cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Klann
Ur c'hlann (liester: klannoù; gouezeleg Skos: clann; saozneg: clan) a zo un aozadur kevredigezhel hengounel eus Bro-Skos diazezet war ar gerentiezh, ma tiskenner eus un gourdad boutin. Ar c'hlannoù a heulia ur reizhiad enpriedadel hag o izili a c'hall dimeziñ kenetreze. Ar reizhiad-se a vez kavet en holl istoerioù kozh ar c'hevredigezhioù. An izili a c'hall bezañ anavezet gant o ardamezioù o-unan, pe gant arouezioù all a ziskouez int eus ur c'hlann resis. Un hendad boutin a c'hall bezañ azeulet da viriñ unvaniezh ar c'hlann. Pa vez un hendad arouezel pe mojennel e c'hall bezañ skeudennet gant un totem, a skeudenn ul loen peurliesañ.
Benicio del Toro
Buhez personel
E miz Meurzh 2012, e oa enoret gant un titl a enor gant Skol-veur Puerto Rico dre e levezon war ar sinema, e-pad lid kant vloaz an aozadur.
Mohamed Abdullahi Mohamed
D'an 8 a viz C'hwevrer 2017 e voe kadoriet evel 9vet prezidant Somalia gant 184 mouezh diwar un hollad a 328. Bet e oa pennmaodiern Somalia etre miz Du 2010 ha miz Even 2011. Bez' ez eo ivez krouer ha prezidant ar strollad Xisbiga Siyaasadda ee Tayo, berraet e Tayo.
Alpha Centauri C
Pellder ha fiñv
Abalamour da bellder Proxima Centauri diouzh koskoriad an daouad kreiz n'eo ket termenet mat e gelc'htro memes goude bloavezhioù enklask. Stag da vat ouzh ar c'hoskoriad-se e seblant bezañ avat rak dilec'hiaña ra an teir steredenn en un doare kenstur a-dreuz an egor.
Lippa Ariosti
Lippa Ariosti, pe Filippa Ariosti, (Bologna,[?] – Ferrara, 27 a viz Du 1347) a oa un itron a renk uhel en Italia ar.
Mayrornis
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Tri spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Steredenn
Perzhioù heverk
E kartenn an oabl e weler ivez strolladoù stered anvet steredegoù. E gwirionez, ar strolladoù-se zo un touell a zeu eus gwered ar bannerezh mentoniezhel. Ar stered a ya d'ober ur steredeg a vez peurliesañ gwall zisheñvel o fellder diouzh an Douar, ha dre-se emaint e lec'hioù disheñvel eus an egor.
Levr Ester
Levr Ester a zo unan eus levrioù an Testamant Kozh.
Mammennoù
E troidigezh an Testamant Kozh gant Pêr ar Gall ha Job Lec'hvien e kaver div droidigezh : unan el levrenn 4 (1985), "Ar salmoù hag ar skridoù all, p311, diwar an destenn hebreek hag unan all el levrenn 5 "Al levrioù eilkanonel", 1986, p15, diwar an destenn c'hresianek. Displegañ a ra an droerien o dibab e p15 al levrenn 5.
Tanijenn skevent
Evit talañ ouzh an tanijenn skevent e vez implijet danvezioù enep mikrobek.
Hugues de Montrelais
Kaset e voe da Sant-Brieg d'an 21 Eost 1357.
Bagad Lann Bihoue
Bagad Lann Bihoue zo ur bagad sonerien eus morlu Bro-C'hall e Breizh, unan eus ar re chomet bev e deroù ar kantved. Reoù all zo bet e Dinan, Cherbourg, Lande D'Ouée, Bourdel, Sant-Mandrier, hag all. E 1952 e oa bet savet hini Lann Bihoue, e-tal an Oriant, e bonn aeronaotek war-vor Lann Bihoue. Ar bagad a zo arouez ar verdeadurezh vroadel ha sevenadur Breizh. Kinnig a ra sonioù liesseurt, ha liessevenadurel en emgavioù broadel hag etrebroadel ivez.
An istor
E 2001, abalamour da enrolladur ha michereladur an armeoù, ez eo deuer ar sonerien da vezañ sonerien a-vicher, tud a youl-vat evit ur bloavezh ha ne c'hellont neveziñ o c'hevrad ken nemet peder wech.
Carpino (Italia)
Carpino   a zo ur gumun eus Italia e proviñs Foggia, e Puglia.
Cross Hands
Cross Hands zo ur gêriadenn eus Kembre, e gevred Sir Gaerfyrddin, e Cwm Gwendraeth.
Kuzul skiantel an Ofis
Kuzul skiantel an Ofis zo ur rann eus Ofis Publik ar Brezhoneg. Anvet e vez an izili anezhañ evit tri bloaz, gant Kuzul-merañ an Ofis publik. Francis Favereau eo ar c'hadoriad kentañ.
Mattinata
Mattinata     a zo ur gumun eus Italia e proviñs Foggia, e Puglia.
Skol ijinourien (Bro-C'hall)
Roll an 204 skol ijinourien aotreet e 2020
Bann « Statud » :
Halcón
Halcón zo ur ger kastilhanek hag a dalv kement ha falc'hun e brezhoneg. Falcón‎ zo ur stumm all eus ar ger.
Joe Falcon
Joe Falcon (28 a viz Gwengolo 1900 e Rayne- 19 a viz Du 1965 e Crowley) a oa un akordeoñser eus Louiziana. Anavezet eo evel an hini kentañ a sonenrollas ur ganaouenn "kadian" e 1928, pan eas gant e wreg Cléoma Breaux, gitarourez, da Orleañs Nevez da ober ur bladenn gant ar sonenn Allons à Lafayette. Goude-se e sonjont o-daou dre Louiziana ha Texas
Confederate States Army
Istor lu Stadoù Kengevreet Amerika
Etre ar 6 hag an 9 a viz Meurzh 1861 ar C'hendalc'h Kengevreet da c'hortoz a sav lezennoù milourel spisoc'h gant ar pal kaout ul lu dibad. Ne c'haller ket gouzout pet a dud o deus servijet e Lu Stadoù Kengevreet Amerika abalamour ma oa diglok pe distrujet rolloù Stadoù Kengevreet Amerika. Dre-vras e vez laret e vefe bet etre 750 000 hag ur 1 000 000 soudard. Gant ar sifroù-se ne vez ket kontet ar sklaved enrollet evit al labourioù e-maez ar stourm nag ar sklaved pe sklaved dieubet a emezelas el lu. Ne vez ket kontet kennebeut an niver a soudarded a servijas en Nerzhioù morlu Kengevreet.
Napoléon en triomphateur
Napoléon en triomphateur zo un delwenn d'an impalaer Napoleon Iañ e Pariz Gant François-Frédéric Lemot (1771-1827) e voe kizellet e 1808. E porzh Puget Mirdi al Louvre emañ.
Emgann Seneffe
Emgann Seneffe a c'hoarvezas d'an 11 a viz Eost 1674 e Seneffe, ur gêriadenn e Belgia. Trec'h e voe arme c'hall ar priñs Condé war un arme izelvroat ha spagnol renet gant Willem III van Oranje.
Sybil Ludington
Sybil Ludington ganet d'ar 5 a viz Ebrel 1761 hag aet da anaon d'ar 26 a viz C'hwevrer 1839, merc'h d'ar c'horonal Henry Ludington, a oa un harozez stadunanat eus Brezel dieubidigezh ar Stadoù Unanet.
Reux
Reux a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall. left|thumb|An ti-kêr hag an iliz katolik
Tregeiriog
Tregeiriog zo ur gêriadenn e kontelezh Wrecsam, e biz Kembre. Emañ e Dyffryn Ceiriog, e-kichen an Afon Ceiriog, war an hent etre Glynceiriog ha Llanarmon Dyffryn Ceiriog. E kumuniezh Ceiriog Ucha emañ.
Seule... mais pas trop !
Seule... mais pas trop ! a zo ur gomedienn c'hallek skrivet ha sevenet gant Alexandra Robert diwar he fezh-c'hoari, hag a vo skignet ent ofisiel d'an 22 a viz C'hwevrer 2017 ha produet gant Vent d'Ouest Distribution.
Honor Harrington
Harrington zo un ofiser er Royal Manticoran Navy (RMN), an egorlu brezel eus rouantelezh egorel Manticore, ur rouantelezh vihan met gant un nerzh brezel kreñv. Donezonet mat eo-hi evit ar strategizhoù, alies e teu a-benn da vont dreist skoilhoù ha da vezañ e-kreiz an emgannoù. Leal d'he dever ha mailh, enoret e vez alies hag uhelaet he renk, betek bezañ doujet gant an impalaerezhioù egorel, ha war an dro he devez muioc'h-mui a enebourien daonet. Mailh eo a-fed gourenerezh, ha gant sikour he aneval Nimitz e teu a-benn da wellaat he skiant a-fed kompren fromoù an dud tro-dro dezhi.
Tourako Hartlaub
Dougen a ra anv al loenoniour hag ar mezeg alaman Gustav Hartlaub (1814-1900).
Helmut Schmidt
Stummadur hag ofisour en eil brezel-bed
Test e vov e sal barnedigezh eus an dud kondaonet diwar gwalldaol an 20 a viz Gouere 1944 (gwelet film von Stauffenberg).
Dalc'het prizoniad eo bet adal Ebrel 1945, en tachad breizhveuriat e Soltau, dieubet d'an 31 Eost 1945.
Studioù ha labour
Eus 1968 betek 1984 eo bet besprezidant an SPD el live broadel.
E 1962 kargad eo e servij Polizei ar stadig Hans Hamburg, gant ar giriegezh-se eo e rankas merañ ar gorventenn drastus: "al lanv uhel", a veuzas kement a annezidi hag a reas kement a zistrujoù war an Nordseeküste, e kerz nozvez ar 16 ha 17 a viz C'hwevrer 1962. Kenurzhiañ a rankas ober un niver bras a servijoù saveteiñ, gwareziñ eus ar wallreuz. Hep bezañ en e wir lezennel, e arvero an arme hag an NATO gant biñsaskelloù, danvez pourveziñ e teujont a-benn prim da ziskoulmañ ar gudenn. Ur skeudenn skouerius a voe graet eus Schmidt neuze, an den gouest ha barrek da verañ en degouezhioù trubuilhus hag arvarus an arme an efedusañ ar gwellañ.
Bundesminister (1969–1974)
E 1969 eo dilennet Willy Brand SPD hag e tibabo evel Ministr an difenn ao. Schmit, e 1972 e kemer plas ar ministr ekonomiezh hag an arc'hant.
Bundeskanzler (1974–1982)
Seveniñ a reas e Gorleben ur greizenn nukleel asambles gant e vignon, a stagas liammoù gantañ, Valéry Giscard d’Estaing. Gwellaat a rejont asambles an darempredoù tenn a oa etre Frañs hag Alamagn.
Aliyah Bet
Aliyah Bet (hebraeg: עלייה ב), "Aliyah 'B'" – bet o vezañ eil lizherenn al lizherenneg hebraek) a oa bet an anv kod roet d'an divroañ amreizh gant ar Yuzevien e Palestina dindan dalc'h ar Rouantelezh-Unanet. Kement-mañ a oa bet sevenet en desped d'an harzoù savet gant ar White Paper of 1939, er bloavezhioù 1934 betek 1948. Hiziv-an-deiz en Israel e vez anvet an oberenn-se gant ar ger hebraek Ha'apala (hebraek: ההעפלה); pignidigezh). An Aliyah Bet a vez lakaet da disheñvel diouzh an Aliyah Aleph ("Aliyah 'A'", kentañ lizherenn al lizherenneg hebraek): an divroañ, gant nebeutoc'h a dud, aotreet d'ar Yuzevien gant an aotrouniezh saoz e Palestina e-pad ar memes koulzad amzer.
Steuñv
E-pad an Aliyah Bet pe an Ha'apala, meur a aozadur yuzev a labouras asambles evit aesaat an enbroañ en ur dremen dreist an niver aotreet gant ar Saozon. Gant ma oa ar jahinerezh enep-yuzev o kreskiñ en Europa gant galloud an nazied o'n em ledañ, an ezhomm pouezus da zivroañ buan a oa kresket spontus. Ar re o devoa kemeret perzh er sikour d'an divroañ a nac'has implij ar ger "eneplezennel", hag implij a rejont ar ger "kuzh".
Adèle Haenel
Adèle Haenel, ganet d'ar 1añ a viz Genver 1989 e Pariz, zo un aktourez c'hall.
Crug-y-bar
E kumuniezh Llanwrda emañ Crug-y-var.
Dunkelgrafen
An Dunkelgrafen (galleg: Comte et Comtesse des Ténèbres) - « Konted teñval » en alamaneg - a oa ul lesanv roet d'ur c'houblad pinvidik ha kuzh gant tud Hildburghausen, e Thüringen e penn kentañ an. E-pad pell eo bet soñjet e oa ar vaouez Marie-Thérèse, merc'h Marie Antoinette ha Loeiz XVI. E fin ar bloavezh 2013 goude arnodennoù TDN eo bet prouet anat ne oa ket liammet ar c'horf ouzh an Tiegezh Bourboñs. Chom a ra dizanv orin ar vaouez-se betek-henn.
Feur-emglev Pariz (1947)
Italia
E 1954 e voe staget Proviñs Trieste (Takad A) ouzh Italia, hag Istria (Takad B) ouzh Yougoslavia, evel ma voe anavezet gant Feur-emglev  Osimo e 1975.
Louis-Marie Turreau
Neuze e voe galvet da Bariz, harzet, met lezet da vont.
Thalia (Fulenn)
Thalia (henc'hresianeg : Θαλία Thalía) zo unan eus an teir c'hoar anvet ar C'haritezed, pe an Teir Fulenn, anezho doueezed ar gened, an natur, hag ar strujusted. Doueez an imor vat e oa-hi. Hi a gase en-dro ar festoù ha banvezioù a-stroñs.
Evel he c'hoarezed, Aglaia hag Eufrosyne, e oa merc'h d'an doue Zeus ha d'an Okeanidenn Eurynome, pe da Eunomia, unan eus an Eurioù.
Portuguesa (stad)
thumb|right|260px|Setu pelec'h emañ stad Portuguesa e [[Venezuela]]
Alaudala
Un isspesad warn-ugent (21) en holl.
Cuatro Puerto Rico
Istor
Kavet ez eus bet cuatros hen, peder c'hordenn dezho, ha lod nevesoc'h peder c'hordenn doubl dezho (8 en holl) ; pemp kordenn doubl (10 en holl) zo d'ar benveg a-vremañ.
Eil brezel ar Voeren
Ur vaouez eus Kernev-Veur, Emily Hobhouse, a voe talvoudus e-pad an emgann enep ar c'hampoù-bac'h.
Laezh Riboul
Laezh Riboul a zo ur gelaouenn vrezhonek underground, istitlet «Ar gelaouenn uhel ar c'haoc'h en he zoull». Tennañ a ra d'ar gelaouenn Yod-Kerc'h a oa anezhi er bloavezhioù 1970. E miz Meurzh 2012 eo deuet an niverenn gentañ er-maez hag an eil e miz Kerzu 2012.
Miranda (stad)
Miranda zo unan eus stadoù Venezuela, ha Los Teques eo ar gêr-benn anezhi.
Carmenta
Carmenta, anvet Nicostrata ivez, a oa e mojennoù Henroma unan eus nimfenned an eien, doueez ar gwilioud hag an diougan, hag a rene war planedenn ar vugale. Eus Arkadia e oa, ha karet e voe gant an doue Merc'her. Ur mab a c'hanas, Evandros, ha mont da Italia da chom a reas gantañ.
Yod kerc'h
Yod kerc'h zo ur meuz a veze debret kalz gwechall e Breizh. Aozet e veze gant bleud kerc'h, holen ha laezh pe dour. Gwechall e veze dav arsilañ ar bleud kerc'h da gentañ. Lakaet e veze da c'hlec'hiañ un nozvezh-pad da vihanañ, ha tamouezet goude. Poazhet e veze dre laezh pe zour. Er gaoter e veze troet ar yod gant ur vazh graet evit se, ar vazh-yod. Bremañ e vez kavet yod kerc'h prest er stalioù. Debret e vez gant un tamm amann teuz. Sistr pe laezh ribot a ever da heul peurliesañ.
Soaig Siberil
E vuhez
E 1978, e krouas Soaig ar strollad Den asambles gant Jacky Molard. E-barzh hemañ e c'hoariont binviji hengounel gant ul lusk tredan akoustek (elektro akoustek) a-drugarez d'ar gitar. Mont a reas neuze war-du ar gitar akoustek (acoustique) hag en em varrekaat a reas war deknik ar g-kendonerezh digor, pe anvet ivez DAGDAD.
E 2001, Pladenn nevez Gitar (Coop Breizh).
Leonidas Polk
Polk a oa unan eus ar re brudetañ ha burutelletañ jeneraled ar Su e-pad ar brezel. Prezidant Stadoù Kengevreet Amerika Jefferson Davis en devoa fiziet ennañ ur roll uhel el lu, daoust ma oa hep skiant-prenet ebet eus domani ar brezel, met dre ma anaveze mat traoñienn ar Mississippi. Ar wirionez a oa e oant kamaladed o-daou ha dre e roll en iliz e oa doujet gant Jefferson Davis.
Tourako kuchenn vouk
An tourako kuchenn vouk a zo un evn, Tauraco porphyreolophus an anv skiantel anezhañ.
Myrmecocichla tholloni
Myrmecocichla tholloni a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Muscicapidae.
Pedro José Escalón
Buhez personel
E 1865 e timezas gant Elena Rodríguez (marvet d'an 3 a viz Kerzu 1921). Tri bugel o deus bet: Dolores, Federico and Pedro.
Patrik Ewen
E vuhez
E 2005, un abadenn Trop homme de terre pour être marin asambles gant Alain Rouquette, c'hoarier piano. thumb|Patrik Ewen e Kanaki e 2006. E 2006, abadenn Les légendes de la mort.
Ischitella
Ischitella   a zo ur gumun eus Italia e proviñs Foggia, e Puglia.
Deliceto
Deliceto   a zo ur gumun eus Italia e proviñs Foggia, e Puglia.
Saline (Calvados)
Istor
Krouet eo bet d'ar 1 a viz Genver 2017, o vodañ kumunioù Sannerville ha Troarn.
Albert Capellani
E vuhez
Mab henañ un tiegezh a bemp bugel e oa. Bankour e oa tad Albert Capellani ha kreskiñ a reas ar paotrig en ur metoù hag a veze pouezus an arzoù ennañ. Goude e vloavezhioù-skol, echuet e Collège Sainte-Barbe (Pariz) ez eas da labourat gant e dad, evel kontour e Kontouer broadel diskont Pariz. Evit e vreur Paul e tibabas mont war studi an arzoù, o taremprediñ kentelioù Charles Le Bargy e Skol-c'hoariva uhel broadel Pariz : mont a reas da aktour ha dont da vezañ un doare pont, evit e vreur Albert, war-du ar c'hoariva hag ar sinema o c'henel. E 1893, hag eñ triwec'h vloaz, e reas e vennozh enrollañ en arme, ar pezh a reas dezhañ kemer perzh er bagad brezel kaset da aloubiñ Madagaskar. Echu e goñje gantañ e 1895 e tro war-du melestradurezh ar c'hoariva : renour Théâtre de l'Odéon ha merour Théâtre de l'Alhambra (1904) e teuas da vezañ eta. Adalek penn-kentañ ar bloavezhioù 1900 e tostaas muioc'h-mui ouzh ar sinema, en ur gendelc'her da labourat evit ar c'hoariva : fiziet e voe ennañ (a-gevret gant Ferdinand Zecca) goursellout ouzh ar produiñ en embregerezh Pathé.
Lazhadegoù Viannos
Lazhadegoù Viannos (gresianeg: Σφαγές της Βιάννου ή Ολοκαύτωμα της Βιάννου) a oa bet un hollad lazhadegoù e Kreta e-pad ur c'hampagn distruj gant nerzhioù nazi. Sevenet e oa bet al lazhadeg en 20 kêriadennig lec'hiet e trowardroioù reter proviñs Viannos ha kornôg proviñs Ierapetra war an enezenn e-pad an Eil Brezel-bed. Al lazhadegoù, gant un hollad a 500 den lazhet d'an nebeutañ, a oa bet sevenet etre ar 14 hag ar 16 a viz Gwengolo 1943 gant unvezioù eus ar Wehrmacht. Ouzhpenn ar muntroù e oa bet devet darn eus ar c'hêriadennoù, laeret, ha distrujet an eostoù.
Chieuti
Chieuti zo ur gumun en Italia, e proviñs Foggia, e rannvro Puglia.
Le Père (Maupassant, 1887)
Istor
Embannet e oa bet e Gil Blas ar 26 a viz Gouhere 1887. Adembannet e oa bet en eil embannadur kresket an dastumad Clair de lune en 1888.
Kentañ Kroaziadeg
Stourm a reas annezidi Jeruzalem, Yuzevien ha Muzulmiz, ouzh ar Franked. Met trec’het e voent ha d’ar 15 a viz Gouere 1099 e c’hallas ar Groazidi dont tre e Jeruzalem. Lakaet e voe kêr en arigrap ha distrujet moskeennoù, met n'emañ ket a-du an holl istorourien da c'houzout daoust ha lazhadeget e voe an annezidi, Muzulmiz, Yuzevien pe Gristenien eus ilizoù ar Reter Hogen ur brezel yud e oa ha garv e oa ar Groazidi. Marnaoniet hag ankeniet e oa ar Franked, pell diouzh o bro, eme un istorour, ha kement-se a zispleg perak e voe debret tud ganto a-wechoù, goude seziz Maarat e 1098, da skouer.
Le Crime au père Boniface
Istor
Goude e voe adembannet en dastumad Contes du jour et de la nuit en 1885, ma oa an danevell gentañ eus an dastumad.
Even Begaignon
Jean II Brun a zeuas war e lerc'h war gador eskopti Treger.
Andriy Chevtchenko
Andriy Mykolayovych Chevtchenko, bet ganet d'an 29 a viz Gwengolo 1976 e Dvirkivchtchyna (URSS d'ar mare-se), zo bet ur c'hoarier mell-droad etrebroadel ukrainat.
Claude de Lorraine
thumb|right|200px|Claude d'Aumale, er [[Galerie des batailles, e Versailles.]] Claude de Lorraine zo bet anv meur a zen, priñsed pe briñsezed:
Tourako Schalow
Boued
Bevañ a ra diwar frouezh.
Aloubadeg Ukraina gant Rusia e 2022
AFNA hag Unvaniezh Europa
Enebiezh ouzh an AFNA a oa en Ukraina, evel m'en diskouez splann ar manifestadegoù aozet e 2006 a-enep soudarded an aozadur deuet d'ober pleustradennoù e Krimea. Met ul lodenn vras eus poblañs Ukraina a felle dezhi tostaat ouzh Unvaniezh Europa hag an AFNA, ar pezh a voe gwelet evel ur gourdrouz gant Rusia.
Talbenn ar su (C'herson)
Embann a reas arme Rusia he doa tapet kêr C'herson e su ar vro d'an, goude c'hwec'h devezh a emgannoù. Stanket e vije charreadeg Rusia war-zu Kyiv gant distrujadennoù ar pontoù, arsailhoù arme Ukraina ha kudennoù pourveziñ dour-tan ha boued. Gwelet e voe implijidi kreizenn-nukleel Enerhodar o stankañ an hent da viret ouzh arme Rusia da dostaat.
Tagadennoù e Krimea
D'an 8 a viz Here e voe taget pont Kerch, a liamm Krimea ouzh Rusia, gant un oto trapet (hervez aotrouniezhioù Krimea). 3 den a vije bet marvet gant an darzhadenn, he doa distrujet unan eus hentoù ar pont, ouzhpenn un tren-eoul-tan en doa devet war al lodenn hent-houarn.
Pempvet mare : enep-argad meur Ukraina (Even 2023)
Abaoe miz C'hwevrer 2023 e vez kaoz eus un enep-argadenn gant Rusia pe un enep-argadenn gant Ukraina. Abaoe n'eus ket bet unan hollek gant tu ebet engouestlet. Goulennet e oa bet armoù a vil-vern gant Ukraina ha roet dezhi a-vras met gortozet e vez c'hoazh an enep-argadenn e miz Mae.
D'an 8 a viz Even 2023 eo kroget an argadenn ukrainat e reter ha su ar vro. Memes ma vez nac'het gant Ukraina eo kroget hag ar prezidant a embann ez eus bet gounidoù tiriadoù bihan gant Ukraina.
Rezistañs ukrainat
Tud az eas betek stankañ an hent d'ar soudarded rusian hag o c'hirri, o rediañ anezho da vont war-gil a-wezhioù. Respontoù a-bep seurt a oa bet eus perzh ar soudarded rusian e-keñver ur boblañs diarmoù peurliesañ, lod o klask chom hep respont dezho, lod all o tennañ en nec'h peotramant ouzh ar mor a dud end-eeun evit lod all c'hoazh. Leun a vanifestourien a oa bet kaset d'an toull-bac'h tra ma voe embannet gant kazetennoù Ukraina e oa aet kalzig a dud diwar-wel, e oa bet kemeret ostajoù, lazhadegoù maez lezenn ha feulster reizhel kaset gant arme Rusia. Evit sikour arme Ukraina o doa implijet an drevourien arloadoù evel Telegram pe Diia, un arload a servije d'ar gouarnamant da bellgargañ identelezhioù ha dielloù yec'hed, evit diskoacha~lec'hioù ar soudarded rusian. Respontet e voe en ur zistrujañ ar pellgomzerioù, an urzhiataerioù, en ur glask a di da di, ar rouedad-telefoniñ. Lazhet e voe un den zoken pa oa bet kavet skeudennoù tankoù rusian en e delefon.
Rieux-en-Cambrésis
Bered ar C'hommonwealth: Wellington Cemetery
Marvet int e-pad ar Brezel-bed kentañ. Digoret e voe e miz Here 1918 gant ar rejimant Duke of Wellington eus ar Rouantelezh-Unanet. Brasaet e voe goude ar brezel gant bezioù degaset eus beredoù tro-dro.
Guise
Guise zo ur gumun c'hall, en departamant gall Aisne e rannvro Hauts-de-France. Pennlec'h Kanton Guise eo.
Anarkiezh Bro-Saoz
Ur brezel evit ar gurunenn e voe, c'hoarvezet abalamour da varv pennhêr ar roue, William Adelin, mab divastard nemetañ ar roue Herri I, a voe beuzet e 1120.
Varuna
En testennoù diwezhañ evel ar Puranas eo Varuna un Dikpala pe ur gedour eus ar c'hornôg. Skeudennaouet e vez evel un den yaouank pignet war Makara (ur c'hrokodil) hag gant ur Pasha (ul laso) hag ur piched en e zaouarn. Meur a wreg a zo gantañ ha bugale e-leizh en deus, en o zouez Vasishtha.
Vedaoù
Er Rigveda eo Varuna gward al lezenn hag an hini a gastiz ar re leun a sioù. Meneget eo e meur a veulgan eus ar Rigveda, evel er 7.86–88, 1.25, 2.27–30, hag an 8.8, 9.73. E zarempred gant an dourioù, ar stêrioù hag ar c'heinvorioù a vez gwelet er Vedaoù. Ennañ e weler emañ Hiranyapaksha ("evn divaskell aour dezhañ") evel kannader Varuna.
Frigg
Kalz a hevelepterioù zo etre hi ha Freya, doueez ar garantez hag an druzoni, hag un droukveskad e veze graet a-hed an amzer. He servijerien eo Gefjon, Gna, Fulla, Sygn, Vara, Eira, Hlín, Lofn, ha Vjofn.
David Weber
E gentañ romant, hag a oa bet savet gant sikour Steve White, a oa bet lakaet e gwerzh e 1989 gant an embanner Baen books. Baen a zo chomet embanner skridoù David Weber abaoe.
Konstantinos
Konstantinos zo un anv-badez gresianek, diwar an anv latin Constantinus.
Uwch Nyfer
Ar stêr Nyfer a rae an harzoù, e Cemais, etre kombodoù Is Nyfer ha Uwch Nyfer. Er reter e oa kantrev Emlyn, dizalc'h an douar anezhañ.
Arses (genad)
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Is Nyfer
Er reter e oa kantrev Emlyn, dizalc'h an douar anezhañ.
Enrouedad
An enrouedad a zo un hollad a servijoù internet diabarzh en ur rouedad lec'hel. N'eus nemet postoù ar rouedad-mañ (pe un hollad a rouedadoù lec'hel) a c'hell implijout anezhañ. Graet e vez gant ar stumm kliant-servijer dre implijout ar c'homenad TCP/IP, evel da skouer ar merdeerioù internet (kliant) o eskemm titouroù gant ul lec'hienn bennak (servijer).
Clytoceyx rex
Annez hag isspesadoù
Ar spesad emañ brosezat an daou isspesad anezhañ :
Gregory Mathews
Redek a reas an dour d'e vilin a drugarez d'an arc'hant en devoa postet er mengleuzioù ha mont a reas da Vro-Saoz e-tro 1900.
Dominig
Dominig zo un anv-badez brezhonek.
Rudiment du Finistère
Ar Rudiment du Finistere, pe Rudimant eus ar Finister, zo ul levr-skol gant Tanguy Le Jeune e 1800. Rudiment du Finistere, composé en français et mis en breton pour apprendre facilement et en peu de temps à parler, à lire et à écrire correctement, comme un grammairien e oa an titl en e hed. Graet e oa evit deskiñ galleg dre ar brezhoneg eta.
Eremburga Maine
Eured ha bugale
E miz Gouhere 1110 e timezas da Foulk V, kont Anjev ha Teurgn.
Claudette
Claudette zo un anv-badez gallek, savet diwar Claude.
Dietrich
Dietrich zo un anv-badez alamanek roet d'ar baotred.
Tourako kof gwenn
An tourako kof gwenn a zo un evn, Corythaixoides leucogaster an anv skiantel anezhañ.
Les Grandes Baigneuses
Les Grandes Baigneuses, pe Ar C'houronkerezed bras, zo anv brudet div daolenn gant daou livour gall :
Supino
Supino  a zo ur gumun en Italia, e Lazio, e proviñs Frosinone.
Qui sait ?
Qui sait ? zo un danevell gant Guy de Maupassant embannet en 1890.
Aquino (Lazio)
Aquino   a zo ur gumun en Italia, e  Lazio, e proviñs Frosinone. Ur 5000 a dud zo enni o chom.
Grallina
Grallina a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1816 gant an evnoniour gall Louis Jean Pierre Vieillot (1748-1831).
New World Pictures
Hiziv-an-deiz ez eo echu gant New World Pictures met kenderc'hel a ra da vevañ e-touez ar Fox Corporation hag e skourroù lec'hel (evel "New World Communications of Tampa"). An hollad filmoù a oa er c'hatalog zo bet prenet gant The Walt Disney Company dre ma oa bet prenet gantañ an 21st Century Fox.
Abrégé de la méthode de Landivisiau
Abrégé de la méthode de Landivisiau pour apprendre le français à l'aide du breton zo ul levr-skol evit deskiñ galleg dre ar brezhoneg, savet gant ar frer Constantius (Jean-Marie Apprioual). Ur stumm berraet eo eus un oberenn all anvet Kenteliou brezounek. Embannet e oa bet gant ur bodad anvet Comité de préservation du breton armoricain hag a oa ur skourr eus an Association bretonne. Er bodad-se e oa Frañsez Vallée. Div wech e oa bet moullet al levr : e 1899, gant Prudhomme, e Sant-Brieg, hag adarre e 1900, e ti Lafolye, e Gwened.
Glanville
Glanville a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Brezel etre Pologn ha Sveden
Ar Brezel etre Pologn ha Sveden 1600–1611
Prestik goude e teuas Jan Zamoyski, nevez trec'het gantañ armeoù ar Voldaved, gant 12 000 den ha 50 kanol, ha 15 anezho eus ar re bonner a-hervez.
Charlez IX ne oa ket evit un arme ken kreñv haret e voe dezhañ souzañ. Daoust da se e laoskas war e lerc'h un toullad mat a dud da zifenn arc'hreñvlec'hioù aoa bet kemeret gantañ e Livonia.
Zamoyski a grogas gant ar brezel sezizañ kêrioù, e-lec'h redek war-lerc'h ar roue o vont kuit, ha kemer a reas Wolmar (Valmiera) ha Fellin (Viljandi, Felin). A-benn 1602 ne chome Svediz nemet e Reval (Tallinn, Talin, Rewl), Pernau (Pärnu, Parnau, Parnawa), Hapsal (Haapsalu, Hapsalu) ha Dorpat (Tartu). Met 60 vloaz e oa Zamoyski, klañv e oa ha Chodkiewicz an hini a gemeras penn an arme bolonat-lituanat da lakaat seziz war Dorpat. E Wesenberg (Rakvere) e roas lamm d'un arme svedat a oa bet kaset da skoazellañ Dorpat, ma rankas kêr en em zaskor.
Ar Brezel etre Pologn ha Sveden (1626–1629)
E 1625 e voe aloubet Livonia ha Courland gant Svediz a-raok fin ar bloaz. Koniecpolski a adkemeras kêr Puck d'an 2 a viz Ebrel.
Nouel
Nouel zo un anv brezhonek, hag un anv-tiegezh spagnolek.
Antoine de Févin
E vreur Robert de Févin a oa sonaozour eveltañ.
Selaouit
Requiem d'Anne de Bretagne (Missa pro fidelibus defunctis), Doulce Mémoire asambles gant Yann-Fañch Kemener, Zig Zag Territoires, ZZT110501, 2011
El Puerto de Santa María
thumb|Kastell San Marcos en El Puerto de Santa María
Komárom
En Hungaria ez eus tost da 20,000 a dud o chom e Komárom. E Slovakia, er gêr a reer anezhi ent-ofisiel Komárno, ez eus 35,000 a dud, ha war-dro 60% anezho zo hungaregerien.
Y Preseli
250px|thumb| Kern Mynydd Preseli. Ar [[peulvan en dorn kleiz zo bet savet da enoriñ ar barzh Waldo Williams. ]]
Johnstown (Wrecsam)
Kresket eo ar gêriadenn abalamour da labour mengleuz glaou Hafod, a oa e-kichen.
Ul lodenn eus Kleuz Offa zo e-kichen ar gêriadenn.
Alidé Sans
Kemeret he deus perzh e meur a ouel hag a festival, abaoe 2013, evel e Barnasants e Barcelona, Escota e Minja e L'Isla de Baish (Gers), Hestiv'òc e Pau, pe Estivada e Rodés.
Canigó
Hervez ar mojennoù e oa bet ar roue Pêr III Aragon an hini kentañ o pignat gant ar menez Canigó e 1285.
Hoatzin
Gouennañ hag emzalc'h
Un nijer dizampart eo an hoatzin. Evit tec'hel kuit rak ur preizhataer (marmouz, evn-preizh, naer...) e ra an hoatzin yaouank gant e skilfoù evit krapat ouzh ar gwez. Ma n'eo ket trawalc'h evit achap kuit e spluj en dour a-is d'an neizh ha neuial dindan-gorre.
Pío Leyva
Liammoù diavaez
-
Troll (Douar ar C'hreiz)
An Hobbit
Doareoù ober gros o deus ouzh taol, dibaouez e tabutont hag e stourmont an eil gant egile, komz a reont gant ur pouez-mouezh cockney, hag anvioù eus renkad al labourerien saoz o deus : Tom, Bert, ha William.
Kambrelan
Kambrelan ur roue eo an denjentil karget d'ober war-dro e gambr el lez.
Jean Le Brun (eskob)
Da vare e eskobiezh e 1371 e voe digoret en Añje an enklask evit santelezhadur Charlez Bleaz.
Marshmallow
thumb|upright=1.4|Marshmallow Marshmallow zo madigoù a gaver e Bro-Saoz hag e SUA. Gwechall e vezent graet diwar ur blantenn anvet malv-gwenn (Althaea officinalis). Hiziv e vezont graet gant sukr ha gwenn-vioù, ha traoù all a bep seurt ouzhpenn.
Scleroptila
O c'havout a reer en Afrika issahara, trizek (13) isspesad dezhe en holl.
Campobello di Mazara
Campobello di Mazara zo ur gumun eus Proviñs Trapani e Sikilia.
Daugleddau
Gerdarzh
Dont a ra an anv Cleddau eus ar ger kleddyf, a zo klezeñv, "kleze".
Shangchuan
Enez Shangchuan (en sinaeg, 上 川岛; pinyin, Shàngchuāndǎo), skrivet ivez Sanchón (e spagnoleg), Schangschwan, Sancian, Sanchão (e portugaleg), Chang-Chuang, hag anavezet ivez evel San Juan, zo un enezenn e Mor Su Sina, a-dal da aod kreisteiz Sina, e proviñs Guangdong. Dont a ra an anv eus an anv portugalek São João, da lavarout eo Sant Yann. Emañ ur 14 km eus an douar-bras ; 16 320 a dud zo o chom enni.
Hlodomir
Hlodomir, pe Klodomir (war-dro 495 - 25 a viz Even 524) a voe roue ar Franked, asambles gant e vreudeur, eus 511 da 524.
Anna Aostria (1573-1598)
Dimeziñ ha bugale
Pemp bugel o doe met Vladislaus hepken ne varvas ket en bugel:
Afon Cerist
Ar stêr Cerist, pe Afon Cerist, zo un adstêr d'an Dyfi e Kembre.
Dendroperdix sephaena
Dendroperdix sephaena (Francolinus sephaena kent) a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Phasianidae.
Urubu
Spesadoù
Bezañ zo pevar spesad urubued.
Vilanova
Vilanova, zo un anv-lec'h katalanek, galizek, portugalek, hag a glot gant Vilanòva en okitaneg ha Villanueva e kastilhaneg, da lavarout eo Kernevez e brezhoneg.
Maria Anna Bavaria (1551–1608)
He buhez
E 1571 e timezas d'hec'h eontr Karl II Aostria. Klasket en devoa hennezh dimeziñ a-raok da Elesbed Iañ, rouanez Bro-Saoz, met nac'het he devoa-hi dimeziñ dezhañ.
Tetraophasis
Tetraophasis a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1871 gant an evnoniour stadunanat Daniel Giraud Elliot (1835-1915).
Spesadoù
O c'havout a reer e takadoù 'zo eus Sina.
Urszula Mayerin
Kambrelanez
Ne oa ket dispignerez,ha peurvuiañ e veze gwisket en du, en ur sae spagnol. Kenskrivañ a rae gant an Impalaer Ferdinand II an Impalaeriezh Santel ha gant ar pab.
Goude he marv
Freuzet e voe he bez gant soudarded Sveden hag Alamagn er bloavezhioù 1650. Distrujet e voe he foltredoù, darn graet gant arzourien evel Pieter Soutman pe Christian Melich, e-pad ma veze skrap-diskrap e kastell Varsovia da vare ar Potop.
Conte de Noël
Conte de Noël (kontadenn Nedeleg) zo anv meur a oberenn c'hallek.
Tourterez
Ostilhoù brezel efedus e oa an tourterezioù rak ar pezh a yae d'ober ar murioù a c'hiz kozh evel mein pe brikennoù a c'halle terriñ pa veze skoet gant nerzh. Dre forzh skeiñ e vrasae ar faoutoù betek krouiñ un toull. Pa veze toullet ar murioù pe diskaret un tamm anezhe e c'halle an arsailherien tennañ o mad eus an hent digoret da argadiñ an difennerien.
<!-- During the Iron Age, in the ancient Middle East and Mediterranean, the battering ram's log was slung from a wheeled frame by ropes or chains so that it could be made more massive and be more easily bashed against its target. Frequently, the ram's point would be reinforced with a metal head or cap while vulnerable parts of the shaft were bound with strengthening metal bands. Vitruvius details in his text De architectura that Ceras the Carthaginian was the first to make a ram with a wooden base with wheels and a wooden superstructure. Within this the ram was hung so that it could be used against the wall. This structure moved so slowly, however, that he called it the testudo (the Latin word for "tortoise").
Defenders manning castles, forts or bastions would sometimes try to foil battering rams by dropping obstacles in front of the ram, such as a large sack of sawdust, just before the ram's head struck a wall or gate, or by using grappling hooks to immobilize the ram's log. Alternatively, the ram could be set ablaze, doused in fire-heated sand, pounded by boulders dropped from battlements or invested by a rapid sally of troops.
Bolz-enor Pariz
Istor
Goude emgann Austerlitz e lavaras an impalaer Napoleon d'ar soudarded c'hall : « Vous ne rentrerez dans vos foyers que sous des arcs de triomphe. » "Ne zistroot d'ar gêr nemet dre zindan bolzoù-enor." Dre ar c'homzoù-se e rae dave da volzoù-enor ar Romaned a veze savet da c'hloar ar jeneraled a veze trec'h hag a zibune e penn o soudarded.
Izelvroioù spagnol
Istor
thumb|150px|left|An Izelvroioù en impalaeriezh Karl V En Impalaeriezh Santel Roman e oa ar proviñsoù-se abaoe ur pennad dija pa zeujont da vezañ unanet dindan ren Karl V, a oa dug Bourgogn, impalaer Aostria ha roue Spagn. E Gent e oa bet ganet an impalaer e 1500. Ren a reas war ar Seitek Proviñs etre 1515 ha 1555. Mervel a reas Karl V d'ar 25 a viz Here 1555 ha d'e vab, Fulup e roas an aotrouniezh war an douaroù na oant ket en Aostria, an Izelvroioù ha Spagn en o zouez. Evel-se e teue an Izelvroioù da vezañ ur stad anezhi hec'h-unan stag ouzh kurunenn Spagn. Dre ma oa pinvidik marc'hadourien an Izelvroioù e oa bras talvoudegezh ar stad-se evit roue Spagn, brasoc'h en amzer-se eget douaroù Spagn pe Amerika !
Adalek 1531 e oa Brusel kêr-benn an Izelvroioù spagnol.
An Izelvroioù spagnol
Brusel en Brabant e oa ar gêr-benn.
Excalfactoria
Excalfactoria a oa ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1856 gant an evnoniour gall Charles Lucien Bonaparte (1803-1857).
Devlet IV Giray
Devlet IV Giray (1730-1780) a oa mab da Arslan Giray, mab-bihan da Devlet II Giray, ha khan Krimea div wech en XVIIIvet kantved.
Dentouriezh
Istor an dentouriezh a zo tost ken kozh evit istor Mab-Den hag ar sevenadur ar prouennoù koshañ eus ar pareañ-se a vez oadet da 7000 AJK. Kavet ez eus bet prouennoù istorel e-pad Sevenadur traoñienn an Indus (e-tro 3 300 AJK) o tiskouez anat dent hag a oa bet toullet. Ar re-se a oa kozh tro 9 000 bloaz. Gwelet e vez an dentouriezh hag ar surjianerezh dentoù evel skourr koshañ eus ar medisinerezh.
Numida
Dont a ra e anv eus ar ger latin Nŭmĭda.
Heteromyias
Heteromyias a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1879 gant al loenoniour saoz Richard Bowdler Sharpe (1847-1909).
Helmut Kunz
Helmut Kunz a oa ur mezeg SS. Goude emlazh Adolf Hitler er Führerbunker e voe goulennet gantañ lazhañ c'hwec'h bugel Joseph Goebbels. En e destamant e skrivas Kunz e roas morfin dezho, met e gwirionez ez eo Magda Goebbels hag a lazhas he bugale (sianur a roas dezho).
Estourmel
Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Estourmel Churchyard
Nijourion e oant o-daou. Marvet int e-pad ar Brezel-bed kentañ, unan anezhe, ezel eus ar Royal Flying Corps, e miz Du 1917, egile, ezel eus ar Royal Air Force (aerlu ar Rouantelezh-Unanet), e miz Gwengolo 1918   .
Portico e San Benedetto
Portico e San Benedetto  a zo ur gumun en Italia e proviñs Forlì-Cesena, e rannvro Emilia-Romagna.
Michael von Preußen
Michael von Preußen, ganet e 1940 e Berlin, zo ur skrivagner alaman. Mab eo da Louis Ferdinand von Preußen (1907–1994)
Kondor
Rummatadur
Daou c'henad zo er c'herentiad Cathartidae : Gymnogyps ha Vultur. Hag i eo ar spesadoù nemete eus ar genadoù-se.
Lizherennañ
Doare An Here
Sed a zo skrivet war ar goloioù:
Cwrt-y-cadno
Cwrt-y-cadno zo ur gêriadenn eus Kembre, en hanternoz Sir Gaerfyrddin. Emañ en hanternoz da Llandre ha Pumsaint. E kumuniezh Cynwyl Gaeo emañ.
E dibenn an hag e penn kentañ an  e oa anavezet Cwrt-y-cadno dre Gembre a-bezh, abalamour ma oa an doktor John Harries o chom eno. Brudet e oa an den-se evel divinour hag achantour, gouest da bareañ a bep seurt kleñvedoù ha da ziouganañ an amzer da zont.
Hugues de Keroulay
Deuet e oa war-lerc'h Thibaud de Malestroit d'an 3 a viz Kerzu 1383.
Mariachi Vargas de Tecalitlán
Liammoù diavaez
Mariachi Vargas o kanañ:
Chavela Vargas
He buhez
Un darempred kuzh he dije bet gant Frida Kahlo, a oa dimezet d'al livour Diego Rivera.
Sekstant
Implij
Ne c'hall ket barrennoù an ardivink ober ur c'hogn digoroc'h eget 60°, met daou velezour bihan a zaougement ar c'hogn a zo bet muzuliet (120° d'ar muiañ).
Abancourt (Norzh)
Abancourt a zo ur gumun eus departamant an Norzh e Bro-C'hall.
Brioch
Etre bara ha gwastell, brioch zo ur viennerezh graet gant toaz kalz vioù hag amann ennañ, bouk e vinvig, blot ha rous e greun. Un dorzh pe ur gouign graet gant brioch zo anvet ur vriochenn.
E-touez ar viennerezhioù, gallout a rafed lakaat ar vriochenn e-barzh un isstroll asambles gant ar "pain au lait" hag ar varaenn-rezin.
Istor ha gerdarzh
''« Ra vo debret brioch ganto ! »'' a vije bet lavaret e Versailhez gant Victoire de France, moereb-kaer rouanez Bro-C'hall, pa welas pobl Pariz o c'houlenn bara. Abretoc'h eget an Dispac'h gall e lavaras kement-se e gwirionez, pa'z eo meneget gant Jean-Jacques Rousseau e levrenn VI Les Confessions e 1770.
Rekipe
Pa n'eus ket kement ha amann e komzer eus "bara briochet".
Heteromirafra archeri
Annez
Kavout a reer ar spesad en Afrika : e kreisteiz, biz Etiopia, gwalarn Somalia.
Evid ar brezhoneg
Savet e oa bet gant Claude Henry, un Tregeriad hag a oa kelenner saozneg e Skol-veur Breizh-Uhel, evit kinnig d'an dud pennadoù-skrid aes da lenn, gant displegadennoù e galleg. E miz Kerzu 1973 e oa bet embannet an niverenn gentañ, un niverenn digoust anezhi ; skignet a-vras, hag e miz C'hwevrer 1974 e oa bet embannet an eil, kaset da 4000 koumananter. Bep sizhun e teue er-maez en deroù, nemet e-pad an hañv. Diwezhatoc'h ne veze embannet nemet bep pemzektez. E pep niverenn e oa pennadoù-kaoz gant brezhonegerien hag a gonte o buhez, o eñvorennoù, traoù a bep seurt. Dindan o c'homzoù, skrivet bras, e veze kavet an droidigezh eus ar gerioù pennañ e galleg. Tammoù pennadoù all a oa ivez, tresadennoù, keleier... Marc'had-mat e oa ar gazetenn : en deroù e veze gwerzhet 0,50 lur an tamm ha 10 lur e oa ar c'houmanant bloaz. Kalz a verzh a reas ar gazetenn ha lennet e veze gant a bep seurt tud, brezhonegerien ha ne oant ket boas da lenn o yezh ha tud hag a oa o teskiñ brezhoneg. E dibenn ar bloavezh 1974 e oa ouzhpenn 5000 koumananter.
Karl Gebhardt
E vuhez
Goude ar brezel e voe Gebhardt e-touez an 23 den tamallet da-geñver prosez ar vezeien aozet gant lez-varn arme etrebroadel Nürnberg. Embannet e voe e oa kablus eus torfedoù-brezel ha torfedoù a-enep Mab-Den ha kondaonet d'ar marv e voe d'an 21 a viz Eost 1947. Krouget e voe e toull-bac'h Landsberg d'an 2 a viz Even 1948.
Yves de Kergoat
Genidik e oa eus Bro-Gernev. Medisin ordinal an duged Yann IV ha Yann V e oa.
Y Foel
Y Foel
Hag ivez
Panzerschlachten
Panzerschlachten (brezhoneg: Emgannoù Panzer) zo ul levr alamanek, anezhañ ur skrid-buhez, gant Friedrich von Mellenthin, un ofiser eus an arme alaman e-pad an Eil Brezel-bed er Panzerwaffe. Al levr Panzerschlachten a voe ul lodenn eus al luskad skridoù buhez gwellaat embannet goude ar brezel dreist-holl gant jeneraled ar Wehrmacht. Implijet eo bet evit an danvez ofiserien da zeskiñ dezho strategiezhoù brezel.
Barzonek pé kanaouen ar Vrétoned
Kanaouen ar Vretoned zo ur pezh barzhoniezh savet gant Aogust Brizeug e miz Gouere 1836. Kanet e voe gantañ e Pariz er bloaz-se e-doug ur banvez ; priziet-bras e voe ha lakaet da zanvez kan broadel Breizh gant ar Vrezhoned o devoa he selaouet.
Melusina
Kent Jean d'Arras
An den-a-lez saoz Walter Map (Gualterus Map, ca. 1135 - ca. 1209) a gont en e skrid latin De Nugis Curialum ("Belbiajoù tud-a-lez") istor Henno cum dentibus ("Henno dantek"), un aotrou Norman a gej war an aod ouzh ur vaouez koant hag a zimez ganti ; mamm an aotrou, a zo displijet-bras gant kement-se, a ya da spiañ he gouhez hag a ziskuilh he c'hevrin : da aerouantez e tro pa vez o kouronkañ. A-drugarez da zour benniget ur beleg e teu a-benn da skarzhañ an droukspered-se eus korf ar vaouez yaouank, hag an aerouant o nijal kuit. E bed an dud e chom bugale ar c'houblad, ha biken ne zistro ar voudig.
Ar vojenn
Piket-don e voe kalon Elinas, roue Albania, gant kened ar voudig Presina pa gejas outi en ur goadeg. Asantiñ dimeziñ gant ar roue a reas Presina, gant ma ne glaskje biken he fried he gwelet o wilioudiñ. Pa voe e gwreg o vugaleat avat e tisoñjas Elinas derc'hel d'e c'her, neuze e tistroas Presina da Enez Avalon gant he zeir merc'h nevez-c'hanet Melior, Palestina ha Melusina. Pa voent deuet en oad e ouezas an teir c'hoar diwar-benn trubarderezh o zad, hag evit dialañ o mamm e vac'hjont Elinas e tor Menez Brumborenlion e Northumbria. Brouzet outo e voe Presina, p'he devoa distaolet d'o zad abaoe ar geit, ha garv e voe he barn : Melior a voe kondaonet da ziwall ur sparfell varvailhus en ur c'hastell en Armenia, Palestina a voe karc'haret a-gevret gant teñzor he zad e Menez Canigó betek ma teuje ur marc'heg d'he lakaat en he frankiz ; Melusina a droje da naer en diaz d'ar begel bep Sadorn, met eürus e vije keit ha ma asantje ur gwaz dimeziñ ganti hep he gwelet d'an deizioù-se.
Lennegezh
En alamaneg e voe troet istor Melusina kerkent hag ar gant Thüring von Ringoltingen e 1456, hag e saozneg d'an hevelep mare hag a-hed an XVIvet kantved.
Scopa (c'hoari)
Ar scopa zo ur c'hoari italian gant kartoù.
Casterton
Casterton zo un anv-lec'h saoznek.
Cesare Iañ Gonzaga
Digant e vamm en doe an titl a gont Amalfi ivez. Ouzhpenn-se e oa dug Ariano ha priñs Molfetta.
Andrieu Dupuy
Andrieu Dupuy, pe Andreu Dupuy, (La Vit, 31 a viz Here 1928 - Montpelhièr, 17 a viz Meurzh 2018) a oa un istorour okitan.
Llanbedr Pont Steffan
E 2011 e save poblañs Llanbedr da 2,970 den, ha 1,346 anezho a oa kembraegerien (46,9%). Daoust ma n'eo ket bras ar gêr, ez eus ur skol-veur enni, an hini vihanañ e Kembre hag e Breizh-Veur. Er skol-veur ez eus war-dro 1000 studier, da laka poblañs kêr da greskiñ un tamm mat. E skol-veur Llanbedr e vez aozet bep hañv ur staj hir da zeskiñ kembraeg.
Fresnoy (Pas-de-Calais)
Fresnoy a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Reun ar Glev
Reun ar Glev, pe Ronan ar Glev (René Le Gléau evit ar velestradurezh c'hall) a oa ur yezhour hag ur geriadurour brezhonek.
Ganet e oa bet e Lokournan e 1922 ha marvet eo e Brest d'ar 7 a viz Here 2008 da c'hwec'h vloaz ha pevar-ugent. Ar brezhoneg e oa e yezh kentañ, yezh e dud, met meur a yezh all en deus studiet goude, peogwir eo bet o kelenn galleg, latin, gresianeg ha brezhoneg. Tapout a reas ar Certificat d’Aptitude au Professorat de l’Enseignement du Second degré (CAPES) war al lizhiri klasel ha dont da vezañ kelenner eil derez e Normandi da gentañ hag e Brest adalek 1966 betek 1987 pa'z eas war e leve. Ouzhpenn bezañ kelenner war al lizhiri klasel e voe ivez unan eus ar re a gelennas brezhoneg en eil derez e Brest.
War-lerc'h an Eil brezel-bed e voe unan eus ar re a yae da werzhañ levrioù brezhonek war ar marc'hadoù e Bro-Leon, evit ar gevredigezh Breuriezh al Levrioù Brezhonek (BALB). Goude-se e stagas da vat gant studiadennoù war geriaoueg hor yezh ha war hec'h ereadur. Ur marc'h-labour e oa ha dont a reas da vezañ unan eus ar gwellañ arbennigourien war ar brezhoneg. Kenlabourat a reas gant Strollad An Deskadurezh Eil Derez (SADED) er bloavezhioù 1960, da sevel kentelioù yezhadur. E 1973 e voe embannet gantañ e Syntaxe du breton moderne. Er bloavezhioù 1990 e voe embannet gantañ Études syntaxiques bretonnes, adembannet e 1999 ha 2000. E oberenn anavezetañ eo e c'heriadur e dek levrenn anvet Dictionnaire classique français-breton, ma kaver miliadoù a skouerioù tennet eus skridoù brezhonek an XIX vet  hag an  da ziskouez penaos implij ar gerioù.
Kenteliou brezounek
Daou levr a oa e gwirionez.
Koan en Emmaus
Taolenn 1606
Graet e voe an daolenn er bloaz ma rankas Caravaggio tec'hout eus Roma, goude lazhet gantañ un den, Ranuccio Tomassoni e anv, en ur gann er straed. Prenet e voe al livadur gant ar markiz Costanzo Patrizi, dre hanterouriezh, a greder, ar banker Ottavio Costa.
Saorgio
Saorgio en italianeg, Saorge e galleg, Savurgiu e ligureg, zo ur gumun c'hall e departamant an Alpes-Maritimes abaoe 1947, bloavezh Feur-emglev Pariz. Niver an annezidi a sav da.
Ricciarda Malaspina
He buhez
E 1481 e oa deuet he zad da vout markiz Massa hag aotrou Carrara, war un dro gant e vreur Francesco. Bec'h a voe etre an daou vreur, ha trec'h e voe Antonio Alberico. Dre ma n'en doa mab ebet en doa anvet e verc'h henañ Eleonora da bennhêrez. Elenora a oa dimezet da Scipione Fieschi, kont Lavagna, met mervel a reas-hi e 1516. Fieschi ac'h addimezas da Ricciarda, met mervel a reas hemañ divugel a-benn pevar bloaz.
Oreortyx
a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1858 gant Spencer Fullerton Baird (1823-1887), ur skiantour eus ar Stadoù-Unanet.
Shec'hem
Eno e resevas Avram promesa Doue : "Da'z lignez e roin ar vro-mañ " hervez ar Bibl (Gn 12,7). Eno e roas Yohoshoua lezennoù da Israel a zegemere evel-se Emglev ar Sinai (Ys 24, 1-28) hervez ar Bibl bepred.
64vet Rujumant Troadegiezh (lu gall)
Soudarded vreizhat fuzuilhet gant al lu gall
Pevar soudard breizhat ag ar rejumant a voe fuzuilhet gant al lu gall:
Sexy Cosplay Doll
Sexy Cosplay Doll, zo ur manga japanat gant an anv Sono Bisque Doll wa koi o suru (その着せ替え人形ビスク・ドールは恋をする, Sono Bisuku Dōru wa koi o suru?, « Ar vergodenn viskuit-mañ zo amourous »). An heuliad manga zo skrivet ha treset gant Shinichi Fukuda. An istor zo unan fent romantel ma weler Wakana Gojo, ul lisead artizan saver poupinelloù Hina, o labourat evit Marine Kitagawa, ur gyaru sot gant ar c'hosplay. Ar manga zo embannet gant ar gazetenn Young Gangan gant Square Enix abaoe an 19 a viz Genver 2018. E Breizh eo embannet gant Kana abaoe Here 2019.
Philortyx
==Spesadoù hag an isspesadoù anezho == N'eus nemet ur spesad er genad-mañ : Philortyx fasciatus.
Tregellasia
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Faubourg Saint-Antoine
Ar faubourg Saint-Antoine a oa ur fabourzh kozh eus Pariz.
Baldoen II Jeruzalem
Baldoen II, pe Baudouin du Bourg, pe Baudouin de Rethel e galleg (c. 1075- 1131) a oa kont Edessa (1100-1118), ha roue Jeruzalem adalek 1118 betek e varv. E 1196 ez eas d'ar c'hentañ kroaziadeg gant e gendirvi Jafrez Bouillon ha Baldoen Boulogne d'an Douar Santel. Kont Edessa e voe war-lerc'h Baldoen Boulogne pan eas e genderv da Jeruzalem goude marv e vreur.
Pignataro Interamna
Pignataro Interamna  zo ur gumun en Italia, e proviñs Frosinone, e rannvro Lazio.
Rannoù melestradurel Japan
Live an isprefediezhioù
N’eus nemet daou sort rann velestradurel el live-mañ : an isprefediezhioù hag an distrigoù.
Isprefediezh
An isprefediezhioù (支庁 shichō)
Hollsent ar Garreg
Mab e oa da Fañch ar Garreg ha da vMarianna Pinson, labourerien-douar anezhe. Gant Charlez Rolland, eus Lanneanoù, en deus adaozet trajedienn gozh ar Pevar Mab Emon e 1900.
Rannoù melestradurel Japan
Arondisamant
Un arondisamant (区 ku) zo un isrann eus kumunioù Bro-Japan zo bras a-walc'h da vezañ bet diuzet dre ordrenañs gant ar gouarnamant.
Rhynchortyx
a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1893 gant an evnoniour skosat William Robert Ogilvie-Grant (1863-1924).
Werner Naumann
E vuhez
Ezel e voe eus NSDAP azalek 1928, hag e 1933 e voe lakaet e penn ur vrigadenn SS. E 1938 e voe navet da skorer pennañ Joseph Goebbels hag e sekretour-soazeller e teuas da vezañ e 1942. Ezel e voe eus ar Freundeskreis Reichsführer SS hag e-pad ar brezel e voe ezel eus ar SS-Leibstandarte Adolf Hitler. Goude bezañ bet o repuiñ er Führerbunker e teuas a-benn da dec'hout d'an 29 a viz Ebrel 1945 gant Martin Bormann hag e teuas a-benn da vont betek Arc'hantina. Eno e reas war-dro ar gazetenn nevez nazi "Der Weg", embannet azalek miz Even 1947. Spierien Israel a glevas komz anezhañ, ha neuze e tistroas da su Alamagn. E 1949 e studias a-benn dont da vezañ mañsoner.
Ponciau
Ul lodenn eus Kleuz Offa zo e-kichen ar gêriadenn. Bevennet eo en hanternoz gant ar stêr Clywedog.
Fable III
Fable III zo ur c'hoari video doare RPG en ur bed digor, savet gant ar studio Lionhead Studios hag embannet gant Microsoft Game Studios war Xbox 360 ha Microsoft Windows. Fable III a zo trede lodenn an heuliad c'hoarioù video Fable. An istor a ro tro d'ar c'hoarier da vezañ an dudenn bennañ o stourm evit pilañ Roue Albion (breur an haroz) o sevel ur c'hengevread evit kaout harp er reveulzi. Goude un emsavadeg trec'hus, an haroz a vez lakaet da roue ha fiziet e vez dezhañ difennerezh rouantelezh Albion a-enep un euzhvil.
Aontroim
250px|thumb|Antrim : iliz an Holl Sent hag ar stêr Six Mile Water. Antroim (Antrim e saozneg) zo ur gêr e reter Hanternoz Iwerzhon. Kêr-benn kontelezh Aontroim eo, ha kêr vrasañ ar gontelezh-se. Emañ war lez stêr Abhainn na bhFiodh (Six Mile Water), war-dro 2 km diouzh Loch nEathach ha war-hed 35 km er gwalarn da gêr Béal Feirste (Belfast). E 2001 e oa annezet gant 20 000 a dud.
Bricquebec-en-Cotentin
Istor
Krouet eo bet d'ar 1 a viz Genver 2016, o vodañ kumunioù Bricquebec, Les Perques, Quettetot, Saint-Martin-le-Hébert, Le Valdécie ha Le Vrétot.
Dendrocygna eytoni
Dendrocygna eytoni a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Anatidae.