cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
IC 2378
IC 2378 (također poznat kao MCG 5-20-18 i PGC 23771) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 693 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Rak. Najveći prečnik je 0,80 (161 hiljada sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (161 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Stephane Javelle 24. januara 1898. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Anadir
Anadir se može odnositi na:
Gračanički glasnik (časopis)
Časopis je usmjeren na teme iz lokalne kulturne historije Gračanice i okoline (historiografija, književnost i umjetnost, etnologija, rodoslovlje, folkloristika, graditeljsko i prirodno naslijeđe, aktuelnosti), tako i kulturne historije općenito. "Gračanički glasnik" može se naći u bibliografskoj bazi CEEOL pod ISSN brojem 1512-5556.
Izdavač
Izdavač časopisa izdavačka kuća "Monos" Gračanica.
Podplešivica
mini|280px|Podplešivica, "Kusljan" Podplešivica je naseljeno mjesto u sastavu općine Brezovica, regija Srednja Slovenija, Slovenija.
Slavkovići
Slavkovići su naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
Podplešivica
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu grada Ljubljane, odn. stare općine Vič–Rudnik.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Podplešivica je imala 272 stanovnika.
Napomena: ''U 1987. nastalo izdvajanjem dijela iz naselja Plešivica. U 1991. broj stanovnika prikazan je u naselju Plešivica.''
Biljane
Hrvatska:
.yt
.yt je najviši Internet domen za Mayotte. Za domenu je zadužena firma AFNIC.
NGC 1219
NGC 1219 (također poznat kao IRAS 03058+0154, MCG 0-9-6, PGC 11752 i UGC 2556) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 283 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kit. Najveći prečnik je 1,00 (82 hiljade sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (66 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Albert Marth 9. septembra 1864. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Seonica (Konjic)
Seonica je naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
Geografija
Naselje Seonica smješteno je na sjevernoj strani Jablaničkog jezera, u kanjonu rječice Seončice. Od Konjica udaljeno je 30 km prema jugozapadu, a od Ostrošca 12 km prema sjeveru. Sastoji se od mahala: Donje, Gornje i Poretka.
Historija
Naselje Seonica je u XV vijeku bilo rezidencija bogumilskih gostova. Ovdje je 1422. godine živio gost izvjesni Radin Butković, koji je na osnovu testamenta sačuvanog u istorijskom arhivu u Dubrovniku svojim nasljednicima ostavio veliki pokretni imetak u Seonici i okolini. Među nasljednicima se naročito ističe gost Radin Seničanin, koji je doživio gubljenje bosanske samostalnosti i dolazak Turske.
U Seonici se nalaze dvije džamije, od toga je jedna u Donjoj, a druga u Gornjoj mahali. Pri vrhu Donje mahale postojao je mekteb i ne zna se tačno kada je izgrađen, niti kada je napušten. Ovdje izgrađena je oko 1833. godine i tekija nakšibendijskog reda i koristila se sve do 1912. godine. To je zadužbina šejha Osman Nuri Begete. Tekija sastojala se od dvije prostorije od kojih je veća imala mihrab.
U ljeto 1936. godine srušena je stara džamija u Donjoj mahali u čijem zidu iznad vrata nađena je ploča sa natpisom: Ja fettah sene 1073', što znači, O veliki osvajaču 1073 H (1662/63) godine. Na njenim temeljima 1936 godine sagrađena je nova, džamija sa 15 metara visokom drvenom munarom. Godine 1961, porušena je i ta munaru i podignuta nova od kamena. Za razliku od Donjomahalske, pisanih podataka o vremenu gradnje Stare džamije u Seonici nema. Prema mišljenju Hivzije Hasandedića, džamija je podignuta oko 1880. godine i zadužbina izvjesne Bege (Begajete) Begeta. Džamija zatvorena je 1920. godine i danas je u ruševnom stanju. Istorijska građevina – Stara džamija u Gornjoj mahali, Seonica, proglašena je za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine
.ly
.ly je najviši Internet domen za Libiju. Za domenu je zadužena firma LYNIC.
NGC 6982
NGC 6982 (također poznat kao ESO 235-19, IRAS 20537-5203 i PGC 65776) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 218 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Indijanac. Najveći prečnik je 1,00 (63 hiljade sg) a najmanji 0,7 uglovnih minuta (44 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 8. jula 1834. godine.
Solakova Kula
Solakova Kula je naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
NGC 6982
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Gapići
Gapići su naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
.ls
.ls je najviši Internet domen za Lesoto. Za domenu je zadužena firma Leo (PTY) LTD.
Podvisoki
Podvisoki je naselje u Visokom i nekadašnje srednjovjekovno podgrađe starog grada Visoki. Bilo je trgovačko središte i povremeno stolno mjesto bosanskih kraljeva. Prvi put se direktno spominje 1363. godine. Nalazi se uz rijeku Fojnicu, u samom podnožju brda Grad gdje je nekad stajao kraljevski grad Visoki. Najstarije jezgro Podvisokog jeste prostor na kojem se trgovalo, u početku slobodan otvoren prostor na kojem se pod zaštitom tvrđave održavali sajmovi. Intenziviranjem privrednog razvoja tu počinju da se grade stalni trgovački, zanatski i stambeni objekti. Podvisoki je bio jedno od najranijih primjera srednjovjekovne urbane sredine na užem području Bosne. Podvisoki je imao trg (mercatum) i carinu (gabela), jednu od najvažnijih u Bosni. Brojni ostaci srednjovjekovnih nekropola potvrđuju brojnost naseljenosti toga kraja.
Od 1404. do 1428. godine kada je Podvisoki kao karavansko odredište bilo mjesto gdje se intenzivno trgovalo, spominjalo se više sličnih naziva i sinonima za ovaj grad u dokumentima i ispravama: sub Vissoch, sub castro Vissochi, Sub Visoch in Bosna, Subvisochi, in Sotovisochi, Podvisochi, ad locum seu mercatum Vossochi teritorii regis Bossine, in Sovisochi in Bosna
Trgovina
Zbog trgovačkog značaja, u Podvisokom se razvila kolonija dubrovačkih trgovaca sa kojima su održavani dobri odnosi. Prati se značajnije od 1412. godine. Tu će ostati sve do tridesetih godina 15. vijeka,kada dolazi do njihovog premještanja u Fojnicu. Poznat je i niz dokumenata iz 14. i 15. vijeka koje svjedoče na privrednu djelatnost dubrovačkih i domaćih trgovaca.Među značajnijim domaćim trgovcima krajem 14. vijeka je Milaš Radomirić. Od 1404. do 1428. godine Podvisoki je česta karavanska destinacija. Iz 1428. godine je ostao ubilježen najveći karavanski prijevoz robe u srednjovjekovnoj Bosni koji je na relaciji Dubrovnik - Podvisoki brojao 600 tovara u karavanu. Te godine, 9. augusta Vlasi su se obavezali dubrovačkom vlastelinu Tomi Buniću da će karavanom prenijeti 1500 modija soli natoveranih na 600 konja u Podvisoki (in Souisochi in Bosna). Isporuka je bila namijenjena Dobrašinu Veseokoviću, a kao cijenu prevoza Vlasima dogovorena je polovina od čitave isporuke soli.
Krajem 14. vijeka trgovci iz Podvisokog su učestvovali u trgovini robljem. Novembra 1389. godine Bogavac Vukojević Bosanac iz Podvisokog (Bogaueç Vochoeuich Bossinensis de Souisochi) prodao je Ivanu Markovom jednog svoga roba uzrasta oko devet godina po imenu Milko, inače Bosanca (de genere et nactione Bossinensium), po cijeni od četiri dukata.
Novembra 1407. godine Obrad Gleđević, Vlah iz katuna ‘Visleuich’ obavezao se Radinu Tolinoviću i Bogdanu Radovaniću da će sa 28 konja prevesti njihovu robu do Podvisokog. Dogovorena cijena prevoza bila je za tkanine četiri perpera i osam groša po tovaru, a za ulje četiri perpera po tovaru.
Često se pojam Bosna poistovjećivala sa ovim trgovačkim središtem, jer se radilo o jednom od najvažnijih mjesta u jezgri bosanske države. Tako se u Dubrovačkim poveljama i dokumentima često susrećemo sa in Bosna in Subvisochi, ili in Subvisochi in Bosna. U trgovačkoj knjizi braće Kabužića odvojeno se navode i razlikuju pošiljke srebra iz Srebrenice i one iz Bosne.
U carinarnici koja se nalazila u Visokom, kao u svim prometnim mjestima, spominju se izričito carinici bosanskog kralja. Tako je početkom 15. vijeka Visoko postalo političko sjedište u kojem su obavljani državni poslovi. Za razvoj Visokog bio je značajan i povoljan topografski položaj. Visoko je bilo i upće važnih puteva, od kojih je jedan dolinom Bosne povezivao srednju Bosnu sa Panonskom nizijom, a drugi ušće Neretve sa srednjim Podrinjem. Podvisoki je bio zanimljiv za Dubrovčane zbog činjenice što se Visoko nalazilo u blizini srednjobosanskog rudarskog bazena i Olova.
Podvisoki je postao poznat i razvijen trg na kome se nabavljalo srebro i njime trgovalo. Podvisoki je postao važan trgovački centar iz kojeg se roba nije samo izvozila, već je porastao i uvoz robe. Tokom prvih trideset godina 15. vijeka u Visoko je uvezeno 58 tovara tkanina, 73 tovara tkanina i mrčarija, 635 tovara soli. Tako je Visoko bilo i jako potrošačko središte.
Politički događaji
Poveljom pisanom U Sutisci, od 5. februara 1399. kralj Ostoja potvrdio je Dubrovačkoj opštini darovnice svojih prethodnika, posebno se pozivajući na ispravu kralja Stefana Tvrtka I Kotromanića od 10. aprila 1378. Tada su Dubrovčani došli u Podvisoki tražiti svoja prijašnja prava: "I tada dođoše u slavni dvor kraljevstva mi u Podvisoki plemeniti i mudri muževi slavnog grada Dubrovnika, vlastela i poklisari Žun Žurgović i Mihoč Rastić sa dostojnim i skupocenim darovima i počastima od spomenutog grada Dubrovnika, vlastele i Opštine"
Najvažnija građevina Podvisokog bila je vladarska rezidencija koja se prvi put spominje 1399. godine u povelji bosanskoga kralja Stjepana Ostoje. Arheološki, nikada nije pronađena, njen položaj bi mogao biti sačuvan u nazivu visočkog naselja Kraljevac u sjevernom dijelu blizu stare osnovne škole i džamije.
IC 720
IC 720 (također poznat kao MCG 2-30-16 i PGC 36333) je galaksija koja je udaljena oko 293 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 1,10 (94 hiljade sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (51 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Rudolf Ferdinand Spitaler 25. marta 1892. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 1220
NGC 1220 je otvoreno zvjezdano jato i nalazi se u sazviježđu Perzej. Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 28. novembra 1831. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Tristan i Izolda (opera)
thumb|400px|Ludwig i Malvina Schnorr von Carolsfeld kao Tristan i Izolda Tristan i Izolda (originalni njemački naziv Tristan und Isolde) je opera u tri čina, koju je u periodu 1857. - 1859. godine napisao njemački kompozitor Richard Wagner. Opera je prvi put izvedena 10. juna 1865. godine u Münchenu. Kao priča za operu je poslužila poznata tragična srednjevjekovna ljubavna priča Tristan i Izolda.
Tristan i Izolda se smatra Vagnerovom najboljom i najinovativnijom pojedinačnom operom, a po mnogima je i najbolja opera ikada napisana. Opera se ističe zbog Vagnerovog majstorskog korišćenja hromatizma, tonalnosti (i atonalnosti) i harmonijske napetosti. Ovo djelo je označilo početak raskida sa konvencionalnom harmonijom i tonalnošću i postavilo temelj klasične i ozbiljne muzike 20. vijeka.
NGC 2567
NGC 2567 (također poznat kao ESO 431-SC3) je otvoreno zvjezdano jato i nalazi se u sazviježđu Krma. Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 4. marta 1793. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Sputnjik
Sputnjik (ruski Спутник) je ime prvih 10 sovjetskih satelita od kojih je prvi prošao Zemljinom orbitom 1957. godine i označio početak osvajanja svemira.
Historija
mini|200px|Sputnjik 1 Krajem 19. vijeka ruski učitelj Konstantin Ciolkovski predložio je da bi svemirske brodove mogle pokretati rakete na tekuće gorivo. Do značajnog napretka u svemirskim istraživanjima nije došlo sve dok se nije pojačalo rivalstvo između država tokom Hladnog rata. Sovjetski i američki naučnici su svoju pažnju usmjerili na rakete koje su mogle prenositi nuklearne bojeve glave, a izmijenjene verzije takvih raketa upotrijebljene su za lansiranje prvog umjetnog satelita Sputnjik 1 4. oktobra 1957. godine. Taj događaj pokrenuo je takozvanu "svemirsku trku", a 31. januara 1958. godine SAD su lansirale svoj prvi satelit Explorer 1.
Prvi "Sputnjik", što na ruskom znači "saputnik", obilazio je Zemljinu orbitu 92 dana prije nego sto je izgorio u atmosferi. Promjer mu je bio tek 58 cm, a težio je samo 84 kg, ali je odmah zarobio maštu javnosti. Manje od mjesec dana nakon prvog lansiranja, lansiran je "Sputnjik 2" u kojem je bio pas Lajka, međutim nije bilo načina da se vrati na Zemlju i uginula je u svemiru. Glavna svrha prvih deset Sputnjika bila je priprema za svemirski let ljudske posade. Sljedeći sateliti (11-24) nazvani su "Kosmos".
Podreber (Dobrova–Polhov Gradec)
mini|280px|Podreber, rimokatolička crkva "Sv. Elizabeta" Podreber je naseljeno mjesto u sastavu općine Dobrova–Polhov Gradec, regija Srednja Slovenija, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu grada Ljubljane, odn. stare općine Vič–Rudnik.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Podreber je imala 150 stanovnika.
Napomena: ''U 2012. izvršena je manja razmjena teritorija između naselja Podreber i Srednja vas pri Polhovem Gradcu.''
Peronospora
Peronospora je endoparazit tj. njeno vegetativno tijelo (hife odnosno micelij) nalaze se u unutrašnjosti lista, bobe i izdanka. To jedna od najopasnijih bolesti vinove loze. Evropska loza (Vitis vinifera), odnosno plemenita loza, neće donijeti urod ako nije zaštićena od peronospore.
Ceranje
Hrvatska:
Sopot (Konjic)
Sopot je naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
NGC 3998
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Ikonostas
mini|alt=A cartoon centipede reads books and types on a laptop.| Ikonostas u [[Stara pravoslavna crkva u Sarajevu|Staroj pravoslavnoj crkvi u Sarajevu]]
Ikonostas (grč. Eikon-slika, stazis-stajanje, stajalište, "mjesto za ikone") pregrada u pravoslavnoj crkvi između oltara i dijela crkve ukrašenog ikonama koja djeli oltarski prostor od ostalog djela crkve (naosa) namjenjenog vjernicima.
Ikonostas je obično od drveta ili mermera, i na njemu stoje troje vrata, broj postavljenih ikona zavisi od veličine samog ikonostasa. Centralna vrata se u pravoslavnoj tradiciji nazivaju carske dveri. Dveri su crkvenoslovenski naziv za vrata (door) kroz koje prolazi car slave, Isus, preko čitanja Evanđelja i pričešća. Na njima se slika praznik Blagovijesti, na jednim vratima arhangel Gavrilo, a na drugim Bogorodica. Desno od carskih dveri je ikona Isusa, a desno od Isusa, sveti Jovan krstitelj. Lijevo od carskih dveri je ikona Bogorodice sa malim Hristom u rukama, a lijevo od te ikone je ikona sveca ili praznika kome je crkva posvećena. Na manjim oltarskim vratima se slikaju sveti Stefan (sjeverna) i arhangel Mihailo (južna vrata). Ikone ispod ovih (ako je veći ikonostas) prikazuju starozavjetne scene (Mojsija, Iliju...). Iznad su ikone novozavjetnih Hristovih i Bogorodičinih praznika i na vrhu 12 apostola, evanđelisti i Tajna večera ili scena Gostoljublja Avramovog. Na samom vrhu ikonostata se prikazuje krst sa razapetim Hristom a ispod njega mogu biti prikazani sveti Jovan bogoslov i Bogorodica.
Od 14. vijeka ikonostas se sve više penje uvis da na kraju kao bogato rezbarena i pozlaćena drvena pregrada zatvori čitav oltarski prostor. Dvoredni i troredni ikonostas nastao je u Bizantiji i odatle je prenjeto u sve zemlje istočno-pravoslavnog umjetničkog kruga.
Golubići (Kalinovik)
Golubići su naseljeno mjesto u općini Kalinovik, Bosna i Hercegovina.
BCR (gen)
Protein regije klasterske prelomne tačke'" (BCR), znan I kao antigen bubrežnog  karcinoma NY-REN-26 jest protein koji je kod ljudi kodiran genom BCR' sa hromosoma 22. BCR je jedan od dva gena u kompleksu BCR-ABL'', koji je povezan sa filadelfija hromosomom. Za ovaj gen su pronađene dvije varijante transkripta koje kodiraju različite izoforme.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 1.271 aminokiselina, a molekulska težina  142.819 Da.
Struktura
Domen oligomerizacije onkoproteina BCR-ABL koji se nalazi na N-terminalu BCR je od suštinskog značaja za onkogenost fuzijskog protein BCR-ABL. Domen oligomerizacije onkoproteina BCR-ABL sastoji se od kratkog N-terminalnog alfa-heliksa (alfa-1), fleksibilne petlje i dugog C-terminalnog heliksa (alfa-2). Oni zajedno formiraju strukturu u obliku slova N, sa petljom koja omogućava da dva heliksa zauzmu paralelnu orijentaciju. Monomerni domeni povezuju se u dimer, m antiparalelne upredene zavojnice između alfa-heliksa -2 i domena zamjena dva alfa-1 heliksa, pri čemu se jedan alfa-1 heliks okreće unazad i nabije na alfa-2 heliks iz drugog monomera. Dva dimera se zatim povezuju u tetramer.
Klinički značaj
Recipročna translokacija između hromosoma 22 i 9 proizvodi filadelfija hromosom], koji se često nalazi kod pacijenata sa hroničnom mijelogenom leukemijom. Prelomna tačka hromosoma 22 za ovu translokaciju nalazi se unutar gena "BCR". Translokacija proizvodi fuzijski protein koji je kodiran sekvencom iz "BCR" i "ABL", gena na tački prekida hromosoma 9.
Interakcije
Pokazalo se da BCR protein u interakciji sa:
Vanjski linkovi
Kategorijka:Protein kinaze
NGC 5484
NGC 5484 (također poznat kao PGC 50338) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 93 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Najveći prečnik je 0,80 (22 hiljade sg) a najmanji 0,7 uglovnih minuta (19 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 14. aprila 1789. godine.
Lukavica (Gračanica)
Lukavica je naseljeno mjesto u gradu Gračanici, Bosna i Hercegovina. Naselje je srednjovjekovne starosti. Sa istim imenom i položajem traje i kroz cijeli osmanski period.
Geografija
U zaseoku Delići, na padinama planine Trebave, nalazi se Donja Džamija (Inat džamija). Komisije za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 8. do 14. novembra 2005. godine u Sarajevu, donijela je odluku da se džamija sa haremom proglasi za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. U blizini Stare džamije otvorena je novosagradjena džamija.
IC 2379
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Banik
mini|Banik Banik je u mitologiji istočnoslavenskih plemena kućni duh koji boravi u prostorijama namjenjenim kupanju. Banik bi dolazio u obliku malog, ali jakog starca s dugom, čupavom bradom, prekrivenom buđom. Mogao je predviđati budućnost. Često su ga poistovjećivali sa demonima šuma i đavolima, a bio je u društvu sa vodenim demonima.
Porijeklo mita
Slavenska kupatila su nalikovala saunama i bila su ne samo mjesto za održavanje higijene tijela već i kultno mjesto u kome su žene rađale i proricale, stoga su se kupatila smatrala mjestima sa životnim silama. Iz tog vjerovanja nastao je mit banika, po kome poslije svake tri grupe kupača banik pristupa kupanju i u tome ga niko nije smio uznemiravati. Zato su kupači poslije kupanja baniku uvijek ostavljali malo vode, za njegov ritual.
Podsmreka (čvor)
Slovenija:
Banik
Porijeklo mita
U Rusiji i Bjelorusiji duh banik je smatran stanovnikom kupatila, zlom, koje se pojavljuje u obliku malog golog muškarca sa krupnim očima. Po ovom predanju on živi u peći ili pod pukovništvom. Ponekad je nevidljiv (prema nekim uvjerenjima, ima nevidljivi šešir) ili je prikazan u obliku čovjeka sa dugom kosom, golim tijelom pokrivenim prljavštinom, lišćem, psećom, mačećom ili od bijelog zeca dlakom i sl.
Postoji uvjerenje da se pojavljuje u kadi nakon porođaja žene, a kako živi u nenapunjenoj kupki treba ga vodom izvući na kratko vrijeme, Zato se vjeruje da treba ostaviti vodu, sapun i metlu u kupatilu, inače će on novorođenu bebu prskati kipućom vodom, bacati na nju kamenje ili pljuvati po njoj. Kako bi razbili čini Banika, kupači su prije odlaska u kupatilo (npr. stanovnici oblasti Smolensk) izgovarali "Kršten na policama, neobrezan iz puka".
Pojava nesvjestice i nesreće u kupatilu, pripisivala se Baniku.
Da bi se zaštitili od štetnog djelovanja Banika, u novosagrađeno kupatilo su se donosili kruh i so, a ispod praga je skrivan zadavljeni tetrijeb ili pile.
Uloga u predviđanjima
Po narodnom predanju banik je posjedovao moć da kupačima predskaže budućnost, a Istočni Slaveni su ga poistovjećivali sa demonima šuma i đavolima. Sposobnost predviđanja često su koristile djevojke, koje su odlazile do vrata kupatila, podižući suknje; sjedjele bi na čelo peći ili stavljale ruku u dimnjak: pa ako dotaknu dlakavu ruku — udaće se za bogatog mladoženju, ili ako je ne dodirnu udat će se za siromaha.
Znak predviđanja od banika često su očekivali okupani nakon izlaska iz kupatila i/ili saune golih leđa. Povoljno predskazanje od Banika i svijetla budućnost čekala bi ih u slučaju ako bi osjetili udarac Banika po golom tijelu. Nepovoljno predviđanje i loša budućnost čekala bi ih ako ih banik ogrebe u predjelu kičme.
.lr
.lr je najviši Internet domen za Liberiju.
Donje Biljane
Donje Biljane su naseljeno mjesto u sastavu grada Benkovca, Zadarska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazile su se u sastavu stare općine Benkovac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Donje Biljane su imale 102 stanovnika.
Napomena: ''Do 1910. iskazivano pod imenom Donji Biljani.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Donje Biljane je imalo 1.051 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Gradina (Kalinovik)
Gradina je naseljeno mjesto u općini Kalinovik, Bosna i Hercegovina.
Michel de Montaigne
Michel de Montaigne (Chateau de Montaigne, 28. februar 1533. - Chateau de Montaigne, 13. septembar 1592.), francuski pisac i jedan od najznačajnijih esejista. Inače je esej kao književni žanr popularizirao upravo Montaigne. Završio je flozofiju i pravo te obavljao različite sudske službe.
Biografija
Puno ime mu je Michel Eyquem de Montaigne i rođen je na imanju Chateau de Montaigne u Blizini Bordeauxa u Francuskoj.
Arhitektura kritičkog regionalizma
mini|desno|Tadao Ando primjer kritičkog regionalizma Kritički regionalizam u arhitekturi je pristup koji teži da se suprostavi univerzalnosti i nedostatku značenja koji se pojavljuje u modernoj arhitekturi koristeći se elementima i uticajem okoliša koji doprinosi osjećaju pripadnosti i značenju. Iako se stil smatra kontrom Modernoj arhitekturi sam stil se koristi mnogim istim modernim doktrinama i kritičkom filozofskom pristupu. Stil se u mnogim zemljama u razvoju smatra posebnom formom postmoderne (ne isto što i Post-modernizam)
Michel de Montaigne
Biografija
Završio je filozofiju u Bordeauxu i pravo u Toulouseu pa je s toga obavljao različite sudske službe najprije u Perigueuxu a onda u Bordeauxu, gdje je 1558. upoznao Etiennea de La Boetiea, pjesnika i slobodoumnog mislioca, koji ga je uputio u stoičku filozofiju i s kojim ga je vezivalo duboko prijateljstvo. De La Boetijeva rana smrt je, po vlastitu priznanju, predstavljala za Montaignea najveći udarac, koji je rezultirao u piščevoj odluci da više nikad ne ulazi u tako duboke emocionalne veze. Za oca je s latinskoga preveo Prirodnu teologiju Reymonda de Sebondea (objavljenu 1569), preko koje se upoznao sa skepticizmom. Intenzivno je u svojoj biblioteci čitao stare pjesnike, historičare i moraliste; 1572. počeo je skupljati i sređivati bilješke iz tih čitanja, a ti primjeri, anegdote i izreke poslužili su mu kao potvrda i provjera vlastitih razmišljanja. U Bordeauxu je 1580. objavio prve dvije knjige Ogleda ili Eseja (Essais, sv. 1, 57 poglavlja; sv. 2, 37 poglavlja). Te je godine pošao na putovanje po Švicarskoj, Njemačkoj i Italiji, a u Rimu je ostao nekoliko mjeseci. O tom je putovanju svomu tajniku kazivao u pero Dnevnik s putovanja. Godine 1588. u Parizu je ponovo izdao prve dvije knjige Eseja, ali im je dodao i treću (13 poglavlja). Posljednjih se godina zbog slaba zdravlja zadržavao uglavnom na svom imanju čitajući, prvenstveno djela Platona, Tita Livija, Herodota i Sv. Aurelija Augustina; u Parizu je upoznao Marie de Gournay, koja mu je postala "duhovna kći" i koja je 1595. objavila posmrtno izdanje Eseja s Montaigneovim posljednjim dopunama. Montaigneove posljednje godine su protekle u studiju i pisanju, podalje od građanskoga rata koji je bjesnio u Francuskoj, a u koji su bili upleteni, i na katoličkoj i na protestantskoj strani, najbliži autorovi rođaci. Pobjedom njegova prijatelja i zemljaka, Gaskonjca Henrika IV., koji je prešao s prostestantizma na katolicizam da dobije potporu većine stanovništva, no istovremeno dao vjerske slobode manjinskim protestantima, Montaigneu je ponuđeno mjesto kraljevog savjetnika. No, smrt je omela pisca u mogućem povratku u javni život.
Djela
Eseje nije pisao ni prema kakvu planu, nije u njima želio razvijati unaprijed formuliranu filozofsku teoriju. U toj velikoj (oko 1.500 stranica) knjizi mudrosti Montaigne vodi imaginarne dijaloge sa samim sobom, antičkim mudracima, filozofima i historičarima, raspravlja o svim mogućim životnim temama: smrti i besmrtnosti, seksu i ljubavi, prijateljstvu i Bogu, tijelu i duši, politici i prolaznosti, strastima i bolestima, vjeri i fanatizmu, lijenosti i suzdržanosti. Eseji ostavljaju dojam potrage za smislom sekularnoga moralista, naravnoga ireligioznoga temperamenta koji u praksi provodi Sokratov diktum iz «Apologije» da neistražen život nije vrijedan življenja: katolika čiji Bog formalno opstoji, ali, lociran i nedostupan u svijetu Platonovih ideja, ostavlja Montaignea i čitalaca da slobodno i skeptično žive ovozemaljski život bez vjerskih muka i zanosa. Vječno promjenljiva, živa i ispitujuća svijest autora je glavni «junak» ove jedinstvene knjige: sebstvo koje nesumnjivo opstoji, ali ga je nemoguće petrificirati i ograničiti. Montaigneov sud o esencijalnoj ljudskoj naravi je da je njena bit u tome da nije zadana ni statična, jer pisac kroz samoispitivanje stalno ne samo otkriva, nego i stvara nove slojeve jastva - često ukorijenjene u tjelesne nelagode poput bubrežnoga kamenca ili probavne smetnje.
Arhitektura kritičkog regionalizma
Neki od arhitekata koji se koriste ovim arhitektonskim stilom su B.V.Doshi, Charles Correa, Raj Rewal i Tadao Ando.
Michel de Montaigne
Djela
Kritičari Eseja, tog temeljnoga djela evropske misaone književnosti, nalaze u njima tri autorova stava koji se neprimjetno pretaču jedan u drugi: skeptički u stoički, stoički u epikurejski, epikurejski u skeptički. Montaigne je izumitelj moderne sebesvijesti, zapadnoga introspektivnoga duha sekularnoga uklona, tvorac bitno zdrave i duhovite vizije života koja zrači slobodom ličnosti.
Montaigneovi eseji ne žele čitatelju nametati bilo kakva stajališta, radije pozivaju na zajedničko razmišljanje, ali ipak ih prožima određeni moralizam, izrazito su kritički prema svakom fanatizmu, netoleranciji, nasilju i očitoj nepravdi, a u izrazu se vrlo često služe ironijom i satirom. Sažetost u izlaganju, jednostavnost u obrazlaganju i umjetnička sredstva kojima se služi u oblikovanju refleksivnih sadržaja čine ih primjerima na kojima se postepeno oblikovao ne samo esej nego i cjelokupna moralistička proza u kasnijoj evropskoj književnosti.
Utjecao je na niz pisaca, od Shakespearea i Molièrea do Emersona i Prousta, i ostaje nenadmašenim tvorcem nefikcionalne misaone umjetničke proze koga niko nije nadmašio.
Svjetsko prvenstvo parova u snukeru
Svjetsko prvenstvo parova u snukeru, poznato i pod sponzorskim nazivima Hofmeister World Doubles (1982–86) ili Fosters World Doubles (1987), bilo je profesionalni nerangirni snukerski turnir koji se održavao od 1982. do 1987. kao najvažniji turnir parova.
Kreirano da se kapitalizira rastuća popularnost snukera na televiziji i da se ponudi nešto drugačija verzija igre, prvenstvo je prvo održano u Londonu, a zatim je naredne godine premješteno u Northampton. Ipak, do kraja 1980-ih drugi, značajniji turniri popunili su takmičarski kalendar, pa je prvenstvo otkazano 1987. godine.
Od šest izdanja, četiri je osvojio par Steve Davis/Tony Meo.
Podsmreka
mini|280px|Podsmreka, rimokatolička crkva "Sv. Martin" Podsmreka je naseljeno mjesto u sastavu općine Dobrova–Polhov Gradec, regija Srednja Slovenija, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu grada Ljubljane, odn. stare općine Vič–Rudnik.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Podsmreka je imala 435 stanovnika.
Napomena: ''Do 1987. iskazivano pod imenom Podsmreka–Katastrska občina Podsmreka. U 1984. smanjeno za dio naselja koji je priključen bivšem naselju Ljubljana-del (grad Ljubljana).''
.kn
.kn je najviši Internet domen za Sveti Kristofor i Nevis.
Takion
mini|250px|alt=Takion|Pošto je takion uvijek brži od svijetla, ne možemo ga vidjeti kada prilazi. Poslije prolaska takiona mogli bismo dva puta vidjeti njegovu sliku: u pojavnom i odlaznom smijeru, suprotno jedno drugom. Crna linija označava udarni talas [[Cherenkova radijacija|Cherenkove radijacije koja je pokazana u jednom momentu vremena. Ovaj dupli efekat je prominentan za posmatrača koji se nalazi direktno na stazi superluminalnog objekta (u ovom primjeru pokazano kao siva kugla).]]
Tehnecij
Tehnecij je hemijski element sa simbolom Tc i atomskim brojem 43. On je najlakši element kod kojeg su svi izotopi radioaktivni, nema stabilnih izotopa. Jedini takav element, prometij, također prethodi (u periodnom sistemu) elementima sa stabilnim izotopima. Gotovo sav tehnecij dobija se sintetičkim putem, a vrlo malehna količina se može pronaći u Zemljinoj kori. Prirodni tehnecij nastaje kao spontani fisijski proizvod u rudama uranija ili proizvod neutronskog zahvata u rudama molibdena. Hemijske osobine ovog srebrenasto-sivog, kristalnog prelaznog metala su otprilike između osobina renija i mangana.
Mnoge osobine tehnecija predvidio je Dmitrij Ivanovič Mendeljejev davno prije nego što je ovaj element otkriven. Mendeljejev je zapazio značajnu prazninu u svom periodnom sistemu te je tada neotkrivenom elementu dao privremeno ime eka-mangan (Em). Godine 1937. tehnecij (tačnije njegov izotop 97Tc) postao je prvi u potpunosti vještački proizveden hemijski element, pa je tako i dobio svoje ime (iz grčkog τεχνητός što znači "umjetni" + sufiks -ij).
Potraga za elementom 43
Od 1860tih do 1871, ruski naučnik Mendeljejev je sačinio prve varijante periodnog sistema elemenata, a koje su sadržavale prazninu između elemenata molibdena (redni broj 42.) i rutenija (44). Mendeljejev je 1871. predvidio da će ovaj nedostajući element zauzeti prazno mjesto ispod mangana i imati hemijske osobine slične njemu. Dao mu je privremeno ime eka-mangan (od eka-, sanskrtska riječ za broj jedan) jer bi pretpostavljeni element bio jedno mjesto ispod, tada poznatog, elementa mangana.
Pogrešna identifikacija
Mnogi istraživači, i prije i nakon što je objavljen Mendeljejev period sistem, nastojali su biti prvi koji će otkriti i dati ime "nedostajećem" elementu. Njegova pozicija u periodnom sistemu davala je lažne nade da bi njegovo otkriće bilo mnogo lakše od drugih neotkrivenih elemenata.
Spiljani
Spiljani su naseljeno mjesto u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
Claude Joseph Rouget de Lisle
mini|Claude Joseph Rouget de Lisle izvodi [[Marseljeza|Marseljezu]] Claude Joseph Rouget de Lisle (Lons-le-Saunier, 10. maj 1760. - Choisy-le-Roi, 26. juni 1836. godine) bio je francuski revolucionarni pjesnik i kompozitor.
Tehnecij
Nepotvrđena otkrića
Njemački hemičari Walter Noddack, Otto Berg i Ida Tacke objavili su 1925. otkriće elementa 75 i elementa 43, kada su elementu 43 dali ime masurij (prema regiji Masuriji u istočnoj Pruskoj, današnja Poljska, odakle je bilo porijeklo porodice Noddack. Ova grupa naučnika bombardirala je ferokolumbit snopom elektrona te zaključili da je element 43 bio prisutan u uzorku na osnovu difrakcijskih spektrograma x-zraka. Talasne dužine dobijenih x-zraka odgovaraju atomskim brojevima elemenata prema formuli koju je 1913. izveo Henry Moseley. Naučnici su tvrdili da su otkrili vrlo slab signal x-zraka na talasnoj dužini koja bi odgovarala elementu 43. Međutim, kasniji eksperimenti nisu uspjeli ponoviti ovo otkriće, pa je ono tokom sljedećih godina proglašeno greškom. Ponovno, 1933. godine serija članaka o otkriću novih elemenata dala je nesuđeni naziv masurij elementu 43.  O činjenici da li je ovaj tim naučnika 1925. zaista otkrio tehnecij i danas se vode polemike.
Claude Joseph Rouget de Lisle
Biografija i karijera
U svom rodnom gradu proveo je mladost, gdje se školovao do fakulteta. Napustio je školovanje u grade Mezieresu i pristupio francuskoj vojsci. U vojsci je dospio do čina kapetana.
Tehnecij
Zvanično otkriće
Otkriće elementa 43 konačno je potvrđeno u decembru 1936. eksperimentom kojeg su na Univerzitetu u Palermu na Siciliji obavili Carlo Perrier i Emilio Segrè. Sredinom 1936. Segrè je posjetio SAD, najprije Univerzitet Columbia u New Yorku a zatim i Nacionalnu laboratoriju Lawrence Berkeley pri Univerzitetu Berkeley u Kaliforniji. Tamo je nagovorio izumitelja ciklotrona Ernesta Lawrencea da mu ustupi neke demontirane dijelove ciklotrona koji su postali radioaktivni. Lawrence mu je poštom poslao foliju od molibdena koja je bila dio deflektora ciklotrona.
Deklaracija o pravima čovjeka i građanina
mini|320px|Deklaracija o ljudskim pravima Deklaracija o ljudskim pravima (fran.: La Déclaration des droits de l'Homme et du citoyen) je jedan od osnovnih dokumenata francuske revolucije, koji je donešen 26. augusta 1789. Ukratko, sedamnaest članaka ove deklaracije se bave temom slobode: sloboda vjeroispovjesti, mišljenja, govora i sloboda učestvovanja u donošenju zakona. Ovdje važe jednakost pred zakonom, pravna sigurnost i pravo na suprotstavljanje ugnjetavanju. Deklaracija također poštujea pravo na posjed.
Claude Joseph Rouget de Lisle
Biografija i karijera
Autor je francuske nacionalne himne Marseljeze. U aprilu 1792. godine na zahtjev Philippe-Frédériz De Dietricha, koji je u to vrijeme bio gradonačelnik i glavni mastor lokalne masonske lože u Strasbourgu napisao je tekst i muziku patriotske pjesme "Ratna pjesma za vojsku na Rajni". Pjesma se vrlo brzo proširila po cijeloj Francuskoj, tako da su je 30. jula pjevali marsejski dobrovoljci u maršu na Pariz. Po tom događaju je dobila i ime "La Marseillaise" (Marseljeza), a 14. marta 1879. godine postala je francuska nacionalna himna. Kapetan Lazare Carnot uklanja Claude Joseph Rouget de Lislea sa kapetanskog položaja 10. avgusta 1792. godine, zbog protesta protiv pritvora za Luja XVI nakon invazije na palatu Tuileries. Zatvoren za vrijeme burnih događaja tokom Francuske revolucije i jedva je izbjegao giljotinu. Potom se borio u Vendeeu, a dao je ostavku 1796. godine i teško živio u svom rodnom gradu Lons-le-Saunieru. Louis-Philippe mu je dao malu penziju Legije časti. Pod prvim carstvom vodio je posao logističke opskrbe za vojsku. Rouget de Lisle komponirao je i druge pjesme slične Marseljezi, a 1825. godine objavio je zbirku od 50 pjesam pod nazivom Francuske pjesme. Osim patriotskih pjesama, komponirao je romance, pisao pjesme, komedije i operna libreta. Završni dio svog života proveo je u siromaštvu, a čak je morao i da proda nasljedstvo svog oca. Pod julskom monarhijom, Louis Philippe će mu dodijeliti doživotnu penziju. Ubrzo nakon toga, umro je u Choisy-le-Roi 26. juna 1836. u svojoj 76. godini života.
Tehnecij
Zvanično otkriće
Segrè je zamolio svog kolegu Perriera da pomoću komparativne hemije pokušaju dokazati da je aktivnost molibdena uzrokovana elementom sa atomskim brojem 43. Uspjeli su izolirati izotope tehnecija-95m i Tc-97. Zvaničnici univerziteta u Palermu tražili su od njih da novi element nazovu panormij, prema latinskom nazivu grada Palermo, Panormus. Godine 1947. element 43 je zvanično nazvan prema grčkoj riječi τεχνητός, u značenju "umjetni", pošto je to bio prvi element koji je vještački proizveden. Segrè se kasnije vratio na Berkeley i tamo upoznao Glenn T. Seaborga. Zajedno su izolirali metastabilni izotop tehnecij-99m, koji se danas koristi u oko desetak miliona medicinskih dijagnostičkih procedura svake godine.
Godine 1952. astronom Paul W. Merrill u Kaliforniji uočio je spektralni "potpis" tehnecija (tačnije talasne dužine od 403,1 nm; 423,8 nm; 426,2 nm i 429,7 nm) u svjetlosnom spektru koji dolazi sa zvijezde S-tipa crvenog diva. Zvijezde koje su blizu kraja svog "životnog ciklusa", vrlo su bogate s ovim kratkoživućim elementom, što ukazuje da se tehnecij proizvodi unutar zvijezde putem nuklearnih reakcija. Ova činjenica dokazala je pretpostavku da su teži elementi proizvodi nukleosinteze unutar zvijezda. Nedavno, slična posmatranja su dokazala da se elementi formiraju neutronskim zahvatom tokom s-procesa.
Od otkrića tehnecija, obavljena su mnoga istraživanja na zemaljskim materijalima u potrazi za njegovim prirodnim izvorima. Godine 1962, tehnecij-99m je izdvojen i identificiran u rudi uraninitu iz belgijskog Konga ali u izuzetno malim količinama (oko 0,2 ng/kg). Smatra se da je taj tehnecij proizvod spontane fisije uranija-238. Prirodni fisijski nuklearni reaktor Oklo sadrži dokaze da je tamo proizvedena značajna količina tehnecija-99 ali i da se on raspao na rutenij-99.
Fizičke
Tehnecij je srebreno-sivi radioaktivni metal koji je izgledom dosta sličan platini, a najčešće se dobija u vidu sivog praha. Kristalna struktura metala u čistom stanju je heksagonalna gusto-pakovana. Atomski tehnecij ima karakteristične emisijske linije spektra pri talasnim dužinama svjetlosti: 363,3 nm; 403,1 nm; 426,2 nm; 429,7 nm i 485,3 nm.
Metalni oblik je neznatno paramagnetičan, što znači da se njegovi magnetni dipoli poravnavaju sa vanjskim magnetnim poljem, ali će se vratiti u prvobitni nasumični položaj čim se djelovanje magnetnog polja ukloni. Čisti, metalni, monokristalni tehnecij pri temperaturama ispod 7,46 K postaje superprovodnik tipa II. Ispod ove temperature, tehnecij ima izuzetno veliku dubinu magnetnog prodiranja (penetracije), veću od bilo kojeg drugog elementa, izuzev niobija.
Hemijske
Tehnecij je smješten u 7. grupu periodnog sistema elemenata, između elemenata renija i mangana. Kao što je to bilo i predviđeno Mendeljejevim "periodnim zakonom", njegove hemijske osobine su približno između ova dva elementa. U tom pogledu, tehnecij je nešto više sličan reniju nego manganu, naročito zbog njegove hemijske inertnosti i tendencije da gradi kovalentne veze. Za razliku od mangana, tehnecij lahko ne gradi katione (ione sa neto pozitivnim nabojem).
Tehnecij iskazuje devet oksidacijskih stanja od -1 do +7, među kojima su +4, +5 i +7 najčešća. On se rastvara u zlatotopki, dušičnoj kiselini i koncentriranoj sumpornoj kiselini, ali se ne rastvara u hlorovodičnoj pri bilo kojoj koncentraciji. Ovaj metal može katalizirati razlaganje hidrazina dušičnom kiselinom, a ova osobina je posljedica njegove višestruke valencije. To predstavlja problem pri izdvajanju plutonija od uranija u procesiranju nuklearnog goriva, gdje se hidrazin koristi kao zaštitni reduktant (donor elektrona) za zadržavanje plutonija trivalentnim umjesto nešto stabilnijim četverovalentnim. Problem pogoršava međusobno pojačana ekstrakcija rastvaračima tehnecija i cirkonija u prethodnoj fazi, pa je neophodna izmjena u procesu.
Izotopi
Tehnecij, sa atomskim brojem (Z) 43, jest najlakši element u periodnom sistemu elemenata koji ima sve izotope radioaktivne. Drugi najlakši u potpunosti radioaktivni element, prometij, ima atomski broj 61. Atomska jezgra sa neparnim brojem protona su manje stabilna od onih sa parnim brojem, čak i kada je ukupni broj nukleaon (protona i neutrona) paran, pa tako elementi sa neparnim Z imaju manji broj stabilnih izotopa.
Najstabilniji radioaktivni izotopa su tehnecij-98 sa vremenom poluraspada od 4,2 miliona godina, zatim tehnecij-97 čije vrijeme poluraspada iznosi 2,6 miliona godina i tehnecij-99 čija polovina količine se raspane za 211 hiljada godina. Poznato je još oko 30 drugih radioaktivnih izotopa čiji maseni brojevi se kreću između 85 i 118. Većina ih ima vremena poluraspada kraća od jednog sata, uz izuzetke tehnecija-93 (vrijeme poluraspada 2,73 sata), tehnecija-94 (4,88 sata), tehnecija-95 (20 sati) i tehnecija-96 (4,3 dana). Glavni način raspada izotopa lakših od 98Tc jest elektronski zahvat, čime nastaje neki od izotopa molibdena (Z = 42). Za tehnecij-98 i teže izotope osnovni način raspada je beta-emisija (emisija elektrona ili pozitrona), dajući rutenij (Z = 44) sa izuzetkom tehnecija-100 koji se može raspadati dvojako (beta-emisijom i elektronskim zahvatom).
Tehnecij ima brojne nuklearne izomere, tj. izotope sa jednim ili više pobuđenih nukleona. Naprimjer, tehnecij-97m (97mTc; gdje je m skraćenica od metastabilni) je najstabilniji takav izomer čije vrijeme poluraspada iznosi 91 dan (0,0965 MeV). Za njim slijede tehnecij-95m (vrijeme poluraspada 61 dan; 0,03 MeV) i tehnecij-99m (6,01 sat, 0,142 MeV). Karakteristično za tehnecij-99m je da on emitira samo gama zrake i raspada se na tehnecij-99. Tehnecij-99 (99Tc) je glavni proizvod fisije uranija-235 (235U), što ga čini najčešćim izotopom tehnecija koji se najlakše dobija. Jedan gram tehnecija-99 daje 6,2×108 raspada u sekundi (tj. 0,62 GBq/g).
U svemiru
Američki astronom Paul Willard Merrill je 1952. pomoću spektroskopske analize zvijezda crvenih divova spektralnih klasa S, M i N dokazao da one sadrže velike količine tehnecija. Iako su ove zvijezde pri kraju svog životnog ciklusa i veoma su stare, a najduže vrijeme poluraspada izotopa tehnecija iznosi kraće od 4 miliona godina, ovo je bio prvi nedvosmisleni dokaz da tehnecij i drugi teški elementi nastaju nuklearnom fuzijom u unutrašnjosti zvijezda. Kod zvijezda glavnog niza kao što je Sunce, temperatura u njihovoj unutrašnjosti nije dovoljno visoka da bi se odvijala sinteza elemenata težih od željeza. Stoga su uslovi, poput onih koji vladaju u unutrašnjosti crvenih divova, nedovoljni za sintezu tehnecija u manjim zvijezdama.
Na Zemlji
thumb|Rude uranija sadrže tehnecij u tragovima Otkada je otkriveno postojanje elementa sa rednim brojem 43, počela je potraga za njegovim prirodnim izvorima na Zemlji. Tek 1961. naučnicima je uspjelo izdvojiti oko 1 ng tehnecija iz 5,3 kg rude uranija (tzv. pehblende) porijeklom iz Katange u Africi te ga spektrografski dokazati. Spontanim raspadanjem jezgra izotopa 238U nastaje element 43, približno iz 1 kg čistog uranija nastane samo 1 ng tehnecija.
Sav tehnecij koji prirodno nastaje na Zemlji je privremeni međuproizvod nuklearnog raspada težih atomskih jezgara a nakon određenog vremena i sam se raspada na druge elemente. Zbog toga količina ovog elementa na Zemlji ne može se porediti sa drugim stabilnim elementima. Sveukupni udio tehnecija u Zemljinoj kori samo je neznatno viši od udjela francija i astata, također dva rijetka radioaktivna hemijska elementa, kojih ima na Zemlji u mikrogramskim razmjerama. U biosferi tehnecij se javlja isključivo kao rezultat ljudskih aktivnosti. Pri nadzemnim testovima nuklearnog oružja do 1994. u atmosferu je dospjelo oko 250 kg tehnecija, te još dodatnih 1.600 kg, koji je ispušten do 1986. iz nuklearnih reaktora i postrojenja za preradu nuklearnog otpada. Samo iz britanskog postrojenja Sellafield u periodu od 1995. do 1999. ispušteno je oko 900 kg ovog metala u Irsko more, a od 2000. zakonski je ograničeno ispuštanje tehnecija na 140 kg godišnje.
U živim organizmima tehnecij se može naći samo u izuzetnim slučajevima, naprimjer u jastozima iz zagađenog Irskog mora. U ljudskom organizmu on se po pravilu ne nalazi, osim kod pacijenata koji su bili podvrgnuti nuklearnim medicinskim ispitivanjima na bazi tehnecija.
Vanjski linkovi
🇵🇸
Gazi Husrev-begova biblioteka
mini|desno|250px|Gazi Husrev-begova biblioteka Gazi Husrev-begova biblioteka osnovana je 8. januara 1537. godine u Sarajevu i predstavljala je najznačajniju ustanovu ove vrste na Balkanu tokom cijelog osmanskog perioda. Fond Gazi Husrevbegove biblioteke broji oko stotinu hiljada svezaka knjiga, naslova časopisa i dokumenata na orijentalnim, bosanskom i nekim evropskim jezicima.
Organizacija
Biblioteka je organizovana u sedam fondova:
Pored navedenih fondova u Biblioteci se nalazi nekoliko čitaonica i dvorana, te muzej.
Fond rukopisa
Fond rukopisa sadrži 16.907 djela od koji je 60% na arapskom, 30% na turskom i ostatak na perzijskom i bosanskom (pisani arebicom). Fond sadrži rukopise Kur'ana, hadisa, akaida, fikha, različitih dova, etike, propovjedništva, misticizma, filozofije, logike, jezikoslovnih nauka, književnosti, historije, geografije, medicine, veterine, matematike, astronomije, astrologije, prirodnih nauka i okultnih nauka. Značajan broj djela su unikatni primjerci. Znatan broj djela je nastao u našim krajevima, iako je većina djela iz velikih islamskih centara: Meka, Medina, Kairo, Bagdad, Damask, Istanbul i drugi.
Deklaracija o pravima čovjeka i građanina
Prvi članak glasi:
Gazi Husrev-begova biblioteka
Fond orijentalistike
Fond orijentalistike se sastoji od 35.000 monografija na arapskom, turskom (arapskim pismom – osmanski i latinicom), perzijskom i bosanskom (arebicom) jeziku. Fond sadrži vrijedne, stare i rijetke knjige koje na svojim stranicama često imaju pečat, pisanu riječ ili stih iz pera osoba koji su ih posjedovali, čitali ili izučavali.
Deklaracija o pravima čovjeka i građanina
"Sva ljudska bića su rođena slobodna i jednaka u dostojanstvu i pravima."
Gazi Husrev-begova biblioteka
Fond orijentalistike
U Fondu orijentalistike se nalaze i prvi štampani primjerci prve državne Vilajetske štamparije na prostoru Bosne i Hercegovine koja je osnovana 1866. godine. Specifičnost nekih od ovih djela je što su neke knjige i periodika štampane na dva pisma i dva jezika, (latinicom/arapskim pismom, te na bosanskom i turskom jeziku). Orijentalni fond zajedno sa Evropskim dijeli vrijednu zbirku alhamijado literature (na bosanskom jeziku pisanu arebicom).
Evropski fond
Evropski fond sadrži preko 42.000 publikacija na bosanskom i drugim evropskim jezicima. Fond je formiran krajem 19. i početkom 20. vijekakada se bosnjaci u većoj mjeri obrazuju i počinju pisati na bosanskom jeziku, latinicom. Tokom vremena ovaj fond se intenzivno popunjavao, te je brojem premašio druge fondove. Osnovni dio fonda čine djela bosanskohercegovačkih pisaca i knjige napisane o Bosni i Hercegovini i Bošnjacima. Neki od najznačajnijih bosanskohercegovačkih autora čija djela se nalaze u fondu su: Mehmed-bega Kapetanović Ljubušak, Kosta Hörmann, Edhem Mulabdić, Antun Hangi, Safvet-bega Bašagić, Musa Ćazim Ćatić i dr. Iz kasnijih perioda sadrži prva izdanja djela Osmana Nurija Hadžića, Ivana Miliševića, Vladislava Skarića, A. Hifzi Bjelavca, Hamdije Kreševljakovića, Hamze Hume, Ahmeda Muradbegovića, Alije Nametka, Hamida Dizdara i drugih.
Tri privatne biblioteke se nalaze u sastavu Gazi Husrev-begove biblioteke i to:
Fond arhivske građe
Fond arhivske građe se sastoji od dvije zbirke i to:
Fond periodike
Fond periodike se sastoji od najstarijih listova štampanih u Bosni i Hercegovini, nekih sarajevskih dnevnih listova kao i gotovo svih naslova muslimanskih listova i časopisa koji su izlazili ili danas izlaze u Bosni i Hercegovini. Naročito je značajan autograf Ljetopisa sarajevskog hroničara Mula Mustafe-Bašeskije, koji obuhvata vrijeme od 1747. do 1804. godine. U fondu se čuvaju brojevi lista Gülşeni Saray (Sarajevski cvjetnik), Vatan, Rehber, Behar, Musavat, Gajret, Tarik, Yeni Musavat, Mu'allim i drugi.
Arhiv IZ u BiH
Arhiv se sastoji od 850 dužnih metara arhivske građe IZ BiH. Arhiv čuva 13 fondova i 6 arhivskih zbirki i to: