brigade, a podržavalo 136 aviona; minsku grupu, koju su činile 2 pješadijske i 2 konjičke divizije; Dzeržinsku grupu, koju su činile 2 pješadijske i 2 konjičke divizije, te 2 tenkovske i 1 motorizirana brigada; Slucku grupu (kasnije preimenovanu u 4. armiju) pod komandom Vasilija Čujkova, koju je činilo tri pješadijske divizije i dvije tenkovske brigade uz podršku Dnjeparske riječne flote, te 10. armija (tri pješadijske divizije) koja je činila drugi ešalon. Ukupno su sadržavale 378.160 ljudi, 3.167 artiljerijskih oruđa i 2.406 tenkova. Snage Ukrajinskog fronta bile su podijeljene na Šepetovsku grupu (preimenovanu u 5. armiju) sa 6 pješadijskih divizija i jednom tenkovskom brigadom; Voločiskaju grupu (preimenovanu u 6. armiju) sa dvije pješadijske i tri konjičke divizije, te dvije tenkovske brigade; Kamenec-Podoljsku grupu (na kraju preimenovanu u 12. armiju) sa dvije pješadijske i četiri konjičke divizije, te četiri tenkovske i jednu motoriziranu brigadu. Ukupno su sadržavale 238.978 ljudi, 1792 artiljerijska oruđa i 2330 tenkova. Ovom invazijom Sovjetski Savez je prekršio sovjetsko-poljski sporazum o nenapadanju potpisan 1932. godine, a koji je trebao vrijediti do 1945.
Vojna kampanja
mini|desno|250px|Sovjetski vojnici marširaju u Poljsku Kada je Sovjetski Savez pokrenuo invaziju, Rydz-Śmigły isprva je htio narediti istočnim snagama da pruže otpor, ali su ga poljski premijer Felicjan Sławoj Składkowski i poljski predsjednik Ignacy Mościcki odgovorili od toga. Dana 17. septembra, u 04:00, Rydz-Śmigły naredio je poljskim vojnicima da se suzdrže i jedino se bore protiv sovjetskih vojnika u samoobrani. Međutim, njemačka invazija već je toliko oštetila poljsku infrastrukturu i komunikacijske kanale da je dovela do problema sa zapovijedanjem i kontrolom poljskih snaga. Usred te konfuzije, dogodili su se okršaji između poljskih i sovjetskih vojnika na granici. General Wilhelm Orlik-Rückemann, koji je preuzeo nadzor nad pograničnim korpusom 30. augusta, nije dobio nikakve upute nakon svog imenovanja. Kao rezultat toga, on i njegovi podređeni aktivno su se uključili u odbrani od sovjetske najezde, prije nego je njegova grupa ukinuta 1. oktobra.
Mjesne reakcije
mini|desno|250px|Poštanska marka SSSR-a iz 1940. na kojoj piše: "Oslobađanje bratskih naroda zapadne Ukrajine i zapadne Bjelorusije 17. 9. 1939." Reakcija nepoljskih naroda samo je još zakompliciralo situaciju. Velik broj Ukrajinaca, Bjelorusa i Jevreja pozdravilo je sovjetsku invaziju. Mjesni komunisti okupljali su ljude da pripreme dobrodošlicu Crvenoj armiji na tradicionalni ruski običaj predstavljajući kruh i sol u južnim predgrađima Bresta. Povodom ovog događaja, pripremljen je slavoluk načinjen od dva štapa, ukrašen granjem i cvijećem. Natpis, na kojem je bila duga vrpca od crvene krpe sa ruskim sloganom, koji veliča SSSR i pozdravlja Crvenu armiju, postavljen je na slavoluk. Mjesnu reakciju spomenuo je i Lav Mehlis, koji je Staljinu saopćio da ljudi zapadne Ukrajine pozdravljaju sovjetske vojnike "poput pravih osloboditelja". Organizacija ukrajinskih nacionalista pobunila se protiv Poljaka dok su komunistički partizani organizovali mjesne pobune, poput one u Skidalju. Aleksandar Dovženko je 1940. režirao propagandni sovjetski dokumentarni film Oslobođenje u kojem je taj proces prikazao na pozitivan način, kao ispravljanje historijske nepravde, odnosno pripajanje većinski ukrajinskih područja matičnoj zemlji – sovjetskoj Ukrajini.
Saveznička reakcija
Reakcija Francuske i Ujedinjenog Kraljevstva na sovjetsku invaziju i aneksiju istočne Poljske bila je prigušena, pošto nijedna od njih nije htjela konfrontaciju sa Sovjetskim Savezom u to vrijeme. Anglo-poljski vojni sporazum od 25. augusta 1939. obećavao je da će Britanija pomoći Poljskoj ako ju napadne neka evropska država. Tajni protokol sporazuma je, ipak, specifično navodio da se pod "evropskom državom" misli na Treći Reich. Kada je poljski ambasador Edward Raczyński podsjetio britanskog tajnika Edwarda Lindleyja Wooda o sporazumu, ovaj mu je odgovorio da "nisu njegova, već britanska posla objaviti rat Sovjetskom Savezu ili ne". Britanski premijer Neville Chamberlain razmišljao je o davanju javne izjave o obnavljanju poljske države, ali je na kraju izdao tek općenitu osudu. Ovaj stav predstavljao je britanski pokušaj ravnoteže: njegovi sigurnosni interesi uključivali su trgovinu sa Sovjetskim Savezom koji bi podupirali britanski ratni napor i mogućnost buduće anglo-sovjetske alijanse protiv Trećeg Reicha. Javno mišljenje u Britaniji bilo je podijeljeno između bijesa zbog podupiranja invazije s jedne strane i razmišljanja da su sovjetski zahtjevi u regiji razumni.
Iako su Francuzi dali obećanja Poljskoj, među njima i zračnu potporu, nisu ih ostvarili. Francusko-poljsko vojno savezništvo potpisano je 1921. a potom izmijenjeno. Ugovore nije osobito podupirao francuski vojni vrh; odnosi između država su slabili u 1920-ima i 1930-ima. Prema francuskom stavu, njemačko-sovjetsko savezništvo bilo je krhko i preveliko osuđivanje, odnosno djelovanje, protiv Sovjeta ne bi bilo u interesima niti Francuske niti Poljske. Jednom kada je sovjetska vojska ušla u Poljsku, Britanci i Francuzi odlučili su da ne mogu ništa kratkoročno učiniti za Poljsku već da bi se trebali pripremati na dugoročnu pobjedu. Francuzi su izveli saarsku ofenzivu i ušli u Saarland u septembru, ali nakon poljskog poraza ponovno su se povukli iza Maginotove linije 4. oktobra.
Ishod i posljedice
U oktobru 1939, Molotov je Vrhovnom sovjetu objavio da su Sovjeti pretrpjeli 737 ljudskih gubitaka i 1.862 ranjenih tokom kampanje, iako poljski historičari navode brojku i do 3.000 smrtnih slučajeva i 8.000–10.000 ranjenih. Na poljskoj strani, 3.000–7.000 vojnika poginulo je u bitkama sa Crvenom armijom, dok je između 230.000–450.000 zarobljeno. Sovjeti su često kršili obećanja o uslovima predaje. U nekim slučajevima, obećali su poljskim vojnicima slobodu a potom ih uhapsili kada su ovi odložili oružje.
Sovjetski Savez je prestao priznavati postojanje poljske države na početku invazije. Nijedna strana nije izdala formalnu objavu rata; ova je odluka imala značajne posljedice, a Smigly-Rydz će potom biti kritiziran zbog toga. Sovjeti su ubili na desetine hiljada poljskih ratnih zarobljenika, od čega nekoliko hiljada tokom same okupacije. Sovjeti su 24. septembra ubili 42 pripadnika osoblja i pacijenata u poljskoj vojnoj bolnici u selu Grabowiec, kraj Zamośća. Također su smaknuli sve poljske oficire nakon zauzimanja Šacka 28. septembra, preko 20.000 poljskih vojnih oficira i civila masakrirano je u katinjskom masakru 1940, dok je između 10.000 i 20.000 Jevreja pogubljeno od sovjetskih i poljskih komunista između 1939. i 1947. Ovome treba pridodati i 20.000–30.000 zarobljenih Poljaka koje je NKVD pobio neposredno prije evakucije iz istočne Poljske uoči nacističke invazije te regije u junu 1941. NKVD je koristio mučenje u širokom rasponu u nekoliko zatvora, naročito u manjim gradovima. mini|lijevo|250px|Žrtve katinjskog masakra Sovjetski Savez i Treći Reich su 28. septembra potpisali njemačko-sovjetski ugovor o prijateljstvu, suradnji i demarkaciji, čime su preinačili tajne protokola Molotov–Ribbentropovog pakta. Pomaknuli su Litvaniju u sovjetsku sferu utjecaja - bez njenog znanja ili odobrenja - te pomaknuli granicu u Poljskoj prema istoku, čime je njemačka strana dobila više teritorija. Ovim ugovorom, koji se katkad navodi kao "četvrta podjela Poljske", osigurao je Sovjetskom Savezu gotovo sav poljski teritorij istočno od rijeka Pisa, Narew, Bug i San. Sveukupno, sovjetski režim je dobio oko 200,000 km² poljskog područja, na kojem je živjelo 13,5 miliona ljudi. To je predstavljalo preko 50% ukupnog poljskog teritorija. Granica stvorena ovim ugovorom ugrubo se poklapa sa Curzonovom linijom koju su iscrtali Britanci 1919, što će Staljin kasnije uspješno eksploatirati tokom pregovora sa Saveznicima na teheranskoj i jaltinoj konferenciji.
Na osvojenim područjima Crvena armija je isprva stvorila konfuziju među stanovništvom jer je širila dezinformacije da su stigli kako bi spasili Poljsku od nacista. Njihovo napredovanje iznenadilo je poljske zajednice i vođe, jer nisu dobili upute kako da reaguju u slučaju sovjetskog napada. Poljski i jevrejski građani isprva su radije htjeli sovjetski nego njemački režim. Međutim, novi sovjetski režim brzo je počeo nametati svoju ideologiju mještanima. Primjerice, Sovjeti su uzimali, nacionalizirali i drugima dijelili privatnu i državnu imovinu. Dvije godine nakon aneksije, sovjetske vlasti su uhapsile otprilike 100.000 poljskih državljana. Zbog manjka pristupa tajnim sovjetskim arhivima, kao i demografskim promjenama koje su izazvale kasnije njemačka okupacija, Holokaust i etnička čišćenja tokom sovjetsko-njemačkog rata broj deportiranih poljskih građana u Sibir i Daleki istok, te broj žrtava represije je čest predmet nagađanja. Procjene sežu od 350.000 do 1.500.000 osoba deportiranih u Sibir i između 250.000 i 1.000.000 ubijenih, uključujući civile. Otvaranjem tajnih sovjetskih arhiva 1989, niže procjene ispostavile su se tačnim. Prigodom 70. godišnjice sovjetske invazije, 2009. godine, poljski Institut za nacionalno sjećanje objavio je da je broj deportiranih u Sovjetski Savez bio 320.000 – među njima je 139.000 poslano u Sibir, 66.000 u suhe stepe Kazahstana a 78.000 na daleki istok i sjeverne regije – dok je oko 150.000 poljskih građana preminulo tokom sovjetske vladavine.
Bjelorusija i Ukrajina
mini|desno|250px|Promjena granice Poljske 1937. (plava linija) u usporedbi sa granicama koje su pomaknute prema zapadu 1947. (crvena linija) Od 13,5 miliona civila koji su živjeli u poljskim područjima koja je anketirao Sovjetski Savez, Poljaci su bili najmnogobrojniji; ipak, Bjelorusi i Ukrajinci su činili oko 50 % stanovništva.
Službeni sovjetski stav prema Poljskoj promijenio se nakon početka njemačke invazije na SSSR u ljeto 1941. godine, zbog koje se Sovjetski Savez priključio Saveznicima. U Londonu je 30. jula sklopljen sporazum Sikorski-Majski kojim su Sovjeti priznali poljsku vladu u izbjeglištvu te ništavnim proglasili sve odredbe pakta Ribbentrop-Molotov. Pitanje istočne granice je, međutim, zbog njemačke okupacije ostavljeno za kasnije rješavanje. U proljeće 1943. godine sovjetska strana je prekinula odnose sa poljskom izbjegličkom vladom nakon što je ova tražila nezavisnu istragu masovnih grobnica u Katinju. Umjesto toga je u Moskvi osnovana prosovjetska Unija poljskih patriota koju je vodila komunistička aktivistica Wanda Wasilewska, a od koje će u ljeto 1944. godine nastati Poljski komitet nacionalnog oslobođenja, odnosno prva vlada poslijeratne komunističke Poljske.
Britanski premijer Winston Churchill se u ljeto 1943. godine, nakon sovjetske pobjede u kurskoj bitci, počeo prihvaćati Curzonovu liniju kao buduću istočnu granicu poljske države. Taj je stav konačno potvrđen od strane savezničke Velike trojke na konferenciji u Jalti. Njime je Sovjetskom Savezu dozvoljeno da nakon završetka rata anektira gotovo cijeli teritoriju Druge poljske republike. Prema paktu Molotov–Ribbentrop obnovljena Poljska je kao kompenzaciju dobila njemački teritorij na zapadu: južnu polovinu istočne Pruske i teritorij istočno od Odre. Sovjetski Savez je anketirani teritorij dodijelio Ukrajinskoj SSR i Bjeloruskoj SSR. Pomicanjem poljske granice prema zapadu, veliki broj Poljaka na istoku tako se silom prilika trajno našao izvan svoje domovine. Između 1944. i 1948. odigrao se transfer 1.517.982 Poljaka iz Sovjetskog Saveza u poslijeratnu, zapadniju Poljsku.
U augustu 1945, nakon završteka neprijateljstava u Evropi, NR Poljska i Sovjetski Savez potpisali su sporazum kojim je status quo određen kao zvanična granica uz iznimak regije oko Białystoka i manjih dijelova Galicije oko Przemyśla, koji su jedini vraćeni Poljskoj.
Napomene
<references group="Napomene"/>
IC 3222
IC 3222 (također poznat kao IRAS 12198+2906, MCG 5-29-73, PGC 40065 i UGC 7437) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 901 milion sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Berenikina kosa. Najveći prečnik je 0,90 (236 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (157 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Charles Joseph Etienne Wolf 23. marta 1903. godine.
William Gilbert
William Gilbert (24. maj 1544? – 30. novembar 1603), također poznat kao Gilberd, je bio engleski ljekar, fizičar i prirodni filozof. Strastveno je odbacio i prevladavajuću aristotelovsku filozofiju i skolastičku metodu univerzitetske nastave. Danas je upamćen uglavnom po svojoj knjizi De Magnete (1600).
IC 3222
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
William Gilbert
Jedinica magnetomotorne sile, poznata i kao magnetni potencijal, nazvana je Gilbert u njegovu čast. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Tymperleys%2C_15th_Century_house_in_Colchester_-_geograph.org.uk_-_189178.jpg/220px-Tymperleys%2C_15th_Century_house_in_Colchester_-_geograph.org.uk_-_189178.jpg|desno|mini| Timperleys, dom porodice Gilberd iz 15. stoljeća u Colchesteru. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f9/Willian_Gilbed_M.D._demonstrating_his_experiments_before_queen_Elizabeth_A._Auckland_Hunt.jpg/300px-Willian_Gilbed_M.D._demonstrating_his_experiments_before_queen_Elizabeth_A._Auckland_Hunt.jpg|mini|300x300piksel| William Gilbert MD demonstrira svoje eksperimente pred kraljicom Elizabetom (slika A. Auckland Hunt). Gilbert je rođen u Colchesteru u porodici Jerome Gilberd, gradski rekorder. Obrazovao se na St John's Collegeu u Kembridžu. Nakon što je doktorirao na Kembridžu 1569. i kratkog perioda kao stipendist na St John's Collegeu, otišao je da se bavi medicinom u Londonu i putovao po kontinentu. Godine 1573. izabran je za člana Kraljevskog koledža ljekara. Godine 1600. izabran je za predsjednika kolegija. On je bio liječnik Elizabete I od 1601. do njene smrti 1603. godine, a James VI i I su obnovili njegovo imenovanje.
Njegov primarni naučni rad — mnogo inspirisan ranijim radovima Roberta Normana — bio je De Magnete, Magneticisque Corporibus, et de Magno Magnete Tellure ( O magnetu i magnetnim tijelima, i o velikom magnetu na Zemlji ) objavljen u 1600. U ovom radu on opisuje mnoge svoje eksperimente sa svojim modelom Zemlje zvanim terela. Iz ovih eksperimenata je zaključio da je Zemlja sama po sebi magnetna i da je to razlog zašto kompasi upućuju na sjever (ranije su neki vjerovali da je kompas privukla polna zvijezda ( Polaris ) ili veliko magnetsko ostrvo na sjevernom polu). On je bio prvi koji je tvrdio da je centar Zemlje gvožđe, a smatrao je da je važno i povezano svojstvo magneta da se mogu rezati, pri čemu svaki formira novi magnet sa severnim i južnim polom. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5f/Demundo.png/220px-Demundo.png|desno|mini| Dijagram univerzuma koji se pojavljuje na p202 De Munda link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/63/Gilbert-1.jpg/220px-Gilbert-1.jpg|alt=1893 copy of "William Gilbert of Colchester, physician of London, On the loadstone and magnetic bodies"|mini| Primjerak iz 1893. godine " O teretnom kamenu i magnetnim tijelima "
Runović
Runović je naseljeno mjesto i sjedište općine Runovići, Splitsko-dalmatinska županija, Republika Hrvatska.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2021. godine, Runović je imao 1.706 stanovnika.
Napomena: ''U 1869. i 1921. sadrži podatke za naselja Hršćevani (općina Podbablje) i Zmijavci (općina Zmijavci).''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Runović je imalo 2.519 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Barrovo tijelo
Neaktivni X hromosom može se vidjeti u interfaznom jedru kao tamno obojena mala masa u dodiru s jezgrenom membranom poznatom kao Barrovo tijelo ili X - hromatin.
Kod ljudi sa više od jednog X hromosoma, broj Barrovih tijela vidljivih u interfazi uvijek je zs jedan manji od ukupnog broja X hromosoma. Naprimjer, ljudi sa Klinefelterovim sindromom (47, XXY kariotip) imaju jedno Barrovo tijelo, a oni sa 47, XXX kariotipom imaju dva Barrova tijela. Barrova tijela mogu se vidjeti u jedru kao neutrofilni, na rubu jedra u ženskim somatskim ćelijama između dijeljenja.
Mehanizam
Neko sa dva X hromosoma (poput većine ljudskih ženki) ima samo jedno Barrovo tijelo po somatskoj ćeliji, dok neko s jednim X hromozomom (kao što je većina muškaraca) nema nijedno.
Sisari inaktivciju hromosoma X pokreću iz X centra za inaktivaciju ili Xic , koji se obično nalaze u blizini centromere. Centar sadrži dvanaest gena, od kojih sedam kodira protein, pet je za neprevedene RNK, za koje je poznato da samo dva imaju aktivnu ulogu u procesu X inaktivacije, Xist i Tsix. Čini se da je centar važan i pri brojanju hromosoma: osiguravajući da se nasumična inaktivacija dogodi samo kada je prisutno više X-hromozoma. Pružanje dodatnog veštačkog "Xic" u ranoj embriogenezi može izazvati inaktivaciju pojedinačnog X-a koji se nalazi u muškim ćelijama.
Uloge "Xista" i "Tsixa" su antagonističke. Gubitak ekspresije Tsix na budućem neaktivnom X hromosomu dovodi do povećanja nivoa Xist  oko Xic. U međuvremenu, u budućnosti se održavaju aktivni X Tsix nivoi; stoga nivoi „Xist“ ostaju niski. Ovaj pomak omogućava Xist-u da započne presvlačenje budućeg neaktivnog hromosoma, šireći se iz  Xic-a. U neslučajnoj inaktivaciji, ovaj izbor fiksan, a dosadašnji dokazi sugeriraju da može biti utisnut. majčinski naslijeđeni gen. Varijacije u Xi frekvenciji zabilježene su s godinama, trudnoćom, upotrebom oralnih kontraceptiva, fluktuacijama menstrualnog ciklusa i neoplazijom.
Smatra se da ovo predstavlja mehanizam izbora i omogućava nizvodnim procesima uspostavljanje kompaktnog stanja Barrovog tijela. Te promjene uključuju modifikacije histona, kao što je metilacija histona H3 (tj. H3K27me3, putem PRC2 koju regrutira Xist) i ubikvitinacija histone H2A. kao i direktna modifikacija same DNK, metilacijom CpG mjesta. Te promjene pomažu u inaktivaciji ekspresije gena na neaktivnom X-hromosomu i postizanju njegovog sabijanja kako bi se stvorilo Barrovo tijelo.
Reaktivacija Barrovog tijela je također moguća, a viđena je kod pacijenata sa rakom dojke. Jedno istraživanje pokazalo je da je učestalost Barrovih tijela kod karcinoma dojke bila znatno niža nego kod zdravih kontrola, što ukazuje na reaktivaciju ovih nekada inaktiviranih X hromosoma.
Jasik (Sokolac)
Jasik je naseljeno mjesto u općini Sokolac, Bosna i Hercegovina.
Prodavnica tajni
Prodavnica tajni je četvrti studijski album grupe Bajaga i Instruktori. Album je objavljen 1988. u produkciji PGP RTB-a. Album je 1998. godine uvršten na 79. mjesto 100 najboljih YU rok i pop albuma.
O albumu
Vođa grupe Bajaga i Instruktori Momčilo Bajagić je 2008. godine izjavio da je na pjesmama albuma radio tokom svog odmora u Tajlandu, turneje po bivšem Sovjetskom Savezu kao i tokom boravka u Beogradu. Prodavnica tajni snimljena je u studijima Radija Novi Sad, jer je, kako je Bajaga izjavio, pritisak novinara bio prevelik da bi se snimanje obavilo u Beogradu odakle je i grupa.
Prodavnica tajni je obilježila laganu stilsku promjenu u zvuku benda. Pjesme su bile jednostavnije, bez puhačkih instrumenata čestih na prethodnim albumima grupe a na bazi akustičnih gitara i klavijatura, kao i po tome što pjesme Plavi safir, Vesela pjesma, Život je nekad siv, nekad žut i Ruski voz sadrže elemente narodne muzike.
Borkovići (Banja Luka)
Borkovići su naseljeno mjesto u gradu Banjoj Luci, Bosna i Hercegovina. Borkovići su također i mjesna zajednica koja obuhvata naselja Borkovići, Slavićka i Piskavica (Jaruga).
Slivno (Runovići)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Imotski.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2021. godine, Slivno je imalo 237 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Slivno je imalo 905 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Wimbledon 2015 – muški parovi
Vasek Pospisil and Jack Sock were the defending champions, but lost in the third round to Jamie Murray and John Peers. Jean-Julien Rojer and Horia Tecău won the title by defeating Jamie Murray and John Peers in the final by a score of 7–6(7–5), 6–4, 6–4.
Nosioci
• 2
Kliknite na broj nosilaca da biste otišli do njihovog dijela žrijeba.
IC 4844
IC 4844 (također poznat kao ESO 184-54 i PGC 63056) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 159 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Teleskop. Najveći prečnik je 1,40 (65 hiljada sg) a najmanji 1,0 uglovnih minuta (46 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart 16. septembra 1901. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Kaljina
Kaljina je naseljeno mjesto u općini Sokolac, Bosna i Hercegovina.
Stadion "Lužnjiki"
Stadion Lužnjiki jest olimpijski i nacionalni stadion Rusije koji se nalazi u njenom glavnom gradu Moskvi. Sa kapacitetom od 81.000 gledalaca, najveći je stadion u državi i jedan od najvećih u Evropi. Stadion je dio Olimpijskog kompleksa Lužnjiki a nalazi se u rejonu Hamovniki, Centralnom administrativnom okrugu grada Moskve. Naziv stadiona potiče od močvarnog područja na kojem se nalazi kompleks, a koji bi u prijevodu na bosanski jezik značilo "potopljena livada".
Stadion je bio centralni objekat i domaćin ceremonije otvaranja i zatvaranja Olimpijskih igara 1980. Na ovom stadionu su se odigravale neke važne nogometne utakmice kao što su finalne utakmice Kupa UEFA (1999) ili UEFA Lige prvaka (2008).
Tokom prošlosti Lužnjiki su za domaće utakmice koristili moskovski nogometni klubovi CSKA, Spartak i Torpedo dok danas stadion koristi uglavnom Nogometna reprezentacija Rusije. Stadion se koristi također i za razne druge sportske događaje kao kao što je finale nogometnog kupa Rusije.
Svjetsko prvenstvo 2018.
Tokom prvenstva na ovom stadionu je planirano odigravanje sedam utakmica, četiri u grupnoj fazi i po jedna u osminifinala, polufinalu i finalu. Na ovom stadionu je održana i prva utakmica prvenstva između domaće i reprezentacije Saudiijske Arabije.
Raspored utakmica dat je u sljedećoj tabeli.
Bitka za Moskvu
Bitka za Moskvu je bila vojna kampanja koja se sastojala od dva perioda strateški značajnijih sukoba koji su se vodili na 600 km dugom dijelu Istočnog fronta tokom Drugog svjetskog rata. Vođena je u periodu između oktobra 1941. i januara 1942. godine. Sovjetski odbrambeni napori srušili su Hitlerov napad na Moskvu, glavni i najveći grad Sovjetskog saveza. Moskva je bila jedan od glavnih vojnih i političkih ciljeva sila Osovine u njihovoj invaziji na Sovjetski savez.
Njemačka strateška ofanziva pod nazivom Operacija Tajfun se sastojala od dvije ofanzivne ofanzive, jedne na sjeveru Moskve u kojoj je 3. i 4. tenkovska armija odsjekla prugu Moskva-Lenjingrad, i druge na jugu Moskve u kojoj je 2. tenkovska armija napredovala direktno prema Moskvi.
U početku su sovjetske snage izvele stratešku odbranu Moskve konstruirajući tri odbrambena pojasa raspoređujući novonastale rezervne armije i trupe iz Sibira i Dalekog istoka. Kada su zaustavili njemačku ofanzivu, sovjetski strateški kontranapadi i manje ofanzivne operacije su prisilile njemačku vojsku da se povuče do gradova Orjola, Vjazme i Vitepska. Bio je to za Nijemce veliki korak unazad i kraj ideje o brzoj njemačkoj pobjedi u SSSR-u. Kao rezultat neuspjele ofanzive, feldmaršal Walther von Brauchitsch je smjenjen sa funkcije vrhovnog zapovjednika njemačke vojske.
Tok bitke
Početni njemački plan za invaziju na SSSR, kojeg su Sile osovine nazvale Operacija "Barbarossa" predviđao je zauzimanje Moskve za četiri mjeseca. Njemačkim trupama su se pridružile rumunske i slovačke snage a napad je otpočeo u tri pravca. Napadu su se poslije pridružile i mađarske trupe. Nakon što je većina sovjetskih aviona uništena još na zemlji, njemačke snage su se brzo probile u sovjetski teritorij koristeći tzv. blitzkrieg taktiku ratovanja u razbijanju sovjetskih armija. Pravcem sjever armijska grupa Sjever pod vodstvom feldmaršala von Leeba napredovala je u smjeru Lenjingrada, armijska grupa Centar pod vodstvom feldmaršala Bocka napredovala je u smjeru Moskve dok je armijska grupa Jug, pod komandom feldmaršala Runstedta, napredovala prema Staljingradu, odnosno prema Ukrajini. Napredovanje u svim pravcima u prva tri mjeseca je bilo izuzetno brzo i učinkovito korištenjem u skladu s blitzkrieg taktikom.
Do jula 1941. godine, armijska grupa Centar je uspjela opkoliti nekoliko sovjetskih armija u blizini Minska tokom bitke Białystok-Minsk, stvarajući veliku prazninu u sovjetskim linijama odbrane a koje Sovjeti nisu uspjeli odmah popuniti, što zbog nedostatka raspoložive rezerve što zbog uništavanja sovjetskog zapadnog fronta kao organizovane sile. Time je za snage Wehrmachta otvoren put za Moskvu, preko Dnjepra uz minimalne žrtave. U augustu 1941. godine njemačke snage zauzele su Smolensk, važno uporište na putu prema Moskvi. Historijski gledano, Smolensk se smatra ključem Moskve i još od Napoleonovog vremena grad se smatra vratima Moskve jer kontroliše važno područje između Dvine, Dnjepra i nekoliko drugih rijeka, čime se zauzimanjem ovog područja omogućuje brzo napredovanje kopnenih snaga, bez većih inžinjerijskih potreba za izgradnjom velikih mostova preko širokih rijeka. Sovjetska očajnička odbrana regije Smolenska trajala je dva mjeseca, od 10. jula do 10. septembra 1941. godine. Ovaj intenzivni angažman, poznat kao Bitka kod Smolenska, odgodila je njemački prodor u dubinu sovjetske teritorije do sredine septembra, kao i učinkovito zaustavljanje taktike blitzkriega i prisiljavanje armijske grupe Centar za korištenje gotovo polovine svojih strateških rezervi (10 od 24 divizija) tokom ove borbe.
Početni njemački uspjeh (30. septembar - 10. oktobar)
thumb|Kako su svi sposobni muškarci bili na frontu, žene u Moskvi su morale kopati rovove kojima bi zaustavili njemačke tenkove Prema Hitleru, glavni sovjetski grad Moskva, je bio najvažniji vojni i politički njemački cilj, jer je očekivao da će pad glavnog grada dovesti do pada Sovjetskog Saveza. General Franz Halder, određuje ofanzivu prema Moskvi računajući da će to donijeti pobjedu nakon što je njemačka vojska nanijela velike gubitke sovjetskoj vojsci. Prema tome, grad je bio glavna meta za veliku i dobro opremljenu vojsku armijske grupe Centar. Snage dodijeljene za Operaciju Tajfun uključivale su tri armije (2, 4. i 9. armiju), potpomognute sa tri Panzer grupe (2., 3. i 4.) i Luftwaffe-om. Sveukupno, više od milion vojnika zajedno sa 1700 tenkova je upućeno prema Moskvi. Tokom ljetne zračne kampanje, Luftwaffe je izgubio 1.603 aviona dok je njih 1.028 oštećeno. Luftflotte 2 imala je samo 549 uporabljiva aviona, uključujući 158 srednje teških bombardera i 172 lovca. U napadu su se oslanjali na standardne Blitzkrieg taktike, koristeći Panzer grupe kako bi se probile u sovjetske linije i formirajući dvostruka uklještenja dovodile sovjetske snage u okruženja pri tome potpuno ih uništavajući. Prva faza Wehrmacht-ovog plana je bio napad na Moskvu sa sjevera i juga tj. opkoljavanje grada. Međutim, čak i prije nego što je plan i predstavljen njemačka vojska se suočila sa problemima logističke prirode. Snage angažovane za odbranu grada su imale oko 1.250.000 vojnika, 1.000 tenkova, 7.600 topova. Sovjetske zračne snage su već do tada izgubile oko 7.500 ili 21.200 borbenih aviona. Iz tog razloga, sovjetska industrija je preorjentisana u ratne svrhe kako bi se nadoknadili pretrpljeni gubici u tehnici. Trupe i oružje, usprkos impozantnoj veličini, su bile slabo raspoređene, a većina jedinica je raspoređena na prve linije, te uglavnom nisu imale rezerve iza sebe. U svojim memoarima, Vasiljevski piše da, usprkos tome što je Crvena armija bila jako dobro opremljena, greške u raspoređivanju jedinica su dovele do prvobitnih uspjeha Wehrmachta. Osim toga, mnogi sovjetski branioci nisu imali nikakvog vojnog iskustva niti dovoljno potrebne opreme (kao što je protivoklopnog oružja), dok su njihovi tenkovi bili zastarjeli.
Sovjetska komanda je naredila podizanje opsežnih odbrambenih linija oko samog grada. Prvi dio sistema, Rzhev-Vyazma, činila je linija Rzhev-Vyazma-Bryansk. Druga, tzv. Možajska linija, je bila dvostruka odbrambena linija koja je protezala od Tvera do Kaluge. Treći obrambeni prsten okruživao je sam grad, tvoreći odbrambenu zonu Moskve,
Borbe za Vjazmu i Brjansk
Njemački napad protekao je prema planu, s 4. tenkovskom grupom koja se probila kroz sredinu fronta, skoro neprimjetno od strane branitelja a zatim napadne snage razdvojila u dva pravca i to prema sjeveru, kako bi okončala opkoljavanje Vjazme zajedno s 3. tenkovskom grupom, a ostale jedinice su usmjerene prema jugu kako bi zatvorile prsten oko grada Brjanska u kombinaciji s 2. Panzer armijskom grupom. Sovjetska obrana, još u formiranju, prevladana je, a čelne grupe treće i četvrte tenkovske grupe spojile su se u Vjazmi 10. oktobra 1941. Četiri sovjetske armije (19., 20., 24. i 32.) našle su se opkoljene u velikom džepu, zapadno od grada.
Opkoljene sovjetske snage nastavile su se boriti, a Wehrmacht je morao angažovati još 28 divizija kako bi ih eliminirao, koristeći trupe koje su se mogle iskoristiti za ofanzivu na Moskvu. Ostaci sovjetske vojske zapadnog i rezervnog fronta povukli su se i formirali nove odbrambene linije oko Možaiska. Iako su gubici bili veliki, neke opkoljene jedinice izvukle su se u malim grupama, u rasponu od vodova do diviziona. Sovjetski otpor u blizini Vjazme pružio je vrijeme i sovjetskoj visokoj komandi da ojača četiri armije koje su branile Moskvu (5. kombinovana, 16., 43. i 49.). Tri pješadijske i dvije tenkovske divizije prebačene su iz Istočnog Sibira na zapadni front kako bi ojačale sovjetske snage.
Međutim, vremenski uslovi su se počeli mijenjati, stvarajući probleme njemačkoj vojsci. 7. oktobra pao je prvi snijeg i brzo se otopio, pretvarajući ceste i otvorene površine u blatnjave močvare, fenomen u Rusiji poznat kao rasputica. To je bio sovjetski saveznik u pravom smislu riječi usljed čega su njemačke oklopne grupe bile znatno usporene, što je omogućilo sovjetskim snagama da se povuku i pregrupiša za konačni obračun.
Usljed takvih uslova sovjetskim snagama se pružila prilika da u nekim trenucima izvedu i kontranapad. Primjera radi, njemačka 4. tenkovska divizija pala je u zasjedu koju je Dmitri Leliušenko brzo formirao od 1. gardijskog specijalnog pješadijskog korpusa, uključujući 4. tenkovsku brigadu Mihaila Katukova, blizu grada Mtsenska. Novoizgrađeni sovjetski tenkovi T-34 bili su sakriveni u šumi dok je 4. tenkovska divizija prolazila tim područjem. Dok je sovjetska pješadija usporavala napredovanje njemačkih oklopnih snaga, sovjetski tenkovi su napali njemačke tenkove s obe strane. Za Wehrmacht šok ovog poraza bio je toliko velik da je naređena posebna istraga. Guderijan i njegove trupe otkrili su, na svoju žalost, da topovi njemačkih tenkovska ne probijaju oklope sovjetskih tenkova. Kao što je napisao general, Naši tenkovi Panzer IV sa svojim topovima kalibra 75 mm mogu uništiti sovjetske tenkove T-34 samo pogađajući motor s leđa. Guderian je također u svojim memoarima napomenuo da su Rusi već neke stvari naučili. 2012. godine, Niklas Zetterling osporio je pojavu velikog njemačkog preokreta u Mtsensku, napominjući da je samo bojna grupa iz 4. tenkovske divizije bila angažirani dok se većina divizije borila drugdje, da su se obje strane nakon borbi povukle s bojnog polja i da su Nijemci izgubili samo šest tenkova uz tri oštećena. Za njemačke zapovjednike poput Hoepnera i Bocka akcija je bila nekonvencionalna; njihova glavna briga bio je otpor iz džepa, a ne izvan njega.
thumb|desno|Napredovanje njemačkih oklopnih snaga na moskovskom frontu, oktobra 1941. godine Ostali kontranapadi dodatno su usporili njemačku ofanzivu. Druga njemačka armija, koja je djelovala sjeverno od Guderijinovih snaga s ciljem opkoljavanja Brjanskog fronta, našla se pod snažnim pritiskom Crvene armije potpomognutom podrškom iz zraka.
Međutim, otpor Crvene armije usporio je napredovanje Wehrmachta. Kad su Nijemci 10. oktobra stigli pred vidik linije Mozhaisk, zapadno od Moskve, naišli su na još jednu odbrambenu barijeru koju su postavile nove sovjetske snage. Istog dana Georgij Žukov, koji je 6. oktobra povučen sa Lenjingradskog fronta, preuzeo je dužnost za odbranu Moskve i združenog zapadnog i rezervnog fronta, zajedno s general-pukovnikom Ivanom Konevim kao svojim zamjenikom. 12. oktobra, Žukov je naredio koncentraciju svih raspoloživih snaga na pojačanoj liniji Mozhaisk, što je podržao general Vasilevsky iz Generalštaba. Luftwaffe je još uvijek kontrolirao nebo gdje god se pojavio, a avioni Stuka i grupa bombardera uništili su oko 440 vozila i 150 artiljerijskih oruđa.
Mozhaisk odbrambena linija (13. – 30. oktobar)
thumb|left|Moskovske žene prilikom kopanja antitenkovskih rovova oko Moskve 1941. Do 13. oktobra 1941., Wehrmacht je dostigao odbrambenu liniju Mozhaisk, brzo izgrađenu grupu od četiri utvrđenja koja je štitila zapadne prilaze Moskvi. Linija se protezala od Kalinina prema Volokolamsku i Kalugi. Uprkos nedavnim pojačanjima, samo oko 90.000 sovjetskih vojnika je održavalo ovu liniju - nedovoljno da bi zaustavilo napredovanje njemačke vojske. S obzirom na ograničene raspoložive resurse, Žukov je odlučio koncentrirati svoje snage na četiri kritične tačke: 16. armija pod poručnikom Rokossovskim čuvala je Volokolamsk, Mozhaisk je branila 5. armija pod komandom general-majorom Govorovim, 43. armija general-majora Golubeva branila je Maloyaroslavets i 49. armija pod general-potpukovnikom Zaharkinom štitila je Kalugu. Čitav sovjetski Zapadni front - gotovo uništen nakon njegovog opkoljavanja u blizini Vjazme - bio je gotovo obnovljen.
thumb|Njemački tenkovi i trupe na ulicama Kalinina, oktobar 1941. godine I sama Moskva je ubrzano utvrđivana. Prema Žukovu, 250.000 žena i mladih osoba radilo je gradeći rovove i protutenkovske jarke oko Moskve, premještajući gotovo tri miliona kubnih metara zemlje ručno. Moskovske tvornice užurbano su transformirane iz civilnog programa u tvornice koje su proizvodile za potrebe odbrane. Primjera radi, jedna tvornica automobila pretvorena je u tvornicu automatskog pješadijskog oružja, tvornica satova proizvela je minske detonatore, tvornica čokolade počela je s proizvodnjom hrane za potrebe fronta, servisi za popravke automobila preorjentisali su se na popravljanju oštećenih tenkova i vojnih vozila. Uprkos ovim pripremama, glavni grad bio je unutar dometa njemačkih tenkova, a Luftwaffe je vršio velike zračne napade na grad. Zračni napadi nanijeli su samo ograničenu štetu zbog opsežne protivzračne odbrane i efikasnih civilnih vatrogasnih brigada.
Wehrmacht je 13. oktobra 1941. (prema nekim izvorima 15. oktobra) nastavio svoju ofanzivu. Isprva su njemačke snage pokušale zaobići sovjetsku obranu nastupajući sjeveroistočno prema slabo zaštićenom gradu Kalinin i južno prema Kalugi i Tuli, zauzevši sve osim Tule do 14. oktobra. Ohrabreni tim početnim uspjesima, Nijemci su pokrenuli bočni napad na utvrđenu liniju, zauzevši, nakon intenzivnih borbi, Mozhaisk i Malojaroslavec 18, Naro-Fominsk 21, te Volokolamsk 27. oktobra. Zbog sve veće opasnosti od bočnih napada, Žukov je bio prisiljen povući svoje snage, povlačeći se istočno od rijeke Nare.
Ranokršćanske bazilike u Bosni i Hercegovini
mini|Ostaci ranohriŝćanske [[Cim|Cimske bazilike kod Mostara.]] Ranokršćanske bazilike u Bosni i Hercegovini počinju da se grade u periodu od 4. - 6. stoljeća n. e. nakon što je kršćanstvo postalo državna vjera na cjelokupnom području Rimskog carstva.