cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gaucelm Faidit
A-hervez en doa kemeret perzh Gaucelm er Pevare Kroaziadeg (1202 - 1204), a-raok distreiñ d’e vro c’henidik ha mervel e Bro-Lemojez war-dro 1203.
René Bazin
Buhez
E eil romant, Ma Tante Giron, a zeuas er gouloù e 1885. An oberenn diwezhañ-mañ a zigoras dezhañ dorioù saloñsoù lennegel Paris, ma kejas ouzh rener ar gazetenn Journal des débats ; hemañ a asantas embann e stumm un heuliadenn trede romant René Bazin, Une tache d'encre.
Capergnanica
Capergnanica   a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Tornata
Tornata   a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Mor Bihan - Gwened Tolpad-kêrioù
Mor Bihan - Gwened Tolpad-kêrioù (Golfe du Morbihan - Vannes agglomération e galleg) a zo anezhi ur gumuniezh tolpad-kêrioù savet d'ar 1 a viz Genver 2017 etre kumunioù eus Frañs, e departamant ar Mor-Bihan, e Breizh.
Istor
Krouet e voe ar gumuniezh diwar bodañ Kumuniezh kumunioù gourenez Rewiz, Kumuniezh kumunioù al Loc'h ha Gwened Tolpad.
Mae 2010 e Breizh
2010 e Breizh
48vet Rejimant Troadegiezh (lu gall)
An 48vet Rujumant Troadegiezh a oa ur rejumant eus an tirlu gall (lu gall).
Scandolara Ravara
Scandolara Ravara   a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Philippe Poupon
Philippe Poupon, bet ganet d'an 23 a viz Here 1954 e Kemper, a zo ur merdeer breizhat.
Jack and Jill (rimadell)
Ar rimadell
Gwerzennoù all zo bet ouzhpennet goude:
Monte Sillara
Ar Monte Sillara zo ur menez eus an Apenninoù e Proviñs Parma, etre Emilia ha Toskana,  ha 1861 m dezhañ. Rannet eo etre kumunioù Monchio delle Corti (Parma), ha Bagnone  (Proviñs Massa-Carrara).
Jean-Michel Barrault
Jean-Michel Barrault, bet ganet e 1927 e Naoned, a zo ur skrivagner, ur bageer hag ur c'hazetenner breizhat.
God (kanaouenn gant John Lennon)
An danvez
A-viskoazh e oa bet trubuilhet John Lennon gant darvoudoù kriz c'hoarvezet en e vugaleaj (desavet e voe gant e voereb Mimi hag eñ dilezet en yaouank gant e dud ; mervel a reas e vamm gant ur gwallzarvoud nepell diouzh ti Mimi). E dibenn miz Meurzh 1970 e voe kaset dezhañ The Primal Scream: Primal Therapy, The Cure for Neurosis, ul levr nevez-embannet gant G. P. Putnam's Sons ha savet gant ar bredoniour stadunanat Arthur Janov. Peurlennet e voe an oberenn gant Lennon en ur ober tri devezh ha goulenn a reas gant e wreg Yoko e pellgomzje-hi d'ar medisin evit ma teuje d'ober war e dro. Goude termal e reas Janov e vennozh dont da Londrez, a-gevret gant e wreg Vivian hag o daou vugel. E Tittenhurst Park e krogas ar mezegerezh pemdeziek, Arthur Janov oc'h ober war-dro John ha Vivian Janov oc'h ober war-dro Yoko. E-kerzh unan eus an abadennoù a ranne Janov gant e glañvdour brudet e tegouezhas ar gaozeadenn da-heul JL - What about religion? AJ - People in pain usually seek out religion. JL - Oh, God is a concept by which we measure our pain. Gant ar frazenn rik-se e krog God, heuliet gant ul lostennad traoù pe dud — an hudouriezh, Yi Jing, ar Bibl, an tarod, Hitler, Jezuz, Kennedy, Bouda, Mantra, Gita, ar Yoga, ar rouaned, Elvis, Zimmerman ha... Beatles — en devoa desket Lennon tamm-ha-tamm chom hep bezañ dindan o beli ken.
Echuiñ a ra ar ganaouenn gant ur gemennadenn sklaer ken ez eo d'ar re a grede dezhe c'hoazh e c'hallfe ar strollad The Beatles kendelc'her gant e hent : I was the walrus (o tamvenegiñ ar ganaouenn I Am the Walrus (Magical Mystery Tour, 1967) But now I'm John And so, dear friends, You'll just have to carry on The dream is over (Achu eo an abadenn). D'an 10 a viz Ebrel 1970, ur sizhun a-raok donedigezh McCartney — e gentañ albom solo — e kemennas Paul McCartney ez ae diouzh The Beatles.
Maionez
Orin
N'eo ket anavezet orin an hilienn-se en un doare sur, nag he gerdarzh. Ne reer anv eus ar ger mayonnaise el levrioù keginañ gallek nemet er. Klasket eo bet e orin e Provañs hag e Baiona, ha Mezven zoken, met hervez ur martezead e teufe eus Menorka en inizi Balearez. Llibre de Sent Soví, ul levr keginañ katalanek eus 1324, a ro rekipe un hilienn yen graet gant melen-vi livrizhet, eoul ha louzeier.
Marc'had ar maionez greantel
Livrizhenner ha danvez-tevaat a vez er maionez greantel.
Meurzh 2010 e Breizh
Kronologiezh vloaziek evit Breizh
Priz Bras kirri Europa 2012
thumb|Troiad straedoù Valencia Priz Bras kirri Europa 2012 (2012 Formula 1 Grand Prix of Europe), redet d'ar war troiad straedoù Valencia zo 866 redadeg kevezadeg bed Formulenn 1. An eil gevezadenn ha daou-ugent Priz Bras Europa o kontañ evit kevezadeg bed ar Formulenn 1 hag an eizhvet redadeg kevezadeg 2012 eo.
Greunvaen
Ar greunvaen, pe maen-greun, hag ivez greunit, a zo ur garregad hag a ya strink feldspat, mika ha kouarz d'hec'h ober.
I... comme Icare
An danvez
En ur vro ha n'eus ket anezhi... sañset. Drouklazhet eo bet an aotrou Prezidant Marc Jarry en e garr-tan tra m'edo o weladenniñ ur gêr bennak. Anvet ez eus bet ur bodad enklask, renet gant Frédéric Heiniger, hag a stad ne oa nemet ur muntrer — Karl Eric Daslow — hag en devoa graet an taol e-unan-penn, hep rakpreder, hag eñ skoet gant ur barrad trumm a follentez.
Ixobrychus
Nav (9) isspesad en holl.
Ottavio Farnese (1598-1643)
War-dro 1620 e timezas Ottavio, marteze da Sofronia Sanvitale, merc'h da Girolamo, markiz Sala ha Colorno.
Huned
Aloubet e voe ul lodenn vras eus Europa ganto dindan ren an hini brudetañ e-touesk ar bobl-se : Attila.
Klemm
E-keñver al lezenn e vez savet klemm gant un den abalamour ma kav dezhañ ez eus bet graet droug dezhañ pe gaou outañ gant un den all pe gant ur velestradurezh bennak. Savet e vez klemm neuze dirak tud a lezenn, a zo o c'hefridi degemer ar c'hlemmoù hervez al lezenn.
Gliciphila
Annezva
Brosezat eo ar genad e su Aostralia ha Tasmania.
Plocepasser
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer holl en Afrika, pevar (4) isspesad dezhe en holl.
Saint-André
Gerdarzh
Diwar an anvioù gallek Saint (sant) hag André.
Ricengo
Ricengo  a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Pseudonigrita
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Job Seite
Buhez
Bet diskibl da Yann-Vari Perrot, sevel a reas kantikoù brezhonek (evel « Sell ouz an heol o sevel », « Aotrou Doue, euz an neñvou », pe «« Meulom a greiz kalon »). Skoazell a roas ivez da lazioù-kanañ er parrezioù e-pad ar bloavezhioù 1950 ha 1960. Bet e voe ivez animatour abadennoù skingomz e brezhoneg er bloavezhioù 1960 ha 1970.
Oddantonio II da Montefeltro
E vuhez
Gant ar pab Ujan IV, e Siena, d'ar 25 a viz Ebrel 1443, e voe anvet da zug Urbino, hag eñ 16 vloaz, evit e drugarekaat eus e skoazell er brezel a-enep an tiegezh Sforza er Marche.
D'an 10 a viz Meurzh 1444 e timezas da Isotta d'Este (1425-1456), bastardez da Niccolò III d'Este, aotrou Ferrara, Mòdena ha Reggio, ha da Stella Tolomea dell’Assassino. Ils n'eurent cependant pas d’enfant.
E hantervreur Federico, furoc'h en e vuhez ha gant e wenneien, a renas war e lerc'h evel dug Urbino, hag a roas sked d'an dugelezh. Arvar zo diwar-benn pegen kiriek e oa da varv e vreur Oddantonio, met prouenn ebet n'eus bet kavet a-enep dezhañ.
2023
Deiziadurioù all
Klotañ a ra bloavezh 2023 an deiziadur gregorian gant ar bloavezhioù-mañ :
Fiesco
Fiesco  a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Breil-sur-Roya
Istor
E Rouantelezh Sardigna e oa betek 1860.
Kunsthal Rotterdam
N'eus dastumad-pad ebet er c'h/Kunsthal met a bep seurt diskouezadegoù berrbad a vez aozet ennañ.
Crema (Italia)
Crema a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Fausta Flavia Maxima
He marv
Hervez an istorour bizantat Zosimus an Istorour e vije orgedet ouzh he lezvab Crispus, mab da wreg kentañ Constantinus. Nemet ar priñs a nac'has o darempred avoultr, ha hi a oa aet, gant ar gounnar, da damall anezhañ dirak an impalaer Constantinus. Re gredik e voe an impalaer, ha lakaat a reas e vab d'ar marv. Pa ouias ar wirionez e lakaas mougañ e wreg en ur gibellad dour tomm en 327.
An impalaer a c'hourc'hemennas damnatio memoriae he fried, ha diwar-se ne van skrid ebet eus he gwallblanedenn. Hervez an istorour Paul Stephenson : "Eusebius, ne ra meneg ebet nag eus Crispus nag eus Fausta en e vuhezskrid eus Constantinus, betek diverkañ anv Crispus eus doare diwezhañ e Istor an Iliz (X.9.4)". Gwashañ pezh zo, ne voe ket ket dizarbennet an urzh-se gant he bugale pa renjont.
La India
Mont a reas gant he zud da chom da Evrog Nevez, SUA, e karter ar Bronx, gant he mamm-gozh. Er skol e oa mignonez da Louie Vega, DJ, hag e 1990 e timezas dezhañ da 19 vloaz.
Derovere
Derovere   a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Relijion yoruba
Er relijion yoruba eo bodet kredennoù ha doareoù pleustr orinel ar bobl yoruba, diazezet war gult an orishaoù. En em astenn a ra takad orin ar relijion-se eus mervent Nijeria betek rannvroioù a-dost ouzh Benin ha Togo.
Dorchester (Dorset)
An anv
Dont a ra anv Dorchester eus an anv latin Durnovaria, deuet eus ur ger brezhonek kar d'hon ger dorn.
Sychdyn
Sychdyn (Soughton e saozneg) zo ur gêriadenn vihan e biz Kembre, e Sir y Fflint. Emañ en hanternoz da gêr Yr Wyddgrug.
Tomás de Bhaldraithe
Buhez
E 1960 e voe anvet da gelenner iwerzhoneg e skol-veur Dulenn ha dastum a reas danvez en iwerzhoneg komzet, dreist-holl hini Conamara. An danvez-se a implijas evit sevel e c'heriadur bras hag implijet e voe ivez diwezhatoc'h gant Niall Ó Dónaill evit e Foclóir Gaeilge-Béarla, embannet e 1978. E-pad meur a vloaz e labouras da sevel ur geriadur modern eus an iwerzhoneg, o klask doujañ d'an iwerzhonegoù komzet ha d'ar yezh skrivet unvan. Skoazellet e voe en e labour gant Éamon de Valera, prezidant Iwerzhon, hag evel-se e voe trec'h d'ar skoilhoù lakaet war e hent gant mirourien a bep seurt eus bed an deskadurezh. Gantañ ivez e voe savet al labourva yezh kentañ a voe savet e skolioù-meur Iwerzhon.
Gracula
Gracula a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1758 gant an naturour svedat Carl von Linné (1707-1778).
Survival (kelaouenn)
Istor
Embannet oa bet ar c'hentañ niverenn d'ar 1añ C'hwevrer 2016. E miz Kerzu 2016 e tremen eus un embann trimiziek d'un embannadur daouviziek.
John F. Kennedy Jr.
John Fitzgerald Kennedy Jr., ganet d'ar 25 a viz Du 1960 hag aet da Anaon d'ar 16 a viz Gouhere 1999, anvet alies JFK Jr. pe John John, a oa un alvokad stadunanat, ur c'hazetenner hag un embanner kazetennoù. Bez e oa bugel nemetañ ar prezidant John F. Kennedy hag ar First Lady Jacqueline Kennedy, bez e oa ivez breur yaouankañ Caroline Kennedy. E dad a oa bet lazhet tri devezh a-raok tri bloaz John F. Kennedy Jr.
Persico Dosimo
Persico Dosimo  a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Ardeola bacchus
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned, kresteneged ha pesked.
Gourmalon
Kavet eo an anv e lec'hioù evel :
Daughters of the American Revolution
Diazezet eo an aozadur-se war al lignez ha digor hepken d'ar merc'hed o deus un hendad, war-eeun, a oa bet oberiant e-pad ar stourm evit dieubidigezh Stadoù-Unanet Amerika. Bez' eo ur strollad na glask ket gounit arc'hant, met a labour evit reiñ harp d'ar gwarez istorel, d'an deskadurezh ha d'ar vrogarouriezh stadunanat.
Á Sprengisandi
Pozioù ar ganaouenn
Ríðum, ríðum, rekum yfir sandinn, rökkrið er að síga á Herðubreið. Álfadrottning er að beisla gandinn, ekki er gott að verða á hennar leið. Vænsta klárinn vildi ég gefa til að vera kominn ofan í Kiðagil.
Arnold Schwarzenegger
Arnold Alois Schwarzenegger (/ˈʃwɔːtsənˌɛɡə/; alamanek: [ˈaɐ̯nɔlt ˈalɔʏs ˈʃvaɐ̯tsn̩ˌɛɡɐ]; ganet d'an 30 a viz Gouhere 1947) zo un aktour aostrian-stadunanat, produer, businessman, skrivagner, politikour, ha bodybuilder a vicher. Bez e voe 38vet Gouarnour Kalifornia e-pad daou respet etre 2003 ha 2011.
Federico da Montefeltro
Federico da Montefeltro (Federico pe Federigo) zo anv tri den eus an tiegezh Da Montefeltro, anezho konted Urbino, pe duged Urbino.
Yevgeny Rodionov
Istor
Yevgeny Rodionov en doa c'hoant da vezañ keginer. Mare ar goñje a erruas ha kaset e voe e Tchetchenia.
Namugongo
Merzherien Namugongo
E miz Gwengolo 1888, e dibenn e ren, Mwanga II a vennas kaout an dizober eus pennoù ar gristenien hag ar vuzulmaned a chome, dre o lezel da vervel diwar naon war un enez gronnet gant krokodiled e Lenn Viktoria. Brudet e voe ar raktres : a-c'houde emsavadeg ar gristenien hag ar vuzulmaned e voe diskaret ar roue ha lakaet e vreur Kiweewa war an tron. Miz war-lerc'h e voe kemeret ar galloud gant tu an islam, a forbannas pennoù ar gristenien hag a lazhas Kiweewa pa nac'has bout trodroc'het ; e vreur Kalema a voe laket war an tron. E miz Kerzu avat e savas ar gristenien a-du gant Mwanga II ha d'an e voe roue adarre.
Santelezhadur
D'an e voe santelezhet 22 verzher katolik gant ar pab Paol VI hag ur benniliz a voet savet e 1973 el lec'h ma voent devet ; ul iliz zo ivez 3,2 km pelloc'h war-du ar reter, da verkañ buched an anglikaned.
Dugelezh Braunschweig
A-raok-se e oa bet un dugelezh Braunschweig und Lüneburg, adalek 1215.
Faisal Iañ Irak
Faisal I bin al-Husain bin Ali al-Hachemi (arabeg : فيصل بن الحسين بن علي الهاشمي‎' Faiṣal bin al-Ḥusain bin ‘Alī al-Hāchamī), bet ganet d'an e Mekka (Impalaeriezh otoman, Arabia Saoudat hiziv) hag aet da Anaon d'an  e Bern (Suis), a voe roue Rouantelezh arab Siria e 1920 ha roue Iraq adalek an  betek e varv. Mab e oa da Husain bin Ali, anezhañ cherif meur Mekka, hag en devoa embannet bout roue an Arabed e miz Here 1916.
Varaita
Ar Varaita (Vràita pe Vrèita en piemonteg, Varacho [va'raʧɔ] en okitaneg), zo ur froud eus Piemonte, e proviñs Cuneo, en Italia. Adstêr eo d'ar Po.
Faisal Iañ Irak
Goude ar Brezel-bed Kentañ
D'ar 4 a viz Genver 1919 e sinas an emir Faisal ha prezidant Aozadur Sionour ar Bed (ASB), an doktor Chaim Weizmann (1874-1952), un emglev a-zivout ar c'henlabour etre an Arabed hag ar Yuzevien diazezet war disklêriadur ar politiker breizhveurat Arthur Balfour (1848-1930), ministr an Aferioù estren : en ul lizher deiziadet da Lord Rothschild, prezidant ar gumuniezh yuzev en R-U, e tisklêrie ar ministr e save a-du gant staliadur ur Stad yuzev e Palestina, a oa e dalc'h an Otomaned ha nebeut a Yuzevien enni : <blockquote style="font-size:90%;">His Majesty's government view with favour the establishment in Palestine of a national home for the Jewish people, and will use their best endeavours to facilitate the achievement of this object, it being clearly understood that nothing shall be done which may prejudice the civil and religious rights of existing non-Jewish communities in Palestine, or the rights and political status enjoyed by Jews in any other country. "Gouarnamant He Meurdez zo savet a-du gant staliadur un annezadeg vroadel evit ar bobl yuzev e Palestina, hag e seizh gwellañ a raio evit tizhout ar pal-se, en ur embann fraezh ha sklaer eo berzet kement ober hag a c'hellfe noazhout da wirioù keodedel ha relijiel ar c'humuniezhoù nann-yuzev a zo e Palestina dija, pe d'ar gwirioù hag an dere politikel piaouet gant Yuzevien e forzh pe bro all." Krediñ a rae da Faisal e vije pounneroc'h levezon ar sioniourien war politikerezh an R-U eget raktresoù Bro-C'hall a-zivout Siria, hogen biskoazh ne voe ASB evit interestoù Paris ; ouzhpenn, ne gavas an emir nemet skor klouar e-touez ar pennadurezhioù arab evit ur Stad yuzev e Palestina, ha pa vije dindan pennaoutrouniezh skañv an Arabed. Da get ez eas ar c'henlabour e dibenn ar bloavezhioù 1920. E miz Genver 1919 bepred e voe Faisal ibn al-Husain e penn dileuriadur an Arabed e Kuzuliadeg ar Peoc'h e Versailles, ma voe ar Gevredidi o kevraouiñ ar feurioù-englev etrezo hag an Impalaeriezh otoman faezhet ; eno edo David LLoyd George, ministr kentañ an R-U, Vittorio Orlando, hini Italia, Georges Clemenceau, hini Bro-C'hall, ha Woodrow Wilson, prezidant SUA.
Pianengo
Pianengo  a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cremona, e rannvro Lombardia.
Anneliese
Annalisa
thumb| [[Annalisa Insarda]]
Henri d'Arbois de Jubainville
Buhez
E familh he doa tapet he anv diwar ur gêriadenn etre Toul ha Neufchâteau, ma vourre Henri d’Arbois de Jubainville mont da vakañsiñ. Mab d’un alvokad e Nancy e oa, setu ez eas di d'ober e studioù er skolaj kristen. Goude bloaz er c'hloerdi ne fellas ket dezhañ mont da veleg, met studiañ a reas ar gwir evel e dad. A-benn ar fin ez eas d’an École royale des Chartes e 1847, hag eñ ar c’hentañ eus ar bloaziad 1850 goude bezañ soutenet un dezenn anvet Recherches sur la minorité et ses effets dans la France coutumière au Moyen Âge.
Gant ar statud diellour-henskridoniour (archiviste-paléographe) e voe anvet da rener Dielldi-departamant an Aube e 1852 ; e 1880 e c'houlennas e leve evit en em staliañ e Pariz. Sevel a ras studiadennoù diwar-benn istor ar Champagn ha war anvioù ar Franked kent treiñ e selloù war ar Gelted. Evel meneget gant Edmond Pottier, mirour Mirdi al Louvre, da zeiz e obidoù, goude an istorourien skrivagnerien ampart e tegasas H. d’Arbois de Jubainville kediadenn an diskiblezoù skoazeller an Istor (gwir, gwerinoniezh, henskridoniezh, lizheregouriezh), ken e teuas da vezañ difraoster an hentenn skiantel evit an istorouriezh. Diouzhtu e voe merzet e studiadennoù niverus hag anvet e voe an dielldiour da genskriver Akademiezh an Enskrivadurioù hag al Lizhiri-Kaer hag e 1882 e voe an hini kentañ anvet er gador-brezeg « Yezhoù ha lennegezhioù keltiek » krouet e Skolaj Bro-C’hall (Collège de France). Daou vloaz goude e teuas de vezañ ezel eus an Akademiezh gant skoazell tud ouiziek illur evel Gaston Paris hag Alexandre Bertrand, a roas o faeroniezh dezhañ. Degemeret e voe e-barzh ar Société nationale des Antiquaires de France, a oa bet diazezet e 1805 dindan an anv Académie celtique, ha kalz a skridoù a gasas dezhi da embann en he Bulletin. E 1885 e kemeras post rener ar Revue celtique war-lerc’h he rener-diazezer, Henri Gaidoz (1842–1932).
Denys Shmyhal
Respet politikel
D'ar 4 a viz C'hwevrer 2020, hervez kinnig ar c'hentañ ministr Oleksi Hontcharouk, e oa anvet beskentañ ministr ha ministr diorroadur kumuniezhioù tiriadoù Ukraina gant ar Verc'hovna Rada, war-lerc'h Aliona Babak.
Janed Bavaria
Janed Bavaria, pe Johanna von Bayern en alamaneg, a zo anv meur a briñsez :
Galaksienn ar C'helc'hier
Galaksienn ar C'helc'hier a zo ur c'halaksienn lec'hiet war-dro 13 milion a vloavezhioù-gouloù diouzh an Douar e steredeg ar C'helc'hier. Unan eus ar galaksioù tostañ da Hent Sant-Jakez eo.
Modulatrix
a zo ur genad e rummatadur an evned, bet krouet e 1952 gant an evnoniour stadunanat Sidney Dillon Ripley (1913-2001).
Roccabernarda
Roccabernarda zo ur gumun italian e proviñs Crotone, e Calabria.
Maximianus Herculius
Kenimpalaer hag Augustus e oa war un dro gant Diocletianus, a oa a-us dezhañ, ha spered politikel Diocletianus a genglote mat gant nerzh Maximianus er brezel.
Koulskoude, goude trec'h Constantinus, e voe lakaet da zoue.
Weimar
Istor
Er bloavezh 1919 e voe embannet Republik Weimar eno, a badas betek 1933. E 1937 e voe savet e-kichen Weimar kamp-bac'h Buchenwald gant an nazied. Eno e varvas war-dro 56,000 den.
Emmanuelle Riva
Liammoù diavaez
Emmanuelle Riva war IMDb
Arcanator
a zo ur genad e rummatadur an evned, bet krouet e 1986 gant an daou evnoniour Michael Patrick Stuart Irwin (1925-2017) ha Phillip Alexander Clancey (1917-2001).
Les kassos
Synopsis
E-barzh an daou goulzad kentañ e veze kroget pep rann gant ur ganaouennig « Quand dans ma vie ca va mal, j’vais voir l’assistante sociale ! », implijet eo bet en-dro ar ganaouenig-mañ evit ar c’houlzad 5.
San Mauro Marchesato
San Mauro Marchesato  zo ur gumun italian e proviñs Crotone, e Calabria.
Constans
Constans zo un anv latin, ha hini meur a zen:
Priz Bras Long Beach
Da welout
Лонг Бийч (градска писта) Circuit de Long Beach Circuito callejero de Long Beach Long Beachin katurata Circuíto urbano de Long Beach Circuito di Long Beach ロングビーチ市街地コース Stratencircuit Long Beach Гран-при Лонг-Бич
Marquette-en-Ostrevant
Emdroadur ar boblañs 1800-2007
• Andonioù : Cassini hag EBSSA
Tesia
Tesia a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1837 gant an naturour breizhveuriat Brian Houghton Hodgson (1800 pe 1801-1894).
Stadoù Breizh
Stadoù Breizh a oa kuzul foran Dug Breizh, hag eus ar Roue, deuet da vezañ an dug, goude. Urzhiet e voent hervez an Trî stad, e-lec'h ma veze bodet pennadurezhioù an dugelezh. Enne e oa ar gloer uhelañ, kalz a noblañsed, ha dileuridi eus an 42 gêr a oa e Breizh. E 1788 e oa 1000 den eus an noblañs pa oa nebeutoc'h eget 100 eus an div stad all.
Erythropitta caeruleitorques
Anvet e voe Pitta caeruleitorques (kentanv) da gentañ-penn (e 1876) gant an evnoniour italian Tommaso Salvadori (1835-1923).
Melissa (Calabria)
Melissa  zo ur gumun italian e proviñs Crotone, e Calabria.
Lúnasa
thumb|Lúnasa o seniñ en [[Gouelioù-Meur Kerne 2013 en Kemper.]]
Lucia d'Este
He buhez
Ganet e oa e Ferrara, evel he c'hoar gevell, Ginevra d'Este. O mamm Parisina a voe tamallet dezhi bezañ doganet he fried gant he breur-kaer Ugo d'Este, ha kondaonet e voe an daou bichon d'ar marv gant an dogan neuze, e 1426, pa oa seizh vloaz ar gevellezed. Niccolò ac'h addimezas pemp bloaz goude, e 1431, da Ricciarda di Saluzzo. Eus an dimeziñ-se e voe ganet daou baotr, hantervreudeur da Lucia Ginevra : Ercole ha Sigismondo.
Monumant da Napoleon e Cherbourg
Ur pezh Monumant da Napoleon zo e kêr Cherbourg, e Normandi, m'en gweler war ar blasenn Napoleon. Savet eo bet gant Armand Le Véel e 1858.
Qu'est-ce que le Tiers État ?
Meneg
1° Qu'est-ce que le Tiers-État ? Tout.
« Qui donc oserait dire que le Tiers-état n'a pas en lui tout ce qu'il faut pour former une nation complète ? Il est l'homme fort et robuste dont un bras est enchainé. Si l'on ôtait l'ordre privilégié, la Nation ne serait pas quelque chose de moins, mais quelque chose de plus. Ainsi qu'est ce que le Tiers-État ? Tout, mais un tout entravé et opprimé. Que serait-il sans l'ordre privilégié ? Tout. Mais un tout riche et florissant. Rien ne peut aller sans lui, tout irait infiniment mieux sans les autres. On verra si les réponses sont justes. Nous examinerons ensuite les moyens que l'on a essayés, et ceux que l'on doit prendre, afin que le Tiers-État devienne, en effet, quelque chose. Ainsi nous dirons : 4° Ce que les Ministres ont tenté, et ce que les Privilégiés eux-mêmes proposent en sa faveur. 5° Ce qu'on aurait dû faire. 6° Enfin, ce qui reste à faire au Tiers pour prendre la place qui lui est due. »
Dugelezh Sabbioneta
Dugelezh Sabbioneta a oa un dugelezh vihan en hanternoz Italia. Klotañ a ra gant kumun Sabbioneta hiriv ; krouet e voe e 1577 ha gouarnet neuze gant Vespasiano Gonzaga.
François Furet
François Furet, ganet d'ar 27 a viz Meurzh 1927 e Pariz, hag aet da Anaon e Figeac d'an 12 a viz Gouhere 1997, a oa un istorour gall. Brudet e voe evit e oberennoù ha studiadennoù a-zivout an Dispac'h gall.
Morgana
Morgana, (Morgan le Fay e saozneg , , , Morgane e galleg) zo un dudenn e mojennoù ar roue Arzhur. Hanterc'hoar, pe c'hoar, eo da Arzhur, ha hudourez eo. Enebourez eo d'ar roue, d'e bried Gwenivar, ha da varc'heien an Daol Grenn.
Konrad Adenauer
Politikerezh
Pa voe kemeret ar galloud gant an Nazied e voe torret kuzul-kêr Köln ha kuzul-stad Prusia. Rankout a reas Adenauer dilezel e gargoù ha bevañ a reas dindan guzh e-pad meur a vloaz. E miz Mezheven 1934 e voe harzet e-pad daou zevezh, hag e 1944 adarre e voe harzet, goude an irienn a-enep Hitler e miz Gouere 1944. E miz Du 1944 e voe lezet da vont.
Goude dibenn an Eil Brezel-bed e voe lakaet da vaer Köln, e miz Mae 1945, gant an arme stadunanat. Skarzhet e voe eus e garg gant an arme saoz, e-pad un nebeud mizioù, eus ar 6 a viz Here betek ar 4 a viz Kerzu 1945, dre ma oa en em ziskouezet divarrek hervezo. Kerkent ha 1945 e voe unan eus ar re a savas ar gostezenn Christlich Demokratische Union Deutschlands (CDU), da gemer lec’h ar Zentrumspartei, nemet enni e oa bodet katoliked ha protestanted en ur strollad.
Paracelsus
Paracelsus e oa anv-micher Philippus Aureolus Theophrastus Bombastus von Hohenheim (1493-1541), ur medisin suis. Dont a ra e anv "Paracelsus", hag a dalv kement ha "par da Celsus", eus ar skiantour roman Aulus Cornelius Celsus er, oberour an De Medicina.
Doire (kêr)
Istor
Kontañ a reer e oa bet savet kêr gant sant Koulmkell (Colm Cille), ur manac'h iwerzhonat eus ar. An darvoudoù pouezusañ en istor ar gêr eo Seziz Doire e 1688-1689 hag ar Sulvezh Gwadek d'ar Sul 30 a viz Genver 1972, pa voe lazhet 13 manifester gant soudarded saoz.
Dugelezh Mantova
Duged Mantova
Dug Mantova a oa ivez markiz Monferrato (1536-1574) ha goude dug Monferrato (1574-1708).
Hordain
Hordain a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Johannes Hentschel
Hentschel a gavas labour er strollad nazi d'ar 4 a viz Gouere 1934. Da zevezhioù diwezhañ an Trede Reich e oa e-karg eus tredanerezioù ar Führerbunker hag eñ eo an den diwezhañ a guitaas ar bunker. Tapet e voe gant soudarded an Arme Ruz pa oant o furchal er bunker, ha dieubet e voe pevar bloaz goude, d'ar 4 a viz Ebrel 1949.
Montefalcone Appennino
Montefalcone Appennino zo ur gumun en Italia, e proviñs Fermo, e Marche.
Portomaggiore
Portomaggiore  zo ur gumun italian e proviñs Ferrara, en Emilia Romagna.
Kelenn brezhoneg er Stadoù-Unanet
Kaoz zo bet ivez eus kelenn brezhoneg e skol-veur Harvard.
Streaming
Implijet-tre war Internet hag ar rouedadoù pellgomz hezoug, ar streaming a ro an tu da sellet ouzh ul luskad video pe son (Video On Demand) e-pad ma vez skignet. Disheñvel eo neuze diouzh an embann o tremen dre ur bellgargadenn eus restroù lec'h ma vez ret pakañ holl lodennoù ur video evit gellet sellet anezhi.
Yves Iañ Hougnon
Geoffroi Iañ a zeuas war e lerc'h war gador an eskob.
Henri Bles
Henri Bles pe Herri met de Bles, anvet ivez Henri Blès, Herri de Dinant, Herry de Patinir, Civetta (c. 1510 – c. 1555–60) a oa ul livour flamank, bet ganet e kêr gozh Bouvignes e-kichen Dinant (e Belgia hiziv) ha marvet e Ferrara (en Italia hiziv). En Antwerpen edo e stal-labour.
Vigarano Mainarda
Vigarano Mainarda  zo ur gumun italian e proviñs Ferrara, en Emilia Romagna, hag ur 7500 a dud zo enni o chom.
Jaizkibel
thumb|right|280px|Menez Jaizkibel, gwelet eus [[Angelu, en Iparralde.]] 220px|left|thumb|[[Hendaia hag aber ar Bidassoa gwelet eus menez Jaizkibel en Hegoalde.]] Jaizkibel zo ur menez a 547 m uhelder, dirak ar mor, war aod roc'hellek Gipuzkoa, en Euskal Herria, er reter da gêr Donostia, pe, resisoc'h, etre porzhioù Pasaia (er c'hornôg dezhañ) ha Hondarribia (er reter dezhañ), war lez kleiz aber ar Bidassoa.
Démons et Merveilles (kanaouenn)
Enrollet e oa bet Démons et Merveilles gant Jacques Douai hag embannet gant BAM e 1958.
Óscar Chávez
Óscar Chávez, ganet e 1935, zo ur c'haner hag un aktor mec'hikan, brudet ivez evel kaner eus an tu kleiz. En e ganaouennoù eo savet a-du gant an Ejército Zapatista de Liberación Nacional, an EZLN.
IndyCar Series 2020
Deiziadur
17 redadeg en deiziadur 2020 a voe embannet da gentañ d'ar 1 a viz Gwengolo 2019; ne oa nemet ur cheñchamant e-keñver deiziadur an IndyCar Series 2019 gant Pocono o reiñ plas da Richmond Raceway, un troiad ne oa ket bet gwelet abaoe 2009. Abalamour d'ar bedreuziad COVID-19 e voe nullet seizh redadeg (en o zouez ar redadeg-zoubl e Detroit), teir a voe addeiziataet ha teir redadeg a voe lakaet ouzhpenn. Kemmañ a c'hello an deiziadur-se ober c'hoazh dre m'eo cheñch-dicheñch an traoù er mare-mañ.
{{legend|#FFFFFF|text=O|Short oval/Superspeedway|border=solid 1px #AAAAAA}} {{legend|lightblue|text=R|Road/street course|border=solid 1px #AAAAAA}}
Cheñchamantoù deiziadur abalamour d'ar bedreuziad COVID-19
D'ar 4 a viz Even e voe disklêriet gant an Indianapolis Motor Speedway e vije dalc'het holl zarvoudoù da vare ar GMR Grand Prix diarvesterien.
Eivissa
En he c'hichen emañ enez Formentera, hag o-div e reont ar Pitiüses.
DFK Dainava
Dzūkijos futbolo klubas Dainava zo ur c’hlub mell-droad krouet e 2016 eus kêr Alytus, e Lituania.
Paramythiidae
Diouzh Doare 6.1 an IOC World Bird List ez a daou c'henad golvaneged d'ober ar c'herentiad :
France Culture
France Culture zo ur skingomz gall eus ar rouedad Radio France diazezet e Pariz, gouestlet d'ar sevenadur gall, istor, lennegezh, politikerezh, gant ur spered digor hervez ar vrud. E L'Arbresle, Septeuil, Kastellaodren, Naoned ha Villedieu-les-Poêles e vez klevet war 94,2, e Roazhon, Saclas ha Saint-Jean-en-Royans war 98.3.
Dún Geanainn
Dún Geanainn (Dungannon) e saozneg) a zo ur gêr e kontelezh Tír Eoghain e Norzhiwerzhon. Trede brasañ kêr kontelezh Tír Eoghain eo (goude an Ómaigh hag an Srath Bán). 11 139 annezad a veve enno e 2001.
Beata
Gerdarzh
Eus an anv-gwan latin beatus, gwenvidik.
Roc'h Koad Pehen
Roc'h an Diaoul
thumb|250px|right|Diouzh nec'h Roc'h Koad Pec'hen
Maresville
Maresville a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Port of Spain
Port of Spain (Porzh Spagn) eo kêr-benn Trinidad ha Tobago. En enez Trinidad emañ. Ur 50 000 a dud bennak a zo o vevañ enni (ha 130 000 ma konter an trowardroioù). Unan eus kêrioù pennañ an Antilhez eo deuet da vezañ. thumb|right|290px| Emañ Port of Spain e gwalarn [[Enez Trinidad, e Trinidad ha Tobago.]]
Jennifer Sullivan
Jenny Sullivan pe Jennifer Sullivan, ganet e 1945 e Kerdiz (Kembre) zo ur skrivagnerez kembreat hag a skriv e saozneg evit ar yaouankiz.
Lazhadegoù an arme alaman e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
Meur a lazhadeg zo bet graet gant an arme alaman e Breizh e-pad an eil brezel-bed. N'eus ket meneg amañ eus an dud harzet ha kaset d'ar c'hampoù-bac'h, evel e Montroulez e 1943.
Crex
Spesadoù
N'eus nemet ur spesad rakiged er genad-mañ : Crex crex, anv skiantel ar rakig-melchon.
Camiers
Camiers a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Emgann an Tri Roue
Emgann a voe war lez ar stêr Oued al-Makhazin, adstêr d'al Loukos, e-tal Ksar El Kebir, e proviñs Larache. Eno en em gavas arme sultan Maroko, Abu Marwan Abd al-Malik, nevez erru er galloud, gant brezelourien war varc'h ha war droad, eus holl veuriadoù ar vro, en anv ar brezel santel, hag ivez brezelourien otoman, anezho marc'hegeien otoman zaoua,arkebuterien andalous, dirak arme Portugal, gant he roue, ha gantañ ar sultan diskaret Muhammad al-Mutawakkil, ma oa goprsoudarded dreist-holl, Italianed ha Flandreziz, hag Alamaned hag a oa bet roet dezhañ gant e eontr, roue Spagn, Felipe II.
Dic Penderyn
Dic Penderyn (1808 – 13 a viz Eost 1831), a oa anvet Richard Lewis e gwironez, a oa ur micherour eus Kembre a c'hounezas brud dre ma voe e penn Emsavadeg labourerien Merthyr Tudful e 1831.
Conall Cernach
Ganedigezh
Ganet e oa e 50 kent J-K. E dad e oa Amairgin mac Echit hag e vamm Findchoem. Ar c'houblad a oa divugel, betek ma yeas Findchoem da welet un drouiz a guzulias dezhañ evet dour ag ur puñs sakr. Ul lomm a voe lonket ganti tra ma oa ur vuzhugenn e-barzh an dourenn, ha diouzhtu e voe dougerez. Breur Findchoem, Cet mac Mágach, a ziwallas e c'hoar betek ganedigezh ar bugel, Conall. An drouized a zeuas da gelenn o relijion d'ar c'hrouadur, ha diouganañ a rejont e vije lazhet ouzhpenn an hanter a wizion Connachta gantañ, hag atav e ispilhje penn ur C'honnachtad ouzh e c'houriz. Cet a oa spontet gant an diougan ha klask a reas lazhañ ar bugel en ur dorriñ e c'houzoug, hogen ne zeuas ket a-benn ha Conall a chomas e vuhez-pad gant ur gouzoug kamm.
Gallinula
Gallinula a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ douryer.
FK Nevėžis
Futbolo klubas Nevėžis zo ur c’hlub mell-droad krouet e 1945 eus kêr Kėdainiai, e Lituania.
Porzana
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevarzek spesad, bev c'hoazh, a ya d'ober ar genad hiziv an deiz :
Seitek (17) isspesad en holl.
Brezel Vendée
Brezel ar Vendée hiziv-an-deiz
Bev eo c'hoazh ar brezel drastus-se. Simbol plakennoù an otoioù eus Vendée da skouer a zo hiziv-an-deiz reoù eus mare ar rouantelezh adsavet, kalon sakret Jezuz-Krist hag ar ger-stur liammet Utrique fidelis (Leal kement da unan evit an hini all)
Volkssturm
thumb|250px|Izili Volkssturm o teskiñ penaos implijout ar [[Panzerfaust (miz Meurzh 1945)]] Gant ar jeneral Heinz Guderian e voe kinniget ma vefe aozet ar Volkssturm, da sikour an arme drastet. Krouet e voe neuze gant Hitler. Ul lodenn eus NSDAP e oa Volkssturm ha lakaet e voe dindan renerezh ar Gauleitered ha n'eo ket dindan hini pennoù-bras an arme. Volkssturm a voe aozet ez-ofisiel d'an 18 a viz Here 1944. An devezh-se eo e voe embannet ur galv da aozañ ur milis broadel da zifenn ar vro. E Volkssturm e oa an holl baotred etre 16 ha 60 vloaz : krennarded, bugale, paotred kozh pe re glañv. Ar re gozh, ar re glañv hag ar re bet reformet ne wiskent unwisk ebet, nemet ur vrec'henn, ar pezh a sikouras anezho da zizertiñ p'en em gavas an Arme Ruz.
Lakaet e voe dindan renerezh Himmler. Sañset e oa dek million a dud e Volkssturm, met an hanter anezho nemetken a oa gouest da vrezeliñ. Izili Volkssturm a oa o labourat pe war dachenn ar greanterezh brezel, pe e-barzh aozadurioù difenn. Peurliesañ e vezent gwisket gant dilhad sivil pe unwiskoù adtapet. Peurliesañ n'od doa nemet fuzuilhoù da armoù, pe armoù all bet dastumet war dalbenn ar reter. Pa voe ret difenn Berlin e voe roet kalz Panzerfaustoù da izili Volkssturm. Un arm aes da zougen e oa, ha kalz tankoù rusian a voe distrujet ganto. Izili Volkssturm a veze paeet nemet ma stourment en un doare splann. thumb|250px|left|Izili Volkssturm e-kichen [[Berlin, miz Meurzh 1945]] Ne oa ket talvoudus-tre Volkssturm a-fet stourm, rak ne oa ket bet gourdonet mat an dud, ha n'o doa ket kalz armoù. Izili Volkssturm a voe e-touez ar stourmerien ziwezhañ a vrezelias a-enep an Arme Ruz e Berlin e-pad emgann Berlin.
Henriette Rénard
E 1706 e oa en em gavet gant August e Warszawie, en ur friko aozet gant he zad. Hervez an istorourien ne ouie ket piv e oa he serc'heg da gentañ. E miz Du 1707 e c'hanas ur verc'h, Anna Karolina. Prestik goude e timezas Henriette da François Drian. Pa varvas he fried ec'h addimezas da Claude Henri Morel.
Aurora von Königsmarck
Goude
En em dennañ a reas-hi neuze da abati Quedlinburg, ma voe priolez, ha dre-se priñsez eus an Impalaeriezh Santel, hag ober a reas war-dro he bugale.
Enez Ons
thumb|300px|Setu pelec'h emañ Enez Ons. 250px| thumb| Kartenn Enez Ons, pe  Illa de Ons e galizeg, eo enezenn vrasañ Enezeg Ons, e ría Pontevedra e kornôg Galiza.
San Lorenzo
-kumunioù -kêriadennoù pe ranngumunioù:
Santez Dahud
Istor Santez Dahud
Dont a ra un den pinvidik da vevañ e-barzh Kêr Is ; abalamour d'e arc'hant e vo cheñchet ar vuhez hag an darempredoù etre tud Kêr Ys. Dahud a vo unan deus ar re ziwezhañ a glasko gwareziñ ene ar gêr diouzh ar cheñchamant bras degaset gant an den pinvidik.
Enezeg Ons
An inizi
Enezeg Ons zo anezhi div enezenn vras ha re all bihanoc'h:
Vinci
Tud brudet
Brudet eo Vinci dre ma oa ganet Leonardo da Vinci enni.
Erythropitta rufiventris
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ :
Dardanelloù
An Dardanelloù (Çanakkale boğazi e turkeg) zo ur strizh-mor e Turkia etre Mor Marmara ha Mor Egaios. Ul lec'h strategel kenañ eo evel dor etre Mor Egaios hag ar Mor du. Dindan kontrol Turkia hervez ar reolennoù etrebroadel emañ.
Lough Derg
Div lenn eus Iwerzhon zo anvet Lough Derg e saozneg :
Oadvezh Shōwa
An Eil Brezel-bed
Meur a wezh e voe trec'h Japan kent Emgann Midway e deroù miz Mezheven 1942, ma'z eas an trec'h gant Stadoù-Unanet Amerika, hag Emgann Guadalcanal (7 a viz Eost 1942 – 9 a viz C'hwevrer 1943) ma voe trec'h ar Gevredidi hag a zisammas an Inizi Salomon diouzh yev Japan. A-hed ar mare-se e sevenas Lu Japan torfedoù brezel : gwallgas prizonidi, drouklazhañ trevourion, arver armoù kimiek ha bevedel. . Lakaet e oa ar soudarded japanat da fanatiked, pa raent « argadennoù banzai » (diwar al lugan 天皇陛下 万歳 Ten'nōheika banzai  " Bevet an impalaer"), argadennoù-emlazh gant o unvez Tokkō (神風 特 別攻撃隊 Kamikaze Shinpū Tok ubetsu Kō gekitai, "Unvezh Argadiñ Arbennik Avel Doue") adalek 1944 ha pa stourment betek o soudard diwezhañ zoken pa oa anat e oant koll,.
Dugelezh-veur Würtzburg
Hervez mellad 5 Feur-emglev Lunéville, sinet d'an 9 a viz C'hwevrer 1801, e tlee Dug-meur Toskana, Ferdinando III, leuskel gant Dug Parma, Ferdinando Iañ, « Dugelezh-veur Toskana hag ar rann eus Enez Elba a zo stag outi », hag a oa da zont da vezañ Rouantelezh Etruria. En eskemm e oa da gaout douaroù en Alamagn.
Ría Pontevedra
Enni emañ enez Tambo, hag er genoù anezhi emañ Inizi Ons.
Chapel Sant-Yann (Plougastell)
Istor
Ur feunteun a zo war an aod ha goloet e vez gant an dour pa vez uhel ar mor. Feunteun an Drev a reer diouti ivez. Pevar dar maen a sav tro dro d'ar feunteun. Laret e vez e teue an Drouized da ober o lidoù amañ da vare ar Gelted Kozh. Brud a oa chomet gant an dour se da bareañ an daoulagad. Deiz ar pardon ez ae kuit ar berc'hirinerien gant pep a vuredad dour "burzhudus". Pardon Sant Yann, Pardon al Laboused a sache milieroù a dud gwechall, tud eus Plougastell evel just met eus kalz pelloc'h, Brest, Landerne ha pelloc'h zoken. D'ar 24 a viz Even e oa gwechall, dalc'het e vez bremañ d'ar sul tostañ. D'ar 24 a viz even 1890 e oa bet ur gwallzarvoud mantrus e fin ar pardon pa oa kouezhet un dreuzell e lec'h ma c'hortoze perc'hirinerien ar vag a zeue da gerc'hat anezho.
Antonio Alberico II Malaspina
Pried ha bugale
Dimeziñ a reas da Lucrezia d'Este, merc'h da Sigismondo Iañ d'Este, aotrou San Martino in Rio, ha d'e bried Pizzocara.
Armoù kimiek e brezel ar Rif
« A-viskoazh ez on bet troet a-enep da implij gazoù mougus ouzh ar vroiz-se, met goude pezh o deus graet, hag o emzalc'h treitour, e rankan ober ganto gant frouezhusted gwirion. (Siempre fui refractario al empleo de gases asfixiantes contra estos indígenas, pero después de lo que han hecho, y de su traidora y falaz conducta, he de emplearlos con verdadera fruición) » — Dámaso Berenguer y Fusté.
How I Won the War (film)
How I Won the War (Penaos e c'hounezis ar brezel) a zo ur film saoznek savet e 1966 gant ar filmaozer stadunanat Richard Lester (1932-).
Etienne (eskob Treger)
Mont a reas div wech d'an harlu. Ar wech kentañ, eus 1227 da 1230, dre ma oa bec'h etre eñ hag Olivier, aotrou ar Roc'h-Derrien ; an eil gwech, eus 1234 da 1235, goude ma oa bet eskumunuget dug Breizh. Aotrou ar Roc'h-Derrien en devoa lakaet sevel un eskob all en e blas, anvet Pierre. Hemañ ne oa ket ket anavezet gant ar re all.
Santander (Colombia)
Santander  zo un departamant eus Kolombia e biz ar vro. Bucaramanga eo ar gêr-benn.
Carnières (Norzh)
kantved
.
Erythropitta rubrinucha
Erythropitta rubrinucha a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Pittidae.
Belfegor (doue)
Drougael kristen
Belfegor testeniekaet en Testamant kozh a chom unan eus drougaeled pennañ an ifern.
Michelin
Meur a wech en deus kemeret Michelin poan gant ar redadegoù kirri, gant ar Formulenn 1, gant ar WRC ha 24 eurvezh Ar Mañs.
Listennad lec'hiennoù kaer e Prefedelezh Wakayama
Lec'hiennoù dezanvet el live kumunel
Da 1 299 e sav an niver a vadoù sevenadurel danvezel bet dezanvet el live kumunel gant Prefedelezh Wakayama (1 548 en holl ma konter an 249 mad dizanvezel, bann 2 en daolenn ofisiel).
Louis Héry
Kuitaat a reas ar skol-se evit digeriñ ur skol brevez e Sainte-Suzanne, ul lec'h all en enezenn. E 1844 e tistroas d'ar skolaj roueel, ma chomas betek e varv e 1856.
Rouantelezh an Izelvroioù
Istor
E miz Here 2010 eo bet divodet an Antilhez Nederlandat. Deuet eo Aruba, Curaçao ha Sint Maarten da vezañ izili da vat eus ar Rouantelezh, e-kichen an Izelvroioù, tra m'eo deuet an inizi all, Bonaire, Sint Eustatius ha Saba, da vezañ unanet ouzh an Izelvroioù, gant ur statud kumunioù emren.
Wambaix
kantved
. Ur c'harr-nij Fokker D VII eus an aerlu alaman a voe kaset d'ar strad e Wambaix gant un nijerez SUAat Sopwith Camel eus an 148 Aero d'an 3 a viz Here 1918. Ne voe ket lazhet an nijour alaman. Goude emgannoù start ouzh an Alamaned e voe kemeret Wambaix gant 2 Batailhon eus ar Coldstream Guards (tirlu ar Rouantelezh-Unanet) d'an 9 a viz Here 1918.
Sergio Leone
Teir-oberenn « istor Amerika »
Ouzh an deir-oberenn ziaraok e oa sañset bout liammet hounnezh a-drugarez da arvest kentañ Once Upon a Time in the West. Evit gwir e zlee bout degemeret Charles Bronson en ti-gar gant an tri zudenn c'hoariet gant Clint Eastwood, Lee Van Cleef hag Eli Wallach. Neoazh ne felle ket da gClint Eastwood mervel en arvest kentañ ar film. Daoust da asant an daou gomedian arall e oa ret da Sergio Leone dilezel ar menoz-mañ eta.
Pontarfynach
Menec'h abati Ystrad Fflur a savas ar pont kentañ er Grennamzer. Daou bont all a voe savet war-c'horre, ken ez eus tri font bremañ. Pontarfynach eo dibenn al linennig hent-houarn a zeu eus Aberystwyth, e traoñienn ar stêr Rheidol.
Zaira
Gerdarzh
Diwar an anv gallek Zaïre, a gaver el lennegezh c'hallek:
Émilie Barbe de Saint-Prix
Bevañ a rae Émilie Barbe de Saint-Prix, gant he familh, e maner Traoufeunteunioù, e Plouyann, hag e maner Kerbournet, e Sant-Servez. Un ti o doa e Montroulez ivez. En ti-se, a gonter, e veze degemeret tud a bep seurt, republikaned ha roueelourien.
Dilestradeg Alhucemas
Brezel ar Rif
Gant feur-emglev Fes e 1912 e oa bet roet ar Rif da Spagn. E gwirionez ne weled soudard estren ebet er Rif.
Kanaouennoù savet diwar barzhonegoù Anjela Duval
Barzhonegoù dibunet war sonerezh
Lod eus ar ganerien n'int ket brezhonegerien.
Laticilla
Rummatadur
Renket e veze ar spesadoù er genad Prinia kent.
Stand Watie
Stand Watie, Standhope Uwatie, Tawkertawker, Degataga (Cherokee: ᏕᎦᏔᎦ, "Derc'hel mat"), pe Isaac S. Watie, ganet d'an 12 a viz Kerzu 1806 hag aet da Anaon d'an 9 a viz Gwengolo 1871, a oa unan eus pennoù ar meuriad Cherokee. Bez' e voe brigader jeneral e Lu Stadoù Kengevreet Amerika e-pad Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika, ar jeneral indian nemetañ e tu ar Su. E penn marc'hegiezh indian lu ar Mississippi (Army of the Trans-Mississippi), savet gant Indianed Cherokee dreist-holl ha gant reoù Muskogee pe Seminole. Bez' e voe ar jeneral diwezhañ o kodianañ pa echuas ar brezel e 1865.
Civil War Trust
Ar Civil War Trust, Civil War Preservation Trust betek 2011, zo un aozadur digorvo stadunanat savet dreist-holl evit gwareziñ tachennoù emgann Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika. Ar Civil War Trust a ro harp da programmoù deskadurezh kement ha brudañ hêrez ar vro evit an douristed hag ar boblañs. Krouet e oa bet an aozadur e 1991.
Clanga
Spesadoù
Tri spesad evned-preizh a ya d'ober ar genad :
MAS-36
Istor
Bro : Frans Seurt : fuzuilh get morailh Bloaz : 1936 – 1980 Amzer a servij : 50 vloaz
Listenn eus frouezh an drougael
Listenn ar frouezh
Reiñ a ra an tu d'ar perc'henn da gaout ur c'hemm korf, da gemmañ an endro pe da grouiñ danvezioù ivez. An doare frouezh-se eo an hini aesañ da gavout e bed One Piece. Reiñ a ra an tu da gemm stumm ha da gemer neuz ul loen.
Levrioù an Danevelloù
Levrioù an Danevelloù zo levrioù diwezhañ an Tanac'h. Anvet int en hebraeg דברי הימים‎ (Diḇrê Hayyāmîm), "Traoù (pe Fedoù) an deizioù". An droidigezh c'hresianeg (Παραλειπομένων da lavarout eo "an darvoudoù lezet a-gostez") he deus graet gantañ daou levrig. Ne glot ket an anv gresianek gant danvez ar skridoù peogwir e kaver enno kalz arroudennoù heñvel-mik pe zamheñvel ouzh ar re a lenner e levrioù Shmouel hag ar Rouaned. Gwir eo ez eus ivez danevelloù ha ne gaver ket e lec'h all. Dre vras, er stummoù kristen eus ar Bibl, e kaver : Anvet int levrioù an Neventizoù e Bibl protestant Gwilh ar C'hoad.
Dre vras e ro al levrioù-mañ un diverradur eus istor Israel hag ar bed, adalek Adam betek skrid Koresh (358 KJK), oc'h embann an distro eus an harlu e Babilon, a gaver a-hend-all e deroù Levr Ezra. Daou bennroue o deus merket an istor-se : David ha Salaun.
Oadvezh Heisei
Goude marv an impalaer japanat Hirohito e 1989 e pignas e vab Akihito war an tron e 1990. An Oadvezh Heisei a reer eus e ren, a badas eus an 8 a viz Genver 1989 betek e zilez d'an 30 a viz Ebrel 2019.
1989-2000
Droukskouer ar gompagnunezh Recruit e 1988 a lakaas kalz politikourien vrudet eus Bro-Japan da reiñ o dilez ha gwanaeet e oa fiziañs an dud er Strollad Demokratour Frankizour (LDP), bet kontrollet gantañ gouarnamant Japan e-pad 38 vloaz. E 1993 e oa kannet an LDP gant ur gengevredad renet gant Morihiro Hosokawa. Koulskoude e kouezhas ar gengevredad-se en he foull rak en em vodet en doa ar strolladoù da ziskar galloud al LDP hepken, ha dizemglev a oa etrezo diwar-benn hogos pep kudenn sokial. Distreiñ a reas an LDP er gouarnamant e 1994, pa roas e skoazell da zilenn ar sokialour Tomiichi Murayama evel kentañ ministr.
2010-2023
A United Nations report confirmed that Greater Tokyo is the most populous metropolitan area in the world with an estimated total population of 38,140,000 in 2016.
Japan activated the Amphibious Rapid Deployment Brigade, its first marine unit since World War II, on 7 April 2018. They're trained to counter invaders from occupying Japanese islands.
Marevezh Azuchi-Momoyama
Tost unvanet e oa Bro-Japan er bloaz 1582 pa voe taget annez Nobunaga gant unan eus e jeneraled samourai, Akechi Mitsuhide (1528-1582). Kentoc'h eget bout lazhet e tibabas Nobunaga ober seppuku. Toyotomi Hideyoshi a flastras emsavadeg aduidi Mitsuhide kent bout warlec'hiad Nobunaga de facto. Kenderc'hel gant al labour unvaniñ a reas, ar pezh a voe echuet e 1590. Diwezh Marevezh ar Stadoù Brezelour (Sengoku) e voe neuze. Goude sujet e enebourion e tegasas kemmoù bras er gevredigezh japanat : ur c'hadastr a voe savet evit termeniñ an telloù, krennet e voe war galloud an daimyoed, handeet e voe ar gristenion, berzet e voe d'ar gouerion dougen armoù, berzet e voe d'ar gouerion ha d'ar samouraied kemmañ o dere er gevredigezh — daoust da Hideyoshi e-unan bout bet ur c'houer a voe anvet da jeneral gant Oda Nobunaga. Dre gadastrañ Japan e voe lakaet kement labourer-douar da heimin (平民 "dinobl") : dre-se e voe lakaet an darn vuiañ eus ar sklaved en o frankiz.
Le Manoir (heuliad romantoù moliac'h)
Daouzek levrenn a ya d'ober an heuliad betek-henn. Er c'houlzad 1 ez eus 6 levr a zo bet skrivet, kemend-all zo en eil koulzad.
Messala
Gerdarzh
Lavaret e vez e teu eus Messana, anv kêr Messina, lec'h ma voe brudet ar c'honsul Manius Valerius Maximus Corvinus Messalla er brezel punek kentañ.
Cerreto Guidi
Cerreto Guidi zo ur gumun en Italia e proviñs Firenze, e Toskana. ouzhpenn 10 000 a dud zo enni o chom.
Meurgêr Firenze
Meurgêr Firenze zo ur veurgêr eus Italia e rannvro Toskana. Krouet e oa e 2015 da gemer lec'h Proviñs Firenze.
Talbenn ar C'hornôg (Eil Brezel-bed)
1941–1944: an ehan
A-c'houde an hañv 1943 e voe azaouezet un dilestradeg e korôg evel gallus gant an alamaned, hag aozadur ar bagadoù alaman a-hed an aodoù a voe renet gant Gerd von Rundstedt hag a oa e penn tri strollad: ar Wehrmachtbefehlshaber Niederlande pe WBN ("Wehrmacht Izelvrroioù"), evit an aodoù belgiat hag izelvroat, an Heeresgruppe B evit norzh Frañs gant ar 15vet arme alaman (penngarterioù e Tourcoing) e takad ar Saena, ar 7vet arme (penngarterioù er Mañs), etre ar Saena hag al Liger o tiwall ouzh Mor-Breizh hag an aodoù atlantel, hag a Heeresgruppe G evit ar Pleg-mor Gwaskogn ha takad Vichy,gant an arme gentañ, (penngarterioù e Bourdel), gant an 19vet arme, (Penngarterioù e Avignon), evit diwall ouzh aodoù Mor Kreizdouar.
John Berry (1917-1999)
E vuhez
Dimezet e oa d'an aktourez c'hall Myriam Boyer (1948-).
Ramphocaenus
a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1819 gant an evnoniour gall Louis Jean Pierre Vieillot (1748-1831).
Monte Armetta
Ar Monte Armetta (1 739 m) eo menez uhelañ ar Prealpi Liguri e proviñs Cuneo e Piemonte, tost da Liguria.
Monte Galero
Ar Monte Galero (1 708 m) zo ur menez er  Prealpi Liguri, en Italia, etre proviñs Cuneo e Piemonte ha hini Savona e Liguria.
Valeria Messala
Sachet e voe evezh Sulla warni er c'hoariva, ha dimeziñ a reas dezhi war-dro diwezh e vuhez. Pa zilezas-eñ ar vuhez politikel da vont d'en em dennañ da greisteiz Italia ez eas Valeria gantañ. Dougerez e oa-hi pa varvas he fried e 78 kent JK. Ur verc'h he doe, anvet Cornelia Postuma.
Wace
E oberenn
Lezet en deus war e lerc'h oberennoù skrivet e normaneg hag en o zouez :
Departamant Sucre
thumb|right|260px|Sede pelec'h emañ departamant Sucre e [[Kolombia]]
Xabier Amuriza
Ganet e voe d'an 3 a viz Mae 1941 e kêr Etxano, e Bizkaia. Mont a reas d'ar c'hloerdi ha da veleg goude, e 1965. E 1976 avat e tilezas ar velegiezh hag e timezas.
Günther Schwägermann
D'an 22 a viz Ebrel e voe taget Berlin gant soudarded an Arme Ruz, ha Joseph ha Magda Goebbels a gasas o bugale betek ar Führerbunker. Schwägermann a zeuas ganto.
Hippolais languida
Annez
Neizhañ a ra ar spesad e kreisteiz-kreiz Azia ha nijal kuit da viz Afrika ha kreisteiz Arabia da c'hoañviñ.