cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Triskell
Tud zo a gred hag a lavar ez eo un arouez keltiek. Re all a lavar n'eo ket, nag a orin nag a implij hiziv. Met gwir eo n'eus lec'h ebet ma vez gwelet kement a driskelloù hag e Breizh. Keñveriet e vez gant al lauburu euskarat a-wechoù dre m'int deuet o-daou da vezañ evel arouezioù broadel.
Carlo Maria Cipolla
Carlo Maria Cipolla (15 a viz Eost 1922 e Pavia – 5 a viz Gwengolo 2000) zo un istorour italian eus an ekonomiezh. Troet eo bet e oberennoù en ur toullad brav a yezhoù.
Triskell
Politikerezh
Implijet eo bet an arouez gant ur rannarme Schutzstaffel e-pad an Eil Brezel-Bed, gant ur strollad Suafrikat, ha gant strolladoù politikel e Sikilia. Implijet e vez ivez gant kleuboù sport, e Breizh evel e lec'h all, en Aostria da skouer.
Carlo Maria Cipolla
Levrlennadur
-en italianeg: -e saozneg: -e galleg:
Giulio Mazzarino
Giulio Raimondo Mazarino (Pescina, Rouantelezh Napoli, 14 Gouere 1602 – Vincennes, 16 Kerzu 1661), anavezet evel Mazzarino ivez ha Jules Raymond Mazarin e galleg, a oa ur c'hardinal ha diplomat italian. Brudet eo evel ministr ar rouanez Anna Aostria, a oa e serc'h, hag evel enebour an noblañsed uhel e-pad ar brezel diabarzh anvet La Fronde (1648-1653), hag e ribitailh nizezed a zimezas dre Europa a-bezh.
Andrew Form
Andrew Form zo ur produer filmoù stadunanat. Brudet eo evel produer ar filmoù Friday the 13th, Teenage Mutant Ninja Turtles, ha The Purge. Kenkrouer an embregerezh embann filmoù Platinum Dunes eo, gant Michael Bay ha Bradley Fuller.
Giulio Mazzarino
Mab e oa da Bietro Mazzarino.
Amalberga
Amalberga zo un anv frankek.
Sosnowiec
Sosnowiec a zo unan eus kêrioù bras Polonia, er rannvro velestradurel Śląskie.
Douaroniezh
91,20 km2 eo gorread ar gêr.
Poblañs
War-dro 208 321 a dud a zo o chom eno e 2015.
Selenidera
Selenidera a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1837 gant ar skiantour saoz John Gould (1804-1881).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == C'hwec'h spesad toukaniged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer holl en Amerika latin.
Lee Van Cleef
Clarence Leroy Van Cleef, Jr., ganet d'an 9 a viz Genver 1925 hag aet da Anaon d'ar 16 a viz Kerzu 1989, a oa un aktour stadunanat. Brudet e oa evit e rolloù er filmoù Western Spaghetti evel For A Few Dollars More pe The Good, the Bad and the Ugly. Gant un dremm drouk, daoulagad lemm, nac'het en devoa lakaat adsevel e fri evit c'hoari rolloù tud hegarat pa oa kroget da vezañ aktour evel er film High Noon. Dre-se e oa bet stanket gant rolloù bihan torfedourien vut. E-pad un degad a vloavezhioù e oa kendalc'het evel-se ha deuet da vezañ un aktour skouer eus an dud vil munut. Ne teue ket a-benn da lakaat war-raok e zonezon evel aktour. Goude bezañ bet gloazet don en ur gwallzarvoud karr-tan, Van Cleef a oa kroget da vezañ dic'hoanaget gant e hent micherel. Nebeut amzer war-lerc'h e voe roet dezhañ ur roll gwir gant Sergio Leone er film For a Few Dollars More. Ar film-se en doa graet berzh bras er box-office, dreist-holl en Europa.
Marv
Marvet eo gant un taol-kalon. Klañv e oa abaoe ar bloavezhioù 1970 met kendalc'het en devoa da labourat betek penn. Un eil abeg d'e varv a voe ivez : krign-bev ar gouzoug.
Herbert Langley
Herbert Langley (1888–1967) a oa ur c'haner opera (baritone) saoz brudet e penn kentañ an. Goude-se e oa bet aktour e meur a film mut saoz, hag en un nebeud filmoù gant son. Bez e oa tad ar rener skeudenniñ brudet Bryan Langley.
Kastell Heidelberg
Kastell Heidelberg zo brudetañ savadur kêr Heidelberg hag unan eus brudetañ rivinoù Alamagn.
Emañ dismantroù ar c'hastell war un dorgenn dreist ar gêr gozh ha dreist ar stêr Neckar. Distrujet e voe e-kerzh Brezel an Nav Bloaz, gant soudarded ar roue gall Loeiz XIV, e 1693. A-raok e oa bet lec'h-annez priñsed Pfalz. Goude an distruj-se e voe adkempennet, met un tammig hepken.
Touristerezh
Labourioù kempenn a voe graet dindan ren Leopold Iañ von Baden e deroù an. Abaoe e teu kalz touristed da welet an dismantroù-se, dreist-holl abaoe 1840, pa erruas an hent-houarn e Heidelberg. Diwar neuze e oa liammet ouzh kêrioù all Alamagn.
Mark Twain ha Victor Hugo a dremenas eno hag a skrivas diwar-benn ar c'hastell.
Gweladenniñ anezhañ a c'haller bremañ, koulz hag al liorzhoù a zo ouzh tor an dorgenn.
Gliwice
Gliwice a zo unan eus kêrioù bras Polonia, er rannvro velestradurel Śląskie.
Kielce
Kielce a zo unan eus kêrioù bras Polonia, er rannvro velestradurel Świętokrzyskie.
Gliwice
Douaroniezh
134,20 km2 eo gorread ar gêr.
Concepción (Chile)
Concepción a zo ur gêr eus Chile, kêrbenn proviñs Concepción ha Rannvro ar Biobío (gwechall Rannvro VIII). Dont a ra hec'h anv eus hini ar Werc'hez Vari, en droienn Imaculada Concepción.
Gliwice
Poblañs
War-dro 183 970 a dud a zo o chom eno e 2015.
Kielce
Douaroniezh
109,45 km2 eo gorread ar gêr.
Concepción (Chile)
E miz Genver 2002 e oa 216 061 a annezidi.
Kielce
Poblañs
War-dro 198 475 a dud a zo o chom eno e 2015.
Concepción (Chile)
Drezi e tremen ar Stêr Biobío.
Gevelliñ
Concepción en deus diorroet kevelerezhioù gant:
Valknut
Ar valknut ("skoulm ar re zo kouezhet" e norseg) pe tric'horn Odin, zo un arouez german graet gant tri zric'horn skoulmet. Un arouez liammet gant an doue Odin eo, skeudenn gwrizioù Yggdrasil.
Skeudenn an « tri bed » eo er c'hosmogoniezhioù pagan : ar bedoù fizikel, astrel, speredel kemmesket. Hiziv e vez implijet evel arouez meur a dra, hini ar Bundesliga, Kevre mell-droad Alamagn, da skouer.
Leven Rambin
Leven Alice Rambin, ganet d'ar 17 a viz Mae 1990, zo un aktourez stadunanat. Anavezet eo evit bezañ c'hoariet hanter-c'hoar Lily Montgomery hag Ava Benton en All My Children hag evit he rolloù er stiradoù skinwel Grey's Anatomy ha Gone, met ivez en Terminator: The Sarah Connor Chronicles, One Tree Hill, Wizards of Waverly Place, ha CSI: Miami. C'hoariet he deus ivez er film skiant-faltazi The Hunger Games (2012) evel Glimmer eus an District 1. Gwelet eo bet ivez er film moliac'h Percy Jackson: Sea of Monsters (2013).
Joschka Fischer
Joseph Martin Fischer, anavezetoc'h evel Joschka Fischer, ganet d'an 12 a viz Ebrel 1948, zo ur politikour alaman eus strollad ar Re C'hlas. Bet eo ministr an aferioù estren ha beskañseller ar vro e gouarnamant Gerhard Schröder etre 1998 ha 2005.
Argad Talas
Emgann Talas zo un emgann a c'hoarvezas etre Sinaiz ( 10 000 anezho) hag ul lu estren (Tibetiz, Arabed, Mongoled) (120 000) e 751. Daoust ma voe kollet gant Sinaiz e voe harzet araokadeg an Arabed war-zu ar reter.
Yehoram
Yehoram (en hebraeg יְהוֹרָם (Yehôrām), en gresianeg ᾿Ιωρὰμ (Iôram), e latin Ioram), pe Joram, a oa, hervez Eil Levr ar Rouaned en Testamant Kozh, mab Yehoshafat ha roue Yehouda eus 848 kent JK da 841 kent JK.
« Hag e kerzhas war roudoù rouaned Israel evel m'en doa graet ti Ahav, rak merc'h Ahav en doa da wreg. Ober a reas an droug ouzh daoulagad an Aotroù » 2R 8,18
Ahazia, e vab, a renas war e lerc'h.
Muntjak melen Borneo
Muntjak melen Borneo (Muntiacus atherodes) a zo ur bronneg eus kerentiad ar C'harveged (Cervidae) hag a vev e Borneo.
Yukio Hatoyama
right|180px Yukio Hatoyama (ganet e 1947), ijinour ha kelenner, a voe kentañ ministr Japan etre 2009 ha 2010.
The Good, the Bad and the Ugly
The Good, the Bad and the Ugly (italianeg : Il buono, il brutto, il cattivo, "Ar mad, an divalav, ar fallakr") zo ur western spaghetti (da lavaret eo : italian) eus 1966 renet gant Sergio Leone ha c'hoariet gant Clint Eastwood, Lee Van Cleef, hag Eli Wallach evit ar rolloù pennañ. Ar senario a oa bet savet gant Age & Scarpelli, Luciano Vincenzoni ha Leone (ouzhpennadurioù a oa bet gant Sergio Donati).
An istor a oa diazezet war hini Vincenzoni ha Leone. Rener ar skeudenniñ e oa Tonino Delli Colli, hag Ennio Morricone en devoa savet sonerezh ar film. Ur film italian eo met kenbroduet gant Spagn, Alamagn ar C'hornôg ha Stadoù-Unanet Amerika.
Mor Alborán
Mor Alborán (Mar de Alborán e spagnoleg, al-Bahr al-Buran en arabeg) eo anv al lodenn kornôkañ eus ar Mor Kreizdouar, etre aod Andalouzia en hanternoz, aod Maroko er c'hreisteiz ha strizh-mor Jibraltar er c'hornôg.
Anvet eo evel-se diwar anv un enezennig, enez Alborán, en em gav e-kreiz al ledennad-mor-se, hanter-hent etre kêrioù Almeria, en Andalouzia, ha Melilla, kêr eus Maroko stag ouzh Spagn.
Bugale Melrand
Bugale Melrand zo ur c'helc'h keltiek savet e Mêlrant, e Bro-Gwened, e 1973 aveit kas dañsoù Breizh àr-raok. Disklêriet eo èl ur gevredigezh hervez ar lezenn 1901.
Kinnig
Krouet e oa bet Bugale Melrand e 1973, ha diazezet eo ar strollad e Mêlrant (Morbihan). Kavet e vez ennoñ àr-dro ur c'hant bennak a izili. Melrant a zo ur gêriadenn lec'hiet àr tri c'horn-bro (Bro Baod, Bro Pondi, Bro Pourlet). Ar c'helc'h a gizidik hag a gelenn da dud a bep oad an dañs, ar sonerezh, ar broderezh, ar brezhoneg hag ar c'han.
E gorollerezhioù hag e sonerezh a zo bremañ brudet, hag o c'halite o deus dibaset a-c'houde pell 'zo bevennoù Breizh. Ar c'helc'h Bugale Melrand a zo en eil rummad ar gengevredigezh « War 'l Leur », ha kinnig a ra korollerezhioù ha dañsoù hengounel Breizh.
Liesseurt eo oberoù ar gevredigezh, ha dreist-holl evit arvesterion dedennet get ar sevenadur :
Ar c'helc'h a gemer perzh dreist-holl e gouelioù ar rannvro èl Gouel etrekeltiek an Oriant, Gouelioù-Meur Kerne e Kemper, Gouelioù an Arvor e Gwened. E 44 blez eo bet kelc'h keltiek Bugale Melrand e Bro-Euskadi, Belgia, Bro-Iwerzhon, Italia hag e Sina (Shanghai e 2006 ; Pekin e 2008).
Pa vênt pedet da zañsal, emaint ambrouget get ur strollad sonerezh, mes mont a raont meur-a-wezh da zañsal ambrouget get Bagad Sant-Ewan Bubri.
Un tregont bennak a vugale e vez kavet hiriv e kelc'h ar re yaouankañ, ha mont a raont ivez da zañsal dirak arvesterion e-pad ar blez.
Aozet e vez bep blez get Bugale Melrand daou fest-noz : ur fest-noz trad' (e fin ar blez) hag ur fest-noz Nevez-Flamm (e fin miz Ebrel). Aozet e vez ivez alies getoñ sonadegoù en e sal.
Ingouchetia
Ingouchetia (Респу́блика Ингуше́тия, Respoublika Ingouchetiya e ruseg; Гiалгiай Мохк Ğalğaj Moxk en ingoucheg) zo ur republik e Kevread Rusia, er C'haokaz. Savet eo bet e 1992.
Amalberga Maubeuge
Amalberga Maubeuge († war-dro 670) a oa ur santez frank, lidet d'an 10 a viz Gouhere. Arabat e vije droukveskañ hec'h anv gant hini Amalberga Gent, gwerc'hez eus Gent.
He buhez
He mamm a oa c'hoar da Pepin Landen († 640), maer-ar-palez gant ar roue frank Sigebert III. Dimezet e voe d'ar c'hont Witger, ha bugale o doe:
The Good, the Bad and the Ugly (sonerezh)
The Good, the Bad and the Ugly: Original Motion Picture Soundtrack zo ur bladenn embannet e 1966 war un dro gant ar film western, The Good, the Bad and the Ugly, sevenet gant Sergio Leone.
Kanaouennoù
Embannadur orin: 29 a viz Kerzu 1966
Pladenn aodio: 25 a viz Here 1990
Pladenn hiraet embannet gant GDM CD Club
Deiziad embann: 2001
Ortac
Ortac zo un enezennig didud e Mor Breizh, ul lev bennak er c'hornôg da Aldernez, etre an inizi Casquets, er c'hornôg dezhi, hag enezennig Burhou er reter.
Takad natur a laz ekologel, evit al loened hag ar plant
E Bro-Frañs, un takad natur a laz ekologel, evit al loened hag ar plant, TNLELP ent-berr (pe zone naturelle d’intérêt écologique, faunistique et floristique, ZNIEFF ent-berr, e galleg), a zo un takad naturel gwarezet a-gaoz d'e berzhioù dibar.
The Good, the Bad and the Ugly (sonerezh)
Pladenn hiraet embannet gant GDM CD Club
(*) Chomet diembann en embannadur 1966
embannadur hiraet ha gwellaet
Deiziad embann:18, 2004
Kanaouennoù
Alan an Noac'h
Alan an Noac'h en deus labouret a-hed e vuhez evit dastum ar glad sevenadurel dre gomz e Bro Loudieg. Ganet eo bet e 1932 e Plogoneg.
Implijad e oa en ti-post pa voe anvet e Loudieg pa oa 29 vloaz. Chomet eo eno abaoe. Ouzhpenn bezañ dastumet e-leizh a ganaouennoù e galloueg, e labour war istor an embroidi iwerzhonat e Breizh er.
Resevet en deus Kolier an Erminig e 2017 e Sant-Ke-Porzh-Olued.
Magliano Vetere
Magliano Vetere zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Rhuallt
Rhuallt zo ur gêriadenn vihan e hanternoz Kembre, e Sir Ddinbych. Emañ er reter da gêr Llanelwy, e-harz Bryniau Clwyd. Un hent a gas war-eeun eus ar gêriadenn d'an ode en torgennoù.
Tremen a ra gwenodenn Kleuz Offa dre Rhuallt. Da vare ar Romaned e oa an hent a gase eus Chester da Segontium (e-kichen Caernarfon) o tremen dre ar gêriadenn ivez.
James Ramsay MacDonald
James Ramsay MacDonald (12 Here 1866 – 9 Du 1937) a oa ur politikour eus Breizh-Veur hag a voe Kentañ Ministr ar Rouantelezh Unanet, e penn ur gouarnamant eus kostezenn al Labour e 1924 hag adarre e 1929-1931. Eus 1931 da 1935 e voe e penn ur gouarnamant a unvaniezh vroadel, ennañ Mirourien hag un nebeud tud eus al Labour. Abalamour d'an dra-se e voe skarzhet Ramsay MacDonald eus kostezenn al Labour, daoust ma oa bet unan eus ar saverien anezhi.
Ramsay MacDonald, asambles gant Keir Hardie hag Arthur Henderson, a voe unan eus saverien al Labour Party. E penn ar gostezenn-se e voe a-raok 1914, hag adarre adalek 1922, goude un troc'h abalamour ma oa enebet ouzh ar Brezel-bed Kentañ. Eus ur familh baour eus Bro-Skos e oa, mab d'un devezhour ha d'ur vatezh. Eñ e voe ar C'hentañ Ministr kentañ eus Strollad al Labour.
Dialogue
Dialogue (pe Dialogues el liester) a zo stumm gallek pe saoznek ur ger hag a dalvez kement ha « diviz » pe « emziviz », « kendiviz ». Deveret eo eus ar gregach « dialogos », adkemeret e latin e-giz « dialogus » ha da c'houde er yezhoù europat pennañ (ar brezhoneg en o zouez ).
Deuet eo war wel da gentañ an emziviz e-giz framm ar filozofi o tiorren, dre gomz er penn-kentañ, gant Sokrates peurgetket, ha dre skrid adal dibenn ar Vvet kantved kent J.K. Dialogoù eo an holl oberennoù gant Platon. Gwelit : Emziviz (filozofi).
An doare dre c'houlenn ha respont a zo bet implijet ivez en ur spered disheñvel gant ar relijion gristen evit ar c'hatekiz. Hag embannet ez eus bet, diouzh an hevelep patrom, ur C'hatekiz pozitivour gant Auguste Comte.
A-hend-all, deuet eo an Dialog (pe a-wechoù Entretiens e galleg) da vezañ ur stumm lennegel (gwelit amañ dindan).
Daveennoù
<References/>
Diálogo (género literario)
Maiori
Maiori zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Lidl
Lidl Stiftung & Co. KG, zo ur chadenn gourmarc'hadoù alaman diazezet e Neckarsulm, en Alamagn. En holl emañ perc'henn war 10 000 stal dre Europa hag e Stadoù-Unanet Amerika. Penn bras ar chadenn eo Dieter Schwarz, hag a zo perc'henn ivez war ar chadenn Handelshof ha war ar gourmarc'hadoù Kaufland. Lidl zo e kevezerezh gant ar chadenn alaman Aldi dre ma 'z int damheñvel ha war ar memes lec'hioù, betek er Stadoù-Unanet.
Yann Cevaer
Yann Cevaer, bet ganet e Lopereg hag aet d'an Anaon war-dro 1717, marteze e Pleiben, a oa ur c'hizeller breizhat.
Brudet eo e sternioù-aoter e Lopereg, Pleiben, Sant-Segal, hag e lec'hioù all.
Dek straed da nebeutañ a zo bet anvet war e lerc'h e Breizh.
Roman de Renart
Roman de Renart a vez lavaret eus un dastumad danevelloù krennamzerel gallek eus an XIIvet ha, kaoz enne eus loened a en em zalc'h evel tud. Skrivet e vije bet darn anezho war-dro 1170 gant un den anvet Pierre de Saint-Cloud, re all diwezhatoc'h gant Richard de Lison, Pierre de Saint Cloud ha le Pretre de la Croix en Brie.
Skolioù
Embannadurioù e galleg a-vremañ a zo graet evit ar skolioù.
Brezhoneg
Troet, pe azasaet, e brezhoneg, eo bet an doare alamanek, Reineke Fuchs, ur skrid gant Goethe, hag anvet neuze Alanig al Louarn.
Saint-Étienne (disheñvelout)
Saint-Étienne zo un anv-lec'h gallek.
Barclays
Barclays plc zo un ti-bank hag un embregerezh servijoù arc'hantaouiñ treuzvroadel a orin saoz, diazezet e Londrez. Ouzhpenn ar postañ arc'hant pe arc'hantaouin, Barclays zo savet gant pevar skourr : merañ arc'hant personel an dud, arc'hant en tiez-eskemm, postañ arc'hant ha merañ arc'hant kevredadoù bras.
Saint-Étienne (disheñvelout)
E Breizh-Uhel eo e vez kavet an anv:
Vinstrihreyfingin - grænt framboð
E-tro 3 000 ezel a zo ennañ. Steingrímur J. Sigfússon eo a zo prezidant ar strollad, Katrín Jakobsdóttir a zo bezprezidantez, ha Drífa Snædal a zo sekretourez.
Da-geñver dilennadeg ar parlamant e 1999 e tapas kaout 9,1% eus ar mouezhioù, da lavaret eo 6 dileuriad en Alþingi. 5 dileuriad a dapas e dilennadeg 2003 (8,8%) hag e 2007 e tapas kaout 9 dileuriad (14,3% eus ar mouezhioù).
E 2009 e kemeras perzh er gouarnamant kenunaniezh gant Samfylkingin. En dilennadeg da-heul e kreskas e niver a gannaded (9 da 14) ha e teuas da vezañ trede strollad politikel brasañ Island (21,7% eus ar mouezhioù).
Christophe Charbonnel
Christophe Charbonnel, bet ganet e 1967 e Naoned, a zo ur c’hizeller breizhat.
Body Power
Body Power zo ur strollad italo disco savet e 1984 gant Paul Bizz (Gian Paolo Bissolino) ha Mark Taylor.
Ahazia (roue Yehouda)
Ahazia, (pe Ahaziahou ) a voe, hervez an Tanac'h, roue Yehouda e-kerzh ar bloavezh 841 KJK.
Mab Yehoram, roue Yehouda, hag Atalia, merc'h Omri, roue Israel (885 KJK-874 KJK), e oa.
"Kerzhout a reas war roudoù tiegezh Ahav en ur ober an droug ouzh daoulagad an Aotroù, evel tiegezh Ahav, rak kar e oa da diegezh Ahav." "Mont a reas gant Yoram, mab Ahav, d'ober brezel da Hazael, roue Aram, e Ramot-Gilead."
Lazhet e voe gant Yehou goude emgann Ramot-Gilead pa oa o tec'hout diouzh Izreel goude muntr Yoram, roue Israel.
Tulsi Gabbard
Tulsi Gabbard, ganet d'an 12 a viz Ebrel 1981, zo ur bolitikourez stadunanat. Bez eo ivez ur major en Army National Guard eus Hawaii. Dilennet eo bet e 2012, ar c'hentañ ezel Hindouat eo eus ar C'hongress. Gabbard he deus embannet he devoa c'hoant da vezañ lakaet war ar renk gant ar Strollad Demokratel evit dilennadeg prezidant ar Stadoù-Unanet Amerika e 2020. Gant se eo ar c'hentañ maouez bet soudardez hag a glask bezañ dilennet e penn ar vro.
Marie-Louise Aostria
He buhez
Ganet e oa d'an 12 a viz Kerzu 1791 e Wien. Merc'h e oa d'an Impalaer santel Franz Iañ an Impalaeriezh Santel. Roet e voe da zimeziñ da Napoleon evit skoulmañ feuremglev Schönbrunn entre Bro-C'hall hag Aostria, a oa bet faezhet gant an arme c'hall en Emgann Wagram en 1809. En desped dezhi ez eas da chom da lez an impalaer gall, en Tuileries. ne oa ket karet an Aostrianez-se evel ma ne oa ket bet karet an Aostrianez all, marie-Antoinette, he moereb-kozh, dibennet ugent vloaz a-raok. ..
Harlu Napoleon
Pa voe harluet he fried en Enez Elba en em gavas Marie-Louise gant Adam Albert von Neipperg, un den a fiziañs kaset gant he zad d'hec'h ambroug da-geñver ur weladenn da Aix-les-Bains. Ha setu an arc'hdugez a oa bet impalaerez c'hall da orgediñ ouzh ar c'hont aostrian.
Parma
Genel a reas Albertine ur bloaz bennak goude ma oa erruet an dugez e Parma. Hogen evel ma oa dimezet Marie-Louise da Napoleon e oa bastardez Albertine. Anvet e voe Albertine, diwar anv-badez he zad, ha Montenuovo diwar italianekaat an anv Neuberg (eus Neipperg).
Minori (Italia)
Minori zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Muntjak du
Ar muntjak du (Muntiacus crinifrons) a zo ur bronneg hag a vev e reter Sina (proviñsoù Zhejiang, Anhui, Jiangxi ha Fujian).
Muntjak Fea
Muntjak Fea (Muntiacus feae) a zo ur bronneg hag a vev e Myanmar ha Thailand.
Koad Princé
Koad Princé zo ur c'hoad prevez e kumun Kalaved-Raez (kumun gozh Keverieg), e Bro-Raez e su Breizh.
Geografiezh
En em astenn a ra ar goadeg war 585 hektar e norzh kumun Keverieg hag a zo gwarezet evel un takad natur a laz ekologel, evit al loened hag ar plant.
Un dervenneg eo evit an darn vrasañ.
Istor
E fin an XI kantved e voe plantet ar goadeg.
Arz meurvaenel
E reter koad Princé emañ maen-hir la Pierre Levée, ur meurvaen 4 500 a vloavezhioù kozh hag a ziskouez ez eo poblet ar c'horn-bro-mañ abaoe pell. Meur a vojenn a vez kontet diwar-benn ar maen-hir-se, hervez an hini vrudetañ e vije bet taolet gant Jili Raez ha lâret e vez ma troer seizh gwech en-dro d'ar peulvan en un nozvezh diloar e teu an Diaoul war-wel ivez.
Ramot-Gilead
Ramot-Giled a voe hervez an Tanac'h lec'h un emgann etre rouaned Israel (Yoram) ha Yehouda (Ahazia) kevredet ha Hazael, roue Aram e 841 KJK. (2R 8,28)
Gloazet e voe Yoram e-kerzh an emgann. Mont a reas da Izreel evit pareañ. Eno e voe lazhet gant Yehou asambles gant "an holl re a vane eus Tiegezh Ahav en Izreel".
Lazhet e voe Ahazia gant Yehou goude.
Kaoz oa bet eus Ramot-Gilead e Kentañ Levr ar Rouaned endeo (1R 22). Un emgann c'hoazh etre roue Aram ha rouaned Yehouda (Yehoshafat) hag Israel (Ahav) kevredet. Gloazet e-kerzh an emgann e varvas Ahav war-lerc'h. Trec'h e voe Aram.
Moio della Civitella
Moio della Civitella zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Dialogue entre un prêtre et un moribond
Dialogue entre un prêtre et un moribond zo ur skrid gallek gant markiz Sade e 1782.
Auguste Hyacinthe Debay
Auguste Hyacinthe Debay, bet ganet d’an 2 a viz Ebrel 1804 e Naoned hag aet d’an Anaon d’ar 24 a viz Meurzh 1865 e Pariz, a oa ur c’hizeller hag ul livour breizhat.
Muntjak Gongshan
Muntjak Gongshan (Muntiacus gongshanensis) a zo ur bronneg hag a vev e Myanmar ha Sina.
Emmanuel Dolivet
Emmanuel Dolivet, bet ganet d’an 18 a viz Mae 1854 e Roazhon hag aet d’an Anaon e 1910 e Pariz, a oa ur c’hizeller breizhat.
Montano Antilia
Montano Antilia zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Nocera Inferiore
Nocera Inferiore zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Muntjak Sumatra
Muntjak Sumatra (Muntiacus montanus) a zo ur bronneg hag a vev e Sumatra. N'eo ket sklaer tamm ebet e statud nag e rummatadur pa ne vez ket gwelet alies.
Kuomintang
Kuomintang Sina (skrivet Guomindang a-wezhioù), ha troet alies evel Strollad Broadelour Sina, pe Ar strollad broadelour sinaat (KMT pe GMD), eo ar strollad politikel koshañ eus Sina. Kroueet e oa e 1912 gant Sun Yat-sen ha chom a reas e penn gouarnamant kreiz Sina eus 1928 betek trec'h ar Gomunisted e 1949. Adalek neuze e voe e penn Taiwan ma oa ar strollad nemetañ aotreet betek 1986.
Chom a reas ar strollad politikel galloudusañ betek 2016. Gantañ e veze ar muiañ-niver er parlamant hag ar brezidantelezh, nemet etre 2000 ha 2008. Koll a reas an dilennadegoù e 2016 ha gounezet e oa neuze ar brezidantelezh hag an niver brasañ a sezoù er parlamant gant ar strollad demokratour. Emañ hiziv er gostezenn enebet ouzh ar gouarnamant e parlamant Taiwan.
Pierpaolo Zoppo
Pierpaolo Zoppo, ganet d'ar 27 Ebrel 1963 ha marvet d'ar 16 Even 2012, oa ur soner power electronics italian.
E penn an ti-embann Aquifer Sodality e oa.
Duged Modena
E 1452 e teuas Borso d'Este a-benn da dapout digant an impalaer santel Federico III an anv a dug Modena ha Reggio, hag e 1471 an anv a Dug Ferrara, kêrbenn an dugelezh. Met Ferrara a gouezhas etre krabanoù ar pab Klemañs VIII e 1597, war-lerc'h dilez an dug Cesare d'Este abalamour da gudennoù en hêrezh ha ne oa ket hervez al lezenn.
Ne chome eus an dugelezh ken nemet proviñsoù Modena ha Reggio Emilia, douaroù kenstok, ha Modena capitale. E-pad an daou gantved goude e voe lonket dugelezhioù bihan amezek evel Mirandola, Correggio ha Novellara, ha dre zimeziñ e voe staget Dugelezh Massa ha Carrara.
Chom a reas an dugelezh en he sav betek 1796, pa deuas da vout ur rann eus ar Repubblica Cispadana krouet gant Napoleone Buonaparte.
Duged Modena ha Reggio (Lignez Hasbourg-Este, pe Aostria-Este), 1814-1860
Goude skarzhet ar C'hallaoued eus Italia e 1814 e voe adsavet an dugelezh.
E 1859 e voe staget an dugelezh ouzh rouantelezh Sardigna.
Maurizio Bianchi
Maurizio Bianchi, ganet d'ar 4 Du 1955 e Pomponesco, zo ur soner power electronics italian.
Ham (chimpanze)
Ham, ganet e 1957 ha marvet d'an 19 a viz Genver 1983, brudet ivez evel Ham the Chimp pe Ham the Astrochimp, a oa ur chimpanze hag ar c'hentañ hominidae o vont en egor d'an 31 a viz Genver 1961.
Saint-Étienne
Saint-Étienne e galleg (distagadur IPA: [sɛ̃tetjɛn]) pe Sant-Etiève en arpitaneg, zo ur gêr eus reter-kreiz Frañs, er vro istorel Forez ha rannvro Auvergne-Rhône-Alpes. Pennlec'h departamant al Loire eo. 173 000 a dud a zo o chom enni ha 317 000 a dud ma konter an trowardroioù.
kantved
Kreñv e oa ar greanterezh er gêr.
Ham (chimpanze)
Ul lodenn e oa kement-se eus steuñv egor Stadoù-Unanet Amerika. An anv Ham zo ur gwreskanv eus an arnodva en doa prientet anezhañ evit ar gefridi egorel, an Holloman Aerospace Medical Center, lec'hiet en Holloman Air Force Base e New Mexico. Bez' e oa ivez un doare da enoriñ penn an Holloman Aeromedical Laboratory, al letanant koronal Hamilton "Ham" Blackshear.
Saint-Étienne
Monumantoù ha traoù heverk
Roet eo bet al label Kêrioù ha Broioù Arz hag Istor dezhi e 2000. Abaoe 2010 eo ezel eus rouedad ar c'hêrioù krouiñ europat an UNESCO.
Tour an Drogerezh, Yalc'h al Labour, an Ti-kêr hag ar Vichererezh armoù emañ e-touezh savadurioù dibar ar gêr.
Douaroniezh
Emañ Sant-Etiève 62 gKm e Mervent Lyon, 51 c'hKm e Gevred Vièna ha 144 c'hKm e Kornôg Clarmont d'Auvèrnhe. E Bro-Forez emañ, e traoñienn ar stêr Furan. Una eus teir c'hêr brasañ Torosad Kreiz eo Sant-Etiève (173 000 a annezidi) war-lerc'h Clarmont d'Auvèrnhe (266 000 a dud) ha Lemojez (183 350 a dud).
Emañ he uhelder etre 422 ha 1 177 metr, ha sav-diskenn kenañ eo ar gêr. Damgevandirel eo an hin dindan delanvad ar menezioù. Yen ha sec'h e vez ar goañv.
Emdroadur ar boblañs
Abalamour d'an dec'hreanteladur eo aet ar boblañs war zigresk etre 1970 ha 2010. 223 000 a annezidi a oa o chom enni e 1968, 178 000 e 2007 ha 170 000 e 2011. En em stabilaat a ra an niver a annezidi war-dro 172 000 abaoe 2010 avat. Kresket en deus un tammig er bloavezhioù 2010 zoken.
Gevelliñ
Gant 17 kêr e oa gevellet Sant-Etiève d'an a viz Genver 2012 :
Muntjak India
Muntjak India (Muntiacus muntjak) a zo ur bronneg hag a vev e gevred Azia.
Kambr ar C'hontoù Breizh
Kambr ar C'hontoù a oa, dindan ar Renad kozh, un ensavadur karget da gontrollañ kontoù Dugelezh Breizh. Staliet e voe e Naoned war gourc'hemenn Anna Breizh adalek ar bloaz 1493.
Reizherien
.../... Chom a ra 22 anv da dremenn
Selaouerien
.../... Chom a ra ouzhpenn 450 anv da dremen.
Jeneraled war an arc'hant
Chom a ra 36 anv da dremen
Strollad Komunour Sina
Strollad Komunour Sina (sinaeg simplaet : 中国共产党 ; sinaeg hengounel : 中國共産黨 ; pinyin : Zhōngguó Gòngchǎndǎng) eo ar strollad e penn Republik Pobl Sina (RPS) abaoe 1949. Bez eo ar strollad aotreet nemetañ er vro. Savet e oa bet e 1921, gant Chen Duxiu ha Li Dazhao. Ar strollad en deus brasaet buan adal 1949 ha kemeret en deus plas ar strollad broadelour Kuomintang (KMT) goude Brezel-diabarzh Sina. Ur wech e penn ar vro en deus savet Republik Pobl Sina. Ar strollad a zo mestr war an niver uhelañ a nerzhioù lu er bed, Arme dieubidigezh poblek Sina. An SKS a zo sañset da vezañ diazezet war mennad un demokratelezh kreizennet, ur mennozh deuet a-ziwar ar varksouriezh ha dreist-holl Vladimir Lenin.
Ogliastro Cilento
Ogliastro Cilento zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Atalia
Goude marv he mab Ahazia e kemeras Atalia (en hebraeg : עֲתַלְיָה (ʿAthalyāh), e gresianeg : Γοθολία, en latin : Athalia) ar galloud e Tehouda. Ren a reas, hervez an Tanac'h, eus 841 KJK betek 831 KJK.
Proviñs Bari
Proviñs Bari a oa ur brovins italian e rannvro Puglia betek 2014, hag a deuas da vezañ Meurgêr Bari e Genver 2015.
Atalia
Merc'h Omri (roue Israel) e oa ha gwreg Yehoram (roue Yehouda).
Lakaat a reas lazhañ holl izili tiegezh rouaned Yehouda. (2R 111).
"Met kemeret he devoa Yehosheva, merc'h ar roue Yoram ha c'hoar Ahazia, Yoash, mab Ahazia, skrapet anezhañ [...] ha kuzhet anezhañ ouzh Atalia, ha ne voe ket laket d'ar marv. Hag e chomas [..] e Ti an Aotroù, kuzhet c'hwec'h vloaz ; hag Atalia, a rene war ar vro."
"D'ar bloaz seizh", Yehoyada ar beleg-meur a reas Yoash roue "hag hen olevas" gant sikour ar veleien ha gwarded ar roue, hag asant ar bobl (2R 11, 4-12).
Gwelet e vez Atalia gant an hengoun evel pimpatrom an hini a ra "an droug ouzh daoulagad Doue" : torfedoù spontus, itrik, idolerezh...
Olevano sul Tusciano
Olevano sul Tusciano zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Nocera Superiore
Nocera Superiore zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Sotoni
Ar sotoni, pe diskiantegezh, dioterezh, diotiz, eo an diouer a spered, a gompren, a boellegezh, a skiant, pe skiant vat. Ret eo ober ar c'hemm etre sotoni ha follentez, goude ma vez mesket ar gerioù er yezh pemdez. Gallout a reer bezañ sot gant ar boan, ar glac'har...
Reolennoù diazez ar sotoni
Brudet eo istorour italian an armerzh Carlo Maria Cipolla (1922-2000) hag e arnodskridoù diwar-benn sotoni an dud. En e levr The Fundamental Laws of Human Stupidity e studi ar sotoni, hag e lavar eo galloudusoc'h bagad an dud sot eget aozadurioù bras evel ar Mafia.
Sed ar pemp lezenn a zo da ziazez ar sotoni er bed hervezañ :
Prizioù
Prizioù zo bet krouet d'enoriñ ar sotoni e SUA:
Lennegezh
Renabliñ a ra meur a seurt follentez war un ton flemmus ha kentelius;
-XXvet kantved:
-XXIañ kantved:
Clydno Eidyn
Clydno Eiddin a oa ur roue brezhon en hanternoz Enez Vreizh, er vro anvet Hen Ogledd e kembraeg, er.
E skridoù zo eo kontet da vout mab da Cynfelyn ap Dyfnwal Hen, roue Alt Clut, met e Bonedd Gwŷr y Gogledd eo mab da Cynwyd Cynwydion. Hervez e anv e c'hallfe bezañ bet roue Din Eidyn, pe hini Mynyddog Mwynfawr, div rouantelezh vrezhon e reter an Hen Ogledd.
Istor ha hengoun
Ur mab en devoa, anvet Cynon ap Clydno Eidyn, hag en danevell Culhwch ac Olwen en devoa ur verc'h anvet Eurneid ivez. Hervez Bonedd y Saint, eo e verc'h Euronwy a oa mamm da sant Grwst, sant paeron Llanrwst e hanternoz Kembre.
Hervez Llyfr Du'r Waun, e vefe bet lazhet Elidir Mwynfawr en "Aber Meuhedud" en Arfon, hag e vefe bet tud eus an Hen Ogledd, en o zouez Clydno Eidyn, Nudd Hael, Mordaf Hael ha Rhydderch Hael, o kas un arme da Arfon da gaout o dial, met trec'het e voent gant Rhun ap Maelgwn Gwynedd, roue Gwynedd.
E vab Cynon
Ur mab da Clydno, Cynon fab Clydno, a zo meneget er varzhoneg Y Gododdin evel unan eus ar vrezelourien vrezhon a emgannas ouzh an Angled en Emgann Catraeth hag an hini nemetañ chomet bev.
Unan eus brezelourien ar roue Arzhur e vije bet hervez ar vojenn a zamweler en Trioedd Ynys Prydein.
En oberennoù all e lenner e oa orgedet Cynon ouzh Morfudd, merc'h da Urien Rheged. Meneget eo ivez er Mabinogion, e Iarlles y Ffynon. Ur garantez divarvel zo savet etre Morfudd ha Cynon fab Clydno, pezh a ziskouez e oa ur gontadenn-bobl diwar-benn an daou zen yaouank a oa anavezet er Grennamzer.
Amand Pierre Harel
Amand Pierre Harel, bet ganet d’ar 24 a viz Ebrel 1836 e Kell-Loezherieg hag aet d’an Anaon d’an 8 a viz Mae 1885 e Pariz, a oa ur c’hizeller breizhat.
Nono
Nono eo anv-pluenn an tresour breizhat Joël Auvin, bet ganet e 1949 e Zinzag-Lokrist (Mor-Bihan).
E vuhez
Goude e studioù el lise Dupuy-de-Lôme en Oriant, ez eas d'ar Skol-veur da Roazhon. E 1970 e reas kalz tresadennoù war mogerioù Skol-veur Roazhon 2 war danvezioù liesseurt : CRSed, harzoù labour ar studierien, TDB/FLB, manifestadegoù... Heuliañ a reas kentelioù er gevrenn geltiek renet gant Per Denez a ginnigas dezhañ skeudennaouiñ e hentenn deskiñ brezhoneg, Brezhoneg buan hag aes. Treset en deus evit Oxygène, Le Peuple breton, Le Canard de Nantes à Brest, Frilouz, Ouest-France, etc. Embannet en deus tresadennoù diwar-benn darvoudoù ar mare e Le Télégramme, Le Mensuel de Rennes, Le Mensuel du Morbihan hag er gelaouenn Le Peuple breton, kelaouenn viziek an UDB.
Anvet e voe da gelenner prederouriezh e lise Karaez e 1973 ha goude el lise Charles-de-Gaulle e Gwened. War e leve emañ bremañ.
E 2017 e resevas Kolier an Erminig e Sant-Ke-Porzh-Olued.
Stefan
Stefan, , zo un anv-badez alamanek, brezhonek, polonek, hag eus yezhoù all c'hoazh.
Un anv-tiegezh douget en Alamagn hag Aostria eo ivez.
Lec'hioù
Meur a lec'h zo anvet Sant-Stefan.
Ferrante Iañ Gonzaga
Ferrante Gonzaga (Mantova, 1507 – Bruxelles, 1557) a oa ur c'hondottiero italian, besroue Sikilia etre 1535 ha 1546, kont Guastalla adal 1539, ha priñs Molfetta, ha gouarnour Milano etre 1546 ha 1554.
Mab e oa da Francesco II Gonzaga ha da Isabella d'Este. Da 16 vloaz ez eas da lez Karl V an Impalaeriezh Santel a servijas a-hed e vuhez. Perzh a gemeras en Arigrap Roma en 1527, ma wastas palezioù e diegezh.
Evel e genderv, ar c'honestabl Charles de Bourbon, e teuas da vezañ kabiten jeneral en armeoù an Impalaer Santel en Italia goude marv Philibert de Chalon, priñs Orange.
Difenn a reas Naplez a-enep soudarded c'hall Odet de Foix, beskont Lautrec en 1528. En 1530 e lakaas Republik Firenze da godianañ. Evit e drugarekaat e voe anvet da c'houarnour Benevento gant ar pab Klemez VII, ur Medici a oa bet skarzhet e diegezh eus Firenze.
Lakaet e voe e penn un armead 3 000 marc'heger ha brezeliñ a reas a-enep an Durked, evit Karl V atav.
A bep eil e vrezelekaas en Italia ha Pikardi, perzh a gemeras en emgann Landrecies hag e Saint-Dizier. Brantôme a skrivas en doa kontamet Frañsez III (dug Breizh) a varvas diwar gleñved.
Gantañ avat e voe aozet drouklazh Pierre Louis Farnèse en 1547, ha da-heul e krogas brezel a-zivout dugelezhioù Parma ha Piacenza gant ar pab. Mervel a reas e Bruxelles en 1557, goude kouezhet diwar e varc'h en emgann Saint Quentin.
E vab Cesare a renas war e lerc'h e kontelezh Guastalla.
Roland Doré
Roland Doré, bet ganet e 1618 hag aet d’an Anaon e 1660, a oa ur mestr-kizeller breizhat ha tisavour eus Landerne.
Ouzhpenn 60 oberenn, relijiel alies, a voe kizellet en e stal. Gallout a reer gwelet anezho e porzhioù-iliz Bro-Leon ha norzh Bro-Gerne dreist-holl.
Llansilin
Llansilin zo ur gêriadenn, ur barrez hag ur gumuniezh eus Kembre, e biz Powys. Emañ e traoñienn Glyn Ceiriog, er gornaoueg da Oswestry, a zo e Bro-Saoz. Dre m'eo bet cheñchet bevennoù melestradurel kontelezhioù Kembre meur a wech, e oa ar gêriadenn e Sir Ddinbych betek 1974 hag e Clwyd etre 1974 ha 1996. Bremañ emañ e Powys.
Elisabeth Christine von Braunschweig
Elisabeth Christine von Braunschweig  zo anv meur a briñsez alaman eus Dugelezh Braunschweig :
Lang
Lang zo un anv-tiegezh, pe diwar ar germaneg lang ("hir", da envel un den uhelventek ha mistr), pe diwar ar manchoueg.
Llansilin
Eos Ceiriog
Ar barzh Huw Morus (Eos Ceiriog) (1622-1709) en doa tremenet ar braz eus e vuhez en atant Pont-y-meibion e Llansilin. Ur maen-koun zo bet lakaet eno en enor dezhañ.
Poblañs
Er gumuniezh emañ kêriadenn Llansilin ha kêriadennoù all ivez, evel Sycharth (ma oa lez Owain Glyndŵr), Moelfre, Rhiwlas ha Llangadwaladr. E 2001 e oa 648 a dud o chom er gumuniezh. E 2011 e oa 698 a annezidi ha 184 anezho a oa kembraegerien (26,8%).
Elisabeth Christine von Braunschweig
* Elisabeth Christine von Braunschweig-Wolfenbüttel (1691–1750), pried da Karl VI an Impalaeriezh Santel, mamm da Maria Theresia, Impalaerez Aostria;
Gudula
Gudula, Gudula Brusel, pe Gudula Moorsel, pe Santez Gudula, marvet d'an 8 a viz Genver, entre 680 ha 714, zo ur santez frank ha paeronez kêr Brusel, ha santez vroadel Belgia.
Istor ha mojenn
Hervez Vita Gudilae, skrivet en abati Lobbes entre 1048 ha 1051, e oa ur briñsez hag a oa merc'h da Witger, dug Lotaringia ha kont Brabant, ha da Amalberga Maubeuge, santez Maubeuge. Filhorez e oa da Gertruda Nivelles.
Gwen Jégou
Gwen Jégou, pe Georges Jégou e anv en ti-kêr, bet ganet d’ar 6 a viz Here 1931 e Pariz hag aet d’an Anaon d’an 19 a viz Eost 2011 e Gouenaer, a oa ur c’hizeller breizhat.
Pteroglossus
Pteroglossus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1811 gant an evnoniour alaman Johann Karl Wilhelm Illiger (1775-1813).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevarzek spesad a ya d'ober ar genad :
Pemzek (15) isspesad en holl : o c'havout a reer en Amerika latin.
Dialog etre Arzur Roe d'an Bretounet ha Guinclaff
E 1924 e voe adkavet skouerenn Dom Le Pelletier gant Francis Gourvil. E 2014 eo bet adembannet gant Herve Bihan evit Travaux d'Investigation et de Recherche.
Thomas De Quincey
Thomas Penson De Quincey (distaget /də ˈkwɪnsi/; Manchester, Lancashire, 15 Eost 1785 – Dinedin, Bro-Skos, 8 Kerzu 1859) a oa ur skrivagner saoz. Brudet eo e levr Confessions of an English Opium-Eater e 1821.
517
Diwar-benn ar bloavezh 517 en deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Ganedigezhioù
Gwelet ivez: Rummad:Ganedigezhioù 517
Marvioù
Gwelet ivez: Rummad:Marvioù 517
Étienne
Étienne zo un anv-badez gallek.
Dorian Gray
Dorian Gray eo penntudenn ar romant The Picture of Dorian Gray gant ar skrivagner saoznek Oscar Wilde.
Anv meur a film eo ivez:
Ul lesanv eo ivez:
Oliveto Citra
Oliveto Citra zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Seziz Medvėgalis
Seziz Medvėgalis (lituaneg: Medvėgalio gynyba) a oa bet ur seziz berr e Medvėgalis, ur c'hreñvlec'h lituanian e Samogitia. C'hoarvezet e oa e miz C'hwevrer 1329 pa oa bet ar Urzh Teutonek, harpet gant kalz kroazidi, en o zouez ar roue Yann Iañ Bohemia, oc'h argadiñ Lituania. Al lu teutonek a 18 000 soudard en devoa aloubet pevar kreñvlec'h lituanian ha lakaet seziz war Medvėgalis. Ar c'hreñvlec'h a oa kodianet hag un hollad 6000 annezad ha soudard a oa bet badezet dre ret dre al lid katolik.
Ar c'hampagn brezel, a oa padet ur sizhun, a voe lakaet harz dezhañ gant un argadenn bolonat war Prusia e-pad ar Brezel Polonat-Teutonek. Ur wech kilet al lu teutonek e Prusia al Lituaniz a oa adkroget gant o lidoù ha kredennoù pagan.
Orria
Orria zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
André Sogliuzzo
André Sogliuzzo, bet ganet e New York (New York, Stadoù-Unanet Amerika) d'an 10 Eost 1966, zo un aktour hag ur fentigellour stadunanat.
Montelhs (Roergue)
Montelhs a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.
Den Loschbour
Den Loschbour (Luksembourgeg: Löschbur-Mann) eo an anv roet d'ur c'horf eskern Homo sapiens eus Krennoadvezh ar maen kavet e 1935 e Mullerthal, e kumun Waldbillig, e Luksembourg.
Omignano
Omignano zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Ottati
Ottati zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Kastell Goueled ar Forest
Dismantroù kastell Goueled ar Forest a c'haller gwelet er Forest-Landerne, e-kichen aber an Elorn.
Hervez ar richenn e voe diac'hubet ar c'hastell-se gant Lanselod, e mojenn Arzhur.
Hervez an istorourien e chom bremañ rivinoù eus ur c'hastell a oa bet savet gant beskonted Leon, en ha. Met sur a-walc’h e oa bet ur c'hastell all koshoc’h eno a-raok. Savet e oa bet ur c’hastell el lec’h-se gant beskonted Leon, evit gallout kontrollañ aber an Elorn, kenkoulz hag an hent kozh etre Brest ha Landerne. Ouzhpenn se e c'halle an aotrouien, alese, chaseal en ur goadeg vras miret evito, a gaver roud anezhi en anvioù “Goueled ar Forest” hag “ar Forest-Landerne”.
Stadoù ha tiriadoù India
India zo rannet etre 28 stad ha 7 tiriad.
Kastell Goueled ar Forest
E-pad Brezel hêrezh dugelezh Breizh e tremenas ar c'hastell etre daouarn beskonted Roc’han, e 1363. Gouzañv kalz a reas kastell Goueled ar Forest diwar Brezel an Hêrezh. E dibenn ar e voe dilezet gant e berc’henned a gavas gwelloc’h tennañ splet eus kastell ar Roc'h-Morvan, a oa d’an tiegezh Roc’han ivez abaoe 1363, ha diazezet en ul lec’h kreiz, etre Brest, Montroulez, Kemper ha Lesneven. Difoeltret e voe kastell Goueled ar Forest gant ar C'hallaoued e 1490, evel hini ar Roc’h Morvan, evit ma ne c’hallfe ket bezañ adkemeret gant ar Vretoned. En hag en, e voe implijet ar mogerioù da vengleuz gant tud an trowardroioù.
Pagani
Pagani zo ur gumun italian e proviñs Salerno e Campania.
Stadoù ha tiriadoù India
Stadoù :
Kastell Goueled ar Forest
Hiziv an deiz ne chom nemet aspadennoù eus an tourioù, 7 pe 8 anezho gwechall, hag eus ar mogerioù a stumme ul lieskorneg 90 metr war 60 metr, gant ur porzh bras e-kreiz. Ne oa tour-meur ebet war a seblant. Furchet e oa bet ar rivinoù gant tud a youl vat etre 1967 ha 1977.
Perc’hennet eo ar rivinoù hiziv c’hoazh gant diskennad ar Roc’haned, an dug Josselin de Rohan.
Stadoù ha tiriadoù India
Tiriadoù an Unaniezh : <ol type="A"> A. Inizi Andaman ha Nikobar
B. Chandigarh
C. Dadra ha Nagar Haveli
D. Daman ha Diu
E. Lakshadweep
G. Pondicherry
</ol>
Tiriad ar Gêr-benn Vroadel : <ol type="A" start="7"> F. Delhi </ol>
Istor
Pa voe dispartiet Pakistan diouzh India e 1947, e voe staget ar proviñsoù hag ar priñselezhioù-se ouzh an eil bro pe eben, war-bouez Panjab ha Bengal a voe rannet etrezo. En em glevet a reas an div vro evit lezel renerien ar "stadoù priñsel" da zibab ouzh pehini e felle dezho bezañ staget. Stad Hyderabad (en Andhra Pradesh bremañ) a oa renet gant ur priñs a glaskas chom dizalc’h diouzh an div vro nevez, met en aner : staget e voe e zouaroù ouzh India, dre heg. Er gwalarn, e Jammu ha Kachmir, e voe bec’h etre India ha Pakistan, pa glaske pep bro lakaat he c’hrabanoù war ar stad-se, poblet gant muzulmiz dreist-holl (77% a vuzulmiz), met renet gant ur priñs hindou, ur "Maharaja". Goude un tamm brezel e voe rannet Jammu ha Kachmir, gant ul lodenn vihan a voe staget ouzh Pakistan hag al lodenn vrasañ a chomas stag ouzh India.
Er bloavezhioù goude an dizalc’hiezh, e 1947, e voe troet ar stadoù priñsel tamm-ha-tamm, e proviñsoù evel ar re all, hag e kollas ar briñsed o galloud. Goude se, er bloavezhioù 1950, e voe adwelet an doare ma oa rannet ar proviñsoù. E 1956 e voe krouet stadoù nevez, a glote gwelloc‘h o bevennoù gant harzoù yezhel. E deroù ar bloavezhioù 1960 e voe staget ouzh India an trevadennoù gall ha portugalat oa c’hoazh el ledenez, ha dont a rejont da vezañ tiriadoù eus an Unaniezh : Puducherry, Dadra ha Nagar Haveli, Goa, Daman ha Diu.
Diwezhatoc’h e voe krouet stadoù all pe e voe adwelet bevennoù ar stadoù : Haryana, 1966, a voe distaget diouzh Panjab. E 2000 e voe krouet teir stad nevez Jharkhand, Chhattisgarh ha Uttaranchal. Rouantelezh kozh Sikkim a voe staget ouzh India, evit dont da vezañ unan eus he stadoù, e 1975. En Asam e voe krouet meur a stad vihan, da respont da c’houlennoù an annezidi er bloazhioù 1960 ha 1970.
Christian Cabrol
Christian Emile Cabrol, ganet d'ar 16 a viz Gwengolo 1925 hag aet da Anaon d'ar 16 a viz Even 2017, a oa ur surjian brudet evit bezañ bet ar c'hentañ hini o tont a-benn da dreuzplantañ ur galon en Europa, en Ospital Pitié-Salpêtrière e 1968.
Stadoù ha tiriadoù India
Istor
E 2014 eo bet rannet Andhra Pradesh ha savet Telangana diwarni.
Christian Cabrol
Cabrol a oa ganet e Chézy-sur-Marne, Aisne e norzh Bro-C'hall. Ezel e oa bet eus ar Rezistañs C'hall e penn kentañ an Eil Brezel-bed ha goude ar brezel e oa bet degemeret en Ospital Salpêtrière evit studiañ ar medisinerezh. E dezenn war anatomiezh ar skevent a oa bet embannet e div levrenn. Goude-se e oa degemeret evel keneil gant Walton Lillehei e Skol-veur Minnesota.
Enoret e voe commandeur al Lejion a enor ha gant an Ordre national du Mérite.
Lovisa von Burghausen
Lovisa von Burghausen (1698, Narva – 20 a viz Genver 1733) a oa ur Svedadez a skrivas hec'h eñvorennoù evel prizoniadez ha sklavez e Rusia goude Brezel Bras an Hanternoz.
Adolphe Lavée
Adolphe-Jules Lavée, berraet en Adolphe Lavée, bet ganet d'an 3 a viz Even 1840 e Montroulez hag aet d’an Anaon e 1904, a oa ur c’hizeller ha medalennour breizhat.
Lovisa von Burghausen
Gwerzhet e voe meur a wech a-raok adkavout he frankiz ha brudet bras e voe hec'h istor.
Skrapet
Ganet e oa Lovisa e kêr Narva en Estonia, a oa ur broviñs eus Impalaeriezh Sveden da neuze. Merc'h e oa da Gustaf von Burghausen ha da Margareta von Brundert, peder c'hoar he doa. He zad en doa kemeret perzh e difenn Narva pa voe kemeret gant ar Rused e 1704. Pa oa ar soudarded o lakaat kêr en arigrap e voe tapet Lovisa, ha hi 6 vloaz, gant ur soudard rus, skrapet digant he ziegezh. Kustum e oa ar soudarded da laerezh tud, d'ober sklaved anezhe, ha d'o gwerzhañ goude e marc'hadoù en o bro. Kalz tud eus Narva, Svediz pe Estoniz, a voe gwerzhet e Rusia pe turki. Ar brudetañ sklavez a'r seurt-se eo Katelin Iañ, a voe impalaerez. Tud ha c'hoarezed Lovisa a voe prizoniet ha kaset da Siberia.
Kentañ mestr
Kaset e voe da Voskov ha roet evel prof d'ar jeneral ha priñs Anikita Repnin. Kaset e voe d'ur gouent da vezañ savet er feiz reizhkredennek met peogwir ne gomprene ket ruseg e veze bazhataet war zigarez ma oa paganez a nac'he treién ouzh ar gwir zoue. A-benn trei miz e voe laosket da vont kuit a drugarez da vamm ar priñs, ar briñsez trederannerez, a oa ken tener hag ur vamm outi. met gwreg ar priñs, ar briñsez Prascovia Narischkyn, a gave dezhi e spie anezhi evit he gwaz, hag a rae vil dezhi. ur wech e lakas stagañ Lovisa dre he zreid, ha marvet e vije ar plac'hig paneved ma voe saveteet gant ar briñsez kozh. Kaset e voe gant tiegezh ar priñs da Ukraina e 1709 da welout soudarded arme Sveden o kerzhout evel prizonidi ar Rused, ha goude o kemer perzh e trec'hlid an tsar Pêr Veur e Moskov. E 1710 e voe dimezet da kambrelan ar priñs, Johan, ur c'hrennard 16 vloaz, svedad a dad, prizoniad ivez ha savet er feiz reizhkredennek. Ur verc'h o doe hag a varvas a-benn 6 sizhun. E 1713 e varvas Johan, gloazet ma oa bet gant un tenn en e c'har e-pad un emgann en arme ar priñs. Er bloaz-se en-eeun, e voe gwelet ar priñs Dimitrie Cantemir, hospodar Moldavia, o tont da weladenniñ kêr Moscow gant e diegezh. degemeret e voent e ti Repnin, hag e wreg, Kassandra Cantacuzene, a roas un diamant d'ar briñsez Prascovia. Meiz a daolas ouzh Lovisa e lez ar briñsez, ha Prascovia a roas Lovisa neuze d'ar briñsez Cantemir d'he zrugarekaat eus an diamant.
Eil mestr
Mervel a eure ar briñsez Cantemir er bloavezh-se, ha Lovisa a voe kontammet gant gwreg baraer al lez a felle dezhi kaout karg Lovisa evit he merc'h, ha saveteet e voe gant ar vedisined. Pan eas ur c'habiten armenian da c'houlennet dorn Lovisa digant ar briñs e tec'has ar plac'h yaouank, aliet ma oa bet gant ur Svedadez o labourat el lez, hag ez eas da glask repu da di ur marc'hadour saoz e karter alaman Moskov. Gantañe voe kaset da Arc'hangelsk da vout kelennet er relijion brotestant ha da zeskiñ alamaneg. A-benn seizh sizhun e voe flatret gant ur c'hemener alaman ha harzet gant ar polis rus, ha kaset en-dro d'ar priñs Cantemir ? Chadennet e voe he daouarn hag he daoudroad, tachoù a oa bet plantet en he botoù, dezhi da gaout poan o vale, ma teuas he zreid ha divhar da goeñviñ. Lakaet e voe da gannañ ar c'houez en ur gegin ken yen ma veze goloet he divvrec'h a skorn. Panevet da verc'hed ar priñs, Maria Cantemir ha Smaragda, e vije bet marvet gant an anoued: gwerzh-butun a roent d'ar gward evit gallout lakaat pilhoù en-dro d'he chadennoù da virout da ober trouz, hag e lakaent anezhi da gousket en o c'hambr da noz.