cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ksenon
Sijalice sa gasnim pražnjenjem
thumb|Ksenonska kratkolučna svjetiljka thumb|desno|[[VW Golf VI sa ksenonskim svjetlima, LED dnevnim svjetlima i senzorima automatskog sistema za pomoć pri parkiranju]] Ksenon se upotrebljava u uređajima koji emitiraju svjetlost zvanim ksenonske bljeskalice, a koje se koriste u fotografskim aparatima i stroboskopskim svjetiljkama; za pobuđivanje aktivnog laserskog medija u laserima koji generiraju koherentno svjetlo; te, nešto rjeđe, u baktericidnim svjetiljkama. Prvi laser čvrstog stanja izumljen 1960. koristio je ksenonsku bljeskalicu kao lasersku pumpu, a laseri korišteni za pogon inercijalnog zadržavanja fuzije također su koristili iste bljeskalice kao pumpe.
Neprekinute, kratkolučne, visokotlačne ksenonske svjetiljke imaju temperaturu boje sličnu kao sunčeva svjetlost u podne, pa se zbog toga koriste u simulatorima Sunca. Drugim riječima, hromatičnost takvih svjetiljki je vrlo bliska zagrijanom crnom tijelu sa temperaturom sličnom kao što je površina Sunca. Nakon što su one prvi put uvedene 1940tih, te svjetiljke su polahko počele zamjenjivati ugljične lučne svjetiljke u filmskim projektorima, a koje su imale znatno kraći vijek trajanja. Ksenonske svjetiljke su korištene i u uobičajenim 35-milimetarskim, IMAX i novim digitalnim projektorima za sisteme filmske projekcije, automobilskim svjetiljkama za pražnjenje visokog intenziteta (HID), visokotehnološkim "taktičkim" bljeskalicama i drugim specijalnim prilikama. Takve lučne svjetiljke su odličan izvor kratkotalasnog ultraljubičastog zračenja i imaju intenzivnu emisiju u blisko-infracrvenom intervalu, koji se koristi u nekim sistemima za noćno posmatranje.
Pojedinačne ćelije u plazma-ekranima koriste mješavinu ksenona i neona koja se pretvara u plazmu pomoću elektroda. Međudjelovanje te plazme i elektroda generira ultraljubičaste fotone, koji dalje pobuđuju sloj fosfora sa prednje strane ekrana.
Ksenon se koristi i kao "pokretački gas" u visokotlačnim natrijevim svjetiljkama. On ima najnižu toplotnu provodljivost i najniži potencijal ionizacije među svim neradioaktivnim plemenitim gasovima. Kao plemeniti gas, ne ometa niti učestvuje u hemijskim reakcijama koje se dešavaju unutar svjetiljke. Niska toplotna provodljivost umanje toplotne gubitke u svjetiljci dok je ona u stanju upotrebe, a niski potencijal ionizacije omogućava da probojni napon u gasu bude relativno nizak u hladnom stanju, što olakšava samo paljenje odnosno pobuđivanje svjetiljke.
Laseri
Godine 1962. grupa istraživača pri Bellovim laboratorijama (Bell Labs) otkrila je lasersko dejstvo u ksenonu, a kasnije je da se laserski snop poboljša ako se u laserski medij doda malo helija. Prvo ekscimerski laseri koristili su dimer Xe2 energetiziran snopom elektrona kako bi dobili stimuliranu emisiju pri ultraljubičastoj valnoj dužini od 176 nm. U ekscimerskim laserima (odnosno tačnije ekscipleksima) također su se koristili i ksenon-hlorid i ksenon-fluorid. Ekscimerski laser sa ksenon-hloridom se koristio u određene dermatološke svrhe.
Anestezija
Ksenon se koristi i kao opći anestetik. Iako je relativno skup, mašine za anesteziju koje mogu raditi sa ksenonom pojavile su se na evropskom tržištu iz razloga što se ksenon može reciklirati i ponovno koristiti pa se time postiže i ekonomičnost njegove upotrebe. Ksenon djeluje na mnoge različite receptore i ionske kanale, te poput mnogih, teoretski, višemodalnih inhalacijskih anestetika, ova međudjelovanja su vjerovatno komplementarna. Ksenon je također i antagonist NMDA receptora sa velikim afinitetom na mjestu glicina. Međutim, on se razlikuje od drugih sličnih antagonista koji se klinički koriste po tome što nije neurotoksičan te ima sposobnost da inhibira neurotoksičnost ketamina i dušik-suboksida. Za razliku od ketamina i NO, ksenon ne stimulira efluks iz dopamina iz nucleus accumbensa (centar za zadovoljstvo u mozgu). Slično kao dušik-suboksid i ciklopropan, ksenon aktivira dvopornu domenu kalijevog kanala TREK-1. Sličan kanal TASK-3, također impliciran u djelovanje inhalacijske anestezije, nije osjetljiv na ksenon.
Ksenon inhibira nikotinske acetilholinske α4β2 receptore koji doprinose analgeziji (ublažavanju bolova) kroz leđa. Ksenon je djelotvoran inhibitor proteina Ca2+ ATPaze u ćelijskoj membrani. On inhibira ovaj protein tako što se veže na hidrofobne pore unutar enzima i onemogućava da enzim nastavi sa aktivnim konformacijama. Ksenon je također i kompetitivni inhibitor serotoninskih 5-HT3 receptora. Iako ova aktivnost smanjuje mučninu i povraćanje nastalo zbog anestezije, ona sama po sebi nije anestetična niti antinociceptivna.
Ksenon ima minimalnu alveolarnu koncentraciju (MAC) od 72% kod pacijenata starosti oko 40 godina, što ga čini 44% snažnijim anestetikom od N2O. Stoga se on može koristiti u koncentracijama sa kisikom snižavajući rizik od hipoksije. Za razliku od dušik-suboksida (N2O), ksenon ne spada u stakleničke plinove te se ne smatra štetnim po okolinu. Ksenon koji se ispusti u atmosferu vraća se svom prvobitnom izvoru, pa stoga nema nikakvog utjecaja na zagađenje zraka.
Neuroprotektant
Ksenon imitira neuronalne ishemične preduslove tako što aktivira kalijeve kanale osjetljive na ATP. Ovaj gas alosterijski smanjuje aktiviranje inhibicije ATP upravljanih kanala nezavisno od podjedinice sulfonilurea receptora 1, produžavajući vrijeme otvorenosti KATP kanala i povećavajući frekvenciju. Ksenon ushodno regulira transkripcioni faktor 1 alfa koji inducira hipoksiju (HIF1a).
Gas ksenon je dodat kao sastojak mješavini za disanje za novorođene bebe u bolnici sv. Mihaela u Bristolu, Engleska, jer su imale vrlo male šanse za preživljavanje. Pošto je taj postupak bio uspješan, postepeno je doveo do potvrde za upotrebu ksenona u kliničkim ispitivanjima kod sličnih slučajeva. Ovaj tretman je rađen istovremeno sa snižavanjem tjelesne temperature na 33,5 °C.
Doping
Udisanje mješavine ksenona i kisika aktivira proizvodnju transkripcijskog faktora HIF-1-alfa, koji dovodi do povećane proizvodnje eritropoetina. Za ovaj hormon je poznat da povećava proizvodnju crvenih krvnih ćelija te se time i znatno pojačava izdržljivost i snaga sportista. U ovu svrhu udisanje ksenona se koristi u Rusiji počev od 2004. godine. Međutim, 31. augusta 2014. Svjetska antidoping agencija (WADA) dodala je ksenon (i argon) na spisak zabranjenih supstanci i metoda, mada do danas ne postoji pouzdan test za dokazivanje zloupotrebe ovog gasa na sportskim takmičenjima.
Halidi
thumb|[[Ksenon-tetrafluorid]] thumb|Kristali XeF4, 1962. Poznata su tri fluorida ksenona: ksenon-difluorid, ksenon-tetrafluorid i ksenon-heksafluorid. Za XeF se teoretiše da je nestabilan. Fluoridi ksenona su polazna tačka za sintezu gotovo svih ostalih ksenonovih spojeva.
Fondacija Wikimedia
Fondacija Wikimedia (WMF), kolokvijalno Wikimedia, jest američka neprofitna i dobrotvorna organizacija sa sjedištem u San Francisku, Kalifornija. Poznata je po istoimenom pokretu, kao i posjedovanju domenskih imena njihovih projekata kao što je Wikipedia. Fondaciju je 2003. osnovao Jimmy Wales. Zapošljava više od 300 ljudi. María Sefidari je predsjednik odbora, dok je Katherine Maher izvršni direktor od marta 2016.
Ksenon
Halidi
Ksenonovi fluoridi se ponašaju i kao primaoci i kao donori fluorida, gradeći soli koje sadrže takve katione kao što su i  i anione poput,  i. Zeleni, paramagnetični formira se redukcijom  sa gasovitim ksenonom. Spoj je u mogućnosti graditi i koordinacijske komplekse sa ionima prelaznih metala. Do danas je sintetizirano i opisano preko 30 takvih kompleksa.
Iako su ksenonovi fluoridi relativno dobro proučeni, ostali halidi nisi poznati, uz jedini izuzetak dihlorida, XeCl2. Za ksenon-dihlorid navedeno je da je endotermički, bezbojni, kristalni spoj koji se raspada na elemente pri temperaturi od 80 °C, a stvara se visokofrekventnim ozračivanjem mješavine ksenona, fluora i silicij- ili ugljik-tetrahlorida. Međutim, postoji određena sumnja da li se kod uopće radi o realnom spoju ili se radi o van der Waalsovoj molekuli koja se sastoji iz slabo povezanih Xe atoma i molekula. Teoretski izračuni ukazuju da je linearna molekula manje stabilna od van der Waalsovog kompleksa.
Oksidi i oksohalidi
Poznata su tri oksida ksenona: ksenon-trioksid i ksenon-tetroksid, koji su opasno eksplozivni i izuzetno jaka oksidacijska sredstva, te ksenon-dioksid (XeO2), koji je otkriven 2011. a ima koordinacijski broj četiri.
XeO2 nastaje kada se ksenon-tetrafluorid pospe preko leda. Njegova kristalna struktura mu daje sposobnost da zamijeni silicij u silikatnim mineralima. Kation XeOO+ je identificiran pomoću infracrvene spektroskopije u uzorcima čvrstog argona.
je slabo kiseo, rastvara se u bazama dajući nestabilne soli ksenate koje sadrže anion. Ove nestabilne soli vrlo lahko disproporcioniraju u gasoviti ksenon i perksenatne soli, koje sadrže anion.
Barij-perksenat, kada se tretira sa koncentriranom sumpornom kiselinom, daje gasoviti ksenon-tetroksid:
Da bi se spriječilo raspadanje, ksenon tetroksid koji se tako dobije, odmah se hladi čime nastaje svijetlo žuti prah. Na temperaturi iznad −35,9 °C eksplodira raspadajući se na gasovite ksenon i kisik.
Poznato je više ksenonovih oksifluorida, uključujući, ksenon-oksitetrafluorid, i. nastaje reakcijom kisik-difluorida sa gasovitim ksenonom pri niskim temperaturama. Također se može dobiti i djelimičnom hidrolizom. On disproporcionira pri −20 °C na i. nastaje djelimičnom hidrolizom, ili reakcijom sa natrij-perksenatom ,. Ova druga reakcija također daje i manje količine. reagira sa CsF dajući anion, dok XeOF3 reagira sa fluoridima alkalnih metala KF, RbF i CsF dajući anion.
Drugi spojevi
thumb|Space Shuttle Atlantis osvjetljen ksenonskim svjetlima Od nedavno, postoji interes za ksenonovim spojevima gdje je on direktno vezan za neki slabije elektronegativniji element od fluora ili kisika, naročito ugljik. Grupe koje preuzimaju elektrone, poput grupa sa supstitucijom fluora, neophodne su da bi se stabilizirali ovi spojevi. Do danas opisan je veliki broj takvih spojeva kao što su:
Spoj sadrži vezu Xe-Xe, najdužu poznatu vezu između dva elementa (iznosi 308,71 pm = 3,0871 Å).
Godine 1995. M. Räsänen sa saradnicima, naučnicima sa Univerziteta u Helsinkiju, Finska, objavili su da su dobili ksenon-dihidrid (HXeH), a nešto kasnije i ksenon-hidridhidroksid (HXeOH), hidroksenoacetilen (HXeCCH) i druge molekule koje sadrže ksenon. Khriachtchev i drugi su objavili dobijanje HXeOXeH pomoću fotolize vode unutar kriogene ksenonove matrice. Dobijene su također i deuterizirane molekule HXeOD i DXeOH.
Klatrati i ekscimeri
thumb|Gasna cijev za pražnjenje sa ksenonom Pored spojeva u kojima ksenon gradi hemijske veze, on također može graditi i klatrate, supstance gdje su ksenonovi atomi "zarobljeni" unutar kristalne rešetke nekog drugog spoja. Primjer je ksenon-hidrat (Xe•5,75 H2O), gdje atomi ksenona zauzimaju praznine u rešetki molekula vode. Ovakav klatrat ima tačku topljenja od 24 °C. Također je dobijena i deuterizirana verzija ovog hidrata. Takvi klatrati hidrata se mogu naći i u prirodi u uslovima visokog pritiska, kao što je jezero Vostok ispod vječnog leda na Antarktiku. Formacija klatrata se može koristiti da se frakcionalno destilira ksenon, argon i kripton.
Ksenon također može graditi endohedralne fulerenske spojeve, gdje je atom ksenona uhvaćen unutar molekule fulerena. Tako uhvaćeni atom u fulerenu se može nadgledati pomoću 129Xe NMR spektroskopije. Upotrebom ove tehnike, mogu se analizirati hemijske reakcije na molekuli fulerena, zbog osjetljivosti hemijskog pomaka atoma ksenona na svoje okruženje. Međutim, atom ksenona također ima određeni elektronski utjecaj na reaktivnost fulerena.
Dok su atomi ksenona u svom osnovnom energetskom stanju, oni se između sebe odbijaju i ne grade međusobne veze. Međutim, kada se ti atomi energetiziraju, mogu formirati ekscimere (pobuđene dimere) sve dok se elektroni ne vrate u osnovno stanje. Ovakva supstanca nastaje zbog toga što njegovi atomi teže da popune svoju krajnju vanjsku elektronsku ljusku i mogu to učiniti vrlo kratki period tako što dodaju elektron iz susjednog atoma ksenona. Tipični životni vijek ksenonovih ekscimera iznosi 1–5 ns, te se raspada otpuštajući fotone talasne dužine između 150 i 173 nm. Ksenon također može graditi ekscimere sa drugim elementima, poput halogenih broma, hlora i fluora.
Vanjski linkovi
🇵🇸
.ky
.ky je najviši Internet domen za Kajmanska ostrva. Za domenu je zadužena firma ICTA.
Say My Name
Say My Name je singl američke R&B grupe Destiny's Child izdat 2000. godine sa albuma The Writing's on the Wall, koji je izdat izdat 1999. godine.
Autori: Rodney "Darkchild" Jerkins, Fred Jerkins III, LaShawn Ameen Daniels, Beyoncé Giselle Knowles, LeToya Nicole Luckett, LaTavia Marie Roberson & Kelendria "Kelly" Trene Rowland.
IC 2384
IC 2384 (također poznat kao MCG 6-19-9 i PGC 24062) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 371 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Rak. Najveći prečnik je 0,50 (54 hiljade sg) a najmanji 0,5 uglovnih minuta (54 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Stephane Javelle 14. februara 1896. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Osmanlijska arhitektura u Bosni i Hercegovini
Osmanlijska arhitektura nastala je u Maloj Aziji pod uticajem islamske umjetnosti, a razvijala se i širila istovremeno sa vojnim osvajanjima osmanlijske države.
Kad se pojavila na Balkanu i Bosni i Hercegovini još je bila u fazi razvoja, bez ustaljene forme i građevne tradicije. Kada se pogledaju spomenici iz XV vijeka, još uvijek se vidi neodređenost formi, traženje novih i boljih oblika. Početna faza ove arhitekture (starocarigradski stil) traje na cijelom području osmanlijske države do polovine XVI stoljeća, sve do Kodža Mimar Sinana i njegovih glasovitih učenika. Nakon toga arhitektura ima sasvim jasno izbalansirane oblike i građevnu tradiciju.
U tom periodu u Bosni i cijelom Osmanlijskom Carstvu nastao je najveći broj arhitektonskih spomenika i umjetničkih predmeta, te se zbogtoga taj vremenski period naziva zlatni vijek osmanlijske arhitekture i umjetnosti. Razvoj arhitekture tekao je sa širenjem države i jačanjem njene ekonomske moći. Najznačajniji period u osmanlijskoj arhitekturi ili klasični period osmanlijske arhitekture (1501-1703), obilježila su dva velika graditelja, odnosno, dvije graditeljske škole čiji su oni rodonačelnici, a to su mimar Hajrudin i mimar Sinan, najveći neimar ne samo klasičnog nego uopće osmasnkog arhitektonskog stila.
Mimar Hajrudin gradi u vrijeme sultana Bajazita II (1482-1512), sa najznačajnijom džamijom sultana Bajazita II (1501) u Istanbulu na Bajazitovom trgu. Ova džamija, ima centralno prostorno rješenje sa konstuktivnim sistemom pod uticajem Aja Sofije, i svi ostali neimari toga perioda rade u mimar-Hajredinovom stilu.
Mimar Sinan (1490-1588) označava najveći uspon osmanlijske arhitekture. Prva njegova džamija Šahzade (1548) nije velika, ali je izvanredne konstrukcije. Predpostavlja se da je njegova najznačajnija osobina, čistoća i smjelost u konstrukciji, došla do izražaja još u početku graditeljske karijere, kada je radio kao konstruktor – inženjer na izgradnji vojnih tvrđava i utvrđenja. U Bosni i Hercegovini je po njegovim projektima izgrađen Most Mehmed-paše Sokolovića u Višegradu i Karađoz-begova džamija u Mostaru. Njegov učenik Mimar Hajrudin mlađi sagradio je stari most u Mostaru
Poslije poraza pod Bečom osmanlijska država doživljava stalne neuspjehe, koje prati i opadanje građevne umjetnosti. Nema više onih bogatih zadužbina i sjajnih spomenika XVI stoljeća i sve se svodi na popravke i podizanje manjih objekata.
Domaći graditelji, primajući orijentalne oblike, uvijek su ih prilagođavali ekonomskim prilikama svoje sredine i domaćim tradicijama i tako ih transformirali u gotovo specifičan arhitektonski izraz.
Poznata su dvojica domaćih graditelja, Nedžar Hadži Ibrahim i Sinan, koji su živjeli u Sarajevu u XVI vijeku i ostavili dvije male džamije kao svoje zadužbine. Dunđeri su bili isključivo domaći ljudi, i upravo su oni, gradeći stambene kuće, male džamije, dućane i male magaze, doprinijeli fizionomiji gradova iz turskog doba koja je potpuno dobila osmanlijski pečat.
Bosanski namjesnik Gazi Husrev-beg za gradnju svojih zadužbina angažovao je majstore iz Dalmacije i Dubrovnika pa zidovi nekih njegovih građevina isti su kao zidovi dubrovačkih građevina toga vremena.
Nijedan spomenik ove arhitekture u Bosni i Hercegovini ne odlikuje se svojom glomaznošću već se skladno ukomponirao u svoju sredinu. Oni su više strukturni, pejzažni i slikoviti, nego što su monumentalni.
I koliko god je ta arhitektura u svojoj biti bila vezana za orijentalne oblike, ona je u Bosni poprimila i specifičnu, domaću notu, pa se može i nazvati bosanskohercegovačka arhitektura orijentalnog tipa.
Hrišćanski dio stanovništva i dalje je gradio sakralne objekte u ranijim stilovima, jer je postojala tradicija u ovoj arhitekturi. Naselja su se počela graditi po novom principu podjele na zanatsko-trgovački dio – čaršiju i stambeni dio naselja – mahalu. Do ovoga je došlo zbog toga što u predosmanlijsko doba nije bilo pravih gradskih naselja.
Arhitektura je bila najrazvijenija umjetnost u osmanlijskom carstvu. Vladarev dvor i institucija vakufa bili su glavni nosioci gradnje javnih i sakralnih objekata, za razliku od hrišćanskih zemalja gdje je crkvena organizacija glavni nosilac arhitektonske djelatnosti.
Mostovi
Brojni su mostovi iz osmanlijskaog perioda, najpoznatiji su:
Stambena gradska kuća
i Nova stambena kuća koju su donijele Osmanlije predstavljala je razvijeniji tip u odnosu na zatečenu drvenu kuću seoskog tipa. Kuća je jasno raščlanjena na prizemlje od kamena i sprat od drveta sa ispunom od ćerpiča ili od dasaka oblijepljenih malterom. Do sprata vodi drveno stepenište u otvoreni prostor divanhane. Sobe su niske sa drvenom tavanicom. Na podu je prostrt ćilim, sredina sobe je slobodna. U njoj porodica danju objeduje na niskim sinijama, a noću spava na dušecima prostrtim po ćilimu. Posteljina je danju u uzidanim drvenim ormarima. Ispod prozora je sećija sa šiljtetima i jastucima.
Sobe su doksatno izbačene iznad prizemlja. Doksat izražava savladavanje sile teže, težnja za lebdenjem. Krov je kosi i četvorovodni.
U početku su kuće bile odmaknute od ulice i okrenute ka bašti. Vremenom su se primicale ulici, da bi se u XIX vijeku gradile sa doksatom iznad ulica.
Bogatije kuće imale su dva dvorišta: muško, sa ekonomskim dijelom, i žensko, porodično, sa bunarom ili česmom i cvijećem.
Bogatija vlastela gradila je i ishodne kuće za potrebe odmora u ljetnom periodu, sličnih arhitektonskih rješenja.
Džamija
Džamije u Bosni i Hercegovini nose sve oznake osmanlijske arhitekture, ali su skromnijih dimenzija. Izuzev dvije, sve su u tlocrtu kvadratnih dimenzija sa središnjim molitvenim prostorom. U sredini prednjeg zida molitvenog prostora nalazi se mihrab, polukružna niša, gdje stoji imam dok predvodi molitvu. U desnom prednjem uglu je minber ili propovijedaonica u vidu uzdignutog jednokrakog stubišta. Pozadi je mahvil, uzdignuti prostor gdje za vrijeme klanjanja stoji mujezin. Ispred ulaza je sofa ili trijem, kao smišljeni psihički posrednik između ulice (svijeta buke) i džamije (mjesta tišine)
Munara je obavezni arhitektonski dio džamije, koja se prvenstveno nalazi sa desne strane. Razlikuju se po visini, veličini i obliku presjeka i materijalu od kojeg su izgrađene (drvo, kamen).
Postoji nekoliko vrsta džamija.
Jednoprostorna potkupolna džamija je jednostavna arhitektonska kompozicija, sa malobrojnim elementima konstrukcije, raščlanjenosti pa i dekoracije. Džamiji sa kupolom i polukupolom pripadaju samo dvije:
Poseban i najbrojniji tip su džamije sa četverovodnim krovom i ravnom drvenom tavanicom. Dijele se u dva podtipa: tip jednoprostorne džamije, koji preovladava, i tip džamije sa stupovima. Ovom drugom tipu u Bosni pripada desetak džamija velikih dimenzija koje se javljaju u Bosni u posljednjim stoljećima osmanlijske uprave. Ovaj tip džamija predstavlja novo tlocrtno rješenje gdje stupovi nose tavanicu i mahvil postavljen duž prednjeg i dva bočna zida. Arhitektonski najznačajnija džamija ovog tipa u Bosni i Hercegovini je:
mini|desno|Brusa bezistan
Bezistan
Privredni život i graditeljska ekspanzija Sarajeva i drugih većih gradova u 16. vijeku bili su u znaku trgovine i zanatstva, najviše zahvaljujući  poslovnoj preduzimljivosti dubrovčana. Uvozi se razna tekstilna roba, riža, papir, čoha. Izvozi se vosak, živa stoka, koža. Da bi se unaprijedila trgovina, sagrađena su tri bezistana u Sarajevu, dva u Travniku i jedan u Banja Luci.
Nakon austrougarske okupacije korišten je kao magacin vojničkih uniformi, trgovina manufakturne robe, paromlin, kao magacinski prostor, tržnica mliječnih proizvoda i robna kuća suvenira. Od 2001 enterijer Brusa bezistana je preuređen tako da je dobio funkciju stalne postavke Muzeja grada Sarajeva. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 4. do 10. jula 2006. godine, donijela je odluku da se proglasi za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Marti Cheery, Amra Hadžimuhamedović (predsjedavajuća), Dubravko Lovrenović i Ljiljana Ševo i Tina Wik.
Kule i odžaci
Turska feudalna gospoda (spahije) gradila je po svojim imanjima posebne kamene dvorce ili kule na više spratova. Služile su za stanovanje i za odbranu. Uz kule gradili su se odžaci ili konaci kao stambeni objekti. To su redovito jednospratne zgrade. U Bosni i Hercegovini ima preko četrdeset sela i zaselaka imenom Kula i dvanaest Kulina, trideset i jedno naselje zove se Odžak, četiri Odžaci i jedno Odžačina.
Poseban vid kula i građevina su sahat-kule
Turbeta u Bosni i Hercegovini
U Bosni i Hercegovini nakon osmanlijskih vremena, ostala su mnoga turbeta, kao obilježje na nečije djelo i postojanje. Mnoga turbeta u Bosni i Hercegovini osim historijskog imaju i religiozno značenje.
NGC 4003
NGC 4003 (također poznat kao MCG 4-28-105, PGC 37646 i UGC 6948) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 299 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Lav. Najveći prečnik je 1,50 (131 hiljada sg) a najmanji 0,9 uglovnih minuta (78 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 10. aprila 1785. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
CECR1
Protein 1 kritične regije sindroma mačijeg oka jest protein koji je kod ljudi kodiran genom CECR1 sa hromosoma 22.
Napoleon II
Napoleon II Bonaparte (20. mart 1811 – 22. juli 1832) bio je nominalni car Francuza 1815.
CECR1
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 511 aminokiselina, a molekulska težina 58.934 Da.
Napoleon II
Njegov otac, francuski samoproglašeni car Napoléon I, se nakon dugotrajnog prvog braka sa Jozefinom de Beauharnais, iz kojeg nije imao djece, odlučio stupiti u drugi brak sa nadvojvotkinjom Marijom Luizom Austrijskom, kćerkom cara Franje I Austrijskog. Brak je bio sklopljen 11. marta 1811. godine, a godinu dana kasnije rođen je budući car Napoleon II.
CECR1
Funkcija
Ovaj gen kodira člana porodice proteina iz potporodice adenozin-deaminaza. Kodirani protein može djelovati kao faktor rasta i imati aktivnost adenozin-deaminaza. Može biti odgovoran za neke od fenotipskih karakteristika povezanih sa sindromom mačijeg oka. Za ovaj gen su identificirane dvije varijante transkripta koje kodiraju različite izoforme.
Napoleon II
Odmah po njegovom rođenju otac ga proglašava svojim prijestolonasljednikom i dodjeljuje mu titulu kralja Rima. Kada je imao samo tri godine njegov otac je izgubio vlast i u pokušaju da osigura krunu svom potomstvu on abdicira u njegovu korist. Napoleona II je tada bio skriven u Bloisu sa svojom majkom.
Ostatak života nakon prvog obaranja oca sa vlasti Napoleon II je proveo u Austriji, gdje je bio poznat kao "Franz" po ocu svoje majke. Tamo je dobio titulu vojvode Reichstadta 1818. godine. Njegova majka se preudala i dobila tri vojvodstva na upravu.
Kada je nakon očuhove smrti čuo da je njegova majka rodila dvoje djece još dok je zakonski bila u braku sa njegovim ocem, Napoleon je izjavio: "Da mi je majka bila Jozefina, moj otac ne bi bio pokopan na Svetoj Heleni, a ja ne bih bio u Beču. Moja majka je slaba i nije žena kakvu je moj otac zaslužio".
U Austriji je dobio tuberkulozu i umro 22. jula 1832. godine u palači Schönbrunn. Njegov prvi i zadnji povratak u Francusku je posthumni, kada Adolf Hitler Francuskoj kao poklon šalje njegove posmrtne ostatke. Njegovi posmrtni ostaci su neko vrijeme bili pored očevih, a poslije su prebačeni u donju crkvu. Njegovo srce je, međutim, ostalo u Beču.
Sljedeći Bonaparte koji je zauzeo francuski tron uzeo je ime Napoleon III kako bi priznao vladavinu svoga rođaka.
Kožlovac
Kožlovac je naseljeno mjesto u sastavu grada Benkovca, Zadarska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Benkovac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Kožlovac je imao 20 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Kožlovac je imalo 373 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Mekoča
Mekoča je naseljeno mjesto u općini Kalinovik, Bosna i Hercegovina.
IC 726
IC 726 (također poznat kao PGC 213876) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 440 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Najveći prečnik je 0,30 (38 hiljada sg) a najmanji 0,2 uglovnih minuta (26 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Rudolf Ferdinand Spitaler 12. marta 1891. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Barij
Barij jeste hemijski element sa simbolom Ba i atomskim brojem 56. On je peti element u drugoj grupi periodnog sistema, mehki srebrenasti metal, koji spada u grupu zemnoalkalnih metala. Zbog svoje izuzetno velike hemijske reaktivnosti, barij se nikad ne javlja u prirodi u elementarnom stanju. Njegov hidroksid je još u prahistoriji bio poznat kao barita; ova supstanca se ne javlja kao mineral, ali se može dobiti zagrijavanjem barij-karbonata.
Među najčešćim mineralima barija u prirodi javljaju se barit (barij-sulfat, BaSO4) i viterit (barij-karbonat, BaCO3), oba nerastvorljiva u vodi. Ime ovog elementa potječe iz alhemijskih derivata "barita", čiji dalje naziv dolazi od grčke riječi βαρύς (barys) u značenju "težak". Kao novi hemijski element, barij je otkriven 1774. ali sve do 1808. nije reduciran u metalni oblik, nakon razvitka elektrolize.
Barij se u industriji koristi u samo nekoliko aplikacija. Historijski, koristio se kao geter ("sakupljač gasova") u vakuumskim cijevima. On je i jedna od komponenta YBCO (visokotemperaturnih superprovodnika) i elektrokeramike, te se dodaje u čelik i lijevano gvožđe radi smanjenja veličine ugljikovih čestica unutar mikrostrukture metala. Spojevi barija se dodaju u vatromet za postizanje zelene boje. Barij-sulfat se koristi kao nerastvorljivi teški aditiv u tečnosti za bušenje naftnih bušotina, kao i u veoma čistom obliku kao kontrastno sredstvo pri fotografisanju x-zračenjem ljudskog probavnog sistema. Rastvorljivi spojevi barija su otrovni zbog otpuštanja rastvorljivih iona barija te se zbog toga oni koriste kao rodenticid.
Historija
Alhemičari u ranom srednjem vijeku poznavali su neke od minerala barija. Mineral barit u obliku glatkih kamenih oblutaka nađen kod Bologne, Italija, bio je poznat kao "kamenje iz Bologne". Oni su pokazali ogromno zanimanje za to kamenje jer nakon njihovog izlaganja svjetlošću, nastavili su svijetliti i godinama nakon toga. Fosforescentne osobine barita zagrijanog sa organskim tvarima opisao je 1602. godine V. Casciorolus.
Carl Wilhelm Scheele je 1774. spoznao da barit sadrži neki novi element, ali nije uspio izdvojiti barij, nego je dobio barij-oksid. Johan Gottlieb Gahn je također izolirao barij-oksid dvije godine ranije pri sličnim proučavanjima. Oksidirani barij je najprije nazvan "barot" od strane Guyton de Morveaua, ime koje je Antoine Lavoisier promijenio u barita. Također u 18. vijeku, engleski mineralog William Withering zapazio je jedan teški mineral u rudnicima olova u Cumberlandu, danas poznat kao viterit. Barij je prvi put izdvojio Humphry Davy u Engleskoj 1808. pomoću elektrolize njegovih istopljenih soli. Analogijom sa kalcijom, Davy je elementu dao ime "barium" po bariti, gdje nastavak -ium označava metalni element. Robert Bunsen i Augustus Matthiessen uspjeli su dobiti čisti metalni barij elektrolizom istopljene smjese barij-hlorida i amonij-hlorida.
Proizvodnja čistog kisika putem Brinovog procesa bila je aplikacija koja je upotrebljavala barij-peroksid u velikom obimu tokom 1880tih, prije nego se kisik počeo dobijati elektrolizom vode i frakcijskom destilacijom ukapljenog zraka početkom 20. vijeka. U Brinovom procesu, barij-oksid pri 500-600 °C reagira sa kisikom iz zraka gradeći barij-peroksid, a koji se raspada pri 700 °C otpuštajući kisik:
Godine 1908. barij-sulfat je prvi put korišten kao radiokontrastno sredstvo za snimanje probavnog sistema rendgenskim zračenjem.
Fizičke
mini|lijevo|Barij pod zaštitnom atmosferom argona thumb|lijevo|Oksidirani barij Barij je mehki, srebrenasto-bijeli metal. Kada je izrazito čist bez primjesa, ima blagu zlatnu nijansu. Srebrenasto-bijela boja metalnog barija vrlo brzo nestaje nakon što se izloži zraku pri čemu oksidira, dobijajući tamno sivi sloj oksida. Barij ima osrednju specifičnu težinu i relativno dobro provodi električnu struju. Dobijanje barija visoke čistoće je izuzetno teško, pa do danas mnoge osobine čistog barija nisu u dovoljnoj mjeri proučene i izmjerene.
Hemijske
U hemijskom smislu, barij je sličan magneziju, kalciju i stronciju, a od njih je i još reaktivniji. On se u svojim spojevima uvijek javlja u oksidacijskom stanju +2. Njegove reakcije sa halkogenim elementima su izuzetno egzotermne (otpušta se velika količina energije); reakcija sa kisikom ili zrakom odvija se na sobnoj temperaturi, pa se elementarni barij skladišti u atmosferi nekog inertnog gasa. Reakcije sa drugim nemetalima, poput ugljika, dušika, fosfora, silicija i vodika, općenito su egzotermne te se odvijaju zagrijavanjem. Reakcije s vodom i alkoholima su također veoma egzotermne te se u njima otpušta gasoviti vodik:
Pored toga, barij reagira s amonijakom dajući komplekse kao što je Ba(NH3)6.
Metal vrlo lahko napada većina kiselina. Međutim, sumporna kiselina je jedan od rijetkih izuzetaka, jer se zbog pasivizacije zaustavlja reakcija formirajući nerastvorljivi barij-sulfat. Barij se kombinira sa nekoliko metala, uključujući aluminij, cink, olovom i kalajom, gradeći međumetalne faze i legure.
Izotopi
Barij se na Zemlji javlja u prirodi kao smjesa sedam primordijalnih nuklida: barij-130, barij-132, te od 134 do 138. Izotop barij-130 se raspada veoma sporo na ksenon-130 preko dvostrukog β+ raspada, a za barij-132 se pretpostavlja da se raspada na sličan način do ksenona-132. Međutim odgovarajuća vremena poluraspada bi kod ova dva izotopa prevazilazila pretpostavljenu starost svemira najmanje hiljadu puta. Stoga se ti izotopi u praktične svrhe smatraju stabilnim. Njihova radioaktivnost je tako slaba da ne predstavljaju gotovo nikakvu opasnost po život živih bića. Njihov udio u prirodnom bariju iznosi oko 0,1%. Od svih stabilnih izotopa na barij-138 otpada 71,7% prirodnog barija, a što je lakši izotop, to je njegov udio manji. Sveukupno, poznato je oko 50 izotopa ovog elementa, čije mase se kreću u rasponu od 114 do 153. Najstabilniji metastabilni izotop je barij-133, čije vrijeme poluraspada iznosi približno 10,51 godina, a drugih pet izotopa imaju vremena poluraspada duža od jednog dana. Barij također ima 10 meta-stanja, od kojih je barij-133m1 najstabilniji sa vremenom poluraspada od oko 39 sati.
Rasprostranjenost
Udio barija u Zemljinoj kori iznosi oko 0,026 %, dok ga u morskoj vodi ima oko 13 µg/L. Osnovni komercijalni izvor ovog elementa je barit (poznat i pod naziv teški spar), koji je zapravo mineral barij-sulfata. Njegova nalazišta su raspršena po cijelom svijetu. Jedini drugi ekonomični izvor je daleko manje značaja od barita, viterit, kao mineral barij-karbonata. Viterita ima u Engleskoj, Rumuniji i zemljama bivšeg Sovjetskog saveza.
Rezerve barita u svijetu se procjenjuju na 0,7 do 2 milijarde tona. Najveća proizvodnja ostvarena je 1981. sa 8,3 miliona tona, a samo 7% do 8% je iskorišteno za dobijanje barija ili njegovih spojeva. Proizvodnja barita je ponovno porasla počev od druge polovine 1990tih, od 5,6 miliona tona u 1996, preko 7,6 miliona u 2005. do 7,8 miliona u 2011. godini. U Kini se dobija više od 50% ove količine, a slijede je Indija (14% u 2011), Maroko (8,3%), SAD (8,2%), Turska (2,5%) te Iran i Kazahstan (svaki po 2,6%).
Iskopana ruda se najprije opere, smrvi, razvrsta te odvoji od kvarca. Ako je kvarc srastao isuviše duboko u rudu, ili je udio željeza, cinka ili olova nenormalno visok, primjenjuju se metode flotacije. Proizvod tog procesa je 98%-tni čisti barit (po masi). Njegova čistoća ne bi trebala biti ispod 95%, sa što nižim udjelom željeza i silicij-dioksida. On se dalje reducira pomoću ugljika do barij-sulfida:
Barij-sulfid rastvorljiv u vodi je polazna tačka za druge spojeve. Rastvoreni BaS nakon reakcije sa kisikom daje sulfate, sa dušičnom kiselinom nitrate, sa ugljik-dioksidom karbonate i tako dalje. Nitrat se termalno može raspasti dajući oksid. Metalni barij se proizvodi njegovom redukcijom sa aluminijem pri temperaturi od 1100 °C. Međumetalni spoj BaAl4 nastaje prvi:
To je međuproizvod, koji reagira sa barij-oksidom te daje metal. Međutim, u toj reakciji ne reducira se sav barij.
Preostali barij-oksid reagira sa nastalim aluminij-oksidom:
pa tako, sveukupna reakcija glasi
Ovim procesom nastaju pare barija koje se skupljaju u hladnijem dijelu mašine te se zatim skladište u kalupe u atmosferi inertnog gasa argona. Ovaj metod se koristi i komercijalno te može dati barij izrazito velike čistoće. Komercijalno dostupni barij na tržištu prodaje se kao 99% čisti metal, a osnovne nečistoće u njemu su stroncij i kalcij (od 0,25% do 0,8%) dok ostale nečistoće učestvuju do najviše 0,1% udjela. Slična reakcija dešava se sa silicijem pri 1200 °C dajući barij i barij-metasilikat. Elektroliza nije pogodna jer se barij vrlo lahko rastvara u rastopljenim halidima te se dobija nečist pri izoliranju ovim metodom.
Benitoit je mineral koji u svom sastavu sadrži barij (barij-titanij-silikat) a javlja se kao veoma rijetki fluorescentni dragi kamen, koji je zvanični dragulj američke savezne države Kalifornije.
Metal i legure
Barij, kao metal ili u leguri sa aluminijem, koristi se za uklanjanje nepoželjnih gasova (getering) iz vakuumskih cijevi, kao što su televizorske katodne cijevi. Barij je pogodan u ove svrhe jer ima vrlo nizak pritisak pare te visoku reaktivnost prema kisiku, dušiku, ugljik-dioksidu i vodi. Jednim malim dijelom može uklanjati i plemenite gasove rastvarajući ih u svojoj kristalnoj rešeci. Međutim, ova primjena barija postepeno nestaje zbog sve manjeg obima korištenja i proizvodnje starih televizora sa katodnim cijevima odnosno povećanja popularnosti LCD i plazma televizora i monitora.
Ostale upotrebe elementarnog barija su neznatne a uključuju njegovo dodavanje siluminu (legurama aluminija i silicija) gdje on poboljšava njegovu strukturu, kao i za
Spojevi
Barij-hidroksid (barita) je bio poznat i srednjovjekovnim alhemičarima, koji su ga dobijali zagrijavanjem barij-karbonata. Za razliku od kalcij-hidroksida, on je apsorbirao vrlo malo CO2 u vodenim rastvorima te je bio neosjetljiv na atmosferske promjene. Ova osobina se koristila za podešavanje opreme za mjerenje pH vrijednosti.
Nestabilni, isparljivi spojevi barija sagorijevaju zelenim do tamnozelenim plamenom, koji je vrlo pogodan test za dokazivanje prisustva barijevih spojeva. Boja potječe od spektralnih linija na 455,4; 493,4; 553,6 i 611,1 nm.
Organobarijevi spojevi su klasa spojeva koji sve više dobijaju na značaju. Naprimjer poznati su dialkili barija u vidu alkilhalobarija.
Vanjski linkovi
🇵🇸
Trešnjevica (Konjic-Kalinovik)
Trešnjevica (Konjic-Kalinovik) je naselje u općini Konjic, Bosna i Hercegovina.
Bam
Bam ili BAM može se odnositi na:
Mjesta:
Ljudi:
Kompanije:
Građevine:
Dirichletov red
U matematici, Dirichletov red je svaki red oblika
gdje su s i an, (n = 1, 2, 3, ...) kompleksni brojevi.
Dirichletov red igra mnogo važnih uloga u analitIčkoj teoriji brojeva. Najčešća definicija Riemannove zeta-funkcije je Dirichletov red, kao što su Dirichletove L funkcije. Pretpostavlja se da se Selbergova klasa redovao pokorava generalizovanoj Riemannovoj hipotezi. Red je dobio ime u čast Johann Peter Gustav Lejeune Dirichleta.
Primjeri
Najpoznatiji Dirichletov red je
gdje je μ(n) Möbiusova funkcija. Ovaj i mnogi drugi redovi mogu se dobiti primjenom Möbiusove formule inverzije i Dirichletove konvolucije na poznate redove. Na primjer, za dati Dirichletov karakter dobija se
gdje je L(\chi,s) Dirichletova L funkcija.
Drugi identiteti su
gdje je σa(n) sigma funkcija. Drugi identiteti sa funkcijom d=σ0 su
Logaritam zeta-funkcije dat je sa
za Re(s) > 1. Ovdje je von Mangoldtova funkcija. Logaritamska derivacija je tada
Zadnje dvije formule su specijalni slučajevi općenitijeg odnosa derivacija Dirichletovog reda, datog ispod.
Neum
Neum je naseljeno mjesto i općina na krajnjem jugu Bosne i Hercegovine. Nalazi se na području turističke regije južnog Jadrana, te je jedini izlaz Bosne i Hercegovine na Jadransko more. Odlikuje se dugim i toplim ljetima i kratkom i blagom zimom, te ide u red primorskih mjesta s najvećim brojem sunčanih dana.
Dirichletov red
Primjeri
Za datu Liouvilleovu funkciju, imamo
Neum
Historija
Iz starijeg kamenog doba - paleolita svjedoče nalazi grubo obrađenoga kamenog oruđa, naročito s područja Moševića i Graca.
Nalazi iz mlađega kamenog doba – neolita (do 3500 godina pr.n.e) još su bogatiji, kako svjedoče brojni nalazi brižno obrađenoga kamenog oruđa i oružja iz šire Neumske okolice, danas pohranjeni uglavnom u Zemaljskom muzeju u Sarajevu.
Dirichletov red
Analitičke osobine Dirichletovog reda: apscisa konvergencije
kao funkcije kompleksne promjenljive s. Kako bi ovo imalo smisla, moramo odrediti osobine konvergencije za gornji bekonačani red:
Neum
Historija
Do sada je iz brončanoga doba (1800 do 1000 godina pr.n.e) poznato na stotine ilirskih prethistorijskih naselja na području neumske općine. Ističu se gradina na Osoju, Vukovu klancu, Brestici, Kiševu, Gracu (osobito Malokrn), Hutovska gradina, Previšićka gradina, Trovrha, Basarića gradina, Kolojanj i druge. U njima je nađena raznolika keramika, a brojni su i nalazi ručnih kamenih mlinova, omega-igala, fibula i drugih karakterističnih nalaza iz toga doba. Grčki izvori za stanovnike uz donji tok Neretve navode: „Ovi Iliri su iz plemena Manijaca…” Po njima se Pelješki pa i Neumski kanal zvao Manijsko more.
Dirichletov red
Analitičke osobine Dirichletovog reda: apscisa konvergencije
Ako je {an}n ∈ N ograničen niz kompleksnih brojeva, tada odgovarajući Dirichletov red f konvergira apsolutno na otvorenoj poluravni s tako da je Re(s) > 1. Općenitije, ako je an = O(nk), red konvergira apsolutno na poluravni Re(s) > k + 1.
Ako je skup suma an + an + 1 + ... + an + k ograničen sa n i k ≥ 0, tada gornji beskonačni red konvergira na otvorenoj poluravni s tako da vrijedi Re(s) > 0.
Neum
Historija
Rimski izvori uz rijeku Neretvu i oko nje smještaju Daorse, Ardijejce i Plereje. Među prvim područjima na istočnoj obali Jadrana kojim su Rimljani ovladali već 135. godine pr.n.r bilo je i neumsko područje.
Dirichletov red
Analitičke osobine Dirichletovog reda: apscisa konvergencije
U oba slučaja f je analitička funkcja odgovarajuće otvorene poluravni.
Neum
Historija
Neum je za vrijeme vladavine Osmanskog carstva bio jako utvrđena hercegovačka luka sa stalnim kontigentom vojnika koji su čuvali granice od napada i uskoka Mlečana iz Dalmacije.
Dirichletov red
Derivacije
Za dato
za potpuno multiplikativnu funkciju ƒ(n), te pretpostavljajući da red konvergira za Re(s) > σ0, dobijamo da
Neum
Historija
Požerevačkim mirom 1718. godine Dubrovačka republika je dobrovoljno ustupila Osmanskog carstvu, odnosno Bosanskom ejaletu, Neum-Klek i Sutorinu što je omogućilo Dubrovniku zaštitu od Mletačke republike. Neum je bio pod turskom vlašću sve do 1878. kada je Bosna i Hercegovina došla pod austrougarsku upravu.
Dirichletov red
Derivacije
konvergira za Re(s) > σ0. Ovdje, je von Mangoldtova funkcija.
Proizvodi
Pretpostavimo
Neum
Historija
U ovome periodu Neum je bio naseljen muslimanima koji su ovdje imali i nekoliko džamija. Do danas su se u Neumu na mjestu Polača, neposredno uz desnu stranu magistralnog puta Neum–Dubrovnik, sačuvale samo zidine džamije koju je uništio potres 1927. godine, a nekada je postojalo i jedno muslimansko groblje koje je također uništeno. Uz džamiju je sagrađena i čatrnja zvana Bare. Ostaci džamije kao i nišani su uzidani u razne podzide i zgrade koje su poslije 1930. godine na njemu podignute. U podzidu parka se sačuvao sam dio jednog nišana iz 1860. godine. Ovi ulomci pokazuju da je to grob nekog pomorskog miralaja.
Dirichletov red
Proizvodi
i
Ako su oba F(s) i G(s) apsolutno konvergentni za s > a i s > b tada imamo
Neum
Historija
Općina Neum je nastala 29. decembra 1977. odvajanjem od općine Čapljina.
Dirichletov red
Proizvodi
Ako je a = b i ƒ(n) = g(n) imamo
Jumpin' Jumpin'
Jumpin' Jumpin' je singl američke R&B grupe Destiny's Child izdat 2000. godine sa albuma The Writing's on the Wall, koji je izdat 1999. godine.
Neum
Geografija
Srednje mjesečne temperature mora na površini kreću se oko 13 °C u januaru do 32 °C u julu i augustu. Povoljni klimatski uvjeti omogućuju, pored kupanja i sunčanja, gotovo tokom 7 mjeseci godišnje i klimatsku terapiju, koju čine čisti primorski zrak, šetnje obalom, te bavljenje raznim sportovima na vodi itd.
Jumpin' Jumpin'
Autori: Beyoncé Knowles, Chad Elliott & Rufus Moore.
Dirichletov red
Transformacije integrala
Mellinova transformacija Dirichletovog reda data je Perronovom formulom.
Neum
Privreda
mini|250px|Neumski zaliv
Turizam
Neum raspolaže sa 7.000 ležaja u hotelima visoke kategorije, te odmaralištima i privatnom smještaju, gdje su osigurani uslovi za ugodan boravak tokom čitave godine. Tu su i neophodni Dom zdravlja, pošta, banke i mali privatni restorani koji obogaćuju hotelsku ponudu, kao i velika mreža trgovina. Pored hotelskih sadržaja, gostima se nude i izletnička putovanja autobusom i brodom u susjedna turistička mjesta (Dubrovnik, Mostar, Međugorje, Hutovo blato).
McLaren MP4-17
McLaren MP4-17 je Formula 1 automobil dizajniran od strane Adrian Newey i Neil Oatley za McLaren da se natječu u sezonama 2002. i 2003. To je upravljao David Coulthard i Kimi Räikkönen u oba godišnja doba.
U sezoni 2003 pomoću MP4-17D, a razvijena verzija starog automobila. To se dogodilo zato što je MP4-18 (auto predodređen za sezonu 2003.) imao ozbiljne probleme za vrijeme testa i nije uspio crash testove FIA.
Tehnički podaci MP4-17
thumb|200px|left|Mercedes-Benz FO 110M
Golinjevo
Golinjevo je naseljeno mjesto u gradu Livnu, Bosna i Hercegovina.
McLaren MP4-17
Potpuni spisak rezultata u Formuli 1
(key) (Utrke u boldu označavaju najbolju startnu poziciju, dok utrke u italicu označavaju najbrži krug utrke)
Golinjevo
Geografija
Golinjevo je najjužnije selo općine Livno i granična tačka banjalučke biskupije, prema susjednoj općini Tomislavgrad i Mostarsko – Duvanjskoj biskupiji. Proteže se smjerom sjeverozapad-jugoistok. Dugačko je od Puđina Briga do Cikojinih kuća (ispod kojih je administrativna granica), oko 2,5 km, a udaljeno od središta matične župe – crkve u Podhumu – oko 4 km. Od grada Livna Golinjevo je udaljeno oko 16 km. Prema Livnu graniči sa selom Miši, a prema Tomislavgradu sa selom Prisoje. Kuće su tipično zbijenog, a u novije vrijeme cestovnog i nešto razbacanog tipa. U selu se nalazi katoličko groblje sa kapelicom, te četverogodišnja osnovna škola. Ovdje se nalazi i muslimansko groblje i džamija.
Historija
Vrtlog historijskih zbivanja što se odigrao u ovom kraju nije mimoišao ni selo Golinjevo. Još u davno prethistorijsko doba Golinjevo je bilo dobro naseljeno, na što upućuje postojanje refugija na gradinskom kompleksu Orlovača (iznad Velagića kuća) i Popova Glavica (iznad Mihaljevića kuća). Ove dvije gradine su, kako se pretpostavlja, kasnije služile Rimljanima. Nakon Ilira i Rimljana nastupilo je vrijeme rušilačkih provala Avara i Slavena koji nisu mimoišli ni ovaj kraj. Iz srednjovjekovlja datira par stećaka, smještenih na dva mjesta: kod groblja nedaleko Kuliševih kuća i ispod ceste ispod Berića kuća.
Stanovništvo
Prvi popis katoličkog dijela stanovništva sela Golinjeva obavio je biskup Dragičević davne 1743.godine. Po tom popisu, u selu je živjelo 16 katoličkih porodica sa sveukupno 146 vjernika. Kroz kasnija desetljeća koja su uslijedila, broj stanovnika je uglavnom rastao. Kasnije je uslijedio pad broja stanovnika najviše zbog izgradnje akumulacije Buškog jezera, a dijelom zbog općeg trenda iseljavanja koji je zahvatio i ovaj kraj.
Lepenski Vir
Lepenski Vir ili Đerdapska mezolitska kultura, (en: Iron Gates Mesolithic), u rumunskoj arheološkoj terminologiji Lepenski Vir - Schela Cladovei culture, je prema posljednjim radiokarbonskim i AMS analizama arheološka kultura iz vremena Mezolita (9500/7200-6300. pne) na području Đerdapske klisure rijeke Dunav, u današnjoj Srbiji i Rumuniji. Ime je dobila po najvećem nalazištu Lepenski Vir, na desnoj obali Dunava, sjeverno od naselja Donji Milanovac. Nalazište Lepenski Vir se sastoji od širokog naselja, za koje se navodi da je najstariji grad u Evropi, okruženog sa 10 satelitskih sela. Pronađene su brojne skulpture i dijelovi arhitekture trapezoidnih kuća.