cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
V (sifr roman)
V eo an arouez implijet en niveradur roman evit an niver pemp, skrivet 5 hervez ar sifroù arabek ; al lizherenn V n'eo ket avat.
Implijet eo ivez evit an niveroù 4, skrivet IV (5 nemet unan) ha 6, 7, 8, skrivet VI, VII, VIII (5 mui 1, 2 ha 3).
Breizh 5/5
Breizh 5/5 zo ur gevredigezh hervez lezenn 1901 bet savet evit lakaat war-wel youl ar braz eus annezidi 5 departamant Breizh da adstagañ departamant al Liger-Atlantel ouzh Breizh velestradurel. Gallout a ra pep strollelezh lec'hel (kêrioù, kumuniezhioù kêrioù, Kuzul Departamant, Kuzul rannvro, hag all) diskouez emañ a-unan gant mennad Breizh 5/5 en ur staliañ ur banell-hent « Breizh 5/5 » war an holl hentoù a gas dezhi ; gallout a rafe ivez lakaat ur blakennig war gement savadur a zo digor d’an dud. D’an e voe staliet ar panelloù-hent Breizh 5/5 kentañ, en antreoù pemp kumun, unan e pep departamant eus Breizh istorel.
AVS-36
An AVS-36 (diwar Avtomaticheskaya Vintovka Simonova doare 1936 ; rusianeg : Автоматическая винтовка Симонова образца 1936 года (АВС-36)) a oa un arm emgefreek soviedel a voe implijet e-pad bloavezhioù kentañ an Eil Brezel-bed. Bez' e oa unan eus an armoù troadegiezh kentañ gant ur choaz a-fed tennañ (an tu a oa da dennañ bolod-ha-bolod pe emgefreek da vat) ha lakaet er servij milourel.
Breizh 5/5
Rouedad
Bez' ez eo neuze luskad « Breizh 5/5 » un doare da sevel ur rouedad ma vo hiniennoù, embregerezhioù prevez, sevenadurel pe foran o kenlabourat da ziskouez emaint a-du gant ur rannvro enni pemp departamant. Evit reiñ danvez d’ar rouedad ez eus bet savet ul lec’hienn ma 'z eus skeudennoù hag a ziskouez penaos ec’h embann hag e vrud « Breizh 5/5 » (pegsunioù, plakennoù) hag a ro da c’houzout, ma kar, piv ez eo. Evel-se e vo skoazellet an embregerezhioù, ar c’hevredigezhioù hag ar c’henwerzhioù a boagn da vrudañ Breizh 5 departamant. Bez’ ez eus ivez ur roll kelaouiñ evit reiñ da c’houzout ha da vodañ izili rouedad « Breizh 5/5 ». Posubl eo ivez sikour da baeañ ur banell « Breizh 5/5 » a vo profet d’ur strollelezh nevez d'he sikour da vont gant ar gevredigezh. Gant ar memes soñj e vez miret an holl c'hounidoù a vez graet diwar ar gwerzhañ pegsunioù, plakennoù, T-shirtoù, seier a-benn sikour da lakaat pannelloù-hent e lec’h all war hentoù Breizh da astenn tachenn Breizh 5 war 5.
AVS-36
Savet e oa bet etre 35 000 ha 65 000 AVS-36. Dre ma oa diaes e implij e oa bet tennet diouzh ar servij e 1942 ha distrujet darn anezho.
Tanarello
An Tanarello zo ur stêr hag a red e Piemonte en Italia, anezhi unan eus an div stêr a ya da vagañ an Tanaro. Tremen a ra dre Proviñsoù Cuneo hag Imperia a-raok kemberiñ gant an Negrone etre  Cosio d'Arroscia hag Ormea d'ober an Tanaro.
Vire-Normandie
Vire-Normandie a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall, krouet e 2016. Pennlec'h arondisamant Vire ha kanton Vire eo.
Quibou
Quibou a zo ur gumun e departamant ar Manche e Bro-C'hall, unan eus an departamantoù savet diwar Normandi gozh.
Vire-Normandie
Istor
Krouet eo bet d'ar 1 a viz Genver 2016, o vodañ kumunioù Coulonces, Maisoncelles-la-Jourdan, Roullours, Saint-Germain-de-Tallevende-la-Lande-Vaumont, Truttemer-le-Grand, Truttemer-le-Petit, Vaudry ha Vire.
Quibou
Eil brezel-bed, Emgann Normandi, 1944: mervel a reas trizek den nann-soudard.
Ethniu
Ethniu (en heniwerzhoneg: ([ˈeθʲnʲu])), pe Eithne en iwerzhoneg ([ˈɛhnʲə]) eo merc'h Balor, penn ar Fomóired, ha mamm Lugh e gwengelouriezh Iwerzhon. E anv a c'hall bout skrivet Ethliu (hiziv Eithle), Eithlionn (genitiv; hiziv Eithleann), hag Ethlinn (dativ; hiziv Eithlinn).
Anv
Ethniu a zo ur skwer ag an diaested a gaver pa vez graet enklaskoù war gwengelouriezh Iwerzhon. Stumm koshañ he anv eo Ethliu pe Ethniu marteze, hag en deus roet ar stumm arnevez brudetoc'h Eithne. Hogen, abalamour d'an iwerzhoneg hag e ziouer a skweriekadur en e zistagadur, ha d'ar c'hoant da saoznekaat an anvioù, e voe krouet un toullad adstummoù. Un diouiziegezh yezhel a washaas ar blegenn: ar stumm tro-c'henel eus Ethniu eo Ethnenn (hiziv Eithneann) ha tro-c'henel Ethliu eo Ethlenn/Ethlinn (hiziv Eithleann/Eithlinn), evel e mac Ethlenn ("mab Ethliu"). An dro-c'henel a zo bet gwelet evel un droad nominativel peurliesañ.
Argemmoù ha saoznekadurioù a zo: Ethnea, Eithliu, Ethlend, Ethnen, Ethlenn, Ethnenn, Ethne, Aithne, Enya, Lily, Aine, Ena, Etney, Eithnenn, Eithlenn, Eithna, Ethni, Edlend, hag Edlenn.
E "Tochmarc Étaíne" e lenner Boand evel anv arall Eithne hag er Banshenchas e lenner eo Feada anv "gwir" Ethniu.
Darempredoù
Eithne eo merc'h Balor ha mamm Lugh. En hengounoù zo eo Eithne merc'h Delbáeth, mamm an Dagda hag Ogma, ha gwreg Nuada Airgetlám. Hervez un doare all eus ganedigezh Óengus ez eo-hi gwreg Elcmar ha desevet e voe gant an Dagda, daoust ma c'halle bout un eilenn eus Boann.
Er braz ag an skrivadennoù eo Ethniu ur penn benel hogen e testennoù zo ez eo Ethniu un anv gourel. En dornskrid kozh Baile in Scáil ("Gweledigezh an Teuz"), Lugh eo mab "Ethliu mab Tigernmas", pe mab "Ethniu mab Smretha mab Tigernmas". Evit James Bonwick ez eo Tigernmas (ar roue hag a stalias azeulerezh Crom Cruach) kement ha Balor. R. A. Stewart Macalister a ginnig Cethlenn evel ur stumm ag Ethlenn rak anvet a vez Lugh evel Lugh Mac Ethlenn (Mac Ethlenn → Mac Cethlenn).
Gwengel
He unvaniezh gant tad Lug, Cían ag an Tuatha Dé Danann, a vez kinniget en testennoù evel un eured tiernac'hel, mes en un danevell all ez eo tostoc'h da c'hanedigezh Perseüs e gwengelouriezh Hellaz. Ur gontadenn dastumet gant John O'Donovan e 1835 a gont penaos e klaskas Balor toullbac'hañ e verc'h Ethniu en un tour e Toraigh pell diouzh an dud, evit ma chomo hep genel bugel ebet, rak un drouiz en doa diouganet dezhañ e vefe lazhet gant e zouaren.
Hogen Mac Cinnfhaelaidh (Cían) a c'hallas pignat e tour Ethniu, gant harp hud Biróg. Ethniu a c'hanas tri bugel, mes Balor a c'holoas anezhe gant ul liñsel ha goulenn a reas e vefent beuzet en un droenn-vor. Beuzet e voe gantañ daou ag ar vugale mes an trede bugel a voe savetaet gant Biróg. Reiñ a reas ar bugel da Balor en-dro ha roet eo bet gantañ d'ar gov Gavida, evit e zesevel. Pa voe bras e lazhas Balor.
Er Banshenchas e lavarer eo heñvel Ethniu ha Feada: "Feada e oa anv gwir Ethne hag a oa gwreg Cain, mamm Lugh, ha merc'h ar gov Balor mab Dot, mab Nét ar Meur. Abalamour dezhañ eo brudet karn Ath Feindead peogwir e reas un duvell eno."
Camille Desmoulins
Camille Desmoulins, lesanvet "Prokulor meur al letern" hervezañ e-unan, ganet d'an 2 a viz Meurzh 1760 e Guise hag aet da Anaon dre dibennadeg d'ar 5 a viz Ebrel 1794 (16 germinal bloaz II) e Pariz, a oa un alvokad, ur c'hazetenner hag ur reveulzier gall. Gant Maximilien de Robespierre, Jean-Paul Marat ha Georges Danton, e oa bet unan eus pennoù meur an Dispac'h gall. Bez e oa kamalad bugaleaj Maximilien Robespierre ha kamalad kement hag harper politikel Georges Danton. Desmoulins a oa bet barnet ha lakaet d'ar marv gant Danton gant ar re Montagnards.
Yaouankiz
Lucie-Simplice-Camille-Benoît Desmoulins a zo mab henañ Jean-Benoît-Nicolas Desmoulins, aotrou Bucquoy ha Sémery, letanant jeneral evit beli Guise, e Picardie ha da Marie-Madeleine Godart. Bez en doa seizh breur ha c'hoar. Ganet d'an 2 a viz Meurzh 1760, Camille Desmoulins a oa bet badezet d'an 3 a viz Meurzh en iliz Saint-Pierre-Saint-Paul e Guise.
Hesmond
Hesmond a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Campotosto
Campotosto  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Phasianidae
Dont a ra anv ar c'herentiad eus ar ger latin phāsĭānus a dalvez kement ha fazan e brezhoneg.
Diouzh Doare 12.1 an IOC World Bird List ez a tri genad evned ha hanter-kant d'ober ar c'herentiad bremañ :
Tornimparte
Tornimparte zo ur gumun eus Italia e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Pescocostanzo
' Pescocostanzo  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Turiaw ar Menteg
Ur pennad mat e oa bet o chom evel manac'h e Treger, er Seizh Sant, hag ur pennadig ivez e Lennon. Bevañ a reas e-pad pell amzer e Brec'h, hag e Gwened e dibenn e vuhez. Prezidant Kelc'h Sevenadurel Gwened e voe. Ur pennad a skrivas er gelaouenn Al Liamm : "Santez Anna, mamm-gozh ar Vretoned".
Unan eus e vibion, Gwenhael ar Menteg, a gengrouas An Drouizig.
Scurcola Marsicana
Scurcola Marsicana zo ur gumun eus Italia  – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Coturnix
Coturnix a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ koailhed, krouet gant e 1764 gant ar skiantour gall François-Alexandre de Garsault (?-1778).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pemp spesad, bev c'hoazh, a ya d'ober ar genad hiziv an deiz :
Eizh (8) isspesad en holl.
Rummatadur
Ar spesad kozh Coturnix ypsilophora a oa aet d'ober ar genad Synoicus, a-gevret gant Anurophasis monorthonyx, Excalfactoria adansonii ha chinensis e miz Gouere 2021.
Tagliacozzo
Tagliacozzo  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
L'Hermenault
L'Hermenault a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
Karoline von Hessen-Darmstadt
Karoline von Hessen-Darmstadt a vez graet eus meur a briñsez alaman :
Alcáçovas
Alcáçovas zo ur barrez portugalat eus kumun Viana do Alentejo, en Alentejo, dezhi ur gorread a 268,13 km², hag enni 2 111 a du o chom (2011), pezh a ra 7,9 den/km².
Emilia
Emilia a c'hall bezañ un anv-badez roet d'ar merc'hed hag un anv-lec'h.
Alcáçovas
Kêr ha penn kumun e voe entre 1258 ha 1836. E 1801 e oa 1 613 a dud o chom enni.
Enni e voe sinet Feur-emglev Alcáçovas-Toledo, d'ar 4 a viz Gwengolo 1479.
Madras Rouge
Madras Rouge zo un eoullivadur war lien gant Henri Matisse e 1907. Ar plac'h livet eo gwreg al livour, Amélie Noellie Parayre Matisse.
Sauli Niinistö
Sauli Väinämö Niinistö (distaget [ˈsɑuli ˈʋæinæmø ˈniːnistø] e finneg) (ganet d’ar 24 a viz Eost 1948 e Salo) eo 12 prezidant republik Finland.
Kroget en doa gant e respet kentañ d’ar 1añ a viz Meurzh 2012. Ezel eo eus ar strollad Kansallinen Kokoomus (Kenstrollad broadel). E penn e strollad e oa etre 1994 ha 2001. En eil tro ar votadeg, d’ar 5 a viz C'hwevrer 2012, en doa bet 62,6 % eus ar mouezhioù. D'an 28 a viz Genver 2017 e voe addilennet da brezidant, kerkent hag an dro gentañ, gant 62,7% eus ar mouezhioù.
Ministr e oa bet e-barzh daou c’houarnamant, renet gant Paavo Lipponen o-daou : ur wech e oa bet ministr ar justis (1995–1996) hag ur wech all ministr an arc’hant (1996–2003). Kannad e oa er prantadoù 1987–2003 ha 2007–2011. Er bloavezhioù 2007–2011 e oa prezidant ar parlamant.
E 2006 dija e oa bet war ar renk evit mont da brezidant ar republik met trec’het e oa bet gant Tarja Halonen. E miz Mezheven 2011 en doa disklêriet Niinistö e oa o vont war ar renk evit bezañ dilennet prezidant ar republik e 2012.
En arvor Thailand e oa Niinistö hag e zaou vab da vare tsunami ar 26 a viz Kerzu 2004. Chomet e oa bev dre m’en doa tapet krog en ur peul pellgomz. Bev e oa chomet e zaou vab ivez.
Madras Rouge
Emañ an daolenn e dastumad ar Barnes Foundation, e Philadelphia, Pennsylvania, SUA.
Palez Buckingham
Palez Buckingham (Buckingham Palace e saozneg) a zo ur palez e Londrez, e Bro-Saoz ma vez roue Bro-Saoz o chom.
Los Corraleros de Majagual
Los Corraleros de Majagual zo ul laz eus Kolombia krouet e 1962. Brudet e oa an akordeoñser Lisandro Meza evel kaner cumbia ha seniñ a rae gant Alfredo Gutiérrez, Chico Cervantes, Cesar Castro, ha Calixto Ochoa.
Ar Gouloù Gwenn
Ar Gouloù Gwenn a zo anv ur gelaouenn bet kensavet e C'hwevrer 2019 gant Tepod Mab Kerlevenez ha Yann Mikael diwar varvidigezh Kannadig Imbourc'h e dibenn ar bloaz 2018. Embann a ra pennadoù diwar-benn ar c'heleier etrevroadel gant ur sell broadel brezhon. Pemp niverenn ar bloaz da vihanañ a vez embannet, dreistkementet a-wechoù gant niverennoù dibarek gouestlet d'un dodenn resis. Un ti-embann eo ivez.
Chug orañjez
Produerezh bedel
Produet e oa 60 milion a donennoù e 2000, en o zouez 18 milion gant Brazil, 11 milion gant Florida ha 10 milion gant ar broioù kreizdouarat. Koulskoude eo ar chug orañjez ul lodenn vihan eus marc'had an orañjez ha ne c'hall ket bezañ miret e-pad gwall bell daoust ma c'hall bezañ pasteurizet.
Ar chugoù orañjez gwerzhet
Meur a seut zo, hervez al lezenn :
Yec'hed
Kalz vitaminoù C zo ennañ, met kalz sukr ivez. An diforc'hioù etre avaloù-orañjez ha chug orañjez eo n'eus ket gwienn er chug ha muioc'h a energiezh zo. Kement a c'hlukidoù zo er chug orañjez eget er C'hola-cola.
A bep seurt
Died ofisiel stad Florida eo abaoe 1967.
Filiber (sant)
Sant Filiber (Eauze (Gers), 617 pe 618 – Nervouster, 20 a viz Eost 684) oa ur manac'h eus ar. Diazezañ a reas daou vanati, an eil e Jumièges (Seine-Maritime, e Normandi) hag egile e Nervouster.
Brudet e oa evit pareañ ar remm hag ar poanioù pergen.
French-American Foundation
French American Foundation - France  zo un ensavadur savet evit « kreñvaat al liammoù etre Bro-C'hall ha SUA ».
E 1976 e voe krouet, evit bodañ renerien yaouank (Young Leaders) hag o broudañ da genlabourat.
Renet eo gant Jean-Luc Allavena.
Saint-Vincent-Sterlanges
Saint-Vincent-Sterlanges a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
Massa d'Albe
Massa d'Albe  zo ur gumun eus Italia  – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Esteban
Esteban zo un anv-badez spagnolek, deuet diwar an anv latin Stephanus, a orin gresianek.
Niels and the Giants
Niels and the Giants ("Nils hag ar Ramzed") zo anv saoznek ur gontadenn eus Danmark embannet gant Andrew Lang en e zastumad The Crimson Fairy Book e 1903.
Ar gontadenn
Daou bried o doa daou vab. Ar mab henañ a oa laouen o vezañ mesaer evel e dad, met Niels, ar yaouankañ, a felle dezhañ bezañ chaseour. Prenañ ur fuzuilh a reas ha deskiñ c'hoari gantañ. Ar vamm a fellas dezhi mont da birc'hirinañ da Roma. Hag ar pevar anezho da werzhañ o madoù, hag en hent, ha Niels gant e fuzuilh.
Un noz ne oan ket erruet en ostaleri c'hoazh, ha loargann a oa. En ur c'hroashent en ur c'hoad ne ouient ket war be du mont.
Accipiter haplochrous
Annez
Emañ brosezat ar spesad e Kaledonia-Nevez.
Marianne (sizhunieg)
Marianne zo ur sizhunieg gallek, diazezet e Pariz, savet gant Jean-François Kahn ha Maurice Szafran en 1997. Brudet eo da vezañ ur gelaouenn nag a-gleiz nag a-zehoù, hogen difennerez talvoudoù ar republik c'hall. Meur a bennad zo bet a-enep yezhoù bihan ar stad c'hall.
Zentrygon frenata
Zentrygon frenata a zo ur spesad evned eus kerentiad ar c'hColumbidae.
Anvet e voe Columba frenata (kentanv) da gentañ-penn (e 1843) gant an naturour suis Johann Jakob von Tschudi (1818-1889).
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver ar pevar isspesad anezhañ e Suamerika :
Eifionydd
Eifionydd (distaget e kembraeg) zo ur vro vihan e kontelezh Gwynedd, e Kembre. En em astenn a ra e gevred Ledenez Llŷn, etre Porthmadog er reter ha Pwllheli er c'hornôg. Gwechall e oa unan eus daou gombod kantrev Dunoding, ha kendalc’het en deus an anv da vout implijet betek hon amzer.
Al lodenn norzh eus rouantelezh kozh Dunoding e oa Eifionydd. Hervez ar richenn e teu anv ar vroig-mañ eus hini Eifion mab Dunod, an hini en deus roet e anv d’ar c’hantrev, ha mab-bihan Cunedda Wledig. Cricieth e oa kreizenn ar c’hantrev, met marteze e oa bet ar greizenn-se e Dolbenmaen da gentañ.
Bremañ n’eo ket Eifionydd un unvez velestradurel, met derc’hel a reer d’ober anv eus Eifionydd er vro aliezik. E Porthmadog da skouer e kaver un "Ysgol Eifionydd" (skol Eifionydd). E broig Eifionydd emañ keriadennoù Abererch, Chwilog, Llanaelhaearn, Pencaenewydd, Llanarmon, Llangybi, Llanystumdwy, Rhoslan, Pentrefelin, Penmorfa, Garndolbenmaen, Golan Bryncir ha Pantglas.
The All Sorts of Stories Book
The All Sorts of Stories Book zo un dastumad kontadennoù, e saozneg, embannet e 1911, gant Longmans, skrivet gant "Mrs. Lang", ha skeudennaouet gant H. J. Ford.
Ennañ 30 kontadenn diwar-benn tud ha traoù a bep seurt : istorioù gwir, mojennoù eus Hellaz, kontadennoù gant Alexandre Dumas, Walter Scott hag Edgar Allan Poe.
Alectoris
Alectoris a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ klujiri, krouet e 1829 gant an naturour alaman Johann Jakob Kaup (1803-1873).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Seizh spesad a ya d'ober ar genad :
Nav isspesad warn-ugent (29) en holl.
Reumont
Reumont a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Reumont Churchyard
Implijet e voe bered ar gumun da veziañ daou soudard skosat eus an Argyll and Sutherland Highlanders marvet an Emgann Le Cateau-Cambrésis d'ar 26 a viz Eost 1914 hag e miz Here 1918 en-dro: ur c'hanolier eus ar Royal Field Artillery, tri milour eus ar South African Infantry ha pemp soudard skosat eus ar Royal Inniskilling Fusiliers a voe douaret er gumun. Soudarded chomet dianv a voe beziet er vered ivez.
Friedrich August (dug-meur Oldenburg)
Friedrich August II (Oldenburg, 16 Du 1852 - Rastede, 24 C'hwevrer 1931)  a oa diwezhañ dug-meur Oldenburg (1900-1918).
Parisii
Ar Parisii (pe Quarisii) a oa ur bobl c’halian a oa o vevañ war ribloù ar stêr Saena e Galia, er c’horn-bro zo en-dro da Bariz hiziv, adalek kreiz an trede kantved kent JK.
En-dro dezho e oa ar pobloù-mañ : Senones er c’hreisteiz, Carnutes er c’hornôg, pobloù Gallia Belgica, evel ar Suessiones en hanternoz.
Hervez Julius Caesar (-53) e oa Lutetia pe Lutetia Parisiorum o c’hêr bennañ. Dont a reas ar gêr-se da vezañ unan eus kêrioù bras proviñs Gallia Lugdunensis ha, diwezhatoc’h, Pariz. Dont a ra anv Pariz, hag ivez anvioù all evel Villeparisis, Cormeilles-en-Parisis pe Fontenay-en-Parisis, eus anv ar bobl.
E-pad aloubadeg Galia gant ar Romaned, e kemeras perzh ar Parisii, a-gevret gant ar Suessiones, en emsavadeg vras Verkingetorix a-enep Julius Caesar e -52 hag eizh mil brezelour eo a voe kaset ganto da Alesia.
Kleier Eured
thumb|right|200px|Pajenn gentañ golo Kleier Eured. Kleier Eured a zo un dastumad unnek danevell, savet er yezh unvan gant Roparz Hemon, hag a oa bet embannet en niverenn 72 eus ar gelaouenn lennegel Gwalarn e miz Du 1934. Nav fajenn ha tri-ugent a ya d'ober an oberenn.
Adembannadur
Adembannet e voe al levr gant Skridoù Breizh e 1943.
Roll an asanaoù
Setu amañ roll un nebeud stummoù yoga, pe asanaoù.
Termenoù sañskritek
Un nebeud termenoù sañskritek a vez implijet ingal e-barzh anvioù an asanaoù. Peurliesañ ez int rakgerioù ha gallout a reont bezañ implijet gant kement stumm a zo evit displegañ ur c'hemm.
Krogad ar Marv
Krogad ar Marv (rusianeg: Матч смерти) (ukraineg: Матч смерті) zo un anv bet roet gant ar studioù istorel goude an Eil Brezel-bed d'ur c'hrogad mell-droad c'hoariet e Kyiv er Reichskommissariat Ukraine (berraet e RKU) dindan dalc'h an Alamagn nazi. Kêr Gyiv he doa ur skipailh mell-droad anvet Start (kirillek: Старт) a oa hini al labouradeg bara n° 1 a oa bet o c'hoari meur a wech a-raok an Eil Brezel-bed. Ar skipailh a oa savet dreist-holl gant c'hoarierien a-vicher eus an Dynamo Kyiv hag al Lokomotyv Kyiv a laboure el labouradeg suj d'an Alamaned ha d'o harperien.
D'ar 6 a viz Eost 1942, an FC Loc'hañ en doa c'hoariet a-enep ar skipailh alaman Flakelf. Un 2 000 bennak a arvesterien a oa bet o welet ar c'hrogad, pep hini anezho o paeañ ur sammad 5 roubl. Gounezet e oa bet ar c'hrogad 5-3 gant Soviediz.
Kenaroud
Un den a orin eus Kyiv anvet Georgiy Kuzmin en doa lakaet war-raok en e levr Facts and fiction of our football (Были и небыли нашего футбола) e oa ar c'hentañ skouadrenn eus an Dynamo Kyiv unan gant izili eus an Tcheka hag en o zouez Konstantin Fomin.
The Book of Saints and Heroes
The Book of Saints and Heroes, zo ul levr 23 a istorioù sent ha santezed, gwir an darn vrasañ anezho, savet gant "Mrs. Lang", skeudennaouet gant H. J. Ford hag embannet e ti Longmans e 1912.
Perdix
Perdix a zo ur genad e rummatadur an evned, ennañ klujiri.
Grizilhonoù
] Ar grizilhonoù, pe kefioù-dorn, zo gwalennoù metal, e daou benn ur chadennig, hag a vez lakaet en-dro da arzornioù ar brizonidi d'o stagañ, da virout na skofent gant o gwarded pe na c'hallfent redek kuit. Gant ar boliserien e vezont implijet dreist-holl ha digoret e vezont ganto war-bouez un alc'hwez.
Tud zo a implij grizilhonoù ivez en o c'hoarioù reizhel.
Trois Poèmes en Moyen-Breton
Trois Poèmes en Moyen-Breton zo ul levr embannet e Dulenn gant Roparz Hemon e 1962, hag ennañ teir barzhoneg e krennvrezhoneg. Bez ez int:
Ruth Muskrat Bronson
Ruth Muskrat Bronson, ganet d'an 3 a viz Here 1897 ha marvet d'an 12 a viz Even 1982, a oa ur varzhez, kelennerez ha stourmerez Cherokee. Pa voe echuet he skoliata e teuas Ruth Bronson da vezañ ezel eus Burev an Aferioù indian (Bureau of Indian Affairs). Servijet he deus evel sekretourez en National Congress of American Indians, a oa bet savet e 1944, evit krouiñ lezennoù evit an Indianed.
Yezh minorelaet
Yezh minorelaet (saoz. minorised language) e vez graet eus kement yezh a vez komzet war un dachenn resis kichen-ha-kichen gant ur yezh all hag e lec'h e vez roet gwirioù disheñvel d'an div yezh - aliesik a-walc'h n'eus gwir ofisiel ebet evit ar yezh izel hag a vez anezhi peuliesañ yezh c'henidik an dachenn-se. Minorelaet pe bihanaet e vez ar yezh-se dre ret gant ar yezh all.
Trois Poèmes en Moyen-Breton
Adembannet e voe al levr e 1981.
Yezh minorelaet
Neuze, pa reer gant an termen-mañ e vez keñveriet statud kevredel an eil yezh gant hini eben evel hini ar brezhoneg hag hini ar galleg.
Trois Poèmes en Moyen-Breton
Ul levr divyezhek eo. Er bajenn gleiz emañ skrid ar barzhonegoù, en hini dehoù an droidigezh anezho e galleg. Ur rakskrid gallek zo gant Roparz Hemon, ha notennoù hir e dibenn al levr.
Yezh minorelaet
Un nevezc'her savet diwar ar saozneg eo hemañ evit ober an diforc'h etre yezhoù a seurt-se ha daou dermen all yezh bihanniver pe yezh nebeut implijet:
Yezh bihanniver
Tennañ a ra an termen-mañ (saoz. 'minority language') d'an niver a dud a vez komzet ar yezh-se gante. N'eo ket kevatal atav na dre ret ur yezh yezh vinorelaet evel ar c'hatalaneg hag a vez komzet gant kalz muioc'h a dud evel gant yezhoù ofisiel Unaniezh Europa evel ar malteg da skouer ha n'int ket yezhoù minorelaet.
Setu an termen a vez implijet gant Burev Europa evit ar Yezhoù Nebeut implijet. Ha koulskoude n'eo kevatal atav gant ur yezh vinorelaet evel ar galizeg hag a c'hell bezañ implijet kalz gant ur bern tud bemdez.
YouTube
YouTube, LLC zo ur savenn stadunanat da eskemm videoioù war an Internet, diazezet e San Bruno e Kalifornia. Tri implijiad eus PayPal : Chad Hurley, Steve Chen, ha Jawed Karim, o devoa savet ar servij e miz C'hwevrer 2005. Google en deus prenet al lec'hienn e miz Du 2006 evit ur sammad a 1,65 milmilion US$ ; unan eus skourroù Google ez eo YouTube hiziv-an-deiz. Implijerien YouTube a c'hall lakaat videoioù en-linenn, sellet ouzh videoioù all, o notenniñ ha burutellañ, o eskemm, o gwellaat, o diskuliañ, ha heuliañ implijerien all. Dre YouTube e c'heller gwelet a bep seurt doareoù filmoùigoù, pe e vefent bet savet gant tud a-vicher, embregerezhioù pe gant tud nann arbennikaet.
E-touez an danvez a c'heller kavout war ar savenn ez eus klipoù, klipoù skinwel, filmoùigoù, filmoùigoù bruderezh, teulfilmoù, enroladennoù son, filmoùigoù tañva, filmoùigoù live, ha videoioù blogañ, filmoùigoù kelenn ha filmoùigoù doare DOY. Darn eus an danvez a gaver war YouTube zo lakaet en-linenn gant hiniennoù. Bez' ez eus ivez danvez degaset gant embregerezhioù bras evel CBS, BBC, Vevo, hag Hulu a ro digoust danvez da welet dre hanterouriezh YouTube dre un c'henemglev gant ar savenn.
An arvesterien n'int ket enrollet ne c'hellont nemet gwelet videoioù al lec'hienn. Ar re a zo izili a c'hell ouzhpenn arvestiñ, lakaat en-linenn danvez diniver, notenniñ hag eskemm. Ar videoioù hag a c'hellfe bezañ arvarus (feulster, reizh....) na c'hellont bezañ gwelet nemet gant an implijerien enrollet a zo 18 vloaz pe ouzhpenn.
Duarte Portugal, 4vet Dug Guimarães
Duarte Portugal (Lisboa, 1515 — Lisboa, 1540), Infant a Bortugal, 4vet Dug Guimaraes, a oa mab d'ar roue Manuel Iañ Portugal ha d'e bried Maria de Aragão.
D'an 23 a viz Ebrel 1537 e timezas d'e geniterv Isabel de Bragança, a oa merc'h d'an dug Jaime de Bragança. Abalamour da se, Teodósio Iañ, 5vet Dug Bragança ha 3de Dug Guimarães, a roas en argouroù, d'ar plac'h nevez, e c'hoar, dugelezh Guimarães, ma voe anavezet an Infant Duarte gant ar roue Manuel Iañ e 1537, evel 4vet Dug Guimarães. Hervez ar c'hontrad eured, ma ne oa bugel e bet e oa dugelezh Guimarães da zistreiñ d'an tiegezh Bragança.
Bugale
Tri bugel o doe. An trede a oa dalif.
E varv
Yaouank e varvas Duarte, tri bloaz goude e eured, a-boan ma en devoa tapet e 25 bloaz, ha beziet e voe e Manati ar Jerónimos.
Los Palmitos (Sucre)
Los Palmitos zo ur gumun eus Kolombia en departamant Sucre, 15 km eus ar gêr-benn, Sincelejo.
Brudet eo evel kavell ar Vallenato Sabanero.
Mick Jagger
Sir Michael Philip Jagger, ganet d'ar 26 a viz Gouhere 1943, zo ur c'haner, skrivagner pozioù, aktour ha produer filmoù saoz. Brudet eo bet evel unan eus krouerien ar strollad sonerezh the Rolling Stones.
Chapel Lokmaria-an-Hent
Chapel Lokmaria-an-Hent zo lec'hiet e kêriadenn Lokmaria, e kumun Sant-Ivi, e Kerne, e departamant Penn-ar-Bed.
Ar chapel a oa an eil troc'had e Tro Breizh, etre Kemper ha Gwened. Gouestlet eo d'ar Werc'hez Vari ha graet e vez "Hon Itron war an Hent" anezhi.
Istor
Abaoe deroù ar milved kentañ emañ lec'hienn Lokmaria stag ouzh parrezh kozh ha meur Eliant.
Tost emañ ouzh kroashent an hent roman kozh Kemper-Gwened ha hini "hent ar besketerien" eus Konk-Kerne da Garaez.
Evit mestroniañ ar c'hroashent kenwerzh-se, konted Kerne a roas lodennoù eus an tiriad-mañ da abati Santez Kroaz Kemperle.
Evel Rosporden ha Sant-Ivi, e teuas Lokmaria da vezañ un drev eus parrez Eliant.
Savet e oa bet ar chapel a-hiziv e penn-kentañ ar. Ne chom netra ken eus ar savadur roman kozh.
An diavaez
Gourizet eo ar porzh-bered gant ur vogerig, a zisrann an tachennoù sakr diouzh ar re zisakr, kemen-mañ evit mirout ouzh al loened da vont tre. Er voger-mañ ez eus ur seurt skalier gant traoù lakaet evit mirout ouzh al loened da dremen. N'eus bez ebet e porzh an iliz. A-raok 1710, an dud a veze douaret e-barzh ar chapel. Goude ur prantad e veze lakaet an eskern er garnel.
Ar feunteun
E korn ty tostañ ar chapel e kaver ur feunteun. Er C'hrennamzer, boazet e oa an dud da vont di da bediñ evit pareañ droug-lagad.
An chapel
Savet e oa an chapel e penn-kentañ ar.
Savet e oa bet an tour-iliz er. Lennet e vez en e draoñ Mire M Guillourou, recteur d'Elliant de 1621 à 1654 pa oa bet adaozet ar chapel. Un ardamez e stil gotek zo warnañ ivez, ur gambr daou doull ganti. Hini at familh Treanna eo, tudjentil ha madoberourien er c'houlz-se.
Ar porched zo a c'hiz c'hotek-flammek. An daou gustod a zo a bep tu a servije da bennoù-bras ar fabrik evit diskuizañ pa oa gwerzhioù-diouzh-ar-c'hesk.
An diabarzh
Un aoter vras lieslivek zo er chantele, serret gant gwerzhidi mod Loeiz XV. A-dreñv, koatadurioù eus ar XVII kantved a ziskouez div zelwenn vras : ur Werc'hez gant he C'hrouadur, hag ur Sant Yann ar Badezour.
Ouzh an tu dehou, war an aoter, ez eus ur banell goad (XVIII) skrivet warni "Santez Felisite, intañvez ha merzherez". Delwennoù zo a oa bet kempennet a-nevez : ar C'hrist ouzh ar Groaz, Sant Roch, Sant Sebastian.
E koas liesliv e oa bet graet delwennoù Sant Fiakr, Sant Typhon, Sant Siñforien, Sant Izidor, Sant Urloù. E maen-tuf gwenn eus glannoù al Liger e oa bet graet ur "Werc'hez an Aoter" ouzh an tu kleiz (XVII) hag un "Itron a Druez". Met hiziv emañ o livioù o steuziañ. E korn kleiz an nev, e-kichen ar porrastell, e kaver ur siminal e-lec'h ma c'halle ar pic'hirined, oc'h ober o tro-Breizh, tommañ outi.
Ar sakristi
Ar sakristi gozh, ouzh tu ar c'hreisteiz, n'eo bremañ nemet un seurt armel-houarn da virout marskaoñ an drev. Ur pezh-arrebeuri-orin met simpl eo, warnañ ur ruilhenn evit ar groaz.
Divizet e oa bet en XVIII kantved sevel ur sakristi nevez ouzh moger gevred ar chapel. Tresadennoù livet e melen du a chom war ar speurenn. An armel hag ar mir-kazul eus ar XVII kantved zo atav en o flas.
Azeulerezh, lidoù hag abadennoù
Lidet da Sul ar Bignidigezh (Asañsion).
Tiksi
Tiksi (Ти́кси e rusianeg ; Тиксии e yakouteg) zo ur gêr vihan eus Rusia, e Republik Sac'ha, war ribl Meurvor skornek Arktika. Daoust ma tigresk an niver a annezidi enni ez eo c'hoazh ar gêr norshañ eus ar bed gant ouzhpenn 5,000 a dud.
Emañ Tiksi war ribl Mor Laptev, tost da zelta ar stêr Lena. Unan eus porzhioù pouezusañ Mor Laptev eo.
E-pad ar Brezel Yen e oa un aerborzh pouezus evit an arme e Tiksi. Abaoe diskar an Unvaniezh Soviedel eo digresket kalz poblañs Tiski, gant e-leizh a dud o kuitaat ar gêr vihan.
Kevin Glendalough
Kevin Glendalough (diwar ar furm saoznek), pe Cóemgen mac Cóemloga (en heniwerzhoneg) (war-dro 498 - 3 Mezheven 618) zo ur sant iwerzhonat, abad Gleann Dá Loch e menezioù Wicklow, en Iwerzhon.
Sal ar Gambr-lid
Sal ar Gambr-lid eo anv ar "sal uhel" war Menez Sion, e Jeruzalem, ma lavarer e lidas Jezuz e goan diwezhañ gant e ebestel ha ma savas Sakramant an Aoter, a-raok bezañ lakaet d'ar marv war ar groaz.
El lec'h-se ivez en em vodas an ebestel goude Pask, hervez Aviel Yann, ha m'edo bodet an diskibien hag ar Werc’hez Vari da zeiz ar Pantekost hervez Oberoù an Ebestel.
Orin an anv
E latin, e lavarer cenaculum, evel an italianeg cenacolo, a pezh a dalvez al lec'h ma vez debret koan, pe koanlec'h. Ar ger brezhoneg avat, Sal ar Gambr-lid, a dalvez "kambr al lid" a ra eñvor eus liderezh gentañ Sakramant an Aoter.
Istor
Er 4e kantvet e oe graet eno un iliz vraz. Hiziv e kaver ur sal goteg euz ar 14vet kantvet.
María Aragon (rouanez Kastilha)
María Aragon pe María de Trastámara (1403-1445), a oa infantez eus Rouantelezh Aragon. Rouanez e voe e rouantelezhioù Kurunenn Kastilha evel pried da Juan II Kastilha adalek hec'h eured en 1420.
Sarn Helen
270px|thumb|Sarn Helen e-kichen [[Dolwyddelan.]] Sarn Helen, pe Sarn Elen a-wechoù, eo an anv a vez graet eus un hent roman kozh e Kembre er c'hornôg, eus talek Canovium (Caerhun) en hanternoz betek Caerfyrddin er c'hreisteiz, en ur dremen hebiou Ffestiniog, Trawsfynydd, Dolgellau, Llanymddyfri ha Nidum (Castell-nedd). War-dro 250 km a hed eo.
Krediñ a reer e teu an anv eus Elen Luyddog, gwreg Macsen Wledig hervez ar vojenn.
Kreñvlec'hioù a-hed Sarn Helen
Setu ar c'hreñvlec'hioù (caerau) roman a-hed Sarn Helen, eus an hanternoz d'ar c'hreisteiz:
Bwcle
Bwcle (Buckley e saozneg) zo ur gêr vihan hag ur gumuniezh eus Kembre, e-kreiz Sir y Fflint. Emañ hanter-hent etre Penarlâg er reter hag Yr Wyddgrug er c'hornôg. Seizh iliz zo ha kalz stalioù-kenwerzh.
E-kichen Bwcle emañ Kastell Ewlo.
E 2011 e oa 15,665 a dud o chom e kumuniezh Bwcle ha 1,566 anezho a oa kembraegerien (10,4%).
Chloris (genad)
Chloris a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1800 gant ar skiantour gall Jean Léopold Nicolas Frédéric Cuvier (1769-1832).
Sulmona
Sulmona  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Chloris (genad)
Naontek (19) isspesad dezhe en holl.
Iwan Stefan
Iwan Dezire Stefan (pe Yves Désiré Stéphan ; Groe, 1 Ebrel 1837 - Groe, 28 C'hwevrer 1914) a oa ur beleg eus eskopti Gwened ha troer brezhonek.
Beleget e voe e 1864 hag anvet da gure e Sant-Pêr-Kiberen, da gentañ, ha da c'houde en Ardeven, e Lokmaria-Gregam, e Kewenn, e Neizin hag e Karnag. Aluzener e voe en ospital Porzh-Loeiz e dibenn e vuhez. Lakaat a reas e brezhoneg Gwened Livr bugalé Mari get pédenneu d'er Herhiéz ha historieu gaer, diwar al levr savet gant ar chaloni Aogustin Chatton, eus eskopti Sant-Brieg.
Pemzek Levenez Maria
Pemzec Leuenez Maria zo ur varzhoneg krennvrezhonek embannet el levr Trois Poèmes en Moyen-Breton gant Roparz Hemon e Dulenn e 1962, hag adembannet gant Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek (KEBK) e 2011 ISBN 978-2-901737-93-3.
Secinaro
Secinaro  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Lambal Douar ha Mor
Lambal Douar ha Mor (Lamballe Terre et Mer e galleg) a zo anezhi un etrekumuniezh savet d'ar 1 a viz Genver 2017 etre kumunioù eus Frañs, e departamant Aodoù-an-Arvor, e Breizh.
La Sentinelle (Norzh)
La Sentinelle a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Lambal Douar ha Mor
Istor
Krouet e voe ar gumuniezh kumunioù diwar bodañ Lambal Kumuniezh, Kumuniezh kumunioù Aod Pentevr, Kumuniezh kumunioù Argenon-Koad Lanveur, 6 kumun a oa e kumuniezh kumunioù Bro Gwesklin, 5 kumun a oa e Kumuniezh kumunioù Bro Monkontour ha 2 gumun a oa e kumuniezh kumunioù Bro Matignon.
Cherokee
Ar Cherokeeed (en cherokeeeg : ᎠᏂᏴᏫᏯ (ah-ni-yv-wi-ya)) zo ur bobl henvroat amerindian hag a veve e biz hag e mervent ar Stadoù-Unanet Amerika. Hervez an dudoniourien e vije etre pemp ha seizh milion  a dud o tiskenn eus ar bobl cherokee.
Lambal Douar ha Mor
Istor
Treuzfurmet e oa bet ar gumuniezh kumunioù da gumuniezh tolpad-kêrioù d'ar 1 a viz Genver 2019.
Tremenuan an Ytron Guerches Maria
Tremenuan an Ytron Guerches Maria zo ur varzhoneg krennvrezhonek savet diwar-benn ar Werc'hez Vari.
Lambal Douar ha Mor
Kumunioù
D'ar 1añ a viz Genver 2017 ez ae 40 kumun d'ober ar gumuniezh kumunioù.
Cherokee
A-raok an e oant o vevañ e mervent Karolina an Norzh, e gevred an Tennessee, e begoù kornôg South Carolina ha biz Georgia.
Lambal Douar ha Mor
Kumunioù
Abaoe 2019, 38 kumun a zo enni:
Cherokee
Teir c'humuniezh vras zo :
Skourroù zo ivez e Georgia, en Alabama, en Arkansas, e Missouri hag e Tennessee.
An anv
Ar Cherokeeed a rae Aniyunwiya anezho o-unan, met ar gCreeked a rae Tsalagi anezho, un anv a zo deuet da vezañ Cha-ra-gi ha Cherokee.
Istor
Hervez ar vouezh e oa Cherokeeed, a gomze ur yezh irokwaek, hag a vije bet divroet, eus bro al Lennoù Meur, bro meur a bobl irokwa, war-du  mervent SUA.
Tremenuan an Ytron Guerches Maria
Embannadurioù
Adembannet e voe e 1879 gant Kervarker e Poèmes bretons du Moyen-Âge. Adembannet e voe el levr Trois Poèmes en Moyen-Breton gant Roparz Hemon e Dulenn e 1981, a-gevret gant div varzhoneg all. Adembannet eo bet gant Yves Le Berre ha Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek (KEBK) e 2011 ISBN 978-2-901737-93-3.
Ann Rocard
Ann Rocard (ganet d'an 23 C'hwevrer 1954) zo ur sonerez hag skrivagnerez c'hallek evit ar vugale. Kar a-bell eo d'ar politikour Michel Rocard.
Levenez
An drugar zo levenez kreñv. Ur santadur berroc'h eget al levenez eo ar blijadur.
An eürusted zo tost ouzh al levenez. Un trivliad kentoc'h eget ur from eo avat, peogwir e pad hiroc'h eget al levenez. Ur santadur don a leunded eo.
Cansano
Cansano  zo ur gumun eus Italia  – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Scoppito
Scoppito  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Menezioù Cill Mhantáin
Menezioù Cill Mhantáin (Sléibhte Chill Mhantáin en iwerzhoneg, Wicklow Mountains e saozneg) zo un hollad menezioù e gevred Iwerzhon. En em astenn a reont war lodenn greiz kontelezh Cill Mhantáin ha betek ar c'hontelezhioù a zo tro-dro : Ceatharlach, Loch Garman ha Dulenn. Ar menez uhelañ eo Log na Coille (Lugnaquilla) gant 925 metr uhelder, hag an eil uhelañ eo Mullach Cliabháin (Mullaghcleevaun) gant 847 metr uhelder.
E-kreiz ar venezieg emañ Park Natur Menezioù Cill Mhantáin, savet e 1991, gant un ti-degemer evit ar weladennerien e Gleann Dá Loch (Glendalough), un draoñienn ma'z eus aspadennoù eus ur manati eus ar.
Automolus
a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1853 gant ar skiantour alaman Ludwig Reichenbach (1793-1879).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Dek spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer e Kreizamerika, Mec'hiko ha Suamerika, ugent (20) isspesad dezho en holl.
Skouer
Ur skouer (anv-kadarn benel) zo ur benveg da vuzuliañ kornioù, dezhañ ur c'horn skouer, da lavaret eo kevatal da 90°. Lod skouerioù zo digor, gant ur c'horn skouer ha netra all ; lod all zo serr, stumm un tric'horn dezho, gant ur c'horn skouer dre ret ha daou gorn all a vez 45° pep hini pe unan 30° hag unan 60°, sammad kornioù un tric'horn o vezañ 180°, da lavaret eo ur c'horn plaen. Dibaot a wech e kaver skouerioù gant 90° ha daou gorn n'int na 30°, na 45° na 60°.
Thomas Gainsborough
Thomas Gainsborough (14 a viz Mae 1727 - Londrez, Bro-Saoz, 2 a viz Eost 1788) a oa ul livour saoz, ar brudetañ poltredour en e vro en XVIIIvet kantved.
E varv
Gainsborough a varvas diwar ar c'hrign-bev e 1788 pa oa 62 vloaz.
Janique Aimée
Janique Aimée zo ur stirad skinwel gall e 52 rann a 13 munutenn pep hini, e gwenn ha du. Krouet eo bet gant Paul Vandor ha Jacques Siclier ha sevenet gant Jean-Pierre Desagnat. Skignet eo bet adalek ar 4 a viz C'hwevrer 1963 betek an 12 a viz Ebrel 1963 gant ar Radio Télévision Française (R.T.F.), bemdez da 7.40 pm. Adskignet eo bet e 1970 ha goude war ar Pempvet chadenn (La Cinq). Berzh a reas ar stirad e penn kentañ ar bloavezhioù 1960.
Kontañ a ra istor ur glañvdiourez yaouank (Janique Gauthier, lesanvet « Janique Aimée », c'hoariet gant Janine Vila) o klask he danvez-pried (Bernard Talan, c'hoariet gant Michel Bardinet) aet diwar wel da zeiz o fromesa war-lerc'h ur bellgomzadenn gevrinus. Darvoudoù hag itrikoù a bep seurt hag ur sell war meteier disheñvel.
Heverk eo bet ha bez' ez eo c'hoazh ar VéloSoleX 2200 du implijet gant an harozez, ur benveg skoueriek eus ar mare.
Huitzilopochtli
E Mitologiezh an Azteked, Huitzilopochtli (Huītzilōpōchtli /wiːt͡siloːˈpoːt͡ʃt͡ɬi/ e nahouatleg klasel, ) a oa doue ar brezel, Doue an Heol, an aberzhioù tud, ha patrom keoded Tenochtitlan. Doue meuriad ar Vec'hikaed, anvet ivez Azteked, eus Tenochtitlan e oa ivez. Kalz doueed e panteon an Azteked a oa douget da garout ur stumm bennak eus ar brezel. Anavet e oa Huitzilopochtli avat evel doue pennañ ar brezel. Dre ma oa doue patrom ar Vec'hikaed e veze lakaet war e gont an trec'hioù koulz hag ar c'holloù war an dachenn emgann. Ret e oa d'ar bobl ober aberzhioù dezhañ da wareziñ an Azteked diouzh an noz peurbadus. Implijout a rae Xiuhcoatl, an naer dan, evel arm, ar pezh a ziskouez e oa liammet ouzh an tan ivez.
Scontrone
Scontrone  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Huitzilopochtli
Evel m'o doa merzet ar gonkistadored e-pad aloubadeg Mec'hiko (envel a raent an doue Huichilobos) e veze stank an aberzhioù tud e-barzh lidoù relijion an Azteked. Dalc'het e veze al lidoù-se alies hag e temploù niverus er vro a-bezh, ha pa vezent sevenet e veze aberzhet meur a hini bemdeiz en ur memes templ.
Charles Leclerc
Charles Leclerc, bet ganet d'ar 16 a viz Here 1997 e Monako, zo ur blenier redadegoù-kirri a red e Formulenn 1 gant ar Scuderia Ferrari. Goude bezañ tapet an trec'h gantañ e kevezadeg GP3 Series e 2016 hag e Formulenn 2 e 2017 e oa bet galvet da redek evit Alfa Romeo Sauber e 2018. Abalamour m'en doa skoet ar speredoù gant deroù eus ar c'hentañ ha peogwir eo ezel eus ar Ferrari Driver Academy e oa bet galvet da redek e plas Kimi Räikkönen gant Ferrari e 2019 e-kichen Sebastian Vettel. Tapet en doa e bol hag e drec'h kentañ e 2019.
Listenn an Humble Bundles
Ar pennad da heul a zo ul listenn renabl d'an holl Humble Bundles krouet betek-en. Diskrivet e vez pep hini anezho gant ar c'hoarioù pe dafarioù profet e-pad ar werzhadennoù Humble Bundles pe Humble Weekly Bundle. An dafar gant ur sin a oa dafar na oa ket an tu da gaout nemet dre tizhout ur sammad arc'hant d'ar brenadenn nebeutañ pe c'hoazh ur sammad arc'hant uheloc'h evit keidenn ar prenadennoù da vare prenadenn ar pratik.
Evit pep bundle e vez tu da glikañ war Munudoù evit gwelet munudoù ouzhpenn tro-dro d'ar bundle.
2010
{| class="wikitable" style="font-size:90%" ! scope=col colspan="2" | Poltred ! scope="col" width="17%" | Anv ar Bundle (Padelezh) ! scope=col width="10%" colspan="2" | C'hoarioù ! scope="col" width="17%"| Studiooù ! scope=col| Bloavezh krouadenn ar c'hoarioù ! scope=col width="15%" | Arc'hant rastellet ! scope="col" width="25%"| Niver a brenadennoù ! scope="col" width="25%"| keidenn dre brenadenn ! scope="col" width="25%"| Munudoù ouzhpenn war ar bundle ! rowspan="2" style="background-color: #CCCCCC" | 1 (4 a viz Here 2010)- (10 a viz Here 2010) Aquaria
Gish
Penumbra: Overture
Lugaru HD
Samorost 2
Bit Blot
Cryptic Sea
Frictional Games
Wolfire Games
Amanita Design 2007 2004 2007 2005 2007
{| class="wikitable" style="font-size:90%" ! scope=col colspan="2" | Poltred ! scope="col" width="17%" | Anv ar Bundle (Padelezh) ! scope=col width="10%" colspan="2" | C'hoarioù ! scope="col" width="17%"| Studiooù ! scope=col| Bloavezh krouadenn ar c'hoarioù ! scope=col width="15%" | Arc'hant rastellet ! scope="col" width="25%"| Niver a brenadennoù ! scope="col" width="25%"| keidenn dre brenadenn ! scope="col" width="25%"| Munudoù ouzhpenn war ar bundle ! rowspan="2" style="background-color: #CCCCCC" | 2 (14 a viz Kerzu 2010)- (24 a viz Kerzu 2010)
Cortex Command
Osmos
Revenge of the Titans
Data Realms LLC
Amanita Design
Hemisphere Games
Puppy Games
2012 2009 2009 2011
Buhez Mab Den
Buhez Mab Den zo ur varzhoneg krennvrezhonek embannet el levr Trois Poèmes en Moyen-Breton gant Roparz Hemon e Dulenn e 1962, hag adembannet gant Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek (KEBK) e 2011 ISBN 978-2-901737-93-3.
Skrid
Setu al linennoù kentañ, ma weler doare ar gwerzaouiñ krennvrezhonek, gant klotennoù diabarzh : Ouzhpenn-se e c'haller gwelout penaos ez a ar glotenn-dibenn (amañ ar silabennoù /ow/ hag /ik/) da glotenn diabarzh bep teir linenn.
Chrysolophus
Spesadoù
Daou spesad fazaned a ya d'ober ar genad :
Rigveda
Ar Rigveda pe ar Rig Veda (Sañskriteg: ऋग्वेद ṛgveda, eus ṛc "pediñ" ha veda "anaouedegezh") eo dastumad kozh ar meulganoù indian (sūktas). Unan ag ar pevar zestennoù hindou (śruti) anavezet evel ar vedaoù. Nemet unan ag ar Shakha a anaver hizhiv: ar Śakalya Shakha. Ul lodenn vras ag ar Shakhaoù a zo kollet hiziv, pe diembann.
Ar Rigveda eo testenn gozhañ ar c'horpus Vedic hag unan ag an testennoù skrivet en ur yezh indezeuropek. Al lizheregouriezh hag ar yezhoniezh a ziskouez eo bet kenaozet ar braz ag ar Rigveda Samhita e gwalarn an iskevandir Indez etre 1500 ha 1000 kent JC.
An destenn eo rannet e Samhita, Brahmanas, Aranyakas hag an Upanishads. Ar Rigveda Samhita eo kreiz an oberenn hag un dastumad a zek levr (maṇḍalas) gant 1,028 meulgan (sūktas) ha 10,600 gwerz (anvet ṛic). En eizh levr –A levr 2 d'al levr 9 – a zo ar re gozhañ, hag ennañ eo displeget ar gosmologiezh hindou, al lidoù, hag anien an doueed. Al levr nevesoc'h (levr 1 ha 10) a zispleg ar vertuzoù evel an dāna (ar garitez), orin an hollved hag an doueel, ha goulennoù metafizik arall.
Hizhiv e vez disklaeriet c'hoazh ar gwerzioù e-pad ar pedoù hindou hag al lidoù-tremen (evel an euredoù), neuze eo ar Rigveda an destenn religiel kozhañ arveret betek hizhiv.
Cappadocia (Abruzzo)
Cappadocia  zo ur gumun eus Italia – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Ammoperdix
a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1851 gant ar skiantour saoz John Gould (1804-1881).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezho == Daou spesad klujiri a ya d'ober ar genad :
Nivlennad ar Verienenn
Nivlennad ar Verienenn, anvet ivez Mz 3 (Menzel 3), zo un nivlennad lec'hiet e steredeg ar Skouer.
Kendalc'h Keltiek
{{legend|blue|Bro-Skos}} {{legend|lime|Iwerzhon}} {{legend|red|Manav}} {{legend|yellow|Kembre}} {{legend|#ffb12c|Kerne-Veur}} {{legend|#dd00ff|Breizh}} ]]
Ar C'hendalc'h Keltiek Etrebroadel zo un aozadur sevenadurel a glask kas war-raok yezhoù ha sevenadurioù ar c’hwec’h bro geltiek : Iwerzhon, Bro-Skos, Kembre, Breizh, Kerne-Veur hag Enez Vanav. Embann a ra ez eo e bal "... kas war-raok sevenadur ha yezhoù ar pobloù keltiek ha derc’hel liammoù hag ur c’henlabour strizh etre ar pobloù-se."
Pep a skourr eus ar C’hendalc’h Keltiek zo er c’hwec’h bro ha gant pep skourr e vez brudet palioù ar C’hendalc’h en e vro hag aozet ur vodadeg etrebroadel enni, bep c’hwec’h bloaz pe dost.
Un aozadur sevenadurel eo ar C’hendalc’h Keltiek ha n’eo ket un aozadur politikel evel ar C'hevre Keltiek. En em zisrannet e oa bet ar C'hevre Keltiek, just a-walc’h, eus ar C'hendalc'h Keltiek, evit gallout kas da benn ul labour war an dachenn bolitikel.
Aozet e vo ar C'hendalc'h Keltiek e Breizh e 2018, e Kemper.
Stevie Nicks
Stevie Nicks eo anv micher Stephanie Lynn, ganet e 1948 e Phoenix (Arizona), kanerez ha sonaozerez stadunanat brudet he labour gant al laz saoz Fleetwood Mac. Lesanvet eo bet "The Reigning Queen of Rock and Roll" hag unan eus "100 meurañ kanerien a-viskoazh " gant Rolling Stone,,.
Surabaya
Surabaya (skrivet Soerabaja gwechall) eo an eil kêr vrasañ eus Indonezia, gant ouzhpenn 3,500,000 a annezidi. Kêr-benn proviñs Jawa Timur eo, e reter enez Jawa. Emañ war ribl ar mor, e biz an enezenn.
Ur porzh oberiant-kenañ zo e Surabay, unan eus brasañ porzh Indonezia. Drezañ e vez ezporzhiet sukr, butun, kafe. Chanterioù sevel-listri zo ivez.
Lesanvet e vez "kêr an harozioù" a-wechoù, rak pouezus e voe Emgann Surabaya evit broudañ Indoneziz da stourm evit dieubidigezh o bro, e-pad Dispac'h Broadel Indonezia, er bloavezhioù 1940. Brudet eo Surabaya ivez, dre ma'z eo eno e voe ganet ar prezidant Sukarno, prezidant kentañ Indonezia.
Kerioù gevellet
Gevellet eo Surabaya gant :
Ostankoa
Ostankoa (Orsanco e galleg hag ent-ofisiel) zo ur gumun eus kanton Donapaleu, e proviñs Nafarroa Beherea (pe Benafarroa), en Iparralde, en Euskal Herria, en hanternoz d'ar Pireneoù.
Raymond Hains
Raymond Hains, bet ganet d'an 9 a viz Du 1926 e Sant-Brieg hag aet d'an Anaon d'ar 28 a viz Here 2005 e Pariz, a oa un arzour breizhat, luc'hskeudenner, sevener, ha skritellour.
Iskevandir Indez
Iskevandir Indez a zo ur rannved douaroniezhel eus su Azia dispartiet diouzh ar peurrest eus ar c'hevandir gant an Himalaya. Nepal, Bhoutan, Pakistan, India, Bangladesh, Sri Lanka hag ar Maldivez a zo lec'hiet en iskevandir-se. A-wechoù e vez lakaet e-barzh ivez Afghanistan (abalamour d'an istor) ha Myanmar (abalamour d'an douaroniezh).
Birkenhead
Birkenhead zo ur gêr war ribl ar stêr Mersey, e Ledenez Wirral, a-dal da Liverpool. Penbedw eo anvet e kembraeg (bedw a zo bezv e brezhoneg ha birk/birch e saozneg), ha Kione Beih e manaveg. Ur porzh-mor eo, gant chanterioù sevel-listri.
Eisteddfod Vroadel Kembre a voe aozet e Birkenhead e 1917. Da-geñver an Eisteddfod-se e voe roet ar gador d'ar barzh Hedd Wyn, a oa o paouez bezañ lazhet er Brezel-bed Kentañ. E-pad Eisteddfod Birkenhead ivez e voe savet ar C'hendalc'h Keltiek Etrebroadel gant dileuridi eus ar c'hwec'h bro geltiek.
Corfinio
Corfinio zo ur gumun eus Italia  – e proviñs L'Aquila, en Abruzzo.
Cartagena (Murcia)
Kumun Kartagena (Cartagena e kastilhaneg) zo e rannvro Murcia, e gevred Spagn. 211 286 annezad a oa e 2007, ar pezh a rae dezhi an 20 kêr bobletañ Spagn. Kêr-benn kumuniezh emren Murcia eo, ha sez he bodadeg rannvroel.
Cwmgwili
Cwmgwili zo ur gêriadenn eus Sir Gaerfyrddin, er gornaoueg da gêr Rhydaman. Emañ e-barzh kumuniezh Llandybïe.
Dom Robert
Dom Robert, pe Guy de Chaunac-Lanzac e anv en ti-kêr, bet ganet d'ar 15 a viz Kerzu 1907 e Nieuil-l'Espoir (Bro-C'hall) hag aet d'an Anaon d'an 10 a viz Mae 1997 en Abati En Calcat e Dornha, a oa ur manac'h beneadat hag un arzour-pallenner gall.