cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hh sistem antigena
Struktura i genetika ABO(H) antigena
Bombay fenotip se javlja kao posljedica homozigornosti na lohškusu H, tj. u slučajevima kada e recesivni alel h nađe u homozigotnom stanju: genotip hh. On se ispoljava, bez obzira da li osobe imaju alele za sintezu A ili B antikena, jer oni ostaju nektivni zbog nedostatka prekursora (H) na koji bi mogli djelovati. Prema tome, gen h je amorf u lancu sinteze supstanci H, A i B, kao što je amorf i I0 u nastavku alternativne sinteze A i B antigena.
Problemi transfuzije
Prva osoba kod koje je utvrđen Bombay fenotip imala zanimljiv tip krvi koji je reagirao na druge vrste krvi na takav način koji  nikada ranije nije viđen. Serum sadrži antitijela koja su da reagirala sa svim crvenim krvnim zrnacima normalnih ABO fenotipova. Činilo se da crvenum krvnim zrnacima nedostaju antigeni  svih  krvnih grupa  ABO sistema i da imaju dodatni antigen koji je prethodno bio nepoznat.
Osobe s rijetkim Bombay fenotipom (hh) ne izražavaju H antigena (supstancu H),  koja je prisutna u krvnoj  grupi O. Kao rezultat toga, one ne mogu stvarati i antigenu supstancu A ili B na svojim crvenim krvnim zrnacima, bez obzira što mogu alele  A i B  krvne grupe, jer su A i B antigeni  napravljeni od H supstratnog  antigena. Iz tog razloga ljudi koji imaju Bombay fenotip mogu donirati crvena krvna zrnaca sosobama svih grupa  ABO sistema (osim ako neki drugi antigeni, kao što su nespojivi oni iz Rezus sistema krvnih grupa ), ali oni ne mogu prima krv od bilo kojeg donora  ABO krvnih grupa (koja uvijek sadrži jedan ili više A i B i H antigena),  već samo od drugih ljudi koji imaju Bombay fenotip.
Potocki–Lupskijev sindrom
Potocki–Lupskijev sindrom, znan i kao sindrom mikroduplikacije 17p11.2 ili  trisomija 17p11.2 ili  sindrom duplikacije 17p11.2,  je  sindrom susjednog gena koji uključuje mikroduplikaciju pruge 11.2 na kratkom krahu hromosoma 17 (17p11.2). Dupliranje je prvi put opisano kao studija slučaja 1996. U 2000., trealizirana je prva studija o ovoj bolesti, i 2007, prikupljeno je dovoljno pacijenata da završe sveobuhvatnu studiju i daju joj detaljan klinički opis. PTLS je dobio ime po dva istraživača uključena u potonje faze, dr. Lorraineu Potockiju i Jamesu R. Lupskom sa Baylor College of Medicine.
PTLS je prva predviđena recipročna homologna rekombinacija (mikrodelecija ili mikroduplikacija) gdje obje recipročne rekombinacije rezultiraju sindromom susjednog gena. Njegova recipročna bolest je Smith–Magenisov sindrom (SMS), u kojoj se dio hromosoma dupliciran u PTLS u potpunosti deletira.
Potocki–Lupskijev sindrom se smatra rijetkom bolešću, sa  predviđenom  pojavom kod najmanje 1/20.000 ljudi.
Simptomi sindroma uključuju intelektualnu invalidnost, autizam i druge poremećaje koji nisu povezani sa navedenim simptomima.
Prezentacija
Klinički, PTLS se predstavlja kao blaži sindrom od SMS-a, s različitim karakteristikama, iako se PTLS može zamijeniti sa SMS-om. Oba sindroma karakteriziraju višestruki urođene abnormalnosti i intelektualna invalidnost. Ključna karakteristika koja se pojavljuje u 80% slučajeva je poremećaj iz autističnog spektra. Ostale jedinstvene karakteristike ovog sindroma su infantilna hipotonija, apneja u snu, strukturne kardiovaskularne anomalije, kognitivni deficiti, abnormalno društveno ponašanje, poteškoće u učenju, poremećaj deficita pažnje, opsesivno-kompulzivno ponašanje, malokluzija, nizak rast i neuspjeh u napredovanju.
Molekulska genetika
I Potocki–Lupskijev i Smith–Magenis sindrom nastaju neispravnim mehanizmom nealelne homologne rekombinacije. Oba uključuju odjeljak hromosoma od 1,3-3,7 megabaza u 17p11,2, koji uključuje gen-1 inducibilne retinojska kiseline   (RAI1). Ostali kandidat geni identificirani su u dupliranom odjeljku, uključujući ' SREBF1, DRG2, LLGL1, SHMT1 i ZFP179''.
U jednoj grupi primijetili su da je u modelu miša, bočni gen u dupliranom segmentu također prekomerprekomerno ekspimiran, predlažući neke nove kandidatske gene za analizu, uključujući MFAP4,  TTC19 i GJA12.
Rožno
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazilo se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Rožno je imalo 224 stanovnika.
Žučna kiselina
Žučne kiseline su steroidne kiseline koje se pretežno nalaze u žuči sisara i drugih kičmenjaka. U jetri se sintetiziraju različite žučne kiseline. Žučne kiseline su konjugirane sa taurinskim ili glicinskim ostacima dajući anione zvane žučne soli.
Primarne žučne kiselinesu one koje sintetizira jetra. Sekundarne žučne kiseline rezultat su djelovanja bakterija u debelom crijevu. Kod ljudi, tauroholna i glikoholna kiselina (derivati holne kiseline), taurohenodeoksiholna i glikohenodeoksiholna kiselina (derivati henodeoksiholne kiseline) su glavne žučne soli. Otprilike su jednake koncentracije. Pronađene su i soli njihovih 7-alfa-dehidroksiliranih derivata, dezoksiholna i litoholna kiselina, a derivati holne, henodeoksiholne i deoksiholne kiseline čine više od 90% žučnih kiselina u žuči ljudi.
Žučne kiseline sadrže oko 80% organskih spojeva u žuči (drugi su fosfolipidi i holesterol. Povećano lučenje žučnih kiselina dovodi do povećanja protoka žuči. Žučne kiseline olakšavaju probavu hranjivihih masti i ulja. Suže kao micele – formirajući tenzide, koji inkapsuliraju hranjive sastojke, olakšavajući njihovu apsorpciju. Ove micele suspenduju se u himusu, prije dalje prerade. Žučne kiseline također djeluju hormonski u tijelu, posebno preko farnesoidnih X receptora i GPBAR1 (poznat i kao TGR5).
Proizvodnja
Sinteza žučne kiseline odvija se u ćelijama jetre, koje sintetiziraju primarne žučne kiseline (holna i henodeoksiholna kiselina kod ljudi, putem citohromom P450 posredovane oksidacije holesterola, u više koraka. Dnevno se sintetizira otprilike 600 mg žučnih soli, kako bi nadomjestilo žučne kiseline izgubljene u fecesu, iako se, kako je opisano u nastavku, izlučuju mnogo veće količine, koje se ponovo apsorbiraju u crijevima i recikliraju. Korak ograničavanja brzine u sintezi je dodavanje hidroksilne grupe na 7. položaju steroidne jezgre enzimom holesterol 7 alfa-hidroksilaza. Ovaj enzim dolje regulira holna kiselina, a gornji holesterol inhibira se djelovanjem ileumskog hormona FGF15/19.
Prije izlučivanja bilo koje žučne kiseline (primarne ili sekundarne, vidi dolje), ćelije jetre ih konjugiraju ili sa glicinom ili taurinom, dajući ukupno osam mogućih konjugiranih žučnih kiselina. Ove konjugirane žučne kiseline često se označavaju kao žučne soli. pKa nekonjugiranih žučnih kiselina je između 5 i 6,5,, a pH duodenuma kreće se između 3 i 5, pa kada su nekonjugirane žučne kiseline tu gotovo uvijek protonirana (oblik HA), što ih čini relativno netopivima u vodi. Konjugacija žučnih kiselina sa aminokiselinama snižava pKa konjugata žuč-kiselina / aminokiselina na između 1 i 4. Tako su konjugirane žučne kiseline u duodenumu gotovo uvijek u svom deprotoniranom (A–) obliku, što ih čini mnogo više topivim u vodi i mnogo sposobnijim da ispune svoju fiziološku funkciju emulgiranja masti.
Funkcije
Kao amfipatijske molekule sa hidrofobnim i hidrofilnim regionima, konjugirane žučne soli nalaze se na granici lipida/vode i u pravoj koncentraciji formiraju micele. Dodatna topivost konjugiranih žučnih soli pomaže njihovoj funkciji, sprečavanjem pasivne ponovne apsorpcije u tankom crijevu. Kao rezultat, koncentracija žučnih kiselina / soli u tankom crijevu je dovoljno visoka da tvore micele i otapaju lipide. "Kritična koncentracija micela" odnosi se, kako na svojstveno svojstvo same žučne kiseline, tako i na količinu žučne kiseline neophodne za funkcioniranje u spontanom i dinamičnom stvaranju micela. Micele koje sadrže žučnu kiselinu pomažu lipazama za probavu lipida i njihovo približavanje membrani crijevne četkaste granice, što rezultira apsorpcijom masti.
Sinteza žučnih kiselina glavni je put metabolizma holesterola u većini vrsta, osim u ljudi. Tijelo proizvodi oko 800 mg holesterola dnevno, a oko polovine od toga koristi se za sintezu žučnih kiselina, proizvodeći 400–600 mg dnevno. Odrasli ljudi svakodnevno izlučuju između 12–18 g žučnih kiselina u crijeva, uglavnom nakon obroka. Veličina bazena žučnih kiselina je između 4-6 g, što znači da se žučne kiseline recikliraju nekoliko puta dnevno. Otprilike 95% žučnih kiselina se ponovo apsorbira aktivnim transportom u ileumu i reciklira natrag u jetru radi daljeg lučenja u žučni sistem i žučnu kesu. Ova enterohepatična cirkulacija žučnih kiselina omogućava nisku brzinu sinteze, samo oko 0,3 g/dan, ali s velikim količinama koje se izlučuju u crijevo. .
Žučne kiseline imaju i druge funkcije, uključujući uklanjanje holesterola iz tijela, podsticanje protoka žuči da bi se eliminirali određeni kataboliti (uključujući bilirubin), emulgiranje vitamina topivih u mastima, kako bi se omogućila njihova apsorpcija, te pomoć u pokretljivosti i smanjenju količine bakterija u tankom crijevu i žučnom traktu.
Struktura i sinteza
Žučne soli čine veliku porodicu molekula, sastavljenih od steroidne strukture s četiri prstena, bočnim lancem od pet ili osam ugljika, koji završava karboksilnom kiselinom i nekoliko hidroksilnih grupa čiji se broj i orijentacija razlikuje od specifične žućne soli. Četiri prstena su označena A, B, C i D, od najudaljenijeg do najbližeg bočnom lancu s karboksilnom skupinom. D-prsten je za jedan ugljik manji od ostala tri. Struktura se obično crta s A lijevo i D desno. Hidroksilne grupe mogu biti u bilo kojoj od dvije konfiguracije: bilo gore (ili van), nazvane beta (β; često se povlače konvencionalno kao puna linija), ili dolje, nazvane alfa (α; prikazuju se kao isprekidana linija). Sve žučne kiseline imaju 3-hidroksilnu grupu, izvedenu iz matične molekule, holesterola, u kojoj je 3-hidroksil beta.
Alternativni (kiselinski) put sinteze žučne kiseline pokreće mitohondrijska sterol 27-hidroksilaza (CYP27A1), eksprimirana u jetri, a također i u makrofagima i drugim tkivima. CYP27A1 značajno doprinosi ukupnoj sintezi žučnih kiselina, katalizirajući oksidaciju bočnog lanca sterola, nakon čega cijepanje jedinice od tri ugljika u peroksisomima dovodi do stvaranja žučne kiseline C24. Manji putevi pokrenuti 25-hidroksilazom u jetri i 24-hidroksilazom u mozgu također mogu doprinijeti sintezi žučnih kiselina. 7α-hidroksilaza (CYP7B1) generira oksisterole, koji se u jetri mogu dalje pretvoriti u CDCA.
Holna kiselina, 3α, 7α, 12α-trihidroksi-5β-holan-24-ojna kiselina, najzastupljenija žučna kiselina kod ljudi i mnogih drugih vrsta, otkrivena je prije henodeoksiholne kiseline. To je tri-hidroksi-žučna kiselina sa 3 hidroksilne grupe (3α, 7α i 12α). U njenoj sintezi u jetri, 12α hidroksilacija se odvija dodatnim dejstvom CYP8B1. Kao što je to već bilo opisano, otkriće henodeoksholne kiseline (sa dvije hidroksilne grupe) učinilo je od ove nove žučne kiseline "dezoksiholnu kiselinu", jer je imala jednu hidroksilnu grupu manje od holske kiseline.
Dezoksiholna kiselina nastaje iz holne kiseline, 7-dehidroksilacijom, što rezultira u dvije hidroksilne grupe (3α i 12α). Ovaj postupak s henodeoksiholnom kiselinom rezultira žučnom kiselinom sa samo 3α hidroksilnom grupom, koja se naziva litoholna kiselina (lito = kamen), a koja je prvo identificirana u žučnom kamenu teleta. Slabo je topiva u vodi i prilično je toksična za ćelije.
Obetiholna kiselina, 6α-etil-hendodeoksiholna kiselina, je polusintetska žučna kiselina sa većom aktivnošću, kao FXR agonist, a koja je u fazi ispitivanja kao farmaceutsko sredstvo.
Hormonske aktivnosti
Žučne kiseline djeluju i kao steroidni hormoni koji se izlučuju iz jetre, apsorbiraju iz crijeva i imaju različita direktna metabolička djelovanja u tijelu, putem jedarnog receptora zvanog farnesoidni X-receptor (FXR), poznatog i pod imenom gena NR1H4. Drugi receptor žučne kiseline je receptor ćelijske membrane, poznat kao G-protein spregnuti receptor žučne kiseline 1 ili TGR5. Mnoge od njihovih funkcija signalnih molekula u jetri i crijevima su aktiviranjem FXR, dok TGR5 može biti uključen u metaboličke, endokrine i neurološke funkcije.
Regulacija sinteze
Kao surfaktanti ili deterdženti, žučne kiseline su potencijalno toksične za ćelije, pa su i njihove koncentracije strogo regulirane. Aktivacija FXR u jetri inhibira sintezu žučnih kiselina i jedan je od mehanizama povratne kontrole, kada su razine žučne kiseline previsoke. Drugo, FXR aktivacija žučnim kiselinama tokom apsorpcije u crijevima povećava transkripciju i sintezu FGF19, što zatim inhibira sintezu žučnih kiselina u jetri.
Metaboličke funkcije
Novi dokazi povezuju aktivaciju FXR s promjenama u metabolizmu triglicerida metabolizmu glukoze i rastu jetre.
Ostale interakcije
Žučne kiseline se, uz svoje hormonske receptore (FXR i TGR5) i njihove transportere, vežu i za neke druge proteine. Među tim proteinima, enzim N-acil fosfatidiletanolamin-specifična fosfolipaza D (NAPE-PLD) stvara bioaktivne lipidne amide (npr. erndogeni kanabinoid i anandamid), koji imaju važnu ulogu u nekoliko fizioloških puteva, uključujući reakcije na stres i bol, apetit i životni vijek. NAPE-PLD organizira direktnu unakrsnu razmjenu između signala lipidnih amida i fiziologije žučnih kiselina.
Hiperlipidemija
Kako se žučne kiseline prave od endogenog holesterola, poremećaj enterohepatske cirkulacije žučnih kiselina smanjit će holesterol. Sekvestranti žučne kiseline vežu žučne kiseline u crijevima, sprečavajući reapsorpciju. Na taj način se više endogenog holesterola usmjerava u proizvodnju žučnih kiselina, čime se smanjuje nivo holesterola. Tako vezanne žučne kiseline se zatim izlučuju fecesom. .
Holestaza
Testovi na žučne kiseline korisni su i u ljudskoj i u veterinarskoj medicini, jer pomažu u dijagnozi brojnih stanja, uključujući vrste holestaza, kao što su intrajetrena holestaza trudnoće, portosistemska zamjena i jetrena mikrovaskularna displazija kod pasa. Strukturne ili funkcijske abnormalnosti žučnog sistema rezultiraju porastom bilirubina (žutica) i žučnih kiselina u krvi. Žučne kiseline povezane su sa svrabom (pruritus), koji je čest u holestatskim stanjima kao što su primarna bilijarna ciroza (PBC), primarni sklerozirajući holangitis ili intrahepatsk holestaza trudnoće. Kod ovih holestatskih poremećaja primjenjuje se liječenje ursodezoksiholnom kiselinom već dugi niz godina.
Žučnokiselinski proljev
Prekomjerne koncentracije žučnih kiselina u debelom crijevu uzrok su hroničnog proljeva. Često nastaje kada je ileum abnormalan ili je hirurški uklonjen, kao u Crohnovoj bolesti, ili uzrokuje stanje koje liči dijareji: sindrom iritabilnog crijeva (IBS-D). Ovo stanje dijareje žučne kiseline / malapsorpcija žučne kiseline može se dijagnosticirati testom SeHCAT i liječiti sekvestrantima žučne kiseline.
Žučne kiseline i rak debelog crijeva
Žučne kiseline mogu imati određeni značaj u razvoju kolorektumskog karcinoma. Dezoksiholna kiselina (DCA) povećana je u sadržaju debelog crijeva kod ljudi, kao odgovor na prehranu s puno masnoća. U populacijama s velikom učestalošću raka debelog creva, izmetske koncentracije žučnih kiselina su veće, i ova povezanost sugerira da bi povećana izloženost debelog crijeva žučnim kiselinama mogla imati ulogu u razvoju karcinoma. U jednoj posebnoj usporedbi, koncentracija DCA u fekalijama u urođenika iz Južne Afrike (koji jedu hranu s niskim udjelom masti) u odnosu na Afroamerikance (koji jedu hranu sa više masti) iznosila je 7,30 naspram 37,51 nmol / g mokre stolice. Afrički domoroci u Južnoj Africi imaju nisku stopu incidencije raka debelog crijeva, manju od 1:100.000, u poređenju sa visokom stopom incidencije za muškarce Afroamerikance od 72:100.000.
Eksperimentalne studije također sugeriraju mehanizme uticaja žučnih kiselina u raku debelog crijeva. Izlaganje ćelija debelog creva visokim koncentracijama DCA povećava stvaranje reaktivne vrste kiseika, uzrokujući oksidacijski stres, a također povećava oštećenje DNK. Miševi koji su se prehranjivali dodatkom DCA koji imitira nivoe DCA u debelom crevu kod ljudi uz hranu sa visokim udjelom masti razvili su neoplazije, debelog crijeva, uključujući adenom i adenokarcinome (kancere, za razliku od miševa koji su se hranili kontrolnom hranom koja je proizvodila jednu desetinu nivoa DCA debelog crijeva, a koji nidu imali neoplaziju debelog crijeva.
Šakanlije
Šakanlije su naseljeno mjesto u sastavu općine Dvor, Sisačko-moslavačka županija, Republika Hrvatska.
Žučna kiselina
Dermatologija
Žučne kiseline mogu se koristiti u potkožnim injekcijama za uklanjanje neželjenih masnih kiselina (vidi mezoterapija). Dezoksiholna kiselina kao injekcija dobila je odobrenje FDA za otapanje submentne masnoće. Ispitivanja faze III pokazala su značajne odgovore, iako su mnogi ispitanici imali blage neželjene reakcije modrica, otoka, bolova, utrnulosti, eritema i čvrstoće oko tretiranog područja.
Šakanlije
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Šakanlije su imale 32 stanovnika.
Napomena: ''Od 1857. do 1900. sadrži podatke za naselje Jovac.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Šakanlije je imalo 196 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
SPG14
Protein spazamske paraplegije 14 jest protein koji je kod ljudi kodiran genom SPG14 sa hromosoma 3. Spazamska paraplegijsa je autosomno recessivni genetički poremećaj.
DDR-Oberliga 1957.
DDR-Oberliga 1957. je bila deveta sezona najvišeg nogometnog ranga u Istočnoj Njemačkoj. Takmičenje je odžano u jesen 1957. godine. Odigrano je 26 kola. U ovoj sezoni je igralo 14 klubova.
Popis stanovništva u Srbiji 2011 (Kragujevac)
Po popisu stanovništva, domaćinstava i stanova 2011. u Srbiji, koji je proveden od 1. do 15. oktobra 2011, u općini Kragujevac živjelo je ukupno 179417 stanovnika, što predstavlja 2,50% od ukupnog broja stanovnika Srbije, odnosno 61,17% od od ukupnog broja stanovnika Šumadijskog okruga. Popis stanovništva provoden je na temelju Zakona o popisu stanovništva, domaćinstava i stanova u 2011. Godini ("Službeni glasnik RS", br. 104/09 i 24/11).
SPG14
Nasljedne spazamske paraplegije (HSP), grupu neurodegenerativnih poremećaja koji uzrokuju progresivnu spastičnost donjih udova, karakteriziraju klinička i genetička heterogenost. Do danas, tri lokusa za autosomno recesivni HSP su mapirana na hromozomima 8p, 16q i 15q. Nakon isključivanja povezivanja na ovim lokusima, u studiji iz 2000. izvršena je pretraga u cijelom genomu u u italijanskoj porodici među srodnicima sa autosomno recesivnim HSP-om kompliciranim blagom mentalnom retardacijom i distalnom motornom neuropatijom. Koristeći mapiranje homozigotnosti, dobili su pozitivne LOD rezultate za markere na hromosomskom regionu 3q27-q28, sa maksimalnim LOD skorom u više tačaka od 3,9 za marker D3S1601. Analiza haplotipa omogućila je da identifikuju homozigotnu regiju (4,5 cM), okruženu markerima D3S1580 i D3S3669, koja se kogregira sa bolešću. Ovi podaci snažno podržavaju prisustvo, na hromosomskoj sekvencvi 3q27-28, novog lokusa za komplikovanu recesivnu spazamsku paraplegiju, koju su nazvali "SPG14".
Rezultati nogometne reprezentacije Latvije u kvalifikacijama za Evropsko prvenstvo
Nogometna reprezentacija Latvije je u svojoj dosadašnjoj historiji nastupila šest puta u kvalifikacijama za Evropsko prvenstvo. Najbolji plasman u kvalifikacijama Lavija je ostvarila osvojivši drugo mjesto u kvalifikacijskoj grupi u kvalifikacijama za prvenstvo 2004. U baražu Latvija je bila uspješnija od Turske te se kvalificirala na svoje prvo i do sada jedino Evropsko prvenstvo.
Popis stanovništva u Srbiji 2011 (Kragujevac)
Starosna piramida
Od ukupnog broja stanovnika u općini Kragujevac bilo je 87.334 (48,68%) muškaraca i 92.083 (51,32%) žena, što predstavlja omjer muškaraca i žena 948:1000. Prosječna starost stanovništva bila je 41,8 godina, muškaraca 40,7 godina, a žena 42,8 godina. Udio osoba starijih od 18 godina je 82,9% (148.733), kod muškaraca 82,0% (71.642), a kod žena 83,7% (77.091).
IC 3341
IC 3341 (također poznat kao PGC 40682) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 17 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Berenikina kosa. Najveći prečnik je 0,40 (2 hiljade sg) a najmanji 0,3 uglovnih minuta (1 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Charles Joseph Etienne Wolf 23. marta 1903. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
DDR-Oberliga 1957.
Prvak je bio Wismut Karl-Marx-Stadt. Iz lige su ispali BSG Lokomotive Stendal i SC Motor Karl-Marx-Stadt. Najbolji strijelac je bio Heinz Kaulmann sa 15 golova.
Tabela
desno
Orden slobode (Bosna i Hercegovina)
Orden slobode jest najviše odlikovanje Bosne i Hercegovine. Dodjeljuje se za posebne zasluge u ostvarivanju slobode i ljudskih prava, za razvoj razumijevanja i povjerenja između građana i naroda Bosne i Hercegovine i za zasluge u izgradnji demokratskih odnosa.
Orden je najvišeg ranga, urađen od metala: srebro Ag 999/1000 i zlato Au 22kt, i od dragocjenog kamenja: 6 komada dijamanata i 31 komad safira. Dimenzije ordena su cca 100x55mm.
Republika Bosna i Hercegovina
Orden je uspostavljen 1994. godine. U Republici Bosni i Hercegovini dodjeljivao se za izvanredne uspjehe u rukovođenju i komandovanju najvećim vojnim jedinicama i ustanovama za vrijeme rata u BiH. Ordenom slobode odlikovani su: Armija Republike Bosne i Hercegovine i general ARBiH, Rasim Delić.
Bosna i Hercegovina
Dana 21. maja 2003. godine Parlamentarna skupština BiH usvojila je "Zakon o odlikovanjima Bosne i Hercegovine" u kojem Orden slobode se, po važnosti, nalazi na prvom mjestu. Orden se dodjeljuje za posebne zasluge u ostvarivanju slobode i ljudskih prava, za razvijanje razumijevanja i povjerenja među građanima i narodima, kao i za zasluge u izgradnji demokratskih odnosa.
IC 4950
IC 4950 (također poznat kao ESO 185-70 i PGC 64159) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 199 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Teleskop. Najveći prečnik je 1,30 (75 hiljada sg) a najmanji 0,4 uglovnih minuta (23 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart 3. oktobra 1901. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Šegestin
Šegestin je naseljeno mjesto u sastavu općine Dvor, Sisačko-moslavačka županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Dvor.
Nekropola Čengića Bara
Nekropola Čengića Bara, općina Kalinovik, nalazi se na listi 30 srednjovjekovnih nekropola stećaka koje su 2016. godine proglašene Svjetskom baštinom UNESCO-a. Na listi su 22 nekropole u Bosni i Hercegovini, po 3 u Srbiji i Crnoj Gori, a 2 u Hrvatskoj.
Šegestin
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Šegestin je imao 35 stanovnika.
Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011 (Bogdanovci)
'''Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011. godine''' proveden je od 1. do 28. aprila 2011, prema stanju na dan 31. marta. Popis je proveden na temelju ''Zakona o Popisu stanovništva, kućanstava i stanova u Republici Hrvatskoj 2011. godine'' (Narodne novine, broj 92/10). Općina Bogdanovci je po Popisu stanovništva 2011. godine na površini od 81,5 km2 imala 1.960 stanovnika, što predstavlja 1,09% od ukupnog broja stanovnika Vukovarsko-srijemska županije, odnosno 0,05 % od ukupnog broja stanovnika Hrvatske. Gustoća naseljenosti u Bogdanovcima je 24 stanovnika/km2.
Šegestin
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Šegestin je imalo 134 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Bosna i Hercegovina na Svjetskom prvenstvu u atletici 1999.
Bosnu i Hercegovinu je na SP u atletici 1999. u Sevilli u Španiji od 20-29. augusta 1999. predstavljalo je dvoje atletičara. Ovo je bio četvrti nastup atletičara iz Bosne i Hercegovine na Svjetskim prvenstvima u atletici.
Nekropola Čengića Bara
Nekropola je i nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.
Papratnica (Žepče)
Papratnica je naseljeno mjesto u općini Žepče, Bosna i Hercegovina.
Nekropola Čengića Bara
Opis
Od 1954. do 1956. godine, Šefik Bešlagić izvršio je evidentiranje i obradu nekropola sa stećcima u okolini Kalinovika. Saradnici su mu bili: Đuro Basler, Pavao Anđelić, Mehmed Mujezinović i Ranko Rosić.
U samome središtu lokaliteta smještena je nekropola sa 52 stećka. Svi stećci izrađeni su od krečnjaka i potiču iz kamenoloma koji se nalazi oko 100 metara od nekropole u pravcu jugoistoka. Uglavnom zastupljeni su sanduci. U nekropoli se nalazi 35 sanduka, od čega je znatan broj visokih. Veliki broj sanduka je sa postoljem. Sljemenjaka ima šest i oni su dosta visoki, što je jedna od karakteristika ove nekropole. Ostatak stećaka čine ploče (11 primjeraka).
Najzastupljeniji motivi na stećcima su; tordirana vrpca i frizovi sa povijenim trolistovima, zatim slijede motivi štita i mača, biljnih stilizacija, križeva u kružnim vijencima, ptica, jelena i scena lova na jelene te kola i turnira. Na stećku br. 45 evidentiran je i natpis u bosanskoj ćirilici koji govori da tu leži Stojan Opodinović. Natpis u tranliteraciji glasi: ''
1. red: A SE LEŽI STЬN OPODINOB - 2. red: IVЬ''
Lužani (Gradiška)
Lužani su naseljeno mjesto u gradu Gradišci, Bosna i Hercegovina.
Nekropola Čengića Bara
Opis
Znatan broj stećaka oštećen je usljed dugotrajnog djelovanja atmosferilija. Stećci su veoma ugroženi prisustvom biljnih organizama, lišaja i mahovina. Veliki je broj utonulih stećaka pa ne postoje konačni podaci o zastupljenosti i raznovrsnosti dekorativnih motiva.
Ržišče (Kostanjevica na Krki)
Ržišče je naseljeno mjesto u sastavu općine Kostanjevica na Krki, regija Posavska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazilo se u sastavu stare općine Krško.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Ržišče je imalo 17 stanovnika.
Loče (Slovenske Konjice)
mini|280px|Loče, rimokatolička crkva "Sv. Duh" Loče su naseljeno mjesto u sastavu općine Slovenske Konjice, regija Savinjska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Slovenske Konjice.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Loče su imale 684 stanovnika.
Napomena: ''Od 1955. do 1999. iskazivano pod imenom Loče pri Poljčanah.''
105. brdska brigada
105. brdska brigada vojna je jedinica koja je tokom rata u Bosni i Hercegovini djelovala u sastavu Prvog korpusa Armije Republike Bosne i Hercegovine.
Pješadijska brigada "Isa-beg Ishaković" formirana je 21. augusta 1992. od ljudstva sa područja Starog Grada. 28. septembra preimenovana je u 3. brdsku brigadu i postala je potčinjena Štabu Vrhovne komande. U sastav 1. korpusa ušla je 23. januara 1993. 4. februara u njen sastav ušao je 3. protivdiverzantski odred Sedrenik.
Od 1. i 2. sarajevskog združenog odreda Okružnog štaba odbrane Sarajevo, formiranih od ljudstva sa područja općine Centar, 25. oktobra 1992. formirana je 7. brdska brigada. U sastav 1. korpusa ušla je 25. januara 1993.
Od 3. i 7. brdske brigade formirana je 19. februara 1993. 9. motorizovana brigada. Nakon Akcije Trebević, brigada je 3. novembra preimenovana u 105. motorizovanu brigadu, nakon zahtjeva Komande brigade. Ulaskom u 12. diviziju dobila je ime 105. brdska brigada. 13. oktobra 1995. ušla je u sastav 127. brdske brigade.
Dva pripadnika 3. brdske, jedan pripadnik 7. brdske, tri pripadnika 9. motorizovane i tri pripadnika 105. motorizovane brigade odlikovana su Zlatnim ljiljanom, najvišim ratnim priznanjem.
Bosna i Hercegovina na Svjetskom prvenstvu u atletici 2003.
Bosnu i Hercegovinu je na SP u atletici 2003. u Parizu u Francuskoj od 23-31. augusta 2003. predstavljao je jedan atletičar. Ovo je bio šesti nastup atletičara iz Bosne i Hercegovine na Svjetskim prvenstvima u atletici.
FAM43A
Član A porodice proteina sa sličnošću sekvence 43 (FAM43A), znan i kao GCO3P195887, GC03P194406 i GC03P191784 jest gen koji je kod ljudi nalazi naa hromosomu 3. Kodira protein od 423 bp koji je konzerviran kod  primata, a njegovi  ortolozi  nađeni su i kod ostalih vrsta  vertebrata  kao i beskičmenjaka. Identificirane su tri varijante transkripta, dva proteina koja kodiraju izoforme (aAug10, bAug10) i nekodirajući transkript (cAug10).
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 423 aminokiseline, а molekulska težina  45.776 Da.
Gen
Ovaj gen nalazi se na dugom kraku hromosoma 3 na regiji 3q29; FAM43A sastoji se od 2.493 baze; a prevedeni protein sadrži domen interakcije fosfotirozina, pretpostavljeno mjesto vezanja fosfoinozitida i pretpostavljeno vezno mjesto za peptide.
Protein
FAM43A i paralog FAM43B sadrže specifičnu porodicu gena i dijele strukturnu homologiju sa adapterskim proteinom receptora za lipoprotein niske gustoće (LDLrP). Ortolozi identificirani su u Mammalia, Aves, Actinopterygii, Reptilia, Hemichordata, Cephalochardata, Mollusca, Brachiopoda, Nematoda i Arthropoda. Nisu identificirani ortolozi osim vrsta beskičmenjaka.
Paralozi
FAM43A i paralog FAM43B sadrže specifičnu porodicu gena koji dijele strukturnu homologiju sa adapterskim proteinom receptora za lipoprotein niske gustoće (LDLrP).
Ortolozi
Daleki homolog identifikovan je korišćenjem NCBI programa proteina BLAST, proteina adaptera receptora za lipoprotein niske gustoće 1 nalik na Cryptotermes secundus. Međutim, kada je sekvenca LOC111863195 upoređena sa sekvencom Homo sapiens, otkriveno je da homolog mapiran na hromozom 1, što ga čini ortologom paraloga FAM43B. Činjenica da se protein FAM43A ne može pratiti dalje u evolucijskoj historiji od beskičmenjaka ukazuje da bi to mogla biti tačka u kojoj su se FAM43A i paralog FAM43B razišli. prije otprilike 797 miliona godina.
Tkivno specifična ekspresija
FAM43A protein je visoko eksprimiran u ustima, vaskularnom sistemu, slezeni i ušima. Značajna ekspresija uočena je u masnom tkivu, pupčanoj vrpci i kostima, sa najvećom ekspresijom u fazi razvoja novorođenčeta.
Ekspresija u bolesti
Ekspresija je pojačana kod tumora glave i vrata i karcinoma mokraćne bešike, što ukazuje na onkogenu funkciju. Ekspresija FAM43A je pojačana u ćelijskim linijama ranog prekursora T-ćelija (ETP) akutne limfoblastne leukemije (ALL) (GDS4299) i trostruko negativnog karcinoma dojke (TNBC) Hs578T (GDS4092). FAM43A mapa ekspresije u mozgu Mus musculus ukazuje na diferencijalnu ekspresiju u korteksu, corpus callosum i hipotalamusu. Primarna funkcija žulevitog tijela (corpus callosum) je da inervira i poveže dvije moždane hemisfere. Corpus callosum integrira motorne, senzorne i kognitivne performanse između korteksne regije na jednoj hemisferi i cilja u drugoj. Hipotalamus povezuje nervni sa endokrinim sistemom preko hipofize.
Varijacija
Sindrom mikrodelecije 3q29 (monosomija 3q29) uzrokovan je intersticijskom delecijom 3q29, posredovanom nealelnom homolognom rekombinacijom između ponavljanja niske kopije koja rezultira uobičajenom delecijom. Sindrom mikrodelecije 3q29 obilježen je gubitkom 1,6 miliona parova baza, uključujući pet poznatih gena i 17 nepoznatih transkripata. Potvrđeni su feni za fosfat i citidiltransferazu 1, holin alfa (PYT1A), P21 (RAC1) aktivirana kinaza 2 (PAK2), melanotransferin (MFI2), veliki diskovi MAGUK proteinske skele 1 (DLG1) i 3-hidroksibutirat dehidrogenaze 1 (BDH1) a još sdam  gena je implicirano s nekompletnim cDNK, a preostali hipotetski geni tek treba da budu potvrđeni eksperimentalno. Prezentacija sindroma mikrodelecije 3q29 pokazala je povećan rizik za shizofreniju. Susjedi gena PAK2 i DLG1 implicirani su zbog interakcije s neuroliginom i podjedinicom AMPA receptora GluR1. U 2015, Guida et al. identificirali su novu mutaciju proksimalno od 3q29 mikrodelecijske regije koja je u korelaciji s prezentacijom očno-ušnog pršljenskog spektra (OAVS). Research of Robertson et al. revealed the presence of FAM43A mRNA in the fetal cochlea and association with development of normal hearing function. Ovi nalazi ukazuju da bi varijacije u FAM43A mogle biti odgovorne za razvoj OAVS-a.
Promotor
Vezivanje transkripcionog faktora se može videti ispod u okviru promotorske regije FAM43A, pretrage su završene na 500 bp koji prethodi start kodonu.
3' Netranslatirana regija
Identificirana su mjesta vezanja mikroRNK a zatim upoređena sa konzervacijom tipova FAM43A da bi se odredile vjerovatne strukture petlje stabla 3' neprevedenog regiona (UTR) kao što je prikazano na desnoj strani.
Posttranslacijska modifikacija
Predviđeno je da je FAM43 jedarni protein, a identifikacirane funkcije, strukture i funkcije za LDL receptorski adapter proteina (LDLrP) je završena. Conserved residues Y52 and S93 are highlighted in the structure of LDLrP to the right. Identificirana su tri mjesta fosforilacije sa konzerviranjem između ljudskih i mišjih genotipova at T112-p, S114-p, and T-379-p. The translated protein contains a primary and secondary nuclear localization signal and has a predicted GPI-linkage site at D407, i mjesto cijepanja kaspaza 3 i 7 između aminokiselina 404–408 što ukazuje na moguću translokaciju sa ćelijske membrane u jedro.
Interakcija proteina
Direktna interakcija sa SRPK2 (SRSF protein-kinaza 2), serin/argininom bogatom protein-specifičnom kinazom, koja fosforilira supstrate na ostacima serinom bogatih arginin/serinskih dipeptida (RS domeni), uključenih u fosforilaciju SR faktora prerade i regulaciju prerade. SRSF protein-kinaza 2 promovira neuronskapoptoza|u apoptozu regulacijom ekspresije ciklina-D1 putem supresije fosforilacije p53/TP53. Protein-fosfataza 2A je jedna od četiri glavne Ser/Thr fosfataze, koje reguliraju negativnu kontrolu rasta i diobe ćelija. FAM43A pokazuje predviđenu interakciju s abelson (ABL) kinazom, a članovi ABL povezuju različite vanćelijske podražaje sa signalnim putevima koji kontroliraju rast ćelija, preživljavanje, invaziju, adheziju i migraciju.
Hadžišabanovića kuća
Hadžišabanovića kuća u Sarajevu, nalazi se  u starom dijelu grada,  u Sarajevu. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 04. do 10. novembra 2008. godine, donijela je odluku da se kuća, proglasi za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Martin Cherry, Amra Hadžimuhamedović Dubravko Lovrenović (predsjedavajući), Ljiljana Ševo. Nacionalni spomenik čine objekat Hadžišabanovića kuće sa pokretnom imovinom, muška i ženska avlija, bivša momačka kuća, pomoćni objekat, bašča i avlijski zidovi
Historija
Očaktanova ulica razvila se u osmanskom periodu kao sokak, a ime je dobila po sarajavskoj porodici Očaktana koji su u njoj imali kuću. Porodica Očaktani u Sarajevu se pominje u prvoj polovini XVIII vijeka. Bili su trgovci i lihvari – davali su novac na posudbu uz kamate. Porodičnu kuću Očaktana, izgrađenu u drugoj polovini XVIII vijeka, nasljeđuju Penjave. Kuća je putem miraza dospjela u vlasništvo Hadžišabanovića koji su se u kuću u Očaktanovoj ulici preselili nešto prije 1850. godine.
Porodica Hadžišabanović krajem XIX ili početkom XX vijeka mijenja svoju djelatnost. U tom periodu dolazi do napuštanja trgovine bakrom, kalajom i kazandžijskim proizvodima, te se aktivnije posvećuju drvnoj industriji, odnosno pilani osnovanoj na Palama prije 1737. godine. Njihovo preduzeće nosi naziv „Pilane Braće Hadžišabanovića“. Asim Hadžišabanović 1924. godine ima na Palama (Koran) jednu parnu i dvije vodene pilane. Vodene pilane radile su sa jednim venecijanskim gaterom, dok je parna radila sa dva gatera. Pored ovih pilana na Palama, Hadžišabanovići su imali dvije pilane u Fojnici, čiji vlasnici bili su do završetka Drugog svjetskog rata.
U periodu 2002 - 2005 godine, na kući izvršena je zamjena kompletnog krovnog pokrivača od eternita, sanacija daščane oplate krova, postavljena hidroizolacija („biverplast“), sanacija opšiva krova, oluka, ogradnog i avlijskog zida.
U prostorima Hadžišabanovića kuće snimano je nekoliko igranih filmova jugoslovenske kinematografije (Miris dunja).
Arhitektura
S obzirom na pronađene historijske podatke, može se zaključiti da je sadašnji arhitektonski izgled, rezultat prepravki napravljenih nakon 1900. godine (ženski dio u potpunosti srušen), i 1931 (nakon požara), kao i društveno socijalnih promjena koje je donio period poslije Drugog svjetskog rata. Danas se sastoji od nekoliko cjelina.
Muška avlija
Od ulice odvojena je zidom od ćerpiča, visine 4,30 m i debljine 60 cm. i drvenim hatulama postavljenim, u visinskom smislu, na svakih 60–80 cm. Avlija je kaldrmisana, a njena ukupna površina iznosi cca 107 m2. U južnom dijelu avlije, prislonjena uz ogradni zid (koji dijeli mušku od ženske avlije), nalazi se česma koja ima kameno korito. Prvi sprat kuće u potpunosti prekriva dio avlije, a drvene podvlake stropova se oslanjaju na četiri drvena stupa.
Ženska avlija
Odvojena je od muške avlije zidom u kojem je postavljen dolaf u funkciji mabejne, unutar kojeg su se nalazile zaokretne police, kroz koji se iz ženske u mušku avliju dostavljala hrana i preuzimalo posuđe nakon završetka objeda. Djelimično je kaldrmisana, a ima i površine bez kaldrme, tzv. ćićekluke u kojima su zasađen šimširi, ukrasno grmlje i cvijeće.
Kuća
U konceptualnom smislu, kuća ima asimetričnu dispoziciju, a u funkcionalnom podijeljena je, po vertikali, u selamluk (dio za prijem gostiju) i haremluk (privatni dio za članove porodice).
U selamluku su sljedeći sadržaji: trijem u prizemlju, iz kojeg vodi drveno trokrako stepenište na sprat; - na spratnoj etaži:  - muška divanhana, muška kamerija, muški čardak, kahveodžak i ćenifa (nužnik). Čardak je sa musanderom, koja se sastoji iz banjice, peći, dušekluka (prostora za posteljinu) i dolafa (ormara).
Prostorije haremluka se dijele na:
Loška Gora pri Zrečah
Loška Gora pri Zrečah je naseljeno mjesto u sastavu općine Zreče, regija Savinjska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Slovenske Konjice.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Loška Gora pri Zrečah je imala 159 stanovnika.
Napomena: ''Do 1998. iskazivano pod imenom Loška Gora. U 2004. izvršena je manja razmjena teritorija između naselja Boharina i Loška Gora pri Zrečah.''
Gornja Polja
Gornja Polja (ćir. Горња Поља) su bivše naseljeno mjesto u sastavu općine Mojkovac, Crna Gora.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Crnoj Gori nalazila su se u sastavu stare općine Mojkovac. U 2001. naselje je ukinuto i zajedno sa naseljem Donja Polja i dijelom izdvojenim iz naselja Bistrica spojeno u novo naselje Polja.
Stanovništvo
Napomena: ''U 2001. ukinuto i zajedno sa naseljem Donja Polja i dijelom naselja Bistrica spojeno u novo naselje Polja u kome su sadržani podaci od 1948–1991.''
Boršč
200px|mini|desno|Boršč poslužen sa pavlakom Boršč ,undefined je vrsta supe iz ukrajinske kuhinje,  koja se tradicionalno priprema od cvekle i kupusa, a rasprostranjena je u velikom dijelu istočne Evrope. Porijeklo riječi je vrlo vjerovatno od slavenske riječi "baršč" za biljku medvjeđa šapa, od koje su mladice i mladi cvat bili sastavni dio ove supe u srednjem vijeku.
Opis
Osim u Ukrajini, boršč se na isti ili sličan način pripravlja i u Poljskoj, Rumuniji, Bjelorusiji, Rusiji, Latviji, Litvaniji, Moldaviji i u nekim djelovima Njemačke, gdje je donešen iz Istočne Pruske, te otuda i raznoliki nazivi: ; ; ; ;  i. Kao kod mnogo istočnoevropskih variva i za boršč je karakteristično dugo kuhanje na laganoj temperaturi. Poslužiti se može sa slatkom ili kiselom pavlakom i dodatno začiniti sviježim začinskim travama, kao što su kopar ili sa listovima mladog bijelog luka ili peršuna. Kod ukrajinskog boršča često se poslužuje posoljeni kruh namočen u ulje sa bijelim lukom ili samo svježi kruh. Istočnopruski boršč se poslužuje sa pavlakom i goveđim mesom.
Varijante
180px|mini|desno|Ukrajinski boršč sa grahom Zajednička osobina svih regionalnih varijanti je, da u svaki boršč ide i meso, ukiseljena ili svježa cvekla i kupus. Ukrajinski i ruski boršč sastoji se od svježe cvekle, crvenog luka, kupusa, mrkve, krompira, paradajza i goveđeg mesa. Optionalno se može dodati paprika i grah. Tradicionalni iskaz o boršču je da treba biti toliko povrća, da drvena kuhača prilikom kuhanja u posudi mora stajati u povrću. Poljski boršč se pripravlja od ukiseljene cvekle ili cveklinog soka, luka i mrkve. Supa se najčešče pripravlja kao bistra, a rjeđe kao kašasta. Kao prilog se dodaju tjestenina punjena gljivama, kupusom ili mesom (uszka), a poslužuje se sa krokietima ili kołaczykima. U Szczecinu se boršč moze dobiti kao napitak sa ščećinskim pašteticama. Istočnopruski boršč je više kašast dodavanjem brašna ili nekog drugog gustila. Takode postoje razne varijacije, sa ribom ili takozvani zeleni boršč sa velikom kiselicom
Hladni boršč
180px|mini|Litvanski hladni boršč '' Hladni boršč (iz ruskog jezika uobičajeni izraz za hladnu supu je, ; ;  ) je takođe vrsta supe od cvekle, koja se obično priprema i jede ljeti. Ne sadrži ni meso ni kupus, a osnova supe je kefir ili kisela pavlaka. Supa se ne kuha, već hladno pripravlja, a cvekla se zasebno kuha. Postoje razne regionalne varijante.
Ustav Republike Bosne i Hercegovine
Ustav Republike Bosne i Hercegovine bio je najviši državno-pravni akt suverene države Republike Bosne i Hercegovine. Predsjedništvo Republike je 24. februara 1993. godine donijelo odluku o tekstu Ustava a isti je postao pravosnažan 14. marta iste godine, objavom u Službenom listu.
Usvajanjem Ustava prestao je važiti dotadašnji Ustav Socijalističke Republike Bosne i Hercegovine od 25. februara 1974. godine. Ustav se, iako je predviđeno da se koristi na cijelom području države, zbog ratne situacije koristio samo na teritoriji koja ja bila pod kontrolom Armije Republike Bosne i Hercegovine i području lojalnom Vladi Republike Bosne i Hercegovine. Povučen je usvajanjem Ustava Bosne i Hercegovine.
Situacija u kojem je ustav donesen
Izrada i usvajanje ustava Republike desio se u situaciji ratnog stanja. Ratno stanje i situacija kada se vršila dezintegracija države osnivanjem republika, zajednica i autonomnih područja koje nisu bile lojalne centralnoj Vladi uticala je na činjenicu da je ustav donesen skoro godinu dana od proglašenja nezavisnosti i u pravnom smislu prestanka važenja tadašnjeg Ustava.
Forma i sadržaj
Ustav se sastoji od 5 dijelova i to :
Ilindensko-Preobražanski ustanak
mini|Mapa ustanka u oblastima Makedonije i Trakije. Današnje granice su vidljive, zajedno s otomanskim granicama u to vrijeme. Ilindensko-Preobražanski ustanak ili jednostavno Ilindenski ustanak u augustu - oktobru 1903. (, Ilindensko-Preobražensko vǎstanie;, Ilindensko vostanie; , Eksegersi tou Ilinden), bila je organizirana pobuna protiv Osmanskog carstva, koju je pripremila i izvela Interna makedonsko-jadranska revolucionarna organizacija, uz podršku Vrhovnog makedonsko-adrijanopoljskog odbora. Ime ustanka odnosi se na Ilinden, ime za Ilijine dane, i na Preobraženje, što znači Preobraženje. Pobuna je trajala od početka augusta do kraja oktobra i zahvatila je ogromnu teritoriju od istočne obale Crnog mora do obala Ohridskog jezera.
Pobuna u regionu Makedonije zahvatila je većinu centralnih i jugozapadnih dijelova Molastirskog vilajeta, primajući podršku uglavnom lokalnih bugarskih seljaka,    i donekle Aromunsko stanovništvo regije. Privremena vlada uspostavljena je u gradu Kruševu, gde su ustanici ''12. augusta proglasili Republiku Kruševo'', koja je pregažena nakon samo deset dana. 19. augusta usko povezani ustanak koji su bugarski seljaci organizovali u Adrijanopolskom vilajetu doveo je do oslobađanja velikog područja u planinama Strandža i stvaranja privremene vlade u Vasiliku, Republika Strandzha. To je trajalo dvadesetak dana prije nego što su ga Turci srušili. Pobuna je zahvatila i vilajete Kosovo i Solun.
U trenutku kad je pobuna započela, Osmanlije su već uhitili ili ubili mnoge od najperspektivnijih potencijalnih vođa, uključujući Ivana Garvanova i Goce Delčev, a napor je ukinut u roku od nekoliko mjeseci. Preživjeli su uspjeli održati gerilsku kampanju protiv Turaka sljedećih nekoliko godina, ali njegov je veći učinak bio taj što je nagovorio evropske sile da pokušaju uvjeriti osmanskog sultana da mora zauzeti pomirljiviji stav prema svojim kršćanskim podanicima u Europi.
Preludij
Budući da se izraz autonomija redovno koristio u odnosu na makedonsko pitanje, neophodno je napomenuti njegov smisao i razlog. Njena inspiracija svakako je pripadala balkanskoj praksi devetnaestog veka, kojom su sile održavale fikciju osmanske kontrole nad efektivno neovisnim državama pod maskom autonomnog statusa u okviru osmanske države; (Srbija, 1829–1878; Rumunija, 1829–1878; Bugarska, 1878–1908). Drugim riječima, autonomija je bila jednako dobra kao i neovisnost. Štaviše, iz makedonske perspektive cilj nezavisnosti putem autonomije imao je još jednu prednost. Još važnije, IMARO je bio svjestan da ni Srbija ni Grčka ne mogu očekivati da će dobiti cijelu Makedoniju i, za razliku od Bugarske, oboje su se radovali i tražili podjelu. Autonomija je tada bila najbolja preventiva protiv podjele, koja će sačuvati bugarski karakter kršćansko-makedonskog slovenskog stanovništva, uprkos odvajanju od same Bugarske. Ideja makedonske autonomije bila je strogo politička i nije podrazumijevala secesiju od bugarske nacionalnosti. mini|Vojvodine u vilajetu Odrin pre ustanka. Dvije skupine imale su različite strategije. IMARO je, kako je prvobitno zamišljen, nastojao pripremiti pažljivo planirani ustanak u budućnosti, ali supremacisti su preferirali neposredne racije i gerilske operacije nego jačanje nereda i intervencije oborina. S druge strane, manja grupa konzervativaca u Solunu organizovala je bugarsko tajno revolucionarno bratstvo ( Balgarsko Tayno Revolyutsionno Bratstvo ). Potonji je inkorporiran u IMARO do 1902. godine, ali njegovi članovi kao Ivan Garvanov trebali su izvršiti značajan utjecaj na organizaciju. Oni su trebali forsirati ustanak Ilinden-Preobrazhenie, a kasnije su postali jezgro IMRO-ove desničarske frakcije. Jedan od osnivača IMARO-a, Goce Delčev, snažno je zagovarao polagan postupak, ali su supremacisti tražili da se veliki ustanak održi u ljeto 1903. godine. Turca su ubili samog Delcheva u maju 1903.
U međuvremenu, krajem aprila 1903, grupa mladih anarhista iz kruga Gemidzhii - diplomci bugarske srednje škole za muškarce u Solunu pokrenuli su kampanju terorističkog bombardovanja, takozvanog solunskog bombardovanja 1903. Cilj im je bio privući pažnju velikih sila na osmansko ugnjetavanje u Makedoniji i Istočnoj Trakiji. Kao odgovor na napade, turska vojska i bašibozuci (neregularni) masakrirali su mnoge nedužne Bugare u Solunu, a kasnije u Bitolju.
U tim okolnostima plan Supremacista se nastavio. Pod vodstvom Ivan Garvanov IMARO je donio odluku o vojnoj pobuni. Sam Garvanov nije učestvovao u ustanku zbog hapšenja i progonstva na Rodosu. Za ustanak je izabran 2. august (20. jula po starom julijanskom kalendaru), blagdan svetog Ilije (Ilije). Ovaj sveti dan bio je poznat kao Ilinden. 11. jula, kongres u Petrovoj Nivi kod Malko Tarnova odredio je datum pobune 23. jula, a zatim je malo više odložio za 2. august. Tračka regija, oko Adrijanopolskog vilajeta, nije bila spremna i pregovarala je o kasnijem ustanku u toj regiji.