cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Emerik Blum
Život
Emerik Blum, rođen 1911. godine, u skromnoj jevrejskoj porodici u Sarajevu. Već u svojim dvadesetim godinama zajedno sa Oskarom Danonom, Mešom Selimovićem, Ismetom Mujezinovićem i Vojom Dimitrijevićem je pokrenuo Collegium Artisticum. Ubrzo nakon povratka sa školovanja 1941. godine uhapšen je i odveden u ustaški logor Jasenovac gdje je kao zatvorenik, tada već diplomirani inžinjer, održavao električnu centralu. Organizira uspješan bijeg iz tog logora 1944. godine. Umro krajem juna 1984. godine nakon što je završio svoje posljednje poslove u odboru za organizaciju 14. zimskih olimpijskih igara u Sarajevu.
Karijera
thumb|250px|desno|Emerik Blum sa predsjednikom Jugoslavije [[Josip Broz Tito|Titom (desno do Tita) i stranom delegacijom za vrijeme posjete Energoinvestu.]] Poslije drugog svjetskog rata bio je načelnik u Ministarstvu industrije i rudarstva u Bosni i Hercegovini, generalni inžinjer Generalne direkcije Savezne elektroprivrede, generalni direktor Direkcije za elektroprivredu Vlade FNRJ, pomoćnik ministara Elektroprivrede, predsjednik Komiteta za elektroprivredu. Jedan je od osnivača preduzeća "Elektroprojekt" 1951. godine iz kojeg uskoro nastaje regionalni gigant "Energoinvest" koji je djelovao u cijelom svijetu. Emerik Blum je bio zagovarač ideje da se izgrade kapaciteti velikih industrijskih postrojenja, a u prvom planu Aluminijski kombinat u Mostaru, kao i Tvornica glinice u Zvorniku. Njegova je zasluga i stvaranje kapaciteta u proizvodnji elektro i mašinske opreme. Tako je izgrađena i tvornica TAT na Ilidži, elektrotvornica u Lukavici kod Sarajeva, tvornice u Doboju, Odžaku, Črnuču, Tešnju, Višegradu, Prištini, Tuzli i u drugim mjestima tadašnje Jugoslavije. Stipendirao je i školovao stručnjake raznih tehničkih profila i uveo stalnu praksu specijalizacije domaćih stručnjaka u Rusiji, SAD, Njemačkoj, Francuskoj, Engleskoj i drugim zemljama. Uveo je mašinsku obradu podataka sa digitalnim računarom "GAMINA 30" i analognim računarom "PACE 231", koji je 1964. godine bio čudo tehnike i prvi u Bosni i Hercegovini. Također je shvatio da je jugoslovensko tržište usko uz povećani plasman energetske i serijske opreme, pa je uzimao devizne kredite da bi otvorili 20 predstavništava sektora izvoza, a kasnije se taj broj izvoznih punktova povećavao, od Meksika, SAD, arapskih zemalja te bliskog i dalekog istoka. Osnovao je Laboratoriju za zavarivanje i defektoskopiju 1954. godine, da bi osnovao i društvo za zavarivanje u Bosni i Hercegovini te školu zavarivanja. Laboratorija je priznata od jugoslovenskog "LOYD registra brodova", njemačkog LOYD-a i postala redovni član "Međunarodnog instituta za zavarivanje u Parizu". Švedska firma "ACEA-ATOM" je 1970. godine zaključila ugovor sa energoinvestovim insitutom za ispitivanje gorivnog elementa za nuklearna postrojenja.
Difuzija
mini|desno|200px|Grafički prikaz difuzije Difuzija je spontano miješanje dviju ili više tvari kroz njihovu dodirnu površinu ili propusnu membranu. Čestice (atomi, molekule, ioni, itd.) putuju iz područja više u područje niže koncentracije. Difuzija se najbrže odvija u plinovima, sporije u tekućinama a najsporije u čvrstim tijelima. Difuzija je jedan od mehanizama (uz konvekciju i migraciju) odgovoran za transport mase u otopini. Teoretska osnova difuzije dana je Fickovim zakonom.
Stonehenge
mini|desno|300p|Stonehenge mini|Stonehenge 2010 Stonehenge (fon: Stounhendž) je građevina iz neolita i bronzanog doba, smještena u okolini Amensburya u Engleskom okrugu Wiltshire, optrilike 13 km sjeverozapadno od Salisburya. Sastoji se od zemljanih radova okolo kružno postavljenih velikih stojećih kamenova, poznati kao megaliti. Postoji rasprava o starini kamenog kruga, ali većina arheologa smatra da je bio izgrađen između 2500 i 2000. p. n. e. Stariji zemljani radovi okolo kamenog kruga, koji čine najstariji dio građevine, su iz otprilike 3100 godine p. n. e.
Ime Stonehenge potiče iz staroengleskih riječi Stanhen i gist, što znači viseći kameni i što danas označuje niz građevina poznate kao henges (hendžs). Arheolozi definiraju henges kao zemljani radovi koji se sastoje od okruglog ograđenog prostora sa unutrašnjom jamom. Kao što se često dogodi u arheološkom nazivlju ovaj izraz je ostatak od starinske upotrebe i Stonehenge se u stvari ne može smatrati henge nalazište jer Stonehengeov nasip je unutar jame. Iako je istovremen sa istinskim neolitskim hengovima i kamenim krugovima, Stonehenge je u mnogim načinima netipičan. Tek je daleko povezan sa drugim kamenim krugovima na Britanskim ostrvima.
BAFTA za najbolji film
mini|[[Woody Allen, trostruki dobitnik nagrade BAFTA za najbolji film]] Nagrada BAFTA za najbolji film najveća je filmska nagrada Britanske akademije filmske i televizijske umjetnosti (BAFTA) u kategoriji filmskog stvaralaštva, koja se dodjeljuje u Ujedinjenom Kraljevstvu od 1948.
=Historija= Prva nagrada dodijeljena je pod imenom British Film Academy Awards. Prvobitno su nagrade dodjeljivane u kategorijama za najbolji strani film sa britanskom produkcijom pod nazivom Najbolji film svih vremena. Od 1948. do 1968. dodjeljivale su se nagrade u 2 kategorije: "Najbolji film svih vremena" (za strani film), te "Najbolji britanski film". Od 1969. do 1982. dodjeljuje se samo nagrada za najbolji film, a od 1983. nagrada za najbolji film, te nagrada za najbolji film na jeziku koji nije engleski. Od 1993. dodjeljuje se nagrada za najbolji britanski film "Alexander Korda".
Roraima
Roraima je jedna od 27 saveznih država Brazila. Najsjevernija je i pri tome i najrjeđe naseljena brazilska država. Nalazi se u regiji Amazona, unutar sjeverne geografske regije. Na jugu i jugozapadu graniči sa saveznim državama Pará i Amazonas dok na sjeveru tvori međunarodnu granica sa Venecuelom i Gvajanom. Država je sa najmanjim brojem općina, ukupno 15. Glavni i najveći grad države je Boa Vista.
Prostire se na površini od 224.298,98 km2 km2 a prema podacima iz 2012. godine u ovoj državi je živjelo 469.524 stanovnika. Najrjeđe je naseljena savezna država s gustinom stanovništva koja iznosi samo 2,1 stanovnika/km2. 14. je savezna država po veličini i 27. po broju stanovnika.
Geografija
Južni dio države se nalazi u amazonskoj prašumi, dok se na sjeveru prostiru otvoreni travnjaci. Država je bogata ležištima mineralnih sirovina, posebno zlatom, dijamantima, boksitom, nalazištima mramora i bakra. Mnoga od ovih nalazišta se nalaze u rezervatima urođenika te ilegalno rudarstvo rezultira čestim sukobima s domaćim stanovništvom, posebno narodima Janomame i Macuxi.
U ovoj državi se nalazi Nacionalni park Monte Roraima, smješten oko granične planine, jedne od najviših planina (izvan masiva Anda) u Venecueli i Brazilu i najviše u Gvajani, sa 2.875 m nadmorske visine. Samo mali dio planine se nalazi na brazilskoj teritoriji, sa najvišim vrhom koji je visine od 2.734 metara n.v.
Klima
Izuzev visokih planina, gdje se klima odlikuje hladnijim i vlažnijim periodima, klima Roraima je ekvatorska. To je vrsta tropske klime u kojoj nema sušne sezone - svi mjeseci imaju značajnu količinu padavina, vrijednosti od najmanje 60 mm, sa godišnjom srednjom temperaturom koja iznosi 26 °C. Ova vrsta klime se proteže u pojasu koji se kreće u granicama od po 5° geografske širine u odnosu na ekvator.
Tropska kišna šuma je prirodna vegetacija u ekvatorijalnom regijama.
Vrbica (Bileća)
Vrbica je naseljeno mjesto u općini Bileća, Bosna i Hercegovina.
IPhone 12
iPhone 12 i iPhone 12 mini jesu pametni telefoni koje dizajnira, razvija i prodaje Apple Inc. Četrnaesta su generacija iPhonea i nasljednici iPhonea 11. Predstavljeni su 13. oktobra 2020. tokom Appleove virtualne konferencije za medije održane u Apple Parku u Cupertinu (Kalifornija) uz luksuzne modele iPhone 12 Pro i iPhone 12 Pro Max. Prednarudžbe iPhonea 12 počele su 16. oktobra 2020, a u većini zemalja zvanično je pušten u prodaju 23. oktobra 2020. Prednarudžbe iPhonea 12 mini počele su nešto kasnije, 6. novembra 2020, a taj model zvanično je pušten u prodaju 13. novembra 2020.
Najveće promjene u odnosu na iPhone jesu novi OLED-ekran umjesto LCD IPS-a, podrška za 5G, MagSafe, čip A14 Bionic, HDR Dolby Vision u 4K pri 30 fps te novi manji model – iPhone 12 mini. Ovo su prvi iPhonei koji ne dolaze s punjačem i slušalicama u kutiji; međutim, u kutiji dolazi adapter s USB-C na Lightning; ova promjena retroaktivno je primijenjena i na ranije modele poput iPhonea XR, 11 i SE druge generacije. Proizvodnja minija prestala je 21. juna 2021. zbog loše prodaje u odnosu na druge modele.
Dizajn
Ova dva modela predstavljaju prvi veći redizajn od iPhonea X. Ravna šasija slična je iPhoneu 5S, SE-u prve generacije, iPadima Pro od 2018. i iPadu Air četvrte generacije. Veličina ureza na vrhu ekrana ostala je ista uprkos spekulacijama da će biti uža. Ivice ekrana tanje su za 35% te je prednje staklo nešto otpornije na oštećenja u odnosu na prethodne modele.
Tokom posebne konferencije za medije nazvane "Spring Loaded" održane 20. aprila 2021, predstavljeni su novi modeli u ljubičastoj boji.
Modeli su dostupni u sljedećih šest boja: crnoj, bijeloj, crvenoj (Product Red), zelenoj, plavoj i ljubičastoj.
Hardver
Na ovim modelima predstavljen je magnetni konektor MagSafe koji omogućuje magnetno priključivanje futrola i priključaka za punjenje na stražnji dio uređaja. Dodaci se također mogu položiti jedan na drugi.
Dodana je i podrška za mreže pete generacije (5G). Ovo omogućava teoretski maksimalnu brzinu prenosa do 4Gbps prilikom preuzimanja i do 200Mbps prilikom postavljanja sadržaja. Međutim, jedino modeli koji se prodaju u SAD-u podržavaju bržu tehnologiju mmWave; ostali modeli podržavaju pojaseve ispod 6GHz. Dodana je i mogućnost "pametnog podatkovnog prometa" koja omogućuje 5G samo kad su brzine i kvalitet signala bolji u odnosu na 4G, čime se također čuva vijek trajanja baterije.
Ekran
iPhone 12 ima 6,1-inčni ekran s rezolucijom od piksela i gustoćom od 460ppi. iPhone 12 mini ima 5,4-inčni ekran s rezolucijom od piksela i gustoćom od 476ppi. Oba modela imaju ekran Super Retina XDR OLED s maksimalnim osvjetljenjem do 1200 nita, identično iPhoneu 12 Pro. Također imaju poboljšanu oblogu preko stakla koju Apple naziv "Ceramic Shield" ("keramički štit"); razvili su je uz pomoć kompanije Corning Inc. i tvrde da je "četiri puta otpornija" i "jača u odnosu na stakla drugih pametnih telefona".
Baterija
Kapacitet baterije iPhonea 12 jest 10,78Wh (2815mAh), što je nešto manje u odnosu na iPhone 11 – 11,81Wh (3110mAh) – a identično bateriji iPhonea 12 Pro. Kapacitet baterije iPhonea 12 mini jest 8,57Wh (2227mAh). Poput ranijih iPhonea, baterija nije dizajnirana da je korisnici mijenjaju, već je potrebno servisiranje uređaja.
Čip
Oba modela imaju procesor Apple A14 Bionic, prvi mobilni sistem na čipu (SoC) vrste ARM proizveden u procesu 5nm. Međutim, za razliku od prethodnih godina, ovo nisu prvi Appleovi uređaji s novim procesorom iz A-serije; iPad Air četvrte generacije prvi je uređaj s ovim procesorom. Oba modela koriste Qualcommov modem X55 5G.
Kamera
iPhone 12 i 12 mini imaju dvije stražnje kamere od 12 megapiksela: širokougaonu i ultraširokougaonu. Širokougaona ima objektiv od sedam elemenata sa žarišnom dužinom od 26mm i otvorom blende od ƒ/1,6 koji hvata 27% više svjetla u odnosu na otvor blende od ƒ/1,8 na iPhoneu 11. Ultraširokougaona ima objektiv od pet elemenata sa žarišnom dužinom od 13mm i otvorom blende od ƒ/2,4.
Senzori
Senzori su većinom nepromijenjeni u odnosu na modele od iPhonea X, tako da oba modela imaju akcelerometar, žiroskop, barometar, senzor blizine, senzor ambijentalne rasvjete, digitalni kompas, te senzor Face ID koji se koristi za biometrijsku autentifikaciju.
Pioneer 10
mini|Ilustracija prolaska Pioneera 10 pored Jupitera. Pioneer 10 (Pioneer F) je svemirska letelica lansirana 3. marta 1972. za istraživanje Sunčevog sistema. To je prva letjelica koja je prošla kroz asteroidni pojas, do kojeg je stigla 15. jula 1972., i izvršila neposredna istraživanja Jupitera pored kojeg je prošla 3. decembra 1973. i napravila prve fotografije te planete. Pioneer 10 putuje u pravcu Aldebarana, koji se nalazi u sazviježđu Bika.
IPhone 12
Softver
Mobiteli dolaze s operativnim sistemom iOS 14.
Prijem
iPhone 12 naišao je na pozitivni prijem kritičara. Dieter Bohn iz The Vergea nazvao ga je "prekrasnim, moćnim i izuzetno sposobnim uređajem", pohvalio novi dizajn koji podsjeća na iPhone 5, brzinu procesora A14 Bionic, dodavanje podrške za 5G-mrežu, upotrebu istih OLED-ekrana kao na skupocjenijim iPhoneima te poboljšano trajanje baterije u odnosu na iPhone 11. Chris Velazco iz Engadgeta pohvalio je mogućnost bežičnog punjenja pomoću MagSafea, redizajnirani sistem kamera te znatno poboljšani ekran koji je sad u skladu s luksuznim modelima iPhonea.
Apple je naišao na kritike zbog činjenice da je Face ID i dalje jedini biometrijski način otključavanja uređaja, što je bilo osjetno tokom pandemije COVID-a 19 jer mobitele s Face ID-jem nije bilo moguće otključati s maskom. S verzijom 14.5 iOS-a omogućeno je otključavanje s uparenim Apple Watchem, dok je od verzije 15.4 moguće otključati telefon s maskom bez Apple Watcha. iPhone SE treće generacije trenutno je jedini iPhone koji podržava Touch ID, alternativni način otključavanja koji se oslanja na otisak prsta umjesto analize lica. Sve modele moguće je otključati šifrom u slučaju da biometrijska autentifikacija nije moguća.
iPhone 12 mini naišao je na mješovitu reakciju kritičara. Pohvale su se odnosile na manju veličinu u odnosu na ostale modele, a kritike na cijenu i lošiji kapacitet baterije u odnosu na standardni 12, mada je izdržljivost baterije na miniju bolja od iPhonea SE druge generacije.
Problemi s OLED-ekranom
U prve dvije sedmice nakon puštanja u prodaju na Appleovom zvaničnom forumu korisnici su prijavili problem s iPhoneima 12 i 12 Pro u kojem navode da se crni pikseli OLED-ekrana ne isključuju u potpunosti na tamnim ekranima što dovodi to "ružnog sjaja". Otada su brojni korisnici prijavili isti problem te podijelili mnoge slike i videozapise na kojima je vidljiv problem. Apple se nije oglasio.
EarPods i adapter za napajanje
Navodeći želju za očuvanjem okoliša, Apple je uklonio žičane slušalice EarPods i adaptere za napajanje (punjače) iz svih novih pakiranja za iPhone, uključujući 12 i 12 Pro. Navode da se uklanjanjem smanjuje količina elektroničkog otpada i sama veličina kutije iPhonea, što dozvoljava prevoz više kutija odjednom na paletama i time se smanjuje ugljični otisak. U kutijama se sada nalazi kabal USB-C na Lightning koji nije kompatibilan s adapterima koje je Apple prije pakirao s uređajima jer im je izlaz za USB-A. Korisnici i dalje mogu koristiti postojeće adaptere s tim izlazom, ali ako žele koristiti brzo punjenje moraju kupiti posebni adapter s izlazom USB-C.
U decembru 2020. brazilska organizacija za zaštitu potrošača Procon-SP zatražila je od Applea da dostavi dokaz da uklanjanje punjača iz pakiranja pozitivno utječe na okoliš. Organizacija tvrdi da uklanjanje šteti potrošačima i želi prisiliti kompaniju da punjač vrati u pakiranje jer smatraju da je neophodna komponenta.
Došlo je i do kontroverze nakon što je otkriveno da je Apple uklonio punjač radi smanjenja troškova, a ne čuvanja okoliša.
Mogućnost popravaka
iFixit i australski jutjuber Hugh Jeffreys otkrili su da veliki broj ključnih komponenata, poput kamera, neće funkcionirati kako treba ili će se prikazati upozorenja ako se zamijene novima ili onima iz identičnih modela. Interni Appleovi dokumenti navode da će počev od iPhonea 12 autorizirani tehničari morati pokrenuti interni alat za konfiguraciju sistema koji će upariti i reprogramirati zamijenjene dijelove kako bi ispravno radili. iPhone 12 mini nije imao problema pri zamjeni dijelova. Apple se isprva nije oglasio, što je izazvalo sumnju da je nemogućnost zamjene zapravo metoda planirane zastarjelosti, ali su kasnije objavili verziju 14.4 iOS-a koja djelimično rješava problem tako što prikazuje upozorenje ako iPhone detektira da neka od kamera nije uparena, ali i dalje u potpunosti funkcionira.
Riblji mjehur
mini|desno|300px|Riblji mjehur Riblji mjehur ili vazdušni mjehur je neparan organ koji ima većina košljoriba i koji predstavlja evaginaciju crijeva ispunjenu vazduhom. Homolog je plućima kopnenih kičmenjaka. Može biti izdjeljen na na dva ili tri dijela koji su međusobno u kontaktu, kao što je npr. kod porodice šarana podjeljen na dva dijela. Sastav vazduha u njemu se može mijenjati, a time se mijenja specifična težina tijela što uslovljava održavanje tijela na različitim dubinama u vodi. Kod riba plućašica ili dvodihalica u uslovima suše funkcioniše kao pluća i omogućava ovim ribama korištenje atmosferskog vazduha.
Veliki broj košljoriba posjeduje specijalni kanal, pneumatični kanal (ductus pneumaticus), preko koga je riblji mjehur povezan sa jednjakom. Prema tome da li ovaj kanal postoji ili ne postoji sve ribe sa ribljim mjehurom se dijele na dvije grupe:
Lizini
Lizini – poznati i kao endolizini ili  mureinske  hidrolaze – su  hidrolitski enzimi koje proizvode  bakteriofagi za razgradnju  ćelijskog zida  domaćina tokom završne faze ciklusa razgradnje. Lizini su visoko razvijeni enzimi koji su u stanju da ciljaju jednu  od pet  veza  u peptidoglikanima  (mureini), glavnim  komponentama zidova  bakterijske ćelije, koja  omogućava oslobađanje potomstva  viriona  iz razgrađene  ćelije. Ovi enzimi se koriste kao antibakterijski agensi, zbog njihove visoke učinkovitosti i specifičnosti u odnosu na antibiotike, koji su podložni rezistenciji  bakterija.
Lizine ne simtetiziraju svi  bakteriofagi,  a neki mali fagi sa   jednostrukom  DNK i RNK  proizvode  proteine koji aktiviraj  autolitske  mehanizme domaćina.
Struktura
Lizini dvolančanog DNK faga imaju spektar veličine od 25 do 40 k Da. Izuzetak je streptokokni PlyC endolizin, sa 114 kDa. PlyC nije samo najveći i najpotentniji lizin, već i strukturno jedinstven jer se sastoji od dva različita genska proizvoda, PlyCA i PlyCB, s omjerom od osam PlyCB podjedinica na svaku PlyCA, u svojoj aktivnoj konformaciji. Svi ostali lizini su monomer koje čine dva domena odvojena kratkom linkerskom regijom. N-kraj domena katalizira hidrolizu peptidoglikana,  a  domen C-kraja  se veže za ćelijski zid podloge.
Katalitski domen
Katalitski domen je odgovoran za cijepanje peptidoglikanskih veza. Funkcijski, može se izdvojiti pet vrsta lizinskih  katalitskih domena: Peptidoglikan sastoji se od umreženih aminokiselina i šećera koje čine inazmjenične amino šećere: N-acetilglukozamin (NAG) i N-acetilmuraminsku kiselinu (NAM). Endo-β-N-acetilglukozaminidazni lizini razlažu NAG,  dok N-acetilmuramidazni (lizini poput lizozima) cijepaju NAM. Endopeptidazni lizini razlažu bilo koju od peptidnih veza između aminokiselina, dok N-acetilmuramoil-l-alanin amidazni lizini (ili jednostavno amidazni lizini) hidroliziraju amidnu vezu između šećera i aminokiselinskih ostataka. Konačno, nedavno je otkriveno da γ-D-glutaminil-l-lizin endopeptidazni lizini razlažu gama vezu  između D-glutamina i L-lizin ostataka. Obično, dva ili više različitih katalitskih domena su povezana za  jednostruki  domen koji je vezan za  ćeliju. To je tipsko kod mnogih stafilokoknih, kao i streptokoknog PlyC holoenzima, koji sadrži dva katalitska domena. Catalytic domains are highly conserved in phage lysins of the same class.
Ćelijski vezani domen
Domen koji je vezan za ćeliju (CBD) I veže se za određenu podlogu,  nalazi u zidu ćelije domaćinske bakterije, obično ugljikohidrat. Za razliku od katalitskog domena, ovaj domen je varijabilan, što omogućava veliku specifičnost i smanjuje otpornost bakterija. Afinitet vezanja za ćelijski zid podloge je visok, možda kako bi se na ćelijski  zid vezali  fragmenati bilo kojeg slobodnog  enzima, koji bi mogao konkurirati fagnom  potomstvu u zarazi  domaćinu susjednih bakterija.
Evolucija
Predloženo je da je glavni mehanizam evolucije fagmih lizina razmjena modularnih jedinica, što je proces kojim zamjenjuju  svoje različite katalitske ke i ćelijski vezane  domene između lizina, što bi dovelo do novih kombinacija i bakterijskih vezanja  i katalitske specifičnosti.
Način djelovanja
Lizinski katalitski domen digestira peptidoglikane  lokalno po visokoj stopi, što uzrokuje rupe u zidu ćelije. S obzirom da je umreženi peptidoglikanski zid ćelija jedini mehanizam koji sprečava spontani nalet bakterijskih ćelija zbog visokog unutrašnjeg pritiska (3 do 5 atmosfera), enzimske digestije putem lizina nepovratno izazivaju hipotonične lize. Teorijski, zbog katalitskog svojstva fagnih lizina, jedan enzim bi bio dovoljna da ubije domaćina bakteriju, razlaganjem potrebnog broja veza, iako je to tek treba da se dokaže.
Rad Loessnera i suradnika ukazuje na to da se cijepanje veza  obično postiže zajedničkim djelovanjem više lizinskih  molekula na lokalnom području zida ćelije domaćina. Visoki afinitet vezanja za ćelijski  zid podloge (blizu kao IgG za  njegov supstrat), čini se da je za  svaku lizin   potrebno  više molekula, jer svaki od njih se  veže tako čvrsto na zid ćelije da se ne može razložiti dovoljno veza i izazvati lizu sam po sebi.
Nakon zida ćelije, fagni  lizini moraju prijeći ćelijske membrane. Međutim, oni nemaju signalni peptid koji bi  im omogućio  da to učine. Da bi se takav problem riješio, virusni fagi  sintetiziraju  drugi protein holin,  koji se veže za ćelijsku membranu i čini rupe u njemu (otuda ime), omogućavajući lizinima  da  stignu  do peptidoglikanske  matrice. Prototip holina je S protein lambda faga, koji pomaže R proteinu  lambda faga (lizin). Svi holini se  usađuju  u ćelijske membrane i sadrže najmanje dva transmembranska  spiralna domena. Smatra se da proces stvaranja  rupa  može postići holinskom  oligomeracijom  u određenom trenutku,  kada su potomci viriona postavljeni za oslobađanje.
Djelotvornost
Fagni lizini su uglavnom specifični za vrste ili podvrste, što znači da su efikasni samo protiv bakterija od kojih su proizvedeni. Dok neki lizini djeluju samo po ćelijskim  zidovima nekoliko bakterijskih filotipova,  pronađeni su i neki lizini  širokog spektra. Slično tome, poznati su i neki termostabilni lizini, što ih čini pogodnijim  za upotrebu u biotehnologiji. Što se tiče njihove upotrebe kao antibiotika, pronađeni lizini su efikasni uglavnom protiv Gram-pozitivnih bakterija, jer Gram-negativne bakterije posjeduju vanjske membrame koje sprečavaju vanćelijske lizinske  molekule  za  razgradnju  peptidoglikana. Međutim, lizini sa aktivnošću protiv gram-negativnih bakterija, kao što je  OBPgp279,  privlače  interes kao  potencijalni  terapeutici.
Imunski odgovor
Jedan od najproblematičnijih aspekata korištenja fagnih lizina  kao antimikrobnih agenasa  je potencijal imunogenosti  ovih enzima. Za razliku od većine antibiotika, proteini su skloni prepoznavanju antitijela i vezanju, što znači da lizini  mogu  biti neefikasni u  liječenju bakterijskih infekcija ili čak opasni,  jer potencijalno dovode do sistemskog  imunskog odgovor ili citokinska oluja. Ipak, eksperimentalni podaci o imunološki bogatom   zečjem  serumu  su pokazali da hiperimuni  serum usporava, ali ne blokira aktivnost pneumokoknog  lizina Cpl-1.
Antimikrobna upotreba
Fagni lizini su uspješno testirani u životinjskim modelima,  za kontrolu patogenih bakterija otpornih na antibiotike  koje se nalaze na sluznicama i u krvi. Glavna prednost lizina  u odnosu na antibiotike nije samo niska bakterijska otpornost, nego  i visoka specifičnost prema ciljnim patogena i niska aktivnost prema normalnoj  bakterijskoj flori domaćina.
Lizini su prvi put  upotrebljeni u terapeutske svrshe kod  životinja,  u 2001. godini, u eksperimentu u kojem su  miševa oralno kolonizovani  bakterijom  Streptococcus pyogenes, a delolonizirani su  jednom  oralnom dozom PlyC lizina.
Vuk (sazviježđe)
Vuk (lat.Lupus) je sazviježđe na nebu. Prvo otkriće je napravio u 2. vijeku grčki astronom Ptolomej.U Staroj Grčkoj je bilo poznato i pod nazivom divlja životinja (therium) a u Rimu beštija (bestie). Najsjajnija zvijezda Alfa Lupi udaljena je od Sunca 460 sg i ima prividnu magnitudu od 2.3.
Zasada
Zasada je naseljeno mjesto u općini Bileća, Bosna i Hercegovina.
Kent
Kent je ceremonijalna i upravna grofovija na području jugoistočne Engleske. Graniči sa istočnim Sussexom, Surrey, Greater London i preko ušća rijeke Thames sa grofovijom Essex. Glavni grad grofovije je Maidstone sa 89.684 stanovnika (2002).
Rahmija Kadenić
Rahmija Kadenić (2. juna 1920. Banja Luka, Kraljevina Jugoslavija, umro 2000.) je bio bosanskohercegovački i jugoslavenski partizan, general JNA.
1939. postao je član KPJ, a 1941. pomogao je u organizaciji NOVJ ; tokom Drugog svjetskog rata bio je politički povjerenik nekoliko partizanskih jedinica.
Nakon rata završio je Višu partijsku školu Đuro Đaković, Višu vojnu akademiju i Vojnu školu JNA; između ostalog je bio predavač na vojnoj akademiji i autor djela ratne i vojne tematike.
NGC 5318
NGC 5318 (također poznat kao MCG 6-30-96, PGC 49139 i UGC 8751) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 199 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Lovački psi. Najveći prečnik je 1,50 (87 hiljada sg) a najmanji 0,9 uglovnih minuta (52 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 2. maja 1785. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Supermarine Spitfire
Supermarine Spitfire jedan je od najpoznatijih lovaca u Drugom svjetskom ratu. Kao i njegov najveći protivnik, Messerschmitt Bf 109, Spitfire je bio avion napredne konstrukcije i dizajna. Imao je uski stajni trap te u krila ugrađene mitraljeze da bi se spriječili pogoci u propeler. RAF je 1954. izbacio ovaj tip iz upotrebe.
Colorado
Industrija i energetika: struja se proizvodi u nuklearnim elektranama. Zastupljene su industrije: čelika, prehrambena, hemijska, avionska i svemirska. Naseljena je oko 1850. godine.
U Coloradu se nalaze indijanski rezervati.
Stanovništvo
Indijanci.- Colorado su nastanjivala plemena Ute Indijanaca (središnje i zapadne dijelove). Kiowa, Kiowa Apache, Arapaho i Cheyenne lutali su i često ratovali po istočnim predjelima Colorada. Jugoistočni Colorado bijaše dom Jicarilla Apačima. Bannocki i Sjeverni Šošoni lutali su i lovili njegovim sjeverozapadom.
Gradska regija Katowica
thumb|right|288px|Položaj urbanog područja Katowica na mapi Poljske Gradska regija Katowica (poljski: Górnośląski Związek Metropolitalny), poznata i kao Gornjošleska urbana zona je urbano područje/konurbacija na jugu Poljske. Većim dijelom se nalazi unutar Šleskog vojvodstva i manjim dijelom u Malopoljskog vojvodstva, na rijekama Odra i Visla. Urbano područje Katowice je najveće takvo područje u Poljskoj i jedno od najvećih u Evropskoj uniji.
U ovom urbanom području živi oko 2,7 miliona stanovnika. Urbano područje Katowica obuhvata najveći dio metropolitanskog područja Katowica (populacija između 3 i 3,5 miliona stanovnika) i dio je Gornjošleskog metropolitanskog područja sa 5.294.000 stanovnika.
NGC 6791
NGC 6791 je otvoreno zvjezdano jato i nalazi se u sazviježđu Lira. Prvo otkriće je napravio Friedrich August Theodor Winnecke u decembru 1853. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Institucije Evropske unije
Pet najvažnijih institucija Evropske unije su:
Postoje i druga tijela i ustanove:
Finansijska tijela:
Također postoji i velik broj specijaliziranih agencija. To su:
NGC 1031
NGC 1031 (također poznat kao ESO 154-5 i PGC 9907) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 258 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Sat. Najveći prečnik je 1,90 (142 hiljade sg) a najmanji 1,1 uglovnih minuta (82 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 11. septembra 1836. godine.
NGC 3815
NGC 3815 (također poznat kao MCG 4-28-25, PGC 36288 i UGC 6654) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 171 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Lav. Najveći prečnik je 1,70 (84 hiljade sg) a najmanji 0,9 uglovnih minuta (45 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 10. aprila 1785. godine.
IC 2181
IC 2181 (također poznat kao MCG 3-19-5, PGC 20417 i UGC 3744) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 228 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Blizanci. Najveći prečnik je 0,90 (60 hiljada sg) a najmanji 0,5 uglovnih minuta (33 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Stephane Javelle 7. februara 1896. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Menada
mini|190 px|Pohotni [[satir i Menada, vaza]] Menade (grč. , Mainádes) su vrsta grčkih nimfi. Njihovo ime znači "mahnite", "pomamne", a zovu se i Basaride, a u rimskoj mitologiji Bakhantice. Menade postoje u mitologiji, ali su Grčkom lutale i ljudske Menade.
Mitologija
Menade su divlje i lude nimfe koje lutaju brdima i šumama, štovajući boga vina Dionisa. Kada naiđu na ljude, ubijaju ih ako im se ne pridruže u plesu. Odjevene su u lanenu kožu, a na glavi im je bršljan. Štite Dionisa, a okupljaju se i na Parnasu. Njihovo se ponašanje može objasniti alkoholom. Menade su bile lijepe i ljubomorne pa su ubile Orfeja kad ih nije hti pogledati dok je patio za Euridikom. Tebanske Menade su ubile kralja Tebe - Penteja, nakon što je zabranio štovanje Dionisa. Dionis je pronašao Menade kad se vratio iz Indije, svidjele su mu se, pa ih je poveo sa sobom. Menade se upuštaju u seks i sakaćivanje.
Kozara (film)
Kozara je prvi partizanski film Veljka Bulajića i prvi "čisti" izdanak podžanra spektakularne partizanske epopeje u jugoslavenskoj kinematografiji. Bulajić je primijenio svoju dobro znanu formulu naroda kao kolektivnog lika predstavljenog nizom izražajnih individualnih karaktera, a poseban sastojak filma je niz emocionalno intenzivnih situacija koje će autori budućih partizanskih spektakala slijediti i postaviti kao normu (pod)žanra. Kozara je nagrađena Zlatnom medaljom na festivalu u Moskvi (1963) i nagradom kritike u New Delhiju, te je imala vrlo solidan međunarodni odjek; na Pulskom festivalu nagrađena je Velikom zlatnom arenom za najbolji film te novčanim nagradama za režiju i scenarij, a dobitnik je i nagrade publike Jelen sedmičnika VUS.
Radnja filma zasniva se na historijskom događaju, Bici na Kozari.
Ribe dvodihalice
Ribe dvodihalice ili plućašice (Dipnoi) predstavljaju relikte, posljednje ostatke jedne prastare grupe porijeklom još iz devona koje imaju sposobnost da, osim disanja na škrge, udišu i atmosferski vazduh (grč. pnoe = dah; pneustes = onaj koji diše). Žive u slatkim vodama tropskih krajeva koje u određeno doba godine presušuju. Tada ove ribe prelaze na udisanje atmosferskog vazduha pomoću ribljeg mjehura koji je bogato snabdjeven mrežom krvnih sudova i funkcioniše kao pluća.
Imaju veliki broj primitivnih osobina kao što su:
Ribe dvodihalice su srodne šakoperkama i danas su zastupljene sa samo tri reliktna roda raspoređena na tri različita kontinenta i svrstana u dva podreda:
1. Monopneumones (Monopneumones) kome danas pripada jedna jedina vrsta ceratodus (Ceratodus forsteri ili Neoceratodus forsteri); ceratodus ima jedan, neparan riblji mjehur (po tome su dobili ime) i živi u vodama Australije;
2. Dipneumones (Dipneumones) ima dva riblja mjehura, posebno tanke krljušti, a parna peraja u obliku pipaka; pripadaju mu dva roda:
IC 522
IC 522 (također poznat kao MCG 10-13-31, PGC 25009 i UGC 4654) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 234 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Veliki medvjed. Najveći prečnik je 1,00 (68 hiljada sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (54 hiljade sg). Prvo otkriće je napravio Lewis Swift 8. maja 1890. godine.
Zaušje
Zaušje je naseljeno mjesto u općini Bileća, Bosna i Hercegovina.
Malahit
Malahit je relativno česti karbonatni mineral poznat kao bazični bakar-karbonat hemijskog sastava: Cu2CO3(OH)2. Po Strunzovoj sistematici minerala spada u klasu "karbonata i nitrata". Zelene je boje i kristalizira u monoklinskom kristalnom sistemu. Individualni kristali malahita su dosta rijetki, a oni mogu imati igličast ili prizmatični habitus. Malahit nastaje iz bakarnih ruda i često dolazi zajedno sa azuritom. Uglavnom se nalazi u obliku masivnih ili grozdastih agregata u svim nijansama zelene.
Historija i etimologija
Ljudima je malahit poznat još iz prahistorije. Pripadnici drevnih civilizacija nosili su hamajlije i nakit od malahita u svrhu zaštite od bolesti i loše sreće. Plinije Stariji (23–79) opisivao je malahit u svom djelu Naturalis historia. Ime minerala potiče od latinske riječi molochitis, a izvedeno iz grčkog μαλάχη, odnosno po starogrčkom izgovoru maláchē što znači sljez. Pretpostavlja se da boja kamena podsjeća na snažnu zelenu boju listova sljeza.
Sve do Srednjeg vijeka, malahit se koristio za lemljenje predmeta koje su izrađivali zlatari. U tu svrhu, on se najprije mrvio u prah i pomoću ribljeg ljepila i vode pretvarao u emulziju zvanu "zlatno ljepilo" (grč. chrysokolla, chrysos - zlato; kolla - ljepilo). U vatri zapaljenoj na drvenom uglju, "zlatno ljepilo" se reducira zbog prisustva ugljik-monoksida do bakra, pri čemu nastaje legura bakra kojom se može lemiti. Na taj način bilo je moguće lemljenje finih zlatnih žica i zlatih perli i kuglica na površinu nekog predmeta. Etruščani su bili vrsni znalci ovog postupka a i stari Egipćani su također poznavali ovu metodu. Primjer upotrebe ove metode u starom Egiptu bile su mrtvačke maske i drugi predmeti pronađeni u grobnici faraona Tutankhamona.
Rasprostranjenost
Malahit je mineral koji se može pronaći na brojnim nalazištima širom svijeta, uglavnom u gornjim oksidnim zonama depozita rude bakra. U prirodi je najčešće povezan sa azuritom, bazičnim plavim karbonatom bakra, koji sadrži manje hemijski vezane vode u svojim kristalima, a također i sa hrizokolom (bakar-silikatom). Malahit je mnogo više rasprostranjen u prirodi od azurita. Velika nalazišta malahita pronađena su na Uralskom gorju u Rusiji, okrugu Katanga u DR Kongu, u Zimbabveu i Čileu. Ova nalazišta bila su važni izvori malahita u lapidarne svrhe (za obradu poludragog kamenja i slično).
Izvori malahita, koji se koristio u srednjevjekovnom evropskom slikarstvu, nisu poznati, mada postoje rijetka spominjanja rudnika bakra u Mađarskoj kao jednog od mogućih izvora azurita i malahita, a dobro su poznati antički rudnici bakra širom istočnog dijela Centralne Evrope. Chessy-les-Mines u blizini Lyona mogao bi biti drugi izvor malahita. Vanoccio Biringuccio, italijanski metalurg iz 15. vijeka, pisao je o zelenom azuru, za šta današnji naučnici smatraju da se radi o malahitu. U istim izvorima također se spominje njemački azur što bi moglo odgovarati azuritu. Postoji veći broj manjih nalazišta rude bakra u Kini i Japanu, a koji su mogli služiti kao izvori malahita. Međutim, mnogi današnji trgovci bojama u Japanu uvoze malahit iz afričkih država i Čilea.
Osobine
Za malahit je karaktristična njegova izrazita zelena boja, a koja u pojedinim nalazištima može varirati od svijetlozelene do gotovo crno-zelene. Malahit iskazuje općenito izuzetno snažan pleohroizam (višebojnost), koja se manifestira tako što se njegova boja mijenja u zavisnosti od smjera i pravca svjetlosti koja na njega pada, počev od gotovo potpune prozirnosti, preko žutozelene do tamne zelene.
Tvrdoća po Mohsu malahita iznosi od 3,5 do 4, dok je njegova gustoća od 3,6 do 4,05 g/cm³, u zavisnosti od stepena čistoće njegovih spojeva. Udio bakra u njemu iznosi oko 57,3 %.
Zbog svoje relativno male tvrdoće i ne toliko velike gustoće, malahit je podložan lahkom lomljenju. Sunčeva svjetlost čini ga dosta bljeđim, a voda mu može "oduzeti" dio sjaja, a u nekim slučajevima može doći i do promjene boje.
Najbolje godine (TV serija)
Najbolje godine je hrvatska porodično-dramska serija. Glavni režiseri su Mladen Dizdar, Robert Orhel, Goran Rukavina i Kristijan Milić, dok je kreativni producent Milivoj Puhlovski. Serija je s emitiranjem krenula 14. septembra 2009. na programu Nove TV. Prikazuje se od ponedjeljka do četvrtka u 20 sati. Snimanja serije počela su početkom augusta.
Sinopsis
Radnja serije se vrti oko života nekoliko seoskih porodica, njihovih problema i ljubavnih zgoda i nezgoda, a u središtu pažnje je gradska djevojka Lorena, koja se vraća u selo kako bi prodala kuću koju je naslijedila od pokojne majke.
Kamerun
Republika Kamerun (francuski: République du Cameroun) je država pozicionirana u centralnoj i zapadnoj Africi. IGraniči sa Nigerijom na zapadu; Čadom na sjeveroistoku; Centralnoafričkom Republikom na istoku, i Ekvatorijalnom Gvinejom, Gabonom, i Republikom Kongo na jugu.
Obalna linija Kameruna leži na zavoju rijeke Bonny, odnosno dijelu Gvinejskog zaliva i Atlantskog okeana.
Kamerun se naziva "Afrika u malom", zbog svoje geološke i kulturne raznolikosti. Prirodna obilježja uključuju plaže, pustinje, planine, tropske kišne šume, i savane. Najviša tačka je planina Kamerun (Cameroon), na jugozapadu. Najveći gradovi su Douala, Yaoundé, i Garoua.
U Kamerunu živi preko 200 različitih lingvističkih grupa. Zemlja je dobro poznata po svojim izvornim muzičkim stilovima, posebno "makossa" i "bikutsi", kao i svom uspješnom nogometnom timu.
Engleski i francuski su službeni jezici.
Rani naseljenici ove teritorije su bili pripadnici Sao civilizacije oko jezera Čad, kao i Baka lovci-skupljači u jugoistočnim prašumama.
Pripadnici Fulani vojske su osnovali Emirat Adamawa na sjeveru, u 19. vijeku, i različite etničke grupe na zapadu i sjeverozapadu sun osnovale moćne područja kojima upravljaju poglavice. Kamerun je postao njemačka kolonija 1884. godine.
Glavni grad je Yaounde. Površina države je 476 000 km2, ima 15 mil stanovnika. Reljef je planinski, najviši vrh Kamerun ima visinu 4070 m. Klima je tropska vlažna a na jugu ekvatorijalna, najkišovitije mjesto u Africi.
Etimologija
Izvorno, Kamerun je bio egzonim koji su Portugalci dali rijeci Wouri, koju su nazvali Rio dos Camarões - "rijeka škampa" ili "škampska rijeka", misleći na tada obilne kamerunske škampe. Danas ime zemlje na portugalskom ostaje Camarões.
Šahovski turnir u Beču 1873.
Šahovski turnir u Beču 1873. održan je kao prateći događaj Svjetske izložbe (pete po redu počevši od svjetske izložbe 1851. u Londonu).
Kamerun
Historija
Otkrili su ga Portugalci u 15. vijeku. Do Prvog svjetskog rata bio je njemačka kolonija kada su sjeverni dio okupirale britanske snage iz Nigerije, a ostatak kolonije francuske snage iz Srednjeg Konga. Do 1958. godine Kamerun je bio mandatno područje Ujedinjenih nacija dato na upravljanje Francuskoj i Velikoj Birtaniji. Godine 1960. francuski dio stiče nezavisnost, a godinu poslije, nakon referenduma, južni dio britanskog Kameruna pridružuje se Federalnoj republici Kamerun, a sjeverni dio Republici Nigeriji.
Šahovski turnir u Beču 1873.
Pozadina
Austro-Ugarska se imala namjeru predstaviti kao svjetski lider i kao jednaka Engleskoj i Francuskoj te prikazati novi Beč (zgrade u Ringstraßeu, parkove). Nažalost, Bečka berza doživjela je krah 9. maja (vidi članak Bankarska panika 1873), a grad je poharala i epidemija kolere od jula do septembra. Konačno, mnogi gosti posjetili su sajam u oktobru i novembru.
Turnir
Za vrijeme epidemije turnir se održavao u prostorijama Bečkog šahovskog društva (Wiener Schachgesellschaft) od 21. juna do 29. augusta. Vremensko ograničenje bilo je 20 poteza za 1 sat. Učestvovalo je 12 igrača, a igralo se u 11 kola. Svaki igrač igrao je sa svakim drugim meč na 2 boda uz maksimum od 3 partije. Svaki kratki meč morao je biti završen u roku od 2 dana. Ako na kraju ne bi bilo pobjednika (1:1,=1 or 0:0,=3), rezultat je bio neriješen, a igrači bi dobili po pola boda. Turnir je osvojio Wilhelm Steinitz u razigravanju protiv Josepha Henryja Blackburnea (2–0). Nakon toga se skoro svako složio da je Steinitz tada bio najjači igrač na svijetu.
Car Franjo Josip i baroni Albert Salomon von Rothschild i Ignatz von Kolisch dali su značajan doprinos nagradnom fondu. Dobitnici nagrada bili su: Steinitz (1000 guldena (F) i 200 zlatnih dukata), Blackburne (600 F), Anderssen (300 F) i Rosenthal (200 F).
Rezultati i tabela:
Linux distribucija
Pojam "Linux distribucija" se odnosi na verziju Unixolikog operativnog sistema za računare koja sadrži većinu softvera primjerenog za GNU operativni sistem (isključujući GNU Hurd), Linux kernel i druge programe. Komercijalno održavane distribucije kao Ubuntu (kojeg održava Canonical Ltd.), SUSE Linux (održava ga Novell) i Mandriva Linux, i projekti koje održava zajednica korisnika kao Debian i Gentoo, skupljaju i testiraju softver prije izdavanje distribucije. Već postoji preko tri stotine Linux distribucija koje se aktivno razvijaju, ispravljaju i poboljšavaju. Tipična Linux distribucija sadrži Linux kernel, GNU alate i datoteke, dodatni softver, dokumentaciju, window system, window manager, i desktop okruženje. Većina uključenog softvera je slobodni/otvoreni softver koji distribuiraju održavatelji i u prekompajliranim binarnim paketima i u source (izvornoj) formi, te tako dozvoljavaju korisnicima mijenjanje i kompajliranje originalnog izvornog koda kako oni žele. Drugi softver uključen u distribucije može biti vlasnički i možda nije raspoloživ u izvornoj formi.
Pogledajte spisak Linux distribucija za više informacija.
NGC 2369B
NGC 2369B (također poznat kao ESO 123-5, IRAS 07199-6157 i PGC 20717) jeste prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 139 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Kobilica. Najveći prečnik je 1,50 (61 hiljada sg) a najmanji 1,4 uglovnih minuta (57 hiljada sg).
Oldenburg (dinastija)
Oldenburgovci su članovi najbrojnije i najznačajnije nekatoličke dinastije u Evropi. Potekli su sa sjevera Njemačke, iz grofovije Oldenburg. Među današnjim Oldenburgovcima su kraljica Danske, kralj Norveške, kraljica Španije, bivši kralj i bivša kraljica Grčke, te princ od Velsa.
Oldenburgovci su postali kraljevska kuća kada je 1448. godine oldenburški grof Kristijan VI izabran za kralja Danske. Dvije godine kasnije izabran je za kralja Norveške, a sedam godina nakon preuzimanja norveške krune izabran je i za švedskog kralja. Dansku krunu od 1448. nose Oldenburgovci; Frederik, sin trenutne monarhinje, bit će prvi ne-Oldenburgovac na danskom prijestolju u posljednjih pet stoljeća, pošto njegov otac nije Oldenburgovac.
Godine 1762. i ponovo 1796. Oldenburgovci su zasjeli na carsko prijestolje Rusije, u vidu ogranka Holstein-Gottorp-Romanov. Zadržali su carsku krunu sve do Februarske revolucije 1917. godine.
Vilim, sin danskog kralja Kristijana IX, je 1863. izabran za kralja Grčke. Svi naredni kraljevi Grčke bili su Oldenburgovci.
Od 1448. do 1814. danski Oldenburgovci su držali i krunu Norveške. Godine 1814. predali su je švedskim Oldenburgovcima, iz ogranka Holstein-Gottorp. Nakon izumiranja ovog ogranka po dogovoru su švedsku i norvešku krunu naslijedili Bernadotti. Međutim, 1905. došlo je do okončanja personalne unije između Švedske i Norveške, a za novog kralja Norveške izabran je Oldenburgovac Karlo, sin budućeg danskog kralja Fridrika VIII.
Charles, princ od Velsa je također Oldenburgovac, kao i njegova braća, sestra i sinovi, budući da je njegov otac Filipos bio grčko-danski princ. Stoga će krune Ujedinjenog Kraljevstva, Kanade, Australije, Novog Zelanda, Jamajke i 11 ostalih zemalja Commonwealtha naslijediti Oldenburgovci.
Današnji poglavar kuće Oldenburg je Christoph Prinz zu Schleswig-Holstein, nasljednik vojvodstava Schleswig i Holstein.
Papa Klement I
Prema predaji koja je datirana na 9. vijek, Klement je podnio mučeništvo 102. godine na Krimu.
Hronologija
Prema Tertulijanu, oko 199., Crkva u Rimu držala je da je Klementa zaredio sveti Petar (De Praescript., xxxii), a sveti Jeronim tvrdi da je u njegovo doba većina Latina bila „uvjerena da je Klement neposredni nasljednik apostola Petra“ (De viris illustr., xv). U istom djelu Jeronim tvrdi da je Klement bio četvrti papa. I ostali dokumenti pokazuju veliku nesigurnost o tome gdje smjestiti Klementa. Najstariji popis papa uradio je Hegesip u doba pape Aniceta, oko 160. godine. izgleda da je isti popis koristio Irenej Lionski (Haer., III, iii), onda Julije Afrikanac koji je 222. sastavio svoju hronologiju, autor jedne pjesme protiv Marcijana iz 3. ili 4. vijeka, Hipolit Rimski koji je nastavio hronologiju do 234. godine, te vjerovatno autor Liberijeva kataloga iz 354. Ovaj posljednji poslužio se prilikom sastavljanja zbirke Liber pontificalis. Euzebije Cezarejski u svome Ljetopisu i u svojoj Crkvenoj historiji preuzima podatke Julija Afrikanca, ali ih u drugom dijelu donekle ispravlja. Jeronim prevodi Euzebijev Ljetopis, te nam donosi jedini preostali tekst toga djela. Prema ovim različitim autorima, hronologija prvih papa bila bi sljedeća:
Identitet
Origen uspoređuje papu Klementa s pomoćnikom apostola Pavla (Poslanica Filipljanima, 4,3), u čemu ga slijede i Euzebije, Epifanije i Jeronim, no ovaj je Klement vjerovatno bio iz Filipa u Makedoniji. Sredinom 19. vijeka ovaj papa se uspoređuje sa konzulom Titom Flavijem Klementom iz 95., koga je dao ubiti njegov bratić car Domicijan. No prema drevnim tekstovima to se ne može zaključiti, budući da oni potvrđuju da je Klement živio do Trajanove vladavine.
Vjerojatno je bio slobodnjak ili sin nekog slobodnjaka koji je pripadao carskoj obitelji. Sigurno je poznato da je u Neronovoj porodici bilo mnogo kršćana (usp. Poslanica Filipljanima 4,22).
Mučeništvo
O Klementovu životu i smrti nije poznato gotovo ništa. O njegovu mučeništvu govori se u apokrifnim zapisima što ih je u svojoj zbirci „Patres apostolici“ 1724. objavio Cotelier. Ondje se uz obimne detalje govori o tome da je Klement obratio Teodoru, ženu Sisinija, Nervina dvorjanika, a potom i samog Sisinija te još 423 osobe na višem položaju. Trajan je stoga prognao papu na Krim, gdje je izveo razna čuda, a mnogi su se ondje pokrstili i izgradili 75 crkava. Trajan konačno određuje da se Klementa baci u more sa sidrom privezanim za vrat. Otada se more postupno povlačilo, dok se nije otkrilo na čudesan način načinjeno svetište s kostima sveca. Ova je legenda vjerovatno bila poznata već u 4. vijeku, a zasigurno u 6. vijeku (Grgur iz Toursa. Sveti Ćiril oko 868. na Krimu nailazi na grobnicu s kostima i sidrom, te se proširio glas da je riječ o Konstantinovim ostacima. Ćiril je te ostatke prenio u Rim, a papa Hadrijan II. položio ih je zajedno s ostacima Ignacija Antiohijskog pod glavni altar bazilike sv. Klementa u Rimu. Dio legende koji govori prijenosu kostiju vjerovatno je autentičan, no nije sigurna identifikacija samih ostataka.
Rufin je prvi koji (oko 400. godine) spominje Klementa kao mučenika. Papa Zosim u jednom pismu afričkim biskupima 417. spominje proces i djelomično oslobođenje od krivnje heretika Celestijusa, koji se dogodio u bazilici sv. Klementa. Papa kaže da je izabrao tu baziliku upravo stoga što je Klement dao svoj život za pravu vjeru. Oko 430. godine jedan pisac imenom Predestinat te sinod u Vaisonu iz 442. upisuju Klementa među mučenike.
Savremeni kritičari drže da je moguća zamjena pape Klementa s mučenikom konzulom Klementom. Ipak, s druge strane, u Rimu ne postoji tradicija o ukopu ovog pape, pa se misli da je ipak umro u progonstvu.
Ikonografija
U umjetnosti, papa Klement obično se prikazuje sa sidrom i ribom. Uz ove simbole, uz njega se prikazuje miljokaz, ključevi, izvor koji na njegovu molitvu daje vodu, ili knjiga.
Rimski martirologij
Rimski martirologij donosi ga pod imenom „papa sveti Klement I., mučenik“, pod datumom 23. novembra, a riječ je o danu kad su njegovi ostaci pokopani u Rimu.