cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ivan Franko
Bez' e voe ivez unan eus saverien an emsav sokialour ha broadelour e kornaoueg Ukraina, e Galitsia, al lodenn eus ar vro a oa e dalc'h Impalaeriezh Aostria-Hungaria. Ouzhpenn an oberennoù savet gantañ (barzhonegoù, danevelloù, romantoù, pezhioù-c'hoari) e troas skridoù diwar meur a yezh : oberennoù gant William Shakespeare, George Byron, Pedro Calderón de la Barca, Dante Alighieri, Victor Hugo, Adam Mickiewicz, Johann Wolfgang von Goethe ha Friedrich Schiller a voe lakaet en ukraineg gantañ. Evel Taras Shevchenko e voe unan eus an dud o devoe ul levezon vras war al lennegezh hag ar politikerezh en Ukraina en.
Canterbury Tales
E brezhoneg
Troet eo bet The Franklin's Tale ("Danevell ar Franklin") gant Roparz Hemon. E 1926 e oa bet embannet e oa bet e Gwalarn niverennoù 6 ha 7, hag adembannet e-barzh Ar Bed Keltiek e 1969.
Joaquín Murrieta
Lennegezh
Kaoz zo anezhañ e meur a oberenn lennegel spagnolek ha saoznek :
Jane Birkin
Jane Birkin a oa un aktourez hag ur ganerez saoz ha gall, ganet d'ar 14 a viz Kerzu 1946 e Londrez ha marvet d'ar 16 a viz Gouere 2023 e Pariz.
Canterbury Tales
E brezhoneg
Ur pezh-c'hoari zo bet savet diwar The Canterbury Tales gant ar strollad brezhonek Mad ar Jeu
Middle-earth: Shadow of Mordor
Middle-earth: Shadow of Mordor a zo ur c'hoari ober-avantur en ur bed digor e bed ijinet Tolkien. Savet eo bet ar c'hoari gant Monolith Productions hag embannet eo bet gant Warner Bros. Interactive Entertainment. Kemennet e oa en un doare ofisiel e miz Du 2013, hag embannet war Microsoft Windows, PlayStation 4, hag Xbox One e miz Gwengolo 2014 a-raok bezañ adembannet war PlayStation 3 hag Xbox 360 e miz Du 2014.
Istor
Kregiñ a ra an istor etre darvoudoù an Hobbit ha re Aotrou ar Gwalennoù. Talion, ur c'habiten eus Gondor, a zo staliet en ur warnizon el lec'h ma vo savet Dor zu ar Mordor diwezhatoc'h. Taget eo ar warnizon gant orked Sauron en o fenn tri c'habiten Númenórean du : Morzhol Sauron (gant mouezh John DiMaggio), Tour Sauron (gant mouezh J. B. Blanc), hag unan eus letananted galloudusañ Mordor, Dorn du Sauron (gant mouezh Nolan North). Talion, e wreg Loreth (Laura Bailey), hag e vab Dirhael a zo seizet hag aberzhet en ul lid gant Dorn du Sauron a-benn dasorc'hiñ an Aotrou Elf Celebrimbor. Al lid a dro da vat ha Celebrimbor (erru divemor goude bezañ bet ur spes e-pad kantvedoù) a zeu en-dro met e korf Talion emañ. Setu perak ne varv ket an haroz gant e familh. Talion ha Celebrimbor a grog neuze gant hent ar veñjañs evit diouennañ muntrerien ar familh.
Heuliad
Un eil lodenn eus ar c'hoari anvet Middle-earth : Shadow of War zo bet embannet d'an 22 a viz Eost 2017.
Chikwawa (distrig)
Chikwawa zo un distrig eus Malawi.
Shetland
Inizi Shetland (gouezeleg Sealtainn) zo un enezeg e Bro-Skos, ur 80 km er biz da inizi Orc'h ha 280 km er gevred da inizi Faero. 22,000 bennak a dud a oa o chom eno e 2005. Ur c'hant enezenn bennak a ya d'ober an enezeg met n'eus nemet 16 anezho a-gement a zo annezet. 1,468 km² eo hollad ar gorread. Lerwick eo ar gêr-benn. Shetland a zo unan eus 32 comhairle (council area) Bro-Skos.
Den ne oar a belec'h e teu an anv Shetland. n'eus anv gouezelek ebet d'an enezeg.
E 43 e kaver meneg eus an enezeg anvet Haemodae, gant Pomponius Mela hag e 77, dindan bluenn Plinius an Henañ, e kaver ar stumm Acmodae. Un anv all a gaver, gant Tacitus, en Agricola, e -98, pa veneg ar morlu roman en doa gwelet "Thule", pelloc'h eget enezeg Orc'h.
Er skridoù heniwerzhonek e reer Inse Catt eus an enezeg. An anv Catt a c'hallfe bezañ anv an annezidi, hag adkavout a reer anezhañ war douar-bras Bro-Skos, en anvioù Caithness ha Cataibh.
Nantuated
An Nantuated a oa ur bobl gelt eus Valais Suis, e dibenn marevezh La Tène (istor). En amzer an impalaeriezh roman e oant e proviñs Raetia, a glot mui pe vui gant ar Chablais.
Kuzul ar Pemp Kant
Kuzul ar Pemp Kant (1797-1799) zo ur bodad dileuridi, en Istor Bro-C'hall, da vare ar Bodad-ren, diskaret e 1799 gant Ren ar Gonsuled.
Universidade do Estado de Minas Gerais
Universidade do Estado de Minas Gerais (Skol-veur Minas Gerais) a zo bet krouet d'an 1989 e Belo Horizonte, Minas Gerais, Brazil.
Gerd Müller
Gerhard Müller (pell anavezetoc'h evel Gerd Müller), bet ganet d'an 3 a viz Du 1945 e Nördlingen (Trede Reich dindan renerezh Kevredidi an Eil Brezel-bed d'ar mare-se), a zo bet ur melldroader etrebroadel hag ur gourdoner alaman. Marvet eo d'ar 15 a viz Eost 2021.
Kib vell-droad ar bed
Araoger kreiz e bost dezhañ war an dachenn, kemeret en devoa perzh e daou zalc'h :
Albonese
Albonese  zo ur gumun eus Italia,  e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Eulemur albocollaris
Eulemur albocollaris a zo ur spesad primated eus kerentiad al Lemuridae.
Gwechall e veze sellet outañ evel un isspesad (Eulemur fulvus albocollaris) eus Eulemur fulvus.
Villanueva de Oscos
Villanueva de Oscos (e spagnoleg), pe Vilanova d'Ozcos (en astureg), zo ur gumun e kornôg Asturiez, en Spagn.
Saturninus Toloza
Saturninus Toloza, Sarnin en okitaneg, bet ganet e Patras (Gres) ha marvet merzheriet tro 250 e Toloza, a voe kentañ eskob Toloza.
Diwar e anv ez eus meur a iliz katolik: Penniliz Sant Sarnin e Toloza, Sent Sarnin e Carcin, e Roergue, e Perigòrd: Sent Sarnin de La Barda ha Sent Sarnin de l'Èrm; Sant Sarnin en Aude, Sant Sarnin en Ardecha, hag all.
Sant paeron meur a lec'h: Lidet e vez d'an 29 a viz Du gant an Iliz katolik.
Ledenez Valdés
Ledenez Valdés (Península Valdés e spagnoleg) zo e proviñs Chubut, war aod Mor Arc'hantina. En em astenn a ra war 3.625 km². Stag eo ouzh an douar-bras gant strizh-douar Carlos Ameghino.
Abaoe 1999 emañ e-touez al lec’hioù eus Arc’hantina zo bet lakaet war roll Glad ar bed, gant UNESCO.
Chiradzulu (distrig)
Chiradzulu zo un distrig eus Malawi.
Albuzzano
Albuzzano  zo ur gumun eus Italia,  e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Rakig melen
Annez
Bevañ a ra al labous e Norzhamerika.
Villanueva del Río Segura
Villanueva del Río Segura zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
Rappoltsweiler
Rappschwihr (en elzaseg), anvet Ribeauvillé e galleg, yezh ofisiel nemeti, ha Rappoltsweiler en alamaneg, zo ur gumun en Elzas, e departamant ar Roen-Uhel, e reter Bro-C'hall.
Pennlec'h arondisamant Rappschwihr e oa betek ar 1 a viz Genver 2015.
Er bloavezh e oa 0 a annezidi hag a reer Ribeauvillois anezho e galleg.
Torre Pacheco
Torre Pacheco zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
Larzac (disheñvelout)
Larzac zo un anv-lec'h okitanek, ha gallek da-heul.
Wilhelm II Hessen-Kassel
Wilhelm II von Hessen-Kassel, ganet e Hanau, e 1777, ha marvet e Frankfurt am Main, e 1847), a oa eil diwezhañ priñs-dilenner Hessen.
Machinga (distrig)
Machinga zo un distrig eus Malawi.
Rouantelezh an Inizi
Rouantelezh an Inizi a oa ur rouantelezh viking a badas adalek an kantved betek an  kantved, diazezet war an Inizi Gall, Inizi ar stêr Clyde ha Manav. Graet e veze Suðreyjar eus an Inizi-se gant an Normaned. A-wezhioù e vez komzet eus Rouantelezh Manav hag an Inizi evit an douaroù-se daoust ma ne oa bet roet an titl-se nemet d'ur roue. Deuet eo an Inizi da vezañ ul lodenn eus Rouantelezh Bro-Skos e 1266.
Badia Pavese
Badia Pavese  zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Kontell (disheñvelout)
Ur gontell a c'hall bezañ meur a dra:
Mezzana Rabattone
Mezzana Rabattone  zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Dislonkañ
Dislonkañ, pe disteurel, pe c'hwediñ, a zo kement ha kas kuit eus ar poull-kalon ar boued a zo bet debret.
Campos del Río
Campos del Río zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
Au bois
Au bois (Er c'hoad) zo un danevell c'hallek gant ar skrivagner gall Guy de Maupassant e 1886.
Istor
Kentañ ma voe embannet a oa er gelaouenn Gil Blas d'an 22 a viz Mezheven 1886.
Adembannet e voe bloaz goude, en 1887, en dastumad Le Horla.
An danevell
Galvet eo maer Argenteuil abalamour ma'z eus bet tapet daou gozh gant ar gward er c'hoadoù. Hag ar maer d'o goulennata.
Zenevredo
Zenevredo  zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Las Torres de Cotillas
Las Torres de Cotillas zo ur gumun eus Spagn e Rannvro Murcia.
Mangochi (distrig)
Mangochi zo un distrig eus Malawi.
Mezzana Bigli
Mezzana Bigli  zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Velibor Vasović
Bez' e voe unan e-touez brudetañ c'hoarierien FK Partizan Beograd hag un difenner hep e bar a-fet lec'hiañ war an dachenn kement ha war an taktik difenn.
Le Horla
Le Horla zo un danevell c'hallek a voliac'h gant ar skrivagner gall Guy de Maupassant e 1886. Astennet e voe en adembannadur 1887.
Atelidae
Atelidae a zo ur rummatadur primated brosezat e Kreiz ha Suamerika.
Le Horla
Istor
Kentañ ma voe embannet a oa er gelaouenn Gil Blas d'an 22 a viz Mezheven 1886.
Ademmbannet e voe bloaz goude, en 1887, en dastumad Le Horla.
An danevell
Skrivet eo e doare un deizlevr. Ur boud diwelus a vev diwar laezh ha dour ...
Gant an danevell-se e vefe bet levezonet Lovecraft pa skrivas "The Call of Cthulhu".
Mezzanino
Mezzanino zo ur gumun eus Italia, e proviñs Pavia, e rann vro Lombardia.
Kumuniezh kumunioù Bro Monkontour
Kumuniezh-kumunioù Bro Monkontour a oa un etrekumuniezh (ur gumuniezh-kumunioù) eus departamant Aodoù-an-Arvor, e Breizh. Un darn eus Bro Sant-Brieg eo. Rannet e oa bet d'ar 1 a viz Genver 2017 etre Lambal Douar ha Mor (5 kumun) ha Sant-Brieg Arvor Tolpad-kêrioù (1 gumun).
Ar c'humunioù
C'hwec'h kumun a yae d'ober anezhi: Betek diwezh ar bloaz 2013 e oa kumun Lanwal e-barzh ivez, met aet eo e-barzh Kedikel war-lerc'h.
Llandysilio
Llandysilio zo anv meur a lec'h e Kembre :
Mulanje (distrig)
Mulanje zo un distrig eus Malawi.
Radio Naoned
Radio Naoned zo ur radio e brezhoneg penn-da-benn skignet war an RND e bro-Naoned abaoe 2019.
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie a oa eil pried Karl Ludwig von Österreich, breur da Franz Joseph Iañ, impalaer Aostria.
Radio Naoned
Aozadur
Daou zen zo o labourat er radio : Marianne Vaidie, kazetennerez ha Melaine Looten, kenurzhier. Staget eo ar radio ouzh Radio Kerne.
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie
He buhez
Merc'h e oa da Ferdinando II an Div Sikilia ha d'e bried Maria Theresia von Österreich (1816–1867).
Radio Naoned
Programmoù
Un abadenn div eurvezh produet gant ar radio e-unan a vez bep mintin. Abadennoù tregont munut a vez bemnoz gant tud a youl vat, evit emplegañ tud ar vro er raktres. Abadennoù muzik a vez : Distruj da radio, un abadenn punk ha rock, hag enrolladennoù sonerien bro Naoned. Keleier, abadennoù kontadennoù, c’hoariva, sport, sevenadur, istor a glever ivez. Abadennoù ha reportajoù war ar politikerezh zo.
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie
Dimeziñ
Dimeziñ a reas e 1862, da 19 vloaz, da Karl Ludwig von Österreich (1833-1896), intañv goude marv e bried kentañ Margarete von Sachsen (1840-1858), da 18 vloaz, e 1858. Hennezh a oa breur da Franz Joseph Iañ, Impalaer Aostria.
Radio Naoned
Programmoù
Gant Radio Naoned e vez kinniget stummadurioù evit diskouez d’ar vugale pe d’ar grennarded penaos e ya en-dro ur radio.
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie
Bugale
Pevar bugel o doe:
Radio Naoned
Programmoù
Muzik a bep seurt a zo pouezus evit lakaat nann-vrezhonegerien da selaou.
Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie
He marv
Mervel a reas da 28 bloaz. Addimeziñ a reas he fried, div wech intañv, e 1873 da Maria Teresa de Bragança.
Tafari Benti
Tafari Benti (1921 - 3 a viz C'hwevrer 1977) a oa ur soudard hag ur politikour etiopian, bet prezidant ar vro.
Benti a oa e-touez izili an Derg hag a lamas ar galloud digant an impalaer Haile Selassie e 1974. Goude marv Aman Andom e voe Mengistu Haile Mariam prezidant en etrekarg e-pad un nebeud devezhioù betek ma voe dibabet Tafari Benti gant an Derg evit bezañ e penn ar Stad d'an 28 a viz Du 1974. Dizemglev a savas etrezañ ha Mengistu ha d'an 3 a viz C'hwevrer 1977 e voe lazhet en un dennadeg aozet gant Mengistu hag e bartizaned e-pad un emvod eus an Derg.
Eduardo Carrasco
Eduardo Guillermo Carrasco Pirard, bet ganet d'an 2 a viz Gouere 1940 e Santiago de Chile, zo ur soner ha sonaozer chileat.
Villaviciosa (Asturiez)
Villaviciosa zo ur gumun eus Asturiez, e Spagn.
Eduardo Carrasco
Kelenner war ar brederouriezh anezhañ e krouas, e 1965, an triad Quilapayún asambles gant e vreur Julio Carrasco hag ur mignon dezhe, Julio Numhauser e anv.
Castello d'Agogna
Castello d'Agogna  zo ur gumun en Italia, e proviñs Pavia e Lombardia.
Zadok the Priest
Zadok the Priest zo unan eus ar pevar c'hCoronation Anthem savet gant ar sonaozer saoz Georg Friedrich Händel (1685-1759) da-geñver kurunidigezh ar roue George II (1683-1760) e 1727.
Abaoe an deiziad-se e vez kanet ha sonet ar c'han-mañ bep tro ma vez lidet kurunidigezh ur rieg breizhveuriat nevez, da goulz e oleviñ.
Kempennet e 1992 gant ar sonaozer saoz Tony Britten (?-) ez eo deuet da vezañ himn ofisiel an UEFA Champions League, pozioù alamanek, gallek ha saoznek gantañ.
Valverde del Majano
Valverde del Majano zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Hessen (disheñvelout)
Hessen zo un anv-lec'h alamanek, hag un anv-tud.
a-raok-se
Mwanza (distrig)
Mwanza zo un distrig eus Malawi.
Bigòrra
Bigòrra en okitaneg, Bigorre e galleg, zo ur vro vihan en Okitania a oa e Gwaskogn gwechall, ouzh tor ar Pireneoù. Bigordan a vez graet eus un den eus ar vro.
Tarba (Tarbes) e oa ar gêr-benn. E-touez ar c’hêrioù all anavezet er vro emañ Lourd (Lorda en okitaneg, Lourdes e galleg).
Dont a ra anv ar vroig-se eus hini ar bobl a oa o chom enni gwechall, anvet Bigerri pe Bigerriones, unan eus pobloù Gallia Aquitania. Kodianañ a rejont dirak soudarded Publius Licinius Crassus, kaset gant Julius Caesar, e 56 kent JK. Goude bezañ romanekaet e Novempopulania, e voe sujet ar vro gant ar Wizigoted ha gant ar Franked war-lerc'h.
Er Grennamzer he doa bet ar vro, deuet da vezañ ur gontelezh, da zamantiñ eus ar brezelioù etre ar rouantelezhioù gall ha saoz. Staget e voe tro-ha-tro ouzh domanioù amezek, evel tiegezhioù Foish, Bearn pe Comenge.
Da vare an Dispac'h gall e voe krouet un departamant anvet Hautes-Pyrénées (Pireneoù-Uhel), gant Bigorra hag un nebeud traoñiennoù all ouzhpenn. Tarba, kêr-benn Bigorra, a zeuas da vezañ pennlec’h an departamant nevez.
Lete
Merc'h e oa da Eris (Discordia ar Romaned), ha kemmesk a vez alies etre hi hag ar stêr Lete, unan eus pemp stêr an Ifernioù, a reer « stêr an Ankounac'h » anezhi ivez. Arabat eo ankouaat avat e vez gourel an doueed-stêr en henc'hresianeg a-hend-all.
Goude tremen kantvloazioù en Ifern, rouantelezh an doue Haides, e veze eneoù ar re varv, ar re vat koulz hag ar re zrouk, gwalc'het diouzh o fec'hedoù, o klask ur vuhez nevez hag aotreet e vezent da zistreiñ war an douar en ur c'horf nevez met a-raok e rankent koll an eñvor eus o buhez kent, hag evit se evañ dour eus al Lete.
Gilles Personne de Roberval
Gilles Personne de Roberval, bet ganet e Noël-Saint-Martin, ur gêriadennig aet d'ober kumun Villeneuve-sur-Verberie (Oise, Bro-C'hall) d'an 9 a viz Eost 1602 hag aet da Anaon e Pariz (Bro-C'hall) d'ar 27 a viz Here 1675, a oa ur fizikour ha matematikour gall.
Lete
Lennegezh
Meneget eo al Lete gant meur a varzh :
Gilles Personne de Roberval
Graet e vez Balañs Roberval eus ar bouezerez he div walenn a oa bet ijinet gantañ e 1670.
Lete
Les Fleurs du mal
Setu linennoù ar barzh gall, e gwerzennoù deksilabennek, gant an droidigezh vrezhonek :
Faustino Oramas
Mervel a eure Faustino Oramas da 95 bloaz e Holguín, diwar krign-bev an avu.
Bernez Kabon
Bernez Kabon zo bet kelenner saozneg. Maer Gwimaeg eo bet etre 1977 ha 2008 . Ezel eo eus Ar Falz.
Lennegezh
Troet en deus Bilzig e galleg, evit un embannadur divyezhek gant Skol Vreizh e 2000.
Inverno e Monteleone
Inverno e Monteleone zo ur gumun en Italia, e proviñs Pavia e Lombardia.
Trescasas
Trescasas zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Muñopedro
Muñopedro zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Cilleruelo de San Mamés
Cilleruelo de San Mamés zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Calamanthus cautus
Anvet e voe Hylacola cauta (kentanv) da gentañ-penn (e 1843) gant ar skiantour saoz John Gould (1804-1881).
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned, dreist-holl, hag a bak diwar an douar.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad emañ brosezat ar pevar isspesad anezhañ en Aostralia :
Aguilafuente
Aguilafuente zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Mengistu Haile Mariam
Mengistu Haile Mariam (ganet d'an 21 a viz Mae 1937) zo ur soudard ha politikour etiopian, bet prezidant ar vro etre 1977 ha 1991.
Nsanje (distrig)
Nsanje zo un distrig eus Malawi.
Mengistu Haile Mariam
Mengistu a oa e-touez soudarded an Derg hag a zistroadas an impalaer Haile Selassie e 1974.
Kenteliou Aotrou Persoun Ars
Kenteliou Aotrou Persoun Ars, ''skrivet e gallek gant an Tad Monnin, troet e brezounek gant Th. Pilven ar Zevellek'', zo ul levr brezhonek embannet e Brest e 1906.
Mengistu Haile Mariam
Pa voe roet lamm d'e renad e 1991 e kavas repu e Zimbabwe. Kondaonet eo bet dre zesfailh d'an toull-bac'h hed e vuhez evit torfedoù a-enep mab-den ha d'ar marv e 2008.
Pasiano di Pordenone
Pasiano di Pordenone zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Pordenone, e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
Colombières
Colombières a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Kenteliou Aotrou Persoun Ars
Troidigezh
Troet eo gant Théodore Pilven le Sévellec‎ diwar levr an Tad Alfred Monnin, Le Curé d'Ars, embannet e Pariz, e 1861, ha bet adembannet c'hoazh, gant Téqui, e 1922.
Al levr
E deroù al levr e kaver ur varzhoneg gant Pilven, a veneg e anv-barzh, Boc'h-ruzig ar C'halvar.
Ur pennad dek pajennad zo neuze diwar-benn buhez person Ars, Jean-Marie Vianney, sinet gant J. Uguen ha JL Prigent, beleien, o daou ginidik euz Guisseni, kouls hag an Aotrou Pilven, o deus roet skoazel da skrivanier brezounek Kenteliou Aotrou Persoun Ars, hervez a lenner e pajennoù kentañ al levr.
La Bretagne (kazetenn)
La Bretagne a oa ur gazetenn bemdeziek rannvroelour breizhat, a droas da sizhunieg, bet embannet e-kerzh an Eil Brezel-bed dindan ren Yann Fouéré eus an 21 a viz Meurzh 1941 betek miz Mezheven 1944. Aotreet e oa gant ar c'houzalc'herion alaman, hag embann a rae o c'hemennadennoù.
Pal diazezerion La Bretagne e oa chom rannvroelour hep nagenniñ beli Bro-C'hall.
Menez Athos
Menez Athos (Όρος Άθως, Oros Athos e gresianeg pe, aliesoc'h, Άγιο Όρος Ayio[n] Oros, "ar menez santel") zo ur menez santel war ul ledenez e Gres. Emañ e proviñs Makedonia, e hanternoz Gres. Sevel a ra kern uhelañ al ledenez, anvet Menez Athos, betek 2 033 metr, dreist Mor Egea. Stag eo al ledenez ouzh an douar-bras dre ur strizh-douar izel.
La Bretagne (kazetenn)
An deroù
Buan a-walc'h avat e voe evezhiet La Bretagne gant ar c'houzalc'herion, hag evel holl vedia ar mare e rankas ar pemdezieg embann kemennadennoù alaman ; gant ar velestradurezh hag al lu alaman ivez e voe gopret labourerion bennañ ar gazetenn.
Menez Athos
Enni ez eus e-leizh a vanatioù eus an Iliz Ortodoks en em ren o-unan en un doare "republik manatioù" emren e Gres. N'eus nemet ar baotred zo aotreet da vont d'al ledenez ha d'ar manatioù.
La Bretagne (kazetenn)
An deroù
En tu all da Jacques Guillemot e oa perc'hennet La Bretagne gant Hervé Budes de Guébriant ha meur a benn eus an tu-dehou a oa a-du gant gouarnamant Philippe Pétain e Vichy. Ganto e voe dastumet ur milion a lurioù gall, ar pezh a roas tu d'an S. E. B. da labourat gant ur mouller war skeul ar rannvro ; gant ti-moullañ L'Ouest-Éclair e Roazhon e voe sinet ar gevrat.
Jean Fouéré, anezhañ penndeñzorier Penn-ar-Bed, a lakaas e vab Yann da genberc'henn ha da rener politikel La Bretagne. En e bennad-stur kentañ e skrivas Y. Fouéré diwar-benn "adsevel Bro-C'hall ha saveteeiñ ar pezh a c'hall bout saveteet", "lod tud o deus distreset dremm genedus Breizh" (an disrannourion e oa) ha "heuliañ an hent a zo diskouezet dimp gant ar c'hozhiad meur e zaoulagad c'hlas a zo azaouet gant pep Gall".
Da noz e veze embannet ar pemdezieg c'hwec'h pajenn ennañ, ha gwerzhet 50 kantim. War-dro 1 200 skouerenn eus La Bretagne a veze tennet en deroù, ha betek 15 000 d'ur mare zo bet.
Tabriz
Tabriz (تبريز Tabrīz e perseg ; تبريز Təbriz en azeri) zo ur gêr vras e gwalarn Iran. Annezet eo gant 1 378 935 a dud (2006) hag ar pevare kêr vrasañ eo en Iran, goude Teheran, Machhad hag Isfahan. Pennlec’h proviñs Azerbaidjan ar Reter eo Tabriz ha kreizenn sevenadurel Azerbaidjan Iran eo ivez, da lavaret eo kêr-benn ar vro poblet gant azerierien en Iran.
La Bretagne (kazetenn)
An deroù
C'hwec'h mizvezh goude an niverenn gentañ e voe kresket kevala an S. E. B. da 1,5 milion a lurioù gall.
Emglev gant La Dépêche de Brest
Gant Victor Le Gorgeu, a oa maer Brest, e oa renet ar pemdezieg radikal-sokialour La Dépêche de Brest & de l'Ouest. Peogwir e oa savet V. Le Gorgeu a-du gant ar Rezistañs e tisplije d'ar c'houzalc'herion, ha diskarget e voe gant gouarnamant Vichy e 1942. Pinvidik e chomas ar gazetenn evelato, pa reseve ul leve a 500 000 lur gall digant ar morlu alaman evit moullañ e sizhunieg diabarzh, anvet Gegen England ("Enep Bro-Saoz").
E miz Meurzh 1942 e kemeras La Bretagne perzh e kevala La Dépêche, ha kendeuzet e voe an daou vodad skridaozañ. Kuitaat ti-moullañ L'Ouest-Éclair e Roazhon a reas La Bretagne e penn-kentañ miz Ebrel 1942 neuze, ha mont da hini La Dépêche e Montroulez.
E miz Even 1944, pa voe trec'h ar Rezistañs war an alouberion ha gouarnamant Vichy, e paouezas La Bretagne da zont a-zindan ar wask.
Hesse
Hesse zo un anv-tud alamanek.
Llandysilio (Powys)
E 1868 e oa bet savet an iliz a zo bremañ, gouestlet da sant Tysilio, met pell zo ez eus un iliz hag ur vered eno.
E 2011 e oa 1,122 a dud o chom e kumuniezh Llandysilio ha 127 anezho a oa kembraegerien (11,7%).
Simone Morand
Simone Morand (1914-2001), genidik eus Lanvezhon, a oa sonerez, kelennerez ha dastumerez kanaouennoù, rekipeoù ha gwiskamantoù. Etre 1979 ha 1983 e voe renerez an ekomirdi e Moñforzh.
Pennadoù kar
Keginerezh Breizh
Liammoù diavaez
Simone Morand war Agence Bretagne Presse
Baltrum
Baltrum zo un enezenn en enezeg Friz ar Reter, en Alamagn, en arvor Mor an Hanternoz. Emañ etre Norderney, er c'hornôg, ha Langeoog, er reter. Ur gumun eo ivez, e distrig Aurich, e stad Niedersachsen. An hini vihanañ eus Inizi Friz ar Reter eo Baltrum, a-fed gorread hag a-fed poblañs : en em astenn a ra war 6,5 km2 ha 500 annezad zo o chom enni.
Arondisamant Mülhausen
Arondisamant Mülhausen a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant Roen-Uhel hag e rannvro Grand Est.
Thyolo (distrig)
Thyolo zo un distrig eus Malawi.
Arondisamant Mülhausen
Kantonioù
Rannet eo arondisamant Mülhausen etre 9 c'hanton.
Margarete von Sachsen (1840-1858)
Margarete Karoline von Sachsen, pe Marc'harid Saks, ganet d'ar 24 a viz Mae 1840 en Dresden, Sachsen, ha marvet d'ar 15 a viz Gwengolo 1858, da 18 vloaz, en Monza, en Italia), a oa arc'hdugez Aostria dre zimeziñ.
Chablais
Ar Chablais a oa ur rann eus kontelezh Savoia, deuet da vout proviñs eus dugelezh Savoia, ha Thonon-les-Bains he c'hêr-benn.
Hiriv eo rannet ar rannvro istorel-mañ etre teir lodenn ha div stad:
En Gall emañ an departamant Haute-Savoie hag e Suis kantonioù Valais ha Vaud.
Elizabeth Taylor (skrivagnerez)
Elizabeth Taylor, bet ganet Elizabeth Coles e Reading (Berkshire, Bro-Saoz) d'an 3 a viz Gouere 1912 hag aet d'an Anaon e Penn (Buckingamshire) (Bro-Saoz) d'an 19 a viz Du 1975, a oa ur skrivagnerez saoznek.
Oizis
Oizys (Ὀϊζύς en henc'hresianeg) a oa doueez an Dienez, an Anken hag ar Glac'har e mojennoù Henc'hres. Merc'h eo d'an doueez Niks, an Noz, gevellez an doue Momos. C'hoar eo da Hemera, an Deiz.
Miseria e oa he anv e Roma.
Neikeed
An Neikeed (e gregach : Νείκεα /Neikea "tabutoù"; unander: Νεῖκος / Neikos) e oa doueezed an tabutoù. Hervez Theogonia Hesiodos (gw. 226-232) e oant bugale da Eris.
Tramonti di Sotto
Tramonti di Sotto zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Pordenone, e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
Margarete von Sachsen (1840-1858)
He marv
Daou vloaz goude hec'h eured e tapas an tifoid en Italia ha mervel a reas e Monza., da 18 vloaz.
Div wech c'hoazh ec'h addimezas he fried.
Castelnovo del Friuli
Castelnovo del Friuli  zo ur gumun eus Italia, e Proviñs Pordenone, e rannvro Friuli-Venezia Giulia.
Calamanthus pyrrhopygius
Calamanthus pyrrhopygius (Hylacola pyrrhopygia kent) a zo ur spesad golvaneged eus kerentiad an Acanthizidae.
Anvet e voe Acanthiza pyrrhopygia (kentanv) da gentañ-penn (e 1827) gant an daou skiantour stadunanat Thomas Horsfield (1773-1859) hag iwerzhonat Nicholas Aylward Vigors (1785-1840).
Annez hag isspesadoù
Ar spesad emañ brosezat an tri isspesad anezhañ en Aostralia :
Phalombe (distrig)
Phalombe zo un distrig eus Malawi.
Gymnocichla nudiceps
Gymnocichla nudiceps a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Thamnophilidae.
Anvet e voe Myiothera nudiceps (kentanv) da gentañ-penn (e 1850) gant an evnoniour stadunanat John Cassin (1813-1869). Ar spesad nemetañ er genad Gymnocichla an hini eo.
Boued
N'eus ket bet embannet klaz tra war an danvez ; gouzout a reer, koulskoude, e vev diwar amprevaned ha kevnid a bep seurt koulz ha stlejviled bihan ivez.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver ar pevar isspesad anezhañ e Mec'hiko, Kreizamerika ha takadoù 'zo eus Suamerika :
Pont Krimea
Pont Krimea (rusianeg: Крымский мост, tr. Krymskiy most, IPA: [ˈkrɨmskʲij most]), lesanvet Pont Kerch, eo anv ur pont gant pevar hent oto ha div linenn tren. Liammañ a ra arvor Kerch etre beg-mor Taman gant Krai Krasnodar e Rusia ha ledenez Kerch e Krimea. Savet eo bet gant Kevredad Rusia goude ma voe staget Krimea outi e penn kentañ ar Brezel etre Ukraina ha Rusia e 2014. Koustet en deus ₽227,92 bilion (US$3,7 bilion) ha 19 km eo e hed. Ar pont brasañ eo en Europa hag an hini hirañ savet en istor Rusia. Ouzhpenn an dezougen trevourel ha milourel, evit Rusia eo ivez un doare da ziskouez eo mestr war Grimea.
Un darzhadenn zo bet d'an 8 a viz Here 2022.
Escalona del Prado
Escalona del Prado zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Saint-Aignan-de-Cramesnil
Saint-Aignan-de-Cramesnil a zo ur gumun eus departamant gall Calvados e Bro-C'hall.
Gwallhunvre
Ur gwallhunvre zo un hunvre hag a ra d'an den santout aon pe euzh, anken pe dic'hoanag, pe tristidigezh. Kement-se a c'hall lakaat an dud en arvar, pa zihun an dud e-kreiz o anken, hag a-wechoù o devez poan oc'h adkavout ar c'housked.
Rakig Swinhoe
Ar rakig Swinhoe a zo un evn, Coturnicops exquisitus an anv skiantel anezhañ.
Belmonte de Miranda
Belmonte de Miranda zo ur gumun e Spagn en Asturiez.
Susurro
Perzh eo eus ar bladenn vinil Adelante ! a oa bet enrollet gant ar strollad Quilapayún ha deuet er-maez e 1975 e Bro-C'hall. Kentañ kanaouenn tu A ar bladenn an hini eo, just a-raok Malembe.
Vegas de Matute
Vegas de Matute zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Rakig Swinhoe
Annez
Bevañ a ra al labous e reter Azia (Japan, Mongolia, Norzhkorea, Rusia, Sina ha Sukorea).
Park Broadel Eryri
Park Broadel Eryri (Parc Cenedlaethol Eryri e kembraeg, Snowdonia National Park e saozneg) zo ur park naturel hag a voe krouet e 1951. Bez' eo unan eus an tri fark broadel a gaver e Kembre, gant hini Bannau Brycheiniog ha hini Penfro. En em ledañ a ra ar park war 214,159 hektar a zouaroù, un dachenn un tamm mat ledanoc'h eget ar c'horn-bro anavezet a-gozh evel Eryri.
En em astenn a ra ar Park Broadel war ur vro veneziek, e kontelezh Gwynedd dreist-holl hag un tamm e kontelezh Conwy ivez. Ouzhpenn 26,000 a annezidi zo o chom en rannvro-se. Hervez niveradeg 2011 e oa 59% anezho a oa kembraegerien. Ouzhpenn 6 milion a weladennerien a zeu da douristañ dre eno bep bloaz, en ur vro ma kaver ar menez uhelañ eus Kembre, ar Wydddfa (1085 metr). Brudet eo ar c'hornad evit e venezioù, e draoñiennoù, e lammoù-dour, e daouarc'hegeoù hag e garregadoù.
Annezet eo ar vro gant mab-den abaoe meur a vilved zo, pa gaver enni kambroù-bez eus Oadvezh ar Maen, dismantroù kastilli, mengleuzioù hag aspadennoù eus mare ar Romaned.
Melestriñ
Meret e vez ar Park gant ur c'huzul-merañ ennañ dileuridi eus Kontelezh Gwynedd, hini Conwy ha Bodadenn Vroadel Kembre Er budjed 6 milion a lurioù sterling, ez eus 75% a zeu eus gouarnamant Kembre tra ma teu ar peurrest eus an div strollegezh all. . E 2014 e oa 93% eus ar 155 a implijidi a zo er park o c'houzout kembraeg.
Ar memes reolennoù a vez lakaet da dalvezout a-fet sevel tiez ha kêraozañ evit an holl zouaroù er Park, prevez pe foran e vefent.
Västergötland
Västergötland zo ur broviñs eus Sveden (landskap e svedeg), e mervent ar vro. Göteborg eo ar gêr vrasañ.
En-dro dezhi emañ proviñsoù Bohuslän er gwalarn, Småland er gevred, Halland er mervent, al lenn Vättern er reter, al lenn Vänern en hanternoz ha proviñs vihan Närke etre an div lenn.
Mor Bismarck
Mor Bismarck zo etre enez Ginea Nevez er c'hornôg ha mervent, hag an Enezeg Bismarck er reter ha gevred.
Anvet eo diwar-lerc'h Otto von Bismarck, ar politikour alaman.
Etymologicum genuinum
An Etymologicum genuinum zo anv latin ur yezhadur gresianek savet en e Konstantinopolis diwar skridoù Aelius Herodianus, Georgius Choeroboscus, Methodios, Orion Teba, Oros Aleksandria, Theognostos ar Yezhadurour.
An anv a oa bet roet gant an embanner alaman Richard Reitzenstein, en. Klokoc'h eo ar re anvet Etymologicum magnumha Etymologicum Symeonis.
Arondisamant Thann-Gebweiler
Arondisamant Thann-Gebweiler a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant Roen-Uhel hag e rannvro Grand Est.
Krouet e oa bet an arondisamant d'ar 1 a viz Genver 2015 diwar-goust arondisamantoù Thann hag Gebweiler.
Kantonioù ha kumunioù
Rannet e oa arondisamant Thann-Gebweiler e 2015 etre 4 c'hanton ha 91 kumun. Ar pevar c'hanton zo :
Adrannet e voe arondisamantoù Roen-Uhel d'ar 1 a viz Genver 2017. 81 kumun zo en arondisamant Thann-Gebweiler bremañ.
Salvatore Schillaci
Salvatore Schillaci (pell anavezetoc'h evel Totò Schillaci), bet ganet d'ar 1añ a viz Kerzu 1964 e Palermo (Italia), a zo bet ur melldroader etrebroadel italian.
Kib vell-droad ar bed
Kemeret en devoa perzh en un dalc'h hepken, an hini a voe dalc'het e 1990 en Italia : gant c'hwec'h pal ez eas da wellañ paler ar genstrivadeg-mañ.
Neno (distrig)
Neno zo un distrig eus Malawi. Krouet e voe e 2003 pa voe disrannet diouzh distrig Mwanza.
Uppland
Uppland zo ur broviñs eus Sveden (landskap e svedeg), en hanternoz da Stockholm. Stockholm hag Uppsala eo ar c'hêrioù brasañ.
En-dro dezhi emañ proviñsoù Södermanland, Västmanland ha Gästrikland ; bevennet eo ivez gant al lenn Mälaren er mervent hag ar Mor Baltel er reter.
William Segar
William Segar (c. 1554–1633) a oa ul livour saoz, poltredour hag ardamezour e lez ar rouanez  Elesbed Iañ.
Fuentidueña
Fuentidueña zo anv meur a gumun e Spagn.
Karl Ludwig Aostria
Dimezioù
Teir gwech e timezas:
Bugale
Digant e bried kentañ n'en doe bugel ebet.
Digant Maria Annunziata di Borbone-Due Sicilie en doe pevar bugel :
Digant Maria Teresa Bragança (1855-1944) en doe div verc'h :
E varv
Mervel a reas Karl Ludwig en 1896.
Maria Tereza Portugal (1793-1874)
Maria Tereza Portugal (pe Maria Teresa de Portugal e portugaleg,  María Teresa de Portugal  e spagnoleg), ganet d'an 29 a viz Ebrel 1793 en Ajuda (Portugal) ha marvet d'an 1è a viz Genver 1874 e Trieste (Impalaeriezh Aostria-Hungaria), a oa infantez Portugal, priñsez Beyra ha pennhêrez Portugal eus 1793 da 1795, ha dre zimeziñ, hag ivez infantez Spagn ha kontez Molina dre hec'h eil dimeziñ d'an infant Carlos Spagn (1788-1855), a oa e penn emsav ar garlourien.
Vegas
Vegas, furm lies an anv-lec'h spagnolek Vega, zo anv meur a lec'h.
Dos de Mayo
Dos de Mayo zo anv spagnolek an 2 a viz Mae, ha hini meur a dra :
Maria Tereza Portugal (1793-1874)
Brazil
Pevarzek vloaz e oa e 1807 pa voe aloubet Portugal gant soudarded c'hall Napoleon Iañ. E deroù 1808 e tec'has ar roue João VI hag an Tiegezh Bragança da Vrazil, war vourzh al lestr Príncipe Real (« priñs roueel »). Trevadenn bortugalat e oa Brazil d'an ampoent. Degouezhout a rejont e Salvador da Bahia d'an 2 a viz Genver 1808. Goude-se ez ejont da Rio de Janeiro da chom e Paço da Cidade, palez an impalaer diwezhatoc'h.
E miz Mae 1810 e timezas Teresa da Pedro Carlos de Borbón, infant Spagn.
E 1812 e varvas Pedro, ha setu Teresa intañvez.
Carlos
E miz Here 1838 ec'h addimezas d'hec'h eontr ha breur-kaer Carlos María Isidro de Borbón, a oa pemp bloaz koshoc'h egeti. Hennezh a oa intañv he c'hoar yaouankoc'h Maria Francisca de Assis, marvet e 1834. En Azpeitia, e Gipuzkoa, e voe graet an eured.
Fin he buhez
E-pad bloavezhioù diwezhañ ren Fernando VII e vevas Maria Tereza e Madrid gant he mab Sebastião. Met goude marv ar roue e 1833 ha hini he c'hoar Maria Francisca de Assis e 1834 e pellaas eus an tiegezh roueel hag e voe unan eus renerien ar garlouriezh, pa gemeras perzh e kentañ brezel ar garlouriezh (1833-1846) a-enep he c'heniterv Isabel II.
Dimezioù ha bugale
Div wech e timezas:
Harlu ha marv
E 1845 e voe dilezet e wirioù war ar gurunennt gant he fried Carlos, d'o reiñ d'o mab Carlos, ha hennezh neuze a gemeras an titl a Garlos VI.
Carlos kozh a varvas e Trieste, a zo hiriv en Italia. Tost da dregont vloaz goude, e 1874, e varvas Maria Teresa, a oa bet intañvez e-pad naontek vloaz.
Michael Sata
Michael Chilufya Sata (ganet d'ar 6 a viz Gouhere 1937 ha marvet d'an 28 a viz Here 2014) zo ur politikour eus Zambia, prezidant ar vro adalek an 23 a viz Gwengolo 2011 betek e varv.
Adlakaat a reas e anv e dilennadeg miz Gwengolo 2011. Trec'h e voe gant 43% eus ar mouezhioù, pa'c'h ae 36% anezhe gant Rupiah Banda.
Emsavadeg an Dos de Mayo
Emsavadeg an Dos de Mayo eo anv an emsavadeg a c'hoarvezas e kêr Madrid, e Spagn, d'an 2 a viz Mae 1808 pa en em savas ar bobl a-enep ar C'hallaoued o devoa aloubet ar vro. Goude-se e krogas ar bobl da stourm dre bevar c'horn ar vro. Deroù Brezel Dizalc'hted Spagn e voe.
Hiziv e vez lidet e Kumuniezh Madrid evel an Día de la Comunidad, a zo kement hag ur gouel broadel er gumuniezh.
Värmland
Värmland zo ur broviñs eus Sveden (landskap e svedeg), e kornôg ar vro, etre al lenn Vänern ha harzoù Norvegia. Karlstad eo ar gêr vrasañ.
Théodore Pilven le Sévellec
Théodore Pilven le Sévellec, pe Boc'hruzig ar c'halvar, ganet d'ar 26 a viz Mae 1842 e Gwiseni, marvet d'an 3 a viz Kerzu 1924 e Paris, oa ur barner hag a skrivas un dornad levrioù embannet e dibenn an XIXvet kantved ha deroù an XXvet.
E vuhez
Lucien Pilven e oa anv e dad, maer Gwiseni, ha Jeanne Marie Joséphine Le Sévellec hini e vamm. Eñ an hini a stagas an daou anv. Skoliet e voe e skol bublik Gwiseni, hervez Lukian Raoul, ma anavezas ar simbol. Goude e voe skoliet e Kastell-Paol ha Lesneven.
L'Écho du Finistère
L'Écho du Finistère a oa ur gelaouenn sizhuniek e galleg, gant pennadoù brezhonek, a veze embannet e Montroulez, etre miz Kerzu 1905 ha miz Kerzu 1912.
Théodore Pilven le Sévellec
E vuhez
Perzh a gemeras e Brezel 1870 gant Arme Breizh, ha bet e oa e kamp Konli. Goude ar brezel e voe barner e Lisieux, Kintin, Kastell-Briant ha Roazhon.
Cwm Garw
Cwm Garw zo ur geriadenn hag ur gumuniezh eus Kembre, e bwrdeistref sirol Pen-y-bont ar Ogwr. Emañ e traoñienn an Afon Garw. Emañ keriadennoù Blaengarw, Pontycymer ha Llangeinor er gumuniezh ivez.
L'Écho du Finistère
Savet e oa bet gant Alfred Lajat (Mab an Argoat), ur mignon da Frañsez Jaffrennou hag a voullas meur a gelaouenn vreizhek. Goude bezañ roet skoaz da Jaffrennou evel merour ar gelaouenn vrezhonek Ar Vro, e prenas un ti-moullañ e Montroulez hag eno e voullas L'Écho du Finistère. Ur "journal régionaliste indépendant pour la défense des intérêts industriels, commerciaux et agricoles du pays" e felle d'ar sizhunieg-se bezañ. Keleier lec'hel a veze kavet ennañ, pennadoù diwar-benn al labour-douar, pennadoù lennegel ivez, evel "Le Loup Blanc", gant Paol Féval. Un istitl brezhonek a oa, "Hekleo Penn ar Bed". 361 niverenn a voe embannet anezhi.
Théodore Pilven le Sévellec
E vuhez
Dimeziñ a reas da Louise de la Haye Saint-Hilaire e 1892, da 50 vloaz. Ur mab en doe, Xavier Pilven le Sévellec.
Putot-en-Bessin
Putot-en-Bessin a oa ur gumun eus Bro-C'hall e departamant Calvados e Normandi.
Cobos de Fuentidueña
Cobos de Fuentidueña zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Putot-en-Bessin
Bodet e oa d'ar 1 a viz Genver 2017 gant pemp kumun all d'ober ur gumun nevez: Thue-et-Mue.
kantved
Eil brezel-bed, miz Even 1944: d'ar 7 en em stal ar Royal Winnipeg Rifles Regiment e lec'hioù-difenn e kornôg Putot; tapet eo Putot en-dro d'an 8 gant an 12 Panzer-Division (SS - Hitlerjugend) alaman ha kemeret en-dro en hevelep devezh gant ar Canadian Scottish skoazellet gant tankoù ha kanolioù
Editorial Cruïlla
An Editorial Cruïlla zo un ti-embann katalanek e Barcelona.
Cozuelos de Fuentidueña
Cozuelos de Fuentidueña zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Coracornis
Spesadoù
O c'havout a reer en Indonezia e-lec'h m'emaint brosezat.
Rummatadur
Ar genad ne voe nemet ur spesad — Coracornis raveni — ennañ e-pad pell amzer kent na voe diblaset Coracornis sanghirensis betek ennañ eus ar genad kar Colluricincla (Colluricincla sanghirensis).
Enezeg Bismarck
Enezeg Bismarck zo un enezeg e Papoua Ginea-Nevez.
An Inizi
Rannet eo an enezeg etre meur a broviñs
Ar vrec'h-vor etre inizi Breizh Nevez hag Iwerzhon Nevez zo anvet St. George's Channel diwar anv Kanol Sant Jord (St. George's Channel) etre Kembre hag Iwerzhon.
Milhau
Milhau (hervez an okitaneg) (Millau e galleg ofisiel) zo ur gêr eus Okitania e Bro-C'hall, en Aveyron, e kember ar stêrioù Tarn ha Dourbie. War un douar ken uhel ha 340 m emañ, tost da uhelgompezenn al Larzac, e kreisteiz an Torosad Kreiz.
Gebweiler
Er bloavezh e oa 0 a annezidi hag a reer Guebwillerois anezho e galleg.
Milhau
Brudet eo ar c'harrbont bras nepell, dreist ar stêr Tarn.
Aerodramus maximus
Aerodramus maximus a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Apodidae.
Annez hag isspesadoù
Ar spesad a gaver an tri isspesad anezhañ :
Emgann Tudela
Emgann Tudela zo un emgann a c'hoarvezas d'an 23 a viz Du 1808, nepell diouzh Tudela, en kreisteiz Navarra, e Spagn, entre an arme spagnol hag an arme c'hall. Trec'h e voe ar C'hallaoued, dindan ar jeneral Jean Lannes (1769-1809), war ar Spagnoled a oa renet gant ar jeneral Castaños.
40 000 Spagnol a glaskas derc'hel penn ouzh 30 000 soudard gall ha polonat, a-raok bout faezhet. 6 000 Spagnol a varvas, ha 460 Gall.
An armeoù
E penn ar C'hallaoued e oa:
E penn ar Spagnoled e oa:
January Suchodolski
January Suchodolski (Grodno, 1797 - 1875, Bojmie, e-kichen Siedlce) a oa ul livour polonat. Breur e oa d'ar barzh Rajnold Suchodolski, lesanvet Rajnolda.
Alconada de Maderuelo
Alconada de Maderuelo zo ur gumun e Spagn e proviñs Segovia.
Maria Annunziata
Maria Annunziata zo un anv-badez italianek kevrennek, savet diwar unan eus anvioù ar Werc'hez Vari.
Izabel Kastilha
Isabel de Castilla (e spagnoleg) pe Izabel Kastilha (e brezhoneg) zo anv meur a briñsez eus Kastilha.
Les Fleurs du mal
Les Fleurs du mal ("Bleunioù an droug") zo anv un dastumad barzhonegoù gant ar barzh gall Charles Baudelaire, ennañ an darn vuiañ eus e werzennoù, adal 1840 betek e varv e dibenn miz Eost 1867.
Prosez
Embannet e voe al levr d'ar 25 a viz Mezheven 1857, ha trouz bras war e dro. Ha prosez, ma voe tennet 6 pezh anezhañ. Adembannet e voe doareoù disheñvel anezhañ e 1861, 1866 ha 1868. E 1949 hepken e voent aotreet.
Unan eus oberennoù meur ar varzhoniezh eo al levr, hag oberenn vrudetañ e aozer. Bleunioù an droug, e zastumad barzhonegoù brudetañ, peuzklok an droidigezh vrezhonek anezhañ, a gaver el levr Krefen Yuzaz embannet gant Koulizh Kedez (An Diaoul Dieub, 2012, pp. 8-96). Barzhonegoùigoù e komz-plaen ha Va c'halon lakaet en noazh a gaver da heul.
Dodennoù
E-touesk an dodennoù emañ ar spleen (ar velkoni), ar mazoc'hegezh, ar gwad, an amzer o tec'hel, ar c'houlzoù-amzer, ar c'huzh-heol, an noz, al loar, ar marv, ar c'housk, an islonkoù, ar maouezed, ar c'hizhier, an naeron, ar feiz relijiel, ar melezourioù, ar mor, ar varzhed, an ankoun (aroueziet gant al Lete).
Genver 2005 e Breizh
Kronologiezh vloaziek evit Breizh
2005 e Breizh
Pseudorectes
Pseudorectes a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1877 gant al loenoniour saoz Richard Bowdler Sharpe (1847-1909).
Rodez (Bro-C'hall)
Rodés
Pseudorectes
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Daou spesad a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer e Ginea Nevez.
Dolors Garcia i Cornellà
Dolors Garcia i Cornellà, ganet e 1956 e Girona, zo ur skrivagnerez katalanek evit ar yaouankiz.
Tropaeum Alpium
Tropaeum Alpium (e latin) pe Trofeo delle Alpi pe Trofeo di Augusto (en italianeg), pe   Trophée des Alpes pe Trophée d'Auguste e galleg, zo ur monumant roman, eus ar bloaz 7 pe 6 kent JK, e Turbia, e kontelezh Nisa gozh betek 1860 hogen  e Bro-C'hall hiriv, tostik d'an harzoù gant priñselezh Monaco.
Istor
Savet e voe gant an impalaer roman Augustus da lidañ e drec'h war meuriadoù ligur ar vro a gustume lammat war ar veajourien hag ar varc'hadourezh a veze war an hentoù roman. War ur maen eus an tour e lenner anvioù ar meuriadoù-se.
Kuopio
Kuopio zo ur gêr eus Finland e rannvro Pohjois-Savo. E 2017 e oa 117,842 a dud o chom enni ; gant se ez eo an navvet kêr vrasañ e Finland.
Tropaeum Alpium
Istor
Etre an XIIvet ha XVvet kantved e voe implijet an tour evel kreñvlec'h ha savet e voe tier en-dro dezhañ, harp ouzh ar mogerioù anezhañ.
En 1705, pa oa brezel etre Gall ha Savoia, e c'hourc'hemennas ar roue gall Loeiz XIV distruj holl greñvlec'hioù ar c'hornad, ha laeret e voe mein ar monumant gant e ijinourien. Lod a servijas da sevel un iliz.
Kempennet e oa ul lodenn eus ar monumant e 1929 gant arc'hant pourchaset gant ar filantrop amerikan anvet Edward Tuck. Er mirdi Edward Tuck e-kichenn ar monumant ez eus tammoù, moulloù plastr, poltredoù kozh eus ar monumant hag eus e adsavadur. Savet e oa e 1929 ha nevesaet e 2011.
Ur vaketenn eus ar monumant evel ma tlee bezañ er skeuliad 1:20 zo ivez. Ur vaketenn all a zo e kambr IX ar Museo della Civiltà Romana e Roma.
Enskrivadur
War unan eus mein an tour e oa skrivet anvioù ar meuriadoù, dastumet gant Plinius an Henañ en e Naturalis Historia :
War talbenn kornôk an Tropaeum Alpium, e penn diwezhañ ar via Julia Augusta, eo engravet dedi ar Sened roman en enor d'an Impalaer hag anv 45 pobl peoc'haet (anezho Kelted, Ligured, Veneted, Germaned entre pobloù all) a oa o bro a-hed aradennad an Alpoù, adal Mor Adria betek ar Mor Kreizdouar, meneget en urzh an douaroniezh, adal ar reter betek ar c'hornôg.
Kuopio
Kêrioù gevellet
Liammoù he deus Kuopio gant ar c'hêrioù-mañ :
Solenoidea
Solenoidea a zo un uskerentiad blotviled daouglerek hag a vez graet '"kontelleged", "treid-kontell" pe "kontilli" anezho abalamour d'o stumm.
Kerentiadoù
Hervez NCBI (2010) emañ e-barzh: Hervez ITIS (2010) emañ e-barzh:
Claude-Michel Schönberg
Claude-Michel Schönberg, bet ganet d'ar 6 a viz Gouere 1944 e Gwened, zo un aktor, kaner, saver kanaouennoù ha sonaozer.
Eirisgeigh
Eirisgeigh (Eriskay e saozneg) zo unan eus an Inizi Gall pellañ e gwalarn Bro-Skos. Emañ etre Uibhist a Deas (South Uist) ha Barraigh (Barra), ha liammet eo ouzh enez Uibhist a Deas war-bouez ur chaoser a oa bet savet e 2001. Er bloaz 2013 e oa annezet an enezenn gant 147 a dud.
Daoust m’eo bihan, ez eo brudet Eirisgeigh, evit meur a abeg. Enni e touaras ar priñs Charles Edward Stuart (Bonnie Prince Charlie) d’an 23 a viz Gouere 1745 da gemer penn emsavadeg ar Jakobited. E 1941 e voe graet peñse dirak Eirisgeigh gant ul lestr, ar "Politician", hag e gargad wiski, ar pezh a voe kontet el levr hag er film Whisky Galore.
Kib vell-droad ar bed 1990
Kib vell-droad ar bed 1990 a zo ur gevezadeg-sport hag a oa bet dalc'het, evit ar pevarzekvet gwech, en Italia eus an 8 a viz Mezheven d'an 8 a viz Gouere 1990.
E 1934 e oa bet dalc'het ar genstrivadeg e Rouantelezh Italia c'hoazh. An eizhvet gwech e oa da Gib ar bed bezañ aozet en Europa da-heul an dalc'h kent e Suamerika (Mec'hiko) e 1986.
Sent Laurenç
Saint-Laurent e galleg, Sent Laurenç e bearneg a oa ur gumun c'hall en departamant ar Pireneoù-Atlantel. Emañ e-barzh kumun Sent Laurenç e Bretanha bremañ.
Eskopti Kemper ha Leon
Eskopti Kemper ha Leon (Dioecesis Corisopitensis-Leonensis e latin) eo anv an eskopti a zo bet savet e 1801 hag a glot gant tachenn departamant Penn-ar-Bed. Emañ e sez e Kemper. En eskopti-se e kaver an holl barrezioù a oa en Eskopti Leon, ul lodenn vat eus ar re a oa en Eskopti Kernev, un darn eus ar re a oa en Eskopti Treger, un dornadig eus ar re a oa en Eskopti Gwened, hag un nebeudig eus parrezioù Eskopti Dol.
Rallina
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad rakiged a ya d'ober ar genad :
Eskopti Kemper ha Leon
Abaoe ar c’henta a viz Gwengolo 2017 ez eus en eskopti ugent parrez nevez (betek hen e oa 323 parrez ha 18 deanded).
Arondisamant Millau
Arondisamant Millau zo unan eus arondisamantoù an departamant gall Aveyron, e kreisteiz an Torosad Kreiz, e-lec'h m'emañ uhelgompezenn al Larzac. Kêr Millau eo ar pennlec'h.
Eskopti Kemper ha Leon
Unan eus eskopti Proviñs ekleziastikel Roazhon eo.
Rallina
O c'havout a reer en Aostralazia hag Azia, seizh (7) isspesad dezhe en holl.
Arondisamant Millau
Brudet eo ar pont bras dreist ar stêr Aveyron (stêr).
Eskopti Kemper ha Leon
Roll eskibien an eskopti
Pennad pennañ : Eskibien Kerne
Arondisamant Millau
Betek 2016
Rannet e oa arondisamant Millau e 15 kanton (betek 2014) hag e 101 kumun :
Abaoe 2017
Adrannet e voe arondisamantoù Aveyron d'ar 1 a viz Genver 2017. 110 kumun zo en arondisamant Millau bremañ.
Frizia
Frizia pe Bro-Friz (Fryslân, Fraislaand, Freesland, Fräislound, Fraschlönj, Friislon, Friesland hervez ar rannyezhoù) eo bro ar Friziz, ar frizeg, o yezh, a-hed da aodoù Mor an Hanternoz en Izelvroioù hag en Alamagn, betek harzoù Danmark.
Rannoù Friz
Teir rann vras a ya d'ober Bro-Friz:
Bretanha (Pireneoù-Atlantel)
Bretagne e galleg, Bretanha e bearneg a oa ur gumun c'hall  en departamant ar Pireneoù-Atlantel e Bro-C'hall. Hiriv emañ e-barzh kumun Sent Laurenç e Bretanha.
Friz (disheñvelout)
Friz a c'hall bezañ meur a dra:
Eulemur cinereiceps
Eulemur cinereiceps a zo ur spesad primated eus kerentiad al Lemuridae.
Jean Baptiste Camille de Canclaux
Jean Baptiste Camille de Canclaux, bet ganet e Pariz d'an 2 a viz Eost 1740 hag aet da Anaon er memes kêr d'ar 27 a viz Kerzu 1817, a oa ur jeneral gall da goulz an Dispac'h Gall. Senedour e voe ivez e-pad an Impalaeriezh C'hall Kentañ hag ezel eus Kambr ar Birien da-geñver an Adaozadur Kentañ.
Algeciras
Algeciras (distaget [] e spagnoleg) zo ur gêr vras hag ur porzh-mor e Proviñs Cádiz, en Andalouzia, e kreisteiz Spagn. Pouezusañ porzh Spagn eo Algeciras hag unan eus pouezusañ porzhioù Europa, goude Rotterdam, Hamburg, Antwerpen ha Bremen.
Eulemur cinereiceps
Labourioù skiantel nevez a seblantfe diskouez e vije Eulemur albocollaris an hevelep taxon hag Eulemur cinereiceps.
Algeciras
Tost eo Algeciras da veg kreisteisañ Spagn, en hanternoz da strizh-mor Jibraltar, hag a-dal da gêr Jibraltar. E 2021 e oa 122 982 a dud o vevañ e kêr. En tolpad-kêrioù, m'emañ ivez kumunioù Los Barrios, La Línea de la Concepción, Castellar de la Frontera, Jimena de la Frontera, San Roque ha Tarifa ez eus 263 739 a dud.