cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Americij
Americij također nastaje i u nuklearnim reaktorima, gdje se prosječno u jednoj toni potrošenog nuklearnog goriva nalazi oko 100 grama ovog elementa. Najčešće se koristi kao izvor ionizirajućeg zračenja, naprimjer, u spektroskopiji fluorescencijom i u detektorima dima na bazi ionizacije. Izotop americija 241Am se razmatrao za korištenje u radionuklidnim baterijama (RTG) za svemirske letjelice i sonde, gdje bi zamijenio plutonij (238Pu) zbog znatno dužeg vremena poluraspada od 432,2 godine, čime bi se takve letjelice mogle napajati električnom energijom više stotina godina.
Plutonij
Prirodni izvori
U prirodnom nuklearnom reaktoru Oklo u Gabonu kao i u susjednom nalazištu uranijske rude, poznato je da se tamo tokom nekoliko milenija odvijala nuklearna fisija kao lančana reakcija ali u prirodnom okruženju. U Oklou za oko 1,5 do 2 milijarde godina do danas nastalo je od 2 do 4 tone 239Pu putem sakupljanja fisibilnih neutrona na, tada vrlo česti, izotop uranija 238U. U pojedinim dijelovima nalazišta Oklo, dolazilo je i do direktne fisije 239Pu, što je značajno utjecalo na cjelokupni proces nuklearne fisije. Oko jedne trećine ukupno raspadnutog uranija 235U ima izvor u alfa-raspadu plutonija 239Pu. Ostatak nastalog plutonija se u međuvremenu potpuno raspao.
Vještački izvori
Plutonij nastaje pri eksplozijama nuklearnih bombi kao i u atomskim reaktorima putem transmutacije uranija. Međutim, tako vještački dobijeni plutonij posjeduju nuklearne sile i neke od visokorazvijenih država koje imaju izgrađene nuklearne elektrane, a procjenjuje se da te države imaju nekoliko stotina tona plutonija, između ostalih Rusija oko 180 tona a SAD oko 90 tona.
Velika nagrada Bahreina 2006.
Michael Schumacher osvojio je pol poziciju, ujedno i prvu u sezoni, a 65. u karijeri. Vozač Renaulta Fernando Alonso ostvario je prvu pobjedu u sezoni i drugu u Bahreinu. Drugo mjesto zauzeo je Michael Schumacher iz Ferrarija, a treće mjesto osvojio je vozač McLarena Kimi Räikkönen.
Plutonij
Vještački izvori
Između 1945. i 1980. nadzemnim nuklearnim testovima ispušteno je u okolinu od tri do pet tona antropogenog plutonija, čiji tragovi se i danas mogu pronaći u mnogim dijelovima svijeta. Osim toga, određene količine plutonija su emitirane kroz brojne nuklearne nesreće kao i u drugim nenamjernim događajima, kojima je uzrok čovjek:
Velika nagrada Bahreina 2006.
Prvi trening
Vremena prvih pet vozača na prvom treningu.
Plutonij
Dobijanje
Proces nastajanja plutonija nezaobilazno počinje u nuklearnim centralama koje pogoni izotopska smjesa bogata uranijem 238U. Pri tom dio korištenog 238U prelazi u 239Pu putem zahvata jednog neutrona i naknadnim beta raspadom.
Americij
Historija
Americij je u kasnu jesen 1944. sintetizirala grupa naučnika: Glenn T. Seaborg, Ralph A. James, Leon O. Morgan i Albert Ghiorso na Univerzitetu Kalifornije u Bekeleyju pomoću 60-inčnog ciklotrona kao i naučnici u metalurškoj laboratoriji Univerziteta u Chicagu (danas: Nacionalna laboratorija Argonne). Nakon neptunija i plutonija, americij je bio četvrti transuranijski element koji je otkriven od 1940. godine; dok je kirij sa višim atomskim brojem od njega otkriven treći već na ljeto 1944. godine. Ime elementa odabrano je kao referenca za oba kontinenta Amerike, analogno elementu europiju, metalu rijetkih zemalja koji se u periodnom sistemu elemenata nalazi tačno iznad americija: Ime americij (prema obje Amerike) i simbol Am predložen je za ovaj element na osnovu njegovog mjesta u PSE, kao šestog člana serije rijetkih zemnih aktinoida, analogno europijem, Eu, iz serije lantanoida.
Velika nagrada Bahreina 2006.
Drugi trening
Vremena prvih pet vozača na drugom treningu.
Plutonij
Dobijanje
Dodatni neutron dovodi, u većini slučajeva, do cijepanja jezgra, ali djelimično nastaje i izotop plutonija 240Pu. Pošto je taj izotop dosta teško fisibilan, dolazi do još jednog zahvata neutrona i nastanka izotopa 241Pu, koji se opet vrlo lahko cijepa. Međutim, ne cijepaju se svi atomi, tako da se proces obogaćivanja može nastaviti dobijajući izotop 242Pu pa i teže od njega. Ipak, izotop 243Pu ima dosta kratko vrijeme poluraspada pa je daljnji zahvat neutrona koji vodi do cijepanja atoma, ili vrlo rijetko, do nastanka 244Pu, gotovo zanemariv. Dakle, obogaćivanje plutonija u ovom procesu praktično je gotovo nastankom 243Pu te vodi preko beta raspada do izotopa americija 243Am.
Svaka od ovih faza nuklearne reakcije zahtijeva određeno vrijeme, pa se u jezgrima reaktora tokom vremena minjea relativna količina i udio izotopa. Brzina kojom se odvijaju ove nuklearne reakcije zavisi od brzine rasprostiranja neutrona. Zbog toga što se najveći dio lahko cjepivih izotopa zaista i iscijepa te ne pređe u druge izotope, nastankom svakog takvog cjepivog izotopa opada i mogući prinos (efikasnost) procesa obogaćivanja.
James Watt
Godine 1765. izumio je parnu mašinu novog tipa koji je imao kondenzator i uređaj za isisivanje vazduha i kondenziranje pare. Godine 1769. patentirao je svoju parnu mašinu koja je za osiguranje broja okretaja imala centrifugalni regulator što je predstavljalo temelj za promjene koje je donijela industrijska revolucija kako u njegovoj rodnoj Velikoj Britaniji tako i u ostatku svijeta. Zajedno s M. Boultonom osnovao je 1782. u Sohu kraj Birminghama Watt Boulton, prvu fabriku parnih mašina u svijetu.
3. august
3. august / kolovoz (3. 8) jest 215. dan godine po gregorijanskom kalendaru (216. u prestupnoj godini). Do kraja godine ima još 150 dana.
Americij
Historija
Za sintezu novih elemenata po pravilu su se koristili oksidi polaznih elemenata. Najprije se nanosio rastvor plutonij-nitrata (koji se sastojao iz izotopa 239Pu) na platinsku foliju površine oko 0,5 cm2. Zatim se rastvor uparavao a ostatak se žario dok ne pređe u oksid (PuO2). Nakon bombardiranja u ciklotronu, sloj se skida i rastvara u dušičnoj kiselini, a potom se ponovno taloži kao hidroksid pomoću koncentriranog vodenog rastvora amonij-hidroksida. Talog se ponovno rastvara u perhlornoj kiselini. Daljnje odvajanje nastavlja se pomoću ionskoizmjenjivačkih sredstava. U svojim eksperimentima, naučnici su uspjeli sintetizirati niz od četiri različita izotopa americija: 241Am, 242Am, 239Am und 238Am.
Plutonij
Dobijanje
Lakši izotop 238Pu ciljano se dobija po potrebama. On nastaje zahvatom više neutrona iz izotopa uranija 235U. Pri tome prvo nastaje jezgro uranija 236U u pobuđenom stanju, a koje ima vrijeme poluraspada od samo 120 nanosekundi i cijepa se uz vrlo visoku vjerovatnoću. Osim toga, pobuđena jezgra 236U mogu preći u stabilno osnovno stanje putem emisije gama zraka. Putem daljnjeg zahvata neutrona i β-raspada nastaje neptunij 237Np. Nakon određenog vremena tokom kojeg djeluje beta zračenje, neptunij, koji se sastoji gotovo isključivo iz 237Np, se izdvaja iz šipki nuklearnog goriva. Neptunij se može ponovno vratiti u reaktor u obliku nuklearnih šipki od čistog neptunija i izložiti neutronskom zračenju. Pri tome on zahvatom neutrona prelazi u 238Np a koji se raspada na 238Pu uz beta zračenje.
Americij
Historija
Kao prvi je izoliran izotop 241Am iz jednog uzroka plutonija koji je bio izložen neutronima. Taj izotop americija raspao se na 237Np emitirajući α-čestice. Vrijeme poluraspada ovog α-raspada najprije je bilo procijenjeno na 510 ± 20 godina, međutim danas je u nauci općeprihvaćeno da ova vrijednost iznosi 432,2 godine.
James Watt
Watt je pokušao komercijalizirati svoj izum, ali je doživio velike finansijske poteškoće sve dok nije ušao u partnerstvo sa Matthewom Boultonom 1775. Nova firma "Boulton and Watt" je na kraju bila vrlo uspješna i Watt je postao bogat. Kada je otišao u penziju, nastavio je da razvija nove izume iako nijedan nije bio toliko značajan kao njegov rad na parnoj mašini.
Americij
Historija
Kao drugi izotop dobijen je 242Am putem ponovljenog bombardiranja neutronima prethodno sintetiziranog 241Am. Nakon što je dobijen, uslijedio je vrlo brzi β-raspad pri čemu je nastao 242Cm, izotop već ranije otkrivenog elementa kirija. Vrijeme poluraspada ovog β-raspada najprije je procijenjeno na 17 sati, a danas je poznato da ta vrijednost iznosi 16,02 sati. .
Otkriće novog elementa prvi put je objavljeno u javnosti u američkoj radioemisiji "Quiz Kids" 11. novembra 1945. u kojoj je učestvovao Glenn T. Seaborg, što se dogodilo prije zvanične objave otkrića koja je uslijedila na simpoziju Američkog hemijskog društva. Jedan od mlađih slušalaca upitao je gosta emisije, Seaborga, da li su tokom Drugog svjetskog rata u sklopu istraživanja nuklearnog oružja otkriveni neki novi elementi. Seaborg je potvrdno odgovorio na pitanje i time istovremeno otkrio postojanje i sljedećeg težeg elementa, kirija.
Americij (241Am i 242Am) i njegovo dobijanje kasnije je patentirano pod nazivom "Element 95 and method of producing said element" (bos. Element 95 i metoda dobijanja istog), pri čemu je kao pronalazač naveden samo Glenn T. Seaborg.
U elementarnom obliku prvi put je dobijen tek 1951. putem redukcije americij(III)-fluorida barijem.
Osobine
U periodnom sistemu elemenata, americij s atomskim brojem 95 nalazi se u seriji aktinoida, njegov prethodnik je plutonij a nakon njega slijedi kirij. Analog americija u seriji lantanoida jeste europij.
Velika nagrada Bahreina 2006.
Treći trening
Vremena prvih pet vozača na trećem treningu.
James Watt
Kako je razvio koncept konjskih snaga, jedinica za snagu u SI, vat, dobila je ime po njemu.
Rani život i obrazovanje
Rođen je 19. januara 1736. u Greenocku, Renfrewshire, kao najstariji od petoro preživjele djece Agnes Muirhead (1703–1755) i James Watt (1698–1782). Njegova majka je poticala iz ugledne porodice, bila je dobro obrazovana i za nju se govorilo da je bila snažnog karaktera, dok je njegov otac bio brodograditelj, vlasnik broda i izvođač radova, i državni službenik. Bogatstvo porodice Watt djelomično je došlo od trgovine Wattovog oca robovima i robom proizvedenom od strane robova.
Watt se školovao ko kuće, a kasnije je otišao u Greenock gimnaziju gdje je pokazao sklonost prema matematici, dok ga latinski i grčki nisu zainteresovali.
Za njega se kaže da je patio od dugotrajnih napadaja lošeg zdravlja kao dijete i od čestih glavobolja cijeli život.
Nakon što je završio školu, radio je u radionicama očevih firmi, pokazujući znatnu spretnost i vještinu u kreiranju inženjerskih modela. Nakon što je njegov otac pretrpio neuspjehe u poslovnim poduhvatima, Watt je napustio Greenock da bi se zaposlio u Glasgowu kao proizvođač matematičkih instrumenata.
Watt je iz ovog ćorsokaka spašen dolaskom astronomskih instrumenata sa Jamajke koje je Alexander MacFarlane poklonio Univerzitetu u Glazgovu - instrumenata koji su zahtijevali stručnu pažnju. Watt ih je vratio u radno stanje za što je bio plaćen. Ovi instrumenti su na kraju instalirani u opservatoriji Macfarlane. Nakon toga, tri profesora su mu ponudila priliku da otvori malu radionicu u okviru univerziteta. Pokrenut je 1757. godine i dvojica profesora, fizičar i hemičar Joseph Black, kao i čuveni ekonomista Adam Smith, postali su Wattovi prijatelji.
U početku je radio na održavanju i popravci naučnih instrumenata koji se koriste na univerzitetu, pomažući u demonstracijama i širenju proizvodnje kvadranata. Izrađivao je i popravljao mesingane reflektirajuće kvadrante, paralelna ravnala, vage, dijelove za teleskope i barometre i sl..
Ponekad se lažno navodi da se borio da se afirmiše u Glazgovu zbog protivljenja Trgovačke kuće, ali ovaj mit je temeljito razotkrio historičar Harry Lumsden. Zapisi iz tog perioda su izgubljeni, ali se zna da je on mogao potpuno normalno da radi i trguje kao vješt metalski radnik, tako da je "Incorporation of Hammermen" morao biti uvjeren da ispunjava njihove uslove za članstvo. Također je poznato da su drugi ljudi u metalskim zanatima radili a da nisu bili članovi Inkorporacije još u 19. vijeku, tako da su se pravila definitivno primenjivala kada je Watt slobodno trgovao po gradu.
Godine 1759. osnovao je partnerstvo sa Johnom Craigom, arhitektom i biznismenom, za proizvodnju i prodaju niza proizvoda uključujući muzičke instrumente i igračke. Ovo partnerstvo je trajalo narednih šest godina, a zapošljavalo je do 16 radnika. Craig je umro 1765. Jedan zaposlenik, Alex Gardner, na kraju je preuzeo posao, koji je trajao do 20. vijeka.
Godine 1764, Watt se oženio svojom rođakom Margaret (Peggy) Miller, sa kojom je imao petoro djece, od kojih je dvoje doživjelo punoljetstvo: James Jr. (1769–1848) i Margaret (1767–1796). Žena mu je umrla na porođaju 1773. Godine 1777. ponovo se oženio s Ann MacGregor, kćerkom farbara iz Glasgowa, s kojom je imao dvoje djece: Gregoryja (1777.–1804.), koji je postao geolog i mineralog i Janet (1779–1794). Ann je umrla 1832. godine. Između 1777. i 1790. živio je u Regent Placeu u Birminghamu.
Rani eksperimenti sa parom
1759. godine, Wattov prijatelj, John Robison, skrenuo mu je pažnju na upotrebu pare kao izvora pokretačke snage. Dizajn Newcomen motora, koji se koristio skoro 50 godina za crpljenje vode iz rudnika, gotovo se nije promijenio od prve implementacije. Watt je počeo eksperimentisati s parom, iako nikada nije vidio parnu mašinu koja radi. Pokušao je da konstruiše model; nije funkcionisalo na zadovoljavajući način, ali je nastavio svoje eksperimente i počeo da čita sve što je mogao o toj temi. Shvatio je važnost latentne toplote – toplotne energije koja se oslobađa ili apsorbuje tokom procesa konstantne temperature – u razumevanju motora, koji je, nepoznat Vatu, njegov prijatelj Joseph Black ranije otkrio godinama ranije. Razumijevanje parne mašine bilo je u vrlo primitivnom stanju, jer nauka o termodinamici neće biti formalizovana još skoro 100 godina.
Uprkos potencijalno izvodljivom dizajnu, i dalje su postojale značajne poteškoće u konstruisanju motora punog opsega. Za to je bilo potrebno više kapitala, od kojih je dio došao od Blacka. Veća podrška došla je od John Roebuck, osnivača proslavljene Carron Iron Works u blizini Falkirka, s kojim je sklopio partnerstvo. Roebuck je živio u Kinneil House a za to vrijeme Watt je radio na usavršavanju svoje parne mašine u kućici pored svoje kuće. Školjka kolibe, i vrlo veliki dio jednog od njegovih projekata, još uvijek postoje sa stražnje strane.
Plutonij
Dobijanje
thumb|Pri trošenju slabije obogaćenog gorivog elementa (lijevo) opada udio izotopa 235U, te nastaju novi elementi Tako obrađene gorive šipke također sadrže i teže izotope plutonija. Osim toga, neke atome neptunija pogađaju i neutroni energija iznad 6,27 MeV, pri čemu nastaju i manje količine plutonija 236Pu. On se dalje raspada preko tzv. torijevog niza čime nastaje izotop talija 208Tl, poznat kao veoma snažan emiter gama zraka. Međutim, ako 239Pu pogode brzi, odnosno neusporeni neutroni i pri tome ga razbiju, prosječni broj novonastalih i otpuštenih neutrona po jednom atomskom jezgru je posebno visok. U takvom reaktoru, teoretski, mnogo više uranija 238U može se prevesti u novi plutonij 239Pu nego što će ga se istovremeno "potrošiti" putem raspada. Takva vrsta reaktora naziva se brzi oplodni reaktor odnosno "brza oplodnja". Ipak u praksi je do danas postignuta maksimalna stopa konverzije od 0,7 tako da danas ne postoji brzi oplodni reaktor koji bi se mogao komercijalno iskorištavati u industrijskom obimu.
James Watt
Rani eksperimenti sa parom
Glavna poteškoća bila je u obradi klipa i cilindra. Tadašnji metalci bili su više nalik kovačima nego modernim strojarima, i nisu bili u stanju proizvesti komponente s dovoljnom preciznošću. Mnogo kapitala potrošeno je na traženje patenta za Wattov izum. U nedostatku sredstava, Watt je bio primoran da se zaposli – prvo kao geometar, a zatim kao građevinski inžinjer – na 8 godina.
Plutonij
Dobijanje
Nakon iskorištenja u reaktoru, plutonij zajedno sa proizvodima cijepanja atoma i neupotrebljivim ostacima nuklearnog goriva, preostaje u gorivim šipkama. Takozvanim PUREX procesom iz tih ostataka se može izdvojiti plutonij, kao i potrebni uranij, u postrojenjima za preradu potrošenog nuklearnog goriva. Najprije se materijal rastvori u dušičnoj kiselini te se plutonij i uranij izdvajaju pomoću tri-n-butil fosfata, dok se proizvodi cijepanja atoma i drugi nepoželjni ostaci odbacuju. Godišnje se tako preradi oko 20 tona plutonija, pretežno u obliku izotopa 239Pu.
Americij
Fizičke
Pri standardnim uslovima temperature i pritiska stabilna modifikacija α-Am se kristalizira u heksagonalnom kristalnom sistemu u prostornoj grupi P63/mmc sa parametrima rešetke a = 346,8 pm i c = 1124 pm kao i četiri formulske jedinice po elementarnoj ćeliji. Kristalna struktura sastoji se iz dvostrukog heksagonalnog najgušćeg kuglastog pakovanja (dhcp) uz redoslijed slojeva ABAC pa je prema tome izotip strukture α-lantana.
James Watt
Rani eksperimenti sa parom
Roebuck je bankrotirao, a Matthew Boulton, koji je bio vlasnik Soho Manufactory u blizini Birminghama, stekao je patentna prava. Proširenje patenta na 1800. uspješno je postignuto 1775. godine.
Plutonij
Dobijanje
Prodaja ili transport nuklearnog materijala (poput plutonija 239Pu i 241Pu) kao i materijala koji su potrebni za njegovo dobijanje, državama koje ne posjeduju nuklearno oružje zabranjeno je po članu 3. ugovora o zabrani širenja nuklearnog naoružanja pod kontrolom IAEA. U nekim državama poput Njemačke na snazi je poseban zakon o rukovanju i posjedovanju nuklearnog materijala. On, između ostalog, regulira pod kojim uslovima se nuklearni materijal može posjedovati ili nabavljati u Njemačkoj.
NGC 65
NGC 65 (također poznat kao ESO 473-10A, MCG -4-2-1 i PGC 1229) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 335 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kit. Najveći prečnik je 1,00 (98 hiljada sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (78 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Frank Muller 1886. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Americij
Fizičke
Pri visokom pritisku α-Am prelazi u β-Am. Beta modifikacija se kristalizira u kubičnom kristalnom sistemu u prostornoj grupi Fm\bar{3}m sa parametrom rešetke a = 489 pm, što odgovara kubičnoj plošno centriranoj rešeci (fcc) odnosno kubičnom najgušćem kuglastom pakovanju sa redoslijedom slogova ABC.
Jim Morrison
Jim Morrison (Melbourne, Florida, 8. decembar 1943. – Pariz, 3. juli 1971.), američki pjevač, legendarni vođa rok grupe "The Doors".
Plutonij
Biološki aspekti
Biološke funkcije plutonija nisu poznate. Neka istraživanja i ispitivanja se koncentriraju na djelovanja mikroba sa plutonijem, koja za cilj imaju sanaciju i dekontaminiranje njegovih skladišta i okoline. Otkriveno je da neke enterobakterije iz roda Citrobacter mogu istaložiti plutonij(IV) iz vodenog rastvora u svoje ćelijske zidove pomoću aktivnosti fosfataze te ga povezati u lantan-fosfatne komplekse.
NGC 1792
NGC 1792 (također poznat kao ESO 305-6, IRAS 05035-3802, MCG -6-12-4 i PGC 16709) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 56 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Golub. Najveći prečnik je 5,20 (84 hiljade sg) a najmanji 2,6 uglovnih minuta (42 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio James Dunlop 10. maja 1826. godine.
Obrenovići
mini|desno|230px| Milošev konak u [[Topčider|Topčiderskom parkom podignut je u balkansko-orijentalnom stilu u periodu od 1831. do 1834. kao ljetnikovac. Tokom druge vladavine (1858-1860), knez Miloš, je ovdje proveo dve posljednje godine života, i tu je i umro. Konak je tada bio dvor Kneževine Srbije. Topčiderska crkva Svetih apostola Petra i Pavla je podignut u blizini konaka kao dvorska kapela, na mjestu, gdje mu je tokom Prvog srpskog ustanka, poslije žestoke svađe sa voždom Karađorđem pošteđen život. Ispred konaka je jedan od najstarijih i najljepšijih platana u Evropi, star preko 160 godina, zaštićen kao prirodna rijetkost. ]] Obrenovići su bili srpska vladarska porodica u periodu 1815-1903, izuzev 1842-1858. Po jednom predanju preci Obrenovića su doselili iz Banjana u Brusnicu oko 1700. god.,a potiču od Koprivica, dok po drugom potiču iz Bratonožića.
Plutonij
Literatura
🇵🇸
NGC 1792
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Obrenovići
Njen rodonačelnik bio je knez Miloš Obrenović, a posljednji vladar kralj Aleksandar Obrenović. Za vreme vladavine Obrenovića Srbija je stekla nezavisnost na Berlinskom kongresu 1878. Zatim marta 1882. od kneževine je postala kraljevina.
Osim vladara značajni članovi dinastije su i njihove supruge: kneginje Ljubica i Julija, kraljice Natalija i Draga, zatim braća kneza Miloša Jovan i Jevrem Obrenović i vojvoda Milan Obrenović. Među poznate članove ove familije ubraja se i Velimir Mihailo Teodorović, vanbračni sin kneza Mihaila.
Dinastija Obrenovića danas nema direktnih muških potomaka.
Americij
Fizičke
Entalpija rastvora metalnog americija u HCl pri standardnim uslovima iznosi −620,6 ± 1,3 kJ·mol−1. Polazeći od ove vrijednosti došlo se do prvobitnih izračuna o standardnoj entalpiji nastanka (ΔfH0) iona Am3+(aq) od −621,2 ± 2,0 kJ·mol−1 kao i standardnog potencijala Am3+ / Am0 od −2,08 ± 0,01 V.
James Watt
Rani eksperimenti sa parom
Putem Boultona, Watt je konačno imao pristup nekim od najboljih metalaca na svijetu. Poteškoću u proizvodnji velikog cilindra sa čvrsto prilepljenim klipom riješio je John Wilkinson, koji je razvio tehnike preciznog bušenja za izradu topova u Bershamu, blizu Wrexhama, Sjeverni Vels. Watt i Boulton su osnovali izuzetno uspješno partnerstvo, Boulton i Watt, koje je trajalo narednih 25 godina.
Jim Morrison
Biografija
James Douglas Morrison, sin admirala američke ratne mornarice George Stephena Morrisona i Clare Clark Morrison. Kao dijete, 1947. svjedoči saobraćajnoj nesreći u pustinji u Novom Meksiku. Umislio je da je duša mrtvog indijanca ušla u njega, te da ga vodi kroz život. To ga uvjerenje neće napustiti do smrti, čak u pjesmi "Peace Frog" s albuma "Morrison hotel" opisuje to iskustvo.
NGC 6221
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Jim Morrison
Biografija
Studira kinematografiju na UCLA-u i tamo upoznaje klavijaturistu Raya Manzareka. Manzarek je tada svirao u blues grupi "Rick and the Ravens". Nije znao svirati niti jedan instrument, ali je pridonosio komponiranju tako što bi već u "glavi" imao melodiju za svoj tekst.
Smrt
200p|mini|Grob Jim Morrisona na [[Groblje Père-Lachaise|groblju Pere-Lachaise u Parizu.]]
Oko smrti legendarnog Morrisona saplelo se nekoliko priča. Njegova djevojka Pamela ispričala je kako su boravili u njihovu stanu, te da se Jim otišao okupati, no kad je ona ušla u kupaonicu, oko tri sata ujutro, našla ga je mrtvog u kadi.
Nakon dvadeset godina progovorio je i Jimov prijatelj, fotograf Alen Roney, koji je prijavio Morrisonovu smrt pod njegovim pravim imenom Daglas, kako ga ne bi mogli odmah dovesti u vezu sa slavnim "Kraljem guštera". On je bio taj koji je organizirao i njegov tajni sprovod kojemu je prisustvovalo samo pet ljudi. Roney tvrdi da je Jim Morrison umro od prekomjerne doze heroina i da je posljednja tri dana proveo "fiksajući" se sa svojom djevojkom.
Pokopan je na groblju Pere-Lachaise u Parizu. Tamo se nalaze grobovi Molièrea, filozofa Abelarda, umjetnika Marcela Prousta, Chopina, Oscara Wildea, Maxa Ernsta itd.
Kad su Jimovi prijatelji u Americi saznali za njegovu smrt isprva u nju nisu mogli povjerovati. Ray Manzarek je prvi iznio teoriju kako je Jim odglumio smrt da bi se u anonimnosti posvetio književnosti. To je potaknulo mnoge druge priče, pa su se čak javili neki svjedoci koji su Jima navodno vidjeli živog u Africi. Cijelom misteriju pomogao je i potajni pokop Jimovih posmrtnih ostataka na pariskom groblju Pere Lachaise. Ipak, teorije o "odglumljenoj smrti" su najvjerovatnije neutemeljene i uglavnom se javljaju kod ljudi koji u kratkom životu učine velika djela. Sada, nakon tridesetak godina, Jimovi obožavatelji moraju prihvatiti spoznaju da on više nije živ. Osim što će, kao i svi veliki umjetnici, živjeti vječno preko svojih nezaboravnih pjesama. Ostao je kao jedna od najvećih rock legendi svih vremena.
Film
Oliver Stone je 1991. snimio film "The Doors". Film se temelji na životu Jima Morrisona kojega tumači Val Kilmer. Inače prvi izbor Stonea za ulogu Morrisona je bio Ian Asbury pjevač gupe The Cult, međutim on je odbio ponudu, pa je uloga pripala Kilmeru. Oliver Stone je zajedno s Morrisonom pohađao UCLA.
Americij
Hemijske
Americij se može javiti i u oksidacijskim stanjima +2, +4, +5, +6 i +7. Prema oksidacijskom broju varira i boja iona americija u vodenim rastvorima kao i boja njegovih spojeva u čvrstom stanju: Am3+ (žuto-roza), Am4+ (žuto-crven), AmVO2+ (žut), AmVIO22+ (limun žut), AmVIIO65− (tamno zelen).
Za razliku od svog homologa europija (americij ima elektronsku konfiguraciju analognu europiju), ioni Am3+ se ne mogu reducirati do Am2+ u vodenom rastvoru. Spojevi americija od oksidacijskog stanja +4 i većem su snažna oksidacijska sredstva koja se mogu porediti sa permanganatnim ionom (MnO4−) u kiselom rastvoru. Ioni Am4+ koji nisu postojani u vodenim rasvorima mogu se dobiti iz Am(III) samo pomoću snažnih oksidacijskih sredstava. U čvrstom obliku poznata su dva spoja americija u oksidacijskom stanju +4: americij(IV)-oksid (AmO2) i americij(IV)-fluorid (AmF4).
Rasprostranjenost
Smatra se da neki izotopi americija nastaju r-procesom pri supernovi ali se na Zemlji ne nalaze u prirodi zbog svog relativno kratkog vremena poluraspada u odnosu na starost planete.
Upotreba
thumb|desno|180px|Americij-241 nalazi se u detektorima dima U svrhu upotrebe americija, od najvećeg interesa su njegova dva najduže živuća izotopa 241Am i 243Am. Najčešće se koristi u obliku oksida AmO2.
Ionizacijski detektor dima
Alfa zračenje izotopa 241Am od posebnog značaja je za proizvodnju ionizacijskih detektora dima. On se upotrebljava umjesto 226Ra jer znatno manje emitira γ-zračenje. Osim toga, u odnosu na radij njegova aktivnost je gotovo petostruka. Niz raspada 241Am "završava" tokom perioda upotrebe gotovo direktno nakon njegovog α-raspada do izotopa neptunija 237Np, čije daljnje vrijeme poluraspada iznosi oko 2,144 miliona godina.
Radionuklidne baterije
Postoje prijedlozi da se izotop 241Am, zbog svog relativnog dugog vremena poluraspada, koristi za punjenje radionuklidnih baterija (RTG) koje se koriste za pogon svemirskih sondi. Zahvaljujući vremenu poluraspada od 432,2 godine ovaj izotop bi mogao bi u RTG baterijama davati energiju svemirskim sondama nekoliko stotina godina umjesto samo nekoliko decenija kao što je to slučaj sa punjenjem izotopom 238Pu. Radionuklidne baterije punjene americijem mogle bi vrlo brzo doći u upotrebu, jer se Evropska svemirska agencija (ESA) opredijelila upravo za ovaj izotop a razvoj takvih baterija bi mogao biti okončan tokom 2020ih.
Biološki značaj
Nisu poznate biološke funkcije americija. Neka istraživanja sugeriraju upotrebu imobiliziranih bakterijskih ćelija u svrhu uklanjanja americija i drugih teških metala iz tekućih voda. Tako naprimjer enterobakterije iz roda Citrobacter putem aktivnosti fosfataze iz njenih ćelijskih zidova mogu istaložiti neke izotope americija iz vodenih rastvora kao i vezati ih kao metalno-fosfatni kompleks. Osim toga, proučavaju se faktori koji utječu na biosorpciju i bioakumulaciju americija u bakterijama i gljivama.
Vanjski linkovi
🇵🇸
Demografija Kaknja
Po popisu stanovništva iz 1991. godine, općina Kakanj imala je 55.950 stanovnika, raspoređenih u 106 naselja.
Popis 1991.
ukupno: 55.950
Popis 1981.
ukupno: 52.127
Obrenovići
Vladarski rodoslov
ili po godinama:
Demografija Kaknja
Popis 1971.
ukupno: 47.580
Nacionalni sastav po naseljenim mjestima, 1991.
Apsolutna etnička većina:
Relativna etnička većina:
Robin van Persie
Karijera
Prve nogometne korake je napravio u omladinskom timu Excelsiora. Potom prelazi u mladi tim Feyenoorda. Za prvi tim Feynoorda potpisuje 2001. godine. Sa timom iz Holandije osvaja Kup UEFA u sezoni 2001/02.
2004. godine postaje član Arsenala. Debitovao je 8. augusta iste godine protiv Manchester Uniteda u okviru FA Community Shielda. 27. oktobra 2004. godine postiže svoj prvi gol za Arsenal. Sa Arsenalom osvaja FA kup u sezoni 2004/05. U sezoni 2011/12. je bio najbolji strijelac Premijer lige sa 30 postignutih golova. Nakon osam godina provedenih u Londonu prelazi u Manchester United za 30.7 miliona eura. Sa Unitedom osvaja Premijer ligu u sezoni 2012-13, te FA Community Shield 2013. godine. Za United je igrao tri godine. 2015. godine prelazi u Fenerbahçe.
Reprezentativna karijera
Nastupao je za reprezentaciju Holandije u nekoliko uzrasta U-17, U-19 i U-20. Za seniorsku reprezentaciju Holandije je debitovao je 4. juna 2005. godine protiv Rumunije. Prvi gol postiže četiri dana kasnije protiv Finske. Sa reprezentacijom je igrao na tri Svjetska prvenstva, te na dva Evropska prvenstva.
Klubovi
Feyenoord
NGC 7740
NGC 7740 (također poznat kao PGC 72216) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 417 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Pegaz. Najveći prečnik je 0,80 (97 hiljada sg) a najmanji 0,5 uglovnih minuta (61 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Guillaume Bigourdan 27. oktobra 1886. godine.
Robin van Persie
Klubovi
Arsenal
NGC 7740
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Robin van Persie
Klubovi
Manchester United
Vinovo
Hrvatska:
Utore
Hrvatska:
Spisak graničnih vrijednosti
Ovaj članak je tabela graničnih vrijednosti za neke uobičajne funkcije. Uočite da su a i b konstante po x.
Semešnica
Semešnica je lijeva pritoka Vrbasa kod Donjeg Vakufa. Duga je 18 km. Područje rijeke Semešnice je 2006. godine proglašeno zaštićenim područjem od strane Općinskog vijeća općine Donji Vakuf. U rijeci ima dabrova koji su ponovno nastanjeni 2005. godine nakon što su prije bili istrijebljeni zbog krivolova. U projektu su učestvovali Ministarstvo poljoprivrede,  vodoprivrede i šumarstva Srednjobosanskog kantona, i  Lovačko društvo Semešnica iz  Donjeg  Vakufa. Semešnica se smatra jednom od najčišćih rijeka u Srednjobosanskom kantonu pa je pogodna i za razvoj eko-turizma.
Poljine
Poljine su naseljeno mjesto u općini Centar, Bosna i Hercegovina.
Nedostatak karnitin-acilkarnitin translokaze
Nedostatak karnitin-acilkarnitin translokaze je rijedak, autosomno recesivan metabolički poremećaj koji sprječava organizam da pretvara dugolančane masne kiseline u energiju, posebno tokom perioda bez hrane. Karnitin, prirodna supstanca koja se dobija uglavnom putem ishrane, koristi se u ćelijama za obradu masti i proizvodnju energije. Osobe s ovim poremećajem imaju neispravan enzim koji sprječava transport dugolančanih masnih kiselina u najdublji dio mitohondrija radi obrade.
Ispoljavanje
Znakovi nedostatka karnitin-acilkarnitin translokaze obično počinju u prvih nekoliko sati života. Napadi, nepravilni srčani otkucaji i problemi s disanjem često su prvi znaci ovog poremećaja. Ovaj poremećaj također može uzrokovati ekstremno niske razine ketons (proizvoda razgradnje masti koji se koriste za energiju) i nizak šećer u krvi (hipoglikemija). Zajedno, ova dva znaka nazivaju se hipoketonska hipoglikemija. Ostali znakovi koji su često prisutni uključuju amonijak u krvi (hiperamonemija), povećanu jetru (hepatomegalija), abnormalnosti srca (kardiomiopatija) i slabost mišića. Ovaj poremećaj može uzrokovati iznenadne smrti dojenčadi.
Patofiziologija
Mutacije u genu SLC25A20 dovode do proizvodnje defektne verzije enzima zvanog karnitin-acilkarnitin translokaza.
Ovo stanje ima autosomno recesivni obrazac nasljeđivanja, što znači da je defektni gen lociran na autozomu, a dvije kopije gena – po jedna od svakog roditelja – moraju biti naslijeđene da bi bili pogođeni poremećajem. Roditelji djeteta sa autosomno recesivnim poremećajem su nositelji jedne kopije defektnog gena, ali obično nisu pogođeni poremećajem.
Reference
Ovaj članak uključuje tekst iz javnog domena iz Nacionalne medicinske biblioteke SAD-a''
IC 1621
IC 1621 (također poznat kao ESO 243-28 i PGC 3915) je galaksija i nalazi se u sazviježđu Feniks. Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart 1899. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Povratak u budućnost
Film je objavljen 3. jula 1985. Postao je najprofitabilniji film te godine, zaradivši preko 381 milion dolara širom svijeta. Osvojio je nagradu "Hugo" za najbolju dramu, nagradu "Saturn" za najbolji naučnofantastični film i Oscara za najbolju montažu zvuka. Također je nominiran za još tri Oscara, pet filmskih nagrada BAFTA i za četiri Zlatna globusa, između ostalog za najbolju komediju ili mjuzikl. Američki predsjednik Ronald Reagan citirao je film 1986, u svom govoru o stanju Unije. Kongresna biblioteka uvrstila je film 2007. u Nacionalni filmski registar Sjedinjenih Američkih Država, a godinu dana kasnije Američki filmski institut uvrstio ga je na deseto mjesto svog spiska najboljih naučnofantastičnih filmova. Film je označio početak franšize koja se sastoji od dva nastavka, Povratak u budućnost 2 (1989) i Povratak u budućnost 3 (1990), animirane serije, tematske vožnje u zabavnom parku i nekoliko videoigara.
Radnja
U Hill Valleyju (Kalifornija), Marty McFly odlazi do spremišta alata i tu bude sve dok ga ne nazove dr. Emmett Brown, nakon čega shvata da kasni u školu. U Srednjoj školi "Hill Valley", Marty se sastaje sa svojom djevojkom Jennifer Parker. Gospodin Strickland ih ulovi i grdi zbog kašnjenja. Marty odlazi na audiciju za takmičenje "Bitka grupa", ali ga odbijaju jer je "preglasan". Zatim odlazi doma, gdje vidi kako mu oca Georgea maltretira njegov šef Biff Tannen, a Martyjeva majka Lorraine, oslikava se kao pretila, potištena alkoholičarka. Lorraine se prisjeća večeri kada je upoznala Georgea, što se dogodilo jer ga je njen otac udario autom.
Marty se u ranim jutarnjim satima 26. oktobra 1985. sastaje s Docom na parkiralištu tržnog centra. Doc mu pokazuje vremeplov u obliku DeLoreana, kojeg pokreće plutonij koji je ukrao od libijskih terorista. Doc demonstrira sistem za putovanje vremenom tako što datum postavlja na 5. novembar 1955: dan kada je izumio put kroz vrijeme. Nekoliko trenutaka kasnije, dolaze Libijci i ubijaju Doca. Marty ulazi u DeLorean, prekoračuje brzinu od 142 km/h da bi utekao Libijcima i time nehotice aktivira vremeplov i putuje u 1955, ali nema dovoljno plutonija da se vrati.
Kada Lorraine pozove Martyja na školski ples, Marty smišlja plan da je George "spasi" od njegovih lažnih neprikladnih nasrtanja. Međutim, ovaj plan pođe po zlu kada pijani Biff pokuša silovati Lorraine. George stiže na scenu da je spasi od Martyja, ali nailazi na Biffa. George nokautira Biffa i odvodi Lorraine na ples, gdje se poljube dok Marty na pozornici svira s grupom. Zadovoljan time što je osigurao da će zapravo postojati u budućnosti, Marty odlazi da se sastane s Docom.
Marty sljedećeg jutra otkriva da su se neke stvari promijenile: George je pun samopouzdanja i uspješan je autor, Lorraine je sretna i u dobroj je fizičkoj formi, njegov brat David uspješan je poslovni čovjek, njegova sestra Linda radi u butiku i imala je mnogo "momaka", a Biff je sada poslušni čistač automobila. Nakon što se Marty ponovo sretne s Jennifer, Doc se vraća u DeLoreanu i govori im da moraju ići u 2015. da riješe problem s njihovom budućom djecom. Njih troje sjedaju u DeLorean i odlaze u budućnost.
Petar Kočić
Petar Kočić (29. juni 1877, Banja Luka - 27. august 1916, Beograd) bio je bosanskohercegovački i srpski književnik i pisac. Rođen je u Stričićima, selu nedaleko od Banje Luke, a osnovnu školu je završio u manastiru Gomionica. Srednju školu je počeo pohađati u Sarajevu a završio je u Beogradu nakon čega je otišao u Beč da studira filozofiju. 1904. godine se vratio u Srbiju a na kratko je bio i učitelj u Skoplju. Dvije godine kasnije preselio se u Sarajevo i radio kao činovnik za izdavačku kuću "Prosvjeta" ali ubrzo nakon što je učestvovao u radničkom štrajku protjeran je u Banju Luku. Prije Austrougarske aneksije Bosne i Hercegovine organizovao je magazin " Otadžbina" u Banjoj Luci a nakon toga i politički pokret koji je podržavao borbu protiv Austro-ugarske i naročito protiv ostataka feudalnog sistema. Kao nacionalni i socijalni revolucionar Kočić je imao podršku među seljacima i omladinom pa je odabran za člana Bosanskog sabora u Sarajevu. Austrijanci su smatrali Kočića opasnim neprijateljem i srpskim nacionalistom te su ga hapsili. Prije početka Prvog svjetskog rata imao je nervni slom te je otišao u Beograd na liječenje gdje je umro za vrijeme Austrougarske okupacije. U Bosni je znan kao jedan od najhrabrijih boraca za srpski nacionalni ponos i socijalnu pravdu.
U znak zahvalnosti Petru Kočiću u Banjoj Luci je početkom 1930. godine osnovano društvo "Zmijanje", koje je Kočiću podiglo spomenik. Spomenik izradili su kipari Antun Augustinčić i Vanja Radauš te je otkriven 6. novembra 1932. godine. Proglašen je za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. Spomenik je podignut i u Sarajevu.
Književno stvaralaštvo
Kočić je bio pjesnik bosanskih planina i krepkog života svoga kraja a bio je oduševljen jednostavnošću narodnog jezika i narodnim životom te postaje pjesnik krajiških pejsaža i krajiškog života. Njegova je velika popularnost vezana za njegov borbeni nacionalizam i veliku ljubav prema krajiškom kmetu. Bio je smjeli i borbeni buntovnik ne samo protiv tuđinskog političkog podjarmljivanja već protiv svakog ekonomskog ropstva. Mjestimično u svojim pripovjetkama i naročito u političko-socijalnim satirama, on postaje propovjednik slobode i društvene pravde, zaštitnik ubogog bosanskog seljaka. U Davidu Štrpcu u "Jazavcu pred sudom" snažno je i psihološki tačno uobličio tip lukavog i prituljenog bosanskog seljaka, koga vara i pljačka tuđinska vlast i domaći zelenaši. David Štrbac nije samo bosanski seljak, već seljak uopšte, vječno varan i vječno iskorištavan seljak koji je svjestan svoga očajnog položaja i traži pravdu, Iako je on dat u komičnom okviru, on ipak izaziva duboko saučešće, suze kroz smijeh.
Kočić je napisao tri zbirke pripovjedaka pod naslovom "S planine i ispod planine", jednu pod naslovom "Jauci sa Zmijanja" i dvije političko-socijalne satire: "Jazavac pred sudom" i "Sudanija" (prva u obliku pozorišnog komada, a druga u obliku dijaloga).
6. august
6. august / kolovoz (6. 8) jest 218. dan godine po gregorijanskom kalendaru (219. u prestupnoj godini). Do kraja godine ima još 147 dana.
Mauzolej
mini|lijevo|200px| Model originalnog mauzoleja u [[Halikarnas|Halikarnasu]] mini|200px|[[Tadž Mahal, u Agri, Indija najpoznatiji i najčešće fotografisani mauzolej na svijetu]] mini|desno|200px|[[Turbe u Travniku]]
Mauzolej je velika i impresivna grobnica, obično izgrađen za preminulog vođu ili neku drugu značajniju osobu. Ime je dobio po grobnici kralja Mauzola koji se nalazio u centru Halikarnasa, kod grada Bodruma u Turskoj, (Mauzolej u Halikarnasu). Zbog svoje je veličine i znamenitosti smatran jednim od sedam svjetskih čuda, a po njemu su kasnije monumentalne grobnice nazivane mauzolejima. Grobnica kralja Mauzola u Halikarnasu je sagrađen u prvoj polovici 4. vijeka p. n. e. Bio je visok oko 50 metara i sastojao se od visokog kvadratnog postolja Sokla na kojem su postavljeni stubovi u jonskom stilu koji su obrazovali prostranu halu. Iznad ove prostorije nalazio se krov u vidu piramide koja je bila završena i ukrašena grupom figura. Na reljefnom frizu se radili tadašnji najpoznatiji vajari: Leohares, Skopas, Brijaksis i Timoteo. Mauzolej u Halikarnasu je za vrijeme jednog zemljotresa potpuno uništen a jedan opis ovog mauzoleja je nađen u spisima Plinija Starijeg. Neki dijelovi ovog mauzoleja kao što su friz i jedna od statua se nalaze u Britanskom muzeju u Londonu
U islamskom svijetu mauzoleji se nazivaju turbe (turski).
Planjane (čvor)
Hrvatska:
Srbija:
Vlado Marjanović
Vlado Marjanović (Livno, 10. oktobar 1906 - Krušćica kod Viteza, 11. septembar 1958), jedan je od najznačajnijih bosanskohercegovačkih likovnih umjetnika prve polovice 20. stoljeća.
Georgetown (Ascension)
mini|desno|230px|Pozicija Georgetown-a, na mapi ostrva Ascension Georgetown je glavni grad ostrva Ascension, na zapadnoj obali ostrva. U središtu grada je crkva St Mary's, koja je dio Anglikanske Dioceze ostrva Sveta Helena i bivši "Exiles Club", koji je bio jedno od mjesta originalnih kasarni Kraljevske mornarice iz vremena Napoleonovog egzila na Svetu Helenu u ranom 19. vijeku. Pored crkve, tu je i atletska staza, mali supermarket, ispostava Kraljevske pošte, zalogajnica (slično fast-food-u), hotel, policijska stanica, bolnica, zubna hirurgija i biblioteka. U mjestu nema škole, već učenici putuju do sela Two Boats, udaljenog 3 milje, u unutrašnjosti.
Vlado Marjanović
Osnovnu školu završava u Livnu, a gimnaziju u Travniku. Prve slikarske pouke primio u Zagrebu od Bele Čikoša Sesije, slikara i pedagoga i u Sarajevu od slikara Gabrijela Jurkića.
Georgetown (Ascension)
Brdo koje nadvisuje grad se zove Cross Hill, na kojem se nalazi utvrda sa nekoliko viktorijanskih topova i parom Mark I pomorskih topova (BL 5,5 inča), koji su prvobitno bili na brodu HMS Hood (Her ili His) Majesty's Ship); kasnije su korišteni da odbiju napad njemačke podmornice U-Boat, tokom drugog svjetskog rata, sa iznenađujuće velikim uspjehom jer Nijemci nisu više pristupali ostrvu. Postoji još jedna stara utvrda na drugoj strani grada, u kojoj je smješten muzej.
Vlado Marjanović
Završio Accademia di Belle Arti u Rimu.
Georgetown (Ascension)
Grad je centar kulture ostrva Ascension. On obično ugošćava lokalne atletske susrete kao i početak godišnje utrke "dew pond" od morske obale do najviše tačke na ostrvu, na Green Mountain (Zelena planina). Aktivnosti povodom Dana Ascension-a (kojima se proslavlja otkriće Ascension-a) se također odvijaju ovdje ili i nedalekom selu Two Boats village. Po podacima iz 2008., tu živi oko 450 stanovnika. Nedaleka Long Beach (Dugačka plaža) je važno mjesto gdje džinovska Zelena kornjača leže jaja.
Vlado Marjanović
Izlagao u Sarajevu, Zagrebu i dr. Radio zidne slike po crkvama u Dalmaciji (Vrlika, Knin, Drniš, Šibenik, Zlarin, Primošten, Lovreć). Na realistički način slikao pejzaže Bosne, bos. genre i ljude.
Georgetown (Ascension)
Geografske koordinate grada su
Vlado Marjanović
Među njegove značajnije radove idu: Portret Maršala Tita; Autoportret; Portret slikarove žene; Poluakt.
Bio je članom ULUBiH-a i ULUH-a.
Granična vrijednost podniza
U matematici, granična vrijednost podniza ne granična vrijednost nekih podnizova. To isto kao i tačka gomilanja.
NGC 3284
NGC 3284 (također poznat kao MCG 10-15-112, NGC 3286 i PGC 31433) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 372 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Najveći prečnik je 0,90 (97 hiljada sg) a najmanji 0,6 uglovnih minuta (65 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 8. aprila 1793. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Granična vrijednost podniza
Može se pokazati da ako je (X,d) metrički prostor i ako postoji Cauchyjev niz, takav da postoji podniz, koji konvergira u istu tačku x, tada i niz, također, konvergira u tu tačku x.
Orkestar
mini|desno|250px|Bečki orkestar Orkestar je grupa sastavljena od određenog broja članova/svirača/muzičara koji najčešće interpretiraju djela klasične muzike. Orkestar je podijeljen u sekcije, prema vrsti instrumenta. Orkestar s manjim brojem članova zovemo kamerni orkestar, a velike orkestre zovemo filharmonijski orkestar i simfonijski orkestar. Kamerni orkestar obično broji 30-50 članova a filharmonijski i simfonijski do 100 pa i više. Filharmonijski orkestar osnivaju članovi koji ga čine a članom simfonijskog orkestra postaje se putem konkursa. Orkestrom upravlja dirigent.
Sastav savremenog orkestra
Tipični simfonijski orkestar sastoji se od četiri proporcionalne grupe/sekcije od kojih je svaka sastavljena od instrumenata srodnih po načinu izrade i sviranja. To su: drveni i limeni puhački instrumenti, udaraljke i žičani instrumenti. Orkestri, u zavisnosti od svoje veličine, okupljaju gotovo sve standardne instrumente. Broj instrumenata (i svirača) se povećavao tokom historije.
mini|desno|500px|Raspored instrumenata u orkestru
Historijat
Porijeklo orkestara datira još iz Starog Egipta, tada su to bile grupe uličnih svirača. Nažalost, u vrijeme Rimskog Carstva muzičari i spontane muzičke skupine su bili zabranjeni(!) Moderni orkestri imaju svoje začetke u XV i XVI stoljeću kada kompozitori počinju stvarati djela za grupe svirača.
Veliki uticaj na sastav i muziciranje orkestara imali su Ludwig van Beethoven i Richard Wagner. Beethovenov genije je proširio klasični model orkestra dodavanjem više puhačkih instrumenata čime je obogatio spektar i punoću zvuka orkestra a te nove kvalitete su naročito zahtijevale njegove simfonije s mnogo dramatike, krešenda i potrebe za harmonijskom fleksibilnošću. Velikan muzike Wagner stvarao je djela koja su često bila veoma kopleksna; djelo 'Das Rheingold' iziskivalo je čak šest harfi. Wagner je isticao važnost tempa, dinamike i, samim tim, uloge dirigenta.
Kurioziteti
Post-revolucionarni simfonijski orkestar Persimfans osnovan je 1922. godine u bivšem SSSR-u. Posebnost ovog orkestra bila je u tome da su njegovi članovi smatrali da nema potrebe za dirigentom i njegovom diktatorskom palicom (vjerovali su u tvrdnju Karla Marksa da su svi ljudi jednaki). Umjesto toga, kao vođstvo imali su svoj odbor. Ovaj orkestar imao je samo djelomičan uspjeh (pa i zbog poteškoća kod promjene tempa) i djelovao je tek samo desetak godina dok Staljin (Josif Visarionovič Džugašvili) nije svojom politikom prema kulturi primorao ovaj orkestar na prestanak rada zbog nedostatka sredstava.
Orpheus Chamber Orchestra iz New Yorka je donekle uspješniji primjer orkestra bez dirigenta. U nekim drugim slučajevima, glavni je muzičar, obično prva violina, preuzimao ulogu umjetničkog direktora i rukovodio je probama.
Sokol u Međurječju
Sokol u Međurječju (tvrđava)
Tvrđava Sokol u Međurječju nalazi se na ušću rijeka Tare i Pive u rijeku Drinu. Smještena je na oštroj litici bliže rijeci Pivi iznad koje se izdiže do visine oko 400 m. Strme stijene predstavljale su prirodnu prepreku za osvajače, pa je više zidina kao zaštita bilo na istočnoj strani odakle se tvrđavi jedino moglo prići. Tvrđava je imala više građevina, kula, svodova i dvije kamene stolice. Sokol je česta rezidencija Kosača, naročito njihovo ljetno boravište.
Sokol se prvi put spominje sredinom juna 1409. godine. Tu je nastala darovnica vojvode Sandalja i njegove punice banice Anke za kneza Aleksu Paštrovića kojem su darovali u posjed naselje “Cricena draga” na području Ostrovice (Scripta in Socol d. m. Junii XV die anno domini MCCCCVIIII). Pretpostavlja se da je Sokol sagradio vojvoda Sandalj Hranić Kosača. Njegova starost je veća, a Sandalj je na njemu vršio dogradnje. Poznati su dubrovački klesari i kamenari Novak Pribilović i Radiša Bogetić koji je on u tu svrhu dovodio na Sokol.