cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Peking
Period dinastija Ming i Qing
Ubrzo je sagrađen Zabranjeni grad (1406.-1420.), zatim Nebeski hram (1420.) i brojni drugi građevinski projekti. Tjenanmen, koji je postao državni simbol Narodne Republike Kine koji se isto nalazi na njenom grbu, dva puta je spaljen tokom dinastije Ming, a posljednja rekonstrukcija izvršena je 1651. godine.
Produžena moždina
thumb|left|Produžena moždina (crvena) 250px|thumb|center|Moždina i dijelovi (10-16) - (10) piramidnog stabla; (11) prednje medijalne brazde; (15) horoidnog pleksusa u [[četvrta komora|četvrtoj komorifourth; (13) maslinasto tijelo (7) Most.]]
Produžena moždina (lat. medulla oblongata = čvor života) je dio centralnog nervnog sistema. Sa Barolijevim mostom i srednjim mozgom čini moždano stablo. Produžena moždina se nastavlja na kičmenu moždinu i spaja je sa Varolijevim mostom. Po građi produžena moždina je veoma slična kičmenoj moždini, ali zbog ukrštanja vlakana piramidalnih snopova siva masa nema leptirast oblik koji je karakterističan za kičmenu moždinu.
Produžena moždina se često naziva i čvor života jer sadrži automatske centre koji regulišu centre za disanje, promjer krvnih sudova (a samim tim i krvni pritisak) i rad srca. Ovi centri su smješteni u evoluciono najstarijem dijelu moždanog stabla, mrežastoj strukturi koja se sastoji od složenih "mreža" nervnih ćelija. Svi automatski centri primaju informacije sa periferije tijela i u zavisnosti od toga menjaju brzinu disanja, broj otkucaja srca u minuti i krvni pritisak. Osim ovih centara u produženoj moždini nalaze se i centri za gutanje, lučenje pljuvačke, povraćanje, kihanje i kašljanje.
Peking
Period dinastija Ming i Qing
Nakon što su Mandžuri zbacili dinastiju Ming i uspostavili dinastiju Qing, Peking je i dalje ostao glavni grad Kine. Kao i tokom prethodnih dinastija, Peking je također nosio ime Jingshi, koje je imalo isto značenje kao i mandžurski izraz G'mun H'cen. Peking je bio opkoljen i okupiran od strane stranih vojski tokom Bokserskog ustanka 1900.
Zbacivanje kralja Ostoje
Neuspjeh Bosanaca u ratu sa Dubrovčanima tokom 1403. doveo je do kolebanja među bosanskim velmožama, ali i do potrage za krivcem za lošu sliku koju je bosanski napad ma Dubrovnik ostavljao u međenarodnim krugovima.
Peking
Politika
Politički sistem Pekinga ima dvojni partijsko-administrativni aranžman, kao i sve administrativne institucije u Kini. Gradonačelnik Pekinga je najviši zvaničnik u Narodnoj upravi Pekinga. Kako Peking ima status metropolitanskog područja unutar administrativne podjele Kine, gradonačelnik ima isti status kao i guverner provincije. Međutim, u dualnom političkom sistemu, gradonačelnik ima manje moći od sekretara gradskog komiteta Komunističke partije Kine.
Zbacivanje kralja Ostoje
Glavni predstavnik velmoža bio je herceg Hrvoje Vukčić Hrvatinić oko kojeg se okupljala koalicija protivna aktualnom kralju. Uz Hrvoja su pristali vojvoda Sandalj Hranić Kosača, knez Pavle Radinović i knez Juraj Radivojević. Kombinacije oko svrgavanja kralja Ostoje bile su u opticaju od početka 1404. a finiširane su u maju 1404. Sve se brzo dogodilo, pa Dubrovčani nisu stigli ni da prisustvuju kompletnom raspletu. Ostoja je pobjegao Žigmundu Luksemburškom, a Bosanci su za novog kralja ustoličili mladog Tvrtka II Tvrtkovića, sina prvog bosanskog kralja Tvrtka I Kotromanića. Odnosi između Bosne i Ugarske došli su u zanimljivu situaciju. Bivši kralj Ostoja koji je inicirao napad na Dubrovnik našao je utočište kod dubrovačkog seniora, Ugarske. Politička situacija je bila takva. Traženjem pomoći da se vrati na prijestolje kralj Ostoja je pokrenuo spremnu Ugarsku ofanzivu na Bosnu koja je potrajala duži niz godina.
Škoflje (Divača)
mini|280px|Škoflje, most na rijeci [[Reka (rijeka u Sloveniji)|Reci]] Škoflje su naseljeno mjesto u sastavu općine Divača, regija Obalno-kraška, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Sežana.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Škoflje su imale 121 stanovnika.
Bodin
Bodin (Konstantin Bodin) (1081-1101), zetski kralj.
Bodin je sin i nasljednik zetskog kralja Mihaila. Otac ga je poslao u Makedoniju u pomoć Georgiju Vojtehu koji je digao ustanak protiv Bizanta 1072. Poslije početnih uspjeha bio je zarobljen. Po povratku iz Bizanta bio je suvladar uz svoga oca. Iskoristio je rat između Normana i Bizanta i priključio Zeti obližnje države Rašku i Bosnu. U njegovo vrijeme kroz Zetu su prošli križari iz Prvog križarskog rata pod vodstvom Rajmonda Tuluškog. Bodin je uspio da od pape dobije odobrenje za stvaranje nadbiskupije u Baru 1089. Poslije njegove smrti Bizant je pokorio Zetu.
Kate Winslet
Biografija
Kate Winslet potječe iz porodice sa glumačkom tradicijom. Njeni roditelji, kao i djed i baka s majčine strane bili su glumci. Prvu ulogu imala je u školi glume Redroofs Theatre School, a sa 12 godina prvi se put pojavila u jednoj TV-reklami. Kasnije je igrala pozorišne uloge u školi, a prvu televizijsku ulogu dobila je u seriji Shrinks 1990.
Ćuprije u Rogatici
U 16. vijeku je rogatička čaršija bila koncentrisana u jednoj ulici sa dućanima, i to po jedan, dva ili čak i više njih pod jednim krovom. Neke od ovih objekata je izgradio poznati legat Husein-beg Arnautović. Čaršiju na desnoj i mahale na lijevoj obali Rakitnice su već tada spajale dvije kamene ćuprijeː Kanarska ćuprija i Donja ćuprija. I Kanarsku i Donju ćupriju srušile su njemačke okupacione trupe kada su se savim povukle iz ovog područja marta 1945. Na mjestu stare Kanarske ćuprije je napravljena nova, i u zadnje vrijeme je zatvorena za saobraćaj motornih vozila zbog loše ispitane nosivosti.
NGC 1887
NGC 1887 (također poznat kao ESO 85-SC59) je otvoreno zvjezdano jato i nalazi se u sazviježđu Zlatna riba. Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 23. novembra 1834. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Tekija
Tekija je islamska ustanova u kojoj se okupljaju, borave i vrše vjerske obrede derviši (sufije).
U Bosni i Hercegovini pojavljuju se dolaskom islama u 15. vijeku, mada su neke izgrađene i prije dolaska Osmanlija poput Mevlevijske tekije na Bembaši koju je izgradio Isa-beg Ishaković 1461. Riječ tekija je perzijskog porijekla: tekke.
Tekije su građene na ulazu u grad odnosno kasabu i često su predstavljale prvi izgrađeni objekat. Gradili su ih derviši, najčešće šejhovi. Služile su i kao mjesta za odmor ili prenoćište za putnike namjernike.
200px|mini|desno|Tekija na vrelu Bune kod [[Blagaj (Mostar)|Blagaja]]
Neke od poznatijih tekija u Bosni i Hercegovini su tekija na vrelu Bune u Blagaju, Hadži Sinanova tekija i tekija Nadmlinima u Sarajevu, kao i tekija u Kaćunima.
Od pada Bosanske kraljevine do danas podignuto je više od četrdeset tekija. Evlija Čelebija piše i o većem broju. Pripadale su mevlevijskom, kadirijskom, nakšibendijskom, rifaijskom i halvetijskom tarikatu. Najzastupljeniji derviški pravac u BiH je nakšibendijski, koji naziv nosi po osnivaču ovog pravca Šah Nakšibendu (1318–1389).
Fibrin
Fibrin (također zvani faktor Ia) je vlaknasti, neglobulasti protein uključen u zgrušavanje krvi. Nastaje djelovanjem trombinske proteaze na fibrinogen, što uzrokuje njegovu polimerizaciju. Polimerizovani fibrin, zajedno sa trombocitima, formira hemostatski čep ili ugrušak preko mjesta rane.
Kada je sluznica krvnog suda oštećena, trombociti se privlače, formirajući trombocitni čep. Ovi trombociti na svojim površinama imaju trombinski receptor koji vezuju molekule trombina u serumu, koji zauzvrat pretvaraju rastvorljivi fibrinogen u serumu u fibrin na mejstu rane. Fibrin formira dugačke niti čvrstog netopivog proteina koje su vezane za trombocite. Umrežavanje fibrina završava faktor XIII, tako da se stvrdne i skupi. Umreženi fibrin formira mrežu na vrhu trombocitnog čepa koja dovršava ugrušak.
Medicinski značaj
Pretjerano stvaranje fibrina zbog aktivacije koagulacijske kaskade dovodi do tromboze, blokade aglutinacije crvenih krvnih zrnaca, trombocita, polimerizovanog fibrina i drugih komponenti krvnog suda,. Neefikasno stvaranje ili preuranjena liza fibrina povećava vjerovatnoću krvarenja.
Disfunkcija ili bolest jetre može dovesti do smanjenja proizvodnje neaktivnog prekursora fibrina, fibrinogena ili do proizvodnje abnormalnih molekula fibrinogena sa smanjenom aktivnošću (disfibrinogenemija). Nasljedne abnormalnosti fibrinogena (gen se prenosi na hromosomu 4) su i kvantitativne i kvalitativne prirode i uključuju afibrinogenemiju, hipofibrinogenemiju, disfibrinogenemiju i hipodisfibrinogenemiju.
Smanjen, odsutan ili nefunkcionalan fibrin vjerovatno uzrokuje hemofiliju.
Struktura
Slika lijevo je kristalna struktura dvostrukog d fragmenta ljudskog fibrina sa dva vezana liganda. Eksperimentalni metod korišćena za dobijanje slike bila je difrakcija rendgenskih zraka, a ima rezoluciju od 2,30 Å. Struktura se uglavnom sastoji od pojedinačnih alfa-heliksa prikazanih crvenom i beta-list ovaprikazanih žutom. Dvije plave strukture su vezani ligandi. Hemijske strukture liganda su Ca2+ ion, alfa-D-manoza (C6H12O6) i D-glukozamin (C6H13NO5.
Tifus
Tifus - od grčke riječi tifusa (tyfos – dim, para, nesvjestica) – vrsta teške zarazne bolesti crijeva, a koju uzrokuje organizam Rickettsiae. Tifus, također poznat kao tifusna groznica, je grupa zaraznih bolesti koje uključuju epidemijski tifus, pjegavi tifus i mišji tifus. Uobičajeni simptomi uključuju groznicu, glavobolju i osip. Obično počinju jednu do dvije sedmice nakon izlaganja.
Bolesti su uzrokovane specifičnim vrstama bakterijskih infekcija. Epidemijski tifus nastaje zbog Rickettsia prowazekii koju prenose tjelesne vaške, pjegavi tifus uzrokovan je Orientia tsutsugamushi koju prenose chiggeri, a mišji tifus je uzrokovan Rickettsia typhi koju prenose buhe.
Hiperbarična medicina
mini|Pacijent u jednomjestnoj barokomori|200px|desno mini|200px|desno|Višemjesna barokomora Hiperbarična medicina je specifična medicinska disciplina koja proučava i u praksi primjenjuje povoljne terapijske učinke kisika pod povišenim tlakom i atmosfere povišenog tlaka uopće.
Hiperbarična medicina se temelji na prirodnom lijeku: čistom (100%) medicinskom kisiku koji se primjenjuje pod povećanim tlakom, (većem od atmosferskog koji na površini  mora iznosi 1 bar ) u tzv. hiperbaričnim barokomorama.
Na prvom svjetskom kongresu medicine u Amsterdamu dr. J. H. Jakobson iz bolnice Mount Sinaj, svoje izlaganje započeo je riječima:
Tifus
Vakcine su razvijene, ali nijedna nije komercijalno dostupna. Prevencija se postiže smanjenjem izloženosti organizmima koji šire bolest. Liječenje je antibiotikom doksiciklinom. Epidemijski tifus se uglavnom javlja u epidemijama kada su prisutni loši sanitarni uslovi i gužva. Iako je nekada bio uobičajen, sada je rijedak. Scrub tifus se javlja u jugoistočnoj Aziji, Japanu i sjevernoj Australiji. Mišji tifus se javlja u tropskim i suptropskim područjima svijeta.
NGC 6311
NGC 6311 (također poznat kao MCG 7-35-39, PGC 59750 i UGC 10741) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 493 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Herkul. Najveći prečnik je 1,10 (158 hiljada sg) a najmanji 1,1 uglovnih minuta (158 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Jean Marie Edouard Stephan 30. juna 1876. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Barokomora
mini|200px|desno|Barokomora BLKS-301
Barokomora je složeni medicinski uređaj koji osigurava ljudima boravak u sredini povišenog ili sniženog tlaka u odnosu na normalni atmosferski tlak od 1 bara. Njihovom primjenom ostvaruje se niz fizioloških promjena u organizmu, koje izaziva povećana ili snižena vrijednost parcijalnog tlaka kisika u udahnutom zraku. Barokomore se koriste u institutima, specijalnim zavodima, bolnicama i specijaliziranim liječničkim ordinacijama u gotovo svim razvijenim zemljama svijeta za medicinska istraživanja, selekciju i trenažu ljudstva za specijalne dužnosti (piloti, astronauti, padobranci, ronioci, kesonski radnici) i liječenje bolesnika. Danas u svijetu postoji preko 20.000 barokomora različite namjene.
Fagocitoza
mini|Proces fagocitoze Fagocitoza (u citologiji) je proces unošenja krupnijih čestica (koje mogu biti dijelovi ćelija ili cijele ćelije, kao npr. bakterijska ćelija) u veću ćeliju. Proces se odvija tako da se ćelijska membrana "domaćina" uvrne i čestice obavije fagocitoznim mjehurićem. S tim se mjehurićem otapa lizozom, čiji enzimi razgrade sadržaj. Na taj se način stvara "probavni mjehurić" u kojem započinje razgradnja složenih molekula.
Fagocitoza je poseban vid endocitoze. Ona se očituje u unošenju i razgradnji čvrstih stranih tijela, ostarjelih i funkcionalno promjenjenih ćelija, i njihovih raspadnutih dijelova kao i raznih tipova organizama. Termin fagocitoza je izveden iz grčkih riječi phagein, što znači žderanje, gutanje, hranjenje. mini|desno|200px|Slika dobivena skenirajućim mikroskopom: fagocit (žuto, desno) čini fagocitozu bacila antraksa (narandžasto, lijevo).
Proces fagocitoze
Za razliku od pinocitoze fagocitoza nije univerzalna nego je ograničena na određene tipove ćelija koje se nazivaju fagociti. Ona je strogo selektivan, receptorima posredovan proces za koji ćelija troši svoju energiju. Postoje dva tipa fagocita: makrofagi (prisutni na svim mjestima u organizmu) i mikrofagi (neutrofilni granulociti). Detaljan slijed događaja vezan za proces fagocitoze moguće je pratiti pod elektronskim mikroskopom. On se sastoji iz nekoliko morfoloških faza:
Značaj fagocitoze
Celule sa sposobnošću fagocitoze imaju dvije osnovne zadaće: čišćenje organizma od vlastitih funkcionalno promjenjenih ćelija i odbrana od invazije mikroorganizama.
IC 1745
IC 1745 (također poznat kao PGC 174317) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 550 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kit. Najveći prečnik je 0,50 (80 hiljada sg) a najmanji 0,3 uglovnih minuta (48 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Herbert Alonzo Howe 1. januara 1900. godine.
Fagocitoza
Značaj fagocitoze
Leukociti (bijele krvne stanice) koriste fagocitozu za unošenje i onesposobljavanje bakterija koje dospiju u naše tijelo, zato fagocitoza ima važnu ulogu u imunom sistemu. Praživotinje su se koristile fagocitozom kao načinom ishrane, tj. fagocitozni mjehurić bio je probavni mjehurić koji je razgrađivao hranjive tvari.
IC 1745
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Blagajski knezovi
Blagajski knezovi su hrvatska vlasteoska porodica.
Blagajski knezovi su nasljednici hrvatske vlasteoske porodice Babonići. Novo ime su dobili po gradu Blagaju na rijeci Sani (danas Blagaj Japra kod Bosanskog Novog u Bosanskoj krajini), gdje su imali veliki posjed.
Dujam Babonić (oko 1370), sin Radoslava II Babonića, vladao je područjem Dubice, Vodice i Sane. Taj posjed mu je kao baštinski i nasljedni posjed potvrdio ugarski kralj Ludovik Anžuvinski. Njegovi nasljednici su bili na strani Anžujaca u sukobu sa Žigmundom Luksemburškim. U 15. vijeku knezovi blagajski se sele u Kranjsku.
NGC 4896
NGC 4896 (također poznat kao MCG 5-31-84, PGC 44768 i UGC 8117) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 276 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Berenikina kosa. Najveći prečnik je 1,00 (80 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (48 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Guillaume Bigourdan 12. maja 1885. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
UNITIC-ove zgrade
UNITIC poslovno upravne zgrade (prije UNIS-ovi tornjevi) se nalaze u ulici Fra Anđela Zvizdovića 1 u Sarajevu, a izgrađeni su 1986. godine po projektu arhitekte Ivana Štrausa. Visoki su 97 metara. U principu objekat podrazumjeva dva povezana blizanca nebodera od 25 spratova koji reflektiraju arhitektonski trend savremenog bosanskohercegovačkog graditeljstva. Osnovna struktura je betonska, a volumen je obavijen staklenom opnom termo reflektujućeg stakla. Unisovi tornjevi su u vrijeme svoje izgradnje imali najsavremeniju sistemsku opremu, uključujući i automatski sistem za gašenje požara sa rezervoarima vode na krovovima.
O imenu
U narodnom govoru tornjevi su bili poznati kao "Momo i Uzeir", narodni likovi iz popularnog zabavno-humorističkog programa "Cik-cak" Radio Sarajevo. U Sarajevu se uglavnom špekuliralo, koji je od tornjeva Momo, a koji Uzeir, no cilj koji je stajao iza svega bilo je pokazati da smo, usprkos razlikama, svi isti baš kao i ta dva nebodera u centru Sarajeva. Vizuelna sličnost i nemogućnost razlikovanja tornjeva blizanaca naglašavala je kulturnu raznolikost i ravnopravnost kao osnovnu arhitektonsku kvalitetu projekta.
Oštećenja i rekonstrukcija
Dva blizanca su teško oštećena u ratu nakon što su granatirani od strane položaja JNA a potom i VRS-a koje je izazvalo masivni požar, a koji je sagorio sve osim osnovne betonske strukture zgrade. Sistem za gašenje požara na žalost nije radio pošto je rezervoar vode koji se nalazio na krovu bio ispražnjen da bi se potkrijepile potrebe vode lokalnog stanovništva. Neboderi su danas potpuno renovirani.
Škrbina
mini|280px|Škrbina, vinogradi i pogled na rimokatoličku crkvu "Sv. Anton Hermit" Škrbina je naseljeno mjesto u sastavu općine Komen, regija Obalno-kraška, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Sežana.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Škrbina je imala 142 stanovnika.
Novorođenačka šećerna bolest
Neonatusni dijabetes melitus (NDM) je bolest koja utiče na dojenčad i sposobnost njihovog tijela da proizvodi ili koristi insulin. NDM je monogenki (kontrolisani jednim genom) oblik dijabetesa koji se javlja u prvih 6 meseci života. Dojenčad ne proizvodi dovoljno insulina, što dovodi do povećanja akumulacije glukoze. To je rijetka bolest, koja se javlja samo kod jednog od 100.000 do 500.000 živorođenih. NDM se može zamijeniti sa mnogo češćim dijabetesom tipa 1, ali dijabetes tipa 1 se obično javlja kasnije od prvih 6 mjeseci života. Postoje dva tipa NDM-a: trajni neonatusni dijabetes melitus (PNDM), doživotno stanje, i prolazni neonatusni dijabetes melitus (TNDM), oblik dijabetesa koji nestaje u fazi dojenčadi, ali se može ponovo pojaviti kasnije u životu. Identificirani su specifični geni koji mogu uzrokovati NDM. Početak NDM-a može biti uzrokovan abnormalnim razvojem pankreasa, disfunkcijom beta-ćelija ili njihovom ubrzanom disfunkcijom. Uz zrelosno ispoljavajući mladalački dijabetes (MODY), NDM je oblik monogenskog dijabetesa. Osobe s monogenskim dijabetesom mogu ga prenijeti na svoju djecu ili budućih generacija. Svaki gen povezan s NDM ima drugačiji obrazac nasljeđivanja.
Komplikacije
Ljudi s varijacijama KATP kanala su pod povećanim rizikom od razvoja poremećaj hiperaktivnosti i deficita pažnje, poremećaja sna, napada i doživljavanja kašnjenja u razvoju – sve zbog prisustva KATP kanala u mozgu. Mogu varirati od neprimjetno blagih do teških, a ponekad se mogu poboljšati liječenjem sulfonilureomtom. Oni sa prekomernom ekspresijom sekvence 6q24 imaju tendenciju da imaju prolazni dijabetes, sa hiperglikemijom koja ima tendenciju da nestane u prvoj godini života. Unatoč povratku euglikemije, ljudi s prekomjernom ekspresijom 6q24 izloženi su velikom riziku od razvoja dijabetesa kasnije u životu, kao tinejdžeri ili odrasli. Mnoge genetičke varijacije koje uzrokuju neonatusni dijabetes nasljeđuju se na autosomno dominantan način, tj. primanje jedne kopije varijante povezane s bolešću rezultira bolešću. Ovo je slučaj sa KATP genima KCNJ11 i ABCC8, i očevo naslijeđenim 6q24 amplifikacijama, od kojih svaka ima 50% šanse da se prenese na svako potomstvo pogođena osoba.
Uzrok
Neonatusni dijabetes je genetička bolest uzrokovana genetičkim varijacijama koje su ili spontano stečene ili naslijeđene od roditelja. Najmanje 30 različitih genskih varijanti može rezultirati neonatusnim dijabetesom. Razvoj i liječenje neonatusnog dijabetesa će se razlikovati ovisno o određenom genetičkom uzroku. Poznate genske varijante uzrokuju neonatusni dijabetes pomoću pet glavnih mehanizama: sprečavanje razvoja pankreasa ili β ćelija, podsticanje smrti β-ćelija autoimunskom ili stresom endoplazmatskog retikuluma, sprječavanje β ćelija da prepoznaju glukozu ili luče insulin, ili abnormalna ekspresija regije 6q24 na hromosomu 6.
Dijagnoza
Dijagnoza neonatusnog dijabetesa je komplikovana činjenicom da je hiperglikemija česta kod novorođenčadi – posebno kod nedonoščadi, od kojih 25-75% ima hiperglikemiju. Neonatusna hiperglikemija obično počinje u prvih deset dana života i traje samo dva do tri dana.
Liječenje
Novorođenčad sa dijabetesom u početku se liječe intravenskom infuzijom insulina, s dozom od 0,05 jedinica/kilogram/sat koja se obično koristi. Opcije liječenja ovise o osnovnim genetičkim varijacijama svake osobe s neonatusnim dijabetesom. Najčešće mutacije koje leže u osnovi neonatusnog dijabetesa – varijante KCNJ11 i ABCC8 – mogu se liječiti samim sulfonilureama, na kraju potpuno preći s insulina. U mnogim slučajevima, neonatusni dijabetes može se liječiti oralnim sulfonilureama kao što je gliburid. Ljekari mogu naručiti genetičke testove kako bi utvrdili da li je prelazak s insulina na lijekove sulfonilureje prikladan za pacijenta ili ne. Ljudi čija je bolest uzrokovana KATP varijantama često se mogu liječiti visokim dozama sulfonilureje, koje direktno podstiču zatvaranje KATP kanala.
Epidemiologija
Otprilike 1 od 90.000 do 160.000 rođene djece razvije neonatusni dijabetes, pri čemu otprilike polovina razvije trajni, a polovina prolazni neonatusni dijabetes.
Dvokrilci
Dvokrilci (lat. Diptera; od grč. δι- di- = dva + πτερόν - pteron = krila) ili prave muhe je  red  insekata u razredu Arthropoda. Insekti ovog reda koriste samo jedan par krila za letenje, pri čemu je stražnji evoluirao u napredne mehanosenzorne organe, poznate kao haltere, koji djeluju kao senzori za velike brzine rotacijskog kretanja i omogućavaju da izvode uznapredovalu aerobatiku.
Diptera je veliki red koji sadrži oko 1,000.000 vrsta, uključujući konjske. U svakodnevnoj upotrebi muhama se nazivaju mnogi insekti, koji su u nauci klasificirani i u srodnički veoma udaljene redove. U svakom slučaju, ne može se očekivati da neentomolozi općenito govore dvokrilcima „prave muhe“ od drugih insekata, tako da bi bilo nerealno očekivati strogost u korištenju uobičajenih imena. Također, događaju se izuzeci od ovog pravila, poput lebdeći leptir, koji je prava muha, i španska muha i druge, mada ih ima samo oko 125.000 opisanih vrsta.
Muhe imaju pokretnu glavu, s parom velikih složenica očima i ustima, namijenjenim bodenju i sisanju (komarci, crne muhe i razbojničke muhe) ili za kopanje i sisanje u drugim skupinama. Njihov raspored krila omogućuje im veliku pokretljivost pri letu, a kandže i jastučići na nogama omogućuju im da se prilijepe za glatke površine. Razviće muha prolaze kompletnu metamorfozu;jaja se polažu na izvor hrane za buduće larve, koje nemaju prave udove; razvijaju se u zaštićenom okruženju, često unutar svog izvora hrane. Lutka je u žilavoj kapsula iz koje izlazi odrasla jedinka kad je spremna za to, a kao odrasle, muhe uglavnom imaju kratak život.
Diptera je jedan od glavnih redova insekata i od velikog ekološkog značaja za ljude. Muhe su važni oprašivači kojima su srodne pčele, reda Hymenoptera. Muhe su možda bile među evolucijski najranijim oprašivačima odgovornim za oprašivanje ranih biljaka.Voćne mušice koriste se kao modelni organizam u istraživanjima, ali manje benigni su komarci kao vektori za malariju, denga, groznicu zapadnog Nila, žutu groznicu, encefalitis i drugezarazne bolesti. Kućna muha, koja je komensal ljudima širom svijeta, širi bolesti koje se prenose hranom. Muhe mogu biti neugodne, osobito u nekim dijelovima svijeta gdje se mogu pojaviti u velikom broju, zujati i naseljavati se na koži ili očima da bi ugrizali ili tražili tekućinu. Veće muhe poput muhe cece i Cochliomyia uzrokuju značajnu ekonomsku štetu stoci. Neke larve, poznate kad Calliphoridae i drugih diptera, poznatije općenito kao magoti, koriste se kao mamac za ribolov i kao hrana za mesoždere. Koriste se i u medicini za čišćenje rana.
Odnos prema drugim insektima
Diptera su endopterigotni insekti koji podležu radikalnoj metamorfozi. Oni spadaju u Mecopterida, pored Mecoptera, Siphonaptera, Lepidoptera i Trichoptera. Posjedovanje jednog para krila razlikuje većinu pravih muha od ostalih letećih insekata sa po njihovim imenima. Međutim, neke pravee muhe, poput porodice Hippoboscidae (muškatne muhe), ostaju sekundarno bez krila.
Kladogram predstavlja sadašnji konsenzusni odnos.
MacOS
macOS (prvobitno Mac OS X, te OS X do 2016) jest operativni sistem kojeg razvija američka kompanija Apple Inc. Ova firma također distribuira sistem kao zaseban softverski paket za Apple računare.
Dvokrilci
Odnos prema drugim insektima
thumb|right|upright=0.7 |Fosil [[nematocera iz dominikanskog ćilibara. Pješčana muha, Lutzomyia adiketis (Psychodidae), rani miocen, prije oko 20 miliona godina]]
MacOS
Baziran na kombinaciji multithreading-a, Mach 3.0 microkernel-a, FreeBSD servisa, specifičnog hardvera i SMP-sigurnih upravljačkih programa. Sve standardne UNIX alatke i skriptni jezici se nalaze na OS X-u i dostupni su preko terminala (editori: emacs, vim i ed; shell skripte uključujući bash (podrazumijevani shell), tcsh (csh), zsh i korn; alatke za menedžment kao cp, mv, ls i tar; skriptni jezici: Perl, PHP, tcl, Ruby i Python te nativna podrška za popularne Tcl/TK, TKInter i WxWidgets). Mac OS X je u prvoj liniji imao za cilj stvoriti platformu na kojoj će programeri, koristeći standardne kompajlere, moći da razvijaju Apple softver.
Dvokrilci
Međuodnosi podgrupa i porodica
thumb|left|upright=0.7 |Fosil [[Brachycera iz baltičkog ćilibara, donji eocen, prijr oko  50 miliona godina]]
Prvi pravi dvokrilci poznati su iz srednjeg trijasa (prije oko 240 miliona godina), a postali su rasprostranjeni tokom srednjeg i kasnog trijasa. Moderne cvjetnice nisu se pojavile sve do krede (prije oko 140 miliona godina), tako da su prvotni dvokrilci morali imati drugačiji izvor prehrane osim nektara. Na osnovu privlačenja mnogih modernih grupa muha ka sjajnim kapljicama, sugerira se da su se možda hranile mednim izlučevinama biljnih ušiju reda Homoptera kojih je bilo u izobilju u to vrijeme, a usni dijelovi dvokrilaca dobro su prilagođeni za omekšavanje i skupljanje mrvičnih ostataka. Bazni kladusi Diptera uključuju Deuterophlebiidae i enigmatične Nymphomyiidae. Sudeći po fosilnim tragovima, diptere su prošle kroz tri epizode evolucijske radijacije. Mnoge nove vrste nižih Diptera razvile su se u trijasu, prije otprilike 220 miliona godina. Mnoge niže brahicere pojavile su se u juri, prije nekih 180 miliona godina. Treća radijacija dogodila se među Schizophora na početku paleogena, prije 66 miliona godina.
MacOS
Mac OS X verzije
10.4.4 je prva verzija Mac OS X-a koja je za PowerPC (gradnja 8G32) i Intel (gradnja 8G127) arhitekture čipa. Sve prijašnje verzije su imale odgovarajuću Intel verziju, ali nisu nikada objavljivane u javnosti niti date korisnicima.
Dvokrilci
Međuodnosi podgrupa i porodica
Filogenetski položaj Diptere bio je kontroverzan. Monofilija holometabolnih insekata odavno je prihvaćena, pri čemu su glavni redovi uspostavljeni kao Lepidoptera, Coleoptera, Hymenoptera i Diptera, a upravo je poznavanje odnosa između tih grupa nailazilo na poteškoće. Smatra se da su Diptera član Mecopterida, zajedno s Lepidoptera (leptiri i moljci), Trichoptera (tulari), Siphonaptera (buhe), Mecoptera (škorpioni) i možda Strepsiptera (muhe upletenih krila). Diptera su grupirana sa Siphonaptera i Mecoptera u antliofore, ali to nisu potvrdile molekulske studije.
Diptera se uobičajeno raščlanjuju na dva podreda, Nematocera i Brachycera, razlikovana prema antenama. Nematocere su identificirane po izduženim i mnogo segmentiranim tijelima, često pernatim antenama, sličnim komarcima i muhama dizalica. Brachycera imaju okrugla tijela i znatno kraće antene. Naknadne studije utvrdile su da je Nematocera nemonofiletna sa modernim filogenijama koje Brachycera svrstavaju u razrede grupa koje su ranije smještane u Nematocera. Izgradnja filogenetskog stabla bila je predmetom stalnih istraživanja. Sljedeći kladogram zasnovan je na projektu FLYTREES.
Skraćenice u kladogramu:
Vanjski linkovi
Opći
Anatomija Opisi
Bennu
Opis
Bennu je Raova ba, duša, a zabilježena je i u egipatskom kalendaru, koji je sličan današnjem. To je siva, ljubičasta, plava ili bijela čaplja sa dugim kljunom. Ponekad se pojavljuje u obliku orla, a ponekad i u liku čovjeka sa glavom čaplje. Bennu je sveta Sunčeva ptica Nila, duša boga Raa, Atuma ili Ozirisa. Predstavlja kalendar, vrijeme i uskrsnuće. Prema mitu, ptica bi dolazila do hrama u Egiptu, tamo napravila gnijezdo i zapalila se, te bi se opet iznova rađala. Prema jednoj verziji, nastala je iz Ozirisovog srca. Egipćani su smatrali da je stub na kojem ptica radi gnijezdo "velika svetinja". Bennua treba razlikovati od kineskog feniksa. U Knjizi mrtvih Bennu kaže: "Ja sam ptica Bennu, Raova duša, vodič bogova u Duat."
Jelen
250px|thumb|Preparirani jelen iz [[Lika|Like, Hrvatska]] Jelen je preživar iz porodice Cervidae. Porodica obuhvata 45 vrsta, između ostalih obične jelene, srne, sobove i losove. Najupadljivije obilježje ove porodice su rogovi koje kod različitih vrsta ima vrlo različite oblike, i uglavnom ih imaju samo mužjaci. Rogovi su građeni od koštane supstance, i svake godine rastu iznova, za razliku od šupljorožaca kod kojih neprekidno rastu cijeli život.
Jeleni žive na svim kontinentima osim u Australiji i Antarktiku. U Africi živi samo crveni jelen.
Veličina jelena je od vrste do vrste vrlo različita: dužina tijela kreće im se od 0,7 pa do 2,9 metara, visina u ramenima od 30 do 190 centimetara, a težina od 7 do 800 kilograma. Najveća danas živuća vrsta je los, a najmanja južni pudu. Kod većine vrsta prisutan je spolni dimorfizam, što znači da su mužjaci znatno veći i teži od ženki.
Francuski jezik
Francuski jezik (français, la langue française) je jedan od romanskih jezika koji se prvenstveno koristi u Francuskoj i njenim prekomorskim departmanima i teritorijima, u Belgiji (uz flamanski i njemački), Luksemburgu (uz luksemburški i njemački), Monaku i Švicarskoj (uz njemački, italijanski i retoromanski), u Kanadi (pokrajina Québec) te u bivšim francuskim i belgijskim kolonijama. Njime se koristi 77 miliona stanovnika na Zemlji kao prvim jezikom i 52 miliona ljudi kao drugim jezikom, pa je s ukupno 129 miliona frankofona (prema procjeni iz 1999. godine) po brojnosti govornika francuski jezik deseti na svijetu.
Mjesto francuskog jezika u svijetu
-plavo: administrativni jezik;
-svijetloplavo: jezik kulture;
-zeleno: frankofone manjine.]] Iako je tek treći po broju govornika među romanskim jezicima (iza špankog i portugalskog), francuski jezik je i dalje geopolitički gledano najvažniji romanski jezik. I dok je još u 19. vijeku (i na početku 20. vijeka) uživao status glavnog svjetskog jezika, tokom 20. vijeka francuski je drastično izgubio na važnosti, do te razine da ga se katkada (neutemeljeno) zna svoditi samo na jezik kulture i diplomacije. Međutim, osnivanjem i djelovanjem Međunarodne organizacije Frankofonije (l'Organisation Internationale de la Francophonie) (kraće: Frankofonija), svakojakom saradnjom Francuske i Belgije s bivšim kolonijama, promoviranjem francuskoga u svijetu, te prije svega brzim demografskim rastom velikog broja zemalja članica Frankofonije i opismenjivanjem stanovništva u istima (pretežno onima smještenima u Africi) trend stagnacije francuskog je zaustavljen, pa se u posljednjih par desetljeća mogu primijetiti posve drukčija kretanja. Prema najnovijim podacima francuski jezik uči 89 634 000 ljudi u svijetu (porast od gotovo 10% u 7 godina - od zadnjeg istraživanja 1998.), što ga čini drugim najviše učenim svjetskim jezikom (odmah nakon engleskog). Od toga broja 37,26% se odnosi na subsaharsku Afriku, 30,9% na Evropu, 20,1% na Sjevernu Afriku i Bliski Istok, 9,47% na Sjevernu i Južnu Ameriku, a 2,25% na Aziju (bez Bliskog Istoka) i Okeaniju.
Ekonomski liberalizam
Liberalizam i koncepcija liberalne ekonomske politike obuhvaća period od druge polovine 18.vijeka do 30-ih godina 20.vijeka.
-	prva industrijska revolucija, odnosno revolucija uglja i čelika (pronalazak parne mašine);
-	nagla industrijalizacija, pojava tvorničkog načina proizvodnje;
-	promjene socijalne strukture po osnovu preseljenja stanovništva sa sela u gradove;
-	veliko iseljavanje stanovništva iz Evrope u Ameriku, Australiju i na Novi Zeland;
Adem
Adem (hebrejski: אָדָם, ) (Adam po Bibliji) bio je prvi čovjek stvoren Allahovom voljom i poslanik u islamu i općenito prvi čovjek po svim Abrahamskim religijama.
Ekonomski liberalizam
-	druga industrijska revolucija, odnosno “revolucija čelika i elektriciteta” (otkriće dinamo mašine i sintetske anilinske boje);
Adem
Islamsko viđenje
Po Islamu, Adem je prvi čovjek na planeti Zemlji, i prvi Poslanik, te suprug Have.
Šmarje pri Sežani
Šmarje pri Sežani su naseljeno mjesto u sastavu općine Sežana, regija Obalno-kraška, Slovenija.
Adem
Stvaranje Adema
Allah je naredio Melekima da skupe pregršt crne, bijele i crvene zemlje, te svih boja između, zajedno sa mehkom i tvrdom. Zatim je ovoj smjesi Allah dodao vode iz dženneta, i od te smješe nastao je Adem. Ova raznobojna zemlja u simboličkom značenju predstavlja sve rase na zemlji, skupljene u prvom čovjeku.
Ekonomski liberalizam
-	koncentracija proizvodnje i pojava dioničkih društava i velikih korporacija.
Adem
Stvaranje Adema
Tako stvoren, Adem je ostao bez duše neko vrijeme. U tom periodu je Iblis obilazio oko njega, pribojavajući ga se. Kada je vidio da je šupalj, shvatio je da je stvorenje, pa ga se više nije bojao. Zatim je Allah postavio dušu u Ademovo tijelo, te je ovaj kihnuo. Prve riječi bile su "El-hamdu lillah". Allah mu je načinio znanje, te je Adem znao ko ga je stvorio, i naučio ga je imena stvari. . Stvorio mu je i ženu Havu, od "žive tvari", tj. od Ademove kosti.
Šmarje pri Sežani
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Šmarje pri Sežani su imale 288 stanovnika.
Napomena: ''Do 1955. iskazivano pod imenom Šmarje.''
Adem
Ademov izgled
Prema hadisu, Adem je bio visok 60 lakata, što je otprilike visina palme. Imao je bujnu kosu.
Ekonomski liberalizam
Glavni predstavnici liberalne ekonomske doktrine
Adam Smit, čijim djelom “Istraživanje prirode i uzroka bogatstva naroda” (An Inquiry into the Nature and Causes of the Welth of Nations) iz 1776. godine je ekonomija praktično afirmisana kao zasebna nauka. Smit smatra da bogatstvo nacije proizilazi iz nastojanja svakog pojedinca da ostvaruje vlastite interese.
Adem
Život u Džennetu
Prema Kur'anu, Ademovo prvo prebivalište nakon stvaranja bio je džennet. . Islamski učenjaci razilaze se po pitanju toga da li je Hava stvorena prije Ademovog ulaska u Džennet ili poslije. Također postoji veliko neslaganje oko toga da li su Adem i Hava obitavali u pravom, vječnom džennetu (tzv. Džennetu-l-Me'va), ili su bili u drugom džennetu koji je njima Allah pripremio, tzv. Džennetu iskušenja. . Ovog drugog stava je i Ebu-Hanifa, začetnik Hanefijskog mezheba, čije učenje slijedi većina Bošnjaka.
Ekonomski liberalizam
Glavni predstavnici liberalne ekonomske doktrine
Služeći svojim vlastitim interesima, pojedinac zapravo služi i društvenom tj.javnom interesu.
Adem
Život u Džennetu
Zbog "prvog grijeha" Allah ih je protjerao na Zemlju, gdje njihovi potomci i danas žive. El-Evza'i prenosi od Hasana ibn Atijje da je Adem boravio u Džennetu sto (u drugoj predaji 60) godina, te da je za džennetom plakao sedamdeset godina, zbog grijeha koji je učinio, a zbog ubijenog sina četrdeset godina. Ovo navodi Ibn Asakir.
Ekonomski liberalizam
Glavni predstavnici liberalne ekonomske doktrine
Dejvid Rikardo, čije najpoznatije djelo je “Načela političke ekonomije i oporezivanja” (Principles of Political Economy and Taxation) iz 1817;
Adem
Susret sa Musaom
Veliki broj prenosioca hadisa, među kojima i najpriznatiji: Buharija i Muslim spominju da je Muhammed jednom prilikom rekao:
Ekonomski liberalizam
Glavni predstavnici liberalne ekonomske doktrine
Žan Batist Sej sa djelom “Traktat političke ekonomije” iz 1803. godine.
Adem
Susret sa Musaom
''"Musa je jednom prilikom prigovorio Ademu: "Ti si onaj zbog čijeg su grijeha ljudi istjerani iz Dženneta, i ti si ih unesrećio". Adem je na to odgovorio: "O Musa, ti si onaj kojeg je Allah odabrao Svojom objavom i sa kim je direktno govorio. Zar mi prigovaraš zbog nečega što je Allah zapisao prije nego što me je i stvorio" - ili je rekao: "... što mi je Allah odredio prije nego što me je i stvorio". Zatim je Muhammed rekao: "Tako je Adem nadgovorio Musaa"''
Ekonomski liberalizam
Opće odrednice ekonomskog liberalizma
Industrijalizacija je praćena najgrubljim oblicima eksploatacije koji su se ogledali u dužini radnog vremena i visini nadnice. Kao odgovor na ovo pojavljuje se pokret sindikalizma, što je za posljedicu imalo pojavu tzv.radničkog zakonodavstva.
Adem
Judaističko i kršćansko viđenje
Prema Tori i Knjizi postanka, Adam je napravljen od strane Elohima, tj. Boga, na osnovu njegove slike. Stvorio ga je od praha (gliba) zemaljskog, i udahnuo mu u lice dah života. On je zatim postavljen u Raj, i bio je podučen imenima svih životinja. Bog mu je napravio i ženu Evu. Zbog "prvog grijeha", koji je počinio na nagovor svoje žene, Bog ih je protjerao iz Raja na Zemlju, gdje njihovi potomci i danas žive.
Ekonomski liberalizam
Opće odrednice ekonomskog liberalizma
Ključnu ulogu u inoviranju ustrojstva društvenih zajednica imale su ideje prosvjetiteljstva, kojima se odbacuju autoriteti u korist ideje ljudskih prava. Ideje o ljudskim pravima predstavljale su osnovu i za ekonomski i za politički liberalizam.
Adem
Judaističko i kršćansko viđenje
U Novom zavjetu, Sveti Pavao, u Poslanica Rimljanima, govori o Adamu kao o onom po kome je čovječanstvo palo, a smatra Isusa, "novim Adamom" kao onoga po kome je čovječanstvo spašeno.
Ekonomski liberalizam
Opće odrednice ekonomskog liberalizma
Zajedničke odrednice liberalne koncepcije ekonomske politike su:
1.	Bogatstvo društvene (državne) zajednice shvata se kao masa roba i usluga kojima se zadovoljavaju potrebe u društvu;
2.	Glavni izvor bogatstva je proces proizvodnje, a ekonomska moć iskazuje se narastanjem proizvodnih mogućnosti društva;
3.	Motivacioni faktor narastanja bogatstva je interes pojedinca. Njegovo realiziranje u smislu pojedinačnog bogaćenja, istovremeno uvećava i bogatstvo državne zajednice;
4.	Glavni unutrašnji faktor povećanja proizvodne moći je podjela rada, odnosno specijalizacija u ukupnoj strukturi privređivanja, kao i u okviru pojedine oblasti privrede;
5.	Funkcionalni okvir privređivanja zasniva se na unutrašnjem prirodnom poretku. Pojedinci, učestvujući u procesu društvene reprodukcije uređuju i međusobne odnose zahvaljujući ekonomskim slobodama i tržištu kao osnovnom mehanizmu organizovanja i usmjeravanja tokova reprodukcije. Funkcionalnu odrednicu liberalizma najsažetije oslikava načelo “slobodna proizvodnja – slobodni promet”.
6.	Uloga tržišta i ekonomskih sloboda značili su i odnose između država koji se zasnivaju na slobodnom prometu, uvećanje međunarodne razmjene, podjelu rada u međunarodnim okvirima itd.
7.	Ekonomska ravnoteža u tokovima reprodukcije uspostavlja se sama po sebi, na osnovu Sejovog zakona (tržišta), prema kojem svaka pojedinačna ponuda automatski izaziva pojedinačnu tražnju, tako da su u globalnim okvirima agregati ponude i tražnje podudarni. Automatsko uravnoteženje ponude i tražnje jedino može poremetiti štednja, pa se poseban značaj pridavao pitanju kako da se uštede bez ikakvih zastoja transferiraju u investicije.
Ekonomska uloga države
Liberalistički koncept imao je restriktivan stav prema učešću države u tokovima reprodukcije kako u odnosu na regulativne funkcije, tako i u pogledu operativnog angažmana. Kako tržišni mehanizam predstavlja dovoljan okvir za organizovanje i usmjeravanje tokova privređivanja, ekonomska uloga države svodi se na to da bude u funkciji ovog “prirodnog poretka”.
U pogledu ekonomskih funkcija u užem smislu, uloga države odnosi se na antimonopolsko zakonodavstvo i stabilnost novca.
Što se tiče finansijskih aktivnosti države, treba istaći da su javni izdaci, odnosno funkcije države bili strogo ograničeni na 3 sektora:
1.	Unutrašnja i vanjska sigurnost;
2.	Pravni poredak;
3.	Finansiranje javnih objekata i aktivnosti za koje privatni kapital nije bio zainteresiran (prvenstveno privredna infrastruktura).
Kako se javni izdaci shvataju kao “nužno zlo” jer su sa stanovišta akumulacije neproduktivni, osnovni pristup finansijskoj aktivnosti je kvantitativan, sa temeljnim zahtjevom da javni rashodi budu što manji, po devizi “najbolje finansije su najmanje finansije”.
U istoj ravni je i zahtjev da država svojom aktivnošću, prvenstveno prilikom oporezivanja, što manje remeti učinke djelovanja tržišnih zakonitosti i da u ovom domenu treba poštivati tzv. mančestersko pravilo: “Ostavi ih onakve kakve si ih zatekao” (Leave them as you find them).
Liberalni koncept ekonomske politike zasniva se na 2 temeljna obilježja: neutralnost i cikličnost.
Neutralnost znači da finansijska i ukupna aktivnost države treba imati neutralno djejstvo u odnosu na tržište i ekonomske zakonitosti. Ekonomska aktivnost države svodi se samo na dopunu tržišta.
Cikličnost se ogleda u tome da se ostvari tzv.paralelna aktivnost između privatne inicijative i državnog unošenja u tokove reprodukcije. To znači da ukoliko dođe do smanjenja ili zastoja privatne inicijative, država treba isto tako da se ponaša u svojoj aktivnosti i obrnuto, zamah privatne aktivnosti u smislu povećanja proizvodnje i drugih vidova privređivanja je znak za veće finansijsko prisustvo države i njene ukupne ekonomske uloge. Po liberalističkoj koncepciji smatralo se da učešće države (osim u ratnom stanju), nikako ne smije preći 15% društvenog proizvoda, odnosno nacionalnog dohotka, jer bi se time doveo u pitanje tzv.prirodni poredak.
Ekonomsko-političke mjere
Koncept liberalne ekonomske politike u prvi plan stavlja instrumente i mjere fiskalne i monetarno-kreditne politike.
-	pojednostavljena struktura oporezivanja, u kojoj se neposredni porezi (na dohodak i na imovinu) zasnivaju isključivo na proporcionalnim poreskim stopama radi osiguranja neutralnosti u odnosu na zakone tržišta;
-	budžetska ravnoteža, kao zlatno pravilo, obzirom da i deficit i suficit znače odstupanje od osnovnih postulata finansijske i ukupne aktivnosti države (neutralnost i cikličnost), uz jedini izuzetak u slučaju rata.
U domenu monetarne politike, karakteristične su slijedeće mjere i instrumenti:
-	monetarna ravnoteža, što podrazumijeva uravnoteženost između ponude i potražnje za novcem;
-	zlatni paritet valute, u funkciji stabilnosti novca i politike monetarne ravnoteže;
Rade Uhlik
Rade Uhlik (Sarajevo, 1. februar 1899. - Sarajevo, 12. juni 1991.) je bio romolog, lingvista, humanista i akademik. Napisao je desetine knjiga i članaka o Romima, romskoj kulturi i jeziku.
Ekonomski liberalizam
Ekonomsko-političke mjere
-	diskontna stopa (instrument kojim centralna banka kreditiranjem poslovnih banaka uvećava njihov kreditni potencijal i time utiče na količinu novca u opticaju). Za liberalni koncept karakteristično je da se diskontna stopa koristila samo u slučaju kada se štednja ne transferira u investicije u relativno kratkom periodu.
Rade Uhlik
Biografija
Uhlik je rođen u Sarajevu 1. februara 1899. Rođeno ime mu je Aladar, ali ga je kasnije promijenio u Rade. Mladost je proživio u Beču, Pešti i Beogradu, gdje je dostudirao germanistiku. Vrativši se u Bosnu, predavao je njemački jezik na gimnazijama u Prijedoru, Tuzli i Sarajevu. Neko vrijeme radio je kao kustos u Zemaljskom muzeju Bosne i Hercegovine. Njegova naučna djelatnost odnosi se prije svega na sakupljanje romske usmene tradicije, na opisivanje romske kulture i raznih dijalekata romskog jezika na Balkanu. Uveo je termin Gurbeti za grupu Roma koja je nastavala prostore zapadnog i središnjeg Balkana; njihove jezične osobitosti razvrstao je u 4 grupe gurbetskog. Istraživao je ponajprije govore bosanskih Gurbeta, ali i drugih, te one Arlija, Burgijaša, Gopta itd. Skupio je i bogatu građu romske poezije, pripovijedaka i pošalica. Zbirku romskih pjesama u izvorniku Romane đilja objavio je 1937., potom u prevodu Ciganska poezija (1957., 1982), te Ciganske priče (1957). Izradio je tri romska rječnika: Rječnik bosanskog romskog (Bosnian Romani Vocabulary, u: Journal of the Gypsy Lore Society, 1942–43), Srpskohrvatsko-ciganski rječnik (Romane alava, 1947) i Srpskohrvatsko-romsko-engleski rječnik (Romengo alavari, 1983).
Ekonomski liberalizam
Ekonomsko-političke mjere
U pogledu vanjske trgovine, pored stava o liberalizaciji, potrebno je istaći da su neke zemlje ipak koristile određene instrumente ekonomskog protekcionizma kako bi zaštitile domaću privredu. Međutim, u odnosu na merkantilizam, primjena ovakvih mjera bila je znatno manjeg intenziteta.
Rade Uhlik
Biografija
Sarađivao je s međunarodnim istraživačkim centrima koji se bave proučavanjem Balkana i romske problematike (kao što je Gypsy Lore Society iz Liverpoola). Bio je član Akademije nauka i umjetnosti Bosne i Hercegovine kao i stručni konsultant u filmu Aleksandra Petrovića "Skupljači perja"
Bibliografija
Uhlikovo književno dijelo je obimno i raznovrsno. Najpoznatija su mu djela:
Ekonomski liberalizam
Učinci ekonomskog liberalizma
Mnoge analize i zakonitosti liberalne doktrine predstavljaju trajne vrijednosti ekonomske nauke. Za sagledavanje doprinosa ekonomskoj teoriji, bitno je imati u vidu da je osnovni metodološki pristup liberalizma analiza odnosa u cjelini tokova reprodukcije, pri čemu se naglasak stavlja na iznalaženje i objašnjenje općih unutrašnjih zakonitosti, umjesto normativnog pristupa privređivanju kao društvenom odnosu.
Franklin D. Roosevelt
Franklin Delano Roosevelt bio je američki državnik i političar, a za predsjednika Sjedinjenih Američkih Država biran je četiri puta uzastopno, što je jedinstven slučaj u historiji SAD-a.
Ekonomski liberalizam
Učinci ekonomskog liberalizma
To je značilo da težište aktivnosti države treba biti na potvrđivanju, a ne remećenju unutrašnjih zakonitosti i “prirodnog reda stvari”, te da su odnosi i zakonitosti privređivanja univerzalnog karaktera.
Franklin D. Roosevelt
Rana politička karijera
Rođen je 30. januara 1882. Politkom se počeo baviti 1907, a već 1910. izabran je za senatora iz savezne države New York na listi Demokratske stranke. Predsjednik Wilson imenovao ga je 1913. zamjenikom ministra mornarice. Na toj dužnosti ostao je do 1920, kada je Demokratska stranka izgubila izbore. Iako je obolio od paralize 1921, nastavio je političku djelatnost te je 1928. izabran za guvernera savezne države New York. Na konvenciji Demokratske stranke 1931. izabran je za predsjedničkog kandidata.