cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་
ཁྱིམ་རྒྱུད་
ལྷ་ལུང་ཞེས་འབོད་པའི་ཁྱིམ་རྒྱུད་དེ་ནི་བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐུ་རིང་ནས་བཟུང་སྤུ་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་སྲིད་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་རྙེད་ཐུབ་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ཐོན་མིའི་དངོས་སློབ་གཙོ་བོའི་གྲས་སུ་ལོ་ཙཱ་བ་སྐད་གྲགས་ཅན་ལྷ་ལུང་རྡོ་རྗེ་དཔལ་ཞེས་པ་ཐོན་འདུག་པས་མཚོན་ཐུབ། དེང་གི་ཞིབ་འཇུག་པའི་ཁྲོད་ན་ལོ་ཙཱ་བ་དེ་དང་རྒྱལ་པོ་འུ་དུམ་བཙན་པོ་དགྲོང་མཁན་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་གཉིས་གོ་ནོར་ཐེབས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཡོད་དེ། སྐུ་ཞབས་ཁང་དཀར་གྱི་རྩོམ་ཡིག་ནང་།"《 དེབ་ཐེར་དམར་པོ》  སོགས་སུ་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊ་ལ་སློབ་མ་ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་གསལ་བར་མ་ཟད་ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ནི་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐུ་དུས་ཀྱི་མི་ཡིན་ཅིང་། གླང་དར་བཀྲོངས་སྐབས་སུ་དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ཙམ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་། དེ་འདྲའི་སྐུ་ན་ཤིན་ཏུ་སྨིན་པའི་གྲྭ་བ་བགྲེས་སོང་གི་རྟ་རྩལ་དང་སྒོ་ནས་བཀྲོངས་པའི་སྐོར་འདི་བཞིན་བསམ་ཞིབ་མི་ནུས་པ་ཞིག་རེད།"[4]ཅེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐུ་ཞབས་ཁོང་གིས་ལུང་དུ་དྲངས་པའི《དེབ་དམར》ནང་ཞིབ་ལྟ་བྱས་ཚེ། སློབ་དཔོན་ཐོན་མིའི་སློབ་མ་དེའི་མཚན་ལ་ལྷ་ལུང་རྡོ་རྗེ་དཔལ་ཞེས་བྲིས་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པ་ཞིག་རྙེད་མི་ཐུབ་པས། རང་ལུགས་འཐད་ལྡན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ལུང་ཚིག་ལ་བཟོ་བཅོས་རྒྱག་པ་ནི་མཁས་པའི་རང་ཚུགས་ཤོར་བ་མ་ཡིན་གྲང་།བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་སྲིད་དོན་གྱི་ཕན་ཁེར་དམིགས་ནས་ཐོག་མར་ནང་ཆོས་སྤེལ་བ་དང་བསྟུན་ནས་ལྷ་ལུང་ཁྱིམ་རྒྱུད་དུ་ལོ་ཙཱ་བ་སྐད་གྲགས་ཅན་ལྷ་ལུང་རྡོ་རྗེ་དཔལ་ལྟ་བུ་འཁྲུངས་ནས་སྤུ་རྒྱལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་ལྷ་ལུང་ཞེས་པའི་ཁྱིམ་རྒྱུད་དེ་ཕྱིར་མངོན་པར་མ་ཟད།དེ་དུས་སུ་ནང་ཆོས་སྤེལ་བ་ནི་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་དགོངས་གཞི་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པས། བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་དང་ཁྱིམ་རྒྱུད་དེ་གཉིས་བར་གཞི་ནས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཚུགས་ཟིན་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ། 《  མ་ཎི་བཀའ་འབུམ》  ནང་གསུངས་པ་ལྟར་ན།ལྷ་ལུང་རྡོ་རྗེ་དཔལ་ནི་ལོ་ཙཱའི་ལས་གཉེར་མཁན་ཁོ་ན་ཙམ་མ་ཡིན་པར། རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་ནང་བློན་གཙོ་གྲས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན་འདུག[5] ཕྱིས་སུ་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་ནང་ཆོས་སྔར་ལས་རྒྱ་ཆེ་རུ་སྤེལ་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་ཏུ་ལྷ་ལུང་ཁྱིམ་རྒྱུད་ནི་སྤུ་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་སྲིད་གར་སྟེགས་སྟེང་གི་དབང་ཐང་རྒྱས་བཞིན་པའི་གྲས་སུ་བརྩིས་ཆོག་སྟེ།《  དབའ་བཞེད》  ཀྱི་ཟས་གཏད་ལེའུ་ནང་བཀོད་པ་ལྟར་ན། བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་འདས་མཇུག་གི་བྱ་བ་སྒྲུབ་སྟངས་ཐད་ལ་བན་བོན་གཉིས་ཀྱི་བར་རྩོད་པ་བྱུང་བ་དང་།རྩོད་པ་དེའི་གྲས་ཀྱི་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ཞིག་གི་མིང་ལ་ལྷ་ལུང་ལྷུན་གྱི་དཔལ་ཞེས་འབོད། ཁོ་བན་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཁ་འཛིན་བྱས་ནས་སྲིད་ཀྱི་བློན་པོ་གཙོ་བོ་མཆིམས་བཙན་བཞེར་དང་སྣ་ནམ་རྒྱལ་མཚན་ལྷ་སྣང་སོགས་ཀྱི་ཁ་གཏད་དུ་ལངས་ཡོད་པ་ལ་གཞིགས་ན། ལྷ་ལུང་ཁྱིམ་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་ཐང་སྤྱིར་བཏང་བ་ཞིག་མིན་པ་ཤེས་ཐུབ།ལྷ་ལུང་ལྷུན་གྱི་དཔལ་ནི་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་དང་ཕ་མ་གཅིག་པའི་སྤུན་མཆེད་ཅིག་མ་ཡིན་མོད། ཁོ་གཉིས་ཁྱིམ་རྒྱུད་གཅིག་པར་མ་ཟད། ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་ལས་ཅུང་རྒན་པའི་ཁུ་བོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པར་ངེས། དེ་བཞིན་དུ་བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་བཞག་པའི་རྗེ་བློན་མནའ་བསྒགས་ཀྱི་བཀའ་གཙིགས་ཡི་གེ་ནང་། སྣ་བློན་བཀའ་ལ་གཏོགས་པའི་གྲས་སུ་ལྷ་ལུང་བློན་མང་བོ་རྗེ་སྐར་ཀོང[6]ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ལ་གཞིགས་ན།  ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེའི་མི་ཐོག་དེ་ལ་སྔར་བཞིན་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་ཀྱི་ནང་མི་རྣམས་དང་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འབྲེལ་ལམ་མ་ཆད་པར་གནས་ཡོད་པ་མཚོན་ཐུབ་བོ། །
གཉིས་པ། ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སྐོར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ར་མོ་ཆེའི་གཙུག་ལག་ཁང་།
[[Category:དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་]
ཀླུ་སྦྱིན་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་ཐར་བཞུགས་སོ།། རླབས་ཕྲེང་གསུམ་པ། བེ་རི་འཇིགས་མེད།
རླབས་ཕྲེང་གསུམ་པ།
དུས་འགྱུར་བྱུང་བ་ནས་སྲིད་ཇུས་གུ་ཡངས་མ་བྱུང་བར་དུ་ཐུགས་བསྐྱེད་བརྟན་པོས་འགྲོ་དོན་ཇི་ལྟར་མཛད་ཚུལ།
༡ ལྷ་སའི་དུས་འགྱུར་སྐབས་ཀྱི་བྱུང་བ།
༢ དར་རྩེ་མདོ་ལྔ་མཆོད་དགོན་པའི་ནང་བཙོན་དུ་ བཞུགས་སྐབས་ཀྱི་མཛད་པ།
༣ ས་ཞབས་དགོན་པ་བཙུགས་ནས་བསྟན་འགྲོ་ལ་ སྨོན་པའི་ཞབས་རིམ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་ཚུལ།
ནད་གཡོག་
ནད་པར་ལྟོ་སྟེར་སོགས་ལྟ་སྐྱོང་གཡོག་བྱེད་མཁན།
རྩམ་ཟན་
རྩམ་ཟན་ཞེས་པ་ནི་རྩམ་པ་བཟའ་མཁན་གྱི་མི་རིགས་ཞིག་ཡིན་པ།
འདི་ལ་བོད་རིགས་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན།
མཁྲིས་རྩའི་རྡོ་ཕྲན་
མཁྲིས་ཁུ་རྒྱུ་བའི་རྩ་སྦུག་གི་ནང་དུ་རྡོ་སྐྲན་ཆགས་པའོ།
རྒྱུ་དཀར་དབྱུག་སྲིན་
རྒྱུ་དཀར་དབྱུག་སྲིན་
དབྱུག་པའི་དབྱིབས་དང་འདྲ་བའི་ཕྲ་སྲིན་གྱི་རིགས་ཤིག་སྟེ། མི་ཕྱུགས་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་དཀར་ལ་གནས་ཤིང་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ཞིག་གོ །
མཁྲིས་ཁུ་
ཆིན་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་མཁྲིས་སྣོད་དུ་ཉར་བའི་རོ་ཁ་ལ་མདོག་ལྗང་སེར་ཅན་གྱི་གཤེར་ཁུ་སྟེ། དེ་ལས་འཇུ་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་དང་ལྡན་ནོ།
མཁྲིས་རྡོ་
དྭངས་མ་མ་ཞུ་བ་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་མཁྲིས་རྩི་སྲ་བར་གྲེལ་ཞིང་རྡོའི་རྣམ་པར་ཆགས་པའི་ནད་ཅིག་གོ །
འཕར་རྩ་རེངས་པ་
ཁྲག་ཤེད་མཐོ་བ་དང་ཁྲག་གི་ནང་དུ་མཁྲིས་ཕྲུམ་མང་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྙིང་དང་ཀླད་པ་སོགས་ཀྱི་འཕར་རྩ་རྣམས་མཉེན་ཆ་དང་བྲལ་ནས་རེངས་པར་གྱུར་པའི་ནད་ཅིག་གོ །
འཕྲོ་འགྱེད་བཅོས་ཐབས་
འཕྲོ་འགྱེད་བཅོས་ཐབས་
འོད་འཕྲོ་འགྱེད་གྱི་ནུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ངན་སྐྲན་གྱི་ཕྲ་ཕུར་གཏོར་བཤིག་བྱེད་པའི་བཅོས་ཐབས་ཤིག་གོ །
སྐྲན་ངན་
སྐྲན་གྱི་རིགས་ཤིག་སྟེ། ཕྱི་ན་ཐུམ་སྐྱི་མེད་པ། ཕྲ་ཕུང་གློ་བུར་དུ་སཀྱི་ཤིང་འཕེལ་བ། ཆེ་ཆུང་དང་དབྱིབས་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ངེས་པ། ལུས་ཀྱི་ནང་གི་གནས་གཞན་དུ་འཕོ་བར་ནུས་ལ་གནོད་རྐྱེན་གྱི་ཚབས་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ།
དུག་རྒྱུ་
སྐྱེ་ལྡན་ཕུང་པོ་འགའ་ཞིག་ལས་ཐོན་པའི་དུག་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོའོ།
གློ་གཅོང་
གློ་གཅོང་
གཅོང་སྲིན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་འགོ་ནད་ཅིག་སྟེ། རྟགས་ནི་དམའ་ཚ་སྐྱེ་བ་དང་གྲང་རྡུལ་ཐོན་དང་ལུ་བ་དང་ཁ་ལུད་མང་བ་དང་ལུས་རིད་ཅིང་སྐབས་སྐབས་སུ་ལུད་པ་ཁྲག་འདྲེས་པ་ཞིག་གོ །
རང་བཞིན་རྣམ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ།
གཤིས་རྒྱུད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་དྲི་མས་མ་གོས་པར་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
སར་སི་གློ་རིམས་
སར་སི་གློ་རིམས་
ནུབ་ཕྱོགས་གསོ་རིག་གི་བརྡ་ཆད་ཅིག་སྟེ། དེས་ཆ་ཟླུམ་ཕྲ་སྲིན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་གློ་ཚད་ལ་གློ་ཚད་ཚན་ཉིད་པ་ཞེས་བྱ་ལ་དེ་ནས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་གློ་ཚད་ཐམས་ཅད་ལ་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་གློ་ཚད་དམ་གློ་རིམས་ཞེས་འབོད་ལ། སར་སི་ཕྱི་མའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་འབྱིན་རྔུབ་མ་ལག་གི་ཕྱོགས་འདུས་ཚབས་ཆེན་མྱུར་ནད་ཅེས་པའི་ཚིག་བསྡུས་པའོ།
རང་བཞིན་གསུམ།
ཀུན་བརྟགས་རང་བཞིན། གཞན་གྱི་དབང་གི་རང་བཞིན། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་བཞིན་ལྟ་བའི་དམ་ཚིག་བཞི།
ལྷག་པའི་དམ་ཚིག་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་ཞིག་སྟེ། ཁམས་གསུམ་བྱང་བསྒྱུར་དང་། དུག་གསུམ་རྩ་བསྒྱུར། འཁོར་བ་གནས་བསྒྱུར། སྲིད་གསུམ་ཡོངས་སྒྲོལ་དུ་ལྟ་བའོ། །༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་ཟོན་ངོ་བསྟོད་བྱེད་པ།
རང་ལ་སྐྱོན་ཡོང་དོགས་ཀྱིས་མི་གཞན་དག་གི་མདུན་དུ་ངོ་དགའ་བསྟོད་ར་བྱས་པའི་དོན།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་རང་གི་ཁེ་ཉེན།
རང་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་དང་གནོད་པའི་ཉེན་ཁ།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་མའི་མཁའ་འགྲོ།
སང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ནས་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་རིགས་གསུམ（ཞིང་སྐྱེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ། སྔགས་སྐྱེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་བཅས）དུ་ཕྱེ་བའི་ནང་ཚན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་སྟེ། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་ཟིན་པའི་བུད་མེད་ཀྱི་རིགས་ལ་ཟེར། འདི་ལ་དོགས་པ་གཅོད་དགོད་པའི་གནད་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ཟུང་ཙམ་ཡང་དགོས་པར་མ་ནུས་སོ། ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་གཟུགས་རང་བདག
རང་གི་ལུས་པོ་རང་ཉིད་ལ་བདག་དབང་ཡོད་པ་དེ་དཔེར་བཞག་པའོ། །༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
གསོན་ཉམས་ལྡན་པའི་ཕ་ཡུལ།
ཕ་ཡུལ་ནི་རང་སེམས་ནས་ནམ་ཡང་བརྗེད་མི་ཐུབ་པའི་ཕ་མ་ལྟ་བུ་ཤིག་ཡིན།
ནང་དོན་
བོད་ལྗོངས་གངས་ལྷ་སྤུན་བདུན་མཉམ་གཞས་ཚོགས་པས་བཏང་བའི་གླུུ་གཞས་ ཚིག ཕུན་ཚོགས་རྡོ་རྗེ། གདངས། བསོད་མ་ཉི།
གཞས་ཚིག
རི་བོ་གྲུ་འཛིན་མེས་པའི་བློ་གྲོས་འདྲ། གནས་མཆོག་ལྷ་ས་ལྷ་ཡུལ་གཉིས་པ་འདྲ། ཇོ་ཤག་རྣམ་གཉིས་བོད་མིའི་མནའ་སྐལ་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་སྐལ་བཟང་མེ་ཏོག་འདྲ།
ཡར་ལུང་གཙང་པོ་བོད་མིའི་ཨ་མ་འདྲ། སྤྲིའུ་བྲག་ཕུག་བོད་མིའི་ལྷ་རྒྱལ་འདྲ། ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་གནམ་གྱི་སྐས་འཛེགས་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་བྱུ་རུ་མེ་ཏོག་འདྲ།
མཆོད་ཆང་ཞིམ་པོ་རྡུད་ཙིའི་སྙིང་ཁུ་འདྲ། སྒྲ་སྙན་སྙན་པོ་གཞིས་རྩེའི་རྒྱུད་བསྔགས་འདྲ། འབྲུ་རིགས་སྣ་མང་བོད་མའི་འཚོ་རྟེན་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་སྤངས་རྒྱན་མེ་ཏོག་འདྲ།
རྩྭ་ཐང་ཡངས་པོ་ཀུན་གྱི་བྲོ་རྭ་འདྲ། དཀར་ཆུ་འོ་མ་རྒྱ་མཚོ་སྐྱིལ་དང་འདྲ། རྫི་གླུ་སྙན་པོ་རྣ་བའི་གསོལ་ཐང་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་གསེར་ཁྲི་མེ་ཏོག་འདྲ།
རྫ་ཚལ་ནགས་ཚལ་གཡུ་ཡི་གཞོང་པ་འདྲ། དཔྱིད་གླུའི་ནེ་ཙོ་ཀོང་པའི་ཕོ་ཉ་འདྲ། སྔོ་སྨན་སྣ་བརྒྱ་ཟས་ཀྱི་སྙིང་བཅུད་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་ཁམ་བུའི་མེ་ཏོག་འདྲ།
རྫ་ཆུ་ངོམ་ཆུ་དངུལ་གྱི་འགུལ་རྒྱན་འདྲ། ཏ་མ་རི་བོ་ཡུལ་གྱི་ཕྱགས་བརླན་འདྲ། གེ་སར་ལྷ་སྒྲུང་རྣ་བའི་བུ་རམ་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་ཏ་མ་མེ་ཏོག་འདྲ།
གངས་དཀར་ཏི་སི་ཞིང་གི་མཆོད་རྟེན་འདྲ། མ་ཕམ་གཡུ་མཚོ་གཡུ་ཡི་མེ་ལོང་འདྲ། ཞངས་ཞུངས་ཤེས་རིག་ནོར་བུའི་བང་མཛོད་འདྲ། བུ་མོ་ང་ནི་གངས་ལྷ་མེ་ཏོག་འདྲ།
རང་རིག་མངོན་གསུམ།
ཁ་ནང་ཁོ་ནར་ཕྱོགས་ཤིང་འཛིན་པ་ཡན་གར་བར་གྱུར་པའི་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་རང་རིག་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད། མཚན་གཞི་ནི། སྔོ་སྣང་དབང་ཤེས་ལྟ་བུ་ལ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་ཆ་དང་། མྱོང་ཙམ་གྱི་ཆ་དང་གཉིས་ཡོད་པའི་དང་པོ་གཟུང་རྣམ་དང་། གཉིས་པ་ནི་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཡིན། དེ་ལ་དབྱེ་ན། རང་རིག་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཚད་མ། དཔྱད་ཤེས། སྣང་ལ་མ་ངེས་པའི་བློ་དང་གསུམ་ཡོད།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་རིག
མདོ་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་པ་ལ་རང་རིགས་དང་གཞན་རིག་གཉིས་སུ་དབྱེ་བའི་འཛིན་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་རང་རིག་ཟེར་ཞིང་། དེ་ཡང་བློ་རང་གིས་རང་མྱོང་བའམ་གསལ་བར་མཐོང་བ་ཞིག་སྟེ། དཔེརན། སྔོ་འཛིན་མིག་ཤེས་ཀྱིས་སྔོན་པོ་མཐོང་བའི་ཚེ། སྔོན་འཛིན་མིག་ཤེས་རང་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་པ། རང་གིས་རང་མྱོང་བའམ་རིག་པས་ན་རང་རིག་ཅེས་བརྗོད་དོ། བཟུང་བ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལ་གཞན་རིག་ཟེར་ཞིང་། དེ་ཡང་ཡུལ་ཅན་རང་ལས་གཞན་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དཔེར་ན་དབང་ཤེས་ལྟ་བུའོ། །འོན་ཀྱང་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་དང་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱིས་ཤེས་པ་ལ་གཞན་རིག་གི་ཤེས་པ་ལས་རང་རིག་ཁས་མི་ལེན་ནོ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་རང་གཉིན་པོས་ནོན།
ས་དགྲ་ཁག་བརྒྱད་ལ་རང་རང་གི་གཉེན་པོར། དུང་དང་། དབང་ཕྱུག་སོགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྟོན་དགོས་པར་བཤད་པ་དེ་ཡིན།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རང་རིག་མངོན་སུམ་མི་འདོད།
རང་རིག་མངོན་སུམ་མི་འདོད་པ་དེ་ཡང་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་གསེས་ཤིག་ཡིན། རང་རིག་མངོན་སུམ་མི་འདོད་དེ་རང་རིག་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར། སྤྱོད་འཇུག་ལས། འཇིག་རྟེན་གྱིས་ནི་མགོན་པོས་ཀྱང་། །སེམས་ཀྱིས་སེམས་མི་མཐོང་ཞེས་དང་། །རལ་གྲིའི་སོ་ནི་རང་ལ་རང་། །ཇི་ལྟར་མི་གཅོད་དེ་བཞིན་ཡིད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སེམས་ཡིན་ན་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཇི་ལྟར་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རལ་གྲིའི་སོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རལ་གྲའི་སོ་དེ་ཉིད་གཅོད་པར་མི་ནུས་ལ། སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དེ་ཉིད་རིག་པར་མི་ནུས་པ་ལྟར་རོ། །དེར་མ་ཟད་མར་མེས་རང་གཞན་གཉིས་གསལ་བ་ལྟར་སེམས་ཀྱིས་རང་གཞན་གཉིས་རིག་པ་ཡང་བཀག་པར་མཛད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། མར་མེས་རང་དང་གཞན་གྱིས་དངོས། །གལ་ཏེ་སྣང་བར་བྱེད་འགྱུར་ན། །མུན་པས་རང་དང་གཞན་གྱི་དངོས། །སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བར་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་མུན་པས་ཀྱང་རང་སྒྲིབ་ནས་མུན་པ་མི་སྣང་བར་ཐལ་བ་དང་། མེས་ཀྱང་རང་ཉིད་བསྲེག་པར་ཐལ་བ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་བརྗོད་ནས་རང་རིག་བཀག་པར་མཛད་དོ། །༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
མི་ཉག་སྔ་ཐོག་མཁས་པ་མི་ལྔ་
མི་ཉག་སྔ་ཐོག་མཁས་པ་མི་ལྔའི་དང་པོ་མཁན་ཆེན་དཀའ་བཞི་པ་རིག་པའི་སེང་གེ་ནི་རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་བགྲང་བྱ་ཉེར་གཅིག་པ་མེ་མོ་ཕག་གི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1287ལོར་རབ་སྒང་གི་ཕྱོགས་ནས་སྐུ་འཁྲུངས། ཁོང་ནི་དམ་པ་མང་དུ་བརྟེན་ཞིང་གཞུང་བཀའ་པོད་དག་ལ་མཁས་ཤིང་གཙོ་བོ་ཚད་མ་ལ་མཁས་པར་གྲགས་པ་ཞིག་སྟེ་སློབ་དཔོན་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་ཞུ་བ་སོགས་ཀྱིས་ཁྱོད་ལས་མཁས་པའི་ཚད་མ་བ་ས་འདིར་མེད་པས་ས་སྐྱའི་གདན་སའི་ཚད་མའི་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཞེས་གསུངས་ཀྱང་མ་བཞུགས་པར་བཤད། ད་དུང་ས་སྐྱ་དང་དབུས་གཙང་མཐའ་དག་ལ་ཚད་མའི་གྲྭ་སྐོར་མཛད། རིམ་བཞིན་སློབ་ཚོགས་མང་དུ་བསྐྱངས་ཤིང་གཞུང་བཀའ་པོ་ལྔ་མཁྱེན་པའི་སློབ་མ་ལྔ་བཅུ་ཙམ་ཡང་བྱུང་། དེ་ནས་དགོན་ཁག་དུ་མ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཤིང་དུས་འཁོར་གྱི་འཆད་ཉན་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཞིང་བཙུན་མ་དང་མི་སྐྱ་ཡི་སློབ་ཚོགས་ཀྱང་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས། མཐར་རང་ལོ་གྱ་དགུ་པ་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་བགྲང་བྱ་ཞེ་དགུ་པ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1375ཤིང་མོ་ཡོས་ཀྱི་ལོའི་ཁྲུམས་སྟོད་ཟླ་བའི་ཚེས་བརྒྱད་ལ་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་དང་བཅས་དགོངས་པ་ཞི་བར་གཤེགས་སོ།།
གཉིས་པ་མཁས་ཆེན་ཕྱུག་མོ་སྟོན་པ། གཉིས་པ་མཁས་ཆེན་ཕྱུག་མོ་སྟོན་པ་ནི་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་བགྲང་བྱ་དྲུག་ཅུ་པ་ཆུ་ཕོ་སྤྲེལ་གྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1332པར་མི་ཉག་ཏུ་འཁྲུངས། ཁོང་གིས་ཤེར་ཕྱིན་མངོན་རྟོག་རྒྱན་ཚར་གཅིག་གསན་པས་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་ཞག་རེར་ཤོག་ལྡེབ་དྲུག་རེ་བློ་རུ་འཛིན་ཐུབ་པས་ཤེས་རབ་ཆེ་བར་གྲགས།  དེ་ནས་སྐར་རྩིས། སྒྲ་རིག་པ། མངོན་པ་མཛོད་།  འདུལ་བ།    དུས་འཁོར།  ཁྱད་པར་དུ་ཚད་མའི་མཁན་པོ་ཉ་དབོན་ཀུན་དགའ་དཔལ་དང་དཀའ་བཞི་པའི་བུ་ཆེན་སློབ་དཔོན་རྣམ་རྒྱལ་སོགས་བསྟེན་ནས་ཚད་མར་མཁས་པའི་གྲགས་པ་ཐོབ།   རིམ་བཞིན་གདན་ས་མང་པོར་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཤིང་སློབ་མ་ཡང་དབོན་པོ་ཀུན་དགའ་རྡོ་རྗེ་དང་། ཀྱེ་སྟོན་པ།  རྨིརྟི་གྲགས་པ་རིན་ཆེན་སོགས་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པ་མང་པོ་དང་གཞན་སློབ་ཚོགས་ཇེ་མང་དུ་ཕྱིན།  དེ་ལྟར་དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་གཅིག་པར་སློབ་མའི་ཚོགས་ཁྲི་ཕྲག་ལས་བརྒལ་ཏེ་སྙན་པའི་གྲགས་པ་འབྲུག་ལྟར་གྲགས་ཏེ་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་བགྲང་བྱ་དྲུག་པ་ཆུ་ཕོ་སྤྲེལ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1382 ལོ་སྟོན་ཟླ་འབྲིང་པོའི་ཚེས་གཅིག་ལ་གཟུགས་སྐུ་གཤེགས་སོ།།
བཞི་པ་ནུ་མགོ་རྒྱལ་བ་རིན་ཆེན། བཞི་པ་ནུ་མགོ་རྒྱལ་བ་རིན་ཆེན་ནི་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་བགྲང་བྱ་གཉིས་པ་ས་ཕོོ་འབྲུག་གི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1328ལོར་སྟོན་ཟླ་ཐ་ཆུང་གི་ཚེས་བརྒྱད་ལ་རབ་སྒང་རྨུ་པ་ཞེས་པའི་ཆར་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཅུ་བཞི་པར་དབུས་གཙང་དུ་ཕེབས་ཏེ་གསང་ཕུ་ཆོོས་གྲྭ་ནས་སློབ་གཉེར་མཛད། སྐྱོར་མོ་ལུང་བླ་མ་འཇམ་དབྱངས་སྐྱབས་དང་།  བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེ་དང་།  རྒྱལ་སྲས་དངུལ་ཆུ་ཐོགས་མེད།  སྣར་ཐང་བློ་བཟང་གྲགས་པ།  དཔང་བློ་གྲོས་བརྟན་པ།  གཡག་སྡེ་པཎ་ཆེན་སོགས་དམ་པ་དུ་མར་བསྟེན་ཏེ། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ།  ཤེར་ཕྱིན།  མངོན་པ་མཛོད།  དུས་འཁོར་བདེ་མཆོག  ཀྱེ་རྡོར།  ལམ་འབྲས།  བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ།  མངོན་པ་འཆིམ། ཚད་མ་རིགས་གཏེར།  འདུལ་བ་མདོ་རྩ་དང་མེ་ཏོག་འཕྲེང་རྒྱུད། སྙན་དངགས་མེ་ལོང་རྩ་འགྲེལ།  སྦྱོར་དྲུག་སོགས་ལ་སྦྱང་བ་རྒྱ་ཆེར་བྱས།   གཙང་དུ་གྲྭ་སྐོར་མཛད་པས་གྲགས་པ་རྒྱ་ཆེར་རྒྱས།   རིམ་བཞིན་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར།   ཕྱོགས་ཀྱི་མཁས་པ་མང་པོས་ཁས་ལེན་མི་མཐུན་པའི་རྩོད་པ་མང་པོ་ཡོད་པ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་དྲ་བ་རྣམས་ལུང་དང་རིགས་པས་བསལ་བས་མཁས་བཙུན་བཟང་བོའི་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བར་བསྔགས་སོ།། དེ་ལས་ཀྱང་ཡ་མཚན་པ་དག་ནི་ཁོང་གིས་བརྩམས་པའི་བསྟན་བཅོས་དག་ཡིན་ལ། བརྩམས་ཆོས་ནི་ལུང་སྦྱོར་ཀུ་མུད་ཏའི་ཕྲེང་བ།  དཀའ་བཞི་པའི་ཆོས་འཁོར་དུས་ཀྱི་བསྟན་རྩིས་ཕལ་ཆེན་གྱི་རིགས་གཞུང་གསལ་བའི་མེ་ལོང་། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་སྦྱོར་ཊིག་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་གསལ་བའི་མེ་ལོང་།  དགེ་འདུན་ཉི་ཤུའི་མཚན་ཉིད་ཕྲེང་བ། གྲུབ་མཐའ་རབ་འབྱེད་གསལ་བའི་མེ་ལོང་དོན་གྱི་སྙིང་པོ། ཤེས་སྙིང་འགྲེལ་བ། བསྟོད་ཚོགས་གནས་བསྟོད།  ལྷ་བྱ་ཕུག་རོན་དང་གཏམ་དུ་བྱ་བ་མེ་ཏོག་ཆུན་པོ་སོགས་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་།།  དེ་ལྟར་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱིས་དུས་འདའ་བར་བྱས་ཏེ།  མཐར་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་བགྲང་བྱ་ཐ་མ་སྟེ་མེ་ཕོ་སྟག་གི་ལོའམ་སྤྱི་ལོ1386ལོ་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅུ་དྲུག་ལ་ལུས་གནད་རྣམ་སྣང་ཆོས་བདུན་གྱིས་བཞུགས་ཏེ་དགོངས་པ་དབྱིངས་སུ་གཤེགས།
ལྔ་པ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བྱམས་གསར་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ། ལྔ་པ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བྱམས་གསར་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་ནི་རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་བགྲང་བྱ་ང་གཉིས་པ་ས་ཕོ་རྟ་ཡི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1318ལོར་རབ་སྒང་གི་སའི་ཆར་གྲོང་ཚ་མེ་རྒོ་ཞེས་པར་སྐུ་བལྟམས། རིམ་བཞིན་འབྲི་ཀློག་ལ་སྦྱངས་པས་མཁས་པར་གྱུར། ཨ་ར་ཆོས་རྗེ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་པོར་དབང་དང་གདམས་པ་རྒྱ་ཆེར་བྱས།  རྨ་ཁྲ་བློ་གྲོས་དབང་ཕྱུག་ལས་ཕར་ཕྱིན་ཚར་བདུན་གསན། བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ་ལ་སྦྱངས་པས་མཁས་པའི་གྲགས་པ་རྒྱས།  དམ་པ་མང་དུ་བསྟེན་ནས་རིགས་གཞུང་རྒྱ་ཆེར་སྦྱངས།  དགུང་ལོ་ཉེར་གཉིས་ཐོག་དབུས་གཙང་དུ་ཕེབས་དེ་གསང་ཕུ་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས།   ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལ་སྦྱངས་པས་རྩོད་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་།  ད་དུང་ཀུན་མཁྱེན་བུ་སྟོན། མཁན་ཆེན་བསོད་ནམས་གྲགས་པ། པོ་དོང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ། འཆིམས་བློ་བཟང་གྲགས་པ། ཇོ་ནང་ཀུན་མཁྱེན།  དངུལ་ཆུ་ཐོགས་མེད།  ཀརྨ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་སོགས་དམ་པ་མང་དུ་བསྟེན་ཏེ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ། ས་སྡེ་ལྔ། དུས་འཁོར་སོགས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུངས་ལུགས་རྒྱ་མཚོར་རབ་འབྱམས་པར་བྱས། དེ་ལྟར་རིགས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་རང་ཡུལ་རབ་སྒང་དུ་ཕེབས། རལ་པ་ཅན་གྱི་དགོན་པར་གཞི་གསུམ་བཙུགས། མཚན་ཉིད་དང་ཕར་ཚད་མཛོད་སོགས་ཀྱི་འཆད་ཉན་སྤེལ། ཕྱུག་མོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་དང་རིག་སྒྲ་བློ་གྲོས་དཔལ་སོགས་སློབ་མ་མཁས་པ་མང་དུ་བྱུང་། དགོན་ཁག་དུ་མར་འཆད་ཉན་སྤེལ། དེ་ལྟར་སློབ་མའི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེར་རྒྱས་པར་བྱས་ཏེ། མཐར་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་བགྲང་བྱ་ཐ་མ་སྟེ་ས་ཕོ་སྟག་གི་ལོ་སྤྱི་ལོ་1386ལོ་སྟོན་ཟླ་འབྲིང་པོའི་ཚེས་བཞི་ལ་དགོངས་པ་ཞི་བར་གཤེགས་སོ།།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ཉེར་དགུ་པ་ཆོས་རྗེ་བཤེས་གཉེན་གྲགས་པ་
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ཉེར་དགུ་པ་ཆོས་རྗེ་བཤེས་གཉེན་གྲགས་པ་ནི། རབ་བྱུང་དགུ་པའི་མེ་རྟ་ ༡༥༤༦ ལོར་མདོ་སྨད་ཅོ་ནེའི་ས་ཟུང་ཇུར་འཁྲུངས། ལནྫ་སོགས་ཡིག་རིགས་ལ་མཁས། དབུས་སུ་བྱོན་ནས་མདོ་སྔགས་ལ་སྦྱངས་པས་མཁས་པའི་ཕུལ་དུ་བྱུང༌། རྡོ་རྗེ་འཆང་དགེ་འདུན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དྲུང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མཚན་ལ་བསོད་ནམས་དོན་གྲུབ་ཏུ་གསོལ། གསང་ཕུ་སྤེ་སེར་དང༌། རྒྱུད་སྟོད། ཤར་རྩེ་བཅས་ཀྱི་བླ་མ་མཛད་དེ་ཆོས་སྡེ་དེ་དག་ཏུ་བཤད་སྒྲུབ་འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱི་འཕྲིན་ལས་ཆེས་ཆེར་འཕེལ། སྡེ་པ་སྐྱིད་ཤོད་པ་དགེ་ལྡན་པའི་བསྟན་པའི་སྦྱིན་བདག་ཡིན་བཞིན་དུ་བདུད་ཀྱི་འཕྲུལ་ལྟ་བུས་ཕྲག་དོག་གིས་རྩོད་གཞི་བྱུང་ཡང་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཟུར་རྡོ་རྗེ་འཆང་དགེ་འདུན་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བསྟན་པའི་སྦྱིན་བདག་ལ་དགོངས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཛད་པས་མཆོད་ཡོན་སླར་ཡང་ལུགས་ལེགས་སུ་གྱུར། དགུང་ལོ་རེ་གཉིས་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་མེ་ལུག་ ༡༦༠༧ ལོར་དགའ་ལྡན་ཁྲིར་ཕེབས་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དགེ་ལྡན་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་བླ་ན་བཏེགས། ལི་མ་ལྷ་ཁང་གསར་པ་བཞེངས། དགུང་ལོ་རེ་དྲུག་པ་ཆུ་བྱི་ ༡༦༡༢ ལོར་གཙང་པ་རྒྱལ་པོ་ཕུན་ཚོགས་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་གཙང་དམག་སྟོས་ཆེན་དབུས་སུ་ཕབ་སྟེ་འཕན་པོ་དང༌། གཞིས་ཀ་སྣེའུ་སོགས་དང་གཡུལ་འཐབ། དགུང་ལོ་རེ་བདུན་པ་ཆུ་གླང་ ༡༦༡༣ ལོར་སླར་ཡང་སྡེ་སྲིད་གཙང་པས་གཙང་དམག་དབུས་སུ་ཕབ་སྟེ་གཞིས་ཀ་སྣེལ་གདོང་སོགས་བཅོམ་ནས་དབུས་གཙང་གཉིས་ཀར་ལུང་རྒྱུགས། ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་བསྐྱངས་པ་སོགས་སྡེ་བཞིའི་སྲིད་ཀྱི་བྱ་བཞག་རླབས་ཆེན་བསྐྲུན། ལོ་དེར་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན་གཙང་ནས་ལྷ་སར་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚོགས་དབུར་གདན་དྲངས་ཏེ། དེ་ནས་བཟུང་ལོ་དྲུག་གི་རིང་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚོགས་མགོན་གནང་སེར་འབྲས་ཀྱི་དགེ་བཤེས་བཟངགྲས་རྣམས་ལྷ་ལྡན་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ནང་དམ་བཅའ་བཞག་སྟེ་ཨང་རིམ་སྒྲིག་པའི་སྲོལ་ཐོག་མར་བཙུགས། བསྡུས་མིང་ལ་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཞེས་པའི་མིང་ཡང་འདི་ནས་བྱུང་བ་ཡིན། དབུས་གཙང་གི་སྡེ་གཟར་ཤིན་ཏུ་གཉན་པའི་གསེབ་ཏུ་མི་ལོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིང་དགེ་ལྡན་གསེར་ཁྲི་བསྐྱངས་ནས་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་ཤིང་ཡོས་ ༡༦༡༥ ལོར་ཟུར་དུ་བཞུགས། དགུང་ལོ་དོན་གསུམ་པ་ས་རྟ་ ༡༦༡༨ ལོར་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་གདུང་རྟེན་དུ་དངུལ་གྱི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་ལི་མ་ལྷ་ཁང་གི་གཙོ་བའི་གཡོན་གསུམ་པར་བཞུགས་ཤིང་དུས་མཆོད་ཀྱང་ལེགས་པར་ཚུགས་སོ། ། འདིའི་མཚན་ལ་ཆོས་གཉེར་གྲགས་པ་ཞེས་པའང་གསལ།
བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཆེན་པོ་བཞི་
རྙིང་མ་
སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་བ་ནི་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་གྱིས་ཐོག་མར་སྤེལ་ཅིང་བརྒྱུད་པའི་ཐེག་པ་རིམ་དགུར་གྲགས་པའི་གསང་སྔགས་སྔ་འགྱུར་བའི་ཆོས་ལུགས་དེར་གོ་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་བརྒྱུད་འདིར་རིང་བརྒྱུད་བཀའ་མ་སྟེ་གསང་སྔགས་རྙིང་མའི་ལུགས་ཀྱི་མདོ་སྒྱུ་སེམས་གསུམ་སོགས་རྒྱ་གར་པཎ་གྲུབ་རྣམས་ནས་བོད་ཀྱི་ལོ་པཎ་རྣམས་ལ་བརྒྱུད་པ་དང་།  ཉེ་བརྒྱུད་གཏེར་མ་ཞེས་གཏེར་སྟོན་མངའ་བདག་ཉང་ཉི་མ་འོད་ཟེར་དང་གཏེར་ཁ་འོག་མའི་ཟླ་བ་ལྟ་བུའི་བརྒྱུད་པ་རིགས་གཉིས་སུ་དར་ཁྱབ་བྱུང་བས།   དེ་ལ་སྙིང་པོའི་བསྟན་པ་ཞེས་ཀྱང་འབོད་དོ།།
བཀའ་བརྒྱུད་
འགྲོ་མགོན་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ནི་བཀའ་བབས་ཀྱི་གདམས་པ་འཛིན་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་དེ་ཡིན།   མདོ་ལུགས་ལྟར་ན་རྒྱལ་བ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་དྲི་མ་མེད་པའི་གདམས་ངག་གི་རྒྱུན་འཛིན་པ་དང་།  སྔགས་ལུགས་ལྟར་ན་རྗེ་བཙུན་ཏེ་ལོ་པའི་བཀའ་བབས་བཞིའི་གདམས་ངག་རྣམས་བྱིན་རླབས་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཉམས་པར་འཛིན་པའི་ལུགས་ཏེ། མར་མེ་དྭགས་གསུམ་ནས་རིམ་བཞིན་བརྒྱུད་དེ།   དེར་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེ་ལས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞི་དང་། དེ་ནས་ཕག་གྲུ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཆུང་བརྒྱད་དང་།  དེ་བཞིན་ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་བའི་དམིགས་བསལ་དུ་རང་ཁུལ་ལ་ཡོད་པའི་ཟུར་མང་དང་གནས་མདོའི་ལུགས་བཅས་དར་ཁྱབ་བྱུང་ངོ་། །
ས་སྐྱ་
དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་པ་ནི་རབ་བྱུང་དང་པོའི་དུས་སུ་འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོས་ས་སྐྱའི་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་སྟེ། དེ་ནས་ས་ཆེན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོས་སྲོལ་བཏོད། རྗེ་བཙུན་སྐུ་མཆེད་གཉིས་དང་ཆོས་རྗེ་ཁུ་དབོན་གྱིས་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་པའི་རིང་ལུགས།    གསང་ཆེན་དགྱེས་པ་རྡོ་རྗེའི་བཀའ་སྲོལ།    གྲུབ་ཆེན་བིར་ཝ་པའི་དབང་རྒྱུད་མན་ངག་བྱིན་རླབས་དང་བཅས་པའི་བཀའ་བབས་ཀྱི་རྒྱུད་འཛིན་མདོ་དང་སྔགས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོངས་རྫོགས་གསུང་ངག་ལམ་འབྲས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དུ་གཙོར་མཛད་པའི་ལུགས་ཡིན་ཞིང་།   རིམ་བཞིན་ས་ལུགས་ངོར་ལུགས་ཚར་ལུགས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དར་ཁྱབ་བྱུང་ངོ་། །
དགེ་ལུགས་
རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་ནི་རྒྱལ་བ་བཀའ་གདམས་པའི་སློབ་བརྒྱུད་དུ་གྱུར་པའི་རྗེ་ཙོང་ཁ་བ་བློ་བཟང་གྲགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་སྲོལ་བཏོད་ཅིང་དར་རྒྱས་མཛད་པའི་མདོ་སྔགས་བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལུགས་འཛིན་མཁན་གྱི་ཆོས་བརྒྱུད་དེ། གདན་ས་སེ་འབྲས་དགེ་གསུམ་གཙོར་བྱས་པའི་བོད་ཁམས་ཡོངས་ལ་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟན་པ་འཆད་ཉན་དང་དག་ཐེར་མཛད་པས་དར་ཁྱབ་བྱུང་།   དེ་ལ་བཀའ་གདམས་གསར་མ་ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཡང་ཡོད།
འདོན་སྤྲོད་མཁན། རླངས་ཚ་སྐལ་རྒྱམ།
བུད་མེད་ཚོ་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་མི་རུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་
དེ་ཡང་རྒྱུ་མཚན་གསུམ་གྱིས་བརྟགས་ཏེ་གཏན་འབེབ་བྱས་པ་ལྟར། ལན་གསུམ་གྱིས་གཏན་ཚིགས་ཉིད་གཤིན་རྗེའི་དྲུང་དུ་འཕེན་པའོ།།
རྒྱུ་མཚན་དང་པོའི་སྐོར།
ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་ཚོ་ལ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོད་པས་བུད་མེད་ཚོའི་མངལ་དུ་ཕྲུ་གུ་ཆགས་པ་དེ་བསྟན་སྲིད་གནོད་པའི་གདོན་བགེགས་ཡོད་ཕྱིན་ཕྲུ་གུ་གསོད་པས་མི་ཚད། མའི་ཚེ་སྲོག་ཀྱང་གནོད་སྲིད་པས་མགོན་ཁང་དུ་འགྲོ་བ་བཀག་ཅེས་ཟེར།
དང་པོ་བསྒྲུབ་བྱ་གཞན་དུ་ལོག་པར་ཐལ་བ་ནི། གཅིག་ན་བུད་མེད་རྐྱང་པ་ལ་བལྟས་ནས་ཕྲུ་གུ་གདོན་བགེགས་གང་ཡིན་བརྟགས་ཏེ་མ་བུའི་ཚེ་སྲོག་བཀུམ་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་རུ་འོངས་ན་དེར་ལྟོས་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་དང་ཕྲུ་གུ་དེའི་ཕ་སོགས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་ལ་བསམ་གཞིག་མི་གཏོང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཚེ་དེ་ནི་ཀུན་ནུས་ཀྱི་ཀུན་མཁྱེན་ཞིག་མིན་པར།  དོ་ཚད་རྡུང་མཁན་གྱི་ངོ་གཉིས་མ་ཞིག་ལོས་ཡིན།   གལ་ཏེ།  བུད་མེད་ལ་བལྟ་དགོས་ཏེ།  ཕྲུ་གུ་ཨ་མའི་ལྟོ་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན།  དེ་ལྟར་ན།  ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་གནད་ཡོད་ཀྱི་གདོན་བགེགས་སྒྲལ་ཁར་དོན་མེད་ཀྱི་ཨ་མ་ཞིག་གི་ཚེ་སྲོག་ལའང་བསམ་གཞིག་མི་བྱེད་པར།  ཤ་གཉོག་རུས་གཉོག་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཏུ་སོང་བས་ན།   རང་ཉིད་ཀྱི་འདོད་དོན་འགའ་ཞིག་འགྲུབ་ཆེད་དུ་གཞན་སུ་ལའང་དོགས་སྣང་མེད་པའི་ཀྲུང་གོའི་བརྙན་འཕྲིན་ནང་གི་འཇར་པན་དང་ཨ་ན་མ་ན་རེད།
གཉིས་ན། གདོན་འདྲེའི་ཕྲུ་གུ་ཁོག་པར་འཛུལ་བའི་ཨ་མ་དེ་ཚོ་ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་གནས་སྡོད་ཀྱི་མགོན་ཁང་དུ་མ་ཡོང་ཚེ་ཨ་མ་དེའི་ཁོག་ཏུ་གདོན་འདྲེ་ཡོད་པར་མ་ཤེས་ན་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཆོས་སྐྱོང་ཞེས་པ་ནི་སྒོ་ཁའི་ཁྱི་ནག་ལེབ་མ་ལ་སེང་གེར་བོས་པ་རང་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་མེད་ཁར་སྒྲོ་བཏགས་པ་དེ་ཅི་ལ་མཛའ།
གཉིས་པ་དོན་མེད་ཀྱི་ཚིག་ཉོག་ནང་འདྲེན་བྱས་པ་ནི།
བསྟན་སྲིད་སྤྱི་ལ་གནོད་ཅེས་པའི་སྲིད་ཅེས་པའི་ཚིག་ཅིག་གནམ་ནས་དྲུད་མ་ཐུབ་ས་ནས་བརྐོ་མ་ཐུབ་ཀྱང་། བཙན་ཤེད་ཀྱིས་ས་ཁོངས་དེ་རུ་བཅུག་ཡོད།   ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་བསྟན་སྲུང་རེད་མ་གཏོགས་སྲིད་སྲུང་མ་རེད།  དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་ངག་ལས་ཀྱང་ཐལ་འདུག་སྟེ།  ཁྱོད་རང་གིས་ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་ལ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་༼ཀྱི་༽སྤྱན་དང་མངོན་ཤེས་དེ་ཚོ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པ་གང་ཞིག  །དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རང་ཡིན་ཞིང་།  ཁྱོད་རང་གིས་ཀྱང་ཆོས་སྐྱོང་དེ་དག་སངས་རྒྱས་སུ་འདོད་ཡོད་པའི་ཕྱིར།   དེ་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་སྲིད་ཅེས་པ་ནི་ནང་ཆོས་གང་དུ་དར་བའི་གནས་དེའི་སྲིད་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པས་སྲིད་ལ་གནོད་ཕྱིན་བསྟན་པ་ལའང་ངེས་ཅན་དུ་གནོད་སྲིད་པས་ཡིན་སྙམ་ངེས་ཀྱང་།   དེ་ནི་ནང་ཆོས་ཕྱོགས་ཞེན་གྱི་ཁོངས་སུ་དྲུད་དེ་ནང་ཆོས་ངོ་མ་ལ་ལྷད་བཅུག་པ་ཡིན་པས་དོན་ལ་ཁྱོད་རང་བསྟན་བཤིག་ཏུ་གྲུབ་པས་ཆོས་སྲུང་དེ་ཚོས་སྒྲོལ་བ་ཞིག་ཡོད་ཚེ་གཟུགས་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཚོན་ཆ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་ཚོ་ཁྱེར་ནས་ཁྱོད་རང་གི་ཀླད་ཁུག་ཏུ་འགྲིལ་སྲིད་པས་གཟོབས་ཤིག   །
རྒྱུ་མཚན་གཉིས་པའི་སྐོར།
དེ་ཡང་བསྟན་པ་ལ་བློ་དཀར་སེམས་བཟང་ཅན་གྱི་སྔར་གཤེགས་ཀྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས། ཆོས་སྐྱོང་ལ་གཉེར་བཏད།  འཕྲིན་བཅོལ་བྱས།  མ་ཚད་བསྟན་པའི་གཞི་མ་སོར་སྡོམ་འགྲིབ་བྱེད་རྒྱུ་བཞི་ལས་དང་པོ་མི་གཙང་སྤྱོད་པའི་ཕས་ཕམ་ནི་བུད་མེད་དང་ལུས་འབྲེལ་བརྟེན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས།  ཆོས་སྐྱོང་ཚོས་བཀའ་བཀྱོན་གནང་བར་སྐྲག་སྟེ།  སྲུང་མ་ཁང་དུ་འགྲོ་བ་བཀག་པ་རེད་ཟེར།  འདི་ནི་བཤད་རྒྱུས་ཕོངས་པ་རང་སྟེ།   དེ་ལྟར་ན་ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་བུད་མེད་ཚོ་དང་འཁོན་འཛིན་གཞན་པ་ཞིག་ཡོད་པའམ།  ཡང་ན་རང་གི་ཁང་མིག་ནང་མ་གཏོགས་ཅུང་ཙམ་ཡང་མཐོང་མི་ཐུབ་པའི་དམུས་ལོང་ཕྱེད་མ་རྐྱང་རྐྱང་ཡིན་ངེས།  བུད་མེད་རྣམས་མགོན་ཁང་ནང་དུ་འོང་དུས་བཀྱོན་པ་ལས་གྲྭ་པ་ཚོའི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་ཕེབ་ཚེ་བཀྱོན་པར་འགྱུར་ཞེས་བཤད་ན་ཡག་ཆེ།  དེ་མིན་གཟབ་གནས་སུ་མ་བཀག་པར་མི་དགོས་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་འོང་བཀག་པ་ནི་ཆོས་སྐྱོང་ཚོར་བཀྱོན་རྒྱུས་ཕོངས་ཤིང་བླ་རྒན་ཚོར་ལས་རྒྱུས་ཕོངས་པ་ལོས་ཡིན།
གཞན་ཡང་སོར་ཐར་སྡོམ་པ་ནི་སྲུ་སྐྱེ་རྒུའི་བདག་མོ་རབ་ཏུ་དབྱུང་ནས་བཟུང་ཕ་མ་གཉིས་ཀར་བརྟེན་པས། བུད་མེད་རྣམས་སོར་སྡོམ་གྱི་བར་དུ་གཅོད་བྱེད་ཡིན་ཞེས་པ་ནི་འདུལ་གཞུང་གི་སྒྲོས་ཙམ་ལའང་རྨོངས་པའི་གཏམ་མོ།  །དེས་ན་བུད་མེད་ཚོ་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་མི་རུང་སྟེ།  སོར་སྡོམ་གྱི་གེགས་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་ཁ་བསྐོར་ན་བླ་རྒན་༼བླ་རྒན་ཞིག་ཡིན་མཆི་སྙམ༽ཁྱོད་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཐལ་ལོ་ཟེར་ན་ཅི་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱེད།
རྒྱུ་མཚན་གསུམ་པའི་སྐོར།
བུད་མེད་ལ་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་རིགས་ངན་འགའ་ཞིག་བགྲངས་ཏེ། དེ་དག་བཙོག་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་ཤེས་བྱ་སྒོ་རྫོགས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པས་སུས་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་བྱ་མི་རུང་སྟེ།  བུད་མེད་བཙོག་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པས་བུད་མེད་རྣམས་མགོན་ཁང་དུ་འགྲོ་མི་ཆོག་ན།  སྐྱེས་པ་ལའང་བཙོག་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་གཏན་འཁེལ་ཡིན་ཞིང་།   དེས་ན་སྐྱེས་པ་ཚོ་ཡང་འགྲོ་མ་ཆོག་ན་ཆོས་སྐྱོང་ཚོ་ལ་སྔགས་འདོན་མཁན་དང་མཆོད་གཏོར་འབུལ་མཁན་མེད་པའི་ཚད་ལ་སླེབ་སྲིད་པས་ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་ལྟོགས་བཙོན་བཅུག་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ།  དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྐྱོང་ཁང་ནི་རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་ནང་ནས་གཙོ་བོ་བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་པའི་ལྷ་དག་སྡོད་གནས་ཡིན་ཞིང་།  དེ་རུ་རྟེན་རྫས་སྒྲུབ་རྫས་མང་པོ་ཞིག་བུད་མེད་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པའི་མི་གཙང་བ་དག་ཡིན་ཞིང་།  མ་ཟད་འཇིག་རྟེན་ཐུན་མོང་དུ་ཤིན་ཏུ་མི་གཙང་བའི་གྲས་སུ་བགྲངས་པའི་རྫས་སྣ་མང་པོ་ཞིག་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃཞེས་ལྕེས་ལྡག་ཙམ་དང་ལྷ་ལ་མཆོད་ཙམ་རེ་བྱེད་བཞིན་པའི་དོན་གང་ཡིན་མ་རྟོགས་པའམ།  ཡང་ན་རྟོགས་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒྲུབ་འདོད་པ་གང་རུང་ལས་མ་འདས་སོ།།  གཞན་ཡང་བུད་མེད་རྣམས་མགོན་ཁང་དུ་འབྱོར་ན་མི་གཙང་བའི་མནོལ་གྲིབ་སོགས་ཀྱིས་གཞན་གནོད་རང་འཕུང་གི་ལས་གཞི་མང་ཙམ་ཞིག་བསླང་སྲིད་པས་ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོས་བུད་མེད་ཚོ་མཐོང་མ་འདོད་པ་རེད་ལ།  གལ་ཏེ་མགོན་ཁང་དུ་སླེབས་ཚེ།  ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་ཐུགས་རྒྱལ་བཞེངས་ནས་བསྟན་པ་མི་གཉེར་བའམ།  ཡུལ་ཕྱོགས་གཞན་དུ་བྲོས་བྱོལ་དུ་ཕེབས་ངེས་ཟེར།  ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་ལ་ཆེད་གཏད་ཀྱིས་ཁོང་ཁྲོ་ཞིག་བསླང་འདོད་པ་མིན་ནམ།  སངས་རྒྱས་ཁྲོ་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་པའི་ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་ལ་མཐོང་ཆུང་ཚབ་ཆེན་བཟོས་པ་སྟེ།  བུད་མེད་ལས་ངན་འགའ་ཞིག་ལྷ་མཆོད་གསོལ་འདེབས་སུ་སོང་ཚེ།  བསྐྱབ་རྒྱུ་ཕར་བསྐྱུར་ནས་རང་ཉིད་བྲོས་བྱོལ་དུ་འགྲོ་བ་རེད་ཟེར།  གལ་སྲིད་དེ་ཚོར་བརྟེན་བསྟན་པ་ལ་གནོད་འཚེའི་རིགས་ཤིག་འབྱུང་བ་ཡོད་ཚེ་ལྷག་པར་དུ་ཤུགས་བསྐྱེད་དཔལ་བཙུད་དེ་བསྟན་པ་བསྲུང་དགོས་པ་ལས།  འགལ་རྐྱེན་ཅུང་ཟད་རེ་འཕྲད་དུས་ཁྱི་སྡར་ལེས་བེར་ཀ་མཐོང་ཚེ་རྔ་མ་བརླ་དབར་དུ་བཙུད་དེ་འབྲོ་བ་ནང་བཞིན་དུ་བྲོས་མཁན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཤིག་ཨེ་ཡོད་ན།   བསྟན་པ་ལ་སྨ་འབེབ་བྱེད་པའམ།  ཡང་ན་ཆོས་སྐྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་བཏད་པ་གང་རུང་མ་འདས།
སྤྱིར་ན། གལ་ཏེ་བུད་མེད་ཆོས་སྐྱོང་ཁང་དུ་འགྲོ་མི་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་འབྲི་བར་འདོད་ཚེ།  ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཡོད་པའི་དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་རྣམས་ཞེས་རྒྱུ་མཚན་གཞན་པ་འགའ་དང་འབྲེལ་ནས་འབྲི་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་སྲིད།   འོན་ཀྱང་ཁྱོད་རང་ནི་གཙོ་བོ་འཁོར་དང་ནོར།  བུ་ཚ་གདོན་དུ་ནོར།  ཉམ་ཆུང་དགྲ་བོ་རུ་ནོར།  བསྟན་བཤིག་བསྟན་སྲུང་དུ་ནོར།  ཆགས་སྡང་བསྟན་པ་རུ་ནོར།  བྱེ་བྲག་སྤྱི་རུ་ནོར།   འཁྱོག་པ་དྲང་ཐད་དུ་ནོར་བ་སྟེ་ནོར་བ་ཆེན་པོ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་ཨཱ་ཙརྱ་གུ་ན་ཁྱོད་རང་དྲན་པ་ལ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་རྒྱས་གདབ་དགོས།
འདི་ནི་བདག་གི་དགེན་ཧི་མ་ལ་ཡས་འདིར་ལན་དྲང་པོ་ཞིག་བྲིས་ཤིག་ཅེས་སུ་བསྐུལ་བ་ལ་རང་སྣང་ཤར་བྲིས་བྱས་པའོ།།
ཁམས་ལི་ཐང་ཡུལ་གྱི་གཞས་མོ་འདེབས་ཚུལ་
གཞས་མོ་ཞེས་པ་ནི་གཞས་བཏང་ནས་མོ་འདེབས་པའི་རྩེད་མོའི་རིག་གནས་ཁྱད་མཚར་ཞིག་ཡིན་ལ་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ཕོ་མོའི་བརྩེ་དུངས་ཀྱི་སྐོར་ཡིན་ཞིང་དེ་མིན་གྱི་བརྗོད་དོན་གཞན་པ་ཡང་ཡོད། གཞས་མོ་འདེབས་སྟངས་ནི།ལྷམ་སྒྲོག་བསྐུངས་ནས་མོ་འདེབས་པ་དང་མི་གཅིག་གིས་སེམས་ན་བསྐུངས་སྟེ་མོ་འདེབས་ཚུལ་དང་གཉིས་ཡོད།ལྷམ་སྒྲོག་སྐུང་བ་ནི་གཙོ་བོ་རྩེད་མོ་དེ་རྩེ་དུས་ཕོ་མོ་གཉིས་ཆ་འཛོམས་ན་ལྷག་ཏུ་མཚར་ཏེ།ལྷམ་སྒྲོག་སྐུང་མཁན་དེས་ལྷམ་སྒྲོག་ཚང་མ་མཉམ་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བའམ་ཡང་ན་ཕོ་མོ་གཉིས་ཀྱི་ལྷམ་སྒྲོག་སོ་སོར་བཀར་ཏེ་གཉིས་ཀའི་ཁྲོད་ནས་རེ་རེ་བདམས་ཟིན་པ་དང་གཅིག་གིས་གཞས་གཏོང་དགོས།ལྷམ་སྒྲོག་གང་གཉིས་མཉམ་དུ་གདམ་ཐོན་འབྱུང་མིན་ལ་གཞིགས་ནས་ཁོ་གཉིས་བར་ལ་ལས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་སོགས་ཡོད་མེད་ནི་གཞས་ཚིག་གི་ནང་དོན་ལ་བརྟགས་ཏེ་བརྩེ་སེམས་དང་མཛའ་གཅུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དང་།ཕན་ཚུན་དགའ་དུངས་དང་སྔོན་མའི་ལས་བསྐོས་སོགས་ཡོད་མེད་དང་།ཡང་ན་བརྩེ་དུངས་ལ་བགེགས་བར་རམ་དཀའ་ཁག་གང་ཡོད་མེད་སོགས་བརྟག་ཆོག
སེམས་ན་སྐུང་བའི་རྩེད་མོ་ནི་ཕོ་ཤ་སྟག་དང་ཡང་ན་མོ་རྐྱང་རྐྱང་འཛོམས་ན་རྩེ་ངེས་ཡིན།གཞས་གཏོང་སྟངས་ལྷམ་སྒྲོག་སྐུང་བ་དང་འདྲ་ཞིང་།ཕོ་ཤ་སྟག་ཡིན་ན་རྩེད་ར་དེར་ཡོད་པའི་བུ་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་བཀྲ་ཤིས་ལྟ་བུ་བསྐུངས་ན་རང་གི་གྲོང་བ་སོགས་ནས་བུ་མོ་ངོ་ཤེས་པ་སྒྲོལ་མ་གཉིས་དེ་སེམས་ན་བསྐུངས་ཚར་བ་ན་རྩེད་རོགས་ཚོས་གཞས་གཏང་དགོས།རང་དགར་གཏོང་བ་མ་གཏོགས་སྐུང་མཁན་གྱི་སེམས་ན་སུ་དང་གང་བསྐུངས་པ་སུས་ཀྱང་མི་ཤེས།གཞས་བཏང་ཚར་བ་དང་བུ་གང་དང་བུ་མོ་གང་བསྐུངས་པ་བཤད་ཆོག་ཅིང་།གཞས་ཚིག་གི་ནང་དོན་དང་ཁོ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ལ་གཞིགས་ནས་མོ་ཐིག་མིན་ཤན་འབྱེད་དགོས།མཚམས་རེར་ཧ་ཅང་ཐིག་པོ་བྱུང་ནས་ཧབ་ཆ་ཡིས་ས་འགས་ངེས་རེད།ཡང་སྐབས་རེར་སྐུང་མཁན་དེས་རྐང་བཙུགས་ནས་རྒན་མོ་ལོ་ན་བགྲེས་པོ་སོགས་བསྐུངས་པས་ངོ་ཚ་བ་དང་དགོད་བྲོ་བ་བཟོ།རྩེད་མཁན་བུ་མོ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་གོང་ལྟར་དེར་ཡོད་པའི་བུ་མོ་གཅིག་དང་གཞན་ངོ་ཤེས་བུ་ཞིག་བསྐུངས་ནས་གཞས་མོ་གདབ་དགོས་ངེས་རེད།མདོར་ན་ཕོ་མོ་མཉམ་འཚོགས་ཀྱིས་གཞས་མོ་བཏབ་ནས་ཁ་ཐུར་འཐེན་པའམ་ལྷམ་སྒྲོག་བསྐུངས་ནས་སེམས་ན་སྐུང་བ་གང་ཡིན་ཡང་མཚམས་རེར་ཐིག་པོ་བྱུང་ནས་ངོ་ཚ་སྟེ་གདོང་པ་དམར་པོར་ཆགས་ཀྱི་ཡོད།
ལྷམ་སྒྲོག་སྐུང་བ་དང་སེམས་ན་སྐུང་བ་གང་ཡིན་རུང་ཆེས་མཐའ་མཇུག་གི་གཉིས་དེ་སྐུང་མཁན་གྱིས་འདི་ཡིན་དེ་རེད་མི་ཟེར་བར་གསང་དགོས།དེ་མིན་སུ་ཡིན་ཧ་གོ་ན་གཞས་གཏོང་མཁན་གྱིས་དེར་དམིགས་ནས་གཞས་ཚིག་དེར་འཕྲོད་པོའམ་ཕོག་པ་ཞིག་གཏང་ངེས་པས།གཞས་བཏང་ཚར་བ་ན་དང་བོ་དེ་འདིའི་ཡིན་དང་གཉིས་པ་དེ་དེའི་ཡིན་ཟེར་ནས་གཞི་ནས་མངོན་གསལ་གྱིས་བཤད་ཀྱི་རེད།མོ་ཐིག་མིན་ནི་གཞས་ཚིག་གི་ནང་དོན་དང་གཞས་གཏོང་ཡུལ་གྱི་མི་དེའི་གནས་བབ་ལ་གཞིགས་ནས་བལྟ་དགོས། གཞས་ཚིག་གིས་མཚོན་དོན་རྣམ་གསལ་གྱི་དཔེ་ཙམ་བཀོད་ན་འདི་ལྟར་ཏེ།རྟ་ཕོ་སིང་སིང་ཁྲོམ་ཁྲོམ།།ཁང་ལྟག་ཁང་ཞབས་སླེབས་བྱུང་། །མ་ལོ་ཁ་བཙན་ཆེ་བས། །ཡར་ཤོག་ཟེར་ཐག་མ་ཆོད།།གཞས་དེ་ནི་བུ་དོན་གྲུབ་ལྟ་བུ་བུ་མོ་མཚོ་མོར་དགའ་ནའང་ཕ་མ་དབང་བཙན་པས་དགའ་བའི་ཚུལ་སྟོན་པ་དང་ཡང་ན་འབྲེལ་འདྲིས་མངོན་གསལ་དོད་པོ་བྱེད་ཕོད་ཀྱི་མེད་པའི་དོན་ཡིན།དེ་བཞིན་དུ།ང་ལ་ཆུང་འདྲིས་གཅིག་ཡོད།།མགར་བ་ལ་མོ་བརྒྱབ་སོང། །སོག་རོང་གནམ་བཀྱག༼ལྕགས༽ཁྲ་མོས། །དེ་ལ་ཁ་མགོན་མཛད་རོགས། །ཡང་ན།ང་ལ་ཆུང་འདྲིས་གཅིག་ཡོད།།ལ་དང་ལ་མོ་བརྒྱབ་སོང་། །བྱ་ངན་ཁྭ་ཏ་གྲག་དུས། །བློ་སེམས་བདེ་བདེ་མ་བྱུང་།།ཡང་ན།རྟ་ཕོ་ལ་ལ་འགྲོ་དུས། །ཆུང་འདྲིས་འགྲོ་སྟངས་འདྲ་བྱུང་། །ལ་དང་ལ་མོ་བརྒལ་དུས།།ཁྲ་ཆུང་མཆི་མ་འབབ་བྱུང་། །ལྟ་བུ་བབས་ན་མཛའ་བརྩེ་ཟབ་པའི་ཆུང་འདྲིས་དེ་ས་ཁ་ཐག་རིང་བོར་སོང་ཟིན་པས་དེར་སེམས་ཁུར་བྱེད་པ་མཚོན།རྒྱ་གར་ཨ་ཙ་ར་ལ།།མོ་ཞིག་བཏབ་ས་སོང་ཟིན། །ཆུང་འདྲིས་ཌྼུ་མགོ་ལ། །སྙིང་གཏམ་མ་བཤད་གསུང་གྲགས།།ལྟ་བུ་བབས་ན་མཛའ་བོའམ་མཛའ་མོ་དེར་ཡིད་ཆེས་ཆ་འཇོག་དེ་ཙམ་བྱེད་རྒྱུ་མེད་པ་མཚོན།དེ་བཞིན་དུ་མཛའ་བརྩེའི་དུངས་པ་ཧ་ཅང་ཟབ་པ་མཚོན་པའི་གཞས་མོ་ནི།ཆུང་འདྲིས་ཁྱོད་ལ་ཅི་དགོས།།འདི་དགོས་ང་ལ་གསུངས་དང་། །ནམ་མཁའི་སྐར་མ་དགོས་ན། །སྐས་འཇའ་བཙུགས་ནས་ལེན་འགྲོ།།ཡང་ན།དང་བོ་ཁྱོད་དང་རང་གཉིས། །གཅིག་ངོ་གཅིག་གིས་མི་ཤེས། །ད་ནི་ཁྱོད་དང་རང་གཉིས།།བྱ་མོ་གཅིག་གི་སྒོ་ང་། །ཞེས་པ་དང་།ཁོ་གཉིས་བརྩེ་དུངས་ཧ་ཅང་གསང་བ་ཡིན་པ་མཚོན་པའི་གཞས་མོ་ནི།མ་མཐུན་དང་བོ་མཐུན་ས།།ཨོ་རོང་གཤིས་ཀྱི་ལ་ཁ། །བྱ་དང་འཇོལ་མོ་མ་གཏོགས། །སུ་དང་གང་གིས་མི་ཤེས། །ཞེས་དང་།
གཞས་དང་གཞས་མོ་གཉིས་ལ་རྩོམ་ལུས་ཀྱི་ཐད་ནས་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ།དཔེར་ན།ཆུ་ཆེན་མར་འགྲོ་གཅིག་ལ།།བྲིས་པའི་ཡིག་ཆུང་བསྐུར་ཡོད། །ཉ་མོ་ཡར་འོང་གཅིག་ལ།།ཡིག་ལན་མགྱོགས་པོར་བསྐུར་རོགས།།ལྟ་བུ་གཞས་མོ་ལ་ཆ་གསུམ་ཅན་གྱི་ཚེག་ཁྱིམ་མམ་ཚེག་བར་དྲུག་ཡོད་པ་དང་།ཨ་སྒང་རི་ལ་རྟ་བརྒྱ་འཁོར།།རྟ་བརྒྱ་འཚོ་བའི་རྫི་བོ་དེ། །རྫི་རོགས་དགོས་ན་ང་ཡོང་དགོས།།རྟ་བརྒྱ་ཇག་གིས་དེད་སོང་ན། །སྟོང་སྡེ་བའི་མྱི་ཁ་ཁྱོད་ཁུར་དང་།།རྐྱང་ཕྲུག་སྤྱང་གིས་ཟོས་སོང་ན།།ཁྱིམ་བཟའ་ཚང་རྣ་སྡུག་ངས་ཉན་དགོས་ལྟ་བུ་གཞས་ཚན་པ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཡང་ཚེག་བར་རམ་ཚེག་ཁྱིམ་བདུན་མ་དང་བརྒྱད་མ་ཅན་གཉིས་ཆ་ཡོད་པ་དང་།རྒྱ་གཡུ་དྲུག་དཀར་འོ་མའི་མདོག།རྡོ་གཡུ་ང་ལ་སེམས་རྟེན་བཞག །རྡོ་གཡུ་སེམས་རྟེན་མི་འོང་དུ།།རྒྱ་གཡུ་ལོ་རེ་སྐོར་རེར་ཤོག །བྱུ་རུ་དམར་བོ་རྒྱ་ཚོས་མདོག།བྱུར་རྫུན་ང་ལ་སེམས་རྟེན་བཞག །བྱུར་རྫུན་སེམས་རྟེན་མི་འོང་དུ།།བྱུ་རུ་ལོ་རེར་སྐོར་རེ་ཤོག་ལྟ་བུ་ཚིག་རྐང་ཚང་མ་ཚེག་བར་བདུན་མ་ཅན་ཡིན་པ་སོགས་ཡོད།དེ་བས་ཚིག་གི་རིང་ཐུང་དོ་མི་མཉམ་པས་གཞས་དང་གཞས་མོ་གཉིས་ཀྱི་དབྱངས་རྟ་ཡང་མི་འདྲ།འོན་ཀྱང་གཞས་ཀྱིས་ཀྱང་གཞས་མོའི་ཚབ་བྱེད་ཆོག་པ་ཡིན་ནོ།། ༼སྐུ་རྒོད་བློ་བཟང་མཐུ་སྟོབས།༽
/* གོམས་གཤིས */
བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ།
བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ནི། དབུས་གཙང་ཆོས་ཀྱི་ཆོལ་ཁ།   མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ།  མདོ་སྨད་རྟ་ཡི་ཆོལ་ཁ་སྟེ་བོད་ཡུལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་དུ་གྲགས་སོ། །
ཁམས་པ་མི་གསུམ།
ཁམས་པ་མི་གསུམ་ནི་རྗེ་དྭགས་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་དུ་གྲགས་པའི་སློབ་མ་གསུམ་སྟེ་ཁམས་པ་རྡོ་རྒྱལ། གསལ་སྟོན་ཤོ་སྒོམ།  ཁམས་པ་དབུ་ཕྱེ་སྟེ་གསུམ་མོ།།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་སོ་གཅིག་པ་དམ་ཆོས་དཔལ་བཟང༌
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་སོ་གཅིག་པ་དམ་ཆོས་དཔལ་བཟང༌། དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་སོ་གཅིག་པ་དམ་ཆོས་དཔལ་བཟང་ནི། རབ་བྱུང་དགུ་པའི་མེ་རྟ་༡༥༤༦ལོར་ཁམས་འཇང་ཞབས་སུ་འཁྲུངས། སྐུ་གཞོན་དུས་ནས་དབུས་སུ་ཕེབས་ཏེ་ཇོ་ཤཱཀ་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་དབུས་འགྱུར་ཆོས་ཀྱི་ཞིང་སར་ཡོད་པའི་རྟེན་དང་གནས་ཆེན་ཁག་ལ་མཇལ་ཁ་ཞུས་ནས་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་མཁས་མང་བློ་གསལ་གླིང་གི་ཆོས་སྒོར་ཞུགས། ཚ་བ་མཁན་ཆེན་ནམ་མཁའ་ཤེས་རབ་དང༌། མཁན་ཆེན་དཔལ་ལྡན་གྲགས་པ་སོགས་ལས་འདུལ་མཛོད་དང་དབུ་ཕར་བསླབས། རྭ་བ་སྟོད་ནས་རྣམ་འགྲེལ་ལ་བསླབས་ཏེ། གདན་སའི་མཁས་རྒུ་ཚོགས་པའི་དབུས་སུ་གྲྭ་སྐོར་མཛད་པས་མཁས་པའི་མཚན་སྙན་གང་སར་འབར། སླར་ཡང་གཙང་ངམ་རིང་དུ་ཕེབས་ནས་རབ་འབྱམས་པའི་གྲྭ་སྐོར་མཛད་པས་དབུས་གཙང་གི་མཁས་པ་ཀུན་གྱི་དབུས་ན་ཟླ་བ་ལྟར་མཚན་སྙན་གྱི་དི༷ལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་རྒྱས། ཁྲི་ཆེན་སྟག་ལུང་བྲག་པ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་དང༌། ཁྲི་ཆེན་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ། དབེན་ས་བ་བློ་བཟང་དོན་འགྲུབ་དང༌། བ་སོ་ལྷ་དབང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ལས། མདོ་སྔགས་ཀྱི་ལམ་རིམ་གཉིས་ཀྱིས་གཙོས་དབང་ལུང་མན་ངག་གི་ཟབ་ཆོས་མཐའ་ཡས་པ་གསན། དེ་ནས་མཁས་མང་བློ་གསལ་གླིང་གི་མཁན་ཁྲིར་ཕེབས། རྗེ་འདི་ཉིད་བློ་གླིང་མཁན་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་ཡིན་ཞིང༌། གྲྭ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ལ་འཆད་ཉན་གྱི་རྒྱུན་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས་བ་སོགས་བཤད་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཛིན་སྐྱོང་རྒྱ་ཆེར་གནང༌། དེ་ནས་རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་སྨད་གང་དུའང་མ་བརྒྱུད་པར་ཤར་བ་ཆོས་རྗེར་ཕེབས་པས་ཤར་པ་དམ་ཆོས་དཔལ་བཟང་ཞེས་སུ་གྲགས། དགུང་ལོ་དོན་གསུམ་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་ས་རྟ་ ༡༦༡༨ ལོར་འཇམ་མགོན་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲིར་ཕེབས། སྡེ་ ༨༡༦་ལོ་དེར་ཧོར་སོག་གི་དཔུང་ཆེན་བོད་དུ་ཡོང་ནས་ལྷ་སའི་གཙུག་ལག་ཁང་སོགས་བཟུང༌། སྐྱིད་ཤོད་ལ་གནས་གཅས། ནག་ཆུའི་ཕྱོགས་ཕལ་ཆེར་དམག་གིས་བཅོམ་ནས་བཟུང༌། བོད་ཁམས་ཧོར་སོག་གིས་བཟུང་ལ་ཉེ་བ་དང༌། གཙང་པ་སྡེ་བ་ཀརྨ་བསྟན་སྐྱོང་དབང་པོས་གཙང་དམག་ཁྲི་ལྷག་དབུས་སུ་འཁྲིད་ནས་སོག་ཇག་འབུར་འཇོམས་བྱེད་པའི་སྐབས་སོག་ཇག་གིས་དགེ་བསྟན་དར་སྤེལ་ལ་ཁ་གཡར་བས། རྒྱུ་མཚན་ཤེས་ལོངས་མེད་པར་སེར་འབྲས་ཀྱི་གྲྭ་དམག་ཀྱང་མཉམ་དུ་བསྡེབས་ནས་གཙང་སྲིད་ལ་གྱེན་ལངས་ཀྱིས་དམག་འཁྲུགས་ཚབས་ཆེ་བྱུང་ན་ཡང༌། གཙང་དམག་གིས་གིས་ཡོངས་སུ་བཅོམ་ནས་རེ་ཞིག་ཞི་འཇོམས་སུ་བཏང་བ་སོགས་དབུས་གཙང་གཉིས་སུ་སྔ་ཕྱིར་སྡེ་གཟར་ཡང་ཡ་ང་བྱུང་བའི་ཁྲོད་རྗེ་འདི་ཉིད་ཞྭ་སེར་པོའི་བཤད་སྒྲུབ་འཆད་ཉན་ལ་གཅིག་ཏུ་འབུངས་པ་ལས། འཇིག་རྟེན་པའི་དགྲ་གཉེན་ཕྱོགས་སུ་བཟུང་བ་དང༌། ཞྭ་དམར་སེར་གྱི་གྲུབ་མཐའི་འཐབ་རྩོད་ནང་དུ་ནམ་ཡང་མ་ཞུགས་པར་སྣང༌། ལོ་ངོ་གསུམ་གྱི་རིང་མདོ་སྔགས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་དགེ་ལྡན་རིང་ལུགས་གཙང་མའི་བསྟན་པ་གསེར་གྱི་ཡང་ཞུན་ལྟ་བུ་འདི་ཉིད་བཤད་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱིས་ནམ་ཡང་ནུབ་པ་མེད་པར་བླ་ནས་བླ་ན་བཏེགས། དགུང་ལོ་དོན་ལྔ་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་ལྕགས་སྤྲེལ་ ༡༦༢༠ ལོར་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་པའི་དགོངས་རྫོགས་སུ། ཅོ་ནེ་ཆོས་རྗེ་དགེ་འདུན་དར་རྒྱས་པས་རྗེ་འདིའི་སྐུ་གདུང་རིང་བསྲེལ་བཞུགས་པའི་གདུང་རྟེན་དངུལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་དཔེ་མེད་བཞེངས་པ་དགའ་ལྡན་དངུལ་གདུང་ཁང་དུ་ཡོད་པར་བཤད། །
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་སོ་གསུམ་པ་གྱེ་རེ་གྲགས་པ་རྒྱ་མཚོ་
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་སོ་གསུམ་པ་གྱེ་རེ་གྲགས་པ་རྒྱ་མཚོ་ནི། རབ་བྱུང་དགུ་པའི་ཤིང་ཡོས་ ༡༥༥༥ ལོར་གྱེ་རེ་སྟོད་དུ་འཁྲུངས། དགོན་གསར་དུ་རབ་བྱུང་མཛད་དེ་མདོ་སྔགས་ལ་སྦྱངས། ངམ་རིང་དུ་རབ་འབྱམས་པའི་གྲྭ་སྐོར་མཛད། རྒྱུད་སྟོད་ཀྱི་འཆད་ཉན་དང༌། ཤར་སྤྲས་རིན་ཆེན་བྲག་སོགས་ཀྱི་ཞལ་འཛིན་མཛད། འཇམ་དབྱངས་སྟག་ལུག་བྲག་པ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་མཁས་པས་ཀྱང་འདིའི་ཞབས་ལ་བཏུགས་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་རྒྱ་ཆེར་ཞུས་ཚུལ་གསལ། དགུང་ལོ་རེ་དགུ་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་ཆུ་ཕག་ ༡༦༢༣ ལོར་དགའ་ལྡན་གྱི་ཁྲིར་ཕེབས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བཞིན་ལོ་དེ་རང་ལ་ཞི་བར་གཤེགས། གཞན་དུ་དོན་གསུམ་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཆུ་ཕག་མེ་ཡོས་ ༡༦༢༧ ལོར་ཞི་བར་གཤེགས་ཚུལ་འཁོད་ཀྱང་ཁུངས་མ་མཐོང༌།
དྲང་བདེན་སྙིང་སྟོབས།
དྲང་བདེན་སྙིང་སྟོབས།  ཁམས་འཛུམ་གྲོལ་གྱིས་བརྩམས། ཐོག་མའི་བསམ་བློ།
ཞེས་ཟླ་བ་བཟང་པོའམ་སྨྱུག་མིང་ལ་ཁམས་འཛུམ་གྲོལ་དུ་འབོད་པས་༢༠༡༡ལོའི་ཟླ་༩པའི་ཚེས་༡ལ་བྲིས་སོ།།
ངའི་སྙིང་སྟོབས།
སྙིང་སྟོབས་ཤིག་གི་རིན་ཐང་།
༢༠༡༡ /༣ /༢༢
འཚོལ་སྙེག་ཁྲོད་ཀྱི་ལམ་གྲོ།
ན་གཞོན་གསར་བར་བཟུང་བའི་ལྟ་ཚུལ།
ངའི་བླང་དོར།
ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལུགས་ ལ་བལྟས་པའི་བསམ་གཞིག
འདི་ལྟར་བཤད་པས་མང་མང་ཞིག་གིས་མི་རིགས་ཀྱི་རྐང་འདྲེན་དང་། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་ལོག་པ་སོགས་ཀྱི་ཞྭ་མོ་གཡོགས་སྲིད་ཀྱང་། བདག་ གི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ལུགས་གཉིས་གང་ཞིག་ཡིན་ནའང་རང་རང་གི་ངོས་ ནས་ཡང་དག་པ་ཞིག་དང་གཙང་མ་ཞིག་སྐྱོང་ཐུབ་པའི་ཆེད་དང་། མ་འོངས་བར་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་དང་། སྲིད་ལུགས་སུ་ཡང་འགལ་རྩོད་ ཀྱི་དཀའ་རྙོག་མི་འཕྲད་པར་རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཏོར་ཐུབ་པའི་ཆེད་ ཁོ་ནར་དམིགས་པ་ཡིན། ཆོས་ལུགས་ལ་དགག་པ་གཏོང་བ་མིན་ལ། སྲིད་ལུགས་ལ་རྨོངས་དད་དེ་བས་བྱེད་པ་མིན། ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་ གྱི་ལམ་ལུགས་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་དེ་གདོལ་སྤྱོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞིག་ མ་རེད་ལ། ཆོས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་པ་རང་གིས་གདོལ་སྤྱོད་ཅན་དུ་ བསྒྱུར་བ་རེད། དོན་དུ་ནང་ཆོས་ནི་འཚེ་མེད་ཞི་བ་ལྟ་བར་བཟུང་བའི་ ཡང་དག་པའི་ཆོས་ལུགས་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྲིད་ལུགས་ཀྱང་མི་ཆོས་ གཙང་མ་སྤྱོད་པའི་ལམ་ལུགས་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།
ཡིན་ནའང་ལམ་ལུགས་དེ་དག་སྐྱོང་མཁན་གྱིས་མ་འཇོན་པར་གདོལ་སྤྱོད་རང་བཞིན་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བ་རེད། དེ་བས་སྲིད་ལུགས་ལ་སྨོད་པ་བྱེད་རྒྱུ་མེད་ ལ། ཆོས་ལུགས་ལ་དགག་པ་དེ་བས་བྱེད་རྒྱུ་མེད། རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་ ཆོས་ལུགས་ཀྱིས་གནོད་ཤུགས་བཟོས་པ་མིན་ལ། སྲིད་ལུགས་ཀྱིས་ལན་ པ་དེ་བས་མིན། རྒྱུ་མཚན། བདག་ཅག་གི་ཆོས་ནི་འཚེ་མེད་ཞི་བདེའི་ རང་བཞིན་ཡིན་པ་དང་། སྲིད་ལུགས་ནི་མི་ཆོས་གཙང་མ་སྤྱོད་པའི་ ལམ་ལུགས་ཡིན་པས་སོ། ། དེས་ན་གང་གིས་མ་འཇོན་པ་རེད་ཟེར་ན། ཆོས་དང་སྲིད་སྐྱོང་མཁན་ གྱི་མི་བུ་(རང་ཅག)དག་གིས་མ་འཇོན་པ་རེད། གང་ནས་མ་འཇོན་པ་ དང་ཇི་ལྟར་མ་འཇོན་པ་རེད་ཟེར་ན། ཆོས་ཆོས་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་ལག་ ལེན་ལག་ཏུ་མ་ཐེབས་པ་དང་། སྲིད་སྲིད་བཞིན་དུ་སྐྱོང་བའི་ལམ་ལུགས་རྒྱུན་འཁྱོང་མ་བྱས་པར། ལུགས་ གཉིས་མཉམ་བསྲེས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འཁྱལ་འཁྱོར་དུ་ བསྐྱོད་པ་སོགས་གོང་ནས་བཤད་པ་ལྟར་དང་། ལམ་ལུགས་དེའི་ཁྲོད་ ནས་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ཆོས་དང་འཇིག་རྟེན་ཡང་དག་གི་ལྟ་སྤྱོད་ཉམས་ ཤིང་། ལམ་ལུགས་སྐྱོང་བའི་བདག་པོ་ནི་ལུགས་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་ ལམ་ལུགས་ཀྱི་བྲན་དུ་གྱུར་པ་རེད།
གནས་ལུགས་དང་རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ། མ་འོངས་པར་ རྗེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཏོར་ཞིང་། འཛམ་གླིང་གི་མིའི་འགྲོ་བ་སྤྱི་དང་ མཐུན་པར་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱིས་ལམ་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཅི་ཞིག་འདོར་དགོས་པ་དང་། གང་ཞིག་ཚུར་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་མི་ཉུང་བ་ ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་སྔོན་འདས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ནག་ཉེས་ལ་ བཟོད་མེད་ཀྱི་འགྱོད་གདུང་ཞིག་སྐྱེས་པ་དང་འབྲེལ། ཕྱིར་བཅོས་ཀྱི་ བསམ་བློ་ལྡོག་ཏུ་མེད་པ་ཞིག་སྐྱེ་ངེས་ལ། མ་འོངས་བར་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཀྱང་ཅི་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་བསྐྱོད་དགོས་པའི་ངེས་་ ཤེས་ཐར་ཐོར་རེ་ཅིས་ཀྱང་སྐྱེ་ངེས་སོ།། ༢༠༡༠/༡༠/༢༥
 འདི་ནི་ཧ་ཅང་སྒེར་གཅོད་ཀྱིས་རྩོམ་གྱི་གད་སྙིགས་སྤུང་མཁན་དག་ལ་གཟས་ནས་བཤད་པ་ཡིན།
ངའི་གླེང་གཞི།
འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐད་ནས་བལྟས་ན་མི་དང་མི་ཡི་བར་གྱི་འདྲ་མཉམ་དང་།ཕོ་མོའི་བར་གྱི་འདྲ་མཉམ་ལ་སོགས་པའི་ངོས་ཐད་ནས་འདྲ་མཉམ་ལ་ གཏན་ནས་བརྩི་སྲུང་བྱེད་གི་མེད་ལ་དེ་ནི་རྗེས་ལུས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་ཞིག་རེད། འདྲ་མཉམ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གོ་གནས་དང་། ལས་རིགས། ཕོ་མོའི་དབྱེ་བ། དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས། རིགས་རུས། ཤ་མདོག ཆོས་ལུགས་ སོགས་དང་། གཞན་ཡང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དད་མོས་སོགས་གང་ཞིག་ཇི་ ལྟར་ཡིན་ཡང་རུང་། མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་། ལ་རྒྱ། རང་དབང་ཚང་མ་ འདྲ་མཉམ་ཡིན་དགོས། སྤྱི་ཚོགས་དང་། དཔལ་འབྱོར། རིག་གནས། ཆབ་སྲིད་སོགས་ཀྱི་ཐོབ་ ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡིན་དགོས་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་རེད། མི་ཞིག་ཡིན་ན་མི་ཡི་གྲལ་དུ་འདྲ་མཉམ་གྱིས་འཚོ་ཆོག་པའི་ཐོབ་ཐང་ དང་། ཁེ་དབང་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་དུས། ཕྱུག་པོས་དབུལ་པོར་སྡང་ཞིང་། དབང་ཆེན་གྱིས་དབང་མེད་ལ་ཐུབ་ཚོད་བྱེད་པ་སོགས་དབང་ཆེན་དང་། རྒྱུ་ཆེན་རིགས་ཀྱིས་དབུལ་པོ་དང་། ཉམ་ཆུང་དག་ལ། གང་འདོད་ གཡོག་ཏུ་བཀོལ་བ། སྡང་སྡིག་བྱེད་པ། ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བཀས་བཀོད་བྱེད་ པ་བཅས་དང་། ཕོ་མོའི་བར་གཙང་བཙོག་ལྟ་བ་སོགས་ནི་གདོལ་སྤྱོད་ ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཡིན་པས་གཏན་ནས་བྱེད་མི་རུང་བ་ཡིན་ལ་བཅོས་སྒྱུར་ བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་དག་གིས་ཉམ་ཆུང་མི་སེར་དཀྱུས་མའི་ དབུལ་པོ་དང་། དྭ་བུ་སོགས་ཀྱིས་མནར་གཅོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ བཞིན་ཡོད་ལ། འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོབ་ཐང་ལ་རྩི་སྲུང་མ་བྱས་ན་ཞི་བདེ་ དང་འཆམ་མཐུན་ཡོང་ཐབས་མེད་པས་མི་སྤྱི་ཆ་སྙོམས་ཀྱིས་འདྲ་མཉམ་ གྱི་ཐོབ་ཐང་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ལེགས་བཅོས་བྱེད་པར་ བསམ་གཞིག་བྱེད་དགོས། ༢ རང་དབང་གི་ཐད།
རང་དབང་གི་ཐད་ནས། མི་ཕན་ཚུན་བར་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་ དབང་ཤུགས་ལ་བརྟེན་ནས་དྲག་གནོན་དང་། སྡམ་བཅུན་བྱེད་པ་ནི་ མིའི་རང་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་ལ་མཐོང་ཆེན་མ་བྱས་པ་ཞིག་རེད། རང་ དབང་ནི་ཡོངས་ཁྱབ་རིན་ཐང་གི་ཡང་སྙིང་ཡིན་ཞིང་། སྨྲ་བརྗོད་ རང་དབང་དང་། དད་མོས་རང་དབང་སོགས་མིའི་རང་དབང་གི་ཐོབ་ ཐང་ལ་གནོན་ཤུགས་མེད་པའི་ཐོག་ནས་འགྲོ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། གནའ་ ནས་ད་བར་རང་ཅག་གི་རྒྱུད་ལ་རང་དབང་གི་དོན་དང་། མི་མཐུན་ པའི་ལྟ་སྤྱོད་གང་མང་ཞིག་འདྲེས་ནས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། མི་ཕན་ཚུན་ བར་མཆོག་དམན་འཛིན་པ། བཟང་ངན་དབྱེ་བ། གཙང་བཙོག་ལྟ་བ་ སོགས་ཀྱིས་མི་ཕན་ཚུན་བར་རང་དབང་གི་ཐོབ་ཐང་ལ་མི་རྩི་བ་དང་། ལྷག་པར་དུ་བུད་མེད་དམན་པར་འཛིན་ཞིང་། ངན་པར་ལྟ་བ། བཙོག་ པར་འདོད་པ་སོགས་ཀྱིས་ལྟ་སྤྱོད་ངན་པའི་ས་བོན་རྒྱུད་ལ་ཕོག་ཚད་ཆེ་བའི་སྟབས་ཀྱིས་གཡོག་ཏུ་བཀོལ་ཞིང་། བྲན་དུ་སྤྱད་ནས། བུད་མེད་ མི་གྲལ་དུ་འཇོག་གི་མེད་ལ། མ་འོངས་མི་ཚེའི་འདུན་མའང་རང་དབང་ མེད་པར། དབང་ཆེན་གྱི་བཀའ་བཀོད་དང་། རྒྱུ་ཆེན་གྱི་སླུ་བྲིད་འོག་ ནས་མནར་གཅོད་གང་མང་མྱང་དང་མྱོང་བཞིན་ཡོད། འདི་དག་ཀྱང་ དུས་རབས་གསར་བའི་མི་གྲལ་དུ་འགྲོ་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་དཀྱེལ་ཡང་ དང་། དོ་སྣང་བྱེད་དགོས་པའི་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་འཇོག་དགོས། ༣ སློབ་གསོའི་ཐད། སྤྱིར་སློབ་གསོ་ནི་མིའི་རིགས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་འགྲོ་བའི་རྨང་གཞི་ཡིན་་་ པར་འདོད་པ་ལྟར་དོན་ལ་གནས་ཏེ། འཛམ་གླིང་སྔོན་ཐོན་མི་རིགས་ ཐམས་ཅད་པོས་སློབ་གསོར་མཐོང་ཆེན་དང་། སློབ་གསོའི་ལག་ལེན་ ལེགས་ལམ་དུ་བསྒྱུར་བའི་མཐུ་ལས། སྟོབས་ལྡན་མི་རིགས་སུ་གྱུར་པ་ ཡིན་ལ། སློབ་གསོ་ལ་མཐོང་ཆེན་མི་བྱེད་པའི་མི་རིགས་ནི་ཅི་འདྲའི་ རྗེ་ལུས་དང་། ལོག་སྤྱོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་རང་རིགས་ལ་དཔེ་བླང་ ན་གསལ་ཞིང་། དེ་ནི་གཞན་མིའི་དབང་བསྒྱུར་གྱི་མནར་གཅོད་དང་། རང་ཅག་གི་རྗེས་ལུས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་ངན་པའི་བག་ཆགས་འཐུགས་པའི་རྐྱེན་ གྱིས་རུལ་སུངས་དང་། གདོད་སྤྱོད་ཁོ་ནའི་ལམ་དུ་གོལ་བས་ཆུ་འགོ་ ནས་ཉོག་སྟེ་ཏེ་ཆུ་རྔ་ནས་དྭངས་མི་ཐུབ་པ་འདི་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་རེད། མཁར་གྲོང་དུ་གནས་སྤོས་པའི་འབྲོག་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ཁྲོད་དུ་བུ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭར་ མི་སྐྱེལ་མཁན་ཕལ་ཆེར་མི་འདུག་ཀྱང་། འབྲོག་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་སེར་དཀྱུས་ མའི་བུ་ཕྲུག་འགའ་རེའི་ད་དུང་སྒོ་ཕྱུགས་སྐྱོང་བའི་ལས་དཀའ་དང་། རང་ཁྱིམ་གྱི་བྱ་བ་ཙག་ཙིག་ལས་མ་ཐར་བས་དཀའ་སྡུག་ཡང་མི་ཉུང་ བ་འཕྲད་བཞིན་འདུག་པར་མ་ཟད། སློབ་གྲྭའི་སྒོ་ཐེམ་བརྒལ་བའི་ སྐལ་བ་དེ་བས་ཀྱང་བྱུང་མི་འདུག དེ་ནི་བདག་གིས་བཟོད་མི་ཐུབ་ པ་ཞིག་རེད་ལ། འདི་ནས་ཁྱིམ་ཚང་དེ་དག་གི་ཁྱིམ་བདག་ཚོར་དྭ་བུ་ དེ་དག་དང་གདུང་སེམས་མཉམ་སྐྱེས་ཀྱིས། གནས་སྐབས་རང་ཁྱིམ་གྱི་ དཀའ་ངལ་ཅུང་ཟད་ལ་མི་བསམ་པར་མིག་རྒྱང་རིང་པོའི་བྱིས་པའི་མི་ ཚེ་གཅིག་གི་མདུན་ལམ་ལ་གཏོར་བརླག་མི་བྱེད་པར། སློབ་གྲྭར་གཏོང་ རོགས་ཞེས་ཞུ་བ་ལན་བརྒྱར་འབུལ་བ་ལགས། གཞན་ཡང་ཁྱིམ་ཚང་ འགའ་རེའི་ཁྱིམ་བདག་ཚོས་བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་སྐྱེལ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ ནི་ཟླ་ཕོགས་ཞིག་ལག་ཏུ་རེག་ཐབས་དང་། གོ་གནས་ཞིག་ཨི་ཟིན་ལ་ རེ་བ་ཁོ་ནས་བྱིས་པར་སློབ་གསོ་སྤྲད་བཞིན་པ་མཐོང་ལ། གལ་སྲིད་ཟླ་ ཕོགས་ཞིག་གམ་བྱ་བ་ཞིག་ལག་ཏུ་མ་རེག་ཚེ་ཅི་ཡང་གོ་མི་ཆོད་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཞིག་འདུག་པ་ཁོ་བོའི་རྟོགས། དེ་ནི་ཧ་ཅང་ནོར་འཁྲུལ་ཞིག་ རེད། བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་སྐྱེལ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་བྱིས་པ་ཁོ་རང་གི་་་ ངོས་ནས་མི་གཞི་ལེགས་པོ་ཅན་ཞིག་དང་། ཤེས་ཡོན་ལྡན་པ། ཁྲེལ་གཞུང་ ཡོད་པ། དྲངས་པོ་ཡིན་པ། རང་ཚུགས་ཡོད་པའི་མི་བུ་ཞིག་སྐྱེད་སྲིང་ བྱུང་བ་ཡིན་ན་དེ་ལས་ལྷག་པ་ཅི་དགོས། རང་ཉིད་ཁོ་ན་དོན་དུ་ གཉེར་ཞིང་། ལོག་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པའི་དེང་གི་སྤྱི་ཚོགས་འདིར་ ཤེས་འཇོན་ལྡན་པའི་མི་བུ་རེ་རེ་ཡར་ལང་ཡོང་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་སྒལ་ཚིགས་ཡིན་ལ་མ་འོངས་མི་རིགས་ཀྱི་རེ་བའང་སྟོང་ཟད་མི་འགྲོ། དེ་བས་ཟླ་ཕོག་དང་གོ་གནས་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད་མི་འདོད་དོ།། སློབ་ གསོའི་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་དུས་རབས་ཀྱི་འགྲོས་དང་མཐུན་པའི་བཅོས་་ བསྒྱུར་གྱིས་གང་ལ་གང་འཚམས་ཀྱིས་སློབ་གསོའི་ལག་ལེན་མཐུས་ཚང་ དུ་བཏང་ནས། ཁྱབ་བརྡལ་དུ་ལག་ལེན་ཐེབས་པར་འབད་དགོས་སོ།། ༢༠༡༡ /༥/ ༨
མི་སེར་དཀྱུས་མའི་མནར་གཅོད་དང་། སྡུག་གྱོང་། ༼ཁག་གཉིས་པ། ༽
ཕ་ཡུལ་ནས་བྱུང་བའི་དོན་རྐྱེན་དང་དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་བསམ་གཞིག
དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུའི་རིན་ཐང་། ༡ དབྱར་རྩའི་ཐོན་ཁུངས། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་ནི་དབྱར་ཀ་རྩྭ་དང་ དགུན་ཀ་སྲོག་ལྡན་འབུ་ཡི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། རིན་ཐང་ཧ་ཅང་ ཆེ་བའི་སྨན་རྫས་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། 《འཁྲུངས་དཔེ་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་ མེ་ལོང་》ལས་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ནས་སྨིས༤༣༠༠ནས་༥༠༠༠བར་གྱི་ས་ འབབ་མཐོ་སར་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་ལྟར་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་བརྒྱུད་བོད་ས་ མཐོའི་རི་མགོ་དང་། སྤང་ལྗོངས་སོགས་སུ་སྐྱེས་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་དུ་ བདག་གི་ཕ་ཡུལ་ཏེ་རྨ་འབྲི་རྫ་གསུམ་གྱི་འབྱུང་ཡུལ་དུ་མང་པོ་ཡོད། 《འཁྲུངས་དཔེ་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་》  ལས་“ལོ་གཅིག་ལ་སྐྱེ་བའི་རྩྭ་ རིགས་ཏེ། ཐོག་མར་དགུན་དུས་འབུ་མེ་ལྕེབ་ཕྱེ་ལེབ་རིགས་ཀྱི་འབུ་ ཕྲུག་སའི་གཏིང་དུ་ཡོད་པའི་ལུས་ལ་འབུ་ཕྲ་ཞུགས་ནས་ཤི་བའི་ལུས་སླར་ཡང་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་རྩྭ་རུ་གྱུར་ནས་སྐྱེས་པ་ཡིན་པས། ཤ་རྒྱུའི་རྩ་བ་ ཕྱི་སེར་ལ་ནང་དཀར་བ་འཕྲེད་གཉེར་དང་ལྡན་པ། མགོ་དང་ཁ་ཡོད་ པ་མ་ཟད། ལྟོ་བར་རྐང་ལག་ཆ་བརྒྱད་ཡོད་པ་སོགས་འབུ་ཡི་ལུས་ཇི་ ལྟ་བ་ལ། ལྟག་པའི་བརྒྱུད་དུ་སྤུ་ཐུང་ནག་ཞིབ་ཐར་ཐོར་ཡོད་པ། ལུས་ ཚད་ཕལ་ཆེར་སྨིས་༠༠༥ནས་༠༠༦ཟིན་པ་སའི་ནང་ཐད་ཀར་ཟུག་པ་དང་། ཟླ་༥ནས་༦ཙམ་ཟིན་པ་ས་ངོས་སུ་སྡོང་པོ་རྫ་སྨུག་གམ། ཁམས་ནག་ སྟོད་སྦོམ་ཞིང་སྨད་ཕྲ་བ་ནང་ཤ་དཀར་པོ་ཅན། ཁོག་སྟོད་རིང་ཚད་ སྨིས་༠༠༣ནས་༠༠༦ཙམ་ཟིན་པ་མངོན་པ་དེ་འབུ་ལ་རྭ་སྐྱེས་པ་དང་འདྲ་བས། ཕལ་གྱིས་བེའུ་རྭ་ཞེས་ཟེར་ཡང་། དོན་དུ་ཤ་མོའི་རིགས་ཡིན། དེ་རིམ་བཞིན་ཆེ་རུ་རྒྱས་པ་དང་། རྩ་བའི་བཅུད་དམ་ནུས་པ་ཞན་དུ་ ཕྱིན་ནས་ཟླ་༧པ་ཙམ་ནས་ཕལ་ཆེར་རྩ་བ་རུལ་ཏེ་མེད་པར་འགྲོ་“ཞེས་ པ་ལྟར་དོན་ལ་གནས་པའོ།།
༢ དབྱར་རྩའི་རིན་ཐང་། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་ནི་གནའ་དུས་ནས་བཟུང་རིན་ ཐང་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་རྩྭ་སྨན་གྱི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། ལྷག་པར་དུ་དུས་ རབས་ཉི་ཤུ་པའི་དུས་དཀྱིལ་ཙམ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རིན་ཐང་ལྡན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་རིམ་བཞིན་ད་ལྟའི་བར་རིན་གོང་་ ཇེ་ཆེ་དང་། རིན་ཐང་jཧ་ཅང་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་རེད། དཔེར་ན། སྨན་དང་། བྱུག་རྫས་སོགས་ལ་ཚན་རིག་གི་ཤེས་བྱ་འཕེལ་རྒྱས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་ ནས།jབཀོལ་སྤྱོད་ཀྱི་ལག་རྩལ་ཇེ་བཟང་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཕན་ནུས་k ཡང་ ཚད་མཐོ་པོ་བྱུང་བས། རིན་ཐང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་རེད་ ལ། རྒྱ་ནག་དང་། ཐེ་ཝན། ཧོང་ཀོང་སོགས་ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་ དར་བའི་ཁྲོམ་ར་དག་ནས་ཕལ་ཆེར་སྤྱི་རྒྱ་རེ་lལ་རྒྱ་གོར་ཁྲི་༨ནས་༩བར་གྱི་རིན་གོང་ལྡན་ཞིང་། ད་དུང་ཕྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་དག་དང་ ཚོང་འབྲེལ་བྱས་ན་དེ་ལས་ལྷག་པའི་རིན་ཐང་ལྡན་ངེས་ལ། དེ་ལས་ལྷག་པའི་རིན་གོང་ཚད་མཐོན་པོར་སླེབས་ཐུབ་པ་སྨོས་མི་དགོས་ སྙམ། གཞན་ཡང་བོད་ཀྱི་ཆེད་མཁས་པ་དང་། ཤེས་ཡོན་ཅན་དུ་རློམ་ པ་དག་དོན་དངོས་རང་མི་རང་ལ་ཤ་ཚ་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན། རྩྭ་སྨན་ འདིའི་རིན་ཐང་དང་། སྤྱོད་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཐན་ཐུན་རེ་རྩོལ་་ རྒྱུ་འོས་བབས་ཀྱི་འགན་འཁྲི་ཡིན་ལ། དེ་དག་མི་སེར་དཀྱུས་མའི་ཁྲོད་་ དུ་ཁྱབ་བསྒྲག་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་དུ་ཁོ་བོའི་སེམས་སོ།། jད་ལྟ་དབྱར་རྩྭ་ལེགས་གྲས་ལ་ལ་གོར་༨༠ནས་༡༥༠་བར་གྱི་རིན་གོང་ལྡན་ཞིང་། kདབྱར་རྩྭ་འདི་སྨན་གཞན་དང་འདྲ་བར་སྡེབ་སྦྱོར་མ་བྱས་ཀྱང་ཟོས་ན་ནད་བརྒྱ་འཇོམ་ པའི་སྨན་མཆོག་ཏུ་བཤད། lརྒྱ་མ་རེ་གྲངས་༡༥༠༠ཙམ་འགྲོ་བ། ༣
དབྱར་རྩྭ་ལེན་ཐབས། དབྱར་རྩ་དགུན་འབུ་འདི་ལོ་ལྟར་ཕྱི་ཟླ་༤་པ་ནས་ ༧པའི་བར་བོད་རིགས་ཞིང་འབྲོག་མི་དམངས་ཀྱིས་རི་ཀླུང་དང་། སྤང་གཤོང་ སོགས་སུ་དབྱར་རྩྭ་འདི་རྐོ་བར་བསྐྱོད་བཞིན་ཡོད་ལ། དབྱར་རྩྭ་ཆེས་ ལེགས་པའི་ས་ཁུལ་གཙང་གསུམ་འབྱུང་ཡུལ་སོགས་སུ་མི་གྲངས་ཁྲི་ ཕྲག་མང་པོས་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་སྔོག་འདོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། དེས་ རང་བྱུང་གི་ཁོར་ཡུག་ལ་གཏོར་བརླག་ཡང་མི་ཉུང་བ་བཟོ་བཞིན་འདུག་གོ། 《མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་གི་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་སྐོར་་བརྗོད་པ་》ཞེས་པར་མཚོ་སྔོན་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་ཁྲི་ཀ་རྫོང་སྒོམ་མེ་གཡུ་ཚ་ སྡེ་བའི་མཐའ་འཁོར་དུ་ཧོང་ཡོན་དང་། ཧོང་ཀྲུང་། ཧྭ་ལུང་གི་ཞིང་པ་ རྣམས་ཀྱིས་གུར་༦༠༠ཕུབ་སྟེ། གུར་གཅིག་གི་ནང་ཉུང་མཐར་མི་དྲུག་་་ རེ་ཡོད། ད་དུང་རྫོང་ཁག་གཞན་ནས་ཡོངས་བའི་མི་སོགས་བསྡོམས་ཉིན་རེར་་ མི་གྲངས་ཆིག་ཁྲི་ལྷག་གིས་སྒོམ་མེ་གཡུ་ཚའི་ས་ཐོག་ནས་དབྱར་རྩྭ་དགུན་ འབུ་རྐོ་བ་དང་། རྩྭ་ཐང་ལ་གཏོར་བཅོམ་གཏོང་གི་ཡོད་ཚུལ་གསལ་་ བཤད་བྱས་འདུག དེ་བཞིན་ངའི་ཕ་ཡུལ་ཏེ་མཚོ་སྔོན་ཡུལ་ཤུལ་ཁུལ་ ནང་ཆེན་རྫོང་ཀ་གཞུང་རྩྭ་ཐང་དུའང་གཞན་ནས་འོང་བའི་(རང་ཡུལ་གྱི་མི་རྣམས་ཕུད)མི་གྲངས་སྟོང་ཕྲག་མང་པོས་དབྱར་རྩྭ་རྐོ་ཞིང་། རི་ཆུ་ དང་། རྩྭ་ཐང་ལ་གཏོར་བརླག་མང་པོ་གཏོང་བཞིན་འདུག དེ་དག་ནི་ སྐྱེ་ཁམས་རིག་པ་བ་ཚོས་རྩྭ་སྨན་འདིའི་རིགས་ཚད་བརྒལ་གྱིས་རྐོ་བ་དང་། རྩྭ་སར་གཏོར་བཅོམ་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱིས་འབྱུང་འགྱུར་དབྱར་ རྩྭ་མེད་པར་འགྱུར་བའམ། བྲི་བའི་ཉན་ཁ་ཡོད་པ་དང་། ཆུ་ལོག་རྒྱག་ པ་སོགས་ཀྱིས་འཚོ་གནས་ལ་གནོད་པ་བཟོ་བ་སོགས་མ་འོངས་བར་ད་ ལྟ་ལས་ལྷག་པའི་གནས་ཚུལ་འབྱུང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་བཞིན་ འདུག དེ་བས་ང་ཚོའི་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་འདི་ དག་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་གནོད་འཚེ་ཉུང་ཕྱིར་དང་། མ་འོངས་བར་ དབྱར་རྩྭ་ཡུན་རིང་རྐོ་བའི་ཕུགས་བསམ་འཆང་ནས་རྐོ་ཤེས་ལེན་ཤེས་ བྱེད་དགོས་པ་རེད། དཔེར་ན། ༡ དབྱར་རྩྭ་རྐོ་བའི་མི་གྲངས་ཚད་བརྒལ་ལ་སྔོན་ འགོག་བྱེད་པ་དང་། ༢ དུས་ཚོད་ཀྱིས་དབྱར་རྩྭ་རྐོ་བར་གཏོང་ འཛིན་བྱེད་པ། ༣  དབྱར་རྩྭ་བརྐོས་ཚར་རྗེས་དོང་ཁ་བསུམ་པ།      ༤  ཤོག་ཆག་དང་ཟས་ལྷག་སོགས་གང་སར་མི་གཡུག་པ།  ༥ རྩི་ཤིང་
དང་རྩྭ་ཐང་mལ་གཏོར་བརླག་མི་བྱེད་པnསོགས་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་་་་་ གནོད་འཚེ་ཆེན་པོ་མི་འབྱུང་བ་དང་། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་ཡང་མི་ སེར་དཀྱུས་མའི་ཡུན་རིང་འཚོ་བརྟེན་དུ་བསམ་ནས་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་དབྱར་རྩྭ་རྐོ་བ་སྒྲིག་གཞི་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་ལག་ལེན་བྱས་ན་བཟང་ བར་སྙམ། གཞན་ཡང་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་སྐོར་གྱི་རྩ་བའི་རྒྱུན་ཤེས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་པ་དང་། དེ་དག་གི་དགེ་སྐྱོན་སོགས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་རོང་འབྲོག་ གི་མི་སེར་ཁྲོད་དུ་ཁྱབ་བརྡལ་གཏོང་བ་དང་། ཡུལ་ཕྱོགས་དེར་གནས་ པའི་ཡུལ་མི་དག་གིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་བའི་བཅའ་ཁྲིམས་དང་མཐུན་ པའི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་སྐོར་གྱི་ཤེས་བྱ་སྦྱོང་བ་གལ་ཆེན་རང་བཞིན་ཡིན་པར་ལྟ་བ་དང་། དེའི་སྐོར་གྱི་རྒྱུན་ཤེས་ཐར་ཐོར་སྦྱོང་བའི་འཛིན་ གྲྭ་རེ་སྒྲུབ་ནའང་དགོས་ངེས་ཞིག་རེད། དེ་དག་ནི་འབྱུང་གྱུར་མི་སེར་ དག་གི་དཔལ་འབྱོར་དང་། འཚོ་བའི་མཐུན་རྐྱེན་ལ་ཡང་གེགས་སྐྱོན་ མི་ཡོང་བ་དང་། རང་བྱུང་ཁམས་ལ་ཡང་གནོད་འཚེ་ཆེན་པོ་མི་འབྱུང་ mརླངས་འཁོར་དང་འཕྲུལ་རྟ་སོགས་གང་སར་རྒྱུགས་པ་སོགས་ཀྱིས། nའདི་ནི་བདག་གི་བསམ་འཆར་ཙམ་ཡིན། དོན་དུ་ཤེས་ཡོན་ཅན་དང་། ཆེད་མཁས་པ། ལས་བྱེད་མི་ སྣ་སོགས་ཀྱིས་འདིའི་སྐོར་འཆར་གཞི་བཀོད་དེ་ཁྱབ་སྒྲགས་བྱེད་པར་སྐུལ་བ་ཡིན། བའི་ཕྱིར་དུ་ད་ལྟ་ནས་སྔོན་འགོག་བྱེད་པའི་ཐབས་སུ་མཐོང་ངོ་།། ༤
དབྱར་རྩྭ་སྤྱོད་ཚུལ། ལོ་རེར་ཨ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་དུ་མའི་ཐོན་བབས་ཡོད་པའི་ བོད་ཀྱི་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་བོད་རང་གིས་རིན་ཐང་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ ཤེས་པར་མ་བྱས་ན། རིན་ཐང་ཅི་ཡང་མེད་པར་འཕྲོ་བརླག་ཏུ་འགྱུར་བཞིན་ཡོད། དེ་བས་བོད་ཀྱི་ཆེད་མཁས་པ་དང་། ཤེས་ཡོན་ཅན། ལས་བྱེད། ཚོང་པ་ སོགས་རང་མི་རང་ལ་ཤ་ཚ་མཁན་ཞིག་ཡོད་ན། འདིའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རིན་ ཐང་སྤྱོད་ཚུལ་སྐོར་གྱི་ཤེས་བྱ་སྣ་ཚོགས་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ དུ་ཁྱབ་བརྡལ་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་སྒྲུབ་དགོས་པའི་བྱ་བ་ཞིག་རེད། oཆེད་ མཁས། ལས་བྱེད་སོགས་སུ་ཞིག་ཡིན་ཡང་གནད་དོན་འདི་ལྟ་བུའི་ ཐོག་ནས་བསམ་བློ་གཏོང་མཁན་དང་། ལག་ལེན་སྟར་མཁན་མེད་ན་ དོན་ལ་ཡོད་མེད་འདྲ་འདྲ་རེད། གང་ལགས་ཞེ་ན་ཆུང་ས་ནས་བཤད་ ན་མི་སེར་དག་གི་དཔལ་འབྱོར་དང་། འཚོ་བ་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བ་དང་། ཆེ་ས་ནས་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བར་ oཁ་ནས་སྦོམ་པོ་བཤད་མཁན་གྱི་ཤེས་ཡོན་(རྩོམ་ལ་འཇུག་མཁན་)ཅན། སྐུལ་འདེད་ཆེན་པོ་ཐེབས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།། གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་མི་སེར་ཁྲོད་དུ་དབྱར་རྩྭ་རྐོ་བ་དང་། ཉོ་ཚོང་བྱས་པ་ལ་ བརྟེན་ནས་དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་མི་སེར་གང་མང་ཞིག་དཔལ་འབྱོར་དང་། འཚོ་ བའི་ཆ་རྐྱེན་སྔོན་ཆད་དང་བསྡུར་ན་ཅུང་བཟང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་ད་དུང་ཡིད་ཚིམས་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མ་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི། pཙཱི་ནའི་ཡུལ་ནས་དར་བའི་དངོས་པོ་རྫུན་མ་དག་ལ་ ལོ་རེ་བཞིན་རིན་གོང་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་བཞིན་འདུག་ན། བོད་རང་གི་ ནང་ཁུལ་ནས་ཐོན་པའི་རྒྱུ་རྫས་(དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ)དག་མ་དག་ཀྱང་རིན་ གོང་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་ལུས་དགོས། རིན་ཐང་ཆེ་བའི་དབྱར་རྩྭའི་སྨན་མཆོག་ རྩྭ་ཆེན་འདི་རིན་ཐང་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་། རིན་གོང་qཇེ་མཐོར་ བྱེད་པ་ནི་རང་མིར་འགན་འཁྲི་ཡོད་པ་བཞིན་འདི་ཕྱོགས་ལ་ནུས་པ་ འདོན་དགོས་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ཆེད་མཁས་པ་ མང་པོས་དབྱར་རྩྭ་འདི་བོད་ས་མཐོའི་ཡུལ་གྲུར་མ་གཏོགས་གཞན་ན་ མེད་པའི་རྩྭ་སྨན་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པའི་རིན་ཐང་རྟོགས་ཡོད་ཀྱང་། བོད་ pསྔོན་ཐོན་མི་རིགས་དག་དང་བསྡུར་ན་ཧ་ཅང་རྒྱང་ཐག་རིང་བའི་རྗེས་སུ་ལུས་ཡོད་པས་ན།  དེ་ལྟར་ཡིད་ ཚིམས་ནས་ཆོག་ཤེས་བྱེད་ཆོག་པའི་དུས་ཚོད་མ་རེད་སྙམས། qདབྱར་རྩྭའི་རིན་ཐང་དང་། རིན་གོང་འཕར་ཐབས་མེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྐྱོ་འོས་པ་ཞིག་མ་ཡིན་ནམ། རང་གིས་འདི་ཡི་རིན་ཐང་རྟོགས་ཡོད་པ་མ་རེད། rམི་སེར་ཚོས་དཀའ་སྡུག་ སྣ་ཚོགས་རྒྱབ་རྒྱབ་པའི་རྗེས་སུ་ཐོབ་པའི་དབྱར་རྩྭ་དེ་དག་དུས་རྒྱུན་གཡོ་ ལེན་བྱེད་པའི་ཚོང་པ་སྐོར་ཞིག་གིས་གཡོ་ལེན་བྱེད་བཞིན་གཞན་རིགས་ ལ་རིན་གོང་སླ་མོས་འཚོང་བཞིན་ཡོད་པ་སོགས་རིན་ཐང་ཅི་ཡང་མི་ ལོན་པའི་གནས་ཚུལ་ཡ་ང་བ་འདི་དག་བྱུང་བ་རེད། ང་རང་ཉིད་མི་སེར་དཀྱུས་མའི་ཁྲོད་དུ་སྐྱེས་པའི་མི་བུ་ཉམས་ཆུང་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། མི་སེར་དཀྱུས་མའི་བདེ་སྡུག་མཐོང་ཐོས་མྱོང་གསུམ་ལ་ བརྟེན། གནས་ཚུལ་འདི་དག་བརྗོད་པའི་ངལ་བ་བྱས་པ་ཡིན། རང་རིགས་ཀྱི་ཆེད་མཁས་པ་དང་། ཤེས་ཡོན་ཅན། ལས་བྱེད་མི་སྣ། ཚོང་པ་སོགས་སྐོར་ཞིག་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ཏེ་རང་རྒྱུ་རང་གིས་རིན་ཐང་་ ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་གྲོས་མོལ་དང་། འཆར་གཞི་ བཀོད་དེ་ལག་ལེན་དུ་བཏབ་པ་ཡིན་ན་འབངས་མི་ཉམ་ཆུང་དག་གི་དབྱར་ རྩྭ་དགུན་འབུ་འདི་དོན་མེད་འཕྲོ་བརླག་མི་འགྱུར་བར་རིན་ཐང་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ཐུབ་ངེས་སོ།། rད་ལྟ་དབྱར་རྩྭའི་རིན་གོང་རྒྱ་མ་གང་ལ་གོར་ཁྲི་༣ནས་༤ཡས་མས་མ་གཏོགས་མི་འདུག
༥
བྱིས་པར་ཆེས་ཐོག་མའི་སློབ་གསོ་སྤྲོད་ཐབས།