འཕགས་བོད་ཆོས་འབྱུང་།་ཡལ་འདབ་གཉིས་པ།
དེ་ནས་གཉན་བཞི་ནི་ཁྲི་གཉན་གཟུངས་བཙན། འབྲོ་གཉན་ལྡེ་བཙན། སྟག་རི་གཉན་གཟིགས། གནམ་རི་སྲོང་བཙན་བཅས་ཡིན་ཞིང་། རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གི་ལོ་རྒྱུས་མདོ་བསྡུས་རེ་འགོད་ན། བོད་རྗེ་ཉེར་དགུ་པ་ཁྲི་གཉན་གཟུངས་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོ་(༣༣༣)ལོ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྷ་ཐོ་ཐོརི་གཉན་བཙན་དང༌། ཡུམ་གནོ་བཟའ་མང་མོ་རྗེ་ཇི་དགོས་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ནི་ཁུའི་མིང་སྒྲ་ལེགས་པས་མཛད། བཙུན་མོ་འབྲོ་བཟའ་དུང་པྱད་བཞེར་ཁབ་ཏུ་བཞེས་ཏེ་རིགས་སྲས་འབྲོང་གཉན་ལྡེའུ་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ནི། ཁྲི་གཉན་མཆད་པ་དོན་མཁར་མདའ་རུ་བརྩེགས། །དེ་ཡང་ཕུལ་མེད་ས་ཕུང་བརྡལ་བ་འདྲ། །ཞེས་སོ། །ལེགས་བཤད་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་མཛོདལས། སྐུ་གཤེན་ཞང་ཞུང་ཚ་ལ་རྒྱུང་གིས་མཛད། །ཅེས་ཀྱང་གསུངས་སོ།། བོད་རྗེ་སུམ་ཅུ་པ་འབྲོང་གཉན་ལྡེའུ་བཙན་ནི། ཡབ་ཁྲི་གཉན་གཟུང་བཙན་དང༌། ཡུམ་བཙུན་མོ་འབྲོ་བཟའ་དུང་པྱད་བཞེར་གྱི་སྲས་སུ་བོད་ཤིང་རྟ་(སྤྱི་ལོ་༣༩༤)ལོར་འཁྲུངས་སྐད། བློན་པོ་གཉགས་ཐང་བ་ཡར་རྗེ་དང༌། གནུབས་ཁྲོ་དར་རེ་མཐོང་པོས་བྱས། ཁུའི་བོན་པོ་མང་རྗེ་ལོད་པས་སྐུ་བོན་བྱས། །རྒྱལ་པོ་འདིའི་གཅུང་པོ་རྨུ་བཙན་དང་མོན་བུ་རྒྱལ་མཚན་གཉིས་ཐང་མཚམས་སུ་ཕབ། བཙན་པོ་འདིའི་རིང་ལ་བོད་དུ་དཀར་ཡོལ་བྱུང་བར་བཤད། རྒྱལ་པོ་འདིས་དྭགས་པོའི་ཡུལ་ནས་མཆིམས་བཟའ་ཀླུ་རྒྱལ་བྱ་བའི་མཛེས་མ་ཞིག་ཁབ་ཏུ་བཞེས། ཕྱིས་མི་མཛེས་པར་གྱུར་ནས་རྒྱུ་དྲིས་པས་རང་གི་ཡུལ་ན་ཟས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་མེད་པས་ལན་ཟེར། དེ་ལེན་དུ་ཆུག་གསུངས་པས་གཡོག་མོས་སྦལ་པ་མར་ལ་བཙོས་པ་བླངས་ཏེ་མཛོད་དུ་སྦས་ནས་བཙུན་མོ་ལ་དྲངས་པས་མདངས་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པར་གྱུར་སྟབས། རྒྱལ་པོས་ཟས་དེ་ང་རང་ཡང་ཟའོ་དགོངས་ནས་ལྡེ་ཚབ་ཀྱིས་སྒོ་ཕྱེ་ནས་གཟིགས་སྐབས་སྦལ་རོ་མཐོང་བས་རྣམ་རྟོག་སྐྱེས་པ་ལས་སྐུ་ལ་མཛེ་ནད་ཕོག །དེ་སྐབས་དྭགས་པོ་སྦལ་ཟན་གྱི་ཡུལ་ཞེས་པ་དེ་ན་ཉ་ཟ་ཞིང་ཉ་ལ་སྦལ་པར་གྲགས་པ་ཡིན་སྐད། རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་ལ་སྲས་དམུས་ལོང་ཞིག་བལྟམས་ཤིང༌། དེ་ཅུང་ཟད་ཆེར་ལོངས་པ་ན་ཡབ་ཀྱིས་ཁྱོད་འ་ཞའི་ཡུལ་ནས་སྨན་པ་བོས་ཏེ་མིག་ཕྱེ་ནས་རྒྱལ་ས་ཟུངས། གལ་ཏེ་མིག་འབྱེད་མ་ཐུབ་ན་སུམ་པའི་ཡུལ་དུ་བོན་པོའི་ཆུང་མ་རྒྱ་མོ་རྒྱ་ལྕམ་བྱ་བ་ལ་ངའི་བུ་སུམ་རི་རིང་པོ་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བོས་ནས་ཁྱོད་རང་གཤེགས་རྫུ་ཐོབ་ལ་ཁོང་རྒྱལ་སར་ཆུག །ཅེས་གསུངས་ཏེ་རྒྱལ་པོ་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་བློན་པོ་སྙགས་ཐང་པ་ཡར་རྗེ་དང་བཅས་པ་གདུང་རྒྱུད་ལ་སྙུན་མི་ཕོག་པའི་ཆེད། ཡར་ལུང་ཞང་མདར་བང་སོ་བརྩིགས་ནས་གསོན་པོར་དུར་དུ་བཞུགས་པར་གྲགས་ཤིང༌། བང་སོའི་མིང་ལའང་གསོན་མཆད་ཟླུམ་པོ་ཟེར། བོད་རྗེ་སོ་གཅིག་པ་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ནི། ཡབ་འབྲོང་གཉན་ལྡེའུ་བཙན་དང་ཡུམ་མཆིམས་བཟའ་ཀླུ་རྒྱལ་གྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། འདི་ཉིད་ཐོག་མར་བཙས་སྐབས་དམུས་ལོང་ཡིན་པས་མཚན་ཡང་དམུས་ལོང་དཀོན་པ་བཀྲ་ཞེས་གསོལ། ཡབ་ཀྱི་ཞལ་ཆེམས་བཞིན་འདི་ཉིད་ཀྱིས་འ་ཞའི་ཡུལ་ནས་སྨན་པ་གདན་དྲངས་ཏེ་སྤྱན་ཕྱེ་སྐབས་སྐྱིད་ཤོད་སྟག་མོ་རི་ལ་རི་དྭགས་གཉན་འདུག་པ་གཟིགས་པས་མཚན་ཡང་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་སུ་ཐོགས། ཁྲི་ངོར་སྣང་བཙན་མོང༌། །སྣ་ནམ་མང་གཉའ། སྦྲང་ཁྲི་ཟུང་ལན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བློན་པོ་བྱས། ར་སངས་ཁྲི་ནེ་ཁོད་ཀྱིས་སྐུ་བོན་བྱས། སྟོང་བཙུན་འབྲོ་དཀར་རམ་འོལ་གོད་བཟའ་སྟོང་བཙུན་འབྲོ་དཀར་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རྒྱལ་པོ་འདིའི་མཛད་རྗེས་གཙོ་བོ་ཁག་ནི། བན་རྗེ་དང༌། འ་ཞ་རྗེ། དྲང་གར་རྗེ། ཟིན་པོ་རྗེ། ཞང་ཞུང་རྗེ་རྣམས་བཏུལ་ནས་མངའ་འོག་ཏུ་འདུ་བར་བྱས། འཕྲུལ་བློན་མཛངས་མི་བདུན་གྱི་གསུམ་པ་ཁྲིར་སྣང་བཙན་མོང་གིས་ཚོང་ལས་དང་འཇལ་བྱེད་བྲེ་སྲང་སོགས་གསར་དུ་བཏོད། རྒྱལ་པོ་འདི་ནི་དབུ་རྨོག་བཙན་ལ་སྙན་གྲགས་ཆེ་བ་ཞིག་བྱུང༌། གདུང་གི་བང་སོ་དོན་མཁར་མདའ་རུ་བརྩིགས་པ་དང་། གྲལ་ནི་ཁྲི་གཟུང་བང་སོའི་གཡོན་ན་ཡོད། དེ་ཡང་ཕུལ་མེད་ས་ཕུང་བརྡལ་བ་འདྲ། །ཞེས་སོ།། བོད་རྗེ་སོ་གཉིས་པ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་ནི། ཡབ་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་དང་ཡུམ་སྟོང་བཙུན་འབྲོ་དཀར་གྱི་སྲས་སུ་བོད་ས་སྟག་(སྤྱི་ལོ་༥༥༨)ལོར་འཁྲུངས་སྐད། གཙོའི་བོན་པོ་ཁྲི་ཁྱུང་གྲགས་པས་སྐུ་བོན་བྱས། དབས་སྣང་བཞེར་དང༌། ཚེ་སྤོང་ན་གནག་སེར། ཉང་ཙེང་ཀུམས་ཀྱིས་བློན་པོ་བྱས། ཚེ་སྤོང་བཟའ་འབྲི་མ་ཐོད་དཀར་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་དང༌། སྲས་མོ་སད་མ་དཀར། གཅུང་མོ་སློན་ཀོང་བཅས་འཁྲུངས། གཅུང་པོ་འོལ་གོད་ཚ་སློན་གེར་ལེགས་བྱ་བ་ཐང་མཚམས་སུ་ཕབ། རྒྱལ་པོ་འདིའི་མཛད་རྗེས་ནི། རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་ནས་རྩིས་དང་སྨན་དཔྱད་བླངས། མཐའ་ཡི་རྒྱ་དང་གྲུ་གུ་འོག་ཏུ་བཏུལ། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ངོ་མས་དམག་མི་ཁྲི་ཕྲག་ཙམ་ཁྲིད་ནས་གཡུལ་བཤམས་ཏེ་མཁར་ཡུ་སྣ་ནི་གཏོར། དགུ་གྲི་ཟིང་པོ་རྗེ་ནི་བརླགས། མང་པོ་རྗེ་གསུམ་བུ་ནི་དྲུ་གུའི་ཡུལ་དུ་བྲོས། ཕག་གི་ཡུང་བ་སྣ་མན་ཆད་ཀོང་པོ་བྲེ་སྣ་ཡན་ཆད་བཙན་པོའི་ཕྱག་ཏུ་ལོན་ཞིང༌། བཙན་པོས་བཀའ་ཕབ་སྟེ་སྔར་ཡུལ་ངས་པོ་ཟེར་བ་ལ་འཕན་ཡུལ་ཞེས་མིང་བརྗེས་སོ། དེ་སྐབས་མྱང་ཙེང་སྐུ་དང༌། དབས་དབྱི་ཚབ། མནོན་འདྲོན་པོ། ཚེས་པོང་ནག་སེང་བཅས་ཀྱིས་སྤུ་རྒྱལ་ལ་བློ་དཀར་བྱས་པས་བྲན་གཡོག་ཁྱིམ་དུད་མང་པོ་དང༌། ཡུལ་ཆེན་པོ་གནང་བ་མ་ཟད། རྒྱལ་པོའི་བློན་པོར་བཅུག་པ་དང༌། ཁྱུང་པོ་སྤུང་སད་ཀྱིས་རྩང་བོད་ཀྱི་རྗེ་བོ་མར་མུན་ཞེས་པའི་མགོ་བཅད་དེ་རྩང་བོད་ཀྱི་འབངས་མི་ཁྱིམ་དུད་ཁྲི་ཕྲག་གཉིས་སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོའི་མངའ་འབངས་སུ་ཕུལ་བ་དང༌། སེང་གོ་མི་ཆེན་གྱིས་དྭགས་པོ་ཡོངས་རྫོགས་སླར་ཡང་བཙན་པོའི་མངའ་འབངས་སུ་བཀུག་པ་སོགས་དབུས་གཙང་ཕལ་ཆེ་བ་སྤུ་རྒྱལ་གྱི་མངའ་ཞབས་སུ་ཚུད། གཞན་ཡང་སྐུ་མཁར་ཁྲི་བརྩེགས་འབུམ་གདུཊ་བྱ་བ། བ་དམར་པོའི་འོ་མའི་འཇིམ་པས་བརྩིཊ་པ་དང༌། དམུས་ཏེ་ལོང་བ་ཁྲིད་དེ་བྲག་གསུམ་དེང་མའི་མཚོ་འགྲམ་ནས་རྟ་མདོ་བ་ཅང་ཤེས་རྙེད་དེ་རྒྱལ་པོའི་ཆིབས་པ་བྱས། སྦྲང་དགའ་བོ་དང་རྨུ་དཔུང་རི་བྱ་བའི་གྱད་གཉིས་ཀྱིས་ཞབས་ཏོག་བྱས་ཏེ་ཕུང་གཡག་ཐལ་ཀ་རུ་རིང་བྱ་བའི་བྱང་འབྲོང་སྨྱོན་པ་བསད་ནས་ཤ་རྟ་སྒ་ལ་བཏགས་པ་སར་ལྷུང་བ་ལ་ཚྭ་འགོས་པས་བྲོ་བ་ཚོར་ཏེ་ལན་ཚྭ་ངོ་ཤེས་ནས་ཚྭ་ལེན་པའི་སྲོལ་བྱུང་སྐད། སྐབས་དེར་རྒྱལ་པོའི་བཞུགས་གནས་ཀྱང་ཡར་ལུང་གཙང་པོའི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་སྤོས་ཏེ་མལ་གྲོའི་ཕོ་བྲང་བྱམས་པ་མི་འགྱུར་གླིང་བཞེངས་པར་སྣང༌། མཐར་རྒྱལ་པོ་འདི་ཉིད་མོན་དུག་ཕུལ་ནས་བཀྲོངས་པར་གྲགས་ཤིང༌། བང་སོ་དོན་མཁར་མདར་བརྩིགས་པ་དང༌། བང་སོ་གྲུ་བཞིར་བཙིགས་པ་དེ་ནས་བྱུང༌། །གྲལ་ནི་ཁྲི་གཟུང་བང་སོའི་གཡས་ན་ཡོད། །ཕུལ་ཆེ་དབྱིབས་ནི་གྲུ་བཞི་སོག་ཀ་རིས། །མིང་དུ་གུང་རི་སོག་ཀར་བཏགས་སོ་སྐད། ། མདོར་ན་རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གི་སྐབས་ས་ཁྱོན་རྒྱ་བསྐྱེད་ཇེ་ཆེར་བཏང་ཞིང་། ལྷག་པར་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་སྐབས་ཡུལ་ཡར་ཀླུང་ཧྲིལ་པོ་དབང་བྱས་པར་མ་ཟད། ད་དུང་གཙང་དང་། དྭགས་ཀོང་མྱང་གསུམ། སུམ་པ། དབུས་ཀྱི་འཕན་པོ་སོགས་སུའང་ལུང་རྒྱུགས། རྒྱ་ནག་དང་ཡང་འབྲེལ་བ་རགས་ཙམ་བྱུང་སྟེ། སྨན་དང་རྩིའི་ཚོང་བྱས། ཇ་དང་ཁ་ཟས་ལན་ཚྭ་སྤྱོད་པའི་སྲོལ་དར་བ་སོགས་ཡར་ཀླུང་ཆོས་འབྱུང་དུ་བཤད། རྒྱལ་པོ་འདི་ནང་ཁུལ་བློན་པོ་དག་དང་འགལ་བ་ཅི་ཆེར་བྱུང་བ་ལས་ལྐོག་ཏུ་དུག་དྲངས་ནས་བཀྲོངས་པ་དང་། བཙན་པོ་བཀྲོངས་པའི་རྗེས་སུ་ཡབ་འབངས་ཐམས་ཅད་ཡུས་ཆེ་བ་དང་། ཡུམ་འབངས་ཐམས་ཅད་ངོ་ལོག་པར་མ་ཟད། ཞང་ཞུང་དང་། སུམ་པ། དྭགས་ཀོང། མྱང་སོགས་ཀྱང་ངོ་ལོག་ནས་གཅིག་གྱུར་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཡོངས་སུ་ཉམས་ཏེ་སིལ་བུར་འཐོར།། ཁ་བའི་མེ་ཏོག་འཕུར་བའི་ཞིང་ཁམས་ན། ། སྡེ་བཞིའི་སྲིད་ཀྱི་སྤོ་ལ་གནས་བཅས་ཏེ། ། སྟོབས་ཀྱི་དཔུང་པའི་རྩལ་རྫོགས་སྤུར་རྒྱལ་ཚོ། ། གངས་ཀྱི་རི་ལ་ཤ་ར་བྷབཞིན་འགྱིང༌། །ཞེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །