cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ནང་པའི་རྩ་གཞུང་ཀུན་བཏུས།
དེ་ཚུལ་ཕུན་ཚོགས་ཡོན་ཏན་དག་ལྡན་ཕྱིར། །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་འཆལ་ཁྲིམས་དྲི་མ་སྤངས། །ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་དག་གྱུར་པས། །དམ་པའི་ལས་ལམ་བཅུ་ཆར་གསོག་པར་བྱེད། །དགེ་བའི་ལམ་འདི་ལྟ་ཞིག་བཅུ་ཆར་ཡང༌། །དེ་ལ་བཀླགས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་དག་པར་འགྱུར། །སྟོན་ཀའི་ཟླ་ལྟར་རྟག་ཏུ་རྣམ་དག་དེ།  ། ཞི་འོད་ཆགས་པར་དེ་དག་གིས་རྣམ་མཛེས།  །གལ་ཏེ་དེ་ནི་ཁྲིམས་དག་རང་བཞིན་ལྟ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དག་མི་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་གསུམ་ཆར་ལའང༌། །གཉིས་བློའི་རྒྱུ་བ་ཡང་དག་བྲལ་བར་གྱུར།  །སྦྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་དག་ནི་འགྲོ་ངན་ནའང༌། །སྐྱེ་བོ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྐང་པ་ཉམས་ལས་འབྱུང༌། །སྐྱེད་བཅས་དངོས་འདུ་ཡོངས་སུ་ཟད་པས་ན། །ཕྱིན་ཆད་དེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་འབྱུང་མི་འགྱུར།  །གང་ཚེ་རང་དབང་འཇུག་ཅིང་མཐུན་གནས་པ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་འཛིན་པར་མི་བྱེད་ན། །གཡང་སར་ལྷུང་བས་གཞན་དབང་འཇུག་འགྱུར་པ། །དེ་ལས་ཕྱི་ནས་གང་གིས་སློང་བར་འགྱུར།  །དེ་ཕྱིར་རྒྱལ་བས་སྦྱིན་པའི་གཏམ་མཛད་ནས། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་འགྲོའི་གཏམ་ཉིད་མཛད་པ་ཡིན།  ། ཡོན་ཏན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞིང་དུ་རྣམ་འཕེལ་ན། །འབྲས་བུ་ཉེར་སྤྱོད་ཆད་པ་མེད་པར་འགྱུར།  །སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དང་གསུང་སྐྱེས་དང༌། །རང་བྱང་ཆུབ་ལ་བདག་ཉིད་ངེས་རྣམས་དང༌། །རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པར་ལེགས་པ་དང༌། །མངོན་མཐོའི་རྒྱུ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་གཞན་མེད།  །ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོ་རོ་དང་ལྷན་ཅིག་དང༌། །བཀྲ་ཤིས་རྣ་ནག་མ་དང་ལྷན་ཅིག་བཞིན། །དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་དབང་བྱས་བདག་ཉེད་ཆེ། །དེ་འཆལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་མི་འདོད།  །གང་གིས་གང་ཞིག་གང་ལ་སྤོང་བྱེད་པ།  ། གསུམ་དུ་དམིགས་པ་ཡོད་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་དེ། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ཅེས་བཤད། །གསུམ་ལ་ཆགས་པས་སྟོང་དེ་འཇིག་རྟེན་འདས།  །རྒྱལ་སྲས་ཟླ་བ་ལས་བྱུང་སྲེད་མིན་སྲིད་པ་ཡི།  ། དཔལ་གྱུར་དྲི་མ་དང་བྲལ་དྲི་མ་མེད་འདི་ཡང༌། །སྟོན་ཀའི་དུས་ཀྱི་ཟླ་བའི་འོད་ནི་ཇི་བཞིན་དུ། །འགྲོ་བའི་ཡིད་ཀྱི་གདུང་བ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན།  ། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པ་གཉིས་པའོ།  །
ཤེས་བྱའི་བུད་ཤིང་མ་ལུས་བསྲེགས་པའི་མེའི། །འོད་འབྱུང་ཕྱིར་ན་ས་ནི་གསུམ་པ་འདི། །འོད་བྱེད་པ་སྟེ་བདེ་གཤེགས་སྲས་པོ་ལ། །དེ་ཚེ་ཉི་ལྟར་ཟངས་འདྲའི་སྣང་བ་འབྱུང༌། །གལ་ཏེ་གནས་མིན་འཁྲུག་པ་འགའ་ཡི་དེའི། །ལུས་ལས་ཤ་ནི་རུས་བཅས་ཡུན་རིང་དུ། །སྲང་རེ་རེ་ནས་བཅད་པར་གྱུར་ཀྱང་དེའི། །བཟོད་པ་གཅོད་པར་བྱེད་ལ་ལྷག་པར་སྐྱེ། །བདག་མེད་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ། །གང་ཞིག་གང་གིས་གང་ཚེ་ཇི་ལྟར་གཅོད།  ། གང་ཕྱིར་ཆོས་ཀུན་དེ་ཡིས་གཟུགས་བརྙན་ལྟར། །མཐོང་བ་དེས་ཀྱང་དེ་ཡིས་བཟོད་པར་འགྱུར།  །གནོད་པ་བྱས་པས་གལ་ཏེ་དེར་བཀོན་ན། །དེ་ལ་བཀོན་པས་བྱས་ཟིན་ལྡོག་གམ་ཅི། །དེ་ཕྱིར་དེར་བཀོན་ངེས་པར་འདིར་དོན་མེད། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཡང་ནི་འགལ་བར་འགྱུར།  །སྔོན་བྱས་པ་ཡི་མི་དགེའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གང༌། །ཟད་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་ཉིད་ཀོ།  ། གཞན་ལ་གནོད་པ་དང་ནི་ཁྲོ་བས་སྡུག་བསྔལ་ཕྱིར། །ས་བོན་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟ་བུར་ན་འཁྲིད་པར་བྱེད།  །གང་ཕྱིར་རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ལ་ཁྲོས་པ་ཡིས། །སྦྱིན་དང་ཁྲིམས་བྱུང་དགེ་བ་བསྐལ་བ་བརྒྱར། །བསགས་པ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇོམས་དེ་ཡི་ཕྱིར། །མི་བཟོད་ལས་གཞན་སྡིག་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །མི་སྡུག་གཟུགས་སུ་བྱེད་ཅིང་དམ་པ་མིན་པར་བཀྲི །ཚུལ་དང་ཚུལ་མིན་ཤེས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་འཕྲོག་བྱེད་ཅིང༌། །མི་བཟོད་པ་ཡི་མྱུར་དུ་ངན་འགྲོར་སྐྱུར་བར་བྱེད།  །བཟོད་པས་བཤད་ཟིན་དང་འགལ་ཡོན་ཏན་རྣམས་བྱེད་དོ། ། བཟོད་པས་མཛེས་ཤིང་སྐྱེ་བོ་དམ་པ་ལ། །ཕངས་དང་ལུགས་དང་ལུགས་མིན་ཤེས་པ་ལ། །མཁས་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་ཡི་འོག་ཏུ་ནི།  ། ལྷ་མིའི་སྐྱེ་དང་སྡིག་པ་ཟད་པར་འགྱུར། །སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་ནི་རྒྱལ་སྲས་ཀྱིས། །ཁྲོ་དང་བཟོད་པའི་སྐྱོན་ཡོན་རིག་བྱས་ཏེ། །མི་ བཟོད་སྤངས་ནས་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཡིས། །བསྔགས་པའི་བཟོད་པ་རྟག་ཏུ་མྱུར་བསྟེན་བྱ།  །རྫོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་བསྔོས་ཀྱང༌། །གསུམ་དམིགས་ཡོད་ན་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའོ།  ། དམིགས་པ་མེད་ན་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། །འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ཅེས་བསྟན།  །ས་དེར་རྒྱལ་སྲས་བསམ་གཏན་མངོན་ཤེས་དང༌། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར། །དེས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ནི། །འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་འཇོམས་པར་ནུས་པར་འགྱུར།  །སྦྱིན་སོགས་ཆོས་གསུམ་དེ་དག་ཕལ་མོ་ཆེ། །བདེ་བར་ཤེགས་པས་ཁྱིམ་པ་རྣམས་ལ་བསྔགས། །བསོད་ནམས་ཞེས་བྱའི་ཚོགས་ཀྱང་དེ་དག་ཉིད། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་སྐུ་ཡི་རྒྱུ།  །རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་ཉི་མ་ལ་གནས་འོད་བྱེད་འདི། །རང་གཏོགས་མུན་རྣམས་དང་པོ་ཡང་དག་བསལ་བྱས་ནས། །འགྲོ་བའི་མུན་པ་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་མངོན་པར་འདོད། །ས་འདིར་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བར་གྱུར་ཀྱང་ཁྲོ་མི་འགྱུར། །དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས༌། སེམས་ བསྐྱེད་པ་གསུམ་པའོ།  །
ཡོན་ཏན་མ་ལུས་བརྩོན་འགྲུས་རྗེས་འགྲོ་ཞིང༌། །བསོད་ནམས་བློ་གྲོས་ཚོགས་ནི་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ། །བརྩོན་འགྲུས་གང་དུ་འབར་བར་གྱུར་པ་ཡི། །ས་དེ་བཞི་བ་འོད་ནི་འཕྲོ་བའོ། །དེར་ནི་བདེར་གཤེགས་སྲས་ལ་རྫོགས་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་ལྷག་བསྒོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི། །སྣང་བ་ཟངས་ཀྱི་འོད་བས་ལྷག་འབྱུང་ཞིང༌།  །རང་དུ་ལྟ་བ་དང་འབྲེལ་ཡོངས་སུ་ཟད། །དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པ་བཞི་བའོ།  ། །  །
བདག་ཉིད་ཆེད་དེ་བདུད་རྣམས་ཀུན་གྱིས་ཀྱང༌། །སྦྱངས་དཀའི་ས་ལ་ཕམ་པར་ནུས་མ་ཡིན། །བསམ་གཏན་ལྷག་ཅིང་བློ་བཟང་ བདེན་རང་བཞིན། །ཞིབ་མོ་རྟོགས་ལའང་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་འཐོབ།
རིང་དུ་སོང་འདིར་འདི་ནི་སྐད་ཅིག་དང༌། །སྐད་ཅིག་ལ་ནི་འགོག་པར་འཇུག་འགྱུར་ཞིང༌། །ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལེགས་འབར་བའང་ཐོབ། །དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། ། སེམས་བསྐྱེད་པ་བདུན་པའོ།  །
ཡང་ཡང་སྔར་དགེ་ལས་ལྷག་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །གང་དུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་འགྱུར་བ། །མི་གཡོ་དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཆེ་དེ་འཇུག། འདི་ཡི་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་དག་འགྱུར་ཞིང༌། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་འགོག་ལས་སློང་བར་མཛད། །ཆགས་པ་མེད་པའི་བློ་ནི་སྐྱོན་རྣམས་དག་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་ཕྱིར། །ས་བརྒྱད་པ་ལ་དྲི་མ་དེ་དག་རྩ་བཅས་ཉེ་བར་ཞི་འགྱུར་ཞིང༌།  ། ཉོན་མོངས་ཟད་ཅིང་ས་གསུམ་བླ་མར་གྱུར་ཀྱང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི། །འབྱོར་པ་མཁའ་ལྟར་མཐའ་བྲལ་མ་ལུས་འཐོབ་པར་ནུས་མ་ཡིན།  །འཁོར་ བ་འགགས་ཀྱང་དབང་རྣམས་བཅུ་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་དག་གིས།  ། སྲིད་པའི་འགྲོ་བར་རང་གི་བདག་ཉིད་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར།  ། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། །སེམས་བསྐྱེད་པ་བརྒྱད་པའོ།  །
དགུ་བ་ལ་ནི་དེའི་སྟོབས་ལྟ་ཞིག་མཐའ་དག་རྫོགས་པར་དག་འགྱུར་ཞིང༌། །དེ་བཞིན་ཡང་དག་རིག་ཆོས་རང་གི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་དག་པའང་འཐོབ། །དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། །སེམས་བསྐྱེད་པ་དགུ་པའོ། །
བཅུ་པའི་ས་ལ་དེ་ཡིས་ཀུན་ནས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་དབང་བསྐུར་བ། །དམ་པ་འཐོབ་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ལྷག་པར་མཆོག་ཏུ་བྱུང་བར་འགྱུར་བའང་ཡིན། །ཆར་སྤྲིན་རྣམས་ལས་ཆུ་ཆར་འབབ་པ་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི། །དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ཆེད་དུ་རྒྱལ་སྲས་ལས་ཀྱང་ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་ཆར་འབབ། །དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། །སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་བའོ། །
༈ དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་བྱེད་པ། །སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པ་ཐེག་པ་མཆོག་ལ་ཐུགས་གཞོལ་བ། །མི་འཕྲོགས་པའི་མཁྱེན་རབ་དང་ཐུགས་རྗེ་མངའ་བ། །རི་མོར་བྲིས་པའི་བ་དྲུས་མ་ལས་འོ་མ་བཞོས་པས་བདེན་པར་ཞེན་པ་བཟློག་པར་མཛད་པས་སྦྱར་བ་རྫོགས་སོ། ། །  །ཁ་ཆེའི་ཡུལ་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་དཔེ་མེད་ཀྱི་དབུས་རིན་ཆེན་སྦས་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ། །ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་འཕགས་པ་ལྷའི་སྐུ་རིང་ལ། །རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཏིལ་ཀ་དང༌། །བོད་ཀྱི་ལོཙཱ་བ་བན་དེ་པ་ཚབ་ཉི་མ་གྲགས་ཀྱིས་ཁ་ཆེའི་དཔེ་དང་མཐུན་པར་བསྒྱུར། །ཕྱིས་ར་ས་ར་མོ་ཆེར་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཀ་ན་ཀ་ཝ་རྨ་དང༌།  ། ལོ་་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཉི་འོག་ཤར་ཕྱོགས་པའི་དཔེ་དང་གཏུགས་ཤིང་ལེགས་པར་བཅོས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།  །
ཁུང་ཧྥུ་ཙི་
(孔夫子)ཡོངས་གྲགས་སུ་ཁུང་ཙི(孔子)ཞེས་འབོད་པ་དེ་ཡིན། ཀ་སྡེ་ཀོང་ཙེ་ཞེས་པར་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུངས་ངན་ལ་གཏན་ཚིགས་ཆུང་
ཁུངས་གཏུགས་ས་ལེགས་པོ་མེད་པ་དང༌། གཏན་ཚིགས་རིགས་པའི་ཐད་ནས་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ་ཆ་ཚང་པོ་མེད་པའི་དོན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུངས་འཇུག་
ས་ཁུངས་དེ་ཆད་སྐྱོན་སོང་བ་ཁ་གསབ་བྱས་པ་ཡིན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུད་པར་བྱས་པ་
ཐུན་མོང་ལ་དབང་བའི་དངོས་པོ་དང་མི་སོགས་རང་ཉིད་གཅིག་པུས་བདག་ཏུ་བཟུང་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུར་མཉམ་ལེན་
དགེ་སྐྱོན་གང་བྱུང་ཡང་འགན་འཁུར་མཉམ་དུ་ཁུར་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུངས་དོར་དུ་སོང་
དེང་དུས་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་ཞན་ཆ་རགས་ཙམ་གླེང་པ།བརླག་སྟོར་སོང་བའི་དངོས་པོ་བཙལ་རྙེད་མ་བྱུང་བ།
ཁུངས་འབྱུང་བ་
ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་དང་མ་དཔེ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུར་མེད་བསྐྱུར་འཇོག་
འགན་ཁུར་མེད་པའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཁུར་བ་
འདི་བྱ་ཚིག་མིན་པར་མིང་ཡིན། ཡོངས་གྲགས་ཁ་བསྲེག་ཅེས་གྲོ་ཞིབ་བརྫིས་པ་ལས་བཟོས་པའི་ཟས་རིགས་མར་དང་སྣུམ་གྱི་ནང་དུ་བཙོས་པ་དེ་ཡིན། ཡུལ་སྐད་ལ་ཁུར་ར་ཞེས་ཀྱང་ཟེར། དེ་སྔོན་ལྷ་ས་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་སྐབས་ཞོགས་པའི་སྔ་ཚོགས་ལ་ཉིན་ལྟར་དགེ་འདུན་རེར་ཁུར་བ་སྣུམ་བཙོས་མ་རེ་ཕུལ་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། རྗེས་སུ་ཚོགས་པ་ཆེ་ཞིང་འཚང་ཀ་ཚ་བས་འགའ་ཞིག་ལ་ཆ་ཚང་བར་ཐོབ་ཀྱི་མེད་སྟབས་ཕོ་ལྷ་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱས་ཀྱིས་སྲིད་དབང་བཟུང་སྐབས། ཁུར་བའི་དོད་དུ་དགེ་འདུན་རེར་བོད་དངུལ་ཊམ་གཅིག(ཞོ་གང་སྐར་མ་ལྔ་སྟེ་སྐར་མ་བཅོ་ལྔ)གི་དྲུག་ཆ་སྟེ་སྐར་མ་བཅོ་ལྔ་ཆ་དྲུག་ལ་བགོས་པའི་ཆ་གཅིག་ནི་སྐར་མ་གཉིས་དང་ལི་ལྔ་ཡིན་པས་དེ་ནི་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཁ་གང་ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་རེ་རེ་ཕུལ་རྒྱུར་ལེགས་བཅོས་བཏང་བར་བརྟེན་སྲིད་གཞུང་དང་མི་སེར་ལ་དཀའ་ངལ་ཆུང་ཞིང༌། དགེ་འདུན་དམངས་ལ་ཡང་གྱོང་གུན་མེད་པ་བཅས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོར་སྣང་བཙན་མོང་
ངོར་སྣང་བཙན་མོང་།
( ཁྲི་ངོར་སྣང་བཙུན་མོང་གི་བུ་ཞེས་པའང་སྣང ) བོད་རྒྱལ་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ཀྱི་བློན་པོ་ དང་།  འཕྲུལ་བློན་མཛངས་མི་བདུན་གྱི་གསུམ་པ་ཡིན།  འདི་ཉིད་ཀྱིས་བྲེ་དང་སྲང་བཅོས་ ནས་འབྲུ་མར་འཇལ་བྱེད་བཟོས་པ་དང་།  ལས་སྡེབ་དང་ཚོང་བྱེད་པ་སོགས་དར་རྒྱས་ བཏང་། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རི་ཁྲོད་གསུམ་
འཇོག་པ་རི་ཁྲོད་ གྲུབ་མཐའ་  དགེ་ལུགས་   ཆགས་ཡུལ་ནི་ ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཉང་བྲན་ཕུ་    འདེབས་མཁན་ འཇོག་རི་ངག་དབང་བསྟན་འཛིན་
གར་པ་རི་ཁྲོད་ གྲུབ་མཐའ་ དགེ་ལུགས་  ཆགས་ཡུལ་ ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་  འདེབས་མཁན་  ཁྲི་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་
རྟགས་བསྟན་རི་ཁྲོད་ གྲུབ་མཐའ་ དགེ་ལུགས་  ཆགས་ཡུལ་  ལྷ་ས་ཉང་བྲན་ཕུ་ འདེབས་མཁན་  ཕ་བོང་ཁ་བྱམས་པ་བསྟན་འཛིན་
ངོས་ལམ་
ངོས་ལམ།
ངོས་སྦྱོར་ལམ་ཡིག་ཟེར་བའི་བསྡུས་མིང་།
ངོས་ལྐོག་བྱེད་
ངོས་ལྐོག་བྱེད།
ངོས་ལྐོག་ཞེས་པའི་ངོས་ནི་མདུན་དང་།  ལྐོག་ནི་རྒྱབ་སྟེ་ལས་ཀ་རྒྱབ་མདུན་གཉིས་མི་འདྲ་ བར་བྱེད་པའི་དོན།
དངན་ཆན་
དངན་ཆན།
དངན་ཅན་ཏེ།  ཞེ་སྡང་དང་འཁོན་འཛིན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངན་བྱམས་
དངན་བྱམས།
ཚད་ལས་འགལ་བའི་བྱམས་པོ་བྱེད་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངངས་པར་བྱེད་པ་
དངངས་པར་བྱེད་པ།
གློ་བུར་དུ་སྐྲག་པར་བྱེད་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོས་འཛིན་ཟོལ་འཇོག་
ངོས་འཛིན་ཟོལ་འཇོག
ཉེས་པ་ཅན་ཡིན་ཀྱང་རང་གི་དགའ་ཉེའི་གྲས་ཡིན་ཚེ་ངོ་ལ་བལྟས་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་དང་ཉེས་ཆད་མ་བཅད་པར་རང་དགར་འཇོག་པ།
དངུལ་གྱི་ཏམྦུ་ར་
དངུལ་གྱི་ཏམྦུ་ར།
ཕྱི་ཡི་ཤུབས་དངུལ་ལས་བཟོས་པའི་སྒྲ་སྙན་ཞིག་ཡིན།
ངོས་འཛིན་ཟོལ་འཇོག་
ངོས་འཛིན་ཟོལ་འཇོག
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངན་དུས་
དངན་དུས།
དུས་ངེས་ཅན་ནམ་དུས་མཆོད་བྱེད་པའི་དོན། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོས་བཟུང་བ་བདུན་ཅུ་དོན་གཉིས་
ངོས་བཟུང་བ་བདུན་ཅུ་དོན་གཉིས།
རྩིས་གཞུང་<< བཻཌྰུརྱ་དཀར་པོ >> ལེའུ་སོ་གཉིས་པར་གསལ་བའི་ས་ཡི་རྟེན་ཕུལ་བཞི། སྤྱིའི་ས་དམིགས་བརྒྱད།  གདབ་འོས་ས་དྲུག་ཅུ་བཅས་ལ་ཟེར་ཞིང་།    དེ་རྣམས་ཀྱི་ངོས་ འཛིན་ཞིབ་པར་གོང་གསལ་གཞུང་ངོ་མར་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངར་ཁ་བྱས་པ་
དངར་ཁ་བྱས་པ།
འགྲེང་གྲལ་གྱི་མིང་སྟེ་འགྲེང་ཐབས་སུ་གྲལ་བྱས་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་དཀར་གྱི་གར་བུ་སྲང་བཅུ་ཕྲག་ལྔའི་གོང་བུ་རྟའི་རྨིག་པའི་རྣམ་པ་
དངུལ་དཀར་གྱི་གར་བུ་སྲང་བཅུ་ཕྲག་ལྔའི་གོང་བུ་རྟའི་རྨིག་པའི་རྣམ་པ།
རྒྱ་དངུལ་ལྷད་མེད་ལུགས་སུ་བླུགས་པའི་ལྗིད་ཚད་སྲང་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པ་དང་བཟོ་དབྱིབས་རྟའི་རྨིག་པ་དང་འདྲ་བར་ཡོད་པའི་རྟ་རྨིག་མ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོར་ཆེན་ཀུན་དགའ་བཟང་པོ་
ངོར་ཆེན་ཀུན་དགའ་བཟང་པོ།
ས་སྐྱའི་བླ་མ་ཀུན་དགའ་བཟང་པོ་མཆོག་ནི་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་ཆུ་ཁྱི་ ( ༡༣༨༢ ) ལོར་ཡབ་དཔོན་ཚང་གྲུབ་པ་ཡོན་ཏན་དང་ཡུམ་བསོད་ནམས་དཔལ་ལྡན་ཞེས་པ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་དཔལ་ས་སྐྱར་སྐུ་འཁྲུངས།  དགུང་ལོ་དྲུག་པར་ཆོས་རྗེ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་སློབ་དཔོན་དུ་བསྟེན་ནས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་སྦྱོང་བར་མཛད།    དགུང་ལོ་དགུ་པར་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དྲུང་ནས་དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་བཞེས།   དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཆོས་རྗེ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ནས་དགེ་སློང་དང་།    བྱང་སེམས།   གསང་བ་སྔགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བཞེས།   མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་མ་ལུས་པ་ཐུགས་ལ་བཏགས།   ཁྱད་པར་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱའི་ལུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་ཆོག་དང་སྒྲུབ་ཐབས་རྣམས་ལེགས་པར་གསན་ཏེ་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ཐོབ་ཅིང་ཆོས་རྗེ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོར་གྱུར།  དགུང་ལོ་ཉེར་ལྔ་ པར་རྗེ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་སྐུ་གཤེགས་པས་ཤངས་ཆོས་འཁོར་སྒང་དང་ཞེ་དགོན་དུ་ཕེབས་ནས་ལོ་ཙཱ་བ་སྐྱབས་མཆོག་དང་གྲུབ་ཆེན་བུདྷ་ཤྲཱིའི་དྲུང་དུ་གསུང་ངག་གི་བདུད་རྩི་སོགས་སྙིང་བཅུད་ཚིམ་པར་རོལ།	དེ་ནས་ས་སྐྱ་དགོན་པར་བྱོན་ཏེ་བླ་མ་གཞོན་ནུ་བློ་གྲོས་བསྟེན་ནས་དམ་ཆོས་ཡུན་རིང་གསན།	གྲུབ་ཆེན་བུདྷ་ལས་གསུང་ངག་གི་བདུད་རྩི་སོགས་ཚིམ་པར་རོལ།	དགུང་ལོ་ཉེར་དགུ་པ་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ལྕགས་སྟག (༡༤༡༠ ) ལོར་ས་བཟང་དགོན་པའི་བདག་པོ་མཛད་དེ་དགུང་ལོ་ཞེ་དགུ་བར་གདན་སར་བཞུགས།	བཤད་ཁྲིད་དང་།དབང་ལུང་།	སྡོམ་པ་འབོགས་པ་སོགས་ཆོས་སྦྱིན་རྒྱ་ཆེར་མཛད།	དགུང་ལོ་ཞེ་བརྒྱད་པ་ས་བྱ(༡༤༢༩)ལོར་ངོར་ཆོས་སྡེ་བཏབ།	དགུང་ལོ་ཞེ་དགུ་པ་ལྕགས་ཁྱི(༡༤༣༠)ལོར་ན་བཟའ་ཕུག་གི་རི་ཁྲོད་དང་།	བསམ་གླིང་རི་ཁྲོད།	ཨེ་ཝཾ་བཅས་ལ་ཕེབས་ནས་འཆད་ཉན་མཛད། དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་བའི་རྒྱུད་མན་ངག་དང་།	རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་བསྟན་པ་སྤྱི་ཁྱབ།	ཁྱད་པར་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ལེགས་པར་དར་སྤེལ་མཛད། 	སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་མང་དུ་བཞེངས། བཤད་སྒྲ་བཙུགས་པ་སོགས་མཛད་པས།	ཨེ་ཝཾ་ཆོས་ལྡན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་ཆགས།	སྐལ་ལྡན་གྱི་སློབ་མ་ལ་མཚོན་ན་ས་སྐྱའི་གདུང་རྒྱུད་གཞི་ཐོགས་པ་ཀུན་དགའ་དབང་ཕྱུག		ངོར་མཁན་པོ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན།	ཀུན་མཁྱེན་གོ་རབ་འབྱམས་པ་བསོད་ནམས་སེང་གེ	པཎ་ཆེན་འབུམ་ཕྲག་གསུམ་པ།	ཀུན་མཁྱེན་དགའ་སྡོང་པ།སྨར་ཁམས་པ་གྲགས་པ་བཟང་པོ་སོགས་ཀྱིས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱོན།	རྩོམ་པ་ལ།    གསུང་ཆོས་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་སྐོར་དང་།	ཐོབ་ཡིག	ཆོ་ག	རྣམ་ཐར།སྤྲིངས་ཡིག་སོགས་ཨེ་ཝཾ་བཀའ་འབུམ་དུ་གྲགས་པ་པོད་བཞིར་བསྡུས།	མཐར་དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་དོན་ལྔ་ལ་ཕེབས་པ་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་མི་བྱི ( ༡༤༥༦ )ལོར་ཨེ་ཝཾ་དགོན་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་གྱི་བད་ཆུང་
དངུལ་གྱི་བད་ཆུང་།
དངུལ་ལས་བཟོས་པའི་བད་ཆུང་སྟེ།  དེང་སང་ཁང་པའི་རྩེ་མོར་བད་འབུར་ཟེར་བ་ཤིང་གྲུ་ བཞིའམ་ཧྲིལ་མོ་གང་རིགས་ལས་བཟོས་པའི་བད་ཆུང་ཐད་ཀར་འབུར་བ་དང་།  གྱེན་དུ་ཁ་ གཏད་པ་བཅས་རིགས་གཉིས་ཡོད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་གྱི་དོང་ཙེ་
དངུལ་གྱི་དོང་ཙེ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་ཆུ་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་
དངུལ་ཆུ་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་ཆུ་ངག་དབང་རྡོ་རྗེ་
དངུལ་ཆུ་ངག་དབང་རྡོ་རྗེ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
གླིང་གེ་སར།
གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོ་ནི་བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་སིལ་མའི་གྲས་ཞིག་གི་རྒྱལ་པོ་ཡིན།
༄༅༎ །གསོ་རིག་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་སྨོན་ལམ་རྒྱས་བསྡུས་གཉིས་བཞུགས་སོ།
༄༅༎ ན་མོ་གུ་རུ། །  བླ་མ་རྣམས་དང་ཡི་དམ་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷ།  །ཕྱོགས་དུས་རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་ཐུགས་རྗེ་དང་། །བདག་གི་ལྷག་བསམ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐུས།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །སྟོན་པ་མཉམ་མེད་ཤཱ་ཀྱའི་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་།  །གཞོན་ནུ་སེམས་ཅན་སྨན་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་ནས།  །ནད་རྣམས་སེལ་བར་ཐུགས་བསྐྱེད་བདེན་པའི་མཐུས།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །ཡུན་རིང་ཕ་དང་མར་གྱུར་དྲིན་ཅན་འགྲོ།  །མི་བཟོད་སྡུག་བསྔལ་ནད་ཀྱི་འདམ་ཚུད་པ།  །དེ་ལ་ཕན་གདགས་བདེ་གཤེགས་མཆོད་པའི་མཆོག  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  རིན་ཆེན་སྨན་མཆོག་སྦྱིན་པའི་ལག་བརྐྱང་ཚེ།  །ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ནས་སྲས་བཅས་རྒྱལ་བ་ཡི།  །གསེར་མདོག་ཕྱག་གིས་མེ་ཏོག་ཡང་ཡང་འཐོར།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །དྲི་མེད་བྱམས་པའི་བདུད་རྩིས་རྒྱུད་གཏམས་ཤིང་།  །ནད་རྣམས་ཀུན་སེལ་བདུད་རྩིའི་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས།  །རིས་མེད་འགྲོ་ལ་ཕན་པའི་དྲིན་གཟོ་བ། །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །བཟོད་མེད་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རྒྱུད་བསྐུལ་ནས།  །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ལམ་མཆོག་ཕར་ཕྱིན་དྲུག   །ཉམས་ལེན་སྨན་ལ་ཚང་བའི་ཐབས་མཁས་ཅན།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །ཚེ་འདིར་ལྷ་མིའི་གཙུག་གིས་མངོན་པར་འདུད།  །ཕྱི་མར་བདེ་ཆེན་ཌཱཀྐིའི་ཚོགས་ཀྱིས་མཆོད།  །བདེ་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་བའི་ལམ་བཟང་པོ།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །ཁྱད་པར་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གཡུ་ཐོག་པར།  ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱས་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་དང་།  །འཇམ་དཔལ་དཔའ་བོས་མངོན་སུམ་ལུང་བསྟན་བཞིན།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །མ་འོངས་རྒྱུད་འདི་འཆད་ཉན་དར་བ་དང་།   །འདི་ཡི་ཚིཊ་བཅད་གཅིག་ཙཾ་ཐོས་པ་ཡང་།  །དོན་གཉིས་འགྲུབ་ཅེས་ལུང་བསྟན་བདེན་པའི་མཐུས།  །།གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  མགོན་པོ་མཆོག་དེས་རྒྱུད་འདི་འཛིན་པ་དང་། །སྙིགས་མའི་འགྲོ་ལ་ལྷག་པར་བདག་ཉིད་ཀྱི།  །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སྐྱོབ་ལ་དམ་བཅས་པས།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །དེ་བཞིན་ཕྱོགས་བཅུའི་སྲས་བཅས་རྒྱལ་བས་ཀྱང་།  །སེམས་ཅན་ཕན་འདོགས་དམ་པའི་གང་ཟག་ལ། །རྟག་ཏུ་ཐུགས་རྗེས་གཟིགས་པར་དམ་བཅས་པས།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  དེ་ཚེ་སྨན་སྲུང་ཞང་བློན་སྡེ་དགུ་སོགས།  །འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་སྲུང་མ་ཡིས།  །རྒྱུད་འཛིན་སྲུང་སྐྱོབ་ཞལ་བཞེས་བདེན་པའི་མཐུས།  །གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  གསོ་དཔྱད་མདོ་རྒྱས་ཀུན་ལ་མཁས་པ་དང་། །ལག་ལེན་མན་ངག་གནད་དུ་ཕེབས་གྱུར་ཅིང་།  །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་གཞན་དབང་སོང་བ་ཡི།  འཚོ་བྱེད་དམ་པས་ས་འདི་ཡོངས་གང་ཤོག  །ཀུན་ཀྱང་སྤྱོད་ལམ་ཞི་ཞིང་སེམས་ཀྱང་ཞི། །འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའི་ཐབས་བརྩོན་པས།  །རང་གཞན་ཀུན་ཀྱང་བླ་མེད་ཞི་བ་ཡི།  །གོ་འཕང་མཆོག་ལ་མྱུར་དུ་རེག་གྱུར་ཅིག  །བདུད་རྩི་མི་གཡོ་རྒྱལ་བའི་ཐུགས་རྗེ་དང་།  །བདུད་རྩི་དང་འདྲ་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱི་མཐུས།  །བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་།  །བདུད་རྩིའི་སྤྲིན་ཆེན་བཞིན་དུ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག  །མཚུངས་མེད་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་གཡུ་ཐོག་པ།  །ཡང་ཡང་དྲན་ཅིང་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་།  །ནམ་གཞུག་རྫོགས་པའི་ཆུ་བཞིན་འགྲིབ་མཐོང་བས། །མི་བཟོད་སྙིང་གི་ཟུག་རྔུ་ཆེས་ཆེར་ལྡང་།  །དེ་ཚེ་གང་དྲན་བཅོས་བཅོས་མེད་པ་རུ།  །བདེན་ཚིག་སྨོན་ལམ་ཁ་ནས་རང་རྡོལ་བ།  །འདི་བཞིན་སྨོན་པར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ལ།  །སྨན་པའི་རྒྱལ་པོའི་བྱིན་རླབས་འཇུག་གྱུར་ཅིག  །།།།
དམངས་ཕན་ཚོགས་པའི་བོད་སྐད་རྒྱུག་ལེན་བྱ་འགུལ།
དམངས་ཕན་ཚོགས་པའི་ལས་སྒྲུབ་མི་སྣ་ཀུན་གྱིས་ད་ལོའི་ཉིས་སྟོང་བཅུ་གཉིས་ལོའི་ཟླ་དང་པོ་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་རྒྱུན་སྐོལ་ཐ་སྙད་གསར་པ་སློབ་སྐུལ་དང་། རྒྱུག་ལེན་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་བ་ཤིང་།  ལོ་རེ་རེར་བོད་སྐད་རྒྱུག་ཐེངས་གསུམ་རེ་ལེན་པ་དང་།   རྒྱུ་ཐེངས་རེ་ཨང་རིམ་ལོན་མཁན་དག་ལ་དགའ་རྟགས་ བྱིན་པ་རེད།
བསེལ་བའམ་བསེལ་བྱེད་
སྐྱེལ་མ་དང་ལས་མཁན་གྱི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
བསོ་
བསོ་བསོ་ཞེས་པའི་སྒྲའི་ཁྱད་པར་གྱི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
བསེར་མ་ལྡང་བ་
རླུང་དལ་བུ་ལང་བ་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
བསོ་ཁ་བསྲུང་བ་
སོ་ལྟ་བ་སྟེ་བྱ་ར་དང་། ས་མཚམས་སྲུང་བ་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
བསོ་ཁང་གི་ཡོན་ཏན་ལྔ་
རྡུལ་དང་དྲི་མ་འབྱུང་བ་། པགས་པ་ལ་ནད་ཡོད་པ་རྣམས་འབྱིན་པ་། རླུང་དང་བད་ཀན་མེད་པར་བཤད་པ་། ནད་མེད་པར་བྱེད་པའོ་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྔག་ཆེན་
རྔག་ཆེན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྔབ་རུ་
རྔབ་རུ།
རྔབ་རུས།  གླང་འོག་ཅན་གྱི་རྭ་ལས་བཟོས་པའི་འཇིབས་རུ་སོར་བཞི་ཡོད་པ་དང་རྩེ་མོ་ཡུངས་དཀར་གྱི་འབྲས་བུ་ཤོང་ཙམ་ཕུག་སྟེ་གང་ན་བའི་སྟེང་ངམ་སྐྲངས་པའི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས་དབུགས་ཀྱིས་འཇིབས་ཤིང་དེའི་རྗེས་གཙག་བུས་པགས་པ་བཀྲལ་ཞིང་སླར་རྔབ་རུས་ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་རྣམས་ ཕྱིར་འདྲེན་པར་བྱ་བའི་བཅོས་ཐབས་ཤིག་གོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྔམས་
རྔམས།
རྔམས་པ་ནི་དྲག་པ་དང་འདོད་རྔམས་ཆེ་བའི་དོན།
མངའ་འབངས་
མངའ་འབངས།
མངའ་འོག་ཏུ་ཡོད་པའི་འབངས་མི་སེར་ལ་གོ ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྔམས་
རྔམས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
བསོད་སྙོམས་
རི་ཁྲོད་དུ་བསྡད་ནས་ཆོས་བྱེད་མཁན་དང་ དགོན་པའི་གྲྭ་པ་རྣམས་སྟོན་དུས་སོགས་དུས་ངེས་ཅན་དང་། ཡང་ན་ངེས་མེད་དུ་གྲོང་གི་ནང་བཟའ་ཆས་སོགས་སློང་བའི་ཕྱིར་དུ་འགྲོ་བའི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
མངའ་ཞབས་མི་སེར་
མངའ་ཞབས་མི་སེར།
མངའ་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་མི་སེར་གྱི་དོན། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྔུལ་གཟན་
རྔུལ་གཟན།
མོ་གཟན་སྣ་ལྔ། དེ་སྔོན་བོད་ཀྱི་མངའ་བདག་ཆེན་པོ་ཚོའི་བུད་མེད་ཀྱི་རྒྱན་གོས་རྒྱས་སྤྲོས་བྱེད་སྐབས་རྒྱབ་ཏུ་གྱོན་པའི་གཟན་ཆུང་སྣ་ཆུང་སྣ་ལྔ་ ཞེས་སྣམ་བུའི་གཟན་ཆུང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡིན། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྔག་དཔོན་
རྔག་དཔོན།
སྲིད་གཞུང་གི་ནོར་སྲིད་འབྲུ་དང་གསེར་དངུལ་དོ་དམ་བྱེད་མཁན་ཡིན་པ་དང་།    རྒྱུན་དུ་ཁོ་ལ་མ་འགྲིག་མ་འཐུས་པའི་རྔན་དཔོན་ཅེས་ བརྗོད་པ་ཡིན་ཚུལ་《ཆོས་བྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་》ནང་གསལ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་པོར་
དངུལ་པོར།
དངུལ་ཕོར། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་བྲེ་སྟེང་
དངུལ་བྲེ་སྟེང་།
བོད་ལུགས་ཀྱི་གསེར་གྱི་ལྗིད་ཚད་ཚད་ལྡན་ནི་ཚོང་འདུས་མགུར་མོའི་ཚད་གཞི་སྟེ།  ནས་ འབྲུ་ཆེ་བ་གཉིས།  འབྲིང་བ་གཉིས།   ཆུང་བ་གཉིས་བཅས་དྲུག་གི་ལྗིད་ཚད་དང་མཉམ་ པའི་གསེར་ལ་སེ་བ་གང་།  སེ་བ་བརྒྱད་ལ་ཞོ་གང་།   ཞོ་བརྒྱད་ལ་སྲང་གང་།   སྲང་བཞི་ ལ་དངུལ་བྲེ་གང་སྟེ་དངུལ་བྲེ་གང་ལ་སྲང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཡོད་པར་འདུལ་བའི་འགྲེལ་པ་ མང་ཆེ་བའི་མ་བྱིན་ལེན་གྱི་ཕམ་པའི་སྐབས་སུ་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་བྲེ་ཆེན་
དངུལ་བྲེ་ཆེན།
<< ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན >> ལྕགས་དཔར་མ་དེབ་དང་པོའི་ཤོག་གྲངས ༡༠༠༢ པར་དངུལ་བྲ་ཆེན་གསུམ་ལ་སྲང་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་རེ་རྩིས་པར་བཤད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངོས་དཀྱིལ་
དངོས་དཀྱིལ།
དངོས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ།  ཞལ་རས་ངོ་མཇལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
མངའ་རིས་གུང་ཐང་
མངའ་རིས་གུང་ཐང་།
འདི་མངའ་རིས་མང་ཡུལ་གུང་ཐང་མི་ལ་རས་པའི་འཁྲུངས་ཡུལ་སྐྱ་རྔ་རྩ་ཡོད་ས་དེ་ཡིན། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་
མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ།
མངའ་རིས་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཆབས་འབང་ཀྱི་མིང་སྟེ་རྒྱལ་པོ་ལ་མངའ་བདག་དང་འབངས་ལ་མངའ་རིས་ཞེས་ཟེརཞིང་།  གངས་གཡའ་མཚོ་གསུམ་གྱིས་བསྐོར་བའི་ཡུལ་ལུང་ཁག་གསུམ་སྟེ།  དུས་རབས་དགུ་པའི་དཀྱིལ་དུ་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་གདུང་རྒྱུད་དཔལ་ལྡེ་རིག་པ་མགོན་གྱིས་བཟུང་བའི་མངའ་རིས་མང་ཡུལ་ཏེ། ཟངས་དཀར་མཚོ་ཡིས་བསྐོར་བ་དང་བཀྲ་ཤིས་བདེ་མགོན༼ཉི་མ་མགོན་ཞེས་ཀྱང་འདྲེན་སྲོལ་འདུག༽གྱིས་བཟུང་བའི་མངའ་རིས་སྟག་མོ་སྟེ། སྤུ་རངས་གངས་ཀྱིས་བསྐོར་བ།  ལྡེ་གཙུག་མགོན་གྱིས་བཟུང་བའི་མངའ་རིས་ཞང་ཞུང་སྟེ།  གུ་གེ་གཡའ་ཡིས་བསྐོར་བ་བཅས་གསུམ་ལ་མངས་རིས་བསྐོར་གསུམ་ཟེར་བའི་མིང་ཟུར་དུ་བཏགས། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཡི་དམ་ཚེ་རིང་།
བོད་ཀྱི་སྙན་ངག་མཁན་པོ་ཡི་དམ་ཚེ་རིང་མཆོག་ནི་༡༩༣༣ལོའི་ཟླ༢པའི་ཚེས༡༠ཉིན་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་ཅོང་རྩི་སྡེ་བར་འཁྲུངས། ༡༩༤༩ལོའི་ཟླ༡༡པར་བྱ་བའི་སྟེང་ཞུགས། ༡༩༤༩ལོའི་ཟླ༡༡པ་ནས༡༩༥༢ལོའི་ཟླ༧པར་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ན་གཞོན་ལས་བྱེད་པའི་སྦྱོང་བརྡར་འཛིན་གྲྭར་ཞུགས་ཏེ་སློབ་གཉེར་མཛད།
སློབ་མཐར་ཕྱིན་རྗེས་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མི་རིགས་སློབ་གླིང་དུ་ཕྱག་ལས་གནང༌། ༡༩༥༢ལོའི་ཟླ༧པ་ནས༡༩༥༤ལོའི་ཟླ༧པའི་བར་ནུབ་བྱང་སྒྱུ་རྩལ་སློབ་གླིང་དུ་སློབ་སྦྱོང་གནང་ཞིང་སྐབས༥༥པའི་དངོས་གཞིའི་ཚན་ཁག་གི་སློབ་ཐོན་ལག་ཁྱེར་ཐོབ། ༡༩༥༤ལོའི་ཟླ༧པ་ནས༡༩༧༩ལོའི་ཟླ༤པར་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གླུ་གར་ཚོགས་པའི་ལས་སྒོའི་ཚན་ཆུང་གི་འགོ་གཙོ་དང་གསར་རྩོམ་ཚན་ཆུང་གི་འགོ་གཙོ་སོགས་ཀྱི་འགན་བཞེས། ༡༩༧༩ལོའི་ཟླ༤པ་ནས༡༩༩༠ལོའི་ཟླ༡༢བར་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་དམངས་ཁྲོད་རིག་རྩལ་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཞོན་དང་དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོའི་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས། ༡༩༩༠ལོའི་ཟླ༡༢པ་ནས༢༠༠༠ལོའི་ཟླ༣པར་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་རྩོམ་རིག་གླིང་གི་ཆེད་ལས་རྩོམ་པ་པོ་དང་ཞིང་ཆེན་རྩོམ་པ་པོའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པའི་འགན་བཞེས། ལས་འཁྱུར་ངལ་གསོ་མཛད་རྗེས་ཁོང་ཉིད་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་རྩོམ་པ་པོའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་བློ་འདོན་པར་གདན་འདྲེན་ཞུས།ཁོང་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྐབས་དགུ་པའི་འཐུས་མི་དང་ཀྲུང་གོའི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་མཉམ་འབྲེལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཐེངས་དང་པོ་དང་ཐེངས་གསུམ་པའི་འཐུས་མི། ཀྲུང་གོའི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་མཉམ་འབྲེལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་དང་པོའི་རྒྱུན་ལས་ལྷན་ཁང་གི་རྒྱུན་ལས་པ། ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་མཉམ་འབྲེལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཐེངས་དང་པོ་དང་གསུམ་སོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་འཐུས་མི་དང་རྒྱུན་ལས་པ། མི་རིགས་རྩོམ་རིགས་ཀྱི་སྐབས་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་ལས་འཛིན་ཚོགས་པའི་ལས་འཛིན་པ།
སྙན་ངག་པ་གྲགས་ཆེན་ཡི་དམ་ཚེ་རིང་མཆོག༢༠༠༤ལོའི་ཟླ༡༠པའི་ཚེས༢༤ཡི་ཞོགས་པའི་ཆུ་ཚོད་༣་དང་སྐར་མ༥༠ཐོག་གྲོང་ཁྱེར་ལན་གྲུ་རུ་སྐུ་གཤེགས།
དངུལ་བཟོ་
དངུལ་བཟོ།
དངུལ་བཟོའི་ལག་རྩལ་ཡང་གསེར་བཟོའི་ལག་རྩལ་དང་འདྲ་བར་བཞུ་བཏུལ་བླུགས་པ་སོགས་བྱ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་འདུག   ད་ཡོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་ནང་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་ དང་པོའི་ཡས་མས་ཙམ་ལ་རྒྱལ་པོ་པུ་དེ་གུང་རྒྱལ་གྱིས་སྲིད་དབང་བཟུང་རྗེསདངུལ་བཞུ་བྱས་པ་དང་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་བློན་པོ་རིམ་པ་གསུམ་པ་ལ་དངུལ་གྱི་ཡི་གེའི་བྱང་བུ་བྱ་ དགར་གནང་ཚུལ་འཁོད་པ་དེས་དངུལ་གྱི་བཟོ་ལས་དེ་སྐབས་ནས་ཀྱང་བོད་མིས་བྱེད་ཤེས་པ་ གསལ་པོ་ཡིན།  འོན་ཀྱང་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱིས་བོད་དང་མེས་རྒྱལ་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་མ་ བྱས་ཕན་ཆད་བོད་ལ་དངུལ་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་ཁྱབ་ཆེན་པོ་མིན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་ཡོན་རྒྱལ་ རབས་ཀྱིས་བོད་ལ་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་ཚུན་ཆད་བོད་དུ་དངུལ་བཟོའི་ལག་རྩལ་དར་སྤེལ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་འགོ་ཚུགས་པ་འདྲ་སྙམ་པས་མཁས་དབང་ཚོས་ཞིབ་དཔྱད་གནང་བར་ཞུ་ཞིང་། གསེར་གདུང་འཛམ་གླིང་རྒྱན་གཅིག་བཞེངས་སྐབས་དེ་དང་ཆབས་ཅིག་དངུལ་བཟོས་ལྷ་སྐུ་ དང་མཆོད་རྟེན་མང་པོ་བཞེངས་འདུག་པ་དེ་ཡང་རྒྱ་གར་ལུགས་ཀྱི་ལྷ་སྐུ་མཆོད་རྟེན་རྣམས་ བལ་པོའི་བཟོ་པས་བཞེངས་པ་དང་།   བོད་ལུགས་ཀྱི་བླ་མའི་འདྲ་སྐུ་རྣམས་བོད་ཀྱི་བཟོ་ པས་བཞེངས་པ་ཡིན་ངེས་ལ་སྐབས་དེར་དངུལ་བཟོ་བའི་ནང་བལ་པོ་དང་།  བོད་རིགས་མི་ གྲངས་ཇི་ཙམ་ཡོད་མེད<< གསེར་གདུང་དཀར་ཆག >> ནང་མི་གསལ།
དངུལ་ཆུ་དབྱངས་ཅན་གྲུབ་པའི་རྡོ་རྗེ་
དབྱངས་ཅན་གྲུབ་པའི་རྡོ་རྗེ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་སུམ་ཅུ་པའི་སྙིང་པོ་ལེགས་བཤད་ལྗོན་པའི་དབང་པོའི་རྩོམ་པ་པོ་ཡིན། ད་དུང་གསང་སྔགས་སྒྲུབ་ཐབས་སྐོར་དང་དཀའ་གནད་གསལ་བའི་མེ་ལོང་གཉིས་ཀྱང་མཁས་མཆོག་འདི་ཉིད་ཀྱི་བརྩམ་ཆོས་ཡིན་ནོ། མཁས་མཆོག་འདི་གཙང་གཡས་་རུའི་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་གི་ཉེ་འདབས་སྔོན་དུས་འཇད་ཅེས་པ་དང་རྗེས་སུ་བཞད་ཅེས་པའི་ཡུལ་དུ་ཡབ་བཀྲ་ཤིས་( དྷརྨ་བྷ་དྲའི་གཅུང ) དང་ཡུམ་ཚེ་རིང་སྲི་ཆོད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ས་སྦྲུལ་( ༡༨༠༩ ) ལོར་སྐུ་འཁྲུངས།  མཚན་འཇམ་དབྱངས་རྡོ་རྗེ་ཞེས་གསོལ།
མཛད་རྣམ།
གཙང་གཡས་་རུའི་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་གི་ཉེ་འདབས་སྔོན་དུས་འཇད་ཅེས་པ་དང་རྗེས་སུ་བཞད་ཅེས་པའི་ཡུལ་དུ་ཡབ་བཀྲ་ཤིས་( དྷརྨ་བྷ་དྲའི་གཅུང ) དང་ཡུམ་ཚེ་རིང་སྲི་ཆོད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ས་སྦྲུལ་( ༡༨༠༩ ) ལོར་སྐུ་འཁྲུངས།  མཚན་འཇམ་དབྱངས་རྡོ་རྗེ་ཞེས་གསོལ།  དགུང་ལོ་ལྔ་པར་ཁུ་བོ་དྷརྨ་བྷ་དྲའི་དྲུང་དུ་ཀློག་བསླབས།  དགུང་ལོ་དྲུག་ཙམ་ལ་སྦྱོར་ཀློག་བློ་འཛིན་སོགས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར།	དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག་པར་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་དུ་ཕེབས་ཏེ་དཀའ་ཆེན་དཀོན་མཆོག་ཆོས་འཕེལ་གྱི་མདུན་དུ་དབུ་སྐྲ་གཙུག་ཕུད་ཕུལ།	མཚན་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་ཞེས་གསོལ།	དགུང་ལོ་བཅུ་གཉིས་པར་དཀའ་ཆེན་དཀོན་མཆོག་ཆོས་འཕེལ་ལས་དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མནོས།	དེ་ནས་བཟུང་རྗེ་མི་ལའི་རྣམ་མགུར་སོགས་གཞུང་མང་མཐར་ཕྱིན་པ་སྦྱངས།   དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་པར་བླ་མ་དྷརྨ་བྷ་དྲའི་ཞབས་ཞུ་མཛད།	ཐ་སྙད་ཀྱི་རིག་གནས་དང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྦྱོང་བའི་དབུ་ཚུགས།	དགུང་ལོ་སོ་བཞི་པར་བླ་མའི་མདུན་དུ་སྙན་ངག་དང་སྒྲ་ཀཱ་ལ་པའི་རྒྱུགས་ཕུལ་བས་བླ་མས་ཐུགས་དགྱེས་ཆེན་པོས་ལེགས་སོ་གནང་བ་དང་ཀུན་བཤད་ཀྱི་མིང་དབྱངས་ཅན་གྲུབ་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་གནང་།	 ལོ་དེའི་ཟླ་བཞི་པར་བླ་མ་ཆོས་བཟང (	དྷརྨ་བྷ་དྲ	 ) གི་དྲུང་ནས་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་མནོས།དེ་ནས་བཟུང་དགེ་སློང་གི་བསླབ་བྱའི་འཁྲིད་སོགས་འདུལ་བའི་སྐོར་གྱི་ཟབ་ཁྲིད་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་གསན།   བླ་མའི་ཐུགས་ལ་ཟབ་ཆོས་བཞུགས་སོ་ཅོག་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་གྱིས་ཞུས་ཤིང་རིག་གནས་ཆེ་ཕྲ་ཀུན་ལ་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་སོན།   བླ་མའི་གསུང་རྩོམ་འགའི་ཡི་གེ་པའང་ཁོང་གིས་མཛད།  དགུང་ལོ་ཞེ་གསུམ་པར་བླ་མ་དམ་པ་སྐུ་གཤེགས་པས་ཁོང་གིས་པུར་ཁང་   བརྩིགས་པ་དང་དངུལ་གྱི་གདུང་རྟེན་བཞེངས་པ་སོགས་དགོངས་རྫོགས་ཀྱི་བྱ་བ་ལེགས་པར་བསྒྲུབས།   དེ་ནས་བླ་མའི་རྗེས་འཛིན་མཛད་ནས་གདན་ས་རྒྱ་བསྐྱེད་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་གསར་བཞེངས་གནང་།	བླ་མའི་གསུང་འབུམ་པར་དུ་བརྐོས།དགུང་ལོ་རེ་གཅིག་པར་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ས་སྦྲུལ ( ༡༨༦༩ ) ལོར་དབུས་སུ་ཕེབས།	དགོན་གནས་དང་རྟེན་ཁྱད་འཕགས་རྣམས་ལ་ཕྱག་མཆོད་དང་བླ་ཆེན་དཔོན་ཆེན་རྣམས་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་ཕུལ།	རེ་གཉིས་པར་ཕྱིར་གདན་སར་ཕེབས།   བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དགེ་ལྡན་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སྲིད་རྩེར་བསྒྲེངས།	གངས་ཅན་མཁས་པ་ཡོངས་ཀྱིས་གཙུག་ཏོག་ལྟར་བཀུར།སློབ་མ་གྲགས་ཆེན་ངག་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་།སྒོ་མང་ལྷ་རམས་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ།བླ་མ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་འཕེལ།	སྨིན་གྲོལ་ནོ་མོན་ཧན།ཆབ་མདོ་འཕགས་པ་ལྷ།	ཆུ་བཟང་ཧུ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་སོགས་བླ་ཆེན་མཁས་པ་ཤིན་ཏུ་མང་།	དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་དོན་དགུ་པར་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་མེ་ཕག ( ༡༨༨༧ ) ལོར་སྐུ་གཤེགས།
བརྩམ་ཆོས།
<< གསང་སྔགས་སྒྲུབ་ཐབས་སྐོར >>དང་།	<< ལེགས་བཤད་ལྗོན་དབང >> << དཀའ་གནད་གསལ་བའི་མེ་ལོང >>སོགས་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་སྙན་ངག་སུམ་རྟགས་སྐོར་སོགས་པོ་ཏི་གསུམ་ལྷག་མཛད།
ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
དངུལ་སྲང་ཆེན་
དངུལ་སྲང་ཆེན།
དེ་སྔོན་བོད་ས་གནས་སུ་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱིས་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་སྐབས་ནས་བཟུང་བོད་དུ་ དར་བའི་དངུལ་ལྷད་མེད་སྲང་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པ་ལུགས་སུ་བླུགས་པའི་རྟ་རྨིག་མ་ལ་དངུལ་སྲང་ ཆེན་ཟེར།  དེ་ཡང་བོད་ས་གནས་ཀྱི་གསེར་དངུལ་བར་གྱི་ལྗིད་ཚད་བསྡུར་བའི་ཐང་བཞི་ནི་ བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས་དང་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱིས་བོད་ས་གནས་སུ་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པའི་ དུས་སྐབས་དེ་ནས་འབྲུ་ཆུང་གསུམ་གཉིས་རེ་བསྡོམས་དྲུག་གི་ལྗིད་ཚད་དང་མཉམ་པའི་ གསེར་ལ་སེ་བ་གང་།  གསེར་སེ་བ་བརྒྱད་ལ་ཞོ་གང་།   གསེར་ཞོ་བརྒྱད་ལ་གསེར་སྲང་ དང་།  གསེར་སྲང་བཅུ་དྲུག་ལ་གསེར་བྲེ་གང་དུ་རྩིས་པ་དེ་ནི་སྐབས་དེའི་རྒྱ་གར་ཡུལ་ དབུས་མ་གདྷ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཚད་ལྡན་འདེགས་ཚད་ཡིན་ཅིང་།  གསེར་སྲང་གང་ལ་བོད་ དངུལ་སྲང་དོ།  བོད་དངུལ་སྲང་བརྒྱད ( གསེར་སྲང་བཞི ) ལ་དངུལ་བྲེ་གང་།   དངུལ་ སྲང་བཅུ་ལུགས་སུ་བླུགས་པའི་དངུལ་ལ་བཅུ་ཁོག་གཅིག   དངུལ་སྲང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ལ་ ( གསེར་སྲང་བཅུ་དྲུག ) དངུལ་སྲང་ལྔ་བཅ་ཐམ་པ་ལ་དངུལ་བྲེ་ཆེན་གཅིག ( གསེར་སྲང་ཉི་ ཤུ་རྩ་ལྔ ) ཡིན་པར་འདུལ་བའི་ཡིག་ཆ་ཁག་དང་།  << མ་བྱིན་ལེན་གྱི་ཉེསཔའི་རིན་ཐང་ གི་ཚད་བཤད་པ >> ཞེས་པར་གསལ།  ཡང་སྐབས་ར་རྒྱ་དངུལ་རྟ་རྨིག་མ་ལའང་གོ་བ་སྟེ། རྒྱ་དངུལ་སྲང་ལྔ་བཅུ་ཐམ་པ་ལུགས་སུ་བླུགས་པའི་དབྱིབས་རྟའི་རྨིག་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་སྟེ། དེའི་འོག་མ་སྲང་བཅུ་ཡོད་པའི་ལུག་རྨིག་མའམ་བཅུ་ཁོག་ཟེར་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད།  ཏཱ་ལའི་བླ་ མ་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པ་དང་།   བདུན་པའི་སྐབས་རྒྱ་དངུལ་རྟ་རྨིག་མ་གཅིག་ཡོད་པའི་མི་ཚང་ ལ་མི་གཞན་དག་གིས་མི་ཚང་འདི་ལ་དངུལ་གྱི་འང་གུ ( དངུལ་གྱི་ཕུག་རོན ) ཡོད་པ་རེད་ཟེར་ ནས་ཧ་ཅང་འབྱོར་པ་དང་ལྡན་པ་བརྩི་སྲོལ་ཡོད།
དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ་
དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲ།
དངུལ་ཆུ་དྷརྨ་བྷ་དྲའམ་བླ་མ་ཆོས་བཟང་མཆོག་ནི་གཙང་གཡས་རུའི་ཆ་རོང་སྟོད་ཕྱུག་མོའི་ ཡུལ་དུ་ཡབ་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འབྱོར་དང་ཡུམ་མཁའ་འགྲོ་དཔལ་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་ བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཆུ་འབྲུག ( ༡༧༧༢ )ལོར་སྐུ་འཁྲུངས།  དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག་པར་སྐུ་ཞང་ རྒན་པོ་ལྟ་བུ་ཞེས་པ་ལས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་སྦྱོང་བའི་དབུ་བརྩམས།  ཁྱིམ་ཚང་ཤིན་ཏུ་དབུལ་ པོ་ཡིན་པས་ར་ལུག་འཚོ་རྫིའི་ཞོར་རྡོ་ལེབ་ངོས་འཇམ་དང་ས་གཞི་ངོས་སྙོམས་སོགས་ལ་ཡི་གེ་ འབྲི་སྦྱོང་གིས་འཛུབ་རྩེ་ཐེངས་མང་བརྡོལ་ཀྱང་ཇི་མི་སྙམ་པར་རྒྱུན་འཁྱོངས་མཛད་དེ་ཡུན་མི་རིང་བར་དབུ་ཆེན་དབུ་ཆུང་འབྲི་ཀློག་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར།  དགུང་ལོ་བཅུ་བཞི་པ་ རབ་བྱུངབཅུ་གསུམ་པའི་ཤིང་སྦྲུལ(༡༧༨༥ ) ལོར་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་དུ་ཕེབས་ནས་སློབ་ དཔོན་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྐུ་དྲུང་དུ་དབུ་སྐྲའི་གཙུག་ཕུད་འབུལ་བཞེས་ཀྱིས་གྲྭ་བཙུན་ མཛད།  མཚན་བློ་བཟང་ཚེ་རིང་ཞེས་གསོལ།   ལོ་དེར་མཁས་ཆེན་ངག་དབང་རྡོ་རྗེའི་ དྲུང་དུ་དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་རིམ་བཞིན་བཞེས།  སྐབས་དེར་སྐུ་ཆས་ཤིན་ཏུ་ ཞན་མོད་ཚོགས་པ་ནས་འགྱེད་ཆུང་རེ་རྙེད་ནའང་དཔེ་ཆ་བླུ་བ་སོགས་མཛད་ནས་རང་གི་ འཚོ་བ་ངན་ངོན་ཁོ་ནར་བསྟེན།  དགུང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ཐོག་གཅེན་པོ་རྟ་མགྲིན་དབང་རྒྱལ་ དུས་ལས་འདས་པ་དང་།  བཅུ་དགུ་པའི་ཐོག་མ་ཡུམ་དང་སྲུ་མོ་གཉིས་ཀྱང་སྔ་རྟིང་དུ་ འདས་པས་ཐུགས་སྐྱོ་ཚད་མེད་འཁྲུངས་ཏེ་དབེན་གནས་དངུལ་ཆུ་རི་ཁྲོད་དུ་ཕེབས་ནས་སྒྲུབ་ པ་ཉམས་ལེན་མཛད།  ལོ་དེར་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་དཔལ་གྲུབ་ཀྱི་དྲུང་ནས་དགེ་སློང་གི་ སྡོམ་པ་མནོས།  དགུང་ལོ་ཉེར་གཅིག་པར་བློ་བཟང་སྐལ་བཟང་ཆོས་རྒྱལ་སློབ་དཔོན་དུ་ བསྟེན་ནས་བཀའ་ཆོས་མང་དུ་གསན།  དགུང་ལོ་ཉེར་གཉིས་ནས་སོ་གཉིས་པར་ལོ་ངོ་ བཅུའི་རིང་བཀྲས་ལྷུན་དགོན་དུ་ཐེངས་མང་ཕེབས་ཏེ་འབྲོང་རྩེ་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས། གུ་གེ་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།  གྲུབ་དབང་སྐལ་བཟང་ཆོས་རྒྱལ་སོགས་སློབ་ དཔོན་མཁས་ཆེན་མང་པོ་ལས་ཟབ་ཆོས་དུ་མ་གསན།  ཁྱད་པར་དུ་རྗེ་དྲུང་བློ་བཟང་དགེ་ འདུན་གྱི་སྐུ་དྲུང་དུ་སྒྲ་དང་།  སྙན་ངག   སུམ་རྟགས།   མངོན་བརྗོད།  སྡེབ་སྦྱོར་ལེགས་ པར་གསན་སྦྱོང་མཛད།  མཁས་གྲུབ་ཀྱི་གྲགས་པ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གྱུར།   དགུང་ལོ་སོ་ལྔ་ ནས་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གཙོ་བོར་མཛད།  དེ་ནས་བཟུང་དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུའི་བར་གྲུ་ འཛིན་དུ་འཆད་ཉན་མཛད་པར་ཐེངས་འགའ་ཕེབས་པ་མ་གཏོགས་དུ་ཕལ་ཆེ་བར་དངུལ་ ཆུའི་རི་ཁྲོད་དུ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནས་དུས་འདའ་བར་མཛད།  སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་པོ་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ འབའ་ཞིག་ལ་གཞོལ་ནས། སློབ་མ་མཁན་ཆེན་ངག་དབང་སྙན་གྲགས་དང་།   རི་སྦུག་སྤྲུལ་ སྐུ་བློ་གསལ་བསྟན་སྐྱོང་།  བདེ་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་ མང་དུ་བྱུང་།  བཀའ་ཆོས་ཀྱང་མང་དག་མཛད་པ་སྟེ།   << འཇིགས་བྱེད་བཅུ་གསུམ་མའི་ བསྙེན་ཡིག་མཁས་གྲུབ་དགོངས་འདུས >>  << གྲུབ་རྒྱལ་ལུགས་ཀྱི་ཚེ་དཔག་མེད་ལྷ་གཅིག་ གི་དབང་སྐུར་ཚུལ >>  << སྨྱུང་གནས་ཀྱི་ཆོ་ག་བསྡུས་པའི་ཁྲིད་ཡིག་གྲུབ་བརྙེས་དཔལ་ མོའི་དགོངས་རྒྱན >>  << དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྒོམ་བཟླས་དག་བྱེད་བདུད་རྩིའི་བུམ་ བཟང >>  << རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་ཚིག་དོན་ཉུང་ངུར་བཀྲོལ་བ་ཟབ་དོན་ལྟ་བའི་འདྲེན་ བྱེད >>  << ཡི་དམ་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་རིམ་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་པ >>  << མངོན་ བརྗོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ཐིགས >>  << གྲངས་ཀྱི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་རྣམ་བཤད >> << སྙན་ངག་མེ་ལོང་གི་ནང་ནས་གབ་ཚིག་གི་སྙན་ངག་ལོགས་སུ་བཀོལ་ཏེ་བཤད་པ >> << ཡིག་བསྐུར་རྣམ་བཞག་མདོན་བསྡུས >>  << བློ་སྦྱོང་དོན་བདུན་མའི་ཟིན་བྲིས་རྒྱལ་ སྲས་སྙིང་ནོར >> སོགས་པོ་ཏི་བཅུ་ཙམ་བཞུགས།  དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ཅུ་ལ་ཕེབས་པ་རབ་ བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ལྕགས་ཕག (༡༨༥༡ ) ལོར་དངུལ་ཆུ་རི་ཁྲོད་དུ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ ཐིམ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
བོད་ཀྱི་གནའ་དེང་ལྷུག་རྩོམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་དེའི་འབྲི་ཐབས།
བེ་རི་འཇིགས་མེད།
བོད་ཀྱི་གནའ་དེང་ལྷུག་རྩོམ་གྱི་ཁྱད་པར་དང་དེའི་འབྲི་ཐབས། ཝཱ་ཎའི་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་རིག་རླབས་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་གིས་གོ་སྒྲིག་གནང་བའི་ བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་རིག་པའི་ཟབ་སྦྱོང་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཕུལ་བའི་གཏམ་བཤད། སྤྱི་ལོ་༢༠༡༠ཟླ་༣ ཚེས་ ༥ ཉིན།
རྩོམ་རིག་སྤྱི་བཤད།
མི་ལོ་སྟོང་གི་སྔོན་ནས་གཟིམ་ཟིན་པའི། ། བང་སོའི་སྒོ་གླེགས་དྲག་ཏུ་རྡུང་བྱེད་ན། ། རྣམ་ཤེས་མཁའ་མཐར་རྩེན་པའི་མེས་པོ་ཚོས། ། མི་མངོན་དབྱིངས་ནས་ཕྱིར་མིག་གཟིགས་དང་ཀྱེ། ། དཔའ་བོའི་རྣམ་ཤེས་སྔ་ནས་དུར་སར་ཐིམ། ། མཁས་པའི་མགྲིན་པར་དུས་ཀྱི་མདུད་པས་འགགས། ། མེས་པོའི་ཁྲག་རྒྱུན་འཁྱིལ་བའི་ཚ་བོ་ཚོར། ། གཟིགས་པ་དུས་ལས་མ་གཡེལ་མེས་པོ་ཚོ།།
གཅིག གདོད་མའི་ཚིག་ལྷུག་རྩོམ་རིག
༦༽ལུས་ཁམས་གསོ་བ་སྨན་གྱི་གཞུང་།
མེ་བཙའི་བཅོས་ཐབས་ལས། རྩྀབུ་ཐུང་ཞྀ་གསུམ་གྱྀ་གྱོང་བ ་ར་དུ་བཏབ་ན། ནང་གྲོལ་ནང་དུ་རླུང་ཞུགས་སྟེ་འཁྲོག་པ་དང་མཆྀན་པར་རླུང་ཞུགས་དང་། མཚེར་སྐྲངས་པ་ལ་ཕན་ཏེ་མྱེ་བཙའ་བདུན་ཏབ་བོ ། །རྩྀབ་བུ་ཐུང་གཉྀས་གྱྀ་གོང་བར་གཤུལ་བར་ཉེ་བ་བཏབ་ན། རླུང་ཤོར་ཏེ་ན་བ་དང་། མཁལ་མའྀ་རྩ་གྱེན་དུ་འསྒྲེང ་སྟེ་སྐད་ཐབས་སུ་ན་བ་དང་། རོ་སྟོད་འགོ་གཅོད་དང་རུས་མྱྀག་དུ་རླུང་ཤོར་ཏེ་ན་བ་ལ་ཕན་ཏེ་མྱེ་བཙའ་དགུ་བཏབ་བོ། ནུ་མཛྀང་གཉྀས་གྱྀ་བར་བྲང་གྱྀ་ལྷེའུ ་ཀྱྀབ་ཀྱྀབ་པོ ། དབྱེ་བའྀ་མཚམས་སུ་བཏབ་ན། དབུགས་ཚ་བ་དང་། ཆུ་སེར་སྙྀང་ལ་བྲོས་པ་དང་། བྱྀས་བའྀ་བྲང་ནད་ཕན་ཏེ་མྱེ་བཙའ་བདུན་བཏབ་བོ། … … ལྟ་བུ་བཙན་པོའི་སྐབས་ནས་སྨན་སྦྱོར་རིག་པའི་ལག་རྩལ་ཚད་མཐོར་སླེབས་ཤིང་། ལྷག་པར་མེ་བཙའ་དང་འཕུར་མཉེད་ཀྱི་ལག་རྩལ་ནི་ཆེས་འབུར་དུ་ཐོན་པ་ཞིག་ཡིན། བཅོས་ཐབས་འདིའི་བྱ་སྤྱོད་དང་ཆོ་ག་ཇི་ལྟར་དགོས་པའི་སྐོར་གྱིས་མཚོན། སྐབས་དེ་དུས་ནས་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་དར་སྲོལ་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་སྣང་ལ། ལྷག་དོན་ཆེས་ཡ་མཚན་དགོས་པ་ཞིག་ལ། གནའ་བོའི་ཡིག་རྙིང་ནས་རྙེད་པའི་སྨན་གཞུང་མང་ཆེ་བ་ནི་རྨ་བཅོས་ཁྲག་གཅོད་གི་སྐོར་ཡིན། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིབ་ཏུ་འཚོལ་ན། བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་དམག་གི་ཡོ་ལངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་གི་བདེན་དཔང་དང་མཚུངས་ཏེ། མི་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་ན་ནས་ཉལ་ས་དྲོན་པོའི་ནང་ཤི་བ་ལས་དམག་སར་ཁྲག་རལ་འཛར་འཛར་གྱིས་ཤི་མཁན་མང་བ་དང་། དེ་གྲས་ལ་དཔའ་བོའི་མཚན་སྙན་དང་བསྟོད་པའི་བྱ་དགའ་ཡང་རག་པ། དེས་ན་སྐབས་དེའི་སྨན་པ་ཚོས་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་གནས་བབ་ཀྱི་དགོས་མཁོར་གཙོ་བོར་བལྟས་ནས་བློ་ཡི་ནུས་པ་ཡོད་ཚད་རྨ་གསོ་ཁྲག་གཅོད་ཀྱི་གསོ་རིག་ལག་རྩལ་ལ་གཏོང་བའི་གནས་ལུགས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་འོང་། སྨན་སྦྱོར་རྩོམ་སྲོལ་འདི་དག་ཀྱང་བརྗོད་གཞི་ཞིབ་ཚ་བ་དང་གོ་རིམ་ལྡན་པ། བརྗོད་པ་གནའ་རྩོམ་བྱིངས་དང་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་མངོན། དེ་ཡང་(མེ་བཙའི་བཅོས་ཐབས)འདིའི་ནང་དུ་གསང་མིག་ལྔ་བཅུ་ང་གཅིག་འཁོད་ཡོད་ཅིང་ནད་ཀྱི་ལྕི་ཡང་ལ་བརྟག་ནས་མེ་བཙའ་ལ་ཕྲ་སྦོམ་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་གནད་ཐོག་ཏུ་གདབ་ཚུལ་ཞིབ་པ་མ་ཟད། ནད་རིགས་མང་པོའི་ནད་རྟགས་དང་བཅོས་ཐབས་བཅས་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང་ལན་ལེན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་བཅོས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན། དཔྱད་ཡིག་འདི་ནི་སྔོན་ཆད་ཕྱག་སྤལ་དུ་མེད་ཅིང་། གྲུ་གུའི་དཔྱད་ལྕགས་དང་ཞང་ཞུང་གི་དཔྱད་ཕུགས་དང་དཔྱད་ཡིག་ཐམས་ཅད་ལས་བཏུས་པའི་མན་ངག་གཅེས་བསྡུས་ཤིག་ཡིན་པར་འཁོད་དོ།
གངས་ཅན་རྩོམ་རིག་རྒྱ་མཚོ་འཁྱིལ་བའི་འཇིངས། ། སྒྱུ་རྩལ་གཤོག་དྲུག་གཡོ་བའི་གསེར་མིག་ཉ། ། དུས་ཀྱིས་གཏུགས་པས་ལྕེ་མེད་འཕར་འགྲོ་ཡིས། ། རྐྱལ་འགྲོས་རྩེན་པ་རིག་པའི་ཞེན་ཁོག་ཙམ། ། ཝཱ་ཎའི་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་རིག་རླབས་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་གིས་གོ་སྒྲིག་གནང་བའི་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་རིག་པའི་ཟབ་སྦྱོང་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་ཏུ་འབུལ་རྒྱུའི་གཏམ་བཤད་དུ། སྤྱི་ལོ་༢༠༡༠ཟླ་༣པའི་ཚེས་༤ཉིན་ནཻརུ་མགྲོན་ཁང་དུ་བྲིས་པ། ཕྱིས་སྣོན་འཕྲི་དང་བཟོ་བཅོས་ཅུང་ཟད་བྱས་པ་དགེའོ། །
གནམ་ས་གོ་འབྱེད།
གནམ་ས་གོ་འབྱེད། རྩོམ་པ་པོ། ཞོགས་དུང་། ——ས་བྱི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་ལ་བྲིས་པ། བདེ་སྐྱིད་ནི་རང་དབང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། རང་དབང་ནི་དཔའ་སྤོབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།  ——གནའ་བོའི་ཀེ་རི་སེའི་དམངས་གཙོའི་ཆབ་སྲིད་མཁན་ཕེ་རི་ཁི་ལེས། ༢༠༠༨ལོའི་བོད་ཀྱི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་འདིར་དབང་སྒྱུར་པས“༣་༡༤དོན་རྐྱེན”དང་། “ལྷ་སའི་དོན་རྐྱེན” “ལྷ་སའི༣་༡༤དོན་རྐྱེན” “༣་༡༤ལྷ་སའི་ཟིང་ཆ” “ལྷ་སའི༣་༡༤ང་གཅོག་འཕྲོག་སྲེག་དོན་རྐྱེན”སོགས་བཏགས་འདུག་པ་དང་། བོད་ཀྱི་གསར་ལམ་ཁག་དང་རྩོམ་པ་པོའི་ཁྲོད་དུ། “ཞི་རྒོལ་ལས་འགུལ་ཆེན་མོ”དང“ས་བྱི་ཞི་རྒོལ་ཆེན་མོ” “ཞི་བའི་འོས་ལངས” “སྒེར་ལངས” “སྡེབ་ལངས”ཞེས་སོགས་བཏགས་མིང་གང་མང་འདུག་མོད། ཁོ་བོས་མིང་དེ་ལྟར་འདོགས་དོན་ནི། དབང་སྒྱུར་པའི་བཏགས་མིང་རྣམས་ཁྱབ་ཆུང་བ་དང་། ངོས་བཟུང་མེད་པ། ཕྱོགས་རེ་བའི་སྐྱོན་འདུག་ཅིང་། ཕལ་ཆེ་བ་ཕྱོགས་རིས་འཐེན་འཁྱེར་དང་གླེང་ཕྱོགས་ངན་དམོད་ཀྱིས་བཏགས་ཕྱིར། བཏགས་མིང་དོན་ལ་མི་གནས་པས་དབྱུགས། བོད་མིས་བཏགས་པ་ལྟར་ན། ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་འདིར“རྩ་འཛུགས་ཡོད་པ་དང་། དམིགས་ཡུལ་ཡོད་པའི”དོན་ཅན་གྱི་ལས་འགུལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མེད་པ་དང་། “གཉའ་གནོན་པ་ལ་ངོ་རྒོལ”བྱས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་གྱེན་ལོག་གི་ཁྱད་ཆོས་འདུག་པ་དང་། “ལོག་སྤྱོད་དབང་སྒྱུར་ལ་རྒོལ་ཕྱིར་ཐུན་མོང་གིས་དྲག་པོས་སྦྱོར་བ་བརྩམས”པའི་དོན་ཅན་གྱི་འོས་ལངས་མ་ཡིན་པར་ཞི་བའི་ཁྱད་ཆོས་འདུག་ཕྱིར། བཏགས་མིང་དེ་རྣམས་ཀྱང་དོར། ཁོ་བོས་དུས་ས་བྱི་དང་རྣམ་པ་ཞི་བ། ངོ་བོ་གསར་བརྗེ་སྟེ། “རང་བྱུང་ཁམས་བཅོས་སྒྱུར་དང་སྤྱི་ཚོགས་བཅོས་སྒྱུར་ཁྲོད་གསར་བཅོས་ཆེན་པོ་བྱས་པ”དང་། “སྤྱི་ཚོགས་ལམ་ལུགས་རྙིང་པ་གཏོར་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ལམ་ལུགས་གསར་པ་གཞི་ཚུགས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་མདུན་སྐྱོད་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ་ཡིན”ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྟར་དང་། བོད་ཀྱི་གདགས་སྟངས་ལྟར་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཡོངས་གྲགས་ཁྱབ་སྤྱོད་ཀྱི་བརྗོད་པ་དང་ཡང་བསྟུན་ཏེ“ས་བྱི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ”ཞེས་བཏགས་པ་ཡིན།
གཏམ་གྱི་འགོ་མ།
ད་ལོར། ཁོ་བོར་ཚོར་ཤེས་ཆེན་པོ་གསུམ་བྱུང་ཡོད་པ་ཡིན། དེ་ཡང་དགའ་བའི་ཚོར་པ་དང་། སྐྱོ་བའི་ཚོར་པ་དང་། འཇིགས་པའི་ཚོར་པ་བཅས་སོ།། ཁོ་བོས་ཐོག་མར་འདི་གསུམ་བཤད་པའི་རྗེས་ལ། དེ་འབྲེལ་རང་བཞིན་གྱིས་བཤད་དགོས་བྱུང་བའི་བསླབ་པ་འཚེ་མེད་ཞི་བའང་བཤད་རྒྱུ་ཡིན།
སྤྱིར་ཚོར་ཤེས་ཞེས་པ་ནི་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་བརྡ་སྤྲོད་ནུས་པ་ཞིག་མ་རེད། རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཡོད་དེ། གཅིག་ནི་མི་རྣམས་ལ་རྗོད་བྱེད་ཀྱིས་ཁེགས་པས་དང་། གཉིས་ནི་མི་རྣམས་ལ་ཉམས་མྱོང་གིས་ཁེགས་པས་སོ།། དེ་ཡང་ཚོར་ཤེས་གང་རུང་བརྗོད་མཁན་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱིས་སྟོངས་པར་གྱུར་པ་དང་། ཚོར་ཤེས་གང་རུང་ཉན་མཁན་ལ་ཉམས་མྱོང་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ན། ཚོར་ཤེས་གང་ཡང་དཔྱོད་ཤེས་ཀྱིས་བཤད་ནུས་པ་ཞིག་མ་རེད། མི་རྣམས་ཀྱིས་ཚོར་ཤེས་གོ་བྱེད་དུ་མིང་བརྡ་ཐ་སྙད་གང་ཇི་སྙེད་ཅིག་བཟོས་ཤིང་། གདོང་གི་ཉམས་འགྱུར་དང་། ལག་གི་ཕྱག་རྒྱ། སྐད་ཆའི་གདངས་དབྱངས་དང་བཅས་ཏེ་བརྡ་སྤྲོད་པར་བྱེད་མོད། བརྡ་སྤྲད་པ་ཇི་བཞིན་འཕྲོད་པར་འགྱུར་བ་ནི་དཔེ་མི་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། དེ་ལྟ་ནའང་། ཚད་འདི་ནས་བཤད་ན། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཡོད་རྒུ་དཔྱོད་ཤེས་ཀྱིས་བཤད་ཁུལ་བྱས་པ་ཙམ་མམ་རྗོད་པ་ཙམ་པོ་བའི་ངོས་ནས་མ་དར་བ་མེད་པ་འདྲ་བས། ཁོ་བོས་ཀྱང་འདི་ཉིད་ཆོས་ཉིད་ཅིག་ལ་ཆ་བཞག་སྟེ་ཚོར་ཤེས་གང་རུང་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་བཤད་འདོད་པ་ཡིན།
དང་པོ། དགའ་བ་སྙིང་སྟོབས་ས་བོན་དགུ་འགྱུར།
ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་མཐོ་ས་ནས་བལྟས་ན། དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་དུས་མགོར་སླེབས་པ་ན། བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་ད་གཟོད་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ། ཐོབ་ཐང་དང་དམངས་གཙོ། དད་མོས་སོགས་སོ་སོའི་ཐོབ་ཐང་རྣམས་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་། བློ་ཐག་རྦད་ཆོད་ཀྱིས་བརྩད་བྱུང་བ་ནི་དངོས་གནས་དགའ་འོས་པ་ཞིག་རེད། ཐོབ་ཐང་གི་ཕྱིར་དུ་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་བསླངས་པ་འདིས་ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན་མི་བུ་སྒེར་གྱི་ཐོབ་ཐང་བརྩད་པ་དང་། ཆུང་ས་ནས་བཤད་ན་མི་རིགས་ཀྱི་ཁོག་དཔུང་ལ་རྒྱ་བརྩད་བྱུང་བས། ཆེ་ས་ཆུང་ས་གང་ནས་བསམས་ཀྱང་བསུབ་ཏུ་མེད་པའི་བོད་མིའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྡོ་རིང་ལྟར་སོང་འདུག་ཕྱིར། སྒེར་གཅོད་པའི་ལག་རོགས་ཤིག་མིན་ཚེ་ཐམས་ཅད་དགའ་འོས་པའི་དོན་དག་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་ཅི་ལ་མི་རྩི།
ཕྱིར་དྲན་ཞིག་བྱས་ན། བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་མཇུག་རྫོགས་པ་ནས་བཟུང་། བོད་མི་ཚོའི་ཤེས་རབ་དང་བློ་གྲོས། འཇོན་ནུས་མཐའ་དག་ནང་སེམས་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་ཤུགས་ཕུལ་ཏེ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཙལ་ཅིང་ཆོས་དང་ཆོས་ལུགས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲུབས་ཏེ་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་ཡས་མས་འགོར། དུས་ཡུན་རིང་པོ་དེ་འདྲའི་ནང་ལ། ཁོང་ཚོས་དེ་སྔའི་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ས་ཁོངས་འདུ་ཤེས་དང་རིགས་རྒྱུད་འདུ་ཤེས། ཁྱིམ་སྲིད་འདུ་ཤེས། དཔའ་བོའི་འདུ་ཤེས་རྣམས་རིང་དུ་སྤངས་ཏེ། མར་གྱུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་འཚང་རྒྱ་བའི་གདམས་པ་གཅིག་པུ་དེ་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་། བློ་ཐག་རྦད་ཆོད་ཀྱིས་ལྷུར་བླངས་པ་སྟེ། བློ་སྦྱོང་ཞེན་པ་བཞི་བྲལ་གྱིས་བདེན་པ་བཞི་དང་ལྟ་བ་བཀར་བཏགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་སོགས་བཤད་ཅིང་བསྒྲུབས་ཏེ་འོངས་པ་དེ་འདྲ་རེད། དེ་ཡང་མི་ཆོས་རིག་གནས་དང་ལྷ་ཆོས་རིག་གནས་གཉིས་དང་། འཇིག་རྟེན་རིག་གནས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རིག་གནས་གཉིས། སྲིད་པའི་རིག་གནས་དང་ཞི་བའི་རིག་གནས་གཉིས། མངོན་གྱུར་རིག་གནས་དང་ལྐོག་གྱུར་རིག་གནས་གཉིས་བཅས་ལས་སྔ་མ་རྣམས་སྤངས་ཏེ་ཕྱི་མ་རྣམས་བླངས་པ་དང་། མ་མཐར་ཡང་ཕྱི་མ་གཙོ་ལ་སྔ་མ་ཕལ་བར་བསྐྱུར་བཞག་པ་རེད། དེ་བས། སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ཞེས་ཡང་ཡང་བཟླས་ཤིང་བསྒོམས་ཏེ་ཆོས་ལུགས་བསྒྲུབས་པ་མ་གཏོགས། རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་དང་ཐོབ་ཐང་དང་དམངས་གཙོ་ཞེས་སྲིད་ཀྱི་དོན་བྱས་མི་འདུག ཁྱིམ་སྲིད་བརླག་མི་རུང་ཞེས་པའི་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ཁྱིམ་སྲིད་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞིག་ཡོད་པའི་དབང་དུ་བཏང་ནའང་། ཕྱི་ཕྱིར་སླེབས་དུས“ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ”ཞེས་ཕལ་བའི་གནས་སུ་དེད་སོང་བས། མི་རྣམས་ལ་མཚོན་ན་རང་དབང་ཞེས་པ་དང་འདྲ་མཉམ་ཞེས་པ་དང་ཐོབ་ཐང་ཞེས་པ་དང་དམངས་གཙོ་ཞེས་པའི་ཁྱིམ་སྲིད་ཀྱི་དོན་རྣམས་ནི་ཟ་རྒྱུ་ཞིག་གམ་འཐུང་རྒྱུ་ཞིག་ཡིན་མིན་ཡང་ཧ་གོ་མེད་པའི་ཚོད་རེད།
རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ། ཐོབ་ཐང་དང་དམངས་གཙོ་སོགས་ནི་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བརྡ་ཆད་ཅིག་ཡིན་ནའང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་། ས་ཁོངས་ཀྱི་འདུ་ཤེས། མི་རིགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དབེན་པའི་ཡུལ་དུས་སུ་བརྡ་ཆད་དེ་དག་ལ་ཤེས་རྟོགས་འབྱུང་བ་ནི་དཔེ་མི་སྲིད་པ་ཞིག་རེད། འདུ་ཤེས་དེ་དག་ཡོད་མ་མྱོང་བའི་རྟགས་ནི་ལོ་ཚིགས་སྐོར་ཞིག་གཞན་དང་བསྡུར་བས་ཀྱང་ཤེས་ཏེ།
སྤྱི་ལོ1215ལོར་དབྱིན་ཇི་པ་རྣམས་ཀྱིས《རང་དབང་རྩ་འཛིན་ཆེན་མོ》བཟོས་ཤིང་། དེར་རང་དབང་དང་ཐོབ་ཐང་གི་གོ་དོན་རྩ་འཛིན་དུ་ཕབ་པའི་དུས་རབས་སུ། བོད་རྣམས་སིལ་བུར་ཐོར་ཏེ་སིལ་བུར་གནས་ཤིང་སོ་སོའི་ས་ནས་ཡོན་རྒྱལ་པོ་དང་རྒྱལ་སྲས་ལ་མགོ་བཏགས་ཞུས་ཞོར་ཆོས་སྡེ་གསར་རྒྱག་ལ་བྲེལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ལུས་སོང་།
དེ་ནས་མི་ལོ་མང་པོ་ཕྱིན་པ་སྟེ་མུན་ནག་ལྟ་བུའི་དུས་རབས་བར་མ་མཇུག་རྫོགས་ནས་ཡུན་རིང་མ་ལོན་པའི་སྤྱི་ལོ1689ལོར། དབྱིན་ཇི་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་བསྐྱར《ཐོབ་ཐང་ཁྲིམས་འཆར》བཟོས་ཏེ་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་དག་ཁྲིམས་ཀྱི་འཆར་ཟིན་དུ་བཅས་དུས་སུ། བོད་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་སིལ་བུ་ནས་སིལ་བུར་འཐོར་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བའི་ནང་རྐྱེན་ཏེ། ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་རྩོད་པའི་སྒང་རེད། ཧམ་པ་སྟག་རྐྱང་གིས་ཟ་སེམས་ཆེ་བའི་གཞན་རིགས་ཀྱིས་ཚུལ་དེ་ལ་གནས་དུས་ཚོད་རྩིས་ཀྱིས་སྲིད་དབང་གཡོ་འཛིན་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་མངོན་ལྐོག་ཀུན་ནས་བསྟར་ནའང་། བོད་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་ཙམ་བརྩད་དེ་རྩོད་ཉོག་གི་རྒྱལ་ཕམ་ཤན་མ་ཕྱེད་པར་ཡོད་ཚུལ་ནི་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པའི་རྡོ་རྗེས《གྲུབ་མཐའ་ཆེན་མོའི་རྩ་བ》མཛད་པའི་དུས་ལ་ཁེལ་འདུག་པས་ཤེས་འོང་།
དེ་ནས་མི་ལོ་ཆིག་བརྒྱ་མ་ལོན་པའི་དུས་ཏེ་སྤྱི་ལོ1776ལོར་ཨ་རི་པ་རྣམས་ཀྱིས《རང་བཙན་གསལ་བསྒྲགས》སྤེལ་ཅིང་། མི་བུའི་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་གྱི་ཐོབ་ཐང་རྣམས་ཟིན་ཐོར་བཀོད་དེ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་དུས་ནི། སྐབས་དེར་མཚན་སྙན་མཐོ་བའི་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པ་དཔལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་ཆིང་ཆན་ལུང་གིས་རྒྱ་ནག་པེ་ཅིང་དུ་གདན་ཞུའི་ཡི་གེ་འབྱོར་བའི་ལོ་ལ་ཁེལ་འདུག་ཅིང་། མ་འགྱངས་པར(1779ལོ)ཕེབས་འབྱོར་བྱུང་ནས་གསུང་ཆོས་མང་པོ་བསྩལ་པའི་དུས་རེད། བོད་གཞུང་དབང་ཆ་ཚོད་འཛིན་དང་བོད་སྡོད་ཨམ་བན་གྱི་དབང་ཆ་སྲ་བརྟན་བཏང་བའི《ཆུ་གླང་རྩ་ཚིག》དོན་ཚན་ཉེར་དགུ་ཅན་གཏན་འབེབས་བྱེད་མཁན་ནམ། སྲིད་དོན་མགོ་མཇུག་གོ་ལྡོག་བྱེད་མཁན་དེ་རིགས་ལ་བོད་རྣམས་ཀྱིས“གོང་མ”ཞེས་འབོད་ཅིང་། འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ཟེར་ནས་བུ་སྟོར་མ་ལ་དུངས་པ་བཞིན་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བྱེད་དུ་སོང་ངོ་།། འབྱོན་དོན་ནི“མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ”ཟེར་བའི་བླ་མེད་ཀྱི་འབྲེལ་བར་རློམ་པ་དེའི་ཟམ་མཐུད་དུ་བྱོན་པ་ཡིན་ཟེར་ལས་ཆེ་མོད། དོན་དངོས་སུ་སོ་སོའི་བདག་པོས་འབངས་ལ་བསྩལ་པའི་ཐམ་ག་དང་། འཇའ་ས། གོ་གནས། རྒྱུ་ནོར་སོགས་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་རེད། གདན་ཞུས་ཕེབས་འབྱོར་དེ་ལྟ་བུ་ནི“མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ”ཡི་བྱུང་བ་བརྒྱ་ལས་དཔེ་མཚོན་གཅིག་སྟེ། དེས་གོང་མ་དང་འོག་མ། སྟེང་མ་དང་འགབ་མའི་འབྲེལ་བ་མཚོན་པ་མ་གཏོགས། འདྲ་མཉམ་དང་རང་དབང་མཚོན་མེད་པ་མངོན་གསལ་རེད། 
ཡང་མི་ལོ་མང་པོ་མ་ཕྱིན་པའི་སྤྱི་ལོ1789ལོར། ཧྥ་རན་སི་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བུའི་ཐོབ་ཐང་དེ་དག་ཁོ་ཚོའི《མི་བུའི་ཐོབ་ཐང་གསལ་བསྒྲགས》སུ་གསལ་པོར་བཀོད་དུས་སུ། བོད་རྣམས་ཀྱིས་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་ཞེས་པ་གོ་ཐོས་ཡོད་པ་ལྟ་ཞོག འཛམ་གླིང་ཞེས་པའང་ག་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་ཧ་གོ་མེད་པའི་ཚོད་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི། འཛམ་གླིང་ཞེས་པ་ངོ་སྤྲོད་རགས་རིམ་མཛད་མཁན་གྱི་བཙན་པོ་ནོ་མིན་ཧན་འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་བསྟན་འཛིན་འཕྲིན་ལས་འཁྲུངས་མ་ཐག་པའི་ལོ་རེད། ཁོང་གིས་ཕྱིས་སུ《འཛམ་གླིང་རྒྱས་བཤད》(1830ལོ)བརྩམས་གནང་ནའང་། འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་གྲུ་སྐོར་ཞིག་གི་སྣོད་བཅུད་དག་ལྷ་སྒྲུང་དང་གནའ་ཐོས། མཚར་གཏམ་གྱིས་བཅིངས་ཏེ་ལྷ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་མཛུབ་གཡོས་པ་ཙམ་ལས་མི་ཆོས་ཀྱི་བློ་མིག་སྤྱོད་ཐུབ་མེད་པ་འདྲ། དེ་འདྲ་ཡིན་ཕྱིན། འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གཞན་ན་ཆེས་གལ་ཆེན་གཙིགས་ཆེན་དུ་བརྩི་ཞིང་སྲིད་ཆོས་སུ་གྱུར་པའི་མི་བུའི་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་སོགས་ནི་བོད་རྣམས་ཀྱིས་སྣང་ལ་ཅི་ལྟར་ངེས་ཏེ་ངེས་སྲིད་པ་མ་རེད།
སྲིད་ཆོས་རྩྭ་བཞིན་དོར་ལ་ལྷ་ཆོས་གསེར་བཞིན་བླངས་ཏེ་ལྷོད་གཡེང་འཐུས་ཤོར་གྱིས་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སོང་བ་སྟེ། སྤྱི་ལོ1948ལོར་སླེབས་པ་ན། འཛམ་གླིང་སྒང་དུ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་བཙུགས་ཏེ། རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་གང་ཡང་བཙན་གཉོམ་དང་དབུལ་ཕྱུག་ལ་མ་ལྟོས་པར་སོ་སོའི་གོ་ཐང་ཉེ་སྙོམས་བབ་འབྲེལ་འབྱུང་བའི《འཛམ་གླིང་མི་བུའི་ཐོབ་ཐང་གསལ་བསྒྲགས》བྲིས་ཏེ་འདྲ་མཉམ་དང་རང་དབང་གི་རྩ་དོན་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་ལ་བསྒྲགས་དུས་སུ། མར་གྱུར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པའི་བོད་མི་ནི་དེ་དུས་ད་གཟོད་གཉིད་ལས་ས་མ་སད་དུ་འཛམ་གླིང་ཞེས་པ་ངོས་འཛིན་དུ་ཕྱི་རོལ་ལ་ལྟ་སྐོར་དུ་འགྲོ་ཁུལ་བྱས་པ་སྟེ། རལ་པོར་ལྷན་པའི་སྐྱོ་རོགས་ཀྱི་དཔེ་བཞིན་ཨ་རི་དང་དབྱིན་ཇིའི་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག་ཚོང་དོན་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཞེས་པ་ཞིག་རྩ་འཛུགས་ཀྱིས་ཨ་རི་སོགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ལ་བཏང་སོང་བ་དེ་ཙམ་རེད། བོད་ཀྱི་བརྟན་གཡོ་རྣམས་དེ་ལྟའི་མུར་ཅི་མིན་འདི་མིན་དུ་སྟག་གི་སྟེང་ལ་ཝ་མོ་བསྣན་པ་ལྟ་བུའི་གཞན་རིགས་ཀྱིས་རྡོག་བརྫིས་བྱེད་ས་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། ད་ལྟའི་བར་དུ་ཅི་ཡིན་འདི་ཡིན་མེད་པར་ཕ་བསད་པ་ལ་རྒྱལ་རྔ་བརྡུངས་ནས་སོས་དལ་བག་ཕེབས་སུ་བསྡད་སོང་བ་དེ་འདྲ་རེད། (གོང་གི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྣམས《བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》ཡི《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འདས་པའི་ལོ་ཚིགས་དང་སྦྱར་ཏེ་བསྒྲིགས་པའི་རེའུ་མིག》དང《དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ》ཡི《ལོ་ཚིགས་དྭངས་ཤེལ་མེ་ལོང》དག་གཞིར་བཟུང་ནས་བྲིས་པ་ཡིན།)
ང་ཚོས་གོང་གི་ལོ་ཚིགས་འདི་ཙམ་གཤིབ་བསྡུར་བྱས་པས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནད་འགའ་ཟིན་ཡོད་སྙམ་སྟེ། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནི་མགོ་འདོགས་རིང་ལུགས་དང་། གྲུབ་མཐས་འཐེན་འཁྱེར། མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བ། ཁ་རུབ་སྒོ་བསྡམས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་མ་འདས་པའི་ཚུལ་དེ་རེད།
དངོས་གྲུབ་
དངོས་གྲུབ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
གནམ་ས་གོ་འབྱེད།
ཡིན་ནའང་། སྤྱི་ལོ་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་དུས་མགོར་སླེབས་པ་ན། མི་བུ་སྒེར་གྱི་ཐོབ་ཐང་གི་གོ་རྟོགས་སད་པའི་རྟགས་སུ་མཐོང་དཀའ་ནའང་། མི་རིགས་དང་རིག་གནས། ས་ཁོངས་སོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྙེད་པའི་དན་རྟགས་སུ། དེ་སྔའི་ལྷ་ས་ཁོ་ན་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་དུ་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་གྱི་སྐད་གསང་མཐོན་པོར་བསྒྲགས་པའི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་གཞི་ཁྱོན་ཆེན་པོ་ཞིག་བློ་ཐག་རྦད་ཆོད་དང་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་འཕྱུར་བ་དང་། ལྷ་སར་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་ནས་དབུ་བརྩམས་པའི་གསར་བརྗེ་དེ་ནི་རྫིང་ལ་རྡོ་བ་དབྱུགས་པ་བཞིན་ཕྱོགས་བཅུར་མཆེད་ཅིང་། དགོན་གྲོང་དང་ཕོ་མོའི་དབྱེ་བ་མེད་པར་སྟོད་མངའ་རིས་ནས་སྨད་མདོ་ཁམས་བར་དུ་འབྲོག་གི་རྩྭ་ཐང་དང་རོང་གི་སྲང་ལམ་གང་ལའང་གནམ་ལ་སྐར་འོད་འཚེར་བ་བཞིན། ས་ལ་མེ་ཏོག་གད་པ་བཞིན་ཤིན་ཏུ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་གཡོས་སོ།། 
བྲག་དང་སྒོ་ང་། ཁྲ་དང་བྱེའུ། ར་དང་སྤྱང་ཀིའི་ངང་ཚུལ་ཡིན་པ་ཤེས་བཞིན་དུ། སྟག་དམར་ཡག་རྒྱ་རྫོང་ནགས་དང་འབྲོང་བྲེ་སེར་ཁྲ་ཡག་རྫ་ལ་འཇུག་པ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་སད་འདི། མ་གཞི་དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཡིད་མཁར་བརྣགས་པའི་རེ་བའི་འདོད་པ་སྐར་མདའ་བཞིན་གནམ་ནས་ལྷུང་བ་དང་། མི་ལོ་མང་པོར་སེམས་ལ་བཅངས་པའི་བདེན་པའི་ན་ཟུག་ཆུ་མིག་བཞིན་ས་ནས་བརྡོལ་བ་ཡིན་ནའང་། སྣོག་རྫུན་འཕྲུལ་གསུམ་གྱིས་སྣ་ནས་ཁྲིད་ཅིང་གཡོ་སྒྱུ་ཁྲམ་གསུམ་གྱིས་རྩིབ་ནས་བསྐྱོར་ལ། གཏུམ་དྲག་བཙན་གསུམ་གྱིས་རྗེས་ནས་བཤར་བའི་མི་ཡུལ་སྒེར་གཅོད་ཀྱི་གཤིན་རྗེའི་འཁོར་ལོ་དེས། རྡུང་འཚིར་གནོན་གསུམ་ནམ་ལངས་པ་འདྲ་བ་ཞིག་དང་སྒྲོ་སྐུར་རྩད་གསུམ་ས་རུབ་པ་ལྟ་བུའི་ལས་ཀྱིས། སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་ཚ་དང་ཚ་བ་ཡང་སོས་དང་གྲང་དང་གྲང་བ་པད་ཆེན་ལྟར་གས་པའི་གནས་ལ་ཁྲེལ་བག་མེད་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་བརྫངས་སོང་།
འོན་ཀྱང་། རྒྱུག་པ་ལེབ་རྡུང་བྱས་ཀྱང་དངངས་མ་སྐྲག དཀར་པོ་རུས་རྐང་གཏོར་ཡང་འཇིགས་མ་ཡེར། དམར་པོ་ཁྲག་ལ་བརྫིས་ཀྱང་དཔའ་མ་ཞུམ། རྣོ་ལྕགས་ངར་མ་དང་ལྕགས་སྒྲོག་ཁོལ་མ། མདའ་མདེའུའི་ཚ་དབལ་ལ་བྲང་ཁོང་དང་གདོང་པ་གཏོད་ནུས་པའི་སྙིང་སྟོབས་འདིས། རང་ས་མ་མོའི་བྲང་མགོ་འདྲ་བོ་རང་གིས་སྲུང་ཞིང་། རང་ཐང་གསེར་གྱི་ཐུ་ལུམ་འདྲ་བོ་རང་གིས་འཚོས་པ་ཡིན་ཕྱིར། མི་ཡུལ་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སྙིང་སྟོབས་གང་གིས་ཀྱང་འདི་ཡི་ཁྲི་ཆའི་ཆར་ཡང་ག་ལ་འོང་། སྟག་གཟིག་དོམ་དྲེད་དཔའ་བ་གཟན་ལ་དཔའ་བ་ཙམ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་མི་བུ་དཔའ་བ་འཕྲུལ་ལ་དཔའ་བ་ཙམ་རེད། ལྷ་འཛུམ་མདངས་གྲོལ་ཞིང་འདྲེ་ཞེད་སྣང་ལངས་ལ། མི་བུས་སྨོན་པ་ཤོར་པའི་སྙིང་སྟོབས་འདི་ལྷ་ཡི་བྱིན་རླབས་དང་འདྲེ་ཡི་ཆོ་འཕྲུལ་མིན་ལ། མི་བུས་བཤུག་སྤྲོད་ཀྱང་མ་ཡིན་པར། ཕ་རྒན་གྱི་ལྕེ་སྣེ་ནས་གསུངས་ཤིང་མ་རྒན་གྱི་ལག་སྣེ་ནས་སོན་པས། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་གཟིགས་ན་སྟོད་རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་ནས་འཛུམ་ཆོག་ཅིང་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཐོས་ན་སྨད་རྒྱ་མཚོའི་གཏིང་རིམ་ནས་བཞད་ཆོག་ཨང་། “བདག་བློའི་ཏི་སེའི་རི་བོར་བག་ལ་ཉལ་བའི་གངས་སེང་དཀར་མོས་གནམ་ས་གཡོ་བའི་གཡུ་རལ་གསིག”པའི་སྙན་ངག་པའི་བརྗོད་པ་དེ། ད་ལྟ“བདག་བློའི་ཏི་སེའི་རི་བོར་མཁའ་ལ་འཕྱོ་བའི་གངས་སེང་དཀར་མོས་གནམ་ས་གཡོ་བའི་གཡུ་རལ་གསིག”ཏུ་ངང་ཤུགས་ཀྱིས་བཅོས་པ་མ་ཡིན་ནམ།
འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཧྲིག་ཧྲིག་པོ་དང་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་པོ་ཡེར་ཡེར་བོར་བཟོས་པའི་མི་ཡུལ་གཟི་བརྗིད་ཡོད་ཚད་ཀྱི་དྭངས་མ་འདིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ནི། ལ་ལས་དབང་སྒྱུར་འགོངས་པོའི་སྲིད་ཇུས་མ་རུངས་པ་ཡིན་པར་བཞེད་པ་ལྟར་ན། གནོན་ཤུགས་གང་ཞིག་ཐེགས་པར་དཀའ་བས་ཞབས་ནས་གྱེན་ལ་ལྡོག་པར་རྩོམ་པའི་སྙིང་སྟོབས་ལ་བསམ་ན་དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་ལོས་ཡོད་སྙམ་ཞིང་། འགའ་ཤས་ཧམ་པ་ཅན་གྱིས་རྒྱུ་ནོར་བགོ་སྐལ་ཕྲོགས་པས་ཡིན་པར་བཞེད་པ་ལྟར་ན། ཞིང་གི་རྡུལ་སྙེད་རང་ལ་དབང་བས་རྐུན་ཇག་ཚོགས་ལ་རྒོལ་བར་རྩོམ་པའི་འུ་ཐུག་ལ་བསམ་ན་དེ་ལའང་གཏན་ཚིགས་ཤིག་ལོས་ཡོད་སྙམ་བྱུང་། ཁ་ཅིག་གིས་དངོས་གཙོ་སྨྲ་བ་སེམས་གཙོ་སྨྲ་བ་ལས་ཕམ་པའི་འབྲས་རྟགས་སུ་བཞེད་པ་ལྟར་ན། ཤིན་ལྐོག་རིག་གནས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་ལ་དཔྱད་མི་བཟོད་པས་དད་པའི་སྟོབས་ནི་སྟོབས་ཤུགས་ཀུན་ལས་ཀྱང་ལྷག་པར་བསམ་ན་དེ་ལའང་གནས་ལུགས་ཤིག་མི་འདུག་བསམ་གྱི་མེད། དེ་ལྟར། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཚ་གཅུན་གནོན་སྡོམ་དང་། དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཧམ་ལེན་བཙན་འཕྲོག རིག་གནས་ཀྱི་སིམ་ཟོས་འདྲ་སྒྱུར་བཅས་ཟུར་གང་ནས་བལྟས་ནའང་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་འདི་འདྲ་སློང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་མ་སོང་བ་འགའ་ཡང་མེད་པ་འདྲ། ཡིན་ནའང་། ཁོ་བོས་དེའི་ཕན་ཆད་ནས་མཐོང་བ་ནི། བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཏེ་བག་ལ་ཉལ་བའི་ཁྱིམ་སྲིད་འདུ་ཤེས་གཏིང་ནས་སད་དེ། རིགས་རྒྱུད་དང་ས་ཁོངས་ཀྱི་“བདག”འཚོལ་བའི་སྙིང་སྟོབས་དེ་ཡིན་སོང་། རྒྱུ་མཚན་ནི། སྤྱི་ལྡོག་ནས་བལྟས་ན། བོད་རྣམས་ལ་ད་ལྟའི་དུས་ནའང་སྲིད་འབྱོར་རིག་གསུམ་གྱི་རྟོགས་པ་ཆེར་རྒྱས་མེད་པ་དང་གཅིག དད་པ་ཅན་དུ་ཁས་འཆེས་པའི་མི་འབོར་མང་ཤོས་གསར་བརྗེ་རུ་མ་ཞུགས་པ་དང་གཉིས། ལས་ཞུགས་མི་སྣ་གཙོ་བོ་ན་གཞོན་ཡིན་པ་དང་གསུམ་བཅས་ལ་དཔག་ན། གསར་བརྗེ་འདིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་དད་པ་ལས་གཞན་སོ་སོའི་བག་ཆགས་ཕུགས་སྦུབས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་སོས་པ་ཡིན་པར་ཐག་བཅད་ཆོག་པ་འདྲ། ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་བཤད་ན། ལས་ཞུགས་ཀྱི་མི་བུ་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་ཁྱིམ་གྱི་འཚོ་ཚིས་ཀྱི་ཁུར་ཆེན་པོ་མེད་པ་དང་། བརྡ་འཕྲིན་དང་དུས་སྐད་དུས་ཐོག་ཏུ་ཐོས་པ། སྤོབས་པ་ཆེ་ཞིང་མིག་རྒྱང་རིང་བ། རིགས་ཞེན་གྱི་ཁོག་དཔུང་དང་ལ་རྒྱས་ཕྱུག་པ་བཅས་ཀྱི་ཕྱིར། ནམ་ཞིག་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་བག་ཆགས་སད་ཚེ་ཡུལ་དུས་དང་འཚམ་པའི་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་གྱི་སྐད་བརྒྱབ་ཅིང་གསར་བརྗེ་དེ་འདྲ་མི་འབྱུང་རང་འབྱུང་ཆགས་པ་རེད་སྙམ།
ལོ་རྒྱུས་ནི་ངེས་ཅན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་ངེས་མེད་སྟེས་དབང་གི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཞེས་པ་ནི་འཛམ་གླིང་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་དག་གི་བརྗོད་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་སྐད་དེ་ཁོ་བོས་དེ་ལ་དཔྱད་པ་བརྗོད་མི་འདོད། ཧར་གྱིས་བལྟས་ན། གསར་བརྗེ་འདི་ནི་ངེས་མེད་སྟེས་དབང་གིས་བྱུང་བའི་དོན་རྐྱེན་གློ་བུར་བ་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ་ཡང་། དོན་དམ་དུ་རུས་རྐང་དང་ཟུངས་ཁྲག་ལ་བརྒྱུད་པ་ཟམ་མ་ཆད་པའི་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་རིགས་རྒྱུད་འདུ་ཤེས་དང་དཔའ་བོའི་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་བག་ཆགས་སད་པ་ཡིན་པར་འདོད། གསར་བརྗེའི་འབྱུང་རྐྱེན་ནི་དད་སྟོབས་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དད་ལྡན་ཡོད་དོ་ཅོག་འདི་ལ་ཞུགས་མ་སོང་བས་ཁས་ལེན་དཀའ་བའི་ཚོད་དུ་སྣང་ཕྱིར། ཁོ་བོས་དད་པ་ལས་ལྷག་སྙིང་སྟོབས་རྒྱས་པའི་འབྲས་བུར་ཁ་ཚོན་གཅོད་དོ།།
ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་ས་བྱི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་འདི་འཛམ་གླིང་གཞི་ཁྱོན་གྱི་རང་དབང་དང་དམངས་གཙོར་བགྲོད་པའི་ཞི་བདེའི་རིམ་འགྱུར་གྱི་གྲས་སུ་བཞག་སྟེ་བལྟས་པ་ཡིན་ན། གསར་བརྗེ་འདིའི་རྒོལ་ས་སྒེར་གཅོད་རིང་ལུགས་པ་ཡིན་པ་དང་། ཐབས་ལམ་འཚེ་མེད་ཞི་བ་ཡིན་པ། དམིགས་ཡུལ་རང་དབང་དང་དམངས་གཙོ་ཡིན་པ་བཅས་ཀྱི་ཕྱིར། ཁ་དོག་གསར་བརྗེའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཁ་དོག་གསར་བརྗེའི་གྲས་སུ་བགྲང་རུང་བ་སྟེ། སྒེར་གཅོད་དྲག་དཔུང་ལ་ཁ་གཏད་བཅག་པའི་གསར་བརྗེ་ཡི་གཙོ་ཤུགས་གྲྭ་པ་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་གོས་ཀྱི་ཁ་དོག་ངུར་སྨྲིག་ཡིན་པས་བོད་ཀྱི་ཆོས་གོས་གསར་བརྗེའམ་བོད་ཀྱི་ངུར་སྨྲིག་གསར་བརྗེ་ཞེས་གདགས་འོས་འདུག ཁོ་བོས་བཏགས་པའི་བོད་ཀྱི་ངུར་སྨྲིག་གསར་བརྗེའམ་ས་བྱི་ཞི་བའི་གསར་བརྗེ་འདི་ཕྱི་གླིང་གསར་ལམ་དག་ཏུ2008ལོའི་དོན་ཆེན་གཅིག་ཏུ་བགྲང་གི་འདུག་ཅིང་། བགྲངས་པ་གང་ལ་གནས་ལུགས་ཆེན་པོ་འདུག་པ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་འཛམ་གླིང་ལོ་རྒྱུས་སུ་ཐེབས་པ་ཡིན་ན། གསར་བརྗེ་ལ་རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་མ་ལོན་ཀྱང་། གསར་བརྗེ་ལ་རེ་ཞིག་རྒྱལ་ཁ་མ་ཐོབ་ཀྱང་། གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ལྟ་ཅི་སྨོས།། མ་གྲུབ་ན་ཡང་མཛེས་པའི་རྒྱུ།། ཞེས་པ་ལྟར། བོད་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་རང་དབང་དང་འདྲ་མཉམ་དང་ཐོབ་ཐང་དང་དམངས་གཙོ་དང་ཞི་བདེ་ཡི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ཁ་བཤད་ཙམ་མིན་པ་དང་། སྨོན་ལམ་ཙམ་མིན་པ་དང་། སྔ་ན་མེད་པ་དང་། བསུབ་ཏུ་མེད་པའི་བྱས་རྗེས་བཞག་སོང་ཞེས་ཁོ་བོས་ཁ་ཚོན་བཅད་དེ་སྨྲ།