cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Inconus
La chanson d’Aiquin
La Chanson d'Aiquin (Kanenn Aiquin), skrid gallek eus an, a gont troioù brezel ar Vretoned a-enep an Normaned evit dieubiñ o bro. An anv Aiquin a zo evit Hákon, a greder.
Kanton Denain
Kanton Denain a zo ur rann velestradurel eus Frañs e departamant an Norzh hag er rannvro Hauts-de-France. Brasaet e oa bet da 18 kumun gant dekred an 17 a viz C'hwevrer 2014.
Betek 2015
Kanton Denain a yae 6 kumun d'ober anezhañ:
Abaoe 2015
Kanton Denain a ya 18 kumun d'ober anezhañ.
Terentius
Terentius (Publius Terentius Afer e latin ), a oa ganet e Kartada war-dro -184 ha marvet e -159, a oa ur barzh farsus latin a orin berber.
C'hwec'h pezh zo bet aozet gantañ.
Metr karrez
Termenadur
Ar metr karrez eo gorread ar c'harrezioù ur metr o c'hostez.
Ploubêr
Ploubêr (distaget: ) a zo ur gumun eus Breizh e Treger, sko ouzh Kêr-Lannuon, hag e kanton Plistin, e departamant Aodoù-an-Arvor.
Douaroniezh
Kumunioù amezek : Lannuon ; Tonkedeg ; Ar C'houerc'had ; Plouared ; Plouilio.
Anv
Bernard Tanguy : Plebs Petri, 1330, 1369, 1387 Plebs Sancti Petri, c. 1330; Ploubezre, 1481; Ploebesre, 1486
Erwan Vallerie : Plebis Petri, 1330; Plebe Petri, Plebe Petri vel Plebeello, 1371; Ploeebre, 1404; Ploebezre, 1516; Plou Berre, 1630; Plou-Pezre, 1636
Savet diwar ar ger ploue(v) hag an anv Pêr, a oa Pezr e krennvrezhoneg, eleze ar stumm ofisiel «Ploubezre».
Monumantoù ha traoù heverk
<blockquote style="font-family:Palatino; font-size:1.2em; font-style:italic>« Tut mat ho pater leveret o tremen ploebezr en bezret »
Chapel Kerfaouez (Kerfoñs)
Monumant ar Re Varv
Tregourez
Tregourez zo ur gumun e Bro C'hlazig e Kanton Karaez, e departamant Penn-ar-Bed, e mervent Breizh.
1165
Diwar-benn bloavezh 1165 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1165
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1165
San Francisco
San Francisco eo anv spagnolek meur a sant (gwelout Frañsez) hag anv meur a lec'h dre ar bed.
414
1167 Ab Urbe Condita = 414 goude J.-K.
Bloavezh boutin, o kregiñ hag hoc'h echuiñ gant ur Yaou.
Lucrezia Borgia
Lucrezia Borgia (Subiaco, 18 Ebrel 1480 - Ferrara, 24 Mezheven 1519) a oa merc'h da Rodrigo Borgia, kardinal spagnol hag a voe pab dindan an anv a Alesant VI, ha da Vannozza dei Cattanei.
C'hoar e oa da Cesare Borgia, a voe ivez kardinal, ha dug Valentinois ha Romagna. Daou vreur all he doa c'hoazh: Giovanni (pe Juan) ha Goffredo (pe Jofre).
Brudet e oa he c'hoantiz, hag he buhezegezh fall, a-hervez. Doujet e oa ivez abalamour d'he brud a bistrierez; koulskoude, ma veze implijet ar pistri en-dro dezhi n'eus prouenn ebet he dije kemeret perzh e muntr ebet en doare-se.
Leger
Al Leger a zo ur stêr a red en hanternoz Breizh, a-hed 59.8 km eus hec'h andon betek Lannuon, hag en un aber 8.6 km betek ar mor, ar pezh a ra 68.4 km en holl. Eieniñ a ra e "Penn Leger" etre Boulvriag ha Bulad. En em deurel a ra e Mor Breizh e Belleger. Treuziñ a ra kêrioù Benac'h ha Lannuon. He diazad doureier a ya d'ober 495 km² en holl. 5.08 m³ eo he fonnder etre.
Lucrezia Borgia
Ur benveg politikel e voe etre daouarn he zad hag he breur. Ne grogas da vevañ sioul nemet war-lerc'h he zrede dimeziñ.
Leger
Anv
Ouzhpenn an anv boas Leger, testeniet-mat, e kaver ivez ar stumm Gwer evit envel ar stêr. Ar stumm-se a gaver ivez e galleg, Guer
Lucrezia Borgia
Mervel a eure da 39 bloaz, war-lerc'h ganedigezh ur verc'h a varvas ivez.
He dimezioù
Teir gwech e timezas Lucrezia Borgia.
Kanton Saint-Amand-les-Eaux-Ribl kleiz
Kanton Saint-Amand-les-Eaux-Ribl kleiz a oa ur rann velestradurel eus Frañs e departamant an Norzh hag er rannvro Nord-Pas-de-Calais.
Kumunioù
Kanton Saint-Amand-les-Eaux-Ribl kleiz a yae 11 kumun d'ober anezhañ:
Kristian Brisson
Kristian Brisson (Ivry-sur-Seine 1927- Plougastell-Daoulaz 25 a viz Genver 2013) a zo bet kelenner ha skrivagner brezhonek.
Buhez
Ganet eo en Ivry-sur-Seine (Val-de-Marne) e 1927. E dud a oa eus Konk-Kerne. Bet eo bet o chom en Ivry hag e Konk-Kerne pa oa bugel ha krennard. Goude-se e oa deuet da chom da Roazhon, da Sizun ha da Blougastell. E Plougastell e oa o chom.
Sant-Marc'han
Sant-Marc'han (Saint-Marcan e galleg) a zo ur gumun e departamant Il-ha-Gwilen.
Kristian Brisson
Buhez
Desket en deus lenn ha skrivañ brezhoneg gant Skol Ober a oa dalc'het d'ar c'houlz-se gant Marc'harid Gourlaouen. Ne oa ket aes evit ur paotr n'en doa klevet ken nemet brezhoneg Konk-Kerne.
Graet en deus war-dro ar Bleun Brug gant Visant Seite. E 1984 ez eas da chom e Trelevenez evit diazezañ kumuniezh katolik brezhonek "Minihi Levenez". D'ar mareoù-se e tibabas adalek neuze embann e levrioù er skritur peurunvan e ti "Mouladurioù Hor Yezh".
Bet eo alies ivez e stajoù KEAV kerkent ha goude ar brezel.
Skrivagner
Kroget eo da skrivañ e galleg pa oa war-dro daouzek vloaz ha p'en doa un anaoudegezh mat-a-walc'h eus ar yezh, en doa dibabet skrivañ e brezhoneg.
Perak e brezhoneg ?
En enor d'e dud-kozh, evit enoriñ ar yezh a oa tomm e galon outi hag evit difenn anezhi. Tost-tre eo ouzh ar brezhoneg ha spi en deus e chomo bev ma vez tud yaouank tost outi ivez ha prest d'ober gant ar yezh en o buhez pemdeziek. Skrivet en deus betek e varv. Barzhonegoù en doa skrivet dreist-holl pa oa krennard. Bremañ e skriv romantoù, danevelloù ha barzhonegoù.
E levr kentañ a oa Ar Reder-Mor hag a zo bet embannet gant Brud Nevez. Skrivet en deus en-dro da zaouzek levr embannet holl gant Mouladurioù Hor Yezh, rak hervez Visant Seite ne oa ket poblek a-walc'h e skridoù evit bezañ embannet gant Brud Nevez.
Un den eo hag a blij dezhañ mont goustadik eo, ha da straniñ zoken en e skridoù. Plijout a ra dezhañ deskrivañ ar mor, an dour.
E bal evel skrivagner : Klask lakaat an dud da vont an eil re e darempred gant ar re all, lakaat ar peoc'h etrezo, pe c'hoazh karantez pe vignoniezh. Evitañ e-unan e skriv. Un doare eo da lavarout dre skrid ar pezh ne zeu ket a-benn da lavarout dre gomz. Feiz kristen a zo ennañ met ne gomz ket eus relijion en e levrioù. Tud 'zo a lavar e vez santet memes tra. Un den abaf eo kentoc'h hag a vez bamet gant an traoù brav. C'hoant en devez da rannañ kement-se gant an dud all.
Diwar-benn danvez e levrioù
A-wechoù e vez lavaret eo diaes kompren pep tra en e skridoù. E doare brezhonek ar film Au Bistro du Coin ("Tavarn ar C'horn") (2011) e vez lavaret diwar-benn un paotrig abred: "Lenn a ra levrioù Kristian Brisson ha kompren a ra pep tra."
E oberennoù
Barzhonegoù en deus skrivet da gentañ, ha bet int embannet e kelaouennoù 'zo : Bleun Brug, Brud Nevez, Al Liamm ... Ha buan-tre en deus bet c'hoant da skrivañ danevelloù ha romantoù. Klask a ra implijout ur yezh yac'h ha pinvidik, gant barzhoniezh, darempredoù etre an dud, tud yaouank peurliesañ. Klask a ra ivez deskrivañ ar broioù evel Breizh, ar mor ha broioù all Europa en deus bet tro da weladenniñ. Santadurioù kreñv a glask lakaat ivez ... Skrivet en deus un toullad romantoù evit ar grennarded, daou zo bet embannet betek-henn.
Rink hockey
Ar Rink hockey zo ur sport bet krouet e 1877 e Bro-Saoz.
C'hoariet e vez war botoù-ruilh. Ar rink-hockey a vez anvet Hardball hockey er Stadoù-Unanet ha Rollhockey e Bro-Alamagn.
Ar Saozon a zo bet ar re varrekañ war ar sport-se. Hiziv an deiz avat eo ar broioù Latin a zo e penn an traoù : Portugal, Spagn, Italia hag Ac'hentina. Er broioù-se eo ur sport anavezet-tre hag c'hoariet e vez gant tud a-vicher.
E Bro-C'hall eo ar rink hockey ur sport amatour skoazellet gant Komite Broadel ar Rink hockey. Ar skipailh broadel a zo bet er c'hwec'hvet plas e kampionad ar bed diwezhañ.
Istor
Ar rink hockey a zo erru er Stadoù Unanet e 1882 gant stummadur an National Roller Polo League e Dayton, Ohio. Stummet eo gant skipailhoù seizh kêr.
Muioc’h-muiañ a sportoù ruilh a zo bet krouet e fin an XIXvet kantved hag e penn kentañ an XXvet kantved. Adalek 1901 e oa skipailhoù rink hockey e Europa a-bezh.
Er bloavezhioù 1900 eo bet c’hoariet rink hockey gant tud vrudet eus ar sinema mut evel Stan Laurel ha Charlie Chaplin.
E Stuttgart, e Bro-Alamagn eo bet c’hoariet kampionnad ar bed rink hockey evit ar wech kentañ e 1936.
Kampionad broadel ar Stadoù-Unanet en deus kroget e 1961.
E-pad C’hoarioù Olimpek Barselona e 1992 eo bet ar rink hockey evel sport diskouez.
E 2004, skipailh « rannvroel » Katalonia a vez degemeret en FIRS (Fédération internationale de roller sports), ar pezh a ro ar gwir dezhi da gemer perzh e kampionad ar bed gourel B e 2004 e Macao. Ar wech kentañ eo d’ur skipailh rannvroel da gemer perzh en ur genskrivadeg bedel ofisiel. Ar skipailh-se a c’hounezo ar c’hampionnad hag en o ar gwir da gemer perzh e kampionnad ar bed gourel A e 2005 e San Jose. Met goude un diviz eus Lez Tredeogiñ ar Sport eo bet skarzhet Kataluña eus an FIRS.
Tachenn
Un dachenn rink hockey a zo etre 36 ha 44 metrad hirder war ul ledander etre 18 ha 22 metrad. Tro dro d’an dachenn ez eus ur gloued a ra 1 metrad uhelder an aliesañ. Al leur a c'hell bezañ graet gant betoñs, rousin, plañchod pe marbr.
Ar palioù a ra 1,70 metrad ledander hag 1,05 metrad uhelder. Ur roued tev hag ur varenn houarn ouzh al leur a servij da zec'hel mat ar volotenn er palioù (a-raok e veze 2 tredeog a-dreñv ar palioù evit gwiriañ ar poentoù).
A-dreñv ar pal ez eus ur roued bras-tre a ra 4 metrad evit mirout d’ar volotenn mont er maez eus an dachenn.
Ar zonenn tro-dro d’ar palioù a ra 9 metrad war 5,40.
Ar palioù a zo livet alies e orañjez evit ma vefent gwelet gant an holl.
Reolennoù
En ur skipailh rink hockey ez eus 4 c’hoarier hag ur gward war an dachenn, an niver a erlec’hien a c’hell cheñch met alies ez eus ar memes niver a erlec’hien.
En ur match ez eus div hanterenn a bad 25 minutenn, an hanterenn a bad 10 vinutenn.
Ar volotenn a rank bezañ touchet nemet gant ar vazh-kromm hag ne c’hell ket bezañ savet uheloc’h eget 1,50 metrad (nemet gant ar gward). N’ez eus ket ar gwir da c’hoari gant an troad pe gant an dorn, ma c’hoarvez e vez ur fazi evit ar skipailh all.
Un tenn kastiz a vez c’hwitellet pa vez fazioù e zonenn ar palioù. Ar volotenn a rank bezañ war ar poent penalti hep fiñval. N’ez eus nemet ar c’hoarier o tennañ an taol kastiz hag ar gward er zonenn pal, tout ar c’hoarierien all a rank bezañ e penn all an dachenn. An tredeog ne c’hwitell ket evit an taol kastiz, ar c’hoarier eo a zibab peur tennañ (5 eilenn en deus evit tennañ).
Ar c’henstokoù a zo difennet hag e vezont c’hwitellet diouzhtu gant an tredeog, padal int aotreet en hockey war skorn.
Dilhad ha dafar
Ar volotenn rink hockey a c’hell bezañ eus livioù disheñvel met n’ez eus morse ur volotenn gant 2 liv warni. Trohed ar volotenn a zo 23 cm ha pouez a ra 155g. Ar boutoù-ruilh o deus pevar rod, lasoù hir eus 1 metrad ha stardelloù dirak ar votez. Ar vazh-kromm a zo graet an aliesañ gant koat pe karbon, muzul a ra etre 0,90 m ha 1,15 m.
Bertha von Suttner
Bertha von Suttner a oa ur romantourez aostrian, ur beoc'hgarourez radikal, hag ar c'hentañ maouez a c'hounezas Priz Nobel ar Peoc'h. Ganet e oa bet e Praha e 1843 ha mont a reas da anaon e Vienna d'an 21 a viz Gouere 1914. Ganet e oa gant an titl a gontez Kinsky von Wchinitz und Tettau.
Rink hockey
Dilhad ha dafar
Ar c’hoarier rink hockey en deus manegoù, gwarezioù daoulin, gwarezioù tibia, ur grogenn hag ur warez-dent.
Ar gward en deus muioc’h a zafar eget ur c’hoarier. Evit harzañ ar volotenn e vez gwarezet war e benn, war e gorf hag war e zivc’har.
Bertha von Suttner
Suttner a oa merc'h d'un noblañs paour, Franz-Josef Graf Kinsky von Wchinitz und Tettau (12 a viz Here 1768-4 a viz Genver 1843), ha d'e vaouez, euredet d'ar 26 a iz Gouere 1834, Sophie Korner (11 a viz Genver 1815-26 a viz Meurzh 1884), a oa bet gouarnerez an tiegezh d'ar mare ma oa pinvidik, adalek 1873. Ur breur henañ he doa, Arthur Franz Graf Kinsky von Wchinitz und Tettau (17 a viz Ebrel 1837-29 a viz Mae 1906), a varvas dizimez hag hep bugel ebet. Dimeziñ a reas B. von Stutter d'an ijinour ha romantour Arthur Gundaccar Freiherr von Suttner (aet da anon d'an 10 a viz Kerzu 1902), met enebiñ a rae he ziegezh ouzh an eured, hag e respontas d'ur c'hinnig labour graet gant Alfred Nobel e 1876 da zont da vezañ he sekretourez e Pariz. Ne chomas ken ur sizhun kent distreiñ da Vienna hag eurediñ Arthur dre guzh d'an 12 a viz Gouere 1876.
Bertha von Suttner a zeuas da vezañ unan a-bouez en emsav evit ar peoc'h pa embannas he romant, Die Waffen nieder! (Hoc'h armoù d'an traoñ!) e 1889 ha goude sevel aozadur peoc'hgarour Aostria e 1891. Gounit a reas brud er bed a-bezh evel embannerez ar gazetenn peoc'hgarour etrebroadel An armoù d'an traoñ!, badezet evel se diwar anv he romant, etre 1892 ha 1899. Levezonet e oa he feoc'hgarouriezh gant skridoù H. T. Buckle, Herbert Spencer, ha Charles Darwin. Daoust ma oa berr an amzer a dremenas e kompagnunezh Alfred Nobel e kenskrivas gantañ betek e varv e 1896, ha krediñ a reer e oa hi he doa ar muiañ pouez e krouidigezh ur Priz Nobel ar Peoc'h e-touez ar prizioù Nobel all a oa savet hervez e destamant.
Gounit a reas ar Priz Nobel ar Peoc'h-se e 1905. Ar c'hentañ priz Nobel e oa a oa roet d'ur vaouez biskoazh.
413
1166 Ab Urbe Condita = 413 goude J.-K.
Bertha von Suttner
Ar film Die Waffen nieder gant Holger Madsen ha Karl Teodor Dreyer a oa savet gant an "Nordisk Films Kompagni" e 1914. Emañ skeudenn he dremm war-c'horre pezhioù 2 euro Aostria. Edo ivez war bilhedoù kozh 1000 schilling Aostria gwezhall.
413
Bloavezh boutin o kregiñ hag hoc'h echuiñ gant ur Meurzh
Chièvres
Chièvres (e pikardeg : Chieuve ; e walloneg: Chieve) a zo ur gêr hag ur gumun eus Belgia e proviñs Proviñs Hainaut.
Bran (evn)
Graet e vez alies gant ar ger bran (liester: brini) en un doare diresis evit ober anv eus evned ar genad Corvus, hag a-wechoù evned all du pe zuoc'h eus ar c'herentiad Corvidae evel Pyrrhocorax. Ent-strizh e talvez evit ar vran zu (Corvus corone).
Ar seurtoù brini
E-touez ar brini emañ:
A bep seurt
E galleg e vez graet corbeau (= bran) eus un den hag a gas lizheroù flatriñ ha falstamall disin. Dont a ra diwar film Henri-Georges Clouzot, Le Corbeau, deuet er-maez e 1943.
Sant-Bic'hi
Sant-Bic'hi a zo ur gumun eus Breizh, e Bro-Gernev, e departamant Aodoù-an-Arvor.
Portland (Maine)
Portland zo ur gêr e biz ar Stadoù-Unanet. Kêr-benn armerzhel ha sevenadurel stad Maine eo. 64 249 annez e oa e 2000, 230 000 evit an tolpad. Penn-lec'h kontelezh Cumberland eo ivez.
Un gêr istorel eo. Ar porzh kozh a sach ouzhpenn 3 milion a dud bep bloaz. Tennet eo bet anv Portland en Oregon eus he hini.
Gevelliñ
Portland ’zo gevellet gant peder c'hêr:
Rannvroioù Chile
Proviñsoù
Rannet eo ar rannvroioù e proviñsoù, ha 53 froviñs zo en holl er vro, melestret gant ur gouarner a vez anvet gant ar prezidant ivez.
Taisnières-sur-Hon
Taisnières-sur-Hon a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Rannvroioù Chile
Proviñsoù
Niverennet eo rannvroioù, un tamm evel an departamantoù gall, nemet int urzhiet, war-bouez teir anezho, hervez an douaroniezh, eus an norzh d'ar su.
King
King zo ur ger saoznek hag a dalv kement ha roue hag a zo ivez anv-lec'h hag anv-tiegezh.
Timbroù Enezeg an Azorez
Emañ Enezeg an Azorez e kreiz ar Meurvor Atlantel, 1 500 km diouzh aodoù Europa ha ra ar Maroko. Dindan dalc’h ar Portugal eo an tiriad.
E 1868 e krog postoù Portugal da voulañ an anv "AÇORES" war timbroù ar Rouantelezh, evit ma vint implijet war an inizi. Ar reolenn eo a vo doujet outi mui pe vui betek 1930, war-bouez un nebeud timbroù dibar : hini Vasco da Gama embannet e 1898, ar roueed Carlos I (1906) ha Manuel II, an timbroù soulgarget da vare an dispac’h e 1910.
right|130px|thumb|25 [[Portuguese real|reis Angra - 1892]]
Strollad Komunour Pobl Kazakstan
Strollad Komunour Pobl Kazakstan (e kazakeg: Qazaqstan Khalyk Kommunistik Partiyasi; e ruseg: Коммунистическая Народная Партия Казахстана) a zo anv ur strollad komunour oberiant e Kazakstan.
Timbroù Enezeg an Azorez
Etre 1892 ha 1906 e paouez ar gouarnamant gant ar bolitikerezh-se avat hag e sav teir rann velestradurezh zisheñvel – Angra, Horta ha Ponta Delgada – e lec’h unan evit a-sell an enezeg he he fezh. Tresadennoù an timbroù zo heñvel ouzh re ar Portugal, war-bouez ar meneg « CONTINENTE » evit ziforc’hañ, ha teñveloc’h pe sklaeroc’h al livioù anezho a-wechoù.
left|130px|thumb|Carlos 1añ - 1906
Goude 1930 ez eo timbroù ar Portugal, hep an disterañ kemm evit an Azorez, a vez implijet war an enezeg.
E 1976 e tro an Azorez da Rannvro emren, ha nullet an teir rann velestradurel (Angra, Horta, Ponta Delgada) e 1978. D’an 2 a viz Genver 1980 e krog ar postoù da voulañ endro timbroù evit an enezeg, gant ar meneg doubl "PORTUGAL" hag "AÇORES". 5-10 timbr a vez embannet bep bloaz. Brudañ a reont lec’hioù ha tud an inizi. Aotreet e vez an implij anezho er Portugal ivez.
Strollad Komunour Pobl Kazakstan
Da geñver an dilennadegoù broadel diwezhañ bet dalc'het e 2004 ec'h eas gant ar Strollad 2,0% eus ar mouezhioù ha ne oa bet tapet ganañ dileuriad ebet ha war digresk ec'h eas an niver a vouezhioù tapet gantañ da geñver ar mouezhiadegoù e 2007 betek 1,31%.
Plevin
Plevin (distaget ) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Aodoù-an-Arvor.
Douaroniezh
Emañ Plevin e departamant Aodoù an Arvor. Stokañ a ra ivez ouzh departamant Penn ar Bed hag ouzh departamant ar Morbihan. Etre ar Menezioù-Du war an Norz ha kanol Naoned da Vrest war ar Su emañ. Daoust da vezañ e Aodoù an Hanternoz eo muioc'h liammet ar gumun gant departamant Penn ar Bed ha ger Karaez dre bezañ er Poc'her.
412
1165 Ab Urbe Condita = 412 goude J.-K.
Bloavezh bizeost o kregiñ gant ul Lun hag hoc'h echuiñ gant ur Meurzh.
Xena: Warrior Princess
Xena: Warrior Princess zo un heuliadenn skinwel skiant-faltazi eus Stadoù Unanet, krouet gant Robert Tapert. 134 fennad zo bet skignet etre 1995 ha 2001, war ar chadenn USA Network.
Tatiana Kosintseva
left|thumb|Tatiana Kosintseva
Tatiana Anatolyevna Kosintseva (e ruseg: Татьяна Анатольевна Косинцева) a zo bet ganet d'an 11 a viz Ebrel 1986 en Arc'hangelsk, RSKS Rusia (Unaniezh Soviedel).
Studierez war ar gwir eo.
Meurc'hoarierez echedoù rusian.
Mestr Etrebroadel (FIDE) ha Mestr Meur Etrebroadel “Maouezi” (FIDE) eo
D'ar 1añ a viz Gouere 2008 edo 2 511 he renk Elo (FIDE) (9vet edo e-mesk c'hoarierezed ar bed neuze) ha 2 513 d'ar 1añ a viz Here 2008. Unan eus an an dek gwellañ c'hoarierez ag ar bed eo.
Kevredad kevelouri a laz stroll
Ar c'hevredad kevelouri a laz stroll (KKLD - SCIC e galleg) a zo ur seurt kevelouri krouet e 2002 e Bro-C'hall. E bal a zo produiñ madoù ha servijoù a c'hell kejañ gant ezhommoù sokial ha strollel. Hervez an displegadennoù roet gant ar gouarnamant hag e vinistr, Guy Hascoët, sekretour-stad evit an armerzh kengred e tlee ar c'hevelourioù-se bezañ etre ar c'hevredad kenwerzhel rik a zo rediet dasparzhañ darn e gounidoù d'e berc'henned hag ar c'hevarzhe ne c'hell ket reiñ arc'hant d'e verourien (a c'hellont bezañ gopret koulskoude). Bez e c'heller termenañ ar C'hKLD evel ur c'hevredad kenwerzhel hep m'eo e bal dastum arc'hant. Ret eo menegiñ eo seurt embregerezhioù ar c'hevarzheoù ken n'eus ket kalz a ziforc'h gant ar c'hevredadoù, nemet e-keñver an arc'hant roet d'ar berc'henned. Koulskoude ez eus ur pouez brasoc'h gant ar gopridi p'o deus, dre al lezennoù a ren an holl gevelourioù, 40% eus ar mouezhioù en emvodoù-meur. En ur gevelouri, pep a ezel, hiniennel pe person moral a zo ur c'heveler.
Palioù sokial
Hervez al lezenn 2002 e tlee ar C'hKLD seveniñ ezhommoù war an dachenn sokial. Meneget eo bet an mankoù a zo e-keñver servijoù roet d'an dud war-eeun (harp pleustrek d'an dud namm pe gozh, bitellerezh, liorzherezh...) pa weler n'eus ket anezho war un tiriad bennak. Ret eo d'an danvez kevelouri goulenn ur grataad da brefed departamant ar sez ha ne dalvez nemet evit pemp bloavezh. Evit bezañ renevezet e tlee ar gevelouri paseal e-biou d'ar c'hontroll a vez graet er c'hevelourioù, ar gwiriaduriezh kevelourel. Diwar ar c'helc'h-lizher kaset d'ar brefeded (Ebrel 2002) e komprener n'eo ket re strizh termenadur an ezhommoù sokial da seveniñ. E-touez ar c'hantad KKLD krouet e-doug ar bloavezhioù kentañ ez eus embregerezhioù evit sevel tiez, evit pleustriñ sportoù, evit ar sevenadur (embannerezh, arvestoù), evit produiñ an energiezh ha stalioù-kenwerzh ivezh.
Framm gwiraouel
Posupl eo d'ur strollegezh publik, hag hi kevelerez prenañ madoù ha servijoù ha pa vefe de ur galv kinnigoù publik. Ma plij dezhi e c'heller bezañ kevelerez ha reiñ yalc'hadoù ouzhpenn
Mont-en-dro diabarzh
Hervez reolenn ar c'hevelourioù en deus pep keveler ur vouezh hepken distag diouzh an arc'hant en deus degaset (lodennoù sokial, yalc'hadoù ha donezonoù). Koulskoude e c'heller deskrivañ er statudoù kengorioù votiñ. Ne c'hell ket ur c'hengor votiñ kaout muioc'h eget 40% ar pouez. Etre 3 ha 10 kengor votiñ a zo aotreet. Dilennet e vez ar rener-meur (merour evit ur SARL, prezidant ar kuzul-merañ evit ur SA) gant ar gevelerien.
Embregerezhioù heñvel-tost o falioù er broioù all
Er broioù zo ez eus embregerezhioù a zo sokial o falioù. Ar charities, da skouer, e Breizh-Veur hag er C'hanada hag er Stadoù-Unanet.
Social Business עסק חברתי
Dezső Kosztolányi
E-touez e romantoù emañ Pacsirta (Alc'hweder) ma tanevell ennañ an darempredoù etre ur c'houblad kozh hag o merc'h divalav.
Kanton Saint-Amand-les-Eaux-Ribl dehoù
Kanton Saint-Amand-les-Eaux-Ribl dehoù a oa ur rann velestradurel eus Frañs e departamant an Norzh hag er rannvro Nord-Pas-de-Calais.
Metatezenn
Er yezhoniezh e vez implijet an termen metatezenn (diwar an henc'hresianeg μετάθησις, « eilpennadur » ; saozneg: metathesis) evit komz eus an eilpennañ graet da ziv elfenn fonologel, da lavaret eo :
Kavet e vez metatezennoù e doareoù yezh nann-unvan, evel e rannyezhoù lec'hel ar brezhonek, pe c'hoazh e treuzdistagadurioù, da skouer :
A-wezhoù e teu da vezañ ur furm leksemek kemmet dre metatezenn ar furm implijet er yezh unvan kentoc'h evit ar stumm istorel orin, da skouer :
Diouzh an tu all avat e c'hell talvezout ar vetatezenn elfenn mont-en-dro boutin yezhadur ur yezh bennak, evel e foureg: pa vez staget ur rakger kensonennel ouzh ur verb a grog gant ur gensonenn e vez diverket kensonenn gentañ ar verb pe c'hoazh e vez eilpennet gant ar vogalenn a zeu war-lerc'h, da skouer :
Fabiano Caruana
thumb|200px|Fabiano Caruana (2013) Fabiano Luigi Caruana a zo bet ganet d'an 30 a viz Gouere 1992 e Miami, Florida (SUA).
Mestrc'hoarier echedoù italian hag amerikan. Mestr Meur eo.
Kampion Italia 2007 e Martina Franca. D'ar 14 a viz Kerzu 2008 e Martina Franca, trec'h e voe adarre e Kampionad Italia gant 8 poent/11, gant un hanter-boent dirak Michele Godena.
2 716 edo e renk Elo d'ar 1añ a viz Meurzh 2011.
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1996
83  Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn  zo bet gounezet gant ar reder danat Bjarne Riis e 1996 gant ar skipailh Telekom, dirak ar reder alaman Jan Ullrich. Koulskoude en deus anzavet Bjarne Riis en doa kemeret louzoù difennet e-pad ar redadeg. Lavaret o deus an aozerien ne sellent ket outañ evel gounideg ar redadeg avat. Daoust da se e nac'h an Unaniezh varc'hhouarnerezh etrebroadel (UME) kemm an disoc'h abalamour ma'z eus re a amzer aet hebiou.
Kalao daougornek
Ar c'halao daougornek a zo un evn, Buceros bicornis an anv skiantel anezhañ.
Gwelout a c'heller tresadenn al labous ouzh banniel Stad Chin (Myanmar).
Annez
Bevañ a ra al labous en Azia ar Gevred hag ar Su.
Warneton (Belgia)
Warneton e galleg, Waasten en izelvroeg, Varnetån pe Warneuton e pikardeg, a zo ur rann-gumun eus Comines-Warneton en Hainaut e Belgia, gant aezamantoù yezhel evit an izelvroegourion. Ur gumun e oa gwechall; gant lezenn 1977 eo bet lakaet e kumun Comines-Warneton.
thumb|260px|left|Ar vourc'h, an iliz katolik, ar stêr [[Leie hag ar mirdi bresañ]] thumb|200px|left|An ti-kêr thumb|180px|left|An iliz katolik Sant-Pêr ha Sant-Paol
Miamieg
Ur yezh aljek eus is-skourr eus yezhoù algonkek ar c'hreiz eo ar miamieg (miami-myaaamia), komzet gwechall e Miami e norzh-kreiz Indiana hag e Miami ha Peoria e biz Oklahoma er Stadoù-Unanet.
Div rannyezh ez eus:
Ur yezh varv an hini eo met klasket e evz reiñ lusk dezhi adarre..
Dwm
Dwm a zo ur merour prenestroù evit X11 skrivet e C gant Anselm R. Garbe dindan al lañvaz MIT.
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1961
E 1961 e oa bet gounezet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn gant ar reder gall Jacques Anquetil.
Sumatera
Sumatera, pe Sumatra, zo unan eus inizi Indonezia. Ar c'hwec'hvet enezenn vrasañ er bed eo Sumatera, gant 470 000 km².
1166
Diwar-benn bloavezh 1166 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Timbroù Nyasaland
An anv « Gwarezva Nyasaland » (Nyasaland Protectorate e saozneg) zo bet roet d’ar 6 a viz Gouere 1907 d’ur vro e gevred Afrika, dindan dalc’h ar Rouantelezh-Unanet, bet badezet Gwarezva Kreizafrika saoz betek an deiz-se.
Sumatera
Ul lodenn vat eus ar c'hoadegi trovanel a c'holoe Sumatera gwechall zo bet diskaret. Kement-se a laka en arvar spesadoù loened dibar evel orangoutan Sumatra, tigr Sumatra pe frikorneg Sumatra, kenkoulz ha spesadoù plant zo.
1166
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1166
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1166
Timbroù Nyasaland
Dizalc’h e vo e 1964 hag adanvet Malawi.
Sumatera
En Aceh, lodenn gornôk Sumatera, ez eus un emsav a stourm evit dieubidigezh ar broviñs diouzh Indonezia, met paouezet eo ar stourm armet bremañ.
Timbroù Nyasaland
Arabat eo kemmeskañ timbroù an Nyasaland gant ar re warne ar meneg « Companhia do Nyassa ». Aze zo kaoz eus an embregerezh prevez o verañ etre 1894 ha 1929 hanternoz Afrika bortugalek ar Reter, da lavaret eo ar Mozambik.
Sumatera
N'eo ket ken poblet Sumatera ha Jawa, pa n'eus nemet 45 milion a dud en enez. Medan ha Palembang eo ar c'hêrioù pennañ. Muzulmiz eo an darn vrasañ eus an dud, daoust ma'z eus un toullad kristenien ivez e Sumatera Utara.
Rugbi
Ar rugbi zo anezhañ un hollad sportoù a-stroll gant daou skipailh c'hoarierien embreget war un dachenn gant ur vell. Dont a ra orin ar sportoù-se eus doareoù da c'hoari mell-droad e skol Rugby e bro-Saoz da vare lodenn gentañ an XIXvet kantved.
A bep seurt c'hoarioù
Ar rugbi XV rugby union hag ar rugbi XIII  rugby league a zo an daou sport pennañ er familh sportoù-se, an daou o vezañ c'hoariet gant ur vell viik ha war un dachenn c'heot an aliesañ. Dispartiet int sklaer dibaoe 1895.
Ar rugbi XII, ar rugbi 9 hag ar rugbi 7 (chifroù liammet gant an niver a c'hoarierien e pep skipailh war an dachenn) a zo kemmoù eus an daou sport pennañ.
thumb|right|350 px|Lec'hiadur c'hoarierien ur skipailh [[rugbi XV war an dachenn]] thumb|right|350 px|Lec'hiadur ar c'hoarierien [[rugbi XIII war an dachenn]]
Ar mini rugbi a zo c'hoazh ur c'hemm eus ar rugbi XV a vez c'hoariet gant 9 bugel bihan a-enep 9 all. thumb|right|350 px|C'hoarierien yaouank o c'haori [[rugbi XII]] An touch rugbi, ar beach rugbi, ar tag rugbi a zo kemmoù siouloc'h hep douarañ.
Ar rugbi kador-ruilh pe quad rugbi a zo ur sport disheñvel-tre eus ar re all, bet ijinet e Kanada e 1977, meskaj deus ar rugbi XV, deus an Hoke poull-risklañ, hag deus ar basketball, krouet a ratoz evit tud ampechet eus an divc'har. Ar rugbi XIII kador ruilh a zo ur c'hemm all evit ar re ampechet. thumb|right|350 px|[[rugbi kador-ruilh]]
C'hoarioù all tost
E-touesk ar c'hoarioù mell all bet savet adalek un diazez boutin eus ar mell-droad ha levezonet gant ar rugbi e kaver :
Ar mell-droad gouezelek Imirt peile en iwerzhoneg, meskaj eus c'hoarioù mell hengounel eus Bro Iwerzhon.
Ar mell-droad Aostralia,hag ar c'hemmoù, ar Metro footy pe an Aussie rules nines
Ar mell-droad Amerika football.
Ar mell-droad Kanada.
Istor
Er bloavezhioù 1880, pa oa c'hoazh ar rugbi evit an dud a live uhel e krogas da ziorren ha d'en em zigeriñ evit ma c'hoarife an holl. E 1883 e voe krouet tournamant ar 4 broad o strollañ Bro-Saoz, Bro-Skos, Bro-Gembre hag Iwerzhon. Un nebeud bloavezhioù goude e voe ouzhpennet Bro-C’hall, hag Italia diwezhatoc'h c'hoazh, ken e teuas tournamant ar 5 broad da vezañ tournamant ar 6 broad.
Penaos c’hoari Rugbi
Gant ur vell hirgelc’hiek e vez c’hoariet rugbi, war un dachenn tro-dro 100 metrad hirder ha 70 metrad ledander. Peulioù bras zo e pep penn anezhi.
Klask a reer lakaat palioù, da lavaret eo, pe pladañ ar volotenn a-dreñv al linenn pal, pe tennañ dreist d'ar varrenn etre ar peulioù, ar pezh a zo anvet un drop. Ur wech ma 'z eo pladet ar vell a-dreñv al linenn pal, 5 poent a zo merket ha ret eo tennañ gant ar vell rugbi dreist d'ar varrenn hag etre ar peulioù evit lakaat 2 boent ouzhpenn.
Ar vell
Gant Richard Lindon e voe graet an hini gentañ.
Kib ar Bed
Bep pevar bloaz e vez c'hoariet Kib ar Bed. Aozet eo bet e 1987 evit ar wech kentañ e Zeland-Nevez hag en Aostralia war ar memes tro dindan anv ar "Webb Ellis Cup".
Gwelet ivez
thumb|right|Treuzfurmadenn
Liammoù diavaez
Регби Ragby
Tregeneg
Anv
Gerdarzh
Sant-Vedan
Sant-Vedan a zo ur gumun eus Breizh, nepell diouzh Kêr-Gintin e departamant Aodoù-an-Arvor.
Kanton Valenciennes-Reter
Kanton Valenciennes-Reter a oa ur rann velestradurel eus Frañs e departamant an Norzh hag er rannvro Nord-Pas-de-Calais.
Kumunioù
Kanton Valenciennes-Reter a yae 11 kumun d'ober anezhañ:
Andijk
thumb|right|180px|Lec'hiadur Andijk thumb|right|180px|Banniel Andijk thumb|right|180px|Ardamez Andijk Andijk (distagañ : ) a zo ur gumun e proviñs Noord-Holland, e rannvro West-Friesland en Izelvroioù. Stok ouzh an IJsselmeer eo. Diwar an nederlandeg e teu anv ar gêr : "aan de dijk", da lavaret eo war ar fardell. 47,69 km² eo gorread Andijk ha d'an 31 a viz Mae 2009 e oa 6 474 annezad enni.
Istor
Un iliz vihan a voe savet eno e 1667. E-pad ma voe aloubet an Izelvroioù gant arme Napoleon e voe lakaet Andijk da gêr dizalc'h d'ar 1añ a viz Genver 1812, diwar un dekred gant an impalaer bet savet d'an 21 a viz Here 1811. Pinvidik eo an douaroù en Andijk, hag eno e vez gounezet legumaj. Eus Andijk ivez e vez kaset dour mat da evañ da beurrest ar rannvro. E 1926-27 e voe savet ur polder 40 ha gorread dezhañ er Zuiderzee, en Andijk.
thumb|right|200px|Groene kerk (iliz wer) Andijk
Kuzul-kêr
E kuzul-kêr Andijk ez eus 13 dileuriad :
Keleier
"De Andijker" a zo ur gazetenn lec'hel bet krouet e 1921, hag a c'haller lenn war internet ivez. Ouzhpenn keleier e kaver enni dielloù diwar-benn ar vuhez wechall en Andijk.
409
1162 Ab Urbe Condita = 409 goude J.-K.
Bloavezh boutin, o kregiñ hag hoc'h echuiñ gant ur Gwener.
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1962
E 1962 e oa bet gounezet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn gant ar reder gall Jacques Anquetil.
Seamus Heaney
thumb|Seamus Heaney e 1970 thumb|Seamus Heaney e 2004
Seamus Heaney zo ur barzh iwerzhonat ganet e Caisleán Dhásain (Castledawson) e Norzhiwerzhon, d'an 13 a viz Ebrel 1939, ha savet nepell alese e Béal Eochaidh (Bellaghy), ha marvet d'an 30 a viz Eost 2013 e Dulenn.
Diskouez a ra e oberennoù ur frailh diabarzh, savet diwar e garantez ouzh Iwerzhon hag e garantez ouzh ar sevenadur hag al lennegezh saoznek.
E-touez e zastumadoù emañ Door into the dark ("Dor war-zu an teñval") pe North ("Hanternoz"). Troet en deus ivez Beowulf diwar an hensaozneg.
Aet e oa priz Nobel al lennegezh gantañ e 1995. Anvet e oa bet da zDoctor honoris causa e skol veur A Coruña e Galiza.
Amfiteatr
right|thumb|[[Colosseum Roma.]] thumb|right|[[Emgannlec'h Nîmes]] thumb|right|Amfiteatr [[Miletos.]]
Un amfiteatr a oa ur mell savadur kelc'hiek, diri ennañ, ul leur en e greiz.
Gant ar Romaned e oa ur savadur ma veze aozet emgannoù etre gwazed pe loened ferv. Chom a ra kalzik anezho.
Gerdarzh
Dont a ra diwar ar gerioù gregach ἀμφί (amphi), a dalv kement hag "en daou du" pe "en-dro da" ha θέατρον (théātron), a dalv kement ha "lec'h evit gwelet". Stumm un hirgelc'h zo d'un amfiteatr, aliesoc'h eget hini ur c'helc'h. Gwelout ha klevout mat a ra an arvestourien ennañ.
An arvestoù en amfiteatr
Emgannoù war listri (naumachiae) a c'halle bout aozet e darn eus an amfiteatroù. Dourbontoù zo bet savet evit kas dour da leuniañ al leur.
Er skolioù-meur
Amfiteatroù a vez graet ivez eus salioù bras war-zinaou gant diri, evit reiñ tu da galz a dud war un dro da glevout kentelioù, a-wechoù meur a gant den.
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 1963
E 1963 e oa bet gounezet Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn gant ar reder gall Jacques Anquetil.
Kikapoueg
Ur yezh aljek eus isskourr eus yezhoù algonkek ar c'hreiz eo ar c'hikapoueg (kikapu pe kickapoo), komzet gant 850 den en holl e biz Kansas, kreiz Oklahoma ha Nuevo Nacimiento e Teksas er Stadoù-Unanet (539 den e 1990) ha Mec'hiko (300 den e 1992).
N'emañ ket en arvar da vont da get e Mec'hiko.
Sulial
Sulial (Sougéal e galleg) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Il-ha-Gwilen.
Gottfried Wilhelm Leibniz
Gottfried Wilhelm Leibniz, da vezañ distaget [ˈlaɪbnɪts], (Leipzig 1 a viz Gouere 1646 - Hannover 14 a viz Du 1716), a oa ur prederour hag ur jedoniour alaman hag a skrive e galleg hag e latin. E 1676 e kavas ar jediñ argemmek en un doare dizalc'h diouzh Newton, hag an niveriñ daouredel a zo diaz ar stlenneg a-vremañ.
Oberennoù
Brudet eo e oberenn brederouriezhel, hag e levr Essais de Théodicée e 1734, ha goapaet e voe al levr er romant Candide gant Voltaire.
Cut (albom The Slits)
thumb|300px|Golo ar bladenn Cut eo titl pladenn vras gentañ The Slits. Deuet eo er-maez e miz Gwengolo 1979, embannet e voe gant Island Records (ILPS 9573) er Rouantelezh-Unanet ha gant Antilles (AN 7077) er Stadoù-Unanet. Ne reas ket kalz a berzh pa euas er-maez, koulskoude emañ e plas 58 war listenn The 100 Greatest British Albums bet aozet gant the Observer e 2004. .
Adembannet eo bet dindan stumm ur bladenn CD en Europa e 1990 hag en-dro e 2000 e-barzh ar rummad anvet the Island Master series (IMCD 90 ha IMCD 275). E 2005 e voe prenet an enrolladenn orin gant Koch Records (Island Def Jam Records a oa c'hoazh perc'henn warni hag adembannet e voe ar bladenn CD evit ar wech kentañ er Stadoù-Unanet. Betek-hen ne oa nemet ar pladenn saoz (enporzhiet) a c'halle an dud prenañ, dre ma oa diviet embannadenn orin ar bladenn pell zo.
Roll ar c'hanaouennoù
Holl donioù gant Viv Albertine, Tessa Pollitt, Arianne Forster (Ari Up) ha Paloma Romero (Palmolive)
Menominieg
Ur yezh aljek eus isskourr eus yezhoù algonkek ar c'hreiz eo ar menominieg (menomini), komzet gant 39 den evel yezh kentañ mui 26 den evel eil yezh e 1997 diwar 3 500 den en holl e biz Wisconsin er Stadoù-Unanet.
Cut (albom The Slits)
Tu B
Bonus tracks (tonioù ouzhpennet)
Menominieg
Ur yezh damvarv an hini eo.
Cut (albom The Slits)
Sonerien
Luc'hskeudenn gant Pennie Smith
The Slits
thumb|250px|right|Ari Up, Tessa Pollitt hag Adele Wilson war al leurenn e New York, d'an 28 a viz Gouere 2007
Janet Frame
Lent betek re e oa ha dre-se lakaet diaes en he darempredoù gant ar re all. Kaset e voe d'ur bredospital lec'h ma c'houzañvas kalz ha ma voe darbet dezhi bezañ lobotomizet.
En hec'h oberennoù e ro plas d'an dud disheñvel dre o spered, o c'horf pe o doare-bevañ. En o zouez emañ An angel at my table (Un ael ouzh taol ganin) a zo bet savet ur film diwarnañ gant Jane Campion.
The Slits
The Slits a zo ur strollad sonerezh punk breizhveuriat. Savet eo bet e 1976 gant izili daou strollad all : The Flowers of Romance ha The Castrators. An izili a oa Ari Up (Arianna Forster), Palmolive (Paloma Romera, hag a sonas goude-se e-barzh The Raincoats), hag ivez Viv Albertine ha Tessa Pollitt hag a erlec'hias Kate Korus ha Suzy Gutsy, hag a oa bet e-touez diazezerezed ar strollad. Palmolive a voe erlec'hiet gant an tabouliner anvet Budgie (anv gwir Pete Clarke), hag a oa bet ezel eus The Spitfire Boys hag a sonas goude-se gant Siouxsie and the Banshees.
Istor ar strollad
Pa voe krouet ar strollad e sone sonerezh punk eeun. Treiñ a reas er Rouantelezh-Unanet asambles gant The Clash (troiad 1977 anvet White Riot) hag ivez Buzzcocks ha Subway Sect (gwelout teulfilm Don Letts anvet The Punk Rock Movie). Son kriz ar strollad (a glever ivez war ar Peel Session enrollet gantañ) a voe kempennet da vat pa grogjont da vezañ dedennet gant ar sonerezh reggae ha dub, evel ma klever war o fladenn vras gentañ anvet Cut savet e 1979, produet gant Dennis Bovell hag embannet gant (Island Records). En noazh emañ izili ar strollad war golo ar bladenn, war-bouez fank ha tammoù feur loened. Son ar strollad a gemmas da vat hag e teuas da vezañ tost ouzh ar sonerezh-arnodiñ hag avant-garde e penn-kentañ ar bloavezhioù 1980, pa genlabouras gant The Pop Group. Ar memes tabouliner (Bruce Smith) o doa an daou strollad, ha lakaat a rejont embann ur bladenn split anvet "In The Beginning There was Rhythm" / "Where There's A Will" (Y Records). Kalz a sonadegoù a roas ar strollad, ha lakaat a reas embann un eil pladenn, Return Of The Giant Slits he zitl, a-raok bezañ divodet.
Raktresoù all
Kate Korus a savas The Mo-dettes e 1979. Meur a ezel eus Slits a gemeras perzh er raktres anvet New Age Steppers, asambles gant arzourien all evel Steve Beresford ha Neneh Cherry. E-touez ar re entanet gant ar strollad e oa Johnny Rotten, Frank Zappa ha John Peel. Albertine a labouras ivez gant Singers & Players and The Playgroup. Ari Up a genlabouras gant Rip Rig & Panic, The Slackers ha Dubblestandart e-touez ur bern re all.
Advodet
Ari Up ha Tessa Pollitt a savas ar strollad en-dro e 2005, hag e 2006 e teuas er-maez ar bladenn EP anvet "Revenge Of The Killer Slits". War ar bladenn-se e son Paul Cook (bet ezel eus Sex Pistols) ha Marco Pirroni (bet ezel eus Adam & the Ants hag eus Siouxsie and the Banshees). Sikouret o deus ivez produiñ ar bladenn. Merc'h Cook, Hollie hec'h anv, a zo er strollad : seniñ a ra kenaozer hag e kan ivez. Evit ar wech kentañ abaoe 25 bloaz e sonas ar strollad er Stadoù-Unanet e 2006, an droiad a voe anvet "States of Mind". E 2007 e sonas en Aostralia hag e tistroas d'ar Stadoù-Unanet. Eno e tigoras abadenn Sonic Youth e McCarren Park Pool (New York). Un droiad vihan a voe aozet e Japan e miz Here 2007. E 2008 e troas en-dro ar strollad er Stadoù-Unanet. Adele Wilson az eas kuit, ha No a voe erlec'hiet gant ar gitarourez amerikan Michelle Hill. Ar strollad a sonas ivez e-pad Ladyfest (Manchester) e miz Du 2008 hag en Astoria (Londrez) e miz Kerzu 2008. Ar vurutellerez sonerezh anvet Zoe Street Howe a zo o prinetiñ ul levr diwar-benn ar strollad hag ar bladenn Cut. Raktreset eo dont er-maez e-kerzh ar bloavezh 2009, a-benn klotañ gant 30 vloaz embannadenn ar bladenn. Viv Albertine (gitar) a zo meneget e-touez izili ar strollad war e bajennad Myspace abaoe miz Genver 2009.
OpenBSD
OpenBSD zo ur reizhiad korvoiñ frank Unix-heñvel.
Gwitreg Kumuniezh
Gwitreg Kumuniezh a zo anezhi ur gumuniezh tolpad-kêrioù savet etre kumunioù eus Frañs, e departamant Il-ha-Gwilen, e Breizh.
Kumunioù
D'ar 1añ a viz Genver 2014 ez ae 46 kumun d'ober kumuniezh tolpad-kêrioù Gwitreg, roet an anv Gwitreg Kumuniezh dezhi:
Kampionad europat ar gouren hag ar back-hold
<p align="left" style="spacing:6px; padding:6px; border:1px solid #006699; background:#EAF5FB">100px Savet eo ar pennad-mañ diwar labour bet graet gant skolidi. Sikourit da wellaat an danvez, mar plij ganeoc'h.
Abaoe 1986 ez eus ur c'hampionad etrevroadel gouren keltiek. N'eus nemet daou stumm : ar gouren sport Breizh hag ar back-hold hini Bro-Skos. Aozet e vez ar c'hampionad se gant ar filc gant broioù zo Europa.
Skeudenn:tenerife2008.jpg
Ar FILC
Ar gouren n’eo ket bevennet el live rannvroel, sevennet eo en ul live etrevroadel.Kevredad ar gouren a gemer perzh er FILC ( federation international des luttes celtiques). Savet eo bet ar FILC e Cardiff e 1985 gant Bretoned, Skosed, Saozon ha Kerneveuriz. Renet eo gant ar skosad Willy BAXTER. Kavet vez 11 vro pe broad :
Skeudenn:FlagsSite.jpg
An holl broioù-se o deus ur mod da gourenañ hengounel alies tost tre diouzh ar gouren. Pal ar FILC a zo sikour anezho da zioroiñ o sport, hag kalonekaat d’ober eskemmoù etre gourenerien europa.
Bez ez eus kejadennoù etrevroadel all estreget ar hini kampionnat europa: tournamant ar St loup e gwengamp a zo ur gejadenn etre breizh ha bro skos. Pep bloaz ez eus ur strollad breizhad a zo e bro Saoz hag e bro skoz evit kemer perzh e tournamantoù Back-hold
Ar Gouren
thumb Ar gouren, genidig eus ar broioù kelt, a zo bet e pad pell ur boelladenn hag a blije kalz da vrezelourien Breizh. Dalc’het en deus abaoe ar mare-se ar spered uhelsperedek hag a vez adkavet hiziv an deiz el le, lavaret gant ar gourenerien a raok pep kenstrivadeg. En em ledet eo ar gouren war ar maezioù e-lec’h ma veze priziet kalz an nerzh hag an ampartiz. Pep gouel a oa un digarez evit ober kenstrivadegoù. E 1930, ar medisin Charles Cotonnec, gant ar c’hoant d’ober eus ar gouren ur sport arnevez, a krouas ar FALSAB (“Fédération des Amis des Luttes et Sports Athlétiques Bretons”) karget da aozañ ha da lezennatañ ar gouren. Hiziv an deiz ar gouren a vez sevenet e skolioù adalek 6 vloaz ; e-pad ar goañv ez eo e sallioù hag e-pad an hañv ez eo er maez e vez graet ar c’henstrivadegoù. Ar gouren a zo ivez ur c’hevezadeg broadel hag etrevroadel e-lec’h ma vez bodet un dek bennak a vroad european. Ar gouren a zo an holl traoù-se met kement a traoù all ivez…Met eo da gentañ ar blijadur d’en em embregiñ dre krogadoù hep gwalldaol, doujus e-keñver an eneber, ha breizhat !
Merkoù spis ar gouren.
Krog ha krog hag en o sav e rank Gourenerien Vreizh gouren an eil ouzh egile, pep ur roched warno. Morse n’e vez kendalc’het war al leur. Pal pep krogat eo al LAMM, da laret eo sankañ egile war an douar dres war e zaou plankenn skoaz. Ar gourenerien a zo staget gant an daou zorn an eil e roched egile a-us d’ar gouriz hag an divesker gant an divesker, ne c’hell divesker an eil nemet kregiñ e re egile. An doare kregiñ ha treiñ ar c’har en-dro da c’har ar c’hengourener, ar c’hliked a vez graet anezhañ, a zo elfenn diazez ar c’hogat, met n’eo ket rediet. Ambrougerezh kouezhadenn ar gourener hag a gouzañv ar c’hraf ha kontrollañ ar bannadenn a zo rediet. En ur sturiañ ar c’hengourener war al leur e pad ar gouezhadenn gant sikour ar vrec’h pe an divesker, en doare se an argader a c’hell reiñ ur stumm d’ar c’hraf ha diwall da surentez e c’hengourener.
thumb
Ar fazioù.
N’eo ket aotreet an taolioù fall : difennet eo skeiñ e eneber, mont dreist an distilh, da grougañ. Ur c’haf kontrollet fall a c’hell bezañ kadarnaet m’en deus lakaet an eneber en arvar. Ar feulsder dre ar gerioù a eneb an eneber pe an tredeog a zo kadarnaet mat. Nac’hañ stourm a zo harluet ivez : difennet eo dec’hell e eneber pell en ur steniañ an daouvrec’h pe en ur peurstardañ e benn, en ur bountañ e vorzhed gant an daouvrec’h, pe en ur chom gant ul lec’hiadur difenn e-pad ur maread re hir. Da vare ur brojectadenn, ar gourener hag a lak ar vrec’h evit diwall diouzh ar gouezadenn a zo ur fazi bras.
An doareoù da gounez.
An trec’h war ar c’hogad a c’hell bezañ kemeret dre (eus an hini pouezusañ d’an hini bihanañ) :
Lamm.
Al lamm a zo an disoc’h gwellañ ez eus tu kaout er Gouren. An trec’h a vez roet diouzhtu war ar c’hogat. Al lamm a zo sankañ egile en douar dres war e zaou plankenn skoaz, a-raok n’eus forzh peseurt lodenn all eus ar c’horf.
Poent.
Tizhet e vez pa vez graet 2 fazi gant an eneber. Kevatal eo d’ur Kostin.
OpenBSD
Istor
E 1994 eo bet tarzhet kuit Theo de Raadt, unan eus krouerien NetBSD, eus ar raktres-mañ evit e emzalc’h tagus. Krouet en deus OpenBSD war-lerc’h, diwar diazez NetBSD.
Kampionad europat ar gouren hag ar back-hold
Fazi.
Disoc’h ur fazi graet gant ar gourener, lakaat ar vrec’h evit diwall diouzh ur gouezadenn bennak da skouer. 3 fazi a zo kevatal d’un divrud. Taolet e vez pled ouzh ar fazioù nemet e fin an astenn.
Kein.
Un dreiztelezh eo, kontet e vez ma vez astennet ar c’hogat. Ur gouezhadenn war traoñ ar geiñ eo.
Kouezh.
Goude astennadur ar c’hogad, ma ne vez ket tu da gemer un diviz, an trec’h a vez roet d’ar gourener kentañ hag a rafe kouezhañ an hini all (gant ur graf).
Divrud.
Roet evit ur fazi grevus tre (kunujenn,…). Reiñ a ra un digenstrivadeg hag reiñ a ra ur poent d’an eneber.
Dilez.
Dilezadenn ur gourener eo, a lies pa vezont gloazet. Reiñ a ra an trec’h d’an eneber.
Diwall.
Ur gemenadenn eo hag a vez roet pa ez eo bet graet ur fazi, a raok kadarnaat ar gourener gant ur fazi. Ne vez ket taolet pled eus an diwall e fin ar c’hogad.
Ar merc’hed Ivez
Ar gouren a zo er penn kentañ ur sport evit ar paotred, met bremañ ober a ra bloavezhioù e vez ivez sevenet gant ar merc’hed. Er penn kentañ, bez e oa nemet un nebeud merc’hed a grede gourenañ ha mont a enep ar paotred e-pad an tournamantoù kemmesket. Adrugarez da zigoradur ar skolioù gouren, meur a merc’h o deus kroget da zeskiñ ar gouren. Er memes mare, ur c’huzul-enklask evit ar merc’hed a zo bet krouet, adrugarez d’al labour start he deus graet Anne Marie Evenou. Ar c’huzul-se en deus kaset war raok gouren ar merc’hed ha aozet meur a dra : aozadur ar c’hevezadegoù evit ar merc’het, aozadur an daou staj evit ar merc’hed a vez graet pep bloaz, krouidigez ur film « le gouren au féminin », ha dreist-holl aozadurioù meur a kejadennoù etrevroadel, da gentañ gant Bro Skos, ha da heul gant Bro Spagn. Kentañ kevezadeg european ar merc’hed en deus kemeret plas e miz meurzh 2002. thumb Skeudenn:Larret_01_A33_Copyright_Eric_Legret_small.jpg
Hiziv an deiz, ar merc’hed a zo war dro 20% eus ar c’hevredad, gant muioc’h eget 250 aotreeg. Bezañs ar merc’hed e buhez ar skolioù a zo bras, kavet e vezont evel diskibler, monitour, tredeog,…
Ar back-Hold
O tont eus Bro-skoz ha norzh bro-saoz,ar Back-Hold a zo e oriñ ar grennalzer e oa c'hoarioù e-lerc'h brezelourien Scotts a oa a-enep reoù Brittons ha bez e oa larteze vikinged ivez .E oriñ a oa c’hoarioù e-lerc’h brezelourien Scotts a enep re Brittons ha bez e oa marteze ar vikinged e mare ar grennamzer.