cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Plućna alveola
Ćelije tipa II
Ćelije tipa II su kuboidne i mnogo manje od ćelija tipa I. One su najbrojnije ćelije u alveolama, ali ipak ne pokrivaju toliko površine kao pločaste ćelije tipa I. Ćelije tipa II u alveolnom zidu sadrže sekretorne organele, poznate kao lamelna tijela, koje se stapaju sa ćelijskim membranama i luče plućni surfaktant. Ovo površinski aktivno sredstvo je film masnih supstanci, skupine fosfolipida koji smanjuju alveolni površinski napon. Fosfolipidi se čuvaju u lamelnim tijelima. Bez ove prevlake, alveole bi se urušile. Surfaktant se kontinuirano oslobađa od egzocitoza. Reinflaciju alveola nakon izdaha olakšava surfaktant, koji smanjuje površinsku napetost u tankom fluidnom omotaču alveola. Tekući omotač proizvodi tijelo kako bi se olakšao prijenos plinova između krvi i alveolnog zraka, a ćelije tipa II obično se nalaze na krvno-zračnoj barijeri.
Ćelije tipa II počinju se razvijati otprilike oko 26 sedmica gestacije, lučeći male količine surfaktanta. Međutim, odgovarajuće količine ne izlučuju se do otprilike 35 sedmica trudnoće – to je glavni razlog za povećane stope sindroma disajnog distresa dojenčadi, koji se drastično smanjuje u dobi iznad 35 sedmica trudnoće.
Ćelije tipa II također su sposobne za ćelijsku diobu, što daje više alveolnih ćelija tipa I i II kada je plućno tkivo oštećeno.
Ljudski gen MUC1, povezan sa pneumocitima tipa II, identificiran je kao genetički marker za rak pluća.
Alveolni makrofagi
Alveolni makrofagovi nalaze se na unutrašnjim lumenskim površinama alveola, alveolnim kanalima i bronhiolima. Oni su pokretni čistači, koji služe za gutanje stranih čestica u plućima, poput prašine, bakterija, čestica ugljika i krvnih zrnaca od ozljeda. Označavaju se i kao prašinske ćelije.
Surfaktant
Nedovoljna površinski aktivna supstanca u alveolama jedan je od uzroka koji može doprinijeti atelektazi (kolaps dijela ili cijelih pluća). Bez plućnog surfaktanta atelektaza je sasvim izvjesna. Nedovoljnost surfaktanta u plućima nedonoščadi uzrokuje sindrom dišnog distresa dojenčadi (IRDS).
Oštećena regulacija surfaktanta može prouzrokovati nakupljanje surfaktantnih proteina u alveolama u stanju zvanom plućna alveolna proteinoza. To rezultira oštećenom razmjenom plinova.
Upala
Upala pluća je upalno stanje plućnog parenhima, koje mogu izazvati i virusi i bakterije. Tada se u alveolnu šupljinu oslobađaju citokini i tečnosti, intersticij ili oboje, kao odgovor na infekciju, što dovodi do smanjenja efektivne površine razmjene plinova. U težim slučajevima kada se ćelijsko disanje ne može održati, može biti potreban dodatni kisik.
Fluidne
Kontuzija pluća je modrica plućnog tkiva uzrokovana traumom. Oštećenja kapilara mogu prouzrokovati nakupljanje krvi i drugih tečnosti u plućnom tkivu, što otežava razmjenu plinova.
Plućni edem je nakupljanje tečnosti u parenhimu i alveolama, obično uzrokovano zatajenjem srca lijeve komore ili oštećenjem pluća ili njegove vaskulature.
Koronavirus
Zbog visoke ekspresije angiotenzin-konvertujućeg enzima 2 (ACE2) u alveolnim ćelijama tipa II, pluća su podložna infekcijama nekim koronavirusima, uključujući viruse koji uzrokuju teški akutni respiratorni sindrom (SARS). i koronavirusnu bolest 2019 (COVID-19).
PRB1
Bazni pljuvačni prolinom bogati protein 1 je protein koji je kod ljudi kodiran genom PRB1.
Protein kodiran ovim genom je prolinom bogat pljuvačni protein. Ovaj i pet drugih gena koji također kodiraju pljuvačne prolinom bogate proteine (PRP), kao i gen koji kodira suznu žlijezdu PRP, tvore PRP genski klaster u regiji p13 hromosoma 12. Opisane su alternativno prerađene varijante transkripta koje kodiraju različite izoforme.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 392 aminokiseline, a  molekulska težina   38.546 Da.
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Monimiaceae
Monimiaceae (nom. cons.) je porodica cvjetnica u redu Laurales, razred Magnoliopsida, divizija Tracheophyta. Imenovana je po tipskom rodu Monimia. Ova porodica ima oko 260 priznatih vrsta u tri potporodice i 28 rodova.
Vrste porodice Monimiaceae rasprostranjene su u tropima i suptropima, uglavnom na Južnoj hemisferi: jugoistočna Azija, Australija, Okeanija i Južna Amerika. Oprašuju ih insekti, najčešče muhe i tvrdokrilci.
Rodovi
Kladogram reda Laurales:
PHAX
Eksportni protein fosforiliziranog adaptera RNK jest protein koji je kod ljudi kodiran genom PHAX sa hromosoma 5.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 394 aminokiseline, а molekulska težina 44.403 Da.
Razkrižje
mini|280px|Razkrižje, rijeka Ščavnica Razkrižje je naseljeno mjesto i općina u Sloveniji, u Pomurskoj regiji.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazilo se u sastavu stare općine Ljutomer.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, općina Razkrižje je imala 1.353 stanovnika, od čega u samom Razkrižju 252.
Općina Razkrižje
Napomena: Nastala iz stare općine Ljutomer.
PELO
Homolog proteina pelota jest protein koji je kod ljudi kodiran genom PELO sa hromosoma 5.
Moringa
Moringa je rod u  porodici Moringaceae,  cvjetnica  u redu Brassicales, razred Magnoliopsida, divizija Tracheophyta,. .
PELO
Funkcija
Ovaj gen kodira protein koji sadrži konzervirani signal jedarne lokalizacije. Kodirani protein može imati ulogu u spermatogenezi, kontroli ćelijskog ciklusa i u mejotskoj ćelijskoj diobi. U kvascima, kompleks Dom34-Hbs1 (s ABCE1) odgovoran je za reaktivaciju ribosoma i za oporavak onih zaglavljenih na iRNK. To je paralog faktora oslobađanja eRF1.
Homolog u rodu Drosophila prvi put je otkriven 1993. Mutanti pokazuju zaustavljanje ćeliskog ciklusa u G2/M fazi mejoze i veliki nebenkern oblik u kasnim spermatocitima. Homolozi ljudi, kvasaca (Dom34), glista i biljaka prijavljeni su 1995., a slijedio je jedan pronađen u Archaea.
Moringa
Ovaj rod ima desetak vrsta stablašica iz tropske Azije i Afrike; najpoznatija vrste je Moringa oleifera.
Montiniaceae
Montiniaceae je omanja porodica cvjetnica u redu Solanales, razred Magnoliopsida, divizija Magnoliophyta, carstvo Plantae. Imenovana je po tipskom rodu Montinia
U ovoj porodici, priznato je sedam vrsta u tri roda. . Prema Takhtajanovom sistemu, jedan od ovih rodova, Kaliphora, predstavlja samostalnu porodicu Kaliphoraceae.
Sve vrste ove porodice rasprostranjene su u Africi.
NGC 7434
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Stanići
Bosna i Hercegovina:
Hrvatska:
Arhitektonski fakultet u Sarajevu
Arhitektonski fakultet u Sarajevu je visokoškolska ustanova i članica najstarijeg univerziteta u državi, Univerziteta u Sarajevu. Osnovan je 1949. godine. Od januara 2009. godine, u skladu sa Zakonom o visokom obrazovanju, prestaje biti pravni subjekat već je organizaciona jedinica integriranog Univerziteta. Prvi je arhitektonski fakultet osnovan u Bosni i Hercegovini.
Trenutni dekan fakulteta je van. prof. Mevludin Zečević.
Studij i odsjeci
Studij na Arhitektonskom fakultetu je usklađen prema Bolonjskim principima i organiziran u sva tri ciklusa prema sistemu 3+2+3. Studij je također usklađen sa evropskim sistemom prijenosa i akumulacije bodova (ECTS).
Katedre
Na fakultetu postoji 6 matičnih katedri i to:
IC 4650
IC 4650 je spiralna galaksija koja je udaljena oko 368 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Zmaj. Najveći prečnik je 0,60 (64 hiljade sg) a najmanji 0,2 uglovnih minuta (21 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Guillaume Bigourdan 6. septembra 1891. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
NGC 4517A
NGC 4517A (također poznat kao MCG 0-32-19, PGC 41578 i UGC 7685) je prečkasta spiralna galaksija koja je udaljena oko 69 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 4,00 (81 hiljada sg) a najmanji 2,6 uglovnih minuta (53 hiljade sg).
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
IDDEEA
Agencija za identifikaciona dokumenta, evidenciju i razmjenu podataka Bosne i Hercegovine (skraćeno IDDEEA) jest državna agencija nadležna za donošenje standarde iz oblasti identifikacionih dokumenata, administraciju i održavanje servera na kojima se nalaze podaci iz centralnih evidencija, hostovanje aplikacija putem kojih nadležni organi vode upravne postupke oko izdavanja ličnih dokumenata, održavanje mreže za prijenos podataka između institucija sa svih nivoa vlasti i personalizaciju (štampanje) ličnih dokumenata. Osnovana je Zakonom o Agenciji 4. juna 2008. godine. Sjedište Agencije je u Banjaluci.
NGC 3085
NGC 3085 (također poznat kao ESO 566-38, MCG -3-26-3 i PGC 28875) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 184 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Vodena zmija. Najveći prečnik je 1,20 (64 hiljade sg) a najmanji 0,4 uglovnih minuta (21 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio John Frederick William Herschel 23. marta 1835. godine.
IDDEEA
Zahtjevi za izdavanje dokumenata podnose se u organizacionim jedinicama MUP-ova u mjestu prebivališta.
Historija
Parlamentarna skupština Bosne i Hercegovine, na 30. sjednici Predstavničkog doma, održanoj 4. juna 2008. godine i na 18. Sjednici Doma naroda, održanoj 17. juna 2008. godine, usvojila je Zakon o Agenciji za identifikacione dokumente, evidenciju i razmjenu podataka Bosne i Hercegovine („Službeni glasnik BiH“, broj: 56/08). Zakon je stupio na snagu 22. jula 2008. godine, a time je prestala da važi Odluka o osnivanju Direkcije za implementaciju CIPS projekta.
Direkcija za implementaciju CIPS projekta (Citizen Identification Protection System) osnovana je 29. aprila 2002. godine Odlukom Vijeća ministara (objavljenoj u „Službenom glasniku BiH“ broj 12/02) kao privremena institucija, a Zakonom o ministarstvima i drugim organima uprave BiH („Službeni glasnik BiH“ broj 5/03) definirana je kao samostalna služba u okviru Ministarstva civilnih poslova. Sjedište Direkcije je bilo u Sarajevu. Za prvog direktora imenovan je dr. Mirko Škrbić, a za pomoćnike Anton Rill i Amila Tahirbegović. U periodu od septembra 2005. do maja 2006. godine Direkciju je vodila Amila Tahirbegović.
Obrada dokumenata
Agencija je nadležna za personalizaciju i tehničku obradu sljedećih identifikacionih dokumenata:
Evidencija
Agencija vodi evidenciju:
Agencija je isključivo nadležna za tehničko održavanje i elektronsko arhiviranje podataka i informacija koje se vode u evidencijama*, kao javnog dobra na nivou Bosne i Hercegovine. Agencija nije vlasnik podataka pohranjenih u evidencijama*, nego je to izvorni organ. Agencija je nadležna za digitalno potpisivanje u oblasti identifikacionih dokumenata, odnosno zadužena je za elektronske certifikate i elektronske potpise vezano za identifikaciona dokumenata, u skladu sa zakonom kojim se regulira elektronski potpis. Agencija je nadležna za saradnju s međunarodnim institucijama zaduženim za oblast identifikacionih dokumenata.
Babinac (Velika Pisanica)
Babinac je naseljeno mjesto u sastavu općine Velika Pisanica, Bjelovarsko-bilogorska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Bjelovar.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Babinac je imao 321 stanovnika.
Napomena: ''Od 1857. do 1880. te 1910. i 1921. podaci su sadržani u naselju Bedenik (općina Nova Rača).''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Babinac je imalo 438 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Popis 1910.
Za sastav stanovništva na popisu 1910. godine, pogledati pod: Bedenik.
161. slavna olovska brdska brigada
161. slavna olovska brdska brigada  je bila vojna jedinica koja je za vrijeme rata u Bosni i Hercegovini djelovala u sastavu Prvog i Drugog korpusa Armije Republike Bosne i Hercegovine. Brigada je osnovana 27. maja 1993. godine u Olovu gdje je i bila komanda brigade, pod prvobitnim nazivom 1. brdska brigada Olovo.
Historija
Brigada je po osnivanju dobila naziv 1. brdska brigada Olovo. Prvi komandant bio je Fadil Karičić. 14. decembra 1993. godine brigadi je zbog iskazanih zasluga u odbrani Republike Bosne i Hercegovine dodijeljen počasni naziv slavna. Usklađivanjem naziva brigada unutar korpusa, 11. januara 1995. godine brigadi je promijenjen naziv u 110. slavnu brdsku brigadu. Taj naziv brigada će zadržati do 16. novembra 1995, kada je preimenovana u 161. slavnu olovsku brdsku brigadu.
Za vrijeme postojanja operativnih grupa, olovska brigada se nalazila u sastavu OG Visoko, OG-3 Kladanj 2. korpusa i OG-3 Vareš da bi formiranjem divizija bila potčinjena Komandi 16. divizije Armije RBiH koja se nalazila u Varešu.
Značaj brigade
Obzirom da se tokom rata u Bosni i Hercegovini teritorija Olova nalazila na važnom geografskom položaju, kontrolisanje ovog dijela teritorije bio je imperativ za obje strane u ratu. Naime, preko Olova se prostirala jedina komunikacija koja je povezivala teritoriju na sjeveroistoku države pod kontrolom Drugog korpusa Armije Republike Bosne i Hercegovine i ostatka teritorije koju je kontrolisala Armija RBiH. S druge strane, ovladavanje ovom teritorijom Vojska RS-a je pokušala probiti tzv. rezervi koridor koji bi se prostirao od Romanije preko Olova i dolinom Krivaje preko Zavidovića spajao sa Dobojem. Ostvarivanjem te zamisli, Drugi korpus Armije RBiH bi se stavio u totalnu blokadu. Upravo iz tih razloga, zona odgovornosti 110. slavne brigade većim dijelom rata je bila zona aktivnih ratnih djejstava i predmetom nekoliko operacija, od kojih je najznačajnija Drina 93 iz januara 1994.
Odlikovanja
Ordenom za vojne zasluge sa zlatnim mačevima posthumno je odlikovan Senahid Bolić Bolo. Zlatnim ljiljanom, najvišim ratnim priznanjem, odlikovano je 16 pripadnika brigade.
Biatlon na Zimskim olimpijskim igrama 1992 – štafeta (žene)
Utrka u biatlonu u štafeti 3x7,5 km na ZOI 1992. održana je 14. februara 1992. u Les Saisiesu, mjestu udaljenom oko 30 km od domaćina Albertvilla. Na ovoj olimpijadi je prvi put trčana štafeta u ženskoj konkurenciji. Zlatnu medalju je osvojila štafeta Francuske.
Napomene
<references group="lower-alpha"/>
Ravna Gora (čvor)
Bosna i Hercegovina:
Hrvatska:
Srbija:
Kefalni indeks
mini|Kefalni indeks (%) Ci = 100 x BPD/OFD mini|Mapa cefalnog indeksa u istočnoj [[Evropa|Evropi, 1898.]] mini|Globalna mapa cefalnog indeksa [[1896.]] Kefalni indeks, lobanjski indeks ili kranijski indeks jest odnos između stostruke maksimalne širine i maksimalne dužine lobanje, pri horizontalnom položaju (ljudske ili životinjske)  glave: Ta pozicija glave se označava kao Frankfurtaka horizontala ili Njemačka horizontala, koja podrazumijeva da se linija koja povezuje dno ušnog otvora i dno orbite nalazi u horizontalnom položaju.
Pored antropometrije, ovaj indeks se primjenjuje i u zoometriji, osobito u kategorizaciji pasa, mačaka i drugih životinja.
Upotreba u antropologiji
Kefalni indeks su naširoko koristili antropolozi u početku 20. stoljeća, za kategorizaciju  ljudskih populacija, a u 1960. od strane Carleton S. Coona. Danas se uglavnom koristi za opisivanje individualnog napretka i za procjenu dobi fetusa za pravne i akušerske potrebe.
Kefalni indeks  je formulirao  švedski profesor anatomije Anders Retzius (1796.-1860.), a u početku se koristio  u fizičkoj antropologiji, kada su  klasificirani drevnim ljudski ostaci pronađeni u Evropi. Teorija oblika glave je tijesno povezana sa razvojem rasne antropologije u 19. i početkom 20. vijeka, kada su prehistoričari pokušavali drevne ostatake pokušali  koristiti u  modeliranju  kretanja stanovništva prema  rasnim  kategorijama.
Ljudske populacije su bile kategorizirane u dolihokefalne (dugoglave), mezokefalne ("umjerenoglave"), ili brahikefalne (kratkoglave).
Indeksi
Kefalni indeksi su grupirani kako slijedi u priloženoj tabeli.
Tehnički gledano, izmjerena faktori su definirani kao maksimalna širina kostiju koje okružuju glavu, iznad supramastoidnog grebena (iza jagodice), a maksimalna dužina od najlakše primetljivog centralnog dijela čeone kosti, između obrva, (glabella) do najlakše primjetljive zadnje tačke na potiljku.
PAH (gen)
Fenilalanin-hidroksilaza (PAH) (EC 1.14.16.1) je enzim koji katalizira hidroksilaciju aromatskog bočnog lanca fenilalanina, za stvaranje tirozina. PAH je jedan od tri člana biopterin-ovisnih hidrolaznih aromatskih aminokiselina, klase monooksigenaza, koja za katalizu koristi tetrahidrobiopterin (BH4, pteridinski kofaktor) i gvožđe  bez hema. Tokom reakcije, molekulni kisik se heterolitki cijepa uz uzastopnu inkorporaciju jednog atoma kisika u BH 4 i supstrat fenilalanina. Kod ljudi, mutacije u kodirajućem genu, PAH, mogu dovesti do metaboličkog poremećaja zvanog fenilketonurija.
Enzimski mehanizam
Formiranje i rascjep gvožđe-peroksipterinskog mosta: Iako dokazi snažno podržavaju da je Fe(IV)=O hidroksilirajući intermedijar, mehanički detalji koji su u osnovi formiranja mosta Fe(II)-O-O-BH4 prije heterolitnog cijepanja i dalje su kontroverzni. Predložena su dva puta na osnovu modela koji se razlikuju po blizini gvožđa do kofaktora pterina i broju molekula vode za koje se pretpostavlja da su tokom katalize koordinirane gvožđem. Prema jednom modelu, kompleks gvožđe-dioksida je inicijalno formiran i stabiliziran kao rezonantni hibrid Fe2+O2 i Fe3+O2–. Aktivirani O2 zatim napada BH4, tvoreći prijelazno stanje koje karakterizira razdvajanje naboja između pterinskog prstena s nedostatkom elektrona i elektronom bogatih vrsta kisika. Kasnije se formira most Fe(II)-O-O-BH4. S druge strane, formiranje ovog mosta modelirano je pretpostavljajući da se BH4 nalazi u prvoj koordinacijskoj ljusci gvožđa i da ono nije koordinirano ni s jednom molekulom vode. Ovaj model predviđa drugačiji mehanizam, koji uključuje radikal pterina i superoksid, kao kritične međuprodukte. Kad se formira, Fe(II)-O-O-BH4, most se razgrađuje putem heterolitskog cijepanja O-O veze na Fe(IV)=O i 4a-hidroksitetrahidrobiopterin; stoga je molekulski kisik izvor oba atoma kisika koji se koriste za hidroksilaciju pterinskog prstena i fenilalanina.
Hidroksilacija fenilalanina pomoću feril-okso međuproizvoda: Budući da mehanizam uključuje Fe(IV)=O (za razliku od peroksipterina) hidroksilacijski intermedijer, oksidacija kofaktora BH4 i hidroksilacija fenilalanina može se odvojiti, što rezultira neproduktivnom potrošnjom BH4 i stvaranjem H2O2. Međutim, kada je produktivan, Fe(IV)=O međuprodukt dodaje se fenilalaninu u reakciji elektrofilne aromatske supstitucije koja reducira gvožđe iz feri u stanje fero. Iako je u početku bio predložen arenski oksid ili radikalni međuprodukt, analize srodnih triptofan– i tirozin-hidroksilaze sugerirale su da se reakcija umjesto toga odvija kroz kationski intermedijer koji zahtijeva da se Fe(IV)=O koordinira s vodenim ligandom, a ne s hidrokso-grupom. Ovaj kationski intermedijer naknadno prolazi 1,2-hidridni NIH pomak, dajući dienonski međuprodukt koji se zatim tautomerizira u tvorbu tirozinskih proizvoda. Kofaktor pterina regenerira se hidratacijom karbinolaminskog produkta PAH u kinonoid-dihidrobiopterin (qBH2), koji se zatim reducira na BH4.
Regulacija enzima
Predlaže se da se PAH koristi morfinski model alosterne regulacije.
Sisarski PAH postoji u ravnoteži koja se sastoji od tetramera dvije različite arhitekture, s jednim ili više dimernih oblika kao dijelom ravnoteže. Ovo ponašanje je u skladu s disocijativnim alosternim mehanizmom.
Mnoge studije sugeriraju se sisarski PAH ponaša usporedivo s porfobilinogen-sintazom (PBGS), pri čemu se navodi da različiti faktori, poput pH i vezivanja liganda, utiču na aktivnost enzima i stabilnost proteina.
Aminokiselinska sekvenca
Dužina polipeptidnog lanca je 452 aminokiseline, a  molekulska težina   51 862Da.
C: Cistein D: Asparaginska kiselina E: Glutaminska kiselina F: Fenilalanin G: Glicin H: Histidin I: Izoleucin K: Lizin L: Leucin M: Metionin N: Asparagin P: Prolin Q: Glutamin R: Arginin S: Serin T: Treonin V: Valin W: Triptofan Y: Tirozin
Struktura
Monomer PAH (51,9 kDa) sastoji se od tri različita domena: regulatornog N-terminalnog (ostaci 1–117) koji sadrži Phe-vezujuću ACT poddomeni, katalitskog domena (ostaci 118-427) i domena C-terminala (ostaci 428–453),  odgovornih za oligomerizaciju identičnih monomera. Provedena je opsežna kristalografska analiza, posebno na katalitskom domenu koordiniranom pterinom i gvožđem, kako bi se ispitalo aktivno mjesto. Određena je i struktura N-terminalnog regulatornog domena, a zajedno s riješenom strukturom homolognog C-terminalnog domena tetramerizacije tirozin-hidroksilaze, a predložen je i strukturni model tetramernog PAH-a. Using X-ray crystallography, the structure of full-length rat PAH was determined experimentally and showed the auto-inhibited, or resting-state form of the enzyme. Oblik stanja mirovanja (RS-PAH) arhitektonski se razlikuje od aktiviranog oblika (A-PAH). Još uvijek nedostaje cjelovita struktura A-PAH-a, ali je utvrđeno Phe stabilizirano sučelje ACT-ACT, koje je karakteristično za A-PAH i predložen je strukturni model A-PAH na osnovu analize SAXS-a.
Katalitski domen
Riješene kristalne strukture katalitskog domena ukazuju na to da se aktivno mjesto sastoji od otvorenog i prostranog džepa obloženog prvenstveno hidrofobnim ostacima, iako su prisutna i tri ostatka glutaminske kiseline, dva histidina i tirozin koji vežu gvožđe. Postoje kontradiktorni dokazi o koordinacijskom stanju gvožđevog atoma i njegovoj blizini BH4 unutar aktivnog mjesta. Prema kristalografskoj analizi, Fe(II) je koordiniran vodom, His285, His290 i Glu330 (aranžman trijade 2-his-1-karboksilatoliki) sa oktaedarskom geometrijom. Uključivanjem analoga Phe u kristalnu strukturu, mijenja se i gvožđe iz šesto– do petokoordiniranog stanja koje uključuje jednu molekulu vode i dvozubu koordinaciju do Glu330 i otvaranje mjesta za vezanje kisika. BH4 se istodobno pomiče prema atomu gvožđa, iako pterinski kofaktor ostaje u drugoj koordinacijskoj sferi. S druge strane, konkurentski model zasnovan na NMR i analizama molekulskog modeliranja sugerira da su sve koordinirane molekule vode prisiljene napustiti aktivno mjesto tokom katalitskog ciklusa, dok BH4 postaje izravno koordiniran gvožđem. Kao što je gore navedno, rješavanje ove razlike bit će važno za utvrđivanje tačnog mehanizma PAH katalize.
N-terminalno regulatorno područje
Regulatorna priroda N-terminalnog domena (ostaci 1–117) data je njegovom strukturnom fleksibilnošću. Analiza izmjene vodik/deuterij pokazuje da alosterno vezivanje Phe globalno mijenja konformaciju PAH, tako da je aktivno mjesto manje zagueno, jer je sučelje između regulatornih i katalitskih domena sve izloženije rastvaraču. Ovo zapažanje je u skladu s kinetičkim studijama, koje pokazuju početno nisku stopu stvaranja tirozina za PAH cijele dužine. Ovo vrijeme kašnjenja se ne primjećuje za krnji PAH bez N-terminalnog domena ili ako je enzim pune dužine prethodno inkubiran s Phe.
Delecija domena N-terminala također eliminira vrijeme kašnjenja i povećava afinitet za Phe gotovo dvostruko; ne primjećuje se razlika u Vmax ili Km za kofaktor tetrahidrobiopterina. Dodatne propise pruža Ser16; fosforilacija ovog ostatka ne mijenja konformaciju enzima, ali smanjuje koncentraciju Phe potrebnu za alosteričku aktivaciju. Ovaj N-terminalni regulatorni domen nije primijećena u bakterijskih PAH-a, ali pokazuje značajnu strukturnu homologiju sa regulatornim domenom fosfogilcerat-dehidrogenaza, enzima u biosintetskom putu serina.
Tetramerizacijski domen
Prokariotski PAH je monomerni, dok eukariotski postoji u ravnoteži između homotetramernih i homodimernih oblika. Interfejs dimerizacije sastoji se od petlji povezanih sa simetrijom koje povezuju identične monomere, dok se preklapajući C-terminalni domen tetramerizacije posreduje u udruživanju konformacijski različitih dimera, koje karakterizira različita relativna orijentacija katalitskog i tetramerizacijskog domena (Flatmark, Erlandsen). Rezultirajuće izobličenje simetrije tetramera očito je u diferencijalnoj površini sučelja dimerizacije i razlikuje PAH od tetramerno simetrične tirozin-hidroksilaze. Predložen je mehanizam zamjene tetramernog domena iz dimernog, u kojima alfa-heliksi C-terminala međusobno mijenjaju svoju konformaciju oko fleksibilnog područja šarki sa pet ostataka sa C-terminalom, kako bi formirale strukturu uprede zavojnice, pomičući ravnotežu prema tetramernom obliku. Iako su i homodimerni i homotetramerni oblici PAH katalitski aktivni, ova dva pokazuju različitu kinetiku i regulaciju. Osim smanjene katalitske učinkovitosti, dimer ne pokazuje pozitivnu kooperativnost prema L-Phe (koji pri visokim koncentracijama aktivira enzim), što sugerira da L-Phe alosterno regulira PAH, utičući na interakciju dimer-dimer.
Biološka funkcija
PAH je kritični enzim u metabolizmu fenilalanina i katalizira korak ograničavanja brzine u njegovom potpunom katabolizmu do ugljik-dioksida i vode. Regulacija protoka kroz puteve povezane s fenilalaninom kritična je u metabolizmu sisara, što dokazuje toksičnost visokih koncentracija ove aminokiseline u plazmi zabilježena u fenilketonuriji (vidi dolje). Glavni izvor fenilalanina su uneseni proteini, ali relativno malo ovog bazena koristi se za sintezu proteina. Umjesto toga, većina unesenog fenilalanina se katabolizira kroz PAH u oblik tirozin; dodavanje hidroksilne grupe omogućava da se benzenski prsten razbije u narednim katabolitskim koracima. Transaminacija u fenilpiruvat, čiji se metaboliti izlučuju urinom, predstavlja još jedan put prometa fenilalanina, ali prevladava katabolizam putem PAH-s.
Kod ljudi, ovaj enzim se eksprimira i u jetri i u bubrezima, a postoje neke indicije da se u tim tkivima može različito regulirati. PAH je neobičan među hidroksilazama aromatskih aminokiselina po svom učešću u katabolizmu; tirozin i triptofan-hidroksilaza, s druge strane, primarno se eksprimiraju u centralnom nervnom sistemu i katalizuju korake koji ograničavaju brzinu u biosintezi neurotransmitera/hormona.
Klinički značaj
Budući da fenilketonurija može uzrokovati nepovratna oštećenja, imperativ je da se nedostaci u fenilalanin-hidroksilazi utvrde u ranom razvoju. U početku je to učinjeno pomoću testa inhibicije bakterija poznatog kao Guthriejev test. Sada je PKU dio skrininga novorođenčadi u mnogim zemljama, a povišene razine fenilalanina se identificiraju ubrzo nakon rođenja mjerenjem tandemskom masenom spektrometrijom. Stavljanjem osoba na dijetu sa niskim sadržajem fenilalanina, visokim tirozina, može se spriječiti dugotrajno oštećenje njihovog razvoja.
Srodni enzimi
Fenilalanin-hidroksilaza je usko povezana sa dva druga enzima:
Ugo Vlaisavljević
Ugo Vlaisavljević (1957), bosanskohercegovački filozof i prevodilac filozofske literature.
Završio je studij na Filozofskom fakultetu u Sarajevu 1980. Na istom fakultetu je odbranio magistarski rad pod nazivom: Ogled o nastanku geometrije i utemeljivanje transcendentalne fenomenologije povijesti (Jedno čitanje Derridinog čitanja Husserlovog teksta) 1986, te doktorsku disertaciju pod nazivom: Izvor, ontologija, metafizika (od Merleau-Pontyjeve fenomenologije ka Derridinoj gramatologiji (1992). Od 1988. radi kao asistent na Odsjeku za filozofiju i sociologiju Filozofskog fakulteta u Sarajevu. Za docenta je izabran 1993, za vanrednog profesora 1998, a za redovnog profesora 2004. Predaje je predmete Uvod u filozofiju i Ontologija. Također drži nastavu na Odsjeku za psihologiju na Filozofskom fakultetu u Sarajevu na predmetu Epistemologija, a pri Centru za interdisciplinarne studije Univerziteta u Sarajevu drži nastavu iz predmeta Ideja Evrope na postdiplomskim evropskim studijama. Realizirao je veći broj studijskih boravaka u inozemstvu.
Objavio je veći broj radova u zemlji i inozemstvu. Član je redakcije časopisa Transeuropeennes (Pariz), savjeta časopisa Odjek i glavni urednik časopisa Dijalog. Prevodilac je novije filozofske literature (s njemačkog, engleskog i francuskog jezika). Član je PEN centra BiH čiji je predsjednik bio u periodu od 2006–09. godine.
Pribić Crkveni
Pribić Crkveni je naseljeno mjesto u sastavu općine Krašić, Zagrebačka županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazio se u sastavu stare općine Jastrebarsko.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Pribić Crkveni je imao 173 stanovnika.
Napomena: ''Od 1910. do 1948. sadrži dio podataka za naselje Pribić.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Pribić Crkveni je imalo 173 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Muntingiaceae
Muntingiaceae je porodica cvjetnica u redu Malvales, razred Magnoliopsida, divizija Tracheophyta. Imenovana je po tipskom rodu Muntingia.
Filogenija
Filogenetski položaj porodice Muntingiaceae u redu Malvales ilustrira slijedeći kladogram:
Brloška Dubrava
mini|260px|Brloška Dubrava, krajolik Brloška Dubrava je naseljeno mjesto u sastavu grada Otočca, Ličko-senjska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazila se u sastavu stare općine Otočac.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Brloška Dubrava je imala 63 stanovnika.
Napomena: ''Do 1900. iskazivano pod imenom Dubrava. U 1953. i 1961. označeno kao dio naselja.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Brloška Dubrava je imalo 206 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
IC 3004
IC 3004 (također poznat kao MCG 2-31-30 i PGC 38457) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 292 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Djevica. Najveći prečnik je 1,00 (85 hiljada sg) a najmanji 0,9 uglovnih minuta (76 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Royal Harwood Frost 7. maja 1904. godine.
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Veržej
mini|280px|Veržej, rimokatolička crkva "Sv. Mihael" Veržej je naseljeno mjesto i općina u Sloveniji, u Pomurskoj regiji.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Sloveniji nalazio se u sastavu stare općine Ljutomer.
Intersticij
Intersticij je granični prostor ispunjen tečnošću koji postoji između strukturne barijere, poput ćelijskog zida ili kože, i unutrašnjih struktura, kao što je organi, uključujući mišiće i cirkulacijski sistem. Tečnost u ovom prostoru naziva se intersticijska tečnost, a sadrži vodu i rastvorene supstance i odvodi se u limfni sistem. Intersticijski odjeljak je sastavljen vezivnog i potpornih tkiva u tijelu –zvani vanćelijski matriks – koji se nalaze izvan krvi i limfnih sudova i parenhima organa.
Struktura
Netekući dijelovi intersticija su uglavnom kolagenski tipovi I, III i V, elastin i glikozaminoglikani, kao što su hijaluronat i proteoglikan, koji su umreženi da bi formirali saćoliku mrežu. Takve strukturne komponente postoje i za opći itjelesni ntersticij, i unutar pojedinih organa, kao što je intersticij srčanog miokarda, i bubrežni intersticij bubrega.
Intersticij u submukozama visceralnih organa, dermisa, površinske fascije i perivaskularna adventicije, su prostori ispunjeni tečnošću, a podržani rešetkom kolagenih snopova. Prostori sa tekućinom komuniciraju sa odvodnim limfnim čvorovima, iako nemaju obložene ćelije ili strukture limfnih kanala.
Funkcije
Intersticijska tečnost je rezervoar i transportni sistem za hranljive sastojke i rastvorene supstance, koje se distribuiraju između organa, ćelija i kapilara, za signalnomolekulsku komunikaciju između ćelija i za antigene i citokine koji učestvuju u  imunskoj regulaciji. Sastav i hemijska svojstva intersticijske tečnosti razlikuju se među organima i podvrgavaju se promjenama u hemijskom sastavu tokom normalne funkcije, kao i tokom rasta tijela, uvjeta upale i razvoja bolesti, kao u zatajenju srca i hroničnoj bolesti bubrega.
Ukupni volumen intersticijske tečnosti tokom odfržavanja zdravlja iznosi oko 20% tjelesne težine, ali ovaj prostor je dinamičan i može se mijenjati u volumenu i sastavu tokom imunskih odgovora i u poremećenim uvjetima kao što je kod karcinoma, a posebno unutar tumorskih intersticija. Količina intersticijske tečnosti varira od oko 50% mase tkiva u koži do oko 10% u skeletnom mišiću.
Bolest
Kod ljudi sa plućnim i srčanim bolestima, karcinomom, bolestima bubrega, imunskim poremećajem i  parodontalnom bolešću, intersticijska tečnost i limfni system su mjesta na kojima se mogu pojaviti ili razviti mehanizmi bolesti.
HAMP
Hepcidin je protein koji je kod ljudi kodiran genom HAMP. Hepcidin je ključni regulator ulaska gvožđa u sisarsku circulaciju.
Tokom stanja u kojima je nivo hepcidina abnormalno visok, kao što je upala, serumsko gvožđe pada usled zadržavanja u makrofazima i ćelijama jetre i smanjene apsorpcije gvožđa u crijevima. To obično dovodi do anemije zbog neadekvatne količine serumskog gvožđa dostupnog za razvoj crvenih krvnih ćelija. Kada je nivo hepcidina nenormalno nizak, naprimjer kod hemohromatoze, dolazi do preopterećenja gvožđem, zbog povećanog izlivanja gvožđa posredovanog feroportinom iz skladišta i povećane apsorpcije u crijevima.
Struktura
Hepcidin postoji kao prethormon (84 aminokiseline), prohormon (60 aminokiselina) i hormon (25 aminokiselina). Dvadeset i 22-aminokiselinski metaboliti hepcidina takođe postoje u urinu. Delecija 5' N-terminalnih aminokiselina rezultira gubitkom funkcije. Konverziju prohepcidina u hepcidin posreduje prohormonska konvertaza furin. Ovu konverziju može regulirati alfa-1 antitripsin.
Hepcidin je čvrsto presavijeni polipeptid sa 32% karakteristična beta-lista i strukture ukosnice stabilizirane sa četiri disulfidne veze. Struktura hepcidina određena je rastvorom NMR. Studije NMR pokazale su novi model za hepcidin: na sobnoj temperaturi, protein se pretvara između dvije konformacije, što bi se moglo pojedinačno riješiti promjenom temperature. Struktura rastvora hepcidina određena je na 325 K i 253 K u prehlađenoj vodi. Rentgenska analiza ko-kristala sa Fab-om otkrila je strukturu sličnu visokotemperaturnoj strukturi NMR.
Funkcija
Hepcidin je regulator metabolizma gvožđa. Inhibira transport gvožđa vežući se za izlazni kanal gvožđevog feroportina, koji se nalazi u bazolateralnoj plazemamembrani crijeva enterocitima i plazmamembrani retikuloendotelnih ćelija (makrofaga), što na kraju rezultira razlaganjem feroportina u lizosomima. Inhibiranje feroportina sprečava izlaz gvožđa iz ćelije. U enterocitima ovo sprečava prenos gvožđa u jetreni portni sistem, smanjujući tako apsorpciju gvožđa u ishrani. U makrofazima inhibicija feroportina uzrokuje sekvestraciju gvožđa unutar ćelije. Povećana aktivnost hepcidina djelimično je odgovorna za smanjenu dostupnost gvožđa viđenu kod anemije hroničnih upala, kao što je otkazivanje bubrega.
Bilo koja od nekoliko mutacija hepcidina rezultira juvenilnom hemohromatozom. Većina slučajeva maloljetniče hemohromatoze nastala je zbog mutacija u hemojuvelinu. Mutacije u genu TMPRSS6 mogu izazvati anemiju, remećenjem regulacije hepcidina.
Regulacija
Sintezu i sekreciju hepcidina u jetri kontroliraju zalihe gvožđa unutar makrofaga, upala (hepcidin je reaktant akutne faze), hipoksija i eritropoeza. Makrofagi komuniciraju s hepatocitima radi regulacije oslobađanja hepcidina u cirkulaciju, putem osam različitih proteina: hemojuvelin, nasljedni protein hemohromatoze, transferin receptor 2, koštani morfogeni protein 6 (BMP6), matriptaza-2, neogenin, BMP receptor i transferin.
Eritroferon, proizveden u eritroblastima, identificiran je kao inhibitor hepcidina i tako pruža više gvožđa za sintezu hemoglobina u situacijama kao što je stresna eritropoeza.
Pokazalo se da vitamin D smanjuje hepcidin, u ćelijskim modelima koji utiču na transkripciju i kada se daju u velikim dozama ljudskim dobrovoljcima. Optimalna funkcija hepcidina može se zasnivati na adekvatnom prisustvu vitamina D u krvi.
Historija
Prvootkriveni peptid u početku nazvan je LEAP-1, kao antimikrobni protein izražen je u jetri, kada je prvi put opisan 2000. Kasnije je otkriven peptid povezan sa upalom i nazvan hepcidin nakon što je primijećeno da se proizvodi u jetri (hep-) i da ima baktericidna svojstva (-cid za ubijanje). Iako se primarno sintetizira u jetri, manje količine se sintetiziraju u drugim tkivima, poput masnih ćelija.
Hepcidin je prvi put otkriven u ljudskom urinu i serumu u 2000.
Ubrzo nakon ovog otkrića, otkriveno je da se proizvodnja hepcidina kod miševa povećava u uvjetima preopterećenja gvožđem, kao i kod upala. Genetički modificirani miševi dizajnirani da prekomjerno eksprimiraju hepcidin uginuli su ubrzo nakon rođenja, sa ozbiljnim nedostatkom gvožđa, što opet sugerira centralnu i ne suvišnu ulogu u regulaciji gvožđa. Prvi dokazi koji su hepcidin povezali sa kliničkim stanjem poznatim kao upalna anemija došli su iz laboratorije Nancy Andrews u Bostonu, kada je pregledano tkivo dva pacijenta sa tumorom jetre s teškom mikrocitnom anemijom, koji nisu reagirali na dodatak gvožđa. Činilo se da tumorsko tkivo prekomjerno proizvodi hepcidin i sadrži ga u velikim količinama iRNK. Anemija je izliječena hirurškim uklanjanjem tumora.
Zajedno, ova otkrića sugeriraju da hepcidin regulira apsorpciju gvožđa u tijelu.
Klinički značaj
Postoje mnoge bolesti kod kojih neadekvatna apsorpcija gvožđa doprinosi njegovom nedostatku i anemiji zbog nedostatka gvožđa. Tretman će ovisiti o prisutnim razinama hepcidina, jer je malo vjerojatno da će oralno liječenje biti učinkovito ako hepcidin blokira crijevnu apsorpciju, u kojim slučajevima bi bilo primjereno liječenje parenteralnim unosom gvožđa. Studije su otkrile da bi mjerenje hepcidina bilo korisno za uspostavljanje optimalnog liječenja, iako ovo nije široko dostupno, a C-reaktivni protein (CRP) koristi se kao zamjenski marker.
β-talasemija, jedna od najčešćih urođenih anemija, proizlazi iz djelomičnog ili potpunog nedostatka sinteze β-globina. Prekomjerna apsorpcija gvožđa jedna je od glavnih karakteristika β-talasemije i može dovesti do ozbiljnog morbiditeta i smrtnosti. Serijske analize β-talasemijskih miševa pokazuju da se razina hemoglobina smanjuje s vremenom, dok se koncentracija gvožđa u jetri, slezeni i bubrezima znatno povećava. Preopterećenje gvožđem povezano je s niskim nivoima hepcidina. Pacijenti sa β-talasemijom također imaju nizak nivo hepcidina. Posmatranja su navela istraživače na pretpostavku da se u β-talasemiji apsorbuje više gvožđa nego što je potrebno za eritropoezu. Povećana ekspresija hepcidina kod β-talasemijskh miševa ograničava preopterećenje gvožđem, a takođe smanjuje i stvaranje netopljivih membranski vezanih globina i reaktivnih vrsta kisika, a poboljšava stanje anemije. Miševi sa povećanom ekspresijom hepcidina također su pokazali povećanje životnog vijeka crvenih krvnih zrnaca, preokret neefikasne eritropoeze i splenomegalije, uz povećanje ukupnog nivoa hemoglobina. Iz ovih podataka, istraživači su sugerirali da terapija za povećanje nivoa hepcidina ili djelovanje kao hepcidinski agonist može pomoći u liječenju nenormalne apsorpcije gvožđa kod osoba sa β-talasemijom i srodnim poremećajima. U kasnijim studijama na miševima, eritroferon je predložen kao faktor koji je odgovoran za suzbijanje hepcidina. Korekcija nivoa hepcidina i gvožđa kod ovih miševa nije popravila njihovu anemiju.
NGC 5950
NGC 5950 (također poznat kao IRAS 15296+4036, MCG 7-32-21, PGC 55305 i UGC 9884) je spiralna galaksija koja je udaljena oko 119 miliona sg od Zemlje i nalazi se u sazviježđu Volar. Najveći prečnik je 1,50 (52 hiljade sg) a najmanji 0,8 uglovnih minuta (28 hiljada sg). Prvo otkriće je napravio Jean Marie Edouard Stephan 21. juna 1882. godine.
Crkva svete Marije (Jajce)
mini|desno|Crkva sv. Marije (pretvorena u Fethija džamiju)''' sa Zvonikom sv. Luke '''Crkva sv. Marije (pretvorena u Fethija džamiju)''' sa zvonikom sv. Luke, nalazi se u Jajcu, Bosna i Hercegovina. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika na sjednici održanoj od 21. do 27. januara 2003. godine donijela je odluku da se graditeljska cjelina proglasi za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. Ovu odluku Komisija donijelo je u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Amra Hadžimuhamedović, Dubravko Lovrenović, Ljiljana Ševo (predsjedavajuća) i Tina Wik.
NGC 5950
Najbliži NGC/IC objekti
Sljedeći spisak sadrži deset najbližih NGC/IC objekata.
Crkva svete Marije (Jajce)
Lokacija
Crkva sv. Marije (pretvorena u Fethija, odnosno Sultan Sulejmanovu džamiju, 1528. godine) sa tornjem sv. Luke, nalazi se unutar historijske jezgre Jajca, u podnožju citadele, jugozapadno od nje.
Historija
U prvoj polovini XV vijeka kada je Jajce promovisano u prijestonicu bosanskog kraljevstva, starija romanička crkva iz 12. ili 13. vijeka adaptirana je u gotičkom stilu. Nakon udaje za bosanskog prestolonasljednika Stjepana Tomaševića 1. aprila 1459. godine, Jelena Branković (Mara), kćerka srpskog despota Lazara Brankovića, kao miraz, donijela je relikvije sv. Luke Evanđelista koje je 1453. godine za iznos od 30.000 dukata despot Đurađ Branković otkupio od osmanskog sultana. Novembra 1461. godine u ovoj je crkvi po papinskim poslanicima obavljeno krunisanje posljednjeg bosanskog kralja Stjepana Tomaševića.
Za vrijeme Osmanlijskog Carstva, 1528. godine crkva pregrađena je u džamiju i nazvana imenom sultana Sulejmana I. Džamija nekoliko puta gorila je u požarima kada je uništena srednjevjekovna kamena i slikana dekoracija. Najteže oštećena je u požaru 1658. godine, a u posljednjem požaru 1832. godine od zgrade su ostali samo zidovi i od tada nije u upotrebi.
Opis
Arheološkim istraživanjama iz 1961. godine pronađeni su fragmenti kamene plastike koji pokazuju čisto gotičke i djelimično renesansne forme. Crkva bila je umjetnički bogato opremljena i dekorisana. Freske iz crkve sv. Marije u Jajcu nastale u prvoj polovini 15. Vijeka po stilskim odrednicama pripadale su krugu zapadne kasne gotike. Sačuvane su samo u fragmentima prizemnih zona na sjevernom i nešto kasnije oslikanom južnom zidu crkve. Cijeli sjeverni zid prekrivala je kompozicija "Posljednji sud". To je česta gotička kompozicija zastupljena u prvoj polovini 15. vijeka u Evropi. Na unutrašnjem dijelu zidova objekta vidljivi su tragovi mihraba, mimbera i greda koje su nosile pod mahfila. Unutrašnjost džamije bila je polihromno dekorisana.
Crkva sv. Marije (Fethija džamija) izložena je propadanju jer se radi o objektu bez krova, koji je izložen djelovanju atmosferilija. Osim toga objekat je bez upotrebne funkcije i, shodno tome, bez redovnog održavanja. U neposrednom okruženju izvedeni su, ili su u toku izvođenja, građevinski radovi koji narušavaju visoku vrijednost ansambla.
Sanacioni radovi na nadzemnom dijelu tornja izvedeni su 1985-1986 i 2001. godine. Kamenorezački konzervatorsko-restauratorski sanacioni radovi vezani za oštećene vijence, stubove sa bazama i kapitelima, kao i ostala površinska oštećenja kamena, izvedena su 1987. godine i završeni radovi injektiranja.
Ravna Gora (Hrvatska)
mini|260px|Ravna Gora, rimokatolička crkva "Sv. Terezija Avilska" Ravna Gora je naseljeno mjesto i općina u Hrvatskoj, u Primorsko-goranskoj županiji.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazila se u sastavu stare općine Delnice.
Općina Ravna Gora
Napomena: ''Nastala iz stare općine Delnice. Od 1857. do 1880. sadrži dio podataka općine Skrad.''
Ravna Gora (naseljeno mjesto)
Napomena: ''U 2001. povećano za dio područja naselja Stara Sušica i područje naselja Šijska Kosa koje je prestalo postojati .Za to bivše naselje sadrži podatke od 1857. do 1991.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Ravna Gora je imalo 2.036 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Stanići (Omiš)
Stanići su naseljeno mjesto u sastavu grada Omiša, Splitsko-dalmatinska županija, Republika Hrvatska.
Historija
Do teritorijalne reorganizacije u Hrvatskoj nalazili su se u sastavu stare općine Omiš.
Stanovništvo
Napomena: ''Od 1880. do 1910. iskazivano pod imenom Ptice, a u 1948. pod imenom Tice. U 1857., 1869., 1921. i 1931. podaci su sadržani u naselju Omiš. U 1991. smanjeno za dio područja koji je pripojen naselju Podašpilje, za koje i sadrži dio podataka u 1857. i od 1880. do 1910. te od 1948. do 1981.''
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Stanići je imalo 307 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
Bačkovica
Bačkovica je naseljeno mjesto u sastavu općine Velika Pisanica, Bjelovarsko-bilogorska županija, Republika Hrvatska.
Stanovništvo
Na popisu stanovništva 2011. godine, Bačkovica je imala 46 stanovnika.
Popis 1991.
Na popisu stanovništva 1991. godine, naseljeno mjesto Bačkovica je imalo 168 stanovnika, sljedećeg nacionalnog sastava:
BPY2
Testis-specifični osnovni protein Y 2, znan i kao osnovnonabijeni, Y-vezani 2 je protein koji je kod ljudi kodiran genom BPY2, na hromosomu Y.
Funkcija
Ovaj gen nalazi se u nerekombinirajućem dijelu hromosoma Y i posebno je izražen u sjemenicima. Kodirani protein stupa u interakciju s ligaznim proteinom ubikvitina E3A i može biti uključen u razvoj muških klicnih ćelija i neplodnost muškaraca. Na hromosomu Y nalaze se tri gotovo identične kopije ovog gena; dvije su dio palindromnog regiona. Ovaj zapis predstavlja kopiju izvan palindromne regije.
Abdulići
Abdulići su naseljeno mjesto u općini Bratunac, Bosna i Hercegovina također poznato i kao Žanjevo.
Morfogeneza
Morfogeneza (grč. μορφή –morphê = oblik + γένεσις – genesis = razvoj, odnosno generiranje oblika) je biološki proces koji uzrokuje da ćelija, tkivo ili organizam razvijaju svoj oblik. To je jedan od tri temeljna aspekta razvojne biologije, zajedno sa kontrolom rasta tkiva i stvaranjem obrasca ćelijske diferencijacije.
Proces kontrolira organiziranu prostornu distribuciju ćelija tokom embrionskog razvoja organizma. Morfogeneza se može odvijati i u zrelom organizmu, poput normalnog održavanja homeostaze tkiva pomoću matičnih ćelija ili u regeneraciji tkiva nakon oštećenja. Kancer je primjer izrazito abnormalne i patološke morfogeneze tkiva. Pojam morfogeneza također opisuje razvoj jednoćelijskih oblika života koji nemaju embrionsku fazu u svom životnom ciklusu. Morfogeneza je bitna za evoluciju novih oblika.
Morfogeneza je mehanički proces koji uključuje sile koje stvaraju mehanički stres, naprezanje i kretanje ćelija, a mogu se inducirati genetičkim programima prema prostornom uzorku ćelija u tkivima.