cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tumor-supresorski gen
Epigenetički uticaji
Naučnici Shahjehan A. Wajed i drugi navode da se ekspresija gena, uključujući supresore tumora, može promijeniti biohemijskim promjenama, poznatim kao metilacija DNK. Metilacija je primjer epigenetičkih modifikacija, koje obično reguliraju ekspresiju u genima sisara. Dodavanje metilne grupe ili histonskih repova ili direktno na DNK dovodi do toga da se nukleosom čvrsto upakuje, ograničavajući transkripciju bilo kojih gena u ovoj regiji. Ovaj proces ne samo da ima sposobnost inhibiranja ekspresije gena, već može povećati i mogućnost mutacija. Stephen Baylin je primijetio da ako regije promotora dožive fenomen poznat kao hipermetilacija, to bi moglo rezultirati kasnijim transkripcijskim greškama, utišavanjem gena za supresor tumora, pogrešnim savijanjem proteina i na kraju rakom. Baylin i drugi pronašli su inhibitore metilacije, poznate kao azacitidin i decitabin. Ovi spojevi zapravo mogu pomoći u sprječavanju rasta raka, induciranjem ponovne ekspresije prethodno utišanih gena, zaustavljanjem ćelijskog ciklusa tumorske ćelije i prisiljavanjem na apoptozu.
Postoje daljnja klinička ispitivanja u vezi s liječenjem hipermetilacije, kao i alternativnim terapijama supresije tumora koje uključuju prevenciju hiperplazije tkiva, razvoj tumora ili metastatsko širenje tumora. Tim koji radi s Wajedom istražio je metilaciju neoplazijskog tkiva kako bi jednog dana identificirao rane mogućnosti liječenja za modifikaciju gena koja može utišati gen supresor tumora. Osim metilacije DNK, i druge epigenetičke modifikacije, poput acetilacija i deacetilacija histona ili proteini koji vežu hromatin mogu spriječiti da DNK-polimeraza učinkovito transkribira željene sekvence, poput onih koje sadrže gene za supresiju tumora.
Klinički značaj
Genska terapija koristi se za vraćanje funkcije mutiranog ili deletiranog tipa gena. Kada se geni za suzbijanje tumora promijene na način koji rezultira manje ili nimalo ekspresijom, može doći do nekoliko ozbiljnih problema za domaćina. Zbog toga su geni supresori tumora često proučavani i korišteni za gensku terapiju. Dva glavna pristupa koji se sada koriste za uvođenje genetičkog materijala u ćelije su virusni i nevirusni metod isporuke.
Virusni metodi
Virusni metod prijenosa genetičkog materijala iskorištava moć virusa. Korištenjem virusa koji su otporni na promjene genetičkog materijala, virusni metodi genske terapije za gene supresije tumora pokazale su da mogu biti uspješne. U ovom metodu koriste se vektori virusa. Dva najčešće korištena vektora su adenovirusni vektori i adenovezani vektori. In vitro genetička manipulacija ovim tipovima vektora je lahka i in vivo primjena je relativno sigurna u usporedbi s drugim vektorima. Prije nego što se vektori umetnu u tumor domaćina, pripremaju se tako što imaju dijelove svog genoma koji kontroliraju replikaciju ili mutirajući ili ih deletiraju. To ih čini sigurnijim za inserciju. Zatim se željeni genetički materijal ubacuje i veže u vektor. U slučaju gena za supresiju tumora, uspješno je upotrijebljen genetički materijal koji kodira p53, što je nakon primjene pokazalo smanjenje rasta tumora ili proliferaciju.
Nevirusni metodi
Nevirusni metodi prijenosa genetičkog materijala koristi se rjeđe od virusnih. Međutim, nevirusni metod je skuplji – efikasniji, sigurniji i dostupnan način isporuke gena, a da se ne spominje da su nevirusni metodi pokazale da induciraju manje odgovora domaćinovog imunskog sistema i nemaju ograničenja u veličini ili dužini prenosivog genetičkog materijala. Nevirusna genska terapija koristi hemijske ili fizičke metode za uvođenje genetičkog materijala u željene ćelije. Hemijski metodio se prvenstveno koriste za uvođenje gena za suzbijanje tumora i podijeljene su u dvije kategorije vektora: goli plazmidi ili liposomom presvučeni plazmidi. Strategija golih plazmida izazvala je interes zbog metoda koji se lahko koriste. Direktno injektiranje u mišiće omogućava da plazmid bude unesen u ćeliju mogućih tumora gdje se genetički materijal plazmida može ugraditi u genetički materijal tumorskih ćelija i poništiti sva prethodna oštećenja na supresornim genima tumora. Metod sa plazmidima koji su obloženi liposomom nedavno je također bio zanimljiv, jer proizvodi relativno nizak imunski odgovor domaćina i efikasni su u ćelijskom ciljanju. Pozitivno nabijena kapsula u koju je pakovan genetički materijal pomaže elektrostatičko privlačenje negativno nabijenom ćelijskom membranom, kao i negativno nabijenom DNK ćelijom tumora. Na ovaj način, nevirusne metode genske terapije su visoko efikasne u obnavljanju funkcije supresorskog gena tumora, u tumorskim ćelijama koje su djelimično ili potpuno izgubile ovu funkciju.
Ograničenja
Obično se koriste gore navedene virusne i nevirusne genske terapije, ali svaka ima neka ograničenja koja se moraju uzeti u obzir. Najvažnije ograničenje koje ovi metodi imaju je djelotvornost pri kojoj tumorske ćelije domaćina uzimaju adenovirusne i adeno-vezane vektore, gole plazmide ili plazmide obložene liposomom. Ako se ne postigne odgovarajuća apsorpcija u tumorskim ćelijama domaćina, ponovno unošenje unosi probleme poput imunoskog sistema domaćina koji prepoznaje te vektore ili plazmide i uništava ih, što dodatno umanjuje ukupnu učinkovitost tretmana genske terapije.
ELF1
E74-liki faktor 1 (transkripcijski faktor ETS-domena) je protein koji je kod ljudi kodiran genom ELF1.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 619  aminokiselina, a molekulska težina   67.498  Da.
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Funkcija
Ovaj gen kodira faktor transkripcije specifičan za transformaciju E26. Kodirani protein primarno se eksprimira u limfoidnim ćelijamama i može djelovati i kao pojačivač i kao potiskivač za regulaciju transkripcije različitih gena. Alternativno prerađivanje rezultira u više varijanti transkripta.
Ornuška vas
Ornuška vas je naseljeno mjesto u sastavu općine Mokronog–Trebelno, regija Jugoistočna Slovenija, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Trebnje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Ornuška vas je imala 50 stanovnika.
Napomena: ''U 2006. izvršena je manja razmjena teritorija između naselja Ornuška vas i Podturn.''
Barkovići
Barkovići su bivše naseljeno mjesto u sastavu općine Draganić, Karlovačka županija, Republika Hrvatska
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazili su se u sastavu stare općine Karlovac. Na popisu stanovništva 2001. godine, naselje je ukinuto i pripojeno naselju Draganić.
Stanovništvo
Napomena: ''U 2001. pripojeno naselju Draganić. Vidi napomenu pod Draganić.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Barkovići je imalo 149 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Pacinje
Pacinje su naseljeno mjesto u sastavu gradske općine Ptuj, regija Podravska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Ptuj.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Pacinje su imale 204 stanovnika.
Zakrajc Turkovski
Zakrajc Turkovski je naseljeno mjesto u sastavu grada Delnica, Primorsko-goranska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Delnice.
Tetrahidrofolna kiselina
Tetrahidrofolna kiselina (THFA) ili tetrahidrofolat je izvedenica  folne kiseline
Zakrajc Turkovski
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Zakrajc Turkovski je imao 2 stanovnika.
Tetrahidrofolna kiselina
Sinteza kod čovjeka
Tetrahidrofolna kiselina se proizvodi iz dihidrofolne kiseline pomoću enzima dihidrofolat-reduktaza. Ovu reakciju inhibira metotreksat.
Konvertira se u 5,10-metilenetetrahidrofolat pomoću enzima serin-hidroksimetiltransferaza.
Zakrajc Turkovski
Stanovništvo
Napomena: ''Iskazano pod imenom Gornji Zakrajc u 1857. i od 1880. do 1900., Gornje Zakraje u 1869. i Zakrajc Turkovski od 1910. nadalje.''
Tetrahidrofolna kiselina
Sinteza kod bakterija
Mnoge bakterije koriste dihidropteroat-sintetaza za proizvodnju dihidropteroata, molekule bez funkcije kod ljudi. To ga čini korisnom metom za sulfonamidske antibiotike, koji se nadmeću sa prekursorom PABA
Funkcije
Tetrahidrofolna kiselina je kofaktor u mnogim reakcijama, posebno u sintezi (ili anabolizmu) aminokiselina i nukleinskih kiselina. Pored toga, služi kao molekula-nosač za dijelove s jednim ugljikom, to jest grupe koje sadrže jedan atom ugljika, npr. metil, metilen, metenil, formil ili formimino. Kada se kombinira sa jednim takvim ugljičnim ostatkom kao u 10-formiltetrahidrofolatu, djeluje kao donor grupe sa jednim atomom ugljika. Tetrahidrofolat ovaj dodatni atom ugljika dobija odvajanjem formaldehida proizvedenog u drugim procesima. Ovi monokarbonski dijelovi su važni u stvaranju prekursora za sintezu DNK. Nedostatak tetrahidrofolne kiseline (FH4) može izazvati megaloblastnu anemiju.
Metotreksat djeluje na dihidrofolat-reduktazu, poput pirimetamina ili trimetoprima, kao inhibitor i na taj način smanjuje količinu nastalog tetrahidrofolata. To može rezultirati megaloblastnom anemijom.
Tetrahidrofolna kiselina je uključena u konverziju formiminoglutaminske kiseline u glutaminsku kiselinu]; ovo može smanjiti količinu dostupnog histidina za dekarboksilaciju i sintezu proteina, a time i urinarni histamin i formiminoglutaminska kiselina mogu biti smanjeni.
Planinarski savez Srbije
Planinarski savez Srbije (PSS) je samostalna, nepolitička i nedobitna organizacija i nacionalni granski sportski savez u koji su udruženi: planinarska društva (166 osnovnih organizacija sa 15.487 članova), sportsko planinarski klubovi i planinarsko-skijaške organizacije-klubovi. Specijalizovane službe Saveza su
Savez izdaje časopis Planinarski glasnik. Savez i klubovi godišnje izvedu oko 3.000 izleta i akcija sa preko 70.000 učesnika.
Korjeni planinarskog pokreta začeti su u Svilajncu 1875. godine. Prva planinarska organizacija osnovana je 1901. godine kao Prvo Srpsko planinarsko društvo. Prvo planinarsko udruženje u Srbiji osnovano je 17. juna 1901. godine u Beogradu pod nazivom Srpsko planinsko društvo. Njegov sljedbenik i pravni nasljednik, Planinarski savez Srbije, osnovan je 1948. godine. Današnji PSS je pravni nasljednik predhodnog Planinarskog saveza Srbije i Crne Gore koji je prestao da postoji 01.12.2006. godine.
Planinarski savez Srbije član je Internacionalne planinarske organizacije (UIAA), Evropske pješačke asocijacije (ERA), Balkanske Planinarske unije (BMU), Evropske Unije planinarskih organizacija (EUMA).
Alpinizam
Prije drugog svjetskog rata nije bilo organizovanog alpinizma u Srbiji. Individualno je djelovalo nekoliko alpinista koji su se isključivo penjali stijenama slovenskih Alpa. U razdoblju od 1928. do 1933. godine izveden je niz uspona (Raško Dimitrijević, Stanko Aleksić, Istok Paljaruci).
U sportskim aktivnostima dostignuti su vrhunski rezultati uspona na planinske vrhove svih kontinenata. Na najviši vrh svijeta Mount Everest (8848m) popelo se 8 planinara iz Srbije, od prvog uspona Dragana Jaćimovića 26. maja 2000. godine. Decenijama prije i poslije toga izvršeni su brojni usponi na sve svjetske visoke planinske masive. Takođe su ostvareni značajni alpinistički usponi u tehnički veoma zahtjevnim smjerovima u svjetski poznatim penjalištima u suvoj stijeni, snijegu i ledu.
IC 3883
IC 3883 (također poznat kao IRAS 12526-0750, MCG -1-33-49 i PGC 44016) je galaksija koja je udaljena oko 176 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 0,90 (46 hiljada sg) a najmanji 0,4 uglovnih minuta (21 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio DeLisle Stewart u julu 1899. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Citopatologija
Citopatologija je grana patologije koja, za razliku od histopatologije, ima za zadatak da da dijagnozu (naročito dignitet tumora) na osnovu ćelijskih a ne tkivnih proba. Citološki kriteriji bolesti se zasnivaju na promjenama u odnosu na "normalnu" ćelijsku strukturu. Citopatologija dobija sve važniju ulogu u dijagnozi bolesti, naročito onih malignih, i nije neuobičajeno da citološke probe budu jedine pristupačne u pacijenata oboljelih od raka.
Ovaj metod se koristi za dijagnozu bolesti brojnih organa, uključujući dojku, plućnu maramicu , pluća , medijastinuma , ženske spolne organe, s posebnim značajem za prevenciju raka grlića materice  ,  urogenitalnog sistema , gušterače , štitnjače itd.
Svaka ćelija se sastoji od ćelijskih struktura, koje pokazuju patološke promjene kod određenih bolesti. Ove patološke promjene se nekada mogu primijetit i pri uobičajenim farbanjima (HE, PAS), a nekada je potrebno da se koriste i specijalne metode, kao što je markiranje posebnim antitijelima.
Rude (Samobor)
Rude su naseljeno mjesto u sastavu grada Samobora, Zagrebačka županija, Republika Hrvatska.
Lokovica (Šoštanj)
Lokovica je naseljeno mjesto u sastavu općine Šoštanj, regija Savinjska, Slovenija.
Rude (Samobor)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazile su se u sastavu stare zagrebačke prigradske općine Samobor.
Lokovica (Šoštanj)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Velenje.
Rude (Samobor)
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Rude je imalo 1.208 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Lokovica (Šoštanj)
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Lokovica je imala 906 stanovnika.
Paradiž (Cirkulane)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Ptuj.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Paradiž je imao 213 stanovnika.
What About Livingstone?
What About Livingstone? je pjesma švedske pop grupe ABBA. Objavljena je na njihovom drugom studijskom albumu Waterloo.
O pjesmi
Pjesma govori o Davidu Livingstoneu, škotskom misionaru i istraživaču iz 19. vijeka. Časopis The Guardian naveo je da ova pjesma "opominje švedsku omladinu zbog njihove nezainteresiranosti za velike istraživače". U pjesmi se spominje David Livingstone koji "putuje uz Nil". Livingstone je napravio četiri velika putovanja u Afriku, od kojih su tri započela u Cape Townu u Južnoafričkoj Republici, a posljednja u Zanzibaru. Nijedna ruta nije putovala niz Nil koji je ležao daleko na sjeveru. Vjerovatno je u svojoj posljednjoj ekspediciji prešao dijelove ušća rijeke Nil, ali to nije znao, jer su se ta područja u slivu Nila razmatrala mnogo kasnije. Agnetha Fältskog i Anni-Frid Lyngstad predvodile su pjevanje u ovoj pjesmi koja ima "upečatljiv bas sintetički riff" u refrenu. "Inovativna pjevačka kontramelodija" u ovim refrenima označava početak "stalnog porasta složenosti kada su u pitanju pjevački aranžmani u pjesmama grupe ABBA".
Kritike
U časopisu The Guardian je napisano da pjesma ima "čudne tekstove". Čini se da je novinar časopisa The Daily Telegraph zbunjen što takva pjesma postoji, komentarišući "vjerovali ili ne, postoji pjesma grupe ABBA koja se zove "What About Livingstone?". U autobiografskoj knjizi o grupi ABBA pod nazivom Bright Lights Dark Shadows: The Real Story of ABBA piše da su se obje pjesme "provukle zahvaljujući svom hirovitom šarmu". ABBA - Uncensored on the Record sugeriše da su "What About Livingston?" i "King Kong Song" bile nove pjesme (eng. Novelty songs). Navedeno je da je pjesma "What About Livingstone?" bila "privlačna" i "lijepa", iako dodaje da u tome nema ništa posebno.
Ostrožnik
mini|280px|Ostrožnik, stara seoska kuća Ostrožnik je naseljeno mjesto u sastavu općine Mokronog–Trebelno, regija Jugoistočna Slovenija, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Trebnje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Ostrožnik je imao 35 stanovnika.
Napomena: ''U 2003. povećano za dio izdvojen iz naselja Rakovnik pri Šentrupertu (općina Šentrupert), te u istoj godini smanjeno za dio naselja koji je priključen naselju Rakovnik pri Šentrupertu (općina Šentrupert). ''
Budrovci (čvor)
Hrvatska:
Pekel (Trebnje)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Trebnje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Pekel je imao 70 stanovnika.
Napomena: ''U 2005. smanjeno za dio naselja koji je priključen naselju Trebnje.''
Koenzim B
Koenzim B − 7-merkaptoheptanoiltreoninfosfat − je neophodan  u  redoks reakijama metabolizma metanotrofa. Njegova molekula sadrži tiol, koji je glavno mjesto reakcije.
Ovaj koenzim reagira sa 2-metiltioetansulfonatom (metil-koenzimom M, skraćeno ), pri čemu se u procesu  metanogenezeformira metan:
Ovu konverziju katalizira enzim metil koenzim M reduktaza, koja sadrži kofaktor F430 kao prostetsku grupu.
Srodna pretvorba koja koristi HS-CoB i HS-CoM počiva na redukciji fumarata do sukcinata, koja je katalizirana fumarat reduktazom:
Danci (Kakanj)
Danci su naseljeno mjesto u općini Kakanj, Bosna i Hercegovina.
Lopatnik (čvor)
Slovenija:
Pluska (Trebnje)
Pluska je naseljeno mjesto u sastavu općine Trebnje, regija Jugoistočna Slovenija, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Trebnje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Pluska je imala 45 stanovnika.
Svjetsko prvenstvo u atletici 2017 – skok u vis (muškarci)
Takmičenja u skoku u vis za muškarce na Svjetskom prvenstvu u atletici 2017. održana su 11. i 13. augusta na Olimpijskom stadionu u Londonu. Takmičenje je bilo podijeljeno u dvije faze: kvalifikacije i finale. Mutaz Essa Barshim iz Katara osvojio je zlatnu medalju. Danil Lisenko iz Rusije koji je prezentirao Autorizovane neutralne atletičare osvojio je srebro, dok je Majededdin Ghazal iz Sirije osvojio bronzanu medalju.
Zalesina
Zalesina je naseljeno mjesto u sastavu grada Delnica, Primorsko-goranska županija, Republika Hrvatska.
Svjetsko prvenstvo u atletici 2017 – skok u vis (muškarci)
Zemlje učesnice
Učestvovalo je 27 takmičara iz 19 država.
Zalesina
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazila se u sastavu stare općine Delnice.
Svjetsko prvenstvo u atletici 2017 – skok u vis (muškarci)
Kvalifikacije
Kvalifikacijsko takmičenje održano je 11. augusta 2017. u 11:15 (CET). Kvalifikacijsko takmičenje bilo je podijeljeno u dvije grupe. Kvalifikacijska norma bila je 2,31 m. koju je ispunilo 6 takmičara ( Q ), dok je ostalih 6 određeno po postignutim rezultatima ( q ).
Zalesina
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Zalesina je imalo 102 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Pestike
Pestike su naseljeno mjesto u sastavu općine Zavrč, regija Podravska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazile su se u sastavu stare općine Ptuj.
Bencetići
Bencetići su bivše naseljeno mjesto u sastavu općine Draganić, Karlovačka županija, Republika Hrvatska
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazili su se u sastavu stare općine Karlovac. Na popisu stanovništva 2001. godine, naselje je ukinuto i pripojeno naselju Draganić.
Stanovništvo
Napomena: ''U 2001. pripojeno naselju Draganić. Vidi napomenu pod Draganić.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Bencetići je imalo 157 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Glad u Madagaskaru 2021
Sredinom 2021. godine, jaka suša na jugu Madagaskara dovela je do toga da stotine hiljada ljudi, prema nekim procjenama i više od milion ljudi, pate od nesigurnosti nabavke hrane i da su na rubu gladi. Neke organizacije pripisuju situaciju utjecaju klimatskih promjena i pandemije COVID-19.
Pozadina
Madagaskar je često izložen teškim ekstremnim vremenskim i klimatskim događajima. Između 1980. i 2013. godine, Madagaskar je doživio 63 velike prirodne katastrofe, uključujući ciklone, poplave, ozbiljne suše, zemljotrese, epidemije i „ pošast najezde skakavaca biblijskih razmjera“. Godine 2020. UNICEF je izrazio ranu zabrinutost zbog pothranjenosti na Madagaskaru, procjenjujući da je 42% djece mlađe od pet godina patilo od pothranjenosti. Sredinom 2021. južnu regiju Madagaskara pogodila je najveća suša u posljednjih 40 godina. Situacija se dodatno pogoršava jer ljudi na tom području zavise od vlastite poljoprivrede i domaćih obroka, malih poljoprivrednika i slično. Krajem juna 2021. godine, David Beasley, šef Svjetskog programa za hranu (WFP) pri agenciji UN-a, upozorio je da "katastrofalna" glad pogađa regiju i da to nikada prije nije vidio, tražeći pomoć od 78,6 miliona dolara odmah, s obzirom na to da bi premještanje resursa na jug Madagaskara trajalo znatno duže. Drugi zvaničnik WPP-a rekao je da je situacija najgora koju je vidio u životu, osim gladi 1998. u Bahr el Ghazalu, u današnjem Južnom Sudanu.
Rani izvještaj Univerzitetske škole za medicinske sestre Univerziteta Duke iz juna 2021. pokazao je da su u sjevernom Savskom regionu Madagaskara tri od četiri poljoprivrednika vanilije također patili od nesigurnosti hrane zbog fluktuacija cijena na tržištu vanilije i prirodnih katastrofa; potencijalno širenje krize hrane na druge dijelove Madagaskara.
Budrovci Draganićki
Budrovci Draganićki su bivše naseljeno mjesto u sastavu općine Draganić, Karlovačka županija, Republika Hrvatska
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
Uzroci suše i kasnije krize s hranom pripisuju se nedostatku kiše koja se obično javlja u novembru i decembru i polovini uobičajenih padavina u oktobru 2020. Prizori krize s hranom opisani su kao "užasni", a Svjetska banka je rekla da su klimatske promjene pogoršale situaciju. WFP je dalje izvijestio o utjecaju pandemije COVID-19 na zatvorenim tržištima u zemlji i spriječio radnike migrante da nađu posao.
Do kraja juna 2021. godine WFP je izvijestio da je 75% djece napustilo školu i da moli ili traži hranu. Intenzivne oluje prašine dodatno su otežale okolnosti. Humanitarne agencije također su upozorile na nestašicu vode i da vodovod koji su otvorili UNICEF i vlada Madagaskara 2019. nije stigao da opskrbi svježom vodom neke dijelove juga, prisiljavajući ljude da se kreću više od 15 kilometara u potrazi za vodom.
Acetil–CoA sintetaza
Acetil—CoA sintetaza ili Acetat—CoA ligaza je  enzim (EC 6.2.1.1)  koji katalizira  metabolizam acetata. Po prirodi djelovanja, pripada ligaznoj klasi enzima, što znači da katalizira formiranje nove hemijske veze između dvije velike molekule.
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
WFP je izvijestio 23. juna 2021. godine da ljudi jedu blato i da je 500.000 "kucalo na vrata gladi", dok je 800.000 drugih direktno krenulo prema njemu.
WFP je 30. juna 2021. rekao da se "biblijska" glad približava u nekoliko afričkih zemalja, posebno na Madagaskaru i da je delta varijanta SARS-CoV-2 "pogoršala uticaj na nacije sa niskim prihodima i nerazvijene zemlje usred globalne pandemije". Pojavili su se i izvještaji ljudi koji su mjesecima jeli sirovo voće crvenog kaktusa, divlje lišće i skakavce. U međuvremenu, Ured Ujedinjenih naroda za koordinaciju humanitarnih pitanja (OCHA) upozorio je na "ozbiljnu pothranjenost" 130.000 malgaške djece u dobi od pet godina i mlađih do početka juna 2021. Agencije UN -a su 1. jula 2021. izvijestile da su u južnim selima ljudi pribjegli jedenju pepela pomiješanog s tamarindom i kožom cipela.
Lopatnik pri Velenju
Lopatnik pri Velenju je naseljeno mjesto u sastavu gradske općine Velenje, regija Savinjska, Slovenija.
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
Organizacija SEED Madagaskar sa sjedištem u Velikoj Britaniji izvijestila je da ljudi jedu "kaktuse, močvarne biljke i insekte", dok su također izvijestili da majke miješaju glinu i voće kako bi prehranile svoje porodice. Organizacija je takođe prijavila dokaze o natečenim stomacima i fizički zaostaloj djeci kao simptomima hronične pothranjenosti.
Lokalni mediji objavili su da od 2,5 miliona ljudi koji žive u južnim okruzima Madagaskara, oko 1,2 miliona već pati od nesigurnosti hrane, dok je ostalih 400.000 u kritičnoj situaciji gladi, navodeći zabrinutost jednaku međunarodnim organizacijama, poput klimatske promjene, COVID-19 i političke nestabilnosti u zemlji.
Lopatnik pri Velenju
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Velenje.
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
Drugi mediji kažu da je od oktobra 2020. do aprila 2021. najmanje 750.000 ljudi mjesečno primalo hitnu pomoć u hrani i novčane transfere od vlade. Od tih ljudi, bilo je 12.000 djece u dobi od 6 do 23 mjeseca, kojima je pružena pomoć. Trudnice i dojilje su također trebale dodatke prehrani i pojačanu hranu u četiri kritična južna okruga. Takođe, mediji su ukazali na izvore koji navode da je od početka 2021. godine oko 56.000 djece u dobi od 2 do 5 godina liječeno od umjerene pothranjenosti.
Lopatnik pri Velenju
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Lopatnik pri Velenju je imao 79 stanovnika.
Napomena: ''Od 1982. samostalno naseljeno mjesto nastalo izdvajanjem dijela iz naselja Paški Kozjak. Od 1982. do 1990. iskazivano pod imenom Lopatnik pri Titovem Velenju.''
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
Međutim, krajem jula 2021. godine, situacija je opisana kao "glad" od strane izdavača poput Al Jazeere i časopisa Time. Al Jazeera je objavila priču o ženi koja moli za očajničku pomoć svojoj petogodišnjoj djevojčici u regiji Anosy u najjužnijem regionu Madagaskara. Također, Time je citirao šefa WFP-a Beasleyja koji je opisao krizu kao "uzrokovanu klimatskim promjenama" i prvu u modernoj historiji uzrokovanu takvim fenomenom. On je također upozorio da će se situacija pogoršati.
Beasley je također dodao da djeca na Madagaskaru nemaju "energiju za plakanje" i uporedio je scene sa "horor filmom" rekavši da je situacija koju trenutno doživljava Madagaskar gora od one koju je vidio u Centralnoafričkoj Republici, Demokratskoj Republici Kongo, u Republici Kongo i u Sudanu.
Budrovci Draganićki
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazili su se u sastavu stare općine Karlovac. Na popisu stanovništva 2001. godine, naselje je ukinuto i pripojeno naselju Draganić.
Glad u Madagaskaru 2021
Uzroci i događaji
UN su nastavile pratiti situaciju tokom jula 2021. godine navodeći da se djeca mlađa od pet godina sa doživotnim problemima u ishrani povećala na pola miliona i da je više od 110.000 u "akutnoj i teškoj pothranjenosti".
Reakcije
lijevo|mini|176x176piksel| Vlada predsjednika Andryja Rajoeline izazvala je reakciju na situaciju, a jedan novinar se s njim suočio na tom pitanju tokom konferencije za novinare. Razne agencije i vlade obećale su pomoć Madagaskaru u borbi protiv gladi i krize hrane. Madagaskarska vlada obećala je pomoć uz podršku Ujedinjenih naroda i WPP -a, s ciljem da pomogne 1,14 miliona malgaških ljudi na rubu gladi. Čelnici grupe G20 također su razgovarali o situaciji i obećali da će učiniti više kako bi pomogli gladnima u svijetu i u borbi protiv klimatskih promjena s talijanskim ministrom vanjskih poslova Luigijem Di Maiom koji je održao konferenciju o tom pitanju. G20 je također najavila "Materinu deklaraciju" poziv da se učini više na pitanju nesigurnosti hrane. Vlada Sjedinjenih Država obećala je dodatnih 40 miliona dolara pomoći u junu za borbu protiv gladi na jugu Madagaskara tokom saopštenja koje je dao američki ambasador na Madagaskaru Michael Pelletier zajedno sa malgaškim predsjednikom Andryjem Rajoelinom. Ambasador je također pozvao vladu da pomogne svom narodu. Vlada Južne Koreje obećala je 200.000 dolara humanitarne pomoći Madagaskaru.
Budrovci Draganićki
Stanovništvo
Napomena: ''Do 1900. iskazivano pod imenom Budrovci. U 2001. pripojeno naselju Draganić. Vidi napomenu pod Draganić.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Budrovci Draganićki je imalo 483 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Acetil–CoA sintetaza
Reakcija
Kada se formira, acetil-CoA se može se koristiti u TCA ciklusu,  u aerobnom disanju,  za proizvodnju energije i nosača elektrona. Ovo je alternativni način za pokretanje ciklusa, a uobičajeni način  proizvodnje acetil-CoA je  iz piruvata kroz kompleks piruvat dehidrogenaze. Aktivnost enzima odvija se u mitohondrijskom matriksum, tako da su proizvodi na pravom mjestu za korištenje  u sljedećim metaboličkim koracima. Acetil Co-A također se može koristiti i u sintezi masnih kiselina i uobičajenoj funkciji sintetaza - proizvodnji acetil Co-A za ove potrebe.
C-S1 forma acetil-CoA sintetaze je kodirana genom facA,  kojeg aktivira  acetat, a derivira glukoza.
Regulacija
Aktivnost enzima je kontrolirana na nekoliko načina. U regulaciji aktivnosti, značajnu ulogu ima esencijalni lizinski ostatak. Molekula lizina se može deacetilirati pomoću druge klase enzima zvane sirtuini. Kod sisara, citoplazmatsko-jedarnu sintetaza+ (AceCS1) aktivira SIRT1, a mitohondrijsku sintetazu (AceCS2) aktivira  SIRT3. Ova akcija povećava djelotvornost enzima  Tačna lokacija lizinskog ostatka varira između raznih vrsta, a kod ljudi se javlja na Lys-642, ali uvijek u aktivnom mjestuenzima. S obzirom da je bitna alosterna promjena koja se javlja uz vezanje molekula, AMP, njegovo  prisustvo može doprinijeti regulaciji enzima. Koncentracija adenozin monofospata mora biti dovoljno visoka tako da se može vezati u alosternu vezu i  drugim podlogama omogućiti  ulazak u aktivno mjesto. Također, ioni bakra deaktiviraju acetil Co-A sintetazu koja zauzimaju proksimalno mjesto aktivnog  A-klastera, koji sprečava  metil grupu  enzima da učestvuju u  Wood-Ljungdahlovom  putu. Za pravilno funkcioniranje, kao iuđ kod  svih enzima, potrebno je i prisustvo svih reaktanata u odgovarajućim koncentracijama.
Acetil–CoA sintetaza se proizvodi kada je to potrebno za sintezu m,asnih kiselina, ali, pod normalnim uvjetima, gen je neaktivan i ima određeni transkripcijski faktor koji aktivira transkripciju, onda kada je to potrebno. Osim sirtuina, na lizinskom ostataku, i  proteinske  deacetilaze (AcuC) također mogu mijenjati acetil-CoA sintetaze. Međutim, za razliku od sirtuina, AcuC ne zahtijevaju NAD + kao kosupstrat.
FAM155A
Član A porodice proteina sa sličnošću sekvence 155 je protein koji je kod ljudi kodiran genom FAM155A.
Acetil–CoA sintetaza
Uloga u ekspresiji gena
Pored aktivnosti acetil-CoA sintetaze, koja jer obično povezana sa metaboličkim putevima, ovaj enzim također sudjeluje u kontroli ekspresije gena. U kvasaca, acetil-CoA sintetaze daje histonske, acetiltransferaze acetil-CoA za  acetilaciju histona Bez ispravne acetilacija, DNK  se ne može pravilno kondenzirati u hromatin, što neminovno dovodi do transkripcijskih grešaka.
FAM155A
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 458  aminokiselina, a molekulska težina   51.493 Da.
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Acetil–CoA sintetaza
Učešće u Wood-Ljungdahlovom putu
Acetil—CoA sintetaza također učestvuje i u Wood-Ljungdahlovom putu, koji fiksira  CO2 u  anaerobnim uvjetima. Wood-Ljungdahlov put sadrži istočnu granu, koju svi organizmi upotrebljavaju  u  jednougljičnom metabolizmu, i zapadnu granu koja samo u anaerobnim okolnostima koristie za fiksiranje ugljik dioksida i ugljik monoksida. Kao specifičnost, ACS kombinira  ugljik monoksid i  metil grupu za proizvodnju acetil-CoA  na aktivnom mjestu koje sadrži nikl.
Placar
Placar je naseljeno mjesto u sastavu općine Destrnik, regija Podravska, Slovenija.
Miljanovci (Doboj)
Miljanovci su naseljeno mjesto u gradu Doboju, Bosna i Hercegovina.
Placar
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Ptuj.
Miljanovci (Doboj)
Historija
Naselje Miljanovci se do rata u Bosni i Hercegovini (1992-1995) u cjelini nalazilo u sastavu općine Tešanj.
Placar
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Placar je imao 274 stanovnika.
Zamost (čvor)
Hrvatska:
Spisak guvernera Arizone
Do danas, na mjestu guvernera bile su 22 osobe na ukupno 26 mandata. Svi ponavljajući guverneri bili su u ranoj historiji savezne države kada su se na mjestu guvernera smjenjivali George W. P. Hunt i Thomas Edward Campbell punih 17 godina, nakon što je nakon dvije godine pauze Hunt služio još jedan mandat. Jedan guverner Evan Mecham je smijenjen, dok je jedan Fife Symington III podnio ostavku nakon što je osuđen zbog kriminalnih radnji. Guverner koji je najduži period bio na funkciji jeste Hunt, koji je izabran sedam puta te je na funkciji bio nepunih 14 godina. Najkraći mandat imao je Wesley Bolin koji je umro nepunih pet mjeseci nakon što je stupio na dužnost. Samo četiri guvernera Arizone historiji su zapravo rođena na teritoriji ove savezne države Thomas Edward Campbell, Sidney Preston Osborn, Rose Mofford i Bruce Babbitt. Arizona je imala četiri guvernerke, najviše od svih američkih saveznih država i jedina država u kojoj su tri guvernerke služile mandate zaredom.
Trenutni guverner Doug Ducey stupio je na dužnost 5. januara 2015. godine. Na mjestu guvernera bit će najmanje do guvernerskih izbora 2018. godine.
Guverneri Teritorije Arizone
Teritorija Arizona formirana je 24. februara 1863. kada je izdvojena iz Teritorije Novi Meksiko, te je takva ostala narednih 49 godina. Dana 18. januara 1867. sjeverozapadni ugao teritorije Arizone pripojen je državi Nevada. Prvi guverner teritorije bio je John A. Gurley koga je na tu poziciju imenovao američki predsjednik Abraham Lincoln. Međutim, Gurley je unmro 19. augusta 1863. godine prije nego što je i došao do Teritorije Arizone. Umjesto njega, na funkciju guvernera postavljen je John Noble Goodwin.
IC 3884
IC 3884 (također poznat kao PGC 3090101) je eliptična galaksija i nalazi se u sazviježđu Berenikina kosa. Prvo otkriće je napravio Charles Joseph Etienne Wolf 27. januara 1904. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Kobalamin
Kobalamin je termin koji se može odnositi na nekoliko hemijskih formi to vitamina B12, zavisno od  gprnjeg aksijalnog liganda kobaltnog  iona. Tu pripadaju:
Ložnica (Velenje)
mini|280px|Ložnica, seoske kuće Ložnica je naseljeno mjesto u sastavu gradske općine Velenje, regija Savinjska, Slovenija.
Kobalamin
Kobalamin je osjetljiv na kiseline. Tokom biosinteze, formiraju se kompleksi koji ga štite.
Ložnica (Velenje)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Velenje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Ložnica je imala 196 stanovnika.
SERINC1
Serinski inkorporator 1 jest protein koji je kod ljudi kodiran genom SERINC1.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 453 aminokiseline, а molekulska težina 50.495 Da.
Placerovci
Placerovci su naseljeno mjesto u sastavu općine Gorišnica, regija Podravska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazili su se u sastavu stare općine Ptuj.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Placerovci su imali 168 stanovnika.
Translacija (biologija)
Translacija (lat. translatio, od trans- + fero - izvedeni oblik  latum = prenijeti preko, biti preko; translation grč. μετάφρασις – metaphrasis = govoriti preko, na drugu sranu), u genetici, označava proces prevođenja jezika informacijake RNK (iRNK), tj. odgovarajućeg tripleta na jezik aminokiselina u polipeptidnom lancu nastajuće bjelančevine.
Translacija je završna etapa realizacije genetičke informacije u procesu sinteze proteina, u kojoj je iRNK matrica po kojoj specifične forme transportne RNK (tRNK) donose specifične aminokiseline i, po odgovarajućem redoslijedu, ih ugrađuju u polipeptidni lanac. Određenu poziciju svoje aminokiseline prepoznaju specifični antikodoni tRNK koji su komplementarni informaciji koja je iz jedra (DNK) prispjela putem kodona iRNK. Konstantnost komplementarnosti kodon-antikodon onemogućuje moguće greške u redoslijedu aminokiselina u njihovom linesrnom nizu.
Genetička informacija se odjelotvoruje u specijalnim ćelijskim organelama – ribosomima. Kako se glavnnina DNK nalazi u jedru, tj. u hromosomima neophodan je sistem njenog transporta na mjesto realizacije. Cjelokupni proces katalziraju odgovarajuči enzimi, koji su također bjelančevinski produkti realizacije genetičke poruke sa specifičnih sekvenci genetičke informacije (gena).
Proces translascije
Genetička informacija za tranlaciju je tapisana u redoslijedu nukleotida u informacijskoj RNK (i-RNK), tj. u posredniku genetičkog koda iz hromosoma do mjesta njene realizacije: ribosoma. Prevođenje genetičke poruke sa jezika nukleotida (u nukleinskim kiselinama) na jezik aminokiselina (u bjelančevinama) nije trenutačna pojava, nego proces koji se odvija u nekolika sukcesivnih faza simultanog prevođenja, koje ima svoje specifičnosti kod različitih vrsta prevoditelja. To se osobito odnosi na međusobne razlike u osobenostima procesa translacije kod prokariota i eukariota. Međutim, opće faze ovog procesa su:
Translacija kod prokariota
Prokariotski organizmi nemaju jedro pa se translacija iRNK odvija istovremeno sa transkripcijom. Sinhroničnost ovih procesa je boguća zahvaljujući istovremenom aktiviranju više ribosoma, što ovaj oblik translacije karakterizira kao poliribozomsku.
Inicijacija
Inicijacija translacije redovno podrazumijeva prisustvo jedne ribosomske jedinice koja daje „poruku“ za start sinteze polipeptidnog lanca preko start-kodona iRNK, što označava gdje počinje kodiranje određeniog proteina. U 98 % slučajeva ovaj kodon je AUG, ali kod prokariota su česti i alternativni start kodoni. Primjerice, kod bakterija start kodon je ustvari modificirana aminokiselina N-formil metionin (f-Met). U njemu je amino grupa blokirana formil grupom, čime se stvora amid, tako da ova amino grupa ne može da obrazovati peptidnu vezu. To ne ometa start sinteze, jer se f-Met nalazi na terminalnom kraju proteina. Vezanje male ribosomske jedinice na tačno mesto na iRNK, kod prokariota je moguće zahvaljujući postojanju sekvence, poznatoj kao Šajn-Dalgarno sekvenca, koja se nalazi između -8 i -13 regiona molekule RNK.
Elongacija
Izduživanje (elongacija) nastajućeg polipeptidnog lanca počinje kada velika subjedinica – 50S podgrupa formira kompleks sa manjom – 30S podgrupom. Novoaktivirana transportna RNK (t-RNK) sa specifičnom aminokiselinom (koju nosi na svom suprotnom kraju) tada ulazi u A region ribosoma i komplementarno se veže sa i-RNK. Povezivanje susjednih aminokiselina (putem peptidnih veza) katalizira enzim peptidil transferaza.
Terminacija
Elongacija traje sve dotle dok ribosom ne naiđe na jedan od tri moguća stop kodona, kada dolazi do terminacije novonastajućeg peptida. Nailaskom na stop kodon, sinteza polipetidnog lanca se zaustavlja pa faktori koji oponašaju t-RNK ulaze u A region, stopiraju sintezu polipetidnog lanca i otpuštaju protein u citoplazmu.
Translacija kod eukariota
Kod eukariota, kod kojih se transkripcija odvija u jedru, prepisana i-RNK odlazi u citoplazmu, gdje se tek onda (u ribosomima) odvija proces translacije. Prema tome, eukarioti imaju odvojene procese [[transkripcije (u jedru) i translacije (u citoplazmi). Sam proces translacije uključuje sve faze kao i kod prokariota: inicijaciju, elongaciju i terminaciju.
Sukobi u Busovači 1993/94.
Sukobi u Busovači dio su šireg bošnjačko-hrvatskog sukoba. Započeli su 24. januara 1993. incidentom na punktu u Kaćunima, koji je poslužio kao povod za opći napad HVO-a narednog dana na jedinice Armije RBiH.
Uvod
Na prvim slobodnim izborima u Bosni i Hercegovini, održanim 18. novembra 1990, najveći broj mandata u Skupštini općine u Busovači odnijela je Hrvatska demokratska zajednica Bosne i Hercegovine, osvojivši 20 od 50 mandata. Stranka demokratske akcije osvojila je 17 mandata.
Popis održan u martu 1991. pokazao je da općina ima 18.879 stanovnika, od čega su relativnu većinu činili Hrvati, kojih je bilo 9.093 (48,16%), dok je Bošnjaka bilo 8.451 (44,76%).
Organizovanje jedinica HVO-a počinje neposredno nakon izbora. Već krajem ljeta 1991. HVO formira jedinice koje vrše obuku u rejonu Tisovca.
Bošnjaci u septembru 1991. formiraju Patriotsku ligu, praveći manje seoske jedinice u kojima se uglavnom koristi lovačko i drugo lično naoružanje.
Već početkom rata dolazi do zaoštravanja odnosa. Dogovori oko iseljenja kasarni JNA u Kaćunima i Kaoniku nisu ispoštovani od strane HVO-a, koji 9. i 10. maja preuzima svu vlast u Busovači, čime sa radom prestaju legalni organi vlasti. Dolazi do hapšenja i maltretiranja uglednih Bošnjaka, a razoružani su i Bošnjaci iz rezervnog policijskog sastava koji su se zatekli u policijskoj stanici.
U skladu s dobijenim uputama, Štab TO formira jedinice teritorijalnog karaktera jačine četiri odreda i jedne čete na području Kaonika, Busovače, Kaćuna, Lugova i Gornje Rovne. Sjedište je formirano u Lugovima, a po sticanju uslova premješteno u Kaćune. Funkcionisanje su otežavali punktovi HVO-a na glavnim komunikacijama. U junu 1992, po zahtjevu Štaba TO BiH, prva jedinica sastavljena od dobrovoljaca, čija je obuka izvršena u Lugovima, šalje se na bojište u Visoko, gdje biva djelimično naoružana.
Miljkovac (Doboj)
Miljkovac je naseljeno mjesto u gradu Doboju, Bosna i Hercegovina.
Sukobi u Busovači 1993/94.
Uvod
Sve do formiranja 333. brdske brigade 1. decembra 1992, na bojišta nisu išle jedinice kao kolektivi već skupine dobrovoljaca. Na području Busovače nisu djelovale jedinice Armije RBiH iz drugih područja.
15 dana nakon zvaničnog formiranja, brigada dobija prvi ratni zadatak. 16. decembra jedinica iz sastava 1. brdskog bataljona, jačine 134 borca, odlazi na bojište u Visoko, gdje ostaje do 30. decembra. U ovom periodu, jedinica uspješno sadjejstvuje sa Zeničkim odredom i jedinicom PL, ističući se u zauzimanju objekta Ciganija 18. decembra. Već sutradan odbijen je žestok napad jedinica Vojske Republike Srpske. 27. decembra, grupa od 34 pripadnika jedinice izvodi uspješnu akciju na objektu Bandera gdje uništavaju gnijezdo protivavionskog mitraljeza (PAM) sa posadom. Za urađeno tokom boravka na ovom bojištu, jedinica je dobila pohvalu od Komande 3. korpusa, Komande Operativne grupe Visoko i komandanata svih jedinica koje su sudjejstovale prilikom izvršenja akcija.
U Busovači je u noći 20/21. januara ubijen pripadnik Armije RBiH Mirsad Delija.
Zima 1993.
24. januara u 14:40, dolazi do teškog incidenta na kontrolnom punktu kod džamije u Kaćunima na putu Busovača-Kiseljak. U navedeno vrijeme nailazi transporter HVO-a iz kojeg se bacaju ručne bombe na pripadnike 333. brigade koji su vršili dužnost kontrole prolaza vozila, nakon čega dolazi do obostranog pucanja iz pješadijskog naoružanja. Ovom prilikom poginula su dva borca HVO-a.
Navedeni incident bio je povod za opći artiljerijsko-pješadijski napad HVO-a u jutarnjim satima 25. januara. U 6:00 napadnuti su Kaćuni, a ubrzo i druga naselja. Jak otpor pružilo je oko 30 boraca Armije RBiH u samom gradu, u naselju Kadića Strana.
Prva dva dana borbi 333. brigada prelazi u defanzivu, bez tačno utvrđene linije odbrane. Većina napada je osujećena, a odbranjeni su Kaćuni, Merdani, Bukovci, Gornja Rovna, Milavice, Solakovići, Putiš, Grablje i Pridola. Veliki doprinos odbrani od napada HVO-a, posebno u Bukovcima, dala je 17. krajiška brigada.
Nakon uspješne odbrane, jedinice Armije RBiH prelaze u ofanzivu. 27. januara izveden je napad na pravcu Kaćuni-Bešići-Nezirovići sa ciljem spajanja 1. i 2. brdskog bataljona. U napadu je učestvovalo 155 boraca iz 1. i 2. bataljona, Vojna policija brigade i vod Odreda "Šehid Resul" 7. muslimanske brigade. Zadatak je uspješno izveden, što će omogućiti koordinirano napredovanje i oslobađanje većeg dijela teritorije u narednim danima. U ovim borbama poginula su dva, a ranjen je jedan pripadnik Armije RBiH.
Istovremeno sa borbama u Kaćunima i Lugovima, vode se žestoke borbe u Gornjoj Rovni. Od 27. do 30. januara, 210 boraca Armije RBiH, pripadnika Samostalne čete Gornja Rovna, Odreda "Šehid Resul" i dijelova 1. bataljona, vodilo je uspješnu bitku za odbranu sela. Zarobljeno je 15 pušaka i jedna nitroglicerinka. Gubici Armije RBiH su bili: jedan poginuli, sedam zarobljenih i 10 teže ranjenih. Ista situacija bila je i u Merdanima, Solakovićima i Putišu, koji se uspijevaju odbraniti. U ruke HVO-a padaju Skradno, Strane, Lončari, Jelinak i Kovačevac.
Spajanjem 1. i 2. bataljona nastavljaju se borbena djejstva. 29. januara izveden je napad pravcem Kaćuni-Gusti Grab-Oselište-Klokoti-Bilalovac. Ciljevi akcije bili su ovladavanje putnom komunikacijom Kaćuni-Bilalovac i spajanje s jedinicama u Bilalovcu. U akciji je učestvovalo 360 boraca iz 1. i 2. bataljona, jedan vod iz Odreda "Šehid Resul" i jedinica iz 17. krajiške brigade. Rezultat ovog napada je proširenje slobodne teritorije u busovačkoj općini, kao i potpuno oslobođenje putne komunikacije Kaćuni-Bilalovac. Zaplijenjene su i veće količine oružja i municije uz jedan transporter. Poginuo je jedan borac Armije RBiH. Zarobljeno je sedam boraca HVO-a, koji su razmijenjeni početkom februara.
Uz posredovanje UNPROFOR-a, početkom februara došlo je do uspješnih pregovora o obustavi vatre na lokalnom nivou. 8. februara izvršena je razmjena svih zarobljenika. Sklopljen je i sporazum o zatrpavanju rovova, ali on nije potpuno ispoštovan.
Kako nije došlo do ulaska 3. brdskog bataljona iz Kaknja u sastav 333. brigade, 3. bataljon je formiran iz jedinica 1. i 2. bataljona 18. marta 1993. Za komandanta je postavljen Mirsad Smaka. Bataljon je formiran prije svega zbog lakšeg komandovanja po teritorijalnom principu. S obzirom da su 1. i 2. bataljon sjedišta imali u Kaćunima i Lugovima, sjedište 3. bataljona smješteno je u selu Grablje.
Draganići
Srbija:
Sukobi u Busovači 1993/94.
Proljeće, ljeto i jesen 1993.
Do novog sukoba na teritoriji Busovače dolazi 15. aprila. Dok su se jedinice Armije RBiH pripremale za proslavu Dana Armije, HVO je napao objekat Kićin i selo Putiš. Borbe su trajale cijeli dan, a završile su se neuspjehom HVO-a. Pad Kićina i Putiša stvorio bi preduslove za zauzimanje Merdana i Grablja. U odbrani Kićina i Putiša učestvovalo je 95 boraca iz 2. i 3. čete 3. brdskog bataljona i voda Protivdiverzantskog odreda (PDO) Janjići. Poginula su tri, a ranjena dva pripadnika Armije BiH.
Ponovo se vode borbe i u Gornjoj Rovni. Nakon pet dana borbi, borci Samostalne čete Gornja Rovna, 1. brdskog bataljona 325. brdske brigade iz Viteza i dijela Odreda "Šehid Resul" uspjeli su odbiti napad HVO-a. Borbe su prestale 20. aprila. Armija RBiH je imala četiri poginula i jednog zarobljenog borca.