cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Saga MP3
Dirak an niver a sagaioù MP3 a oa war ar rouedad en deus divizet un den listennañ ha dispartiañ anezhe. Neuze, hervez e listennadeg, ez eus pevar rummad saga MP3 : An troioù-kaer MP3, an heuliadoù MP3, ar monoio MP3 hag ar bootlegoù MP3.
An troioù-kaer MP3
An troioù-kaer MP3 a zo ar stumm anavezetañ ar saga MP3. Un istor didroc'het e meur a lodenn, pep lodenn o vezañ heuliad an hini a-raok. Tourell Naheulbeuk a zo ar c'hentañ skouer. Met, buhan-tre ez eo deuet troioù-kaer allevit brasaat ar rummad.
Marcq-en-Barœul
Marcq-en-Barœul a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall. Pennlec'h Kanton Marcq-en-Barœul eo.
Arm-tan
Un arm-tan a zo un arm hezoug a implij poultr o tarzhañ goude bout bet entanet da leuskel un tenn. Ar re gentañ a oa bet implijet en e Sina, pa oa bet leuniet korzennoù bambouz gant poultr evit tennañ ganto. Douget e oant gant goafoù, ar pezh a rae goafoù tan anezhe. Implijet e oant bet evel arm argadiñ gant efedoù mat e-pad Sez De'an. En, ar Sinaiz a ijine kanolioù dorn gant houarn, lakaet e vezont da dalvezout evel hendadoù gwirion an armoù-tan. Goustadik ez eo emledet an teknologiezh-se war zu Reter Azia, Su Azia, Reter-Kreiz, hag Europa. An armoù-tan kozh a implije poultr du evit an nerzh, ar re vodern a zo gant nerzhiadurioù divoged pe gant doareoù nerzhiadur all.
Red Hot Chili Peppers
One Hot Minute (1993-1997)
Dave Navarro a zo bet gwelet evit ar wech kentañ gant ar strollad e Woodstock '94, 'lec'h m'o doa dilhad graet gant metal gant ampoulennoù staget outo, tost dibosubl e oa dezho c'hoari gant o binviji sonerezh. Daoust ha ma seblante ar strollad bezañ seder, e kroge an darempredoù etre an tri ezel gozh ha Navarro da vezañ fall E doare da senniñ a oa disheñvel diouzh ar re all ar pezh en deus diaesaet ar fed c'hoari asambles, met kendalc'het o deus memestra gantañ e-pad ur bloavezh hag enrollet en deus gant ar Red Hot Chili Peppers e bladenn nemetañ ganto, One Hot Minute, bet enrollet ha deuet er-maez d'an 12 a viz Gwengolo 1995. Hervezh ar strollad e oa bet ar bladenn-mañ an hini teñvalañ, tristañ da geñver ar pezh o doa graet a-raok. Daoust da se en deus bet ar bladenn brud vras. Gwerzhet eo bet 5 milion a skouerenn er bed a-bez,. plaset eo bet ar single "My Friends" er c'hentañ plas (an trede gwech eo bet d'ar strollad kaout ur single er c'hentañ plas), hag ar c'hanaouennoù "Warped" ha "Aeroplane" o deus graet berzh.
Beithe (lizherenn)
Skeudenn:ogham_b.png
Larraga
Larraga zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
Cincinnati
Cincinnati zo ur gêr lec'hiet e mervent stad Ohio, e SUA. War lez ar stêr Ohio emañ. Trede kêr Ohio eo, war lerc'h Columbus ha Cleveland, hag ar 56vet er Stadoù-Unanet.
Grouville
Rannoù
E parrez Grouville emañ Les Mîntchièrs ivez.
Konstantin (Aljeria)
Konstantin (en arabeg: قسنطينة "Qusanṭīnah") a zo ur gêr eus Aljeria. Pennlec'h ur wilaya eo.
Luis (lizherenn)
An Auraicept na n-Éces a c'hlos anezhi cairtheand (onn ar menezioù pe hiliber).
Merk lateral
Ar reizhiadoù lateral
En div reizhiad : Evit ar re na zigemmont ket mat al livioù ruz ha gwer eo bet graet ar stummoù disheñvel-se.
Namur
Namur (galleg; e walloneg eo Nameur, en alamaneg Namür, e nederlandeg Namen) a zo ur gêr eus Belgia e Proviñs Namur. Pennlec'h Arondisamant Namur ha Proviñs Namur eo. Sez Parlamant ha gouarnamant Rannvro Wallonia eo ivez.
Legaria
Legaria zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
Laouenan troc'hanik
Doareoù pennañ
Ar par laouenan ne ziskouez ket bezañ gwall zedennet gant e bloged. Klask a ra kentoc'h desachañ ur barez all.
Teurgn
Touristerezh
Roet eo bet al label Kêrioù ha Broioù Arz hag Istor dezhi.
Skinwel brezhonek
Kas a-raok betek ... 116 munutenn ha kiladenn da 90 munutenn pep sizhun
E 1980 e oe karget Fañch Broudig, ur c'helaouenner anezhañ, ren ur skipailh staliet e studio Brest (straed Frédéric Le Guyader). Ur magazin nevezinti, ur c'hard eur-pad, An Taol Lagad, a zo bet skingaset pep Gwener da noz (19 e 35) ha pelloc'h d'ar sadorn war-dro kreisteiz. E 1990 eo bet skingaset ar magazin e-pad 5 munutenn eus al Lun d'ar Gwener. E 1983-1984 eo bet anvet Youenn Gwernig da rener an abadennoù skinwel brezhonek. Er mare-se e oe krouet abadennigoù divyezhek skingaset e eurioù arvestiñ stank, met ne kreske ket padelezh hollek ar brezhoneg war ar skrammoù. Lakaet eo bet istitloù da "Hekleo an deiziou". Erfin e oe bodet an abadennoù-program (ha n'int ket nevezinti) d'ar Sul e-pad 1 eur hanter. E 1990 e oe skingaset "Chadenn ar Vro" e-pad 57 munutenn hag e veze ur skingasadenn anvet "Dudi" e-pad 10 munutenn hag ar magazin "An Taol Lagad" eus 12 e 10 da 12 e 30 d'ar sadorn. Unan eus ar renerien FR3 a anaveze ne vije ket bet abadennoù skinwel brezhonek ma ne tegasfe arc'hant evito Kuzul Rannvro Breizh (war-dro 700 000 F e 1985).
Sadorn (doue)
Dimeziñ a eure da Ops (doare roman Rea), pe da g-Kibele hervez skridoù zo, ha bugale en doe diganti, nemet o debriñ a eure evel a oa dleet, hervez an emglev gant e vreur. Dre ma ouie e vije diskaret un deiz gant ur mab dezhañ e c'houlenne groñs digant e wreg kaout ar vugale nevez c'hanet. Dont a reas ar vamm a-benn da saveteiñ Yaou. Hag ar mab-se, pa voe deuet bras, areas brezel d'e dad, hag e voe trec'h warnañ, ma voe kaset Sadorn gantañ añ er-maez eus an oabl. Rouzet ar bloneg da vibien Titan evel-se.
Lezaun
Lezaun zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
592
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 592
Westfalen
[[Image:Westphalia x3.svg|thumb|220px|right|Teir bro anvet Westfalen zo bet:
E gwer: Rouantelezh Westfalen (1807-1813)
Westfalen (hervez an anv alamanek), a-wechoù Westfalia (hervez an anv latin) zo ur rannvro istorel eus Alamagn, hag ur rouantelezh kozh, entre ar stêrioù Weser ha Roen.
Gouriz-reun
Gouriz-reun ha sae-reun
Ar benveg-se a veze hag a vez implijet c'hoazh evit lakaat ar c'horf da c'houzañv ha treiñ ar soñjoù war-du ar feiz.
Delwenn ar Frankiz
Ar Frankiz o sklêrijennañ ar bed (Liberty Enlightening the World), brudetoc'h evel Delwenn ar Frankiz (Statue of Liberty), a zo unan eus brudetañ monumantoù kêr New York. War Enez Liberty emañ an delwenn, er c'hreisteiz da Vanhattan, en aber ar stêr Hudson, damdost da Ellis Island. Profet eo bet delwenn ar frankiz d’ar Stadoù-Unanet get ar C’hallaoued e 1886, evit lidañ kant vloaz disklêriadur dizalc'hded Amerika hag evel un arouez eus ar vignoniezh etre an div vroad. Lid-envel an delwenn a oa bet d'an 28 a viz Here 1886, gant prezidant Stadoù-Unanet Amerika, Grover Cleveland. Kizellet eo bet get Frédéric-Auguste Bartholdi eus Kolmar. Choazet eo bet get an arkitekt Eugène Viollet-le-Duc get petra e vo savet delwenn ar frankiz. Oc’hpenn bout monumant brudetañ New York eo deuet an delwenn-mañ da vezañ simbol ar Stadoù-Unanet hag ar Frankiz. Diazezet eo ment, dalc'h, ha doare sevel Delwenn ar Frankiz war doare Keurzelwenn Rodos hervez soñj an ijinourien. Unan eus an dave brudetañ d'ar geurzelwenn eo ar varzhoneg "The New Colossus" skrivet gant Emma Lazarus, e 1883 hag engavet war ur bladenn sibiliet ouzh sichenn Delwenn ar Frankiz e porzh New York.
Noureddine Ziane
Meurc'hoarier echedoù marokan eo.
P'edo 15 vloaz e teuas ar maout gantañ e Kampionad Echedoù Maroko er rummad "Mibion".
E 1994 e voe Kampion Echedoù Skolioù-Uhel New York.
C'hoari a reas an echedoù evit Skol-Veur Dallas (Texas, SUA). Eno e voe e-mesk ar re gentañ oc'h ober o studi war an echedoù.
C'hoarier poker a-vicher eo, pezh a lak anezhañ da veajiñ en diavaez ag e vro alies.
Europa (loarenn)
Perzhioù ar c'helc'htro
Evel loarennoù arall e tiskouez Europa atav an hevelep tu ouzh Yaou. Distreset eo ivez gant efedoù-lanv krouet gant Yaou hag al loarennoù arall. An dra-mañ a domm he c'hreizenn hag a ro tro dezhi da gaout un obererezh douaroniel, zoken ma'z eo disteroc'h eget hini Io.
Meurvr isklerel
Evit diwall Europa da vezañ kontammet gant ar vuhez zouarel e lakajod ar sontenn galileo da gouezhout war Yaou. Ma vije bet kouezhet war Europ e c'hellje bet treuzvevet bakteri douarel ha da zibosupl o-dije lakaet studioù da-zont ar vevoniezh Europat.
Liammoù diavaez
Europa
Rouantelezh Sussex
Savidigezh
Hervez ar C'hronik angl-ha-saoz e oa bet savet rouantelezh Sussex gant Ælle e 477. Dilstret en defe en ul lec'h anvet Cymenes ora ha faezhet en defe ar vrezhoned a vefe tu-se. Un emgann arall a vefe c'hoarvezet e Mearcredes burne e 485 hag e 491 en-defe Ælle aloubet kreñvlec'h Anderitum. Hervez Beda e vefe bet Ælle ar roue sakson kentañ o kaout un damani war e genvroiz. Difizius eo an andonou evit un amzer ken gozh ha dar vrasañ ar glaskourien a gred n'en em solutaas ar rouantelezh nemet e kreiz ar. Daoust ma'z eo gwirheñvel e oa Ælle un unpennoù galloudus e oa tostoc'h e zamai, war a seblant, ouzh hini ur penn-brezel eget hini ur roue gwir.
Kronos
Latin
Mab e oa da Ouranos (an Oabl) ha da C'haia (an Douar). Roue e oa war an Ditaned, ha tad e oa da Zeus.
Deianeira
Marv Herakles
Pa gomprenas Deianeira pegen bras fazi he devoa graet ez eas d'en em grougañ.
Lukin
Lukin (pe Luquin hervez ar stumm spagnolek ofisiel, zo ur gumun vihan e Nafarroa en Euskal Herria.
Diaoul Tasmania
Doareoù pennañ
Du eo feur an diaoul, gant tarchoù gwenn war e vruched hag e benn a-dreñv. Etre 50 ha 80 cm eo hirder e gorf ha war-dro 30 cm eo e lost. Etre 4 ha 12 kg eo e bouez.
Ganet e vez ar c'helin goude un dougen 30 devezh.
Aber Benniged
An Aber Benniged (a-wechoù Aber Venniged, pe Aber Benead, diwar "droidigezh" ar galleg “Aber Benoît”) a zo ur stêr eus Bro-Leon, 31,1 km dezhi.
Enezenn ar mirdioù
Abaoe 1999 emañ an enezenn war roll glad ar bed (UNESCO).
Yves-Marie Gabriel Laouenan
Yves-Marie Gabriel Laouenan (1781-1862) zo bet ofiser er morlu ha barner a beoc'h. Anavezet eo dreist-holl evit e romant istorel Kastell Keryann Koadanskourr pe buhez ur veterant eus ar Revolusion chomet diembann betek an kantved, an hini kentañ savet e brezhoneg, war a seblant.
Buhez
Dont a ra da vezañ barner a beoc'h e Brest betek e retred. Mont a reas neuze da chom da Bloueskad ma varvo d'an 8 a viz Genver 1862. Eno emañ beziet.
Sivas
War-dro 300.000 annezad zo enni. War ribl ar stêr Kızılırmak emañ.
Muc'ha-doraeg
Gwelet ivez
Yezhoù India
Greta Foulon
Mestrc'hoarierez echedoù belgiat.
Bourgogn
Bourgogn (galleg: Bourgogne) a zo ur vro istorel, bet stad emren ha goude proviñs c'hall, bremañ er Frañs. Hiziv eo ur rannvro (gwelet: Rannvro Bourgogn).
Istor
Er Grennamzer eo ret disheñvelout kontelezh Bourgogn diouzh dugelezh Bourgogn.
Ragistor
Aloubet e voe ar vro gant ar Franked e 534, ur rouantelezh nevez-savet enni (561-687), ha staget goude ouzh Aostrazia ha Neustria gant Pippin Herstal.
Araitz
thumb| Sede pelec'h emañ Araitz e Nafarroa. Araitz (Araiz hervez ar stumm spagnolek, diofisiel) zo ur gumun e gwalarn Nafarroa, en Euskal Herria. A-stok emañ ouzh Gipuzkoa.
Kanton Saint-Omer-Norzh
Kumunioù
Kanton Saint-Omer-Norzh a yae 9 c'humun d'ober anezhañ.
Kevre Komunour Breizh-Veur
Kavet e reer orinoù ar strollad e diabarzh Strollad Komunour Breizh-Veur gant ur rann-stollad gant Bill Bland en e benn.
Kaouenneg-Lanvezeeg
Ardamezioù
N'ez eus ket evit ar poent
Renadenn
E yezhoniezh e reer renadenn eus meur a dra. Diaes eo reiñ un displegadenn resis d'an termen eta. Bez ez eus renadennoù a bep seurt : renadenn dra, renadenn anv.
Loir-et-Cher
Al Loir-et-Cher (distaget: ) a zo un departamant er rannvro Centre, e Bro-C'hall. Bleaz eo ar penn-kêr anezhañ. Savet eo dre vras diwar un tamm eus an Orléanais met ivez diwar darnoù eus ar Perche, ar Maine, ar Berry hag an Touren. An 41 eo an niverenn roet dezhañ.
Marañon
Marañon, pe Marañón hervez ar stumm spagnolek ofisiel nemetañ, zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
Renadenn anv
Taolit evezh memestra ouzh ar reolenn-mañ :
Auritz
293 a dud a oa o chom enni e 2009.
Kanton Saint-Omer-Kreisteiz
Kumunioù
Kanton Saint-Omer-Kreisteiz a yae 4 c'humun d'ober anezhañ.
Aranaratxe
thumb|250px |Setu pelec'h emañ Aranaratxe
Korfkenn
Gant ar baotred ez eus bet douget korfkennoù ivez, ha bremañ c'hoazh, met abalamour d'ar yec'hed hepken goude ur gwallzarvoud, lakaomp.
Karg
Ouzh ar gorfkenn e veze stagelloù a-ispilh ma staged al loeroù.
Svalbard
Istor
Ul lec'h evit mont da ergerzhout Arktika eo bet ivez p'emañ e kreiz Meurvor Arktika.
Aribe
Aribe  zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria.
Yezhoù takelmek
Un isskourr eus yezhoù penoutiek Oregon eo yezhoù takelmek, ennañ 1 yezh komzet e Norzhamerika, er Stadoù-Unanet:
WWF
WWF a c'hell bezañ evit:
Kêr-benn
Kêr-benn (liester : kêrioù-penn) a reer eus ur gêr m'emañ sez ur galloud politikel pe armerzhel hag a ren war ur Stad pe ur bastell-vro.
Tregont Mac'homer
O anvioù
An tregont Mac'homer eo : Cyriades, Postumus, Postumus Junior, Laelianus, Victorinus, Victorinus Junior, Marius, Ingenuus, Regalianus, Aureolus, Macrianus, Macrianus Junior, Quietus, Odaenathus, Herodes, Maeonius, Balista, Valens, Valens Junior, Piso, Aemilianus, Saturninus, Tetricus I, Tetricus II, Trebellianus, Herennianus, Timolaus, Celsus, Septimia Zenobia, Victoria (pe Vitruvia), Titus, ha Censorinus.
Troellviz
An droellviz, pe an droell , zo ur seurt gor bihan hag a zeu e penn ar biz.
Saozon-Sevigneg
Sport ha darvoudoù
Ar Glaz Arena eo ar sal abadennoù. Degemer a ra sonadegoù, saloñsoù, diskouezadegoù, emgavioù bras ha darvoudoù sport evel krogadoù ar Saozon Roazhon Meurgêr Handball, klub handball rummad kentañ Saozon-Sevigneg.
Maelienydd
N'ouzer ket pegoulz e voe staget Maelienydd ouzh Powys met pouezus e chomas he familh roueel betek deroù ar, war a seblant.
Gor
An dour diwar ar seregenn-vras zo mat ouzh ar gorioù
Miro (meziant)
Kavout a reer Miro war GNU/Linux, Mac OS X ha Windows. Stroller RSS, un arval BitTorrent ha VLC media player (pe Xine dindan GNU/Linux). Miro a zo ul lodenn eus ar savenn Democracy TV Plateform, gant Broadcast Machine ha Video Bomb da skouer.
Kamp-diouennañ
Er sinema
Kalzik a filmoù-skinwel zo bet savet diwar-benn ar c’hampoù-diouennañ. Brudetoc'h avat eo ar re zo bet savet evit ar salioù-sinema :
Proviñs Westfalen
Münster e oa he c'hêr-benn. Bevennet e oa
Dourges
Dourges a zo ur gumun eus departamant gall Pas-de-Calais e Bro-C'hall.
Aber-Ildud
Mont a c'haller eus Lannildud a-hed lez dehou an aber, dre an hent D 27, betek Brelez. Hent ebet n'eus war al lez kleiz avat.
Prezidantelezh ar C'huzul europat
Ma teu un deiz Bonreizh Europa da vezañ e talvoud, e teuio prezidant ar C'huzul europat da vezañ dilennet evit daou vloaz hanter gant izili ar C'huzul europat ha n'hallo ket mui sammañ kargoù en e vro e-keit-se.
Strollad Labourerion an Izelvroioù (aozadur sevel)
Strollad Labourerion an Izelvroioù (aozadur sevel) (en izelvroeg: Arbeiderspartij van Nederland (opbouworganisatie), APN(o)) a oa anv ur strollad komunour marksour-leninour bet krouet en Izelvroioù e 1980 da heul un disrann e dibarzh Aozadur Komunour al Labourerion (Marksour-Leninour).
Egineg
Eginegiz hag Eginegadezed a vez graet eus hec'h annezidi.
Ardamez
En erminoù, e dreustell divouedet en gul karget gant teir flourdilizenn en aour
Tivoli
Tivoli zo ur gumun hag ur gêr en Italia, e meurgêr Roma Capitale, e rannvro Lazio. Tibur e oa an anv latin kozh.
IRC
IRC pe Internet Relay Chat (e brezhoneg "kaozeadeg a-eilek dre Internet") a zo ur protokol daremprediñ ger-ha-ger war Internet. Servij a ra da eskemm e amzer wirion; implijet eo dreist-holl evit kaozeal gant strolladoù implijerien, met implijet e vez ivez evit eskemm etre hiniennoù. Bez e c'hell ivez servij da eskemm fichennaouegoù. IRC a zo disheñvel diouzh ar gaserezh priml, hag a zo kentoc'h tuet war an darempredriñ hinienn ouzh hinienn.
Torridge
Un distrig eus gwalarn Devon eo Torridge. Bideford eo ar pennlec'h anezhañ.
Saona-Uhel
Vesoul eo ar pennlec'h anezhañ.
Nisenaneg
Ur yezh damvarv an hini eo.
Loeiz Andouard
Loeiz Andouard (Louis Fernand Andouard e marilh ar boblañs) a zo ur skrivagner brezhonek hag ur c'helaouenner a vicher war dachenn traoù ar mor hag ar peskerezh. Ganet eo bet e Binig d'ar 16 a viz Even 1904 ha marvet e Pleherel e 1985.
Marieg
Ur yezh finnek-ougrek eo ar tcheremiseg pe marieg (tšeremissi) komzet gant ouzhpenn 500 000 a dud e Republik Mariy El e Kevread Rusia e-lec'h m'emañ unan eus div yezh ofisiel gant ar rusianeg, hag ivez e Tatarstan, Oudmourtia ha Perm.
Isrannet e vez ar tcheremiseg evel-henn:
Okarina
Poblek-kenañ eo an ocarina er bed kornogât. Kavet e vez neoazh binvioù kar dezhañ en Amerika, en Afrika hag en Azia. Peadra zo da grediñ e oa bet fardeet ar re goshañ 12 000 bloaz 'zo. Binvioù ar seurt-se o deus bet ur pouez heverk e sevenadurioù Sinaat hag Mezoamerikan. Da heul aloubidigezh Amerika eo bet enporzhiet en Europa, lec'h ma 'z eus bet sellet outañ evel ur c'hoari, betek ma voe azasaet ouzh skeul diatonek ar sonerezh kornôgat gant Giuseppe Donati.
Kaon
Douaroniezh
War lez ar Renk emañ Kaon.
Liutberga
Dimezet e oa he c'hoar Desiderata gant Karl Veur. Kaset e voe kuit un deiz gant he fried, ma savas droug e Liutberga. Sevel a reas Dider a-enep d'e vab-kaer, hag aloubet e voe Lombardia gant armeoù Karl, faezhet Dider, distrujet rouantelezh al Lombarded, ha bac'het he zud.
Petrus Canisius
Lakaet e voe e renk ar re wenvidik e 1864 gant an Iliz katolik ha lakaet da doktor an Iliz katolik e 1925.
Nedeleg
Hiziv an deiz e vez lidet gouel Nedeleg gant nann-kristenion ivez. Dizoueidi, yuzevion, muzulmidi, hogos an holl familhoù a laka ur wezennig sapr kinklet en o sal-vras da geñver dibenn ar bloaz.
Profoù nedeleg
C'hoarielloù, c'hoarioù pe arc'hant a vez profet d'ar vugale ha d'ar grennarded, ha profoù all d'an dud gour a-wechoù ivez. Paket e vezont gant paper-prof ha lakaet e vezont e traoñ ar wezenn Nedeleg. Digoret e vezont da hanternoz pe d'ar beure war-lerc'h.
Roll rouaned Kush
Pennger e Napata
Gitksaneg
Div rannyezh ez eus:
Inizi Friz ar Reter
thumb|300px|Kartenn eus an tolead thumb|300px| Luc'hskeudenn eus an enezeg tennet eus ul loarell Inizi Friz ar Reter (Eastfryske eilannen e frizeg, Ostfriesische Inseln en alamaneg) zo un heuliad enezennoù e Mor an Hanternoz, a-hed aodoù gwalarn Alamagn. Emaint etre 5 ha 10 kilometr diouzh an douar-bras, hag en em astenn a reont etre aber ar stêr Ems er c'hornôg ha hini ar stêr Jade er reter. E stad Saks-Izel emaint.
ISO 11940
Urzhiadur an arouezennoù
Dre vras e vez treuzlizherennet ar arouezennoù taiek a-gleiz da dehoù ha, pa vez gante an hevelep lec'hiadur a-led, eus ar c'hrec'h d'an traoñ, da lâret eo evit ar pezh a sell ouzh merkoù an tonennnoù ha thanthakhat a-raok merkoù all pe a-us pe a-is d'an arouezenn gensonennel diazez. Nac'hañ a ra ar reoliad (Rann 4.2) ar fed ma c'hell bezañ implijet a-gevret sara u ha nikkhahit daoust ha ma ro skouerioù eus o implij a-gevret en ur resisaat penaos treuzskrivañ nikkhahit, hep treuzlizherenniñ implij kevrennek an daou verk-se. Neuze, estreget nikkhahit, e vez staget ouzh ar gensonenn pa dreuzlizherenner gant al lizherenneg latin an holl merhoù nann-vogalennoù staget ouzh ur gensonenn er skritur taiek.
Tric'horn
Graet e vez "keittuek" eus un tric'horn hag a zo heñvel hirder e dri zu an eil ouzh egile.
Dovanieg
Ardamezioù
Ardamezioù Robert de Domaigné, floc'h Loeiz IX Bro-C'hall.
Reiderland
Kuzul-kêr
Reiderland a zo unan eus ar peder c'humun izelvroat ma kaver kuzulierien a zo ezel eus ur strollad komunour (an teir c'humun all o vezañ : Heiloo, Scheemda ha Lemsterland). Da-geñver dilennadeg 2002 e teuas Nieuwe Communistische Partij-NCPN da vezañ strollad politikel pouezusañ Reiderland (44% eus ar mouezhioù, 5 kuzulier diwar 13).
Sant Maeleg
Er pempvet kantved e Breizh, Sant Maeleg, abad iwerzhonat, diskibl da sant Eflamm, a savas ur manati e Lanvaeleg e Bro-Dreger.
Kaorel
Kaorel a zo ur gumun eus Breizh, e Bro-Gernev hag e kanton Mur, e departamant Aodoù-an-Arvor.
Zarrakaztelu
Zarrakaztelu  (Carcastillo hervez ar stumm spagnolek ofisiel), zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria, un 70 km eus Iruñea, e merindad	Tudela, hag e komark Ribera Arga-Aragón.
Chilatherina crassispinosa
Ur spesad pesked eus kerentiad ar Melanotaeniidae o vevañ e Papoua Ginea-Nevez hag e Papoua ar C'hornaoueg eo Chilatherina crassispinosa. Heñvel a-walc'h eo ouzh Chilatherina bulolo met ur penn begekoc'h eñ-deus. E gavout a reer e sterioù ar c'hoadeg glavek dreist-holl, en doureier sklaer goulaouet gant an heol e-pad darn vrasañ an devezh.
Vepseg
Teir rannyezh pennañ zo :
Eppillus
Mab e oa da g-Commios, unan eus ar pennoù galian o doa roet harp da Julius Caesar e-pad aloudabeg Galia, hag a oa emsavet goude da vrezeliñ enep dezhañ a-unan gant Verkingetorix.
Goude marv Commios, war-dro -20, ez eas Eppillus da roue asambles gant e vreur Tincomarus. Noviomagus (Chichester) hiziv a oa e gêr-benn tra ma oa Calleva Atrebatum (Silchester) hini Tincomarus.
Unaniezh Europa
Oberiantiz Unaniezh Europa a c’holo holl dachennoù ar politikerezhioù foran eus ar yec'hed hag an armerzh betek an aferioù diavaez hag an emzifenn. Astenn he galloudoù a bak pell pe belloc’h avat diouzh an tachennoù. Hervez an tachennoù-se e tenn muioc’h an UE da :
Ganedigezh hag Istor
Gant al liesseurt m'eo yezhoù ha sevenadurioù Europa ne zeuas peurliesañ an taolioù-esae-se nemet dre un aloubidigezh soudardel lakaet dre heg war bobloù displijet-groñs. Kement-se a sachas d'e heul distabilder ha c’hwitadennoù. Unan eus ar c’hinnigoù peoc’hus kentañ evit unaniñ ar c’hevandir dre kenlabour ha kevatalder izili un unaniezh da zont a zeuas gant Victor Hugo ar peoc’hgarour e 1851. Diwezhatoc’h, goude spouron ar Brezel Bed Kentañ hag an Eil Brezel Bed e kreskas ar froud evit krouiñ ar pezh zo deuet da vezañ Unaniezh Europa abaoe. Kaset e oa an dud war-raok gant ar c’hoant da adsevel Europa ha d'ober a seurt ma n'hallfe ket biken brezel ebet ken sevel en-dro war dachenn Europa. A-benn ar fin, lusket gant ar santadoù-se, e voe savet Kumuniezh ar Glaou hag an Dir gant Alamagn ar C’hornôg, Frañs, Italia ha broioù ar Beneluks. Kement-se a voe graet ent ofisiel dre Feur-emglev Pariz sinet e miz Ebrel 1951 ha lakaet da dalvezout e Gouere 1952.
Ensavadurioù UE
Hag ez euz ivez kalzik a aozadurioù all, savet peurliesañ a-ziwar ul lezennadur eil renk evit kas war-raok politikerezhioù dibar. Graet e vez anezho Ajañsoù Unaniezh Europa. En o zouez e c’haller menegiñ Ajañs Europa eit an Endro, the Ajañs Europa evit ar surentez dre nij hag ar Burev evit kendoniañ ar Marc’had diabarzh.
Istor al Lombarded
Ul levr prizius eo diwar-benn an amzer-hont, hag a zo bet lennet kenañ a-hed ar Grennamzer.
Sant Evroul
Ebrulf pe Evroul (pe Evroult, Ebrulfus, Ebrulphus) (517–596) pe sant Evroul a oa ur manac'h, abad, ha sant frank.
Ganet e oa pe e Bayeux pe e Beauvais. E lez ar roue merovingat Childebert Iañ, e oa hanafer ar roue, ha merour e balez.
Barañain
Barañain  (Barañáin hervez ar stumm spagnolek ofisiel) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria, 5 km er c'hornôg da Iruñea, ar gêrbenn, ha tremen 22.000 den o chom enni.
Kumuniezh kumunioù Bro an Hirwazh
Kumuniezh kumunioù Bro an Hirwazh a zo un etrekumuniezh e departamant Penn-ar-Bed, e Breizh. Krouet eo bet e 1992. Un darn eus Bro Brest eo.
Kouseg
Ur yezh penoutiek eus ar skourr yezhoù aodoù Oregon eo ar c'houseg (coos pe hanis). Komzet e oa war aodoù su Oregon er Stadoù-Unanet. Marv eo ar gomzerez diwezhañ, Martha Johnson, e 1972.
Zangoza
Zangoza ( Sangüesa hervez ar stumm spagnolek kenofisiel) zo ur gumun e Nafarroa en Euskal Herria, 45 km er reter da Iruñea, ar gêrbenn, war lez dehou ar stêr Aragon, tost d'e gember gant ar stêr Onsella. 4807 a dud a oa o chom eno e 2004.
Kalapouyeg
Ur yezh varv an hini eo.
Eienenn
Un eienenn pe ur vammenn, pe un andon, zo ul lec'h ma teu dour eus an akwifer er-maez eus an douar (pedosferenn). Un elfenn eus an hidrosferenn eo. A-bouez eo bet ar mammennoù e-pad pell evit an dud da bourchas dour dous, er broioù krin dreist-oll ma vez dister a-walc'h ar glaveier. Lod zo bet kempennet gant an dud ha graet e vez feunteunioù anezho.
Voteg
Ur yezh finnek-ougrek eo ar voteg komzet gant nebeutoc'h eget 20 den kozh (2005) e div gêriadenn vihan eus Ingria (Krakolye ha Luzhitsy) e bann Kingisepp e Rusia. Tost tre eo ouzh estoneg.
Francesco Hayez
Brudetañ arzour ar romantelezh e-kreiz an e oa e Milano, gant e bezhioù taolennoù istorel, e alegoriennoù politikel hag e boltredoù kaer.
Lesaka
thumb|left|200px|Aita Donostiari oroitarria kizellet gant [[Jorge Oteiza ]]
Bered yuzev Weißensee
thumb|300px| Savadur an degemer
David (roue Israel)
David eo anv unan eus rouaned Israel hag eus ar profeded, hervez ar Bibl.
Ildud
Istor ha mojenn
Hiriv e soñjer e oa e penn Cor Tewdws‎, ar manati-skol.
Er buhezskridoù
Hervez skrid latin Buhez Samzun, eus ar VIIvet kantved avat, e vije bet diskibl da Jermen Auxerre a deuas da Enez Vreizh da brezeg. Kement-se ne dalv ket e vije bet kelennet war-eeun gant an eskob galian. War a gomprener e oa bet soudard ha dimezet kent bout abad manati Llanilltud Fawr, e Morgannwg, e kreisteiz Kembre, ma voe skoliet menec'h ha sent e-leizh hag a eas goude da avielañ Kernev-Veur ha Breizh. Kelenn a rae ar Skritur Sakr hag ar brederouriezh eno moarvat dre ma oa desket warno.
Meur a skrid zo eus Buhez Ildud, hag an hini koshañ a zo eus 1140, ma kaver mojenn kentoc'h evit istor. Kontet eo penaos e treizhas da Vreizh gant lestradoù ed abalamour d'an naonegezh a oa eno. Hervez ar skrid e oa mab d'ur priñs brezhon arvorigat anvet Bican Farchog, e voe brezelour gant e genderv ar roue Arzhur, hag e savas bec'h etrezañ ha sant Cadoc en abati Llancarfan. Gant ur vandennad e teuas Ildud da breizhata an abati, ha redek a reas ar venec'h war o lerc'h. En ur c'hoad e tigoras an douar dindan treid ar breizherien, lonket e voent holl nemet Ildud. Cadoc a lavaras e begement da Ildud, penaos en doa ankouaet e relijion, ha setu ar brezelour ken mezhekaet ma'z eas da vanac'h, un tamm evel Ignacio de Loyola en un amzer all, en ur vro all.
Kazeg
Sterioù all
Ar gazeg a vez graet eus un tamm koad
Ur gazeg a vez laret eus ur plac'h vras, en un doare dizereat.
Ildud
Goulennoù
Meur a dra n'int ket sklaer:
Anvioù-lec'hioù
Chomet eo an anv e lec'hioù zo:
Tad Bernez
Hag eñ kalz koshoc'h, klañvidik ha diouiziek war ar brezhoneg, Breizhuhelad ma oa a orin, e voe dibabet evit ambroug an Tad Maner en e visionoù, e-pad 14 vloaz, betek e varv. An den santel ha gredus-man a sentas hag a zeskas a-walc'h a vrezhoneg evit gellout kofes an dud.
Meonware
N'int ket meneget en Tribal Hidage
Taqwacore
Strolladoù
Secret Trial Five
Vogouleg
Meur a rannyezh ez eus, diheñvel-tre an eil diouzh eben, en o zouez ar rannyezh hag a dalvez da yezh unvan, ar sosveg.
Loos-en-Gohelle
kantved
Brezel-bed kentañ: roet e voe ar Groaz Brezel 1914-1918 d'ar gumun e 1920 .
Kornôg Bengal
Krouet e oa bet stad Kornôg Bengal e 1947 pa oa deuet India da vezañ digabestr ha pa oa bet rannet India ha Pakistan da vont d’ober div stad distag. Neuze e oa bet rannet Bengal e div lodenn : Kornôg Bengal, annezet gant hindoued dreist-holl, en India, pa oa reter Bengal, annezet gant muzulmaned dreist-holl, o vont d’ober lodenn reter Pakistan (aet da vezañ Bangladesh diwezhatoc’h). E-pad meur a viz e voe milionoù a dud o vont da glask repu eus an eil bro d’eben.
Kazh
Skiant
Enrollet e vez lignezoù kizhier 'zo evit ma vefent disklêriet evel kizhier a-ouenn hag ar marilh a vez anvet ar pedigree (ger saozneg). Kenstrivadegoù etre perc'henned ha saverien-kizhier a vez aozet evit keñveriañ al loened ha dibab pere a zo an nesañ d'ar patrom termenet evit pep gouenn pe pep isgouenn. Koulskoude, nebeutoc'h eget 1% eus niver an holl gizhier a zo loened a-ouenn.
The Kominas
The Kominas a zo ur strollad Taqwacore eus Boston.
Cynon fab Clydno
Cynon fab Clydno zo unan eus harozed vrezhon an Hanternoz Kozh. Meneget eo gant Aneirin en e varzhoneg Y Gododdin.
Embregerezh
An amkanioù armerzhel hollek
Kemm a ra kefridi pennañ un embregerezh eus unan d'egile pe c'hoazh hervez ar savpoentoù e kreiz ar memes embregerezh (da sk.: savboent ar c'hevranneg, an implijad, ar sindikad, ar renerezh, ...). E-touez ar c'hefridioù oberata lies eur kustum da arsellet, e kaver : Gant kevredadoù zo e c'hall bezañ diheñchet kefredioù pennañ an embregerezh, pergen evit : Savpoentoù politikel liesseurt war talvoudegezh kefridiel an embregerezhioù prevez a zo bet stummet e-kerzh red an istor ha saveladur ar preder armerzhel :
Finvez ar spletoù : paeañ ar riskl sammet gant ar c'hevranneg
E-touez ar palioù liesseurt a c'hell bezañ d'un embregerezh, klask ar spletoù a zo dezhañ ur plas a bouez. Splet an embregerezh (da vezañ digemmet diouzh ar gounid) a dalvez da gentañ-penn da baeañ ar c'hevala postet.
Penaos e vez ganet spletoù ?
E berr gomzoù, lakaat a reer un obererezh da vezañ askorus en ur werzhañ ar c'herañ a c'heller ur produ pe ur servij hag en ur zispign an nebeutañ a c'heller evit e oberiañ.
Denez (pab)
Denez, pe  Dyonisius hervez e anv latin, a oa ar 25vet pab, en IIIde kantved. Gresian a orin e oa moarvat.
Ichtegem
Ichtegem en izelvroeg hag e flandrezeg kornôgel a zo ur gumun eus Flandrez Belgia.
OSI
Ar gwiskadoù
War skeudenn ar patrom ERD e welit hent ar roadennoù eus un urzhiataer en SUA betek unan all e Breizh. Evel-just e red ar stlennoù eus an ijinenn stadunanat a-dreuz ar patrom ERD betek an ijinenn vreizhat ha, war an-dro, eus an ijinenn vreizhat war-du an ijinenn amerikan a-dreuz an hevelep patrom. Setu amañ ar pezh a c'hoarvez e pep gwiskad ERD. Despizañ a ra al live-se an doare da dreuzkas an arhentoù hag ar pezh a dreled anezhe. Tredanel e c'hellont bezañ pe dredanwarellel pe luc'hel. Gant ur gartenn rouedad ha funioù (pe skoroù all) e vez roet lañs d'o skignerezh. Troet e vez gantañ ar roadennoù niverel e arhentoù hag elfennoù 'vez ouzhpennet d'ober un irienn (pe ur pakad 'giz 'vez lâret ivez). Ouzhpennet e vez ur reollin da hennadiñ ar c'haser hag ar paker. E-barzh ar reollin-se e vez kavet ennegoù alvezel o c'hartenn rouedad. Gant al live-se e vez dinoet kudennoù kehentiñ oc'h ober gant ur boneg spesadel anvet CRC. Amañ e vez dibabet an hent-mont gwellañ da dreuzkas ar pakadoù ma vez muioc'h evit unan. Ar routa e vez graet eus an doare-se d'ober. El live-mañ e vez gwiriet gant ar reizhiad hag-eñ oa tremenet mat an treuzkas etre ar c'haser hag ar resever. Lakaet e vez da dalvezout amañ ur wikefre da wiriekaat soliusted ar c'hehentiñ : ar "mod kennasket" 'vez graet anezhi. Arveret e vez gant ar wikefre-se ur reizhiad kesouen degemer evit ar pakadoù resevet. Ma n'eo ket resevet ar c'hesouen degemer gant ar c'haser a-benn ur lajad, da lâret eo n'eo ket bet resevet mat ar pakad gant ar resever ha n'eo ket bet kaset gantañ d'ar c'haser ar c'hesouen degemer, e vo kaset en-dro ar pakad gant ar c'haser ha evezhiet gantañ ha ne vefe ket pad ar c'has hiroc'h evit div wech pad mont-dont ar c'has. An ACK (Acknowledge) 'vez anvet ar c'hesouen degemer. Un arhent all, an NAK (Negative Acknowlegment), a vez kaset gant ar resever mac'h eo faziek ar stlennoù resevet. Merañ a ra al live-se azloc'hañ ar c'hehentiñ pa zeu un darvoud. Ober a ra gant poentoù goubredañ da warediñ kemperzh ar c'hehentiñ. Kevaraezañ a ra ar gwarediñ-se da loc'hañ en-dro ar c'hehentiñ adalek an darvoud. Al live-se eo 'ni a ver ar c'hennaskañ ouzh ul loaz war un rouedad. Stummañ ar roadennoù eo pal al live-se oc'h heuliañ an arventennoù etrebroadel (mentrezhioù a-bep seurt evel da skouer an areg HTML). Merañ a ra ouzhpenn an ennodiñ-disnodiñ (anavioù, gerioù tremen) hag ar gwaegañ-diswaegañ. Ar c'hetal kehentiñ gant an arveriad eo. Ur meziant spesadel a c'hell bezañ pe arc'hadoù eus ur reizhiad korvoiñ. Meret e vez gant al live-se ivez ar c'hehentiñ etre an arloadoù evel ar posteloù, an treuzkas teulioù ha kement zo... An arloadoù a c'hell bezañ gwazadurioù evel da skouer FTP, SNMP, SMTP hag all.
Elan (evn)
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad a ya d'ober ar genad :
Buffalo (New York)
261,310 a dud a oa enni e 2010
Strollad Komunour Japan (Rann an Tu-Kleiz)
Strollad Komunour Japan (Rann an Tu-Kleiz) (e japaneg : 日本共産党 (左派) Nihon Kyōsantō (Saha)) a zo anv ur strollad komunour marksour-leninour bet krouet en Japan e 1969.
Lizherenneg arabek
Digoradur
Nav lizherenn diazez warn-ugent a ya d'ober al lizherenneg arabek. Eizh warn-ugent ma lakaer a-gostez an hamza a c'hall bezañ pe ul lizherenn drezi hec’h-unan pe un arouezenn diforc'hiñ. Skrivet e vez an arabeg a zehou da gleiz. N'eus diforc’h ebet etre al lizherennoù dornskrivet hag al lizherennoù moullet. Ne lakaer ket kemm kennebeut etre ar pennlizherennoù hag al lizherennoù munut. Diouzh an tu all e vez staget an darn vrasañ eus al lizherennoù an eil ouzh eben, memes pa vezont moullet, ha kemmañ a ra an tres anezho hervez ma'z eus lizherennoù all dirazo pe war o lerc’h pe pa vezont en o-unan. Ober a reer adstummoù diouzh ar gendestenn eus an dra-se. Lizherennoù zo avat ne vezont ket staget morse ouzh lizherenn all ebet. Evit gwir, e c’hall ur ger hepken bezañ dastroc’het gant un esaouenn pe meur a hini tre evel ma vez graet evit dispartiañ ar gerioù kenetrezo. Peurliesañ eo brasoc’h an esaouennoù etre ar gerioù eget ar re zo e diabarzh ur ger etre al lizherennoù distag avat.
Tāʾ marbūṭa
Ur gensonenn eo an ة tāʾ marbūṭa (« tāʾ bouklet » ; un deveradenn istorel eus an ت tāʾ eo ha neket eus an ه hāʾ, setu perak ez eus daou bik. Trawalc’h eo bouklañ un tāʾ evit kaout un tāʾ marbūṭa), da lavaret eo un /t/ ; koulskoude, ne vez kavet nemet e lost ar gerioù hag e vez atav un /a/ (skrivet nemeur) en he raok. Ne vez distaget an son /t/ nemet pa vez distaget ivez ar vogalennoù troadurel zo en he raok ; ingal e lamer ar vogalennoù-se en distagadur pemdeziek avat. Setu perak e lavarer, ha pa vefe direizh, e talv al lizherenn-mañ evit [a(t)].
Notadur ar vogalennoù
En desped d'ar pezh a c’hallfer krediñ, kensonennoù (pe lizherennoù mut) zo eus an holl lizherennoù meneget en taolennoù a-us. Ne vez ket notennet nemeur ar vogalennoù ha, pa vezont, eo dindan stumm arouezennoù diforc'hiñ.
Vogalennoù hir ha lizherennoù hiraat
Evit ar son ū, da skouer, e tigej an arabeg en un doare poellek ar soniad hir en uw ; evel ne vez skrivet nemet ar gensonenn e seblant notenniñ ū ivez. En doare-se e c’hall al lizherennoù-se, zo holl kensonennoù (ent istorel evit an ا ʾalif) c’hoari, en ur mod, ar roll vogalennoù hir ; lavaret e vez neuze ez int mater lectionis (e latin « mamm al lenn »). Ent gwir, daoust dezhañ bezañ un abjad e verk atav al lizherenneg arabek plas ar vogalennoù hir : hag evel-se, ar sinoù a verk ar plasoù-se zo lennet evel pa vijent vogalennoù. Skriturioù semitek all evel, da skouer, hini al lizherenneg hebraek a implij ivez an doare-se. Kement-se a laka arbennigourien zo war ar skriturioù (evel Thomas Bauer ; s.o. al levrlennadur a-is) da embann n'eo ket kensonennek-rik an abjadoù-se hag e tleer sellet outo evel ouzh gwir lizherennegoù enno vogalennoù neuze.
Skrivañ an hamza
Bremañ e ra al lizherenneg gant al lizherenn hamza evit treuzskrivañ an taol tarzh, ur soniad a c’hall dont en arabeg forzh pelec’h er gerioù, e penn-kentañ pe e dibenn ur ger zoken. Koulskoude, ne'z a ket al lizherenn-se en-dro evel al lizherennoù all : n'hall ket bezañ skrivet hec’h-unan pe ezhomm he deus eus un harpell ha neuze e teu da vezañ un arouezenn diforc'hiñ :
Klavieroù arabek
Savet eo bet touchennaouegoù arabek an urzhiataerioù war skouer touchennaouegoù ar skriverezioù, evel-henn e c’hallont bezañ :
Louvigneg-Baez
Louvigneg-Baez (Louvigné-de-Bais e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Il-ha-Gwilen.
Clannad
220px|thumb|Clannad. Clannad (diwar an iwerzhoneg "an Clann as Dobhar" - ar vugale eus Dobhar) a zo ur strollad sonerien eus Gaoth Dobhair, en Iwerzhon. Er bloavezhioù 1980 e oa ar ganerez Enya e-barzh ar strollad, araok mont kuit da ganañ hec'h unan.
Ynys Weith
Diasur eo e voe dalc'het an enezenn gant ar Vrezhoned etre disparti ar Romaned e 410 hag an aloudabeg anezhi gant Saozon Wessex, war-dro 530. Gant un isrouantelezh eus Caer Gwynntguig e oa renet e-pad ar maread-se, moarvat, met netra ne gaver en dihelloù diwar he fenn.
Yakimeg
Ur yezh penoutiek eus ar is-skourr yezhoù sahaptinek eo ar yakimeg (yakima), komzet gant tro-dro da 3.000 den (diwar 8.000 den en holl) e Traoñienn Yakima e su-kreiz Washington er Stadoù-Unanet.
Jules Arnous de Rivière
Jules Arnous de Rivière a zo bet ganet d'ar 4 a viz Mae 1830 en Naoned (Breizh) ha marvet d'an 11 a viz Gwengolo 1905 e Pariz (Bro-C'hall).
Timbroù Aitutaki
Gwelet Timbroù Zeland-Nevez
Pec'hed
Ar ger pec'hed a zo implijet er relijionoù, er ranngredennoù ha disivoudoù 'zo evit termeniñ treuzvarchadenn (mennedig pe get) e keñver ar pezh a weler evel al lezenn doueel. Gwelet eo ar pec'hed (an aliesañ) evel un disentidigezh, un nac'hañ, un harz d'ar silvidigezh pe a-wechoù unan eus abegoù marv an ene.
Da welet ivez pennadoù resisoc'h diwar-benn ar meizad a bec'hed e relijionoù disheñvel:
Strollad Komunour Portugal (Adsavet)
frame|left Strollad Komunour Portugal (Adsavet) (e portugaleg: Partido Comunista Português (reconstruído)), adanvet da c'houde Strollad Komunour (Adsavet) (Partido Português (Reconstruído)) a oa anv ur strollad komunour marksour-leninour bet krouet e Portugal e miz Kerzu 1975 pa oa bet kendeuzet Aozadur Marksour-Leninour Portugal (Organização Comunista Marxista-Leninista Portuguesa), Strollad Unvaniezh ar Bobl (Partido de Unidade Popular) hag an Aozadur evit Adsevel ar Strollad Komunour (Marksour-Leninour) (Organização para a Reconstrução do Partido Comunista (Marxista-Leninista)).
691
Diwar-benn ar bloavezh 691 en deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Strollad Komunour Portugal (Adsavet)
E 1995 e kendeuzas gant Unvaniezh Demokratel ar Bobl (União Democrática Popular).
1848
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1848
29 Gwengolo
Lidoù
Sant an deiz : Sant Mikael.
692
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 692
Benjamin Constant
Buhez
Bevet en doa gant Germaine de Staël etre 1794 ha 1810. Oberiant-kenañ eo bet en eil lodenn eus an Dispac'h gall ha da c'houde dindan ar Restauration gall.
Goude taol-stad an 18 brumaire e savas a-enep da Napoleon Bonaparte. D'ar 7 a viz Genver 1800 e e savas e vouezh en Tribunat evit diskar ar "reizhad hollc'halloudek a zo o tont".
Kumuniezh kumunioù Bro Kemperle
Kumunioù
Kumuniezh kumunioù Bro Kemperle a yae 16 kumun d'ober anezhi:
1836
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1836
Gujarat
Gujarat (ગુજરાત e goudjarateg, Gujǎrāt, distaget [ɡudʒ(ə)ɾat̪]) zo unan eus stadoù India, e kornôg ar vro-se. Harzoù en deus gant Pakistan er c'hornôg, Rajasthan en hanternoz hag er biz, Madhya Pradesh er reter, ha Maharashtra, Daman ha Diu ha Dadra ha Nagar Haveli er c'hreisteiz.
Enez Cybi
Caergybi eo ar gêr-benn.
Inizi
Div enezenn zo stok outi:
Istor
Goude aet an armeoù roman kuit eus Enez Vreizh e lammas morlaeron Iwerzhon war Enez Môn. Ar roue Cunedda a gemeras penn ar stourm ha Cadwallon Lawhir a voe trec'h warne en Enez Cybi.
Kreñvlec'h Breendonk
thumb|Ar c'hreñv-lec'h (1995)|right Breendonk a zo ur c'hreñv-lec'h belgiat, nepell a Willebroek (un ugent kilometrad bennak ag Antwerpen).
Colectivo Socialista
Krouet e oa bet e 1983 pa divizas Partido Socialista Galego ("Strollad Sokialour Galiza") chom hep dont da vezañ un ezel eus ha neuze ec'h eas kut ur strolladig tud dindan an anv Colectivo Socialista.
E-touez pennoù brudetañ ar strollad emañ Mario López Rico ha Francisco Trigo Durán.
Tchocangatchakeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù tibetek ar su eo an tchocangatchakeg (chocangacakha, maphekha, rtsamangpa'ikha pe kursmadkha) komzet gant tro-dro da 20.000 den (1993) e Boutan.
Samieg Inari
Skrivet e vez gant al lizherennek latin gant un nebeud lizherennoù ispisial ouzhpenn: A/a, (Â/â), B/b, C/c, Č/č, D/d, Đ/đ, E/e, F/f, G/g, H/h, I/i, J/j, K/k, L/l, M/m, N/n, O/o, P/p, R/r, S/s, Š/š, T/t, U/u, V/v, Y/y, Z/z, Ž/ž, Ä/ä, (Á/á).
Blues Explosion
thumb|right|200px|Jon Spencer o seniñ gant The Blues Explosion e 2006 The Blues Explosion (John Spencer Blues Explosion berraet JSBX a-wezhioù, daet da vout "Blues Explosion") a zo ur strollad rock-blues a New York. Jon Spencer (kan, gitar), Judah Bauer (gitar) ha Russell Simins (taboulinoù) eo izili ar strollad-mañ.
Tregont Mac'homer Aten
An Tregont Mac'homer a oa un oligarkiezh staliet gant ar spartiz e Aten goude he faezidigezh e Brezel ar Peloponez e miz ebrel 404 kent Jezuz-Krist. He daou izel pennañ a oa Theramenes ha Critias, ur mignon eus Sokrates.
Azzo VIII d'Este
Dimeziñ
Brudet-kaer e oa an emglev a reas gant Charlez II Naplez evit e verc'h yaouankañ, Beatrice. Skrivañ a reas Dante diwar-benn Charlez "e veze gwelet evel un den a werzhe e verc'h hag a rae marc'had warni evel ma ra morlaeron gant sklavezed." Chomet eo ar c'hontrad-eured e dihelloù Este : gant Azzo e voe roet 51,000 florin d'e dad-kaer, da vezañ postet e douaroù en e rouantelezh hag e-lec'h ma karje en aferioù e vab-kaer, gant promesa da reiñ hêrezh Este d'ar mab henañ, kontrol d'ar pezh a veze graet a-raok, pezh a dalveze kement ha dishêrañ breur Azzo, Francesco d'Este. Lidet e voe an eured war an ton bras evel ma teree. Modena ha Reggio a emsavas e 1306 abalamour ma oa bet klasket o reiñ da v-Beatrice evel argouroù, pa oa ar boaz d'ober gant an trederannerezh.
Nikolaz Rossolimo
thumb|[[Savielly Tartakower|Tartakower vs. Rossolimo (Amsterdam, 1950)]] Nikolaz Rossolimo a zo bet ganet d'an 28 a viz C'hwevrer 1910 e Kyiv (Ukraina) ha marvet d'ar 24 a viz Gouere 1975 e New York (SUA).
Mestr Meur adalek 1950.
Kampion Bro-C'hall e voe e 1948.
Ur bartienn
19.Dg4 Med5
Pig c'hlas
Ar big c'hlas (liester : piged glas) a zo ur spesad golvaneged, Cyanopica cyanus an anv skiantel anezhañ.
Blavezh
Unan eus stêrioù pennañ Breizh eo ar Blavezh. Tost d'an harzoù etre Kerne ha Treger, e Boulvriag emañ hec'h andon. Skeiñ a ra war-du lenn ar Blavezh e Bulad-Pestivien hag etre Gwareg ha Pondi e furm un darn eus ar Ganol eus Naoned da Vrest, ha war-lerc'h Pondi e tilez ar ganol.
Bageal a c'haller war ar Blavezh etre Pondi hag ar mor avat. E Lannarstêr e vesk e zour gant hini ar Skorf.
Charlez VIII (Bro-C'hall)
E varv
Mervel a reas goude ur gwallzarvoud, skoet gantañ e benn ouzh gourin un nor izel e kastell Amboise e 1498.
Llanfachreth
Div gêriadenn zo e kontelezh Gwynedd, en hanternoz Kembre hag a zo anvet Llanfachreth:
Amalie von Preußen
He buhez
Kement-se ne blijas ket d'he breur roue. Bac'het e voe ar paotr. Tec'hel a c'hallas avat ha repu a gavas en Aostria hag en Rusia. Dimeziñ a reas ha 14 bugel en doe. N'hallas ket adkavout ar briñsez nemet goude marv ar roue en 1786. E-keit-se e oa chomet ar briñsez dizimez;
Samieg Lule
Ur yezh samiek eo samieg Lule (samieg an norzh: julevsámegiella) eus familh ar yezhoù finnek-ougrek komzet gant 1 500-2 000 den en-dro d'ar stêr Lule, nepell eus Luleå, e Lappland (Sveden) hag e Nordland (Norvegia).
Loeiz XIV (Bro-C'hall)
Unan eus oberennoù ar roue zo bet ivez e strivoù evit sevel ur stad kreizennet hag hollveliek. Ren a ra anezhañ e-unan goude 1682 adalek kastell Versailhez, zo bet savet war e urzh, hag a zeu da vezañ patrom meur a balez european. Eno e laka e noblañs lez, a redi da vevañ tost dezhañ, da vevañ hervez ur reol a-zere kemplezh-kenañ. Loeiz XIV a vihanaas levezon ar Parlamantoù, mougañ a reas an emsavadegoù paizanted diwezhañ a-enep an tailhoù, ha derc’hel penn e-pad e ren ouzh ar jañsenourien. Kemer a reas an diviz da derriñ skrid-embann an Naoned (1685). Teñvalaet e voe diwezh e ren hir gant un heuliad emgannoù kollet, naonegezhioù marvus eus 1693 betek 1709, gant emsavadeg ar brotestanted a roas lañs da vrezel ar Gamisarded, ha gant marvioù en e diegezh. Koulskoude, en desped d’ur feson da welet kozh, ne seblant ket e vije bet rivinet Bro-C’hall gant ar bloavezhioù diwezhañ-se evel ma veze lâret.
Kerc'horr
Ur Gerc'horrenn a veze graet eus ur plac'h eus Kerc'horr.
377
Bloavezh boutin o kregiñ hag hoc'h echuiñ gant ur Sul
Dred du
An dred du a zo un evn, Sturnus unicolor an anv skiantel anezhañ.
I Modi
Eil embannadur
Skouerenn orin ebet ne chomas eus an embannadur-se, war-bouez tammoù a zo er British Museum, ha div skouerenn eus ar skeudenn 1.A, marteze graet dre laer, ur skouerenn gant skeudennoù koadengravet, moulet e Venezia e 1550 a voe dizoloet e 1920, hag ennañ 15 eus ar 16 skeudenn
Daoust da goll skouerennoù orin Raimondi, e seblant sur e chomas un dastumad klok betek dibenn ar XVIvet kantved.
1456
Diwar-benn bloavezh 1456 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
1342
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1342
Samieg Pite
Ur yezh samiek eo samieg Pite (samieg an norzh: biđonsámegiella) eus familh ar yezhoù finnek-ougrek komzet gant 20 den evel yezh kentañ nemetken e Sveden ha Norvegia.
Dred roz
Doareoù pennañ
Bevañ a ra ar spesad a-strolladoù alies.
Rummatadur
Betek 2008 e veze renket er genad Sturnus,.
Sandro Botticelli
Buhez
Ned eas ket Sandro da zarbarer a-raok e bevarzek vloaz, moarvat abalamour ma voe roet dezhañ un deskadurezh hag a oa brasoc'h evit hini arzourien all ar Renacimiento. Hervez al livour Giorgio Vasari (1511-1574) e voe kentañ darbarer orfebour gant e vreur Antonio e 1458. War e c'houlenn e voe laosket gant e dad da vont da labourat gant Fra Filippo Lippi (1406-1469) a oa gant ur murlivadur en ur gouent e Prato adalek 1464 betek 1467. Bras e voe levezon Lippi war Botticelli.
Alaw
280px|thumb|Aber ar stêr Alaw e Llanfachraeth
Emgann koad Mametz
Monumant
Ur monumant zo bet savet dezhe, ma weler Y Ddraig Goch, an aerouant ruz, a zo arouez Kembre. thumb|left|'Brwydr Coed Mametz', gant [[Christopher Williams, 1918]]
Eugène Rousseau
Partienn Szymon Winawer - Eugène Rousseau (Pariz - 1867)
2. f4 Bc5
3. Mf3 d6
4. c3 Fg4
30. Mc2 Ra8
Heliom
Istor
Dizoloet e voe an heliom (eus ar gresianeg ἥλιος, hélios "Heol") evit ar wezh kentañ gant Pierre Jules César Janssen, ur steredoniour gall, e kurunenn an Heol e-kerzh ar fallaenn a c'hoarvezas d'an 18 a viz Eost 1868 ha, nebeut goude, gant ar steredoniour saoz Sir Joseph Norman Lockyer, dindan stumm ur roudenn velenn dianav er skalfad. Kinniget e oa an anv helium, nebeud amzer goude, gant hemañ ha gant ar c'himiour Sir Edward Frankland, diwar skouer anv arouez an Heol er vitologiezh c'hresian : Helios.
Ar Balkon
Savet eo bet an daolenn er memes koulz hag an Déjeuner e stal-labour an arzour. An tri den, mignoned d'al livour, ne seblantont ket en em anavezout, rak n'eus netra ouzh o liammañ. Tennañ a ra Berthe Morisot d'un harozez romantel, dreist-diraez, ar violinourez yaouank Fanny Claus hag al livour Antoine Guillemet a seblant bevañ en ur bed arall.
Galeazzo Iañ Visconti
Mab e oa da Matteo Iañ Visconti ha Bonacosa Borri. D'ar 24 a viz Mezheven 1300 e timezas da Beatrice d'Este, merc'h da Obizzo II d'Este. Er bloavezh war-lerc'h e voe ret d'ar re Visconti kuitaat Milano ha bevañ a reas e lezioù Este ha Bonacolsi meur a vloaz.
Olekeg
Div rannyezh a zo, disrannet ez-fizikel gant ar Menezioù Du e kreiz Boutan.
De Moeren (Norzh)
De Moeren, anv ofisiel: Les Moëres, a oa ur gumun eus Flandrez Frañs (departamant an Norzh), er Westhoek.
Bodet e oa gant Gijvelde d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez.
Kawan
Gerdarzh
- B. Tanguy : diouzh henbrezhoneg Catman. (dislaret er bajenn Kaouenneg)
(lodenn war ar stern)
Bulien
Bulien (distaget: ) zo ur gumun gozh a Vreizh e bro Lannuon, lec'hiet er gevred da gêr Lannuon. Ul lodenn eus Lannuon eo bremañ.
Foulk V
Kont Anjev ha Maine
En 1120 ez eas d'an Douar Santel da vrezeliñ hag e kasas e verc'h Sibylle gantañ. Pa zistroas e reas emglev gant ar roue gall hag e roas skoazell dezhañ ouzh an impalaer Herri V an Impalaeriezh Santel hag ar roue saoz Herri Iañ (Bro-Saoz).
Roue Jeruzalem
200px|right|thumb|Eured Foulk Anjev ha [[Melisenda Jeruzalem]] 200px|right|thumb|Marv Foulk goude kouezhet diwar varc'h. [[Guillaume de Tyr, ]] E-kerzh e veaj kentañ d'an Douar Santel e 1120, en doa tapet brud vat, ha pa intañvas e 1126, e voe kinniget dezhañ goulenn Melisenda, rouanez Jeruzalem, merc'h Baldoenn II (roue Jeruzalem). Distreiñ a reas da Balestina e 1129 eta, hag e laoskas e holl vadoù gant e vab Jafrez V.
Eured ha bugale
Goude intañviñ e timezas da Melisenda, rouanez Jeruzalem (1101 † 1161), merc'h da Baldoen II, roue Jeruzalem, ha Morfia Malatya. Daou vab o doe :
Brasília (disheñvelout)
Hag ivez:
Mingan
Ur greizenn sevenadurel montagnais a zo er gêriadenn hag ivez ur greizenn degemer chaseerien ha pesketaerien estren.
Tchalikeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr Yezhoù tibetek ar reter eo an tchalikeg (chalikha pe chalipkha) komzet gant tro-dro da 1.000 den (1993) e Boutan.