cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kleopatra VII
Nakon egipatske pobune 58. godine p.n.e., Kleopatra je zajedno sa svojim ocem Ptolemejom XII pobjegla u izgnanstvo u Rim, dopustivši svojoj sestri Bereniki IV da preuzme prijestolje. Berenika je ubijena 55. godine p.n.e. kada se Ptolemej XII vratio u Egipat sa rimskom vojnom pomoći. Nakon njegove smrti 51. godine p.n.e. započela je zajednička vladavina Kleopatre i njenog brata Ptolemeja XIII. Svađa između njih je dovela do otvorenog građanskog rata. Nakon gubitka bitke kod Farsala 48. godine p.n.e. protiv rimskog konzula Julija Cezara tokom Cezarovog građanskog rata, rimski državnik Pompej je pobjegao u Egipat gdje ga je Ptolemej ubio dok je Cezar okupirao Aleksandriju. Cezar je pokušao pomiriti brata i sestru, ali je Ptolemejev glavni savjetnik Potin smatrao da Cezarovi uvjeti favoriziraju Kleopatru pa su njegove snage opkolile nju i Cezara u palači. Nakon okončanja opsade, Ptolemej je poginuo u bici na Nilu 47. godine p.n.e. a njihova sestra Arsinoja IV protjerana u Efes. Cezar je proglasio Kleopatru i njenog brata Ptolemeja XIV zajedničkim vladarima, ali je održao privatnu vezu sa Kleopatrom koja mu je rodila sina Cezariona. Poslije ubistva Cezara i (po njenom nalogu) Ptolemeja XIV 44. godine p.n.e., ona je imenovala Cezariona suvladarom.
Tokom Oslobodilačkog građanskog rata (43. - 42. p.n.e.), Kleopatra je stala na stranu Drugog trijumvirata kojeg su formirali Cezarov unuk i nasljednik Oktavijan, Marko Antonije i Marko Emilije Lepid. Nakon njihovog sastanka u Tarsusu 41. godine p.n.e., Marko Antonije je na njen zahtjev izvršio pogubljenje Arsinoje i sve se više oslanjao na Kleopatru tokom invazija na Partsko carstvo i Kraljevinu Armeniju. Njihova djeca Aleksandar Helios, Kleopatra Selena i Ptolemej Filadelf su  vladali raznim teritorijama pod Antonijevom trijumviralnom vlašću. Ovaj događaj, njihov brak i Antonijev razvod od Oktavijanove sestre Oktavije su doveli do Posljednjeg rata Rimske republike. Oktavijan je prisilio Antonijeve saveznike u Rimskom senatu da napuste Rim čime je proglasio rat Kleopatri. Nakon poraza egipatske mornaričke flote u bici kod Akcija 31. godine p.n.e., Oktavijine snage su napale Egipat i porazile Marka Antonija koji je izvršio samoubistvo. Kad je Kleopatra saznala da je Oktavijan planira odvesti na njegovu rimsku trijumfalnu povorku izvršila je samoubistvo popivši otrov.
Zaostavština Kleopatre opstaje u drevnim i modernim umjetničkim djelima. Rimska historiografija i poezija su proizvele općenito kritički pogled na kraljicu koja je prožimala kasniju srednjovjekovnu i renesansnu književnost. U likovnoj umjetnosti njezini antički prikazi uključuju rimski portret, slike i skulpture, kamene rezbarije i staklo, ptolemejske i rimske kovanice i reljefe. Tokom perioda renesanse i baroka, ona je bila predmet mnogih djela kao što su opere, slike, poezija, skulptura i pozorišna drama. Postala je pop ikona egiptomanije tokom viktorijanskog doba, a tokom modernog doba Kleopatra se pojavila u primijenjenoj i likovnoj umjetnosti, burleskoj satiri, holivudskim filmovima i repertoarima komercijalnih proizvoda.
Rane godine
Kleopatra je rođena ili krajem 69. godine p. n. e. ili početkom 70. godine p. n. e. Bila je jedno do djece Ptolemeja XII i Kleopatre V. Roditelji su joj, kao i svi Ptolemeji, bili suvladari, te (polu)brat i (polu)sestra. Među njene starije sestre spadale su Kleopatra VI i Berenika IV, dok je Arsinoja IV bila mlađa Kleopatrina sestra. Oba njena brata, Ptolemej XIII i Ptolemej XIV, bili su mlađi od nje.
Godine 58. p. n. e. Kleopatrina najstarija sestra, Berenika IV, otela je ocu moć i zavladala Egiptom. Zahvaljujući rimskom guverneru Sirije Ptolemej XII vratio se na prijestolje i naredio pogubljenje svoje kćerke. Nedugo zatim na tron se uspela druga Kleopatrina sestra koja je vladala kao Kleopatra VI, sve dok se na tron opet nije vratio njen otac i naredio pogubljenje svoje druge kćerke. Ove okolnosti ostavile su Kleopatru i najstarijeg od dvojice njene mlađe braće prvim nasljednicima trona.
Vladavina
mini|180px|lijevo|Novčić sa likom Kleopatre VII
Početkom 51. godine p. n. e. Kleopatrin otac je umro, a naslijedila su ga njegova djeca, Ptolemej XIII i Kleopatra VII kao suvladari. Kleopatra je u trenutku kada je postala egipatska kraljica imala osamnaest godina, a njen brat dvanaest.
U trenutku njenog dolaska na tron Egipat je bio izgubio veliki dio svoga teritorija, uključujući Kipar i Kirenaiku (današnja Libija). Kleopatra VII, međutim, nije nikada prestala sanjati o proširenju svoga kraljevstva i ekspanziji svoje moći. Ona je, kao i svi Ptolemeji, bila porijeklom bila iz Makedonije te je poput njih imala naglu narav i nepromišljenost.
Po egipatskom zakonu suvladari su morali biti potomci prethodnog vladara, ali i vjenčani, tako da je Kleopatra sklopila brak sa svojim mlađim bratom. Kleopatra se ubrzo potrudila sa isključi brata iz svih državnih afera, ceremonija i učešća u vlasti. Njeno ime i lik su se sami pojavljivali na kovanicama. Neki dvorjani, koji su smatrali da se nepisano pravilo prema kojem vladarice moraju biti submisivne svojim muškim suvladarima mora poštovati, pokrenuli su pobunu protiv Kleopatre VII i učinili Ptolemeja XIII samostalnim vladarem, oko 48. godine p. n. e. Kleopatra je pokušala dignuti pobunu koja bi je vratila na tron, ali je ubrzo bila prisiljena pobjeći iz Egipta sa svojom jedinom preživjelom sestrom, Arsinojom.
U egzilu
mini|250px|desno|Kleopatra i Antonije
Dok je Kleopatra bila u egzilu, Pompej se umiješao u Drugi rimski građanski rat. U jesen 48. godine p. n. e. Pompej je pobjegao u Aleksandriju traživši sklonište. Kleopatrin brat i bivši muž je tada imao samo petnaest godina i bio je sam na tronu. Nadavši se da će tako zadobiti sklonost Julija Cezara, Ptolemej XIII je naredio pogubljenje Pompeja pred očima njegove žene i djece. Efekat je bio potpuno suprotan - Julije Cezar je bio razljućen ovim postupkom. Iako je Pompej bio Cezarev neprijatelj, ipak je bio rimski konzul i udovac njegove jedine kćerke, Julije, koja je umrla rađajući njihovog sina. Cezar je stoga okupirao glavni grad i postavio se za arbitra između rivala, Ptolemeja i Kleopatre.
Povratak na tron
Kleopatra je sada bila odlučna iskoristiti Cezarov bijes na Ptolemeja da se vrati na tron. Godine 48. p. n. e. je, koristeći svoje zavodničke i diplomatske sposobnosti, uspjela Gaja Julija Cezara privući na svoju stranu u dinastičkom sukobu i postati njegova ljubavnica. Legenda kaže da se vratila na palaču umotana u perzijski tepih, kako je straža ne bi primijetila, te da se odmotala pred Cezarom i očarala ga svojom domišljatošću. Nakon kratkog građanskog rata Ptolemej XIII se utopio u Nilu, a Cezar je vratio Kleopatru na tron. Njenim novim suvladarem proglašen je njen najmlađi brat, Ptolemej XIV, sa kojim se također vjenčala, ali ga je isključila iz svih državnih poslova i ostala u vezi sa Cezarom.
mini|250px|lijevo|Smrt Kleopatre
Smrt
Kleopatra nije mogla podnijeti poniženje od strane Augusta. Počinila je samoubistvo dozvolivši da je ugrize kobra, vjerujući da će joj to donijeti besmrtnost, i sa njom je nestala samostalna egipatska država. Njenim nasljednikom proglašen je Cezarion, ali njega je smakao August i dinastija Ptolemeja se ugasila. Djeca koju je Kleopatra imala sa Markom Antonijem bila su pošteđena i odvedena u Rim, gdje su stavljena pod skrb njegove žene, Oktavije Minor, koja je bila Augustova sestra.
Kleopatra se smatra najpoznatijom vladaricom u egipatskoj historiji. Inspirisala je brojne pjesme, drame, slike, filmove i TV-serije.
Miševići (čvor)
Bosna i Hercegovina:
Srbija:
Haas VF-20
Haas VF-20 jest Formula 1 trkaći automobil kojeg je dizajnirala italijanska firma Dallara za Haas F1 Team za takmičenje u prvenstvu Formule 1 za sezonu 2020. Vozili su ga Romain Grosjean i Kevin Magnussen.
Haas F1 Team svoj bolid je predstavio 19. februara 2020. na stazi Catalunya u Barceloni.
ERS (Energy Recovery System)
Integrirani hibridni ERS preko jedinice generatora motora, radilice u kombinaciji s električnim MGU-K, turbopunjač u kombinaciji s električnim MGU-H.
Potpuni spisak rezultata u Formuli 1
(Legenda) (Utrke u podebljanim slovima označavaju najbolju startnu poziciju, dok utrke u kurzivu označavaju najbrži krug utrke) * Sezona u toku
Vasilije III, veliki knez Moskve
Vasilije III (ruski: Василий III Иванович; 25. mart 1479. - 3. decembar 1533.) je bio veliki knez Moskve od 1505. do 1533. godine. Bio je sin Ivana III i Sofije Paleolog i kršten je imenom Gavril. Imao je tri brata i pet sestara.
Veliki knez
Smrću oca 27. oktobra 1505. godine Vasilije III postaje djelomično osporeni veliki knez Moskve. Tek smrću svoga nećaka Dimitrija 1509. njegova je vlast osigurana. Bez obzira na te prvobitne probleme odmah po preuzimanju vlasti Vasilije III nastavlja politiku oca koja se sastojala od rata protiv Litve i aneksije nezavisnih ruskih državica. Prva njegove žrtva nakon sređivanja stanja u državi 1510. godine postaje republika Pskov., čiji istoimeni glavni grad nakon aneksije je drugi po veličini grad velike kneževine. Rat koji se potom nastavlja protiv Litve započinje velikom pobjedom kada snage Vasilija III osvajaju Smolensk 1514. godine, nakon čega napokon prestaju promjene vlasnika ovoga grada. Odgovor na tu pobjedu postaje mobilizacija Poljsko-Litvanskih snaga koje 8. septembra 1514. uništavanju Moskovsku vojsku od 40 hiljada vojnika u bitki kod Orše. Efekt toga poraza postaju zaustavljanje daljnjeg širenja države Vasilija III koji će ubrzo potpisati mir s opasnim protivnikom. Tadašnju vojnu slabost države iskorištava Krimski kanat čija vojska dolazi 1519. godine sve do Moskve gdje joj je veliki knez bio prisiljen platiti otkupninu da se vrati kući. Potreba vraćanja barem slike negdašnjeg sjaja rezultira aneksijom Rjazanja 1521. godina, kao i Novgoroda-Severnoga godinu dana poslije. Do kraja njegove vladavine desetak godina mira pomaže državnom oporavku tako da je ona u mogućnosti 1531. godine nametnuti Tatarskom kanatu svoga čovjeka na vlast.
Obitelj
Uništenje vojske u ratu s Litvom nije uspio niti spasiti potom sklopljeni pobjednički mir. Još kada je vojska Krimskog kanata došla do Moskve počele su ponovno spletke za mogućnost obaranja velikog kneza bez djece u korist njegovih rođaka. Odgovor Vasilija je bilo njihovo protjerivanje, kao i protjerivanje mitropolita koji ih je podržavao. Svjestan nužnosti dobijanja nasljednika Vasilije III se rastavlja 1525. godine, a nedugo zatim ponovno ženi. U tom drugom braku mu se napokon 1530. godine rađa duboko priželjkivani sin Ivan IV Grozni. U godini njegove smrti rađa mu se još i drugi sin imena Juraj.
Vasilije III umire od otrovanje krvi 3. decembra 1533. godina određujući prije smrti svoju suprugu Elenu za sinova regenta.
Topal Osman-paša
Topal Osman-paša je rodom iz Moreje, otok Krit. Ima burnu ratnu historiju kao veliki vezir Otomanske imperije (u Bosni: od 1861. do 1869.). Gradio je puteve uz Neretvu i Bosnu. Izgradio je prvu Pivaru u Sarajevu (1864., što je bio presedan u Imperiji, uključujući i Pašino aktivno učešće na svečanosti otvaranja); vlasnik Pivare u kvartu Kovačići bio je Josef Feldbauer. Gradio je i pilane, telegrafije, poštu, kasarne (početno jezgro bivše kasarne Maršal Tito, sada Kampus UNSA), rezidenciju Konak (na sarajevskom Bistriku), prvu bolnicu u BiH (Sarajevo, Halilbašiča 16 ), prvu Vojnu bolnicu u Sarajevu (1866., srušena zgrada u sadašnjoj Titovoj, prekoputa Vrazove), Veliki han (1883., u ulici Samardžije ), prvu štampariju koja štampa (Sopronova pečatnija) nedjeljni list "Bosanski vjestnik" (prvi broj izašao 07. 04. 1866. ). Realizirajući svoj plan urbanističke modernizacije Sarajeva, između ostalog, probio je i ulicu Telali (od Mustaj-pašinog mejdana do Baščaršije ); sagradio je i ljetnikovac na onovremenoj periferiji (pri odlasku iz ovog grada prodao ga je porodici Čengić, po kojoj nosi naziv današnji kvart "Čengić vila" ).
Thomas Cranmer
Kao kapelan kralja Henrika VIII bio je u diplomatskim misijama kod pape i u Njemačkoj, gdje se približio reformatorima. Kao canterburyjski nadbiskup omogućio je Henriku razvod s Katarinom Aragonskom i pomogao mu da se proglasi poglavarom engleske državne crkve. Utro je put reformaciji u Engleskoj i otvoreno pristao uz protestantizam pod Edwardom VI Edward je pristao uz reformaciju, ukinuo je zakone usmjerene protiv protestanata, odstranio slike iz crkvaca, te ukinuo celibat. U vrijeme restauracija katolicizma za kraljice Marije Krvave utamničen je i spaljen.
1535. otkazao je vjernost papi, a papino ime izbrisano je iz molitvenika. Dolaskom Marije krvave na vlast za protestante dolaze velike nevolje, hiljade protestanata su protjerane, a stotine spaljene. U martu 1554. Cranmer, Nicholas Ridley, John Hooper, John Philpot, John Bradford i Hugh Latimer odvedeni su u Oxford na suđenje, proglašeni su hereticima i ekskomunicirani. osam mjeseci kasnije, Ridley i Latimer su spaljeni (16. oktobra), a Cranmer zatvoren na još šest mjeseci. Lišen svoga položaja i osuđen na smrt, izgubio je hrabrost. Napisao je izjavu gdje poriče svoje prijašnje vjerovanje. Ipak skupivši hrabrost on se odriče te izjave, ali prije spaljivanja na lomači piše svojom rukom:
Lancem privezan za stup lomače, ispružio je ruku kojom je potpisao odricanje i rekao: "Ova ruka je pogrješila", na kraju je uskliknuo: "Gospode Isuse primi duh moj!"
Anton Ante Josipović
Anton Ante Jospović je profesionalni bokser rođen 22. oktobra 1961. u Banjoj Luci. Osvajač je zlatne medalje na Olimpijadi 1984. godine.
Boksom se počeo baviti u Bokserskom klubu Slavija. Izrazito talentovan, brzo je napredovao. Na svjetskom prvenstvu u Minhenu 1982. godine odlično je počeo, ali je zbog povrede morao da odustane od daljnjeg takmičenja. Šampion Balkana je postao 1983. godine, a 1985. godine osvaja trofej Beogradski Pobednici, prestižnu nagradu na smotri koja je okupila poznata imena svjetskog boksa. Zabilježio je oko 150 pobjeda, a doživio je tek nekoliko poraza.
Na Olimpijskim igrama 1984. godine u Los Angelesu pobjedama je prokrčio put do finala. Međutim, zbog diskvalifikacije Evandera Holifilda u polufinalnom meču, odnosno nokauta Novozelađanina Kevina Beriea, finalni duel nije održan, pa je Josipoviću pripala zlatna medalja. Ubrzo nakon toga je okončao karijeru.
U srodstvu je Aleksandrom Josipovićem umjetnikom, bivšim šampionom Jugoslavije u sportskom plesu i dugogodišnjim solistom Moulin Rougea.
Trenutno živi i radi u rodnoj Banjoj Luci.
NGC 6308
NGC 6308 (također poznat kao IRAS 17099+2326, MCG 4-40-21, PGC 59807 i UGC 10747) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 405 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Herkul. Najveći prečnik je 1,10 (130 hiljada sg) a najmanji 1,0 uglovnih minuta (118 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Albert Marth 6. juna 1863. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
IC 1740
IC 1740 je dvostruka zvijezda i nalazi se u sazviježđu Hemijska peć. Prvo otkriće je napravio Lewis Swift 6. septembra 1897. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Samantha Carter
mini|250px|Samantha Carter Samantha "Sam" Carter je izmišljeni lik iz naučno fantastične televizijske serije Stargate SG-1 i Stargate Atlantis koju u seriji glumi Amanda Tapping.
Biografija
Rođena je 29. decembra 1968. Samantha Carter pridružuje se Stargate Komanda iz Pentagona gdje je nekoliko godina pokušavala pokrenuti program zvjezdanih vrata, prije nego je doktor Daniel Jackson dešifrovao simbole na zvjezdanim vratima i omogućio njihovo korištenje.
Ima doktorat iz filozofije i astrofizike i kao pilot ima više od 100 sati borbenog djelovanja ze vrijeme Pustinjske oluje. Također stručnjak je za kvantnu mehaniku biologiju, softverski inžinjering. Samanthinu porodicu čine njen otac, General Jacob Carter, njen brat, Mark Carter, i njegovo dvoje djece. Samanthina majka je poginula dok je ona bila dijete u saobraćajnoj nesreći što je dovelo do stvaranja loših odnosa između njenog brata i oca, jer je Mark smatrao da je Jacob indirektno odgovoran za njenu smrt. Samantha Carter je kratko bila domaćin Tok'ra simbiontu Jolinar. Njen otac oboljeva od raka i Samantha, da bi mu produžila život nagovara ga da postane domaćin Selmaku, Tok'ri čiji je domaćin umirao.
NGC 163
NGC 163 (također poznat kao MCG -2-2-66 i PGC 2149) je eliptična galaksija koja je udaljena oko 275 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kit. Najveći prečnik je 1,60 (128 hiljada sg) a najmanji 1,2 uglovnih minuta (96 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 10. decembra 1798. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Samantha Carter
References
Stargate – Kommando SG-1
Livorno
Livorno je grad i jedna od najvećih luka u Italiji, na obali Ligursko mora. Centar je istoimene provincije u italijanskoj regiji Toskani i ima oko 160.649 stanovnika.
Mokrine (čvor)
Bosna i Hercegovina:
Crna Gora:
Kurejš
Kurejš je arapsko pleme koje pripada ogranku Arapa Adnanija. Pleme je nastanjivalo područje u i oko grada Mekke u Saudijskoj Arabiji. Oni su bili čuvari svetoga hrama Kabe za koji se smatra da je najstariji hram ikad podignut.
Luj VIII, kralj Francuske
Luj VIII (5. septembar 1187 – 8. novembar 1226) bio je francuski kralj iz dinastije Capet koji je vladao od 1223. do 1226. Rođen je u Parizu kao sin kralja Francuske Filipa II i Isabelle Hainaut, od koje je naslijedio okrug Artois.
Iako je vladao kratko, bio je aktivni lider kao nasljedni princ. Zbog svog vojnog junaštva za vrijeme Prvog baronskog rata (1215–1217) dobio je nadimak "Lav". Nakon njegove pobjede u bici kod Roche-au-Moinea 1214, napao je jug Engleske i proglašen je "kraljem Engleske" od strane buntovnih barona 2. juna 1216. Međutim, nikada nije bio krunisan. Godine 1217. Luj je započeo osvajanje Guyenne ostavljajući samo malu regiju oko Bordeauxa kralju Engleske Henriku III. Umro je 1226, a naslijedio ga je sin Luj IX.
Princ Luj
Poslije smrti Filipa II 14. jula 1223. njegov sin Luj VIII je postao neupitni kralj novoojačane države. Prije stupanja na prijestolje učestvovao je u posljednjem očevom ratu. Tokom maja 1316. iskrcao se s francuskom vojskom u Englesku radi pokušaja aneksije otočnog kraljevstva. Ta vojna operacija u trajanju od 18 mjeseci je na kraju propala zbog smrti nepopularnog engleskog kralja Ivana Bez Zemlje. Mir potpisan s novim kraljem je rezultirao povratkom u Francusku.
Tokom svoje kratke vladavine on donosi uredbu kojom se od tada zakletva plemića na vjernost ne daje kralju nego cijeloj kraljevskoj dinastiji čime se dalje ojačava položaj monarha.
Lumbalna punkcija
mini|desno|Pacijent pri vršenju lumbalne punkcije od strane neurologa. Crvenkasto-smeđa boja je kontura [[joda (antiseptik).]] Lumbalna punkcija je medicinsko tehnička radnja koja ima za cilj uzimanje likvora u dijagnostičke i terapijske svrhe.
Luj VIII, kralj Francuske
Princ Luj
Umro je od dizenterije 8. novembra 1226. Naslijedio ga je Luj IX, najstariji od sedmoro preživjele djece.
Lumbalna punkcija
Indikacije za lumbalnu punkciju:
Mjesto punkcije:
Nicolas-Louis de Lacaille
Abbé Nicolas Louis de Lacaille (Abe Nikola Luj de Lakaj) bio je francuski astronom. Kreirao je 15 sazviježđa.
Život i rad
Studirao je matematiku i astronomiju u Nantesu i Parizu. Od 1737. radi u pariskoj opservatoriji. Dokazao je da su meridijani na ekvatoru širi. Zaključio je da je Zemlja na polovima spljoštena. Boravio je od 1750. na Rtu dobre nade. Tu u maloj opservatoriji posmatrao je nebo. Izmjerio je u tom periodu pozicije oko 10.000 zvijezda, kreirao i dao nazive za 15 sazviježđa. S povratkom u Pariz 1757. objavljuje svoj rad Astronomiae fundamenta. Lacaille je dao nazive sljedećim sazviježđima: :
Odmut (Crna Gora)
Odmut je arheološki lokalitet koji se nalazio pored gradica Plužine, na ušću Vrbnice u Pivu nedaleko od Nikšića u Crnoj Gori. Pećina, koja je u osnovi širine 20 m a visine 14 m, otkrivena je 1968. godine, a arheloška istraživanja počela su 1972. Pećina sadrži 7 kulturnih slojeva, debljine 4 m, koji se datiraju u period od mezolita do bronzanog doba (8300. godine p. n. e. do 1800. godine p. n. e.).
U Odmutu 1 otkriveni su kosti divljih životinja, a od oruđa, alatke od okresanog kamena, koje su slične onima koji su pronađenim u Crvenoj stijeni. Karakteristični oblici su: noževi, strugači, šiljci i harpuni od jelenjeg roga. U Odmutu 2 otkriveni su ostaci glinenog posuđa. Odmut 3 - 5 se datira u period od 4900. godine p. n. e. do 2500. godine p. n. e. tokom kojeg je pećina vjerovatno služila kao sezonsko stanište. Od keramičkih oblika javljaju se lonci i zdjele, bez ornamenata, a od oruđa kamene strijele i sjekire.
Odmut je napušten oko 1800. godine p. n. e.
Tjelesni otvori
Tjelesni otvori su otvori na tijelu životinja i ljudi. Na tipičnom tijelu sisara, kao što je ljudsko tijelo, tjelesni otvori su:
Neke životinje imaju različite otvore kao npr:
Zametak
mini|260px|Embriji (i jedan [[punoglavac) nabranih žaba (Rana rugosa)]] Zametak, embrij ili embrion (grčki: ', množina ') jest višećelijski diploidni eukariot u najranijem stadiju razvoja, od prve diobe ćelija do rođenja, izlijeganja ili klijanja. Kod ljudi se naziva embrijem od trenutka oplodnje do kraja 8. sedmice trudnoće, nakon čega se naziva fetus.
Nauka koja proučava zametke se naziva embriologija.
NGC 4894
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Vidni živac
mini|desno|200p|Vidni živac, optička hijazma i optički tračci Vidni ili optički živac ili očni živac (lat. nervus opticus) je drugi moždani živac, a grade ga aksoni nervnih ćelija koje se nalaze u ganglijskom sloju mrežnice oka.
Živac polazi od stražnjeg dijela očne jabučice, točnije od tzv. optičkog diska ili papile optičkog živca (lat. discus nervi optici) na mrežnici, i zatim se probija kroz žilnicu i bjeloočnicu, te ulazi u očnu šupljinu. Nakon toga, živac se prostire vijugavo unazad kroz masno tkivo očne šupljine i u predjelu njenog vrha ulazi u koštani optički kanal (lat. canalis opticus). Prije ulaska u kanal, u sastav očnog živca ulazi središnja arterija mrežnice (a. centralis retinae), a zajedno s njim u kanal ulazi i oftalmična arterija.
Poslije prolaska kroz optički kanal, živac ulazi u srednju lubanjsku jamu i pruža se unazad i unutra do optičke hijazme (lat.chiasma opticum). Na tom mjestu se križaju pojedina vlakna desnog i lijevog očnog živca, prelazeći na suprotnu stranu.
Na svom putu kroz očnu šupljinu i kanal živac ima vanjsku ovojnicu (lat. vagina externa nervi optici), koju grade produžeci tvrde moždane opne, te unutrašnju ovojnicu (lat. vagina interna nervi optici), koju izgrađuju paučinasta i meka moždana opna. Između omotača se nalaze tzv. intervaginalni prostori.
NGC 3375
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Kiss (grupa)
Kiss je američka hard rock grupa i jedan od najpoznatijih muzičkih sastava svijeta koji su osnovali Paul Stanley i Gene Simmons u New Yorku u januaru 1973. godine. Grupa je ostvarila uticaj i postala poznata po svojim scenskim nastupima sredinom i krajem 1970-ih sa obojenim licima, bljuvanjem vatre, kostimima te pirotehničkim efektima. Grupa je više puta mijenjala svoj sastav, ali Stanley i Simmons su ostali članovi grupe od njenog osnivanja do danas. Kiss je do sada dobio 30 zlatnih ploča, više od bilo kojeg američkog muzičkog benda. Prodali su više od 40 miliona albuma u SAD-u, od čega je 25 miliona ovjereno od strane RIAA, u svijetu su prodali više od 100 miliona nosača zvuka, te tako postali bend s najviše prodanih primjeraka nosača zvuka. Originalnu postavu KISS-a čine Gene Simmons na basu i vokalima, Paul Stanley na rythm gitari, Ace Frehley na lead gitari i vokalima i Peter Criss na bubnjevima i vokalima. To je bila najuspješnija i najprepoznatljivija postava KISS-a.
S njihovom šminkom i kostimima nastali su likovi iz stripa - The Demon (Simmons), Star Child (Stanley), The Space Ace (Frehley) i Cat Man (Criss).
NGC 1884
NGC 1884 je nepostojeći astronomski objekat naveden u Novom općem katalogu koji je opisan da se nalazi u sazviježđu Zlatna riba. Ovaj objekat je zapisao John Frederick William Herschel 3. januara 1837. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Internet
Internet jest sistem međusobno povezanih računarskih mreža koji pomoću paketa internetskih protokola (TCP/IP) ostvaruju komunikaciju između raznih vrsta uređaja i mreža. Ta skupina mreža sastoji se od privatnih, javnih, akademskih, poslovnih i vladinih mreža lokalnog do globalnog opsega, povezanih raznim vrstama elektronskih, bežičnih i optičkih tehnologija umrežavanja. Internet sadrži veliki raspon informativnih resursa i usluga, poput međusobno povezanih dokumenata hiperteksta i aplikacija "svjetske mreže" (WWW), elektronske pošte, telefonije i razmjene datoteka.
Porijeklo interneta datira iz razvoja tehnologije paketnog prijenosa i istraživanja koje je 1960. sprovelo Ministarstvo odbrane Sjedinjenih Država kako bi se omogućilo dijeljenje vremena računara na mainframe računarima.
Historija
Prenošenje instrukcija između računskih mašina se prvi put desilo 1940. kada je George Stibitz iskoristio TTY, odnosno tele-mašinu za kucanje, pomoću koje je poslao instrukcije sa njegovog Model K iz Darthmouth univerziteta u Novom Hampshireu na njegom "Complex Number Calculator"-u u New York-u, te također primio rezultate istim putem. Tek 1964. godine, istraživali sa Dartmoutha su izumili glavnu mašinu sa dijeljenim vremenom sa priključenim terminalima. U osnovi terminali su iskorištavali resurse glavnog računara, te pomoću glavnog računara na kojeg su prikopčani dobijali rezultate natrag na terminal.
Godine 1969. Univerzitet Kalifornija u Los Angelesu, SRI u Standfordu, Univerzitet Kalifornije u Santa Barbari te Univerzitet Utaha su bili prikopčani na ARPANet mrežu koja je koristila 50 kbit/s mrežna kola. ARPANet je ustvari preteča današnjeg Interneta, iako je bila puno ograničenija nego globalna mreža – Internet, ipak je bila prva mreža takve vrste. Kasnije će se tehnologija sve više razvijati te prerasti u današnju mrežu kakvu poznajemo. Internet je globalno dostupna mreža koju čini više međusobno povezanih manjih i većih mreža koje komuniciraju pomoću Internet Protokola (IP), a koji su povezani bakrenim kablovima, optičkim kablovima i drugim. Prva Internet mreža je stvorena 1. januara 1983, što se smatra i stvaranjem Interneta kada je Američka Nacionalna Naučna Fondacija (NSF) napravio univerzitetsku mrežu koja će kasnije postati NSFNet. Brz razvoj Interneta je pomogla mogućnost TCP/IP-a (Internet protokola) da radi preko već postojećih mreža i komunikacija (kao što su telefonske žice itd).
Prvo predstavljanje javnosti je doživio 1990-tih godina. U augustu 1991. CERN u Švicarskoj je predstavio web sajt, dok je već prije tri godine Tim Berners-Lee počeo stvaranje HTML, HTTP te prve web stranice na CERN-u u Švicarskoj. Nacionalni Centar za "Supercomputing Applications" je objavio Mosaic web preglednik, a 1994. se povećava interes javnosti za Internet koji je do sad bio isključivo akademsko/tehničke prirode. Internet je sve više uzimao maha, tako da je 1990-tih integrisao većinu tadašnjih postojećih javnih računarskih mreža, što je ostvareno najviše zahvaljujući nedostatku mjerodavne centralne administracije što je omogućilo nesmetan rast mreže, kao i prilično slobodnu prirodu Interneta i njegovih protokola. Do juna 2008. oko 1,46 milijardi ljudi koristi Internet u čitavom svijetu.
Pristup internetu
Internet kao globalna svjetska mreža nema cenzuru i nema prepreka. Dostupna je na svakom djeliću planete Zemlje, naravno, uz odgovarajuću opremu. Da bi pristupili ovoj mreži moramo imati jedan od sistema za komunikaciju kao što su:
Analogna telefonska linija
Ovaj sistem podrazumijeva infrastrukturu javne komutirane telefonske mreže (PTNS-Public Telephon Network System) ili jednostavnije rečeno upredenu paricu do telefonske centrale kakvu imaju gotovo svako domaćinstvo. Ovim sistemom se, kroz spojne vodove, vrši prenos analognih signala (prvobitno namijenjeno isključivo za govorne informacije) u vrlo uskom spektru od 400 do 4000 Hz što je sasvim dovoljno za prenos govora. Ako se između računara i ovakve linije postavi uređaj koji će vršiti konverziju digitalnih u analogne signale i obrnuto modem moguće je ostvariti uvezivanje računara sa brzinom prenosa do 56 kbps. (Teoretski 64 kbps).
ISDN
Ovaj sistem također koristi upredenu paricu kao fizički prenosnik digitalnih signala a opseg je proširen i uključuje dva analogna kanala tako da su brzine do 128 kbps. Naziv je dobio kao skraćenica engleskog termina Integrated System of Digitaly Network. Prenos podataka kroz spojne vodove je digitalni.
ADSL
Kao varijanta DSL (Digitaly Subscriber Line) ili u slobodnom prevodu digitalna pretplatnička linija koristi osobinu uvezivanja više "kanala" od po 64 kbps u željenu (bolje rečeno plaćenu) širinu prenosa. Oznaka ADSL znači da je protok informacja asimetričan tj prema potrebi količina dolaznih informacija (Download) sa servera prema klijentu se uvećava na račun odlaznih (Upload)količina bita. Komunikacija kroz spojne vodove je digitalna.
Kablovski internet
U naseljenim mjestima gdje je uspostavljen sistem tzv. kablovske televizije moguće je ostvariti istim vodovima prenos podataka i konekcija na internet. Ovaj sistem ima veoma veliku propusnu širinu podataka koja ide i do 1 Gbps. Veoma često se koristi jedini problem je što brzina prenosa direktno ovisi o broju korisnika (pretplatnicima)
Bežični internet
Iako termin možda nije najadekvatniji uspostavljen je prema originalnoj engleskoj verziji Wireless. Danas se koristi više različitih varijanti a najčešće komunikacije na ultra visokim frekvencijama od 2,4 i 5 GHz. Zbog osobina prostiranja ove vrste talasa (pravolinijski i ne prolaze niti se odbijaju od fizičke prepreke) ograničenja su velika: mora postojati optička vidljivost između antena pristupne stanice i korisnika a daljina se kreće do nekoliko kilometara. Brzine koje se mogu postići na ovim frekvencijama su velike i kreću se od 2 Mbps do 54 Mbps.
NGC 7816
NGC 7816 (također poznat kao IRAS 00012+0712, MCG 1-1-18, PGC 263 i UGC 16) je galaksija koja je udaljena oko 241 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Ribe. Najveći prečnik je 1,70 (119 hiljada sg) a najmanji 1,5 uglovnih minuta (105 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 26. septembra 1785. godine.
Internet
Satelitski internet
Iako najskuplji, ovaj sistem ipak predstavlja najpouzdaniji i najbrži sistem za prenos podataka, pa tako i za pristup internetu. Kao posrednik u komunikaciji koristi se geostacionarni satelit pozicioniran na visini od oko 35000 km iznad zemlje. Pošto se kreće ugaonom brzinom identičnoj brzini rotacije Zemlje to je njegov položaj u odnosu na određeni prostor na Zemlji uvijek isti. Prostor koji je pokriven signalom satelita naziva se "Footprint".
San Marino (grad)
San Marino jest glavni grad Republike San Marino. Nalazi se na planini Titano nedaleko od Jadranskog mora.
Tirensko more
mini|desno|250px|Karta tirenskog mora Tirensko more je dio Sredozemnog mora i nalazi se uz zapadnu obalu Italije.
San Marino (grad)
Grad ima 4,4 hiljade stanovnika (2003) i treći je po veličini poslije općina Borgo Maggiore i Serravalle.
Tirensko more
Geografija
More se nalazi između ostrva Korzika i Sardinija na zapadu, italijanskog kopna na istoku i Sicilije na jugu. Maksimalna dubina mora je 3.785 metara. Tirensko more se nalazi u blizini dodira evropske i afričke tektonske ploče što za posljedicu ima aktivne vulkane pronađene u njegovoj dubini kao što je vulkan Marsili.
San Marino (grad)
San Marino je osnovao Sveti Marin sa grupom kršćanskih izbjeglica 301. Oni su tu našli utočište od rimskih progona, i osnovali najstariju evropsku republiku.
Tirensko more
Geografija
Osam Liparskih ostrva i Ustica se nalaze u južnom dijelu ovog mora, sjeverno od Sicilije.
San Marino (grad)
Privreda
Dugo je glavna privredna aktivnost bilo klesarstvo, a danas su to turizam i trgovina. Zbog blizine glavnih italijanskih turističkih centara (Rimini, Venecija, Firenca, Bologna, Ferrara i Ravenna) San Marino godišnje posjeti više od 3 milijuna posjetilaca (uglavnom na jednodnevne izlete) od kojih su 85% Italijani.
Tirensko more
Granice
Međunarodna hidrografska organizacija definiše granice mora kako slijedi:
Luke
Glavne luke na Tirenskom moru su luke smještene u sljedećim gradovima: Napulj, Palermo, Civitavecchia (Rim), Salerno, Trapani i Gioia Tauro. Na francuskoj strani mora najvažnija luka je Bastia.
NGC 7816
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Kontrabas
mini|200px|Kontrabas Kontrabas je najveći gudački instrument. Ima četiri žice. Gudalo za kontrabas najkraće je i najteže u odnosu na ostala. Svira se stojeći ili sjedeći na visokoj stolici.
Kontrabas je solističku ulogu u orkestru stekao tek u malim sastavima džez muzičara. Džez-kontrabasisti znatno obogaćuju sviračku tehniku i poziciju kontrabasa u porodici tradicionalno solističkih instrumenata.
Kontrabasi se prave od različitih vrsta drveta i to zadnja strana od javora, prednja od smrče i vrat od ebanovine.
Jorge Larrionda
Jorge Luis Larrionda (9. mart 1968) nekadašnji je urugvajski nogometni sudija.
Karijera
Istakao se u kvalifikacijama za Svjetsko prvenstvo u nogometu 2006. Od važnijih utakmica sudio je polufinale na Kupu konfederacija 2003. u Francuskoj, utakmicu za treće mjesto na olimpijskom turniru u Atini, kada je Italija pobijedila Irak, te posljednje izdanje Interkontinentalnog kupa.
Na isteku 2011. najavljeno je njegovo povlačenje iz suđenja dvije godine prije isteka dobne granice. Odmah od 1. januara 2012. pridružio se FIFA-inoj Sudijskoj komisiji i preuzeo odgovornost za imenovanje sudija na turnirima pod okriljem FIFA-e.
Filmski festival Tribeca
thumb|right|300px| David Paterson otvara Festival 2008. godine
Tribeca Filmski Festival je prominentni filmski festival osnovan u New York-u 2001. godine u cilju revitalizacije Tribeca njujorške četvrti nakon terorističkih napada 2001. godine koji su se desili u neposrednoj blizini ove četvrti. U svom kratkom vijeku Tribeca Filmski Festival je postao jedan od najprominentnijih filmskih festivala SAD-a i filmskog svijeta uopšte. Osnivači festivala su Jane Rosenthal, Robert De Niro i Craig Hatkoff. U 2006. i 2007. godini, na festival je stiglo preko 8,600 kandidata za prikazivanje a održalo se oko 1,500 projekcija. Program festivala uključuje razne nezavisne filmove, uključujući dokumentarce, narativne igrane filmove, kratke, kao i program za porodične filmove. Festival također ima panel diskusija sa ličnostima iz svijeta zabave i muzike u produkciji Američkog društva kompozitora, autora i izdavača (ASCAP) kao podrška umjetnicima. Jedan od prepoznatljivih komponenti Festivala je njegova kategorija nagrada Artists Awards (Nagrada umjetnika) ispred programa u kojem novi i renomirani umjetnici nagrađuju filmaše poklanjajući svoja originalna umjetnička djela onima koji su pobjednici u kategoriji. Među umjetnicima koji su doprinijeli programu Artists Awards ističu se Chuck Close, Alex Katz i Julian Schnabel. Kako se procjenjuje, Festival sada privlači oko tri miliona posjetilaca, uključujući često poznate ličnosti iz svijeta umjetnosti, filma i muzike i generira 600 miliona dolara zarade godišnje.
Historija
Osnivački festival pokrenut je nakon 120 dana planiranja, uz pomoć više od 1,300 dobrovoljaca. Tada je prisustvovalo više od 150,000 posjetilaca i prikazala su se ostvarenja nekoliko nadolazećih filmskih stvaralaca. Festival je u takmičenje uključivao narativne filmove izabrane od strane žirija, dokumentarne i kratkometražne filmove; serije obnovljenih klasika; najbolje filmove o New Yorku pod upravom Martina Scorsesea; 13 glavnih panel diskusija; cjelodnevni festival porodičnih filmova; i premijere filmova: Ratovi zvijezda epizoda II: Napad klonova, i O dječaku. Na kraju 2003. godine, De Niro je kupio kino u ulici Varick Street u kojem je bilo smješteno nedavno zatvoreni Screening Room, umjetničku kuću koja je svaku noć prikazivala nezavisne filmove, preimenujući ga u Tribeca kino. To je postalo jedno od prepoznatljivih mjesta festivala.
U nastojanju da služi svojoj misiji približavanja nezavisnog filma najširoj publici, festival je 2006. godine proširio svoj pristup New Yorku i na međunarodnom planu. U New Yorku, Tribeca je domaćin projekcija na cijelom Manhattanu dok je raspored prikazivanja preko hiljadu filmova festivala prerastao kapacitete centra grada. Na međunarodnom planu, Festival se povezao sa Filmskim festivalom u Rimu. U sklopu proslave u Rimu, Tribeca je dobila prvu i jedinu nagradu "Stepenice i zvijezde", predstavljenu na Španskim stepenicama. Ukupno 169 igranih filmova i 99 kratkih filmova su odabrani od ukupno 4,100 filmova koji su konkurisali, uključujući 1,950 dugometražnih, što je tri puta više od ukupnog broja sa prvog festivala iz 2002. Na festivalu se održalo 90 svjetskih premijera, devet međunarodnih premijera, 31 sjeverno američka premijera, 6 SAD premijera, i 28 New York City premijera.
U 2009. godini, Rosenthal, Hatkoff i De Niro su zauzeli 14 mjesto na listi 25 najboljih svjetskih filantropa magazina Barron, za svoju ulogu u regeneraciji Tribeca ekonomije nakon 11. septembra. Od 2010. godine, festival se vodi kao poslovna zajednica Tribeca Enterprises.
Palmoplantarna keratoderma
Palmoplantarne keratodermije su heterogena grupa poremećaja koje karakterizira abnormalno zadebljanje stratum corneum dlanova i tabana. To su autosomno recesivni, dominantni, X-vezani poremećaji koji mogu biti nasljedno stečeni.
Tipovi
Klinički se mogu identificirati tri različita obrasca palmoplantarne keratodermije: difuzna, fokusna i punktatna.
Difuzna
Difuzna palmoplantarna keratoderma je tip palmoplantarne keratodermije koju karakteriše ujednačena, gusta, simetrična hiperkeratoza po cijelom dlanu i tabanu, obično očigledna pri rođenju ili u prvih nekoliko mjeseci života. Difuzna palmoplantarna keratoderma je autosomno dominantni poremećaj u kojem je hiperkeratoza ograničena na dlanove i tabane. Dva glavna tipa mogu imati sličan klinički izgled:
Fokusna
Fokusna palmoplantarna keratoderma, tip palmoplantarne keratoderme u kojoj se velike, kompaktne mase keratina razvijaju na mjestima stalnog trenja, uglavnom na stopalima, ali i na dlanovima i drugim mjestima, uzorak žuljeva koji može biti diskoidan (numularni) ili linearan.
Genetika
Epidermolitska palmoplantarna keratoderma je povezana sa keratinom 9 i keratinom 16. Nepidermolitska palmoplantarna keratoderma povezana je sa keratinom 1 i keratinom 16.
Crvena stijena (Crna Gora)
Pećina je otkrivena 1954. godine i smatra se nalazištem sa najdebljim kulturnim slojem (od musterijena do bronzanog doba), najbogatijom stratigrafskom raslojenošću na Balkanskom poluostrvu i izuzetno očuvanim ostacima materijalne kulture, koji pružaju dobar uvid u razvoj paleolitskih kultura. Arheološka istraživanja prahistorijskog lokaliteta Crvena stijena nastavljena su i u XXI vijeku, u okviru međunarodne saradnje Narodnog muzeja Crne Gore i Univerziteta u Minesoti, USA, kroz projekat „Putevi kontinuiteta“. Na projektu radi veliki broj specijalista istraživača iz Sjedinjenih Američkih Država, Kanade, Izraela, Italije, Španije, Srbije, Hrvatske i Crne Gore koji se bave fizičko - hemijskim analizama, arheozologijom, mikromorfologijom, sedimentologijom, arheomageitizmom, C14 datovanjem, kripto tefrom, istraživanjem drevnog DNK.
Položaj i veličina
To je plitka pećina, tipa okapina. Nalazi se na lijevoj obali Trebišnjice, sada Bilećkog jezera, 700 m iznad nivoa mora. Ulaz joj je širok oko 24 metra, a dubina do zadnjeg zida iznosi 15 metara.
Rezultati istraživanja
Crvena stijena je bila naseljena još u paleolitu, kao i kasnije, u doba mezolita, neolita (keramika Impresso, Danilske i Kakanjske kulture) i bronzanog doba. Najstariji kameni artefakti su stari oko 180.000 godina, a nalazi o postojanju pračovjeka preko 100.000 godina. Rezultati dobijeni u istraživanjima pokazali su postojanje 31 kulturnog sloja. Razna oruđa (diskovi, rezači, šiljci, strugači itd.) većinom su pravljena od kamena, a manje od kosti i roga. Naseljavanje ljudi teklo je u nekoliko etapa. Zajednice koje su nastanjivale Crvenu stijenu, su se bavile lovom i ribolovom, živjele polunomadskim životom i kretale su se u hordama. U najdubljim slojevima otkriveni su ostaci pećinskog medvjeda, ali ne i hominida.
Nefrogeni diabetes insipidus
Nefrogeni dijabetes insipidus, također poznat kao bubrežni dijabetes insipidus, je oblik diabetes insipidus, prvenstveno zbog patoloških promjena bubrega. Ovo je u suprotnosti sa centralnim ili neurogenim dijabetes insipidus, koji je uzrokovan nedovoljnim nivoima antidiuretskog hormona (također zvanog vazopresin). Nefrogeni dijabetes insipidus je uzrokovan nepravilnim odgovorom bubrega na antidiuretski hormon, što dovodi do smanjenja sposobnosti bubrega da koncentriše urin uklanjanjem slobodne vode. Gen za ovaj sindrom je na poziciji Xq28
Znakovi i simptomi
Klinička manifestacija je slična neurogenom dijabetesu insipidus, koji se manifestuje polidipsijom (prekomernom žeđom) i poliurijom (izlučivanjem velike količine razrijeđenog urina). Dehidracija je česta pojava, a inkontinencija se može pojaviti kao posljedica hronične distenzije mjehura. Pri ispitivanju će biti povećan osmolarnost plazme i smanjen osmolarnost urina. Kako je funkcija hipofize normalna, nivoi antidiuretskog hormona će vjerovatno biti abnormalni ili povišeni. Poliurija će trajati sve dok pacijent može da pije. Ako pacijent ne može piti i još uvijek ne može koncentrirati urin, tada će nastupiti hipernatremija s njegovim neurološkim simptomima.
Stečeni
Nefrogeni dijabetes insipidus je najčešći u stečenim oblicima, što znači da defekt nije bio prisutan pri rođenju. Ovi stečeni oblici imaju brojne potencijalne uzroke. Najočigledniji uzrok je bubrežni ili sistemski poremećaj, uključujući amiloidozu, polcistastu bubrežnu bolest, neravnotežu elektrolita, ili neke druge defekte bubrega. Glavni uzroci stečenog nefrogenog dijabetesa insipidusa koji izazivaju kliničke simptome (npr. poliurija) kod odraslih su toksičnost litija i visok nivo kalcija u krvi. Čini se da oko 80% unesenog litijua utiče na proksimalne tubule, tako što ulazi u ćelije sabirnih tubula kroz natrijske kanale, akumulira i ometa normalan odgovor na antidiuretski hormon u mehanizmu koji još nije u potpunosti shvaćen. Visok nivo kalcija u ​​krvi uzrokuje natriurezu (povećan gubitak natrija u urinu) i diurezu vode, dijelom zbog njegovog efekta kroz kalcij-osjetljivi receptor.
Osmotski
Ostali uzroci stečenog nefrogenog dijabetesa insipidusa uključuju hipokalemiju (nizak nivo kalija u krvi), post-+opstruktivnu poliuriju, bolest srpastih ćelija ili osobinu, amiloidozu, Sjögrenov sindrom, bubrežnu cistastu bolest, Bartterov sindrom, te različiti lijekovi (amphotericin B, orlistat, ifosfamid, ofloksacin, cidofovir, vaptan). Pored bubrežnih i sistemskih poremećaja, nefrogeni dijabetes insipidus može se pojaviti kao nuspojava nekih lijekova. Najčešći i najpoznatiji od ovih lijekova je litij, iako postoje mnogi drugi lijekovi koji uzrokuju ovaj efekt sa manjom učestalošću.
Nasljedno
Ovaj oblik dijabetesa insipidusa također može biti nasljedan zbog defekta u sljedećim genima:
Dijagnoza
Diferencijalna dijagnoza uključuje nefrogeni dijabetes insipidus, neurogeni/centralni dijabetes insipidus i psihogenu polidipsiju. Mogu se razlikovati korištenjem testa deprivacije vode. Nedavno su dostupni laboratorijski testovi za antidiuretski hormon]] koji mogu pomoći u dijagnozi. Ako se može pravilno rehidrirati, koncentracija natrija bi trebala biti bliža maksimumu normalnog raspona. Ovo, međutim, nije dijagnostički nalaz, jer zavisi od hidratacije pacijenta. Dezmopresin se također može koristiti; ako pacijent može koncentrirati urin nakon primjene dezmopresina, onda je uzrok dijabetesa insipidusa neurogeni dijabetes insipidus; ako ne dođe do odgovora na dezmopresin, onda je uzrok vjerovatno nefrogen.
Liječenje
Osobe sa nefrogenim dijabetesom insipidusom će morati da unose dovoljno tečnosti da bi bile jednake količini proizvedenog urina. Svaki osnovni uzrok, kao što je visok kalcij u krvi, mora se korigirati kako bi se liječio nefrogeni dijabetes insipidus. Prva linija liječenja su hidroklorotiazid i amilorid. Pacijenti također mogu razmotriti dijetu s malo soli i proteina. Tiazidni diuretici se koriste u liječenju jer dijabetes insipidus uzrokuje izlučivanje više natrija nego vode, uz održavanje kortikomedulskog gradijenta (ne održava se pri korištenju diuretika petlje). Održavani kortikomedularni gradijent omogućava veću apsorpciju vode u sabirnom kanalu. Ovo poboljšava osmolarnost krvi i sprečava hipernatremiju. Visoka osmolarnost seruma stimulira polidipsiju u pokušaju da se serum vrati u normalu i osigura slobodnu vodu za izlučivanje viška rastvorenih tvari iz seruma. Međutim, budući da pacijent nije u stanju da koncentriše urin kako bi izlučio višak rastvorenih tvari, rezultirajući urin ne uspijeva smanjiti osmolarnost seruma i ciklus se ponavlja, a samim tim i poliurija.
Etimologija
Naziv bolesti potiče od: To je zato što pacijenti doživljavaju poliuriju (izlučivanje preko 2,5 litara urina dnevno), a urin nema povišenu koncentraciju glukoze, za razliku od dijabetes melitus. Dvije bolesti su nazvane (u antičko doba) zbog činjenice da jedna karakteriše poliurija u kojoj je urin slatkog okusa, dok druga karakteriše poliurija u kojoj je urin beznačajnog okusa. Iako dijele dio njihovih imena, dijabetes melitus i dijabetes insipidus su dva odvojena stanja. Oba uzrokuju prekomjerno mokrenje (otuda sličnost u nazivu), ali dok je dijabetes insipidus problem s proizvodnjom antidiuretičkog hormona (neurogeni dijabetes insipidus) ili odgovorom bubrega na antidiuretski hormon (nefrogeni dijabetes insipidus), dijabetes melitus uzrokuje poliuriju putem osmotske diureze, zbog visokog šećera u krvi ispuštanja u mokraću, uzimajući zajedno sa sobom višak vode.
Ramići (Hadžići)
Ramići su naseljeno mjesto u općini Hadžići, Bosna i Hercegovina.
Gordana Muzaferija
Gordana Muzaferija (Oštarije, 27. februar 1948 – Visoko, 5. august 2008) bila je bosanskohercegovačka teatrologinja.
Biografija
Objavila je veliki broj književno-historijskih i dramatološko-teatroloških radova, te dvije knjige dramskih tekstova Alije Isakovića s iscrpnim predgovorima. U okviru Izdavačke kuće "Alef" autorica je Antologije bošnjačke drame XX vijeka i Hrestomatije Bošnjačke književnosti u književnoj kritici, novija književnost – Drama, knjiga V. Pored toga napisala je i dvije monografske studije Činiti za teatar i Kazališne igre Mire Gavrana.
Tim Berners-Lee
Sir Timothy John Berners-Lee (rođen 8. juna 1955), poznat i kao TimBL, engleski je informatičar, najpoznatiji kao izumitelj World Wide Weba. Napravio je prijedlog za sistem upravljanja informacijama u martu 1989, te je implementirao prvu uspješnu komunikaciju između HTTP klijenta i servera preko Interneta nekad oko sredine novembra iste te godine.