cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oksianion
Strukture i formule polioksoaniona
Postojanje sva četiri zajednička ugla rezultira tetraedrom u 3-dimenzijskoj strukturi, kao što je u kvarcu. Aluminosilikati su minerali u kojima se neki silicij zamijenjen aluminijem. Međutim, oksidacijsko stanje aluminija je za jedno manje od silicija, tako da zamjena mora biti praćena dodavanjem drugog kationa. Broj mogućih kombinacija takve strukture je vrlo veliki, što je, u dijelu, razlog zašto postoji toliko aluminosilikata. thumb|Dekavanadatni ion, Oktoedarske jedinice MO6 su uobičajene u oksoanionima metala tranzicije. Neki spojevi, kao što su soli lančanih polimernih iona,. Čak sadrže i tetraedarne i oktaedarne jedinice. Zajednički rubovi uobičajeni su u ionima koji sadrže oktaedarske blokove i oktaedrima koji su obično iskrivljeni da se smanji naprezanje za premošćavanje atoma kisika. To rezultira u 3-dimenzijskoj strukturi zvanoj polioksometalati. Tipski primjeri su Kegginova struktura fosfomolibdatskog iona. Zajednička ivica je efikasno sredstvo za smanjenje električne gustoće naboja, kao što se vidi u hipotetskoj reakciji kondenzacije koja uključuje dva oktaedra:
Ovdje je prosječni naboj svakog atoma (M) smanjen 2 puta. Efikasnost zajedničkog ruba ogleda se u sljedećim reakcijama, koje se dešavaju kada se alkalni vodeni rastvor molibdata zakiseli.
Tetraedrni ion molibdata je pretvoren u klaster sedam rubova povezanih oktaedrom, dajući prosječni naboj svakom atomu molibdena od 6⁄7. Heptamolibdatski klaster je tako stabilan da klasteri između 2 i 6 molibdatskih jedinica ne mogu biti otkriveni čak i kada se moraju formirati kao međuproizvodi.
Heuristika za kiselost
Utvrđeno je da pKa srodnih kiselina može pogoditi iz broja dvostrukih veza sa kisikom. Tako je perhlorna kiselina vrlo jaka kiselina, dok je hipohlorna vrlo slaba. Jednostavno pravilo obično vrijedi za oko 1 pH jedinice.
Kiselinsko–bazna svojstva
Većina oksoaniona su slabe baze i mogu se protonirati da daju kiseline ili soli kiselina. Naprimjer, fosfatni ion može se sukcesivno protonirati da formira fosfornu kiselinu.
thumb|left|100px|Struktura thumb|100px|right|Molekula sumporne kiseline. Proširena protonacija u vodenoj otopini će zavisiti od kiselinska konstanta disocijacije i pH. Naprimjer, AMP (adenozin-monofosfat) ima pKa vvrijednost 6,21, tako da će na pH 7 biti protoniziran oko 10%. U ovim reakcijama protonacije, značajan faktor je neutralizacija naboja. Nasuprot tome, univalentni anioni perhlorata i permanganata su vrlo teški za protoniranje, što odgovara jakim kiselinama. Iako se kiseline, kao što je fosforna pišu kao H3PO4, protoni su vezani za atome kisika, formirajući hidroksilne grupe, tako da se formula također može pisati kao OP(OH)3 što bolje odražava njenu strukturu. Sumporna kiselina može se pisati kao O2S(OH)2; ovakve molekule se javljaju u plinskoj fazi.
Fosfitni ion,, je jaka baza, pa tako uvijek nosi najmanje jedan proton. U ovom slučaju proton je prikačen direktno na atom fosfora sa strukturom. U formiranju ovog iona, fosfitni ion se ponaša kao Lewisova baza i označava par electrona na Lewisovoj kiselini, H+.
thumb|250px|Dijagram predomincije za hromate Kao što je gore pomenuto, reakcija kondenzacije je i kiselo-bazna reakcija. U mnogim sistemima, može doći i do protonacijske i kondenzacijske reakcije. Slučaj hromatnog iona pruža relativno jednostavan primjer. Dijagram predominacije za hromat, prikazan na desnoj strani, pCr lanac za negativni logaritam koncentracije hroma i pH označava negativan logaritam H+ koncentracije iona. Postoje dvije nezavisne ravnoteže. Konstanta ravnoteže definirana je kako slijedi:
Dijagram predominacije se interpretira, kao: Vrsta H2CrO4 i nisu prikazani jer se formiraju samo po vrlo niskim pH. Dijagram predominacije može se postati veoma kompliciran, kada se mogu formirati mnogi polimerni oblici, kao kod vanadata, molibdata, volframata. Druge komplikacije mogu se javiti kada se mnogi od viših polimera formiraju izuzetno sporo, tako da se ravnoteža se može postići ni u mjesecima, što dovodi do eventualne greške u konstanti ravnoteže i dijagramu predominacije.
Donji Ravanci
Donji Ravanci su naseljeno mjesto u općini Rudo, Bosna i Hercegovina.
Črešnjevec pri Oštrcu
Črešnjevec pri Oštrcu je naseljeno mjesto u sastavu općine Kostanjevica na Krki, regija Posavska, Slovenija.
Kvalifikacije za Evropsko prvenstvo u košarci 2015.
Ovaj članak govori o kvalifikacijama za Evropsko prvenstvo u košarci 2015.
Črešnjevec pri Oštrcu
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Napomena: ''Do 1953. iskazivano pod imenom Črešnjevec.''
Kvalifikacije za Evropsko prvenstvo u košarci 2015.
Format kvalifikacija
Pobjednik prve faze kvalifikacija direktno prolazi na EuroBasket 2015, dok će ostale ekipe 2014 godine igrati kvalifikacije zajedno sa ekipama koje se nisu kvalifikovale na EuroBasketu 2013.
Prva faza
Prvu fazu kvalifikacija igraju ekipe koje se nisu kvalifikovale za EuroBasket 2013 tokom ljeta 2013.
Danska se vraća na prvenstvo nakon 2010, dok Azerbejdžan, Albanija i Kipar neće uzeti učešće na ovom izdanju, nakon igranja u kvalifikacijama 2012.
Grupna faza
Sva prikazana vremen su lokalna.
Grupa B
1Holandiji su poništene dvije pobjede zbog igranja dva naturalizovana igrača.
Žrijebanje
U drugoj fazi, 26 ekipa su podijeljene u pet grupa po četiri ekipe i još dvije po tri. Prva ekipa u svakoj grupi i šest drugoplasiranih ekipa će se plasirati na EuroBasket 2015. Utakmice će se igrati između 10. i 27. august 2014.
Rangiranje drugoplasiranih ekipa
Šest najboljih drugoplasiranih ekipa će se plasirati direktno na prvenstvo. Da bi se te ekipe odredile, rezultat utakmice protiv četvrtoplasirane ekipe, u svakoj od grupa po četiri ekipe će biti uklonjen iz rangiranja.
Najbolji igrači dana
1 Odigrao jednu manje utakmicu.
Hvarsko-lisičićka kultura
Hvarsko-lisičićka kultura je kulturna grupa iz vremena mlađeg neolita u periodu 4.200-3.500. godine pne, nastala na području istočnog Jadrana. Ime je dobila po dva najznačajnija nalazišta, Grapčeva špilja na Hvaru i Lisičiči kod Konjica. Dvojni naziv se koristi da bi se naznačile dvije zone ove civilizacije, sa nekim međusobnim razlikama.
Donji Šepak
Donji Šepak (nekad Šepak Donji) je naseljeno mjesto u gradu Zvorniku, Bosna i Hercegovina.
Hvarsko-lisičićka kultura
Hvarska kultura, koja je djelimično naslijedila i smijenila Danilsku kulturu prvobitno je otkrivena na otoku Hvaru u Grapčevoj špilji, ali su uskoro nalazišta ove kulture otkivena na cijelom potezu od tršćanskog zaljeva do južnodalmatinskih otoka pa i u kontinentalnim kajevima (dolina Neretve i Lika). Zbog toga se uslovno dijeli na nekoliko varijanti:
Mlađi neolit na teritoriji doline Neretve, prvenstveno na njenoj zapadnoj strani, ne samo da je usklađen sa razvojem na obali Jadrana, već i obogaćuje ukupan izraz ove kulture, pa u u bosanskohercegovačkoj literaturi nosi naziv Hvarsko - lisičićka kultura.
Nalazi
Nositelji hvarske kulture živjeli su u naseljima na otvorenom, samo nešto proširenijim. Intezivnije i dugotrajnije nastanjuju i pećinske prostore iz klimatskih razloga.
Naselje u Lisičićima
Neolitsko naselje u Lisičićima je otkriveno početkom pedesetih godina XX stoljeća. Bilo je na otvorenom prostoru, što je još jedna potvrda kontinentalnog uticaja sa prostora Butmirske kulture. Danas je potopljeno Jablaničkim jezerom. Lokalitet je istraživan u tri navrata 1952, 1953 i 1954 godine. Ukupno je istraženo 810 m2. U istraženom prostoru Alojz Benac je definisao III građevinska stratuma  u sklopu kojih su idnentifikovana 22 objekata kao stambene jedinice. Struktura naselja kao i oblik nastambi je potpuno drugaĉiji u I, II i III građevinskom stratumu.
Prvi građevinski stratum naselja se može podijeliti na dva dijela. Centralni dio koji se sastoji od ognjišta kružnog oblika promjera 2m, izgrađenog od sitnih i krupnih oblutaka. Ognjište je smješteno u plitkoj jami na koju se nadovezuju dvije jame sličnih dimenzija u kojima su locirana su vatrišta. Oko ognjišta nađeni su čitava brda životinjskih kostiju, važno svjedočanstvo o zajedničkoj gozbi. Zajednička je i jama za pečenje gline. Drugi dio naselja su stambeni objekti (zemunice nepravilnog oblika sa ili bez izbočina), koji su kružno raspoređeni oko centralnog dijela. U pojedinim zemunicama postojalo je i nekoliko manjih, „individualnih“ ognjišta. Jedna od zemunica bila je spremište hrane, a jedna je služila za kulturne potrebe. Između centralnog i stambenog dijela naselja nalazio se slobodan prostor. Dominantnost kostiju divljih životinja u odnosu na domestikate jasno ukazuje na lovaĉko-skupljaĉku djelatnost kao glavnu strategiju privređivanja naselja.
Kuće iz drugog stratuma su većih dimenzija i čvršće građene. Nije postojalo veliko ognjište na trgu, nego desetak manjih koncentriranih na uskom prostoru, sa istom ulogom kao i ono jedno iz ranijeg perioda.
U trećem građevinskom stratumu izgrađivan je isti tip kuća kao i drugom. Na ostacima lijepa je pronađen bijeli premaz od kreča što predstavlja ujedno i jedini primjerek ove vrste u neolitu Bosne i Hercegovine do sada. Centralna ognjišta koja su pronađena u prvom i drugom naseobinskom stratumu potpuno nedostaju.
Keramika
Cjelokupna keramika skoro da nema veze za predhodnom Danilo kulturom sa prostora istočnog Jadrana. Upoređujući bikonične zdjele i šolje i odgovarajuće ukrašavanje (girlande, šrafirani polumjesec, redovi perli, realistične predstave) velika je sličnost sa keramikom šireg prostora Mediterana - (Sicilija i Malta). Veći broj autora smatra da je Malta imala izuzetno važnu ulogu u zapadnom Mediteranu u doba neolita, da je imala ulogu kuturne idarijacije i jedan od centara neolitskih moreplovaca.
Nalazište u Lisičićima, u odnosu na Grapčevu špilju, je bogatije predmetima realističke umjetnosti, nešto simboličkih predstava, imalo je i nešto nalaza koji pripadaju Butmirskoj kulturi.
I u gruboj i fino rađenoj keramici (skoro da između njih nema razlike), preovlađuju niske forme, šolje i tanjiri obično sa crveno obojenom trakom ispod oboda, zatim loptasti sudovi, vaze na jednoj nozi (kruškolike i u obliku flaše) i visoki ćupovi. Keramika ukrašena je trakastim, spiralnim i geometrijskim motivima, girlandama i polukrugovima. Posebnu karakteristiku čine simboličke predstave sunca i polumjeseca, kao i realistične predstave životinja i drveća. Ukrasi su nonšalatno urađeni, bez preciznosti iz Butmirske kulture. Nema upotrebe bojene keramike. Koristi se boja za farbanje površine koja se otire.
Migracije ili autohtoni razvoj
Alojz Benac je razvoj neolitske zajednice u Lisičićima objasnio migracijama iz Zapadno-mediteranskog prostora. Doseljenici su sa sobom donijeli duboko u unutrašnjost komponente svoje zapadnomediteranske civilizacije. Na osnovu načina ukrašavanja keramike zakljuĉio je da je zajednica porijeklom iz „neolitskog centra u Malti“, i migrirala na podruĉje doline Neretve te na tom mjestu uspostavila naselje. Pored oblika keramike nepostojanje lokaliteta ranog neolita koji bi mogli predhoditi naselju u Lisiĉićima je percipirano kao argument za navedenu tezu. Ĉinjenicu da su stanovnici neolitskog naselja u Lisičićima praktikovali lovaĉko-skupljaĉki naĉin subzistencije Benac je objasnio „degeneracijom“ usljed nepovoljnih uslova za zemljoradnju. U diplomskom radu na Filozofskom fakultetu u Sarajevu (Adnan Kaljanac, kao mentor), iznešena je teza da se neolitska zajednica u Lisičićima razvila iz autohtonog supstrata i kao takva nastavila svoju egzistenciju u tradicionalnom obliku u kasnom neolitu. Zbog karakteristika okoline i bogatstva lovnih resursa zajednica nije imala potrebu da prihvati domestikaciju biljaka i životinja. Neolitski lokaliteti na području Hercegovine jasno pokazuju kontinuitet iz mezolita odnosno paleolita. Povoljne klimatske promjene i porast broja divljači dovesti će do smanjenja mobilnosti lovačkoskupljačih zajednica, početak bavljenja poljoprivredom i izgradnja stalnog naselja (sjedilački način života). Pozicioniranje naselja Lisičića nije produkt slučajnog izbora već dobrog poznavanja terena i resursa koje ga okružuju. U novim uslovima počinje i proizvodnja keramike. Motivi na keramičkim proizvodima su posljedica veze između visoko mobilnih mediteranskih zajednica i njihovo prenošenje prilikom brojnih kontakta. Obzirom na položaj naselja na komunikacijskoj ruti Mediterana i Podunavlja, dolinama Neretve i Bosne, Lisičići su imali bitnu ulogu u razmjeni cinobarita koji je najčešće korišten u bojenju keramike na Jadranu i šire.
Zajednica u Lisičićima vjerovatno ne predstavlja izuzetak, već se tokom neolita odvijao pararelni razvoj zajednica sa dominantnim lovaĉko-skupljačkom i poljoprivrednim načinom života na prostoru današnje Bosne i Hercegovine.
Način života
Po velikom broju arheološki pronađenih životinjskih kostiju, lov je bio najvažnije zanimanje i osnovni izvor hrane. Nakon uspješnog lova, grupa lovaca bi međusobno dijelila lovinu. Produkt te prakse su upravo ostaci na području centralnog ognjišta. Mehanizam dijeljenja se vršio kroz gozbe u kojima bi lovačka skupina na čelu sa najboljim lovcem povećavala prestiž i uticaj unutar društvene zajednice. Grupa koja bi pribavila najviše lovine i pružila najviše gozbi bila bi u mogućnosti da ostvari najčvršće veze sa ostalim pripadnicima zajednice, ali i produbi konkurenciju sa drugim lovačkim skupinama unutar naselja. Manja ognjišta ukazuju na individualno pripremanje hrane pojedinih domaćinstava sa ograničenim dijeljenjem nasuprot centralnom ognjištu, gdje su gozbe organizovane za cijelu zajednicu.
Stanovništvo se bavilo uzgojem pojedinih vrsta žita, voća i povrća, imao je svoj fond domaćih životinja. Komunicirali su sa susjedima (arheološki nalazi potvrđuju dodire između pojedinih neolitskih grupa), ali taj jezik je ostao nepoznat. Bilo je to vrijeme zatvorene rodovske organizacije, sa mirnim životom u zatvorenim seoskim naseljima, bez ratnih sukoba, gotovo pacifistički mirnim načinom života. O tome potvrdu daju iskopine jer nigdje nije utvrđeno iznenadno napuštanje ili spaljivanje naselja od nekog osvajača (da je bilo takvih sukoba u slojevima zemlje bi se sigurno našlo tragova tih pojava, kao npr. ugljena, pepela i sl.). Svaka je grupa živjela mirnim životom baveći se sticanjem dobara za svakodnevni život kontaktirajući i razmjenjujući robe i iskustva, i takav miran razvoj je trajao sve do kraja III mil.p.n.e.
Početak eneolita
Krajem III milenijuna u donjem Podunavlju dolazi do dodira sa stepskim narodima iz srednje Azije (precima današnjih Indoevropljana) koji su imali dobru patrijarhalnu organizaciju, tehnologiju izrade oruđa i oružja od (bakra), upotrebu točka i pripitomljenog konja. Time su se nametnuli slabije organizovanom domaćem stanovništvu Panonije. Elemente kulture stepskih naroda preuzimaju nosioci Badenske, Kostolačke i Vučedolske kulture, koji će nizom seoba te elemente proširiti i na Balkansko poluostrvo.
Tada dolazi do stvaranja supstrata (mješavina neolitskih i eneolitskih elemenata kulture), čijom će se genezom u bronzanom i željeznom dobu, pojaviti narodnosne skupine, poznate pod jednim imenom -Iliri. U stvaranju Pred-ilirskog supstrata osnovnu ulogu odigrala je mješavina hvarsko - lisičićke i jadranska varijanta Vučedolske kulture. Pojava gajtanske keramike (Varvara kod Prozora i Ljubomir kod Trebinja) je potvrda prave indoevropeizacije na ovim prostorima.
Nalazište ove kulture u Ravlića pećini donosi i značajne promjene u ornametici. Radi se o uvođenju kaneliranja, koje postaje najznačajne ukrašavanje. Ova tehnika nema više veze sa kasnoneolitskim pojavama u Vinčanskoj i Butmirskoj kulturi, već predstavlja odraz novih promjena koje se dešavaju početkom eneolita na čitavoj istočnoj obali Jadrana. Na taj način posljednja faza Hvarsko-lisičićke kulture postaje nosilac ranog eneolita u Hercegovini. , u vrijeme kada se njen uticaj već osjećao i u Bosni (Obre II i Popov do), u kojoj se od ranije izgubila Butmirska kultura.
Ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva Federacije Bosne i Hercegovine
Ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva Federacije Bosne i Hercegovine ili Federalno ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva (skraćeno FMPVŠ) jedno je od 16 ministarstava u sastavu Vlade Federacije Bosne i Hercegovine, nadležno za politiku prema poljoprivredi, vodoprivredi i šumarstvu u tom entitetu. Sjedište ministarstva se nalazi u ulici Marka Marulića u Sarajevu, dok se na njegovom čelu trenutno nalazi Kemal Hrnjić (NiP).
Historija
Godine 1992, nakon sticanja nezavisnosti Republike Bosne i Hercegovine od Socijalističke federativne republike Jugoslavije (SFRJ), osnovani su Ministarstvo za šumarstvo i drvnu industriju te Ministarstvo za poljoprivredu i prehrambenu industriju, a za ministre su tada imenovani Hasan Muratović i Radovan Mirković.
Nakon rata u Bosni i Hercegovini i potpisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma 1995. godine, a s obzirom na ustavne nadležnosti, nadležnost nad poljoprivredom, vodoprivredom i šumarstvom dodijeljena je entitetima u Bosni i Hercegovini – Federaciji Bosne i Hercegovine i Republici Srpskoj – nakon čega su formirana entitetska ministarstva poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva.
Nadležnosti
Glavna osoba u Federalnom ministarstvi poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva je ministar ili ministrica poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva Federacije Bosne i Hercegovine, koji ima pravo na jednog sekretara i šest pomoćnika.
Korog
mini|280px|Korog, kalvinistička crkva Korog (mađ. Kórógy) ili nezvanično Korođ je naseljeno mjesto u sastavu općine Tordinci, Vukovarsko-srijemska županija, Republika Hrvatska.
Ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva Federacije Bosne i Hercegovine
Djelokrug
U sastavu ministarstva se također nalazi Federalna uprava za šumarstvo.
Korog
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Vinkovci.
Ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva Federacije Bosne i Hercegovine
Organizacija
Ministarstvo poljoprivrede, vodoprivrede i šumarstva se sastoji od sljedećih organizacionih jedinica:
Korog
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Korog je imao 485 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Korog je imalo 748 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Črešnjice nad Pijavškim
Črešnjice nad Pijavškim su naseljeno mjesto u sastavu općine Krško, regija Posavska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Črešnjice nad Pijavškim su imale 26 stanovnika.
Napomena: ''Do 1953. iskazivano pod imenom Črešnjice.''
Srednja jura
Srednja jura – u geološkoj vremenskoj skali – druga je geološka epoha jurskog perioda. Trajala je od oko prije 174,1 do 163,5 miliona godina.
Fosili kopnenih životinja, poput dinosaura, iz srednje jure relativno su rijetki, ali geološke formacije koje sadrže fosile životinja na kopnu uključuju Forest Marble Formation () u Engleskoj, Formaciju Kilmaluaga u Škotskoj, Daohugou Beds u Kini, Formaciju Itat u Rusiji i Formaciju Isalo III na zapadnom Madagaskaru.
Stari nazivi
U starijim izvorima radovima, a prije svega u popularnoj naučnoj literaturi (dijelom i danas), ovo razdoblje zemljine prošlosti najčešće se pominje kao crna/tamna/smeđa jura ili kao dogger, doger i dodžer. Međutim, to nije odgovarajuće jer su ovdje pomiješane dvije različite stratigrafske strukture (hronostratigrafija i litostratigrafija). Litostratigrafska jedinica crna jura, u južnoj Njemačkoj obilježava prvenstveno željezne smeđe pješčenjake i gline. Budući da ležišta smeđe jure počinju regionalno prije nego što počne srednja jura i protežu se daleko u gornjoj juri u velikim područjima južne Njemačke, litostratigrafski izraz crna jura nije baš sinonim za hronostratigrafsku seriju srednja jura.
Termin Dogger, po engleskoj industriji kamenoloma, također se koristi za seriju srednja jura. Danas je rezervirano za sjevernonjemački litostratigrafsku grupu doger, u srednjoj juri datog lokaliteta. Međutim, još uvijek nije konačno odlučeno o razgraničenju i upotrebi ove litostratigrafske jedinice.
Potpodjela
Serija srednje jure dijeli se na hronostratigrafske katove:
Paleogeografija
left|300px|thumb|Karta srednjejurskih formacija Tokom srednjejurske epohe, Pangea se počela razdvajati na Lauraziju i Gondvanu, a formirao se i Atlantski okean. Istočna Laurazija bila je tektonski aktivna, dok se Kimerska ploča nastavila sudarati s laurazijskom južnom obalom, potpuno zatvarajući Paleotetiski okean. Zona subdukcije na obali zapadnog dijela Sjeverne Amerike nastavila je stvarati predačke Stjenovite planine.
Fauna
Srednja jura je jedno od ključnih razdoblja u evoluciji života na Zemlji. Mnoge grupe, uključujući dinosaure i sisare, diverzificirale su se za to vrijeme.
Život u moru
Za to vrijeme, cvjetao je život u moru (uključujući amonite) i školjkaše. Ichthyosauri, iako su uobičajen, smanjuju raznolikost; dok su gornje morske grabljivice, pliosauri, narasli na veličinu orki ubojica i veće (npr. Pliosaurus, Liopleurodon). Plesiosaur je postao uobičajen u to vrijeme, a prvi put su se pojavili Metriorhynchide, krokodili.
Život na kopnu
Tokom srednje jure, pojavile su se mnoge glavne skupine dinosaura (uključujući cetiosaure, brahiosaure, megalosaure) i primitivne ornithopode).
Potomci terapsida, cinodonata, još su cvjetali zajedno s dinosaurima. Među njima su bili su tritilodonti i sisari. Sisari su ostali prilično mali, ali su bili raznoliki i mnogobrojni u faunama širom svijeta. Tritylodonta bili su veći i također su bili gotovo globalno rasprostranjeni. Prva krunska grupa sisara pojavila se u srednjoj juri. Cinodontni tritelodonti, postali su rijetki i na konačno su izumrli na kraju ove epohe.
Flora
U srednjoj juri, četinari su bili dominantni u biljnom svijetu. Također su bile česte i druge biljke, poput ginkoa, cikada i paprati.
Indira Kučuk Sorguč
Indira Kučuk-Sorguč je bosanskohercegovačka književnica, komediografkinja, publicistkinja, producentica, kolumnistica, historičarka i antropologinja. Pisac je pozorišnih, književnih, filmskih i likovnih kritika, recenzentica savremenih umjetničkih djela i komentatorica kulturne svakodnevnice u Bosni i Hercegovini i nezavisna umjetnica.
Karijera
Indira Kučuk-Sorguč rođena je u Sarajevu. Novinarsku naobrazbu stjecala je u časopisu Dnevni avaz od 1993. godine, njegovim sedmičnim izdanjima, te u dnevnoj novini gdje je uređivala kulturnu rubriku. Od tada je na mjestu urednice kulture u raznim štampanim medijima provela trinaest godina. Teatarsku kritiku piše od 1995. godine. Koautorica je brojnih izložbi, umjetničkih projekata, manifestacija, međunarodnih programa i učesnica je međunarodnih konferencija iz savremene historije i antropologije. Pisala je tekstove o ženama Sarajeva i Bosne i Hercegovine, kao i o historiji bosanskohercegovačke kulture i umjetnosti. Kustosica je u Muzeju Sarajeva gdje je osnovala i vodi antropološku zbirku. Autorica je multimedijalne izložbe Muzeja Sarajeva pod nazivom "Sarajke na platnima bosanskohercegovačkih slikara" koja je dio njenog istraživanja o ženama Sarajeva od genetike do kulture u periodu od 1878. do 2019. godine.
U suvremenu hroniku Sarajeva i BiH ušla je kao oštro i britko pero koje se ne libi nazvati sve anomalije u bh. društvu pravim imenom. Njene kolumne, priče, javni stavovi i predstave najotvorenije demonstriraju bosanski mentalitet kroz dalju i bližu povijest. Kučuk-Sorguč je uspjela skinuti pejorativni predznak sa "mahale" koja je u javnom izričaju tretirana kao retrogradan i maligan atavizam iz osmanske prošlosti. Kučuk-Sorguč tvrdi da ne bi bilo "bosanskog duha" da nije "bosanske mahale". Taj kompost različitih osjećaja, nepisanih pravila i kulture življenja, Sarajevu i drugim gradskim sredinama u BiH, dalo je na srčici, živopisnosti, raznorodnosti, slikovitosti, punini. I iz mahale je ponikao originalni bosanski humor. "Mahala", "mahaluša", "mahalac ili mahalaš" - danas su riječi koje se često upotrebljavaju u suvremenom vokabularu u realnom opisu, bez ružnog prefiksa. Slobodno se može konstatirati, da je Indira Kučuk-Sorguč tome umnogome doprinijela. Njene autorske predstave "Ja, mahaluša" i "Ja, mahalac" pogledalo je 150 hiljada gledatelja, što je predstavljalo pravi pokret "mahalanja" u periodu od 2010. do 2020. godine. U novembru 2013. godine predstave su objedinjene u "Noć mahalanja" koja je napunila sarajevsku Skenderiju, što je bio prvi autorski projekat naon "Audicije" u nezavisnoj produkciji koji je inaugurirao originalni sarajevski humor u velike kulturne i sportske dvorane.
U koautorstvu sa Dinkom Omeragićem napisala je monografiju usporednih životopisa "Suada i Muše: Fudbaler i balerina" o bosanskohercegovačkom bračnom paru Suadi Kavazović-Mušović, primabalerini Sarajevskog baleta i Džemaludinu Mušoviću, fudbaleru i treneru. Organizatorica je i istoimenog multimedijalnog umjetničkog događaja o njima kao i scenaristica za mnoge dokumentarne filmove i svečanosti. Ukupno je objavila više od 1200 članaka, eseja, osvrta, intervjua, kolumnističkih zapisa, feljtona, reportaža i mnogih polemičkih članaka iz oblasti kulture, medija, umjetnosti i politike. U 2019. godini publicirano je njeno djelo "Carski rez" ( knjiga teatarskih kritika ispisanih od 1996. do 2006.) Za knjigu priča "Priče o ljudima i ljudima" nagrađena je na Konkursu Fondacije za izdavaštvo Federacije BiH 2021. godine. Kolumnistica je u magazinu "Azra" od 2006. do danas.
Naučni radovi
•	Udžbenik iz historije za IV razred gimnazije (2003.)
•	Spomenik umorstvu, stručni rad objavljen u povodu 90-godišnjice Sarajevskog atentata u Prilozima za historiju Instituta za historiju (2004.)
•	Srebrenica – kultura sjećanja, Memorijalni centar Potočari (2007.)
•	Bosna i Hercegovina, antropološki apsurd: Zemlja antropologije bez antropologije (www.akademija.edu, 2019.)
•	Kulturnoantropološki prikaz žene Sarajeva kroz portrete iz umjetničke zbirke Muzeja Sarajeva (www.akademija.edu, 2019. )
•	Sarajke na platnima bosanskohercegovačkih slikara – antropološka studija izašla u Katalogu izložbe, Muzej Sarajeva, 2019.
•  Antropologija u Muzeju Sarajeva, Prilozi za proučavanje historije Sarajeva, 2020.
•	Bosna i Hercegovina između regionalne i svjetske antropologije kao talac birokratsko-etatističke proceduralnosti – Historijska traganja, Institut za historiju Sarajevo, 2020.
Velika nagrada Austrije 2017.
Velika nagrada Austrije 2017. (službeno poznata kao "FORMULA 1 GROSSER PREIS VON ÖSTERREICH 2017") automobilska je trka Formule 1 koja se održala 9. jula 2017. na stazi Red Bull Ring u Spielbergu, u Austriji. Ovo je deveta trka u sezoni 2017., i 30. trka za veliku nagradu Austrije.
Valtteri Bottas ostvario je drugi pol pozicija u karijeri. Vozač Mercedesa Valtteri Bottas ostvario je drugi pobjedu u karijeri, drugo mjesto zauzeo je Sebastian Vettel, dok je treće mesto na podijumu osvojio Daniel Ricciardo.
IC 3127
IC 3127 (također poznat kao MCG 2-31-84 i PGC 39546) je galaksija koja je udaljena oko 343 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 0,60 (60 hiljada sg) a najmanji 0,5 uglovnih minuta (50 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Royal Harwood Frost 7. maja 1904. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Čretež pri Krškem
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Čretež pri Krškem je imao 47 stanovnika.
Napomena: ''Do 1953. iskazivano pod imenom Čretež.''
IC 4755
IC 4755 (također poznat kao ESO 103-58, IRAS 18402-6344 i PGC 62349) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 216 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Paun. Najveći prečnik je 1,30 (82 hiljade sg) a najmanji 0,3 uglovnih minuta (19 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart 20. jula 1901. godine.
Brezovec (Sveti Martin na Muri)
Brezovec (mađ. Muranyirád) je naseljeno mjesto u sastavu općine Sveti Martin na Muri, Međimurska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Čakovec.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Brezovec je imao 197 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Brezovec je imalo 203 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Bitka za Čaldiran
thumb|250px|desno|Umjetnički prikaz bitke za Čaldiran. Slika je izložena u umjetničkom paviljonu [[Čehel sotun (perzijski: 40 stubova) u iranskom gradu Isfahanu.]] Bitka za Čaldiran (perzijski: جنگ چالدران‎; turski: Çaldıran Muharebesi) se desila 23. augusta 1514. na ravnici Čaldiran (blizu grada Makua, današnji sjeverozapadni Iran) između Safavida i Osmanlija, a predstavlja dio Otomansko-perzijskih ratova (1514–1555). Završena je odlučnom pobjedom Osmanlijskog Carstva nad Safavidskim carstvom. Kao rezultat toga, Osmanlije su pripojile istočnu Anadoliju i sjeverni Irak koji su do tada pripadali Safavidskom Iranu. To je označilo prvo tursko širenje u istočnu Anadoliju i zaustavljanje širenja Safavida na zapad. Ova bitka bila je tek početak 41 godinu dugog i razornog rata, koji se završio tek 1555. godine sporazumom iz Amasije. Iako su Mezopotamiju i istočnu Anatoliju na kraju ponovo pokorili Safavidi pod vladavinom šaha Abasa I Velikog, oni će biti trajno izgubljeni od Osmanlija 1639. godine Zuhabskim ugovorom.
Bitka za Čaldiran je od velike historijske važnosti jer nije samo poricala ideju da je muršid (duhovni autoritet) iz šiitskog-Kizilbaša bio nepogrešiv, već je i naveo kurdske plemenske vođe da potvrde svoju vlast i promijene svoju odanost od Safavida na Osmanlije.
Pozadina
Derviš iz Ašhebara Ismail I zauzeo je najveći perzijski grad Tabriz i time stvorio novu persijsku dinastiju koju je nazvao Safavidi. Na zapadu se nalazilo veliko Osmanlijsko carstvo. Godine 1512. sultan Selim I preuzeo je vlast, zbacivši prethodno svog oca Bajazida II. i smaknuvši braċu Šehzada Ahmeda i Šehzada Korkuta kao moguċe nasljednike. Po dolasku na vlast, usredsredio je pažnju na unutrašnje nemire u carstvu. Vjerovao je da su ih izazvale Kizilbaš šiitske militantne grupe (povezane sa šahom Ismailom) dajuċi podršku u borbi za vlast drugim članovima otomanske vladarske dinastije i nezvanično podržavajuċi Bajazida II. Selim se tada plašio da će stanovništvo biti podstaknuto protiv njegove vladavine u korist vođe šiitskih Safavida šaha Ismaila, za koje su mnoge njihove pristalice vjerovale da su potomci poslanika Muhameda. Selim je osigurao pravno mišljenje koje je šaha Ismaila i Kizilbaše opisivalo kao "nevjernike i heretike", što mu je omogućilo da poduzme ekstremne mjere na svom putu ka istoku kako bi smirio stanje u carstvu. Kao odgovor na to, šah Ismail je optužio sultana Selima za agresiju na druge muslimane, kršenje vjerskih i seksualnih pravila, te prolijevanja nevine krvi.
Prije nego što je sultan Selim I započeo svoj vojni pohod, naredio je pogubljenje oko 40.000 Kizilbaša iz Anadolije, "kao kaznu za njihovo pobunjeničko ponašanje." Zatim je pokušao i da blokira uvoz iranske svile u svoje carstvo, što je bilo djelimično uspješno. Kada je sultan Selim I započeo svoj vojni pohod na istok, Safavide su sa istoka napali Uzbeci. Njihov vođa Abu 'I-Fath Muhammad, poginuo je u borbi protiv šaha Ismaila samo nekoliko godina ranije. Pokušavajući da izbjegne vođenje rata na dva fronta, Ismail je koristio taktiku spaljene zemlje protiv Selima na zapadu.
Selimova vojska bila je nezadovoljna teškoćama u snabdijevanju vojske tokom vojnog pohoda protiv Ismaila uzrokovanim taktikom spaljene zemlje, izuzetno grubog terena Jermenskog gorja i činjenice da su marširali protiv drugih muslimana. U jednom trenutku janjičari su čak ispalili svoje muskete u pravcu sultanovog šatora u znak protesta. Kada je Selim saznao za vojsku Safavida da se okuplja kod Čaldirana, brzo je krenuo da se obračuna sa Ismailom, a djelimično i da uguši nezadovoljstvo njegove vojske.
Bitka
thumb|250px|desno|[[Otomanska minijatura iz 16. vijeka na kojoj je prikazana bitka za Čaldiran.]] Vojne jedinice sultana Selima I i šaha Ismaila I su se susrele na ravnici Čaldiran 23. augusta u blizini grada Makua podno negostoljubivih planina današnje iranske provincije Zapadni Azerbejdžan. Ismail je sa sobom predvodio između 40.000 – 80.000 vojnika uglavnom naoružanim kopljima. Osmanlije su brojale oko 60.000 vojnika nauružanih mušketama i topovima. Perzijanci nisu imali mnogo iskustva vezano za dejstvo vatrenog oružja, ali su vjerovali da ono neće imati veliku ulogu tokom bitke. Osmanlije su rasporedile tešku artiljeriju i hiljade janjičara opremljenih mušketama i artiljerijskim oruđima koja su bila smještena iza kočija koja su služila kao prepreka od napada Safavida. Perzijanci su (u pokušaju da izbjegnu otomansku artiljeriju smještenu u centru) koristeċi konjicu izvršili juriš s bokova na Osmanlije. Međutim, artiljerija je bila voma pokretljiva, te su ih Osmanlije dočekali topovskom paljbom a poslije i mušketama. Šah Ismail i njegova vojska krenuli su u bijeg povlačeći se ka istoku. Ovo je bila velika pobjeda Osmanlija, što je Selimu podiglo ugled medju ljudima. Turci su imali 2.000 mrtvih, dok su Perzijanci imali blizu 20.000 mrtvih. Napredna otomanska oružja bila su odlučujući faktor u ostvarenju vojne pobjede, jer su vojne snage Safavida, koje su imale samo tradicionalno oružje, bile desetkovane. Safavidi su također patili od lošeg planiranja prije bitke i nediscipline kod vojnika, za razliku od Osmanlija.
Poslije bitke
Nakon bitke Safavidi su morali preseliti prijestonicu svog carstva u Qazvin, a 1598. glavni grad je postao Isfahan. Sa prenošenjem prijestonice u Isfahan, "perzijski element" unutar carstva protiv turkmenske vojne aristokratije (Kizilbaš) bio je značajno ojačan. Poslije bitke Osmanlije su zauzeli safavidsku prijestolnicu Tabriz, gdje se Selim uselio u šahovu palatu. Međutim, Tabriz nije mogao biti trajno zadržan, jer je Selim I bio prisiljen napustiti grad zbog dolaska zime u negostoljubivim planinama današnjeg sjeverozapadnog Irana. Nezadovoljna vojska je prisilila sultana Selima I da povuče vojsku iz Perzije, što je iskoristio šah Ismail da se ponovo vrati u Tabriz. Neki današnji historičari vjeruju da nije bilo pobune među janjičarima, da bi došlo do osmanskog osvajanja Perzije.
Posljedice
thumb|250px|desno|Spomenik podignut na mjestu događaja u znak sjeċanja na bitku za Čaldiran. Posljedice bitke kod Čaldirana su bile te da su Osmanlije spriječile širenje Safavida dobivši kontrolu nad istočnom Anadolijom sa velikim gradovima kao što su Diyarbakir i Van. Time su potvrdili svoju moć nad Bliskim istokom, a Safavidi više nisu bili ozbiljna prijetnja Osmanlijama narednih 100 godina. Također, Turci su postali zaštitnici sunitskog naroda u Mezopotamiji, dok su se Safavidi okrenuli ortodoksnom šiitizmu u Perziji. Sa osvajanjem istočne Anadolije mnogi sljedbenici šaha Ismaila I pobjegli su iz Anadolije. Ostala turkmenska plemena su bila zapostavljena, a zajedno sa njima i aleviti. Sultan Selim I je davao prednost sunitima, te zbog toga nije bio popularan među alevitima. Šah Ismail je naredio da šiiti petkom proklinju halifu Omera, jer je spriječio Aliju da dođe na vlast. Poraz je uništio vjerovanje da je šah Ismail bio nepobjedivi Mahdi. On je vladao safavidskom Perzijom do 1524. godine. Nakon njegove smrti vlast je prešla na njegovog sina Tahmaspa I koji je nastavio sukob sa Osmanlijama što je kulminiralo velikim perzijskim gubicima.
Rezultati Argentine na Copa Amériki
Nogometna reprezentacija Argentine je u svojoj dosadašnjoj historiji nastupila 39 puta na prvenstvu Južne Amerike, odnosno Copa Américi. Najbolji uspjeh Argentina je ostvarila osvajanjem šampionskih titula 14 puta.
Južnoameričko prvenstvo 1922.
1Svi nogometaši Paragvaja su napustili teren nakon dosuđenog jedanaesterca za Argentinu.
Baraž
Zbog istog broja poena između Argentine i Brazila, igrao se baraž.
Južnoameričko prvenstvo 1942.
''Čile je u 43. minuti utakmice napustio igralište zbog protesta protiv suđenja.''
Argentini je dodijeljena pobjeda.
Dorići
Dorići su naseljeno mjesto u općini Rudo, Bosna i Hercegovina.
Psihodelična muzika
Psihodelična muzika (ponekad se naziva i psihodelija) je širok spektar popularnih muzičkih stilova i žanrova pod utjecajem psihodelije 1960-ih. Ova vrsta muzike je dio potkulture ljudi koji su koristili psihodelične droge kao što su LSD, psilocibinske gljive, meskalin i DMT da bi iskusili vizuelne i slušne halucinacije, sinesteziju i izmijenjena stanja svijesti. Psihodelična muzika može također imati za cilj da poboljša iskustvo upotrebe ovih droga. Psihodelična muzika se pojavila tokom 1960-ih godina u folklornim i rock grupama u Sjedinjenim Državama i Velikoj Britaniji, stvarajući podvrste psihodeličnog folka, psihodeličnog rocka, acid rocka i psihodeličnog popa prije nego što je njihova popularnost opala u ranim 1970-im. U narednim decenijama uslijedili su brojni duhovni nasljednici, uključujući progresivni rock, krautrock i heavy metal. Od 1970-ih, probuđeno interesovanje kod publike uključivalo je: psihodelični funk, neo-psihodeliju i psihodelični hip-hop, kao i psihodelične žanrove elektronske muzike kao što su acid house, trance muzika i new rave.
Rezolucija Vijeća sigurnosti broj 755
Rezolucija Vijeća sigurnosti broj 755 je donesena 20. maja 1992. godine, na 3079. sjednici Vijeća sigurnosti Ujedinjenih nacija. Usvojena je bez glasanja, razmatranjem izvještaja Komiteta za prijem novih članica o zahtjevu Republike Bosne i Hercegovine za prijem u Ujedinjene nacije. Rezolucija je predstavljala preporuku Vijeća sigurnosti Generalnoj skupštini UN o pozitivnom odgovoru na podneseni zahtjev. Nakon obavljenog procesa glasanja u Generalnoj skupštini Republika Bosna i Hercegovina je primljena u članstvo te međunarodne organizacije. Odluka je donesena u procesu raspada SFRJ.
Stara džamija u Rujnici
Historija
Pisanih podataka o gradnji džamija i mekteba na teritoriji današnje zavidovićke općine nema, a kanun-name u kojima su objavljena uvakufljenja za izgradnju i izdržavanje džamija i mekteba uglavnom se odnose na monumentalne objekte, džamije i medrese, podignute u gradovima. Prvi pouzdani izvor o džamijama na području današnje zavidovićke općine su austrougarske topografske karte iz 1882. godine, a na kojima su označene džamije u sljedećim selima: Ribnica (Mujići), Osječani (Slivići), Gare, Perovići (Pašin Konak), Rujnica (Jolde), Junuzovići (Krčavine), Krivaja (Krajnići), Borovnica (Šehići).
Nekadašnja džamija u Kurtićima, naselju u današnjoj općini Maglaj u podnožju planine Ozren, je bila sagrađena 1903. godine. Demontirana je 1933. godine, a godine 1934, prenesena je volovskim drvenim kolima iz Kurtića u Rujnicu. Od prvobitne stare džamije u Kurtićima, sačuvana je samo drvena munara. Voda u džamiju je uvedena 70-tih godina, a struja 60-tih godina 20. vijeka.
Pored stare džamije je 1998. godine izgrađena nova potkupolna džamija. Stara džamija se prestala upotrebljavati kao vjerski objekat i koristi se za potrebe skladištenja.
U džamijskom mezaristanu je ukupno oko stotinjak nišana, od kojih je većina novije dobi. Među njima je i petnaest starijih nišana.
Opis
Džamija predstavlja karakterističan primjer narodne (vernakularne) gradnje muslimanskih objekata u periodu između dva svjetska rata. Pripada tipu džamija sa četverovodnim krovom i drvenom munarom. Gabaritne dimenzije džamije iznose cca 10,29 x 11,40 metara. Konceptom prostorne organizacije, prizemlje jee riješeno kao dvoprostorno: sa ulaznim dijelom i centralnim molitvenim prostorom, dok je spratna etaža riješena u vidu izrazito dubokog prednjeg mahfila. Popođeni tavan, kao i dva mobilna drvena kapka na tavanu, postavljena uz „mihrabski“ zid, ukazuje na zaključak da je i tavanski prostor, u posebnim prilikama, bio korišten u vrijeme molitve.
Dekoracije u drvetu su primijenjene na mahfilu. Na vertikalnim sudarima dasaka ograde mahfila pojavljuju se izrezi u obliku kruga i srca, koji ogradama daju transparentnost. Ograda mahfila je bojena u alternacijama tamnozelene i bijele boje, dok se na stubovima koji nose mahfil, pojavljuju rezbarene geometrijske dekoracije, oblici krugova i trouglova, koje su dodatno naglašene bojenjem u nijanse oker, crvene, zelene, bijele i plave boje.
U džamiji se i danas čuva levha rađena na papiru oštećenom vlagom. Mastilo na levhi je na pojedinim mjestima razliveno a dijelovi levhe su uništeni zbog uticaja vlage. Levha je dimenzija 46,5x40 cm podijeljena na četiri jednaka polja unutar kojih su različitom bojom mastila zapisani različiti tekstovi sulus stilom arapskog pisma. Na levhi nema potpisa autora. Potiče iz 1923/24. godine što znači da je i ona zajedno sa džamijom donesena iz sela Kurtići.
Črneča vas
Črneča vas je naseljeno mjesto u sastavu općine Kostanjevica na Krki, regija Posavska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Črneča vas je imala 123 stanovnika.
Sarajevska filharmonija
thumb|desno|250px|Sarajevska filharmonija. Sarajevska filharmonija je prvi profesionalno organizovani simfonijski orkestar u Bosni i Hercegovini. Njeno osnivanje je već bilo ukorijenjeno u ansamblima uspostavljenim za vrijeme Austro-Ugarske vladavine Bosne i Hercegovine.
Razvoj Sarajevske filharmonije do 1945. godine
thumb|desno|250px|Program sa prvog koncerta Sarajevske filharmonije održanog 24. oktobra 1923. godine. Prva ideja o osnivanju jednog profesionalnog ansambla u glavnom gradu Bosne i Hercegovine, koji bi izvodio zapadnoevropsku umjetničku muziku nastala je u opštinskoj Muzičkoj školi. Tako je osnovan kvartet Udruženja filharmonije, koji je uglavnom bio sastavljen od nastavnika opštinske Muzičke škole. Članovi kvarteta su bili: Josip Hladek i dr. Joseph Goldberg (violine), Jakov Sternberg (viola), Beluš Jungić (violončelo) i Klemens Menšik (klavir). Prvi koncert Kvarteta održan je 15. aprila 1920. godine u kinu Sarajevo Imperial. Osnivačka skupština filharmonije u Sarajevu je održana 6. jula tri godine kasnije, i Bogdan Milanković je imenovan za prvog predsjednika. Sa sloganom "više i bolje muzike". Prvi koncert je održan 24. oktobra 1923. godine. Klavirski solista je bio Klemens Menšik, a dirigenti su bili Aleksandar Lukinić i Josef A. Rožđalovski. Na programu je bila: Uvertira iz opere Porin Vatroslava Lisinskog, Klavirski koncert u g-molu Felixa Mendelssohna i ''Simfonija br. 2'' Ludwiga van Beethovena. Do 1941. godine dirigenti su bili Beluš Jungić, Maks Unger, Aleksandar Lukinić, Josef A. Rožđalovski, Edo Křenek i Oskar Danon. U ovom periodu filharmonija je obilježila godišnjice važnih kompozitora, kao što su 100 godina Bedřicha Smetane, Franza Schuberta i Beethovena. Zbog Drugog svjetskog rata filharmonija prestaje sa radom u periodu od 1941. do 1945. godine.
Razvoj Sarajevske filharmonije od 1945. godine do danas
Filharmonija je 1948. godine nastavila sa svojim aktivnostima. U to vrijeme Sarajevska filharmonija je izvodila simfonijsku muziku domaćih i stranih autora.
Prvi koncert Sarajevske filharmonije nakon Drugog svjetskog rata održan je 20. oktobra 1948. godine pod dirigentskom palicom Oskara Danona, a solista na violončelu je bio Antonio Janigro iz Zagreba. Na programu su bile Uvertira iz opere Ruslan i Ljudmila od Mihaila Glinke, Koncert za violončelo i orkestar Antonina Dvoržaka, Sárka Bedřicha Smetane, Noć na goloj planini Modesta Musorgskog i plesovi iz baleta "Ohridska legenda" od Stevana Hristića. U ovom periodu filharmonija je davala prednost domaćim dirigentima, dok su gostujući dirigenti predvodili manji broj koncerata. Ostvarena je i vrlo plodna saradnja sa Udruženjem kompozitora Bosne i Hercegovine, što je dovelo do toga da se koncertni repertoar redovno sastojao od radova domaćih autora.
Početkom rata u Bosni i Hercegovini, Sarajevska filharmonija zaustavlja svoj rad na dvije godine pretrpivši materijalne i ljudske gubitke. Svojevrsna prekretnica za filharmoniju je koncert održan 19. juna 1994. godine kada je orkestar zajedno sa velikim maestrom Zubinom Mehtom izveo Requiem Wolfganga Amadeusa Mozarta u uništenoj zgradi Vijećnice. Jose Carreras, Ruggero Raimondi, Cecilia Gasdia i Ildiko Komlosi nastupali su kao solisti. Iste godine Sarajevska filharmonija je održala više koncerata u Italiji, a tokom sljedeće godine imali su niz nastupa u Austriji, Turskoj, Češkoj, Francuskoj, Švicarskoj i Italiji.
Značaj
Sarajevska filharmonija proslavila je 85 godinu postojanja i rada veličanstvenim koncertom održanim 11. oktobra 2008. godine u Olimpijskoj dvorani Zetra. Tom prilikom, orkestar je izveo popularno djelo Carmina Burana Carla Orffa pod dirigentskom palicom Julija Marića.
Ministarstvo razvoja, poduzetništva i obrta Federacije Bosne i Hercegovine
Ministarstvo razvoja, poduzetništva i obrta Federacije Bosne i Hercegovine ili Federalno ministarstvo razvoja, poduzetništva i obrta (skraćeno FMPRO) jedno je od 16 ministarstava u sastavu Vlade Federacije Bosne i Hercegovine. Sjedište ministarstva se nalazi u ulici Ante Starčevića u Mostaru, dok se na njegovom čelu trenutno nalazi Vojin Mijatović (SDP).
Historija
Godine 1992, nakon sticanja nezavisnosti Republike Bosne i Hercegovine od Socijalističke federativne republike Jugoslavije (SFRJ), osnovano je Ministarstvo snabdijevanja i poduzetništva Republike Bosne i Hercegovine, a za ministra je tada imenovan Alija Delimustafić.
Nakon rata u Bosni i Hercegovini i potpisivanja Dejtonskog mirovnog sporazuma 1995. godine, a s obzirom na ustavne nadležnosti, nadležnost nad tim oblastima dodijeljena je entitetima u Bosni i Hercegovini – Federaciji Bosne i Hercegovine i Republici Srpskoj.