cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Grb Sejšela
desno|250px Grb Sejšela se sastoji od štita na kojem se nalazi kornjača na malom zelenom ostrvu na kojem se nalazi i drvo kokosa. Pored njih na štitu se nalazi još jedno ostrvo i brod. Iznad štita se nalazi šljem i tropska ptica u letu, a pored štita se nalaze dvije sabljarke. Ispod štita je traka sa motom države Sejšeli "Finis, Coronat, Opus" (Kraj okrunjuje rad).
NGC 250
NGC 250 (također poznat kao IRAS 00446+0738, MCG 1-3-2, PGC 2765 i UGC 487) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 240 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Ribe. Najveći prečnik je 1,10 (77 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (42 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Lewis Swift 10. novembra 1885. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Aksiologija
Aksiologija – (grč. ἄξιος, aksios – vrijedan; logos – nauka) je grana filozofije koja proučava teoriju vrijednosti, ili vrijednosti u najširem smislu i određenju pojma. Njen značaj leži u velikom proširenju koje je dala značenju pojma vrijednosti i u sintezi kojom je omogućila proučavanje različitih pitanja kao što su : ekonomska, pravna, moralna, estetska, itd. Pod aksološkom metodom u pravu podrazumjevamo ukupnost vrijednosnih postavki (principa) i postupaka (sudova) vrednovanja kojima se pozitivno ili negativno ocjenjuju pravni odnosi, pravne norme i samo pravno vrednovanje odnosno pravni poredak u cjelini.
Postavke aksiološke metode u pravu jesu uopćeni stavovi o tome što je ispravno a što neispravno u pravnim odnosima, u pravnim normama i u samom pravnom vrednovanju. Na osnovu tih principa donose se konkretniji vrijednosni sudovi o pravnim pojavama. Te principe možemo svrstati na više načina.
Prvo, postoje postavke, razvijene u općoj aksiologiji, o prirodi samog vrednovanja: o apsolutnom ili relativnom, objektivnom ili subjektivnom, racionalnom ili iracionalnom karakteru vrijednosnih principa i sudova. Te postavke nemaju isključivo opisno-objašnjavajuću funkciju (u protivnom bi bile samo sadržaj filozofske i sociološke metode, kojima uistinu primarno pripadaju), nego pored toga imaju još i preskriptivnu funkciju „traženja“ ili propisivanja da se vrijednosnim principima i sudovima priznaju ili ne priznaju spomenute karakteristike – o čemu ovise u velikoj mjeri ocjenjivanjaljudskog ponašanja općenito i posebno u pravu. Drugu vrstu aksioloških postavki čine principi kojima se na razne načine ocjenjuju društveni odnosi i tvorevine, postojeći ili tek mogući. One određuju uopćeno koji su „ispravni“ a koji „neispravni“ društveni odnosi i tvorevine, izražavajući time više ili manje neposredno položaje, interese i ciljeve pojedinih klasa i drugih društvenih grupa. Tako nastaju, s obzirom na osnovne socijalne sadržaje, vrijednosni principi robovlasničkih, feudalnih, buržoarskih i socijalističkih ideoloških sistema.
Nadalje, svaki ideološko-vrijednosni sistem sadrži veliki broj vrijednosnih principa (i njima odgovarajućih „vrlina“) kojima se ocjenjuju ljudska ponašanja i tvorevine u posebnim oblastima društvenog djelovanja. Takvi su npr. Vrijednosni principi jednakosti, političkih sloboda i javnosti u politici; principi svetosti, milosrđa i pokornosti u religiji; principi dobrote, poštenja i prijateljstva u moralu; principi istinitosti, objektivnosti i sistematičnosti u znanosti, itd. Od svih ovih nespecifičnih pravnih vrijednosnih principa u pravnom poretku nesumljivo su najznačajniji ekonomski i politički principi, a zatim i moralni principi koje pravo znatnim dijelom recipira i osnažuje. No, pored takvog vrednovanja, postoje još i specifični pravni vrijednosni principi, tj. principi vrednovanja koji nastaju i primjenjuju se samo u pravu i utvrđuju ispravne načine organiziranja političko-pravnog poretka i raspodjele društvenih dobara. To su principi mira, pravne sigurnosti, pravednosti, zakonitosti te određenosti i potpunosti sistema pravnih normi.
Filip, kralj Francuske
Bio je najstariji sin i omiljeno dijete svoga oca, kralja Luja VI. Majka mu je bila Adelajda Savojska. Filip je okrunjen kao očev savladar 14. aprila 1129. godine. Međutim, ubrzo nakon krunidbe odnos oca i sina se pokvario, a Filip je postao neposlušan. Srednjovjekovni hroničar je zapisao da je Filip svojom ohološću i tiranskom arogancijom sebe učinio svačijim teretom.
Filipova ostavština je i Drugi krstaški rat; Filip je želio posjetiti Jeruzalem i Isaov grob, te je njegov brat, Luj VII, kralj Francuske, želio ispuniti njegovu želju. Filipova želja je tako uzrokovala smrt mnogih, gubitak Antiohije i raspad Lujevog braka s akvitanskom vojvotkinjom Eleonore (te tako i francuski gubitak Akvitanije).
Balajos
mini|Balajosov novčić
Gradozidanije
Gradozidanije je u detaljima nedovoljno poznata obaveza kojom se opterećivalo srednjovjekovno stanovništvo u Bosni i susjedinim državama. Prema ovoj obavezi zavisno stanovništvo je bilo obavezno da učestvuje u izgradnji utvrđenih gradova, ali i u obnavljanju porušenih ili oštećenih utvrda, kula ili gradskih bedema. Svojom radnom snagom i radnom snagom svojih tovarnih životinja seljaci su prevozili kamen do mjesta utvrda, ali i pomagali zidanje gradova. Nije poznato koliko je ova obaveza trajala, a po svemu sudeći ona je pripadala obaveznim godišnjim i besplatnim radnim obavezama za zavisno stanovništvo.
Balajos
Balajos (Ballaios) bio je Ilirski vladar s kraja 2. stoljeća p. n. e. (oko 190-175/168. godine p. n. e.). Historijski dokumenti o njemu i njegovoj vladavini su veoma oskudni. Raniji kralj Ilirije, Gencije, koji je u stvari bio i posljednji kralj Ilirije, je poražen od strane Rimljana 168. godine i odveden u Rim. Iako uloga koju je Balajos imao u Iliriji poslije Gencija nije jasna, treba vjerovati da je podržavao rimske interese u regiji. Pronađen je veliki broj metalnih novčića, najviše bronzanih i nekoliko srebrnih, koji je Balajos dao iskovati što upućuje na pretpostavku da je bio veoma utjecajna ličnost. Kovanje novca ukazuje na ekonomsku i političku stabilnost Balajosove vladavine.
O Genciju postoji nešto više podataka vjerovatno zbog njegovog udjela u historiji Rima na području Ilirije. Ali, u usporedbi sa Balajosom, pronađeno je mnogo manje novčića koje je Gencije dao iskovati.
Balejev novac
Balajosovi novčići su, izmađu ostalog, pronađeni na Hvaru i u Risnu. Možda je u oba ova mjesta je Balajos imao kovnice novca. Novčići sa Hvara nemaju natpis sa titulom kralja za razliku od onih iz Risna. I u dolini rijeke Neretve koje je naseljavalo ilirsko pleme Daorsi, u njihovom gradu Daorson, otkrivena je kovnica sa alatom i 39 različitih novčića. Dvadeset devet od njih nosi lik kralja Balajosa. Nekoliko primjeraka je nađeno i u Italiji; na Tremitima i Apuliji.
Uprkos Balajasovoj aktivnosti vezanoj za novac, nema drugih dokaza koji bi potvrdili njegovu ulogu koju je imao u ilirskim krajevima. Na nekoliko pronađenih primjeraka novčića nalazi se utisnut štit na jednoj strani te leteći konj Pegaz, mitološko biće, i slova "B", "A" i "L", s druge strane. U datom vremenu i području, pojedini gradovi kovali su svoj novac u Makedoniji. Tako je i Gencije kovao svoj novac tamo. Međutim, navedena tri slova se ne mogu povezati ni sa jednim gradom, vladarem, plemenom ili narodom osim imena Balajos. Drugi primjerci novčića nose puno ime Balajosa i njegov lik.
Arheološka istraživanja
Regionalni zavod za zaštitu spomenika kulture Kotor, pod vodstvom Vilme Kovačević, u saradnji sa arheolozima Varšavskog univerziteta koje je predvodio Piotr Diček, obavio je početkom XXI vijeka iskopavanja u današnjem naselju Risan, Crna Gora. Istraživanja su realizovana u okviru međunarodnog projekta "Risinium –prijestonica kraljice Teute".
U sezoni 2010. godine, u jednoj od soba dimenzija 4,8×3,0 m, u velikoj zgradi grčkog tipa, pronađena je velika ostava kovanog novca kralja Baleja, keramički alabastron, utezi za tkalački stan, igle... Ispod poda debljine 15 cm. u centru sobe uočena je jama sa ćupom, prekrivenim slojem šuta i napunjenim novčićima. Ukupno je otkriveno 4656 novčića, težine više od 12 kg. Nalaz je najbrojniji numizmatički nalaz u Evropi, pronađen na jednom mjestu.
Arheološki konteksti, stratigrafija lokaliteta i radiokarbonsko datiranje dali su raspon od 270. do 210. godine p.n.e.
Po ovim arheološkim rezultatima Balejevu vladavinu treba smjestiti u sredinu III vijeka p.n.e.
Molekulska mimikrija
Molekulska mimikrija je definirana kao teorijska mogućnost da homologija sekvence između stranih i vlastitih peptida budu dovoljne da dovedu do unakrsne aktivacije autoreaktivnih T- ili B-ćelija putem patogenih peptida. Unatoč prevalenci nekoliko peptidnih sekvenci koje mogu biti i strane i vlastite prirode, jedno antitijelo ili TCR (T-ćelijski receptor) može se aktivirati sa samo nekoliko ključnih ostataka koji naglašavaju važnost strukturnih homologija u teoriji molekulske mimikrije. Nakon aktivacije B– ili T-ćelija, veruje se da one specifično „imitirajući peptide“ mogu unakrsno reagovati sa autoepitopima, što dovodi do patoloških promjena tkiva (autoimunost). Molekulska mimikrija je fenomen koji je tek nedavno otkriven kao jedan od nekoliko načina na koje se može izazvati autoimunost. Događaj molekulskog oponašanja je, međutim, više od epifenomena uprkos svojoj niskoj statističkoj vjerovatnoći da će se pojaviti, ovi događaji imaju ozbiljne implikacije u nastanku mnogih ljudskih autoimunih poremećaja.
Imunska tolerancija
Tolerancija je osnovno svojstvo imunskg sistema. Tolerancija uključuje nesamostalnu diskriminaciju, što je sposobnost normalnog imunskog sistema da prepozna strane antigene i odgovori na njih, ali ne i vlastite antigene. Autoimunost se izaziva kada se ta tolerancija na vlastiti antigen naruši. Tolerancija unutar pojedinca se normalno izaziva u fetusnoj fazi. Ovo je poznato kao tolerancija majke i fetusa gdje B-ćelije koje eksprimiraju receptore specifične za određeni antigen ulaze u cirkulaciju fetusa u razvoju preko posteljice.
Tolerancija se također proizvodi u B-ćelijama. Postoje i različiti procesi koji dovode do tolerancije B-ćelija. Baš kao u T-ćelijama, klonska delecija i klonska anergija mogu fizički eliminirati autoreaktivne klonove B-ćelija. Uređivanje receptora je još jedan mehanizam za toleranciju B-ćelija. Ovo uključuje reaktivaciju ili održavanje V(D)J rekombinacija u ćeliji što dovodi do ekspresije nove specifičnosti receptora, preuređenjem gena V regije koje će stvoriti varijacije u teškom i lhkom lancu imunoglobulina (Ig ).
Autoimunost
Autoimunost se stoga može definirati jednostavno kao izuzeci od "pravila" tolerancije. Radeći to, stvara se imunski odgovor na vlastito tkivo i ćelije. Mnogi znaju da su ovi mehanizmi unutrašnji. Međutim, postoje patogeni mehanizmi za stvaranje autoimunskih bolesti. Patogeni mogu izazvati autoimunost poliklonskom aktivacijom B- ili T-ćelija ili povećanom ekspresijom molekula glavnog kompleksa histokompatibilnosti (MHC) klase I ili II. Postoji nekoliko načina na koje patogen može izazvati autoimunski odgovor. Patogen može sadržavati protein koji djeluje kao mitogen, kako bi podstaknuo ćelijsku diobu, uzrokujući tako stvaranje većeg broja klonova B- ili T-ćelija. Slično, patogeni protein može djelovati kao superantigen koji uzrokuje brzu poliklonsku aktivaciju B- ili T-ćelija. Patogeni također mogu uzrokovati oslobađanje citokina, što rezultira aktivacijom B- ili T-ćelija, ili mogu promijeniti funkciju makrofaga. Konačno, patogeni također mogu izložiti B- ili T-ćelije kriptičnim determinantama, koje su autoantigenske determinante koje nisu obrađene i predstavljene u dovoljnoj mjeri da tolerišu T-ćelije u timusu u razvoju i koje se nalaze na periferiji, gdje dolazi do infekcije. Molekulska mimikrija je okarakterisana tek 1970-ih kao još jedan mehanizam pomoću kojeg patogen može stvoriti autoimunost. Definirana JE kao slične strukture koje dijele molekuli iz različitih gena ili njihovi proteinski proizvodi. Ili linearna aminokiselinska sekvenca ili konformacijsko uklapanje imunodominantnog epitopa mogu biti zajednički između patogena i domaćina. Ovo je također poznato kao "unakrsna reaktivnost" između vlastitog antigena domaćina i imunodominantnih epitopa patogena. Tada se stvara autoimunski odgovor protiv epitopa. Zbog slične homologije sekvence u epitopu između patogena i domaćina, ćelije i tkiva domaćina povezana sa proteinom su uništeni kao rezultat autoimunskog odgovora.
Vjerovatnoća događaja mimikrije
Preduvjet za pojavu molekulske mimikrije je stoga dijeljenje imunodominantnog epitopa između patogena i imunodominantne samosekvence koju generira ćelija ili tkivo. Međutim, zbog varijacije aminokiselina između različitih proteina, molekulska mimikrija se ne bi trebala dogoditi sa stanovišta vjerovatnoće. Pod pretpostavkom da se pet do šest aminokiselinskih ostataka koristi za izazivanje odgovora monoklonskih antitijela, vjerovatnoća da će se 20 aminokiselina pojaviti u šest identičnih ostataka između dva proteina je 1/206 ili 1/64.000.000. Međutim, postoje dokazi prikazani i dokumentovani o mnogim događajima molekulske mimikrije.
Da bi se utvrdilo koji epitopi dijele patogen i domaćina, koriste se velike baze podataka o proteinima. Najveća baza podataka o proteinima na svijetu, poznata kao UniProt baza podataka (ranije SwissProt), pokazala je izvještaje o molekulskoj mimikriji koja postaje sve češća s proširenjem baze podataka. Baza podataka sadrži 1,5 X 107 ostataka. Vjerovatnoća pronalaženja savršenog podudaranja sa motivom od 5 aminokiselina dužine je 1/3,7 X 10−7 (0,055). Stoga, unutar SwissProt baze podataka, očekivalo bi se da će se naći 1,5 X 107 X 3,7 X 10−7 = 5 podudaranja. Međutim, postoje motivi sekvence unutar baze podataka koji su previše zastupljeni i nalaze se više od pet puta. Naprimjer, QKRAA sekvenca je aminokiselinski motiv u trećem hipervarijabilnom regionu HLA-DRB1*0401. Ovaj motiv je također izražen na brojnim drugim proteinima, kao što je gp110 Epstein-Barrov virus i u E. coli. Ovaj motiv se u bazi podataka pojavljuje 37 puta. Ovo bi sugeriralo da linearna aminokiselinska sekvenca možda nije osnovni uzrok molekulske mimikrije jer se može naći mnogo puta u bazi podataka. Postoji mogućnost, dakle, za varijabilnost unutar sekvence aminokiselina, ali sličnost u trodimenzijskoj strukturi između dva peptida može se prepoznati klonovima T-ćelija. Ovo, dakle, otkriva nedostatak tako velikih baza podataka. Oni možda mogu dati nagovještaj odnosa između epitopa, ali važna trodimenzijska struktura se još ne može tražiti u takvoj bazi podataka.
Strukturalna mimikrija
Bez obzira na očiglednu sličnost sekvence aminokiselina od faktora patogena do faktora domaćina, strukturne studije su otkrile da se mimikrija još uvijek može pojaviti na nivou domaćina. U nekim slučajevima, patogeni mimici mogu posjedovati strukturnu arhitekturu koja se značajno razlikuje od one funkcionalnih homologa. Stoga, proteini različite sekvence mogu imati zajedničku strukturu koja izaziva autoimunski odgovor. Pretpostavlja se da ovi virulentni proteini pokazuju svoju mimikriju preko molekulskih površina koje oponašaju površine proteina domaćina (savijanje proteina ili trodimenzijska konformacija), koje su dobijene konvergentnom evolucijom. Također je teoretizirano da su ovi slični proteinski nabori dobiveni horizontalnim prijenosom gena, najvjerovatnije od eukariot skogdomaćina. Ovo dalje podržava teoriju da su mikrobni organizmi razvili mehanizam prikrivanja sličan onom viših organizama kao što su afrička bogomoljka ili kameleon koji se kamufliraju tako da mogu oponašati svoju pozadinu kako ne bi bili prepoznaju i drugi.
Uprkos različitoj homologiji sekvenci između sopstvenog i stranog peptida, slabe elektrostatske interakcije između stranog peptida i MHC takođe mogu da oponašaju sopstveni peptid da izazovu autoimunski odgovor unutar domaćina. Naprimjer, nabijeni ostaci mogu objasniti povećanu brzinu uključivanja i smanjenu brzinu isključivanja određenog antigena ili mogu doprinijeti većem afinitetu i aktivnosti za određeni antigen koji možda može oponašati antigen domaćina. Slično tome, istaknuti grebeni na dnu žljebova koji se vezuju za peptide mogu učiniti stvari kao što su stvaranje ispupčenja na C-terminalnom dijelu u određenim peptidima koji mogu uvelike povećati interakciju između stranog i vlastitog peptida na MHC-u. Slično tome, postojali su dokazi da su čak i grube karakteristike kao što su kisele/bazne i hidrofobne/hidrofilne interakcije omogućile stranim peptidima da stupe u interakciju s antitijelom ili MHC i TCR. Sada je očigledno da razmatranja sličnosti sekvenci nisu dovoljna kada se procjenjuju potencijalni mimički epitopi i osnovni mehanizmi molekulske mimikrije. Stoga se pokazalo da se ta mimikrija, iz ovih primjera, javlja u odsustvu bilo kakve prave homologije sekvence.
Sve je više dokaza za oponašanje događaja uzrokovanih ne samo sličnostima aminokiselina već i sličnostima u motivima vezivanja za MHC. Molekulaka mimikrija se stoga javlja između dva prepoznata peptida koji imaju slične antigenske površine u odsustvu homologije primarne sekvence. Naprimjer, specifični pojedinačni aminokiselinski ostaci kao što je cistein (stvara disulfidne veze), arginin ili lizin (formiraju više vodikovih veza), mogu biti bitni za unakrsnu reaktivnost T-ćelija. Ovi pojedinačni ostaci mogu biti jedini konzervirani ostaci između vlastitog i stranog antigena koji omogućavaju strukturno sličnim, ali nespecifičnim peptidima da se vežu za MHC.
Bolesti centralnog nervnog sistema
Pokazalo se da virus HIV-1 uzrokuje bolesti centralnog nervnog sistema (CNS) kod ljudi putem aparata za molekulsku mimikriju. HIV-1 gp41 koristi se za vezivanje hemokina na površini ćelije domaćina tako da virion može ući u domaćina. Astrociti su ćelije CNS-a koje se koriste za regulaciju koncentracije K+ i neurotransmitera koji ulaze u cerebrospinalnu tekućinu (CSF) kako bi doprinijeli krvno-moždanoj barijeri. Sekvenca od dvanaest aminokiselina (Leu-Gly-Ile-Trp-Gly-Cys-Ser-Gly-Lys-Leu-Ile-Cys) na gp41 virusa HIV-1 (imunodominantna regija) pokazuje homologiju sekvence sa dvanaest aminokiselina proteina na površini ljudskih astrocita. Antitijela se proizvode za HIV-1 gp41 protein. Ova antitijela mogu unakrsno reagirati sa astrocitima unutar ljudskog CNS tkiva i djelovati kao autoantitijela. Ovo doprinosi mnogim komplikacijama CNS-a koje se mogu naći u AIDS pacijenata.
Theilerov virus mišjeg encefalomijelitisa (TMEV) dovodi kod miševa do razvoja progresivnog odgovora posredovanog CD4+ T-ćelijama nakon što su ove ćelije infiltrirane u CNS. Pokazalo se da ovaj virus uzrokuje bolest CNS-a kod miševa koja liči na multiplu sklerozu, autoimunsku bolest kod ljudi koja rezultira postupnim uništavanjem mijelinske ovojnice aksona u CNS-u. TMEV mišji virus dijeli trinaest aminokiselinskih sekvenci (His-Cys-Leu-Gly-Lys-Trp-Leu-Gly-His-Pro-Asp-Lys-Phe) (PLP (proteolipidni protein) 139-151 epitopa) sa epitopom specifičnog za ljudski mijelin. Oštećenje mijelina uzrokovano je virusnom specifičnim Th1-ćelijama koje unakrsno reaguju sa ovim sopstvenim epitopom. Da bi se testirala efikasnost u kojoj TMEV koristi molekulsku mimikriju u svoju prednost, sekvenca ljudskog epitopa specifičnog za mijelin umetnuta je u nepatogenu varijantu TMEV. Kao rezultat toga, došlo je do odgovora CD4+ T-ćelija i pokrenuta je autoimunska demijelinizacija infekcijom TMEV peptidnim ligandom. Kod ljudi je nedavno pokazano da postoje i druge moguće mete za molekulsku mimikriju kod pacijenata sa multiplom sklerozom. To uključuje virus hepatitisa B koji oponaša ljudski proteolipidni protein (mijelinski protein) i Epstein-Barr virus koji oponaša anti-mijelin oligodendrocitni glikoprotein (doprinosi prstenu mijelina oko krvnih sudova) or the glial cell adhesion protein (GlialCAM) found in the CNS.
Poremećaji mišića
Myasthenia gravis je još jedna uobičajena autoimunska bolest. Ova bolest uzrokuje fluktuirajuću mišićnu slabost i umor. Bolest se javlja zbog antitijela koja se mogu detektirati protiv ljudskog acetilholinskog receptora. Receptor sadrži sekvencu od sedam aminokiselina (Trp-Thr-Tyr-Asp-Gly-Thr-Lys) u α-podjedinici koja pokazuje imunsku unakrsnu reaktivnost sa zajedničkom imunodominantnom domenom gpD-a herpes simplex virus (HSV). Slično kao kod HIV-1, gpD takođe pomaže u vezivanju za hemokine na površini ćelije domaćina kako bi ušao u domaćina. Unakrsna reaktivnost epitopa (α-podjedinice receptora) sa antitijelima proizvedenim protiv HSV-a sugerira da je virus povezan s inicijacijom mijastenije gravis. Ne samo da HSV uzrokuje imunsku unakrsnu reaktivnost, već i gpD peptid kompetitivno inhibira vezivanje antitijela stvorenog protiv α-podjedinice za odgovarajući peptid na α-podjedinici. Uprkos tome, autoimunski odgovor se i dalje javlja. |Ovo dalje pokazuje imunološki značajnu homologiju sekvence na biološki aktivno mjesto ljudskog acetilholinskog receptora.
Kontrola
Postoje načini na koje se može izbjeći autoimunost uzrokovanu molekulskm mimikijom. Čini se da je kontrola inicijalnog faktora (patogena) putem vakcinacije najčešći način izbjegavanja autoimunosti. Podsticanje tolerancije na autoantigen domaćina na ovaj način može biti i najstabilniji faktor. Razvoj imunskog odgovora koji smanjuje regulaciju na zajednički epitop između patogena i domaćina može biti najbolji način liječenja autoimunske bolesti uzrokovane molekulskm mimikijom. Alternativno, liječenje imunosupresivnim lijekovima kao što su ciklosporin i azatioprin također se koristi kao moguće rješenje. Međutim, u mnogim slučajevima to se pokazalo neefikasnim jer su ćelije i tkiva već uništeni na početku infekcije.
Ronaldo
Ronaldo (Ronaldo Luís Nazário de Lima) bivši je brazilski nogometaš.
Nogometnu karijeru je započeo u Cruzeiru, a sjajnim igrama u brazilskom prvenstvu zaslužio je poziv na SP 1994. u SAD-u, ali je prvenstvo kao 17-godišnjak pratio s klupe.
Evropsku karijeru započeo je u PSV Eindhovenu (1994-1995), a 2 godine kasnije preselio se u FC Barcelonu, gdje je igrao jednu sezonu,u kojoj je u 37 utakmica dao 34 gola. Sljedeća stanica u karijeri bio mu je Inter iz Milana, s kojim osvaja Kup UEFA-e i postaje prvi igrač u historiji Serie A koji je u prvom dijelu sezone postigao 25 golova. 2002. odlazi u Real iz Madrida za 45 miliona € i ostaje do 2007. kada za 8 miliona € prelazi u Milan, a početkom 2009. vraća se u Brazil, u Corinthians.
Na SP-u 1998. u Francuskoj izabran je za najboljeg igrača, a na SP-u 2002. u Južnoj Koreji i Japanu bio je najbolji strijelac turnira. Sa 15 golova (1998-2006) bio je najbolji strijelac Svjetskog prvenstva u historiji.
Ostale titule koje je osvojio, između ostalih, su: prvenstvo Brazila, Holandije i Španije, triput je bio najbolji igrač FIFA-e (1996, 1997, 2002) i jednom Zlatna kopačka UEFA-e (1997). Dana 14. februara 2011. objavio je da prekida karijeru zbog bolesti štitnjače s kojom se borio četiri godine.
Velika nagrada Francuske
Višestruki pobjednici (vozači)
Podebljani vozač je i dalje aktivan u takmičenju Formule 1.
Višestruki pobjednici (konstruktori)
Podebljani konstruktori su i dalje aktivini u takmičenju Formule 1.
Višestruki pobjednici (motori)
Podebljani motori su i dalje aktivini u takmičenju Formule 1
IC 1848
IC 1848 je otvoreno zvjezdano jato i nalazi se u sazviježđu Kasiopeja. Prvo otkriće je napravio Edward Emerson Barnard.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 1964
NGC 1964 (također poznat kao ESO 554-10, IRAS 05312-2158, MCG -4-14-3 i PGC 17436) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 76 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Zec. Najveći prečnik je 5,60 (124 hiljade sg) a najmanji 1,8 uglovnih minuta (40 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 20. novembra 1784. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 4954
NGC 4954 (također poznat kao IRAS 13009+7540, MCG 13-9-44, NGC 4972, PGC 44988 i UGC 8157) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 427 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Zmaj. Najveći prečnik je 0,80 (99 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (74 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 5. maja 1831. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
IC 153
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
279 Thule
279 Thule je relativno veliki asteroid iz Glavnog asteroidnog pojasa.
Klasifikovan je kao asteroid D tipa i najvjerovatnije je sastavljen od organski bogatih silikata i karbona.
Thule ima neuobičajenu orbitu. Prolazi vanjskim dijelom Glavnog asteroidnog pojasa, i u orbitalnoj je rezonansi u odnosu 3:4 sa planetom Jupiter. Vodeći je član Thule dinamičke grupe.
Eisenstadt-Umgebung
Okrug Eisenstadt-Umgebung nalazi se u sjevernom dijelu austrijske pokrajine Gradišća.
Upravna podjela
mini|400px|Općine u okrugu Eisenstadt-Umgebung Okrug se sastoji od ukupno 23 općina. Od toga su dva grada i 9 općina sa statusom Markt.
Ivaniš Horvat
Ivaniš Horvat (hrv.: Ivan Horvat; mađ.: János Horváti; ? - 15. august 1394), plemić porijeklom iz Hrvatske. Bio je mačvanski ban od 1375. do 1383. Nećak je vranskog priora Ivana Paližne, te brat zagrebačkog biskupa Pavla Horvata. Mlađi brat Ladislav Horvat poginuo je u Čereviću, u Srijemu tokom borbi za Hrvatsko-Ugarsko prijestolje. Poslije smrti Ludovika I Anžuvinca u nastalim borbama oko prijestolja Ivaniš Horvat je bio protiv Ludovikove supruge Elizabete i kćerke Marije, nasljednice prijestolja. Zajedno sa ostalim protivnicima doveli su na prijestolje Karla Dračkog, ali je on uskoro bio ubijen. U borbi protiv Anžuvinaca Ivaniša Horvata podržao je bosanski kralj Tvrtko I. Kotromanić.
Ivaniš Horvat se povukao u Dobor u Bosni. Novi ugarski vladar, krvožedni kralj Žigmund Luksemburški, osvojio je Dobor 1394., uhvatio Ivaniša Horvata i pogubio ga u Pečuhu 15. augusta 1394., a 32 hrvatska plemića pogubio je Žigmund nekoliko dana kasnije na trgu sv. Jurja u Budimu.
Hromosom 1
Hromosom 1 je oznaka za najveći ljudski hromosom. Ljudi imaju dvije kopije hromosoma 1, kao i svih autosoma, koji nisu spolni hromosomi. Hromosom 1 obuhvata oko 249 miliona nukleotidnih baznih parova, koji su osnovne jedinice informacija za DNK. Predstavlja oko 8% ukupne DNK u ljudskim ćelijama.
Bio je to posljednji završeni hromosom, sekvenciran dvije decenije nakon početka Projekta ljudskog genoma.
Hromosom 1 je najveći autosomni hromosom u kariotipu čovjeka koji je zajedno sa hromosomima 2 i 3 svrstan u grupu A. Prema položaju centromere pripada metacentričnim hromosomima (vidi sliku). Na dužem kraku (q krak), odmah ispod centromere hromosoma 1 nalazi se sekundarno suženje. Sastoji se od 263 miliona baznih parova (bp), što čini skoro 8% ukupne DNK genoma čovjeka.
Broj gena
Slijede neke od procjena broja gena za ljudski hromosom 2. Budući da istraživači koriste različite pristupe genomu, njihovo predviđanje broja gena na svakom hromosomu varira. Među raznim projektima, zajednički Projekt konsenzusnog kodiranja (CCDS) zauzima izuzetno konzervativnu strategiju. Dakle, predviđanje broja gena po CCDS–u  predstavlja donju granicu ukupnog broja gena koji kodiraju ljudske proteine.
Lista gena
Slijedi djelimična lista gena na ljudskom hromosomu 1. Za kompletnu listu pogledajte link u infokutiji sa desne strane
p-krak
Djelimična lista gena na p-kraku (kratki krak) ljudskog hromosoma 1:
q-krak
Djelomična lista gena smještenih na dudgom q-kraku ljudskog hromosma 1:
Bolesti i poremećaji
Postoji 890 poznatih bolesti povezanih sa ovim hromosomom.Neke od ovih bolesti su gubitak sluha, Alzheimerova bolest, glaukom i rak dojke. Preuređenje i mutacije hromosoma 1 preovlađuju kod kancera i mnogih drugih bolesti. Obrasci varijacije sekvence otkrivaju signale nedavne selekcije u specifičnim genima koji mogu doprinijeti ljudskoj kondiciji, kao i u regijama u kojima nije vidljiva nikakva funkcija.
Potpuna monosomija (samo jedna kopija cijelog hromosoma) je uvijek smrtonosna prije rođenja. Potpuna trisomija (sa tri kopije cijelog hromosoma) je smrtonosna u roku od nekoliko dana nakon začeća. Neke djelimične delecije i djelimične duplikacije proizvode urođene mahane.
Sljedeće bolesti su neke od onih koje se odnose na gene na hromozomu 1 (koji sadrži najpoznatije genetičke bolesti bilo kojeg ljudskog hromosoma):
Indeks zabranjenih knjiga
desno|150p Indeks zabranjenih knjiga (latinski: Index librorum prohibitorum – Popis zabranjenih knjiga) prvi put je izdao papa Pavle IV (1559). To se desilo početkom protivreformacije i na udaru su bile prije svega knjige protestantskih pisaca. Kasnije je Indeks obuhvatio sve veći broj heretičkih knjiga i slobodoumnih djela. Njihovo čitanje bilo je zabranjeno katoličkim vjernicima. Na Indeks zabranjenih knjiga dospjela su i djela Kopernika, Keplera, francuskih enciklopedista, liberalnih političara i drugih.
Zlatna Horda
Nakon smrti Batu-kana (osnivača Zlatne Horde) 1255. godine, njegova dinastija je vladala Zlatnom Hordom do 1359. uprkos izbijanju građanskog rata 1290-ih. Teritorijalni vrhunac Zlatna Horda doživjela je tokom vladavine Uzbeg-kana (1312–1341), koji je prihvatio islam. Tada se teritorija Zlatne Horde prostirala od planine Ural na istoku do Dunava na zapadu i od Sibira na sjeveru do Crnog mora i Kavkaza na jugu.
Nakon nasilnih unutrašnjih političkih previranja početkom 1359. Zlatna Horda nakratko se ujedinila tokom vladavine Toktamiša (1381–1395). Međutim, nakon invazije Timuridskog carstva 1396. raspala se na više tatarskih kanata koji su govorili turkijskim jezicima. Raspad Zlatne Horde omogućio je Velikoj Kneževini Moskvi da se oslobodi mongolskog utjecaja nakon bitke na Ugri 1480. Posljednji ostaci Zlatne Horde, Krimski kanat i Kazaški kanat, preživjeli su do 1847.
Nastanak (1225–1241)
Nakon smrti Džingis-kana 1227. Mongolsko Carstvo podijeljeno je između njegova četiri sina. Najzapadnije zemlje trebao je dobiti njegov najstariji sin Jochi, ali on umire šest mjeseci prije Džingis-kana, tako da ovu teritoriju dobijaju njegova dva sina. Stariji Jochijev sin Batu-kan je postao vladar Plave Horde, a mlađi Orda-kan vladar Bijele Horde. Nakon učvršćivanja vlasti Batu-kan je 1235. s velikim generalom Subedeijem počeo invaziju na zapad zauzimajući Baškiriju i Povolšku Bugarsku. Nakon zauzimanja južnih stepa današnje Ukrajine 1237. protjerao je mnoge Kumane na zapad. Do 1239. većina Kumana migrirala je s Krimskog poluostrva, koje je postalo jedna od apanaža Mongolskog Carstva. Ostali Krimski Kumani s vremenom su se izmiješali s drugim narodima na Krimu (Grci, Goti i Mongoli) formirajući tatarsko stanovništvo.
Nemanjići
mini|200px|Freska sa Nemanjićima iz [[Manastir Visoki Dečani|manastira Visoki Dečani]] Nemanjići su srpska vladarska dinastija u srednjem vijeku. Nemanjići su upravljali Raškom i Srbijom u periodu 1166 - 1371.
Ime dinastije potječe od osnivača raškog velikog župana Stefana Nemanje (1166 - 1195). Četverica Zavidinih sinova (Tihomir, Miroslav, Stracimir i Nemanja) upravljali su Raškom kao bizantski vazali. Samostalnost raškoj državi donio je Stefan Nemanja 1180. On je proširio Rašku na područje između Zapadne i Južne Morave, Vranja, Kosova i Metohije, Zete i sjeverne Arbanije. Njegov nasljednik Stefan Nemanjić (Prvovjenčani) (1195 - 1227) uzdigao je Rašku na rang kraljevine 1217. Najmlađi sin Nemanje Rastko Nemanjić (Sava) izvojevao je samostalnost, autokefalnost, srpske crkve i bio prvi srpski arhiepiskop.
Sinovi Stefana Prvovjenčanog Radoslav (1227 - 1234) i Vladislav (1234 - 1243) bili su bugarski i epirski vazali. Najmlađi sin kralj Uroš prvi (1243 - 1276) oslobodio se stranog uticaja. Dragutin je kratko vladao (1276-1282). Pod kraljem Milutinom (1282 - 1321) Raška se proširila na Povardarje. Stafan Dečanski je vladao (1321 - 1331).
Kralj Dušan (1331 - 1345, car (1346 - 1355) je proširio državu od Dunava do Korintskog zaljeva. Srpska država uzdignuta je na rang carstva 1346., a arhiepiskopija na rang patrijaršije. Car Srba i Grka Stefan Dušan donio je zakonik za svoju državu (Dušanov zakonik). Srpska srednjovjekovna država bila je na vrhuncu svoga razvoja.
Poslije smrti cara Dušana počinje da slabi i da se raspada Srpsko carstvo. Posljednji vladar iz loze Nemanjića, nesposobni car Uroš I (1355 – 1371) nije uspio da očuva carstvo. U srpskoj historiji zapačinje period vladavine pojedinih oblasnih gospodara, što će potrajati do stvaranja Despotovine 1402 u doba despota Stefana Lazarevića.
Fada Azzeh
Fada Azzeh (rođena 1983) jest slovenska pijanistica.
Biografija
Rođena je 1983. u Murskoj Soboti (SR Slovenija, SFRJ). U Ljutomeru je završila nižu muzičku školu. Školovanje je nastavila na Umjetničkoj gimnaziji u Mariboru u klasi profesorice Marjane Mlakar. Kasnije prelazi u klasu profesorice Planinke Jurišić-Atić kod koje je maturirala 2001. Dobitnica je nekoliko nagrada sa regionalnih i republičkim natjecanjima.
Od 2002. studira klavir na Muzičkoj akademiji u Ljubljani u klasi slovenačke pijanistice Dubravke Tomšič-Srebotnjak, a svoje znanje redovno usavršava na različitim međunarodnim ljetnim školama kod pedagoga kao što su: Arbo Valdma, Konstantin Bogino, Rita Kinka i dr. Do sada se samostalnim klavirskim recitalima predstavila u više slovenačkih muzičkih centara. Nastupila je i sa Simfonijskim orkestrom Slovenskog narodnog pozorišta Maribor svirajući koncert E.Griega.
Rak kože
Rakovi kože su kanceri koji nastaju iz kože. Nastaju zbog razvoja abnormalnih ćelija koje imaju sposobnost invazije ili širenja na druge dijelove tijela. Postoje tri glavna tipa karcinoma kože: karcinom kožnih baznih ćelija (BCC), karcinom skvamoznih ćelija (SCC) i melanom.
Klasifikacija
Postoje tri glavna tipa raka kože: karcinom baznih ćelija (rak baznih ćelija) (BCC), karcinom skvamoznih ćelija (karcinom pločastih ćelija) (SCC) i maligni melanom. Karcinomi baznih ćelija najčešće su prisutni na područjima kože izloženim suncu, posebno na licu. Oni rijetko metastaziraju i rijetko uzrokuju smrt. Lahko se liječe operacijom ili zračenjem. Karcinom kože skvamoznih ćelija je takođe čest, ali mnogo rjeđi od karcinoma baznih ćelija. Metastaziraju češće nego BCC. Čak i tada, stopa metastaza je prilično niska, sa izuzetkom SCC-a usne, uha i kod osoba sa imunosupresijom. Melanom je najrjeđi od tri uobičajena karcinoma kože. Često metastaziraju i potencijalno uzrokuju smrt kada se šire. Manje uobičajeni karcinomi kože uključuju: ''dermatofibrosarcom protuberans, karcinom Merkelovih ćelija, Kaposijev sarkom, keratoakantom, tumore vretenastih ćelija, karcinom lojne žlijezde, karcinom, Pagetovu bolest dojke, atipski fibroksantom, lejomiosarkom, i angiosarkom i porokarcinom. BCC i SCC često nose UV-signaturnu mutaciju koja ukazuje da su ovi karcinomi uzrokovani UVB zračenjem putem direktnog oštećenja DNK. Međutim, maligni melanom je pretežno uzrokovan UVA zračenjem putem indirektnog oštećenja DNK. Indirektno oštećenje DNK uzrokovano je slobodnim radikalima i reaktivnim vrstama kisika. Istraživanja pokazuju da apsorpcija tri sastojka za zaštitu od sunca u kožu, u kombinaciji sa 60-minutnim izlaganjem UV zračenju, dovodi do povećanja slobodnih radikala u koži, ako se nanosi u premaloj količini i prerijetko. Međutim, istraživači dodaju da novije kreme često ne sadrže ove specifične spojeve, te da kombinacija drugih sastojaka ima tendenciju da zadrži spojeve na površini kože. Također dodaju da česta ponovna primjena smanjuje rizik od nastanka radikala.
Rak kožnih baznih ćelija
Rak kože baznih ćelija (BCC) obično se manifestuje kao uzdignuta, glatka, biserna izbočina na koži izloženoj suncu: glava, vrat, torzo ili ramena. Ponekad se unutar tumora mogu vidjeti mali krvni sudovi (zvani telangiektazija). Često se razvijaju kore i krvarenje u centru tumora. Često se pogrešno smatra ranom koja ne zacjeljuje. Ovaj oblik raka kože je najmanje smrtonosan i uz pravilan tretman može se eliminirati, često bez značajnih ožiljaka.
Rak kožnih skvamoznih ćelija
Rak kožnih skvamoznih ćelija (SCC) je obično crvena, ljuskava, zadebljana mrlja na koži izloženoj suncu. Neki su čvrsti tvrdi čvorići i kupole u obliku keratoakantoma. Može doći do ulceracije i krvarenja. Kada se SCC ne liječi, može se razviti u veliku masu. Rak skvamoznih ćelija je drugi najčešći rak kože. Opasan je, ali ni približno opasan kao melanom.
Melanom
Većina melanoma se sastoji od različitih boja od nijansi smeđe do crne. Mali broj melanoma je ružičaste, crvene ili mesnate boje; oni se nazivaju amelanotonski melanom i imaju tendenciju da budu agresivniji. Znakovi upozorenja malignog melanoma uključuju promjenu veličine, oblika, boje ili visine mladeža. Drugi znakovi su pojava novog mladeža u odrasloj dobi ili bol, svrab, ulceracija, crvenilo oko mjesta ili krvarenje na tom mjestu. Često korištena mnemonika je "ABCDE", gdje je A za "asimetrične", B za "granice" (nepravilan: "znak obale Mainea"), C za "boju" (raznobojan), D za "prečnik" (veći od 6 mm – veličine gumice olovke) i E za "evoluciju",
Ostali
Merkelovoćelijski karcinomi su najčešće brzo rastuće, neosetljive crvene, ljubičaste ili kožne kvrge koje nisu bolne niti svrbe. Mogu se zamijeniti za cistu ili drugi tip raka.
Uzroci
Ultraljubičasto zračenje uzrokovano izlaganjem suncu primarni je ekološki uzrok raka kože. To se može dogoditi u profesijama kao što je poljoprivreda. Ostali faktori rizika koji imaju ulogu uključuju:
Dijagnoza
Dijagnoza se postavlja biopsijama i histopatološkim pregledima. Neinvazivni metodi otkrivanja raka kože uključuju fotografiju, dermatoskopiju, sonografiju, konfokusnu mikroskopiju, Ramanovu spektroskopiju, fluorescentnu spektroskopiju, teraherc spektroskopiju, optičku koherentnu tomografiju, tehniku multispektarskog snimanja, termografiju, električnu bioimpedanciju i kompjutersko skidanje trakom-potpomognutu analizu. Dermatoskopija može biti korisna u dijagnostici karcinoma baznih ćelija uz pregled kože. Nema dovoljno dokaza da je u dijagnostici melanoma ili karcinoma skvamoznih ćelija korisna optička koherentna tomografija (OCT). OCT može imati ulogu u dijagnosticiranju karcinoma baznih ćelija, ali je potrebno više podataka da bi se to podržalo. Razvijeni su kompjuterski potpomognuti dijagnostički uređaji koji analiziraju slike sa dermatoskopa ili spektroskopije i mogu ih koristiti dijagnostičari kao pomoć u otkrivanju raka kože. Utvrđeno je da su CAD sistemi vrlo osjetljivi u otkrivanju melanoma, ali imaju visoku stopu lažno pozitivnih rezultata. Još uvijek nema dovoljno dokaza da se preporuči CAD u usporedbi s tradicijskim dijagnostičkim metodima. Visokofrekventni ultrazvuk (HFUS) je nejasno upotrebljiv u dijagnostici raka kože. Nema dovoljno dokaza za refleksijsku konfokusnu mikroskopiju za dijagnosticiranje karcinoma baznih ili skvamoznih ćelija ili bilo kojeg drugog karcinoma kože.
Tretman
Liječenje ovisi o specifičnoj vrsti raka, lokaciji raka, dobi osobe i da li je rak primarni ili recidiv. Za mali rak baznih ćelija kod mlade osobe može biti indicirano liječenje s najboljom stopom izlječenja (Mohsova operacija ili CCPDMA). U slučaju starijeg nemoćnog muškarca s višestrukim kompliciranim medicinskim problemima, karcinom nosa koji se teško izrezuje može zahtijevati terapiju zračenjem (nešto niža stopa izlječenja) ili nikakvo liječenje. Lokalna hemoterapija može biti indikovana za veliki površinski karcinom baznih ćelija radi dobrog kozmetičkog ishoda, dok može biti neadekvatna za invazivni čvorićni karcinom baznih ćelija ili invazivni karcinom skvamoznih ćelija. Općenito, melanom slabo reaguje na zračenje ili hemoterapiju. Za bolesti niskog rizika, radioterapija (vanjska radioterapija ili brahiterapija), lokalna hemoterapija (imikvimod ili 5-fluorouracil) i krioterapija (zamrzavanje raka) mogu pružiti adekvatnu kontrolu bolesti; svi oni, međutim, mogu imati niže ukupne stope izlječenja od određenog tipa operacija. Drugi modaliteti liječenja kao što su fotodinamička terapija, epidermalna radioizotopna terapija, lokalna hemoterapija, elektrodesikacija i kiretaža mogu se naći u raspravama za karcinom baznih ćelija i karcinom skvamoznih ćelija. Mohsova mikrografska hirurgija (Mohova hirurgija) je tehnika koja se koristi za uklanjanje karcinoma sa najmanjom količinom okolnog tkiva, a ivice se odmah proveravaju da bi se videlo da li je tumor pronađen. Ovo pruža mogućnost uklanjanja najmanje količine tkiva i pruža najbolje kozmetički povoljne rezultate. Ovo je posebno važno za područja gdje je višak kože ograničen, kao što je lice. Stope izlječenja su ekvivalentne širokoj eksciziji. Za izvođenje ove tehnike potrebna je posebna obuka. Alternativni metod je CCPDMA i može je obaviti patolog koji nije upoznat sa Mohovom hirurgijom. U slučaju bolesti koja se proširila (metastazirala), mogu biti potrebni daljnji hirurški zahvati ili hemoterapija. Tretmani za metastatski melanom uključuju biološke imunoterapijske agense ipilimumab, pembrolizumab, nivolumab, cemiplimab te BRAF inhibitore, kao što su vemurafenib i dabrafenib i MEK inhibitor trametinib.
Prognoza
Stopa smrtnosti od karcinoma baznih i skvamoznih ćelija je oko 0,3%, što uzrokuje 2.000 smrtnih slučajeva godišnje u SAD. Za poređenje, stopa smrtnosti od melanoma je 15-20% i uzrokuje 6.500 smrtnih slučajeva godišnje. Iako je mnogo rjeđi, maligni melanom je odgovoran za 75% svih smrtnih slučajeva od raka kože. Stopa preživljavanja ljudi s melanomom ovisi o tome kada počnu liječenje. Stopa izlječenja je vrlo visoka kada se melanom otkrije u ranim fazama, kada se lako može ukloniti hirurški. Prognoza je nepovoljnija ako se melanom proširio na druge dijelove tijela. Od 2003., ukupna petogodišnja stopa izlječenja za rekurentni karcinom baznih ćelija Mohovom mikrografskom operacijom bila je oko 95 posto. Australija i Novi Zeland pokazuju jednu od najviših stopa incidencije raka kože u svijetu, skoro četiri puta više od stopa registrovanih u Sjedinjenim Državama, UK i Kanadi. Oko 434.000 ljudi se liječi od nemelanomskog raka kože, a 10.300 se liječi od melanoma. Melanom je najčešći tip raka kod ljudi između 15 i 44 godine u obje zemlje. Incidencija raka kože je u porastu. Incidencija melanoma među stanovnicima Aucklanda evropskog porijekla 1995. godine iznosila je 77,7 slučajeva na 100.000 ljudi godišnje, a predviđalo se da će se povećati u 21. stoljeću zbog "efekta lokalnog oštećenja ozonskog omotača u stratosferi i vremenskog odmaka od zloženosti suncu i razvoju melanoma."
Epidemiologija
thumb|300px|[[Starosno podešavanje|Starostno standardizirana smrtnost od melanoma i drugih karcinoma kože na 100.000 stanovnika 2004.
{{legend|#b3b3b3|Bez podataka}} {{legend|#ffff65|<0,7}} {{legend|#fff200|0,7–1,4}} {{legend|#ffdc00|1,4–2,1}} {{legend|#ffc600|2,1–2,8}} {{legend|#ffb000|2,8–3,5}} {{legend|#ff9a00|3,5–4,2}}
{{legend|#ff8400|4,2–4,9}} {{legend|#ff6e00|4,9–5,6}} {{legend|#ff5800|5,6–6,3}} {{legend|#ff4200|6,3–7}} {{legend|#ff2c00|7–7,7}} {{legend|#cb0000|>7,7}} ]] Rak kože rezultira sa 80.000 smrtnih slučajeva godišnje od 2010. godine, od kojih je 49.000 uzrokovano melanomom, a 31.000 je uzrokovano nemelanomskim karcinomom kože, This is up from 51,000 in 1990, Godišnje se u Sjedinjenim Državama dijagnosticira više od 3,5 miliona slučajeva raka kože, što ga čini najčešćim oblikom raka u toj zemlji. Svaki peti Amerikanac će razviti rak kože u nekom dijelu svog života. Najčešći oblik karcinoma kože je karcinom baznih ćelija, a zatim karcinom skvamoznih ćelija, Za razliku od drugih karcinoma, u Sjedinjenim Državama ne postoje Registar za bazni i skvamozni karcinom kože,
Melanom
U SAD-u je 2008. godine 59.695 ljudi imalo dijagnozu melanoma, a 8.623 osobe su umrle od njega, U Australiji se svake godine prijavi više od 12.500 novih slučajeva melanoma, od kojih više od 1.500 umre od te bolesti, a Australija ima najveću učestalost melanoma po glavi stanovnika u svijetu, Iako stope mnogih karcinoma u Sjedinjenim Državama opadaju, incidencija melanoma nastavlja rasti, s približno 68.729 melanoma dijagnosticiranih 2004. prema izvještajima Nacionalnog instituta za rak, Melanom je peti najčešći rak u Velikoj Britaniji (oko 13.300 ljudi je dijagnosticirano s melanomom 2011. godine), a bolest čini 1% svih smrtnih slučajeva od raka (oko 2.100 ljudi je umrlo 2012.),
Nemelanomski
Otprilike 2.000 ljudi umre od karcinoma baznih ili skvamoznih ćelija kože (nemelanomski karcinom kože) u Sjedinjenim Državama svake godine, stopa je opala posljednjih godina. Većina smrtnih slučajeva dogodi se ljudima koji su stariji i možda nisu bili kod ljekara dok se rak nije proširio; i ljudi sa poremećajima imunskog sistema.
Solarno grijanje
mini|Solarni kolektor mini|Solarni kolektor Solarno grijanje je proces zagrijavanja vode ili prostora uz pomoć konvertovane solarne energije.
Proces konvertovana sunčeve u toplotnu energiju vrši se uz pomoć kolektora. Postoji više vrsta toplotnih solarnih kolektora:
Vrste solarnih kolektora
Ravnim TSK mogu se dobiti temperature fluida do 100 °C, jednostavne su konstrukcije i veoma su često u upotrebi. Između kolektorske ploče i krova se nalazi izolacija.
Topla voda koja se dobija pomoću ovakvog sistema (ravni solarni kolektor) se skladišti u rezervoaru (ujedno i razmjenjivač toplote) (temperature oko 60 °C)  i kapaciteta od 150 - 300 l, što zavisi od broja članova domaćinstva. Površina kolektora je od 4–6 m2. Elementi sistema su:
Ova vrsta kolektora se sastoji iz debljih cijevi u kojima je vakuum. Unutar ovih cijevi se nalazi sam kolektor kroz koji cirkuliše fluid. S donje strane se nalazi ogledalo koje usmjerava sunčeve zrake na vakuumske cijevi. Ova vrsta kolektora ne gubi mnogo energije zbog toga što praktično ne postoji konvekcija.
Ove se sastoje od jednostavnih ploče u kojim je vakuum. Cijevi s fluidom se nalaze u tim pločama. Ovakva izvedba je manje zastupljena u praksi s tim što je, zbog ravne površine, zaptivanje teže za razliku od cijevnih kolektora potrebna je i vakuumska pumpa koja održava vakuum.
Kod ove vrste se kao fluid upotrebljava vazduh. Vazduh koj cirkulira kroz kolektor može se istovremeno koristiti i za prozračavanje prostorija koje se griju. Isto tako je moguće ovu vrstu kolektora upotrijebiti  u poljoprivredi ili industriji za sušenje voća. Prednost ovih kolektora je što za razliku od onih sa vodom ne postoji problem zamrzavanja. Gubitak vazduha, ukoliko zaptivanje nije idealno, ne predstavlja veliki problem.
Problemi u praksi
Postojo niz problema s kojim se susreću solarni kolektori odnosno isti umanjuju stepen iskorištenja:
Toplotni solarni kolektori (TSK) su uređaji koji sakupljaju sunčevu energiju i pretvaraju je u toplotnu. Postoje tri vrste TSK:
Ravni solarni kolektori
mini|desno|150px|Ravni toplotni solarni kolektor Ravnim TSK mogu se dobiti temperature fluida do 100 °C, jednostavne su konstrukcije i veoma su često u upotrebi. Elementi ovog kolektora su:
Selektivni solarni kolektori
Oni su posebno konstruisani kolektori koji se rade od hroma ili nikla sa specijalnim crnim premazima koji primaju samo svjetlosne zrake određene talasne dužine a faktor refleksija mu je približno = 0. Ovi kolektori mogu postići temperature fluida i do 500 °C. Najčešće se koriste kod Solarnih elektrana za dobijanje suhe vodene pare.
Koncentrirajući solarni kolektori
mini|desno|150px|Koncentrirajući solarni kolektor sa paraboličnim ogledalom mini|desno|150px|Koncentrirajući solarni kolektor sa ravnim ogledalom Prave se u dvije varijante. Princip je da se veća površina sunčevih zraka prihvati i usmjeri na male površine prijemnika sa fluidom.
Prva varijanta ima parabolična ogledala u čijoj se žiži nalazi staklena cijev (prijemnik-apsorber) sa fluidom.