cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Janed Kastilha
Bac'het e Tordesillas
Abaoe ma oa bet bac'het gant he zad e 1509, e chomas Juana en ur gambr e palez Tordesillas betek deiz he marv, d'an 12 a viz Ebrel 1555, goude 46 vloaz bac'hidigezh, gwisket en du atav, gant he merc'h diwezhañ, Catalina (a deuas e-maez alese en 1525 da zimeziñ da João III, roue Portugal), gwallgaset gant o mevelien a gorf evel a spered. Ar gwashañ mareoù e voe ar bloavezhioù dindan markizien Denia, Bernardo de Sandoval y Rojas hag e bried, a rae muioc'h a lid d'ho merc'hed eget d'ar rouanez Juana ha d'e verc'h Catalina, a oa c'hoar d'o impalaerien. Gant gred e sevenas ar markiz e gefridi, muioc'h eget ma oa ezhomm, hervez ul lizher kaset d'an impalaer, ma skrive ne rae doña Juana nemet klemm o lavarout e oa krouiet evel ur brizionadez, met sioul e c'halle bezañ ar roue rak derc'hel mat a rae ar stur.
Kement-se a ziskouez, evel a skrive Manuel Fernández Álvarez, eo un afer a stad e oa bac'hidigezh Juana, hag evel-se e voe gwelet gant ar Roue Katolik, he zad, evel gant he mab Carlos Iañ. Ma ne oa ket Juana o ren hag o c'houarn e oa peogwir e oa dic'houest a spered, a veze lavaret. Met ma krogje an dud da gontañ ne oa ket diskiant e krogje enebourien ar rouaned da lavarout e oa bet laeret ar gurunenn. Ha servij a reas anv Juana evel pennarguzenn da emsavadeg ar c'h-Comunidades.
Biskoazh ne voe laosket da vont e-maez Tordesillas, nemet da vont war bez he fried nepell, e-pad ur pennad, kenna voe kaset da gêr Granada en 1525, goude ma voe embannet e oa ar vosenn o ren e Tordesillas. He zad Fernando hag he mab war e lerc'h, o devoa aon e vije gwelet gant ar bobl hag e vije kreñvaet an enebiezh outo.
Marv Juana
En he bloavezhioù diwezhañ e teuas kleñved ar c'horf ouzhpenn hini ar spered. Poan he deveze o kerzhout, ha seizet e chomas ken ar fin.
He bugale
Gant he fried Fulup Iañ Kastilha he deus bet 6 bugel, ha Carlos, pe Karl V, eo ar brudetañ.
Segré
Segré a oa ur gumun en departamant Maine-et-Loire hag er rannvro Broioù al Liger, e kornôg Bro-C'hall. Pennlec'h arondisamant Segré e oa.
Er bloavezh 2013 e oa 6,925 a annezidi hag a reer Segréens anezho e galleg.
Bodet e oa gant pevarzek kumun all d'ar 15 a viz Kerzu 2016 d'ober ur gumun nevez: Segré-en-Anjou Bleu.
Gardone Val Trompia
Gardone Val Trompia zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
M24 Chaffee
An M24 Chaffee, anv ofisiel Light Tank, M24, zo un tank lijer stadunanat a voe implijet e fin an Eil Brezel-bed hag e-pad ar brezelioù goude evel Brezel Korea. Implijet e voe ivez gant ar C'hallaoued e-pad ar brezelioù didrevadenniñ evel en Indez-Sina pe Aljeria. Ar Saozon a implijas anezhañ ivez gant an anv Chaffee diwar anv ar jeneral Adna R. Chaffee, Jr.. Hemañ en devoa harpet kalz implij an tankoù en nerzhioù lu stadunanat. Tennet eo bet eus ar servij abaoe pell zo er Stadoù Unanet hag e Breizh-Veur met lod eus ar broioù paour a gendalc'h d'e implij hiziv-an-deiz c'hoazh.
Aldeanueva del Camino
Aldeanueva del Camino a zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Cáceres, e Kumuniezh Emren Extremadura.
Claude Le Coz
Ganet e oa bet Claude Le Coz e parrez Plonevez-Porzhe d'an 22 a viz Kerzu 1740 en ur familh a wiaderien. Studiañ a reas e skolaj ar Jezuisted e Kemper. Diwezatoc'h e teuas da rener ar skolaj, pa oa bet argaset ar Jezuisted.
Da vare an Dispac'h, ec'h embannas e souten d'al lezenn diwar-benn statud nevez ar gloer. Setu eñ lakaet da eskob touer e Roazhon e 1791 ha dilennet da c'houde e-giz depute d'ar Gambr-lezenniñ (1791-1792).
Pa zeuas an emglev etre Napoleon Iañ hag ar Pab (ar c'honkordat) e oe anvet da arc'heskob Besançon (1802).
Mervel a reas d'an 3 a viz Mae 1815.
E Roazhon, ur ru verr ha diamen a zo bet dediet dezhañ.
Nâzım Hikmet
Nâzım Hikmet Ran, anavezetoc'h evel Nâzım Hikmet (distaget [] e turkeg), (Thessaloniki, 15 a viz Genver 1902 – Moskov, 3 a viz Mezheven 1963) a oa ur skrivagner turkek, hag a seller outañ alies evel ar barzh turkek pouezusañ en. Troet eo bet e skridoù en ouzhpenn 50 yezh.
Roland Freisler
Roland Freisler ganet d'an 30 a viz Here 1893 e Celle hag aet da Anaon d'an 3 a viz C'hwevrer 1945 e Berlin, a oa ur gwiraour, ur politiker hag ur barner nazi. Sekretour Stad e voe evit ar Reichsjustizministerium adalek 1934 betek 1942 ha goude-se prezidant Volksgerichtshof ("Lez-varn ar bobl") adalek 1942 betek e varv e 1945.
Aldeanueva de la Vera
Aldeanueva de la Vera a zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Cáceres, e Kumuniezh Emren Extremadura.
Roland Freisler
Un nazi strizhkreder e oa ; eñ eo en doa roet lañs d'an ideologiezh-se er reizhiad barnezhel alaman, bet e oa bet o kemer perzh e kuzuliadeg Wannsee, an darvoud en devoa krouet framm al Loskaberzh. Lakaet e voe e penn lez-varn ar bobl e 1942. Ober a rae war-dro barn an torfedoù politikel evel barner uhel. Adal ar mare-se e oa deuet da vezañ brudet evel un den leun a zroukrañs evit an dud tamallet, o huchal kunujennoù warno, uvelaat anezho ha dreist-holl kondaoniñ anezhe d'an uhelañ, d'ar marv alies, memes evit tamalloù bihan.
Eñ eo da skouer en devoa kondaonet d'ar marv Elfriede Maria Scholz (1903-1943), un enebourez d'an naziegezh hag a oa c'hoar ar skrivagner Erich Maria Remarque (1898-1970), evit bezañ lavaret e oa kollet ar brezel gant Alamagn e 1943.
Marvet eo pa oa 48 vloaz, e-kerzh bombezadeg Berlin gant Stadoù-Unanet Amerika d'an 3 a viz C'hwevrer 1945.
António Antunes
E renk Elo uhelañ a voe 2 545.
2 496 edo e renk Elo d'ar 1 a viz Mae 2011.
Nâzım Hikmet
Meulet eo bet e varzhoniezh ha deskrivet eo bet an den evel ur "c'homunour romantel" pe evel un "dispac'hour romantel". Harzet e voe meur a wech e Turkia abalamour d'e vennozhioù politikel ha tremen a reas ul lodenn vat eus e vuhez en toull-bac'h pe en harlu. Tennet e oa bet e geodedouriezh turk digantañ e 1959 ha rentet e voe dezhañ e 2009. Pa varvas, e 1963, e oa keodedour polonat.
Khorramabad
Khorramabad (perseg: خرم‌آباد) eo kêr-benn proviñs Lorestan en Iran. Poblet eo gant 348 000 a dud (e 2006).
Nâzım Hikmet
Buhez
Ganet e voe e Selanik, a oa neuze en Impalaeriezh Otoman (Thessaloniki hiziv, e Gres). Mont a reas da ofiser a vor, met e 1919 e voe klañv-bras ha dilezel a reas ar morlu e 1920. E 1921 ez eas gant mignoned dezhañ da gemer perzh er brezel evit dieubidigezh Turkia. En Ankara e reas anaoudegezh gant Mustafa Kemal Pasha (Kemal Atatürk) a brizias ur varzhoneg bet skrivet gantañ da vroudañ an Durked da gemer perzh er brezel. E-lec'h mont da soudard e voe anvet da gelenner, met ne blije ket nemeur e soñjoù komunour d'ar pennoù bras na d'ar virourien. Mont kuit a reas da Jorjia, hag alese da Voskov. Eno e reas studioù e Skol-veur gomunour Labourerien ar Reter e 1922. Distreiñ a reas da Durkia e 1928 hag eno e voe toullbac'het e-pad tri miz. E 1933 adarre e voe lakaet er vac'h, a-raok bezañ lezet da vont e 1934.
E 1938 e voe kondaonet da 28 vloaz toull-bac'h. Neuze e voe brudet er bed a-bezh, ha tud eus ar bed a-bezh, evel Pablo Picasso, Paul Robeson pe Jean-Paul Sartre, a c'houlenne ma vije dieubet. Kregiñ a reas Nâzım Hikmet gant un harz-debriñ e miz Ebrel 1950. Reuz a voe er vro, ha skrivagnerien durkek all a reas harz-debriñ ivez. A-benn ar fin e voe lezet da vont d'an 19 a viz Mae, da-geñver un distaoliadeg embannet gant gouarnamant nevez ar vro.
D'an 22 a viz Du 1950 e voe roet dezhañ Priz Etrebroadel ar Peoc'h, asambles gant Pablo Picasso, Paul Robeson, Wanda Jakubowska ha Pablo Neruda. Ret e voe dezhañ kuitaat Turkia e 1951, ha ne zeuas ket en-dro ken goude. Tremen a reas ar braz eus dibenn e vuhez en Unaniezh Soviedel, ha beajiñ a reas e broioù all ivez evel Sina pe [Bro-C'hall]]. Mervel a reas e Moskov.
Manhattan
Manhattan (distagadur: ) a zo unan eus ar pemp borough (ranngêr velestradurel) a ya d'ober kêr New York er Stadoù-Unanet. An hini bihanañ anezho eo, met an hini stankañ ar boblañs ennañ, hag ivez an hini pinvidikañ. Ur plas arc'hantel bras eo, hag eno emañ Wall Street hag an New York Stock Exchange. Ur bern skraberioù-oabl a zo, gant ar re vrudetañ evel an Empire State Building hag an One World Trade Center a gemer lec'h ar World Trade Center distrujet gant gwalldaolioù d'an 11 a viz Gwengolo 2001. Er New York City Hall (« Ti-kêr Evrog Nevez ») emañ sez Gouarnamant ar gêr. Skolioù-meur brudet zo ivez, evel Columbia University, New York University ha Rockfeller University.
Heñvel ouzh New York eo Manhattan ul lec'h bedvroat. Kalz koñsuldioù ha sez ar Broadoù Unanet a gaver eno. E China Town emañ an niver brasañ a Sinaiz er Cʼhornôg. Lec'h touristelañ ar Mell Aval eo, gant 62,8 milion a doutisted e 2017,. Ar mirdioù brudetañ eo ar Metropolitan Museum of Art, ar muzeom amerikan istor naturel hag ar Museum of Modern Art (MoMA). Time Square, Central Park ha Grand Central Terminal emañ e-touez an dek lec'h ar muiañ gweladennet er bed.
Istor
Dont a ra an anv eus ar ger mounseek manaháhtaan hag a dalv « enezenn stank he zorgennoù » moarvat.
Diazezet e voe ur post kenwerzh e Manhattan izel gant tud eus ar Proviñsoù-Unanet e 1624. Prenet e voe da Ameridianed hag anvet Amsterdam Nevez e 1626. Tremen a reas dindan reoladur ar Saozon e 1664, hag e voe adanvet New York pa voe roet an douaroù-se da Dug Evrog (Duke of York e saozneg) gant e vreur ar roue Charlez II Bro-Saoz.
Douaroniezh
Yen ha gleb e vez ar goañv, tomm ha gleb an hañv.
Torrejón el Rubio
Torrejón el Rubio a zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Cáceres, e Kumuniezh Emren Extremadura.
-96
658 Ab Urbe Condita = 96 kent J.-K.
Saga of a Star World
Saga of a Star World (pe "Battlestar Galactica") eo anv ar film pilot evit ar stirad skinwel skiant-faltazi Amerikan Battlestar Galactica hag a voe produet e 1978 gant Glen A. Larson. Skignet e voe ar film e lod eus ar sinemaoù dindan an titl Battlestar Galactica e Kanada, Aostralia, Europa hag Amerika, a-raok bezañ skignet ouzh ar skinwel er Stadoù-Unanet war ar chadenn American Broadcasting Company (ABC). Ar pal a oa dastum arc'hant a-benn disken priz produiñ ar stirad. Diwezatoc'h, e miz Mae 1979, e-fin skignadur ar stirad harzet gant ABC, e voe adskignet ar film en un nebeud sinemaioù er Stadoù-Unanet.
Trivia monacha
An hoc'higed-mor europat gant pikoù zo blotviled bihan eus Eurazia a ya d'ober ar spesad Trivia monacha. Renket int bet e-pad pell en hevelep spesad hag ar spesad all Trivia arctica hag a vev e hevelep lec'hioù. An diforc'h anatañ etrezo eo an tri merk gell teñval a zo ouzh kein Trivia monacha ha n'en deus ket Trivia arctica.
Zelda Williams
Zelda Rae Williams, ganet e New York City, New York, e Stadoù-Unanet Amerika, d'an 31 a viz Gouere 1989, a zo un aktourez stadunanat.
Trivia monacha
Graet e vez anezho e yezhoù tro-war-dro "spotted cowrie", "false cowrie" ha "British trivia" e saozneg, "Europäische Kauri"  en alamaneg, "gevlekt koffieboontje"  en izelvroeg, "grain de café", "cochon", "pucelage" ha "porcelaine puce"  e galleg.
Ptiloris
Ptiloris a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1825 gant an evnoniour saoz William Swainson (1789-1855).
Trivia monacha
Bevoniezh
Orañjez-gell eo liv mantel, proboscis, brec'helloù ha troad al loen bev. Gell eo ar grogenn gant 3 roud gellteñval pe du.
Kavet e vezont etre 0 ha 100 m donder e morioù Europa. Gallout a reer kavout lod anezho kuzhet dindan reier izeloc'h evit ar mareoù izel. Kregin al loened marv a vez kavet a-wechoù war an traezh. War aodoù Breizh e vezont dastumet ingal ha dibaoe pell.
Ptiloris
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer en Aostralia (magnificus, paradiseus ha victoriae) hag e Ginea Nevez (intercedens ha magnificus), daou (2) isspesad dezhe en holl.
Trivia monacha
Bevoniezh
Kigdebrerien int hag an Ascidiacea a seblant bezañ o fredoù pennañ.
Taksonomiezh
Anv ar genad Trivia a dalv "boutin" hag hini ar spesad "monacha" a dalv "e-unan", "evel ur manac'h".
Diskrivet eo bet ar spesad gant Da Costa e 1778.
Implij
Kavet ez eus bet troioù-gouzoug graet ganto e bez Tevieg (korfoù div vaouez bet douaret gant objedoù etre 5 000 ha 7 000 bloaz a-raok Jezuz-Krist e Krennoadvezh ar maen) en enezenn Tevieg e kumun Sant-Pêr-Kiberen.
Zelda Williams
Merc'h an aktour Robin Williams hag ar broduourez Marsha Garces an hini eo.
Michelle Creber
Michelle Nicole Creber, ganet e Vancouver (British Columbia, Kanada) d'ar 7 a viz Gwengolo 1999, zo un aktourez hag ur fentigellourez stadunanat.
Lonato del Garda
Lonato del Garda zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Maragheh
Maragheh (azerbaidjaneg: مراغا; perseg: مراغه) a zo ur gêr e proviñs Azerbaidjan ar Reter en Iran. Poblet eo gant 179 000 a dud (e 2006).
Desenzano del Garda
Desenzano del Garda zo ur gumun en Italia, war lez Lenn Garda, e proviñs Brescia e Lombardia.
Aunay-sur-Odon
Aunay-sur-Odon a oa ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall. Pennlec'h Kanton Aunay-sur-Odon eo.
Thamnolaea
Thamnolaea a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1850 gant an evnoniour alaman Jean Cabanis (1816-1906).
Aunay-sur-Odon
Bodet e oa gant c'hwec'h kumun all d'ar 1 a viz Genver 2017 d'ober ur gumun nevez: Les Monts-d'Aunay.
Thamnolaea
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Daou spesad a ya d'ober ar genad :
Aunay-sur-Odon
left|thumb
Protagonista Jove
Protagonista Jove zo ur priz lennegel e Katalonia roet gant Kuzul katalan al levrioù-yaouankiz (e katalaneg Consell Català del Llibre Infantil i Juvenil, pe ClijCAT), abaoe 1996, mennet da reiñ broud d'al lenn oberennoù a faltazi e-touez ar grennarded ha da lakaat ar brasañ niver anezho da lenn al levrioù dibabet gant ur bodad-dilenn. E pep skol pe levraoueg e kinnigont hag e tifennont dirak o c'hamaraded an oberenn a gavont ar wellañ.
Cartignies
Cartignies a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
Protagonista Jove
13vet priz Protagonista Jove 2008-2009
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 vloaz
Thamnolaea
O c'havout a reer en Afrika.
Aunay-sur-Odon
kantved
.
Protagonista Jove
11vet priz Protagonista Jove 2006-2007
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 bloaz
10vet priz Protagonista Jove 2005-2006
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 vloaz
9vet priz Protagonista Jove 2004-2005
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 vloaz
8è priz Protagonista Jove 2003-2004
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 vloaz
6è priz Protagonista Jove 2001-2002
Rummad 13-14 vloaz Rummad 15-16 vloaz
5è priz Protagonista Jove 2000-1999
Rummad 12-13 vloaz Rummad 14-15 vloaz Rummad 16-17 vloaz
San Pedro de Rozados
San Miguel de Rozados  zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
Protagonista Jove
4t priz Protagonista Jove 1999-2000
Rummad 12-13 vloaz Rummad 14-15 vloaz Rummad 16-17 vloaz
Manerba del Garda
Manerba del Garda zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia, war lez Lenn Garda.
Protagonista Jove
Eil priz Protagonista Jove 1997-1998
Rummad 12-13 vloaz Rummad 14-15 vloaz Rummad 16-17 vloaz
Staten Island
Staten Island (distagadur: ) a zo unan eus pemp borough (ranngêr velestradurel) kêr New York. Un enezenn eo ivez. Emañ e mervent kêr.
António Fernandes
C'hoarier echedoù portugalat.
Mestr Etrebroadel (FIDE) abaoe 1985, Mestr Meur (FIDE) abaoe 2003 eo.
E renk Elo uhelañ a voe 2 465.
2 404 edo e renk Elo d'ar 1 a viz Mae 2011 .
Mashhad
Istor
Fin miz Kerzu 2017, e oa bet harzet 52 den e-pad dibunadegoù a-enep da gresk ar prizioù ha da bolitikerezh Hassan Rohani.
Mélusine (breserezh)
Mélusine a zo ur vreserezh bier kaoud abaoe 2000 e Chambretaud (Vande).
Villanueva de Gállego
Villanueva de Gállego zo ur gumun e Proviñs Zaragoza, en Aragon.
San Pedro del Valle
San Pedro del Valle  zo ur gumun e Spagn, e Proviñs Salamanca, e kumuniezh emren Kastilha ha León.
Stad Naoned
Istor ar c'hlub
Ar Stad Naoned zo ur c'hlub rugbi bet krouet e 1903. Da gentañ e voe anvet Sporting Club Universitaire Nantais ha da c'houde Stade Nantais Université Club, goude bezañ teuzet gant RK Antr Koeron.
Calvagese della Riviera
Calvagese della Riviera zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Stad Naoned
Istor ar c'hlub
Dibaoe 2008 e vez graet anezhañ Stade nantais Rugby
Goude seizh bloavezh e Federale 2 eo deuet da benn ar Stade da bignat d'ar Federale 1 en nevezamzer 2016. En trede rummad e c'hoari er bloaz-mañ, neuze, gant Sant-Nazer.
Englesqueville-la-Percée
Englesqueville-la-Percée a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Monumantoù ha traoù heverk
left|thumb
António Frois
António Frois a zo bet ganet e 1962.
C'hoarier echedoù portugalat.
Mestr Etrebroadel (FIDE) abaoe 1988 eo.
E renk Elo uhelañ a voe 2 416.
2 358 edo e renk Elo d'ar 1 a viz Mae 2011 .
Azzano Mella
Azzano Mella zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Gailearaí Náisiúnta na hÉireann
Gailearaí Náisiúnta na hÉireann (saozneg: National Gallery of Ireland), da lavaret eo "Palier Broadel Iwerzhon", eo al lec'h ma vez miret ha diskouezet dastumadenn vroadel ar pezhioù arz en Iwerzhon. Savet eo bet an ensavadur e 1854. E kreiz-kêr Dulenn emañ.
Staten Island (Inizi Aleout)
Iluugix Tanax zo anv unan eus Inizi Andreanof, en Inizi Aleout, e Mor Bering, en Alaska, bet adanvet Staten Island gant Stadunaniz. Tost emañ d'an Enez Adak ha didud eo.
Anvet e voe Staten en 1934 gant an ame stadunanat dre ma tenne un tamm da Staten Island New York, a gavas da unan bennak.
Shiraz
Shiraz (perseg: شیراز) eo kêr-benn proviñs Fars en Iran. Poblet eo gant 1 256 000 a dud (e 2005).
Mardi Gras (strollad)
Mardi Gras a oa ur strollad krouet e New York e penn-kentañ ar bloavezhioù dek ha tri-ugent gant ar pevar soner rock stadunanat Bob Azzara (kaner ha soner ograou elektronek Farfisa), Lou Burgio (kaner ha tabouliner), Flip Cesario (kaner ha soner gitar) ha Noel Koward (kaner ha soner vibrafon).
Saint-Pierre-du-Fresne
Saint-Pierre-du-Fresne a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Mardi Gras (strollad)
Un tamm brud a deuas d'ar strollad pa voe embannet e 1970 Girl I've Got News For You, ur ganaouenn bet krouet gant The Birdwatchers e 1966.
Ne badas ket gwall bell e vicher ha ne voe savet nemet un albom gantañ — The Mardi Gras an titl anezhañ — hag a deuas e-maez e 1971 (embannet gant MAP City) :
Maria Pia Savoia (rouanez Portugal)
Maria Pia Savoia, pe Maria Pia de Sabóia e portugaleg, a oa ur briñsez italian hag a deuas da vout rouanez Portugal pa zimezas da Luís Iañ.
Villanueva de Huerva
Villanueva de Huerva zo ur gumun e Proviñs Zaragoza, en Aragon.
Villanueva de la Reina
Villanueva de la Reina zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Angolo Terme
Angolo Terme zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Torres (Jaén)
Torres zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Manuel Neuer
Manuel Peter Neuer, bet ganet d'ar 27 a viz Meurzh 1986 e Gelsenkirchen (Alamagn), a zo ur melldroader etrebroadel alaman.
Bagnolo Mella
Bagnolo Mella zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Manuel Neuer
Diwaller-pal e bost dezhañ war an dachenn, c'hoariet en devoa evit FC Schalke 04 eus 2006 da 2011 a-raok mont da FC Bayern München.
Dilennet eo bet da wellañ diwaller-pal ar bloavezh 2013 gant an IFFHS, o kemer lec'h ar c'hoarier spagnol Iker Casillas bet loreet pemp gwech diouzh renk.
Kib vell-droad ar bed
Kemeret en deus perzh e daou zalc'h :
Villanueva del Arzobispo
Villanueva del Arzobispo zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Zanjan
Zanjan (azerbaidjaneg: زنگان; perseg: زنجان) eo kêr-benn proviñs ar memes anv en Iran. Poblet eo gant 377 000 a dud (e 2006).
Malbrough s'en va-t-en guerre
Malbrough s'en va-t-en guerre, , anavezet ivez evel Mort et convoi de l'invincible Malbrough, zo ur ganaouenn c'hallek eus an , anezhi ur c'hlemmgan fentus diwar-benn obidoù John Churchill, 1añ Dug Marlborough (1650–1722).
Danvez
Er son c'hallek e konter edo gwreg Marlborough o c'hortoz he fried da zistreiñ eus ar brezel pa glevas keloù eus e varv ; pa voe beziet ar gwaz e oa un eostig o kanañ a-us d'e vez.
Istor
Savet e oa ar son goude Emgann Malplaquet en 1709, a c'hoarvezas e Malplaquet, ur gêriadenn a zo hiziv e kumun c'hall Taisnières-sur-Hon, tostik da gêr Mons, e Belgia. Kontet eo da vezañ gwadusañ emgann Brezel Hêrezh Spagn. Trec'h e voe arme c'hall Villars war an arme saoz. Ur falsvrud a rede diwar-benn marv an dug saoz, en deus roet e anv da kastell Malbrouck / Schloss Meinsberg, en Loren : gwir eo e oa bet gloazet an dug en emgann, d'an 11 a viz Gwengolo 1709, met ne varvas nemet e 1722.
XIXvet kantved
Hervez ar werinoniour aostralian John Meredith e vefe bet ar c'hentañ ton europen desket da henvroiz Aostralia.
Ton
Krediñ a ra lod e oa koshoc'h an ton eget ar ganaouenn hec'h-unan. Implijet eo ivez evit kanañ
Yezhoù all
Kanet e vez e meur a yezh:
An doare saoznek
An hini saoznek a voe savet gant ar barzh amerikan Henry Wadsworth Longfellow en XIXvet kantved.
An doare danek
Un doare danek, Mallebrok, zo bet enrollet gant Lars Lilholt e 1995 ,
An doare brezhonek
Lakaet eo bet e brezhoneg gant Roparz Hemon, hag embannet e-barzh Ar Bed Keltiek. Kavout a reer ar c'homzoù bremañ e pevare levrenn "Kanaouennoù", un dastumad kanaouennoù a oa bet lakaet gant Roparz Hemon e brezhoneg diwar ganaouennoù e yezhoù all.
Doareoù all
Doareoù rusek ha svedek, zo ivez.
Lennegezh
Meneget eo ar ganaouenn e meur a oberenn :
Yazd
Yazd (perseg: یزد‎) eo kêr-benn proviñs Yazd, en Iran. Poblet e oa gant 505 000 a dud e 2006.
Razh-Indez Brazil
Razh-Indez Brazil (Cavia aperea) zo ur bronneg krigner a vev e Suamerika.
Assunção
Assunção zo un anv-badez portugalek.
Julien Gourdel
Kenderv e oa da Bierre Gpurdel, a oa ur c'hizeller ivez.
Assunção
Orin
Dont a ra an anv eus Gorroidigezh ar Werc'hez, hervez ar gredenn gatolik.
Ariana Pintor
right|thumb|200px
Vezza d'Oglio
Vezza d'Oglio zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Ariana Pintor
Ariana Pintor bet ganet e 1988 a zo ur c'hoarierez echedoù portugalat. Mestr (Maouezi) (FIDE) abaoe 2004. He renk Elo uhelañ a voe 2 178. 2 119 edo he renk Elo d'ar 1 a viz Mae 2011 .
Kanton Ploermael (1790)
Krouet e voe Kanton Ploermael e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Ploermael e departamant ar Mor-Bihan e oa. Peder c'humun a oa ennañ:
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Brasaet e voe ar c'hanton dindan anv Kanton Ploermael ivez, gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
Pi de les Tres Branques
El Pi de les Tres Branques ("ar binenn he zri skourr" e katalaneg) zo ur binenn-ouez 25 metr uhelder (Pinus sylvestris) nepell diouzh Berga e hanternoz Kumuniezh Emren Katalonia Evit brogarourien Katalonia ez eo un arouez eus unaniezh an teir bro gatalan (Katalonia, Bro València, Balearez). Hag en-dro dezhi en em vod brogarourien d'an trede sul a viz Gouere bep bloaz. .
Blecua y Torres
Blecua y Torres zo ur gumun e proviñs Huesca, en Aragon.
Pi de les Tres Branques
Disec'het eo ar wezenn abaoe 1913 hag en ur stad fall emañ bremañ, met ur wezenn peuzheñvel ha kalz yaouankoc'h, nepell diouti, anvet Pi Jove de les Tres Branques ("ar binenn driskourrek yaouank"), he deus kemeret he lerc'h. Enskrivet eo an div wezenn-se war roll monumantoù naturel ar vro gant gouarnamant Katalonia, abaoe 1987.
Meur a wech eo bet taget ar wezenn gozh gant tud enebet ouzh brogarouriezh Katalonia. E 1939, goude Brezel diabarzh Spagn, e oa bet klasket diskar ar wezenn gant aduidi Franco, met argaset e oant bet gant tud ar vro. An dagadenn washañ zo c'hoarvezet e 2014, e-pad an noz etre an 12 hag an 13 a viz Mae, p'eo bet heskennet an hini vrasañ eus an daou gef a chome, gant tud dianav.
Julien Gourdel
E tour-meur kastell Kastell-Geron emañ mirdi Julien ha Pierre Gourdel.
San Zeno Naviglio
San Zeno Naviglio zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Catarina Leite
thumb|dehou|170px|Caratina Leite e 2008
Emgann an Harzoù
Emgann an Harzoù zo un anv roet d'un toullad emgannoù e miz Eost 1914, etre ar 7 hag an 23, en Elzas, Loren, ha Belgia, ma voe trec'h an armeoù alaman renet gant Helmuth von Moltke war armeoù saoz, gall ha belgiat, renet gant Joseph Joffre, John French, hag ar roue Alberzh Iañ. 1 690 000 Alaman a gemeras perzh dirak 1 046 000 soudard gall, 70 000 Saoz, ha 117 000 Belgiad.
Catarina Leite
Catarina Leite a zo bet ganet d'an 20 a viz Genver 1983 e Portugal. Ur c'hoarierez echedoù portugalat a zo anezhi. Mestr Etrebroadel (Maouezi) (FIDE) abaoe 2000 eo.
Emgann an Harzoù
206 515 Gall a eas da goll (20 253 a voe lazhet, 78 468 gloazet, 107 794 steuziet e doare pe zoare), evit 136 417 Alaman (18 662 lazhet, 89 202 gloazet ha 28 553 steuziet kuit)
Catarina Leite
2 143 edo he renk Elo e 2013.
Les Révoltés de Lomanach
Les Révoltés de Lomanach (Emsavidi Lomanach e brezhoneg) zo ur film gall-italian, sevenet gant ar filmaozour gall Richard Pottier e 1953.
An danvez
1799 : e kastell Lomanach ec'h adenaou an Noblañs flammoù ar stourm ouzh ar Republikaned. Tapet dic'hortoz-kaer e kas ar re C'hlas Jacques Barnaud da cheñch penn d'ar vazh. Bet pilet gantañ e ra ar Chouaned o soñj d'ober da vBarnaud bezañ drouklazhet. Goude meur a c'hwitadenn ez eo fiziet ar gefridi-mañ e Monique, merc'h markiz a Lomanach. Daoust da vBarnaud bezañ bet kelaouet e lez ar plac'h da dostaat outañ ha ne zaleont ket da gouezhañ e karantez an eil gant egile. Gant muntr an daou amourouz-mañ eo ec'h echuo da vat ar brezel etre ar Chouaned hag ar Republikaned.
Wall Street (disheñvelout)
Diwar an anv-se emañ ivez:
Torredelcampo
Torredelcampo zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Carlos Pereira dos Santos
Carlos Pereira dos Santos a zo bet ganet d'an 20 a viz Genver 1972 e Portugal.
C'hoarier echedoù portugalat.
Mestr Etrebroadel (FIDE) eo.
E renk Elo uhelañ a voe 2 442.
Idiopsar brachyurus
Idiopsar brachyurus a zo ur spesad golvaneged eus ar c'herentiad Thraupidae. Ar spesad nemetañ er genad Idiopsar an hini eo.
Annez
Kavout a reer ar spesad e Suamerika : eus kreisteiz Perou da greiz Bolivia ; e kreisteiz Bolivia ha hanternoz Arc'hantina.
Moniga del Garda
Moniga del Garda zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Dobunni
An Dobunni a oa ur bobl vrezhon eus kreisteiz Enez Vreizh, a-raok aloubadeg ar vro gant ar Romaned. En em astenn a rae ar vro annezet ganto war ar pezh a zo bremañ Gloucestershire, kontelezh Bristol ha tammoù eus Somerset, Herefordshire, Oxfordshire, Worcestershire. Da vare an Impalaeriezh roman e oa Corinium Dobunnorum (Cirencester) o c'hêr-benn.
En-dro dezho e oa pobloù all : Cornovii ha Corieltauvi en hanternoz, Catuvellauni er reter, Atrebates ha Belgae er c'hreisteiz, Silures hag Ordovices er c'hornôg. Skeiñ a raent pezhioù arc'hant. Diwar o roudoù e c'haller soñjal e oa rannet o bro e div lodenn, bet unanet a-wechoù dindan ur roue hepken. War a seblant ne oa ket an Dobunni ur bobl vrezelgar ha ne glaskjont ket stourm kalz ouzh ar Romaned.
Anv
Rivet & Smith, p. 339-340
Torredonjimeno
Torredonjimeno zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
TV3 (Katalonia)
TV3 (distagadur katalanek : []) zo servij publik skinwel Katalonia. Krouet e voe e 1983 ha skignet e vez e abadennoù e katalaneg nemetken, gant an opsioñ da lakaat yezhoù all da vezañ klevet e post-tele, dreist-holl evit ar filmoù e yezhoù orin.
Turniz Madagaskar
An turniz Madagaskar a zo un evn, Turnix nigricollis an anv skiantel anezhañ.
Cardinalidae
Cardinalidae a zo ur c'herentiad e rummatadur an evned, termenet e 1901 gant an evnoniour stadunanat Robert Ridgway (1850-1929), a vev e Norzh, Kreiz ha Suamerika.
Turniz Madagaskar
Doareoù pennañ
Tennañ a ra al labous d'ar goailh.
Julie Charles
Julie Charles, aet da anaon gant an dorzhellegezh d'an 18 a viz Kerzu 1817 e Pariz, a oa ur Greolez yaouank bet ganet Julie-Françoise Bouchaud des Hérettes e 1782 (pe 1784) en un tiegezh planterien eus Saint-Domingue.
Turniz Madagaskar
Annez
Bevañ a ra al labous e Madagaskar.
Rugbi Klub Trinieg
Rugbi Klub Trinieg zo ur c'hlub rugbi bet krouet e 1912 e Trinieg.
Julie Charles
Goude lazhadeg ar Re Wenn gant ar sklaved, c'hoarvezet en drevadenn c'hall d'an 22 a viz Eost 1791, e tec'has kuit ar familh a-bezh da Vro-C'hall. Eno e timezas d'ar skiantour gall brudet Jacques Charles (1746-1823) a oa pell koshoc'h eviti.
Rugbi Klub Trinieg
Ur c'hlub dibar eo : e-pad pell eo bet ar gêr vihanañ e hanternoz Bro-C'hall o c'hoari e eil rummad ar c'hampionad rugbi. Start-kenañ e veze gounit e stad Lesvières, rak kalet e c'hoarie paotred Trinieg war o zachenn. Evel-just e veze liammet ar spered stourm-se ouzh tro spered tud ar vro, micherourien ha Briveriz anezho.
Julie Charles
Kejañ a reas-hi gant Alphonse de Lamartine (1790-1869) en Aix-les-Bains ma oa-hi deuet, da glask un tamm diskuizh, e penn-kentañ miz Gouere 1816, dre ma oa paket gant ar c'hleñved dija. Piket e voe kalon ar skrivagner gant koantiri ar plac'h yaouank ha plijout a rae dezhe bale asambles a-hed glannoù Lenn Le Bourget-du-Lac. Ma c'hanas ur gwir garantez etre an daou zen yaouank buan a-walc'h. Eviti an hini eo e krogas Lamartine da sevel ar varzhoneg Le Lac (Al Lenn) e 1817, dipitet-bras ma oa ne oa ket deuet an Itron Charles da Aix er bloaz-se. Diwezhatoc'hik e skrivas ur varzhoneg all — L'Immortalité an titl anezhi — oc'h echuiñ gant ar werzenn anavezet-mat "Vois mourir ce qui t'aime, Elvire, et réponds-moi !". Da viken e chomo stag-kaer anv Lamartine ouzh hini e garedig — Elvire ha neket Julie Charles...
Rugbi Klub Trinieg
Stag eo ivez ouzh ar chanterioù e Sant-Nazer. An embregerezh sevel bigi a sikouras ar c'hlub pa voe krouet, hag a-viskoazh eo bet an darn vrasañ eus ar c'hoarierien micherourien diouzh o micher. Splann eo diskouezet al liamm-se war ar rochedoù : gwad ar vicherourien eo al liv ruz, moged al labouradegoù eo al liv du.
Torreblascopedro
Torreblascopedro zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Hélène Brunet
Hélène Brunet zo ur c'hitarourez ha sonerez laoud.
Lake District
Lake District, anvet ivez The Lakes pe Lakeland, zo un tolead meneziek e gwalarn Bro-Saoz, e Cumbria, brudet evit e gaerded ha touristel-kenañ. Ur Park Broadel (Lake District National Park) zo eno.
En tolead-se emañ holl venezioù Bro-Saoz a zo uheloc'h eget 900 metr. En o zouez emañ uhelañ menez Bro-Saoz, ar Scafell Pike (978 m). El Lake District ez eus 16 lenn : ar Windermere (14,7 km²) eo an hini anavezetañ anezho.
Monte Isola
Monte Isola zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Saint-Jean-des-Essartiers
Saint-Jean-des-Essartiers a oa ur gumun eus Bro-C'hall e departamant Calvados e Normandi.
Palazzolo sull'Oglio
Palazzolo sull'Oglio zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia. Enni e tremen ar stêr Oglio.
Foz Mariana
Foz Mariana, a zo ur foz danvorel, anezhi al lec'h donañ eus an Douar, e deun ar Meurvor Habask, er reter da Inizi Mariana, nepell diouzh Enez-Guam. 11 034 m eo al lec'h donañ holl muzuliet.
Villatorres
Villatorres zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Provaglio Val Sabbia
Provaglio Val Sabbia zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Psilopogon rubricapillus
Psilopogon rubricapillus a zo ur spesad evned eus ar c'herentiad Megalaimidae.
Anvet e voe Bucco rubricapillus (kentanv) da gentañ-penn (e 1788) gant an naturour alaman Johann Friedrich Gmelin (1748-1804).
Boued
Bevañ a ra diwar amprevaned ha frouezh.
Annez
Ar spesad zo brosezat e douaroù izel ha naoueier Sri Lanka.
Ciudadanos (strollad politikel)
Ciudadanos (pe Ciutadans e katalaneg ; Hiritarrak en euskareg ; Cidadáns e galisianeg), berraet e C's, zo ur strollad politikel eus Spagn eus an tu-dehoù a oa bet krouet evit stourm a-enep broadelourien broioù bihan Spagn evel e Katalonia pe en Euskadi.
Kaliforniom
Un elfenn gimiek treuzuraniat skinoberiek eo ar c'haliforniom ; Cf eo e arouez kimiek, 98 e niver atomek ha 251,080 e dolz atomek. An dekvet aktinid eo e taolenn drovezhiek an elfennoù kimiek.
Istor
D'ar 27 a viz C'hwevrer 1950 e voe kevanaozet war-dro 5 000 atom eus izotop 245 an elfenn 98 e Skol-veur Berkeley (Kalifornia) gant skipailh Stanley Thompson, Kenneth Street Jr., Albert Ghiorso ha Glenn T. Seaborg dre skinata kuriom-242 gant kraoñelloù heliom (rannoùigoù α) en ur c'hiklotron bihan 1,50 m e dreuzkiz : Pevar neutron a voe ouzhpennet d'an c'huriom-242 a-benn kenderc'hañ Cf-245 hag un neutron diere.
En enor da Galifornia e voe roet an anv californium d'an elfenn 98.
Ono San Pietro
Ono San Pietro zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Saint-Pierre-du-Mont (Calvados)
Saint-Pierre-du-Mont a zo ur gumun eus departamant Calvados e Bro-C'hall.
Kaliforniom
Perzhioù
Ur metal liv an arc'hant eo ar c'haliforniom ; blot a-walc'h eo evit ma c'hallfed e droc'hañ gant un lavnenn danav. Pa vez er goullo e tro da vurezh e gwrezverkoù tommoc'h eget 300 °C. Gwarellek e vez ar c'haliforniom pa vez yenoc'h eget -222,15 °C ha kewarellek e vez pa vez tommoc'h eget -113,15 °C.
Reto-Moto
Reto-Moto ent ofisiel Reto-Moto ApS zo ur studio bihan seveniñ c'haorioù video diazezet e Kopenhagen, e Danmark. Brudet e oa bet pa voe krouet ar c'hoari Free2Play Heroes & Generals. D'ar 7 a viz Meurzh 2022 eo aet da get an embregerezh.
Provaglio d'Iseo
Provaglio Val d'Iseo zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Stormy Weather (kanaouenn)
Stormy Weather zo ur ganaouenn bet savet e 1933 gant daou arzour stadunanat : an ton anezhi gant ar sonaozer Harold Arlen hag ar gerioù gant Ted Koehler.
Kanton Serent (1790)
Krouet e voe Kanton Serent e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Ploermael e departamant ar Mor-Bihan e oa. Peder c'humun a oa ennañ:
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Diskaret e voe gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
Pierre Jean Baptiste Gerbier
Jean-Baptiste Gerbier de la Massillaye pe Pierre Jean Baptiste Gerbier pe Jean-Baptiste Gerbier, ganet d'an 29 a viz Even 1725 e Roazhon hag aet d'an Anaon d'ar 26 a viz Meurzh 1788 e Pariz, a oa un alvokad (Parlement de Paris) hag un oratour gallek breizhat brudet.
Torreperogil
Torreperogil zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Puente de Génave
Puente de Génave zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Kanton Bubri (1790)
Krouet e voe Kanton Bubri e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Henbont e departamant ar Mor-Bihan e oa. Teir c'humun a oa ennañ: Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Diskaret e voe gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
Kaliforniom
Kimiek
Hervez Glenn T. Seaborg e c'haller diouganañ e vo perzhioù kimiek ar c'haliforniom par da re an aktinidoù all ha d'e amezeg al lantanid 66Dy.
Reto-Moto
Istor
Zyrinx a oa ur studio sevel c'hoarioù video krouet e 1992 e Kopenhagen, e Danmark. An implijerien a oa bet tud o labourat evit sevel c'hoarioù video evit an Amiga e-fin ar bloavezhioù 1980 ha penn-kentañ ar bloavezhioù 1990, en o zouez e veze kavet ar sonaozer Jesper Kyd.
Kaliforniom
Kimiek
Gorrek e koll 98Cf e lufr pa vez lezet en aer — ur gwiskad oksidenn CfO2 a vir ouzh an oksidadur a vont donoc'h er metal — ha buanoc'h pa vez mouest an aer.
Reto-Moto
Istor
E 1998, strollad Zyrinx en em adstummas gant un anv nevez Reto-Moto. Mont a rejont da ginnig labourat evit IO Interactive, ar re-se a ginnige dezho labourat war an heuliad c'hoarioù video Hitman.
Kaliforniom
Kimiek
Pa vez tomm e tazgwered ar c'haliforniom gant an hidrogen, an nitrogen hag an trenkennoù meinel (H2SO4, HCl, HNO3 pergen).
Reto-Moto
Istor
Ar strollad seveniñ Reto-Moto a oa bet savet gant implijidi Zyrinx ha Lemon (daou studio bihan) e 1997. Karget e oant bet neuze gant IO Interactive d'ober war-dro an heuliad c'hoarioù video Hitman.
Kaliforniom
Izotopoù
Ugent izotop eus ar c'haliforniom zo anavezet, eus 237Cf betek 256Cf.
Reto-Moto
Istor
Reto-Moto a oa adstummet evel studio e-unan e miz Ebrel 2004 gant ar c'hoant da sevel c'hoarioù video liesc'hoarier.
Stormy Weather (kanaouenn)
Da gentañ e oa bet enrollet ar ganaouenn e miz C'hwevrer 1933 gant laz-seniñ Leo Reisman, hag un tamm berzh a reas. Brasoc'h brud avat he doe c'hoazh pa voe kanet gant Ethel Waters, e 1933 ivez, en toull-noz Cotton Club (Harlem), hag enrollet neuze e miz Mae. E-pad unnek miz e voe ar gwellañ gwerzhet.
Reto-Moto
Istor
E miz Gwengolo 2010, Reto-Moto a roe lañs da lec'hienn internet ar c'hoari Heroes & Generals.
Stormy Weather (kanaouenn)
Danvez
N'eo ket nevez-flamm an danvez anezhi : n'a ket gwall vat ar vuhez abaoe m'eo aet kuit ma muiañ-karet diouzhin, evel an amzer troet da arnevek — ur vaouez an hini a gan he glac'har avat, ar pezh a zo dibaot a-walc'h.
Kanton Karozh (1790)
Krouet e voe Kanton Karozh e 1790 Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Ploermael e departamant ar Mor-Bihan e oa. Seizh kumun a oa ennañ :
Stormy Weather (kanaouenn)
Kanerien
Ur morad kanerien ha kanerezed all o deus kanet ar ganaouenn mil vrudet-mañ, Shirley Bassey, Ella Fitzgerald, Judy Garland, Billie Holliday, Lena Horne, Frank Sinatra en o zouez. A-hed ar bloavezhioù eo deuet da vezañ ur standard.
Cypraea
Cypraea a zo ur genad eus kerentiad an hoc'higed-mor. Gant lod eus ar daksonomierien eo ar genad nemetañ er c'herentiad, padal eo ur genad e-touesk kalz re all (betek 49 hervez Word Register of Marine species WORMS ) gant al lodenn vrasañ eus ar skiantourien. Cheñch a ra ingal a-walc'h ar rummatadur diouzh an dizoloadennoù pe hervez ar skiantourien. E 2000 e veze renket spesadoù ar c'herentiad e 34 genad gant Dr Felix Lorenz, ur skiantour oberiant-tre war ar sujed
Kanton Karozh (1790)
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Diskaret e voe gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
Stormy Weather (kanaouenn)
Kanerien
En 1943 e voe kemeret hec'h anv er film Stormy Weather (deuet da vout Symphonie magique en galleg), ma oa kanet gant Lena Horne.
Cypraea
Taksonomiezh
Anv ar genad Cypraea o tont eus ar gresianeg κύπρις (kupris) a zo anv an doueez Venus. Anv ar genad-se a zo liammet gant anv ar c'herentiad Cypraeidae (Cyprae+idae).
Stormy Weather (kanaouenn)
Kanerien
Enrolladur orin Ethel Waters zo bet lakaet e-touez enrolladurioù Levraoueg ar C'hongres en 2004.
Cypraea
Taksonomiezh
Diskrivet eo bet ar genad gant Linnaeus e 1758.
Kanton Maoron (1790)
Krouet e voe Kanton Maoron e 1790. Ur rann velestradurel ha lezvarnel hag ur bastell-vro dilenn eus Bann Ploermael e departamant ar Mor-Bihan e oa. Peder c'humun a oa ennañ:
Dilamet e voe gant ar Goñvañsion e miz Even 1793 hag adsavet gant ar C'huzul-Ren hervez ar Vonreizh bet votet d'ar 26 a viz Here 1795. Brasaet e voe ar c'hanton dindan anv Kanton Maoron ivez, gant lezenn an 8 pluviôse an IX (28 a viz Genver 1801), dezhi an titl loi portant réduction du nombre de justices de paix.
Cypraea
Spesadoù
An holl spesadoù eus ar c'herentiad a c'hell bezañ er genad Cypraea pe an daou spesad dindan nemetken :
Spesad Cypraea tigris Linnaeus, 1758
Spesad Cypraea pantherina Lightfoot, 1786
Avilés
Avilés a zo ur gêr hag ur porzh a-bouez e Priñselezh Asturiez. Savet eo bet e 1085.
Cypraea
Spesadoù
Ar spesad-se a zo bet lakaet en ur genad all gant taksonomierien zo.
Spesad Cypraea porcellus Brocchi, 1814 = Zonaria pyrum (Gmelin, 1791)
Soiano del Lago
Soiano del Lago zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Villarrodrigo
Villarrodrigo zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
Turniz Luzon
An turniz Luzon a zo un evn, Turnix worcesteri an anv skiantel anezhañ.
Dougen a ra anv an evnoniour stadunanat Dean Conant Worcester (1866-1924).
Kemenn d'al lennerien
Krouet e oa bet ar pennad gant an titl Turniz Worcester da gentañ-penn ha n'eus daveenn ebet hag a c'hallfe prouiñ gwirionded an anv Turniz Luzon e brezhoneg.
Doareoù pennañ
Tennañ a ra d'ar goailh.
Annez
Emañ brosezat al labous e Luzon (hanternoz Filipinez).
Turniz bihan
An turniz bihan a zo un evn, Turnix velox an anv skiantel anezhañ.
Doareoù pennañ
Tennañ a ra d'ar goailh.
Annez
thumb|left|Tiriad an turniz bihan e ruz. Bevañ a ra al labous e pradeier Aostralia.
Arak
Arak a c'hell bezañ:
Tavernole sul Mella
Tavernole sul Mella zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Broadway
Broadway (hent ledan, hent meur), (distagadur: ), a zo unan eus hentoù pennañ kêr New York er Stadoù-Unanet, tro-ha-tro straed, bali ha boulouard. Hir-mat eo an hent, tremen a ra dre Vanhattan war 21 km ha dre ar Bronx war 3,2 km ha kendelc'her pelloc'h e-maez eus New York war 29 km. Al lodenn vrudetañ eo an darn a dreuz karter Manhattan, ha brudet evit bezañ kreizig-kreiz bed ar c'hoariva amerikan. En em gavout a ra e Times Square, ur blasenn vrudet ma kaver ur bern stalioù hag ur bern salioù abadenniñ.
Broadway (disheñvelout)
Broadway zo un anv brudet evel bali ha karter ar c'hoarivaoù en Evrog Nevez, e SUA. Anv meur a lec'h all eo ivez.
An tSionna
An tSionna a zo ur gêr nevez (1982) e Kontelezh An Clár e Republik Iwerzhon.
Poblet eo gant 9 673 a dud (e 2011).
Lena Horne
thumb|right|Lena Horne e [[1946.]]
Lena Mary Calhoun Horne, bet ganet d'an 30 a viz Mezheven 1917 e Brooklyn (New York City) hag aet da Anaon d'an 9 a viz Mae 2010 e Manhattan (New York City), a oa un aktourez hag ur ganerez stadunanat.
Da 16 vloaz e oa krog da labourat evel dañserez, e 1934, e Cotton Club New York, ha goude ez eas da Hollywood, ma c'hoarias tammoù en un toullad filmoù, met dreist-holl e daou film, Cabin in the Sky ha Stormy Weather (film). Buan avat ne c'hallas ket c'hoari ken abalamour d'he mennozhioù politikel a-gleiz.
Westland Whirlwind (nijerez)
Ar Westland Whirling a oa un nijerez-hemolc'h pounner daougefluskerek breizhveuriat implijet gant ar Royal Air Force e-kerzh an Eil Brezel-bed.
Tyranneutes
Tyranneutes a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1881 gant an daou skiantour saoz Philip Lutley Sclater (1829-1913) hag Osbert Salvin (1835-1898).
Spesadoù
Daou spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Bulbul aour
Ar bulbul aour a zo ur golvaneg, Calyptocichla serina an anv skiantel anezhañ. Ar spesad nemetañ eo er genad Calyptocichla.
Tyranneutes
Spesadoù
O c'havout a reer e Suamerika.
Bulbul aour
Annez
Bevañ a ra al labous en Afrika, en un takad hag a ya eus Sierra Leone da C'habon, Angola ha biz Republik Demokratel Kongo. E gavout a c'heller e Bioko (Ginea ar C'heheder) ivez.
Paul Kalkbrenner
Paul Kalkbrenner (1977 e Leipzig) a zo ur produer sonerezh hag un DJ alaman. Sonerezh tekno ha sonerezh elektronek a vez sonet gantañ. Ouzhpenn e anv ec'h implij lesanvioù evel Paul dB+, Kalkito, DJ Ickarus pe Grenade. Soner trompilh eo. E 1994 e stagas gant ar vicher DJ hag e 1999 e voe degemeret gant an ti-embann BPitch Control a laka embann e bladennoù.
Villardompardo
Villardompardo zo ur gumun e proviñs Jaén, en Andalouzia.
East River (disheñvelout)
East River a zo ur strizh-mor e kêr New York, er Stadoù-Unanet.
East River a c'hall bezañ ivez:
Nabilla Benattia
Nabilla Benattia, graet alies Nabilla anezhi nemetken, zo ur c'hallez-suisez a labour evit ar skinwel, ganet d'ar 5 a viz C'hwevrer 1992 en Ambilly (Haute-Savoie). Klasket he devoa bezañ un top model pa oa krennardez met en aner. E 2011 e oa krog da gemer perzh en abadennoù skinwel. E miz Meurzh 2013 e teuas brud dezhi pa oa o kemer perzh en abadenn Les Anges de la téléréalité. E-pad pemvet koulzad an abadenn he devoa distaget ar frazenn chomet brudet « Allô ! Non, mais allô quoi !… ». An ton implijet ganti en devoa krouet ur buzz war ar rouedad Internet.
Riccardo Patrese
Riccardo Gabriele Patrese (bet ganet d'ar ) a oa ur blenier redadegoù kirri italian en deus redet e F1 etre 1977 ha 1993. Bet en deus ur red-vicher hir, dreist holl e-keñver e amzer, o redek evit skipailhoù evel Shadow, Williams pe Formula, o vezañ ar blenier kentañ o tizhout 200 Priz Bras, hag oc'h echuiñ e red-vicher gant 257 Priz Bras ha 256 disparti, a-raok bezañ trec'het gant Rubens Barrichello ha Michael Schumacher. 6 redadeg en deus gounezet, gant ur rekord all, hini ar muiañ amzer etre daou drec'h, 6 vloaz etre 1983 ha 1990.
Wall Street
Wall Street a zo ur straed e kêr New York, e su Manhattan. Tuet eo eus reter Broadway war-du East River betek South Street, a-dreuz ar Financial District, karter an aferioù e New York. Graet e vez gant Wall Street dre ledanv evit ober anv eus ar c'harter a-bezh, hag ivez eus eskemmdi brasañ ar bed, an New York Stock Exchange.
Orin an anv
Wall Street a dalvez kement ha "Straed ar Vur". Un difenn e oa, savet gant Izelvroiz Amsterdam-Nevez, a oa e tu ar su, marteze a-enep ar Saozon a oa e tu an norzh, pe neuze an Indianed. War ar c'hartennoù kozh e kaver skrivet de Waal-Straat e nederlandeg, ar pezh en deus lakaet lod tud da lavaret e oa evit "Mur ar Walloned", pa oa 30 familh eus Wallonia e-touez an diazezerien degaset gant al lestr Nieu Nederlandt e 1624.
Dora Leal
C'hoarierez echedoù portugalat.
He renk Elo uhelañ a voe 2 081.
2 027 edo he renk Elo d'ar 1 a viz Ebrel 2011 .
Koadeg Białowieża
Koadeg Białowieża (distaget [bʲawɔˈvʲɛʐa] e poloneg) (Puszcza Białowieska e poloneg, Белавежская пушча e belaruseg, Беловежская пуща e rusianeg) zo ur goadeg vras hag ur gwarezva natur war an harzoù etre Polonia ha Belarus. Bez' eo un aspadenn eus ar goadeg werc'h vras en em astenne el lodenn-se eus Europa gwechall.
E-touez al loened a ra o annez enni e ranker menegiñ bizoned Europa, ur ouenn hag a zo bet darbet dezhi mont da get. Lakaet eo bet koadeg Białowieża war roll ar Glad bedel gant an UNESCO abaoe 1979 ha lakaet eo bet da warezva Natura 2000 gant Unaniezh Europa.
Abaoe 1945 eo rannet ar goadeg e div lodenn : an eil e Polonia hag eben e Belarus. En holl en em astenn bremañ war 1 418,85 km², hag e Belarus emañ an darn vrasañ eus ar gorread-se. E lec'hioù zo ez eo ar vevenn etre an div vro ur skoilh evit monedone al loened, hag an douristed ivez. Emañ kêr velarusat Brest war-hed un 70 kilometr bennak diouzh ar goadeg, er c'hreisteiz.
Héritage des Celtes
thumb|right|300px|L’Héritage des Celtes da geñver [[Gouelioù-Meur Kerne e 2013]]
L’Héritage des Celtes (Hêrezh ar Gelted) a zo ur strollad sonerien, lod vrasañ anezho eus ar broioù a vez graet keltiek anezho. Bodet eo bet ar strollad gant daou Gemperad, ar produer Jakez Bernard hag ar gitarour-kaner Dan ar Braz. Asambles e son an holl sonerien tonioù keltiek hengounel hag ivez tonioù rock ha folk bet savet gant Dan ar Braz.
Pennadoù kar
Ur pennad hiroc'h a gaver er pennad diwar-benn Dan ar Braz.
Vallio Terme
Vallio Terme zo ur gumun en Italia, e proviñs Brescia e Lombardia.
Richard Pottier
Richard Pottier, bet ganet Ernst Deutsch e Graz (Aostria-Hungaria d'ar mare-se) d'ar 6 a viz Mezheven 1906 hag aet da Anaon e Le Plessis-Bouchard (Val-d'Oise) d'an 2 a viz Du 1994, a oa un den a sinema gall.
Beuzid
Ur veuzid a zo ul lec'h ma kresk beuz.
Richard Pottier
Evitañ da vezañ labouret evel azasaer, gourseller ar seveniñ, rener ar skeudenniñ ha saver senarioioù ez eo muioc'h anavezet evel filmaozour. En Alamagn an hini eo en devoa kroget gant e vicher, hag eñ skoazeller ar sevener alaman Josef von Sternberg (da-geñver Der blaue Engel peurgetket).
Beuzid
Lec'hioù
Meur a lec'h zo anvet Ar Veuzid e Breizh.
Richard Pottier
En e film Destins (1946) eo e voe klevet Tino Rossi o kanañ e ganaouenn Petit Papa Noël evit ar wech kentañ.