cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pylos
Pylos (henc'hresianeg : Πύλος, Pylos), anavezet ivez en istor dindan hec'h anv italianek Navarino, zo ur gêr hag un nemos kozh e Messenia, e Peloponnesos, e Bro-C'hres. Abaoe adreizhadenn ar gouarnamant lec'hel 2011 emañ e pastell-vro Pylos-Nestoras, war un dro ar pennlec'h hag ur rann velestradurel anezhi. Kêr-benn eus proviñs Pylia e oa gwezhall. En he c'hichen emañ kêriadennoù Gialova, Elaiofyto, Sc'hinolakka, ha Palaionero. E kêr Pylos ez eus 2 561 annezad, hag er rann velestradurel ez eus 5 402 (2001). Pylos kozh ha Pylos nevez zo daou lec'h annez ha daou gastell disheñvel, meur a gilometr an eil diouzh egile. Emañ Pylos kozh (Navarino Vecchio) e gwalarn ar bae, e-skoaz Pylos nevez zo e gevred ar bae. E bae Pylos ez eus bet daou emgann war vor :
Carlos Mencia
Carlos Mencia, ganet Ned Arnel Mencía d'an 22 a viz Here 1967 e Honduras, zo ur fentour hag aktour amerikan.
Marion ar Faoued
Marion ar Faoued pe Marionig ar Faoued (Marie Louise Tromel er marilh), ganet d'ar 6 a viz Mae 1717 er Faoued (Kernev), ha marvet ouzh ar groug e Kemper d'an 2 a viz Eost 1755, a oa e penn ur vandennad laeron hag a rae he reuz e Kernev hag e Bro-Wened en hanterenn gentañ an. Manet eo bev hec'h eñvor, lakaet da vezañ ur seurt Robin Hood, pa ne laere ket ar re baour a-hervez, ha barrek da ziflipañ kuit a-dre krabanoù an archerien.
Bandennad
E dibenn miz Mae 1748, François Mahé hag Yves Bulze, daou waz eus he bandenn, lakaet da varv e Gwened, a voe skourret ouzh ur wezenn-derv ha lezet da vreinañ en ur c'hroashent eus an hent roueel kozh a gas eus Kemperle da C'hourin, un nebeud kantadoù a vetradoù en hanternoz da gêriadenn Sant-Urloù e trev Lannejenn .
Robin Hood
Robin Hood a zo un haroz mojennel saoz eus ar Grennamzer. Ul laer mat a zo anezhañ. Laerezh a ra ar binvidik evit reiñ d'ar re baour. O kuzhat e vez e koad Sherwood gant e vignoned.
Ur bern istorioù ha filmoù a zo bet savet diwar e benn.
Istor
1908 : Robin Hood and His Merry Men. Kentañ film
Kador-gofes
thumb|Ur gador-gofes
Ur gador-gofes zo ur pezh arrebeuri e koad hag a gaver en ilizoù katolik hag a servij da gofes, pe da gofesaat ar gatoliked.
Sialia mexicana
Sialia mexicana a zo ur spesad golvaneged e-touez kerentiad an Turdidae.
Psilopogon asiaticus
Psilopogon asiaticus a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Trogon asiaticus (kentanv) da gentañ-penn (e 1790) gant an evnoniour saoz John Latham (1740-1837).
Sialia mexicana
Annez
Bevañ a ra e Norzh ha Kreizamerika.
Psilopogon asiaticus
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned ha frouezh.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad ez eo brosezat an daou isspesad anezhañ en Indonezia :
Rummatadur
Sellet e veze ouzh Psilopogon chersonesus evel un isspesad dezhañ kent.
Aldeanueva de Barbarroya
Aldeanueva de Barbarroya zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Gwezenn Gernika
Gwezenn Gernika (Gernikako Arbola en euskareg) a zo un dervenn e kreiz-kêr Gernika, e Bizkaia (ar gwalarnañ eus seizh proviñs Euskal Herria). Arouez frankizoù ar bobl hag ar vro eo.
Ar wezenn vamm (XIVvet kantved-1742)
Hervez an hengoun e oa ur wezenn er XIVvet kantved anvet ar Wezenn Vamm. E 1742 e voe plantet ur wezenn nevez, hag a vez lavaret ar Wezenn gozh anezhi.
Ar wezenn verc'h hag ar re all
Dirak an dervenn-mañ e touas al lehendakari Aguirre ha didorr e chomas e-pad Bombezadeg Gernika en 1937. Pa deuas soudarded Franco da gemer kêr Gernika-Lumo en 1937, e-pad Brezel Spagn, e savas brud diwar-benn tud ar Falange Española hag a oa o vont da droc'hañ ar wezenn gant bouc'hili dre ma oa un arouez broadelourien. Kabiten an Tercio de Begoña, Jaime del Burgo Torres (tad d'ar c'hannad navarrat Jaime Ignacio del Burgo), a savas ur skouadronad armet a requetés (anv soudarded Navarra) d'o lakaat en-dro d'an dervenn d'he difenn.
Proviñs a Iliz
E 1859 e voe savet proviñs Roazhon gant eskoptioù Gwened, Kemper, Sant-Brieg ha Roazhon. E 2003 e voe kresket ar broviñs gant eskoptioù Naoned, Añje, Ar Mañs, Laval ha Luçon ouzhpenn re Breizh.
Bosco Chiesanuova
Bosco Chiesanuova zo ur gumun en Italia, e proviñs Verona, e Veneto.
Lejion Condor
Al Lejion Condor a oa un aerlu savet gant gouarnamant Alamagn Hitler hag a vode soudarded eus al Luftwaffe hag a oa prest da vont da vrezeliñ da Spagn gant ar vroadelourien a-enep an Eil Republik spagnol, entre Gouhere 1936 hag Ebrel 1939.
6 000 den a oa el Lejion Condor, distreiñ a raent d'o bro a-vagadoù bihan, ha 19 000 zo bet anezho en holl a-hed an tri bloavezh brezel. Darn a voe brudet e-pad an eil brezel-bed, evel an aervarichal Hugo Sperrle pe ar sturier Adolf Galland.
Gant kirri-nij eus al lejion Condor e voe graet bombezadeg Gernika e 1937.
Skoazell armet
' Feuerzauber (« Tan hud ») e oa anv an taol-skoaz roet gant gouarnamant an Trede Reich da vroadelourien Spagn. Goulennet e oa bet ar skoazell-se gant ar jeneral Francisco Franco, a veze graet El Caudillo anezhañ, digant ar Führer, Adolf Hitler, d'an 22 a viz Gouhere 1936, pemp deiz goude deroù an emsavadeg, d'ar 17 a viz Gouhere 1936. Hitler a c'houlennas kenkent digant Hermann Göring, penngomandant al Luftwaffe, hag ar Generalfeldmarschall Werner von Blomberg, aozañ ar skoazell.
Parlamant Katalonia
Parlamant Katalonia (e katalaneg : Parlament de Catalunya, en okitaneg ; Parlament de Catalonha, e kastilhaneg : Parlamento de Cataluña) a zo breujoù lezennel Katalonia. Gant Prezidantelezh Katalonia ha Gouarnamant Katalonia e ra Generalitat Katalonia, da lavaret eo ensavadurioù emren ar vro.
Valorbiquet
Valorbiquet a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall, krouet e 2016 gant un anv nevez-flamm. Dont a ra hec'h anv eus ar stêr Orbiquet a dreuz ar gumun.
Parlamant Katalonia
135 kannad a zo ennañ hag emañ e sez e Palez Parlamant Katalonia e Barcelona. E brezidant eo Roger Torrent abaoe miz genver 2018.
Orin ar Parlamant a zo en ensavadurioù katalan an met savet eo bet an hini modern er bloavezhioù 1980 goude ma oa degouezhet an demokratelezh e Spagn en-dro da c'houde marv Francisco Franco.
E 2017 e oa bet votet gant ar Parlamant, ur vajorelezh dizalc'hour ennañ, ul lezenn evit aozañ ur referendom war ar goulenn-se da vezañ dalc'het d'ar 1 a viz Here. D'ar 27 a viz Here e oa bet votet gantañ an dizalc'hidigezh diwar kinnig Prezidant ar Generalitat, Carles Puigdemont. Freuzet eo bet ar Parlamant diwar-neuze gant gouarnamant Spagn a-drugarez da vellad 155 Bonreizh Spagn evit ober un dilennadeg nevez e miz Kerzu 2017, he deus roet tamm pe damm ar memes majorelezh d'an dizalc'herien.
Sant'Ambrogio di Valpolicella
Sant'Ambrogio di Valpolicella zo ur gumun en Italia, e proviñs Verona, e Veneto.
Gargoul
Ur gargoul zo un doare kan war valir, kizellet e stumm boudoù faltaziek pe tud peurliesañ, a ver drezañ, pell diouzh ar voger, an dour-glav dastumet e kanioù un doenn.
Aldeanueva de San Bartolomé
Aldeanueva de San Bartolomé zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Vladikavkaz
Vladikavkaz (Владикавка́з [] e rusianeg ; Дзӕуджыхъӕу / Dzæudžyqæu [] en oseteg) eo kêr-benn Norzhosetia-Alania, e kevread Rusia. Emañ e gevred ar republik, e-harz Menezioù Kaokaz, war lez ar stêr Terek. E 2010 e oa 311,693 a dud o chom enni hag unan eus brasañ kêrioù Kaokaz eo.
Ur greizenn a bouez eo evit ar c'henwerzh hag an industriezh.
Savet e oa bet Vladikavkaz e 1784, gant ar Rusianed, pa oa bet aloubet ar vro ganto. E-pad pell eo bet pennlec'h an arme rusian er rannvro.
Aldea en Cabo
Aldea en Cabo zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Agnosine
Agnosine zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Down (strollad)
Down a zo ur superstrollad heavy metal stadunanat savet e 1991 e New Orleans er Stadoù-Unanet.
Stummadur ha NOLA (1991–1998)
Ar strollad a embann e gentañ pladenn e miz Gwengolo 1995 dindan al label Elektra Records. Ar bladenn a zo degemeret mat-tre hag en em renk diouzhtu d'ar renk #55 er Billboard 200. David Reamer eus al lec'hien Allmusic a ro un notenn eus 4.5 war 5 o lavarout "This is a landmark album that combines the talents of dedicated rock musicians, and should be included in any collection of heavy metal music". Goude un droiad 13 sonadeg, Down a ra un troc'h a-benn e c'hellfe izili ar strollad labourat gant o strollad da bep hini.
A Bustle in Your Hedgerow hag Over the Under (1999–2008)
E 1999, Todd Strange a zibab kuitaat ar strollad hag erlerc'hiet eo gant gitarour-boud Pantera, Rex Brown. E 2002, Down a skriv hag a enroll ar bladenn Down II: A Bustle in Your Hedgerow e 28 devezh en ur grañj anvet "Nödferatu's lair". Embannet eo ar baldenn d'ar 26 a viz Meurzh 2002 met ne ket degemeret ken mat hag e diagentour. Borivoj Krgin eus al lec'hienn Blabbermouth a lâr, "Down II appears to have been thrown together more haphazardly, with much of the material falling short of the standard set by the Down's classic debut offering". Daoust d'an degemer-se ar baldenn en deus kroget d'ar renk #44 er Billboard 200. Down a gemer perzh en Ozzfest hag ober a reont adarre un troc'h evit ober war-dro o strolladoù da bep hini.
E 2006 goude an troc'h, sinañ a reont gant al label Warner Bros. Records. Down III: Over the Under a zo skrivet ar bloavezh goude. Ar c'homzioù a zo diwar-benn disparti ar strollad Pantera, lazhadenn Dimebag Darrell, ar gorventenn Katrina e New Orleans, hag adc'hounidigezh Anselmo goude e oberatadenn eus ar c'hein hag e gudennoù gant an drammoù. Embannet eo ar bladenn d'ar 25 a viz Gwengolo 2007, en em renk a ra diouzhtu #26 er Billboard 200 ha degemeret eo mat dre-vras. Kirk Miller eus Decibel Magazine a lâr, "for almost an hour, it’s like the metal world was set right again".
Down IV, Diary of a Mad Band, hag an dazont (2008–bremañ)
An 30 a viz Meurzh 2009 ar strollad a zisklar war e forum ofisiel e vint e studio e miz Gwengolo 2009] evit enrollañ ar pezh a c'hellfe bezañ Down IV.
D'ar 5 a viz Gwengolo 2010 eo embannet er Stadoù-Unanet ar CD/DVD Diary of a Mad Band: Europe in the Year of VI hag a heul ar strollad e-kerzh e droiad e Europa.
Nevez zo, Rex Brown en deus kudennoù yec'hed, met Anselmo a lavar en ur pennad war lec'hienn ofisiel ar strollad eo Brown atav ezel eus ar strollad hag e gemer nemet un tamm amzer evit yac'haat eus e oberatadenn eus ar pankreaz.
Tu quoque mi fili
220px|thumb|right|Marv Caesar, livet gant [[Vincenzo Camuccini. ]] Tu quoque mi fili (Te ivez ma mab !) e vefe ar gerioù lavaret gant Julius Caesar pa oa o vervel d'e vab Brutus en devoa kontellataet anezhañ. E gwirionez en doa distaget ar frazenn-se e gregach.
Betek ennomp eo deuet ar bomm brudet Tu quoque mi fili, en e stumm latin, daoust ma n'en kaver e skrid latin kozh ebet. E gwirionez e seblant dont eus buhez Caesar hervez an De viris illustribus urbis Romæ a Romulo ad Augustum (''Diwar-benn tud brudet Roma, adal Romulus betek Augustus), embannet en 1779 gant ar beleg Lhomond : « Quum Marcum Brutum, quem loco filii habebat, in se irruentem vidisset, dixit : “Tu quoque fili mi !” » («Pa welas Marcus Brutus, a rae dezhañ evel d'e vab, o lammat gantañ, e lavaras : “Te ivez ma mab ! ”.
Sklaer eo eo awenet Lhomond gant Buhez Caesar, hervez Suetonius (LXXXII, 3) : « Atque ita tribus et uiginti plagis confossus est uno modo ad primum ictum gemitu sine uoce edito, etsi tradiderunt quidam Marco Bruto irruenti dixisse : καὶ σὺ τέκνον. » (« Skoet e voe gant tri zaol warn-ugent : d'ar c'hentañ hepken e laoskas ur glemmadenn, hep lavarout grik. Koulskoude, hervez un toulladig skrivagnerien, e lavaras, pa welas Marcus Brutus o tont da skeiñ ivez, en gregach : “καὶ σὺ τέκνον !” »2).
Goude Suetonius e voe kontet an darvoud gant Dion Cassius (155 - 229 goude JK)
Felix von Luschan
Felix Ritter von Luschan, ganet d'an 11 a viz Eost 1854 e Hollabrunn (Aostria-Izel) ha marvet d'ar 7 a viz C'hwevrer 1924 e Berlin (Alamagn), a oa ur mezeg aostrian hag a droas da zenoniour, da ergerzhour, da henoniour ha da tudour.
Sialia sialis
Sialia sialis a zo ur spesad golvaneged e-touez kerentiad an Turdidae.
Felix von Luschan
Buhez
Liammoù start a oa etre ar familh Luschan ha an douarour Ferdinand von Hochstetter ; dre al liammoù-se e reas F. von Luschan anaoudegezh gant enklaskerien europat – ha gant merc'h an douarour, bet ganet e 1864. Adalek 1871 e studias F. von Luschan ar vezegiezh e skol-veur Wien. Daou vloaz war-lerc'h e voe kontour Kevredigezh an Denoniezh e Wien, ha prientiñ a reas an dastumadegoù evit an Diskouezadeg Hollvedel a voe dalc'het en Aostria-Hungaria e 1873 ; e 1874 e voe diskouezer evit kador ar vevedouriezh er Skol-veur, ha mirour Kevredigezh an Denoniezh. E 1878, d'an oad a 24 bloaz, e voe doktor war ar vezegiezh.
Sialia sialis
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned, akridi, c'hwiled ha grilhed en o zouez. Ne ra ket fae ivez war ur grubuilhad frouezh pa vezont darev-mat e dibenn an hañv.
Felix von Luschan
Buhez
En hevelep bloavezh ha betek 1879 e voe pennvezeg lu Aostria-Hungaria e Bosnia. A-c'houde marv e vamm e 1879 ha hini e dad e 1883 e fellas da F. von Luschan kuitaat Wien.
Sialia sialis
Annez
Bevañ a ra e Norzh ha Kreizamerika.
Felix von Luschan
Buhez
Goude e amzer-soudard e studias an henoniezh hag an denoniezh er Balkanioù, hag e 1880-1882 e labouras en ospital Wien ma voe surjian ha bredvezeg. E-keit-se e reas furchadennoù henoniezh e Dalmatia hag e Montenegro. E 1882 e voe testeniekaet e Skol-veur Wien war an denoniezh hag an dudouriezh. Bloaz goude e kemeras perzh en un ergerzhadeg e Turkia gant Karol Lanckoroński hag en ergerzhadeg an Aostrianed e Turkia hag e Siria. E 1885 e voe Felix von Luschan besrener Mirdi roueel an Dudoniezh e Berlin, ma voe rener rann Afrika hag Okeania adalek 1904 betek 1910.
Dolbenmaen
Dolbenmaen zo ur gêriadenn hag ur gumuniezh e kontelezh Gwynedd, e hanternoz Kembre.
Felix von Luschan
Buhez
D'an 22 a viz Gouere 1885 e timezas gant Emma von Hochstetter, hag a c'houblad a yeas da Verlin da chom.
Dolbenmaen
Er gumuniezh ez eus kêriadennoù all : Bryncir, Cenin, Garndolbenmaen, Golan, Llanfihangel-y-Pennant, Penmorfa ha Pentrefelin. E 2011 e oa 1 343 a annezidi er gumuniezh ha 67,8% anezho a gomze kembraeg.
Felix von Luschan
Buhez
E 1888 e voe Felix von Luschan doktor war ar brederouriezh e Munchen ha kelenner war an dudoniezh e Skol-veur Berlin. E 1888 ha 1890 e kemeras perzh en ergerzhadegoù Karl Humann e Zincirli (Turkia), ma renas ergerzhadegoù all e 1891, 1894 ha 1902. E 1905 e voe pedet F. von Luschan hag e wreg gant ar British Science Association e Suafrika. Adalek 1909 betek e leve e 1922 e voe kelenner war an denoniezh e Berlin. E 1913 ez eas ar c'houblad da Aostralia, ma klevjont keloù eus tarzhadenn ar Brezel-bed kentañ en Europa ; dibab a rejont chom hep distreiñ d'o bro ha treiñ war-du stadoù-Unanet Amerika, a oa neptu d'ar mare.
Victor Massé
Félix Marie Massé, anavezet evel Victor Massé, bet ganet en Oriant d'ar 7 a viz Meurzh 1822 hag aet d'an Anaon e Pariz d'ar 5 a viz Gouere 1884, a oa ur sonaozour eus ar re vrudetañ e amzer e Bro-C'hall.
Alfianello
Alfianello zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Felix von Luschan
Buhez
E 1923, hag eñ klañv-bras dija, e kemeras perzh en e emvod diwezhañ e Kevredigezh Berlin evit an Denoniezh, an Dudoniezh hag ar Ragistor. Ur veaj a reas en Egipt en hevelep bloavezh, kent mervel e Berlin d'ar 7 a viz C'hwevrer 1924.
Studiadennoù kentañ
E 1871, hag eñ o kregiñ gant ar Skol-veur, ez embannas Felix von Luschan e studiadennoù denoniel ha henoniel kentañ ; ar glopennouriezh e oa an dodenn bennañ anezho, da lavaret eo framm ha mentoù klopenn mab-den. E 1872 ez embannas e bennnadoù skiantel kentañ dre Kevredigezh Denoniel Wien. Pa oa o labourat e Bosnia (1879) e tastumas traezoù tudouriel, e voe stummet war an aozañ furchadennoù hennoniezh, e vuzulias korfoù hag e teskas arabeg, galleg ha saozneg. E 1882 e kemeras perzh en ergerzhadeg a brenas heroon Gjölbaschi-Trysa e Likia (e proviñs Antalya Turkia a-vremañ) evit Aostria,.
Furchadennoù e Zincirli
E Zincirli (proviñs Gaziantep e Turkia) e voe F. von Luschan rener ur furchadeg e dismantroù ar gêr hitit Sam'al, tost da harzoù Siria, a oa bet dizoloet gant an Aostrianed e 1883. Brudet er bed a-bezh e voe F. von Luschan pa embannas disoc'hoù ar furchadennoù e 1893, abalamour m'en devoa prouet e oa Sam'al kêr-benn ur rouantelezh hitit etre 1200 ha 709 kent hon amzer. Dre zielfenniñ kavadennoù henoniel, korfadurel, sevenadurel ha yezhoniel ar furchadeg-se e c'hallas F. von Luschan prouiñ e oa bet pobladoù armenian en Anatolia kent donedigezh an Henc'hresianed. Goude bezañ studiet klopennoù e c'houlakaas donedigezh poblañsoù eus India an Norzh, ar Romed.
Studiadennoù en Afrika
E Suafrika (1905) e reas F. von Luschan enrolladennoù fonografek, ha pa oa rener rann Afrika e Mirdi roueel an Dudoniezh e Berlin e tiorroas dastumadeg afrikan ar mirdi dre enporzhiañ pezhioù arzel ivor hag arem eus Dahomey. « Hendraoù Dahomey » a droas da zastumadeg vrasañ ar mirdi, ha Felix von Luschan e voe an den kentañ ouzh o deskrivañ hag o anavezout evel pezhioù arzel gwirion, a lakae a-live gant re Europa ha dreisto evit ul lodenn anezho .,
Hêrezh
Unan eus korfadurourien bennañ eo Felix von Luschan hiziv an deiz c'hoazh.
Phil Anselmo
Philip Hansen "Phil" Anselmo (ganet d'an ) a zo ur soner Amerikan, anavezet dreist holl evit bezañ bet kaner ar strollad Pantera. Soner eo bet ivez er strolladoù Superjoint Ritual ha Necrophagia ha bremañ eo kaner er strollad Down ha gitarour er strollad Arson Anthem.
Felix von Luschan
Teknikoù arnevez
Luc'hskeudennoù ar studiadennoù likian a embannas e 1889 zo lakaet c'hoazh e-touez ar re wellañ a zo bet graet war tachenn an denoniezh.
Phil Anselmo
Strolladoù
Amañ da-heul, listenn ar strolladoù hag o fladennoù lec'h m'en deus Phil Anselmo kemeret perzh:
Felix von Luschan
Teknikoù arnevez
F. von Luschan e voe ar skiantour kentañ oc'h ober gant ur sonenroller hezoug evit dastum komzoù ha kanaouennoù. E lodenn gentañ an e voe embannet « skeul Von Luschan » livioù kroc'hen mab-den.
Mennozhioù
A-enep mennozhioù an nazied a enebe « gouenn » an Arianed ouzh « gouenn » ar Yuzevien e savas Felix von Luschan er bloavezhioù 1920. Diskouez a reas, dre ar yezhoniezh hag ar gorfadurezh, e oa tost ar Yuzevien d'an Armenianed ha da bobloù Persia. A-enep un urzhaz etre ar pobladoù e savas ivez. Diskar a reas enepyuzevegezh an nazied, hogen ne gredas ket en ur Stad yuzev e Palestina, pa soñje dezhañ e oa re baour ar vro evit Europiz, ha dic'hallus lakaat peoc'h etre ar Yuzevien hag an Arabed.
Grand-Fayt
Grand-Fayt a zo ur gumun eus departamant gall Norzh e Bro-C'hall.
Sainte-Menehould
Sainte-Menehould (distaget [] er vro) zo ur gumun en departamant Marne hag er rannvro Grand Est, e reter Bro-C'hall. Pennlec'h arondisamant Sainte-Menehould e oa betek 2017.
Er bloavezh e oa 0 a annezidi hag a reer Ménehildiens anezho e galleg.
Buenaventura (Toledo)
Buenaventura zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Sainte-Menehould
Soudarded vreizhat bet fuzuilhet eno gant al lu gall d’ar 5 a viz Mezheven 1916 e-pad ar Brezel-bed kentañ
Soudarded e oant er 64 Rujumant Troadegiezh, barnet e voent d'ar marv evit bout en em ravoltet ha fuzuilhet:
Faiakiaiz
E mitologiezh Henc'hres, ar Faiakiaiz (en henc'hresianeg οἱ Φαίακες hoi Phaíakes, eus an henc'hresianeg φαιός phaiós, « gris ») zo ur boblad moraerien, deskrivet gant Homeros e kanoù VI, VII, VIII ha XIII an Odysseia.
El lodenn vrudetañ eus an Odysseia diwar o fenn e tanevell Homeros penaos e kasont Odysseüs da Itaka. Lezel a reont anezhañ en e enezenn e-keit ha m'emañ o kousket ha pa zihun e kav profoù Faiakiaiz en e gichen. Poseidon a gastiz anezhe eus ar sikour o deus roet da Odysseüs ouzh o treiñ e maen war o hent d'ar gêr.
Saint-Cyr
Saint-Cyr zo un anv-lec'h gallek,
Ofisial
An ofisial, pe ar vikel-barner, a zo ur barner eus an Iliz. En deiz a hiziv e kas e garg en anv an eskob. Bez e c’hell hen ober e meur a eskopti war un dro.
An ofisialded a zo anv ar garg hag anv lez-varn an ofisial.
Hervez kanon 1420 § 4 eus Lezenn gwir kanoneg, e rank an ofisial bezañ ur beleg, doktor pe aotreet war gwir an Iliz, tregont vloaz dezhañ d’an nebeutañ.
Aferioù dimeziñ eo a ra danvez labour pennañ an ofisial hiziv an deiz, pa vez da embann nullentez ar briedelezh. Koulskoude e c’hell bezañ kinniget dezhañ an holl aferioù, hervez gwir kanonek an Iliz katolik.
Istor
Sant Erwan (Erwan Helouri Gervarzhin) a zo unan eus brudetañ ofisialed (barnerien an Iliz), en kantved, en eskopti Roazhon da gentañ, hag en eskopti Treger da c’houde.
Ofisial Roazhon
Ofisial Roazhon a zo barner an Iliz a ren Ofisialded Roazhon. E 1974 e voe savet e Roazhon Ofisialded etreeskoptiel Breizh, evit eskoptioù Gwened, Kemper, Sant-Brieg hag arc'heskopti Roazhon. E 2011 e voe kresket Ofisialded etreeskoptiel Roazhon evit ar broviñs a Iliz a-bezh, gant eskopti Naoned, hag eskoptioù Añje, Ar Mañs, Laval, ha Luçon ouzhpenn re Vreizh. Ofisial Roazhon zo anvet d’e garg gant an nav eskob eus ar broviñs.
Roll an Ofisialed Roazhon
Al-Qaida
Al-Qaida (arabeg al-Qā'ida, « an Diazez ») a zo ul luskad islamour savet gant ar cheikh Abdullah Yusuf Azzam hag e ziskibl Ousama Bin Ladin e 1988. Dre ar sponterezh e klask lakaat e soñjoù da vont war-raok, hag an taol pennañ kaset da benn gantañ eo Gwalldaolioù an 11 a viz Gwengolo 2001 a-enep ar World Trade Center e New York e miz Gwengolo 2001.
Goude marv Ousama ben Laden e 2011, an aozadur a zo bet suj d'ab ejipsian Ayman al-Zawahiri.
Aozadur
Pennaenn Al-Qaida a zo krezennadur an urzhioù, padal e vez aotreet frankiz a-fed oberiantizoù. Goude mare ar War on Terror, pennoù meur an aozadur Al-Qaida a zo bet troc'het diouzh an izili all. Evit talañ ouzh ar gudenn arvarus-se eo bet digreizennet ar c'huzul-meur. Lakaet eo bet da dalvezout un aozadur nevez diazezet war rann-vroioù meret gant strolladoù al-Qaida. Evit darn arbennigourien ar sponterezh n'eo ket gwir ez eo mestr pennoù an aozadur war an holl izili hag an holl liveoù urzhiañ. Bin Laden a oa ur mestr evit ar mennozhioù hag an embann anezho war-zu ar vuzulmaned all troet d'ar feulster a-raok ma vefe lazhet. Evit an arbennigourien ez eo bet rannet al-Qaida e meur a skourr lec'hel, hag ar strolladoù-se n'int ket liammet kement-se kenetrezo.
അല്‍ ഖാഇദ
Aznar Iañ Galíndez
Aznar Iañ Galíndez (?? – 839), anvet Aznard pe Achinard a-wechoù, a voe kont Aragon adal 809 betek 820, war-lerc'h marv Aureolo Aragon.
Dilezet en doa an emglev gant ar Franked evit tostaat ouzh ar Banu Qasi ha Pampelona, hag abalamour dase e voe diskaret gant e vab-kaer García Galíndez en 820.
Goude koll Aragon e 820 e voe kont Cerdaña hag Urgell betek e varv e 839. Mammskridoù zo a ra meneg anezhañ evel kont Jaca.
Psilopogon eximius
Psilopogon eximius a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Mesobucco eximius (kentanv) da gentañ-penn (e 1892) gant al loenoniour saoz Richard Bowdler Sharpe (1847-1909).
Kanton Porzh-Loeiz (1790)
Krouet e voe Kanton Porzh-Loeiz e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Henbont e departamant ar Mor-Bihan e oa. Peder c'humun a oa ennañ:
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Brasaet e voe ar c'hanton dindan anv Kanton Porzh-Loeiz ivez, gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
António Portugal, Priol Crato
António de Portugal, pe António Iañ, ganet e 1531 e Lisboa, marvet e 1595 e Pariz, a voe Roue Portugal adalek ar 24 a viz Gouhere betek ar 25 a viz Eost 1580, pa rankas leuskel e gurunenn gant Felipe II, Roue Spagn. Ezel e oa eus Urzh Sant Yann Jeruzalem ha lesanvet "Priol Crato".
Bastard reizhekaet d'an Infant Luís de Portugal e oa, ha da Yolande Gomes, yuzevez deuet da vout kristenez nevez. Skoliet e voe gant Bartolomeu dos Mártires e Coimbra ha degemeret e voe en Urzh an Ospital, ma oa Priol e dad. En 1574 e oa gouarnour Tanger.
Studiañ a reas e manati Costa ; e Coimbra e studias prederouriezh; en Évora, an doueoniezh, goude bout degemeret evel Priol Crato en Urzh Sant Yann Jeruzalem. Nac'h a reas bout beleget ha kas a rae e vuhez o c'hoari las.
Goude marv Sebastião Iañ e klaskas sevel war an tron, en hañv 1580, dre ma oa mab-bihan da Manuel Iañ Portugal. Abalamour ma oa ur bugel bastard, ha mab d'ur gristenez nevez, ne voe ket degemeret avat hag e genderv Felipe II, roue Spagn, a gasas e arme da aloubiñ Portugal. Mont a reas António d'an harlu da Vro-C'hall.
E vugale
Dek bugelen doe gant Ana Barbosa:
Rubidiom
Un elfenn gimiek eo ar rubidiom ; Rb eo e arouez kimiek, 37 e niver atomek ha 85,468 e dolz atomek. Ur metal alkaliek eo ar rubidiom, evel holl elfennoù ar strollad 1 war-bouez an hidrogen (a zo un nann-metal).
António Portugal, Priol Crato
E varv
António de Portugal a varvas e Pariz d'ar 26 a viz Eost 1595.
Rubidiom
Ur metal blot liv an arc'hant hag a deuz pa vez tommoc'h eget 39.3 ° C eo ar rubidiom. Puilhoc'h eget ar c'houevr pe ar plom eo ar rubidiom en douar, hogen nebeut-tre a vez kenderc'het peogwir ne vez mui implijet er greanterezh; gant ar c'heziom, e amezeg er strollad 1, eo bet erlerc'hiet, petra bennak ma kaver 30 gwezh muioc'h a rubidiom eget a geziom. Etre 2 ha 4 zonennad rubidiom a vez kenderc'het bep bloaz er bed a-bezh, e Kanada, Namibia ha Zambia ; ne vez mui kenderc'het e Stadoù-Unanet Amerika.
Istor
E 1861 e voe kavet ar rubidiom gant daou Alaman, ar c'himiour Robert Bunsen hag ar fizikour Gustav Kirchhof, a-drugarez d'ar skalfadseller o devoe ijinet er bloaz kent. Peogwir e weljont linennoù ruz-flamm er skalfad bet taolet gant an elfenn nevez en o anvjont rubidiom, diwar al latin rubidus, "ruz teñval".
Perzhioù
Ur metal blot-tre eo ar rubidiom, pa deuz e 39,3 °C hepken ; orjalennus eo pa vez yenoc'h (bez' e c'haller e astenn hep na dorrfe).
Arver
Ken heñvel eo ar rubidiom ouzh ar c'heziom ma vezont arveret kevret pe an eil e-lec'h egile. Kesiom zo aesoc'h da dapout, met lod kefridioù ne c'hallont bezañ sevenet nemet gant rubidiom, evel gwer arbennik (neudennoù luc'hek ha binvioù da welet en deñvalijenn).
Caroline Espinet
Caroline Espinet (1844-1912), bet ganet Caroline Jacquier, a oa ul livourez c'hall. C'hoar e oa da Élodie La Villette, livourez ivez.
San Martín de Montalbán
San Martín de Montalbán zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Visano
Visano zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Anfo
Anfo zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Rai Gulp
Rai Gulp a zo ur chadenn skinwel italian perc'hennet gant ar strollad kleweled RAI (Rai Radiotelevisione Italiana). Arvesterien ar chadenn a zo bugale ha krennarded dreist-holl. Rai Gulp a oa bet roet lañs dezhi d'ar 1añ a viz Even 2007.
Morbig Bachman
Morbig Bachman (Haematopus bachmani) a zo un evn hag a vev e Norzhamerika.
Sialia currucoides
Sialia currucoides zo ur spesad golvaneged e-touez kerentiad an Turdidae.
Dibabet e oa bet da labous-ardamez gant stadoù Idaho ha Nevada (SUA).
Annez
Bevañ a ra en un dachenn hag a ya eus kornôg Norzhamerika da Alaska. Nijal a ra kuit da gKalifornia-Izel da c'hoañviñ.
Artogne
Artogne  zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Proviñs ekleziastikel Roazhon
Proviñs ekleziastikel Roazhon a voe savet e 1859, gant eskoptioù Gwened, Kemper, Sant-Brieg ha Roazhon.
E 2003 e voe kresket ar broviñs, gant eskoptioù Naoned, hag Añje, Ar Mañs, Laval, ha Luçon ouzhpenn re Vreizh.
Élodie La Villette
Élodie La Villette, bet ganet Élodie Jacquier e Strasbourg (Bas-Rhin) d'an 12 a viz Ebrel 1848 hag aet d'an Anaon e Sant-Pêr-Kiberen e 1917, a oa ul livourez c'hall. C'hoar e oa da gCaroline Espinet, livourez ivez.
Villaseca de la Sagra
Villaseca de la Sagra zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Bagolino
Bagolino zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Italia (disheñvelout)
Italia zo un anv kozh hag a gemm e ster a-hed an Istorvezh.
Võ Nguyên Giáp
Võ Nguyên Giáp (25 a viz Eost 1911 - 4 a viz Here 2013) a oa ur jeneral vietnamat a c'hoarias ur roll a bouez en Arme Pobl Vietnam, e-pad Brezel Indez-Sina (1946-1954) ha Brezel Vietnam (1960-1975).
Grand Orient de France
Ar Grand Orient de France (skrivet GODF, GO, G∴O∴D∴F∴ a-wechoù) eo skourr pouezusañ ar frañmasonerezh e Bro-C'hall. Lavaret e vez eo frankizkar, dre ma n'eus redi ebet diwar-benn kredenn pe gredenn relijiel enni, hag e talc'h da Vro-C'hall republikan, e-skoaz ar frañmasonerezh saoz hag a c'houlenn digant e izili krediñ en un doue ha chom hep kemer perzh er politikerezh.
Proteüs
Proteüs (henc'hresianeg : Πρωτεύς) zo un doue eus ar mor e gwengelouriezh Hellaz, unan e-touez meur a zoue a vez graet "den kozh ar mor" anezhañ gant Homeros. Dont a ra diwezhatoc'h da vezañ mab Poseidon en deogoniezh olimpel (Odysseia IV. 432), pe hini Nereüs ha Doris, pe hini Okeanos hag un Naiadenn, ha mesaer tropelladoù reuniged Poseidon. Gouest eo da ziouganañ an amzer da zont met, hervez un istor a gaver e meur a sevenadurezh, e cheñch stumm da dec'hout diouzh ar re er goulenn digantañ ha ne respont ken d'an hini zo gouest da dapout anezhañ a-raok.
Proteüs hervez Homeros
Hervez Homeros (Odysseia IV;412) edo o chom en enezenn draezhek Faros a-vaez da c'henoù an Nil, diouganer ar mor e oa ha mesaer al loened-mor. En Odysseia, Menelaos a zanevell da Delemac'hos e oa bet enket en Egipt gant an avelioù pa oa war e hent d'ar gêr, goude Brezel Troia. Deskiñ a reas digant merc'h Proteüs, Eidotea, e c'hallfe rediañ Proteüs, gant ma vefe barrek da dapout anezhañ, da ziskuliañ pere eus an doueed en doa anoazet ha penaos e c'hallfe ober da c'hounit o fardon ha da zistreiñ d'ar gêr. Ur wezh aet Proteüs er-maez eus ar mor da gousket e-kreiz e vagad reuniged, e temas Menelaos a-benn da dapout anezhañ, daoust da Broteüs kemer stumm ul leon, un naer, ul loupard, ur pemoc'h, ha treiñ zoken e dour hag e gwezenn. Proteüs a respontas neuze gant gwirionez, hag e roas da c'hoût da Venelaos e oa bet muntret e vreur Agamemnon goude ma oa distroet er gêr, en doa graet Aias peñse hag e oa marvet, hag e oa prizoniet Odysseüs en enezenn Kalypso.
Proteüs hervez Virgilius
Hervez Virgilius, er pevare Georgica, e oa marvet gwenan Aristaios, mab Apollon, diwar ur c'hleñved. Aristaios a yeas da gavout e vamm Kyrene da c'houlenn sikour. Lavaret a reas dezhañ e c'hallfe displegañ Proteüs penaos miret ouzh un hevelep gwallreuz da c'hoarvezout adarre, met ne rafe nemet pa vefe rediet. Aristaios a zlefe serriñ Proteüs ha derc'hel anezhañ, forzh petore stumm e kemerfe. A-benn ar fin e lavaras Proteüs dezhañ aberzhiñ 12 loen d'an doueed, lezel ar c'horfoù el lec'h ma vefent marvet, ha distreiñ tri devezh goude. Pa zistroas Aristaios war lec'h an aberzh tri devezh goude e kavas un hed gwenan e kelan unan eus al loened hag e tigasas anezhañ d'e liorzh-gwenan. Ne voe ket klañv e wenan morse da c'houde.
E-touez bugale Proteüs emañ, ouzhpenn Eidothea, Polygonos ha Telegonos, a zifias o-daou Herakles hag a voe lazhet gantañ.
Proteüs Egipt
En Odysseia (IV 430) en em gav Menelaos gant "Proteüs Egipt, den kozh divarvel ar mor na lâr morse gaou, a sont strad ar mor betek e zeun, mevel Poseidon". Proteüs Egipt zo meneget en ur stumm disheñvel diouzh istor Elena Troia en drajedienn Elena gant Euripides (412 kent J.-K.). Er pezh-se eo Proteüs ur roue eus Egipt zo bet euredet d'an Nereidenn Psamathe. Roue ar pezh-c'hoari (ne weler ket anezhañ) zo liammet gant "Den kozh ar mor" hag arabat eo meskañ anezhañ gant doue ar mor, Proteüs.
Morbig Chatham
Morbig Chatham (Haematopus chathamensis) a zo un evn hag a vev en inizi Chatham (Zeland-Nevez).
Brione (Lombardia)
Brione zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Chinchón
Chinchón a zo ur gêr e Spagn, e Kumuniezh Madrid.
Poblet eo gant 5 447 a dud (e 2014).
Kêrioù gevellet
Gevellet eo Chinchón gant :
La Puebla de Montalbán
La Puebla de Montalbán zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Caino
Caino zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Villarejo de Montalbán
Villarejo de Montalbán zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Barbariga
Barbariga zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Pseudopipra pipra
Pseudopipra pipra a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Pipridae.
Anvet e voe [Parus] Pipra (kentanv) da gentañ-penn (e 1758) gant an naturour svedat Carl von Linné (1707-1778). Ar spesad nemetañ er genad Pseudopipra an hini eo. Krouet e oa bet ar genad nevez-se da-heul embannadur, e 2016, disoc'h labourioù kaset da benn gant ur skipailh skiantourien eus meur a vro.
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned ha frouezh bihan.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver an trizek isspesad anezhañ e Kreiz ha Suamerika :
Rummatadur
Renket e veze er genad Dixiphia kent.
Villafranca de los Caballeros
Villafranca de los Caballeros zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Lez an Iliz
Lez an iliz, pe c'hoazh lez an eskob, a zo ul lez-varn stag ouzh an eskopti, renet gant an ofisial (pe vikel-barner). En deiz a hiziv, bez e c’hell hen ober e meur a eskopti war-un-dro.
Guillaume Brouscon
Guillaume Brouscon a oa ur c'hartennour breizhat a veve er. Genidik e oa eus Konk-Leon.
Lez an Iliz
Aferioù dimeziñ eo a ra danvez labour pennañ Lez an Iliz hiziv an deiz, pa vez da embann nullentez ar briedelezh. Koulskoude e c’hell bezañ kinniget dezhi an holl aferioù, hervez gwir kanonek an Iliz katolik.
Istor
Sant Erwan (Erwan Helouri Gervarzhin) a zo unan eus brudetañ barnerien an Iliz (ofisialed), en kantved, en eskopti Roazhon da gentañ, hag en eskopti Treger da c’houde.
Guillaume Brouscon
Labourat a reas e Dieppe, e Normandi, ma oa ur skol gartennourien anavezet en amzer-se. Gant Brouscon e voe embannet, e 1546, "Almanakoù" hag a voe implijet gant kalz moraerien eus Breizh, Bro-C'hall ha Bro-Saoz, abalamour d'an titouroù a oa enno diwar-benn ar mareoù.
Mindrailherez
Mindrailherez a vez graet eus un arm emgefreek gant ur gambr o tegemer bolodoù treutoc'h evit an 20 milimetrad (reizhiad metrek pe .50 sistem imperial). An armoù dammheñvel met, o implij bolodoù tevoc'h a vez anvet kanolioù emgefreek.
Donedigezh ar vindrailherez war an tachennoù-emgann a vez gwelet evel ur sin eus ar Reveulzi greantel o tont etrezek bed ar brezel.
Bezañ e voe ar Gatling ar c'hentañ mindrailherez. Hervez hec'h ijiner e c'helled ober labour hanter-kant fuzuilh ganti (gant 400 bolod tennet dre vunutenn, ha 1 200 bep munutenn d'an uhelañ met en un doare teorikel). Dav e oa d'ar servijer mindrailherez treiñ un dornigell evit tennañ gant ur Gatling.
Peurliesañ e vez graet un diforc'h etre ur vindrailherez pounner (kavnez .30 pe uheloc'h) hag ar mindrailherezioù enep-troadegiezh. Evit ar re bounnerañ ez eo dav kaout daou pe dri den evit o implijout : unan evit tennañ ; un eil evit cheñch ar c'hanol goude ur mare (war un MG42, pep 10 000 bolod), hag a-wechoù, un trede den evit dougen ar bolodoù.
La Porte du large
La Porte du large (An Nor o skeiñ war an donvor e brezhoneg) zo ur film gall, sevenet e gwenn ha du gant ar filmaozour gall Marcel L'Herbier e 1936.
Mindrailherez
Istor
Ledan eo hag ez eo bet implij ar ger mindrailherez. Hervez ar ster teknikel a-vremañ e vez graet mindrailherez eus "un arm emgefreek penn da benn a garg, tenn hag adkarg keit a ma vez pouezet an diasker betek ma vefe echuet gant ar bolodoù pe ma vez paouezet da bouezañ war an diasker." Gant an termeniñ-se e vez lakaet a-gostez ar c'hentañ vindrailherezioù hag a oa reoù dre dornell evel ar volley guns pe ar re Gatling.
La Porte du large
An danvez
Kelenner eo ar c'homandant Villette e Skol ar Morlu Brest hag euredet eo d'ur Stadudanadez. Mont a ra ar saviad war washaat pa gouezh e vab Pierre e karantez gant ar vaouez yaouank ivez, hep gouzout diouzh santimantoù an tad. Yac'haet e vo ar paotr yaouank diouzh e boan-galon gentañ-mañ avat, ha mont a raio an treuzkompen da get pa zimezo ar c'homandant Villette a-barzh fin ar gont.
Mindrailherez
Armoù gant tennoù lies kentañ
An armoù kentañ gant meur a denn a anavezer a oa reoù e-pad ar Grennamzer. Ar re-se a oa graet Ribauldequin anezho. Ar c'hentañ armoù gant ur c'hanol nemetken a c'helle tennañ meur a denn hep ma vefe rediet adkargañ bewech a voe ar revolver savet en Europa e-fin ar. Unan anezho a zo un arm doare fuzuilh skoaz savet e Nürnberg, Alamagn, e-tro 1580. Unan all a zo un akebut, savte gant Hans Stopler eus Nürnberg e 1597.
Diaes e oa da sevel armoù a c'helle tennañ diouzh renk gant kanolioù hir d'ar mare-se. Ret e oa bet gortoz ijinadenn ar gouriz tennoù evit ma teufe da vezañ posubl. Ar mousked Kalthoff pe ar fuzuilh Cookson a oa bet savet met bihan niver er.
Barghe
Barghe zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Mindrailherez
Ar vindrailherez Maxim hag ar C'hentañ Brezel-bed
Ar vindrailherez Maxim a voe implijet buan dre ar bed, adkavet e voe e pep tu ar re engouestlet er C'hentañ Brezel-bed gant doareoù kemmet a nebeut hervez ar vro implijet. An doare ma oa bet savet ar vindrailherez-se a oa unan na implije ket kalz soudarded, a oa aesoc'h da fi ha staliañ evit na oa an Nordenfelt hag ar Gatling. E-pad ar C'hentañ Brezel-bed e oa bet diskouezhet anat nerzh galloudus ar vindrailherezoù. E 1912, e oa bet dafaret gant an United States Army, pevar mindrailherez dre rejimant troadegiezh. A-benn 1919 e oa 336 mindrailherez dre rejimant. Gant ar sifroù-se e weler sklaer ar plas a oa bet kemeret gant familh an armoù-se war an tachennoù brezel.
Mindrailherezoù ponneroc'h a voe savet diaezezet war ar Maxim evel ar vinrdailherez Vickers gant un toullad armoù all hervez ar vroioù hag a-feur ma bade ar brezel drastus. An Hotchkiss machine gun a voe unan eus ar re-se diazezet en. Mindrailherezigoù a voe krouet ivez evel an MP 18 alaman da skouer, ha mindrailherezoù lijer evel ar Madsen, hag ar Chauchat pe Lewis gun. Ar re-se a voe implijet gant un niver uhel e-pad ar brezel. Ar vindrailherezoù nevez-se a oa da vezañ implijet dorn-ha-dorn gant ar vindrailherezoù ponneroc'h. An doare uhel niver da vervel e-pad ar brezel a oa bet dre ar c'hanolierezh, met gant implij an horjal dreinek, ar vindrailherezoù a oa deuet da vezañ ur spont bras evit soudarded an troadegiezh.
Unan eus pazennoù modernat ar vindrailherez a-raok met dreist-holl e-pad ar brezel a voe ouzhpennadur un adkargañ emgefreek war-zu an armoù dorn, o tegas krouidigezh ar bistolennoù damm-emgefreek evel ar Borchardt (e-tro 1890), pistolennoù emgefreek ha goude-se ar vindrailherezigoù (evel ar Beretta 1918). Ar c'hentañ wech ma voe ouzhpennet mindrailherezoù war ar c'hirri-nij a voe e-pad ar C'hentañ Brezel-bed. A-raok e oa bet dija blenerien o impij fuzuilhoù. Ur gudenn deknikel e voe raktal. An efedusañ evit un arm en ur c'harr-nij gant ur blenier nemetken a oa dirazhañ. Aesoc'h e oa evit tennañ met ar gudenn a oa penaos ober evit na vefe ket tennet war ar rod-viñs. An diskoulomoù kentañ d'ar gudenn-se, ouzhpenn kaout chañs, a oa bet kirri-nij gant ar rod-viñs en a-dreñv d'ar c'harr-nij evel ar Vickers F.B.5, Royal Aircraft Factory F.E.2 pe c'hoazh an Airco DH.2. Un diskoulm all a oa bet gant ar vindrailherezoù war an askellioù evel war an Nieuport 10 pe Nieuport 11. Evel-se ne oa ket tenn ebet a c'helle tizhout ar viñs. Un diskoulm all a oa bet da implij viñsoù metal evel ar re lakaet war ar Morane-Saulnier L evel-se ne oa ket grevus ma oa tennoù o tizhout ar viñs.
E-kreiz ar bloavezh 1915, e oa bet kavet un doare mekanikerezh klotadur etre ar vindrailherez ha troioù an rod-viñs. Al Luftstreitkräfte (Korfad impalaeriel nij alaman) eo en devoa krouet ar mekanikerezh-se, ar wech-mañ e oa dibosubl tennañ war ar rod-viñs. Ar Gevredidi no devoa ket krouet ur mekanikerezh evel-se betek ar bloavezh 1916 hag e-pad al lajad amzer-se e oa bet spontus evit ar blenerien kirri-nij brezel. Graet e oa bet Fokker Scourge eus ar mare-se, goude ma voe gwelet ar c'hentañ Fokker Eindecker, ar c'hentañ karr-nij alaman gant ar mekanikerezh-se o tizhout an tachennoù emgann.
Etre brezel hag Eil Brezel-bed
A-feur ma rede an amzer e oa bet gwelaet ar vindrailherezioù. Mare ar C'hentañ Brezel-bed a oa bet unan o tegas un implij bras eus an arm-se ha neuze gwelladennoù lies. Mindrailherezioù lijer a oa bet savet evel harp-tan d'ar strolladoù-stourm. Un ezhomm a oa ma vefent hezoug met gant un tan uhel ha kreñv.
Ar mare etre an daou brezel-bed a voe an hini o welout mindrailherezoù gant rolloù ledan, evel gant an MG34 alaman. Ar vindrailherezoù nevez-se a c'helle bezañ implijet evel reoù lijer pe etre, met diaes e oa sevel leun anezho, hag an arbennigourien a voe rediet adwelet an doare ma oant savet evit talañ ouzh ar gudenn-se, evel gant krouidigezh an MG42. Ar vindrailherez-se a oa simploc'h, marc'hamatoc'h da broduin, gant un tenn galloudusoc'h ha primmoc'h. Kemer a raio plas an MG34 en holl implijoù nemet eveit ar re war ar c'harbedoù. Ne oa ket aes kaout un MG42 dre ma oa ret cheñch alies ar c'hanol.
Brezel Yen
An taolioù arnodiñ graet war an MG42 er Stadoù-Unanet Amerika o devoa diskouezet splann e oa ret kaout mindrailherezioù gwelloc'h gant an nerzhioù lu stadunanat. Rankout a rafe bezañ dammheñvel ouzh an M2 Browning, a gemere plas an M1919. Implij ar re MG42 tapet e fin ar brezel ne oa ket posubl. Neuz an arm na roe ket an tu da vezañ implijet gant tennadennoù berr adal ar skoaz evel ar BAR. Goude labourioù hir e voe savet ar vindrailherez M60. Implijet e vo evit ar wech kentañ war tachennoù emgann Brezel Vietnam.
En dazont
Ar vindrailherezoù a vez eus outo hiziv-an-deiz a zeu a-benn da dizhout ar c'hefridioù a vez fiziet ene ar pezh a laka an nevezadurioù da vont goustadik war-raok.
Santa Cruz de la Zarza
Santa Cruz de la Zarza zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Rouantelezh Bavaria
Rouantelezh Bavaria (Königreich Bayern en alamaneg) zo ur rouantelezh a zo bet e Bavaria adalek 1806 betek 1918.
Istor
E 1806 e voe anvet Priñs-dilenner Bavaria, Masimilian IV Jozeb, eus Tiegezh Wittelsbach, da roue Bavaria, evel Masimilian Iañ Jozeb.
Perzh a gemeras e Kengevredad ar Roen, etre 1806 ha 1813.
En amzer an Impalaeriezh alaman (1871-1918) e teue Rouantelezh Bavaria war-lerc'h Rouantelezh Prusia evit he ment.
Waldeck
Waldeck zo un anv-lec'h alamanek, deuet da vout anv-tud.
Waldeck
Morbig Finsch
Ar vorbig Finsch a zo un evn, Haematopus finschi an anv skiantel anezhañ.
Rimains
Rimains zo un enezenn dirak Kankaven, e biz Breizh, 700 m er reter da Beg ar Chadenn, e Bae Menez-Mikael. Er mervent dezhi emañ an enezennoùigoù Châtellier ha Rocher de Cancale.
Rotlicht Tycoon
Rotlicht Tycoon zo un heuliad daou c'hoari video merañ erotek alaman kroget e 2003. Pal c'hoarioù an heuliad a zo merañ ur fouzhlec'h ha rastellañ ar muian a arc'hant ar gwellañ.
Da gentañ eo ret rannañ al lec'h hervez ar c'hoantoù, goude-se e vez ret prenañ an dafar ha kavout gisti. 10 live gant kefridioù a zo da seveniñ a-benn echuiñ ar c'hoarioù. Kuzh eo al lodennoù reizhel eus ar c'hoari.
Saint-Hubert (Longueuil)
Saint-Hubert a zo un arondisamant eus tolpad-kêrioù Longueuil e Kebek, e-kichen Montreal.
Poblet eo gant 83 971 a dud (e 2014).
Kêrioù gevellet
Gevellet eo Saint-Hubert gant :
Santa Cruz del Retamar
Santa Cruz del Retamar zo ur gumun e Spagn e proviñs Toledo.
Santa Cruz de Grío
Santa Cruz de Grío zo ur gumun e Spagn, e proviñs Zaragoza, en Aragon.
Bedizzole
Bedizzole zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
La Rivière-Saint-Sauveur
La Rivière-Saint-Sauveur a zo ur gêriadenn hag ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Melestradurezh
left|thumb|An ti-kêr
Coccyzus
Coccyzus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1816 gant an evnoniour gall Louis Jean Pierre Vieillot (1748-1831), ennañ koukouged.
Berzo Inferiore
Berzo Inferiore zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Coccyzus
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Trizek spesad a ya d'ober ar genad :
Diary of a Mad Band: Europe in the Year of VI
Diary of a Mad Band a zo ur bladenn live CD/DVD eus ar strollad heavy metal Amerikan Down.
Morbig kazugel
Ar vorbig kazugel (Haematopus fuliginosus) a zo un evn hag a vev en Aostralia.
Berlingo
Berlingo zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Santa Cruz de Moncayo
Santa Cruz de Moncayo zo ur gumun e Spagn, e proviñs Zaragoza, en Aragon.
Vione
Vione zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Ledenez Italia
Ledenez Italia, pe Ledenez an Apennin, pe Douar-bras Italia pe Italia hepmui (en italianeg: Penisola italiana, Penisola appenninica, Terraferma pe Continente) a zo ul ledenez e-kreiz Kreisteizeuropa, ar vihanañ eus teir ledenez Kreisteizeuropa ( an div all eo Ledenez Iberia ha Ledenez ar Balkanoù). Ul lesanv zo dezhi, deuet dezhi abalamour d'he stumm : Lo Stivale (An Heuz). Teir ledenez bihanoc'h zo outi hag a ro dezhi ar stumm-se : Calabria (ar biz-troad), Salento (ar seul) ha Gargano (ar c'hentr).
Ne glot ket gant Italia bolitikel a hiriv, da lavarout eo Republik Italia, pa n'emañ ket enni an inizi (Sikilia ha Sardigna dreist-holl) nag an Alpoù na plaenenn ar Po, met enni emañ ar stadoù dizalc'h San Marino hag ar Vatikan.
Alexandrine Prusia (1803–1892)
Alexandrine Prusia, pe  Alexandrine von Preußen  (1803–1892), a oa Dugez Veur Mecklenburg-[Schwerin].
Merc'h e oa da Friedrich Wilhelm III, roue Prusia, ha d'e bried Luise Mecklenburg-Strelitz. C'hoar e oa eta da Friedrich Wilhelm IV ha da Wilhelm Iañ, impalaer Alamagn.
Vitry-le-François
Vitry-le-François zo ur gumun en departamant Marne hag er rannvro Grand Est. Pennlec'h arondisamant Vitry-le-François eo.
Alexandrine Prusia (1803–1892)
En 1822 e timezas da Paul Friedrich von Mecklembourg-Schwerin (1800-1842) ha tri bugel o doe:
Eas a' Chùil Àlainn
Eas a' Chùil Àlainn (pe Eas a' Chual Aluinn hervez ar stumm ofisiel damsaoznekaet) zo ul lamm-dour en arvor gwalarn Bro-Skos, e parrez Asaint. Uhelañ lamm-dour Bro-Skos ha Breizh-Veur eo gant 200 metr uhelder.
Gallout a reer tizhout al lamm-dour dre ur wenodenn a-dreuz an daouarc'heg, adalek porzhig An Caolas Cumhang. Pa vez brav an amzer e c'haller ivez mont war ur vag adalek An Caolas Cumhang betek Loch Beag, ma weler al lamm-dour.
Polifemos (Kiklop)
Polifemos (en henc'hresianeg : Πολύφημος Polúphêmos, ger-ha-ger « a gomz kalz, teodek » pe « illur ») zo ur c'hiklop eus mojennoù Hellaz kozh, hag a oa mab da Boseidon ha d'an nimfenn Thoosa.
Ar vojenn
En Odisseia e lenner ez eas Odisseüs hag e listri betek enezenn ar Gikloped ma voe tapet an haroz Odisseüs, ha darn eus e dud, gant ar c'hiklop Polifemos a blaouias lod anezhe. Dont a rejont a-benn da dec'hel kuit a-drugarez d'un dro-gamm graet gant Odisseüs : mezviñ ar c'hiklop a reas gant gwin kemeret digant ar Gikoned, a-raok tarzhañ lagad nemetañ an euzhvil e-pad e gousk.