cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Élodie Jaffré
Élodie Jaffré a zo ur ganerez vreizhat genidik a Vro an Oriant. Kanañ a ra e brezhoneg tonioù da zañsal.
Buhezskrid
Kroget e oa da ganañ e 2000 gant Mélanie Panaget ha Yann-Fañch Kemener. Skolaerez eo bet e-barzh ar skolioù Diwan a-raok dont da vezañ kanerez.
Chuy García
Jesús G. "Chuy" García (Mec'hiko, 12 Ebrel 1956) zo ur politikour stadunanat demokrat. Dilennet e voe d'an 3 a viz Genver 2019 evel dileuriad 4 distrig Illinois, da lavaret eo rann reter Chicago.
Élodie Jaffré
Buhezskrid
E 2015 e oa aet ar maout ganti e Kan ar Bobl e-barzh ar rummad Kanaouenn hengounel, ha  tapet he doa  ar priz kentañ er festival Fisel er rummad Kan ha diskan.
Stummet eo bet e-barzh skol sonerezh Gwened ha diplomet eo bet e 2018. Heuliet he deus ar stummadur kinniget gant Kreiz Breizh Akademi e 2017. Deuet e oa ar bladenn HED er-maez e miz Gwengolo 2019 gant arzourien Kreiz Breizh Akademi.
He fladenn gentañ, Er Vammenn, a zeu er-maez e 2019 e ti Coop Breizh. Kanañ a ra asambles gant an delennourez Awena Lucas.
Hec'h eil fladenn, Kanour Noz, sevenet asambles gant Awena Lucas (Telenn geltiek) ha Yann LE BOZEC (Gourrebed), a zo deuet er-maez e 2022 e ti Coop Breizh. Diazezet eo ar bladenn war tonioù hengounel a oa kanet gant ur pesketour, Louis Le Hirez e anv, ganet e 1907 ha marv e 1983, hag a oa eontr Elodie Jaffré. Dastumet eo bet gant Jean-Yves Monnat er bloavezhioù 1970.
Wilson Rodrigues de Moura Júnior
Wilson Rodrigues de Moura Júnior, bet ganet d'an 31 Genver 1984 e Santo André (Brazil), a zo ur melldroader etrebroadel braziliat.
Lesanvet eo bet W84, A Muralha.
Herve Riel
Herve Riel pe Hervé Rielle, ganet d'an 12 a viz Ebrel 1654 er Groazig ha marvet eno d'an 29 a viz Du 1729, a oa ur martolod hag ur pesketaer breizhat.
Brudet eo evit endevout saveteet an darn vrasañ eus al lestraz brezel gall e-kerzh emgann Barfleur, d'an 31 a viz Mae 1692, pa oa martolod er Verdeadurezh c'hall. N'ouzer tost netra eus e vuhez.
Myiophobus
Myiophobus a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1850 gant ar skiantour alaman Ludwig Reichenbach (1793-1879).
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == C'hwec'h spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer e Kreiz ha Suamerika, seitek (17) isspesad dezhe en holl.
Montedinove
Montedinove  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
André Le Meut
André Le Meut zo un talabarder breizhat, ganet e 1964 e Pleñver er Mor-Bihan.
Montegallo
Montegallo  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Greensleeves
Greensleeves ("Milginoù gwer") zo ur ganaouenn saoznek eus ar savet d'un itron gwer he milginoù. Ur werz iwerzhonat kozh eo ar son, hag a-hervez e voe savet ar pozioù gant ar roue saoz Herri VIII (1491-1547) da Anne Boleyn (1501 pe 1507-1536). En doare italian eo kempenn ar son koulskoude, ha goude marv ar roue ez erruas ar c'hiz e Bro-Saoz. Brudet e vije bet dre skrid, a zorn da zorn, a-raok bezañ moullet. Ar c'hoshañ doare eo hini 1580, hag anvet A New Northern Ditty of the Lady Greene Sleeves met n'ouzer ket piv eo an oberour.
Diwezhatoc'h eo bet savet ar c'hantik Nedeleg What Child Is This? war an ton-se, ha daou gantik gallek ivez.
Mello (Lombardia)
Mello zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Llansantffraed-yn-Elfael
Llansantffraed-yn-Elfael (skrivet Llansantffraed-yn-Elwel e saozneg) zo ur gêriadenn vihan hag ur barrez eus kreiz Powys, e Kembre.
Emañ e kumuniezh Glasgwm, un tammig er biz da gêr Llanfair-ym-Muallt.
Er Grennamzer e oa e kantrev Elfael, en tolead Rhwng Gwy a Hafren ("etre Gwy ha Hafren"). Alese e teu an anv, evit lakaat kemm etre ar gêriadenn-se ha re all anvet ivez diwar santez Ffraed pe Ffraid (Santez Berc'hed).
Muneville-sur-Mer
Muneville-sur-Mer a zo ur gumun e departamant ar Manche e Bro-C'hall.
Menarola
Menarola zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Garthynty
Garthynty zo ur gêriadenn vihan e Sir Gaerfyrddin, e Kembre. Emañ e hanternoz ar gontelezh, er reter Ffarmers e-harz menezioù Elenydd.
Kastell Hohenschwangau
Kastell Hohenschwangau (Schloss Hohenschwangau en alamaneg) zo ur c’hastell eus Bavaria a voe unan eus lec’hioù-annez ar roue Loeiz II hag a voe savet gant e dad, ar roue Masimilian II Bavaria. Emañ e kêriadenn Schwangau, e-kichen kêr Füssen, e mervent Bavaria, nepell diouzh harzoù Aostria.
Y Fforest
Y Fforest, pe Fforest hep ar ger-mell, zo ur gêriadenn vihan e Sir Gaerfyrddin, e Kembre. Emañ e gevred ar gontelezh, er gwalarn da gêr Pontarddulais.
Kastell Hohenschwangau
Savet e voe kastell Hohenschwangau el lec’h ma oa gwechall kastell Schwanstein, ur c’hastell-kreñv eus an. Cheñch perc’henn a reas ar c’hastell meur a wech a-hed ar c’hantvedoù. E deroù an e oa o kouezhañ en e boull.
E 1832 e voe prenet gant ar priñs Masimilian, danvez-roue Bavaria. Adsavet e voe ur c’hastell, er c’hiz nevezc’hotek, dindan renerezh an tisavour ha livour Domenico Quaglio.
Dont a reas ar c’hastell, anvet Hohenschwangau hiviziken, da vezañ annez hañv Masimilian hag e wreg Marie Friederike Prusia, gant o bugale Ludwig (a zeuas da vezañ ar roue Loeiz II) hag Otto (Otto Iañ Bavaria). Goude marv ar roue Masimilian e 1864 e chomas e wreg Marie da vevañ er c’hastell betek he marv. Ludwig a dremenas kalz a amzer eno ivez, e-pad e yaouankiz ha goude 1869, d’ar mare ma oa o sevel e gastell dezhañ, Neuschwanstein, nepell diouzh Hohenschwangau. Er familh e chomas kastell Hohenschwangau goude-se. Gant breur-kaer Marie, ar priñs Luitpold, e voe staliet an tredan er savadur, e 1905. Goude dibenn ar Brezel-bed Kentañ hag embannidigezh Republik Weimar e voe lezet familh kozh rouaned Bavaria da chom er c’hastell : ar priñs Adalbert en em dennas ennañ e-pad an Eil Brezel-bed, da skouer, pa oa bet kaset kuit eus an arme.
Palmiano
Palmiano  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Malloué
Malloué a oa ur gêriadenn hag ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Bodet e oa gant 19 kumun all d'ar 1 a viz Genver 2016 d'ober ur gumun nevez: Souleuvre-en-Bocage.
Montalto delle Marche
Montalto delle Marche  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Non ho l'età
Non ho l'età (Per amarti) (N'emaon ket en oad (Da'z karout)) a zo ur ganaouenn italianek savet gant Mario Panzeri (1911-1991) ha Nicola Salerno (1910-1969).
Kanet e oa bet gant an arzourezed italian Gigliola Cinquetti (1947-) hag italian-belgiat Patricia Carli (1938-) da-geñver ar Festival di Sanremo bet dalc'het eno (30 a viz Genver-1añ a viz C'hwevrer 1964). Aet gante ar maout e voe dibabet Gigliola Cinquetti da vont da gKopenhagen da zifenn chañsoù Italia evit an Eurovision ma c'hounezas-hi ar genstrivadeg adarre (21 a viz Meurzh 1964).
Embannet e voe Non ho l'età war ur bladennig daou ditl gant Compagnia Generale del Disco (CGD) e miz Genver 1964. Berzh bras a reas ha renket e voe da gentañ a-fet gwerzhioù e Belgia, Frañs hag Italia, da eil en Izelvroioù ha da drede en Alamagn hag e Norvegia.
Gweltroù
Ar gweltroù (liester ar ger gweltrenn), anvet bodre (bodreoù) ivez, zo ur pezh dilhad graet diwar ur vandenn lêr pe danvez a veze gwisket gwechall da c'holeiñ traoñ divhar an den ha diwar-benn e votoù, pa ranke an dud mont dre ar fank pe ar vouilhenn.
Komz a c'haller eus gargenoù ivez. An heuzoù avat zo disheñvel rak botoù int.
Hiziv e vez gwisket gweltroù gant marc'hegerien.
Llansanffraid-ym-Mechain
An anv
Dont a ra an anv "Llansanffraid" diouzh hini santez Berc'hed, eus Iwerzhon, anvet "Ffraid" e kembraeg. An anv Mechain, a gaver goude, a oa unan eus kantrevoù Rouantelezh Powys er Grennamzer. Abaoe miz Mae 2008 e reer, er geriadenn, gant ar stumm "Llansanffraid-ym-Mechain", evel anv kembraek ofisiel. E saozneg e reer gant ur stumm gant al lizherenn "t", "Llansantffraid-ym-Mechain".
Iliz
Eus an e tiskouez bezañ kalonenn an iliz, daoust ma'z eus bet kalz kemmoù abaoe. Unan eus ar gwerennoù-livet a voe dioueliet gant William Morris Hughes, a voe Kentañ Ministr Aostralia etre 1915 ha 1923 : eus ar c'hornad e oa genidik e vamm.
José Ely de Miranda
Chomet e oa e vicher-pad (1952-1967) da c'hoari evit ar memes kleub : Santos.
C'hwec'h gwech ha daou-ugent en devoa douget krez gwer hag aour A Seleção etre 1955 ha 1966 ha merket tri fal.
Kib vell-droad ar bed
Kreizer e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh Zito e tri dalc'h :
Mese (Lombardia)
Mese zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Colonna
Colonna zo anv un tiegezh italian eus Lazio, brudet er Grennamazer hag en Azginivelezh italian.
Nordisk Film
Nordisk Film (pe Nordisk Film Distribution, kengwerzher evit SUA: Great Northern Film Company), savet e Danmark e 1906 gant ar sevener filmoù Ole Olsen, eo ar studio filmoù koshañ oberiant hep ehan er bed. Bez eo an trede studio koshañ goude Gaumont Film Company ha Pathé. Olsen en devoa savet e studio e bannlev Kopenhagen, e Valby. An anv kentañ a oa "Ole Olsen's Film Factory" met kemmet e oa bet buan en Nordisk Film Kompagni. E 1908, Olsen en devoa savet ur skourr en New York, anvet Great Northern Film Company, kefridiet da embann ar filmoù evit ar marc'had stadunanat. Evel Nordisk Film e voe lakaet da dalvezout en tiez-eskemm e 1911.
E 1992 e oa kendeuzet gant Egmont, ur strollad mediaoù. Hiziv-an-deiz ez eo ledet an oberiantizoù war ar bed niverennel kement evit seveniñ pe embann. E-tro 1900 a implijidi a zo. An arc'hant gounezet evit ar bloavezh 2015 a oa bet e-tro €497 milion. Hiziv, Nordisk Film a chom an embregerezh produiñ filmoù oberiant koshañ er bed. Egmont Nordisk Film eo ar sevener hag embanner brasañ a-fed dudi niverennel evit broioù an norzh. Nordisk Film a gemer perzh en holl skourroù eus an dudi niverennel: seveniñ, embann, gwerzhañ hag arc'hantaouiñ.
Herlegon sakr
Anvet e voe Ardea sacra (kentanv) da gentañ-penn (e 1789) gant an naturour alaman Johann Friedrich Gmelin (1748-1804).
Boued
Bevañ a ra diwar vlotviled, kresteneged ha pesked peurvuiañ.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver an daou isspesad anezhañ :
Battlefield 2
Battlefield 2 a zo ur c'hoari tenn a-stroll gant un aergelc'h vodern. Kalzig adkemeroù a zo d'eus ar re Battlefield sevenet en araok; Battlefield 1942 ha Battlefield Vietnam.
Savet ez eo bet gant ar Studio Digital Illusions Ce hag embannet gant Electronic Arts pe EA games e miz even 2005.
Bet eo a galz diaz ar c'hoari digoust enlinenn nemetken Battlefield Play4free.
Istor ar c'hoari
Battlefield 2 a laka ar brezel da vezañ en un aergelc'h vodern dammwir. Brezel a zo savet etre tri tu :
Ouzhpennet ez eus d'ar c'hoari diaz tu al lu Europaat.
Aergelc'h ar c'hoari
Ar chartennoù a zo lies o en-dro en Battlefield 2: kêrioù ar Reter-kreiz, puzhioù petrol China pe c'hoazh enezeier ar Golf Persian.
Adal an ouzhpennadur "Armored Fury" e vez kavet an tu da stourm war tachenn ar Stadoù-Unanet Amerikan.
Liammoù diavaez
Battlefield 2 Lec'hienn ofisiel
Gousli
Ar gousli, gusli (гусли e ruseg) pe housli, husli (гуслі en ukraineg), eo ar c'hoshañ benveg-seniñ dre gerdin e Rusia hag Ukraina.
Academi
Academi zo un embregerezh vilourel prevez stadunanat savet e 1997 gant un ofiser eus an Navy SEAL Erik Prince. An anv a oa da gentañ Blackwater, goude-se e oa Xe Services adalek 2009 hag hiziv-an-deiz ez eo Academi abaoe 2011 goude ma voe prenet an embregerezh gant ur strollad posterien arc'hant prevez. Gwallvrudet eo bet an embregerezh e 2007, pa oa bet un unvez o lazhadegañ 14 trevour irakian en Nisour Square, Baghdad. Pevar gward a oa bet kondaonet gant ul lez-varn stadunanat evit an torfed.
Academi a zo kefridiet gant servijoù surentez evit ar gouarnamant kevredadel stadunanant dre kevrad. Abaoe 2003, ar strollad en deus bet roet harp d'ar Central Intelligence Agency, gant ur c'hevrad $250 milion e 2010. E 2013, skourr Academi an International Development Solutions en doa bet resevet e-tro $92 milion dre kevradoù evel gwarded surentez ar gouarnamant kevredadel.
E 2014, Academi a zo deuet da vezañ ur rann eus Constellis Holdings gant Triple Canopy hag embregerezhioù surentez all a oa deuet da vezañ ul lodenn eus ar C'honstellis Group.
Sibylle Anjev
Sibylle Anjev, marvet en 1165 e manati Betania, e rouantelezh Jeruzalem, a oa kontez Flandrez.
Marevezh Yayoi
Ar Marevezh Yayoi (弥生時代) a zo ur prantad eus istor Bro-Japan etre 300 kent J.-K. hag ar bloaz 300 goude J.-K.. Dont a ra e anv eus hini ar c'harter eus Tokyo ma'z eus bet kavet roudoù eus ar mare-se gant arkeologourien evit ar wezh kentañ. Heverk eo ar prantad-se e-keñver an doare nevez da c'hounit ar riz hag ivez evit ar poderezh. Adalek ar mare-se e vez implijet houarn hag arem er vetalouriezh. Un doare renkadurezh sokial a grogas e-pad ar prantad-se ivez. Ledet e oa ar sevenadur-se eus su Kyūshū da norzh Honshū. Dont a ra ar marevezh Yayoi goude ar Marevezh Jōmon (14 000-300 kent J.K.).
Sibylle Anjev
Merc'h e oa da Foulk V, kont Anjev ha Touren, deuet da vout roue Jeruzalem.
Dimezioù
Dimezet e voe da gentañ en 1121 da Guillaume Cliton, a voe kont Flandrez, mab da Robert Courteheuse, ha degas a reas kontelezh Maine dezhañ evel argouroù. Torret e voe an dimeziñ en 1124, ha mervel a reas Guillaume en 1128.
Mont a reas da-heul he zad da Balestina ha dont a reas he zad da vout roue Jeruzalem. Eno ec'h addimezas e 1139 da Thierry Elsas, nevez deuet da vout kont Flandrez ivez.
Pa zistroas he fried Thierry Elzas d'an Douar Santel (1147-49), e oa dougerez hag e chomas da c'houarn kontelezh Flandrez. Baldwin IV Hainaut a lammas neuze war Flandrez, met Sibylle a oa darev da wilioudiñ a gasas un arme da lakaat freuz ha reuz en Hainaut, tra ma oa Baldwin oc'h ober kemend-all en Artez. Ret e voe da eskob Reims, Samson de Mauvoisin, mont da hanterour, hag un arsav-brezel a voe.
Pa deuas Thierry d'ar gêr e kasas an dorzh d'e amezeg fall.
Offida
Offida  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Morbegno
Morbegno zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Ambrosius Holbein
Ambrosius Holbein (e-tro 1494 en Augsburg – e-tro 1519 e Basel) a oa ul livour, un treser hag un engraver suis hag alaman.
Monsampolo del Tronto
Monsampolo del Tronto  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Ambrosius Holbein
E vuhez
Breur henañ Hans Holbein ar Yaouankañ e oa. An daou anezho a oa ganet en Augsburg hag a oa d'ar mare-se ur gêr a-bouez evit an arzoù, ar sevenadur hag ar c'henwerzh. Mibien e oant da Hans Holbein an Henañ. Gantañ eo e teskjont al livañ, an engravañ, ar goveliañ hag ar sevel bravigoù. E 1515 edo Ambrosius o chom e Suis, e Stein am Rhein, ma sikouras al livour Thomas Schmid d'ober war-dro murlivadurioù manati Sant Jord. E 1516 edo Ambrosius hag e vreur Hans e Basel. Eno e labouras e stal-labour Hans Herbster. E 1517 e voe degemeret e kouch livourien Basel, ha broadet ha degemeret evel keodedour e 1518. "Poltred ur melegan yaouank" ha "Poltred un duard yaouank" a zo e-touez an oberennoù gwellañ a savas d'ar mare-se. War ziskouez emaint e Kunstmuseum Basel.
Venta Icenorum
Venta Icenorum a oa ur gêr gozh el lec'h m'emañ bremañ Caistor St Edmund e kontelezh Norfolk, e Bro-Saoz. Kêr-benn ar boblad Iceni e oa, ha kêr-benn Boudika (Boadicea), er bloavezh 61. E-kichen kember ar stêr Tas hag ar stêr Yare e oa (Gariannus Fl.).
Anv
Talvoudegezh : kemeret alies evit "marc'had an Ikened"; mes breud ez eus diwar-benn ar wrizienn-se.
Colli del Tronto
Colli del Tronto a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Fillide Melandroni
Caravaggio 356.jpg Poltred Fillide Melandroni
Mont a reas an oberenn aet da goll e 1945). ]]
Fillide Melandroni, ganet e 1581 e Siena, a greder peurvuiañ, marvet e 1618, a oa ur gourtizanez italian eus ar.
Deuet e oa da-heul he zud da chom da Roma. Daremprediñ a reas tud pinvidik eus an Iliz ha metoù an arc'hant bras, kardinaled, hag an arc'hantour Vincenzo Giustiniani, unan eus harperien al livour Caravaggio. Kourtizanez e oa er palezioù, ha gast war ar straedoù. Berzh a rae e Roma, ha kerc'het e veze d'ar festoù aozet gant tud uhel. Serc'h e oa bet da Garavaggio, a greder, ha marteze d'ar c'hardinal Del Monte.
Hi eo a weler e meur a boltred graet gant Caravaggio e dibenn ar bloavezhioù 1590: evel Santez Katell en daolenn Santa Caterina d'Alessandria, Mari en daolenn Marta ha Mari (Marta e Maria Maddalena), Judit en daolenn Judit ha Holofern (Giuditta e Oloferne). Marteze e veze gwelet ivez en oberennoù kollet niverus al livour, met goude 1599 n'eus ket keloù anezhi ken.
E miz C'hwevrer 1599 e voe dastumet Fillide gant polis ar pab, hag a-gevret ganti e oa Ranuccio Tomassoni, ur paotr yaouank hag a seblante bout hec'h houlier. Hennezh a deue eus un tiegezh mat, met kavet e veze e anv e dihelloù ar polis gant anvioù gisti goude ma ne oa ket pratik dezho. Harzet e oa bet dre ma oa bet dizurzh gante en un abadenn malarjez trouzus-bras en he zi.
E-touez mignoned Fillide e oa Anna Bianchini, ur gourtizanez all, hag a weler en Mari Madalen e Conversione della Maddalena, hag ivez en Marta en daolenn Marta ha Mari (pa oa Fillide en Mari), hag en mamm Jezuz en daolenn Riposo durante la fuga in Egitto.
Krediñ a reer e oa bet serc'h d'ar c'hlezeataer Ranuccio Tomassoni, un den hag a voe lazhet gant Caravaggio en 1606. Terni Tomassoni, breur da Ranuccio, an hini a oa houlier ganti. Deskiñ a reas Fillide ar vicher da veur a gourtizanez all.
En 1612 e rankas Fillide kuitaat Roma, dre ma oa bet lakaet klask warni gant tiegezh ar barzh hag alvokad apostolek Giulio Strozzi, he serc'heg d'an ampoent.
Poltredoù
Poltredet e voe meur a wech gant al livour Caravaggio :
Gelli-aur
Gelli-aur (Golden Grove e saozneg) zo ur gêriadenn vihan e Sir Gaerfyrddin, e Kembre. Emañ e gevred ar gontelezh, er gevred da gêr Llandeilo.
Emañ ar gêriadenn e traoñienn an Tywi, e parrez Llanfihangel Aberbythych. Brudet eo ar maner en deus roet e anv dezhi, y Gelli Aur ("ar Gilli aour").
Battlefield 2142
Battlefield 2142 pe BF2142 a zo ur c'hoari tenn d'eus an heuliad Battlefield Serie bet sevenet gant ar studio Digital Illusions Ce hag embannet gant Electronic Arts pe EA Games d'an 18 a viz here 2006.
Savet ez eo bet gant ar soñj bezañ c'hoariet enlinenn gant 64 a c'hoarierien war ar memes-tro en emgann.
Liammoù diavaez
Battlefield 2142 lec'hienn ofisiel
Jacquot de Nantes
Jacquot de Nantes (Jakez vihan a Naoned e brezhoneg) zo ur film gall, sevenet gant ar filmaozourez c'hall Agnès Varda e 1990-1991.
Battlefield 2142
Liammoù diavaez
Filmig Digoradur Battlefield 2142
Jacquot de Nantes
An danvez
Istor yaouankiz an danvez filmaozour Jacques Demy e Naoned, gant e familh, e vignoned... Ur bugaleaj eürus eo a vez kontet, en desped d'an darvoudoù c'hoarvezet e-kerzh ar brezel kement ha war e lerc'h. Hag un oad krenn aheurtet, troet war-du ar sinema dija.
Klañv-fall e oa Demy da goulz ar filmañ hag arvestet en devoa outañ koulkoude. Aet e oa da Anaon e Pariz d'ar 27 a viz Here 1990 a-raok na voe peurechuet ar film a zouge bri dezhañ.
Carassai
Carassai  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Davit Zirakashvili
thumb|190px
Davit Zirakashvili a zo ur rugbier jorjian ganet e Rustavi d'an 20 a viz Gwengolo 1983. Er renk kentañ e c'hoari war an dachenn. Kroget en deus rugbi e 1999 ha goude tri bloaz nemetken eo erruet en Ardecha evit c'hoari gant skipailh Aubenas a oa en trede rummad. Diskouezet en deus buan-tre e oa ur c'hoarier galloudek-tre ha fizikel, perzhioù a vefe merk skol jorjian ar renk kentañ. E 2005 en deus dibabet Clermont da gaout fiziañs e "Dato" evit erlec'hiañ an Arc'hantinad Scelzo a oa gloazet evit fin ar bloaz. Daoust live uheloc'h an Top 14 en deus kemeret plas buan-tre a-zehoù d'ar veskadeg clermontat pelec'h eo brudet evit bezañ start. Gant ASM en deus c'hoariet muioc'h eget 130 krogad, endalc'het gourfenn ar c'hampionad e 2007, 2008 ha 2009.
C'hoariet en deus dek gwech evit skipailh Jorjia abaoe e zibab kentañ e 2004. Er skipailh jorjian evit Kib ar Bed e oa e 2007.
Franz von Sachsen-Coburg-Saalfeld (1750-1806)
Franz Friedrich Anton von Sachsen-Coburg-Saalfeld (1750-1806) a oa ur priñs alaman, dug Sachsen-Coburg-Saalfeld. Dimezet e oa da Auguste Reuß zu Ebersdorf (1757-1831).
Kiribati
Kiribati (distaget ] e kiribateg), ent-hir Republik Kiribati (Ribaberika Kiribati e kiribateg, Republic of Kiribati e saozneg), zo ur riez enezek eus ar Meurvor Habask gant 32 atoll hag un enezenn gouralek ouzh hec'h ober ; 811 km² eo gorread douaroù ar Stad, strewet war 3 500 000 km² avat. Da 108 145 a dud e save ar boblañs e miz Gouere 2017. Tarawa Teinainano, en atoll Tarawa, eo ar gêr-benn.
An inizi
Tri strollad inizi a zo, a gornôg da reter : Inizi all :
Marevezh Jōmon
Ar Marevezh Jōmon (縄文時代) a zo ur prantad eus ragistor Bro-Japan, etre 14 000 kent J.-K. ha 300 kent J.-K., pa oa ar boblad Jōmon an hini niverusañ en enezeg. Poblet e oa Bro-Japan gant chaseerien-dastumerien ha labourerien-douar abred. O sevenadur mezolitek zo unan eus ar c'hentañ er bed en deus dizoloet ar poderezh. A-raok ar prantad-mañ emañ paleolitik Bro-Japan ha heuliet eo gant ar marevezh Yayoi.
An anv Jōmon a oa implijet da gentañ gant Edward S. Morse, ur zoologour hag ur reteroniour., a gavas priaj gant kinklaj (文 mon) gant kordennoù (縄 jō) moulet er pri e 1877 hag a droas ar gerioù-se e japaneg. Talvezet en deus ar seurt kinklaj da aroueziañ ar marevezh a-bezh : Jōmon (縄文) en holl vro-Japan. N'eo ket ken unvan ar prantad-se ha ma c'hallfer soñjal evel m'en diskouez ar c'havadennoù arkeologel graet diwezhatoc'h. Ar marevezh hir-se a zle bezañ rannet e c'hwec'h prantad ma c'haller gwelet diforc'hioù hervez ar vro.
Fonnus e oa ar benvegoù ha bravigoù graet en askorn, e maen, e krogennoù hag e kerniel kirvi. Kavout a reer stank delwennouigoù ha listri pri poazh ha traezoù goloet gant lakenn. Keñveriet e vez alies ouzh sevenadurioù rak-kolombian eus aod ar Meurvor Habask e gwalarn Norzh Amerika hag ouzh sevenadur Valdivia en Ekuador abalamour ma tiorroas ur sevenadur kemplezh eno en un endro chaseerien-dastumerien gant un implij dister eus al liorzherezh.
Kronologiezh
14 000 bloaz ar marevezh Jōmon zo rannet e meur a brantad : o kregiñ (13750-8500 a-raok J.-K.), kentañ (8500–5000), abred (5000–3520), krenn (3520–2470), diwezhat (2470–1250), ha diwezhañ (1250–500), gant pep prantad berroc'h evit an hini kent. Daoust ma vez roet ar memes anv d'an holl varevezh gant an arkeologourien ne dalvez ket ne oa ket ul liesseurted vras hervez ar vro hag an amzer. An amzer etre ar podoù pri-poazh Jōmon abretañ ha re ar prandad Jōmon krenn, anavet gwelloc'h, zo tost div wezh hiroc'h evit ar prantad etre savadur Piramidenn vras Gizah hag an.
Kavadenoù graet nevez zo o deus resisaet prantad diwezhañ ar marevezh Jōmon da 300 kent J.-K. . Kregiñ a ra ar marevezh Yayoi etre 500 ha 300 a-raok J.-K. hervez ar bloaziadur dre radiokarbon, met poderezh eus ar c'hiz Yayoi a oa dizoloet en ul lec'hienn Jōmon e norzh Kyushu ken abred ha 800 a-raok J.-K. .
Sainte-Honorine-du-Fay
Sainte-Honorine-du-Fay a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Poderezh Jōmon
Poderezh Jōmon (縄文式土器) a zo un doare poderezh kozh en implij da vare Jōmon e Japan. "Jōmon" (縄文) a dalvez "patrom kordenn" ar pezh a ziskriv an tresadennoù ha roudoù a vez lakaet war ar pri. Koshañ poderezh Japan hag ar bed eo.
Cupra Marittima
Cupra Marittima  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche, war aod Mor Adria. 5 406 a dud zo enni o chom.
Istor
Betek an 18 a viz Kerzu 1862 e oa anvet Marano.
Pedesina
Pedesina zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Novate Mezzola
Novate Mezzola zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Avu
An avu zo ur organ bras pouezus evit an dud hag ar mellkeineged all. Ar wagrenn vrasañ eo e korf an den.
Alice
Alice zo
Priñsezed
N'eo ket paot niver ar priñsezed anvet Alice: (1843 – 1878), ur verc'h d'ar Rouanez Victoria
Orlando Peçanha de Carvalho
Orlando Peçanha de Carvalho (pell anavezetoc'h evel Orlando Peçanha pe Orlando), bet ganet d'an 20 a viz Gwengolo 1935 e Niterói (Rio de Janeiro (stad), Brazil) hag aet da Anaon d'an 10 a viz C'hwevrer 2010 e Rio de Janeiro (Brazil), a oa ur melldroader etrebroadel brazilian.
Tregont gwech en devoa douget krez gwer hag aour A Seleção etre 1958 ha 1966, hep merkañ pal ebet.
Kib vell-droad ar bed
Difenner e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh Orlando e daou zalc'h :
Castignano
Castignano  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche. 2500 a dud zo enni o chom.
Antonino da Firenze
Antonino Pierozzi da Forciglioni, gwelloc'h anavezet dindan an anv a Sant'Antonino da Firenze, oa un doueoniour italian adreizher, degemeret en Urzh ar Brezegerien e 1405 ha bet arc'heskob Firenze etre 1446 hag e varv.
Et in Arcadia ego
Et in Arcadia ego zo ul lavar latin brudet gant meur a livadur, ha dreist-holl div daolenn diwar zorn al livour gall Nicolas Poussin (1594-1665), hag a zo anvet Les Bergers d'Arcadie e galleg.
En taolennoù-se e weler mesaerien eus an Henamzer, en-dro d'ur bez dister.
Div daolenn
Un daolenn zo e Bro-Saoz, e Chatsworth House, e Derbyshire. Eben, an hini vrudetañ, el Louvre, e Pariz, anvet Les Bergers d'Arcadie ivez, he deus levezon vras en istor an arz.
Ster
Ur memento mori a vez graet eus al lavar-mañ, ha troet e vez evel-henn: « Betek en Arkadia ez eus ac'hanon » pe « en Arkadia ivez emaon », evel pa vije ar Marv o komz.
Hervez André Félibien, a skrivas buhez Poussin, e talveze: « an hini zo er bez-mañ en deus bevet en Arkadia », da lavarout eo en devoa tañvaet plijadurioù ar vuhez war an douar. Hogen an displegadenn gentañ eo a vez degemeret gant an darn vrasañ.
Taolenn Guercino
Un daolenn Et in Arcadia ego, diwar zorn Guercino e 1618,zo war ziskouez er palez Barberini e Roma.
Athelstan
Æthelstan, pe Aethelstan, pe Athelstan, zo un anv-badez angl-ha-saoz savet diwar ar gerioù Æthel (nobl) ha stane (maen).
Tud a iliz
Anv meur a eskob saoz eo bet:
Moros
Moros zo :
Piantedo
Piantedo zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Catharina Charlotta De la Gardie
Catharina Charlotta Taube, pe Catharina Charlotta De la Gardie, pe De la Gardie (1723–1763), zo ur gontez hag un harozez svedat. Herzel a reas ar prosez diwezhañ graet en abeg d'ar sorserezh e Sveden.
He buhez
Merc'h e oa d'ar c'hont Edvard Didrik Taube av Odenkat, ha da Kristina Maria Falkenberg. He c'hoar e oa Hedvig Ulrika Taube (1714-1744), a voe serc'h da roue Sveden.
En 1744, pa oa 21 bloaz, e teuas da vout dimezell a enor ar briñsez Lovisa Ulrika (1720-1782), ur verc'h da roue Prusia, deuet da vout rouanez Sveden. Dimeziñ a eure en 1748 d'ar c'hont Pontus Fredrik De la Gardie, ur jeneral svedat, breur d'ar gontez skiantourez Eva Ekeblad.
Brec'h
E 1756 e voe kroget da vaksinañ an dud ouzh ar vrec'h e Sveden, ha kalz tud a oa savet a-enep an nevezenti-se. Catharina Charlotta a reas vaksinañ he bugale, ha kement-se a lakeas kalz a gouerien d'ober evelti. A-wechoù e komzer eus an darvoud-se evel deroù ar vaksinañ a-vras.
Sorserezh
An eil taol kaer ganti a c'hoarvezas e 1758.
En 1757 e oa trelatet an dud e parrez Ål, en Dalarna, abalamour d'un afer sorserezh, ha trizek maouez ha pemp gwaz a oa bet tamallet dezhe temtiñ bugale ha kas anezhe d'ur sabad sorserezed. Ar gouarnour Pehr Ekman a roas urzh d'o herzel, d'o goulennata, d'o jahinañ. Catharina Charlotta De la Gardie a glevas anv eus ar prosez e-pad ur veaj da broviñs Dalarna en 1758, ha neuze, a-gevred gant tud all, e roas bec'h da herzel ar prosez dre ober brud en-dro dezhañ e Stockholm. Betek neuze ne oa nemet un afer lec'hel, etre daouarn ar gouarnour hag an Iliz er broviñs, met adalek ma voe anavezet er vro e teuas da vezañ ur vezh. Ar Breujoù a c'houlennas un enklask, dieubet e voe an holl damallidi, hag ar Gouarnour Ekman, en devoa degemeret an tamalloù a sorserezh hagen devoa aotreet ar jahibnerezh, a voe torret eus e garg ha kondaonet d'ar vac'h. De la Gardie a sikouras gouzañvidi an afer, reiñ dezho avokidi, ha goulenn dic'haou digant ar stad, rak gant an abadennoù jahinañ e oa bet brevet o c'horfoù haneoant ket evit labourat ken. Abalamour da se e teuas da vout un harozez, e voe roet ur vedalenn dezhi e 1761, ma oa skrivet : ''Catharina Charlotta Taube, comitissa De la Gardie, Fulcrum infelicibus, Ob XII ab injuria servatos cives Ordo R. Equ. 1761''.
Karantez
Mignonez e oa d'ar varzhez Hedvig Charlotta Nordenflycht. Brudet eo barzhoneg Nordenflycht, anvet Öfver en Hyacint, diwar-benn karantez ar varzhez ouzh Johan Fischerström; en he barzhoneg diwezhañ ez eus anv eus un tric'horn ar garantez etre Nordenflycht, Fischerström ha Catharina Charlotta De la Gardie, er goañvezh 1762-63.
Mervel a reas Catharina Charlotta goude tapout ur gwallgleñved oc'h ober war-dro ar re glañv.
Uromyias
Uromyias a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1927 gant an evnoniour aostrian Carl Eduard Hellmayr (1878-1944).
San Francisco de Campeche
San Francisco de Campeche (pe Ahk'ìin Pech e mayaeg a vremañ) eo kêrbenn stad Campeche, unan eus an 31 a stadoù kevredet a ya d'ober Republik Mec'hiko, e gevred ar vro, e ledenez Yucatán.
Uromyias
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer e takadoù 'zo Suamerika, tri (3) isspesad dezhe en holl.
Rummatadur
Renket e veze ar spesadoù er genad Anairetes kent.
Hydrornis elliotii
Hydrornis elliotii a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Pittidae.
Dougen a ra anv an evnoniour stadunanat Daniel Giraud Elliot (1835-1915).
Annez
Kavet e vez ar spesad e gevred-pellañ Thailand, Laos, Viêt Nam ha Kambodjia.
Castorano
Castorano a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche.
Comunanza
Comunanza  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche.
Brignen
Ar brignen, pe brignon, zo ur boued diwar greun edoù, gwinizh-du, kerc'h, heiz, damvalet. Anv a gaver er c'hanaouennoù kozh eus yod graet diwar ar brignen. Hervez un notenn e Soniou Breiz Izel, gant Fañch an Uhel e oa  bleud kerc'h glec'hiet d'ober soubenn dreut ma veze lakaet legumaj, evel er soubenn druz, ha laezh dous alies (eil levrenn, pajenn 70).
Gerdarzh
Kavout a reer ar ger e Katolikon Jehan Lagadeuc. Dont a rafe ar ger eus brenn.
Broioù all
E Rusia e oa anavezet evel kacha, graet gant gwinizh-du, ha meuz ordinal ar gouerien e oa.
Piateda
Piateda zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Cossignano
Cossignano  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche. 865 a dud zo enni o chom.
Prospero Colonna
Prospero Colonna zo anv meur a zen eus an tiegezh Colonna.
Denali
Denali, diagent Menez McKinley (Mount McKinley e saozneg), en Alaska, eo ar menez uhelañ en Amerika an Norzh, gant 6 168 metr uhelder. E 1913 e savas tud warnañ evit ar wech kentañ.
An anv
Abaoe 1975 eo « Denali » — eus ar c'hoyukoneg, hag a dalv "an hini uhel", an anv a vez graet gantañ gant tud ar vro — an anv a zo bet dibabet gant Alaska ent-ofisiel, met hervez an United States Board on Geographic Names e oa Mount McKinley bepred, diwar anv ar prezidant William McKinley, un anv roet e 1897, rak nac'h a rae Stad Ohio, ma oa genidik William McKinley, e vije distroet war an anv-se. D'an 30 a viz Eost 2015, ar prezidant Barack Obama a roas da c'houzout e vefe Denali an anv nemetañ.
Pevensey
Pevensey zo ur gêriadenn en East Sussex, e kreisteiz Bro-Saoz.
Robin Wright
Robin Wright, ganet Robin Virginia Gayle Wright d'an e Dallas (Teksas), a zo un aktourez ha produerez stadunanat. Wright a zo krog gant ar brud en ur c'hoari er soap opera Santa Barbara war NBC Daytime, gant ar roll a Kelly Capwell etre 1984 ha 1988.
Pevensey
Istor
Er e veze taget aodoù kreisteiz ha reter proviñs Britannia gant Germaned. Savet e voe kreñvlec'hioù gant ar Romaned a-hed an aod, etre Essex hag enez Wight, a-hed ar pezh a anver al Litus Saxonicum. Unan a voe savet e Pevensey, etre 300 ha 340, anvet Anderitum.
Gustaf Mauritz Armfelt
Gustaf Mauritz Armfelt, ganet d'an 31 a viz Meurzh 1757 en Tarvasjoki, en Finland, ha marvet en 1814, en Tsarskoye Selo, en Rusia, a oa ur c'hont finlandat, ofiser ha diplomat svedat, hag a labouras evit roue Sveden da gentañ, evit impalaer Rusia goude. Gwellañ mignon ar roue Gustav III e oa d'ur mare, ha servij a reas ivez dindan e vab Gustav IV Adolf. Jeneral e voe goude en arme Rusia, etre 1812 ha 1814, ha kuzulier an tsar Aleksandr Iañ, hag eñ an hini a alias mestr Rusia da grouiñ Dugelezh-veur Finland hag a deuas da vezañ emren. En Finland enta eo brudet evel unan eus politikourien veur ar vro, hag e Sveden evel treitour.
E vuhez
Ganet e oa Gustaf Mauritz Armfelt e Tarvasjoki, e Finland wirion. Noblañsoù e oa e dud ; gourvab e oa da Carl Gustaf Armfeldt a oa bet jeneral en arme Sveden dindan ar roue Karl XII.
Mont a reas da asagn gant ar warded en 1774, met sachañ a reas konnar ar roue Gustav III war e gein abalamour d'e emzalc'h, troet ma oa d'en em gannañ gant ar c'hleze. Gwelloc'h e kavas pellaat diouzh al lez, ha mont d'an estrenvro.
E 1780 en em gavas gant roue Sveden e Spa. Dre ma oa plijus e zoare, hegarat ha speredek, e tommas ar roue outañ. Da gentañ e voe roet dezhañ ur garg nevez, evel mestr ar plijadurioù el lez. Met buan e voe roet kargoù all siriusoc'h dezhañ.
En 1783 e kemeras perzh en divizoù gant impalaerez Rusia, Katelin II. Goude, e-kerzh ar Brezel etre Sveden ha Rusia er bloavezhioù 1788-1790, e tiskouezas bezañ ur c'huzulier a fiziañs d'ar roue, hag en Rusia e teuas da gaout brud vat abalamour d'ar perzh a gemeras da gas da benn feuremglev Varala a lakae fin d'an tabut etre Rusia ha Sveden. Se zo kaoz e voe roet dezhañ medalinier Urzh Sant-Aleksandr-Nevski ha hini Urzh Sant-Andrev gant an impalaerez.
En 1788 e voe aloubet Sveden a-daol-trumm gant arme Danmark, ma edo kêr Göteborg en arvar. Gant aotre ar roue e savas Armfelt un arme en Dalecarlia hag a voe kaset gantañ d'an trec'h. Pan edo noblañs Sveden o yenaat ouzh he roue Gustav III e chome Gustaf Mauritz Armfelt feal dezhañ.
Diplomat
P'edo Gustav III war e dremenvan e fizias e vab yaouank en Armfelt hag e anvas e vignon da ezel eus kuzul ar roue ha da benngouarnour kêr Stockholm. Met an noblañsed a oa troet a-enep ar roue Gustav a lakaas an dug ha rejant Karl XIII da gas Armfelt da gannadour da Rouantelezh an Div Sikilia (1792-1794), kement ha kaout an dizober anezhañ. Pa voe eno e kenskrivas Armfelt gant Katelin II, impalaerez Rusia, hag ec'h aozas un irienn da gemmañ pennoù gouarnamant Sveden, ha lakaat mignoned Gustav e-lec'h mignoned e vreur Karl e penn ar vro. Kavet e voe petra e oa o steuiñ gant spierien ar rejant Karl. Dont a reas tud Karl d'e herzel da Naplez, hogen gallout a reas tec'hel, gant skoazell ar rouanez saoz Caroline von Braunschweig-Wolfenbüttel.
Gwelloc'h e kavas mont da glask repu da Rusia, gant ar soñj da gavout fret en arme rus, met kraouiet e voe e Kalouga, en Rusia, etre 1794 ha 1797. E-keit-se, e Sveden, e voe kemeret e vadoù digantañ, ha kondaonet e voe d'ar marv evel treitour meur. Tamallet e voe e serc'h Magdalena Rudenschöld, ha skourjezet e voe an itron el leurgêr Riddarhus dirak an holl, abalamour, a lavarer, da gasoni ar rejantez.
Kondaonet e voe ar gontez Rudenschöld d'ar marv da gentañ, da vezañ bac'het betek fin he buhez goude, ha dieubet a-benn daou vloaz. Evit Gustaf Mauritz Armfelt a reas e annez, goude bet dieubet, e Dresden ha goude e Berlin, ma vevas etre 1797 ha 1799, hag ac'haleno ez eas da Silezia, Bohemia ha Kourland, ma chomas etre 1799 ha 1802. E-kerzh e harlu e Kourland edo o chom e ti Pierre de Biron, dug Kourland.
Ofiser en arme
Gustav IV Adolf a oa deuet en oad da vout roue ar vro ha pediñ a reas Armfelt da zistreiñ da Sveden. Diskarget e voe eus an tamalloù a dubarderezh ha kaset da gannadour da Aostria. Distreiñ a eure en 1807, hag anvet e voe da bennkomandant war an harzoù gant Norge ha perzh a gemeras er brezel etre an div vro met ne c'hallas ket ober kalz a dra abalamour da emzalc'h pennoù an arme.
O servij an tsar
Skarzhet e voe eus Sveden d'an 1 a viz Ebrel 1811. Er bloavezh-se e teuas Gustaf Mauritz Armfelt da vezañ sujet d'an Impalaeriezh rus ha d'an 10 a viz Meurzh 1812 hag e krogas gant e resped evel ofiser en arme an tsar evel jeneral ur rejimant war-droad hag ur sez en doa er C'huzul-stad. E Mezheven 1812 ez eas Armfelt gant Aleksandr Iañ Rusia da gamp Drisski ma voe dalc'het e guzul-arme gant an impalaer
Finland emren
Perzh bras a gemeras Gustaf Mauritz Armfelt e savidigezh dugelezh-veur Finland evel stad emren. Etre 1791 ha 1792 e oa bet kanseller Akademiezh Turku, kentañ skol-veur Finland. Etre 1812 ha 1814 e voe adarre kanseller Akademiezh impalaerel Turku.
Gouarnour jeneral Finland e voe en 1812-1813.
Pried ha bugale
Dimezet e oa d'ar gontez Hedvig Ulrika De la Gardie (1761-1832), e miz Eost 1785. Honnezh a oa merc'h d'ar c'hont Carl Julius De la Gardie ha d'e bried, ar gontez Magdalena Christina Stenbock.
Eizh bugel o doe :
Kalz a vugale all avat en doe Gustaf Mauritz Armfelt digant un toullad priedoù-kleiz.
An hini vrudetañ eo Magdalena Rudenschöld (1766-1823), a zarempredas etre 1785 ha 1793.
Unan all e oa an Dimezell L'Éclair, un aktourez c'hall hag a roas ur mab dezhañ, Maurice L'Éclair (1780-1841), hag a voe noplaet en 1816 hag a zo anavezet ivez evel Mauritz Clairfelt, jeneral svedat.
Massignano
Massignano a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno. 1632 a dud zo enni o chom.
Gustaf Mauritz Armfelt
Pried ha bugale
Pa voe harluet Armfelt en Kourland (1799-1802), edo o chom e ti Pierre de Biron, dug Kourland, ha div verc'h en doe gant merc'h an dug, Catharina Fredrika Wilhelmina Benigne, priñsez Kourland, dugez Sagan, pe Wilhelmine von Sagan (1781-1839), hag a zeuas da vout dugez Rohan-Guéménée, priñsez Troubetskoï, kontez von der Schulenburg-Vitzenburg; gantañ he doe:
Brud hiziv
Göran Magnus Sprengtporten ha Gustaf Mauritz Armfelt eo tadoù dizalc'hted Finland hervez ar sell a hiziv, hogen dianav ha kevrinus e chom en istor Sveden, abalamour da zaou dra : e vignoniezh ouzh ar roue Gustav hag e emglev gant Rusia, ma'z eo bet lakaet da dreitour. N'halle ket Sveden gouzañv koll Finland en amzer-se, ur broviñs eus ar rouantelezh abaoe 600 vloaz, seul washoc'h ma'z eas neuze gant Rusia, ha se zo kaoz ma voe kondaonet Armfelt d'ar marv. E Finland eo un den meur.
Piuro
Piuro zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Fulup Bro-C'hall
Fulup Bro-C'hall pe Philippe de France e galleg, zo bet anv meur a zen.
Istor
Erruout a reas an anv-badez Philippe e Tiegezh Capet goude eured Herri Iañ da Anna Kiev, a lavare diskenn eus Fulup II Makedonia :
Reniom
Un elfenn gimiek eo ar reniom ; Re eo e arouez kimiek, 75 e niver atomek ha 186,207 e dolz atomek.
Force (Marche)
Force  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche.
Folignano
Folignano  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno, er Rannvro Marche. 8785 a dud zo enni o chom.
Kroaz-brezel 1914-1918 (Bro-C'hall)
thumb|200px|Ar Groaz-brezel 1914-1918. Ar Groaz-brezel 1914-1918 (e galleg : Croix de guerre 1914-1918) a zo un dellid milourel gall roet en anaoudegezh un emzalc'h heverk e-doug ar Brezel bed kentañ.
Mauro Ramos de Oliveira
Mauro Ramos de Oliveira (pell anavezetoc'h evel Mauro Ramos pe Mauro), bet ganet d'an 30 a viz Eost 1930 e Poços de Caldas (Minas Gerais, Brazil) hag aet da Anaon d'an 18 a viz Gwengolo 2002 er memes kêr, a oa ur melldroader etrebroadel brazilian.
Ugent gwech en devoa douget krez gwer hag aour A Seleção etre 1948 ha 1965, hep merkañ pal ebet.
Kib vell-droad ar bed
Difenner kreiz e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh Mauro e tri dalc'h :
Tolmomyias
Tolmomyias a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1927 gant an evnoniour aostrian Carl Eduard Hellmayr (1878-1944).
Murillo
Murillo zo un anv-lec'h spagnolek deuet da vout anv-tiegezh.
Rondônia
Rondônia a zo unan eus stadoù Brazil, e kornôg ar vro. Er rannvro Norte emañ, ha Porto Velho eo ar gêr-benn. Ar c'hêrioù brasañ all eo Guajara-Mirim, Ji-Paraná, Ariquemes, Cacoal ha Vilhena.
Broioù ha stadoù amezek
Sko outi emañ :
Stêrioù
Madeira, Ji-Paraná, Guaporé ha Mamoré eo ar re vrasañ.
Kreizenn Sevenadurel Yezhoù ha Sevenadur
Ul lec'h degemer ha diorren sevenadur Breizh eo ar Greizenn Yezhoù ha Sevenadur e Sant-Ervlan, e Liger-Atlantel.
Krouet e 2008, ar gevredigezh Yezhoù ha Sevenadur a vod kalz aktored e-barzh ul lec'h evit obererezhioù rik pe reizh. Miret eo al lec'h evit kentelioù, stajoù pe atalieroù sonerezh, pedagogel...
Diazezet eo 12 bali l'Añjeviniere e Sant Ervlan.
Maltignano
Maltignano  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche.
Grottammare
Grottammare  a zo ur gumun eus Italia e proviñs Ascoli Piceno,  er Rannvro Marche, war aod Mor Adria.
Ajañs Sevenadurel Breizhek Liger-Atlantel Morvan Lebesque
An Ajañs Sevenadurel Breizhek Liger-Atlantel Morvan Lebesque, Agence Culturelle Bretonne de Loire-Atlantique (ACB 44) e galleg, a oa bet krouet e 1993 gant ar c'hevredigezhioù sevenadurel breizhek ha Ti-Kêr Naoned.
Lamoraal Iañ van Ligne
Lamoraal Iañ van Ligne, ganet e Belœil e 1563 ha marvet e 1624 e Bruxelles, a oa kont, ha goude 1añ priñs Ligne, hag un diplomat eus ar XVIvet ha XVIIvet kantved.
Ajañs Sevenadurel Breizhek Liger-Atlantel Morvan Lebesque
An Ajañs zo degemeret e Egorenn Jakez Demy, 24 Kae ar Foz e Naoned, abaoe 1995. Eno e vez degemeret an dud ha kinniget ur stal vihan.
Lamoraal Iañ van Ligne
E 1601 eo e voe roet dezhañ an titl a Briñs Ligne gant an impalaer santel Rudolf II. Evel diplomat e oa dileuriet gant an Arc'hdug Albrecht Aostria (1559–1621) hag an Infantez Isabel Clara Eugenia e lez ar roue gall Herri IV, e Spagn, hag adarre e Pariz, da gas o gourc'hemennoù da Loeiz XIII pa zimezas da verc'h Felipe III, Anna Aostria (1601-1666). E-pad ar c'hefridioù ofisiel-se en deveze tro da gaozeal eus aferioù politikel a-bouez gant tud uhel Bro-C'hall
E 1621 e voe anvet Lamoral I da grandee of Spain gant ar roue Felipe IV evit e servijoù feal da gurunenn Spagn. ouzhpenn e voe graet Marc'heg ar Maoutken Aour.
Ajañs Sevenadurel Breizhek Liger-Atlantel Morvan Lebesque
Arc'hantaouet eo gant hec'h izili, Ti-kêr Naoned, Kuzul-Departamant al Liger-Atlantel ha Rannvro Broioù al Liger. Ezel eo eus Kuzul Sevenadurel Breizh, Skol-Uhel ar Vro, Kevre Breizh ha BCD-Sevenadurioù. Sinet he deus an emglev "Ya d'ar Brezhoneg".
ACB 44 : Ti ar Vro Bro-Naoned
Ur roll kevrediñ he deus. Kevredigezhioù hag hiniennoù a zo e-touez hec'h izili. He 80 kevredigezh ezel ha kinnig obererezhioù arz ha dudi (arzoù neuziañ, dañs, sonerezh, kan, aozañ sonadegoù, festoù-noz...) hag ar stummañ ivez (skolioù divyezhek, kentelioù brezhoneg...) ha diduadennoù a bep seurt troet war danvez Breizh (Istor, dastum, aozañ prezegennoù, sport, kenwerzh reizh ...)
Gant an Ajañs e vez kenurzhiet ar c'hevredigezhioù (eno e c'heller kaout deiziadoù an darvoudoù da zont) ha kaset d'an dud roll an obererezhioù breizhek savet e Naoned hag el Liger-Atlantel (kenrouedad : www.acb44.bzh, kazetenn elektronek bep pemzektez, responter da gemenn ar festoù-noz e-pad an dibennoù-sizhun, darempredoù gant ar mediaoù, standoù e-pad darvoudoù)
Poggiridenti
Poggiridenti zo ur gumun italian, e proviñs Sondrio ha rannvro Lombardia.
Tronto
An Tronto (Truentum, Truentus e latin) zo ur stêr eus Italia, 115 km hed dezhi, hag en em daol e Mor Adria, e proviñs Ascoli Piceno, er Marche.
Olomouc
Olomouc (distaget [ˈɔlɔmɔu̯ʦ] e tchekeg ; Olmütz en alamaneg) zo ur gêr eus Moravia, er Republik Tchek. Unan eus div gêr vras Moravia eo, gant Brno, hag er Grennamzer e voe kêr-benn ar vro a-wechoù. E 2005 e oa 100,752 a dud o chom enni. Gant ar c'hêrioù bihan a zo tro-dro e tizher 480,000 a annezidi.
Sez un eskopti e voe Olomouc adalek 1063 hag un arc'heskopti adalek 1777. Ouzhpenn an iliz-veur, gouestlet da sant Václav, ez eus ilizoù all, gotek ha barok. Emañ an ti-kêr e palez kozh an eskibien (1664-1774). Ur skol-veur zo ivez.
E kreiz-kêr Olomouc emañ Kolonenn an Dreinded Santel, a zo bet lakaet war roll ar Glad bedel gant an UNESCO.
Annam
Annam (Su peoc'haet) a oa anv al lodenn eus ar Viêt Nam a-vremañ a oa dindan gwarez Sina etre 618 ha 939 a-raok dizalc'hidigezh an Dai-Viêt. Goude e kendalc'has Sinaiz d'ober gant ar ger evit envel Viêt Nam ha da-heul Kornôgiz a implijas ar ger evit envel Viêt Nam en e bezh.
Hydrornis oatesi
Hydrornis oatesi (Pitta oatesi kent) a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Pittidae.
Nerbioi
An Nerbioi (Nervión e spagnoleg) zo ur stêr eus Bizkaia, hag a dremen dre Bilbo a-raok aberiñ etre Portugalete ha Getxo.
Annam
Implijet eo bet ar ger evit envel an tiriad dindan gwarez Frañs etre 1883 ha 1945 (Protectorat français d'Annam) e kreiz Indez-Sina. Anvet oa neuze Norz Viêt Nam Protectorat français du Tonkin, hag ar Su Cochinchine française. Ar ger Viêt Nam en e implij a-vremañ a zeuas da vezañ mestr goude 1945.
Persianenn
Ur bersianenn, pe mouch-prenestr, zo ur seurt rideoz a vez lakaet dirak ur prenestr evit mirout ouzh ar sklerijenn ha tommder an heol da vont en ur pezh.
Hydrornis oatesi
Dougen a ra anv an naturour saoz Eugene William Oates (1845-1911) a voe roet dezhañ, e 1873, gant ar skiantour breizhveuriat Allan Octavian Hume (1829-1912).
Annam
Roet e voe an anv Annam d'ar vro pa oa trevadennet gant Sina gant ar rummad-impalaerien Tang (618-907)
Persianenn
Gerdarzh
Dont a ra eus ar ger gallek persienne, hag a deu eus an anv-bro Pers.
Hydrornis oatesi
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver ar pevar isspesad anezhañ :
Annam
Ur wech dizalc'h ar vro (939)e voe roet dezhi anvioù disheñvel gant an impalaerien Vietnamat ha ne veze ket graet ken gant "Annam" betek fin an XIX vet kantved.
Goude ergerzhadeg an Tonkin Frañs hag he doa aloubet Kochinsina dija a astennas he beli war peurrest tiriad Viêt Nam. Feur-emglevioù Hue e 1883 ha 1884 a reas eus an Annam hag an Tonkin div vro-warezet disheñvel. Ne voe ket ken "Annam" anv Viêt Nam en e bezh met hini kreiz ar vro anvet e vietnameg Trung Ky (« Bro ar c'hreiz »), ou Trung Bo (« rannvro ar c'hreiz »). Mont a reas an Tonkin war du un doare merañ war eeun gant Frañs pa voe an Annam dindan ur renadur ameeun daoust ma ne oa gant an Impalaer tost galloud ebet.
Rouantelezhioù Kambodja ha Laos ha teir rannvro ar Viêt Nam a rae Indez-Sina c'hall.
Kambodja ha Laos a oa suj da Viêt Nam pa erruas ar C'hallaoued da vare impalaeriezh Napoleon III.
Ur seurt meskaj oa. Pennadurezhioù Frañs a implije "Annam" evit envel Viêt Nam en e bezh. Memes ger a veze implijet eta evit Viêt Nam hag evit lodenn greiz ar vro
Ar ger Viêt Nam a veze implijet gant ar vroadelourien abaoe 1920. Deuet eo da vezañ implijet gant an holl tamm-ha-tamm goude 1945.
Vallada Agordina
Vallada Agordina a zo ur gumun eus Italia, e proviñs Belluno, e rannvro Veneto.