cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ctenophora
Unatoč mehkim, želatinoznim tijelima, fosili za koje se smatra da predstavljaju ktenofore pojavljuju se u slojevima koji datiraju još od početka kambrija, prije otprilike 525 miliona godina. O položaju ktenofora u “stablu života odavno se raspravljalo u studijama molekulske filogenetike. Biolozi su predložili da ktenofori predstavlja drugu najraniju granatu životinjsku lozu, a spužve su sestrinske grupe svim ostalim višećelijskim životinjama. Drugi biolozi su nekad vjerovali da se ktenofore javljaju ranije od spužava, koji su se i same pojavile prije rascjepa između Cnidaria ns i Bilateralia.
Međutim, ponovna analiza podataka pokazala je da su komjuterskii algoritmi korišteni za analizu dovedeni u zabludu prisutnošću specifičnih ktenofornih gena koji su znatno različiti od onih kod drugih vrsta. Molekulsogenetičke studije pokazuju da je zajednički predak modernih ktenofora bio nalik cipidi, koji potiče od raznih cipidipa nakon događaja izumiranja između krede ipaleogena prije 66 miliona godina.
Diferencijalna obilježja
Među svim životinjskim koljenima, ktenofore su složenije samo od spužava, približno složene kao Cnidaria (meduze, morska anemona, itd.), a manje složeni od bilateralija (koje uključuju gotovo sve ostale životinje). Za razliku od spužvi, i ktenofori i žarnjaci imaju: Poput spužvi i knidarija, ktenofore imaju dva glavna sloja ćelija koje u sendviču srednjeg sloja imaju želatinozni  materijal, koji se u knidarija i ktenoforam naziva mezoglel; složenije životinje imaju tri glavna ćelijska sloja i nijedan intermedijarni želatinozni  sloj. Otuda su ktenofore i knidarije tradicijski označene kao diploblastne, zajedno sa spužvama. I ktenofore i knidarije imaju tip mišića koji kod složenijih životinja potiče iz srednjeg elijskog sloja, a kao rezultat toga,  neki nedavni udžbenici klasificiraju ktenofore kao triploblastne, dok ih drugi još uvijek smatraju diploblastnim. Češalj ima više od 80 različitih vrsta ćelija, što premašuje broj kod drugih grupa kao što su plakozoa, spužve, žarnjaci i neke bilateralije s dubokim razgranavanjem.
Veličina im je u rasponu od 1 mm do 1,5 m, pa su rebronoše najveće nekolonijalne životinje koje koriste cilije ("dlačice") kao glavni obrazac kretanja. Većina vrsta ima osam trakastih „rebara“, nazvanih češalj, koja se pružaju duž tijela i nose trepljaste trake nalik češlju, nazvane "ktene", poredane duž češljastih redova, tako da kad cilija treperi, one iz svakog češlja dodiruju češalj ispod.
Ishrana i neprijatelji
Rebronoše su grabljivice. Love plankton, životinjske larve, crve, račiće, žarnjake i druge ktenofore, ali ponekad i malehne ribe. Kad se na njihove pipke nakupe djelići hrane, mogu ih uvući i usnim otvorom skinuti s njih. Odatle ih, pomoću izlučene sluzi ili unutrašnjim trepljama prenose do želuca. Vrste roda Haeckelia hrane se iskljičivo knidarijama čije žarne ćelije ne vare, nego ih kao tzv. kleptoknide ugrađuju u svoje pipke. Ova "krađa" je dugo vremena dovodila zoologe u zabunu jer su, pogrešno, smatrali da i rebronoše imaju sopstvene žarne ćelije. {{Annotated image | float=right | caption=Section through a Pleurobrachia slične cidipidne ktenofore. Lijeva strana pokazuje kanal od stomaka do traka, desna pokazuje kanal od stomaka do češlja. thumb|280px |Plan građe ktenofora. {{div col|2}} Vide se: {{div col end}}
Kao i cijeli niz žarnjaka, i rebronoše ponekad žive u simbiotskim odnosima s različitim algama koje ih snabdijevaju fotosintezom dobijenim ugljikohidratima, vrlo bogatim energijom. Čini se, da samo jedna vrsta, Lampea pancerina, parazitira na plaštašima. When trying to escape predators, one species can accelerate to six times its normal speed;
Razmnožavanje
Osim vrsta iz reda Platyctenida koje se mogu razmožavati i bespolno, sve ostale rebronoše ražmnožavaju se spolno. Skoro uvijek su gonohoristi, što znači da svaka životinja ima i muške i ženske spolne žlijezde. Gotovo sve vrste, pod uticajem  okolne svjetlosti, ispuštaju sjemene i jajne ćelije u vodu, u kojoj zatim dolazi do oplodnje. Rijetka je samooplodnja, a čini se da se to događa samo kod vrata roda Mnemiopsis. Samo jedna vrsta, Tjalfiella tristoma, rađa žive mlade. Kod nje mladi rastu u tjelesnoj šupljini.
Rebraši u novoj ekozoni
Iako se rebronoše obično jedva primjećuju u ekosistemu, a njihov uticaj na okruženje čini se vrlo malim, kada se pojave u vodama koje  nisu ranije naseljavali, mogu izazvati velike štete. Tako je vrsta Mnemiopsis leidy u ranim 1980-im godinama stigla s balastnim vodama u Crno more i jaki se razmnožila. U roku od desetak godina, ulov srdela je doživio slom, jer se pridošla vrsta rebronoša hranila istim planktonom kao i riblja mlađ. Biomasa koju je u tom periodu činila ta vrsta rebronoša u Crnom moru procijenjena je na milion tona. Oni, u roku od 24 sata, mogu udvostručiti svoju masu.
Iznenadnom pojavljivom još jedne vrste rebraša, Beore ovata (1997.), koja se hrani jedinkama vrste Mnemiopsis leidyi, ponovo je uspostavljena ravnoteža; Crno more, od tada naseljeno je objema vrstama. Isti scenarij desio se početkom 21. stoljeća, s istim vrstama i u Kaspijskom moru. Odgovarajuće bitne promjene ekosistema mogu se i tu očekivati. U oktobru 2006., prvi put dokazano je prisustvo te sjevernoatlantske vrste (Mnemiopsis leidyi) i u Baltičkom moru.
Sistematika
Danas je poznato oko 100 vrsta rebronoša, koje se tradicijski dijele u dva razreda, pipkaše (Tentaculata ili Tentaculifera) i golače (Nuda ili Atentaculata). Pošto još uvijek nije siguran položaj Ctenophora u ukupnoj taksonomiji, nije sigurno da ova  podjela poudano odražava srodničke odnose unutar taksona. Moglo bi biti tako samo ako su vrste s pipcima evoluirale od predaka koji ih nisu imali. Ako su, umjesto toga, vrste iz razreda Nuda sekundarno izgubile pipke, vrlo vjerojatno i razred Tentaculata ne obugvata sve potomke zajedničkih predaka.
Filogenija
Budući da svi današnji ktenofori, osim beroida, imaju cidipednu larvu, široko je priznato da je zadnji zajednički predak svima njima bio sličan cidipedijama, ovalnog oblika i uvlačivog rila. Analize zasnovane na morfologiji zaključuju da cidipedije nisu monofiletski, s nekoliko porodica koje su bliže drugima redova ktenofora, Novija istraživanja utemeljena na molekularnim podacima donose slične zaključke i tvrde da je posljednji zajednički predak današnjih ktenofora izgledao poput cidipedija i relativno je recentan te da je, možda, preživio masovno izumiranje kreda-tercijar (prije 65,5 miliona godina), dok su ostali rodovi izumrli. U istoj studiji, a nakon uključivanja ostalih životinjskih koljena, zaključuje se da su knidarije mnogo bliže bilateralnim grupama nego ktenoforima, mada izvjesnost nije velika.
Kladogrami
Kladogram sa odnosima ktenofora s drugim članovima životinjskog carstva
Kladogram filogenije koljena Ctenophora, zasnovan na morfološkim i molekularnim podacima o DNK koja kodira rRNK - 18s
Duboki Dol
Duboki Dol je naseljeno mjesto u sastavu općine Gračac, Zadarska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Gračac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Duboki Dol nije imao stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Duboki Dol je imalo 32 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Međuljići
Međuljići su naseljeno mjesto u općini Gacko, Bosna i Hercegovina.
Karlo VI, car Svetog Rimskog Carstva
Karlo VI (punim izvornim imenom Karl Josef Franz; 1. oktobar 1685 - 20. oktobar 1740) bio je car Svetog Rimskog Carstva, kralj Češke (kao Karlo II), kralj Ugarske, Hrvatske, Napulja, Sicilije i Sardinije, nadvojvoda Austrije (kao Karlo III), te kao vojvoda Tešina, Parme i Piacenze.
Mladost
Rođen je u Beču kao drugi sin cara Leopolda I i njegove treće supruge, Eleonore Magdalene Nojburške.
Očekivalo se da će Karlo II, psihički i fizički zaostao kralj španskih kraljevina, svojim nasljednikom imenovati najbližeg habsburškog rođaka - Karlovog starijeg brata, cara Josipa I. Međutim, Karlo II je svojim nasljednikom proglasio Filipa, vojvodu od Anžuja, unuka svoje najstarije (tada već umrle) polusestre Marije Terezije i francuskog kralja Luja XIV. Karlo i njegov brat se nisu slagali sa ovom odlukom budući da se Marija Terezija odrekla svojih nasljednih prava, te je došlo do Rata za špansko naslijeđe.
Carevanje
Karlov stariji brat umro je iznenada 1711. godine, te se Karlo vratio u Austriju. Odmah je naslijedio od njega češku i ugarsku krunu, a nešto kasnije iste godine izabran je za cara Svetog Rimskog Carstva. Iako Karlo nije bio siguran u sve svoje političke odluke, carstvo je za vrijeme njegove vladavine doseglo svoj vrhunac.
Rat za špansko naslijeđe
Tokom Rata za špansko naslijeđe Karlo se borio za krune španskih kraljevina, ali nije osvojio nijednu. Međutim, osvojio je krune Napulja, Sicilije i Sardinije, koje ipak nije uspio osigurati svojoj dinastiji.
Sva Karlova nastojanja da omogući da nasljeđivanje prođe bez problema bila su neuspješna. Ostrvo Siciliju i Napuljsko kraljevstvo ustupio je kralju Karlu VII koji je kasnije zavladao u Španiji kao Karlo III, dok Viktor Amadeus II Savojski dobija Sardiniju 1720. godine. Za podršku tadašnjih kolonijalnih velesila on se u ime Austrije odrekao svih kolonijalnih težnji i zatvara kolonijalnu kompaniju.
Pragmatička sankcija
Uvidjevši mogućnost da će umrijeti bez muških potomaka, Karlo VI donosi Pragmatičnu sankciju kako bi omogućio svojoj najstarijoj preživjeloj kćeri, Mariji Tereziji, da ga naslijedi u habsburškim nasljednim zemljama.
Smrt i naslijeđe
Karlo VI je umro 20. oktobra 1740. godine i gotovo odmah je nastupio Rat za austrijsku baštinu. Pragmatična sankcia je izdržala i Marija Terezija je proglašena kraljicom Češke i Mađarske. Kako ona kao žena nije mogla biti izabrana za cara Svetog Rimskog Carstva, izabran je Karlo VII Albert. Marija Terezija se udala za Franju I, koji je izabran za cara Svetog Rimskog Carstva nakon kratke vladavine Karla VII, te je Marija Terezija na taj način postala carica i preuzela de facto vlast nad Svetim Rimskim Carstvom.
Dugopolje (Gračac)
Dugopolje je naseljeno mjesto u sastavu općine Gračac, Zadarska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Donji Lapac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Dugopolje je imalo 20 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Dugopolje je imalo 68 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
PlayStation 4
Udaljavajući se od složenije ćelijske mikroarhitekture svog prethodnika, konzola ima AMD Accelerated Processing Unit (APU) izgrađenu na x86-64 arhitekturi, koja teoretski može dostići 1,84 teraflopsa; AMD je naveo da je to "najmoćniji" APU koji je do sada razvio. PlayStation 4 stavlja povećan naglasak na društvenu interakciju i integraciju s drugim uređajima i uslugama, uključujući mogućnost igranja igrica van konzole na PlayStation Vita i drugim podržanim uređajima ("Remote Play"), mogućnost prijenosa igre online ili prijateljima, s tim da daljinski kontroliraju igru ("Share Play"). Kontroler je takođe redizajniran i poboljšan u odnosu na PlayStation 3, sa poboljšanim dugmadima i analognim palicama, i integrisanom tačpedom između ostalih promena. Konzola takođe podržava HDR10 video visokog dinamičkog opsega i reprodukciju multimedije u 4K rezoluciji.
PlayStation 4 je pušten u prodaju uz pohvale kritike, a kritičari su hvalili Sony jer je priznao potrebe svojih potrošača, prihvatio nezavisan razvoj igara i što nije nametnuo restriktivne šeme upravljanja digitalnim pravima poput onih koje je Microsoft prvobitno najavio za Xbox One. Kritičari i nezavisni studiji, prije njegovog puštanja u prodaju, takođe su hvalili mogućnosti PlayStation 4 u odnosu na njegove konkurente; programeri su opisali razliku u performansama između konzole i Xbox One kao "značajnu" i "očiglednu". Povećana potražnja je takođe pomogla Sonyju da postigne globalnu prodaju konzola. Do oktobra 2019. PS4 je postala druga najprodavanija konzola za kućne igre svih vremena, iza PlayStation 2.
NGC 2689
NGC 2689 (također poznat kao PGC 2333935) je spiralna galaksija i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Prvo otkriće je napravio R. J. Mitchell 11. marta 1858. godine.
PlayStation 4
Dana 7. septembra 2016, Sony je predstavio PlayStation 4 Slim, manju verziju konzole; i vrhunsku verziju pod nazivom PlayStation 4 Pro, koja ima nadograđeni GPU i višu brzinu procesorskog takta za podršku poboljšanim performansama i 4K rezolucijom u podržanim igrama.
NGC 2689
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
PlayStation 4
Njegov nasljednik, PlayStation 5, objavljen je u novembru 2020. godine, a Sony je u Japanu ukinuo sve modele PlayStation 4 osim Slim verzije u januaru 2021, s tim da se i dalje proizvodi na zapadnim tržištima nakon njihove izjave o trogodišnjoj podršci za PS4.
Apodanthaceae
Apodanthaceae je porodica cvjetnica iz reda Cucurbitales, razreda Magnoliopsida, divizija Tracheophyta.
Njeni predstavnici rasprostranjeni su po Sjevernoj, Srednjoj i Južnoj Americi, dijelovoma Afrike i Zapadne Australije, te u Iranu. Ima 11 endoparazitskih vrsta u dva roda. Imenovana je po tipskom rodug Apodanthes.
Žive na granama ili stabljikama svojih domaćina porodica Fabaceae i Flacourtiaceae (kao niti koje liče na gljivične micelije). Nemaju zelene organe pa tako ni fotosintezu (holoparaziti)
Porodica ima dva roda: Pilostyles i Apodanthes, dok navodni treći (Berlinianche), nikada nije bio valjano opisan. Sekvence mitohondrijskih i jedarnih DNK pouzdano ih smještaju u red Cucurbitales, što dobro podržavaju i morfološka obilježja.
Prema Katalogu života Apodanthaceae imaju ukupno 29 vrsta i slijedeći kladogram.
Rog Afrike
mini|300px|Rog Afrike
Termin Afrički rog se odnosi na veću regiju koja obuhvata republike Džibuti, Etiopiju, Eritreju i Somaliju, pa se kao takav prostire na približno 2.000.000 kn2 na kom živi 86,5 miliona stanovnika.
IC 859
IC 859 (također poznat kao MCG 3-34-8 i PGC 46074) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 321 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Berenikina kosa. Najveći prečnik je 0,90 (84 hiljade sg) a najmanji 0,9 uglovnih minuta (84 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Stephane Javelle 23. juna 1892. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Vasil Iljoski
Vasil Iljoski (makedonski: Васил Иљоски) je bio makedonski dramski pisac, autor, eseist, literaturni kritičar i profesor. Iljoski je bitna figura makedonske literature, posebno u periodu prije Drugog svjetskog rata. Rođen je u Kruševu, ali je obrazovanje stekao u Kumanovu i Skoplju. Poznat je po dramama, kao što su "Begalka", "Čorbadži Teodos", "Čest", "Kuzman Kapidan", i ostalim literarnim publikacijama.
Vasil Iljoski se penzionirao kao redovni profesor Više pedagoške škole u Skoplju. Iljoski je jedan od osnivača Društva pisaca Makedonije i član Makedonske akademije nauka i umjetnosti još od 1967.
Srednja Afrika
[[Datoteka:LocationCentralMiddleAfrica.png|desno|mini|350px|
]]
Srednja ili centralna Afrika je regija koja se geografski nalazi u centralnom dijelu afričkog kontinenta. U ovu regiju se često ubrajaju sljedeće zemlje:
Srednja Afrika (engl. Middle Africa; termin koji koriste Ujedinjeni narodi u svojoj kategorizaciji geografskih subregija), analogni termin koji označava dio Afrike južno od pustinje Sahare, istočno od Afričkog udubljenja i zapadno od Velike rasjedne doline. Regijom dominira rijeka Kongo i njene pritoke koji zajedno čine iza Amazone drugi po veličini slijev na svijetu. Prema UN-u Srednju Afriku čini devet zemalja:
Sve države koje se nalaze u UN-ovoj subregiji Srednja Afrika zajedno s onima koje se obično smatraju dijelovima Srednje Afrike (dakle 11 zemalja) čine Ekonomsku zajednicu srednjoafričkih država (Economic Community of Central African States).
Srednjoafričku Federaciju (1953-1963), koja se također nazivala Federacija Rodezija i Nyasaland, činile su današnje države Malavi, Zambija i Zimbabve, koje se sada smatraju dijelovima Južne i Istočne Afrike.
Privreda
Uzgoj kahve, kakaa i kaučuka u komercijalne svrhe. Plodored poljoprivrednih kultura naširoko se primjenjuje, a pisang (vrsta banane), jam (slatki krompir) i taro (tropska gomoljika) okosnica su prehrane ekvatorijalne regije. Tapioka, sijerak i proso glavni su prehrambeni usjevi u savanskim područjima. Uzgoj marve ograničen je na područje bez ce-ce muha (sjever i jug regije), dok su ribe rijeka u unutrašnjosti važan izvor bjelančevina.
U rudnicima DR Konga i Kamerunu kopaju se bakar, kobalt, cink i kalaj; dijamanti u Centralnoafričkoj Republici i DR Kongu i mangan u Gabonu. Kongo, Kamerun, Gabon i DR Kongo imaju znatne zalihe nafte, koja je također nedavno otkrivena i u Čadu. Palmino ulje i kaučuk prerađuju se za izvoz.
Konavle (Hrvatska)
mini|280px|Konavle, krajolik Konavle su općina u Hrvatskoj, u Dubrovačko-neretvanskoj županiji.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazila se u sastavu stare općine Dubrovnik. Sjedište općine je u naselju Cavtat.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2021. godine, općina Konavle je imala 8.607 stanovnika, od čega u Cavtatu 2.189.
William G. Morgan
William G. Morgan bio je američki profesor tjelesnog odgoja koji je u historiju ušao kao izumitelj odbojke. Rođen je u Lockportu (New York) 1870. godine kao najstariji sin Georgea Henryja Morgana (1841-1915) i Nancy Chatfield (1848-1932). Srednju školu završio je u Gillu, nakon čega se upisao na Springfield College u Massachusettsu. Tu je 1892. upoznao Jamesa Naismitha, izumitelja košarke. Poput Naismitha, i Morgan je otišao na YMCA kako bi ostvario karijeru kao profesor tjelesnog odgoja. Pod utjecajem Naismitha i košarke, Morgan je 9. februara 1895. u Holyokeu izumio timski sport prvobitno nazvan mintonette, koji je bio manje energičan i pogodniji za starije članove YMCA-ja, ali koji je i dalje zahtijevao atletske sposobnosti. Kasnije je Alfred S. Halstead gledao novi sport i promijenio mu ime u odbojka (eng. volleyball) pošto je poenta igre u odbijanju lopte (volley) naprijed-nazad preko mreže.
Lični život
Supruga mu je bila Mary King Caldwell i s njom je imao četvero djece. Umro je 1942. u rodnom gradu. Jedna osnovna škola u Holyokeu danas nosi njegovo ime.
PRAME
Melanomski antigen prioritetno eksprimiran u tumorima jest protein koji je kod ljudi kodiran genom PRAME sa hromosoma 22. Za ovaj gen je uočeno pet alternativno prerađenih varijanti transkripta koje kodiraju isti protein.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 509  aminokiselina, a molekulska težina  57.890 Da.
Funkcija
Ovaj gen kodira antigen koji je pretežno eksprimiran u ljudskim melanomima i koji prepoznaju citolitski T-limfociti. Ne eksprimira se u normalnim tkivima, osim u testisima. Ovaj obrazac ekspresije je sličan onom kod drugih CT-antigena, kao što su antigen povezan sa melanomom (MAGE), BAGE i GAGE. Međutim, za razliku od ovih drugih CT-antigena, ovaj gen je također eksprimiran kod akutnih leukemija. Prekomjerna ekspresija PRAME u tumorskim tkivima i relativno niski nivoi u normalnim somatskim tkivima čine ga privlačnom metom za terapiju raka. Posljednjih godina imunoterapija je predvodila novu eru terapije raka što je rezultiralo razvojem brojnih novih antigen-specifičnih imunoterapijskih pristupa. Studije o PRAME-specifičnoj imunoterapiji prvenstveno uključuju vakcine i ćelijske imunoterapije.
Plodnost (biologija)
Plodnost je definirana na dva načina; u demografiji to je potencijal reprodukcije posmatrane populacije, za razliku od jednog organizma, dok se u populacijskoj biologiji smatra sličnom fertilnosti, prirodna sposobnost proizvodnje potomstva, mjerena brojem gameta (jaja), sjemenskim setom ili aseksualnim načinima propagacije. Manjak plodnosti je neplodnost dok bi se nedostatak plodnosti nazvao sterilnost.
PRAME
Funkcija
PRAME može inhibirati signalizaciju retinoinske kiseline i njeno posredovanje u diferencijaciji i apoptozama. Utvrđeno je da prekomjerna ekspresija PRAME kod trostruko negativnog karcinoma dojke[[ podstiče [[pokretljivost ćelija raka indukcijom tranzicije epitela u mezenhim.
Modelni organizmi
U proučavanju funkcije korišteni su i PRAME modelni organizmi. Uslovna nokaut-mišja linija pod nazivom Prametm1a(KOMP)Wtsi generirana je u Institutu Wellcome Trust Sanger. Muškarci i ženke podvrgnuti su standardizovanom fenotipskom pregledu to determine the effects of deletion. Urađeni su dodatni pregledi: Dubinska imunološka fenotipizacija.
Plodnost (biologija)
Demografija razmatra samo ljudsku plodnost, po njenim kulturološki različitim stopama, dok biološka proučava sve organizme. Izraz plodnost u biološkoj demografiji često se koristi za opisivanje stope proizvodnje potomstva nakon jednog vremenskog koraka (često godišnje). U tom smislu, plodnost može uključivati i stopu nataliteta i preživljavanje mladih do tog vremenskog koraka. Iako se razina plodnosti geografski razlikuje, to je uglavnom jedna od karakteristika svake kulture. „Fekundacija“ je još jedan izraz za oplodnju. Superfekunditet ili retrofekunditet odnosi se na sposobnost organizma da skladišti spermu drugog organizma (poslije kopulacija) i oplodi jajašca  nakon određenog vremenskog perioda, u suštini izgleda kao da je do oplodnje došlo bez sperme (tj. partenogeneza).
Plodnost je važna i dobro studirana u oblasti ekologije populacija, iako je studirana iz neutralne perspektive. Uticaj se može povećati ili smanjiti u populaciji prema datim uvjetima i određenim društvenim faktorima. Na primjer, u teškoćama za stanovništvo, poput nedostatka hrane ili visokih temperatura,
Pokazano je da se mladalačka i konačno odrasla plodnost smanjuje, zbog nedostatka resursa juvenilne jedinke se ne mogu reproducirati (na kraju će odraslima ponestati resursa i reprodukcija će prestati). Uz to, društveni trendovi i društvene norme mogu utjecati na plodnost, iako je taj utjecaj privremen. Zaista, smatra se da je nemoguće zaustaviti reprodukciju zasnovanu na društvenim faktorima, a plodnost obično raste nakon kratkog pada.
U akušerstvu i ginekologiji, fekundabilnost je vjerovatnoća da će biti trudnoća u jednom menstrualnom ciklusu, a plodnost (fekunditet) vjerovatnoća postizanja živog rođenja u jednom ciklusu.
Plodnost je prirodna sposobnost stvaranja potomstva. Kao mjera, stopa plodnosti je broj rođenih potomaka po reprodukcijskom paru, jedinki ili populaciji. [Plodnost se razlikuje od fekunditet, kojI se definira kao potencijal za reprodukciju (pod utjecajem proizvodnje gameta, oplodnje i trudnoće) Nedostatak plodnosti je neplodnost, dok bi se nedostatak fekunditeta zvao sterilnost.
Ljudska plodnost ovisi o faktorima prehrane, seksualnog ponašanja, srodstva, kulture, instinkta, hormona, tajminga, ekonomija, načina života i emocija.
Demografija
U demografskom kontekstu, plodnost se odnosi na stvarnu proizvodnju potomstva, a ne na fizičku sposobnost za proizvodnju koja se naziva fekunditet (stvaranje gameta). Dok se plodnost može mjeriti, fekunditet ne može. Demografi mjere stopu plodnosti na razne načine, koji se uglavnom mogu podijeliti na mjere "perioda" i "kohortne" mjere. Mjere "perioda" odnose se na presjek populacije u jednoj godini. Podaci "kohorte", s druge strane, prate iste ljude tokom desetljeća. Mjere i perioda i kohorte se široko koriste.
Biologija plodnosti
Žene imaju hormonski ciklus koji određuje kada mogu postići trudnoću. Ciklus je dug približno dvadeset i osam dana, s plodnim periodom od pet dana po ciklusu, ali može uveliko odstupati od ove norme. Muškarci su plodni kontinuirano, ali na njihov kvalitet sperme utiču zdravlje, učestalost ejakulacija i faktori okoline.
Plodnost opada s godinama kod oba spola. Kod žena je pad brži, a potpuna neplodnost obično se javlja oko 50. godine.
Stope spolnih odnosa za trudnoće su najviše kada se to snošaj obavlja svakog ili svakog drugog dana, ili svaka dva ili tri dana. Studije nisu pokazale značajnu razliku između različitih spolnih položaja i stope trudnoće, sve dok to rezultira ejakulacijom u vaginu.
Plodnost žena
Prosječna dob menarhe u Sjedinjenim Državama i zapadnoj Evropi je oko 12,5 godina. . U postmenarhnih djevojčica, oko 80% ciklusa je anovulacijskih (ovulacija se zapravo ne odvija) u prvoj godini nakon menarhe, 50% u trećoj i 10% u šestoj godini.
Menopauza se javlja tokom ženskog srednjeg doba (između 48 i 55 godina). Tokom menopauze, proizvodnja jajničkih hormona se smanjuje, što na kraju uzrokuje trajni prestanak njihove primarne funkcije, posebno stvaranje sluznice maternice (period). Ovo se smatra završetkom plodne faze ženskog života.
Mekavci
Mekavci su naseljeno mjesto u općini Gacko, Bosna i Hercegovina.
Plodnost (biologija)
Plodnost žena
Studije stvarnih parova koji pokušavaju zatrudnje donijele su više rezultata: jedno istraživanje iz 2004. godine na 770 Evropljanki pokazalo je da je 82% žena od 35 do 39 godina začelo u roku od godinu dana, dok je drugo, 2013., od 2.820 Dankinja od 35 do 40 godina našlo da 78% zatrudni u roku od godinu dana.
Prema izvještaju koji su usvojili Odbori za praksu i Odbor direktora Američkog društva za reproduktivnu medicinu, određeno vrijeme ili položaj i ležanje nakon odnosa nemaju značajnog uticaja na plodnost. Sperma se može naći u cerviksnom kanalu nekoliko sekundi nakon ejakulacije, bez obzira na koitusni položaj.
Upotreba lijekova za plodnost i / ili invitro oplodnja može povećati šanse za trudnoću u kasnijoj dobi. Uspješne trudnoće olakšane liječenjem plodnosti zabilježene su u žena starijih od 67 godina. Studije iz 2004. godine pokazuju da sisari mogu nastaviti s proizvodnjom novih jajašaca tokom života, umjesto da  rađaju sa konačnim brojem, kao što se prethodno mislilo. Istraživači iz opće bolnice Massachusetts u Bostonu, u SAD-u, smatraju da će se, ako se jaja ponovo stvaraju svaki mjesec i kod ljudi, sve trenutne teorije o starenju ženskog reproduktivnog sistema morati preispitati, iako je u to sada jednostavno nagađanje.
Prema March of Dimes, „oko 9 % prepoznatih trudnoća žena u dobi od 20 do 24 godine završilo je pobačajem. Rizik je porastao na oko 20 % u dobi od 35 do 39 godina, a više od 50 % do 42 godine“. Prirođene mane, posebno one koje uključuju broj i raspored hromosoma, također se povećavaju s godinama majke. Prema March of Dimes, „u 25. godini rizik od rađanja djeteta s Downovim sindromom je 1/1.340. U 30. godini rizik 1/940, u 35. godini 1/353. U 40. godini rizik je 1 na 85, a u 45. je 1 na 35“.
Muška plodnost
Neka istraživanja sugeriraju da je povećana dob muškaraca povezana sa smanjenjem količine sjemena, pokretljivošću spermatozoida i morfologijom sperme. U studijama koje su kontrolirale žensku dob, poređenje odnosa sa muškaracima mlađim od 30 godina i starijim od 50 godina utvrdilo je relativno smanjenje stope trudnoće  između 23% i 38%. Sugerirano je da broj spermatozoida opada s godinama, a muškarci u dobi od 50 do 80 godina proizvode spermu po prosječnoj stopi od 75% u odnosu na muškarce u dobi od 20 do 50 godina i da se vide veće razlike u tome koliko sjemenski kanalići u testisima sadrže zrele sperme:
Na pad muške plodnosti utiču mnogi faktori, uključujući način života, okoliš i psihološka stanja.
Neka istraživanja također sugeriraju povećani rizik za zdravstvene probleme djece starijih očeva, ali nije dokazana jasna povezanost. Široka skala u izraelskoj studiji sugerirala je da djeca muškaraca starijih od 40 godina imaju 5,75 puta veću vjerovatnoću od djece muškaraca mlađih od 30 godina da imaju poremećaj autističnog spektra, kontrolišući godinu rođenja, socioekonomski status i starost majke. Za povećanu očinsku dob neki predlažu da se direktno poveže sa shizofrenijom, što nije dokazano.
Australijski istraživači pronašli su dokaze koji ukazuju na to da prekomjerna težina (pretilost) može prouzrokovati suptilno oštećenje sperme i spriječiti zdravu trudnoću. Kažu da je vjerovatnoća oplodnje bila 40% manja za uspjeh kada je otac imao prekomjernu težinu.
Američko društvo za plodnost preporučuje dobnu granicu za davatelje sperme od 50 godina ili manje, a mnoge klinike za plodnost u Ujedinjenom Kraljevstvu neće prihvatiti donacije muškaraca starijih od 40 ili 45 godina.
Seksualna revolucija
Nakon 1960. godine postale su dostupne nove metode kontracepcije, idealna veličina porodice pala je sa troje na dvoje djece. Parovi su odgodili brak i prvo rođenje i naglo su smanjili broj trećih i četvrtih poroda.
Neplodnost
Neplodnost odnosi se prvenstveno na biološku nesposobnost osobe da doprinese začeću. Neplodnost se također može odnositi na stanje žene koja nije u stanju da nosi trudnoću do punog roka. Mnogo je bioloških uzroka neplodnosti, uključujući neke koje medicinska intervencija može liječiti.
PlayStation 5
PlayStation 5 (PS5) jest konzola za kućne video igre koju je razvio Sony Interactive Entertainment. Najavljen 2019. kao nasljednik PlayStationu 4, PS5 je objavljen 12. novembra 2020. u Australiji, Japanu, Novom Zelandu, Sjevernoj Americi i Južnoj Koreji, a svjetsko izdanje uslijedilo je sedmicu kasnije. PS5 je dio devete generacije konzola za video igre, pored Microsoftovih konzola Xbox Series X i Series S, koje su objavljene istog mjeseca.
Osnovni model uključuje optičku disk jedinicu kompatibilnu sa Ultra HD Blu-ray diskovima. Digitalnom izdanju nedostaje ovaj pogon, što mu omogućava da služi kao jeftiniji model za one koji više vole da kupuju igre putem digitalnog preuzimanja. Dvije varijante puštene su u prodaju istovremeno.
Glavne hardverske karakteristike PlayStation 5 uključuju SSD uređaj prilagođen za brzi prenos podataka kako bi se omogućila značajna poboljšanja u performansama pohrane, AMD GPU sposoban za prikaz 4K rezolucije do 120 kadrova u sekundi, hardverski ubrzano praćenje zraka za realističnost osvjetljenje i refleksije, kao i Tempest Engine koji omogućava hardverski ubrzane 3D audio efekte. Ostale karakteristike uključuju DualSense kontroler sa haptičkim povratnim informacijama i kompatibilnost s većinom igara za PlayStation 4 i PlayStation VR.
NGC 7091
NGC 7091 (također poznat kao ESO 403-8, IC 5114, MCG -6-47-7 i PGC 66972) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 118 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Ždral. Najveći prečnik je 2,10 (72 hiljade sg) a najmanji 1,7 uglovnih minuta (58 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 1. septembra 1834. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Daemusin od Goguryea
Daemusin je bio treći vladar kraljevstva zvanog Goguryeo.
Rođen je 4. godine kao princ Muhyul, sin kralja Yurija. Kad je imao 11 godina, proglašen je krunskim princem, a bio je treći sin svog oca.
22. godine naše ere ubio je kralja Daesoa.
Prema izvještaju Samguk Yusa, Daemusin je bio otac kralja Minjunga. Također se zna da je imao sina Hodonga, u kojeg se zaljubila kraljevna Nangnang.
Umro je 44. godine.
NGC 5595
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Blood Fire Death
Blood Fire Death četvrti je studijski album švedskog ekstremnog metal benda Bathory. Album je 8. oktobra 1988. objavio Under One Flag, diskografska kuća u vlasništvu izdavača Music for Nations. Iako album stilski najviše pripada žanru black metala, neki dijelovi uključuju prve primjere viking metala.
Pozadina
Tekst za pjesmu "For All Those Who Died" preuzet je iz pjesme spisateljice Erice Jong, čija je pjesma prvi put objavljena u njenoj knjizi Witches, dok su prve tri strofe koje su sadržane u pjesmi "A Fine Day to Die" preuzete iz pjesme "Cassilda's Song" koja se nalazi u djelu The King in Yellow autora Roberta Chambersa.
Naslovnicu albuma krasi slika pod imenom Asgårdsreien (naslikana 1872) slikara Petera Nicolaia Arbe.
Spisak pjesama
Napomena: Pjesma "Outro" nije uvrštena na spisak pjesama na stražnjoj strani albuma te nije uključena kao pjesma na originalnom izdanju na kaseti.
Recenzije
Recenzije za album bile su uglavnom pozitivne. Godine 2009. IGN je uvrstio Blood Fire Death u svoj spisak "10 odličnih Black metal albuma".
NGC 4111
NGC 4111 (također poznat kao MCG 7-25-26, PGC 38440 i UGC 7103) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 37 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Lovački psi. Najveći prečnik je 4,60 (50 hiljada sg) a najmanji 1,0 uglovnih minuta (11 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 14. januara 1788. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 1334
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Melečići
Melečići su naseljeno mjesto u općini Gacko, Bosna i Hercegovina.
Afrička velika jezera
mini|279px|desno|Velika jezera i istočnoafrička obala viđeni iz svemira. [[Indijski okean može se vidjeti u desnom dijelu slike.]]
Velika jezera Afrike čine niz jezera koja se nalaze u Velikoj rasjednoj dolini i oko nje. Ovim jezerima pripada i Viktorijino jezero koje je svojom površinom treće najveće jezero na svijetu. Velika jezera čine: Ponekad se Velikim jezerima smatraju samo Viktorijino, Albertovo i Edwardovo jezero budući da su ona jedina tri jezera iz kojih izvire Bijeli Nil. Tanganjika i Kivu otječu prema rijeci Kongo, pa se stoga nalaze u kongoanskom riječnom sastavu.
Regija Velikih jezera
Velika jezera također označavaju regiju koja obuhvata okolno područje tih jezera. Ona uključuje u cijelini države Ruandu, Burundi i Ugandu, te dijelove Demokratske Republike Kongo, Tanzanije i Kenije.
Ova regija je jedna od najgušće naseljenih područja na svijetu. Procjenjuje se da u regiji Velikih jezera živi 107 miliona ljudi. Zbog vulkanske aktivnosti u prošlosti ovaj je dio Afrike jedno od najboljih područja za poljoprivredu na svijetu. Iako se Velika jezera nalaze na ekvatoru ona zbog svoje nadmorske visine imaju umjerenu klimu. To je ostavilo regiju izvan oboljele zone i omogućilo široko rasprostranjenu upotrebu stoke, posebno goveda i koza.
Zbog gustoće stanovništva i poljoprivrednih viškova u regiji područje je postalo visokoorganizirano, pa su se stvorile brojne malehne države. Najsnažnija od tih monarhija bile su Ruanda, Burundi, Buganda i Bunyoro. Za subsaharsku Afriku je jedinstveno da su tradicionalne granice jednake onima koje su se nalazile između kolonijalnih sila.
Budući da se dugo tragalo za izvorom Nila, regija je dugo vremena bila interes za Evropljane. Prvi Evropljani koji su stigli u regiju u većem broju bili su misionari. Oni su imali ograničen uspjeh u pokrštavanju lokalnog stanovništva, ali su otvorili regiju za kasniji proces kolonizacije. Povećani kontakt s ostatkom svijeta vodio je serijama devastirajućih epidemija koje su jednako pogađale ljude kao i stoku. Stoga se stanovništvo regije dramatično smanjilo, a u nekim područjima i do 60%. Sve do 1950-ih regija nije vratila svoje prethodno stanovništvo.
Nakon sticanja nezavisnosti regija se smatrala da posjeduje veliki potencijal, ali je tokom nedavnih godina zapala u građanski rat s nesagledivim nasiljem, koji je regiju ostavio u velikom siromaštvu, a od kojega su jedino Kenija i Tanzanija bile pošteđene.
Glogovo
Glogovo je naseljeno mjesto u sastavu općine Gračac, Zadarska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Gračac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Glogovo je imalo 11 stanovnika.
Napomena: ''U 1857. i 1869. podaci su sadržani u naseljima Gračac i Kijani, a u 1880. dio podataka sadržan je u naselju Kijani.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Glogovo je imalo 66 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Marlene Dietrich
Marlene Dietrich (27. decembar 1901. - 6. maj 1992.) (Maria Magdalena von Losch) bila je njemačko-američka glumica i pjevačica  čija je karijera trajala od 1910-ih do 1980-ih. U Berlinu tokom 1920-ih, glumila je u pozorištu i u nijemim filmovima. Njena izvedba "Lola-Lola" u Plavom anđelu, u režiji Josefa von Sternberga, donijela joj je svjetsku slavu, i obezbijedila joj je ugovor s Paramount Picturesom u SAD-u. Holivudski filmovi kao što su Šangaj ekspres i Želja kapitalizirali su na njenom glamuru i egzotičnom izgledu, cementirajući njen zvjezdani status i kao jednu od najbolje plaćenih glumica tog doba. Dietrich je postala američki državljanin 1939., a tokom Drugog svjetskog rata bila je popularna ratna zabavljačica. Iako je još uvijek snimala sporadične filmove u poslijeratnim godinama, Dietrich je provela većinu 1950-ih pa sve do 1970-ih nastupajući širom svijeta kao show izvođačica. Godine 1999, Američki filmski institut proglasio je Dietrich devetom najvećom ženskom zvijezdom svih vremena.
Glumila je u mnogim holivudskim filmovima, uključujući šest kultnih uloga koje je režirao Sternberg: Maroko (1930) (njena jedina nominacija za Oscara), Obećašćena (1931), Šangaj ekspres i Plava Venera (oba 1932), Grimizna carica (1934) i Đavo je žena (1935), Želja (1936) i Destry ponovo jaše  (1939). Uspješno je zamijenila svoju glamuroznu ličnost i egzotičan izgled i postala jedna od najplaćenijih glumica tog doba. Tokom Drugog svjetskog rata bila je istaknuta zabavljačica u Sjedinjenim Državama. Iako je ostvarila zapažene uloge u nekoliko poslijeratnih filmova, uključujući Billy Wilder Vanjski posao (1948), Alfred Hitchcockov Trema (1950), Billy Wilder Svjedok optužbe (1957), Orson Wellesov Dodir zla (1958) i Stanley Kramerov Presuda u Nürnbergu (1961), provela je većinu od 1950-ih do 1970-ih na turneji po svijetu kao izvođačica uživo.
Dietrich je bila poznata po svojim humanitarnim naporima tokom Drugog svjetskog rata, smještanju njemačkih i francuskih izbjeglica, pružanju finansijske podrške, pa čak i zagovaranju njihovog američkog državljanstva. Za svoj rad na poboljšanju morala na linijama fronta tokom rata, dobila je nekoliko priznanja od Sjedinjenih Država, Francuske, Belgije i Izraela. Godine 1999., Američki filmski institut proglasio je Dietrich devetom najvećom ženskom filmskom legendom klasičnog holivudskog filma.
Rani život
Rođena je kao Marie Magdalene Dietrich, u Leberstraße 65 u četvrti Rote Insel u Schönebergu, danas berlinskoj četvrti. Njena majka, Wilhelmina Elisabeth Josefine (rođena Felsing), bila je iz imućne berlinske porodice koja je posjedovala firmu za izradu nakita i satova. Njen otac, Louis Erich Otto Dietrich, bio je policijski poručnik. Dietrich je imala jednog brata i sestru. Otac joj je umro 1907. godine. Njegov najbolji prijatelj, Eduard von Losch, poručnik u Grenadirima, udvarao se Wilhelmini i oženio je 1914. godine, ali je umro u julu 1916. od povreda zadobijenih tokom Prvog svjetskog rata. Von Losch nikada nije zvanično usvojio sestre Dietrich, tako da se Dietrich nikada nije prezivala von Losch, kako se ponekad tvrdi.
Dietrichina prvi profesionalni scenski nastup bio je kao pjevačica na turneji Girl-Kabarett Guida Thielschera, te na revijama Rudolfa Nelsona u Berlinu. 1922. Dietrich je bezuspješno bila na audiciji za dramsku akademiju pozorišnog reditelja Maksa Reinhardta. Ubrzo nakon toga počela je da radi u Reinhardtovim pozorištima kao djevojka iz hora, te je igrala male uloge u dramama.
Tanganjika (jezero)
Tanganjika je jezero u istočnoj Africi, dugo 673 km, široko 50–72 km; obuhvata 32.893 km2. Nalazi se na teritorijama Tanzanije, DR Kongo, Zambije i Burundija na nadmorskoj visini od 775 m. Najveća dubina je 1470 m. Tanganjika je drugo jezero na svijetu po dubini iza Bajkalskog jezera.
Glavne pritoke su Malagarasi, Rurizi i Kalambo. Jedina otoka je Lukuga, pritoka Lualabe. U obalnom području razvijen je ribolov, uzgoj uljne palme i riže.
Kruse
Kruse (ćir. Крусе) su naseljeno mjesto u sastavu grada Podgorice, Crna Gora.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine Kruse su imale 40 stanovnika.
Popis 2011.
Napomena: Oznaka Z predstavlja zaštićen podatak.
The Return……
The Return…… (punog naziva The Return of the Darkness and Evil) drugi je studijski album švedskog ekstremnog metal benda Bathory, koji su 27. maja 1985. u Evropi objavile diskografske kuće Black Mark Production i Tyfon, a u SAD-u Combat Records. The Return…… je uvelike uticao na tada nastajući death i black metal.
O albumu
Quorthon je ovako objasnio naziv albuma: "Željeli smo da ljudi samo pročitaju The Return…… ("povratak") – kao drugi ili sljedeći album – i onda okrenu album u potrazi za spiskom pjesama. Ne bi naišli na njega, već na apokaliptičnu pjesmu u koju su uvršteni nazivi pjesama. Tek nakon što bi poslušali cijeli album, dobili bi puni naziv albuma: The Return of the Darkness and Evil".
Spisak pjesama
Remasterirana verzija albuma iz 2003. spaja prvu i drugu pjesmu, kao i sedmu i osmu.
Recenzije
U raznim intervjuima Fenriz iz Darkthronea pohvalio je album i opisao ga kao "esenciju black metala".
Eduardo Rivadavia, muzički kritičar sa sajta AllMusic, dodijelio je albumu tri i po od pet zvjezdica te je komentirao: "Poput njegovog istoimenog debitantskog albuma, Bathoryjevo drugo djelo The Return...... iz 1985. nevjerovatno je grub proto-black metal album nadahnut gotovo isključivo ranijim Venomovim djelima. No budite sigurni: žanr je u to vrijeme bio toliko mlad da je, iako je opet bio snimljen u najgorim mogućim uslovima [...], album bio iznimno revolucionaran. Čak i više od toga, The Return...... je odlično prikazao drugo poglavlje u historijskoj knjizi skandinavskog black metala gotovo svim svojim zvukovnim načelima – od sotonističkih tekstova, grubih vriskova, gitarama koje režu i brzih bubnjeva koji karakteriziraju demonske punk-thrashere "Possessed", "Reap of Evil" i "Son of the Damned" do evokativne naslovne pjesme i "Revelation of Doom" (koju čini tutnjajuća bas-gitara i vriskovi od muke) – sve su to kasnije mlađi, vjerni muzičari povraćali poput krvavih evanđelja."
Daša Drndić
Daša Drndić (Zagreb, 10. august 1946 – Rijeka, 5. juni 2018) jeste hrvatska književnica, prevoditeljica i univerzitetska profesorica. Djela su joj prevedena na engleski, francuski, nizozemsk i, mađarski, poljski, slovački i slovenski jezik.
Biografija
Umrla je u Rijeci 5. juna 2018. godine. .
Akrilik
mini|250px|Akrilne boje u tubi (proizvođač Caran d'Ache) mini|250px|Crvena akrilna boja mini|250px|Detalj slike, sličnosti akrilika sa efektima [[Uljane boje|uljanih boja i akvarela]] Akrilik je slikarska tehnika. Akrilne boje su vrsta brzosušećih boja koje se sastoji od pigmenta pomješanog s akrilatima (esterima poliakrilne i metakrilne kiseline) kao vezivnim sredstvom.
Gotove akrilne boje obično su pakovane u plastičnim tubama kao tempere. Akrilik je veoma popularan u savremenom slikarstvu pošto nosi u sebi spoj nekoliko slikarskih tehnika: tempere - trajnost, akvarela - prozirnost akvarela, kompaktnost i pastelnost gvaša, te uljanih boja - bogatu skalu boje i sjaj. Akrilne boje se rastvaraju u vodi i brzo se suše. Kada se osuše postaju vodootporne. Mogu se koristiti u debelim ili tankim slojevima, omogućujući umjetniku da kombinira tehnike slikanja ulja i akvarela. Jedna od glavnih prednosti akrilne boje je održavanje originalne boje čak i nakon sušenja.
Tehnika je popularna među savremenim umjetnicima prvenstveno zbog svojih svojstava.
Iako su u početku akrilne boje važile i kao zamjena za uljane boje u slikarstvu, zbog svojih izuzetnih osobina, među kojima se izdvajaju brzina sušenja, trajnost i otpornost na vodu, nalaze i široku primjenu u mnogim drugim djelatnostima od primijenjenih umjetnosti do automobilske industrije.
Historija
Akrilna boja datira iz prve polovine 20. stoljeća, a razvijena je paralelno u Njemačkoj i Sjedinjenim Državama. Godine 1934. njemačka hemijska kompanija BASF pantentira boje na bazi akrilne smole. Između 1946. i 1949. Leonard Bocour i Sam Golden, američki umjetnici, izumili su akrilne boje temeljene na mineralnoj bazi pod nazivom Magna boje. Akrilni proizvodi bili su komercijalno dostupni u 1950-ima.
Slikarska tehnika
Prije 19. stoljeća umjetnici su miješali vlastite boje, što im je omogućilo da postignu željenu boju i debljinu.
Akrilni slikari mogu mijenjati izgled, tvrdoću, fleksibilnost, teksturu i druge osobine slikarske površine pomoću akrilnih boja. Umjetnici koji koriste akvarel i uljane boje, također, na raspolaganju imaju razne površine, ali raspon akrilnih medija je mnogo veći. Akrilne boje imaju sposobnost vezanja na mnoge različite površine, mogu se koristiti na papiru, platnu i nizu ostalih materijala.
Boje se mogu nanositi u tankim slojevima, dodavanjem vode boja se ispire i dobija se efekt koji nalikuju akvarelima i drugim vodenim medijima. Za razliku od akvarela, jednom osušena razrijeđena akrilna boja se ne može mijenjati ponovnim dodavanjem vode.
Također se mogu koristiti za izradu debelih slojeva i ponekad se koriste za stvaranje reljefnih slika. Za razliku od uljanih boja, čvrsti slojevi akrilne boje ne pucaju.
Sahel
mini|Položaj Sahela u Africi Sahel (arapski ساحل sahil, granica ili obala Sahare), granična zona u Africi između Sahare na sjeveru i plodnije regije Sudan na jugu.
Termin
Termin se u početku koristio kao geografski termin koji je označavao pojas zemlje između izohijeta (pojasi oborina) s vrijednošću 75 i 450, dok su kasniji istraživači određivali položaj Sahela na širok raspon izohijeta. Termin se također koristio za označavanje zemalja Zapadne Afrike, a u Indiji Sahel je uobičajeno ime koje se daje dječacima.
Geografija
Sahel se prvenstveno sastoji od savana koje se protežu od Atlantskog okeana do Afričkog roga s izmjenama semiaridnih travnjaka i bodljikave savane. Tokom afričke historije regija je bila dom nekim od najnaprednijih kraljevstava koja su ostvarivala veliku dobit od trgovine koja se odvijala preko pustinje. Ta kraljevstva skupno se nazivaju sahelska kraljevstva.
Maslinarstvo
mini|300px|Maslinik Maslinarstvo je grana poljoprivrede koja se bavi uzgojem i preradom maslina.
Sahel
Geografija
Zemlje koje danas čine Sahel su Senegal, Mauritanija, Mali, Burkina Faso, Niger, Nigerija, Čad, Sudan, Etiopija, Eritreja, Džibuti i Somalija.
Maslinarstvo
Historija
Uzgoj maslina i proizvodnja maslinovog ulja veže se uz čovječanstvo kroz gotovo cijelu historiju ljudskog roda. Stablo masline je bilo rasprostranjeno diljem Mediterana i utkano je u mitologiju i historiju mnogih zemalja. Krajem XVIII vijeka maslinarstvo na na prostorima jugozapadne Hercegovine i Dalmacije dostiže svoj vrhunac pa se procjenjuje da se samo u navedenim oblastima koje su bile pod Mletačkom vlašću, uzgajalo čak 20 do 30 miliona stabala masline.
Sahel
Geografija
Karta regije može se vidjeti ovdje.
Maslinarstvo
Prerada
Maslina se prerađuje u za to specijaliziranim uljarama, a preradom se dobija izuzetno zdravo maslinovo ulje.