cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mihael II Amorijski
Mihael II (grčki Μιχαήλ Β', Mikhaēl II) (770 – 2. oktobar 829), poznat i kao Mihael Amorijski (ὁ ἐξ Ἀμορίου) ili Mihael Mucavac (ὁ Τραυλός ili ὁ Ψελλός), bio je bizantijski car (25. decembar 820 – 2. oktobar 829) te prvi vladar iz Frigijske dinastije. Prije nego šta je postao car, bio je vojnik, koji je pomogao Leonu Armencu da postane car Leon V. Međutim, odnos između Leona i Mihaela se kasnije znatno pokvario, te je Leon naredio da Mihael bude smaknut, ali je Mihael to izbjegao te smislio urotu kojom je Leon maknut s trona tako šta je ubijen na Božić 820. godine. Mihael se potom morao boriti protiv ustanka Tome Slavena te je skoro izgubio tron.
Kasnije godine Mihaelove vladavine obilježile su vojne nedaće – muslimansko osvajanje Sicilije i osvajanje Krete od strane Saracena.
Kromanjonac
Kentska pećina
Prahistorijski fragment maksile (gornjevilične kosti) je otkrivena u kentskoj pećini, 1927., u toku iskopavanja u izvedbi Torquay Natural History Society. Nalaz je označen kao Kents Cavern 4.
U 2011. godini fosil je ponovo testiran i starost mu je ponovo procijenjena na najmanje 41.500 godina, što je potvrdilo da je kromanjonac najraniji anatomski moderni čovjek. Fosili ovog stepena hominizacije otkriveni su još i u Sjeverozapadnoj Evropi.
Sean Dyche
Sean Mark Dyche je nogometni menadžer i bivši engleski nogometaš. Trenutno radi kao menadžer ekipe Everton.
Igrački
Millwall
Kromanjonac
Pećina Peștera cu Oase
Najstariji kromanjonac je iz Jugoistočne Evrope, koji je nađen u Peştera cu Oase (špilja kostiju), u blizini Iron Gates u Rumuniji. Lokalitet se nalazi u podunavskom koridoru, što je za kromanjonce mogao biti ulaz u Srednju Evropu. Izgleda da je u pećini, uz ljudske ostatke možda bila žrtva ili strvina. Ali, alati su pouzdano povezani sa nalazima.
Oase 1 holotip je robusna mandibula u kojoj su kombinirane razne arhaične osobine, izvedene početkom pojave anatomski modernih ljudi, a možda i sa osobinama neandertalaca. Moderniji atributi ga približavaju evropskom ranom modernom čovjeku kasnog pleistocena. Ovaj fosil je jedan od rijetkih nalaza u Evropi čija starost bi se mogla izravno odrediti na najmanje 37.800 godina. Oase 1 ljudska mandibula je otkrivena 16. februara 2002., sa gotovo kompletnom lobanjom mladog muškarca (Oase 2) i fragmentima druge (Oase 3) koje su pronađene 2005., opet uz prepoznatljivi mozaik, od kojih su neki paralelni sa Oase 1 mandibulom. Kasnije, tokom 2005. godine, fragmenti Oase 3 su identificirani kao dio iste jedinke kao i Oase 2.
Crvena Lady iz Pavilanda
Kompletan kostur anatomski današnjeg muškarca, otkriven je 1823. u pećini sahrane Gower, Južni Vels, Velika Britanija. To je bio prvi ljudski fosil koji je pronađen bilo gdje u svijetu. Sa starošću od prije oko 33.000 godina, još uvijek je evidentiran kao najstariji ceremonijalni ukop kod savremenog čovjeka, ikada otkriven bilo gdje u Zapadnoj Evropi. Pridruženi nalazi su bili crvenog oker pomazanja, a mamutska lobanja i lični ukrasi ukazuju na obilježja šamanizma ili druge religijske prakse. Uz skelet su bili i brojni alati, kao teške robe. Genetička analiza mtDNK odredila je je haplogrupu H (mtDNK), koja je danas najčešća grupa u Evropi.
Pećina Peștera Muierilor
U Peştera Muierilor (Ženska pećina) pronađena je jedna prilično kompletna, lobanja žene s robusnim osobinama lica i drugim modernijim lobanjskim svojstvima. Pronađena je u nižoj galeriji ove pećine u Rumuniji. Uz nju su bile i brojne kosti pećinskog medvjeda. Radiougljičnom metodom starost ovog nalaza je procijenjena na doba od prije oko 30.150 ± 800 godina, što ga čini jednim od najstarijih nalaza kromanjonaca.
Nalazište Cro-Magnon
thumb|Cro-Magnon 2: Ženska lobanja iz izvornog ležišta thumb|left|Muška Cro-Magnonska lobanja Prvi Cro-Magnonski nalaz otkriven je u stjenovitom utočištu Les Eyzies, Dordogne, Francuska. Taj primjerak je evidentiran kao Cro-Magnon 1, a metodom radiougljika starost mu je procijenjena na oko 28.000 14C godina (27,680 ± 270 p.n.e.). U odnosu na Neandertalce, kosturi su pokazali više čelo, uspravno držanje i vitki (gracilne ) kostur kao i kod modernih ljudi. Drugi uzorci sa istog nalazišta su ženski: Cro-Magnon 2 i ostatak muškarca: Cro-Magnon 3.
Stanje i plasman ostataka Cro-Magnon 1, uz komade ljuskih i životinjskih zuba, koji se čine da su privjesci ili ogrlice. Zato se postavlja pitanje da li su namjenski sahranjeni. Ako su kromanjonci svjesno sahranjivali svoje mrtve, to navodi na zaključak da su imali saznanja o ritualima, zakopavanjem svojih mrtvih s ogrlicama i alatom ili da se tu tijela nalaze zbog bolesti.
Patološka analiza kostura pokazuje da su ljudi tog perioda imali fizički težak život. Osim infekcija, kod nekoliko individua je nađeno spajanje kičmenih pršljenova, što ukazuje na traumatske povrede. Za punoljetnu jedinku čiji su ostaci pronađeni u skloništu, vidi se da je poživila neko vrijeme sa frakturom lobanje. Kako su ovakve povrede opasne po život čak i danas, ovo govori da su se kromanjonci oslanjali na podršku zajednice i brinuli jedni o drugima prilikom ozljeda ili drugih oblika nemoći.
Předmostí
Nalazište fosila u Předmostí se nalazi u blizini Přerova, u Moravskoj regiji, Češka. Otkriveno je krajem 19. stoljeća. Iskopavanja su vođena od 1884. do 1930. godine, a originalni materijal je izgubljen tokom Drugog svjetskog rata. U 1990., izvedena su nova iskopavanja, kada su nađeni znaci paleolitske sahrane, uz moguće ritualne obrede,
Předmostí je izgleda bila lokacija za svakodnevni boravak s pripadajućim grobljem sa oko 20 sahranjivanja, uključujući i 15 potpunih ljudskih skeleta, a dijelovi pet drugih, predstavljaju ili poremećeni ili srednje dubok ukop. Pretpostavlja se da se očigledni naknadni poremećaji mogu objasniti kanibalizmom, iako ova teza nije široko prihvaćena. Popratni neljudski fosili uglavnom su bili mamuti. Mnoge od kostiju su jako ugljenisane, što ukazuje da su pečene. Ostali ostaci uključuju crvenu lisicu, jelene, Przewalski konj ledenog doba, vuka, medvjeda, vjeverice i zečeve. Pronađeni su i ostaci tri psa, od kojih je jedan u ustima imao kost mamuta. Starost nalaza iz Předmostí je procijenjena između 24.000 i 27.000 godine prije današnjice. Ti ljudi su u suštini slični francuskom nalazu iz Cro-Magnona. Iako nesumnjivo moderni, imali su robusne karakteristike, što ukazuje na lovački način života. Oni su također imali kvadratne okvire očne duplje, kakvi se mogu naći u francuskom materijalu.
Mladeč
Iako mlađi od Oase lobanje i donje vilice, nalazi iz pećine Mladeč u Moravskoj, (Češka), su među najstarijim dosad nađenih kromanjonaca. U pećinama su bili ostaci više osoba, ali pronađeno je malo artefakata. Pronađeni artefakti provizorno pripadaju kulturi Orinjačkoj kulturi. Starost ovih nalaza je, metodom radiougljika određena na 31.000 radiokarbonsku godinu (koja je nešto duža od kalendarske). Mladeč 2 je datiran na 31.320 +410, –3 90 godina, Mladeč 9a na 31.500 +420, –400 i Mladeč 8 na 30.680 +380, –360 14C godina.
Ostali
Sve ove procjene starosti evropskih anatomskih "modernih" ljudi su procijenjene direktnom metodom radiougljika u 14C godinama p.n.e.
Kalendarske godine
Ostale web-stranice:
Seobe današnjih ljudi u Evropi
prema simulaciji Currata i Excoffiera (2004), prije sadašnjosti (u godinama)
Vjeruje se da su se anatomski moderni ljudi (eng. Anatomically Modern Humans: AMH) najprije pojavili u Istočnoj Africi, prije nekih 100.000 do 200.000 godina. Prema ovoj teoriji, jedan od relativno nedavnih vanafričkih egzodusa, preko Arapskog poluostrva, prije oko 60.000 godina odveo je moderne ljude u Evroaziju. Jedna grupa je brzo zaposjela obalna područja oko Indijskog okeana, a druga grupa je nakon pristizanja na Bliski Istok nastavila se seobom ka sjeveru, prema stepama Srednje Azije. Analiza sekvence mitohndrijske DNK, dva kromanjonca iz pećine Paglicci, Italija, stara 23.000 do 24.000 godina (Paglicci 52 i 12), identificirani kao pripadnici haplogrupe N (mtDNK), tipski su preci stanovnštva u Srednjoj Aziji. U unutrašnjosti ova grupa je osnivač sjevernih i Istočnih Azijata, Evropljana, velikih dijelova bliskoistočnih i sjevernoafričkih populacija. Migracije sa prostora Crnog mora u Evropu počele su prije nekih 45.000 godina, vjerovatno uz podunavski koridor. Do prije 20.000 godina, moderni ljudi su došli do zapadnih obala ovog kontinenta.
Fizičke osobenosti
thumb|300 px|right|Impresije iz 19. stoljeća o životu u [[Paleolit|gornjem paleolitu umjetnik: Viktor Vasnetsov, 1883.]] thumb|right|300px|Pećinsko slikanje iz [[Lascauxa, Francuska, prije približno 16.000 godina (Gornji paleolit).]]
Kromanjonac je bio anatomski građen kao i sadašni čovjek, sa ravnim udovima i visok u odnosu na njegove ssvremenike neandertalce. Smatra se da su bili u prosjeku visoki 176,2 cm, iako je bilo velikih mužjaka, visokih možda 195 cm, pa i viših. Razlikovali su se od današnjih ljudi po robusnijoj konstituciji i blago većem kranijskom kapacitetu. Kromanjonci su imali dugu, prilično nisku lobanju, široko lice i istaknuti nos. Njihova prepoznatljiva osobina je bila pravougaona anatomija orbite. Vokalni aparat je bio kao kod današnjih ljudi i vjerovatno su mogli govoriti.
Zanimljivo je da se opis pomenutog habitusa kromanjonaca, u najnovijem izdanju Encyclopedia Britanica ponešto razlikuje:
Analiza mitohondrijske DNK svrstava rano evropsko stanovništva kao sestrinsko sa azijskim grupama, čije evolucijsko razdvajanje potječe od prije nekih 50.000 godina. Ten vrlo svijetle kože kod današnjih stanovnika Sjeverne Evrope je relativno nova pojava. Genetski dokazi za evolucijsko razdvajanje vrlo svijetle kože mogu se naći kod sjevernih Evropljana, a i kod nekih istočnih Azijata ukazuju na to da su kromanjonci vjerovatno imali svijetlo smeđu i preplanulu kožu. Sekvencioniranje nalaza postglacijalnih lovaca-sakupljača evropskih populacija, ukazuju na to da su kromanjonci vjerovatno imali plave oči, tamnu kosu i maslinast ten. Malo poprsje muškarca napravljeno od slonovače pronađeno je na lokalitetu Dolní Věstonice staro do 26.000 godina, te naznačava da su kromanjonci imali ravnu kosu, iako je nešto kasnije na kipiću Venera Brassempouy prikazana talasasta ili kovrdžava kosa, eventualno pletena.
Kromanjonska kultura
Uz fosilne ostatke kromanjonaca nađeni su kremeni alati Orinjačke kulture koju je Louis Lartet identificirao nekoliko godina prije nego što je pronašao prvi kostur. Ova kultura se razlikuje od ranijih kultura svojim fino obrađenim vrhovima kostiju ili rogova i kremena, napravljenih za drške za proizvodnju Venerinih figurica i crtanje pećinskih slika. Bušene su i kosti, školjke i zubi za tjelesne ukrase. Figurice, pećinske slike, ukrasi i tajanstvene Venerine figurine su zaštitni znak kromanjonske kulture, u kontrastu s utilitarnom (primijenjenom) kulturom neandertalaca. Imali su kulturu koja je proizvodila razne prefinjene alate, kao što retuširane oštrice, vršne i pljosnate strugalice, dlijeta nalik alatima poznatim kao burin i fine koštane alatke. Izgleda da su imali i alat za ravnanje i struganje kože. Neki kromanjonci su povezani sa kulturama Gravetian ili gornjim Perigordian, koji se odlikuju tehnikom retuširanja, i koji su se bavili proizvodnjom alata sa ravnom poleđinom.
Kao i većina ranih ljudi, kromanjonci su prije svega bili lovci na mamute, pećinskog medvjeda, konja i jelena. Lovili su dugim ručnim kopljima i kopljima za bacanje, dok luk i strijela još nisu bili izmišljeni. Živjeli su u nomadskim ili polunomadskim društvima sa godišnjim seobama u potrazi za plijenom, a jeli su i biljnu hranu. U Mezhirichu, selu u Ukrajini, nekoliko koliba je izgrađeno od kostiju mamuta, što možda predstavlja polutrajni ukopani lovački kamp.
Kromanjonska obitavališta najčešće su bila u dubokim pećinama, a u plitkim su napravljeni kameni prepusti (nastrešnice), primitivne kolibe ili kameni predzidovi, a pronađene su i one koje su u potpunosti građene od kamenja. Kamena skloništa su korištena tokom cijele godine. Izgleda da su kromanjonci bili aktivni u krugu obitavališta, a udaljavali su se samo kada je to bilo neophodno kako bi pronašli nova lovišta ili zbog nepovoljnih promjena u prirodnoj okolini.
Kao i neandertalci, kromanjonski ljudi su sahranjivali svoje mrtve. Prvi primjeri umjetnosti prahistorijskih naroda su bila djela kromanjonaca. Slikali su, klesali i vajali male gravure i statue ne samo ljudi, nego i životinja. Njihove ljudske figure uglavnom opisuju velike grudi, široke bokove, a često i očigledno trudnice, što ukazuje na poštovanje kulta plodnosti.
Njihove slike su imale malo magije ili ritualne važnosti za ljude. Po visokom kvalitetu svoje umjetnosti, jasno je da kromanjonac nije bio primitivni početnik, već je prethodno eksperimentisao sa umjetničkim medijima i oblicima. Uređena oruđa i oružja pokazuju da su cijenili umjetnost za estetske svrhe, kao i iz vjerskih razloga.
Kromanjonci su živjeli i lovili u većim, organizovanim grupama, koje su vjerovatno imale vođe. Lov krupnijih životinja, izrada zamki i skloništa, briga o potomstvu i niz drugih detalja iz njihovog života nesumnjivo govore o elementima podjele rada među članovima grupe. Takav način unutargrupne saradnje pretpostavlja savršenije oblike komuniciranja. Indirektnirn putem, na osnovu naslikanih simbola i otkrića jednostavnijih muzičkih instrumenata (pištaljki, naprimjer), dokazano je da je upotreba jezika (govora) bila dobro razvijena još prije 17-20 hiljada godina. Nomadske grupe lovaca i sakupljača, u potrazi za hranom sve do 7-8 hiljada godina prije naše ere, neolitski čovjek (najprije na Srednjem Istoku) je počeo domestikaciju podobnih biljaka i životinja, a zatim je počeo graditi i prve privremene i stalne naseobine.
Mihael II Amorijski
Lični život
Car Mihael, koji je bio ikonoklast, prvo je oženio Teklu, s kojom je imao sina Teofila, koji ga je naslijedio. Mihaelova druga supruga bila je Eufrozina sa kojom nije imao djece.
Leon V Armenac Teofil
Vukelić
Vukelić je bivše naseljeno mjesto u sastavu grada Ogulina, Karlovačka županija, Republika Hrvatska
Kromanjonac
Kromanjonska kultura
Nalazi usukanih i obojenih čvorova i vlakana lana među nalazima prahistorijske Gruzije (Dzudzuana) ukazuju da su pravili konope za drške kamenih alatki i oružja, tkanje košara ili za šivanje odjevnih predmeta. Pored pomenutih mamutskih koliba od kosti, gradili su i skloništa od kamenja, gline, grana i životinjskog krzna. Ovi rani ljudi su koristili mangan i željezo i okside za slikanje, a možda su stvorili i jedan od ranih lunarnih kalendara, prije oko 15.000 godina.
Vukelić
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Ogulin. Na popisu stanovništva 2001. godine, naselje je ukinuto i pripojeno naselju Drežnica.
Kromanjonac
Kromanjonska kultura
Teško je odrediti koliko dugo j trajala era kromanjonaca i šta im se dogodilo. Pretpostavlja se da su se postepeno pomiješali sa evropskim stanovništvom koje je pristiglo kasnije. Neke individue s izvjesnim kromanjonskim obilježjima, nazivane kromanjoncima, potiču iz mezolitskog perioda ([tel:8000-5000 8000-5000] pne) i neolita ([tel:5000-2000 5000-2000] p.n.e.)
Vukelić
Stanovništvo
Napomena: ''Od 1857. do 1880. te od 1910. do 1948. podaci su sadržani u bivšem naselju Tomići. U 2001. pripojeno naselju Drežnica. Vidi napomenu pod Drežnica.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Vukelić je imalo 34 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Kromanjonac
Ostali savremenici u Evropi
thumb|400 px|Širenje današnjeg čovjeka (crveno) iz Afrike, na osnovu genetskih istraživanja. U Evropi, prvi moderni ljudi su dugo bili savremenici [[neandertalaca.]] thumb|300 px|Skelet nalaza iz Grimaldija ( [[Monako) možda je pripadao različitoj etničkoj grupi.]]
Neandertalci
Kromanjonci su dijelili evropske prostore s neandertalcima oko 10.000 ili više godina, prije nego što je drugi nestao. Priroda njihovog suživota i razlozi izumiranja neandertalca su još uvijek predmet mnogih rasprava. Tumačenja uključuju mirni suživot, konkurenciju, međusobno ukrštanje, asimilaciju i genocid. Ostali moderni ljudi, kao što su Jebel Qafzeh ljudi, izgleda da su živjeli zajedno s neandertalcima do prije 60.000 godina na Levantu. Ranije studije tvrde da je u Francuskoj, suživot neandertalaca i modernih ljudi trajao više od 15.000 godina u. Simulacija na osnovu malih razlika u kapacitetu međusobne snošljivosti dvije grupe pokazuje da su se one mogle naći zajedno samo u uskoj zoni, na prednjoj strani kromanjonskih imigracijskih talasa. Čini se da je neandertalska Châtelperronian kultura bila pod uticajem kromanjonaca, što ukazuje na neku vrstu kulturne razmjene između dvije grupe. Originalni Châtelperronianski slojevi nalaza smjenjuju se sa elementima Orinjačke kulture, iako to može biti rezultat "hronološkog miješanja" slojeva, ili poremećaja od ranijih iskopavanja. "Lapedo dijete", koje je nađeno na Abrigo do Lagar Velho (Portugalija) je navedeno kao mogući hibrid neandertalac/kromanjonac, iako je ovo tumačenje sporno. Nedavne genetske studije širokog uzorka modernih ljudi ne pokazuju da se desio neki oblik hibridizacije arhaičnih ljudi, nakon pojave modernih ljudi iz Afrike. Za svega oko 1% do 4% posto DNK Evropljana i Azijata se čini da je izvedena iz DNK neandertalca.
Čovjek lokaliteta Chancelade
Prilično kompletan skelet iz Magdalenianskog doba je 1888. godine pronađen na lokalitetu Chancelade, Francuska. Prvobitno se mislilo da je bio Eskim. Iako je ovo tumačenje sada napušteno, niski i zdepast, ali inače moderni kostur značajno se razlikuje od Cro-Magnonskih nalaza. Slične, ali fragmentiranije nalaze kostiju otkriveni su u Laugerie-Basse i pećini Duruthy u blizini mjesta Sorde-l'Abbaye.
Atenolol
Atenolol je selektivni β1 receptor antagonist, lijek  koji pripada grupi beta blokatora (ponekad  β-blokatori). To je klasa lijekova koja se uglavnom upotreblljava u liječenju bolesti srca. U upotrebu uveden 1976., atenolol je razvijan kao zamjena za propranolol u tretmanu hipertenzije. Djeluje putem usporavanja rada srca i smanjenja obima aktivnosti. Za razliku od propranolola, atenolol ne prolazi tako lahko kroz krvno-moždanu barijeru, čime se smanjuje učestalost nuspojava u centralnom nervnom sistemu.
Atenolol je jedan od najčešće korištenih β-blokatora u Velikoj Britaniji i nekada je bio najvažniji tretman u liječenju hipertenzije. Međutim, nedavna istraživanja pokazuju da atenolol nije efikasan kao lijek i da ne smanjuje stopu smrtnosti. Kada se koristi za liječenje hipertenzije, javlja se čak i mali porast smrtnosti u nekim podgrupama.
Medicinska upotreba
Atenolol se koristi za niz smetnji, uključujući: hipertenziju, krajnike, sindrom dugog QT, akutni infarkt miokarda, supraventrikulsku i ventrikularnu tahikardiju te simptome podizanja alkohola. Vansimptomatska upotreba atenolola, kao i upotreba sa drugim kardioselektivnim β-blokatorima, uključuju simptomatsko liječenje psiholoških problema, kao što je anksioznost. β-blokatori su efikasni u liječenju nekih somatskih (fizičkih) simptoma anksioznosti. U tim slučajevima, doziranje se koristi po potrebi, umjesto redovnog dnevnog uzimanja ovog lijeka.
Zbog svog svojstva hidrofilnosti (privlačenja vode), ovaj lijek je manje pogodan za profilaksu migrene u odnosu na propranolol. To je zbog toga što kod liječenja ove bolesti, atenolol mora doći do mozga u visokim koncentracijama, što nije slučaj, budući da ne prolazi kroz krvno-moždanu barijeru.
Nuspojave
Atenolol je bio glavni β-blokator identificiran kao onaj koji nosi veći rizik u izazivanju šećerne bolesti tipa 2, što je dovelo do smanjenja njegove upotrebe u Velikoj Britaniji. U junu 2006. atenolol je dospio na četvrto mjesto kao sredstvo liječenja hipertenzije.
Antihipertenzivna terapija atenololom pruža slabije zaštitno djelovanje protiv kardiovaskularnih komplikacija (npr. infarkta miokarda i moždanog udara) u usporedbi s drugim antihipertenzivnim lijekovima. U nekim slučajevima, pokazali su odlične rezultate kod poboljšanja diureze. Osim toga, nađeno je da atenololu nedostaje prednost u sprečavanju smrtnosti. and even to increase mortality in older adults.
Predoziranje
Simptomi predoziranja nastaju zbog prevelikog farmakodinamskog djelovanja na β1 i β2-receptore. To uključuje bradikardiju (sporiji puls), jaku hipotenziju sa šokovima, akutnu srčanu slabost, hipoglikemiju i bronhospastične reakcije. Liječenje je uglavnom simptomatsko. Indicirana je hospitalizacija i intenzivan nadzor. Aktivni ugalj je koristan za apsorpciju lijeka. Atropin smanjuje bradikardiju, glukagon pomaže kod hipoglikemije, dobutamin se može dati protiv hipotenzije, a udisanje β 2-mimetika kao što su heksoprenalin ili salbutamol će prekinuti bronhospazme. Koncentracije atenolola u krvi ili plazmi mogu se mjeriti za potvrdu dijagnoze trovanja kod hospitaliziranih pacijenata ili da pomogne prilikom sudskih medicinskih istraga uzroka smrti. Tokom terapije, u plazmi se obično nalazi manje od 3 mg/L, ali može biti u rasponu 3-30  mg/L kod žrtava predoziranja.
Koalicija
Koalicija je pakt ili ugovor između pojedinaca ili grupa, tokom kojeg oni surađuju u zajedničkim akcijama, svaka u svom vlastitom interesu, udružujući snage u zajedničku svrhu.
U međunarodnoj politici koalicija najčešće označava skup država koje su se privremeno udružile u svrhu odstranjivanja zajedničke prijetnje. Tako se francuski revolucionarni i napoleonski ratovi obično dijele po koalicijama raznih evropskih država koje su se formirale u svrhu gušenja francuske revolucije odnosno suzbijanja napredovanja Napoleona Bonaparte. U drugom svjetskom ratu se za Saveznike također koristio izraz antihitlerovska koalicija. 2003. godine je George W. Bush sve države voljne da izrijekom ili djelima podrže američku invaziju na Irak nazvao Koalicijom voljnim.
U unutrašnjoj politici se izraz koalicija najčešće koristi za saveze političkih stranaka, sklopljenih prije ili poslije parlamentarnih izbora u državama koje koriste parlamentarni tip društvenog uređenja.
Stranke - najčešće ideološki i interesno srodne - se prije izbora udružuju kako se ne bi natjecale jedna protiv druge odnosno dobile maksimalni broj glasova i mjesta u parlamentu. Takvi se nazivaju predizbornim koalicijama. Jedan od primjera je antikomunistička koalicija, sastavljena od Stranke demokratske akcije (SDA), Srpske demokratske stranke (SDS) i Hrvatske demokratske zajednice BiH (HDZ BiH) na izborima 1990. godine.
Nakon izbora, ukoliko nijedna stranka nema većinu u predstavničkom tijelu, nova vlast se formira od predstavnika različitih stranaka temeljem sporazuma koji se naziva postizbornom koalicijom. Takvi se režimi nazivaju koalicijskim vladama.
Koalicije ponekad mogu tvoriti i ne-stranačke organizacije, često sasvim suprotnog ideološkog predznaka. Jedan od primjera je tzv. anti-pornografska koalicija koju su 1980-ih u SAD u svrhu zabrane pornografije sklopile radikalne feministice s ekstemne ljevice i kršćanski fundamentalisti s ekstremne desnice.
Atinska škola
Atinska škola je djelo italijanskog renesansnog slikara Raffaella Santija. Radi se o freski, koja je naslikana između 1509. i 1511. godine kao dio Rafaelove vatikanske narudžbe za ukrašavanje soba (sada poznatih kao Rafaelove sobe, italijanski, Stanze di Raffaello) koje se nalaze u Apostolskoj palati (italijanski, Palazzi Pontifici) u Vatikanu, Italija. Stanza della Segnatura bila je prva soba koja je bila uređena, a freska pod nazivom Atinska škola, koja predstavlja filozofiju, bila je vjerovatno treća slika koja je tamo završena, nakon La Disputa (teologija) na suprotnom zidu, i Parnas (literatura). Slika je odavno smatrana "Rafaelovim remek-djelom i savršenim utjelovljenjem klasičnog duha renesanse".
Ovo djelo je ostavilo mnoge bez daha zbog svoje monumentalnosti, ali i tematike koja je još jedan dokaz da je jedna od glavnih karakteristika renesanse upravo bilo oživljavanje antike i njenih odlika. Samo djelo je dimenzija 5 x 7,7 metara, a na ovom ogromnom prikazu su naslikani matematičari i filozofi koji su označili period antičke Grčke i postavili temelje za dalji razvoj matematike i filozofije, koji su prošli kroz mnoge faze tokom Srednjeg Vijeka, da bi se čovjek ponovno vratio njezinim temeljima dolaskom renesanse.
U samoj sredini ove freske nalaze se Platon i Aristotel – učitelj i njegov najambiciozniji učenik, koji se naočigled žustro raspravljaju. U svojoj ruci, Platon drži jedan svoj dijalog, Timaj, čija tematika obrađuje pojam duše, a Aristotel drži svoje djelo Etika. Okolo njih, raštrkani su i drugi filozofi, iz ranijih perioda antike poput Pitagore koji sjedi u ćošku sa grupom svojih učenika, kao i Diogena iz Sinope koji sjedi na stepeništu, vrlo opušten i lagodno obučen, oličenje svoje filozofije. Ono što je također interesantno u ovom djelu jeste i autoportret samog slikara, koji se nalazi u društvu astronoma Ptolomeja i Zaratustre.
Likovne karakteristike ovog djela ukazuju na vrlo dobru obradu ljudske anatomije – skladna i realna, ali sa možda još uvijek blažim naznakama idealiziranog ljudskog tijela. Obrada draperije na tijelima zavisi od lika i položaja, ali sve u svemu je detaljno prikazana, u slobodnom padu, bez pretjeranog pripijanja uz tijelo. Boje su skladne, dovoljno jarke i dovoljno blage, bez pretjerivanja u toplim i hladnim tonovima. Arhitektonski prikaz dokazuju vrlo vješto baratanje perspektivom, s realističnom dubinom slike, antičkog stila s prikazima skulptura u slijepim nišama na svojevrsnim trijumfalnim lukovima koji naizgled vode u nedogled.
Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011 (Vrlika)
'''Popis stanovništva u Hrvatskoj 2011. godine''' proveden je od 1. do 28. aprila 2011, prema stanju na dan 31. marta. Popis je proveden na temelju ''Zakona o Popisu stanovništva, kućanstava i stanova u Republici Hrvatskoj 2011. godine'' (Narodne novine, broj 92/10). Grad Vrlika je po Popisu stanovništva 2011. godine na površini od 243 km2 imao 2.177 stanovnika, što predstavlja 0,47 % od ukupnog broja stanovnika Splitsko-dalmatinske županije, odnosno 0,05% od ukupnog broja stanovnika Hrvatske. Gustoća naseljenosti u Vrlici je 9 stanovnika/km2.
Srednja Bistrica
Srednja Bistrica je naseljeno mjesto u sastavu općine Črenšovci, regija Pomurska, Slovenija.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazila se u sastavu stare općine Lendava.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Srednja Bistrica je imala 471 stanovnika.
Stadion Riverside
Stadion Riverside je nogometni stadion koji se nalazi u gradu Middlesbrough, Engleska. Na njemu domaće utakmice igra nogometni klub Middlesbrough. Kapacitet stadiona je 34.762 sjedećih mjesta.
Riverside je izgrađen kako bi zamijenio stari stadion Ayresome Park. Izgradnja je počela 1994. godine. Ime stadiona su izabrali navijači kluba. Pored naziva Riverside predloženi su bili: Middlehaven, Erimus i Teesside. Otvoren je 26. augusta 1995. godine utamicom protiv Chelsea.
Mlada nogometna reprezentacija Engleske je na ovom stadionu odigrala nekoliko utakmica, također seniorska reprezentacija Engleske je odigrala kvalifikacionu utakmicu protiv Slovačke 11. juna 2003. godine u kojoj je pobijedila sa 2-1. Riverside je 15. najveći stadion u Engleskoj.
Olga Melnik
Olga Ivanovna Melnik, rođena 12. maja 1974. u Sovjetskom u Hantijsko-Mansijskom autonomnom okrugu, RSFSR, SSSR (danas Rusija), je nekadašnja ruska biatlonka.
Wanda Rutkiewicz
Wanda Rutkiewicz (4. februar 1943. – 12–13. maj 1992.) je poljska alpinistkinja i inžinjer računarstva Bila je prva žena sa usponom na K2 i treća žena sa usponom na Mount Everest.
Wanda Rutkiewicz je rođena u poljskoj familiji u Plungė, gradu koji je do Drugog svjetskog rata pripadao Poljskoj, a danas je u Litvaniji. Poslije rata, njena familija se preselila u Poljsku, najprije u Lancut, a zatim u Vroclav na jugozapadu Poljske. Tu joj je poginuo sedmogodišnji brat od zaostale mine iz rata.
Sklonost prema sportu naslijedila je od oca pa je rano počela trenirati trčanje, skokove u dalj i vis, bacanje diska. Tokom studija na Politehničkom fakultetu trenirala je odbojku, pa je čak i bila vođa ekipe na univerzitetskom prvenstvu u Budimpešti, iako je bila niskog rasta, 168 cm.
Wanda Rutkiewicz vozila je poljski motocikl Junak, što će je indirekno uvesti u svijet planinarstva. Kada joj se jednom prilikom pokvario motocikl, na ulici joj je pomogao kolega Bogdan Jankowski, koji se već dvije godine penjao po planinama. Ovo je rezultiralo zajedničkim penjanjem u Falkon planinama.
Penjačka karijera
Penjala se na vrhove Norveške, Tatre u Poljskoj. U Alpama se popela na Eiger (1973. g.) i Matterhorn (1968. g.). Godine 1970 Andrzej Zawada ju je uvrstio u ekspediciju u Pamir, gdje se popela na vrh Lenjina, i imala neprijatna iskustva sa muškim dijelom ekipe. Godine 1972. popela se na vrh Noszak (7492 m) u Hindukušu.
Slijedili su i usponi na vrhove preko 8000 m.u Himalajima. Za vrijeme svoje karijere uspješno je osvojila slijedeće vrhove:
Nakon uspona na dva vrha sa njene liste desila se tragedija na Kangchenjungi 1992. g. Tokom uspona susrela se sa meksičkim penjačem Carlos Carsoliom koji se vraćao sa vrha. U malom šatoru, Carlos ju je ubjeđivao da se vrate, što je ona odbila i sama nastavila penjanje. Carsolio ju je čekao nekoliko dana u baznom kampu, ali ona se nikad nije vratila. Bilo joj je 49 god.
Brđani Cesta
Brđani Cesta su naseljeno mjesto u sastavu općine Sunja, Sisačko-moslavačka županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazili su se u sastavu stare općine Sisak.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Brđani Cesta su imali 135 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Brđani Cesta je imalo 303 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
2001: Odiseja u svemiru naučnofantastični je roman britanskog pisca Arthura C. Clarkea, objavljen 1968. Razvijen je paralelno s filmskom verzijom Stanleya Kubricka i objavljen nakon objavljivanja filma. Clarke i Kubrick su zajedno radili na knjizi, ali je na kraju samo Clarke završio kao zvanični autor. Priča je dijelom zasnovana na različitim Clarkeovim kratkim pričama, uključujući "Stražar" (napisana 1948. za BBC-jevo takmičenje, ali prvi put objavljena 1951. pod naslovom "Stražar vječnosti"). Do 1992. roman je prodan u tri miliona primjeraka širom svijeta. Kontekstualizacija zajedničkog rada Clarkea i Kubricka na ovom projektu napravljena je u knjizi The Lost Worlds of 2001 iz 1972.
Prvi dio romana, u kojem vanzemaljci utječu na primitivne pretke ljudi, sličan je zapletu Clarkeove kratke priče iz 1953. "Susret u zoru".
Sažetak radnje
Tajanstvena vanzemaljska civilizacija koristi alat s izgledom velikog kristalnog monolita da istražuje svjetove širom galaksije i, ako je moguće, podstiče razvoj inteligentnog života. Knjiga prikazuje jedan takav monolit koji se pojavljuje u prahistorijskoj Africi, prije tri miliona godina (u filmu, četiri miliona godina), gdje inspiriše izgladnjelu grupu hominida da razviju alate. Hominidi koriste svoje alate da ubijaju životinje i jedu meso, okončavajući njihovu glad. Zatim koriste alat da ubiju leoparda koji ih lovi; sljedećeg dana, glavni lik majmuna, Moon-Watcher, koristi toljagu da ubije vođu suparničkog plemena.
Godine 1999. dr. Heywood Floyd putuje u Mjesečevu bazu Klavius, gdje naučnik objašnjava da su pronašli elektromagnetnu smetnju, nazvanu Tycho Magnetic Anomaly One (ili TMA-1), u krateru Tycho. Iskopavanje je otkrilo veliku crnu ploču, precizno oblikovanu u omjeru 1:4:9, zbog čega se vjerovalo da je to djelo obavještajne službe. Posjetivši TMA-1, Floyd i drugi stižu upravo u trenutku kada Sunčeva svjetlost pada na njega prvi put otkad je otkriven; emituje prodoran radioprijenos za koji naučnici utvrđuju da je usmjeren na jedan od Saturnovih mjeseca, Japet.
Misija, Discovery One, poslana je na Saturn. Na putu dr. David Bowman i dr. Frank Poole jedini su svjesni ljudi na brodu; njihovo troje kolega je u hibernaciji da bi se probudili u blizini Saturna. HAL 9000, računar s vještačkom inteligencijom, održava brod. Dok Poole prima rođendansku poruku od svoje porodice na Zemlji, Hal govori Bowmanu da će se AE-35 komunikacijska jedinica na brodu pokvariti. Poole uzima jedno od vozila i zamjenjuje AE-35 jedinicu; ali kada Bowman provodi testove na uklonjenoj jedinici AE-35, on utvrđuje da je ona u redu i da nije pokvarena. Poole i Bowman postaju sumnjičavi zbog Halovog odbijanja da prizna da je njegova dijagnoza pogrešna; HAL tada tvrdi da će zamjenska jedinica AE-35 otkazati. U komunikaciji sa Zemljom, Poole i Bowman upućeni su da isključe HAL-a radi analize. Ove upute se prekidaju zbog prekida signala, a HAL ih obavještava da je AE-35 jedinica neispravna.
Dok Poole uklanja jedinicu, on umire u sudaru s svojom kapsulom. Bowman, nesiguran o HAL-ovu ulogu u tome, odlučuje probuditi ostala tri astronauta te se sukobi s HAL-om, koji odbija poslušati njegova naređenja. Bowman prijeti da će ga isključiti ako se njegova naređenja ne poštuju, a HAL popušta. Dok Bowman počinje buditi svoje kolege, čuje kako HAL otvara obje zračne komore u svemir, oslobađajući unutrašnju atmosferu broda. Iz zapečaćenog skloništa za hitne slučajeve Bowman uzima svemirsko odijelo i ponovo ulazi u brod, gdje isključuje HAL-ovu svijest, ostavljajući netaknute samo njegove autonomne funkcije, i ručno ponovo uspostavlja kontakt sa Zemljom. Tada saznaje da je njegova misija istražiti Japet, s ciljem kontakta civilizacije koja je zatrpala monolit na Mjesecu. Bowman saznaje da je HAL počeo osjećati krivicu što je skrivao svrhu misije od njega i Poolea, protiv njegove najavljene misije prikupljanja informacija i potpunog izvještavanja o njima; a kada mu je zaprijetio prekid veze, uspaničio se i branio se iz uvjerenja da je njegovo postojanje u pitanju, jer ne razumije pojam sna.
Podobeno
Podobeno je naseljeno mjesto u sastavu općine Gorenja vas–Poljane, regija Gorenjska, Slovenija.
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Sažetak radnje
Bowman provodi mjesece usamljen na brodu, polahko se približavajući Japetu. Tokom približavanja postepeno primjećuje malu crnu tačku na površini Japeta, a kasnije otkriva da je identičnog oblika kao TMA-1, samo mnogo veća. Naučnici na Zemlji ovaj monolit nazivaju "TMA-2", koji Bowman identificira kao dvostruko pogrešan naziv jer nije u krateru Tycho i ne odaje magnetnu anomaliju. Kada se Bowman približi monolitu, on se otvara i uvlači Bowmanovu kapsulu. Prije nego što nestane, kontrola misije čuje ga kako izjavljuje: "Stvar je šuplja – traje zauvijek – i – o, moj Bože! – puna je zvijezda!"
Podobeno
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazilo se u sastavu stare općine Škofja Loka.
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Sažetak radnje
Bowman je putem monolita transportiran do nepoznatog zvjezdanog sistema, kroz veliku međuzvjezdanu preklopnu stanicu, i vidi svemirske brodove drugih vrsta kako idu drugim rutama. Bowmanu se pruža širok izbor prizora: od olupina drevnih civilizacija do onoga što se čini da su oblici života, koji žive na površinama planete binarnog zvjezdanog sistema. Doveden je u naizgled ugodan hotelski apartman, pažljivo dizajniran da se osjeća opušteno, i zaspi, nakon čega postaje besmrtno "Zvjezdano dijete", koje može živjeti i putovati u svemiru. Ono se zatim vraća na Zemlju, gdje detonira nuklearnu bojevu glavu u orbiti.
Podobeno
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Podobeno je imalo 52 stanovnika.
Škocjan (Grosuplje)
mini|280px|Škocjan, unutrašnjost kapele Škocjan je naseljeno mjesto u sastavu općine Grosuplje, regija Srednja Slovenija, Slovenija.
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Opasnosti tehnologije
Knjiga istražuje tehnološki napredak: njegova obećanja i opasnosti. Računar HAL 9000 iznosi probleme koji se mogu pojaviti kada ljudi grade mašine čiji unutrašnji rad nije potpuno shvaćen i zbog čega se ne može potpuno kontrolisati.
Škocjan (Grosuplje)
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Grosuplje.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Škocjan je imao 89 stanovnika.
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Evolucija
Roman ima panoramski pregled napretka. Priča prati rast ljudske civilizacije od primitivnih hominida. Posebno, Odiseja u svemiru nije zabrinuta samo za evoluciju koja je dovela do razvoja čovječanstva nego i za evoluciju koju bi čovječanstvo moglo proći u budućnosti. Stoga pratimo Bowmana dok se pretvara u Zvjezdano dijete. Roman priznaje da evolucijska teorija podrazumijeva da čovječanstvo nije kraj nego samo korak u procesu. Jedan od načina na koji bi se ovaj proces mogao nastaviti, zamišlja se u knjizi, jest da će ljudi naučiti preći na tijela robota i na kraju se potpuno osloboditi fizičkog oblika.
Škocjan (Grosuplje)
Stanovništvo
Napomena: ''Do 1992. iskazivano pod imenom Staro Apno.''
Sean Penn
Sean Justin Penn (rođen 17. augusta 1960) američki je glumac, režiser, i politički aktivist. Osvojio je dva Oscara za najboljeg glavnog glumca, za svoje uloge u filmu u žanru drame i misterije Mistična rijeka (2003) i biografskom filmu Milk (2008).
Faktor rasta fibroblasta
Faktori rasta fibroblasta (FGF) su porodica proteina ćelijske signalizacije koju proizvode makrofagi; uključeni su u veliki broj procesa, a ponajviše kao ključni elementi za normalan razvoj u životinjskim ćelijama. Sve nepravilnosti u njihovoj funkciji dovode do niza razvojnih nedostataka. Ovi faktori rasta obično djeluju kao sistemske ili lokalno cirkulirajuće molekule vanćelijskog porijekla, koje aktiviraju receptore na ćelijskkoj površini. Definirajuće svojstvo FGF -a je da se vežu za heparin i heparan-sulfat. Stoga su neke sekvestrirane u vančelijskom matriksu, tkivu koje sadrži heparan-sulfatni proteoglikan i oslobađaju se lokalno nakon ozljede ili remodeliranja tkiva.
Sean Penn
Penn je započeo svoju glumačku karijeru na televiziji sa kratkim nastupom 1974. godine u epizodi Mala kuća u preriji, u režiji svog oca Leo Penna. Nakon filmskog prvijenca 1981. godine u drami Taps i raznolikom spektru filmskih uloga tokom 1980-ih, uključujući i film Fast Times at Ridgemont High, Penn je privukao pažnju kritičara sa svojim ulogama u kriminalističkim dramama Izbliza  (1986), State of Grace (1990), te kasnije Carlitov način (1993). On je postao poznat kao istaknuti glavni glumac sa dramom iz 1995. Odlazak u smrt , za koji je zaradio svoju prvu nominaciju za Oscara i Srebrnog medvjeda za najboljeg glumca na 46. Berlinskom filmkom festivalu. Penn je dobio još dvije nominacije za Oscara sa dramskom komedijom Woodya Allena Sweet and Lowdown(1999) i dramom Ja sam Sam (2001), prije osvajanja svog prvog Oscara za najboljeg glumca 2003. godine sa filmom Mistična rijeka, te drugi 2008. godine sa filmom Milk. Također je osvojio nagradu za najboljeg glumca na Kanskom filmskom festivalul sa filmom Ona je prekrasna (1997) u režiji Nicka Cassavetesa, te dvije nagrade Volpi za najboljeg glumca na filmskom festivalu sa filmovima Hurlyburly (1998) i dramom 21 gram (2003).
Faktor rasta fibroblasta
Porodice
Kod ljudi su identificirana 23 člana porodice FGF, od kojih su svi "strukturno" povezane signalne molekule:
Sean Penn
Penn je režirao dugometražni filmski prvijenac 1991. godine The Indian Runner, a zatim dramu The Crossing Guard (1995) te film u žanru misterije Obećanje (2001). 2002. godine, Penn je režirao jedan od 11 segmenata za film 11'09 '01 septembar 11, kompilacija priloga napravljenih kao odgovor na terorističke napade 11. septembra u SAD-u. Njegov četvrti igrani film, biografska je drama o opstanku u prirodi U divljinu (2007), za koji je dobio povoljne kritike i dvije nominacije za Oscara.
Faktor rasta fibroblasta
Receptori
Porodica nesisarskih receptora faktora rasta fibroblasta ima četiri člana, FGFR1, FGFR2, FGFR3 i FGFR4. FGFR-i sastoje se od tri vanćelijska domena tipa imunoglobulina (D1-D3), transmembranskog domena s jednim rasponom i unutarćelijskog diobenog domena tirozin-kinaza. FGF-ovi su u interakciji s D2 i D3 domenima, pri čemu su D3 interakcije primarno odgovorne za specifičnost vezanja liganda (vidi dolje). Vezivanje heparan-sulfata posreduje putem domena D3. Kratki dio kiselih aminokiselina, smješten između D1 i D2 domena, ima autoinhibicijske funkcije. Ovaj motiv kisele kutije stupa u interakciju sa mjestom vezivanja heparan-sulfata, kako bi spriječio aktivaciju receptora u odsustvu FGF-a.
Alternativna prerada iRNK dovodi do 'b' i 'c' varijanti FGFR-a 1, 2 i 3. Putem ovog mehanizma, može se eksprimirati sedam različitih signalnih podtipova FGFR-a na površini ćelije. Svaki FGFR veže se za određeni podskup FGF-ova. Slično tome, većina FGF-a može se vezati za nekoliko različitih podtipova FGFR -a. FGF1 se ponekad naziva i univerzalni ligand jer je sposoban aktivirati svih sedam različitih FGFR-ova. Nasuprot tome, FGF7 (faktor rasta keratinocita, KGF) veže se samo za FGFR2b (KGFR).
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Istraživanje svemira
Kada je napisana 2001: Odiseja u svemiru, čovječanstvo još nije kročilo na Mjesec. Programi istraživanja svemira u SAD-u i Sovjetskom Savezu bili su tek u ranoj fazi. Ostavljeno je mnogo prostora da se zamisli budućnost svemirskog programa. Odiseja u svemiru nudi jednu takvu viziju, pružajući uvid u ono što bi istraživanje svemira moglo jednog dana postati. U romanu su opisana duga putovanja, kao što su letovi s posadom do Saturna, i napredne tehnologije, poput hibernacije.
Faktor rasta fibroblasta
Receptori
Vjeruje se da je signalni kompleks na površini ćelije, ternarni kompleks formiran između dva identična FGF liganda, dvije identične FGFR podjedinice jednog ili dva heparan-sulfatna lanca.
2001: Odiseja u svemiru (knjiga)
Umjetna inteligencija
Knjiga postavlja pitanja o svijesti, osjećaju i ljudskoj interakciji s mašinama. HAL-ovo uslužno raspoloženje u suprotnosti je s njegovim zlonamjernim ponašanjem. Čini se da je kroz veći dio filma bio pokvaren. Na kraju romana saznajemo da njegovo neobično ponašanje proizlazi iz suprotnosti u njegovim naredbama. Dobivši instrukcije da posadi ne otkriva prirodu misije, smatra da je njihovo prisustvo prijetnja misiji, što je njegova glavna briga. HAL-ovo vraćanje u djetinjasto stanje dok ga Dave zatvara odražava aspekte ljudske smrti, a njegov izraženi strah od zatvaranja izaziva Davea da oklijeva.
Faktor rasta fibroblasta
Funkcije
FGF su multifunkcionalni proteini sa širokim spektrom efekata; najčešće su mitogeni, ali također imaju regulatorne, morfološke i endokrine učinke. Naizmjenično su ih nazivali "pluripotentnim" faktorima rasta i "promiskuitetnim" faktorima rasta zbog njihovog višestrukog djelovanja na više tipova ćelija. Promiskuitetnost odnosi se na biohemijski i farmakološki koncept o tome kako se različite molekule mogu vezati i izazvati odgovor više od jednog receptora. U slučaju FGF-a, četiri podtipa receptora mogu se aktivirati s više od dvadeset različitih FGF-ovih liganda. Tako funkcije FGF-a u razvojnim procesima uključuju indukciju mezoderma, prednje-stražnje uzorkovanje, razvoj udova, indukciju neurona, nervni razvoj i u zrelim tkivima/sistemima angiogenezu, organizaciju keratinocita i procesima zarastanja rana.
FGF je kritičan tokom normalnog razvoja i kičmenjaka i beskičmenjaka, a sve nepravilnosti u njihovoj funkciji dovode do niza razvojnih nedostataka.
FGF-ovi koje luče hipoblasti tokom gastrulacije imaju ulogu u stimulaciji Wnt-signalnog puta, koji je uključen u diferencijalno kretanje čelija Kolerovog srpa tokom formiranja primitivne sekvence. Angiografija novonastale vaskularne mreže je u prednjem zidu lijeve komore. Tačno, analiza kvantificira angiogeni učinak.
Dok ćelije mogu izlučiti mnoge FGF-ove, kako bi djelovale na udaljene mete, neki FGF-ovi djeluju lokalno unutar tkiva, pa čak i unutar ćelije. Ljudski FGF2 javlja se pri niskim (LMW) i visokim molekulskoteškim (HMW) izoformama. LMW FGF2 je prvenstveno citoplazmatski i funkcionira na autokrino, dok su HMW FGF2 jedearni i vrše aktivnosti putem intrakrinog mehanizma.
Jedna važna funkcija FGF1 i FGF2 je podstcanje proliferacije endotelnih ćelija i NJIHOVA fizička organizacija  u strukture slične cijevima. Oni na taj način podstiču angiogenezu, rast novih krvnih sudova iz već postojećih vaskulatura. FGF1 i FGF2 su snažniji angiogeni faktori od faktora rasta vaskularnog endotela (VEGF) ili faktora rasta izvedenog iz trombocita (PDGF). U kliničkim eksperimentalnim studijama pokazalo se da u srcu FGF1 izaziva angiogenezu.
Osim što stimuliraju rast krvnih sudova, FGF-i su važni u zacjeljivanju rana. FGF1 i FGF2 stimuliraju angiogenezu i proliferaciju fibroblasta, uzrokujuči granulacijsko tkivo, koje ispunjava prostor/šupljinu rane u ranom procesu zarastanja rane. FGF7 i FGF10 (poznati i kao faktor rasta keratinocita KGF, odnosno KGF2) stimuliraju popravak ozlijeđene kože i tkiva sluznice, stimulirajući proliferaciju, migraciju i diferencijaciju epitelnih ćelija i imaju direktne hemotaksijske efekte na remodeliranje tkiva.
Tokom razvoja centralnog nervnog sistema, FGF imju važnu ulogu u proliferaciji neuronskih matičnih ćelija, neurogenezi, aksonskom rastu i diferencijaciji. Signalizacija FGF-om važna je u podsticanju rasta površine moždane kore u razvoju smanjujući diferencijaciju neurona i time dopuštajući samoobnavljanje korinih progenitorskih ćelija, poznatih kao radijalne glijne ćelije, a FGF2 je korišten za izazivanje vještačke žirifikacije mišjeg mozga. Drugi član porodice FGF, FGF8, regulira veličinu i položaj funkcionalnih područja moždane kore (Brodmanovo područje).
FGF su takođe važni za održavanje mozga odraslih. Stoga su FGF-i glavne odrednice preživljavanja neurona, kako tokom razvoja, tako i u odrasloj dobi. Neurogeneza odraslih unutar hipokampusa npr. uveliko ovisi o FGF2. Osim toga, FGF1 i FGF2 uključeni su u regulaciju plastičnksti sinapsi i procese koji se pripisuju učenju i pamćenju, barem u hipokampusu.
Članovi potporodice FGF19 (FGF15, FGF19, FGF21 i FGF23) manje se vežu za heparan-sulfate, pa mogu djelovati na endokrini način na udaljenim tkivima, kao što su crijeva, jetra, bubrezi, masno tkivo i kosti. Naprimjer:
Kliničke aplikacije
Disregulacija signalnog sistema FGF -a u osnovi je niza bolesti povezanih s povećanom ekspresijom FGF -a. Inhibitori FGF signalizacije pokazali su kliničku efikasnost. Pokazano je da neki ligandi FGF-a (posebno FGF2) poboljšavaju popravak tkiva (npr. kožne opekotine, transplantati i čirevi) u nizu kliničkih okruženja.
Predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske
Predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske jest narodni poslanik koji predsjedava Narodnom skupštinom Republike Srpske (NSRS).
Izbor
Narodna skupština, većinom glasova svih narodnih poslanika, bira predsjednika Narodne skupštine. Izbor se vrši na prvoj sjednici pod predsjedavanjem najstarijeg narodnog poslanika (predsjedavajućeg).
Svaki poslanik može predložiti kandidata za predsjednika Narodne skupštine. Narodni poslanik može da učestvuje u predlaganju samo jednog kandidata. O predlogu kandidata otvara se rasprava. Nakon rasprave predsjedavajući utvrđuje listu kandidata.