ཀུན་དགའ་བོ་
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུའི་ཉེ་གནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡབ་ཟས་གཙང་མ་ལ་གཅུང་པོ་གསུམ(ཟས་དཀར། བྲེ་བོ་ཟས། བདུད་རྩི་ཟས)ཡོད་པའི་ནང་ཚན་བདུད་རྩི་ཟས་ཀྱི་སྲས་ཡིན་ཅིང་། སངས་རྒྱས་དགུང་ལོ་ཞེ་གཅིག་ཏུ་་ཕེབས་དུས་ཡབ་ཟས་གཙང་གིས་ཕོ་བྲང་དུ་གདན་དྲངས་པ་ལྟར་ཕེབས་སྐབས་ཀུན་དགའ་བོ་འཁྲུངས་ནས་དགུང་ལོ་དྲུག་ལ་ཕེབས་ཡོད། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁྲུངས་ཡུལ་ནས་མཉན་ཡོད་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་མཛད་སྐབས་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཕེབས་པ་ལྟར་མཉམ་དུ་ཁྲིད་གནང་མཛད་དེ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་ལ་གཏད་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པར་གྲགས་པའི《ཤེར་ཕྱིན་མན་ངག》ལས་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཉེ་་གནས་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་རིང་མཛད་པར་གསུངས་པ་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགུང་ལོ་ལྔ་བཅུ་ང་ལྔ་དང་ཀུན་དགའ་བོ་དགུང་ལོ་ཉི་ཤུར་ཕེབས་སྐབས་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆ་རྐྱེན་གནང་ན་ངས་ཉེ་གནས་ཞུས་ཆོག་ཅེས་ཁས་ལེན་ཞུས་པ་ལྟར་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་མཉེས་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་མིག་རྒྱང་རིང་བའི་མཁས་མཛངས་ཤིག་ཡིན་གསུངས་ནས་ཆ་རྐྱེན་གསུམ་པོ་ཚང་མ་ཞལ་བཞེས་གནང་སྟེ་ཉེ་གནས་སུ་བསྐོས། སྐབས་དེར་ཀུན་དགའ་བོས་འདོན་པ་གནང་བའི་ཆ་རྐྱེན་གསུམ་ནི། ༡བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་བཞེས་པའི་གསོལ་ཟས་དང་ན་བཟའི་ལྷག་འཕྲོ་མི་གནང་བ། ༢་དུས་ནམ་ཡིན་ཀྱང་སྐུ་མདུན་དུ་ཐད་ཀར་བཅར་ཆོག་པ། ༣་རང་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དྲུང་དུ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་ཆོས་མི་གསུང་བ་བཅས་ཡིན། ཆ་རྐྱེན་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་ནི་མི་གཞན་གྱིས་ཀུན་དགའ་བོར་ལྟོ་གོས་ཙམ་གྱི་དོན་དུ་ཉེ་གནས་བྱས་སོ་ཞེས་ཁ་གཏོང་མཁན་མི་ཡོང་བའི་ཆེད་དང་། ཆ་རྐྱེན་གསུམ་པ་ནི་ཀུན་དགའ་བོ་རང་ཉིད་ལ་སྙན་དུ་གསན་ཚད་ཐམས་ཅད་ཐེངས་གཅིག་གིས་ནམ་ཡང་མི་བརྗེད་པར་ཐུགས་ལ་བརྟན་པོར་ངེས་ཐུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པར་བརྟེན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་ལ་ངེས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགོངས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་རྗེས་བཀའ་བསྡུ་ཆ་ཚང་བ་མཛད་ཐུབ་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ་དགུང་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་ལྔར་ཕེབས་པའི་ལོ་དེར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པ་དགོངས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཁར་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཞལ་ཚབ་ཏུ་བསྟན་པའི་བདག་པོར་བསྐོ་གཞག་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཀུན་དགའ་བོ་དགྲ་བཅོམ་པའི་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་བར་དུ་ཁྱོད་མྱ་ངན་ལས་མ་འདའ་བར་ངའི་བསྟན་པ་དང་། ཀུན་དགའ་བོ། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་སྡེ་དང་བཅས་པ་སྐྱོངས་ཤིག། ཀུན་དགའ་བོར་དགྲ་བཅོམ་་པ་ཐོབ་རྗེས་བསྟན་པ་ཁོང་ལ་གཏད་ནས་ཁྱོད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་ནས་དགོངས་པ་གཞན་དོན་དུ་གཤེགས། སྐབས་དེར་ཀུན་དགའ་བོ་རྒྱུན་ཞུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཙམ་ལས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་མེད་པར་བརྟེན་དགེ་འདུན་གྱི་ཁོངས་ནས་གནས་དབྱུང་བཏང་སྟེ་དམའ་ཕབས་ན་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་མྱུར་དུ་ཐོབ་ཐུབ་པར་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་ཏེ་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་བགྲངས་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་གྲལ་ནས་ཕུད། དེ་ནས་བཟུང་དགེ་སློང་དང་། དགེ་ཚུལ། སློབ་དཔོན་གཅིག་པ་སུས་ཀྱང་གཏམ་མི་སྨྲ་བ་དང་། མཉམ་དུ་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གི་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་མེད་སྟབས་ཐུགས་སྐྱོ་བ་ལ་ཚད་མེད་པ་བྱུང་ཞིང་། འོན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་རྒྱུན་བཞུགས་གནང་སའི་གཟིམས་ཁང་ཕྱི་ནང་ཉེ་སྐོར་བཅས་ལ་གད་ཕྱིས་དང་། ཆུ་དང་ཚེམས་ཤིང(སོའི་དྲེག་པ་འདོན་བྱེད་ཀྱི་ཤིང་བུ)འབུལ་བ། གཟིམས་མལ་བཤམ་པ་སོགས་སངས་རྒྱས་ཞལ་བཞུགས་དུས་དང་ཁྱད་མེད་གནང་ཐོག་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པ་ལ་འབད་བརྩོན་གནང་བས་དགྲ་བཅོམ་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་སྟེ་མངོན་ཤེས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར། བཀའ་བསྡུ་དང་པོ་མཛད་ཉེ་བའི་སྐབས་ཀུན་དགའ་བོ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་ཟིན་པའི་གནས་ཚུལ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་སོགས་དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱིས་མཁྱེན་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་མདོ་སྡེ་སྡུད་པ་པོར་བསྐོས། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱའི་སྣམ་སྦྱར་བཏིང་བའི་སྟེང་དུ་བཞུགས་ནས། ཐུགས་ལ་བཟུང་བའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཐོགས་པ་མེད་པར་གསུངས་པ་སོགས་བཀའ་བསྡུའི་མཛད་སྒོ་གྲུབ་ནས་མི་རིང་བར་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་ཀུན་དགའ་བོ་བསྟན་པའི་བདག་པོར་བསྐོ་གཞག་མཛད་དེ་དགོངས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས། དེ་ནས་ལོ་བཞི་བཅུའི་བར་དུ་བསྟན་པའི་བདག་པོ་མཛད་ནས་དུས་དུས་སུ་གདུལ་བྱའི་བློ་དང་འཚམས་པར་ཆོས་གསུངས་པ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འདུལ་དགོས་པ་རྣམས་ལ་དེ་དང་འཚམས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་བསྟན་ནས་འདུལ་བར་མཛད་པས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པའི་དགེ་སློང་ཡང་ཁྲི་གཅིག་ལྷག་ཙམ་ཟིན་པ་སོགས་མཛད་རྗེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པ་བྱུང་། དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔར་ཕེབས་སྐབས་སློབ་མའི་ཐ་མ་ཉི་མ་གུང་པ་སོགས་དྲང་སྲོང་ལྔ་བརྒྱ་པོ་རྣམས་ཆུ་བོ་གངྒའི་དབུས་ཀྱི་གླིང་ཕྲན་ཞིག་ཏུ་ཁྲིད་ནས་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་གནང་ཏེ་ཐམས་ཅད་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ། དགོངས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཁར་ཡུལ་སྤོང་བྱེད་པ་དང་། མ་ག་དྷ་པ་གཉིས་སྐུ་གདུང་གི་དོན་དུ་འཁྲུགས་པ་འོང་བར་མཁྱེན་ནས་གཉིས་ཀར་སྐུ་གདུང་གི་བགོ་བཤའ་ཐོབ་ཆེད་ཡུལ་གཉིས་ཀྱི་བར་གྱི་ཆུ་བོ་གངྒའི་དབུས་སུ་ཡོད་པའི་གླིང་གི་ནང་ཞུགས་ནས་དེར་མྱ་ངན་ལས་འདས། སྐུ་གདུང་ལས་རང་བྱུང་གི་མེ་འབར་བས་ཞུགས་ལ་སྦྱངས་པའི་དུམ་བུ་གཉིས་སུ་གྱུར་པ་བྱང་གི་དེ་སྤོང་བྱེད་པས་ཁྱེར། ལྷོའི་དེ་མ་སྐྱེས་དགྲས་ཁྱེར་ནས་རང་རང་སོ་སོའི་ཡུལ་དུ་མཆོད་རྟེན་རེ་བརྩིགས། འདིའི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་པར《རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང》༩ནས༡༢བར་གསལ། ཞར་བྱུང་། བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སྔོན་བྱོན་རྣམས་ཀྱིས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་གསུངས་སྐབས་ཀུན་དགའ་བོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཡོད་མེད་དང་། སངས་རྒྱས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་ཉན་ཐོས་ཡིན་ནམ། ཉན་ཐོས་རང་མཚན་པ་ཡིན་སོགས་ཀྱི་དོགས་གཅོད་མང་པོ་མཛད་འདུག་པ་བཤད་གཞི་ཆེ་བས་འདིར་མ་བཀོད་ལགས།