cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pierre Roche
« Papier églomisé »
Brudet eo ar skritelloù a reas Pierre Roche dre an teknik-se evit ar Salon des Cent e 1894, ar Salon de la Plume e 1896 hag ar Salon des Cent adarre e 1900. Brudet eo ivez golo ar romant La Cathédrale gant Joris-Karl Huysmans (1898).
Sant'Anna Arresi
Sant'Anna Arresi  zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Livia della Rovere
Livia della Rovere (Pesaro, 16 a viz Kerzu 1585 – eno, 6 a viz Gouhere 1641) a oa ur briñsez italian eus an tiegezh della Rovere, anezhi diwezhañ dugez Urbino (1599-1631).
He buhez
Merc'h henañ Ippolito della Rovere, markiz San Lorenzo in Campo, e oa. E dad a oa mab divastardet ar c'hardinal Giulio della Rovere, hag Isabella Vitelli, markizez dell'Amatrice. Ur breur he doa, Giulio, markiz San Lorenzo in Campo ha dell'Amatrice, ha peder c'hoar da vihanañ :
Un dugelezh
E 1570 e voe dimezet Francesco Maria II della Rovere, dug Urbino, da Lucrezia d'Este (1535 – 1598), merc'h da Ercole II d'Este, dug Ferrara. Ur gwall zimeziñ e voe : kalz koshoc'h e oa ar wreg eget an ozhac'h, naplezek e oa Francesco Maria, reiñ a reas e gleñved d'ar paourkaezh Lucrezia, ha divugel e chomjont.
Dispartiañ a rejont e 1578, hep gallout dizimeziñ avat. Distreiñ a reas Lucrezia da Ferrara, ma varvas e 1598.
He bloavezhioù diwezhañ
Perc'hennez e oa d'ur bern oberennoù arzel.
Feur-emglev Frankfurt (1871)
Feur-emglev Frankfurt a voe sinet d'an 10 a viz Mae 1871 e Frankfurt am Main, etre Bro-C'hall ha Prusia, da lakaat fin d'ar brezel etre an div vro.
Dre ar feur-emglev-se e oa :
Renket e oa bet ivez distro ar brizonidi d'ar gêr, en daou du, hag ar c'henwerzh etre an div vro.
Renet e voe ar c'haozeadennoù evit sevel ar feur-emglev-se, gant Adolphe Thiers, en anv ar gouarnamant gall, hag Otto von Bismarck, kañseller Prusia. Boulc'het e voent e dibenn miz C'hwevrer 1871 ha klozet gant ar sinadur d'an 10 a viz Mae eus ar bloavezh-se.
A-raok ar 1añ a viz Here 1872 o doa tud Elzas ha Loren d'ober o choaz etre an div stad. Diwar ar 1 628 000 a dud a oa o chom er rannvro en amzer-hont, e voe war-dro 160 000 o lavaret e felle dezho chom Frañsizien met ne voe nemet 50 000 o kuitaat o c'hêr da vat da vont da Vro-C'hall.
El Heraldo
El Heraldo zo anv meur a gazetenn spagnolek:
Julian Alaphilippe
Julian Alaphilippe, a zo ur reder marc'h-houarn a vicher eus Frañs, ganet d'an 11 a viz Even 1992 e Saint-Amand-Montrond (Cher).
Denise
Denise zo un anv-badez a orin gresianek a gaver e meur a yezh evel ar galleg, ar saozneg, ar spagnoleg hag ar portugaleg. Roet e vez d'ar merc'hed, daoust da vezañ roet d'ar baotred ivez e koulz ar Grennamzer. Dont a rafe eus Dionisos, anv doue gresian ar gwin.
Rossana Podestà
Rossana Podestà, ganet e Tripoli (Libia) e 1934, a oa un aktourez italian er bloavezhioù 1950. Korfet kaer e oa, gwelet e veze diwisk a-walc'h war ar goloioù magazinoù, tra ma tape brud gant filmoù eus ar seurt peplum dreist-holl.
Sant'Antioco
Sant'Antioco zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
San Giovanni Suergiu
San Giovanni Suergiu  zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2019
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn, e 2019, a oa loc'het eus Brusel (Belgia) d'ar 6 a viz Gouere, hag a oa degouezhet e Pariz d'an 28 a viz Gouere.
Alain de Benoist
Orin hag oberenn
Eus ar werin vreizhat e teu e vamm, Germaine Langouët, tra ma teu e dad eus an noblañs velgiat. E vamm-gozh a labouras evel sekretourez gant Gustave Le Bon e-pad pell. Un niz bihan eo da Gustave Moreau, ul livour pouezus eus luskad an Arouezelezh. Dimezet eo d'un Alamanez, Doris Christians.
Alain de Benoist zo penn-skridaozer ar c'hazetennoù Nouvelle École ha Krisis hag e vez gwelet evel damkanour kentañ an Nouvelle Droite (Dehou Nevez). Anavezet eo muioc'h en Italia, Alamagn, Rusia, hag all... eget e Bro-C'hall hiziv an deiz. Pagan a reer anezhañ tra ma tifenn ur sell ouzh al liesdoueegezh dezhañ. E brederouriezh politikel a vez anvet alies Dehoù an Diforc'hioù. Diorroet e vez mennozhioù gantañ tro-dro ar rannvroelezh, an europaelezh hag al lec'helezh gant kealoù enep-arnevez ha hengounel. A-wezhioù e vez graet labourioù istorel gantañ hag eñ en em wel evel Istorour ar Mennozhioù.
Santadi
Santadi  zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Alain de Benoist
Orin hag oberenn
Mignon eo Alain de Benoist d'ar skrivagner maboriat Gabriel Matzneff.
Chapel Koadri
Chapel Koadri, pe Chapel ar Salver Santel e Koadri, zo ur chapel lec'hiet e kumun Skaer e departamant Penn-ar-Bed.
Istor
Ur vojenn a lavar e voe savet gant ur C'hont Trewalod, evit sentiñ d'ul le en doa graet da Zoue.
War-dro kreiz an e oa perc'hennet ar chapel gant Urzh an Templ. Pa voe dispennet an urzh, e voe hi lakaet dindan gwarez Herberc'hourien Sant Yann Jeruzalem, hag e chomas hi ganto betek an Dispac'h Gall. Ar chapel a oa gouestlet da Sant Yann Vadezour. Stag e oa ouzh komandiri ar Fouilhez (kroaz Malta zo kizellet war unan eus ar pileroù).
Ar porzh-iliz
E 1691 e voe adsavet an tal.
Ar c'heur
Ar c'heur, eus ar XIVvet kantvet pe eus deroù ar XVvet kantved, zo a zoare gotek gant e bilieroù eizhkostezhek hag e volzoù torret. Ennañ zo arrebeuri e giz disgompez.
Kaeraet eo bet ar c'heur gant gweraj war gombodoù hag a-us dezho zo ur werennbannel tanflamm.
Stern-aoter
A-raok ma oa bet adkempenet, talbenn meur an aoter bras kizellet a daolenne ar Goan Sakr. Ur wech tennet ar c'hizelladurioù, e voe kavet dindano livadurioù kozh aozet e penn kentañ an XVIIIvet kantved. Adkepennet int bet ha miret.
An nev hag ar adnevoù
An nev, dezhi peder gwareg-volz, zo savet war bilieroù hirgarrezek beskëllet (XIvet kantved). War o gorre bolzoù kromm reizh a zo testoù eus an arz romanek a oa en e vleuñv d'ar mare-se.
A-us d'ar c'hrommennoù al livour Fischer en doa graet e 1870 ul livadur-moger a bevarzek taolenn diwar-benn buhez ha marv ar C'hrist.
Ptilorrhoa
Ptilorrhoa a zo ur genad e rummatadur an evned, krouet e 1940 gant an evnoniour stadunanat James Lee Peters (1889-1952).
Chapel Koadri
An nev hag ar adnevoù
Gwelout a reer war voger ar c'hreisteiz ul livadur-moger adkempennet e 1991 a taolenna Santez Anna ar Vretoned gant ar Werc'hez Vari dirak he barlenn.
Stadoù-Meur (1789)
Stadoù-Meur 1789 (Les États généraux de 1789) a voe un emvod meur gant kannaded teir urzh ar gevredigezh eus rouantelezh Bro-C'hall a voe galvet gant Roue Bro-C'hall ha Navarra, Loeiz XVI, d'ar 24 a viz Genver 1789.
Alcidae
Alcidae a zo ur c'herentiad e rummatadur an evned, ennañ evned-mor evel ar poc'haned, an ereved pe ar godoged.
Chapel Koadri
An nev hag ar adnevoù
En adnev an hanternoz, a-us d'un aoter bihan ez eus ur c'hraouig Nedeleg gant delwennigoù koad lieslivet. Diskouez a ra ar C'hinivelezh. A-us da se e weler torosenadur-moger greunvaen kaer-tre. Diskouez a ra an Daspren.
Delwennoù hag arrebeuri
Puilh eo an arrebeuri.
Delvennoù kaer, lod e mein, lod all e koad liesliv, zo er chapel. Gant garanoù an torosenadur e vez kavet 26 delwenn enni. Adkempenet eo bet ar re heverkañ er bloavezhioù diwezhañ.
An holl zelwennoù zo diwar-benn:
Stadoù-Meur (1789)
1139 kannad a voe dilennet eus ar broioù dilenn, hervez reolenn hollek ar 24 a viz Genver 1789 gant an taolennoù ouzhpennadur, hag er broioù stad hervez o reolennoù dibar.
Goude ma voe doublet an niver a gadorioù evit kannaded an Trede-urzh, lakaet da dalvezout adal ar 27 a viz Kerzu 1788 dre lezenn, ha goude ma voe nac'het gant kannaded an noblañs eus Breizh da vont di, deputeed an Trede-urzh a voe ar re niverusañ.
Galv miz Genver
Lizher galvadenn d'ar Stadoù-Meur e Versailhez
Digoret e voe an emvod d'ar 5 a viz Mae 1789, dre un abadenn tonius aozet gant mestr-meur al lidoù eus Bro-C'hall Henri-Évrard marquis de Dreux-Brézé, en ur sal da c'hortoz a oa bet savet buan-ha-buan gant an tisavour Pierre-Adrien Pâris. Lec'hiet e oa ar sal a-dreñv ar savadur hôtel des Menus-Plaisirs bali de Paris.
An deiz a-raok, ar 4 a viz Mae, an deputeed a oa erruet dija e Versailles o devoa kemeret perzh en ul lidambroug lesanvet hini ar sakramant santel, eus Iliz-veur Notre-Dame betek Iliz Sant-Loeiz.
Ptilorrhoa
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == Pevar spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
Annezva
Brosezat eo ar genad e Ginea Nevez, seitek (17) isspesad dezhañ en holl.
Romain Bardet
Romain Bardet, a zo ur reder marc'h-houarn a vicher eus Frañs, ganet d'an 9 a viz Du 1990 e Briude (Liger-Uhel).
Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek
Kreizenn an Enklaskoù Breizhek ha Keltiek (KEBK) a zo ur labourva liesdiskiblezh hag a voe krouet e 1969 e Kevre al Lizhiri ha Skiantoù ar Gevredigezh eus Skol-veur Breizh-Izel (Brest, Penn-ar-Bed). Anavezet eo ar greizenn dreist holl dre hec'h anvadur gallek Centre de Recherche Bretonne et Celtique, CRBC an teskanv anezhañ.
Yves Le Gallo a voe he c'hentañ prezidant, ur garg hag a voe dalc'het gantañ betek 1986.
Abaoe 2008 eo aet ar gelennerien hag an enklaskerien a laboure war dachenn ar studioù keltiek e Skol-veur Roazhon 2 a-gevret gant re skol-veur Brest da sevel ur greizenn vrasoc'h hag enni daou skourr.
Jordi Pujol i Soley
Jordi Pujol i Soley, bet ganet d'an 9 a viz Mezheven 1930 e Barcelona, a zo ur politikour pouezus a gKatalonia. Bet eo bet prezidant ar Generalitat etre 1980 ha 2003.
E vuhez
Un diplom medisinerezh en deus bet e Skol-veur Barcelona.
Abred e stourmas evit Katalonia.
E 1960 e voe tamallet bezañ bet aozer ur flemmskrid enep Franco Us presentem el general Franco ("Kinnig a reomp deoc'h ar jeneral Franco") hag atizer darvoudoù an 19 a viz Mae er Palau de la Música e Barcelona, pa ganas an arvesterien Cant de la senyera (kan brogarour katalan), dirak meur a vinistr e-kerzh ul lid en enor da gantvet deiz-ha-bloaz ganedigezh ar barzh Joan Maragall. Kondaonet e voe da 7 vloaz toull-bac'h gant ul lez-varn arme. Tremen a reas daou vloaz hanter e toull-bac'h Salamanca.
Krouiñ a reas ar stollad politikel Convergència Democràtica de Catalunya (CDC) e 1974. Anvet e voe da sekretour-meur. Fellout a rae d'ar strollad kas war-raok spered broadel ar Gatalaned ha krouiñ ar frammoù ekonomikel hag arc'hantel ret evit diorren ar vro.
E penn kevredad ar c'hreiz hag an emrenerien, Convergència i Unió (Kej hag Unaniezh) e oa evit dilennadegoù hollek Meurzh 1979. Dont a reas da vezañ ministr (conseller). E miz Mae 1980 e voe dilennet da brezidant ar Generalitat, penn gouarnamant emren Katalonia.
C'hwech gwech e voe dilennet da brezidant gant Parlamant Katalonia. Gant ar brasañ niver klok e 1984, 1988 ha 1992, ha gant ar brasañ niver simpl goude an dilennadegoù aozet a-raok ar c'houlz 1995 ha 1999. Ren a reas 23 bloaz. E 2003 e voe dilennet ar sokialour Pasqual Maragall da brezidant Katalonia. Pellaat a reas Jordi Pujol diouzh ar politikerezh tamm-ha-tamm. Kemeret e voe penn ar CDC gant Artur Mas i Garannó.
Kontoù kuzh
E 1958 e oa bet krouet ar Banca Catalana gant tad Jordi Pujol. Freuz-stal a reas an ti e 1982. Ne oa ket sklaer an afer ha paeet e voe an toull a 1,6 miliard a euroioù gant ar baeerien tailhoù. E 1984 e voe savet klemm gant Prokulor jeneral Spagn enep Jordi Pujol hag ugent merour eus ar Banca Catalana. E miz Du 1986 e tivizas ur vodadeg veur dreistordinal eus lez-varn tiriadel Barcelona ne oa ket prouennoù a-walc'h evit tamall prezidant Katalonia.
Dihunet e voe an afer pa anzavas Jordi Pujol d'ar 25 a viz Gouere 2014 bezañ bet kontoù kuzh e-pad bloavezhioù. Tamall ra ar mediaoù dezhañ bezañ kuzhet ouzhpenn 100 milion a euroioù, deuet eus "goproù-gwerzhañ" war chanterioù publik, en un trizek bro bennak. Dleet en deus reiñ e zilez a brezidant a enor ar CDC.
Enorioù
Meur a vedalenn en deus bet. En o zouez :
Boubers-lès-Hesmond
Boubers-lès-Hesmond a zo ur gumun eus departamant Pas-de-Calais (Bro-C'hall).
Castañer
Castañer zo un anv-tiegezh spagnolek, diwar an anv katalanek Castanyer.
Republik Demokratel Viêt Nam
Republik Demokratel Viêt Nam, e vietnameg Việt Nam Dân chủ Cộng hòa a oa ur Stad sokialour en Azia ar gevred etre 1945 ha 1976.
François Fournier-Sarlovèze
François Fournier-Sarlovèze (Sarlat-la-Canéda, 6 a viz Gwengolo 1773 - Pariz, 18 a viz Genver 1827) a oa jeneral en armeoù Napoleon Iañ.
Republik Demokratel Viêt Nam
Echuiñ a reas Brezel Viêt Nam d'an 30 a viz Ebrel 1975 pa voe kemeret Saigon ha pa dremenas Su Viêt Nam dindan galloud ur Gouarnamant dispac'hel da c'hortoz, hag a labouras evit adunanidigezh Viêt Nam, d'an 2 a viz Gouere 1976, pa voe savet Republik Sokialour Viêt Nam. Ar republik nevez a viras sevenadur politikel Norzh Viet Nam dindan levezon an Unaniezh soviedel hag a gendalc'has da gemer perzh en aozadurioù etrebroadel a oa ezel anezhe evel ar C'HOMECON.
Skald
Ur Skald, pe skáld (norseg:  [ˈskald]; islandeg: [ˈskault], hag a dalv "barzh"), zo barzhed brudet hag a ra ar varzhoniezh "skald". Daou zoare a zo d'ober barzhoniezh norsek, an hini kentañ eo ar varzoniezh "skald", an eil eo barzhoniezh an Edda, dizanv anezhe. Ar varzhoniezh skald a veze graet war un degouezh ispisial, war ar prim a-wezhioù, Gallout a rae ar varzhoneg bout hir a-walc'h pe gant ur werzenn nemetken (lausavísur). Ar barzhonegoù skald a oa pinvidikoc'h e-keñver ar frammadurezh hag al lavarerezh eget barzhoniezh an Edda, peogwir e veze arveret kenningoù hag heitioù (seurt treuzskeudennoù gant troadelloù pe heñvelsterioù), kenweadurioù, en ur ober gant ar metr anvet dróttkvætt.
Estadio Parque Luis Méndez Piana
An Estadio Parque Luis Méndez Piana (pell anavezetoc'h evel El Méndez Piana) zo ur sportva bet savet e Parque Batlle, e Montevideo (Uruguay).
Evit da Intendencia Departamental de Montevideo bezañ perc'henn war an dachenn hec'h-unan, piaouañ a ra Club Sportivo Miramar Misiones ar sportva.
Emañ lec'hiet stok ouzh an Estadio Parque Palermo ha nepell diouzh an Estadio Centenario.
Alle
Alle a c'hell bezañ :
Bastida (Nafarroa Beherea)
Bastida (La Bastida de Clarença en okitaneg; La Bastide-Clairence e galleg hag ent-ofisiel) eo anv euskarek pennlec'h kanton Bastida, e proviñs Nafarroa Beherea (pe Benafarroa), en Iparralde, en Euskal Herria, en hanternoz d'ar Pireneoù.
Juno (disheñvelout)
Juno zo
Castanyer
Castanyer zo un anv-tiegezh katalanek.
Juno (disheñvelout)
A-hend-all:
Artemisia II
<HR noShade> Artemisia II Karia (Ἀρτεμισία / Artemisía e gregach), marvet war-dro 350 kent JK a oa c'hoar ha pried d'ar roue Mausolos, en Halikarnassos, ha rouanez e voe war e lerc'h.
Merc'h e oa da Hekatomnos, roue Karia. Ur c'hoar yaouankoc'h he doa, anvet Ada.
Marv he fried
Brudet eo en istor abalamour d'ar glac'har bras he doe da varv he fried Mausolos, e 353 kent JK, a oa breur dezhi. Kontet e voe e veske e ludu korf he gwaz bemdez en he banne.
Lakaat a reas sevel ur bez bras d'he breur ha pried, anvet Mozoleon Halikarnassos (Μαυσωλεῖον τῆς Ἁλικαρνασσοῦ), a oa unan eus seizh marzh ar bed. Dizemglev zo etre an istorourien war gement-se avat.
Rodos
Aloubiñ a reas Enez Rodos emsavet evit he frankiz ha skoazellet gant Demostenes, ha kemer a reas un toullad keodedoù hellazek en Ionia. Ren a reas war-lerc'h he gwaz adalek -353 betek he marv e -351.
He marv
Mervel a reas e -351. War he lerc'h e renas Idrieus hag Ada, breur ha c'hoar ha priedoù.
Menegoù
Meneget eo hec'h anv gant Plinius an Henañ, Aulu-Gelle, Valerius Maximus. Brudet e voe adarre da vare an Azginivelezh goude meneget gant Boccaccio, e-barzh De mulieribus claris.
Glyderau
Ar Glyderau zo un torosad menezioù en Eryri e hanternoz Kembre. An daou venez uhelañ er strollad menezioù-se eo ar Glyder Fawr (999 m) hag ar Glyder Fach (994 m).
En em astenn a ra ar Glyderau adalek Mynydd Llandygái er gwalarn betek Capel Curig er gevred. Setu amañ ar menezioù pennañ (adalek ar gornaoueg betek ar reter) :
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 2020
Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn, e 2020, a oa loc'het eus Nisa (Alpoù-an-Arvor) d'ar 27 a viz Even, ha degouezhet e Pariz d'an 19 a viz Gouere.
Alpoù Japan
Alpoù Japan (日本アルプス, Nihon Arupusu) zo un aradennad venezioù e Japan, e-kreiz enezenn Honshu. Teir lodenn zo : menezioù Hida (飞騨山脉), menezioù Kiso (木曽山脉) ha menezioù Akaishi (赤石山脉). Lod eus ar c'hernioù a dap ouzhpenn 3 000 m uhelder.
Graet e voe gant an anv Alpoù Japan, evit ar wech kentañ, gant ar Saoz William Gowland (1842-1922), ha brudet e voe an anv-se gant ur Saoz all, ar misioner Walter Weston (1861–1940), hag a astennas an anvadur ha ne oa bet roet nemet d'ar menezioù Hida gant Gowland.
Emañ ar menezioù uhelañ eus Japan, goude ar menez Fuji, en Alpoù Japan ; ar c'hernioù uhelañ eo Hotaka-dake (3 190 m) ha Kita-dake (3 193 m). Ar menez Ontake (3 067 m), e rannvro Nagano, zo ur menez-tan hag ul lec'h ma'z eer da birc'hirinañ.
Yolanda Castaño
Yolanda Castaño (Santiago de Compostela, 19 a viz Ebrel 1977) zo ur varzhez ha livourez c'halizat.
Carloforte
Carloforte zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Yolanda Castaño
Abaoe 1990 emañ o chom en A Coruña ma he deus studiet er skol-veur.
Troet he deus he barzhonegoù e kastilhaneg. Bet eo sekretourez veur an Asociación de Escritores en Lingua Galega (AELG). Skrivañ a ra e meur a gelaouenn : Festa da palabra silenciada, Dorna, A xanela, Clave Orión, La Flama en el Espejo, Quimera, O Correo Galego, A nosa terra, Elipse, Enclave, El Mundo…
Tro Italia war varc'h-houarn 2018
Tro Italia war varc'h-houarn, e 2018, a oa loc'het eus Jeruzalem (Israel) d'ar 4 a viz Mae, hag a oa degouezhet e Roma d'an 27 a viz Mae.
Yolanda Castaño
Gant Olga Novo emañ e penn ar gelaouenn Valdeleite ha kenlabourat a ra gant an abadenn Cifras e Letras e TVG.
Republikoù ar Voeren
Republikoù ar Voeren eo an anv roet en d'ar stadoù suafrikan, emren pe dizalc'h, a oa bet savet gant gourvibien an drevadennerien izelvroek erru er C'hab er   , hag anvet goude Boeren, Voortrekkers pa goude Afrikaner.
Dindan an anv « Republikoù ar Voeren » e lakaer ivez ar re a zo bet savet  gant ar Griquas, hironed (pe  Coloured)  hag a oa an  afrikaneg o yezh.
Kobe
Kobe (神戸市 e japaneg, distaget [koːꜜbe]) zo ur gêr vras eus Japan. Emañ e su an enezenn bennañ, Honshū, er c'hornôg da Osaka. Ar c'hwec'hvet kêr vrasañ er vro eo Kobe. War-dro 1,5 milion a dud zo o chom enni. Asambles gant Kyoto hag Osaka ez a da ober un tolpad-kêrioù poblet-stank anvet Keihanshin.
Star Wars: Episode V – The Empire Strikes Back
Enepstourm an Impalaeriezh a zo ur film Amerikan doare space opera deuet er maez e 1980, kenskrivet gant George Lucas ha Lawrence Kasdan. Sevenet eo bet gant Irvin Kershner. Adalek ar bloavezh 2000 ez eo adtitlet da Star Wars Episode V: The Empire Strikes Back (Star Wars Rann V : Enepstourm an Impalaeriezh) goude ma vefe deuet er-maez ar rann I.
Kobe
Unan eus porzhioù brasañ Japan eo Kobe, war ribl Bae Osaka. E 1995 e oa bet distrujet ul lodenn vras eus kêr gant ur c'hren-douar hag ouzhpenn 6000 den a oa bet lazhet.
Star Wars: Episode V – The Empire Strikes Back
Eil film ar saga Star Wars eo dre e vloavezh dont er-maez, met ar pempvet film hervez linen amzer hollved Star Wars an hini eo. Eil rann an teir-oberenn orin eo.
Diverrañ
Er bloavezh 3 goude Emgann Yavin, ez eo kaset gant an Impalaeriezh sontoù dre ar galaksi a-benn kavout roud eus izili an Emglev Rebell. Kuzhet eo ar re mañ war ar blanedenn skornet Hoth. A benn ar fin e tigouezho ur sont war Hoth, ha daoust dezhi bezañ distrujet gant Luke Skywalker, Han Solo ha Chewbacca e vo kaset ganti dataennoù d'an impalaeriezh war bezañs ar rebelled war Hoth. E-kerzh an darvoudoù-se e spurmanto Luke spered e vestr kozh, ar mestr Jedi Obi-Wan Kenobi a geneilo dezhañ mont war ar blanedenn Dagobah evit kendec'hel e stummadur Jedi gant ar mestr Jedi Yoda.
Buan e tilestr an Impalaeriezh war Hoth ha taget gantañ kamp an Emglev Rebell. Terc'hout a ra ar rebelled gant kalz a boan hag a c'holloù.
Luke a terc'ho gant e x-wing daved ar blanedenn Dagobah lec'h ma kavo ar mestr Jedi Yoda. Deskard Yoda e teuio da vezañ.
Diaesoc'h e voe terc'h Han Solo, Chewbacca hag ar Brinsez Leia Organa e bourzh ar Falcon Millenium. Skoilhet eo hyperpropoulserezh al lestr-egor ha rankout a reont mont d'en em guzhat en ur park asteroidoù a-benn achap d'an Impalaeriezh. Daved ar blanedenn Bespin ez a neuze ar Falcon Milenium a-benn renkañ al lestr. Eno e kavont bod war ur c'her o nijal er c'houmoul renet gant Lando Carlissian mignon kozh da Han Solo.
Kengalvet eo war e lestr-egor Dark Vador gant an Impalaer, e vestr, hag a zo chalet gant Luke hag a vefe mab da Anakin Skywalker. Urzh a zo roet da Dark Vador evit ma ne teufe ket Luke da vezañ ur Jedi. Kinnig a raio Vador klask ober ur Sith outañ, pe e lazhañ ma ne tro ket da Sith.
Gwerzhet eo Han Solo, Chewbacca ha Leia gant Lando d'an Impalaeriezh. Skornet eo Han Solo er c'harbonit ha roet da Boba Fett ur chaseour-war-briz kaset gant Jabba an Hutt implijer kozh Han Solo. Deuet kerse dezhañ ez eo dieubet Leia ha Chewbacca gant Lando. Terc'hout a reont gant ar Falcon Milenium. D'ar poent-se e erru Luke war Bespin goude bezañ rakwellet dre an nerzh e oa en arvar e vignoned. A enep da ali Yoda hag Obi-Wan, aon dezho ne vefe ket prest c'hoazh da enebiñ ouzh Vador eo deuet. Buan e rank talañ ouzh Vador en un emgann sabrenn-laser ha nerzh. E-kerzh ar c'hrogad-se e tesko Luke ez eo Vador e dad. Dre ma nac'h treiñ ouzh tu teñval an nerzh ez eo troc'het dezhañ un dorn gant Vador. Gwelloc'h a kav neuze Luke en em teurel er goulonder evit tec'hout dirak Vador. Dont a raio a-benn da vezañ savetaet gant Lando ha Leia e bourzh ar Falcon Milenium. Dilestret e vo Luke ha Leia war ul lestr rebell, ha mont a raio Chewbacca ha Lando war roudoù Han Solo.
Istor sevenadur ar film
Goude berzh ar rann IV ez eo goulennet digant George Lucas ober un eil film gant ar 20th Century Fox. Divizet eo gant Lucas foñsañ e-unan dre amprestiñ en tiez-bank. Buan e verzh ne c'hell ket merañ ar foñsañ, ar produerezh hag ar seveniñ. Dibab a ra neuze Irvin Kershner a-benn seveniñ ar film.
Ar bras eus an istor a oa prest dija, rak sonjet e oa bet en a-raok gant Lucas pa oa o prientiñ ar film kentañ.
Estadio Jardines del Hipódromo
An Estadio Jardines del Hipódromo zo ur sportva bet savet e Jardines del Hipódromo (unan eus karterioù Montevideo en Uruguay).
Bet digoret d'ar 15 a viz Eost 1957 ez eo sañset bezañ gouest da zegemer betek triwec'h mil avester. C'hoari a ra Danubio Fútbol Club e grogadoù ennañ ha n'eo ket aotreet ar c'hleub da lezel ouzhpenn nav mil c'hwec'h kant den da vont tre er sportva evit ma vefont e surentez. Labourioù bras a oa bet kroget e 1997 a-benn lakaat Jardines del Hipódromo e ratre vat.
Juno
Iuno (e latin), pe Juno, pe Junon, a oa un doueez, rouanez an doueed, war un dro c'hoar ha pried Yaou, e relijion Roma gozh. Hera eo hec'h anv e relijion Hellaz kozh. Doueez ar briedelezh e oa (Iuno Pronuba), diwallerez ar maouezed.
Diwar hec'h anv e teufe anv ar miz anvet junius e latin, hervez Ovidius, a oa pevarvet miz ar Romaned, hag a glot gant Mezheven hiziv e brezhoneg.
Margaret
Margaret zo un anv-badez saoznek, hag a glot gant Marc'harid e brezhoneg.
Fluminimaggiore
Fluminimaggiore zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Margaret
Tud brudet
thumb|280px|[[Margaret Lockwood.]]
Dives
An Dives a zo ur stêr eus Normandi, e Bro-C'hall.
Ulster (disheñvelout)
Ulster eo anv saoznek Ulaidh, unan eus peder froviñs Iwerzhon.
An anv a gaver ivez en aozadurioù-mañ:
Domusnovas
Domusnovas zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Brezel Genpei
Brezel Genpei (japaneg : 源平合戦, Genpei gassen) a reer eus ur brezel diabarzh a voe e Japan a-bezh e diwezh ar Marevezh Heian adalek 1180 betek 1185 etre ar c'hlannoù Minamoto ha Taira. C'hoarvezout a reas a-c'houde un taol-Stad a-berzh ar re Daira e 1179, ma lamjont pep kevezer eus ar gouarnamant kent o forbannañ ; ar re Vinamoto a respontas dre voulc'hañ ar brezel e 1180. E-kichen Heian-kyō (Kyōto hiziv), kêr-benn an impalaeriezh d'ar mare, e voe an emgann kentañ a-douez an 19 a voe er brezel-se. Goude ar gad diwezhañ e voe diskaret ar c'hlann Taira, ha Minatomo no Yoritomo ar stalias e Kamakura ar c'hentañ shōgunelezh en Istor Japan er bloaz 1192 ; evel un diktatour e renas war ar vro a-bezh.
Pouezus-kenañ e voe Brezel Genpei en Istor Japan, pa verkas kresk galloud ar renkad vilourel, ar samurai ha diskar galloud trevourel an impalaer.
Anv
An anv 源平 genpei zo 源 gen, a lenner minamoto e japaneg, ha 平 hei, a zo distaget pei er stummoù kenstrollat, hag a lenner taira. Kement ha "brezel ar re Vinamoto enep ar re Daira" eo genpei neuze. Un anv all zo d'ar brezel-se e Japan : 治承寿永の乱 jishō-juei no ran, eus ar Marevezh Jishō (1177-1181) hag ar Marevezh Juei (1182-1184).
Akli Tadjer
Akli Tadjer, ganet e 1954 e Pariz, zo ur skivagner gallek a orin aljerian.
Brachyramphus
Brachyramphus a zo ur genad e rummatadur an evned.
Kanton Brest-1
Kanton Brest-1 a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs, bet krouet gant dekred an 13 a viz C'hwevrer 2014, e departamant Penn-ar-Bed e Breizh.
Brachyramphus
Spesadoù
3 spesad godoged a zo ennañ:
Brezel Genpei
Heuliadoù
E miz Kerzu 1185 e voe finvezh beli ar c'hlann Taira war kêr-benn an impalaeriezh. An impalaer Go-Shirakawa a zeroas da Vinamoto Yoritomo ar gwir da zastum telloù ha da envel kargidi en holl rannvroioù. Goude marv an impalaer kozh e 1192 e voe anvet Minatomo no Yoritomo da sei-i tai shōgun (征夷大将軍 "pennjeneral sujer ar varbared"). Kement-se a voulc'has marevezh Japan c'hladdalc'hel (1185-1600), m'edo an impalaer hag al Lez e-karg eus al lidoù tra m'edo ar galloud gwirion gant ar shōgun.
Gant staliadur ar shōguneezh e Japan e kreskas galloud ar renkad vilourel, ar samurai, hag a nebeut da nebeut e wanaas hini an impalaer : da arouezius e troas, gouestlet d'al lidoù hepken, betek Assavidigezh Meiji e 1868 tost da 700 vloaz diwezhatoc'h — petra bennak ma c'hoarvezas Assavidigezh Kenmu e 1333 ma renas an impalaer betek 1336. Minamoto, da livioù broadel Japan. A-c'houde Brezel Genpei e voe lakaet ar ruz, liv ar c'hlann Taira, hag ar gwenn, hini ar c'hlann Taira, war banniel Japan.
Cienfuegos (disheñvelout)
Cienfuegos zo ur porzh e kreisteiz enez Kuba. Un anv-tud eo ivez.
Assignat
Goude sistem Law (1716-1720), an assignat eo an eil taol-arnod e Bro-C'hall en da glask sevel ur moneiz arc'hant-paper: evel an hini gentañ e voe un taol kleze en dour.
Inis Uí Drisceoil
Inis Uí Drisceoil (Heir Island e saozneg) zo un enezenn war aod mervent kontelezh Corcaigh, en Iwerzhon. N'emañ ket pell diouzh Inis Arcáin.
A-raok an Naonegezh Vras, er bloavezhioù 1840, e oa annezet Inis Uí Drisceoil gant ouzhpenn 350 den. Bremañ n'eus nemet etre 25 ha 30 den a vez o vevañ eno a-hed ar bloaz, met e-pad an hañv e vez kalz muioc'h a dud, betek 150. Dont a ra gweladennerien da sellet ouzh an natur, ouzh an evned-mor dreist-holl.
Melanocharis
==Spesadoù hag an isspesadoù anezhe == C'hwec'h spesad golvaneged a ya d'ober ar genad :
O c'havout a reer e Ginea Nevez, daouzek (12) isspesad dezhe en holl.
Silvana Mangano
Silvana Mangano, ganet e Roma d'an 21 a viz Ebrel 1930 ha marvet d'ar 16 a viz Kerzu 1989 e Madrid, a oa un aktourez italian er bloavezhioù 1950. Karet he deus Marcello Mastroianni en he yaouankiz tenerañ. Dimezet e oa da Dino De Laurentiis en 1949.
Marvet eo gant krign-bev ar skevent.
Piscinas
Piscinas zo ur gumun eus Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Portoscuso
Portoscuso zo ur gumun eus enez Sardigna. E Proviñs Carbonia-Iglesias e oa betek 2016, hiziv emañ e proviñs Sud Sardegna.
Castañar
Castañar zo un anv-lec'h spagnolek.
Swellendam
Istor
Ar bobl Khoikhoi a oa o chom en tolead pa erruas Izelvroiz er, ma savjont kêr Swellendam en 1746, e-harz menezieg Langeberg, e trevadenn ar C'hab. Dont a ra an anv eus hini ar gouarnour Henrik Swellengrebel hag e bried Ten Damne.
Coribe
thumb| Sede pelec'h emañ Coribe e Brazil. Coribe zo ur gêr eus kornôg stad Bahia e Brazil, ha 14 301 a dud enni e 2010.
Guido Reni
Guido Reni (1675-1742) a oa ul livour italian.
Esnes
Esnes a zo ur gumun eus departamant Norzh e Bro-C'hall.
kantved
Brezel-bed kentañ: d'ar 26 a viz Eost 1914 etre 4 Rannlu ar Rouantelezh-Unanet hag an Alamaned ;.
Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun: Esnes Communal Cemetery
Marvet int e-pad ar Brezel-bed kentañ. Lod anezhe a varvas e-pad Emgann Le Cateau-Cambrésis e miz Eost 1914, ar re all diwezhatoc'h e-pad ar brezel.
Margherita
Lec'hanvadurezh
Diwar anv ar rouanez italian eo bet anvet:
Godog beg hir
Ar Godog beg hir (liester: Godoged beg hir) a zo un evn-mor. Brachyramphus perdix eo e anv skiantel.
Annez
Bevañ a ra al labous war aodoù norzh Hokkaido, gevred Rusia, Inizi Kouril ha ledenez Kamtchatka.
Lazhadegoù an arme hag ar polis sinaat
Kaoz zo amañ eus lazhadegoù trevourien, emsavet a-enep Sina pe get, armoù ganto pe get, pe eus soudarded prizoniat dizarmet, ha n'eus ket kaoz eus emgannoù an arme sinaat a-enep soudarded all.
Castañares
Castañares zo un anv-lec'h spagnolek, deuet da vout anv-tud.
Tro Italia war varc'h-houarn 2019
Tro Italia war varc'h-houarn, e 2019, a oa loc'het eus Bologna (Emilia-Romagna) d'ar 11 a viz Mae, hag a oa degouezhet e Verona (Veneto) d'an 2 a viz Even.
Kanton Croix
Kanton Croix a zo anezhañ ur rann velestradurel eus Frañs e departamant an Norzh hag er rannvro Hauts-de-France. Krouet e oa bet gant dekred an 17 a viz C'hwevrer 2014.
Kumunioù
Kanton Croix a ya 5 kumun d'ober anezhañ:
Niveri ha konta e brezoneg
Niveri ha konta e brezoneg Ar pez a rank an holl gouzout - Diazezou Istor Breiz  zo ul levrig skol embannet gant Kelennerien Ober e 1943 ha moulet e Roazhon, skrivet en doare-skrivañ KLT.
Tennañ a ra un tamm d'al levrig a oa bet embannet e 1935 gant Breuriez ar Brezoneg er Skoliou, a oa ennañ "Goulennou ha respontou diwar-benn Istor Breiz" koulz hag "Eur gentel jederez".
Danvez al levr
Setu taolenn al levr (niverenn ar bajenn etre krommelloù):
Kenta rann
-Pennad kenta
-Niveradur (13)
-Eil pennad
-Ar pevar riñvadur (25)
-Trede pennad
-Ar muzuliou (33)
Eil rann
-ISTOR BREIZ
-Lodenn genta
-Breiz en he frankiz
-Breiz ereet
Miami
Miami (distagadur saoznek LFE: [maɪˈæmi] pe [maɪˈæmə]) zo ur gêr lec'hiet e gevred stad Florida e Stadoù-Unanet Amerika. Bez' e oa 408 568 a annezidi e 2010. Penn-lec'h kontelezh Miami-Dade eo ivez. Emañ Miami war aod kornôk al Meurvor Atlantel. Un tolpad kêr bras a zo en-dro dezhi gant 5 564 635 a dud (2010) ar pezh a ra anezhi 8vet hini ar Stadoù-Unanet.
Jack LaLanne
François Henri Lalanne, pe Jack LaLanne, bet ganet e San Francisco (Kalifornia, Stadoù-Unanet Amerika) d'ar 26 a viz Gwengolo 1914 ha marvet d'an 23 a viz Genver 2011 e Morro Bay (Kalifornia, SUA), a ginnige abadennoù skinwel diwar-benn ar fitness hag mezhur er Stadoù Unanet. A-wechoù e reer "Godfather of Fitness" anezhañ ("Paeron ar Fitness").
Abati Itron Varia Daoulaz
Abati Itron Varia Daoulaz zo un abati e kumun Daoulaz, e Bro-Gerne.
N’eus ket a venec'h ken ennañ abaoe an Dispac'h gall. Kuzul-Meur Penn-ar-Bed eo Perc’henn ar savadur abaoe 1984. Meret e vez gant un diazezadur foran anvet « Chemins du patrimoine en Finistère » (Hentoù ar glad e Penn-ar-Bed). Karget eo an diazezadur-se gant an dilennidi d’ober war-dro meur a savadur eus an departamant. En Abati Daoulaz e vez kinniget ingal diskouezadegoù bras war danvezioù a bep seurt digor war ar bed holl. (istor, arz…) : ar Gelted, Egipt kozh, an Dogoned, Oadvezh an arem, ar Vikinged.. .
Ar savadurioù
Kaer eo savadurioù abati Daoulaz, diskouez a reont emdroadur an arz relijiel e Breizh, adalek an betek bremañ. Ar c'hloastr nemetañ e Breizh o vezañ bet savet er stumm roman. Savet e voe etre 1167 ha 1173. Adkempennet e voe goude en 18vet kantved gant an arkitektour Bigot. Dismantret e voe da c'houde met tri c'hostez eus ar c'hloastr a voe adsavet e fin an 19vet kantved. Diazezet eo ar gwaregoù bolz war kolonennoù koublet div-ha-div. Disheñvel eo holl dogennoù ar c'holonennoù. Plant a zo kizellet outo en traoñ ha stummoù geometrek en nec'h. Er c'hloastr e weler ur veol vaen, koshoc’h eget ar c’hloastr e-unan moarvat. Dour a ziver diouzh genou dek maskl dispartiet gant tresadennoù geometrek. Bez e c'heller menegiñ c'hoazh kizelladur ur bleiz o tebriñ un azen. Soñjal a reer e vefe ken kozh hag ar 7vet pe an 9 vet kantved, hag awenet gant kizelladurioù iwerzhonat. Uzet eo en un doare dizingal bord ar veol. Graet e oa bet an dra-se gant ar venec'h a lemme o c'hontili outi a-raok mont d'al liorzh. Tremen a raer eus ar c'hloastr da rivinoù ar manati kozh en ur dremen dindan ur wareg-volz diwallet gant delwennoù ur manac'h hag ur sant kozh. Savet e oa bet en, gant lodennoù koshoc’h marteze, adkempennet e voe er. Iliz parrez ar Faou eo bremañ. Gwarezet a-dreñv mogerioù uhel, al liorzh zo ul lec'h dispar evit ober pourmenadennoù a-hed al letonennoù, an takadoù gleb e-lec'h ma klever richan ur wazh-dour, ha dizoloiñ ar plant hag ar gwez egzotek hag louzaoueg mod ar grenn-amzer dreist-holl. E 1997 e oa bet savet al liorzh louzoù giz gwechall er pezh a oa ur gwerjez hag ur jardrin legumaj betek hen. Klasket zo bet adsevel ul liorzh louzoù evel ma veze kavet er Grennamzer. War daou live eo tost 250 louzaouenn a gaver, deut eus ar bed holl. Plant egzotek a weler ivez ha plant en arvar. Anvioù al louzou a c'heller lenn e Brezhoneg, Latin ha Galleg. En ur heuliañ ar wenojenn a ra tro ar park e tigouezher gant ar poull-kannañ a-c'hiz kozh leuniet gant ur wazh-dour. E 1880 e oa bet kemmet an orator. Adsavet e voe e 1986 gant Kuzul-meur Penn-ar-Bed. Adimplijet zo bet ul lodenn eus chantele ar venec'h evit kempenn an orator. Gwelet a reer ennañ div gador-gloz deut eus an iliz c'hotek kozh, delwenn ar Werc'hez hag he mabig Jezuz hag hini Sant Telo o varc'hegañ ur c'harv. Hervez ar vojenn e oa bet roet dezhañ evit e vanati an douaroù a c'helle ober o zro en ur ober un nozvezh. Pignet e oa war ur c'harv evit gallout ober un dro vrasoc'h eget n'en dije graet war droad. An deiziad 1550 a lenner ouzh ar feunteun met koshoc'h eo eget se. Meneget eo dija dindan anv Feunteun an Itron Varia en un akt eus 1456. Tri foull a zo d'ar feunteun-se. Degas a ra da soñj an Drinded, met ar sifr 3 a oa un arouez sakr evit ar Gelted Kozh ivez.
Ar daou savadur diwezhañ-se ne oant ket ul lodenn eus an abati kozh. Saget e voent ouzh an domani pa oa an Abati e dalc'h perc'henned prevez.
Cienfuegos
Kêr Cienfuegos zo ur porzh eus Kuba, war lez ar Mor Karib, e kreisteiz ar rannvro kreiz. Kêr-benn Proviñs Cienfuegos eo ivez. 170 000 a dud a oa eno o chom e 2009.
Geiriadur yr Academi
Geiriadur yr Academi, pe The Welsh Academy English-Welsh Dictionary eo ar geriadur saozneg-kembraeg brasañ zo bet biskoazh, savet diwar labour daou embanner, Bruce Griffiths ha Dafydd Glyn Jones, ha deuet er gouloù e 1995, hag adembannet e 2003.
Cienfuegos
Kanaouennoù
Div ganaouenn zo brudet dreist ar re all :
Louis Massignon
Louis Fernand Jules Massignon (Nogent-sur-Marne, – Suresnes, ) zo un istorour, ur reteroniour hag un islamoniour gall bet kelenner er skol-uhel Collège de France. A-hed e vuhez, dre e studioù hag e labourioù, e klaskas Louis Massignon unaniñ an Islam hag ar gristeniezh dre ar meizad anvet badaliya en arabeg, "erlerc'hiañ ouzh ur soudard bet tennet d'ar sort", da lavarout eo reiñ e vuhez evitañ.
Diwar e atiz e voe savet pirc'hirinded kristen-ha-muzuman chapel ar Seizh Sant er C'houerc'had e 1954, hag a-drugarez e oberiantez e voe kemmet sell an Iliz katolik roman war an islam e-kreiz ar bloavezhioù 1960.
Buhez
Mab e oa d'ar c'hizeller Pierre Henry Ferdinand Massignon, alias Pierre Roche ha d'e wreg Marie Hovyn, a orin flandrezat. Un hollboellour dizoue e oa an tad ha kristenez pleustrerez e oa ar vamm. A-hed bugaleaj Louis Massignon e voe eneberezh e Bro-C'hall etre dalc'hidi ar relijion gristen ha re al likelezh, betek ma voe disrannet an Iliz diouzh ar Stad dre lezenn an.
Diwar levezon e vamm e voe pasket ha kouzoumennet e 1893, er bloaz ma'z eas d'al lise Louis-le-Grand e Paris da-heul e studioù el lise Montaigne. En hañvezh 1898 e veajas en e unan en Alamagn, kent tapout e vachelouriezh war al lizhiri e 1900. Bloaz goude, e 1901, e veajas da Aljeria hag e tapas un eil bachelouriezh, war ar jedoniezh ha diwar gourc'hemenn e dad.
E miz Ebrel 1904, echuet gantañ e servij-soudard a zaou vloaz, ez eas gant unan eus mignoned e dad da ober savleoù topografek etre Fes ha Tanja e Maroko ; diwar disoc'hoù ar veaj-se ez embannas e 1905 ur studiadenn a-zivout douaroniezh Maroko hervez an ergerzher eus ar Hassan al-Wazzan, gwelloc'h anavet evel Leo Africanus. E miz C'hwevrer 1906 e voe diplomet war an arabeg klasel ha poblek hag e heulias kentelioù islamoniezh ; tamm-ha-tamm ez eas e feiz katolik da get. E dibenn ar bloaz e voe anvet en Ensavadur gall an Henoniezh e Kaero, ma labouras war istor ha yezhoniezh ar bed arabek. E 1907 ivez e voe kaset da Iraq da seveniñ ur gefridi henoniel e kreñvlec'h al-Oukhaidir e-kichen Karbala, ur 150 m|kilometr bennak er mervent da Vaghdad. Eno, hag a-drugarez an tiegezh Alusi e zegemeras hervez hengoun ospitalded nevet ar soufiegezh, e reas anaoudegezh gant skridoù ar c'hevrinour soufi persian Mansour al-Hallaj (c. 858-922) hag a levezonas don koulz e vuhez personel, e resped skiantel hag e feiz. P'edo o veajiñ dre Iraq e voe paket gant dispac'herien Durk war zigarez e oa ur spier anezhañ. Lazhet e vije bet panevet erbedadennoù an tiegezh Alusi. Turkeg a zeskas e-pad ma oa dalc'het gant e skraperien. A-c'houde ar gwalldaol-se ma voe darbet dezhañ mervel d'an oad a 24 bloaz e tivizas distreiñ d'ar feiz katolik, en ur genderc'hel da sevel un dezenn diwar-benn Mansour al-Hallaj.
Ur bloavezh pouezus e buhez Louis Massignon e voe 1908. Kenderc'hel a reas da labourat e Baghdad war an dopografiezh istorel hag ar gevrinelezh. D'an 3 a viz Mae, goude bout klasket en em lazhañ en abeg da vreteoù e-mesk karavanenn an ergerzhadenn, e vevas un darvoudenn gevrinek a anvas « Gweladenn an Estrañjour » : Doue a zeuas dezhañ e stumm ar Barner hag an Tad. Goude bout bet prederiet en ospital e Baghdad ez eas gant ur mezeg hag ur beleg da Veirout e Liban, ma vevas div zarvoudenn gevrinek all d'ar 24 ha d'ar 25 a viz Mezheven. En hañv e tistroas da Vro-C'hall kent mont da Zanmark da gemer perzh e Kendalc'h ar reteroniourien e Kopenhagen ; eno e kejas ouzh an islamoniour hungariat meur Ignaz Goldziher (1850-1921), unan eus diazezerien ar reteroniezh skiantel en Europa, hag a skoazellas ar reteroniour yaouank en e labourioù diwar-benn Mansour al-Hallaj. E miz Here e voe e Breizh, ma lakaas sevel ur groaz en enor d'e zistro da zoue ar gristenien e-kichen maner e familh e Porzhig.
E deroù 1909 e kejas Louis Massignon ouzh an ergerzher, douaroniour ha danvez gwenvidig Charles de Foucauld (1858-1916) ; e miz Gwengolo e kinnigas hennezh dont da vevañ gantañ e dezerzh ar Sahara en Aljeria — gwell e voe d'an islamoniour distreiñ da Gaero da brientiñ embannadur danevell e enklask e kreñvlec'h al-Oukhaidir, met klask a reas evelato bevañ evel ur penitiour e dezerzh Iraq. Un eil gwech e kejas ouzh Ch. de Foucauld e miz C'hwevrer 1911. E 1912, goude bout kemeret perzh e Kendalc'h ar Reteroniourien en Aten hag e  Kendalc'h etrebroadel Istor ar relijionoù e Leiden, ez eas da Gaero da reiñ ur rummad 40 kentel en arabeg diwar-benn istor termenoù arabek ar brederouriezh. Goude-se e tistroas da Baris, ma kejas un trede gwech ouzh Ch. de Foucauld, kent mont e miz Gwengolo d'ur birc'hirinded en Alamagn war bez ar gevrinadez Anna Katharina Emmerick (1774-1824) e Dülmen (Nordrhein-Westfalen).
E miz Genver ar bloaz 1914 e lakaas e Skol-veur ar Sorbonne e dezenn a-zivout Mansour al-Hallaj ; d'ar 27 e timezas e Brusel gant e geniterv Marcelle Dansaert-Testelin. E Paris en em stalias ar c'houblad, en devoe tri bugel : Yves (1915-1935), Daniel (1919-2000) ha Geneviève (1921-1966). D'ar 1añ a viz Eost e voe ar genvodadeg hollek da geñver deroù ar Brezel-bed kentañ ; e Leuven e Belgia e voe distrujet dornskrid tezenn-klokaat Louis Massignon diwar-benn « Orin geriaoueg teknikel ar gevrinouriezh vuzulman ». Adal miz Gwengolo e labouras an islamoniour e Servij kelaouiñ Ministrerezh an Aferioù Estren souzet e Bourdel kent bout kaset e miz Meurzh 1915 da jubennour saozneg war Enez Bozcaada e Turkia ha d'ar Sturvod gall en Dardanelloù. E miz Here 1916 e c'houlennas Louis Massignon bout kaset d'an talbenn ; perzh a gemeras neuze en emgann Dobromir e Bulgaria. Mervel a reas Charles de Foucauld e miz Kerzu 1916 ; pa glevas ar c'heloù e miz Genver 1917 ez eas L. Massignon da Baris da sikour gant ar skrivagner René Bazin (1853-1932) da sevel buhezskrid an hini tremenet.
E miz Meurzh 1917 e voe anvet da guzulier an diplomat François Georges-Picot (1870-1951) evit a sell ouzh an aferioù arab hag otoman, e Kaero adarre. E miz Kerzu, pa oa ofiser el Legion arab renet gant ofiserien breizhveurat ez eas tre e Jeruzalem gant Thomas Edward Lawrence hag e pedas el lec'hioù nevet. Pelloc'h, e 1918, e voe oberiant war tachennoù an diplomatiezh, ar politikerezh, ar skiantoù hag ar gevrinelezh e Kaero, Pariz ha Roma.
E miz Gouere 1919 e voe anvet da eilkelenner war ar sokiologiezh hag ar sokiografiezh muzulman en ensavadur Collège de France e Pariz ; e miz Kerzu e roas e gentel gentañ.
E sizhunvezhioù kentañ 1920 e skridaozas ar feurioù-emglev etre Georges Clemenceau, prezidant Kuzul ministred Bro-C'hall, ha Faisal Iañ Irak a-zivout dizalc'hiezh Siria diouzh an Impalaeriezh otoman. En hañv e roas lañs da bleustr pemdeziek an tri Anjeluz, evit ar yuzevien, ar vuzulmaned hag an heñvelreviaded. Boulc'hañ a reas ur Bloaziadur ar Bed Muzulman e 1921 hag e studias skridoù ar Mahatma Gandhi.
D'an ez emezelas en Trede Urzh frañsezat, dindan an anv « breur Abraham ». E miz Kerzu e kejas ouzh Mahatma Gandhi e Paris.
E Kaero e voe a-nevez e miz Genver 1934 evit kemer perzh evel ezel e dalc'h kentañ Akademiezh an Arabeg. E miz C'hwevrer, gant ar C'hresianez katolik Mary Kahil (1889-1979) en devoa kavet e Kaero e 1912, e tiazezas ar Badaliya, ur genvreuriezh etrebroadel mennet da bediñ evit ar vuzulmaned e ra o c'harantez diouer da Jezuz-Krist ; ne voe anzavet ar genvreuriezh gant ar Vatikan nemet dek vloaz diwezhatoc'h.
Pa darzhas an Eil Brezel-bed e 1939 e voe anvet Louis Massignon e Sturvod al Luioù ; adalek miz Kerzu 1939 betek miz C'hwevrer 1940 e voe kaset da seveniñ kefridioù er Reter-Nesañ, kent distreiñ da gelenn e Collège de France adalek miz Here ; a-hed an amzer ma voe dalc'het Bro-C'hall gant an nazied e chomas tost d'ar Rezistañs. E 1941 e tiazezas an Ensavadur Dar-as-Salaam ("Ti ar Peoc'h") e Kaero.
Goude ar brezel, e 1945, e voe fiziet ennañ un droiad en anv ar Stad c'hall en holl vroioù ar Reter-Nesañ evit adskoulmañ darempredoù politikel ha sevenadurel.
D'an e voe drouklazhet Mahatma Gandhi e New Delhi. D'ar 14 a viz Mae e voe staliet Stad Israel ; sevel groñs enep rannadur Palestina a reas an islamoniour, ha stourm evit ma vije roet ur statud etrebroadel d'al lec'hioù nevet. E 1949 e voe kaset di gant an eskobelezh c'hall evit skoazellañ ar repuidi balestinat.
En hevelep bloavezh ez asantas ar pab Pi XII ma tremenfe L. Massignon eus al lid latin d'an hini gresian-ha-katolik melkit. Bloaz goude, e 1950, e voe beleget el lid melkit e Kaero.
E miz Gouere 1951 e voe er C'houerc'had, ma teskas a-zivout chapel-daol-vaen ar Seizh Sant.
E 1952 ez eas da Iraq da geñver « Mil bloaz » ar prederour muzulman Avisenna (980-1037), kent ober un droiad skolveuriek e Stadoù-Unanet Amerika e-pad tri miz.
E miz Gouere 1954 e roas lañs d'ar birc'hirinded katolik-ha-muzulman e chapel ar Seizh Sant er C'houerc'had.
E 1955 ez eas da Vadagaskar da welet gwragez ar gannaded valgach hag a oa bac'het en Ouganda, kent mont da Namugongo e-kichen Kampala da weladenniñ o friedoù el lec'h ma voe merzheriet ar sant Charles Lwanga (1865-1886) ha 31 c'hristen all (22 gatolig ha 23 anglikan).
Brezel Aljeria a o ren abaoe daou vloaz pa dremenas Louis Massignon ar bloavezh 1956 a-bezh e Bro-C'hall o tistagañ prezegennoù evit difenn ar peoc'h en anv Charles de Foucauld ; kement-se hag ur yun-enebiñ en abeg d'ar jahin en Aljeria a dalvezas dezhañ bout kunujennet ha lorgnet garv gant izili al luskad Algérie française pa oa o vont da ober ur brezegenn diwar-benn Ch. de Foucauld e 1958 e Kreizenn gatolik ar gefredourien c'hall. E 1958 ivez ez eas da Japan evit kemer perzh e Kendalc'h istor ar relijionoù.
Perzh a gemeras e Kendalc'h ar Reteroniourien e Moskov e miz Gouere 1960 ; klañv e voe eno. Bloaz goude hag e 1962 e voe gwelet e pirc'hirinded ar Seizh Sant, d'ar Sul diwezhañ a viz Gouere.
Mervel a reas Louis Massignon e Suresnes, e bannlev Paris, gant ul lamm-kalon e-kerzh an nozvezh etre an 31 a viz Here hag ar 1añ a viz Du 1962. D'ar 6 a viz Du e voe beziet e marvgav ar familh e Porzhig, e Breizh.