cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Monumant ar re varv
Monumantoù Brezel 1870-1871 e Bro-C'hall
E Vernon (Eure) ez eus ur monumant da soudarded Ardèche. E Taninges (Savoia-Uhel) ez eus ur monumant da re varv Brezel 1870-1871.
Bandenn begus terapeutik
Tu a zo da danavaat ar c'hwezhadurioù o lakaat ar ginesiotapenn gant un doare roet. Gant stummañ plegoù e-live ar c'hroc'hen ez eus tu da vroudañ tremeniri an dourell lenfatek ha neuze dizourañ al lodenn tannijenet.
Köln
Köln (distaget ), e rannyezh Köln: Kölle a zo ur gêr eus kornaoueg Alamagn, war ribl ar Roen. Ar pevare brasañ kêr eus ar vro eo-hi war-lerc'h Berlin, Hamburg ha München. Kêr vrasañ Nordrhein-Westfalen eo ivez. Ur milion a dud a zo o vevañ enni.
Henamzer
Postumus e reas e gêrbenn diganti.
Médée (Cherubini)
E 1909 e voe krouet ar c'hoarigan en italianeg, troet diwar ar galleg gant Carlo Zangarini, e Scala Milano, hag anvet Medea.
Köln
Henamzer
Chloderic e oa drouklazhet d'e zro gant tud kaset gant Klovis, hag e oa war an dro anvet roue Franked ar Rhin.
Arondisamant Gap
Kantonioù ha kumunioù
Rannet eo arondisamant Gap e 139 c'humun.
Beunans Meriasek
Kollet e oa ar skrid pa voe adkavet e 1869 e Peniarth, e Meirionydd, e Kembre, gant W. W. E. Wynne.
Agerola
Agerola zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli, e Campania.
Gwastell chokolad
Rekipe gwastell chokolad ordinal
Aozennoù :
Satanig Hornby
Ar satanig Hornby a zo ur spesad evned-mor, Oceanodroma hornbyi an anv skiantel anezhañ.
Distrig Jeruzalem
Isrannvroioù melestradurel
Kumun Jeruzalem, enni reter Jeruzalem ha lodennoù aloubet all eus Sisjordania a oa war-dro 19 % eus an distrig e 2008.
Anna de' Medici (1569-1584)
He buhez
Anna a varvas e miz C'hwevrer 1584, a-raok he 15 vloaz.
Istor Serbia
Etre an daou vrezel
E deroù an Eil Brezel Bed e oa kelc’hiet Yougoslavia gant broioù hag a oa enebet outi. War-bouez Gres, ar broioù a oa en-dro dezhi o doa holl sinet emglevioù gant Alamagn ha Italia. Pouezañ a reas Adolf Hitler war Yougoslavia evit ma savfe a-du gant nerzhioù an Ahel. D’ar 6 a viz Ebrel 1941 e voe aloubet Yougoslavia gant armeoù Alamagn, Italia, Hungaria ha Bulgaria ha bombezet e voe Belgrad gant nijerezioù al Luftwaffe. D’ar 17 a viz Ebrel e kodianas arme Rouantelezh Yougoslavia. Kuitaet e voe ar vro gant ar roue Pêr II. Ur gouarnamant en harlu a voe neuze, diazezet e Londrez.
Goude an Eil Brezel Bed
En deroù e voe heuliet skouer an Unvaniezh Soviedel gant Yougoslavia. Met goude 1948 e pellaas diouzh politikerezh URSS Stalin ha klasket e voe mont gant un hent etre ar bed komunour hag ar bed kapitalour, en ur lakaat ar pouez war an emvererezh. Etre 1948 ha 1956 (marv Stalin) e voe sellet ouzh Yougoslavia, gant an Unvaniezh Soviedel, evel un « enebourez ».
Dibenn Yougoslavia ha dizalc’hidigezh Montenegro
« Republik Kevreadel Yougoslavia », embannet e miz Ebrel 1992, a zeuas da vezañ, etre 2003 ha 2006, « Unaniezh Stadoù Serbia ha Montenegro ». Tamm-ha-tamm en em zistage an div republik. Ur referendom evit an dizalc’hiezh a voe dalc’het e Montenegro d’an 21 a viz Mae 2006 ((55,4% a-du gant an dizalc’hiezhs, 44.6% a-enep). Embannet e voe dizalc’hiezh Montenegro d’an 3 a viz Mezheven 2006. Ha daou zevezh war-lerc’h, d’ar 5 a viz Mezheven 2006 e voe embannet dizalc’hiezh Serbia. Evel-se e teue Serbia en-dro da vezañ ur stad dizalc’h, evit ar wech kentañ abaoe 1918.
Larry Siegel
Lawrence Harvey "Larry" Siegel (New York, – Santa Monica, ) a oa ur skrivagner komediennoù hag ur flemmganer stadunanat a skrivas evit ar c'hoariva, kelaouennoù hag ar skinwel.
Tri istor berr skiant-faltazi skrivet gantañ a voe embannet er bloavezhioù 1950.
Drin
An Drin (Drin pe Drini en albaneg ; Дрим/Drim e makedoneg) zo ur stêr eus Albania hag en em daol e Mor Adria.
Christian Bonnet
Anvet e voe da sekretour-stad e 1972, e gouarnamant Pierre Messmer, ha da vinistr al Labour-douar e 1974, e gouarnamant Jacques Chirac. E 1977 e voe anvet da vinistr an Diabarzh, e gouarnamant Raymond Barre, pa oa bet roet e zilez gant Michel Poniatowski.
Grenoble
Grenoble (Grenoblo en arpitaneg, Grenoflen e luc'haj “Tèrrachu”) a zo ur gêr e gevred ar Frañs, pennlec'h departamant an Isère ha kêr-benn an Daofinez abaoe an kantved. Lakaet eo da “gêr-benn Alpoù Frañs”, daoust da se eo kêr blatañ ar vro. 155 632 a dud a oa o chom enni e 2009 ha 664 832 en unvez kêrel (an 10vet pobletañ eus ar Frañs).
Gevelliñ ha kenober
Gevellet eo kêr C'hrenobl gant.
Gérald Darmanin
Divorset ha divugel eo.
Fineüs
Fineüs zo un anv gregach ha hini meur a zen e mojennoù Hellaz.
Jean Failler
Ran gant al lennegezh e oa kroget da skrivañ pezhioù-c'hoari. Tapet eo bet priz ar skrivagnerien vreizhat gant e romant kentañ (L'ombre du Vétéran) e 1993. Krouet eo bet heuliad Mary Lester gantañ, un dudenn en deus skrivet 35 romant diwar he fenn betek-henn, e galleg nemetken.
Adrian VI
Adrian VI (e latin: Hadrianus VI, en italianeg: Adriano VI), Adriaan Floriszoon Boeyens e anv-tiegezh, bet ganet d'an en Utrecht ha marvet d'ar, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an. Ar pab izelvroat nemetañ eo bet en istor an Iliz katolik.
Frabosa Sottana
Frabosa Sottana zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
Morgan Llwyd
Morgan Llwyd (1619 – 3 Mezheven 1659) a oa ur prezeger puritan kembreat hag ur skrivagner.
E vuhez
Dindan ren Oliver Cromwell e teuas da vezañ anavezet, evel prezeger ha skrivagner. E levr anavezetañ eo Llyfr y Tri Aderyn ("Levr an Tri Labous"), embannet e 1653. Ur diviz eo etre un erer (arouez ar galloud politikel, da lavaret eo Cromwell), ur goulm (arouez ar buritaned) hag ur varc'hvran (arouez an |iliz anglikan.
Tilloy-lez-Marchiennes
Tilloy-lez-Marchiennes a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Josèp Salvat
Buhez
Josèp Salvat a voe ganet en ur familh labourerien-douar e Rivèlh (Aude). En okitaneg e voe desavet ha ne zeskas galleg nemet er skol. Beleget e voe e 1912, ha goude e studioù ez eas da gelenn spagnoleg e kloerdi bihan Castèlnòu d’Arri, ha goude-se okitaneg e skol-veur gatolik Toloza. EVel-se e teuas da vezañ unan eus pennoù bras an okitaneg. Adalek 1925 e voe troet gant Katalonia hag ar c'hatalaneg : kenskrivañ a rae gant beleien gatalan ha klask a rae brudañ an okitaneg e Katalonia, dre brezegennoù ha pennadoù e kelaouennoù katalanek. E 1927 e teuas da vezañ unan eus renerien ar Felibritge, sevel a reas, asambles gant Prospèr Estieu, an Escòla Occitana ha, diwezhatoc'h, ar c'h-Collègi d'Occitània (ur skol dre lizher). Klask a rae kas an okitaneg war-raok gant doareoù a bep seurt; dre e gentelioù er skol-veur, e enklaskoù hag e studiadennoù, ha dre e sarmonioù distaget en okitaneg.
Tijuana
Emañ e hanternoz ar vro, tost da Stadoù Unanet Amerika. En tu all d'an harzoù emañ kêr San Diego. Diwar an touristerezh dreist-holl e vev Tijuana. Dont a ra e-leizh a douristed eus ar Stadoù Unanet, hag estrañjourien all ivez, eus Sina, Sukorea... Ur bern tud diloj eus Suamerika zo ivez, anezho divroidi o klask mont d'ar Stadoù Unanet. Ur gêr industriel eo Tijuana ivez, hag eskemmoù kenwerzhel stank a vez gant ar Stadoù Unanet.
Yael ar Gov
Yael ar Gov zo ur skolaerez vreizhat hag ur skrivagnerez vrezhonek.
Literatura de cordel
Brazil
E 1988 eo bet savet an Academia Brasileira de Literatura de Cordel, annezet e Rio de Janeiro.
San Ignacio
San Ignacio zo un anv sant spagnol hag un anv lec'h.
Serrara Fontana
Serrara Fontana zo ur gumun italian en Enez Ischia, e  Meurgêr Napoli.
Thinking Out Loud
Thinking Out Loud a zo ur bladennig un titl warni (single) enrollet gant ar c'haner-sonaozer saoz Ed Sheeran embannet er bloavezh 2014.
Barbara Kolanka
Dimeziñ ha bugale
Dimezet e oa da Jerzy Radziwiłł, ur priñs lituanian. Tri bugel o doa :
Hakuna Matata
Hakuna matata zo ul lavar deuet eus al lavar swahili Hakuna matatizo, hag a dalv kement ha « n'eo ket tener, n'eus diaezamant ebet».
Mate Postal
Mate Postal a zo ur gazetenn spagnolek embannet bep daou viz e Barcelona gant Comisión Permanente de Ajedrez postal de la Federación Espanõla de Ajedrez. Ul lec'hienn a vez implijet ivez abaoe 1997 evit embann keleier ar gevredigezh.
Hannon ar Merdeer
Anavezet eo e veaj dre un danevell hellazat, Beaj Hannon. Hervez istorourien zo e vije bet Hannon keit ha Gabon, tost d'ar C'heheder, hervez re all ne vije ket bet pelloc'h eget Maroko.
Jack London
Yannig-mil-micher e voe a-raok plediñ gant ar skritur : martolod, kanner-dilhad, klasker aour...
Fallout 76
Tabutoù lies a zo bet tro-dro d'ar c'hoari ur wech embannet. Ar stumm boest eus ar c'hoari, keroc'h, ha sañset bezañ labouret mat a oa en gwirionez unan marc'had-mat. Ouzhpenn-se respontoù Bethesda hag ar c'hlaskadennoù evit adtapout ar fazioù a zo degemeret fall. Gwerzhet eo bet memestra 1,4 milion kopienn eus ar c'hoari betek fin ar bloavezh 2018. Wastelanders, un ouzhpennadur, n'eus degaset tudennoù ouzhpenn er bed, lañset eo bet e miz Ebrel 2020.
Gouiziegezh
Ar ouiziegezh zo ur c'heal e sterioù lies, arveret ken el lavar pemdeziek, ken e studioù pleustret gant ar brederourion kempred.
Saviano
Saviano  a zo ur gumun eus meurgêr Napoli e Campania en Italia.
Charles Perrault
thumb Charles Perrault a oa ur skrivagner gall ganet d'an 12 a viz Genver 1628 e Pariz ha marvet d'ar 16 a viz Mae 1703 e Pariz ivez.
Kevezadeg bed ar Formulenn 1 2006
Blenierien
Distroioù e-pad ar bloavezh
Abdelaziz Bouteflika
Ganet e voe d'an 2 a viz Meurzh 1937 e Oujda (Maroko). Bet e oa bet ministr an aferioù estren etre 1963 ha 1979.
Keginerezh
Ar c'heginañ ne sell ket ouzh an debriñ nemetken, pa'z eo deuet eo da vezañ un dafarad teknikoù arbennik pe arbennikoc'h, ur fed sevenadurel, un elfenn eus ar glad hag eus an identelezh vroadel pe diegezhel, un elfenn eus reizhiadoù talvoud, hag ivez danvez studi evit ar skiantoù sokial hag ar sokiologiezh, ur dra a bouez evit ar politikerezh hag ar yec'hed foran.
Dibab ha prenañ magadurioù
Hiziv, evit an darn vuiañ eus an denelezh, e vez aozet boued diwar magadurioù a zeu eus al liorzherezh pe eus ar gounezadurioù bouedel. Eur ar vro ma vezont dastumet pe gounezet e teu ar pourvezioù-se peurliesañ. Hervez bevliesseurted ar rannvroioù e vez magarurioù liesseurt pe lieseurtoc'h.
Er broioù greantelaet e vez prenet an darn vrasañ eus ar magadurioù a vez implijet d'ober kegin er stalioù nes pe er gourmarc'hadoù. Magadurioù a zeu war-eeun eus ar c'henderc'hiñ int a-wechoù, pe reoù hag a vez treuzfurmet evit darn dija, prest da vezañ debret zoken ; n'eus ket ezhomm da geginañ meuzioù aozet peurliesañ, trawalc'h eo o astommañ. An darn vrasañ eus hor magadurioù a vez gwalc'het ha tretet evit mirout anezho eus ar gwellañ. Gant an darn vihanañ eus an dud e vez kenderc'het o magadurioù ganto o-unan, dre liorzhañ pe dre o frenañ war-eeun digant ar genderc'herien, en atantoù pe er stalioù war vord an hentoù. Ar magadurioù-se a vez debret diouzhtu, pe miret e vezont e podoù, pe skornet e vezont.
Prientiñ ar meuzioù
Aozadoù zo kriz, lod all zo poazh. Lod zo sall, lod all zo dous pe c'hoazh sall-dous. Gallout a reont bezañ fetis, liñvek, eonennek pe ziennek. Lod eus ar meuzioù a vez debret yen, lod all klouar pe domm.
Ar pretioù gant meuzioù dibar
Dre ma'z ae muioc'h-mui an dud er-maez eus o zi da ziverrañ o amzer ha ma veze dalc'het kont muioc'h-mui eus identelezh ar broioù ez eus bet digoret pretioù ma vez servijet meuzioù dibar : tiez-krampouezh, pizzerie, pretioù-pesked, pretioù evit ar vejetarianed, ha pretioù a bep seurt orin : Mec'hiko, Indez, Gres, Liban, Sina, Maroko, hag all.
Arondisamant Pàmias
Arondisamant Pàmias a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant Arieja hag e rannvro Okitania.
Klotho
Klotho (henc'hresianeg : Κλωθώ) a oa unan eus an teir Moira. E karg e oa eus dibun buhez mab-den, arouezet gant un neudenn, e mojennoù Hellaz kozh.
George Washington Custis Lee
Goude ar brezel diabarzh e voe un harp anat d'al Lost Cause of the Confederacy.
Albert
Albert zo un anv-badez alamanek, gallek, katalanek, polonek, saoznek...
Fritez
Fritez zo bazhigoù avaloù-douar fritet en eoul, en un ardivink anvet friterez. Tomm e vezont debret, blot pe vrusk, moan pe dev. Unan eus an dek meuz muiañ debret er bed eo deuet da vezañ, e-kichen ar pizza hag an toazennoù. Debret e vezont gant un tamm kig pe besked alies. Lakaet e vez holen warno peurliesañ, a-wechoù maionez, ketchup, sezv hag all.
Jean du Bellay (kardinal)
Barzh latin e oa ivez, ha meuleudi a veze kanet d'e dri dastumad barzhonegoù ha d'e brezegennoù er yezh-se. Rabelais a voe sekretour dezhañ, karget da seveniñ kefridioù kuzh evel marc'hata da brenañ, marteze kemer, delwennoù roman d'o c'has da Vro-C'hall da brofañ d'ar roue gall. Goude marv ar roue Frañsez I{{añ]], ne voe ket enoret Jean du Bellay ken gant Herri II.
Flegree
Capri avat, ha hi er pleg-mor ivez, a vez lakaet en un takad douarouriezhel all.
Mugnano di Napoli
Mugnano di Napoli  zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli, e Campania.
Die zwei Brüder
Die zwei Brüder ("An daou vreur") zo ur gontadenn alamanek, niverenn 60 en Kinder- und Hausmärchen (KHM), dastumad ar vreudeur Grimm.
Montanera
Montanera zo ur gumun eus Italia, e proviñs Cuneo, e rannvro Piemonte.
Striano
Striano  zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli, e Campania.
The Grey Fairy Book
Ar c'hontadennoù
Ennañ 35 kontadenn, darn a Vro-C'hall, Alamagn, pe Italia.
Poellata
Ar poellata zo un argerzh anaoudel a gevaraez da bourchas disoc'hoù nevez pe gwiriekaat un devoud dre arverañ "lezennoù" pe arnodoù, e nep domani arloadur e ve : jedoniel, reizhiad lezvarnel, fizik ha kimiezh (hentenn arnodel), diougonouriezh, h.a.
Oberennoù ar Pre-Raphaelite Brotherhood
Setu amañ ur roll eus Oberennoù ar Pre-Raphaelite Brotherhood, "Breuriezh ar Rakrafaelourien".
Toulon
Ardamezioù
Skoed Toulon a zo da lenn evel-henn ː
Roccarainola
Roccarainola  zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli.
Pêr Mokaer
Komz a rae meur a yezh, kembraeg ha norgeeg. Kuzulier kanton Eusa e voe, e-pad meur a vloaz.
E 1919 e krouas, gant Joseph Ollivier, ar gelaouenn divyezhek Buhez Breiz, a zeuas er-maez betek dibenn 1924. Enni e embannas Mokaer un toullad pennadoù e galleg diwar-benn Breizh, he istor hag he lennegezh. Un ti-embann e voe Buhez Breiz ivez, hag un toullad levrioù brezhonek a voe embannet, gant Gab Milin, Fañch an Uhel, Fañch al Lae, Ivon Krog...
Kannadig Imbourc'h
Kavout a raed e-barzh :
Loch Súilí
Etre 1922 ha 1938 e oa e Loch Súilí ur bon gant arme Breizh-Veur, unan eus ar re a oa bet aotreet gant Stad Dieub Iwerzhon, da vare savidigezh ar stad-se.
Brudet eo al loc’h evel ul lec’h ma weler kalz loened hag evned : morhoc’hed, reuniged, gwazi, elerc’h. Er c’hreisteiz anezhi e oa gwechall meur a enezenn a zo bet staget ouzh an douar-bras, war-bouez unan a zo chomet disparti, An Inse, hag aet eo an douaroù tro-dro d’ober polderioù, douaroù izel ha gleb.
Saint-André-Goule-d'Oie
Saint-André-Goule-d'Oie a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
Río Azopardo
Ar Stêr Azopardo zo ur stêr eus Chile, en Proviñs Tierra del Fuego hag a ya d'aberiñ er fiord Almirantazgo, war lez kornôk Enez Veur Douar an Tan, er Rannvro Magallanes.
Bae Gibraltar
Bae Gibraltar, pe Bae Algeciras zo ur pleg-mor 10 km hed hag 8 km led, e beg kreisteiz Spagn, entre ledenez Spagn ha Roc'h Gibraltar ha kêr Algeciras.
Emglev An Tiegezhioù
Betek war-dro 60 familh a voe d'ar poent-hont, a-raok savidigezh ar skolioù Diwan. Anv a gaver eus ar gevredigezh er gelaouenn Al Liamm (an notennoù) hag e Wanig ha Wenig.
Emgann Algeciras (1801)
Emgann Algeciras zo un emgann war vor hag a c'hoarvezas e miz Gouhere 1801 e Bae Gibraltar etre armeoù unanet Spagn ha Bro-C'hall en un tu ha morlu Breizh-Veur en tu all. Daou emgann a voe e gwirionez: ar c'hentañ d'an 13 a viz Mezheven, egile d'an 12 a viz Gouhere.
Río Gallegos (stêr)
Ar río Gallegos zo ur stêr eus proviñs Santa Cruz, en Arc'hantina, ha 300 km dezhi. E penn an aber anezhi emañ kêr Río Gallegos, kêr-benn ar broviñs.
Giovanna II
Eured
E 1416 e voe un emsavadeg e Naplez, ha Jakez a rankas plegañ: kas e gargidi c'hall kuit ha dilezel ar gurunenn. E-keit-se e krogas Giovanna da zaremprediñ Sergianni Caracciolo, a greskas e c'halloud el lez. E 1419 e rankas Jakez mont war e giz da Vro-C'hall. Bugel ebet n'en devoa roet d'e wreg. Mont a reas da vanac'h ha mervel e 1438. E 1432 e voe lakaet Caracciolo d'ar marv war urzh Giovanna.
Bec'h gant ar pab
Diac'hubet Giovanna diouzh he fried, ma c'hallas lidañ he c'hurunidigezh d'an 19 a viz Here 1419, evel rouanez nemeti  rouantelezh  Naplez, hag anvet  Giovanna II.
Giovanna Cattanei
He marv
Drailhet e voe o bezioù gant lanskeneded e-kerzh arigrap Roma e 1527. Tammoù ar maen-bez a voe dastumet hag ebarzhet e moger porched iliz San Marco (dirak ar C'hapitol) hag eno emañ c'hoazh.
Barvouskenn ar roue Fortunatus
Ul levr e 2016
E 2016 eo bet embannet ar gontadenn evel ul levr, gant goudeskridoù, gant Aber.
Die Schachwoche
Die Schachwoche a oa ur gazetenn alamanek gouestlet d'an echedoù embannet e Suis betek miz Mae 2003. Werner Widmer a oa he fenngazetennour.
Mario
Notennoù
ماريو eml:Màriu Márió
Río Limarí
Emañ dourva al Limarí entre dourvaoù an Elqui en norzh, ha hini ar Choapa er su, entre 30°15’ ha  31°20’ a ledred su, en ur gorread a 11,800 km2.
Benguela (proviñs)
thumb|left|Iliz portugalat e Benguela
Tyrrell Racing
Disoc'hoù e Formulenn 1
Evel saver kirri :
Trigonometriezh sferek
Un damsell war an istor
Degaset ez eus bet kalz d'an drigonometriezh, ha d'an drigonometriezh sferek pergen, gant an astronomourien ha matematikourien c'hresian Hipparc'hos Nikaia ha Menelaos Aleksandria, met ivez gant matematikourien Persia hag India. En o zouez emañ Al Biruni, Abu Nasr Mansur ha Bhāskara II. War a seblant e voe skrivet ar studiadenn gentañ war an drigonometriezh sferek war-dro 1060 gant Al-Jayyani en:Al-Jayyani, ur matematikour eus Andalouzia a oa dindan beli ar vuzulmaned da neuze.
Ana Margarita Díaz Aceves
Ana Margarita Díaz Aceves pe Ana Díaz zo ur sonaozourez ha kanerez vec'hikan.
Humbert
Humbert a zo ur gumun eus departamant gall Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Florida spagnol
Kentañ trevadenn spagnol (1565-1763)
Pánfilo de Narváez a weladennas aod kornôk Florida met peñse a reas pa oa en sell da vont da Vec'hiko. Un ofiser dezhañ, Álvar Nuñez Cabeza de Vaca, a oa chomet bev, hag e-pad nav bloaz e reas ur gerzhadenn vras: treuziñ war droad an douar etre Florida ha Spagn Nevez (Mec'hiko a-vremañ), a-dreuz Norzhamerika. Pa erruas e Mec'hiko, anvet Besrouantelezh Spagn nevez neuze, e kavas an tu da vont da Spagn en-dro ha skrivañ a reas ul levr ma konte e veaj en Amerika. Awenet gant skouer Cabeza de Vaca e klaskas ur c'honkistador all, Hernando de Soto e anv, aozañ un droiad all en 1539 e Florida. Darn eus tud an droiad-vrezel-se a embannas diwezhatoc'h penaos e veve hag en em zalc'he henvroiz Florida.
Geneviève Bujold
Ganet eo bet en un tiegezh katolik a orin gall ha iwerzhonat, merc'h Laurette Cavanagh ha Joseph Firmin Bujold, bleiner kirri-boutin.
Lalou Roucayrol
Lalou Roucayrol, pe Jean-Louis Roucayrol e anv en ti-kêr, bet ganet d'an 9 a viz Gouere 1964 e Naoned, a zo ur bageer dre lien.
Desavet eo bet er Médoc e-lec'h m'en deus desket bageal gant e dad.
Drachenfels
En e teuas an Drachenfels da vezañ ul lec'h darempredet gant ar romantourien alaman. Hag hiziv c'hoazh e teu ur bern touristed da welet al lec'h ha da gaout alese ur gwel kaer war ar Roen hag ar vro tro-war-dro. Abaoe 1883 ez eus un tren bihan da vont betek lein an dorgenn.
Oberiadur London Bridge
Operation London Bridge eo anv kod ar steuñv a zo bet savet er Rouantelezh-Unanet evit an deiz ma'z aio ar rouanez Elizabeth II da Anaon. Er bloavezhioù 1960 e voe savet ar steuñv orin, a zo bet gwellaet meur a wech bep bloaz abaoe. Meur a skourr eus ar gouarnamant pe ar Stad zo engouestlet : ministrerezh an Aferioù estren, ar Metropolitan Police Service, Armeoù Breizh-Veur, Iliz Bro-Saoz, ar media ha Douaroù roueel Londrez. Ul lodenn eus an divizoù pouezusañ zo bet graet gant ar rouanez hec'h-unan ; en desped da gement-se, ul lodenn anezho ne c'hellint bezañ kemeret nemet gant he erlec'hiad goude he marv.
Kennedy Center Honors
Ar c'h-Kennedy Center Honors zo un enor a vez roet bep bloaz evit an dud aktourien en arzoù evit o harp d'ar sevenadur stadunanat (ne ra forzh o broadelezh). An enoriñ a zo bet krouet e 1978. Bep bloaz e vez ur fest lid, ur gala, e miz Kerzu evit an dud enoret en opera Kennedy Center.
Hent-houarn Sant-Maloù Roazhon
Tres
Testenn e galleg da dreiñ e stumm evezhiadenn da-heul..
Calvizzano
Calvizzano  zo ur gumun eus Italia, e Meurgêr Napoli, en Campania.
Kanpezu
Kanpezu (Campezo e spagnoleg, stumm kenofisiel) zo ur gumun e sav-heol proviñs Araba‎, en Euskal Herria.
Paty
Paty zo un anv-tiegezh gallek, hag a gaver e Breizh ivez, e Bro-Roazhon ha Bro-Naoned dreist-holl.
Iain Banks
Buhez ha respet
Tregont vloaz e oa Iain Banks pa zeuas e romant kentañ, The Wasp Factory, a-zindan ar wask e ti MacMillan e London ; mennet e oa d'e sinañ "Iain M. Banks", met nac'het e voe gant an embanner, war zigarez ma oa re dost da Rosie M. Banks, un dudenn en istorioù hollvrudet P. G. Wodehouse (1881-1975). Tost d'ar skiant-faltazi eo danvez ar romant, pa c'hall al lec'h bezañ ur blanedenn hag an haroz bezañ un arallvedad, ken iskis m'eo an istor.
Cádiz
Cádiz zo ur gêr hag ur porzh war aod ar Meurvor Atlantel, ha kêr-benn proviñs Cádiz en Andalouzia, e Spagn.
Sesto
Orin
Eus an anv latin Sextus, roet d'ar c'hwec'hvet mab.
Enquin-sur-Baillons
Enquin-sur-Baillons a zo ur gumun eus departamant gall Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Inis Fraoigh
E 1980 e oa deuet tud Kumuniezh Atlantis eus Ailt an Chorráin (Burtonport) da Inis Fraoich, d'ober o annez eno. Kumuniezh Atlantis a oa bet krouet e 1974 ; lesanvet e oant "The Screamers" abalamour ma taolent forzh kriadennoù dindan an amzer. Diwezhatoc'h e voe kuitaet Inis Fraoigh ganto, da vont da Icononzo e Kolombia e 1989.
Ottaviano (Italia)
Istor
Eno emañ ti park broadel ar Vesuvio.
Elia
Hervez Kentañ Levr ar Rouaned (1R 19, 16) e voe karget gant Doue da oleviñ Yehou mab Nimshi da roue Israel ha Elisha, mab, Shafat, eus Avel-Mehola, da brofed war e lerc'h.
Skoulm-teod
Ur skoulm-teod (hervez ar bomm kembraek cwlwm tafod), pe gweg-teod, zo ur regennad gerioù aozet evit bezañ diaes da gompren pe da zistripañ.
Nola
Nola zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli, e Campania.
Enez Mornington (Chile)
Enez Mornington (Isla Mornington e spagnoleg) zo un enezenn e Chile, e mervent ar vro, er Meurvor Habask, er c'hreisteiz da bleg-mor Penas, en enezeg Mornington. Ur gorread a 528,8 km² he deus, ma'z eo ar 26 brasañ enezenn e Chile.
Elia Barceló
Buhez ha respet
Adalek 1981 ivez, oadet 24 bloaz, e voe embannet istorioù skrivet ganti (Embryo, Minnie, La dama dragón). N'he deus ket paouezet da skrivañ abaoe. Treuzhyezhet en 20 yezh ez eo bet hec'h oberennoù.
Dir
An dir a zo ur c'hendeuzad metalek gant houarn, evit ar braz anezhañ, ha karbon (etre 0.02% ha 2% eus e vas). Graet e vez kalz gant dir evit sevel traoù o deus ezhomm da vezañ solut, evel binvioù, pontoù, mekanikoù, kefluskerioù...
Casandrino
Casandrino   zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli.
Ronan Tremel
Ronan Tremel (pe Ronan Dremel gant ar c'hemmadur boas e Treger) zo un emsaver breton genidik eus bro-Dreger.
Prosezioù Yokohama
Disoc'h
Un hollad 1039 Japanad a oa bet barnet ha 123 anezho a oa bet kondaonet d'ar marv. Hervez testoù ar prosezioù e oa anat ne oa ket ar justis a oa klasket met lakaat sevel ur barrad aon e Japaniz evit troc'hañ da vat o c'hoant da vrezeliñ.
Frattamaggiore
' Frattamaggiore  zo ur gumun italian eus Meurgêr Napoli.
Manresa
Manresa (distaget [] e katalaneg) eo kêr-benn komark Bages, e-kreiz Katalonia, war lez ar stêr Cardener.
Seziz Cádiz
Seziz Cádiz a c'hoarvezas etre 1810 ha 1812, e-kerzh Brezel Dizalc'hiezh Spagn. Gronnet e voe Cádiz gant armeoù gall e-pad ouzhpenn daou vloaz, adalek ar 5 a viz C'hwevrer 1810 betek ar 24 a viz Eost 1812.
Dre ma oa bet aloubet Madrid d'an 23 a viz Meurzh 1808 e oa repuet ar gouarnamant spagnol e San Fernando e-tal Cádiz, hag arsailhet e voe an div gêr gant 60 000 soudard gall dindan urzhioù ar marechal Claude Victor.
Tivni
Hervez an Tanac'h e oa Tivni, mab Gilat, un den a glaskas bezañ roue Israel gant skoazell un hanter eus ar bobl pa oa bet Omri dibabet gant an hanter all goude ma voe bet lazhet Ela gant Zimri e 885 KJK.
Proviñs Magallanes
Proviñs Magallanes zo ur broviñs eus Chile, e su ar vro, e Rannvro Magallanes.
Ogliastra
Enni e red ar stêrioù Flumendosa, Codula di Luna, Pramaera, Mirenu, Pelau, Rio di Quirra ha San Giorgio.
Yehou (profed)
Dougen a ra memes anv ha Yehou, mab Nimshi, a voe roue Israel (841 KJK-814 KJK) goude Yoram (2R 9)
Yarovam Iañ
Gant aon e tistrofe ar bobl da diegezh David ma kendalc'hjent da ober aberzhioù da Zoue Israel e Jeruzalemm e savas Yerovam idolennoù e Bet-El hag e Dan hag e lavaras d'ar bobl oc'h azeuliñ.(1R 11, 26-33).
Oristano
Oristano zo ur gumun eus enez Sardigna, ha kêrbenn Proviñs Oristano.
Ollastra
Ollastra zo ur gumun eus Proviñs Oristano en enez Sardigna.
Menez Drumont
Ar Menez Drumont (pe Trumenkopf en alamaneg) zo ur menez er Vojoù, e kumun Bussang, en departamant Vosges, e Bro-C'hall.
Un daol-reteriñ zo en nec'h.
Baasha
Brezel e voe dalc'hmat etre Asa ha Baasha.
Hervez Kentañ Levr ar Rouaned e komzas Doue ouzh Yehou, mab Hanani, ar profed, enep Baasha : « ac'hanta ! Ez an da skubañ war-lerc'h Baasha ha war-lerc'h e diegezh » (1R 16, 3).
Villaurbana
Villaurbana  zo ur gumun eus Proviñs Oristano en enez  Sardigna.
O universal é o local sem muros
Difennour sevenadur ha yezh Portugal e oa Torga. Ar sevenadur, hervezañ, an hini a ro da bep den ha da bep strollad tud e zibarded. « Ur sevenadur zo er bed evel ur gouloù o skediñ ..."
Teorem Pythagoras
Istor
Al lavarenn XLVIII eo e resiprokenn : "« Mar bez kevatal karrez ur c'hostez eus un tric'horn gant karrezioù an daou gostez all e vo skouer ar c'horn soutenet gant ar c'hostezioù-se. »"
En India, war-dro -300, e kaver roudoù eus ur brouadenn niverel eus ar perzh (sevenet e oa bet ar brouenn gant niveroù ispisial met gallout a reer hollekaat anezhi diboan). Diwar ur perzh geometrek e vezer kaset war dachenn an aritmetik gant teorem Pythagoras pa glasker an holl dripledoù niveroù anterin stag ouzh tri c'hostez an tric'hornioù skouer : an tripledoù pitagorisian eo ar re-se. Eus an enklask-se e vezer kaset d'un enklask all : klask an holl dripledoù a wir ar c'hevatalder :, a gas d'e dro da gonjekturenn Fermat a voe diskoulmet e 1994 gant Andrew Wiles. E gwirionez ez eus un toullad mat a brouadennoù eus an teorem-se, eus hini Euklides da hini Sina, dre hini India, hini ar heñveliezhoù, hini Leonardo da Vinci hag hini prezidant ar Stadoù Unanet zoken, James Garfield. Ne c'heller ket tremen hep menegiñ Al Kashi en deus roet ul liammadenn evit an tric'hornioù diheverk. Dont a ra neuze formulenn Pythagoras da vezañ degouezh dibar Teorem Al-Kashi evit an tric'hornioù skouer.
John Millington Synge
E oberenn anavezetañ, The Playboy of the Western World, a lakaas kabaduilh e Dulenn pa voe c'hoariet evit ar wech kentañ.
Synge hag ar brezhoneg
En em lakaet e oa Synge da zeskiñ brezhoneg e 1899.
Kamala Harris
Kamala Harris (distaget [ˈkɑ.mə.lə ˈhæ.ɹɪs] e saozneg) zo ur bolitikourez stadunanat ganet d'an 20 a viz Here 1964 e Oakland (Kalifornia). Danvez besprezidantez eo e-kichen Joe Biden evit ar Strollad Demokrat e dilennadeg prezidant ar Stadoù-Unanet e 2020.
Prokulorez veur Kalifornia eo bet eus 2011 betek 2017. Senedourez eo e Kendalc'h ar Stadoù-Unanet abaoe 2017. Mont a ra war ar renk evit bezañ danvez prezidantez an SUA evit ar Strollad Demokrat, met tennañ a ra hec'h anv a-raok ar raktro aozet gant ar strollad. Goude se eo anvet da zanvez besprezidantez gant Joe Biden evit dilennadeg prezidant ar vro e 2020. D'ar 7 a viz Du 2020 e embann an ajañs Associated Press, ha war he lerc'h ar mediaioù bras stadunanat, eo trec'h an danvez prezidant demokrat war Donald Trump. Dont a ra Kamala Harris da vezañ besprezidantez nevez ar vro eta, ar vaouez, an den du hag an den aziat kentañ war un dro da dizhout ar garg-se.
Peadar Ua Laoghaire
Oberennoù
Setu amañ dindan ul listennad diglok.
Vojoù
An anv
Kaoz zo ivez eus un doue vosegus, un anv-gwan, er gerioù Merc[urio] vosego. En e krede an istorourien e oa bet un doue Vosegus o redek ar c'hoadoù teñval.
Harzoù
Tennet e oa bet Elzas-Loren digant Bro-C'hall e 1871 gant Alamagn. Etre 1871 ha 1918 e oa an departamant Vosges a-stok ouzh Alamagn. Neuze e komzed eus linenn c'hlas ar Vojoù, hag Elzas a-dreñv dezhi en Alamagn, o hiraezhiñ, hervez ar vroadelourien c'hall, dindan ar yev alaman.
Yvon Ollivier
Obererezhioù
E 2007 e krouas gant Yann Choucq ar c'h-Coordination des juristes de Bretagne evit stourm ouzh ar raktres da ziskar unvanded lezvarnel Breizh hag e 2008 e savas a-enep adreizhadur ar Justis gall dindan ar prezidant Nicolas Sarkozy. D'ar 14 a viz C'hwevrer 2020 e voe e-touez ar stroll tud a savas ur galv evit saveteiñ ar brezhoneg (a oar komz un tammig e-unan). Skrivañ a ra kronikennoù ingal, koulz war an Agence Bretagne Presse ha war Ni-hon-unan-NHU.bzh
Eltziego
Eltziego (stumm ofisiel spagnolek: Elciego, a gomprener evel an hini dall) zo ur gumun e kreisteiz proviñs Araba‎, en Euskal Herria.
300 (film)
Ar film zo bet degemeret etre gant ar vurutellerien, Degemer c'hwek evit al lodenn gwelet hag ar stil met burutellet eo bet evit an doare ma kinnig ar Bersed, evit lod eo ur sell strizhkredour hag enep Iran. Memes ma oa degemeret etre e voe berzh bras gantañ er box office. Rastellet e oa bet 450 milion a zollaroù. Ur film da heul zo bet embannet anvet, Rise of an Empire, diwar ur c'homics gant Miller a oa chomet diembann, Xerxes, hag embannet d'ar 7 a viz Meurzh 2014.
De Bello Gallico
Commentarii de Bello Gallico, pe De Bello Gallico, pe Brezel Galia, zo ul levr istor a zo anezhañ seizh levrenn diwar zorn Julius Caesar. Savet eo diwar notennoù skrivet gantañ a-hed ar brezel ha dastumet war-dro 52-51 kent JK. Kontañ a ra ar jeneral diktatour an oberoù-brezel kaset da benn gantañ, diwar an danevelloù savet gantañ, ha darnig gant e ofiserien uhelañ, da gas da Sened Roma (a daole evezh ouzh oberoù ar brokonsuled evel Caesar) e-kerzh brezel Galia a c'hoarvezas eus 58 da 52 kent JK, ur brezel renet ha gounezet gantañ. Un eizhvet levr a voe savet diwezhatoc'h gant Aulus Hirtius diwar-benn an emgannoù diwezhañ e 51 kent Jk ha saviad Galia en 50 kent JK.
Giulia Farnese
Yaouankiz
E miz Kerzu 1484 e varvas he zad, ha hi 10 vloaz.
Dibenn o darempred
Neuze eo e voe aloubet Italia gant armeoù ar roue gall Charlez VIII, hag int war-du Roma, kêr ar pab. Nec'het Alesant o c'houzout n'emañ ket e vestrez e surentez. Goulenn a ra adarre diganti hastañ dont d'ar Vatikan. Met un dra a ya a-dreuz: emañ Angelo Farnese, breur Giulia, war e dalaroù en e gastell e Capodimonte. Ha Giulia, en desped d'ar pab, da di he breur, a gavo nevez lakaet war ar varskaoñ. Ha hi da chom a-hed an hañv e domanioù an tiegezh gant ar breur kardinal. Erru an diskar-amzer: bepred emañ ar Borgia o c'hourc'hemenn ma tistroio e vestrez raktal da Roma, ha setu bremañ ar pried reizh Orsino o c'houlenn digant e wreg dont d'e gaout da gastell Bassanello. Konnar ha rogoni zo er pab pa skriv da Giulia hag Adriana, gourdrouz a ra o eskumunugañ, hagAllessandro hag Orsino Orsini ganto.
He marv
Chom a eure Giulia e Carbognano betek 1522. Neuze e kuitaas ar c'hastell da zistreiñ da Roma ma tremenas daou vloavezh diwezhañ he buhez. D'an 23 a viz Meurzh 1524, e palez ar c'hardinal, he breur, e varvas Giulia Farnese da 50 vloaz, n'ouzer ket eus petra. Dek vloaz goude e voe dilennet ar c'hardinal da bab, hag anvet Paol III. Ral eo ar poltredoù anezhi, ma lavarer e vijent bet distrujet gant he breur pab da ziverkañ koun ar vezh.
Thomas & Friends
Thomas & Friends (anvet da gentañ Thomas the Tank Engine & Friends, ha diwezhatoc'h Thomas the Tank Engine ha Thomas & Friends: Big World! Big Adventures!) zo ur stirad skinwel breizhveuriat evit ar vugale hag a badas eus 1984 betek 2021. Diazezet eo war levrioù The Railway Series skrivet gant Wilbert Awdry hag e vab Christopher. Diorroet e voe an heuliad evit ar skinwel gant Britt Allcroft. Kontañ a ra avanturioù Thomas, ur stlejerez c'hlas dre aezhenn e stumm un den war hent-houarn ar gwalarn en Enez Sodor, ha meur a stlejerez antropomorfizet all, en o zouez Edward, Henry, Gordon, James, Percy, ha Toby.
Poitou-Charentes
thumb|Rannvro Poitou-Charentes Poitou-Charentes a oa unan eus an 22 rannvro a oa e Bro-C'hall betek 2015. Savet e oa diwar an departamantoù krouet e 1790 diwar freuz proviñsoù gall Poatev, Aunis, Saintonge hag Angoumois. Poitiers a oa ar pennlec'h.
Ahav
C'hoari a reas ar profed Elia ur roll pouezus en istor Ahav, hervez an Tanac'h.
500
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 500
Inizi Galápagos
Inizi Galápagos (ent-ofisiel Archipiélago de Galápagos), anvet ivez Archipiélago de Colón, zo un enezeg er meurvor Habask.
Tito Cortés
Ganet e oa en Tumaco, en arvor ar Meurvor Habask. Emzivad e oa, ha desavet gant Leocadia Fermín, ur vaouez ha ne oa ket e vamm. Kregiñ a reas da son gitar e kabaredoù kêr Cali ma chomas betek fin e vuhez. Tabut a savas etrezañ hag ar c'haner Daniel Santos, a damalle dezhañ dreveziñ e zoare da ganañ.
Battlefield 1
Battlefield companion
Ar wech kentañ en heuliad c'hoarioù Battlefield ma ne vez ket implijet ar Battlelog. Ur meziant war urzhiataer ha pellgomzoù hezoug a vez implijet anvet Battlefield companion. Gant ar meziant e vez tu heuliañ gwelladennoù ar c'hoarier er c'hoari. Tu zo ivez reiñ lañs d'ar c'hoari hep tremen dre ur bajenn internet.
Giuseppe Farina
Emilio Giuseppe « Nino » Farina (bet ganet d'an 30 a viz Here 1906 e Torino, Italia, marvet d'an 30 a viz Even 1966 e Aiguebelle, Bro-C'hall) a oa ur blenier kirri italianat. Redet en deus e bloavezhioù kentañ ar Formulenn 1 ha gounezet en deus an titl kentañ e 1950 gant Alfa Romeo.
Chram
Buhez
Er bloaz 555 e varvas ar roue frank Theutbald, ha kemeret e voe e rouantelezh gant Hlotar I a gemeras ivez en Akitania kêrioù Clermont-Ferrand, Javols, Lo Puèi de Velai, Caors, Lemojez, Albi, Rodés, Lodève, Eusa ; Bourges a gemeras ouzhpenn, diwar-goust Childebert I e 535.
The Trees They Grow High
The Trees They Grow High zo ur ganaouenn saoznek a Vro-Saoz eus ar Grennamzer hag a zo bet kanet ivez gant Alan Stivell. Anvioù all a vez roet a-wechoù : The Trees They Do Grow High, Daily Growing, Young But Daily Growing ha Bonny Boy is Young (But Growing). Lakaet eo bet en italianeg gant Angelo Branduardi.
Armeoù Turkia
Armeoù Turkia, Türk Silahlı Kuvvetleri berraet en TSK, eo nerzhioù lu Republik Turkia. Rannet eo etre an tirlu, ar morlu hag an aerlu. Ar Jandarmiri hag ar warded-aod, pep hini anezho o vezañ fiziet ennañ galloudoù milourel ha polis, a zo suj d'an nerzhioù surentez diabarzh e-pad ar mareoù peoc'h, ha suj da Vinistrerezh an diabarzh. Pa vez mareoù brezel e vezont suj d'an tirlu ha d'ar morlu. Prezidant Turkia eo penn uhelañ an nerzhioù milourel.
Cogli la prima mela
Cogli la prima mela zo ur bladenn italianek gant Angelo Branduardi, graet e 1979 e ti Polydor.
UNITA
An UNITA (União Nacional para a Independência Total de Angola - Unvaniezh Vroadel evit Dizalc'hidigezh A-grenn Angola) zo ur strollad politikel angolat krouet e 1966.
Stourm a reas an UNITA asambles gant an MPLA ouzh Portugal betek dizalc'hidigezh Angola e 1975. Goude-se e savas ur brezel diabarzh drastus etre an daou strollad hag a badas eus 1975 betek 2002. Skoazellet e oa neuze an UNITA gant SUA ha Suafrika pa oa skoazellet an MPLA gant an Unaniezh Soviedel ha Kuba. Pa varvas Jonas Savimbi, e penn an UNITA abaoe e grouidigezh, e 2002, e voe lakaet un termen d'ar brezel hag e kemeras perzh an UNITA e buhez politikel ar vro.
Noyon
Kêrioù gevellet
Gevellet eo Noyon gant ar c'hêrioù-mañ :
Neopsittacus
Neopsittacus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1875 gant an evnoniour italian Tommaso Salvadori (1835-1923).
The Batman (film)
The Batman zo ur film dreist-harozed stadunanat da vezañ embannet e 2022. Diazezet eo war istor tudenn DC Comics, Batman. Produet eo gant DC Films, 6th hag Idaho Motion Picture Company, ha Dylan Clark Productions, hag embannet e vo gant Warner Bros. Pictures.
Legio I Italica
Remziad Julii ha Claudii
Hervez un enskrivadur, arouezioù a oa bet roet d'al lejion gant an impalaer Neron d'an 20 a viz Gwengolo 66. E arouez e oa an hoc'h-gouez. Lesanvet ivez falanks Aleksandr-Veur, ret e oa d'al lejionerien bezañ 1,80m a uhelder da nebeutañ.
Remziad Flavii
Sevel e reas Trajan trevadennoù soudarded koz e Colonia Ulpia Oescus (e gwalarn kêr Pleven e Bulgaria) ha Celei, e Norika, e-lec'h en em gavas meur a soudarded koz Legio I Italica.
Proviñs Olbia-Tempio
Istor
Krouet e voe e 2005, padout a reas betek miz Ebrel 2016, ha Tempio Pausania e oa ar pennlec'h anezhi. E 2016 e voe lakaet e proviñs Sassari. Abaoe 2021 emañ en ur broviñs nevez anvet Proviñs Nord-Est Sardegna.
Kumunioù
26 kumun a oa : Aggius, Aglientu, Alà dei Sardi, Arzachena, Badesi, Berchidda, Bortigiadas, Buddusò, Budoni, Calangianus, Golfo Aranci, La Maddalena, Loiri Porto San Paolo, Luogosanto, Luras, Monti, Olbia, Oschiri, Padru, Palau, San Teodoro, Sant'Antonio di Gallura, Santa Teresa Gallura, Telti, Tempio Pausania, Trinità d'Agultu e Vignola. Ar re-se a adkaver e Nord-Est Sardegna.
Legio I Italica
Remziad Severii
Unan eus ar re gentañ e oa da vont a-du gant Lucius Septimus Severus, gouarnour Pannonia Huel, anvet impalaer er bloaz 193. Dre ma oa war an harzoù, n'en deus ket gallet kermer perzh ouzh trec'hlid Septimius e Roma.
Childebert Iañ
Goude marv Hlodwig
Goude marv e vreur Hlodomir, roue Orléans, lazhet en emgann Vézeronce, e pedas Hlotar Iañ, roue Soissons, da zont da Bariz d'ober un emglev: hennezh a oa dimezet d'e c'hoar-gaer Gondioque, intañvez Hlodomir. Dre ma felle dezho teurel o c'hrabanoù war rouantelezh o breur marv hag a oa da vezañ rannet etre o nizien, e kavjont aesoc'h touzañ ha lazhañ ar vugale-se. Arouez ar roueelezh e oa ar blev hir gant ar Franked, ha pa vezont troc'het e kreskont adarre, ha setu ma c'halle an nized Thibaut, Gunthar ha Clodoald dont un deiz da c'houlenn o rouantelezh en-dro.
You (stirad skinwel)
Ar c'hentañ gwech ma voe skignet ar stirad skinwel a oa bet war ar chadenn skinwel Lifetime d'an 9 a viz Gwengolo 2018, evit Stadoù-Unanet Amerika. Goude-se e voe lakaet e stumm streaming war ar chadenn Netflix evit ar bed-holl d'ar 26 a viz Kerzu 2018.
Legio I Italica
Hennamzer diwezhañ
Peuzflastret e oa peurest al lejion chomet e Novae e 316/317, e-kerzh ar brezel diabarzh etre Constantinus Iañ ha Licinus, ar c'hamp degouezhet gant tud nannsoudard.
Allia
Allia zo ur stêr en Italia hag en em daol en Tiber, ur 17,5 km bennak er biz da Roma.
Ar C'halianed a oa bet trec'h eno war ar Romaned d'an 11 a viz Gouere -390 en Emgann Allia.
Yma Sumac
Zoila Emperatriz Chávarri del Castillo (Ichocán, San Marcos, Cajamarca 13 a viz Gwengolo 1922 - Los Angeles), 1añ a viz Du 2008), brudet evel Yma Sumac, a voe ur ganerez soprano perouat a reas berzh er bloavezhioù 1950 gant he mouezh hep he far hag a c'halle mont-dont a-hed ouzhpenn pemp eizhad. Lavarout a rae bezañ priñsez inka, diskenn eus an inka Atahualpa. E Perou eo anavezet ivez evel ar Berouadez nemeti a zo skrivet hec'h anv en Hall of Fame e Hollywood.
Llangynhafal
E 2011 e oa 634 a dud o chom e Llangynhafal, ha 231 anezho (37,2%) a oa kembraegerien.
Peenestrom
Ar Peenestrom zo ur vrec'h-vor e hanternoz Alamagn, e Mecklenburg-Vorpommern. Un 20 kilometr bennak eo e hirder. Liammañ a ra morlenn Szczecin ouzh ar Mor Baltel, ha dispartiañ a ra enez Usedom, er reter, diouzh an douar-bras, er gornaoueg.
Qwant Causes
Roll-istor
Roet e vez lañs d'ar da Qwant Causes.
Berantevilla
Berantevilla (ofisiel) pe Beranturi (en euskareg; Berantevilla e spagnoleg) zo ur gumun e su proviñs Araba‎, en Euskal Herria.
Pedenn evit ar Republik C'hall
Meur a bedenn evit ar Republik C'hall zo bet savet e Bro-C'hall, goude an emglev, e 1801, etre ar relijionoù disheñvel anavezet gant ar stad c'hall neuze.
Yuzeviezh
Savet e oa bet ar bedenn en amzer aozadur Konsistoer ar Yuzevien dindan an impalaer Napoleone Buonaparte d'ar 17 a viz Meurzh 1808, da vare an dekredoù diwar-benn aozadur ar relijion yuzev en Impalaeriezh C'hall, evit enoriñ an impalaer gall hag e diegezh.
Río Chela
Ar Río Chela  (Río Chela e spagnoleg) zo ur stêr e norzh Chile, adstêr d'ar Stêr Loa.
San Millán
San Millán zo un anv-lec'h spagnolek.
Admiral's Cup
An Admiral's Cup a zo ur redadeg bigi-dre-lien hag a vez bep daou vloaz e-kichen Enez Wight.
Priz Bras kirri Azerbaidjan
Priz Bras Azerbaidjan (azerbaidjaneg : Azərbaycan Qran Prisi) zo ur redadeg Formulenn 1 a voe dalc'het da gentañ e goude berzh Priz Bras Europa. Redet e vez e Troiad kêr Bakou, e kêr-benn ar vro.
Urashima Tarō
Urashima Tarō (浦島 太郎) zo ur pesketaer yaouank ha penntudenn ur gontadenn japanat (otogi banashi), a vefe ar skouer goshañ eus ur veaj en amzer.
Ar gontadenn
Neuze e tigor ar voestad bravigoù (tamatebako) a zo bet roet dezhañ gant Otohime pa oa aet kuit, hag a oa difennet outañ digeriñ. Ha setu ur vogedenn wenn o sevel, hag e teu Urashima Tarō da vezañ un den kozh.
Kig
Etimologiezh
Diwar ar ger henvrezhonek cic, kic 1339, da geñveriañ gant ar gerioù cig e kembraeg, kyk e kerneveureg, cìch en iwerzhoneg, cico- e galianeg.
Ar ger kig a vez implijet ivez e brezhoneg evit kalz traoù liammet, kigaj, kigder, kigenn, kiger, digigañ, tric'hig hag all.
Bae Fundy
Bae Fundy (Bay of Fundy e saozneg, Baie de Fundy e galleg) zo ur bae war aod reter Kanada, etre proviñsoù New Brunswick ha Nova Scotia. En em astenn a ra a-hed 270 km a hirder ha 80 km a ledander.
Brudet eo er bed a-bezh abalamour d'an dilive bras-eston a vez etre an tre hag al lanv.
Ne ouzer ket gwall vat a belec'h e teu an anv Bae Fundy : hervez lod e teufe eus an anv portugalek Rio Fundo ("stêr zon") met diasur eo an displegadenn-se. E 1604 e voe anvet baye Françoise ("bae gall") gant an ergerzher gall Samuel de Champlain. War ur gartenn eus 1688 savet gant John Thornton e kaver ar meneg kentañ eus Baye Foundy, aet da Bay Fundy diwezhatoc'h.
Bro Breselien
Bro Breselien zo ur vro hervez lezenn Voynet e Breizh, e departamant gall an Il-ha-Gwilen.
Brezhoneg Gwenrann
Gallaoueg ha galleg a vez komzet eno bremañ ; ar brezhoneg a vez komzet gant ar re o deus en desket met anavet e oa gant tud a-vihanik c'hoazh daou-ugent vlez zo, e Bourc'h-Baz. Ar re ziwezhañ oc'h ober gant ar yezh-se e oa ar baludourion e kêrioù evel Kervaleg, Rofia, Kermouzeñ, Tregate. Levezon kreñv ar gallaoueg a zo bet àr vrezhoneg ar vro, hag an eneb zo bet ivez rak bout a ra gerioù brezhonek e gallaoueg ar vro ; e-pad pell o deus gouiet an dud div yezh. Aesoc'h eo evit ar gwerzhiñ halen.
Landtag
thumb|Landtag [[Saks-Izel e Hannover.]] thumb|Savadur Landtag [[Rheinland-Pfalz e Deutschhaus.]]
E kement Land zo ez eus ul lezenn votiñ disheñvel.
José Eduardo Agualusa
Graet en deus studioù war ar c'hounezoniezh hag ar goadgounidigezh e Lisbon a-raok en em lakaat da skrivañ pezhioù-c'hoari ha romantoù.
Araxes
Ar stêr Araxes zo un adstêr d'ar Stêr Oria e Gipuzkoa, en Euskal Herria.
Tortel
Tortel zo ur gumun eus Chile e Rannvro Aysén ha Caleta Tortel eo ar pennlec'h anezhi.
Selena Gomez
Buhezskrid
Ganet eo Solena Gomez d'an 22 a viz Gouere 1992 e Grand Prairie e Texas. Anavezet eo evit tudennoù Alexandra pe ‘‘Alex’’ RUSSO e-barzh « Sorserien Wawerly Place », Mary Santiago e-barzh « Another Cinderella Story », Carter Mason e-barzh « Princess Protection Programm ».
Nyck de Vries
Hendrik Johannes Nicasius "Nyck" de Vries ( neerlandeg ; ganet d'ar  e Uitwellingerga e Friz) zo ur blenier redadegoù-kirri a vlein e Formulenn 1 e  gant AlphaTauri-Honda RBPT. Gounezet en doa ar gevezadeg Formulenn 2 e 2019 hag ar gevezadeg Formulenn E e 2020-2021 gant Mercedes-EQ Formula E Team. Ezel e oa bet eus programm blenierien yaouank McLaren adalek 2010 betek 2019. E redadeg Formulenn 1 gentañ en doa redet e pa oa bet galvet gant Williams da erlec'hiañ Alex Albon evit Priz Bras Italia.
Lecce
Bevañ a ra ar c'horn-bro diwar al labour-douar, diwar gounit olivez ha gwini dreist-holl hag ezporzhiet e vez eoul olivez ha gwin eus kêr Lecce.
HMS Stonehenge (P232)
Trec'hioù an HMS Stonehenge
E-pad e servij er Royal Navy, al lestr-spluj Stonehenge en doa kaset div vag japanat d'ar strad.
Mario Vargas Llosa
Evel un toullad skrivagnerien latino-amerikan all, Mario Vargas Llosa en deus kemeret perzh e bed ar politikerezh a-hed e vuhez. Aet eo e gostezenn bolitikel eus ar gomunouriezh betek ar frankizouriezh. En deroù e save a-du gant gouarnamant dispac'hel Fidel Castro, met buan e voe dipitet. E 1990 e oa aet war ar renk evit an dilennadegoù prezidantel peruvian, e penn ur c'hengevreadur eus ar c'hreiz-dehou, ar Frente Democrático (FREDEMO).
Inizi Friz an Hanternoz
An inizi
hag enezennoùigoù a c’hall bezañ beuzet gant ar mor pa vez reverzhi vras (Halligen) :
Stêr Oria
Kêrioù treuzet
Zegama, Segura, Olaberria, Beasain, Ordizia, Itsasondo, Legorreta, Ikaztegieta, Alegia, Tolosa, Anoeta, Irura, Villabona-Amasa, Zizurkil, Aduna, Andoain, Lasarte-Oria, Usurbil, Orio.
Ales
Ales zo ur gumun eus Proviñs Oristano en enez Sardigna.
Urban VI
Urban VI (e latin: Urbanus VI), Bartolemeo Prignano e anv-tiegezh, ganet e 1318 e Napoli ha marvet d'ar, a oa bet dilennet da bab an Iliz katolik roman d'an.
Agapornis
Sinema
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Nav spesad a ya d'ober ar genad :
Roll izili an Avengers
The Avengers a zo un heuliad comics diazezet war skipailhoù gourharozed. Krouet eo bet ar skipailh orin gant Stan Lee ha Jack Kirby. O zroioù-kaer a c'haller lenn e The Avengers, embannet gant Marvel Comics. A-feur ma tremen an amzer ez eus bet kalz cheñchamantoù e-touez izili ar skipailhoù.
Izili a enor
Harozed bete lakaet da izili a enor goude o marv pe peogwir o doa graet traoù burzhudus.
Fuzuilhadeg moskeennoù Christchurch
Kirri-bombezennoù zo bet kavet gant ar polis ha didanet digudenn. Ar c'hentañ gwech eo e c'hoarvez ker bras ur fuzuilhadeg e Zeland-Nevez abaoe Lazhadeg Raurimu, ma oa bet lazhet c'hwec'h den en holl e 1997.
Arme Dieubidigezh Pobl Sina
Kefridioù
Penn ar C'huzul kreiz milourel Hu Jintao en doa displeget penaennoù Arme Dieubidigezh Pobl Sina:
Stagadenn (enez)
War enez Stagadenn ez eus un ti hag a c'haller feurmiñ digant an AJD, evit chom da gousket eno.
Framm (jedoniezh)
E jedoniezh, ur framm a zezanv un damkaniezh « kreñvoc'h » eget damkaniezh an teskadoù, eleze un damkaniezh a c'hoarvez eus hollad an aksiomennoù, an arouezioù hag ar reolennoù.
Emgann Rossbach
Emgann Rossbach, pe Roßbach, pe  emgann Reichardtswerben, zo un emgann e 1757 e-kerzh ar Brezel Seizh Vloaz ma voe trec'h Frederig Veur, roue Prusia, war arme Bro-C'hall.
Merc'her Beure (stirad skinwel)
Rann 5
Tra m’emañ ar polis o ren un enklask war an enfreuz bet e ti Faith, ez a honnezh da welet Cerys evit klask gouzout hiroc’h war an darempredoù a liamme Evan ouzh ar re Glynn. Kregiñ a ra Faith ha Steve da dommañ an eil ouzh egile, ar pezh a verzh an ofiserez Williams p’he deus goulennet digant ar bolisez Jones heuliañ Faith dre guzh.
Rann 6
Rann 7
500 Miles
500 Miles (anavezet ivez evel "500 Miles Away from Home" pe "Railroaders' Lament") zo ur ganaouenn saoznek savet gant ar ganerez stadunanat Hedy West, ha brudet er bloavezhioù 1960. Kaoz zo enni eus un den pell bras diouzh ar gêr, diarc'hant, ha re vezhek evit distreiñ.
Montereau
Montereau zo un anv-lec'h gallek.
Saks-Anhalt
Land Saks-Anhalt (Sachsen-Anhalt en alamaneg) a zo unan eus al Länder a ya d'ober Alamagn. Savet eo bet e 1990. Magdeburg eo ar gêrbenn. Savet e oa bet dija e 1947 pa voe kendeuzet land Anhalt ha proviñs Saks Prusia. Miret e voe pa voe savet Republik Demokratel Alamagn e 1949, divodet e voe e 1952 ha rannet e daou zistrig : distrig Halle ha hini Magdeburg.
Allai
Allai zo ur gumun eus Proviñs Oristano en enez Sardigna.
Journal des Dames
Journal des Dames zo ur mizieg a voe embannet gant ar skrivagner gall Charles Thorel de Campigneulles (1737-1805) adalek miz Genver 1759 betek miz Mezheven 1778
Medb
Medb zo un den uhelek, tro enni, dezhi un dorn dir ha dieub gant ar baotred. Skouer ar rouanez vrezelourez eo. Darn a soñj ez eo un enkorfadur eus doueez ar riegezh. Heñvel eo Medb Connacht ouzh Medb Lethderg moarvat, doueez ar riegezh e Tara, ha gallout a ra bezañ liammet ivez ouzh ar Morrígan. Marteze he deus awenet ar rouanez Mab, ar boudig a gaver e Romeo and Juliet, pezh-c'hoari William Shakespeare hag e lec'h all.
Bugale Medb
Dont a reas an diougan da wir pa lazhas Maine Andoe Conchobar, mab Arthur, mab Bruide — ha n'eo ket Conchobar, mab Fachtna Fathach, evel ma krede Medb. Medb hag Ailill o doa ivez ur verc'h, Findabair. .