cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yann a Leiden
Yann a Leiden el lennegezh
Unan eus tudennoù pennañ romant istorel Jonathon Rainbow, Speak to Her Kindly. Tremen a ra an traoù e-kerzh darvoudoù Emsavadeg Münster.
En oberenn The Unfortunate Traveller gant Thomas Nashe (1594) e teskriv an haroz, Jack Wilton, seziz Mûnster en un doare goapaus.
Yann a Leiden (evel Jan Bockelson) a zo unan eus tudennoù ar pezh Die Wiedertäufer gant Friedrich Dürrenmatt.
Kavout a reer Yann a Leiden en ur chaboistr eus romant Marguerite Yourcenar L'Œuvre au noir (1968) ma taolenn Emsavadeg Münster hag he diskar o veskañ tudennoù ijinet ha tudennoù bet.
Er film skinwel alaman König der letzten Tage(1993) e c'hoari Christoph Waltz tudenn Jan Beuckelszoon ha Mario Adorf hini an Eskob von Waldeck.
Efed Fujiwara
An efed Fujiwara a zo ur fenomen a c'hoarvez pa vez daou gorc'hwezh ken tost an eil ouzh egile ma seblant e vefent o kelc'htreiñ an eil en-dro d'egile.
Zoroastregezh
Ar zoroastregezh zo ur relijion undoueek diazezet war gelenn an diouganer Zoroastr pe Zarathoustra (diwar an avesteg) ha bet eo unan eus ar relijionoù brasañ er bed. Savet e oa moarvat un tamm a-raok ar kantved kent J.-K. e Persia. Deuet eo da vezañ relijion ofisiel ar Bersed dindan tierniezh ar Sasanided (224-651), betek donedigezh an islam a gemeras e lec'h. Neoazh, ar gouelioù deuet eus ar zoroastregezh zo chomet a-bouez e buhez Iraniz eus forzh pe relijion e vefent. Hiziv an deiz e kaver Zoroastriz un tamm e pep lec'h er bed, en India hag er Stadoù-Unanet dreist-holl.
Er zoroastregezh, ar c'hrouer Ahoura Mazda zo mat-holl, ha ne zeu droug ebet dioutañ. Er zoroastregezh eta, ar mad hag an droug o deus pep a orin disheñvel. Klask a ra an droug (druj), ar gaou hag an dizurzh, distrujañ krouidigezh Mazda (asha), ar wirionez hag an urzh, hag ar mad a stourm outañ. En hengoun ar zoroastregezh e eneber spered an droug, Angra Mainyu (anvet ivez "Ahriman"), "pennaenn an distruj", an noz hag ar marv, ouzh ar spered madoberus Spenta Mainyu, an deiz hag ar vuhez. Emañ an daou spered-se en holl voudoù bev ar grouidigezh. Mazda en deus krouet ivez an Amesha Spenta, ar re "divarvel ha madoberus" hag an holl Yazata, a ziskouez splann labour Doue d'an denelezh. Tremen a raer drezo da azeuliñ Mazda. An testennoù pouezusañ eus ar relijion-se eo an Avesta. Kollet e oa ul lodenn vras anezhe ha ne chom hogozik ken al liturgiezh hiziv an deiz. Anavezet eo al lodennoù kollet dre zaveoù hag arroudennoù berr en oberennoù nevesoc'h, savet etre an hag an an  kantved.
Istor
Ganet eo ar zoroastregezh diwar ur relijion eus amzer ar ragistor a oa boutin d'an Indez-Iraniz, ken abred hag an eil milved kent J.-K. Hervez hengoun ar zoroastregezh, Zoroastr a oa un adreizher a lakas dreist ar re all doue ar furnez, Ahoura Mazda, evel doue nemetañ ha krouer ar bed, tra ma argase doueed all ha lidoù zo evel aberzh an tirvi.
Daoust ma'z eo koshoc'h n'eo ket testeniekaet ar Zoroastregezh a-raok ar kantved kent J.-K. Herodotos a zeskriv kevredigezh Iran en e Istorioù (echuet war-do 440 kent J.-K.) gant perzhioù a gaver er zoroastregezh, en o mesk ar c'hiz da lakaat ar re varv dindan an amzer e lec'hioù a-ratozh.
Henamzer
Tierniezh ar Sasanided a renas abaoe 228 kent J.K. Harpañ a rejont ur seurt Zoroastregezh hag, e degouezhioù zo, e atahinjont ar Gristenien. Pa aloubent ur vro e savent alies temploù eus an tan da vrudañ o relijion. Goude Kustentin ouzhpenn, ar Sasanided o doa disfiz rak ar Gristenien abalamour ma veze sellet oute evel tud liammet d'an Impalaeriezh roman. Pell a-raok ar kantved e oa tizhet Norzh Sina gant ar zoroastregezh dre hent ar seiz, hag e resevas ur statud ofisiel en un niver a Stadoù eus Sina. Kavet zo bet dismantroù eus temploù ar Zoroastriz e Kaifeng hag e Zhenjiang.
Krennamzer
Er kantved, e-korf 16 vloaz, e oa diskaret impalaeriezh ar Sasanided gant an Arabed. Daoust ma teuas buan an dud dindan ar Stad da vezañ Muzulmiz hepken dindan ar galifiezh Oumayyad e veze graet nebeut a strivoù da c'hounit ar re sujet a-nevez d'an Islam. Evit ar renerien "an dud na gredent ket en islam a c'halle bezañ lezet da ren o buhez keit ha ma ne annoazent ket o aotrouien.
An Abbasided a ziskaras an Oummayaded e 750 gant skoazell a-berzh Iraniz. Dindan lezenn ar galifiezh nevez, Iraniz vuzulmat (Aet e oa ar muiañ gante neuze) a gavas doareoù nevez ha niverusoc'h atav da ober goap eus Zoroastriz hag o gwaskañ a zeuas da vezañ ur sport poblek.
Digreskiñ a reas ar stourm etre ar zoroastregezh hag an Islam en hag en  kantved, abalamour ma oa deuet ar pep brasañ eus tud ar vro da vezañ Muzulmiz.
An avesta
An Avesta (avestā, en avesteg) eo hollad testennoù sakr ar zoroastregezh. Levr sakr Zoroastriz eo. Skrivet eo e stummoù disheñvel eus an heniraneg, anvet avesteg. Al lodennoù koshañ, re ar gathaoù, zo skrivet en ur yezh ken arkaek hag hini ar Rig Veda (sañskriteg vedek), ar « gathaeg », ar re all en avesteg diwezhat. Skrivet eo an testennoù gant al lizherenneg avestek. Eus al levr orin, ennañ 21 levr pe gatha (en avesteg gāθā), meulganoù zo war un dro pleustradoù ha barzhonegoù, ne chom nemet ur c'hart hiziv an deiz, da lâret eo war-dro ur miliad pajennoù. Lavaret e veze e vije bet distrujet ar peurrest da vare aloubadegoù armeoù Aleksandr Veur a lakaas deviñ levraoueg palez Persepolis pe re an Arabed er. Un tamm diskred zo savet hiziv an deiz diwar-benn an distrujoù lakaet war gont Aleksandr Veur.
An testennoù a chom zo ar Gathaoù, ar Yasna, ar Visperad hag ar Vendidad. Ouzhpenn an testennoù-se e chom levr pedennoù an tiegezhioù anvet an Avesta Khordeh, ennañ ar Yashtoù hag ar Siroza. An testennoù ar muiañ sakr zo ar seitek Gatha pe « meulganoù sakr » a vije bet savet gant Zoroastr e-unan, hag a ziskouez e demz-spered. Skrivet int er yezh koshañ ha diaesañ da zisplegañ.
An testennoù diwezhat
Kavout a reer ivez e-mesk an testennoù skrivet e krennberseg hag e skritur Pahlavek savet en hag en  kantved kalz levrioù relijius zoroastrek, rak ar pep brasañ eus ar skriverien hag eus ar skrivagnerien a oa izili eus kloer ar zoroastregezh. Al levrioù pouezusañ eus ar maread-se zo an Denkard, ar Bundahishn, ar Menog-i Khrad, lodennoù eus ar Zadspram, Jamasp Namag, lizhiri Manucher, Rivayats, Dadestan-i-Denig, hag Arda Viraf Namag. Holl an testennoù savet e krennberseg diwar-benn ar zoroastregezh a vez sellet oute evel mammennoù a eil renk diwar-benn ar relijion. Koulskoude o deus bet ul levezon vras war ar relijion-se.
Devezh Hiroshima
Devezh Hiroshima a vez lidet bep bloaz d'ar 6 a viz Eost e koun ar vombezenn atomek taolet gant Stadunaniz e 1945.
Llangathen
Llangathen zo ur gumuniezh e kontelezh Sir Gaerfyrddin, Kembre E 2011 e oa poblet gant 497 a dud, ha 257 anezho (51.7%) a oa kembraegerien. .
Eina
Eina zo ur gumun eus departamant Pireneoù-ar-Reter, e bro Cerdanya, e Katalonia an Norzh.
Chrysococcyx maculatus
Chrysococcyx maculatus a zo ur spesad evned eus kerentiad ar c'hCuculidae.
Anvet e voe Trogon maculatus da gentañ-penn (e 1788) gant an naturour alaman Johann Friedrich Gmelin (1748-1804).
Annez
Kavout a reer ar spesad en un takad hag a ya eus India da greisteiz Sina, Azia ar gevred, Sumatera, inizi Andaman ha Nikobar (India).
Sequedin
Sequedin a zo ur gumun hag ur gêrig eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Angelica de' Medici
Dimeziñ ha bugale
Dimeziñ a reas d'un denjentil eus Roma, Giampietro Altemps (anvet Pietro a-wechoù), Dug Gallese ha Markiz Soriano.
Pevar bugel o doe :
Altemps a addimezas, goude marv Angelica, da Isabella Lante Montefeltro della Rovere; eizh bugel all en doe, tri mab en o zouez.
La Bolduc
La Bolduc ganet Mary Rose Anna Travers d'ar 4 a viz Mezheven 1894 (d'ar 24 hervezi), e Newport, e ledenez Gaspésie, Kebek, ha marvet e Montréal d'an 20 a viz C'hwevrer 1941, a zo ur ganerez kebekat, an hini gentañ a zo bet brudet e Kebek penn-da-benn.
Intifada
Intifada (skrivet ivez intifadah) a zo ur ger arabek (eus انتفاضة) hag a sinifi emsavadeg. Implijet eo bet meur a wezh e Liban, met ivez en Irak, Aljeria ha Tunizia (e-kerzh an dispac'h tunisian 2010-2011 peurgetket), pe e Maroko evit komz diwar benn ur renad politik gwasker pe un enebour estrañjer, arouez a ra gantañ ivez daou emsav ar bopl a-enep lu Israel en takadennoù dalc'het ha tennet digant an aotrouniezh palestinat (Bandenn Gaza ha Sisjordania). Un darvoud bras an hini eo e-kerzh ar stourm Israelat-Palestinat.
Verquigneul
kantved
.
Intifada
Sonerezh
Intifada a zo ivez ar 6vet son war ar bladenn ¡¡Que corra la voz!!; de Ska-P ; embannet e 2002
Litoria citropa
Litoria citropa zo ur glesker brosezat e gevred Aostralia.
Pikoù-arsav
Ar pikoù-arsav a zo un arouezenn boentaouiñ — ... — hag a dalv da verkañ ez eo bet troc'het ar frazenn evit abeg pe abeg.
Lizherennerezh
Setu penaos e vezont implijet :
Kanton Bleaz-3
Kanton Bleaz-3 a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs e departamant Loir-et-Cher, bet krouet gant dekred an 21 a viz C'hwevrer 2014.
Feings (Loir-et-Cher)
Feings a zo ur gumun e departamant Loir-et-Cher, e kanton Bleaz-3, en arondisamant Bleaz, e rannvro Centre-Val de Loire.
Poblañs
War-dro 720 a dud a zo o chom eno e 2016.
Melestradurezh
E 2014 e voe addilennet Karine Michot da vaerez.
Tud
Thomas de Mahy de Favras, bet ganet e Kastell Favras, soudard a-vicher, roueelour e-kerzh an Dispac'h Gall ha bet krouget e Pariz d'an 19 a viz C'hwevrer 1790.
Les Epesses
Les Epesses a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
Villa Celiera
Villa Celiera zo ur gumun italian e Proviñs Pescara e rannvro Abruzzo.
Calosso
Calosso zo ur gumun en Italia e proviñs Asti, e rannvro Piemonte.
Gourskej
Ar gourskej, pe ar pik-skej, ar pik-virgulenn, a zo un arouezenn boentaouiñ — ; — hag a dalv da verkañ un ehan (hiroc'hig eget an hini degaset gant ar skej) dre gomz ha da rannañ elfennoù 'zo dre skrid.
Isola del Piano
N'eo ket un enezenn, ha war un uhelenn emañ.
Gourskej
Lizherennerezh
89. N'eus netra o tisheñvelout ar brezhoneg diouzh yezhoù all kornog Europa, ha dreist-holl diouzh ar galleg, e-keñver ar poentaouiñ. An hevelep arouezioù a vez graet ganto en hevelep degouezhioù. A-se, ne vo kavet amañ da heul nemet un notennig bennak dre vras." Tennet eus Yezhadur bras ar brezhoneg gant Frañsez Kervella, Skridoù Breizh], [[1947, pajenn 58.
Isola del Piano
En-dro dezhi emañ kumunioù Fossombrone, Montefelcino hag Urbino.
Gourskej
Lizherennerezh
Frazenn skouer lizherennaouet hervez doare galleg Bro-C'hall: "War e vurev eman dispaket-holl ar Pravda, etre div voutailhig Guinness goullo [esaouenn] ; [esaouenn] daou gantolor o veilhañ ur c'horf marv." (Brestiz o Vreskenn gant Yann Gerven, Al Liamm, 1986 p. 8).
El lennegezh vrezhonek
Gant Jarl Priel e c'haller kaout ur gentel war ar poentaouiñ (Kazh ha Logodenn, Al Liamm, niverenn 90, Genver-C'hwevrer 1962, pajenn 38) pa laka e dudenn WULLFEN da zezrevell ul lizher d'e sekretourez : [...] ?... Kabiten Schellenberg, skej, ha war al linenn-all... N' eus nemet naontek anv war ho roll, pik-skej ; dibabet am eus ur brogarour all, skej, ha setu amañ e anv, daoubik : Lindblad Erik, skej, niverenn trizek ha pevar-ugent war al levr bras. Pik. [...].
Douryar Tasmania
An douryar Tasmania (Tribonyx mortierii) zo un evn dic'houest da nijal, brosezat e Tasmania.
Ceratogymna atrata
Ceratogymna atrata a zo ur spesad evned eus kerentiad ar Bucerotidae.
Anvet e voe Buceros atratus da gentañ-penn (e 1835) gant al loenoniour izelvroat Coenraad Jacob Temminck (1778-1858).
Annez
Kavout a reer ar spesad a-dakadoù e koadeier Afrika ar C'hornaoueg hag ar C'hreiz.
Kanol an Il hag ar Renk
Kanol an Il hag ar Renk zo ur ganol etre ar stêrioù Il ha Renk, e biz Breizh.
Unan eus adstêrioù ar Gwilen eo an Il, ha kemberiñ a ra gant ar stêr-se e Roazhon. Redek a ra he dour war-zu ar c’hreisteiz. Ar stêr Renk, hi, a red he dour trema an hanternoz, d’en em deurel e Mor Breizh, etre Sant-Maloù ha Dinarzh. Gant ar ganol eo liammet kêrioù Roazhon ha Sant-Maloù, dre un hent dour 84,8 km e hed.
Teir lodenn zo : al lodenn gentañ, etre Roazhon ha Mousterel-an-Il, n’eo nemet ar stêr Il, kanoliet. Un eil lodenn, adalek Mousterel betek Evrann, zo ur gwir ganol, gant skluzioù e-leizh e Hazhoù-Bazeleg. En trede lodenn, goude Evrann, e heuilh ar Renk hag en em daol er stêr-se.
Tremen a ra ar ganol a-dreuz 28 kumun, 16 anezho en Il-ha-Gwilen ha 12 en Aodoù-an-Arvor.
Istor
Pell zo e oa ar soñj da gaout kanolioù e Breizh. Goude ren ar roue Loeiz XIV, pa oa bet gronnet ar vro meur a wech gant listri Bro-Saoz, e voe studiet gant Stadoù Breizh penaos e c’hallfed kleuziañ ur rouedad kanolioù dre ar vro. E 1784 e voe graet kinnigoù d’ar roue Loeiz XVI. Ha dibabet e voe gant hemañ, e-touez ar raktresoù, an hini da liammañ Mor Breizh ouzh ar Mor Atlantel, dre ur ganol etre Sant-Maloù ha Roazhon hag ar stêr Gwilen goude-se.
Ne voe ket kroget diouzhtu gant al labourioù hag abalamour d’an Dispac'h Gall, n’eo nemet e deroù an e voe roet lañs d’ar raktres da vat gant ar c’hoñsul Napoleon Bonaparte, dre un dekred eus an 11 a viz C’hwevrer 1804. Padout a reas al labourioù betek diskar-amzer 1832 ha kaset e voent da benn gant labourerien eus ar vro, dreist-holl. Soudarded ha prizonidi brezel eus Spagn a gemeras perzh enno ivez.
En e voe graet nebeutoc’h-nebeutañ gant ar ganol evit kas marc’hadourezh etre Roazhon hag aod Mor Breizh ha muioc’h-mui gant an tren. Bremañ ne vez implijet ar ganol nemet evit ar blijadur, gant bigi pe gant tud o kerzhet a-hed ar ribloù.
Feings (Orne)
Feings a zo ur gumun e departamant Orne, e kanton Mortagne-au-Perche, en arondisamant Mortagne-au-Perche e rannvro Normandi.
Douaroniezh
20,24 km2 eo gorread Feings.
Poblañs
War-dro 210 a dud a zo o chom eno e 2016.
Melestradurezh
E 2014 e voe dilennet Lydia Bussy-Boiteux da vaerez.
Kanton Caen-4
Betek 2015
Kanton Caen-4 a yae 2 gumun d'ober anezhañ:
Pi
Pi zo :
Font-Romeu, Odelló i Vià
Font-Romeu, Odelló i Vià zo ur gumun eus departamant Pireneoù-ar-Reter, e bro Cerdanya, e Katalonia an Norzh.
Teir c'heriadenn disheñvel e oa Font-Romeu, Odelló ha Vià gwechall. Unanet e voe kumunioù Odelló ha Vià e 1822.
Iesu!
Iesu! zo ur pezh-c'hoari kembraek diwar-benn Jezuz gant Aled Jones Williams, bet c'hoariet e miz Eost 2008 da-geñver an Eisteddfod Vroadel gant Theatr Genedlaethol Cymru.
Kaoz ha tabut zo bet diwar-benn ar pezh dre ma kinnig gwelout Jezuz evel ur plac'h. Embannet eo bet an oberenn gant Gwasg Gomer.
Banniel Suis
Banniel Suis eo banniel broadel hag ofisiel Kengevread Suis. Ur c'harrez ruz eo gant ur groaz wenn en e greiz.
Istor
Daoust ma n'eo bet degemeret nemet nevezik 'zo (1848) ha reolennet abaoe 1889 e kaver meneg eus ur groaz wenn war ur foñs ruz implijet gant armeoù Suis abaoe ar. Diazezet eo war ardamezioù kanton Schwyz, unan eus an tri c'hanton diazez eus ar c'hengevread. Banniel Savoia, ur vro nes, a zo kar dezhañ.
Kenfeurioù
Karrez eo banniel Suis, koulz ha reoù ar c'hantonioù. En tu-hont da Suis n'eus nemet ur stad er bed a-gement he deus ur banniel karrez, ar Vatikan an hini eo. Ar bannieloù en implij war al listri o devez dre vras ar c'henfeurioù boasoc'h 2:3.
Banniel ar Groaz Ruz
Diazezet eo banniel ar Groaz Ruz war banniel Suis. Eilpennet e oa bet al livioù.
Pertheville-Ners
Pertheville-Ners a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall. left|thumb|Ar vourc'h
Olof Palme
Sven Olof Joachim Palme, pe Olof Palme hepmuiken (distaget [] ; 30 Genver 1927 – 28 C'hwevrer 1986) a oa ur politiker svedat ha Kentañ Ministr e vro. E penn ar gostezenn Sveriges Socialdemokratiska Arbetareparti (SAPA, Strollad sokial-demokrat al labourerien) e voe e-pad pell, adalek 1969 ha betek e varv e 1986. D'ar mare-se e voe faezhet ar gostezenn en dilennadegoù, e 1976 hag e 1979, ar pezh a verkas diskar galloud ar gostezenn-se e Sveden, pa oa bet renet ar vro ganti e-pad 40 vloaz. E 1982 avat e tistroas d'ar galloud.
Kentañ Ministr Sveden e voe dre ziv wech eta, eus 1969 da 1976 hag eus 1982 da 1986. D'an 28 a viz C'hwevrer 1986 e voe muntret e kêr Stockholm.
Abeg a gave Palme alies e renerien ar stadoù bras evel Stadoù Unanet Amerika pe an Unvaniezh Soviedel, koulz hag e renadoù diktatourien evel Francisco Franco (Spagn), António de Oliveira Salazar (Portugal), Gustáv Husák (Tchekoslovakia) ha Pieter Willem Botha (Suafrika). Un den a bouez e voe eta evit ar politikerezh etrebroadel er bloavezhioù 1960, 1970 ha 1980. Feal e chomas bepred d'e linenn a-du gant an emsavioù dieubiñ e broioù eus an "Trede Bed" ha skoazell a roas d'un toullad gouarnamantoù deuet goude an didrevadenniñ er broioù-se. An hini kentañ e voe e-touez pennoù stadoù ar C'hornôg o vont, e 1975, da Guba goude an Dispac'h, ha distagañ ur brezegenn e Santiago de Cuba ma veule renad Fidel Castro.
E 1972 e komzas a-enep bombezadegoù ar Stadoù Unanet war Hanoi, ha keñveriañ anezho gant an distruj graet gant an nazied e-pad an Eil Brezel-bed. Gant ar c'homzoù-se e voe lakaet diaes an darempred etre Sveden hag ar Stadoù Unanet e-pad ur pennad.
Pa voe lazhet e kreiz-kêr Stockholm d'an 28 a viz C'hwevrer 1986 e voe spontet an dud e Sveden, hag e broioù Skandinavia dre vras, rak ar wech kentañ e oa e vije ur muntr evel-se er vro, abaoe lazhadenn ar roue Gustav III. Un den, Christer Pettersson, a voe barnet ha kondaonet evit ar muntr-se met didamallet e voe goude gant al lez-engalv. Ha bremañ c'hoazh ne ouzer ket gwall vat na gant piv na perak e voe muntret.
Anas eatoni
Anas eatoni a zo un houad.
Annez
Al labous a gaver an daou isspesad anezhañ, :
Òls e Rinhòdas
Òls e Rinhòdas a zo ur gumun er Roergue, e Gwienna (Okitania), e departamant an Aveyron, er rannvro Okitania, er Stad C'hall.
Po (disheñvelout)
Po zo anv meur a dra.
San Paolo Solbrito
San Paolo Solbrito zo ur gumun en Italia e proviñs Asti, e rannvro Piemonte.
Viale (Italia)
Viale (Vial e piemonteg) zo ur gumun en Italia e proviñs Asti, e  rannvro Piemonte, er  Basso Monferrato. 241 a dud zo o chom enni.
Ceratogymna elata
Ceratogymna elata a zo ur spesad evned eus kerentiad ar Bucerotidae.
Anvet e voe Buceros elatus da gentañ-penn (e 1831) gant al loenoniour izelvroat Coenraad Jacob Temminck (1778-1858).
Annez
Kavout a reer ar spesad a-dakadoù eus koadeier gleb Gambia-Senegal da gKameroun.
Kanton Bleaz-1
Kanton Bleaz-1 a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs e departamant Loir-et-Cher, bet krouet gant dekred an 21 a viz C'hwevrer 2014.
Burundi bwacu
Burundi Bwacu (Burundi karet) eo kan broadel Burundi. Skrivet eo bet ar pozioù gant ur strollad aozourien renet gant Jean-Baptiste Ntahokaja, ur beleg katolik. An ton a voe savet gant Marc Barengayabo. Implijet e vez en un doare ofisiel abaoe dieubidigezh ar vro e 1962.
Béatrice Dalle
Béatrice Françoise Odona Cabarrou pe Béatrice Dalle ("Dalle" eo anv he c'hentañ gwaz), ganet d'an 19 a viz Kerzu 1964 e Brest, a zo aktourez.
Liammoù diavaez
{en} Béatrice Dalle war IMDb
Villa San Secondo
Villa San Secondo zo ur gumun en Italia e proviñs Asti, e rannvro Piemonte.
Châteauroux
Châteauroux (distagadur gallek: [ʃa.to.ʁu]) eo pennlec'h departamant an Indre er rannvro Centre-Val de Loire e Bro-C'hall. 0 a annezidi a oa e, ha 90 573 er gêrva (1999).
Villa San Secondo
Kumunioù amezek
Castell'Alfero, Corsione, Cossombrato, Frinco, Montechiaro d'Asti, Montiglio Monferrato, Tonco.
Schwyz
Kêr Schwyz (Schwyz en alamaneg (ofisiel); Schwytz e galleg; Svitto en italianeg; Sviz e romañcheg), eo pennlec'h Kanton Schwyz e Suis. Diwar anv ar gêr e teu an anv Suis a dalvez da envel ar vro a-bezh.
Bycanistes subcylindricus
Bycanistes subcylindricus a zo ur spesad evned eus kerentiad ar Bucerotidae.
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned, fiez, frouezh ha loened bihan.
Annez hag isspesadoù
Al labous a gaver an daou isspesad anezhañ :
Versainville
Versainville a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Kumuniezh kumunioù bro Sant-Albin-an-Hiliber
Kumuniezh-kumunioù bro Sant-Albin-an-Hiliber a oa anezhi ur gumuniezh kumunioù, e Bro Felger, departamant Il-ha-Gwilen, e Breizh. Krouet e voe e 1993. Rannet e oa bet d'ar 1 a viz Genver 2017 etre Felger Tolpad-kêrioù (7 kumun) ha Kumuniezh kumunioù bro Liverieg (4 c'humun).
Edo he sez e Sant-Albin-an-Hiliber. He frezidant diwezhat a oa Pierre Prodhomme, maer Sant-Yann-ar-C'houenon.
Kumunioù
Kumuniezh-kumunioù bro Sant-Albin-an-Hiliber a yae 11 kumun d'ober anezhi :
Galv (kelaouenn)
Galv a oa ur gelaouenn lennegel e brezhoneg a voe embannet 11 niverenn anezhi etre miz Meurzh 1941 ha diskar-amzer 1942. Renet e oa gant Herve Helloco a skrive enni dindan an anv-pluenn Ronan Kadig.
Enni e skrive tud evel Roparz Hemon, Abeozen, Meavenn, Kerverziou, Arzel Even, Alan Heusaff, Frañsez Kervella, Youenn Drezen...
Pu erh
Pu-erh, pe Pu'er (普洱茶), pe Puer pe Bolay, zo un doare te diwar Camellia sinensis hag anvet diwar anv kêr Pu'er (anvet "Simao" etre 1950 ha 2007), e proviñs Yunnan, e Sina.
Kanton Caen-5
Kanton Caen-5 a zo ur rann velestradurel eus Bro-C'hall e departamant Calvados hag er rannvro Normandi. Kemmet e oa bet gant dekred ar 17 a viz C'hwevrer 2014.
Betek 2015
Kanton Caen-5 a yae ul lodenn eus kumun Hérouville-Saint-Clair d'ober anezhañ:
N'oa ket ul lodenn eus kumun Caen er c'hanton-man betek 2015. Setu perak, anvet e oa ivez « Kanton Hérouville-Saint-Clair (Caen-5) ».
Abaoe 2015
Kanton Caen-5 a ya 4 c'humun hag ul lodenn Caen d'ober anezhañ:
Aled Jones Williams
Aled Jones Williams zo ur beleg anglikan ha skrivagner kembraek ganet e 1953.
E 2002 e voe roet dezhañ ar gurunenn en Eisteddfod Genedlaethol Cymru Tyddewi 2002 gant Awelon. Gant e levr Ychydig Is Na’r Angylion e oa e-touez danvez loreidi Llyfr y Flwyddyn 2007. Tabut a savas gant e bezh-c'hoari Iesu! e 2008, abalamour ma tiskoueze Jezuz evel ur plac'h.
Dimezet eo ha tri bugel dezhañ. Bevañ a ra e-kichen Porthmadog, e Gwynedd.
Kanton Bleaz-2
Kanton Bleaz-2 a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs e departamant Loir-et-Cher, bet krouet gant dekred an 21 a viz C'hwevrer 2014.
Tugdual de Kermoysan
Tugdual de Kermoysan a oa un noblañs tregeriat er XVvet kantved, ganet e Sant-Jili-ar-C'hoad, marvet e 1450.
Mervel a reas en 1450 dirak kêr Cherbourg e Normandi.
Bro Felger
Pemp kumuniezh-kumunioù zo enni :
Brezhoneg
E distro-skol 2022 e oa enskrivet er skol Diwan hag er c'hlasoù divyezhek 24 skoliad (0,3% eus skolidi ar vro evit a sell ouzh ar c'hentañ derez).
Mirdi ar mor, ar stêr ha porzh Rouan
Mirdi ar mor, ar stêr ha porzh Rouan a zo ur mirdi e kêr Rouan, e Normandi.
Clelia
Clelia zo un anv-badez italianek, roet d'ar merc'hed.
Gerdarzh
Eus an anv latin Cloelia, diwar Cloelius, a orin dianav. Marteze diwar κλεος (kleos, "gloar", "klod", en deus roet Herakles, Kleopatra, Klio ha Tekla), gant ar ster "glorius", "klodus", kenster neuze gant anvioù evel Berta, Clizia ha Shohreh.
Mojenn
Ur plac'h yaouank eus Roma e oa Cloelia, hag a dreuzas an Tevere war-neuñv, en amzer Rouaned Roma.
Pik-estlammiñ
Lizherennerezh
Frazenn skouer e doare lizherennaouiñ galleg Bro-C'hall : "« Ar pesk [esaouenn] ! [esaouenn] Dav e vo soñjal ennañ... »" (Ar peskig ruz gant Vefa de Bellaing, Al Liamm, Gwengolo - Here 1976 p. 313).
Lucrezia di Lorenzo de' Medici
Lucrezia di Lorenzo de' Medici, ganet e Firenze d'ar 4 a viz Eost 1470 ha marvet etre an 10 hag ar 15 a viz Du 1553 a oa merc'h henañ Lorenzo de' Medici, mestr Firenze, ha Clarice Orsini.
He foltred en bugelig eo Mabig Jezuz ar Madonna del Magnificat gant Sandro Botticelli.
Dimeziñ ha bugale.
Dimezet e voe d'an 10 a viz Gwengolo 1486 da Jacopo Salviati.
Eus ar Salviati-se he doa dek bugel, ha darn anezho tud a bouez en istor an azginivelezh italian:
NGC 1300
NGC 1300 a zo ur c'halaksienn droellennek barrennet, lec'hiet war-dro 61 milion a vloavezhioù-gouloù diouzh an Douar e steredeg an Eridan.
Denver (Norfolk)
Denver zo ur gêriadenn hag ur barrez keodedel eus Bro-Saoz, e kontelezh Norfolk. Emañ war lez ar stêr Great Ouse, er c'hreisteiz da gêr King's Lynn ha 60 km er gornaoueg da gêr-benn ar gontelezh, Norwich.
Eodez
Eodez zo un anv-badez brezhonek implijet gant meur a den :
Podarcis sicula
Podarcis sicula a zo ur stlejvil a-orin eus Europa ha degaset da Norzhamerika.
Kanton Selles-sur-Cher
Kanton Selles-sur-Cher a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs e departamant Loir-et-Cher, bet krouet gant dekred an 21 a viz C'hwevrer 2014.
Tremen Drake
Tremen Drake a zo ur vrec'h-vor ledan (war-dro 830 km) etre Douar an Tan, e penn traoñ Amerika ar Su, hag Inizi Shetland ar Su en Antarktika. Eno en em gav Meurvor ar Su, gevred ar Meurvor Habask ha mervent ar Meurvor Atlantel.
Chaumont (Haute-Marne)
Chaumont a zo ur gumun ha pennlec'h departamant an Haute-Marne, er rannvro Grand Est e Bro-C'hall. 0 den a oa o vevañ e kêr e.
Campagna Lupia
Campagna Lupia a zo ur gumun eus Italia e meurgêr Venezia, e Veneto. Niver an annezidi a sav da.
Tytonidae
Tytonidae a zo ur c'herentiad e rummatadur an evned, termenet e 1912 gant an evnoniour amatour aostralian Gregory Mathews (1876-1949).
Diouzh Doare 6.1 an IOC World Bird List ez a daou c'henad evned-preizh noz d'ober ar c'herentiad :
Emgann Hingston Down
Trec'h e voe ar Saozon. hervez an Anglo-Saxon Chronicle, a rae West Welsh eus tud Kernev-Veur.
Klaus Störtebeker
E dibenn an hag e penn kentañ ar  e oa oberiant ar "Vreudeur"-se war aodoù hanternoz Alamagn. Genidik e oa Störtebeker eus Wismar, ur porzh eus Mecklenburg war aod ar Mor Baltel. E-pad ar braz eus e vuhez e voe diazezet en enez Rügen hag alese e tage bigi Kevre an Hansa er Mor Baltel hag e Mor an Hanternoz. Kalz a istorioù a gonter diwar e benn. Gouzout a reer e voe o'n em gannañ a-du gant roue Sveden a-enep Danmark. E 1401 e oa kêr Hamburg o klask tapout anezhañ. Goude un emgann war vor e-kichen enez Heligoland e voe tapet. Hervez ar vojenn e oa bet o klask marc'hata gant e enebourien, o kinnig dezho ur chadenn aour hir a-walc'h evit ober an dro da gêr Hamburg a-bezh. Met ur wech harzet e voe barnet, gant unnek ha tri-ugent eus e dud, kondaonet d'ar marv ha dibennet.
Islwyn Ffowc Elis
Islwyn Ffowc Elis zo ur skrivagner kembraek, ganet e Wrecsam d'ar 17 a viz Du 1924 ha marvet d'an 22 a viz Genver 2004.
Borgo Chiese
Borgo Chiese zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Saint-Paul-en-Pareds
Saint-Paul-en-Pareds a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
The Nightmare Before Christmas
The Nightmare Before Christmas (Ar gwallhunvre a-raok an Nedeleg e brezhoneg) a zo ur film tresadennoù-bev saoznek, sevenet gant ar filmaozer stadunanat Henry Selick.
Cri d'alarme
Cri d'alarme zo un danevell c'hallek gant ar skrivagner gall norman Guy de Maupassant, en dastumad Le Colporteur.
An danevell
Lizher un den kredik, touellet gant ar merc'hed.
Podarcis lilfordi
Podarcis lilfordi zo ur stlejvil brosezat en Inizi Balearez.
Castagnole Monferrato
Castagnole Monferrato (Cast'gnòle ant ël Monfrà e piemonteg) zo ur gumun en Italia e proviñs Asti hag e rannvro Piemonte.
[Rummad:Proviñs Asti]]
Borgo Lares
Borgo Lares zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Thomas Domingo
thumb|170px
Thomas Domingo a zo ur rugbier gall ganet e Tulle (Corrèze) d'an 20 a viz Eost 1985. C'hoari a ra er renk gentañ evit ASM Clermont Auvergne abaoe 2004.
Odeta Chevillottez
Odette Chevillotte, bet ganet e Brest d'ar, hag aet da Anaon d'ar e Brelez,  a oa ur skrivagnerez vrezhonek. Eodez e oa hec'h anv-pluenn, diazezet war hec'h anv brezhonekaet Odeta Chevillottez.
Buhez
Odette Chevillotte a oa merc'h da Julien Chevillote (1863-1933) hag a oa noter ha da Valentine Mevel (1871-1930). He zud a oa perc'henn war domanioù Kerwazdoue e Plougonvelen ha war Maner Kergroadez e Brelez. Bouzar e oa Odette abaoe he yaouankiz, ne zimezas ket hag e chomas gant he zud ha war o lerc'h e Maner Kergroadez, ma varvas e 1971. C'hwec'h bugel a oa er familh, tri faotr ha teir flac'h, c'hoar Olier Chevillotte hag Emmanuel Chevillotte e oa.
Merops oreobates
Merops oreobates a zo ur spesad evned liesliv eus ar c'herentiad Meropidae.
Anvet e voe Melittophagus oreobates (kentanv) da gentañ-penn (e 1892) gant al loenoniour saoz Richard Bowdler Sharpe (1847-1909).
Boued
Bevañ a ra diwar wenan dreist-holl, hep ober fae ouzh balafenned a bep seurt, c'hwiled, nadozioù-aer hag amprevaned-nij all.
Borgo Valsugana
Borgo Valsugana  zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Terre d'Adige
Terre d'Adige  zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Henry David Thoreau
Henry David Thoreau ( ganet David Henry Thoreau) a zo ur prederour, naturour ha barzh amerikan, bet ganet d'an 12 a viz Gouhere 1817 e Concord (Massachusetts) ha marvet er memes kêr d'ar 6 a viz Mae 1862.
E vuhez berr-ha-berr
E oberenn vrasañ, Walden pe ar vuhez er c'hoadoù ("Walden or Life in the Woods"), a zo ur preder diwar-benn an ekonomiezh, an natur, hag ar vuhez simpl kaset a-gostez ar gevredigezh, skrivet pa oa o chom en ur gabanenn en doa savet war ribl ur stank. E skrid-arnod Disentidigezh keodedel, a ziskouez un tu a-enep an aotrouniezhioù sklavelour eus ar c'houlz-se, o deus awenet an oberezhioù a-stroll kaset gant Gandhi ha Martin Luther King Jr. a-enep hanbarzh ar gouennoù.
Thoreau a gas sklavelezh ar re zu, ha diskouez ar gristeniezh hag a vestron en un doare ofisiel n'eo nemet brizhkredenn, hag ar politikourion n'int ket luskedet gant al «lezennoù-uhel». Soñjal a ra gant un adreizh divezouriezh ar gevredigezh dre an di-genlabouradeg gant an direizhder ar gouarnamantoù, met chom a ra pell atavik diouzh pep oberenn pe aozadur sokial.Goude an taol-esae c'hwitet gant John Brown evit sevel un emsavadeg a-du gant ar freuzidigezh, ur salver bras a ra gantañ ha harp anezhañ a-wel d'an holl. En em gavout a reas neuze, e dibenn e vuhez, e tarzh Brezel diabarzh Stadoù-Unanet Amerika, a-du gant ar c'hedveno muioc'h muiañ boutin, hag a kroge da grediñ d'ar freuzidigezh ar sklaverezh dre an hentenn stard, hep en em lakaat koulskoude.
Lesanvet ar «barzh-naturour» gant e vignon William Ellery Channing (1818-1901), Thoreau a zo sot gant an darvoudennoù dreistnatur ha stummoù ar vuhez disheñvel, al louzawouriezh peurgetket, ha skriv en e gazetenn, leuniet a-hed an ugent vloaz tremenet, e selladennoù dre ar munud hag e santimantoù c'hoarvezet enno rakañ. Gant ar bloavezhioù tremenet, ur sell reizhiadekoc'h, skianteloc'h, hag an hini a oa gwalennataer en deus gallet ijinañ, un tamm, ar goataouriezh hag an ekologiezh. Ar garantez hag an doujañs ouzh an natur hag e treuskas a zo deuet da vezañ, a-feur ma veze embannet hag anavezet, ur stivell evit an awen an naturourion amatour heg an ekologourion ; kement hag e vennozhioù diwar an ekonomiezh hag ar politikerezh a zedenn an oberelourion sokial hag arre a blij dezhe an eeunded youlek.
Chambéry
Chambéry (galleg; arpitaneg: Chambèri; italianeg: Ciamberì) eo pennlec'h departamant ar Savoie, er Frañs. Kêr-benn istorel Savoia eo ivez. 57 342 a annezidi a oa e 2010.
Borgo d'Anaunia
Borgo d'Anaunia zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Pik-goulenn
Ar pik-goulenn a zo un arouezenn boentaouiñ — ? — hag a dalv da verkañ dibenn ur frazenn c'houlenn.
Ziano di Fiemme
Ziano di Fiemme zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Anna Favella
Anna Favella, bet ganet d'an 21 a viz Gwengolo 1983 e Roma (Italia), a zo un aktourez italian.
Lionel Faure
thumb|170px
Lionel Faure a zo ur rugbier gall ganet e Montauban (Tarn-et-Garonne) d'ar 26 a viz Du 1977. C'hoari a ra er renk gentañ evit ASM Clermont Auvergne abaoe 2009.
Saint John River
Saint John River (stêr Sant Yann e brezhoneg) zo anv saoznek meur a stêr:
Kanton Caen-6
Kanton Caen-6 a oa ur rann velestradurel eus Bro-C'hall e departamant Calvados hag er rannvro Normandi-Izel.
Kumunioù
Kanton Caen-6 a yae ul lodenn eus kumun Hérouville-Saint-Clair hag ul lodenn eus kumun Caen d'ober anezhañ:
Podarcis gaigeae
Podarcis gaigeae zo ur stlejvil brosezat en inizi Skiros ha Piperi (enezeg ar Sporades) e Gres.
Eured Kana (arz)
Eured Kana zo un darvoud meneget en Testamant Nevez hag anv meur a daolenn abaoe ar.
Eured Kana (Bosch)
Eured Kana zo un daolenn a vez lakaet war gont Hieronymus Bosch (war-dro 1453 – war-dro 1516) hag a zo war ziskouez e Mirdi Boijmans Van Beuningen e Rotterdam, en Izelvroioù. Meur a zoare all eus an daolenn zo anavezet. Betek nevez zo eo hini ar mirdi Boijmans a veze lakaet da dalenn orin. Ur studi istorel en deus diskouezet ne c'halle ket bezañ bet graet a-raok 1544, da lavarout eo tregont vloaz da vihanañ goude marv an arzour. Ar chas bihan en traoñ en tu kleiz zo bet lakaet diwezhatoc'h.
Metropol Lyon
Metropol Lyon (Métropole de Lyon e galleg) a zo ur strollegezh tiriadel ispisial e statud eus Frañs, disrannet diouzh departamant ar Ron d'ar 1añ a viz Genver 2015.
Krommelloù
Ar c'hrommelloù a zo div arouezenn boentaouiñ — — hag a dalv da zigenvezañ elfennoù 'zo eus ar peurrest eus ur frazenn.
Castello-Molina di Fiemme
Castello-Molina di Fiemme zo ur gumun eus Proviñs Trento, e Trentino-Alto Adige, en Italia.
Villy-lez-Falaise
Villy-lez-Falaise a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Podarcis peloponnesiacus
Podarcis peloponnesiacus a zo ur stlejvil brosezat er Peloponnez.
Teresa Portugal (1181-1250)
Teresa Portugal (Coimbra, 1181-Lorvão, 1250) a oa un infantez portugalat, deuet da vout rouanez León evel pried kentañ Alfonso IX León. Anvet e voe da wenvidigez gant an Iliz katolik. Merc'h e oa da Sancho Iañ Portugal o Povoador, ha d'e bried Dolça de Barcelona.
He bugale
Dimeziñ a reas en 1191 d'he c'henderv kompez Alfonso IX León. Tri bugel he doe:
Leanez gant he merc'hed
Torret e voe hec'h eured en 1196 gant ar pab Selestin III dre an abeg a genwadelezh, peogwir e oa an daou bried bugale-vihan da rouaned Portugal Afonso Iañ ha Mafalda Savoia. Pa guitaas he fried e tistroas gant he bugale da Bortugal, ma vevas e manati Lorvão.
E 1198 ec'h addimezas he fried d'e geniterv Berenguela Kastilha, hag ur mab o doe, an infant Fernando. Torret e voe an eured ivez.
En 1705 e voe anvet Teresa da wenvidigez, evel he c'hoar Sancha, gant ar pab Klemez XI, dre ar builh Sollicitudo Pastoralis Offici.
Pevar-ugent vloaz goude e voe graet kemend-all d'he c'hoar Mafalda Portugal.
Liverieg-Hiliber Kumuniezh
Liverieg-Hiliber Kumuniezh, gwechall Kumuniezh kumunioù bro Liverieg, a zo anezhi ur gumuniezh kumunioù, e Bro Roazhon, departamant Il-ha-Gwilen e Breizh. Krouet e voe e 2000. Kresket e oa bet gant 4 c'humun nevez d'ar 1 a viz Genver 2017. Cheñchet e oa bet he anv da « Liverieg-Hiliber Kumuniezh » d'ar mare-se.
Emañ he sez e Liverieg. Betek 2020, he frezidant oa Loig Chesnais-Girard, maer Liverieg (2008-2017) ha prezidant kuzul-rannvro (abaoe 2017).
Kumunioù
E Kumuniezh kumunioù bro Liverieg ez eus 9 c'humun :
Beja
Beja pe beja zo anv meur a dra:
Calumma oshaughnessyi
Calumma oshaughnessyi zo ur stlejvil brosezat e Madagaskar.
Eured Kana
Eured Kana zo un darvoud meneget en Testamant Nevez ha kentañ burzhud Jezuz Krist, pa droas an dour e gwin.
Kontet eo en Aviel Yann.
Dorig Le Voyer
Dorig Le Voyer pe Dorrick Louis Armel Le Voyer, ganet d'an 8 a viz Meurzh 1914 e Pariz ha marvet d'an 12 a viz Even 1987 en Alre a oa ul luder.
Gant Polig Montjarret e savas Bodadeg ar Sonerion, hag oberiañ a rae binvioù-senin d'an aozadur.
Saint Johns River (Florida)
Ar stêr Saint Johns (Saint Johns River en saozneg) eo hirañ stêr Florida, 500 km dezhi adalek kontelezh Indian River betek an aber er Meurvor Atlantel e kontelezh Duval.
Podarcis carbonelli
Podarcis carbonelli zo ur stlejvil brosezat e ledenez Iberia.
Montournais
Montournais a zo ur gumun e departamant Vande, e Bro-C'hall.
Kárpátia
Kárpátia zo ur strollad rock broadelour hungarat savet e 2003. Alies e vez adkemeret ganto kanaouennoù hengounel eus ar vro adsavet en un doare modern. Temoù kanaouennoù ar strollad a chom stag ouzh istor ar vro meulganet. Ar strollad a zo ennañ Attila Bankó (tabouliner), Tamás Bíró ha Levente Csizér (gitar), Gábor Galántai (klavieroù), ha János Petrás evit ar c'han ha gitar.
Mennozhioù
Ma 'z eo brudet ar strollad dre sevel sonerezh savet ha c'hoariet mat, chom a ra ur strollad enep-komunour a-grenn ha kilstourmer. A-wechoù e vez rebechet d'ar strollad bezañ dedennet gant ar mennozhioù nevez-nazi met hep prouenn sklaer. Meulganet e vez tudennoù istorel evel Miklós Horthy ha Ferenc Szálasi a vefe tostik-tost eus Pétain pe Francisco Franco evit Europa ar C'hornôg. Tevel a reont war ar fed e oant bet kablus eus ur politikerezh enep-yuzev. Eus un tu e roont bron da Viktor Orbán met eus un tu all e savont a-du gant ar Jobbik Magyarországért Mozgalom, ur strollad nevez-nazi hungarat. En o c'hanaouennoù e adkaver alies tem Hungaria veur, gant an douaroù hiziv dreist-holl e Roumania. Adkavout a reer ivez un harp a-grenn d'an unvezhioù hungarat a stourmas war Talbenn ar Reter a-enep an Arme Ruz. Kavout a reer raloc'h tem an Nyilaskeresztes Párt, ur strollad faskour ha kenlabourer hungarat gant an Alamanted.
Pladennoù
Alies e vez adkavet pladennoù Kárpátia er Magyar top-40 eus an industriezh pladennoù en Hungaria Hangfelvétel-kiadók Szövetsége
Duccio di Buoninsegna
Duccio di Buoninsegna (Siena, war-dro 1255 - war-dro 1318) zo ul livour italian eus ar.
Arthur Griffith
Arthur Joseph Griffith (iwerzhoneg : Art Seosamh Ó Gríobhtha ; Dulenn, 31 a viz Meurzh 1871 – Dulenn, 12 a viz Eost 1922) a oa ur skrivagner, ur c'hazetenner hag ur politiker iwerzhonat hag a grouas ar strollad politikel Sinn Féin. E penn an dileuridigezh e oa da-geñver ar feur-emglev etre Breizh-Veur hag Iwerzhon a voe sinet d'ar 6 a viz Kerzu 1921. Kadoriad Dáil Éireann e voe Griffith etre miz Genver 1922 hag e varv e miz Eost.
Annecy
Annecy (galleg; arpitaneg: Èneci) eo pennlec'h departamant an Haute-Savoie, unan eus an daou zepartamant savet gant ar gouarnamant c'hall diwar Savoia. 0 a annezidi a oa e.
Kresket eo bet ar gumun d'ar 1 a viz Genver 2017 goude bezañ bodet gant Annecy-le-Vieux, Cran-Gevrier, Meythet, Pringy ha Seynod.
Charlez Iañ
Charlez I zo anv meur a zen.
Kevar
Kevar a oa kevrenn ekonomikel Strollad Broadel Breizh.
Yann-Vari Kerwerc'hez a zo bet prezidant ar gevrenn. Lec'hiet e oa er 63 straed Vaugirard e Pariz.
Doareoù d'ober
An doareoù da vrudañ obererezh Kevar a oa:
Wes Anderson
Wesley Wales Anderson, ganet d’ar e Houston (Texas), zo ur filmaozer stadunanat a ra filmoù divoutin gant un doare personel da sevel ar skeudennoù.
Mario Ledesma
thumb|170px
Mario Ledesma a zo ur rugbier arc'hantinat ganet e Buenos Aires (Arc'hantina) d'ar 17 a viz Mae 1973. C'hoari a ra er renk gentañ evit ASM Clermont Auvergne abaoe 2005.
Kumuniezh kumunioù bro Kastell-Geron
Kumuniezh kumunioù bro Kastell-Geron, a zo anezhi ur gumuniezh kumunioù, e Bro Roazhon, departamant Il-ha-Gwilen e Breizh. Krouet e voe e 1993.
Emañ he sez e Kastell-Geron. He frezidantez zo Françoise Gatel, maerez Kastell-Geron.
Kumunioù
E Kumuniezh kumunioù bro Kastell-Geron ez eus 6 kumun :
Podarcis filfolensis
Podarcis filfolensis a zo ur stlejvil brosezat en Inizi Pelagie ha Malta.
Sonerezh Breizh
Sonerezh Breizh
Ar sevenadur keltiek en deus awenet sonerien Breizh. Ober a reont berzh er-maez eus Breizh, dreist holl abaoe 1972 pa oa krog ar sonerezh da yaouankaat gant strolladoù nevez ( Ar re yaouank, Alan Stivell … ) o kas war-raok ar sonerezh. Levezon ar broioù estren evel ar broioù keltieg all o deus pinvidikaet hengoun ar vro.
Istor ar sonerezh
E-pad pell, sonerezh Breizh a oa dispartiet etre teir lodenn ar sonerezh evit ar festoù hag evit dañsal (Kann-ha-Diskan, heuliadoù dañs), sonerezh dous (meuleudioù, gwerzioù, ha kanaouennoù martolod) ha sonerezh ar relijion (kantikoù brezhoneg). Ar sonerezh ha zo merket gant ar lec’hioù (Parroz, Keriadenn, Bro Fañch, Bro Sizun, Bro Fisel …), hag ivez gant ar rannadennoù yezh e Breizh Uhel (e-lec’h ma ‘vez komzet gallo) ha Breizh Izel (e lec’h ma vez komzet brezhoneg). O tigreskiñ abaoe ar 1añ Brezel Bed, ar sonerezh a zo oc'h en em adnevezañ en eilvet lodenn eus an XXvet kantved. Etrezek an traoù nevez-mañ ez eus tu zo menegiñ :
•	Lieskementadur an eskemmoù sonerezh gant ar broioù keltieg estren (Iwerzhon, Bro Skos, Bro Gembre ha Bro Kerne), hag a oa krog dija en XIXvet kantvet
•	Krouidigezh embregerezhioù ispisialiset e-barzh dastumadeg ar sonerezh hag ar c'hanaouennoù hengounel (Dastum), e-barzh ar c’hanañ (Kan ar Bobl), ar sonnerezh-benveg (BAS pe "Bodadeg ar Sonerion") pe an dañs (Kendalc'h ha War 'l leur) •	Ar c’hentañ festoù-noz e salioù, festoù aozet diouzh noz evit dañsal dansoù hengounel.
Floure
Floure (Flora en okitaneg) zo ur gumun eus Bro-C'hall, en Aude (departamant).
T-26 (tank)
An tank T-26, a oa un tank troadegiezh lijer eus URSS implijet e-pad brezelioù ar bloavezhiooù 1930 hag e-pad an Eil Brezel-bed. Un doare gwellaet e oa eus ar Vickers 6-Ton saoz. Bez e voe unan eus ar gwellañ tankoù savet er bloavezhioù 1930 betek ma voe krouet armoù enep tankoù a c'helle toullañ an hobregon lijer. Produet e voe kalz muioc'h an tank-se evit ar re all a oa er memes maread. Ouzhpenn 11 000 a voe savet. E-pad ar bloavezhioù 1930, an URSS a broduas 53 doare disheñvel eus an tank T-26. Lod anezho a oa tankoù skarzher-tan, reoù doare karbed ijinerien stourm, doare kanol emgefreek, traktourioù kanolierezh. Tri stumm disheñvel warn-ugent a voe produet dre linennoù sevel, ar peurrest a oa reoù taol-arnod.
Sonerezh Breizh
Sonerezh Hengounel ha Sonerezh Klasel
Ar binviji arouezus ([biniou], bombard) implijet er sonerezh a ziskenn eus familh an oboelloù. E-barzh kalz a vroioù ha rannvroioù, Ar binviji dre aer hengounel a zo bet implijet e-plas an oboelloù a-raok mont da get nemet ar vombard a zreistbevas e Breizh, setu perak e cheñch sonerezh Breizh eus ar reoù all.
T-26 (tank)
An T-26 gant ar BT a oa nerzhioù diazez hobregonet al Lu Ruz e-pad mare an etre daou brezel. An T-26 a oa an tank implijetañ e-pad Brezel diabarzh Spagn (1936-1939) hga ur roll bras en devoa bet e-pad Emgann Lenn Khasan e 1938. implijet kalz e voe ivez e-pad Brezel ar Goañv (1939–40). Daoust ma oa dispredet pa oa kroget an Eil Brezel-bed, an tankoù T-26 a oa ar re niverusañ c'hoazh el Lu Ruz a-fed nerzh hobregon pa oa bet taget ar vro gant Alamagn an trede Reich hag e harperien e miz Even 1941 e-pad an Oberiadur brezel Barbarossa. An T-26 a oa be timplijet a-enep an Alamanted hag o harperien e-pad Emgann Moskov (1941–42), Emgann Stalingrad (1942-1943) hag Emgann ar C'haokaz (1942–1943). Lod unvezioù tankoù T-26 eus Talbenn Leningrad o devoa implijet anezho betek 1944. An tank lijer soviedel T-26 a oa bet implijet betek Eost 1945, e-pad faezadenn Japaniz Lu ar ar C'hwantung Army e Manchouria.
An T-26 a oa bet ezporzhiet kalz hag implijet e Bro-Spagn, China ha Turkia. Tankoù T-26 a voe adimplijet gant soudarded Finland, Alamanted, Roumaniz hag Hungariz. An tank a oa unan savet mat, aes da zerc'hel e stad mat, hag an tank diazez a oa bet gwellaet etre 1931 ha 1941. Paouezet e oa bet da ijinañ tankoù T-26 gant doareoù nevez adalek 1940.
Sonerezh Breizh
Sonerezh Hengounel ha Sonerezh Klasel
Hiziv an deiz o deus en em ledaet ar skeuliad reizh dre vrasadur an toniaoueg (strolladoù graet gant binviji liesseurt hag a implij ar binviji elektronek, enrolladennoù er studio hag all). Met memestra ez eus sonerien evel (Denez Prigent, Yann Fañch Kemener, Erik Marchand, Ar Vreudeur Morvan, Marsel Gwilhouz) a chom staget d’ar skeuliad direizh. Ouzhpenn e chom stag ouzh ar skeuliad mañ ar sonerien festoù-noz. Alies ez int dianavezet er-maez eus ar vro.
Sonerezh Breizh Modern
Pa ‘vez komzet eus sonerezh modern a Vreizh ez eo an anv kentañ a zeu en em soñj hini Alan Stivell. Daoù vennozh ‘zo d’an dra-mañ : pouezuster e oberoù hag e vrud. Memes ma ne oa ket an hini kentañ o adimplijout ar sonerezh hengounel a Vreizh (cf. labour ar bagadoù a-raozañ – ha gantañ -) en deus modernekaet Alan Stivell ar sonerezh breizhat ha keltiek a-grenn en ur treuzkas binviji modern (gitar elektrek, gitar boud, hag all hag all). Ouzhpenn da-se, implijet n’eus evit ar wech 1añ doareoù modern ha micherel evit ma vije anavezet ha treuzkaset e sonerezh, er bed a-bezh, en ur kregiñ gant arvesterien breizh, a na anavezen ket pe a vije serret d’ar sonerezh. Strolladoù all oc'h implijout an doare "rock" hag a zo deuet da vezañ anavezet er-maez eus Breizh a zo : Tri Yann, Stone Age, EV, Krêposuk, Armens, Merzhin,Matmatah,Tri Bleiz Die, Ar re Yaouank, Sonerien Du hag all. Strolladoù a implij ivez an elektronek abaoe pell evel ar c’haner Denez Prigent. E-pad ar bloavezhioù 90 ec'h erruas an hip-hop breizhat gant Manau. Hag e-pad ar bloavezhioù 2000 ez eus oberourien-sonerien nevez o tont war-well, evel Dom DufF ha Nolwenn Korbell, ha war lerc’h Gwennyn. Da ouzhpennañ a vez lod sonerien o vont gant hent sonerezh Breizh evel Yann Tiersen hag e wreg Tiny Feet.
Ar Binviji
Soñjet e vez diouzhtu d'ar c’houpladoù bombard/binioù pa vez soñjet da sonerezh Breizh. Memes ma ‘z eo ar binviji-se brudet, dreist-holl e Breizh-Izel, ne vez ket implijet nemeto. Gwechall a oa implijet an delenn ivez, dreist-holl gant duked Breizh. Met n'he deus ket leusket kalz a roudoù goude mare an duked. E-penn kentañ ar bloavezhioù 1950 e labouras Alan Stivell hag e dad Georges Cochevelou, heuliet gant reoù all, evit ma vije addigaset er vro. Anavezet eo hiziv an deiz dindan anv an delenn geltieg. E-pad an XIXvet kantved e oa bet treuzgaset e Breizh an accordeoñs diatonek hag an dreujenn-gaol. Plijet e veze an dud gant an ton chalerus eus an dreujenn-gaol ha dre ma c’helle kemer plas an diskan e-barzh ar c'han ha diskan. Binviji all a zo bet hag a zo c’hoazh implijet : ar beuz, ar biell, ar violoñs, an treujenn-gaol, Fleüt Iwerzhon hag an Dulsimer. N’eus ket pell gitar, hag a oa implijet e-penn kentañ evit heuliañ kanaouennoù (cf. Glenmor) hag implijet war lerc’h evit an dañsoù, er fin e vez implijet gant tud evel Dan Ar Braz, Soïg Sibéril, Jean-Charles Guichen pe Nicolas Quéméner evit c’hoari e-unan.
Sissel Kyrkjebø
Sissel Kyrkjebø zo ur c'hoariganerez norgeat, brudet bras en he bro, hag a gan kanaouennoù e pep doare.
Kanañ a ra e norgeeg e meur a film saoznek advouezhiet, evel The Sound of Music pe Titanic.
Kanañ a rae en ul laz-kanañ da 3 bloaz. Da 13 vloaz e kanas "Evergreen", kanaouenn Barbra Streisand, e skinwel Norge. Da 15 vloaz e krogas da ganañ a vicher en abadenn skinwel "Syng med oss" (Kanit ganimp).
Eleonore Juliane Brandenburg-Ansbach
Eleonore Juliane von Brandenburg-Ansbach (23 a viz Here 1663, Ansbach – 4 a viz Meurzh 1724, Ansbach) a oa ur briñsez eus Brandenburg-Ansbach deuet da vout Württemberg-Winnental dre zimeziñ.
He bugale
C'hwec'h bugel he doe Eleonore Juliane :
Ti'i Paulo
thumb|150px
Ti'i Paulo a zo ur rugbier samoat ganet e Christchurch (Zeland-Nevez) d'an 13 a viz Genver 1983. C'hoari a ra er renk gentañ evit ASM Clermont Auvergne abaoe 2010.
Corinne ar Mero
Corinne ar Mero, ganet e Bro-Bariz, a labour war dachenn an embann hag ar c'hleweled brezhonek.
Frades
Frades zo anv meur a lec'h er broioù portugalek.
Gerdarzh
Diwar liester ar ger portugalek frade, deuet diwar al latin frater, breur. An anv frade a vez roet da venec'h.