cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Litvanija
Historija
U ljeto 1944. Crvena armija je ponovno zauzela velike dijelove Litvanije i proglasila Litvansku socijalističku sovjetsku republiku (LSSR). Javio se i otpor sovjetskoj okupaciji u vidu takozvane Šumske braće (lit. miško broliai) ali nije naišao na podršku iz inostranstva, pa je do 1948. otpor spao na nekoliko partizanskih grupa razbacanih po šumama. U trećem talasu deportacija Staljin je 1949. desetke hiljada državnih neprijateljskih elemenata iz oblasti Baltika deportirao u Sibir, mada su hapšenja i deportacije u velikom obimu uslijedila odmah poslije završetka rata 1945. Mnogi deportirani su umrli na istoku SSSR u poznatim "gulazima". Među deportiranim bilo je i mnogo njemačke ratne siročadi, koji su krajem rata zbog gladi iz područja Kalinjingrada izbjegli u Litvaniju i krili se među litvanskim seljacima.
Hadž
Obavljanje hadža
Ovu dovu će ponoviti tri puta, a zatim može učiti dove kakve hoće, tražeći dobro i na ovom i na onom svijetu.
Nakon toga će se uputiti ka Mervi. Sunnet je da muškarci potrče kada dođu do mjesta koje je obilježeno zelenim svjetlom, dok ne stignu do drugog zelenog svjetla, naravno ako time neće ugroziti druge hadžije. Nakon što stigne na Mervu okrenuće se prema kibli i proučiti isto što je učio i na Safi. Nema smetnje prilikom s'aja učiti dovu:
Litvanija
Historija
thumb|Litvanci prilikom posjete sovjetskog predsjednika [[Mihail Sergejevič Gorbačov|Gorbačova u gradu Šiauliai]] Tokom "Perestrojke", koja je u baltičkim zemljama izazvala "pjevajuću revoluciju", Litvanija je 1990. proglasila nezavisnost te je dotadašnji Vrhovni sovjet preimenovala u Ustavotvornu skupštinu. Island je bio prva država koja je 1990. priznala nezavisnu Litvaniju. Međutim, 13. januara 1991. prosovjetske vojne snage bezuspješno su pokušale oboriti mladu demokratsku državu u takozvanoj "Krvavoj nedjelji" u Vilniusu. U tom sukobu poginulo je 14 demonstranata kod televizijskog tornja u Vilniusu, pretežno omladine i studenata. U reakciji na te događaje, 8. februara 1991. oko 85% Litvanaca dalo je svoj glas za na referendumu za nezavisnost zemlje. Nakon neuspjelog moskovskog vojnog udara protiv sovjetskog predsjednika Gorbačova u augustu 1991. zapadne zemlje su priznale nezavisnost Litvanije, kao i druge dvije baltičke zemlje: Latvije i Estonije. Prve godine nezavisne Litvanije prošle su u ekonomskoj krizi i političkoj nestabilnosti. Tek nakon radikalne privatizacije, reformska politika je dobila na dinamici, naročito nakon prevladavanje ruske krize 2000. godine. Litvanija je 2004. postala članica Evropske unije i NATO saveza, a 21. decembra 2007. i dio šengenskog prostora.
Hadž
Obavljanje hadža
Prenosi se od Ibn Omera i Ibn Mes'uda, radijallahu anhum, da su učili ovu dovu. Lijepo (mustehab) je da bude pod abdestom dok obavlja s'aj, ali ako i ne bude nema smetnje pa makar se radilo i o ženi koja ima menstruaciju, jer čistoća tj. abdest, nije uslov za ispravnost ovog obreda.
Nakon što obavi s'aj skratiće kosu, ako bude obavljao temetu' (ar.mutemeti'), i to će uraditi ravnomjerno sa čitavom kosom, dok će žena skratiti kosu u dužini jagodice od prsta, (a zatim će skinuti ihrame). Ako bude obavljao kiran (ar. karin) ili ifrad (ar. mufrid) ostaće u ihramu do prvog dana Bajrama nakon što baci kamenčiće na Veliko džemre (ar. džemretu-l-'akabe). Jutrom, osmog dana mjesaca zul-hidždžeta (ar. jevmu-t-tervije), mutemeti' će obući ihrame i zanijetiti hadž iz stana u kojem je smješten, a isto će uraditi i stanovnici Mekke koji žele obaviti hadž. Prije ihrama će se okupati, namirisati i uraditi kao i kod prvog oblačenja, a nije od sunneta da ide u Mesdžidu-l-Haram, kako bi iz njega zanijetio hadž, jer nije potvrđeno od Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da je to radio, niti je naređivao ashabima da to rade. El-Buhari i Muslim bilježe hadis od Džabira ibn Abdullaha, radijallahu anhuma, u kome Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kaže ashabima:
Litvanija
Zastava
Državna zastava Litvanije je prihvaćena 20. marta 1989. godine. Sastoji se od tri jednako široke vodoravne pruge žute, zelene, i crvene boje. Iste boje su bile na zastavi nezavisne države Litvanije, od 1918. do 1940. godine, ali s omjerom dužine i širine 2:3. Od 1989. do 2004. godine, omjer je bio 1:2, isti omjer zastave Sovjetske Republike Litvanije.
Hadž
Obavljanje hadža
Muslim bilježi rivajet u kome Džabir, radijallahu anhu, kaže:
Prilikom nijeta mutemeti' će ovoga puta reći:
Litvanija
Zastava
Dana 5. septembra 2004. godine, omjer dužine i širine se promijenio na 3:5.
Hadž
Obavljanje hadža
Mustehab je izaći na Minu i tu klanjati podne, ikindiju, akšam i jaciju skraćeno bez spajanja. Mustehab je, također, noćiti tu noć na Mini, shodno hadisu kojeg bilježi Muslim od Džabira, radijallahu anhu.
Litvanija
Zastava
Žuta boja simbolizira bronzana polja Litvanije, zelena simbolizira zelenu prirodu, a crvena simbolizira svu krv koja se prolila za Litvaniju.
Grb
Grb Litvanije jedan je od najstarijih u Evropi. Popularno se naziva Vytis (onaj koji proganja, vrši juriš).
Najraniji spomen grba je iz 14. vijeka, na pečatu Velikog vojvodstva Litvanije. Grb je vremenom postao grb oblasti Vilnus i proširio se upotrebom da bi na kraju bio i grb čitavog Velikog vojvodstva a nalazio se i kao motiv na zastavama. Grb se vremenom mijenjao po detaljima ali nikad suštinski. Bio je i grb litvanske države i u periodu između dva svjetska rata, i usvojen je i za modernu litvansku državu. Postoji prijedlog da se usvoji i velika varijanta grba sa dodatom trakom koja bi na sebi imala napisan stih iz litvanske himne - "Neka jedinstvo cveta".
Himna
"Tautiška giesmė" je nacionalna himna Republike Litvanije. Pjesmu je 1891. napisao Dr. Vincas Kudirka. Prvi put postaje nacionalnom himnom Litve 1919. godine, da bi 1940. godine bila zamjenjena himnom Litavske SSR. 1992. godine ponovno postaje službenom nacionalnom himnom Litve
Geografija
Geografi nacionalnog geografskog instituta Francuske (Institut géographique national) izračunali su 1989. geografski centar Evrope, te su u selu Purnuškės sjeverno od Vilniusa podigli prigodno obilježje.
Geologija
thumb|lijevo|Topografija Litvanije Litvanija se nalazi u okvirima Istočnoevropske ravnice, pa je u tektonskom aspektu geološki relativno mirna već duže vrijeme. Reljef Litvanije obilježen je oblicima nastalim tokom ledenih doba kada su lednici prekrili ovo područje. Stoga samo u pojedinačnim slučajevima na površinu izbijaju starije stijene. Gotovo cijela površina Litvanije pripada mladoj morenskoj zemlji koja je bila okovana ledom u posljednjem ledenom dobu. Prije 20 hiljada godina, na vrhuncu ledenog doba, ipak vrlo malehni pojas na krajnjem jugoistoku ostao je slobodan od leda.
Litvansku obalu Baltičkog mora karakteriziraju brojne pješčane plaže. Donjolitvanski greben u zapadnom dijelu zemlje pripada Baltičkom grebenu. Brežuljkasto područje na jugoistoku jednim dijelom pripada Bjeloruskom niskom gorju. Tu se nalazi i najviše uzvišenje Litvanije, 294 m visoka brda Aukštasis kalnas i Juozapinės kalnas. Najveće rijeke Litvanije su Njemen i Neris, a obje izviru u Bjelorusiji. Na sjeveroistoku nalazi se područje jezera Visoke Litvanije. Brojna jezera postoje i na jugu. Sveukupno, oko 1,5% površine države otpada na jezera. Jedan dio Kurskog zaliva i Kurske prevlake također pripadaju Litvaniji.
Najveći dio države zauzimaju poljoprivredna zemljišta. Nešto više od 30% površine prekriveno je šumama, dok preko 30% otpada na bare i močvare. Litvanija se sastoji iz 62.680 km2 kopnenih i 2.620 km2 vodenih površina.
Klima
U Litvaniji preovladava umjerena kontinentalna klima. Na obali Baltičkog mora pretežno pušu zapadni vjetrovi, noseći topli i vlažni zrak u unutrašnjost zemlje.
Najtopliji mjesec je juli sa prosječnom temperaturom 17 °C, dok je najhladniji januar sa prosječnih −5,1 °C. Godišnja prosječna temperatura u Litvaniji iznosi 6,2 °C. Srednja godišnja kolilina padavina iznosi 661 mm, s tim da na jugozapadu ta količina je znatno veća, dok na sjeveru pada dosta manje.
Ekologija
Postoji preko 200 zaštićenih prirodnih područja raznih određenja i raznih obuhvata u Litvaniji. U njih spada i pet nacionalnih parkova, sedam zaštićenih područja prema Ramsarskoj konvenciji, četiri totalna rezervata i 30 regionalnih parkova. Preko 14 postotaka ukupne površine države obuhvaćeno je zaštićenim prirodnim područjima, kao što je područje Praviršulio tyrelis. Među ljubiteljima močvara veoma je poznata močvara Aukštumala između gradova Sovjetsk i Klaipėda, koja je bila prva močvara u svijetu kojoj je posvećena posebna monografija (C.A. Weber 1902. godine). Iako je njen zapadni dio još uvijek dobro očuvan, u istočnom dijelu masovno se iskorištava treset. Močvara je dio regionalnog parka delte Njemena.
Politički sistem
Litvanija ima polupredsjednički demokratski sistem. Glavni grad i sjedište vlade je Vilnius. Prema ustavu, Republika Litvanija je demokratska i pravna republika sa podjelom organa vlasti. Međutim, povjerenje građana u funkcioniranje demokratije u zemlji je dosta nisko. Prema anketi Eurobarometra u aprilu 2006. na pitanje "koliko ste zadovoljni funkcioniranjem demokratije u svojoj zemlji?" samo 23% ispitanih je pozitivno ocijenilo stanje u toj oblasti.
Palotinci
Zajednica palotinaca u svijetu broji 2.300 članova.
Litvanija
Predsjednik
Najviši organ izvršne vlasti je Predsjednik Republike Litvanije, koji za razliku od mnogih predsjednika zapadnoevropskih zemalja ne vrši samo reprezentativnu ili ceremonijalnu ulogu. Predsjednik Republike je daleko više uključen u vanjsku politiku zemlje od ministra unutrašnjih poslova. Osim toga, on ima pravo na veto, koji mu omogućuje da blokira zakone koje je donio Seimas, parlament Litvanije. U protokolarnoj hijerarhiji, njega slijede predsjednik parlamenta (Seimasa) te premijer, koji u skladu s Ustavom u odsutnosti predsjednika Republike mogu voditi ili predstavljati zemlju, te primati predstavnike stranih zemalja.
Parlament
Litvanski parlament zove se Seimas. Ime potječe od poljskog naziva Sejm što ukazuje na dugu zajedničku litvansko-poljsku historiju. On je jednodomna zakonodavna skupština koja se sastoji od 141 predstavnika, izabranih na mandat od četiri godine. Posljednji parlamentarni izbori u Litvaniji održani su u oktobru 2012. Parlament ima pravo da dvotrećinskom većinom mijenja ustav države.
Palotinci
Poznatiji samostani: Vinkovci i Zaprešić.
Hadž
Obavljanje hadža
Nakon izlaska Sunca na dan Arefata, devetog zul-hidždžeta, krenuće ka Arefatu. Mustehab je do zevala (podne) biti na Nemiri (mjesto uz Arefat), ako je to moguće, jer je tako radio Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, a ako nije u stanju nema smetnje odmah odsjesti na Arefatu. Nakon zevala Sunca klanjat će podne i ikindiju, skraćeno i spojeno, a zatim će sići na Arefat (ako je bio na Nemiri). Najbolje bi bilo da mu Džebelu-r-rahme (Brdo milosti) bude ispred njega dok bude okrenut prema kibli, a ako nije u mogućnosti onda će se okrenuti kibli bez obzira da li Džebelu-r-rahme ispred njega. Mustehab je što više spominjati Allaha i biti ustrajan u dovi, pokornosti i učenju Kur'ana, držeći pri tome dignute ruke, shodno hadisu kojeg prenosi Usame ibn Zejd, radijallahu anhuma, gdje kaže:
Osman Hadžić
Biografija
Najstariji je od sedmero djece porodice Hadžić. Završio je elektrotehničku školu u Cazinu.
Hadž
Obavljanje hadža
Najbolja dova je dova na dan Arefata. Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, u hadisu kojeg bilježi Muslim, kaže: "Najbolja dova je dova na dan Arefata, a najbolje što sam rekao i što su govorili poslanici prije mene je:
Zato ovaj dan treba što više iskoristiti u dovi Allahu, subhanehu we te'ala, moleći ponizno i skrušeno, ne propuštajući tu veliku priliku. Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kaže: "Nema dana u kojem Allah oslobodi više robova od Vatre, kao što je dan Arefata. Allah se toga dana približi, a zatim se njima hvali melekima i kaže: "Šta žele ovi ljudi?" (hadis bilježi Muslim) Boravak na Arefatu je temalj (ar. rukn) hadža. Obavezno je (ar. vadžib) boraviti do zalaska Sunca, a hadžiji je obavezno da zna granice Arefata, jer mnogi se olahko odnose prema tome, pa borave izvan granica što biva razlogom neispravnosti njihovog hadža.
Skupljanje kamenčića i noćenje na Muzdelifi
Na Muzdelifi će provesti noć, s tim što je neće provesti u namazu ili u nekom drugom ibadetu, postupajući shodno sunnetu Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Muslim bilježi hadis od Džabira ibn Abdullaha, radijallahu anhuma, u kojem se kaže da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kada je došao na Muzdelifu, klanjao akšam i jaciju, sa jednim ezanom i dva ikameta, a zatim je legao i nije ustajao do sabaha.
Dozvoljeno je nemoćnima i onima koji imaju razlog, otići sa Muzdelife na Minu nakon ponoći, kako bi ranije bacali kamenčiće na veliko džemre. Ostali koji, nemaju razlog, moraju čekati na Muzdelifi do sabaha. Danas mnogi žure sa bacanjem kamenčića prije vremena kako bi izbjegli napor, međutim time samo rade djelo koje je suprotno uputi Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Nakon što hadžija klanja sabah-namaz na Muzdelifi, doći će do mjesta El-Meš'aru-l-haram i tu će, okrenut kibli, dignuti ruke i moliti Allaha učeći dove sve do pred izlazak Sunca. Međutim, nema smetnje ako to bude radio na bilo kom mjestu Muzdelife, jer kaže Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem:
Prije izlaska Sunca prvi dan Bajrama, hadžije kreću sa Muzdelife na Minu da bi tu bacali kamenčiće na veliko džemre. Baca se sedam kamenčića, koji ne bi trebali biti veći od zrna lješnaka. Učenjaci su se složili na tome da je dozvoljeno bacati kamenčiće sa bilo koje strane džemreta, a najbolje je bacati sa mjesta na kojem će nam Ka'ba biti s lijeve, a Mina s desne strane. Ibn Mes'ud, radijallahu anhu, prenosi hadis u kojem se kaže da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, stao kod velikog džemreta tako da me je Ka'ba bila s lijeve, a Mina s desne strane, pa je bacao sedam kamenčića, a zatim je rekao:
Nije dozvoljeno bacati veliko kamenje, niti obuću ili neke druge predmete. Prije nego što baci kamenčiće hadžija prestaje sa telbijjom(dova koja se uči za vrijeme hadža i u svako vrijeme).
Sunnet je da hadžija prvo baci kamenčiće, zatim da zakolje kurban, ako je bio mutemetti' ili karin, a poslije toga da obrije ili da skrati kosu, s tim što je brijanje bolje, jer je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, molio za milost i oprost onima koji obriju kosu, tri puta, a za one koji skrate, jedanput, kao što stoji u hadisu kojeg bilježe El-Buhari i Muslim. Nakon toga hadžija odlazi do Ka'be kako bi obavio hadžski tavaf (ar. tavafu-l-ifada). Muslim bilježi hadis od Džabira ibn Abdullaha, radijallahu anhu, u kojem se kaže da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, došao do džemreta koje je bilo kod drveta (veliko džemre), pa je bacio sedam kamenčića. Prilikom svakog bacanja je donosio tekbir, zatim je otišao do mjesta gdje se kolju kurbani i zaklao kurbane, a poslije toga je uzjahao svoju jahalicu i otišao u Mekku gdje je obavio hadžski tavaf i klanjao podne-namaz.
Ako hadžija bude obavljao temetu', nakon završenog tavafa dužnost mu je obaviti hadžski s'aj, jer je prvi s'aj bio za 'umru. Ako je obavljao kiran ili ifrad nije dužan drugi put obavljati s'aj ako je to uradio poslije tavafi kuduma.
Ejjamut-tešrik su 11, 12. i 13. dan zul-hidždžeta. Onaj ko ne bude žurio sa odlaskom bacat će kamenčiće sva tri dana, a onaj koji bude žurio bacaće samo prva dva dana. To je objašnjeno u suri El-Bekara:
Litvanija
Vanjska politika
Litvanija je članica brojnih međunarodnih organizacija. Jedna od osnovnih karakteristika litvanske vanjske politike je veza sa Zapadnom Evropom, kao i transatlantske i evropske integracije i regionalna stabilnost u Evropi. Centralni aspekt za sigurnosnu politiku i glavni izraz te veze sa Zapadom je njeno članstvo u NATO, kojem je Litvanija pristupila 29. marta 2004. godine.
Hadž
Bacanje kamenčića
Hadžija će u tim danima noćivati na Mini, tj. noć uoči 11. i 12. zul-hidždžeta, a ako ne bude bacio kamenčiće 12. dana prije zalaska Sunca i bude krenuo s Mine, dužan je noćiti i treću noć na Mini i bacati kamenčiće 13. dan. Bosanske hadžije obično ne noćivaju na Mini u toku ovih dana jer to prema hanefijskom mezhebu nije vadžib.
Prije nego što napusti Mekku hadžija je dužan obaviti tavaful-veda' (oprosni tavaf), pošto je to jedan od vadžiba hadža kod većine islamskih teologa, osim za ženu koja ima menstruaciju (ar. hajz), shodno hadisu koji prenosi Abdullah ibn 'Abbas, radijallahu anhuma, u kojem Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kaže:
Litvanija
Vanjska politika
Tokom sukoba nakon predsjedničkih izbora u Ukrajini u novembru/decembru 2004. tadašnji litvanski predsjednik Valdas Adamkus, zajedno sa svojim poljskim kolegom Kwaśniewskim, značajno se angažirao kao posrednik između sukobljenih strana. Mediji obiju država podržavali su Viktora Juščenka.
Matt Groening
Rani život
Kao treće od petero djece u porodici, Groening je odrastao u Portlandu u Oregonu. Njegova majka Margaret bila je učiteljica, a otac Homer filmaš, scenarist i animator.
IC 10
IC 10 (također poznat kao IRAS 00177+5900, MCG 10-1-1, PGC 1305 i UGC 192) je nepravilna galaksija i nalazi se u sazviježđu Kasiopeja. Prvo otkriće je napravio Lewis Swift 8. oktobra 1887. godine.
Matt Groening
Rani život
Pohađao je Evergreen State College u Olympiji u saveznoj državi Washington, školu koju je nazivao "hipijevskim koledžom, bez ocjena i obaveznih predavanja, koja je privlačila sve kreativne čudake na sjeverozapad". Tamo je bio glavni urednik školskih novina (The Cooper Point Journal). U sedmičnim je izdanjima redovito pokazivao svoje vještine pisanja, a povremeno se koristio i svojim crtačkim vještinama za stvaranje stripova.
Karijera
U 23. godini preselio se u Los Angeles kako bi postao pisac. Na neko je vrijeme našao posao kao vozač i "biograf" neuspješnog 88-godišnjeg režisera filmova B-kategorije. Groening je svoj život u Los Angelesu opisao prijateljima u obliku stripa i nazvao ga Život u paklu. Naslov tog stripa bio je povezan s poglavljem knjige Waltera Kaufmanna Kritika religije i filozofije koje je bilo naslovljeno "Kako otići u pakao".
IC 10
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Litvanija
Vanjska politika
Od 1. maja 2004. Litvanija je postala članica EU. Uvođenje eura koje je prvobitno bilo planirano za 1. januar 2007. odloženo je za kasnije. Tek 1. januara 2015, euro je zamijenio dotadašnju državnu valutu. Proširenjem Šengenskog prostora 2007. i Litvanija je pristupila ovom sporazumu. Granična kontrola prema državama Evropske unije uklonjena je 21. decembra 2007. godine.
Hadž
Bacanje kamenčića
U drugom rivajetu stoji da je ta stvar olakšana ženama koje imaju menstruaciju. Hadis bilježi Malik, a hadis je u osnovi u Muslimovom Sahihu. Većina učenjaka smatra da je tavaful-ifada dovoljan ako se odgodi do polaska na putovanje i da nije obavezno ponovo obaviti oprosni tavaf.
OpenVMS
OpenVMS je višekorisnički, višeprocesni operativni sistem baziran na virtualnoj memoriji i dizajniran za upotrebu u paralelnom radu, skupnoj obradi podataka i obradi transakcija. Prvo izdanje bilo je 1977. godine kada ga je Digital Equipment Corporation izdao kao VAX/VMS za seriju miniračunara VAX. OpenVMS također radi na sistemima DEC Alpha i HP Itanium računarima. OpenVMS je vlasnički operativni sistem, ali neki dijelovi izvornog koda se mogu kupiti.
Naziv VMS potiče od virtual memory system (Sistem virtuelne memorije), što je njegova glavna arhitektonska karakteristika. Kada su prioriteti procesa na odgovarajući način prilagođeni, približava se osobinama operativnog sistema u stvarnom vremenu. Sistem nudi visoku dostupnost kroz računarske klastere i mogućnost distribucije sistema na više fizičkih mašina. To mu omogućava da bude jako otporan katastrofama kada otkaže jedna ili više individualnih jedinica.
Hadž
Bacanje kamenčića
Lijepo je da hadžija, nakon što se vrati sa hadža, po povratku kaže ono što bilježi El-Buhari u hadisu od Ibn-Omera, radijallahu anhuma, da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kada bi se vraćao iz neke bitke, sa hadža ili 'umre, donosio tekbire a zatim bi rekao:
OpenVMS
OpenVMS sadrži grafički korisnički interfejs (GUI), osobinu koja nije bila dostupna u ranijim originalnim izdanjima. Prije uvođenja DEC VAXstation sistema 1980-ih, operativni sistem se koristio i upravljao tekstualno sa računarskih terminala, poput VT100, koji su pružali serijsku komunikaciju s podacima. Verzije na DEC Alpha radnim stanicama iz 1990-ih podržavale su OpenGL i AGP grafičke adaptere.
Poslovne firme su OpenVMS koristili za različite svrhe, uključujući poslužitelje e-pošte, mrežne usluge, kontrolu i nadzor proizvodnje i transporta, kritične programe i baze podataka, a posebno okruženja u kojima je bio neophodan stabilan rad i pristup podacima. Postoje primjeri gdje se takvi sistemi nisu gasili i više od 10 godina. Kupci koji koriste OpenVMS su obično banke, bolnice, pružatelji mrežnih usluga i velike industrijski proizvođači raznih proizvoda.
Uticaj
Smatra se pretkom Windows NT-a, zajedno sa RSX-11 i neobjavljenim objektno zasnovanim operativnim sistemom koji je razvio Dave Cutler za DEC Prism. Veza je objašnjena u Cutlerovom predgovoru u knjizi Inside Windows NT koju je napisala Helen Custer.
Matt Groening
Karijera
Groening je počeo objavljivati strip 1977. fotokopirajući i distribuirajući ga u jednoj trgovini u kojoj je tada radio. prvi strip koji je uspio prodati nosio je naziv "Zabranjene riječi", a prodao ga je 1978. avangardnom časopisu Wet, a do 1980. strip je postao toliko popularan na underground sceni da ga je kupio Los Angeles Reader.
1982. urednik Readera dao je Groening vlastitu tjednu rock ‘n’ roll kolumnu, "Sound Mix". Međutim, kolumna je rijetko bila o rock ‘n’ roll zato što je Groening češće pisao o svojem životu i djetinjstvu, kućnim ljubimcima te čak i o stvarima koje je pronašao na ulici. U pokušaju da kolumni doda više rocka, često je jednostavno izmišljao stvari pišući izvještaje o izmišljenim sastavima i nepostojećim albumima. Sljedećeg bi sedmice redovito priznavao da je izmislio sadržaj prethodne kolumne, a zatim se zaklinjao da je sve u novoj kolumni istinito. Naposljetku je zamoljen da se odrekne "muzičke" kolumne i da možda započne pisati humorističnu kolumnu pod drugim naslovom.
Groening je upoznao svoju suprugu, Deborah Caplan, 1980. u Los Angeles Readeru (razveli su se 1999.) Krajem 1984. ona je izdala Groeningovu prvu knjigu stripova, Love is Hell (Ljubav je pakao) koja je bila veliki uspjeh na underground sceni. Uskoro su napustili Reader i zajedno osnovali kompaniju Life in Hell Co., koja se bavila izdavanjem novih Groeningovih projekata.
Kasnih 1980-ih Groening je nacrtao nekoliko reklama za kompaniju Apple Computer koje su uključivale i likove iz stripa Life in Hell. Taj se strip još uvijek može naći u mnogim magazinima, a po uzoru na njega nastala je i serija knjiga koja uključuje Školu u paklu, Djetinjstvo u paklu, Život u paklu, Veliku knjigu pakla i Ogromnu knjigu pakla.
Simpsoni
Porodica Simpsonovi prvi se put pojavila u showu Tracey Ullman 19. aprila 1987. i animacije su postale veoma popularne što je dovelo do izdvajanja Simpsona u samostalnu seriju 1989. Serija je brzo, na iznenađenje mnogih, postala svjetski fenomen. 1990-ih je Groening pokušao napraviti zasebnu seriju o klaunu Krustyju, ali taj projekt nije zaživio.
Groening se nekoliko puta nakratko pojavio u seriji, a u epizodi "My Big Fat Geek Wedding" imao je i ulogu u kojoj je govorio. Trenutno na seriji radi kao kreativni savjetnik, a ujedno je i scenarist i producent nadolazećeg cjelovečernjeg filma o Simpsonima.
Imena likova iz Simpsona
Groening je glavne likove iz Simpsona nazvao po članovima vlastite porodice: njegovim roditeljima, Homeru i Margaret (Marge ili Marjorie u Simpsonima) i mlađim sestrama, Lisi i Margaret (Maggie). Za sebe je odlučio da bi bilo previše očito lik nazvati po sebi pa je izabrao ime "Bart" (anagram engleske riječi brat što znači derište). Međutim, Groening je naglasio da, osim malo rivalstva između braće i sestara, njegova porodica nije nimalo nalik Simpsonima.
Groening također ima i starijeg brata i sestru, Marka i Patty, ali oni su izostavljeni iz porodice Simpson. Upitno je je li Margeina sestra patty dobila ime po Groeningovoj sestri ili se radi samo o slučajnosti. U jednom intervjuu iz 1995. Groening je opovrgnuo da je prava inspiracija za Barta bio njegov brat Mark.
Groening je izjavio da je odbio Homerovog oca nazvati po vlastitom djedu te je drugim scenaristima ostavio da izaberu ime. Rekao je da su scenaristi lik nazvali Abraham, što slučajno i je ime Groeningovog djeda. Imena Homer i Abraham također nose i Groeningova dva sina.
Prezime "Wiggum" koje nosi šef policije Clancy Wiggum djevojačko je prezime Groeningove majke.
Futurama
Nakon što je nekoliko godina istraživao naučnu fantastiku, Groening je s jednim od pisaca Simpsona, Davidom X. Cohenom razvio Futuramu, animiranu seriju o životu u godini 3000.
Serija nagrađivana Emmyjima bila je srednje uspješna, ali ju je nakon četiri godine emitiranja ugasio 20th Century Fox. Međutim, veliki uspjeh DVD izdanja serije i gledanost na kanalima Cartoon Network i Teletoon vratili su Futuramu u život. Tako će po uzoru na seriju na DVD-u izaći četiri filma, a Comedy Central naručio je 13 novih epizoda koje će se emitirati 2008.
Litvanija
Vanjska politika
Odnosi između Litvanije i Rusije su relativno zategnuti. Između ostalog, ruska vlada je 2013. zabranila uvoz mliječnih proizvoda iz Litvanije. Litvanska vlada je kao odgovor na taj potez uklonila jednu rusku televizijsku stanicu iz medijskog prostora.
Vojska
Nakon što su u sklopu proširenja NATO-a na istoku u taj savez 1999. primljene Češka, Poljska i Mađarska, uslijedio je poziv zemljama poput Estonije, Latvije, Litvanije, Slovačke, Slovenije, Bugarske i Rumunije, koje su savezu pristupile 29. marta 2004. godine. Zbog nedostatka adekvatne avijacije, na vojnom aerodromu Zokniai u blizini Šiauliaija stalno je stacionirana jedna grupa vojnih aviona NATO saveza.
Litvanske vojne jedinice učestvovale se u međunarodnim mirovnim misijama na Kosovu i u Afganistanu. Kada je američki predsjednik George W. Bush početkom 2003. zatražio od saveznica podršku u ratu u Iraku (Treći zalivski rat), neke istočnoevropske zemlje (među njima i Litvanija) izrazile su svoju spremnost pružiti pomoći. Od početka rata, Litvanija je bila jedna od zemalja Koalicije dobrovoljaca, koja je u svom angažmanu u Iraku davala podršku savezničkim jedinicama (medicinsko osoblje, logistiku i drugo). U junu 2006. u Iraku se nalazilo 150 vojnika iz Litvanije.
U potrazi za zaostalim morskim minama u Baltičkom moru, vojne jedinice Litvanije usko sarađuju sa vojskama Belgije, Estonije, Francuske, Njemačke, Litve, Holandije, Norveške, Švedske i Ujedinjenog Kraljevstva.
Zbog sve većih tenzija i prijetnji od strane susjedne Rusije, a zbog krize na Krimu i rata u Ukrajini, litvanski parlament je 2015. ponovno uveo služenje općeg vojnog roka. Vojni rok traje 9 mjeseci.
Administrativna podjela
thumb|Historijske regije Litvanije u današnjim granicama Od administrativne reforme 1990ih, u Litvaniji postoji samo nivo administrativnih područja gdje se biraju skupštinska vijeća i gradonačelnici. To je 60 savivaldybės (samoupravnih područja). U usporedbi sa Bosnom i Hercegovinom, njihove ovlasti su negdje između općina i kantona u FBiH. Od tih upravnih područja, ima ukupno sedam gradskih zajednica, dva samoupravna mjesta, 43 rejonskih zajednica (nastalih iz prijašnjih okruga/rejona) i osam stvarnih zajednica. Među samoupravnim područjima, postoji još preko 600 općinskih okruga, sa administrativnim zadacima ali bez samoupravnih organa.
Većina gradova i sela nisu samostalne organizacijske jedinice, već samo statističke.
Iznad samoupravnih područja postoji još samo upravni nivo (okrug). U Litvaniji postoji deset upravnih okruga (lit. apskritis, pl. apskritys):
Do 1. jula 2010. postojali su okruzi sa prefektima koje je postavljala vlada a koji su bili bez izabranih organa, ali su imali zaposlene službenike.
Regije
Tradicionalno, Litvanija se dijeli na četiri regije. To su: Aukštaitija (Gornja Litvanija) na sjeveroistoku te južnije do glavnog grada Vilniusa, koja je i najveća od četiri regije, Žemaitija (Donja Litvanija), Suvalkija (ili Sūduva) na jugozapadau te tradicionalno siromašna Dzūkija na jugu. Peta regija, koja se u Litvaniji općenito smatra kao dio Donje Litvanije, čini Malu Litvaniju (Mažoji Lietuva), koja čini krajnju zapadnu tačku Litvanije, a do 1918. činila je dio istočne Pruske odnosno dio Njemačkog carstva. Aukštaitija je jednim dijelom brežuljkasta i ima brojna jezera, a u središtu ovog područja nalazi se Nacionalni park Aukštaitija.
Privreda
thumb|desno|Turistički cilj u Litvaniji: Vodeni grad u gradu [[Trakai]] S prelaskom iz planske u tržišnu privredu povezana je i strukturalna promjena. Ona se od pristupa zemlje Evropskoj uniji 2004. još dodatno istakla. Međutim, do pada i krize nacionalne ekonomije nije došlo.
Najvažniji izvozni proizvodi Litvanije su mašine, elektro-proizvodi, tekstil i prehrambene namirnice.
Turizam
U 2011. godini Litvaniju je posjetilo 1,79 miliona stranih turista. Najveći broj njih došao je iz Rusije.
Budžet
Prema planu za 2009. troškovna strana budžeta Litvanije iznosila je, preračunato u američke dolare, oko 16,6 milijarde US$. Prihodi budžeta su iznosili oko 13,1 milijardu dolara. Iz toga proizilazi da je budžetski deficit iznosio oko 9,6% BDP-a.
Zaduženost države 2009. iznosila je 7,6 milijarde US$ odnosno 20,9 BDP-a.
U 2006. udio javnih rashoda (u postotcima BDP-a) u sljedećim oblastima je iznosio:
Demografija
thumb|lijevo|Gustoća stanovništva Stanovništvo Litvanije se stalno smanjuje od propasti Sovjetskog saveza 1990. godine. Svoj maksimum dosteglo je 1992. kada je u zemlji živjelo nešto više od 3,7 miliona stanovnika, dok ih već 2000. godine bilo tek 3,5 miliona. Deset godina kasnije, 2010. taj broj je iznosio oko 3,32 miliona. Ovo smanjenje uzrokovano je uglavnom odseljavanjem kao i negativnim prirodnim priraštajem. Broj novorođenčadi 2002. iznosio je oko 30.000 (8,6 novorođenih na 1.000 stanovnika), što je apsolutno najniža vrijednost, a od tada bilježi lagahni rast. Godine 2010. u Litvaniji je rođeno 35.625 beba (10,8 na 1.000 stanovnika). I dok je na zapadu zemlje zabilježeno više novorođenih od ostatka Litvanije, na istočnim pograničnim područjima zabilježen je najveći mortalitet, a u okruzima Ignalina, Švenčionys i Zarasai smrtnost je iznosila 20 umrlih na 1.000 stanovnika, što je više od državnog prosjeka od 13,5 na 1.000 stanovnika u 2007. godini. Statistički zavod Litvanije je 28. septembra 2010. objavio podatak da od aprila te godine u Litvaniji živi manje od 3 miliona stanovnika. Za razlog su također navedene migracije. Oko 15.100 Litvanaca je od januara do augusta 2012. odselilo u neku drugu zemlju. Većina emigranata su bile mlađe osobe. Oni u odlasku u inostranstvo vide veće šanse na tržištu radne snage nego u samoj Litvaniji.
Od kraja Drugog svjetskog rata Litvanija je doživjela veoma brz prijelaz prema urbanom društvu. Tako je 1959. oko tri petine stanovništva živjelo na selu, a već 1970. odnos gradskog i seoskog stanovništva je izjednačen, dok je 1990. odnos dostigao dvije trećine gradskog naprema trećini seoskog stanovništva.
U Litvaniji je zabilježena jedna od najviših stopa samoubistava u svijetu. Po podacima WHO, Litvanija je 2005. imala 38,6 samoubistava na 100.000 stanovnika, dok je 2009. stopa samoubistava smanjena na prosječno 35,6 na 100.000 stanovnika, što je još uvijek među najvišim na svijetu.
Migracije
Po procjenama, oko 200 hiljada Litvanaca živi ili radi u zemljama Zapadne Evrope, a da to nije zvanično prijavljeno nadležnim organima u Litvaniji. Prema statističkim podacima od 2005. je 218 hiljada osoba zvanično napustilo zemlju, dok se oko 60.000 osoba uselilo u Litvaniju, što daje neto odliv stanovništva od 158 hiljada osoba, odnosno više od 3% ukupnog litvanskog stanovništva. Statistička služba Litvanije je dala nezvanične podatke o iseljavanju od 2001. do 2007. koji su iznosili oko 112.000 osoba. Od tada oko 85% iseljenika bili su Litvanci, a 2001. manje od polovine ih je imalo litvansko državljanstvo. Od 2005. Litvanci predstavljaju oko 70% useljenika, dok ih je 2001. bilo samo 15%.
S boljim privrednim razvojem u Litvaniji, zvanična imigracija iz susjedne Bjelorusije je znatno povećana, ali i dalje je znatno manja od 1.000 osoba godišnje, dok je neto useljavanje iznosilo manje od 500 osoba. Između 2009. i 2010. postojala je primjetna razlika: tako je 2009. zemlju napustilo samo 22.000 osoba, dok ih je 2010. bilo 84.000. Već 2011. zabilježeno je smanjenje pa je taj broj iznosio 54.000 osoba, a iste godine je 16.000 osoba uselilo u Litvaniju. Do danas, Ujedinjeno Kraljevstvo predstavlja omiljeni cilj iseljavanja Litvanaca. Na drugom mjestu nalazi se Irska.
Etnička struktura
Daleko najveći dio stanovništva sačinjavaju Litvanci. Međutim, u zemlji žive i brojne druge nacionalne manjine. Poljska manjina u Litvaniji, koja živi uglavnom u i oko Vilniusa, prisutna je tamo već nekoliko stotina godina. Rusi su u Litvaniju došli pretežno tokom i nakon Drugog svjetskog rata, dok je ona bila dio Sovjetskog saveza. Stanovništvo koje priča ruski jezik koncentrirano je oko glavnog grada Vilniusa, lučkog grada Klaipėda, regije Mala Litvanija (Mažoji Lietuva) i industrijskim centrima poput Elektrėnai i Visaginas. Iako je ruski jezik kod Litvanaca starijih od 35 godina još uvijek prvi strani jezik (Lingua Franca), mlađi Litvanci mnogo više koriste engleski jezik.
U Litvaniji su 2007. živjele brojne manjine poput 3.100 Tatara (1989: 5.200), 2.900 Roma (1989: 2.700), 2.400 Latvijaca (1989: 4.200) i 8.000 stanovnika drugih nacionalnosti (1989: 13.400). Najmanje brojna manjina su Karaimi, turkijski narod koji pretežno živi u gradu Trakai i broje samo oko 265 osoba.
Religija
thumb|130px|Evangelističko-luteranska crkva u [[Šilutėu]] Većina građana Litvanije (oko 80%) su rimokatolici i pripadaju katoličkoj crkvi Litvanije. Oko 4,1% su pripadnici ruske pravoslavne crkve. Oko 1,9% stanovnika pripada evangelističko-luteranskoj crkvi Litvanije, a 0,2% (ili 7.000 članova) pripada evangelističko-reformiranoj crkvi. Prema rezultatima ankete provedene u oktobru 2008. oko dvije trećine ispitanih katolika je izjavilo da prakticiraju vjeru. Oko 10% svih ispitanih su se izjasnili kao ateisti. O utjecaju katoličke crkve na donošenje zakona ili mišljenje o aktuelnim temama i utjecaj na tok izbornog procesa, velika većina ispitanih (75-80% u zavisnosti od pitanja) smatra da je zanemarivo.
Vilnius je sjedište apostolskog nuncija, koji je kao diplomatski predstavnik pape odgovoran za Estoniju, Latviju i Litvaniju. U Litvniji također živi oko 21.000 (0,6%) muslimana, kao i oko 3.000 Jehovinih svjedoka. Udio jevrejskog stanovništva prije Drugog svjetskog rata u Litvaniji iznosio je oko 9%. Tokom njemačke okupacije Litvanije od 1941. do 1944. oko 90% jevreja je ubijeno.
Kultura
thumb|Tradicionalna stara litvanska kuća Litvanija je obilježena brojim različitim kulturnim utjecajima. Prije svega, tu je duga nezavisnost i održavanje nekršćanskih državnih religija, zatim duga zajednička historija sa Poljacima, odnosi i veze sa Hanzom u području Baltika, kao i pripadnost Ruskom carstvu. Iz ovog perioda potječu i pravoslavne crkve u velikim litvanskim gradovima, koje je teško ne primijetiti. Na zapadu države je vidljiva duga hanzeatsko-sjeveroevropska tradicija sa snažnim utjecajima Njemačke, Danske i Švedske, npr. poludrvena gradnja (fahverk) i gotika ciglama. Na istoku, naročito u Vilniusu, prisutan je veliki broj poljskih kulturnih elemenata.
Barokno staro jezgro Vilniusa proglašeno je UNESCOvom Svjetskom baštinom, kao i pješčane dine na Kurskom poluostrvu i arheološko nalaziše Kernavė.
Film
thumb|130px|[[Jonas Mekasa često nazivaju Kumom američkog avantgardnog kina]] Prve litvanske filmove snimili 1909. Litvanci koji su se iselili u Ameriku. Početkom 1940ih osnovan je Lietuvos kino studija, koji je tokom sovjetske vlasti bio pod državnom kontrolom te je bio jedina centrala za litvansku filmsku industriju. Na godišnjem nivou producirali su tri do četiri igrana filma te 30 do 40 dokumentarnih.
Nakon proglašenja nezavisnosti od 1990. broj litvanskih filmova je znatno opao, a privatne organizacije su preuzele filmsku industriju. Među litvanskim režiserima i producentima ističu se Arūnas Matelis i Šarūnas Bartas, koji su dobili brojna priznanja na filmskim festivalima, kao i Algimantas Puipa koji je imao komercijalni uspjeh u Litvaniji.
Muzeji i galerije
thumb|Muzej ćilibara Palanga U Litvaniji postoje brojni muzeji i galerije, ne samo u velikim gradovima, nego i u djelimično zabačenim krajevima, u kojima su poznate osobe iz Litvanije živjele ili djelovale. U središtu Vilniusa nalazi se bivši zatvor ruske tajne službe KGB, koji je danas preuređen u muzej. U njemu se mogu vidjeti brojne zatvorske ćelije, odjeljenja gdje su vršena pogubljenja i slično.
Simboli i sveci
thumb|Brdo krstova
Društvo
Od proglašenja nezavisnosti Litvanije 1991, široki slojevi stanovništva bezrezervno podržavaju demokratsko uređenje društva. U skladu s tim razvile su se i relativno uobičajene institucije. Također, u zemlji su se formirale i društveno zasnovane interesne grupe, kojima je uloga trgovačkih komora i udruženja poslodavaca gotovo nevažna. Općenito postoji određena doza skeptičnosti prema državnim ustanovama i odlukama parlamenta.
Utjecaj crkve u Litvaniji od proglašenja nezavisnosti 1991. porastao je u velikoj mjeri. Iako je homoseksualnost dekriminalizirana 1993, ona je još uvijek kao i ranije tabu.
Mediji
U Litvaniji izlazi devet dnevnih novina, koji se distribuiraju širom zemlje, između ostalih Lietuvos rytas te novine na njemačkom jeziku Baltische Rundschau. Udio čitalaca dnevnih novina iznosi 26 osoba na 1.000 stanovnika. Prema podacima iz 2008. internet je koristilo 49% stanovništva, dok udio širokopojasnog pristupa internetu iznosi oko 15%.
Sport
thumb|[[Košarkaška reprezentacija Litvanije je na Svjetskom prvenstvu 2010. osvojila bronzu]] Košarka je nacionalni sport u Litvaniji. Košarkaška reprezentacija Litvanije se ubraja među najbolje reprezentacije u Evropi a tri puta su bili i evropski prvaci. Već 1937. i 1939. Litvanci su osvajali evropska prvenstva u ovom sportu. Ova tradicija je nastavljena i u sovjetsko vrijeme kada su litvanski igrači gotovo uvijek bili dijelom košarkaškog tima SSSR-a.
Među najpoznatijim košarkaškim imenima izdvajaju se Kazys Petkevičius, Modestas Paulauskas, Sergėjus Jovaiša, Arvydas Sabonis, Rimas Kurtinaitis i Šarūnas Marčiulionis. Marčiulionis, zajedno sa Sabonisom, ubraja se u zlatnu generaciju litvanskih košarkaša, koja je početkom 1980ih postigla brojne uspjehe, najprije za SSSR, a od 1991. za ponovnu nezavisnu Litvaniju. Obojica su ušli i u Kuću slavnih NBA (Sabonis u augustu 2011. a Marčiulionis 2014).
Na prvim Olimpijskim igrama nakon proglašenja nezavisnosti, litvanski muški košarkaški tim je u Barceloni 1992. iznenađujuće osvojio treće mjesto, što je uspjeh koji su ponovili i na Olimpijskim igrama 1996. i 2000. godine. Nakon srebra na Evropskom prvenstvu 1995. nova generacija košarkaša sa Šarūnas Jasikevičiusom i Arvydas Macijauskasom postala je prvak Evrope 2003. godine. Od poznatijih košarkaških klubova u Litvaniji izdvajaju se "Žalgiris Kaunas" i "Lietuvos Rytas" (iz Vilniusa), koji se dugo vremena nalaze među najjačim klubovima u Evropi.
Za razliku od košarke, većina drugih sportova je znatno manje popularna. Najveći nogometni stadion u državi nalazi se u Kaunasu, kapaciteta tek oko 20.000 gledalaca. Među osvajačima olimpijskog zlata, Litvanija ima tradiciju uspješnih bacača (Romas Ubartas i Virgilijus Alekna) kao i dobrih biciklista i veslača.
Litvanski teniser Ričardas Berankis dosegnuo je 2007. godine prvo mjesto u poretku juniorske rang-liste tenisera a u novembru 2010. postao je prvi Litvanac koji je ušao među 100 najboljih tenisera svijeta na ATP listi. Pored njega i Laurynas Grigelisa, ima još nekoliko tenisera iz Litvanije koji se trenutno među 300 najboljih na ATP listi.
U Litvaniji je 2011. održano i Evropsko prvenstvo u košarci.
Filatelija
Prve poštanske marke Litvanije izašle su 27. decembra 1918. godine, nakon proglašenja nezavisnosti. Tiskane su dvije marke sa nominalnom vrijednošću od 10 i 15 skatikua. Marke su bile jednostavnog grafičkog rješenja na bijeloj pozadini, crnim obrubom u obliku spojenih krugova i imenom državne pošte i nominalnom vrjednošću. Marke su tiskane u tiražu od 5.000 kompleta. Tiskane su u karnetima 5x4, s tim da su 6 unutrašnjih polja (7-9 i 12-14 polje) bili nazubljeni na sve četiri strane. Ova serija u filatelističkoj terminologiji je poznata pod imenom Vilnijusko izdanje I. Iste godine 31. decembra izlazi druga serija istog grafičkog rješenja, ali sa debljim tiskom nominalne vrijednosti. Druga serija se sastoji od 6 maraka sa nominalnom vrijednošću 10, 15, 20, 30, 40 i 50 skatikua. Slične marke izlaze i 1919. godine, ali se zbog promijenjenog fonta i drugačijeg obruba nazivaju Kaunasko izdanje, kojih su izdana ukupno četiri Pošta Litvanije je sve do sovjetske okupacije 1940. godine izdavala sopstvene marke, i izdato je ukupno 448 raznih izdanja. Pretiskom litvanskih maraka, sovjetska vlast pušta u promet seriju od 8 maraka sa žigom LTSR i datumom 1940 VII 21, što su ujedno i jedine marke Litvanske socijalističke sovjetske republike koje su izdane 21. augusta 1940. godine. Marke su vrijedile do 15. marta 1941. godine, a ulaskom njemačkih trupa, nova vlast izdaje nove marke. Proglašenjem nezavisnosti i otcjepljenjem od Sovjetskog saveza 7. oktobra 1990. godine izlazi serija od četiri marke sa motivom anđela mira, bez nazubljenja, sa nominalnom vrijednošću od 5, 10, 20 i 50 kopejki u četiri razne boje. Marke su tiskane u tiražu od 44.000-2.360.800 i vrijedile su do 28. februara 1941. godine. Narednih godina, pošta Litvanije izdaje nekoliko stotna maraka, sa motivima gradova Litvanije, poznatih osoba, flore i faune, kao i grbova gradova.
Osim redovitih marki, 1919-20. godine izdavana su tzv. lokalna izdanja za područje Raseiniai, Gardinas i Telšiai.
Vanjski linkovi
🇪🇺
Vaju
mini|300px|Slika 1
Vaju (Sanskrit: वायु|वायु, Vāyu), je prema hinduističkoj mitologiji primarno božanstvo. Vaju je božanstvo vjetra. U vedskom period Vaju je bio štovan kao jedan od bogova hinduističkog svetog trojstva - trimurti. Nakon ovog perioda, njegov status bio je umanjen mada je Vaju i dalje ostao na eminentnoj poziciji u hinduističkom panteonu.
U drevnim tekstovima Vaju je opisan kao bog izuzetne ljepote koji se bučno vozi naokolo u svojim blistavim kočijama koje vuku dva konja purpurne boje (pominje se i broj od četrdeset devet ili čak hiljadu purpurnih i bijelih konja). Zastave koje drži u svoje dvije ili sve četiri ruke njegov su glavni atribut/simbol. Obično nosi ukrase od dragog kamenja a kada se ne vozi u kočiji, onda jaše na jelenu/antilopi.
Vaju i njegove loše osobine
U drevnim tekstovima predstavljen je kao bog veoma neumjerenog karaktera koji se povodi svojim impulsima i koje nikada čak i ne pokušava kontrolisati.
Vaju je i kralj duhova Gandharvas koji obitavaju u podnožju planine Meru, mitske i svete planine koja se često spominje u hinduističkim religioznim tekstovima. No, i pored Vajuovog uglavnom harmoničnog odnosa sa planinom Meru, predanja kazuju da je po nagovoru jednog mudraca, iz razloga koji nisu poznati, Vaju uništio vrh planine Meru. Zbog svoje osvetoljubive i nasilne naravi Vaju je cijelu godinu dana pokušavao svojim moćnih božanskim dahom otpuhati vrh mitske planine. Garuda, također jedno od božanstava iz hinduističkog panteona, srčano je branio i čuvao planinu Meru od bijesa Vajua. Garuda je Višnuova Ptica-bog, i predstavljen je kao ogromna ptica sa rasponom krila od mnogo milja. Svoja moćna krila Garuda je postavio kao štit između Vajua i planine Meru i uspješno je branio planinu cijelu godinu dana. Ipak, jednog dana Garuda se umorio i morao je malo predahnuti pa je na trenutak napustio svoj odbrambeni položaj. Vaju je to iskoristio, otpuhao vrh planine Meru i bacio ga u okean. Tako je nastalo ostrvo Lanka (danas ovo ostrvo-državu poznajemo pod imenom Šri Lanka).
Vajuove neutažive strasti su također bile inspiracija za brojne mitove. Kaže se da je imao nebrojeno mnogo vanbračne djece. Jedan od njegovih najpoznatijih sinova bio je i Hanuman, bog majmuna. Hanuman je mogao letjeti i vjeruje se da je tu sposobnost dobio upravo od svog božanskog roditelja. Postoji i priča prema kojoj je Vaju pokušao zavesti stotinu kćeri kralja Kusanabha. No, sve su one odbile njegove ljubavne napore pa ih je on učinio grbavim.
Vaju i njegove dobre osobine
mini|300px|Slika 2
Vaju je bitan i za određene hinduističke ceremonije u kojima se štuju njegove umjerenije osobine. Dato mu je i ime “Onaj Koji Donosi Parfeme” a često je predstavljen kao pozitivna snaga i stalni pratilac boga Višnua i žene mu Lakšmi, boginje blagostanja i ljepote.
Vaju nije samo bog vjetra, odnosno pukog kretanja vazduha kroz prostor. On je i dah života, bog koji udahnjuje život, životna snaga. Upanišade sadrže veliki broj opisa veličine i važnosti Vajua. U jednom od njih, dat je lijep opis o tome koliko je disanje (dah) važno u odnosu na druge životne funkcije. Naime, jednog dana bogovi koji kontrolišu tjelesne funkcije čovjeka nadmetali su se u dokazivanju svoje moći i svaki je tvrdio da je značajniji od drugih. Onda su jedan po jedan na smjenu napuštali čovjekovo tijelo, pa bi čovjek izgubio vid, sluh itd. kada bi ga napustio bog odgovoran za te funkcije ali je ipak ostajao živ. Međutim, kad je Vaju počeo napuštati čovjekovo tijelo, svi ostali bogovi su bili praktično iščupani iz svojih pozicija, jer čovjek bez daha gušio se, u panici zbog nedostatka zraka gubio je sposobnost razumnog mišljenja, gubio je vid pa svijest itd. Tako je Vaju dokazao svoju nadmoć i pokazao drugim bogovima da njihove moći prozilaze iz njega samog i daha života koji on daje.
NGC 3406-1
NGC 3406-1 (također poznat kao MCG 9-18-40, PGC 32580 i UGC 5970) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 343 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Najveći prečnik je 0,90 (90 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (60 hiljada sg).
Vaju
Vaju i njegove dobre osobine
Kao i ostala hinduistička božanstva, kojih zaista ima mnogo, čak se kaže da je njihov broj beskonačan, i Vaju ima nekoliko imena. Pomenućemo imena Pavan, koje je i često muško ime i Prana. Drevna nauka kaže da je univerzum zasnovan na pet elemenata. Svakom elementu pridruženo je božanstvo: Akaš (Nebo, Eter), Prithvi (Zemlja), Paani (Voda), Agni (Vatra) i Vaju (Zrak/Vjetar).
Ajurveda, sistem tradicionalne hinduističke medicine i joga, sistem vježbi disanja i položaja tijela, otprilike ovako tumače mehaniku života: ''Vaju je vjetar ili zrak. Vaju je Prana, odnosno životna snaga. Prana stvara misli, pokreće tijelo i omogućava kretanje. Prana vrši probavu, cirkulaciju krvi i uzrok je disanja. Kroz Pranu čovjek vidi, čuje osjeća i misli. Prana u sirovom obliku je samo dah ali prefinjena Prana je životna snaga koja daje život i pokreće i kontroliše životne procese i funkcije.''
NGC 3406-1
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.