cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Inizi Orc'h
Sellet ivez
Un enezeg all, dizoloet er, a zo bet roet dezhi un anv a ra dave da Inizi Orc'h : Inizi Orc'h ar Su e mervent ar Meurvor Atlantel.
Tchinboneg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo an tchinboneg (chinbon, ütbü pe chindwin chin) komzet gant tro-dro da 19.600 den (1983) e stad Chin, e Myanmar.
Yezhoù choek
Ur bloc'had yezhoù sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo ar choeg (sho), ennañ teir yezh komzet e Myanmar hag e Bangladesh.
1504
Diwar-benn bloavezh 1504 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1504
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1504
Sarpedon (mab Laodameia)
Sarpedon (Σαρπηδών e henc'hresianeg) a oa mab da Zeus, ganet gant Laodameia, merc'h Bellerofon. Roue Lykia e oa. En em gannañ a reas e tu an Droianed e-pad brezel Troia, skoazellet gant e genderv Glaokos, hag ez eo unan eus ar brasañ harozed a-du gant Troia en Ilias.
Skandalat a ra Hektor en Ilias o lavaret e lez holl ar stourm diaes da gevredidi Troia ha neket d'an Droianed o-unan. Disklêriañ a ra n'o doa abeg ebet al Likianed d'en em gannañ ouzh an Akeaned, nag abeg ebet da gaout kaz oute, met abalamour ma oant kevredidi feal eus an Droianed e rafent hag en em gannfent diouzh o gwellañ.
Pa dagas an Droianed moger difenn nevez an Akeaned, Sarpedon a renas e dud (en o zouez Glaokos ha Asteropaios) war dalbenn an emgann hag a zistroas evezh Aias Telamonios hag Aias Teukros diouzh argad Hektor, da nerzhioù Sarpedon.
Digeriñ a reas un tremen er voger difenn hag e voe an hini kentañ oc'h antreal er c'hamp akean. A-drugarez d'an argad-se e teuas Hektor a-benn da freuzañ dorioù ar c'hamp diouzh e du.
Pa zeu Patrokles en emgann gwisket evel Ac'hilleüs e tegouezh gant Sarpedon. Fellout a ra da Zeus arboellañ buhez e vab daoust ma oa tonket da vervel diwar dorn Patrokles. Graet en dije met Hera a zegasas da soñj dezhañ e oa bugale doueed all oc'h en em gannañ hag o vervel a-wezhioù. Ma vefe arboellet buhez e vab gant Zeus e vefe graet ivez gant doueed all. Ha Zeus a lezas Sarpedon da vervel.
Pa gouezh Sarpedon, e par ar marv, e c'halv Glaokos evit gwareziñ e armoù hag e gorf. Tennañ a reas Glaokos ar speg sanket e Sarpedon, hag evel ma kuitae e gorf ez eas e vuhez kuit ivez. Kregiñ a reas neuze un emgann eus an taerañ en-dro da gorf ar roue marv. Dont a reas a-benn ar C'hresianed a-benn da gemer e harnez, met Zeus hag Apollon a warezs ar c'horf. Apollon a gemeras ar c'horf hag a walc'has anezhañ, ha neuze e roas anezhaÆ da Hypnos ha Thanatos a gasas anezhañ betek Lykia evit al lidoù kañv.
Lod a zanevelle e oa ar memes den ha Sarpedon, mab Europa, hag e vije bet roet dezhañ gant Zeus ur vuhez hir-kenañ a echuas da vare brezel Troia. Koulskoude e krede ar muiañ niver e oant daou zen disheñvel a vevas e mareadoù disheñvel. Ul liammm kerentiezh zo etre an daou Sarpedon dre Laodamia. Lavaret a raed e oa bet dimezet Laodamia gant Evandros, mab ar Sarpedon a oa bet ganet gant Europa.
Skol-Veur Gomunour Labourerion ar Reter
thumb|150px|right|Goloenn ar gelaouenn "Ar Reter Dispac'hel" embannet gant KUTV Skol-Veur Gomunour Labourerion ar Reter (ruseg: Коммунистический университет трудящихся Востока pe КУТВ) diverraet diwar ar ruseg KUTV hag anvet ivez a-wezhoù Skol-Veur ar Reter-Pellañ a oa bet krouet d'ar 21 a viz Ebrel 1921 e Moskov gant ar C'homintern evit stummañ pennoù komunour ar broioù trevadennet.
Er penn-kentañ e oa Karl Radek e penn ar Skol betek ma oa bet skarzhet diouzh Strollad Komunour an Unaniezh Soviedel.
Eno e veze ken teorikel ha pleustrek an danvezioù ma veze kelennet, da skouer, teoriennoù ar varksouriezh, penaos aozañ ha brudañ ur Stollad Komunour, afreioù o tennañ d'ar gwir ha d'ar velestradurezh, penaos kas da-benn an dispac'h, penaos sevel ur stad sokialour, sindikadoù, hag all.
Skourroù lec'hel a oa ivez e Bakou (bremañ en Azerbaidjan), Irkoutsk ha Tochkent (bremañ en Ouzbekistan).
Embannet e evze gant ar Skol-Veur Революционный Восток ("Ar Reter Dispac'hel").
Setu un nebeud komunourion vrudet bet stummet e KUTV:
Serret e oa bet ar Skol-Veur da diwezh ar bloavezhioù 1930. Dikreizennet e oa bet labour stummañ ar Skol-Veur, isrannet e meur askol vihan dre republikoù an Unaniezh Soviedel.
Erer Haast
Erer Haast a oa un evn-preizh hag a veve e Zeland-Nevez. Harpagornis moorei eo e anv skiantel.
Gwaric'hioeg
Ur yezh outoek-aztekek eus isskourr ar yezhoù tarahoumarek eo ar gwaric'hioeg (guarijío) komzet e Mec'hiko.
Potchoutekeg
Ur yezh outoek-aztekek eus skourr ar yezhoù aztekek eo an potchoutekeg (pochutec) komzet gwechall e Mec'hiko.
Ur yezh varv an hini eo.
Daphnis (loarenn)
Daphnis (gresianeg Δαφνίς) a zo ul loarenn diabarzh Sadorn. Sadorn XXXV eo anvet ivez ag hec' anv da c'hortoz a oa S/2005 S 1. Un treuzkiz a 6–8 km e-deus ha lec'hiet emañ e-barzh Mankadur Keeler. Gant Carolyn Porco hag ar Cassini Imaging Science Team.
Nebeut tre a fedoù ez eus ganeor diwar-benn he ferzhioù met hec'h ezkreizennegezh ha he stouadur a zo dister, war a seblant.
Daveoù
... | Pan | Daphnis | Atlas | ...
Muneg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo ar muneg (mün, ng'men, yawdwin pe chinbok) komzet gant tro-dro da 30.000 den (1991) e Myanmar.
Ur rannyezh ez eus:
Pilikant
Ar Pilikanted a zo evned bras peskdebrer. Heverk eo o figos dre m'en deus ur c'hodell a c'hell astenn. Holl emaint rummet er c'herentiad Pelecanidae, hag er genad Pelecanus.
Annez
E-touez ar spesadoù pilikanted ez eus daou anezho hag a vez gwelet en Europa : ar Pilikant gwenn hag ar Pilikant penn fuilh.
Spesadoù
8 spesad pilikanted a zo, holl er genad Pelecanus :
Sifaka
Ar sifakaed eo al lemured a ya d'ober ar genad Propithecus. Bevañ a reont e Madagaskar.
Cniva
Ur roue gotek o ren e IIIde kantved a oa Cniva. Faezhet ha lazhet en-doa an impalaerien roman Decius ha Herennius Etruscus en Emgann Abrittus e 251. Netra a anavezer diwar-e-benn ouzhpenn an dra-mañ.
Lugan
Ul lugan zo ur youc'h brezel, ha n'eo ket ur c'han. Graet e vez ar ger-se ivez, ha dreist pep tra, eus ar frazennoù a vez savet, pe goveliet, da lakaat e penn an dud, dezho da gompren ur wirionez ofisiel bennak, da grediñ enni, pe da zerc'hel soñj anezhi.
Implijet e vez al luganoù er politikerezh, er relijion hag er c'henwerzh, da gendrec'hiñ an dud. Ul lugan mat eta a zo ur seurt diskan berr, aes da gompren, da gounaat, ha da adlavarout. Tennañ a ra a-wechoù d'ur c'hrennlavar, pa c'hoari gant ar c'hlotennoù.
Luganoù breizhat ha brezhonek
Er kantved : Er :
Luganoù politikel e dilennadegoù SUA
Diaes e vez kavout politikerezh enne a-wechoù.
Luganoù relijiel
Evel luganoù e oa ar c'hatekiz desket dre an eñvor, e stumm goulennoù ha respontoù, evel ma vez desket ar C'horan e skolioù islamek Pakistan pe Londrez, pe ar varksouriezh e skolioù Kuba.
E Breizh e veze distreset ar c'hatekiz dre fent: ''-C'hwi zo kristen? -Ya peogwir n'on ket ur c'hi bihan. Ar respont mat a oa, evel-just, peogwir on bet badezet''.
Desket e vez, hiriv c'hoazh, an taolennoù lieskementiñ er skolioù war don goulennoù ha respontoù ar c'hatekiz kozh.
Setu un nebeud luganoù relijiel:
Luganoù kenwerzhel
Peurvuiañ e vezont disoñjet pa baouezont da vorodiñ ar pennoù, met garanet int en empennoù, evel al luganoù all, ha seul yaouankoc'h an empenn seul donoc'h ar merk.
Luganoù all
Implijet e vez binvioù ar propaganda, hag al luganoù en o zouez, da levezoniñ emzalc'h an dud, ha dreist-holl evit ar yec'hed, pe enep ar vezventi, evel gant al luganioù-mañ:
Erge
Erge zo un anv-lec'h brezhoneg a gaver
Eos
thumb|220px|right|Eos o redek war-lerc'h [[Tithon, oinoc'hoe atikat gant al livour Akiles, war-dro 470–460 kent JK, mirdi al Louvre]]
Eos (Έως pe Αύως e gregach) a oa un Ditanez, doueez tarzh an deiz ha mamm an Anemoi, an avelioù, e mojennoù kozh Hellaz. Klotañ a ra gant Aurora gant ar Romaned.
Mojenn
Merc'h eo da Hyperion ha Theia, ha c'hoar eo da Helios (an Heol) ha da Selene (al Loar).
Dimezet eo da d-Tithon, ha gantañ e krou Memnon hag Emathion. Karet he deus Ares, ha gant-se he deus sachet warni kasoni Afrodite. Kondaonet eo bet gant an doueez da vezañ atav e karantez, gwashat planedenn.
He c'harantezioù
E-touez ar re a garas:
Emañ o chom e-tal Okeanos, a zalc'h bed an dud. Bemdez, pa vez ar c'houlz d'an noz da echuiñ, e kuita gwele Tithon, hag en he c'harr e red war-zu an Oabl da gemenn d'an doueed donedigezh he breur Helios. Hervez Homeros e vez Eos gantañ a-hed e zevezh. Da noz e tiskenn eus Olympos da vont d'ar gêr, ha ganti e vez an Eurioù. En trajediennoù e klot gant Hemera, an deiz.
Alies e vez graet ῥοδοδάκτυλος / rhododáktylos (bizied ar roz) anezhi, pe κροκόπεπλος / krokópeplos (sae safranek) pe c'hoazh ἠριγένεια / êrigéneia (bugel ar beure).
War al listri pri e vez divaskell peurvuiañ. A-wechoù ivez he gweler gwisket gant ur ouel hag azezet en ur c'harr sachet gant pevar a gezeg.
Football Club de Metz
Ar Football Club de Metz a zo ur c'hlub mell-droad gall krouet e 1919.
Kiboù e Europa
Abaoe ar Coupe des villes de foire e 1968-1969, en deus c'hoariet an FC Metz 10 koulzad european : 1 e kevre ar gampioned (1999), 2 e kib an trec'herien kiboù (1985 ha 1989), 3 e Kib UEFA (1986, 1997, 1998), 2 a kib intertoto (1995,1999) ha 2 e coupe des villes de foire (1969 ha 1970).
Disoc'hoù
Anvioù brudet
Diwallerien
Difennerien
Kreizourien
Tagerien
Skipailh (2007/2008)
Diwallerien
Difennerien
Roll livadurioù Tizian
Tremen 100 taolenn graet gant Tizian zo dastumet amañ.
Football Club de Metz
Skipailh (2007/2008)
Kreizourien
Tagerien
Emgann Abrittus
Emgann Abrittus, anvet ivez Emgann Forum Terebronii a c'hoarvezas e Scythia Minor e deroù miz Gouere 251. An impalaer roman Decius hag e vab Herennius Etruscus a stourmas ouzh ar C'hoted hag o roue Cniva. Faezhet e voe ar Romaned, dreist holl peogwir n'en-doa ket ar jeneral Trebonianus Gallus argaset anezho en un doare argadus a-walc'h. An daou impalaer a voe lazhet.
Goude an emgann e sinas Trebonianus Gallus ur peoc'h gant ar c'hoted hag a aotre anezho da virout o freizhenn ha da vont en-dro da du arall an Danav. Grataat a reas ivez da baeiñ un truaj dezho pep bloaz.
Hervez an istorour Ammianus Marcellinus e oa emgann Abrittus una eus ar faezhidigezhioù roman gwashañ e varead gant Emgann Teutoburg, aloudabegoù ar Marcomanni ha Emgann Andrinopl.
Gant T. Ivanov e 1969 ha 971 e oa dizoloet lec'h an emgann, e-kichen Razgrad, e Bulgaria.
Lipstick
Lipstick (Bazhig ruz-muzelloù) a zo titl ur film amerikan, e doare ar filmoù  gwallañ ha dialañ  (a zo rape and revenge e saozneg), kaset da benn gant Lamont Johnson e 1976 gant an div c'hoar Margaux Hemingway ha Mariel Hemingway, anezho merc'hed-bihan ar skrivagner Ernest Hemingway.
Brudet eo abalamour d'an abadennoù gwallañ merc'hed ha lazhañ kriz a zo ennañ, hervez boaz ar seurt filmoù, ma voe anvet Viol et Châtiment e galleg.
No Place to Hide (kanaouenn)
"No Place to Hide" eo single kentañ ar strollad nu-metal Korn evit o eil fladenn Life Is Peachy. Kregiñ a ra ar ganaouenn gant un digoradur sonet gant an izgitar ha gitarioù skiltr ha taboulinoù doare funk a vez kavet enni.
Berzh
Desellet e vez ar ganaouenn-mañ evel an hini gentañ o vezañ bet merket war ar chadenn MTV hag a reas berzh bras a-walc'h, ha dreist-holl er Rouantelezh-Unanet. Daoust d'un ezvezañs a glip filmet evit ar single-mañ e voe graet gant MTV ur meskaj a skeudennoù tennet eus klipoù eus ar video Who Then Now? hag eus videoioù kozh ar strollad.
E 1998 e voe kaoz da reiñ ar Grammy d' ar ganaouenn evel ar Gwellañ Kanaouenn Metal (Best Metal Performance). An eil gwech e oa da g-Korn bezañ anvet er rummad-se.
Roll ar c'hanaouennoù
CD 1:
CD 2:
CD 3:
Amzer-amdremenet
Er yezhadur hag yezhoniezh e vez lavaret amzer-amdremenet, pe amdremened, pe amzer-dremenet ledan (e latin: imperfectum) eus un amzer yezhadurel en tremened a dalvez da deskrivañ un ober pe un darvoud a c'hoarveze a-raok ar mare m'emeur o komz (amzer-vremañ) en ur reizhiad amzerioù rik pe a-raok ar mare m'emeur o komz anezhañ lakaet da zaveenn en ur reizhiad keñveriek met o resisisaat ar fed ma ne oa ket peurachu an ober pe ar stad-se d'ar mare kent-se. Da lâret eo e talvez da gomz eus an tremened evel ma vije en amzer-vremañ.
E berr-gomzoù e talvez an amzer-dremenet strizh da verkañ an amzer-dremenet en un tu hag an arvez ledan en tu all war un dro, enebet ouzh an amzer-dremenet strizh, da skouer :
Alies e vez implijet an amzer-mañ evit danevelliñ.
Brezhoneg
E brezhoneg e c'heller sevel an amzer-dazont hervez an tri doare displegañ boas, da skouer gant ar verb "hadañ"
Saozneg
E gwirionez e saozneg n'eus amzer-amdremenet ebet, hag enebet e vez an amzer-dremenet strizh (past perfect) diouzh un tu ouzh an amzer-dremenet pad diouzh an tu all, savet diwar ar verb-skoazell "to be" en dremened mui stumm-ober ar verb pennañ, da skouer:
Estreget e arc'hwel pennañ ma talvez da sevel an doare-divizout, a-hendall e c'heller implijout ar verb-doareañ "would" (berraet: " ' d") evit pouezañ war ar fed ma veze graet pe ma c'hoarveze un dra bennak e-pad kalz a amzer en amzer dremenet, da lâret eo an amdremened en arvez boas, da skouer:
Kous (meuriad)
Ur meuriad indian eu su Oregon eo ar Goused. Bevañ a reont gant an Umpquaed hag ar Siuslawed er mirlec'h ar Meuriadoù Kevreet eus an Indianed Kous, Umpqua izel ha Siuslaw. Da get ez eo aet o yezh e 1972 hag an holl izili eus ar meuriad a gomz saozneg hiziv.
Amzer-amdremenet
Latin
Setu penaos e veze displeget pep rummad verboù en amzer-amdremenet e latin:
Kous (meuriad)
Liammoù diavaez
Lec'hienn ar mirlec'h
Amzer-amdremenet
Spagnoleg
Diwar patrom an displegadur latin e oa bet dioroet an amzer-amdremenet er yezhoù romanek a-vremañ.
E spagnoleg e vez enebet an amzer-amdremenet (anvet alies: copretérito) ouzh an amzer-dremenet amstrizh (pe "kevrennek") hag ivez ouzh an amzer-dremenet strizh, disheñvel takas implij pep hini an eil e-keñver ar re all, da skouer:
Setu penaos e vez displeget pep rummad verboù reizh:
Persieg
Ar persieg a ra an diforc'h etre an amzer-dremenet pad diouzh un tu hag an amzer-amdremenet diouzh a tu all.
Reizh eo diplegadur an amzer-amdremet evel an holl amzerioù tremenet all, savet diwar ur rakger digemm ("mi-") mui dibennoù personel ("-am"...) evel-hen (s.o. ouzh ar pennad "verb kevrennek"):
Yezhoù slavek
Daosut ha m'eo aet da get an amzer-amdremenet en darn vrasañ eus ar yezhoù slavek e kendalc'her d'ober ganti c'hoazh e bulgareg, da skouer:
Malayalameg
E malayalameg e vez enebet an amzer-adremenet plaen diouzh un tu gant an amdremened pad diouzh an tu all:
Lleu Llaw Gyffes
thumb|280px|Lleu troet en erer, e levr [[Charlotte Guest.]] Lleu Llaw Gyffes (/ɬeɨ ɬau gəfes/), pe Llew Llaw Gyffes (dre fazi), zo anv un den eus pevare skourr ar Mabinogi, e kontadenn Math fab Mathonwy, mab Math hag Arianrhod. Peurvuiañ e soñjer e klot e anv gant hini Lugh e mojennoù Iwerzhon, pe Lug (pe Lugos) an doue galian.
Lleu er Mabinogi
Istor Lleu ha tynghedau Arianrhod, ha hini Lleu ha Blodeuwedd, a ya d'ober eil ha trede lodenn an danevell Math fab Mathonwy er Mabinogi.
E c'hanedigezh
Breur gevell eo da Dylan Eil Ton. Da vare e c'hanedigezh e taol e vamm tri mallozh (pe geisa) warnañ :
Koulskoude, pa gresk ar paotr ha pa wel ar vamm pegen ampart eo e ro ul lesanv dezhañ, ha setu savet diwarnañ ar mallozh kentañ.
Un deiz e voe roet dezhañ da grediñ, gant e eontr Gwydion, e oa arsailhet e di, ha setu Lleu rediet da gemer armoù. Ar roue Math, a zo ur strobineller galloudus anezhañ, gant skoazell e niz Gwydion, a grou dezhañ ur pried diwar bleunioù ha plant: Blodeuwedd an hini eo, da lavarout eo « dremm bleunioù », a greder.
Gerdarzh
En anv Lleu e weler ar wirizienn gembraek a zo er gerioù golau ("gouloù") ha lleuad ("loar"), hag a dalv kement ha "gouloù" ha "sklaer" war un dro. Ouzhpenn-se, evel ar ger golau e c'hall ober dave d'ar blev melen.
Maraeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo ar maraeg (mara(m), lakher, zao pe mira) komzet gant tro-dro da 22.000 den (1997) en Assam en India ha gant 20.000 den e Myanmar (1994).
Plelann
Plelann zo un anv-lec'h brezhonek a gaver
Pimeg ar menezioù
Ur yezh outoek-aztekek eus skourr ar yezhoù tepimek eo pimeg ar menezioù (nebome) komzet gant tro-dro da 1.000 den (1989) war ar vevenn etre Sonora ha Chihuahua e Mec'hiko.
Koumeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo ar c'houmeg (khumi pe khweymi) komzet e Myanmar (76.700 den e 1983), Bangladesh (1.188 den e 1981) ha gant un nebeud tud all en India.
Pimeg ar menezioù
Disheñvel eo diouzh ar pimeg izel.
Koumeg
Pemp rannyezh ez eus :
Morfologiezh
Un dachenn-studi yezhoniel eo ar vorfologiezh a bled gant an doare da sevel ha da grouiñ gerioù.
Meur a zoare morfologiezh a zo e gwirionez, da skouer ar vorfologiezh diazezet war studi ar gerioù (saoz. word-based morphology). Dre vras, avat, e c'heller lavarout eo kevatal peurliesañ an termen morfologiezh gant studi ar morfem. Setu an doare teoriennoù a vo displeget er pennad-mañ.
Pep ger a vez savet diwar elfennoù nebeutañ anvet morfemoù. Klasket e vez reolennoù evit displegañ penaos e c'hell bezañ implijet pep doare morfem evit sevel gerioù diwarne.
Ret eo ober un diforc'h ivez etre an daou zoare morfemoù pennañ:
(Gw. kenger)
Deveradur ha displegadur
Talvezout a ra an deveradur da gemmañ ster pe rummenn yezhadurel ur ger diazez keit ha ma talvez an displegadur da verkañ kefridioù ha perzhioù yezhadurel, da skouer :
Pimeg izel
Disheñvel eo diouzh pimeg ar menezioù.
Morfologiezh
Ar c'hevrennadur
Argerzhadurioù morfologel all ez eus avat, en o zouez ar c'hevrennadur.
Ur ger kevrennek a zo anezhañ ur ger savet diwar daou pe vui a vorfemoù distag, da skouer :
Ur ger a c'hell bezañ krouet e yezhoù 'zo diwar daou vorfem-stag. Diouzh an tu all, avat, e c'hell morfemoù stag dont da vezañ implijet evel morfemoù distag. E saozneg e vez implijet da skouer an nevezc'her ism tennet diwar al lost-ger -ism (kevatal da -iezh e brezhoneg, d.s. socialism, conservatism, fascism hag ivez hinduism, buddhism) evit talvezout kement ha ur gredenn bennaket.
Alovorfemoù
Bep morfem a c'hell bezañ distaget e doareoù disheñvel hervez reolennoù rik-pe-rikoc'h o tennañ, peurliesañ, da lec'h ar morfem-se hag ar sonioù all tro-dro dezhañ dreist-holl. E saozneg e vez distaget evel-se mouezhiet pe divouezh ar vorfemenn '-S' a dalvez da verkañ al liesterioù reizh a-benn klotaat gant doare distagañ ar sonenn gent:
Enteuzadur
Gant ar yezhoù enteuzel evel al latin da skouer, e vez enteuzet meur a vorfem plegadel en unan. Da skouer :
Disheñvel rik eo kement-mañ diouzh ar pezh a c'hoarvez gant ar yezhoù daspegel evel an turkeg e lec'h ma vez sklaer ar vevenn etre pep morfem gant pep a berzh resis.
Treuzstummadur
Treuzstummadur (saoz. suppletion) e vez graet outañ pa vez implijet ur ger disheñvel-mik diouzh unan all evit diskwel ur c'hemm a c'hellfe bezañ graet a-hend-all dre implijout morfemoù, da skouer :
Gesamtbedeutung
Ober a reer gant an termen alamanek Gesamtbedeutung evit deskrivañ perzhioù semantikel pennañ ur morfem hep derc'hel kont eus ar fed ma vez distag pe get. Da skouer e talvez e brezhoneg ar morfemoù "-er" hag "-our" da verkañ an oberour.
Mibinell
Ar mibinelled a zo bronneged kigdebrer hag a vev en Azia, Afrika ha kreisteiz Europa. Mibinelled a zo ivez en Antilhez hag Hawaii m'int bet degaset gant an dud.
Awaeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo an awaeg (awa pe khumi awa) komzet e Myanmar.
Distrig Sokolov
thumb|right|300px|Lec'hiadur distrig Sokolov e rannvro Karlovy Vary hag er Republik Tchek thumb|right|300px|Kumunioù distrig Sokolov Distrig Sokolov (Okres Sokolov e tchekeg) a zo un distrig (okres) e Karlovarský kraj er Republik Tchek. Sokolov eo ar gêr-benn. 753,6 km² eo gorread an distrig, e 2007 e oa 93 379 annezad ennañ (stankter : 124 annezad/km²).
Roll kêrioù ha kêriadennoù distrig Sokolov
Březová - Bublava - Bukovany - Citice - Dasnice - Dolní Nivy - Dolní Rychnov - Habartov - Horní Slavkov - Chlum Svaté Maří - Chodov - Jindřichovice - Josefov - Kaceřov - Krajková - Královské Poříčí - Kraslice - Krásno - Kynšperk nad Ohří - Libavské Údolí - Loket - Lomnice - Nová Ves - Nové Sedlo - Oloví - Přebuz - Rotava - Rovná - Sokolov - Staré Sedlo - Stříbrná - Svatava - Šabina - Šindelová - Tatrovice - Těšovice - Vintířov - Vřesová
Mart
Ar marted eo ar bronneged kigdebrer a ya d'ober ar genad Martes e kerentiad ar mustelideged.
Kar int d'ar c'harkajou, d'ar gaerell pe d'an dourgi. Un darn vras anezho a vev er gwez ma chaseont gwiñvered.
Dielfennadurioù genetikel nevez o deus diskouezet eo ar genad Martes ur genad polifiletik ha lakaet eo bet Martes pennanti ha Martes americana en ur c'hladad ispisial asambles gant ar c'harkajou hag an tolomuko.
1505
Diwar-benn bloavezh 1505 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1505
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1505
Kapellebroek
Kapellebroek  (e galleg:Cappelle-Brouck ) a zo ur gumun eus ar Westhoek e Flandrez Frañs, e departamant Norzh, en Hanternoz Bro-C'hall.
Pilikant gwenn
Ar pilikant gwenn a zo ur spesad evned peskdebrer bras, Pelecanus onocrotalus an anv skiantel anezhañ.
Annez
Kavout a reer ar spesad, a-dachadoù, e kreisteiz-kreiz Eurazia, kreisteiz Azia hag Afrika.
Daieg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek ar su eo an daieg (da(a)i pe m'kaang) komzet gant tro-dro da 30.000 den (1994) e Myanmar.
Votadeg unanv gant un dro hepken
Ar votadeg unanv gant un dro hepken a zo un doare votiñ implijet da zilenn un den hepken. Implijet e vez e kalz broioù evel Kanada, Breizh-Veur pe Stadoù-Unanet Amerika evit dilennadegoù broadel pe lec'hel. Boutinoc'h e vez en trevadennoù breizhveuriat kozh. E frammadur ur votadeg unanv gant un dro hepken e voter ur wech hepken e pep pastell-vro votiñ hag an danvez-kannad en deus gounezet muioc'h a vouezhioù eget ar re arall a vez dilennet, ha pa n'en defe ket gounezet ouzhpenn an hanter eus ar mouezhioù.
Doare-votiñ
En ur votadeg unanv gant un dro hepken ne c'hell pep voter votiñ nemet ur wech hag evit un danvez-kannad hepken hag ar gounezer eo an hini en deus gounezet muioc'h a vouezhioù eget ar re arall. An dra-se a lakaa ar votadeg unanv gant un dro hepken d'an doare votiñ eeunañ evit ar voterien hag evit an dud a zo o c'harg merañ ar votadeg. Choaz harzoù ar pastelloù-bro a c'hell bout un abeg a gudennoù, avat.
Liammoù diavaez
Plurality voting system Escrutinio uninominal mayoritario Enemmistövaali Scrutin uninominal majoritaire à un tour בחירות בשיטה הרובנית Ordynacja większościowa Мажоритарная избирательная система Većinski izborni sistem 多數制
Penin (Pas-de-Calais)
Penin a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Kazon
Kazon zo ur gumun e Breizh, e Liger-Atlantel, e gevred ar vro.
Ardamezioù
En argant e deir c'haouenn en sabel, pigosek, iziliek ha lagadek en gul.
Hervez Froger ha Pressensé, ar gumun ne ra ket ganto.
Mika Etchebehere
thumb|right|200px|Mika Etchebehere Mika Etchebehere, pe Michèle Feldman he gwir anv, (2 a viz C'hwevrer 1902 en Arc'hantina – 7 a viz Gouere 1992) a oa ur stourmerez anarkour ha marksour hag a gemeras perzh e POUM e-pad Brezel Spagn.
Andrés Nin
Andres Nin Pérez (4 a viz C'hwevrer 1892 en El Vendrell - muntret d'an 20 a viz Even 1937 en Alcalá de Henares) a oa un dispac'hour spagnol hag unan eus krouerien POUM.
E vuhez
Nin a voe ganet en ur familh paour (kere e oa e dad, ha peizantez e vamm). Mont a reas da chom e Barcelona ur pennadig a-raok ar Brezel bed kentañ. Skolaer e voe en ur skol lik e-pad ur frapadig, ha goude-se e stagas gant ar c'helaouiñ hag ar politikerezh.
A-bouez e voe 1917 en e vuhez. Gwall zesachet e voe gant an harz-labour hollek aozet e Spagn, an dispac'h e Rusia hag ar stourmoù etre pennoù embregerezhioù Barcelona hag ar sindikadoù, dreist-holl CNT. Ezel e voe eus PSOE e-pad ur pennadig, a-raok bezañ ezel eus CNT. Kemer a reas perzh en eil kendalc'h CNT e 1919, ha pouezañ a reas evit ma vefe ebarzhet CNT en Trede Etrevroadel. Lakaet e voe da sekretour broadel CNT, e-plas Evalio Boal hag a oa bet drouklazhet.
E 1921 e kemeras perzh en emvod meur kuzh CNT, ha dilennet e voe da gannad CNT evit trede kendalc'h an Trede Etrevroadel hag ivez da gannad e kendalc'h krouiñ an Etrevrodadel Sindikel Ruz. Bras e voe e berzh en daou aozadur-se. Ken abred hag e 1922 e voe dilezet an Trede Etrevroadel gant CNT. Azalek 1921 edo o chom e Moskov, hag e-pad ur pennad e voe ezel eus skipailh Trotsky. Azalek 1926 e voe ezel eus an tu-kleiz renet gant Trotsky a-enep Stalin e diabarzh strollad komunour URSS. Rankout a reas kuitaat URSS e 1930.
Goude-se e tistroas da Spagn hag a-bouez e voe e berzh evit sevel un aozadur bolchevik ha leninour anvet ICE : Izquierda Communista de España (Tu-kleiz Komunour Spagnol) e miz Mae 1931. Stag ouzh Tu-Enep Etrevroadel an Tu-kleiz e oa, met bihan-tre e oa ivez strollad Nin. D'ar mare-se e savas diemglev etre Nin ha Trotsky, dreist-holl pa ginnigas Trotsky dezhañ kendeuziñ e strollad gant Yaouankizoù Sokialour PSOE, a-benn kaout muioc'h a dud a-du gantañ. A-benn ar fin ez eas an darempredoù etre Trotsky ha Nin da netra, hag eñ a zivizas kendeuziñ e strollad gant BOC (Bloque Obrero y Campesino), kaset gant Joaquín Maurín, a-benn sevel POUM e 1935.
War washaat ez eas ar wask war an drotskourien. E miz Mae 1937 e voe emgannoù e Barcelona etre izili CNT ha re POUM a-enep ar stalinourien. Harzet e voe Nin gant ar polis politikel, diwar urzh Stalin. Kaset e voe Nin da València, ha goude-se da Vadrid, ma voe jahinet ha drouklazhet en Alcalá de Henares d'an 20 a viz Even 1937, diwar urzh ar jeneral Orlov, hag a sevenas un diviz bet kemeret gant Stalin, evel ma weler en dielloù eus KGB bet embannet gant José María Zabala en e levr En busca de Andreu Nin. Pa varvas Nin e voe embannet gant ar stalinourien e oa bet dieubet Nin gant e vignoned eus Gestapo hag e oa "e Burgos, pe e Berlin".
Skol Etrebroadel Lenin
Etre 1926 ha 1938 e oa bet stummet enni war-dro 3.000 den. Pep studier a deuas ivez da vezañ ezel eus Strollad Komunour an Unaniezh Soviedel.
Kas a reas da-benn ur stummadur heñvel-tre ouzh an hini ma veze graet gant Skol-Veur Gomunour Labourerion ar Reter, ma veze stummet enni tud eus ar broioù trevadennet.
Eno e veze ken teorikel ha pleustrek an danvezioù ma veze kelennet, da skouer, teoriennoù ar varksouriezh, penaos aozañ ha brudañ ur Stollad Komunour, aferioù o tennañ d'ar gwir ha d'ar velestradurezh, penaos kas da-benn an dispac'h, penaos sevel ur stad sokialour, sindikadoù, hag all.
Setu un nebeud komunourion vrudet bet stummet e KUTV:
Beta Crucis
Mimosa (β Cru / β Crucis / Beta Crucis) eo an eil steredenn skedusañ e steredeg Kroaz ar Su hag unan eus ar steredennoù skedusañ eus an oabl. N'eo gwelus Mimosa nemet er da su da Drovan ar C'hrank ha n'he deus anv kozh ebet. Un anv nevez eo Mimosa, choazet abalamour d'he liv. 十字架三 (Trede Steredenn ar Groaz) eo anvet e sinaeg.
Lec'hiet emañ Beta Crucis 325 bloavezh-gouloù diouzh an Heol. Ur steredenn daouel spektroskopek eo hag a zo hec'h elfennoù re dost an eil ouzh eben evit bezañ disheñvelet gant un teleskop.
Mibinell Selous
Mibinell Selous (Paracynictis selousi) a zo ur bronneg hag a vev en Afrika. Ar spesad nemetañ eo er genad Paracynictis.
thumb|left|200px|Tiriad mibinell Selous
Karl V
Karl V a reer eus meur a zen:
Arondisamant Amiens
Arondisamant Amiens a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs, e departamant ar Somme hag er rannvro Hauts-de-France.
Betek 2016
Rannet e oa arondisamant Amiens e 20 kanton (betek 2014) hag e 271 kumun.
En Arondisamant Abbeville emañ Kanton Oisemont abaoe ar 1 a viz Genver 2009. En Arondisamant Amiens edo a-raok.
Abaoe 2017
Adrannet e voe arondisamantoù ar Somme d'ar 1 a viz Genver 2017. 293 kumun zo en arondisamant Amiens bremañ.
Zomeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek an norzh eo ar zomeg (zome, zorni, zo(u) pe kuki chin) komzet gant tro-dro da 46.400 den en holl e Chin e Myanmar (30.000 den) hag en India (17.000 den).
Salomé
thumb|250px|right|Lec'hiadur Salomé e [[Kanton La Bassée hag en Arondisamant Lille]] Salomé a zo ur gumun eus departamant gall an Norzh e Bro-C'hall.
kantved
Brezel-bed kentañ: roet e voe ar Groaz Brezel 1914-1918 d'ar gumun e 1920 .
Leopold von Sacher-Masoch
Leopold Ritter von Sacher-Masoch (27 a viz Genver 1836 e Lemberg - 9 a viz Meurzh 1895 e Lindheim) a oa ur skrivagner hag ur c'hazetenner aostrian.
Salomé
Bezioù ar C’hommonwealth e bered ar gumun
Marvet int e-pad an Eil Brezel Bed.
Leopold von Sacher-Masoch
E vuhez
Leopold von Sacher-Masoch a oa mab da Leopold von Sacher ha da Caroline Josepha Masoch. Prefed polis Lemberg e oa e dad, en Ukrainia, e penn pellañ an Impalaeriezh aostrian. Ne oa ket gouest e vamm da voueta anezhañ, ma voe anvet ur vagerez ukrainian d'ober war e dro. Levezonet e voe Leopold gant ar c'hontadennoù a gontas dezhañ, hag ivez gant an emsavadegoù (dispac'hel ha broadel) a welas.
Goude tapet gantañ un doktorelezh war ar gwir e studias an istor. E 1856 e krogas da reiñ kentelioù e skol-veur Graz hag e lakaas embann ul levr anvet Der Aufstand in Gent unter Kaiser Carl V. E-pad ur frapad en doe un darempred gant an itron Kottowitz. Dispartiañ a rejont goude bezañ bet asambles e-pad pevar bloaz, ha diwar an darempred-se e skrivas Sacher-Masoch e levr anvet Die geschiedene Frau (ar vaouez dispartiet) e 1870. Kontadennoù ha romantoù diwar-benn an istor a skrivas ivez. Stagañ a reas ivez gant un heuliad danevelloù (Das Vermächtnis Kains, 1870-1877), hag a chomas diechu, padal en doa lakaet da bal skrivañ war c'hwec'h dodenn zisheñvel : ar garantez, ar perc'henniñ, ar Stad, ar brezel, al labour hag ar brezel.
E 1869 e kejas ouzh Fanny Pistor, hag e prometas dezhi sentiñ da holl hec'h urzhioù ha c'hoantoù e-pad c'hwec'h miz. Er bloaz goude ez ejont neuze da Italia a-benn lakaat an emglev-se (bet sinet d'an 8 a viz Kerzu 1869) e pleustr. Goude-se e tistroas Sacher-Masoch e-unan da Aostria, hag e stagas gant stumm peurglok Venus im Pelz, ul levr en doa staget gantañ pa oa gant an itron Kottowitz. Pa gejas ouzh Aurora Rûmelin, e soñjas dezhañ en doa kejet ouzh harozez (anvet Wanda von Dunajew) e romant. Dimeziñ a rejont e 1873. Azalek ar mare-se e reas Wanda anezhi. Ur gevrat a sinas ganti : enni ec'h embanne Sacher-Masoch ec'h asante dont da vezañ he sklav. A-benn kas ar raktres da benn vat e klaskas ivez un paotr (anvet ar Gresian en e romant) hag en dije darempredoù reizh gant e wreg, hag a skofe gantañ ivez. Ne dizhas ket ar pal-se. Tamm-ha-tamm ez eas o eured da netra, rak ne rae ket e wreg kement tra a c'houlenne diganti ober.
E 1882 ez eas kuit, hag e krogas un darempred gant ur c'hazetenner a laboure evit ar gazetenn Le Figaro. Mervel a reas o mab, ha daoust da se ne'z eas ket gwelloc'h an traoù etre Sacher-Masoch ha hi : dispartiañ a rejont ez-ofisiel e 1886. Er memes bloavezh ez eas Sacher-Masoch da Bariz, degemeret e voe e urzh Légion d'honneur. Etre miz Here 1881 ha miz Gwengolo 1885 ec'h embannas ar gelaouenn lennegel viziek anvet Auf der Höhe, e Leipzig. Ur gelaouenn araokour e oa, hag enni e lakaas embann pennadoù diwar-benn gwirioù ar merc'hed (votiñ ha deskadurezh) ha re all diwar-benn an doujañs d'ar yuzevien e Saksonia. E 1893 e stourmas a-enep an enepyuzevegezh dre hanterouriezh ur gevredigezh deskiñ d'an dud deuet (anvet Oberhessischer Verein für Volksbildung) bet savet gant e wreg. Dibenn e vuhez a gasas e Lindheim asambles gant e wreg nevez, Hulda Meister hec'h anv. Tri bugel a c'hanas : Olga, Marfa ha Ramon.
1052
Diwar-benn bloavezh 1052 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Ganedigezhioù
Gwelet ivez :Rummad:Ganedigezhioù 1052
Marvioù
Gwelet ivez:Rummad:Marvioù 1052
Amfitryon
Amfitryon (henc'hresianeg : Ἀμφιτρύων) a oa dimezet da Alkmene, a oa tad Ifikles, Herakles, ha Perimede, e mojennoù kozh Hellaz. Mab e oa da Alkaios, a oa mab da Berseüs, ha roue e oa e Tiryns.
Preizherien Tafos
Pa varvas e dad Perseüs eo e eontr Elektryon an hini a voe lakaet da roue en Argolis. C'hoantaat a reas Amfitryon dimeziñ da Alkmene, merc'h Elektryon, met ne fellas ket da zanvez e dad-kaer e kouskjent a-gevret ken na vije kaset an dorzh d'ar gêr da enez Tafos, a oa deuet tud anezhi da laerezh e chatal, hag o doa lazhet e vibien.
Kaset e voe Amfitryon gant Elektryon da Elis eta da adkemer ar chatal laeret ha kuzhet gant tud Tafos. Pa zistroas gant al loened e taolas ur vazh gant ul loen hag e lazhas e dad-kaer en desped dezhañ. Neuze eo Sthenelos, breur Elektryon, a harluas Amfitryon war-zigarez e oa bet muntret Elektryon gantañ, hag a voe anvet da roue e Mykenai.
Neuze e tec'has Amfitryon gant Alkmene da d-Thebai, hag eno e voe glanaet eus e dorfed gant Kreon, roue Thebai.
Chaseal al louarn
Dial ebet ne oa bet eus marv breudeur Alkmene avat. Da Amfitryon da gas an dial da benn. Nac'h kousket gantañ a ra Alkmene keit ha ma ne vo ket graet. Hag eñ mont da c'houlenn skoazell digant Kreon. Prest e oa da sikour, eme ar roue, met a-raok e oa ret kaout an dizober eus ul louarnez. Honnezh a oa ul loen spontus, bet kaset gant Hera, pe marteze gant Dionysos, da ober freuz ha reuz war ar maez, war-dro Teumes. Ur paotr yaouank a yae ganti bep miz.
Kefalos, roue Aten d'ar poent, hag eontr Amfitryon ouzhpenn, en devoa ur c'hi-hemolc'h, Lailaps, a oa gouest da dapout ne vern peseurt preizh. Hag Amfitryon d'e amprestañ, o kinnig en eskemm un darn eus ar skrap a raio diwar-goust tud Tafos. A-benn ar fin e voe troet an daou loen e mein gant Zeus.
An dial
Sikour a roas Kreon d'ober brezel ouzh Tafos. Gant Amfitryon e vo ivez e eontr Kefalos, Heleios, Panopeüs, ha Lokrianed. Hatoup war-du Tafos, ma oa ar roue Pterelaos o ren.
Pterelaos, hennezh a oa ur roue hag en devoa ur vlevenn aour e-kreiz e vlev, hag evit e lazhañ e oa ret troc'hañ ar vlevenn vurzhudus-se. Gwashañ pezh a oa: n'haller ket kemer e gêr-benn ma chom bev. Dre chañs en doa ur verc'h.
Ha honnezh, ar verc'h-se, Komaitho hec'h anv, a eas da droc'hañ ar vlevenn diwar benn he zad, mann nemet dre garantez ouzh Amfitryon. Evit he zrugarekaat e lazhas Amfitryon ar verc'h treitour, hag e roas an inizi d'e genvrezelourien : Kefallenia da Gefalos, hag ar re all da Heleios.
Nec'het e oa Amfitryon, ma 'z eas davit an diouganer meur Tiresias. Hag ar beleg kozh da zisplegañ dezhañ e oa bet Zeus o tremen an nozvezh kent gant Alkmene, kemeret gantañ tres he fried. Gwashañ pezh zo, astennet en doa an noz, a badas kement ha teir, evit brazezañ anezhi a-zoare, ha reiñ un haroz dezhi evel mab. N'eo ket plijet Amfitryon o vezañ dogan, met plegañ da youl an doueed zo ret. Nav miz war-lerc'h setu Alkmene o c'henel gevelled: Alkides (a vo anvet Herakles diwezhatoc'hik), a zo mab da Zeus, hag Ifikles, mab da Amfitryon, ha n'eo ket ken nerzhus.
El lennegezh
Meneget eo Amfitryon e pezhioù-c'hoari:
Strollad Komunour Benin
Strollad Komunour Benin (SKB) (e galleg: Parti Communiste du Bénin: PCB) a zo anv ur strollad komunour marksour-leninour bet krouet e Benin e 1977 gant Unvaniezh Komunourion Dahomey.
Ezel eo eus Kuzuliadeg Etrebroadel ar Strolladoù hag Aozadurioù Marksour-Leninour (Unaniezh & Stourm).
Anvet e oa bet ar Strollad da gentañ Parti Communiste du Dahomey ("Strollad Komunour Dahomey") evel ur strollad er-maez eus al lezenn a stourme dre guzh a-enep da renad Kerekou. Dont a reas da vezañ ur Strollad lezennel d'an 17 a viz Gwengolo 1993.
E dilennadegoù Parlamant Benin bet dalc'het e 1995 ec'h eas gant SKB un dileuriad. Hag en dilennadegoù evit Prezidant ar vro e 1996 e tapas Pascal Fantodji 17.977 mouezh (1,08%).
E 1998 da heul kudennoù ideologel diabarzh e oa bet skarzhet diouzh ar Strollad Magloire Yansunnu krouet gantañ bloaz war-lerc'h Strollad Komunour Marksour-Leninour Benin.
Pilikant penn fuilh
Ar pilikant penn fuilh a zo un evn bras peskdebrer. Pelecanus crispus eo e anv skiantel.
Annez
Bevañ a ra al labous dreist-holl en Azia ar C'hreiz.
Rummatadur
Diouzh an evnoniourien e vez renket ar pilikant penn fuilh en urzhiad Ciconiiformes pe Pelecaniformes.
Hydra (enezenn)
Hydra (gresianeg a-vremañ: Ύδρα ['iðra]; henc'hresianeg: Ὕδρα [hydra]) zo un enezenn eus Hellaz e pleg-mor Saronik.
Enneg MAC
An enneg MAC pe enneg alvezel (chomlec'h MAC pe alvezel) a zo un enneg war c'hwec'h eizhbit (an enneg IEEE) a ro an tu da hennadiñ ("identification") an trobarzhelloù ha neuze ar c'hartennoù rouedad. Deverket eo bet an tri eizhbit kentañ gant an IEEE da hennadiñ kenderc'herien an dafar (da skouer 00AA00 evit ar c'henderc'her Intel hag 00A024 evit 3COm). Lezet e vez ar c'henderc'her e vez gwerzhet gantañ ar c'hartennoù deverkañ an tri eizhbit diwezhañ evel un enneg unel da bep hini anezhe. An ergrafadur-se a laka pep trobarzhell da gaout diarvar un enneg alvezel unel war bep rouedad.
Evel e c'heller gwelet, Skrivet e vezont e c'hwezekred
Implijet e vez an enneg-se kellies gwech ma vez ur stael (ur post) pe e gartenn rouedad o kaout ar c'hoant d'ec'hodiñ (da skignañ) un irienn war-zu ur gartenn all. Evelkent eo possubl kas un duilh (ur pakad) da lies kartennoù oc'h erlerc'hiañ enneg unel ar c'hasadour ouzh un enneg lieskement (alies un enneg skignañ - FFFFFFFFFFFF - eleze holl bitoù eus ar c'hwec'h eizhbit lakaet da 1).
Erc'h
Krouidigezh ar fulennoù-erc'h
Krouet e vez an erc'h diwar an aezhenn pa'z a da skorn war-euun e-kreiz ur goumoulenn peurvuiañ. Ar strink graet gant an dour kristalinet a zo un nebeud millimetrad o ment ha war 6 ahel simetriezh e kasont brankennigoù. Lod a c'hell bezañ meur a santrimetrad hed.
Enneg MAC
Enneg IEEE skoueriekaet :
Erc'h
Krouidigezh ar fulennoù-erc'h
Pep elfennig a ya d'ober ur fulenn-erc'h a zo ken boull hag an dour glan, met pa vez dasskedet ar gouloù war pep hini anezho e seblantont bezañ gwenn, nemet pa vezont saotret gant an ampurentezoù.
Mentoniezh
Ur fulenn-erc'h stummet mat he deus 6 brankennig ha pep hini anezho he deus brankennigoù graet gant brankennigoù all, atav o skeiñ a-hed 6 ahel hag o c'haolañ pep tro. An holl a ya d'ober ur c'hwec'htaleg, unan eus al liestalegoù reolek.
Enneg MAC
-
Neuze, an ennegoù o venegiñ lies ostizoù o devo o bit a live uhelañ (ar re war an tu kleiz pellañ) da 1 (da skouer : FFFFFF.FFFFFF) ha da 0 da gontrol (da skouer : 00AA00.123456).
Yoseg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek an norzh eo ar yoseg (yo(s) pe yote) komzet gant tro-dro da 3.400 den (1983) e Myanmar.
Enneg MAC
-
Meneget e vez e-mod-se tri doare da ennegiñ oc'h ober gant enneg MAC ur gartenn rouedad :
Mibinell Liberia
Annez
thumb|left|200px|Tiriad mibinell Liberia
Enneg MAC
-
> Ma eo dav kas an duilh da holl glomoù (pe skoulm rouedad) eus ur rouedad e vez graet gant un enneg skignañ ("broadcast" e soazneg).
Mungos
Mungos a zo ur genad e rummatadur ar bronneged, ennañ daou spesad mibinelled.
Enneg MAC
-
> Pa e vez kas an duilh d'un darn eus ardivinkoù ar rouedad nemetken e vez kaset neuze an iriennoù d'ur strollad. Un enneg "multicast" eo pe lieskas (bit a live uhelañ da 1 - S).
Erc'h
Mentoniezh
Koulskoude n'eo ket ken reoliek stummoù ar fulennoù-erc'h ha n'int ket holl ken brav ha war ar skeudennoù a c'heller gwelout pa vank dezho brankennigoù hag e c'hellont kaout neuz bannoù, spillhennoù, kensturdalegoù (parallelepipedennoù) ha pladennoù. Da 2° Celsius pe war-dro e c'hell bezañ krouet fulennoù-erc'h gant 3 ahel, met rouez-tre eo. Pa'z a an temperadur etre 0° ha - 3 ° Celsius ez eont da neuz ur vleunienn 6 petalenn ganti hag etre - 5° ha - 10° e weler seurt pladennigoù pe spilhennoù pe vannoù toull hag etre - 10 ° ha - 22°e teu d'ar strink neuz ar bleunioù en-dro. Dindan - 22° e teu ur seurt prismoù bihan.
M'eo bet krouet ar strink war-dro - 5° ha m'eo aet an temperadur pe uheloc'h pe izeloc'h e weler bannoù gant ur vrankennig war o fennoù. Dindan demperadurioù izel-tre ez a ar fulennoù-erc'h da vezañ plat, met gant brankennigoù o c'haolañ c'hoazh.
Div varteazeadenn bennañ a zo bet roet evit displegañ simetriezh ar fulennoù-erc'h reoliek: Ar c'hwec'h roud a zeu eus framm orin ar strink ha koulskoude n'eus ket bet kavet un displegadenn evit ar strink gant tri roud.
Lavaret e vez alies n'eus fulenn-erc'h heñvel-mik ouzh unan all, met n'eo ket ul lezenn prouet en un doare skiantel pa n'eus ket abeg ne vije ul lodenn anezho o kreskiñ dindan kondisionoù heñvel ha pa vefe dre ar chañs. Ur glaskerez o labourat evit ar National Center for Atmospheric Research ar Stadoù-Unanet en deus kavet prismoù erc'h heñvel-mik, met ne oant ket strinkennoù reoliek koulskoude.
Enneg MAC
-
> Un enneg hiniennel evit ar c'has d'un urzhiataer ("unicast") ; bit a live uhelañ da 1 (H).
Un enneg deverket gant an IEEE e vo e eil bit a live uhelañ lakaet da 0 (U). Ma e vo lakaet da 1 ar bit-se eo peogwir e vo nann skouerieraet an enneg (L - evit ur rouedad a chomo asur lec'hel, ur rouedad load).
Stumm an ennegoù MAC
Peurvuiañ e vez disrannet ar reoù eizhbitoù gant daouboentoù. Da skouer e c'heller lenn un enneg evel-hen evit ur gartenn rouedad kenderc'het gant ar c'hevredad 3Com :
00:A0:24:45:2B:06
Ur skouer
Setu ul lodenn eus pajenn kefluniañ ur voullerez Konica-Minolta kennasket ouzh ur rouedad load (pe lec'hel) Ethernet :
Network Settings WINS/NetBIOS Resolution: Enabled NetBIOS Name:    MC2300DL729B04 Domain/Workgroup:   WORKGROUP Primary WINS:    0.0.0.0 Secondary WINS:   0.0.0.0 Rendezvous discovery:  Enabled DHCP:      Off BOOTP:     Off HTTP:      On SNMP:       On IP Address:     192.168.1.2 Subnet Mask:    255.255.255.0 Gateway Address:   192.168.1.1 Harware Address:   00:20:6B:72:9B:04
E traoñ roll an arventennoù, e c'heller gwelet an enneg MAC (Hardware Address).
"00:20:6B" eo an enneg deverket d'ar c'henderc'her gant an IEEE
"72:9B:04" eo an enneg deverket d'ar gartenn rouedad gant ar c'henderc'her
MAC
Stavelot
Stavelot (e walloneg: Ståvleu) a zo ur gêr hag ur gumun eus Belgia e Proviñs Liège.
1506
Diwar-benn bloavezh 1506 an deiziadur juluan eo ar bajenn-mañ.
Penfell
Ur stêr e Bro-Leon eo ar Penfell.
Pontoù
Meur a bont a zo bet savet warnañ : Pont ar Gernevez, Pont an Harteloire, Pont Rekourañs (ar Pont broadel gwechall).
Strollad Komunour Dispac'hel Voltaek
thumb|left|Arouezenn ar Strollad Komunour Dispac'hel Voltaek Ar Strollad Komunour Dispac'hel Voltaek (in galleg: Parti communiste révolutionnaire voltaïque, PCRV) a 'zo anv ur strollad komunour marksour-leninour bet krouet e Burkina Faso e 1978 da heul un disrann e diabarzh an Aozadur Komunour Voltaek.
Sevel a reas ar Strollad a-du gant linenn politikel Enver Hoxha ga Strollad Labour Albania hag ezel eo eus Kuzuliadeg Etrebroadel ar Strolladoù hag Aozadurioù Marksour-Leninour (Unaniezh & Stourm)
Sevel a reas a-du gant an "Dispac'h Broadel Demokratel ar Bobl" (RNDP) hag a-enep da c'houarnamant dispac'hel Thomas Sankara ha diwar se ec'h em em disrannas ar strollad ha savet gant lod eus an izili aet kuit dioutañ Bodad Komunour Burkinabe.
Embannet e vez gat ar Strollad ar gelaouenn Bug-Parga.
Mibinell roudennek
Ar vibinell roudennek (Mungos mungo) a zo ur bronneg hag a vev en Afrika.
Flavius Josephus
Flavius Josephus (Ἰώσηπος / Iốsêpos e gregach), met Yosef ben Matityahou e anv orin (en hebraeg: יוסף בן מתתיהו da lavarout eo Jozef mab Mazheas) a oa un istorour yuzev a skrivas e gregach, a voe ganet er bloavezh 37 hag a varvas er bloaz 100.
E vuhez
E dad, Matityahou, a oa beleg yuzev e Jeruzalem, e Judea. Er bloaz 64, en amzer an impalaer Neron, e voe kaset da Roma da glask lakaat dieubiñ beleien bac'het gant ar Romaned. E 67, hag eñ gouarnour Galilea, e kemeras perzh en emsavadeg yuzev a-enep ar Romaned.
E penn an arme roman e oa Flavius Vespasian hag e vab Titus, a voe impalaerien diwezhatoc'h. Dre ma oa sur Yossef ben Matityahou e oa re greñv ar Romaned e klaskas mont da hanterour etre an alouberien hag an emsavidi: kement-se a sachas brud an trubarderezh war e gein e-touez ar Yuzevion. Diouganiñ a reas da Vespasian e vije impalaer. Marteze zoken e kemeras perzh en irienn a gasas anezhañ da impalaer. Dieubet e voe e 69, hag arvestiñ a reas ouzh seziz ha kemeridigezh Jeruzalem gant Titus er bloaz war-lerc'h. War-dro 70 e tibriedas Josephus digant e wreg kentañ da zimeziñ gant ur vaouez yuzev eus Aleskandria, daou vugel o devo, unan anezho a vo ur mab, Flavius Hyrcanus e anv. E 71 ez eas da chom da Roma, ha dont a reas da vout keodedour roman dindan an anv a d-Titus Flavius.
Oberennoù
Skrivet en deus al levr istor anvet Antiquitates Judaicae e-lec'h ma kaver ar pezh zo anvet an Testimonium Flavianum diwar-benn Jezuz-Krist.
Taraoeg
Ur yezh sinek-tibetek eus is-skourr yezhoù koukiek-tchinek an norzh eo an taraoeg (tarao pe taraotrong) komzet gant tro-dro da 570 den (1988) e gevred Manipour en India.
Garreli-Kanada
Ar garreli Kanada a zo un evn palvezek. Branta canadensis eo e anv skiantel.
Limbourgeg
Ur yezh frankek-izel eus ar strollad germanek-izelvroek eo al limbourgeg..
Garreli-Kanada
Annez
Bevañ a ra al labous e Norzhamerika; degaset e voe e gwalarn Europa.
Aliákmonas
Ar stêr Aliákmonas (Αλιάκμονας e gresianeg) zo ur stêr eus Gres, e rannvro Makedonia. Ar stêr hirañ eus Gres eo, gant 322 km hed.
Orjal
Ur ster all a zo : sell ouzh orjal (metal), kendeuzad ar c'houevr hag ar zink.
Aliákmonas
Redek a ra an Aliákmonas eus menezioù Pindos, war an harzoù gant Albania, betek pleg-mor Thessaloníkê, e Mor Egea.
Orjal
Un orjal(enn) (liester orjaloù) a zo un neud pe un tortis graet e metal. P'eo bet graet en derou diorren an tredan meur a orjal gant kendeuzad ar c'houevr hag ar zink evez vez anvet orjal ar c'hendeuzad-se ivez. Fardet e vez an orjalennoù e pep seurt kendeuzad metal, ar c'houevr an hini stankañ, hag e fibrennoù gwer ivez.
Plezhañ an neudennoù tredan
An araokadenn vrasañ a zo bet evit kas an tredan eo bet kavadenn ar mekanikoù da blezhañ un teskad neudennoù ken e c'helle tremen un tredan uheloc'h e dennder drezañ. Evel-se eo bet krouet an orjaloù.
Orjaloù evit an tennder izel
Fardet e vez orjaloù kenahelet evit redoù tredan izel o zennder, peurvuiañ evel ar skinwel hag ar urzhiataerezh. Graet e vezont gant ur c'halon gant gant un neudenn e kouevr izolet ha tro-dro dezhi ur blezhenn neudennigoù fin-tre. Ar re orjaloù gwedennet a vez graet eus ar seurt orjal arbennig-mañ.