cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Replikacija DNK
Replikacija DNK ili autoreprodukcija DNK, je sposobnost DNK da se samoobnavlja, tj. da kontrolira produkciju sopstvenih kopija. Pritom, novonastali lanci imaju izvorni raspored nukleotida, odnosno gena. Nakon podjele dvolančane molekule DNK na dva polulanca (u toku ćelijske diobe), svaki od njih, od slobodnih nukleotida, nadoknađuje komplementarni polinukleotidni lanac. Tako se svaka potomačka molekula DNK, ustvari, sastoji od jednog izvornog roditeljskog i jednog novosintetiziranog komplementarnog polulanca (parnjaka).
Polazišta
Osobenost svakog nukleotida određuje prisutna azotna baza, budući da se ona javlja u četiri različite varijante, dok su njegove ostale dvije komponente uvijek istovjetne: pentozni šećer dezoksiriboza i fosfatna grupa. Od dušičnih baza u nukleotidima DNK se alternativno nalaze purni: adenin (A) i guanin (G) i pirimidini: citozin (C) i timin (T), po kojima se i cijele strukture označavaju kao adeninski, guaninski, citozinski i timinski nukleotidi. Unutar molekule nukleotida središnji položaj ima šećer, a pošto se za njega dušična baza veže bočno (prema komplementarnom polulancu), kostur polinukleotidnog lanca čini naizmjenični slijed karika: dezoksiriboza – fosfatna grupa – dezoksiriboza – fosfatna grupa –→... Jedan zavoj spirale čini dio polulanca od 10 parova pentoza – fosfatna grupa (3,4 nm = 3,4 x 10–6 mm). Dva ovakva polulanca nukleotida međusobno su spojena paralelnim “prečkama” – vodikovim vezama preko komplementarnih azotnih baza istog nivoa. Ova komplementarnost je dosljedna cijelom dužinom polimera, a ogleda se u tome što se adenin uvijek veže sa timinom, a guanin sa citozinom, sa četiri moguće varijante veza među polulancima DNK: A–T i T–A, te G–C i C–G.
Imajući u vidu tu pravilnost, redoslijed nukleotida u jednom polulancu precizno je uslovljen i određen komplementarnim nizom njegovog parnjaka. Prema toj genetičkoj konstanti, ukupni broj molekula adenina u svakom lancu [[DNK (pa i u ćeliji i organizmu) jednak je broju molekula timina, a guanina ima onoliko koliko i citozina. Stalnost ukupne količine DNK po jednoj ćeliji je jedna od osnovnih genetičkih karakteristika svake vrste organizma, što se odnosi i na međusobni omjer A–T : G–C nukleotidnih parova. Opisana struktura i organizacija genetičkog materijala na molekulskom nivou omogućava tri njegove najbitnije i osobene biološke funkcije, a to su:
Proces
Proces replikacije omogućava dvolančana struktura DNK. Dva međusobno komplementarna i antiparalelna lanca se odvajaju slično patent-zatvaraču, a prikupljaju se i aktiviraju nukleotidi iz okolne citoplazme. Pritom neke sekvence DNK imaju osoben afinitet za proteine koji vežu DNK (eng. DNA binding proteins) i imaju  veliku ulogu u replikaciji, ali i tokom transkripcije.
Izvorni, roditeljski lanci, odnosno polulanci njihovih nukleotida služe kao matrice za sintezu novonastajućih molekula. Po jedan polulanac iz te DNK nalazi se u jednoj od dvije novonastale molekule, tj. vaka od novosintetiziranih molekula sadrži po jedan polulanac roditeljske DNK i jedan novi lanac nukleotida nove DNK (model semikonzervativna replikacija). Smjer polimeriziranja roditeljskog polulanca je od 5' - 3' kraj lanca DNK.
Sintezu nedostajućeg lanca nukleotida kataliziraju enzimi, od kojih najvažniju ulogu imaju nukleaza, ligaza i polimeraza.
Tu funkciju ostvaruju pronalaženjem komplementarne bazu iz okoline za odgovarajuću poziciju matričnog polulanca, kompletirajući novi lanac DNK. Svaka baza (nukleotid) roditeljskog polulanca određuje bazu na novom − komplementarnom lancu nukleotida. Tako u ćeliji, samoobnaljanjem u stanici repliciranjem nastaju dvije nove kopije sopstvene DNK.
Transkripcija u RNK lanac, za razliku od replikacije DNK, uključuje bazu uracil (U) na mjestima gdje se, u DNK lancu, javlja timin (T). 450px|thumb| Replikacija DNK : U replikacijsku viljušku uključeni su mnogi enzimi
crveno 1 − Tromi lanac
crveno 2 − Vodeći lanac
Prva nogometna liga Federacije Bosne i Hercegovine 2015/2016.
Prva nogometna liga Federacije Bosne i Hercegovine 2015/2016. je bila 16. po redu sezona Prve nogometne liga Federacije Bosne i Hercegovine. U ligi se takmičilo 16 klubova. Prvoplasirani je obezbjedio promociju u Premijer ligu.
Replikacija DNK
Proces
3 − DNK polimeraza (Polα)
Prva nogometna liga Federacije Bosne i Hercegovine 2015/2016.
Pobjednik ove sezone je Metalleghe-BSI. Na drugom mjestu je bila Zvijezda Gradačac sa dva boda zaostatka. Iz lige su ispali: Branitelj, Sloga Ljubuški i Podgrmeč. Najbolji strijelac je bio Boris Gavrić iz Novog Travnika.
Vaskulogeneza
Vaskulogeneza je proces formiranja krvnog suda u embrionu, koji se javlja u suntezi de novo proizvodnje endotelnuh ćelija. Ponekad je uparena sa angiogenezom, kao prva faza formiranja vaskularne mreže, nakon čega slijedi angiogeneza.
Replikacija DNK
Proces
4 − DNK-ligaza
Vaskulogeneza
Proces
Smisao pojma razlikuje se od angiogeneze, od koje se vaskulogeneza razlikuje u jednom aspektu: dok je angiogeneza formiranje novih krvnih sudova od već postojećih, vaskulogeneza je formiranje novih krvnih sudova,  kada još nema  postojećih. Naprimjer, ako monosloj endotelnih ćelija počne nicati i formirati kapilare, dolazi do angiogeneze. Vaskulogeneza, nasuprot tome, počinje onda kada endotelne prekursorske ćelije (angioblasti) migriraju i diferenciraju se kao odgovor na lokalne znakove (kao što su faktori rasta i vanćelijski matriks), kako bi formirali nove krvne sudove. Ova vaskularna stabla se zatim orezuju i produžavaju kroz angiogenezu.
Replikacija DNK
Proces
5 − DNK začetnica (prajmer)
Tršić (Zvornik)
Tršić je naseljeno mjesto u gradu Zvorniku, Bosna i Hercegovina.
Replikacija DNK
Proces
6 − DNK-primaza
Vaskulogeneza
Pojavljivanja
Vaskulogeneza se javlja tokom razvoja embrionskog cirkulacijskog sistema. Konkretno, oko krvnih ostrva, koja prvi put nastaju u mezodermu žumančane vrećice nakon 3 sedmice razvoja.
Replikacija DNK
Proces
8 − DNK-polimeraza (Polδ)
Vaskulogeneza
Pojavljivanja
Vaskulogeneza se također može desiti u odraslom organizmu iz cirkulišućih endotelnih progenitornih ćelija (derivati matičnih ćelija), koje mogu doprineti, iako u različitom stepenu, neovaskularizaciji. Primjeri gdje se vaskulogeneza može pojaviti kod odraslih su:
Replikacija DNK
Proces
9 − Helikaza
Vaskulogeneza
Reference
==Vanjski linkovi
Replikacija DNK
Proces
10 − Proteini koji vežu DNK
11 − Topoizomeraza
Glavne faze repliciranja DNK su:
DNK se autoreproducira počevši od mjesta zvanog ishodište replikacije, koje je kod malih molekula kao kod prokariota, virusa ili organela samo jedno, a kod eukariotskih organizama ih je na hiljade više. Replicirajuću molekula ili njen dio označava se kao replikon. Dvostruka spirala se odmotava pod katalitičkim uticajem enzima topoizomeraze i DNK helikaze. Područje sinteteze DNK molekula imenovano je kao  replikacijske rašlje (vilice). One se protežu u suprotnim pravcima od ishodišnog mjesta replikacije.
U ovom procesu, najprije nastaju Okazakijevi fragmenti − kratki segmenti DNK. Sintetiziraju se unazad u odnosu a smjer kretanja replikacijskih rašlji. Svaki fragment se sintetizira tako da se prvo sintetizira tzv. prajmer (eng. primar) ili začetnica u vidu kratke sekvence DNK. Daljnji tok procesa kataliziraju DNK polimeraze, koje zatim popravljaju svaku grešku u ugrađivanju nekog pogrešnog nukleotid na pogrešno mjesto u molekuli DNK. Zatim nukleaze i polimeraze uklanjaju prajmere. Djelovanjem DNK ligaze međusobno se spajaju Okazakijevi fragmenti. Za razliku od snteze DNK,  gdje postoji sistem ispravljanja (reparacije) pogreški (što osigurava istovjetnost kopije) prilikom sinteze RNK ga nema pa kod nekih organizama kao što su RNK virusi nastaju relativno  česte mutacije.
Replikacijski proteini (enzimi)
Na replikacijsku viljušku, pristižu mnogi replikacijski enzimi DNK, u složenu molekulsku mašineriju zvanu  replisom. Sljedi popis glavnih  enzima  koji učestvuju u u replisomu, u procesu replikacije DNK.
Velika nagrada Kanade 2018.
Velika nagrada Kanade 2018. (službeno poznata kao "FORMULA 1 GRAND PRIX HEINEKEN DU CANADA 2018") automobilska je trka Formule 1 koja se održala 10. juna 2018. na stazi Circuit Gilles Villeneuve u Montrealu, u Kanadi. Ovo je bila sedma trka u sezoni 2018. i 49. trka za Veliku nagradu Kanade.
Prvi trening
Vrijeme koje su postigli prvih pet vozača na prvom treningu.
Treći trening
Vrijeme koje su postigli prvih pet vozača na trećem treningu.
Golenić
Golenić je naseljeno mjesto u sastavu grada Slatine, Virovitičko-podravska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Podravska Slatina.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Golenić je imao 22 stanovnika.
Napomena: ''U 1857. podaci su sadržani u naselju Lukavac. Do 1900. iskazivano kao dio naselja.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Golenić je imalo 53 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
PCYT1B
Holin-fosfat citidililtransferaza B je  enzim koji je kod ljudi kodiran genom PCYT1B.
MYL5
Miozinski lahki lanac 5 jest protein koji je kod ljudi kodiran genom MYL5 sa hromosoma 4.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 173 aminokiseline, а molekulska težina 19.534 Da.
Funkcija
Ovaj gen kodira jedan od miozinskih lahkih lanaca, komponentu heksamernog ATPaznog ćelijskog motornog proteina miozina. Miozin se sastoji od dva teška lanca, dva nefosforilirajuća alkalna lahka lanca i dva lahka lanca koja se mogu fosforilirati regulatorno. Ovaj genski proizvod, jedan jeod regulatornih lahkih lanaca, eksprimiran u fetusnom mišiću i u mrežnjačama  odrasle osobe, cerebellumu i baznoj gangliji.
Gornji Miholjac
Gornji Miholjac je naseljeno mjesto u sastavu grada Slatine, Virovitičko-podravska županija, Republika Hrvatska.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Gornji Miholjac je imao 304 stanovnika.
Napomena: ''U 1981. izdvojen je dio naselja i formirano je samostalno naselje Višnjica (općina Sopje).''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Gornji Miholjac je imalo 399 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Finale Evropskog prvenstva u nogometu 1992.
Finale Evropskog prvenstva u nogometu 1992. je bila nogometna utakmica koja je odigrana 26. juna 1992. godine na stadionu Ullevi u Göteborgu. Danska je u finalnoj utakmici bila uspješnija od Njemačke rezultatom 2-0 te prvi put u svojoj historiji osvojila šampionsku titulu. Golove u finalu su postigli John Jensen u 18. i Kim Vilfort u 78. minuti utakmice. Utakmica je odigrana pred 37.800 gledalaca. Glavni sudija utakmice je bio Bruno Galler.
Veliki Šušnjar
Veliki Šušnjar je naseljeno mjesto u sastavu grada Petrinje, Sisačko-moslavačka županija, Republika Hrvatska.
Finale Evropskog prvenstva u nogometu 1992.
Finale
<section begin=EP 1992 - utakmica 15 /><section end=EP 1992 - utakmica 15 />
Veliki Šušnjar
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Petrinja.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Veliki Šušnjar je imao 117 stanovnika.
Napomena: ''Do 1900. iskazivano pod imenom Šušnjar.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Veliki Šušnjar je imalo 455 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
IC 4790
IC 4790 (također poznat kao ESO 104-23, IRAS 18516-6459 i PGC 62590) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 201 milion sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Paun. Najveći prečnik je 1,20 (70 hiljada sg) a najmanji 0,7 uglovnih minuta (41 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart u septembru 1900. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Austin Ejide
Austin Ejide (rođen 8. aprila 1984. u Onitshi, Nigerija) je nigerijski nogometaš koji trenutno igra za izraelski Hapoel Be'er Shevu. Igra na poziciji golmana. Karijeru je započeo 1999. godine u Gabros Internationalu. Najveći uspjeh u dresu Nigerije ostvario je šampionskom titulom na Afričkom kupu nacija 2013. godine.
Reprezentacija
Austin Ejide je za Nigeriju debitovao 16. juna 2001. godine protiv Namibije.
Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011 (Satnica Đakovačka)
'''Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011. godine''' proveden je od 1. do 28. aprila 2011, prema stanju na dan 31. marta. Popis je proveden na temelju ''Zakona o Popisu stanovništva, kućanstava i stanova u Republici Hrvatskoj 2011. godine'' (Narodne novine, broj 92/10). Općina Satnica Đakovačka je po Popisu stanovništva 2011. godine na površini od 45 km2 imala 2.123 stanovnika, što predstavlja 0,70% od ukupnog broja stanovnika Osječko-baranjske županije, odnosno  0,05 % od ukupnog broja stanovnika Hrvatske. Gustoća naseljenosti u Satnici Đakovačkoj je 47 stanovnika/km2.
RAG1
Recombinacijsko aktivacijki gen 1 znan i kao RAG-1 je protein koji je kod ljudi kodiran genom RAG1.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.043 aminokiseline, a molekulska težina 119 097Da.
Funkcija
Geni RAG1 i RAG2 uglavnom su konzervirani kod ljudi. 55,99% i 55,98% kodiranih aminokiselina ne sadrže prijavljene varijante. Protei n kodiran ovim genom uključen je u antitijela i T-ćelijski receptor V (D) J rekombinacija. RAG-1 je uključen u prepoznavanje DNK supstrata, ali stabilna aktivnost vezivanja i cijepanja također zahtijeva RAG2. RAG-1/2 kompleks prepoznaje rekombinacijske signalne sekvence (RSS-ove) koji okružuju V, D i J regije u genima koji kodiraju teški i lahki lanci antitijela i komponenti receptora T-ćelija. Kompleks se veže za RSS ove i probija DNK. To dovodi do uklanjanja intervenirajuće DNK i konačne ligacije V, D i J sekvenci. Defekti ovog gena mogu uzrokovati nekoliko različitih bolesti.
Klinički značaj
Zbog ovih učinaka, delecija Rag1 koristi se u mišjim modelima bolesti za narušavanje razvoja T– i B-ćelija, te funkcionalno deletira zrele T i B ćelije iz imunkog ssistema.
Kod ljudi, nedostatak RAG-a prvi put prepoznat je kao oblik imunske disregulacije, poznat kao Omennov sindrom. Nedostatak RAG-a smatra se autosomno recesivnom bolešću. Poremećaj se općenito identificira kod dojenčadi. Potpuni gubitak funkcije u RAG1/2, glavne komponente odgovorne za rekombinacijsku aktivnost V (D) J, proizvodi ozbiljnu imunodeficijenciju kod ljudi. Hipomorfne varijante RAG-a mogu zadržati djelimičnu rekombinacijsku aktivnost i rezultira izrazitim fenotipom kombinovane imunodeficijencije sa granulomom i/ili autoimunitetom (CID-G/A). Nedostatak RAG-a može se mjeriti in vitro kvantifikacijom rekombinacijske aktivnosti. Do danas je funkcionalno ispitano 71 varijanta RAG1 i 39 RAG2 (manje od 10% potencijalnih tačkastih mutacija koje mogu uzrokovati bolest). Međutim, varijante najboljih kandidata rangirane su prema njihovoj predviđenoj kliničkoj važnosti.
Dušična baza
thumb|240px| Par dušikovih baza G≡C sa tri [[vodikova veza|vodikove veze.]] thumb|240px| Par dušikovih baza A = T sa dvije  vodikove veze (koje  su prikazane isprekidanim linijama)
Ove baze – u biološkim naukama – tipski se se klasificiraju u derivate dva osnovna jedinjenja, pirimidina i purina. Polanarni oblik im je posebno značajan u ostvarivanju  njihove uloge u nukleinskim kiselinama. Gradivni su blokovi DNK i RNK: adenina, guanina, timina, citozina  i  uracila.
Dušične baze su relativno nereaktivne u elektrofilnoj aromatičnoj supstituciji. Temeljni su dio nukleotidnih nukleozida, cikličnih nukleotida,  dinukleotida (smanjenje snage) i nukleinskih kiselina.
Dušične baze su izvedene iz tri grupe spojeva:
Flavini (F) su izoaloksazinski adenin (A) i guanin (G), koji su purini, a timin (T), citozin (C) i uracil (U) su pirimidini. A, T, G i C su gradivni elementi DNK, a u RNK, umjesto timina, dolazi uracil. U pohrenjivanju i realizaciji genetičke informacije, svaka od baza predstavlja jedno njeno slovo u odgovarajućoj poruci.
Samedin Kadić
Samedin Kadić bosanskohercegovački je filozof, književnik i publicist.
Biografija
Rođen je u Sarajevu, gdje je stekao osnovno obrazovanje. U istom gradu 2001. završava Gazi Husrev-begovu medresu. Diplomirao je na Odsjeku za filozofiju i sociologiju Filozofskog fakulteta Univerziteta u Sarajevu. Na istom je fakultetu i magistrirao na temu "Aporije biopolitike". Kao Fulbrightov stipendist, akademsku 2017/18. proveo je na Univerzitetu Sjeverne Karoline u Sjedinjenim Američkim Državama. Doktorirao je na temu "Razumijevanje pojmova 'znanje' i 'vjerovanje' u Ibn-Tufejlovom djelu 'Hayy ibn Yakzan'". Trenutno predaje filozofiju na Fakultetu islamskih nauka u Sarajevu.
Bavi se filozofijom kulture, sociologijom religije, biopolitikom, islamskom filozofijom.
Za roman Paučina dobio je nagradu "Hasan Kaimija".
Vlaga
right|150px|thumb|[[Rosa na paukovoj mreži]]
Vlaga je prisustvo tečnosti, posebno vode, često u tragovima. Male količine vode mogu se naći, naprimjer, u zraku (vlažnost), u hrani, te u raznim komercijalnim proizvodima. Vlaga se također može odnositi na količinu vodene pare prisutne u zraku.
Kontrola vlage u proizvodima
Kontrola vlage u proizvodima može biti vitalni dio procesa proizvoda. Postoji bitan iznos vlage u onome što se smatra suha materija. Rangiranje proizvoda od kukuruznih pahuljica do deterdženata za veš, vlaga može igrati važnu ulogu u završnom kvalitetu proizvoda. Postoje dva glavna aspekta zabrinutosti u kontroli vlage u proizvodima: dopuštanje previše blage ili premalo. Naprimjer, dodavanje nešto vode u kukuruzne pahuljice, koje se prodaju po težini, smanjuje trošak i sprječava da nemaju previše suh okus, ali dodavanje previše vode može utjecati na hrskavost i svježinu jer sadržaj vode doprinosi rastu bakterija. Sadržaj vode u nekoj hrani također se manipulira smanjenjem količine kalorija.
Vlaga može biti imati različite učinke na različite proizvode, utječući na završni kvalitet proizvoda. Drvni peleti, naprimjer, napravljeni su uzimanjem ostataka drveta i mljevenjem kako bi se napravili kompaktni peleti, koji se prodaju kao gorivo. Moraju imati relativno nizak nivo vlage radi efikasnosti sagorijevanja. Što je više vlage dopušteno u peletu, više dima se izbacuje kada pelet sagorijeva.
Potreba da se mjeri udio vode u proizvodu dao je rast novog područja nauke, akvametrije. Postoji nekoliko načina da se mjeri vlaga i proizvodima, kao što su različita talasna mjerenja (svjetlost i zvuk), elektromagnetno polje, kapacitivne metode i tradicionalnija vaganja i tehnika sušenja.
Mineirão
Estádio Governador Magalhães Pinto, poznat kao i Estádio Mineirão je nogometni stadion u Belo Horizonteu, Brazil. Izgrađen je 1965. godine te zbog upotrebe svjetskog nogometnog prvenstva 2014. renoviran 2012. godine. Kapacitet stadiona je 62 547 gledaoca. Vlasnik stadiona je Minas Arena a upotrebljava ga nogometni klub Cruzeiro.
Obična smreka
Opis
Juniperus communis je malo četinarsko zimzeleno drvo ili žbun, vrlo promjenljiv u obliku, u rasponu od 10 m rjeđe 16 m visok do niskog, često širi žbunje u izloženim mjestima. Ima lišće poput iglica u trubama od tri; lišće je zeleno, s bijelim prugama na unutarnjoj površini, koje nikad ne dostiže odraslo lišće. Smreka je episkopalna, sa muškim i ženskim cvjetovima, koje se oprašuju vjetrom između odvojenih biljaka.
Plod se naziva smrekova boba, izgleda poput bobice. Sprva je zelen, a sazrijeva za 18 mjeseci u ljubičasto-crni sa plavom voštanom prevlakom; plodovi su sferični, prečnika 4–12 mm i obično imaju tri (ponekad šest) mesnatih spojenih ljuski, svaka ljuska sa jednom sjemenkom. Sjemenke se raširuju (raspršuju) kada ptice jedu cvjetove, probavljajući mesnate ljuske i izbacujući mehke, neželjene sjemenke u svom izmetu. Muški cvjetovi su žuti, dugi 2–3 mm, i opadaju nedugo nakon prašenja njihovog polena u martu i aprilu.
Podvrste
J. communis je veoma varijabilna, sa nekoliko infraspecifičnih taksona; razgraničenje između taksona i dalje je neizvjesno, s genetskim podacima koji ne odgovaraju morfološkim podacima. right|thumb|Ničice uzoraka smreke (Juniperus communis, podgrupa alpina), u [[Vitoša|Vitoši, Bugarska]]
Neki botaničari tretiraju podvrstu alpina na nižem rangu sorte, u kojem je slučaju ispravno ime Juniperus communis var. saxatilis Pallas, mada se ime Juniperus communis var. montana također povremeno citira; ostali botaničari, posebno u Istočnoj Evropi i Rusiji, ponekad je tretiraju kao posebnu vrstu J. sibirica Burgsd. (sin. J. nana Willd., J. alpina S.F.Gray).
Juniperus communis je jedna od irskih najstarijih biljaka.
Hemija
Ulje smrekove bobe se sastoji uveliko od monoterpenskih hidrokarbona kao što su α-pinen, mircen, sabinen, limonen i β-pinen.
Upotreba
thumb|Lišće i bobice
Zanatstvo
thumb|Drveni komadi Juniperus communisa, usporedba sa američkim penijem, pokazuje uske [[godove ove vrste.]] Drvo je premalo da bi imalo ikakvu opću građevinsku upotrebu. U Skandinaviji, ipak, smrekovo drvo se koristi za pravljenje kontejnera za skladištenje malih količina mliječnih proizvoda kao što su puter i sir, te za pravljenje drvenih noževa za puter. Također se koristilo često za drveni klin u drvnoj brodogradnji zbog dobrih mehaničkih svojstava.
Kulinarstvo
Njeni jestivi plavo-crni plodovi sjemena, poznati kao "smrekova boba", su previše gorki da se jedu sirovi i često se prodaju osušeni te se koriste za začinjavanje mesa, sosova te za punjenje. Oni se obično mrve prije nego se koriste da bi izbacili svoju aromu. Pošto smrekove bobe imaju jak okus, one se trebaju samo povremeno koristiti.
Plodovi se koriste da se začine određena piva i džin (riječ "džin" ima porijeklo iz starofrancuske riječi što znači "smreka"). U Finskoj, smreka se koristi kao ključni sastojak u pravljenju sahti, tradicionalnog finskog piva. Također, slovačko alkoholno piće Borovička i holandsko piće Genever se začinjavaju smrekovom bobom ili njenim ekstraktom.
Smreka se koristi u tradicionalnim farmerskim pivama u Norveškoj, Švedskoj, Finskoj, Estoniji i Latviji. U Norveškoj, pivo se vari sa infuzijom smreke umjesto vode, dok u drugim državama grančice smreke se obično koriste u kaši, kao filteri zaštite od začepljenja izlaza za gnječenje.
Narodna medicina
Smrekove bobe su se dugo koristile kao medicina u mnogom kulturama uključujući narod Navaho. Zapadnoamerička plemena kombinirala su bobe od Juniperus communisa sa korijenom kore žutikovine u biljnom čaju. Autohtoni Amerikanci ("Indijanci") također koristili su smrekove bobe kao kontracepcijsko sredstvo za žene.
Balıkesir (pokrajina)
Pokrajina Balikesir (turski: Balikesir ili) je pokrajina koja se nalazi u zapadnom dijelu Turske. Prostire se na površini od 12.496 km2 a prema podacima iz 2010. godine u ovoj provinciji je živjelo 1.152.323 stanovnika. Gustoća naseljenosti ove administrativne jedinice iznosi 92 stanovnika/km2.
Glavni grad pokrajine je Balikesir.
Geografija
Na zapadu izlazi na Egejsko a na sjeveru na Mramorno more.
Najveći dio pokrajine leži u geografskoj regiji Marmara izuzev južnih dijelova koji pripadaju Egejskoj regiji.
Graniči sa pokrajinama Çanakkale na zapadu, İzmir na jugozapadu, Manisa na jugu, Kütahya na jugoistoku i pokrajinom Bursa na istoku.
Distrikti
Pokrajina je podijeljena na 19 distrikta:
Pokrajine Španije
323px|mini|Pokrajine Španije Pokrajina jest španska teritorijalna jedinica, koja je dio regije, a predviđena je Ustavom Španije iz 1978. Španska teritorija podijeljena je na 50 pokrajina, osim područja suverenosti, koja nisu uključena u režim podjele na pokrajine.
Pokrajine su nekad imale veće ovlasti, međutim, nakon usvajanja novog sistema autonomnih zajednica one su im smanjene.
Nazivi
Prema Zakonu iz 1986, samo Parlament zakonom može mijenjati naziv pokrajine i njen glavni grad.
Organizacija
Podjelu na pokrajine osmislio je i predložio Javier de Burgos 1833, a službeno je usvojena kraljevskim dekretom 30. novembra iste godine. Taj sistem teritorijalne podjele, uz neke manje promjene koje su se događale tokom historije, vrijedi i danas.
Ustav Španije predviđa podjelu države na pokrajine, određujući da se ona dalje teritorijalno organizira na općine i autonomne zajednice. Sve ove jedinice uživaju autonomiju potrebnu za upravljanje poslovima od vlastitog interesa.
Ustav je pokrajinama dao mogućnost da budu baza za stvaranje autonomnih zajednica. Tako je predviđeno da granične pokrajine sa zajedničkim historijskim, kulturnim i ekonomskim vezama, ostrvske teritorije i historijske regije mogu osnovati vlastitu vladu i konstituirati se kao autonomne zajednice. Na osnovu takve mogućnosti postoje višepokrajinske automomne zajednice i jednopokrajinske.
Vlada i autonomna uprava svake pokrajine odgovaraju svojim pokrajinskim skupštinama. Međutim, postoje izuzeci:
Spisak
{| pokrajina Glavni grad Autonomna zajednica Álava Vitoria Baskija Albacete Albacete Kastilja-La Mancha Alicante Alicante Valensijska Zajednica Almería Almería Andaluzija Asturija Oviedo Asturija Ávila Ávila Kastilja i León Badajoz Badajoz Ekstremadura Balearska ostrva Palma de Mallorca Balearska ostrva Barcelona Barcelona Katalonija Burgos Burgos Kastilja i León Cáceres Cáceres Ekstremadura Cádiz Cádiz Andaluzija Kantabrija Santander Kantabrija Castellón Castellón de la Plana Valensijska Zajednica Ciudad Real Ciudad Real Kastilja-La Mancha Córdoba Córdoba Andaluzija La Coruña La Coruña Galicija Cuenca Cuenca Kastilja-La Mancha Gerona Gerona Katalonija Granada Granada Andaluzija Guadalajara Guadalajara Kastilja-La Mancha Guipúzcoa San Sebastián Baskija Huelva Huelva Andaluzija Huesca Huesca Aragón Jaén Jaén Andaluzija León León Kastilja i León Lérida Lérida Katalonija Lugo Lugo Galicija Madrid Madrid Zajednica Madrida Málaga Málaga Andaluzija Murcia Murcia Regija Murcia Navara Pamplona Navara Orense Orense Galicija Palencia Palencia Kastilja i León Las Palmas Las Palmas Kanarska ostrva Pontevedra Pontevedra Galicija La Rioja Logroño La Rioja Salamanca Salamanca Kastilja i León Santa Cruz de Tenerife Santa Cruz de Tenerife Kanarska ostrva Segovia Segovia Kastilja i León Sevilla Sevilla Andaluzija Soria Soria Kastilja i León Tarragona Tarragona Katalonija Teruel Teruel Aragón Toledo Toledo Kastilja-La Mancha Valencia Valencia Valensijska Zajednica Valladolid Valladolid Kastilja i León Vizcaya Bilbao Baskija Zamora Zamora Kastilja i León Zaragoza Zaragoza Aragón
NME1-NME2
NM23-LV, znan i kao NME1-NME2, je ljudski gen.
MRNA NME1-NME2 prirodni je kotranskribirani proizvod susjednih gena NME1 i NME2. Značaj ove kotranskribirane iRNK i funkcija predviđenog proteinskog proizvoda još nisu utvrđeni.
Alternativna prerada transkripta ovog gena rezultira različitim varijantama transkripta koji kodiraju različite izoforme, ali priroda pune dužine svake varijante nije određena.
Dužina polipeptidnog lanca je 152  aminokiseline, sa molekulskom težinom od 17.298. .
Aminokiselinska sekvenca
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Queen Rock Montreal
Queen Rock Montreal je dvostruki live album britanske rock grupe Queen snimljen 24. i 25. novembar 1981. u Montrealu, Quebec, Kanada, tačno deset godina prije smrti Freddia Mercuryja Album je objavljen krajem oktobra 2007. godine, prvo u Njemačkoj a onda i drugdje.
Neuropeptid B
Neuropeptid B je kratki, biološki aktivan peptid čiji je prekursor u ljudi kodiran genom NBP. Neuropeptid B djeluje putem dva G-vezana receptora, neuropeptidni B/W receptori, zvani NPBW1 i NPBW2 kodirani genima NPBWR1 i NPBWR2. Smatra se da je neuropeptid B povezan s regulacijom hranjenja, neuroendokrinim sistemom, pamćenjem, učenjem i aferentnim putem bola. Eksprimira se u CNS-u, sa visokim nivoima u substantia nigra, hipotalamusu, hipokampusu i kičmenoj moždini.
Dužina polipeptidnog lanca je 125 aminokiselina, sa molekulskom težinom od 13.097. .
Aminokiselinska sekvenca
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
MYBBP1A
Myb-vezujući protein 1A je protein koji je kod ljudi kodiran genom MYBBP1A.
Dužina polipeptidnog lanca je 1.328  aminokiselina, sa molekulskom težinom od 148.855. .
Aminokiselinska sekvenca
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Funkcija gena
Protoonkogen MYB pretežno se eksprimira u nezrelim hematopoetskim ćelijama, gdje ima važnu ulogu u proliferaciji i diferencijaciji hemopoetskih ćelija. Onkogeno aktivirani oblici MYB su obično imaju N–  i / ili C-terminalne delecije normalnog MYB proteina. Uklanjanje C-kraja MYB remeti ili briše regiju nazvanu negativni regulatorni domen (NRD), što rezultira povećanjem vezivanja, transaktivacije i transformacije DNK od pomoću MYB-a. Jedna od karakteristika NRD-a je motiv poput leucinskog zatvarača. Tačkaste mutacije koje remete ovaj motiv također pojačavaju potencijal transaktivacije i transformacije MYB-a. Protein-1a koji veže mišji Myb (Mybbp1a), izvorno nazvan P160, identificiran je njegovom sposobnošću specifične interakcije s Myb, putem ovog motiva sličnog leucinskom zatvaraču. Zato je predloženo da Mybbp1a može modulirati MYB aktivnost nakon vezanja za MYB NRD. Mybbp1a je sveprisutno eksprimiran.
Ebdžed
Ebdžed ( أبجد) vrsta je pisanja u kojem (za razliku od alfabeta) svaki simbol ili glif predstavlja suglasnik, a na čitaocima je da zaključe koji samoglasnik treba upotrijebiti. Takozvani mješoviti ebdžedi sadrže samoglasnike, bilo izborne dijakritičke, bilo određeni broj jasnih samoglasnika ili oboje. Ime ebdžed se temelji na prva (u svom izvornom redu) četiri slova arapskog alfabeta (elif, ba, džim, dal) i češće se koristi umjesto termina "suglasnički" i "suglasnički alfabet", pri opisu "Zapadno-semitske" porodice pisama.
Etimologija
Ime "ebdžed" izvedeno je iz izgovora prvih slova arapske abecede u svom izvornom redoslijedu elif, ba, džim, dal, što se podudara sa starijim feničkim, hebrejskim i semitskim proto-alfabetima: alef, bet, gimel, dalet.
Terminologija
Prema Peteru T. Danielsu, ebdžed se razlikuje od abecede po tome što su samo suglasnici, a ne samoglasnici, predstavljeni među osnovnim grafemima. Ebdžedi se razlikuju od abugida, druge kategorije koju je definirao Daniels, po tome što se u ebdžedima zvuk samoglasnika podrazumijeva fonologijom, a u sistemima gdje postoje znakovi za samoglasnike, kao što su nikkud za hebrejski i ḥereketa za arapski, njihova upotreba nije obvezna niti je široko zastupljena u svakodnevnoj upotrebi. Abugidi označavaju sve samoglasnike (osim „urođenog“ samoglasnika) dijakritičkim, manjim prilogom uz pismo ili samostalnim glifom. Neki abugidi koriste poseban simbol za potiskivanje urođenog samoglasnika kako bi samo suglasnik mogao biti pravilno predstavljen. U slogovnim pismima grafem označava kompletan slog; ili usamljeni samoglasnik ili kombinaciju samoglasnika sa jednim ili više suglasnika.
Suprotstavljanje ebdžeda i abecede, kako je formulirao Daniels, odbacili su i neki drugi naučnici jer se ebdžed kao termin koristi ne samo za arapski brojčani sistem, već i kao pojam za abecedni alat (tj. redoslijed slova) drevnih sjeverozapadnih semitskih skripti nasuprot 'južnoarabijskom' redoslijedu, što je daleko važnije u smislu povijesne gramatike. To je uzrokovalo fatalne efekte na terminologiju uopšte, a posebno na drevnu semitsku filologiju. Također, ovo sugeriše da konsonantska abeceda za razliku od grčke abecede, na primjer, još nije bila istinska abeceda i još uvijek nije cjelovita, nedostaje joj nešto važno da bi bila funkcionalan sistem pisanja u potpunosti. Primjetno je i to da abeceda kao skup slova sa fonološkog stanovišta, nije ogledalo onoga što bi trebala biti u jeziku, prije je skup podataka ono što pruža maksimalnu efikasnost uz najmanje napora sa semantičkog stanovišta.
Porijeklo
Prvi ebdžed koji je stekao široku upotrebu bio je fenički. Za razliku od drugih onovremenih pisama, poput klinastog i egipatskih hijeroglifa, feničko pismo sastojalo se od svega nekoliko desetaka znakova, što je olakšavalo njegovo učenje, a fenički moreplovci proširili su to pismo širom tada poznatog svijeta.
Fenički ebdžed bio je radikalno pojednostavljivanje fonetskog pisanja, budući da je pisanje hijeroglifa zahtijevalo da se odabere hijeroglif koji počinje istim zvukom koji je pisac želio napisati da bi napisao fonetski, kao što je man'yōgana (kineski znakovi korišteni isključivo za fonetsku upotrebu) korišten je za fonetsko predstavljanje japanskog prije izuma kana.
Brojna nova pisama su se razvila iz feničkog, uključujući grčki i aramejski. Grčka abeceda evoluirala je u moderne zapadne abecede, poput latinične i ćirilice, dok je aramejski postao predak mnogih modernih ebdžeda i abugida.
Mješoviti ebdžed
mini|El-ʻArabijje, što znači "arapski": primjer arapskog pisma (mješoviti ebdžed). Mješoviti ebdžedi sadrže znakove za neke samoglasnike, izborne dijakritike samoglasnika ili oboje. Izraz čisti ebdžed odnosi se na pisma koja su u potpunosti bez samoglasnika. Većina modernih ebdžeda, kao što su arapski, hebrejski, aramejski i pahlavi, su "mješoviti" jer sadrže simbole za neke foneme samoglasnika, iako se spomenuta nediakritička samoglasnička slova koriste i za pisanje određenih konsonanata, posebno aproksimanata koji zvuče slično kao dugački samoglasnici. "Čisti" ebdžed možda je najbolje predstavljen u vrlo ranim oblicima drevnog feničkog koji se u nekom trenutku (barem u 9. stoljeću prije nove ere) kao i većina suvremenih semitskih ebdžeda počeo nadopunjavati sa nekoliko suglasničkih simbola u sekundarnoj funkciji znakova za samoglasnik, zvanoj matres lectionis. Ova praksa u početku je bila rijetka i u ograničenoj mjeri, ali je postala sve češća i razvijenija u kasnijim vremenima.
Dodavanje samoglasnika
U 9. stoljeću p.n.e. Grci su prilagodili feničansko pismo za korištenje u njihovom jeziku. Fonetska struktura grčkog jezika stvorala je previše nejasnoća kada samoglasnici nisu bili napisani, što je zahtjevalo prilagođavanje pisama. Slova za guturalne glasove poput alef, he, het ili ain, nisu bila potrebna pa su tim simbolima dodijeljene vokalne vrijednosti. Slova waw i yod također su prilagođena samoglasnicima pa su zajedno sa he upotrebljavana kao matres lectionis u feničanskom jeziku. Glavna grčka inovacija bila je posvećivanje ovih simbola isključivo i nedvosmisleno samoglasničkim zvukovima koji se mogu proizvoljno kombinirati sa suglasnicima (za razliku od slogova kao što su Linearni B koji obično imaju samoglasne simbole, ali ih ne mogu kombinirati s suglasnicima kako bi tvorili proizvoljne slogove).
Abugida se razvio nešto drugačijim putem. Smatralo se da je osnovni konsonantski simbol ima svojstveni "a" samoglasnik. Kratke linije povezane na različite dijelove osnovnog slova mijenjaju samoglasnik. Na ovaj način, abeceda Južne Arabije evoluirala je u abecedu Ge'ez između 5. vijeka p.n.e. i 5. vijeka nove ere. Slično tome, oko 3. vijeka prije nove ere, razvilo se Braāhmi pismo (pretpostavlja se iz aramejskog ebdžeda).
Druga veća porodica abugida, kanadski domorodački, prvobitno je razvijena 1840-ih od strane misionara i lingviste Džejmsa Evansa za jezike Kri i Odžibve. Evans je koristio karakteristike pisma Devanagari i Pitmanove stenografije da konstruiše svoju prvobitnu abugidu, da bi u 19. stoljeću, drugi misionari prilagodili Evansov sistem drugim jezicima kanadskih domorodaca. Ovaj sistem se razlikuje od ostalih abugida po tome što je samoglasnik označen rotacijom konsonantskog simbola, pri čemu svaki samoglasnik ima konzistentnu orijentaciju.
Ebdžedi i struktura semitskih jezika
Ebdžedni oblik pisanja dobro je prilagođen morfološkoj strukturi semitskih jezika, zbog toga što se riječi na semitskim jezicima formiraju od korijena koji se sastoji od (obično) tri suglasnika, a samoglasnici se koriste za označavanje inflekcijskih ili izvedenih oblika. Na primjer, prema klasičnom arapskom i modernom standardnom arapskom, iz korijena  H-B-B (ljubav) se može izvesti  oblik   yaḥibbu (voli),   yaḥubbu (biti voljen),   ʾaḥbāb (dragi, najdraži). U većini slučajeva, nedostatak punih glifova za samoglasnike čini zajednički korijen jasnijim, omogućavajući čitateljima da pogode značenje nepoznatih riječi iz poznatih korijena (posebno u vezi sa kontekstnim tragovima) i poboljšava prepoznavanje.
Ebdžed u Bosni i Hercegovini
mini|Epitaf nad ulazom u Gazi Husrev-begovo turbe Korištenje ebdžeda nije zaobišlo ni Bosnu i Hercegovinu u periodu Osmanlijske vladavine. Brojni su epitafi u kojima je kroz stihove izrečena godina smrti i ime pisca epitafa korištenjem ebdžeda. To je slučaj sa epitafom iznad Gazi Husrev-begovog turbeta u Sarajevu.
Iznad ulaza u Gazi Husrev-begovo turbe nalazi se kamena ploča dimenzija 45 X 85 cm na kojoj je ugraviran natpis na arapskom jeziku. Natpis je uklesan u šest eliptičnih prostora obrubljenih debelim linijama. Godina Gazi Husrev-begove smrti  izražena je u ebdžedu (izračunato pomoću numeričke vrijednosti arapskih slova) u posljednjem polustihu. Dodavanjem numeričkih vrijednosti slova u posljednjem polustihu dobijena je 948. godina poHidžri, što odgovara godini 1541.-42.
Vanjski linkovi
Nauka o arapskim slovima, ebdžed i geometrija, Jorge Lupine
MTHFD2L
Dvoliki protein NAD-ovisne metilenetetrahidrofolat-dehidrogenaze (MTHFD2L), znan i kao dvofunkcijska  metilenetetrahidrofolat-dehidrogenaza/ciklohidrolaza 2, jest enzim koji je kod ljudi kodiran genom MTHFD2L sa hromosoma 4. Ovaj enzim nalazi se na unutrašnjoj mitohondrijskoj membrani, gdje obavlja NADP+-zavisnu dehidrogenaznu/ciklohidrolaznu aktivnost, kao dio mitohondrijskog puta za pretvaranje folata u format. Vezan je za fluktuacije sekrecije citokina u odgovoru na virusne infekcije i vakcine.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 347 aminokiselina, а molekulska težina  37.315 Da.
Struktura
Gen MTHFD2L sastoji se od devet egzona i konzerviran je među sisarima. Ovaj gen kodira protein od 340-ostataka koji je homologan sa mitohondrijskom bifunkcionalnom dehidrogenazom/ciklohidrolazom (MTHFD2) i N-terminalnim domenima citoplazmatskih dehidrogenaze/ciklohidrolaze i mitohondrijske C1-THF sintaze (MTHFD1, odnosno MTHFD1L. Protein MTHFD2L sadrži predviđenu N-terminalnu mitohondrijsku ciljnu sekvencu i četiri aminokiseline (Lys-93, Arg-206, Gly-211 i Arg-238) neophodne za dehidrogenaznu/ciklohidrolaznu aktivnost proteina. Tri klase MTHFD2L RNK transkripata su otkrivene na jednakim nivoima kod ljudi mozga i placente odraslih, iako njihova translacija u stabilne proteine nije utvrđens in vivo.
Funkcija
MTHFD2L je član porodice tetrahidrofolat-dehidrogenaze/ciklohidrolaze. Ovaj enzim se eksprimira u svim tkivima odraslih i nalazi se u mitohondrijama, posebno kao protein periferne membrane u mitohondrijskom matriksu unutrašnje strane mitohondrijske mebrane. Unutar mitohondrija, učestvuje u konverziji folata u format, kao dio mitohondrijskog puta za ugjednoljični metabolizam. U posljednjem koraku ovog puta, NADP+-ovisna CH2-THF dehidrogenaza/CH+-THF ciklohidrolazne aktivnosti bifunkcionalnog MTHFD2L nadopunjuje aktivnost 10-CHO-THF sintetaze monofunkcionalnog MTHFD1L. Format proizveden mitohondrijskim putem može doprinijeti sintezi purina, timidina i homocisteina u remetilacija ma u metionin, kao i pretvaranje u jenougljične jedinice za gorivo citoplazmatskog puta metabolizma folata.
Klinički značaj
U studiji asocijacije na cijelom genomu (GWAS) u vezi sa varijacijom u odgovorima citokina, uočenih kod cijepljenja primatelja za  male boginje  identifikovan je  određeni broj jednonukleotidnih polimorfizama, povezanih s varijacijama u sekreciji IL-1β u ili u blizini gena "MTHFD2L". Identifikacija genetičkih elemenata koji kontroliraju lučenje citokina kao odgovor na virusnu infekciju ili vakcinaciju može poboljšati vakcine sljedeće generacije, kako bi se pružila snažna imunska zaštita uz izbjegavanje štetnih efekata.
PIN4
Peptidil-prolil cis-trans NIMA-interaktivna izomeraza 4 je enzim koji je kod ljudi kodiran genom PIN4.
Ugljari
Ugljari su naseljeno mjesto u gradu Zvorniku, Bosna i Hercegovina.
Dragoslavec Breg
Dragoslavec Breg (mađ. Újhegy) je naseljeno mjesto u sastavu općine Gornji Mihaljevec, Međimurska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Čakovec.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Dragoslavec Breg je imao 129 stanovnika.
Napomena: ''U 1880. i 1890. podaci su sadržani u naselju Vukanovec. Do 1971. iskazivano pod imenom Dragoslavec–Breg.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Dragoslavec Breg je imalo 158 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Vratečko (čvor)
Hrvatska:
Grašak
Grašak (lat. Pisum sativum) je jednogodišnja zeljasta biljka iz porodice Fabaceae (nekada Papilionaceae = leptirnjače): mahunarke, a kao povrće se svrstava u zrnaste mahunarke.
Opis
Stabiljka graška je zeljasta, jednogodišnja, zavisno od sorte, obično polegla ili uspravna. Može se granati, ali i biti nerazgranata. Nema dovoljno mehaničkih elemenata pa je polegla ili se povija, zbog čega joj u povrtnjaku treba čvrsta mehanička potpora.
Listovi su perasto složeni, s 1-3 para listića. Cvjetovi su mu skupljeni u grozdaste cvatove, dvospolni su i zigomorfni. Oblik im je leptirast, sa zvonastom čašicom koja ima jajasto lancetaste zupce (gornji su kraći od donjih). U krunici su zastavica, krilce i čunić. Zastavica je crvenkasta, ljubičasta ili bijela; široka je i obrnuto srcasta. Krila su tamnocrvena ili bijela, a čunić ružičast ili blijedozelen. Od deset prašnika, devet ih je sraslo, a jedan je slobodan. Plodnica je gotovo sjedeća, sa više sjemenih zametaka. Plod je mahuna, uglavnom prava i na krajevima zašiljena, duga 4–11 cm.
Porijeklo
Divlji samonikli grašak nije upotrebljavan za hranu, iako su najstarija nalazišta graška zabilježana u neolitskim nalazištima. Grašak je pronađen i u starogrčkim grobovima od prije oko 6.000 godina p. n. e, a u južnoj Rusiji u slojevima koji datiraju od prije oko 5.000 godina. U Evropu je grašak stigao početkom srednjeg vijeka, vjerovatno s Bliskog Istoka, u vrijeme velikih seoba naroda. Prema pouzdanim podacima, Evropljani su u 17. stoljeću često pripremali razna jela od graška.
Uzgoj
Grašak se danas uzgaja u širom svijeta, a najviše u Rusiji, Kini, Indiji i SAD-u, što upućuje na zaključak da grašak dobro uspijeva u podnebljima s prohladnom i vlažnom klimom. Veoma je ekonomičan jer daje relativno visoke prinose, a plodovi se mogu jednostavno konzervirati i koristiti tokom cijele godine. U novijim biotehičkim uvjetima, uzgaja se tokom cijele godine, u klimatiziranim plastenicima.
Grašak je okarakteriziran veoma plastičnim rasponom variranja mnogih osobina, kako kvantitativnih tako i kvalitativnih. To se posebno odnosi na boju i oblik cvijeta i ploda te visinu i ostala svojstva stabljike. Danas je poznato mnoštvo sorti graška. Rezultati eksperimentalno ukrštanja nekih od njih, Mendel je spoznao osnovne zakonitosti suvremene genetike.
Energetska vrijednost
Kao i sve mahunarke, grašak je povrće visoke hranljive vrijednosti. U 100 grama ima 81 kcal/339 kЈ. Bogat je izvor ugljikohidrata (14,46%) i vlakana u obliku galaktana, fruktoze i dr. U odnosu na nemahunasto povrće, posebno se odlikuje visok sadržaj proteina (5,42%), zahvaljujući čvorićima u korijenu u kojima se nalaze bakterije (Bacterium radicicola). One su sposobne da vežu slobodni dušik iz zraka i pretvaraju ga u vrijedne aminokiseline, komponente proteina. Uz proteine i ugljikohidrate, sadrži i i masti i lecitin, koji su dosta važni za finkcioniranje nervnog sistema.
Za vrijeme klijanja, u zrnima graška nastaju vitamini C i E. Plod je izvrstan izvor vitamina C (50% preporučenih dnevnih potreba čovjeka), ali ga u osušenim plodovima ima samo u tragovima. Vitamin E je prisutan u malim količinama, ali je postojan tokom kuhanja. Vitamina A također ima u tragovima. Suhi plodovi su veoma dobar je izvor tiamina (vitamin B1) i riboflavina (vitamin B2), te niacina, koji ima važnu ulogu u metabolizmu ugljikohidrata, proteina i masti.
Ivanbrijeg
Ivanbrijeg (njem. Johannesberg) je naseljeno mjesto u sastavu grada Slatine, Virovitičko-podravska županija, Republika Hrvatska.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Ivanbrijeg je imao 30 stanovnika.
Napomena: ''Do 1971. iskazivano pod imenom Ivan–Brijeg.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Ivanbrijeg je imalo 49 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Vratečko
Vratečko je naseljeno mjesto u sastavu grada Petrinje, Sisačko-moslavačka županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazilo se u sastavu stare općine Petrinja.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Vratečko je imalo 90 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Aselij
Aselij – u geološkoj vremenskoj skali – je najranije geohronološko doba ili najniži hronostratigrafski stadij perma. Aselij je prvo j doba cisuralija, prva era  permskog perioda. Vremenski raspon mu je bio otprilike od 299,0 ± 0,8 do 294,6 ± 0,8 miliona godina. Aselijan se preklapa s pensilvanijskom epohom, posljednjoi karbona, a prethodi cisuralijskom sakmariju
To je pododjel cizuralijske epohe ili serije. Trajao je između i sakmarija, prije milion godina. Prethodio je gzeliju  (posljednji ili gornji pododjel  karbona), a slijedi ga sakmarij.
Hrskavičave ribe
thumb|left|200px|[[Acanthodes]] thumb|left|200px|[[Orthacanthus]] thumb|left|200px|[[Triodus]] thumb|left|200px|[[Xenacanthus]]
Zrakoperke
thumb|left|200px|[[Amblypterus]] thumb|left|200px|[[Aedulla|Aeduella]] Aedulla
†Lepospondyla
thumb|left|200px|[[Batropetes]] thumb|left|200px|[[Oestocephalus]]
Synapsida
thumb|left|200px|[[Callibrachion]] thumb|left|200px|[[Cutleria ]] thumb|left|200px|[[Edaphosaurus]] lijevo|mini|199x199piksel|[[Gordodon]] thumb|left|200px|[[Sphenacodon]] thumb|left|200px|[[Stereophallodon]]
IC 3163
IC 3163 je dvostruka zvijezda i nalazi se u sazviježđu Djevica. Prvo otkriće je napravio Friedrich Carl Arnold Schwassmann 12. februara 1900. godine.
Rethymno
Historija
thumb|lijevo|Unutrašnjost utvrde u Rethymnou. thumb|lijevo|[[Svjetionik Rethymno]] Ova regija općenito imala je vrlo bogatu antičku historiju, a najpoznatiji period bio je procvat Minojske civilizacije sa središtem u Kydoniji, istočno od Rethymna. Sam Rethymno je započeo svoj rast kada su mletački osvajači ostrva odlučili izgraditi usputnu trgovačku stanicu između Herakliona i Chanije, dajući Rethymnou vlastitog biskupa i plemstvo. Današnji stari grad (palia poli) gotovo u potpunosti je sagrađen za vrijeme Mletaka. Smatra se da je to jedan od najbolje sačuvanih starih gradova na Kreti.