cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
སྟག་ཚང་ལོ་ཙཱ་བ་ཤེས་རབ་རིན་ཆེན།
ཡོངས་གྲགས་སུ་ཁོང་གིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོ་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པར་སྦྱངས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མཛད་ཅིང་མཁས་པའི་ཚད་མར་འཛིན་སར་གྱུར་ཏེ། [དུ་ཀུ་ལའི་གོས་བཟང་]ལས། རིག་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་འཁྲུལ་བའི་དྲི་མ་ཙམ་ཡང་སྤངས་པ་སྟག་ཚང་ལོ་ཙཱ་བ། ཞེས་ཚད་མཐོན་པོས་གདེང་འཇོག་གནང་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་གསོ་བ་རིག་པའི་སྐོར་ལ་མཛད་རྗེས་ཆེ།
དུས་ཕྱིས་སུ་ཡར་སྟག་ལུང་དུ་ས་སྐྱའི་དགོན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་ཐར་གླིང་ཆོས་སྡེ་གསར་དུ་བཏབ་སྟེ་དགེ་འདུན་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་གི་ཚོགས་པ་བསྐྱངས། ༡༤༥༥ ལོར་[དུས་འཁོར་སྤྱི་དོན་]ལྗགས་རྩོམ་མཛད། མདོ་སྔགས་སོགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མང་དུ་མཛད།
ཁོང་གིས་ཐོག་མར་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ལ་མ་མཉེས་པའི་ཚུལ་ཅུང་ཟད་མཛད་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྱོད་བཤགས་ཕུལ་ཞིང་བསྟོད་པ་མཛད་ཡོད། འདས་ལོ་མི་གསལ། སློབ་མ་ལ། ཞ་ལུ་ལོ་ཆེན་དང་། འུག་ཚང་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་མང་དུ་བྱུང་།
མཉམ་མེད་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན།
མཉམ་མེད་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་ནི། ཕྱི་ལོ་ ༡༣༥༦ ལོར་ཤར་རྒྱལ་མོ་རོང་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་འགྲམ་དུ་ཡབ་བོན་རིགས་བཞི་ལ་མཁས་པ་ཀླུ་རྒྱལ་གྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས།
སྐུ་ན་ཆེས་ཕྲ་མོ་ཉིད་ནས་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་དུ་འབྲི་ཀློག་དང་སྨན་དཔྱད་སོགས་རྒྱུའི་བོན་ལ་སྦྱངས་པ་མཛད། དགུང་ལོ་བཅུའི་སྐབས་བྱ་གཡུང་དྲུང་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དྲུང་དུ་དང་པོ་བསྙེན་གནས་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་བཞེས།
ཁྲོ་ཀློང་རྣམ་གསུམ་དང་། ཡར་མེ་བའི་བཀའ་རྟེན་རྣམ་པར་མཛོད་གབ་པ། རྩ་བརྒྱུད་གཞུང་ཆེན་སོགས་རྒྱུན་མཁོའི་སྔོན་འགྲོའི་ཕྱག་ལེན་གྱི་གཞུང་རྣམས་ཐུགས་འཛིན་མཛད།
བཤེས་གཉེན་དེས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མཚན་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་དུ་གསོལ་ཞིང་། ཤ་ཆང་སྒོག་ཙོང་སྤངས་ནས་བསླབ་ཁྲིམས་ཚུལ་བཞིན་བསྲུངས་ཏེ་བོན་གྱི་ཆོས་སྒོ་ཁག་གསན་སྦྱོང་དང་། བོད་ཡུལ་ཀུན་འགྲིམས་ཏེ་བོན་གྱི་སྐོར་ལ་མཁས་པའི་མཁས་གྲུབ་ཡོད་དོ་ཅོག་གི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ནས་ཀྱང་གསན་སྦྱོང་མཛད།
ཁྱད་པར་དུ་མཁས་གྲུབ་རིན་ཆེན་བློ་གྲོས་ཀྱི་དྲུང་ནས་ཕར་ཕྱིན་དང་། འདུལ་བ། དབུ་མ་གསན་སྦྱོང་གིས་མཁས་པར་གྱུར་ཏེ་རབ་འབྱམས་ཆེན་པོའི་མཚན་རྟགས་ཐོབ་པ་དང་འབྲེལ་དྲང་སྲོང་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བཞེས།
སླར་ཡང་བཤེས་གཉེན་གང་གི་དྲུང་ནས་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་ལུང་དུ་མ་དང་། མཚན་ཉིད་སྡེ་ལྔ་སོགས་ལུང་རིག་གི་རྣམ་གཞག་ཇི་སྙེད་གསན་སྦྱོང་མཐར་ཕྱིན་མཛད། ༡༤༠༦ ལོར་ཞྭ་དཀར་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་སྨན་རི་དགོན་ཕྱག་བཏབ།
སློབ་མ་ལ། རྒྱལ་ཚབ་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་དང་། རྒྱལ་རིགས་བྲུ་ཤའི་གདུང་འཛིན་ཀུན་དགའ་དབང་ལྡན། ཤེས་རབ་སེང་གེ་སོགས་བྱུང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༤༡༥ ལོར་སྐུ་གཤེགས། གསུང་རྩོམ་ལ། མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་འཕྲུལ་གྱི་སྒྲོན་མེ་སོགས་ཧ་ཅང་མང་།
དཔའ་ཤོད་རྫོང་།
དཔའ་ཤོད་རྫོང་། ཚ་བ་དཔའ་ཤོད་རྫོང་‎། ཚ་བ་ཁུལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས། ་་་་་་་་་་་་་་ དེ་ཡང་བརྒྱགས་རྔན་ཆེན་མོ་ལས། ལྷོ་ཡི་རོང་ལྷ་རྒྱལ་མཚན་དང་། རོང་བཙན་ཁ་བ་དཀར་པོ་བརྔན། དབང་ལྷ་མོན་ནོམ་མཆེད་བརྒྱད་དང་། དམག་དཔོན་དགྲ་འདུལ་དབང་ཕྱུག་དང་། རྨུ་རི་རྨུ་བཙན་ལ་སོགས་པའི། ཚ་བ་སྒང་གི་གཞི་བདག་བརྔན། ཞེས་པ་ལྟར་འདི་རྣམས་ཚ་བ་སྒང་གི་གཞི་བདག་གྲགས་ཆེ་བ་རྣམས་ཡིན། ཚ་བ་སྒང་ལ་ཀུན་གླིང་གི་འཛིན་ཁོངས་དཔའ་ཤོད་ཚང་དང་ཆབ་མདོའི་མངའ་ཁོངས་གཉིས་ཡོད། དཔའ་ཤོད་ནི་ཚ་བ་གུར་ཅན་ཐང་གི་གཡས་ཕྱོགས་དང་ཚ་བ་ལྔ་སྒང་གི་བར་ལ་ཡོད། ཕལ་ཆེར་ཡུལ་འབྲོག་འདྲེས་མ་ཡིན། ཚ་བ་གུར་ཅན་ཐང་ཟེར་བ་ཤིན་ཏུ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བ་འབྲོག་སྡེ་མང་པོ་ཆགས་ས་ཞིག་རེད། ཐང་དེའི་ལྟ་བར་རྨི་རི་རྨུ་བཙན་ནམ་རྨོ་མུ་ལྟེ་བ་ཟེར་བའི་གཞི་བདག་ཤིན་ཏུང་གཉན་པོ་དེ་ཡོད། རི་འདི་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བས་འགྲུལ་ཚོས་དེ་རིང་འགྲོ་ན་རྨོ་བོ་རི། སང་ཉིན་འགྲོ་ན་རྨོ་བོ་རི་ཞེས་བརྗོད་སྲོལ་ཡོད། ཚ་བ་དབུས་ཆུ་ཟེར་བའི་ཆུ་ཕུགས་ཀྱང་འདི་ནས་ཡིན། དབུས་ཆུའི་རྒྱུད་ནས་ཆགས་པའིཡུལ་ལུང་རྣམས་ལ་ཚ་བ་སྒང་རོང་གཉིས། སྤོམ་མདའི་གཡས་ཕྱོགས་རྒྱ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་རྒྱུད་ནས་ཆགས་པ་རྣམས་རྔོ་སྟོད་དང་རྔོ་སྨད་ཅེས་བརྗོད་སྲོལ་ཡོད།།
གུར་ཅན་ཐང་ནས་ཕར་བྲག་གཡབ་དང་ས་འབྲེལ། མར་ཤོ་སྟར་ལྷོ་གསུམ་དང་ས་འབྲེལ། དེང་སང་༼༡༩༨༧༽རྒྱ་དམར་གྱིས་གུར་ཅན་ཐང་དུ་གནམ་གྲུའི་འབབ་ཐང་བཟོས་ཡོད་སྐད། གུར་ཅན་ཐང་ནས་ས་ཚིགས་ཕྱེད་གཉིས་ཙམ་ན་ཚ་བ་སྤོམ་མདའ་ཡོད། འདིར་ས་ཚིགས་ཟེར་བ་ཁལ་བཀལ་ནས་འགྲོ་བའི་ཉིན་ལམ་གཅིག་ལ་ཟེར་བར་གོ་དགོས། སྤོམ་མདའ་དགེ་དགོན་ལ་དགེ་འདུན་པ་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད། དགོན་པ་འདི་བཞིན་འཕགས་པ་ལྷ་སྐུ་ཕྲེང་ཞིག་གིས་ཕྱག་བཏབ་པར་གྲགས། ཚ་བ་སྤོམ་མདའ་ལ་ཤོག་ཁག་དགུ་ཡོད། ག་མ་དང་ཐང་གཉེར་ཟེར་བ་གཉིས། ལོབ་དང་སྤིར་ཕྱིར་ཟེར་བ་གཉིས། འདི་གཉིས་སོ་སོར་ས་དགོན་དང་ཁ་ཐེག་དགོན་ཟེར་བའི་བོན་དགོན་གཉིས་ཡོད། འདི་རྣམས་སྤོམ་མདའི་ལ་རྒྱབ་རྒྱ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་འགྲམ་རོང་ས་ཡིན། ཁེ་སི་དང་སོག་ཁྲི་གཉིས་ཡོད། སྤོམ་མདའ་རང་ལ་ཤོག་ཁག་གསུམ་ཡོད། སྤོམ་མདའ་ལ་ཞལ་ངོ་གཅིག་ཡོད་པ་མཛོ་སྒང་ནས་གཏོང་དགོས། འདི་ནས་ས་ཚིགས་གཉིས་ཀྱི་སར་ཚ་བ་ཐེམ་ཐོག་དགེ་དགོན་ཡོད་པར་དགེ་འདུན་པ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད། ཐེམ་ཐོག་ལ་ཤོག་ཁག་དྲུག་ཡོད། སྡེ་མདའ་ཟེར་བ་དང་བྱེ་མདའ་ཟེར་བ་སོགས་ཡོད། སྡེ་མདའ་ཚང་ཟེར་བའི་མི་ཚང་ཞིག་ལ་བཀའ་བཏན་ཡོད་སྐད།།
དེ་ནས་མཛོ་སྒང་ས་ཚིགས་གཅིག མཛོ་སྒང་དགེ་དགོན་དུ་དགེ་འདུན་པ་གྲངས་༣༦༠སྐོར་ཡོད། དགོན་པ་འདི་བོད་གཞུང་ནས་བཞེངས་པ་རེད། འདིའི་མཁན་པོ་སེར་བྱེས་བསམ་བློ་ནས་བཏང་དགོས། མཛོ་སྒང་རྫོང་གི་འགོ་བྱེད་རྩེ་དྲུང་གཅིག་ཡོད། རྫོང་འདི་སྔར་གླིང་གི་དུས་སུ་ཨ་ཁུ་ཁྲོ་ཐང་གི་སྟག་རོང་དངུལ་ཆུ་ཁྲོ་རྫོང་ཟེར་བ་དེ་ཡིན། རྫོང་རྙིང་པ་ཉམས་གསོའི་སྐབས་རྩིག་པའི་གསེང་ནས་དངུལ་ཆུ་མང་པོ་ཐོན་པར་གྲགས། མཛོ་སྒང་ལ་ཤོག་ཁག་གསུམ་ཡོད། མཛོ་སྒང་ནས་དབུ་ཡག་བར་ས་ཚིགས་གཅིག་ཡོད། མཛོ་སྒང་ནས་རྡོ་ལི་འབིལ། སྤང་ལུང་། ལྷ་མདའ། འབོ་ཞུ། སྤོས་ཤུ། སྲི་གྲུ་ཁ་ལ་རྒྱབ་ཏུ་རྒྱལ་མོ་གདོང་། འདིར་བཙུན་དགོན་གཅིག་ཡོད། གློ་དག་རྒྱལ་པོའི་ཐང་ཟེར་བ་སོགས་དབུ་ཡག་བར་གྲོང་ཚོ་གྲོང་ཚོ་མ་ཆད་པ་བརྒྱད་ཡོད། དགོན་པ་དང་རི་ཁྲོད། ལྕང་མ་རི་ཁྲོད། དགུ་ཡག་དགོན། ཉི་མ་གླིང་། ནགས་ཚལ་དགོན་པ་ཟེར་བ་སོགས་མཛོ་སྒང་དགོན་པའི་དགོན་ལག་ཁང་ཚན་བརྒྱད་ཡོད། དུས་དུས་སུ་མཛོ་སྒང་ལ་ཚང་ལ་ལྷན་ཚོགས་གནང་། དབུ་ཡག་ནས་མ་ཁུ་ས་ཚིགས་གཅིག དབུ་ཡག་གི་མར་ཙམ་ཚ་བ་སྒྲུབ་ར་ཟེར་བ་སྔ་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་ནའི་སྒྲུབ་གནས་ཤིག་ཡོད། དེང་སང་རྒྱ་དམར་གྱི་མཛོ་སྒང་ཤན་ཟེར་བ་དེ་ཆགས་ཡོད་སྐད། མ་ཞུ་ལ་གྲོང་ཚོ་ཆེ་ཙམ་ཡོད། དེའི་གཡོན་གྱི་ལུང་ཕུགས་ན་དམར་ཕུག་དགོན་ཟེར་བའི་བོན་དགོན་ཞིག་ཡོད། མ་ཞུ་ནས་ཕོ་བྲང་བར་ས་ཚིགས་གཅིག ཕོ་བྲང་ལ་དབུས་ཆུའི་ཕར་ཚུར་གྲོང་ཚོ་ལྔ་ཙམ་ཡོད། རྒྱབ་རིའི་རྩེ་ལ་མདའ་དེར་དགོན་ཟེར་བའི་བོན་དགོན་ཞིག་ཡོད། ཕོ་བྲང་ནས་ཕྲི་འདུ་ས་ཚིགས་གཅིག འདིར་ཡང་ཆུ་ཕར་ཚུར་གྲོང་སྡེ་གསུམ་ཡོད། རིའི་ངོས་གདུགས་དཀར་དགོན་ཟེར་བའི་བོན་དགོན་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཡོད།།
དེ་ནས་ཚ་བ་བྲག་ཡུལ་བར་ས་ཚིགས་གཅིག དེང་སང་རྒྱ་ལུགས་ཆུས་གཅིག་བརྩི་གི་ཡོད་པ་འདྲ། བྲག་ཡུལ་ཞལ་ངོ་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་རྩེ་གསོལ་དཔོན་གཞོན་པའི་ཐབ་རྟེན་ཡིན། འདིའི་འོག་ཡུལ་དགོན་བདུན་ཡོད། བྲག་ཡུལ་གྲོང་སྡེ་བཅོ་ལྔ་ལྷག་ཡོད། རགས་དང་། ལ་འོག དུལ་དང་། བར་ཚིགས། ལུང་བཟང་དང་རག་འགིལ། འདི་རྣམས་རོང་ས་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་སྟེང་དུ་ཤོག་པ། འདིར་དགེ་དགོན་ལྷུན་གྲུབ་དགོན་ལ་དགེ་འདུན་པ་བརྒྱ་སྐོར་ཡོད། དགོན་པ་འདི་ལུང་བཟང་སྔགས་རམས་པས་ཕྱག་བཏབ། སྟེ་སྒོང་། རྫོ་ཤོད། མདའ། འོག་ས། འདིར་འོག་ས་ཚང་ཟེར་བ་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་བཀའ་གཏན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིད། ཚ་ཞུ། ཡུལ་སྐད། ཤ་ཁོ། སྦལ་བ་ཐང་། དབར། འདིར་དབང་མཁར་ཟེར་བའི་བྲག་ཡུལ་དགོན་ལག་སྔར་པཎ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སློབ་མ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཕྱག་བཏབ། དགོན་པ་འདིར་སྐྱེ་བདུན་སྐུ་ཤ་དང་བང་སོ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དབུ་ཐོད་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་རང་བྱོན་ཅན་སོགས་ནང་རྟེན་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེན་ཡོད། བྲག་ཡུལ་དགེ་དགོན་ལ་དགེ་འདུན་ཕྱེད་ཉིས་བརྒྱ་ཙམ་ཡོད། འདི་ནི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དངོས་སློབ་རྒྱལ་ལམ་པ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཕྱག་བཏབ། བྲག་ཡུལ་གཡོན་ཕྱོགས་མངས་ལི་རྒྱབ་ཏུ་མདུན་དང་ས་སྦེ་ཟེར་བའི་གྲོང་ཚོ་ཁག་ཡོད། འདིར་ཚ་བ་དགེ་དགོན་ཉི་སྟེང་དགོན་ལ་གྲྭ་གྲངས་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ཡོད། དེ་ནས་མར་ཚ་བ་མཆོད་རྟེན་ཡོད། འདིར་གྲོང་ཚོ་ཁག་ལྔ་ཙམ་ཡོད། སྤང་འགོ་དགོན་པད་ང། རིན་ཆེན་གླིང་ཟེར་བའི་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་གཉིས་ཡོད། མཆོད་རྟེན་འདི་སྔོན་བྱང་སེམས་ཟླ་བའི་དཔལ་གྱིས་བཞེངས།ནང་རྟེན་རྩ་ཆེན་ཡོད་སྐད། མཐོ་ཚད་དང་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེན་པོ་ཡོད། གངས་དཀར་གདོན་བགེགས་ཀྱིས་བརླམས་པའི་མི་དང་། ནང་གཅོང་། ཤེས་པ་རང་བཞིན་མི་གནས་པ་རྣམས་ཕྱག་བསྐོར་ལ་འཁྲིད་དུས་ཕན་པའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཡོད། མཆོད་རྟེན་འདིའི་མཚན་ལ་མཐོང་བ་རང་གྲོལ་ཟེར།།
དེ་ནས་མར་སྤྲུལ་འགར་ལ་ཟེར་བའི་གྲོང་ཚོ་ཁག་གཉིས་ཙམ་ཡོད། འདིར་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་གཅིག་ལ། སྔོན་གྲུབ་ཆེན་དྲིལ་བུ་པ་རྒྱ་གར་ཨོ་རི་སར་ཐོག་མར་རབ་བྱུང་གི་ཆ་ལུགས་མཛད་ནས་རིའི་ཕུག་ཅིག་ལ་སྒྲུབ་པ་གནང་སྟེ་བཞུགས་དུས། ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་པོས་ཉམས་སད་པའི་ཕྱིར་པད་མ་ཅན་གྱི་བུ་མོ་ཞིག་གྲུབ་ཆེན་གྱི་སྒྲུབ་གཡོག་ལ་བཞག ནམ་ཞིག་གྲུབ་ཆེན་གྱིས་དེ་བདག་མར་བཞེས་ཏེ་སྲས་ཀྱང་གཉིས་ཙམ་བྱུང་འདུག དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་གྲུབ་ཆེན་ལ་དམའ་འབེབས་ཀྱི་སླད་དུ་གྲོང་དུ་གདན་ཞུས། ཡུལ་མི་རྣམས་ཀྱང་ལམ་གཡས་གཡོན་དུ་འཕྱ་སྨོད་ཞུ་བར་བསྐོང་སྟེ་ཆང་མང་པོ་འདྲེན་དུ་བཅུག གྲུབ་ཆེན་ཡབ་ཡུམ་སྲས་དང་བཅས་པའི་ཕེབས་ལམ་ནས་བ་གླང་གི་རྭ་ཞིག་ནང་ནས་ཆང་མཆོད་བཞིན་ཕེབས། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་དང་ཡུལ་མི་ཚོས་དམའ་འབེབས་དང་། བརྙས་ཐབས་དུ་མ་མཛད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གྲུབ་ཆེན་གྱིས་བ་གླང་གི་རྭ་ས་ལ་ལན་ཁ་གཡར་བརྡབས་པས་་སའི་འོག་ནས་ཆུ་ཆེན་པོ་དོན་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་དེ་ནུབ་ལ་ཉེ་བ་ན་རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་དང་། ཡུལ་མི་ཚོ་སྐྲག་སྟེ་གྲུབ་ཆེན་ལ་བཟོད་པར་གསོལ་ཏེ་དེའི་ས་ཤུལ་ནས་འཕགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཞིག་ཐོན་པར་གྲགས། སྐབས་དེར་གྲུབ་ཆེན་ཡབ་ཡུལ་ཕན་ཚུན་འཁྱུད། སྲས་གཉིས་རྡོ་རྗེ་དང་དྲིལ་བུར་གྱུར་ཏེ་རྫུལ་འཕྲུལ་གྱིས་མཁའ་དབྱིངས་སུ་གཤེགས་ཏེ། འདིར་བབས་ནས་བཞུགས་པ་ཡིན་ཟེར་མི་ཕལ་པ་མི་ཐར་བའི་བྲག་གི་བྱ་སྐྱིབས་ཤིག་གི་འོག་ན་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྡོ་དཀར་པོ་ཡིན་པ་ལ་ཡུམ་གྱི་དབུ་སྐྲ་ནག་ཤིག་གེ་དང་། ཡབ་ཀྱི་དབུ་ལ་རས་ཀྱི་ཐོད་དཀྲི་བཅིངས་པ་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་པོ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད།ཚེས་བཅུ་འབུལ་མཁན་དང་མཇལ་ཁར་ཡོང་མཁན་ཆད་མེད་ཡོད། སྔར་སོ་ཁྲི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ལ་འདིའི་ལོ་རྒྱུས་ཞུས་མྱོང་།འོ་དེ་གསལ་པོ་ཞེ་དྲག་ཡོད་པ་འདྲ། ཁྱེད་ཀྱིས་མཇལ་མྱོང་ངམ་གསུངས་བྱུང་། འདིའི་ཡས་མས་རྣམས་བྲག་ཡུལ་རྫོང་ཁོངས་ཡིན།།
བྲག་ཡུལ་གྱི་རི་འགོར་དམག་དཔོན་དགྲ་འདུལ་དབང་ཕྱུག་ཟེར་བའི་གཞི་བདག་མཐུ་རྩལ་ཆེན་པོ་དེ་ཡོད། བྲག་རི་རྩེ་མོ་རྣོན་པོ་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བ་མཁའ་ལ་བསྙེགས་པ་ལྟ་བུ་རྩེ་མོར་དབྱར་དགུན་མེད་པ་གངས་ཀྱིས་གཡོགས་ནས་ཡོད་པ། མདུན་དུ་མི་རིང་བར་མཚོའི་རྫིང་བུ། མཆོད་ཡོན་ལྟ་བུ་ཡོད་པ། སྐེད་པར་ནགས་གསེབ་དང་སྤང་བཀྲ་སྟག་ཤམ་གྱི་རི་མོ་དོད་པ་འདྲ་བ་བརྗིད་རྔམ་ཆེ་བ་ཡོད། གཡས་གཡོན་ནས་བྱང་དམར་བར་ས་ཚིགས་གཅིག་ཡོད། བྱང་དམར་དགེ་དགོན་ལ་དགེ་འདུན་པ་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད། འདིའི་ཕྱག་བཏབ་མཁན་ཡང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དངོས་སློབ་རྒྱལ་ལམ་བློ་བྲོས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཕྱག་བཏབ། འདིར་གྲོང་ཚོ་བེར་བརྫི་ཁམས་གསུམ་དང་།སིང་། རག་མེ་འབའ་ཡུལ། རྒྱས་ཕུད། གཡོན་ཕྱོགས་ལི་རྒྱབ་ཏུ་ཀུ་ལི་སྟོད་དང་གྲོང་ཟེར་བ་གཉིས ཀུ་ལི་ཐང་ཤོད་ལ་ས་སྐྱའི་དགོན་པ་ཞིག་ཡོད། མེས་པ་དང་བོར་བ་ཟེར་བ་གཉིས་ཡོད། འདིར་ཡང་ས་དགོན་ལ་བ་དགོན་ཟེར་བ་ཡོད། དེའི་བརྒྱུད་ནས་མར་སྟག་གཟིག་ཟེར་བའི་གྲོང་ཚོ་ཕྲབ་པ་དང་ཀེང་རུས།འདིར་འབའ་མ་ས་སྐྱའི་དགོན་ཡོད། དེ་ནས་ཁག་སྡེ། ལ་ཁ་བ། སྤག་བ། འདིར་ཡང་ས་སྐྱ་དགོན་ཞིག་ཡོད། འདི་རྣམས་རོང་ས་ཡིན། ཚ་བ་བྱང་དམར་ཁོངས་ཡིན།། བྱང་དམར་ནས་དཔའ་སྐད་བར་ས་ཚིགས་གཅིག་ཡོད། འདིར་དཔའ་འཛམ་ཟེར། རྫིང་ཕུད་དང་དཔའ་སྐད་ཟེར་བའི་གྲོང་ཚོ་ཁག་གསུམ་ཡོད། དེ་ནས་ཏོག་ལ་རྒྱབ་ནས་བསགས་དང་དུལ་ཟེར་བའི་གྲོང་ཚོ་གཉིས་ཡོད། ཏོག་ལཱ་རི་བྲག་མཐོ་པོ་དུང་གི་དབྱིབས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད། འདི་ཁ་བ་དཀར་པོའི་སྒོ་སྲུང་དམར་ནང་མ་གནས་རི་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་གྱི་ཡོད།་གོང་འཁོད་ཚ་བ་སྒྲུབ་ར་འདི་ཁབ་དཀར་པོའི་སྒོ་སྲུང་ཕྱི་མ་དེ་ཡིན། འདི་ཡང་གནས་ཆེན་ཟིག་ཡིན་པ་བུད་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེའི་རྙིང་མའི་ཆོས་འབྱུང་དུ་བཀོད་འདུག ཏོག་ལ་དང་བྲག་ཡུལ་ན་ཡོད་པའི་ཤོག་དུང་རི་གཉིས་ལ་དུང་ཆ་གཅིག་ཟེར། ཏོག་འདིར་ཆབ་མདོ་ས་དབང་ནས་བསྐོས་པའི་ཏོག་ས་དམག་དཔོན་ས་སྲུང་དམག་མི་བརྒྱ་སྐོར་བཅས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ས་མཚམས་ཉེན་ཁ་ཡོད་ཙང་རྒྱུན་གནས་ཡར་བྲག་ཡུལ་ལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རང་རེ་ཞི་བདེ་དང་ཡུལ་དུས་འཇམ་པའི་སྐབས་ལ་ནི་ཁ་ཕོ་འབྲུག་ལྟར་སྒྲོགས་ཤིང་། དོན་མེད་ཉེས་བརྡུངས་བཏང་བ་སོགས་མི་སེར་བརྡབས་གསིག་མང་པོ་བཟོ། དམག་ཟེར་བ་མི་སེར་བཅོམ་བྱེད་འདྲ་བྱེད། ས་མཚམས་ཟིང་འཁྲུག་ཕྲན་བུ་བྱུང་ནའང་རྒྱབ་ཀྱི་མེད་མདའ་ཡང་དགྲའི་ལག་ཏུ་བཞག་ནས་ཉིན་ལམ་མང་པོས་ཆོད་པའི་ས་ལའང་ཉིན་གཅིག་གིས་གོམ་པ་བརྒྱབ་ནས་ཕྱིར་མིག་མི་བལྟ་བར་དམག་མིའི་ངང་ཚུལ་བཟུང་ནས་བྲོས་ཐེངས་མང་པོ་བྱས་ཡོད། ཏོག་དམག་དཔོན་གྱི་ཨ་ལྕོ་གནས་བསྐོར་བ་དང་འགྲུལ་པ་ཚོར་སྒ་ཁྲལ་བསྡུ་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཏོག་ནས་ཚ་བ་བུལ་ཐོག་ཚིགས་གཅིག་སར་བུལ་ཐག་དགོན་པ་ཡོད། གྲྭ་གྲངས་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད། ས་ཁུལ་འདི་ནས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ཞིག་བྱུང་། ད་ལྟ་བལ་བཞུགས་པ་དེ་བུལ་ཐོག་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་སྐྱེ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། སྐུ་ཕྲེང་ག་ཚོད་ཡིན་མིན་གྱི་གནས་འབྲེལ་ཐེངས་གཉིས་ཙམ་ཞུས་ཀྱང་གནས་ལན་མེད་པ་ཧ་ལམ་ཤོད་རྒྱུ་མེད་པ་འདྲ། དགོན་པ་འདི་ཕྱག་འདེབས་མཁན་བྲག་ཡུལ་དང་གཅིག་བུལ་ཐོག་ལ་གྲོང་ཚོ་ཁ་ཤས་ཡོད།།
ཚ་བ་བུལ་ཐོག་ནས་རྒྱལ་ལམ་ས་ཚིགས་གཅིག དེ་ནས་ཚ་བ་ཤུག་ལ་རྒྱབ་ནས་མཇལ་པ་ཟེར། ཕྱིས་སུ་རྒྱ་སྡེ་ཡིན། བུལ་ཐོག་ནས་གྲོང་སྡེ། ལ་གྲོང་། སྐལ་བུ་དང་། དབབ་བུ་འདིར་མ་ཎི་དུང་འཁོར་དང་བཀའ་འགྱུར་ལྷ་ཁང་ཡོད། དེ་ནས་ཤོད་པ་དང་འདིར་བོན་དགོན་ཞིག་ཡོད། སྒྲོལ་ཤོད་འདིར་ཡང་བོན་དགོན་གཅིག་ཡོད། དེ་ནས་རག་ལྷ་དང་ཧ་གདོང་ བྲག་སྒོ་དང་ལུང་ཕུགས་འདིར་ལོ་ཙ་བ་བཻ་རོ་ཙ་ནའི་སྒྲུག་ཕུག་རྩ་ཆེན་ཞིག་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ལོ་ཙཱ་བ་འདིས་སྔར་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་གི་སྐབས་བཀའ་བསྟན་མང་པོ་བསྒྱུར་བའི་ལོ་ཙཱ་བ་སྔ་ཤོས་ཤིག་ཡིན ལོ་ཙཱ་བ་བཞིན་བཟང་བས་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་དེར་ཆགས་ཏེ་སྒེག་ཉམས་དང་ཆགས་པའི་དུས་བཏབ་མང་པོརབྱས་ཀྱང་ལོ་ཙཱ་བས་མ་གསན་པར་བཙུན་མོ་ཁྲོས་ཏེ་དབྱེན་མང་པོ་བཅོས་ཏེ་རྒྱལ་པོས་ལོ་ཙཱ་བ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་རེ་ཞིག་ཚ་བ་རོང་དུ་བཙོན་ལ་བརྫངས་པའི་སྐབས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཕུག་གམ་བཞུགས་གནས་ཡིན་པ་འདྲ། ཚ་བ་སྒྲུབ་ར་དང་འདི་གཉིས་སྐྱེས་རབས་ལས། འབྲུག་སྒྲ་དྲག་པོའི་སེར་བ་འདྲ་བ་ཡི། དབྱེན་གྱིས་སེར་བ་རྡོ་རྗེ་བབས་ན་ནི། མིང་ཙམ་ཚོད་ཀྱི་མཛའ་བ་བརྟན་པ་དང་། ཉམས་ཤིང་ཞིག་པར་མི་འགྱུར་སུ་ཞིག་ཡོད། ཅེས་གསུངས་པ་ལོས་བདེན། ཆོས་རྒྱལ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་གོ་སྐབས་ཐོབ་ན་གཞན་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས། འདིར་མ་ཎི་དུང་འཁོར་དང་ལྷ་ཁང་ཡང་ཡོད། དེ་ནས་རྫི་ནག བྲག་སྣ། འདིར་ཡང་མ་ཎི་དུང་འཁོར་དང་། ཨ་སྦ་ལྷ་ཁང་ཡོད་པ་དེ་ནས་ཞག་ཙེ་དང་། ཨ་སྨན། འདིར་ཡང་མ་ཎི་དུང་འཁོར་དང་། ས་སྦབ་ཆུ་འཛོམས་ལྷ་ཁང་ཟེར་བ་ཡོད། རྔོ་ཆུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྲ་བུ་དང་། རྩབ་བུ། སྨན་ཁུངས་ཞེས་པ་ནི་གྲོང་སྡེ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན། གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་གི་མངའ་ཁོངས་ཡིན། འདི་ལ་སྨན་ཁུངས་ཞལ་ངོ་གཅིག་ཡོད། ཀུན་གླིང་བླ་བྲང་ནས་གཏོང་སྲོལ། དེ་ནས་ཁུ་པ་དང་། བྲབ་སྤྱི་དང་། འགྲམ་སྔོན་ཟེར་བ་སོགས་གྲོང་སྡེ་ཆུང་ཆུང་མང་པོ་ཡོད།།
སྨན་ཁུངས་སུ་ལོ་རེ་བཞིན་གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་ནས་དྲུང་སྐྱ་སེར་གཉིས་གཞུང་ཁྲལ་བསྡུ་ལེན་ལ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད། ས་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྲལ་འཇལ་གྱི་ཡོད་པར་ངེས། སྨན་ཁུངས་དར་རྒྱས་གླིང་ཟེར་བའི་ས་སྐྱའི་དགོན་པ་ཞིག་ཡོད། ཨ་སྦན་ཆུ་འཛོམས་ལྷ་ཁང་ནས་ཚ་བ་དབུས་ཆུ་དང་། རྒྱ་མོ་རྔུལ་ཆུ་འདྲེས་ཏེ། འགྲམ་སྔོན་ཟེར་བ་དེ་ནས་ཤར་ཕྱོགས་འབར་མའི་ཕྱོགས་སུ་འབབ། ཚ་བ་རོང་གི་ཡུལ་རྣ་ཤུག་ལ་བཙན་རྒོད་དམར་པོ་ཟེར་བ་འདི་གནས་ཆེན་ཁ་བ་དཀའ་པོའི་གནས་སྲུང་ཡིན། མཐུ་རྩལ་ཆེ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་གཉན་པ་ཞིག་ཡིན། གནས་ཆེན་ཁ་བ་དཀར་པོ་ཟེར་བ་ཕྱི་ལྟས་ས་འཛིན་མཐོ་ཞིང་རྩེ་མོ་སྲིད་པ་ཆགས་པའི་གངས་རྒན་ཤེལ་དཀར་ལྷུ་པོ་ལ་ཟླ་འོད་འབུམ་གྱིས་འཁྱུད་པ་ལྟ་བུ། ཕྱོགས་བཞིའི་རིའི་ཕྲག་ཏུ་ཡོན་ཆབ་བསྒྲིགས་པ་ལྟ་བུའི་མཚོའི་རྫིང་བུ་ངང་པའི་ཁྱུ་ཚོགས་གྲངས་མེད་ལྡིང་ཞིང་འཁོར་བ་ཁ་བ་དཀར་པོ་ནང་གནས་དང་། ཕྱི་བསྐོར་གཉིས་ཡོད་པའི་ནང་གནས་སུ་ཆུ་རྦ་ཤར་དང་། མེ་ལོང་གི་གོང་ཁྲོད་འོག་ཁྲོད་ཟེར་བ་སོགས་མཇལ་ཞུ་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད། གནས་འདི་ནང་བལྟས་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་གནས་ཉེར་བཞིའི་ཡ་གྱལ་ལྷུན་གྲུབ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བཀོད་པ་སྐྱེ་བོ་ཐ་ལམ་པའི་བསམ་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་ནས་འདས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་ལ། ལུག་ལོ་ནམ་ཤར་ལ་འདིའི་གནས་སྒོ་ཕྱེ་བར་གྲགས་ཤིང་རྒྱུན་དུའང་གནས་སྐོར་བ་ཟླ་བ་མང་པོའི་ལམ་བྱས་ནས་ཡོང་མཁན་རྒྱུན་ཆད་མི་འོང་། འདིའི་གནས་བདག་རོང་བཙན་ཁ་བ་དཀར་པོ་མི་དཀར་རྟ་དཀར་ཕྱག་གཡས་མ་གནོན་བ་དན་ལྷབ་ལྷུབ་དང་བཅས་ཏེ་འཛིན་པ། གཡོན་རིས་འགར་ནོར་གཞིང་རིན་པོ་ཆེ་གང་བ་བསྣམས་པ། དབུ་ལ་དངུལ་དཀར་གྱི་དབུ་རྨོག་བཙན་པོ་རུ་དར་སྣ་ཚོགས་པས་བརྒྱན་པར་གསོལ་བ། གངས་རིའི་མདངས་ལ་འཁུ་བའི་དངུལ་གྱི་ཁྲབ་རི་མོ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཚག་ལྡན་གསོལ་བ།་གཞན་ཡང་མདའ་མདུང་རལ་གྲི། དགྲ་སྟ། ལྕགས་ཀྱུ་ལ་སོགས་པའི་མཚོན་ཆ་སྣ་ཚོགས་པ་འཛིན་ཅིང་། རྟ་དང་། འབྲོང་གཡག སྟག་གཟིག དོམ་དྲེད་ལ་སོགས་པའི་བཞོན་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་གྱི་རང་འདྲའི་མཆེད་འཁོར་མཛེས། ཡུམ་སྲས་དང་བཅས་པ་དུས་མས་བསྐོར་བ་གཅིག་ཡིན་ཚུལ་འདུག འདིས་མཚོན་གོང་འཁོད་ཡུལ་ལྷ་རྣམས་སྔོན་ཚེ་སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་ནས་བླ་མ་བརྒྱུད་པ་རིམ་པའི་སྤྱན་སྔར་གཡར་དམ་གཉན་པོ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པས། དམ་ལྡན་བུ་བཞིན་སྐྱོང་། དམ་མེད་ཆམ་ལ་ཕབ་པའི་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་ཁྱད་པར་ཅན་མཐུ་རྩལ་གཞན་འགྲན་མ་མཆིས་ཀྱང་། སྐྱེ་འགྲོའི་བསོད་ནམས་ཆུ་ལས་དམའ་ཞིང་ལས་འབྲས་བརྩི་སྲུང་ཆུང་བའི་དབང་གིས་དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བ་རྣམས་དབུ་འཕང་དམས་ནས་གཤོག་པ་ཆག་པའི་འདབ་ཆགས་མཁའ་ལ་འཕུར་མི་ནུས་པ་བཞིན་དུ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ནུས་མཐུ་ཡང་རྩལ་འདོན་མི་ནུས་པ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ།། འོན་ཀྱང་༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོས་བོད་སྐྱོང་ལྷ་སྲུང་རྣམས་དབུ་འཕང་དགུང་དུ་འདེགས་སླད་འཕྲིན་བསྐུལ་མ་སྨད་ལྗགས་རྩོམ་གནང་བ་ནས་ཡུལ་ལྷ་ཆ་ཕྲ་ཐམས་ཅད་རང་གནསརང་འཁོད་ཐོག་ལས་བཞིའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཡངས་པོར་ཕྱེས་ཡོད་པར་མངོན་ནོ།།
གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་ལ་རྫོང་འགོ་དྲུང་སྐྱ་སེར་གཉིས་ཡོད། དེ་ནས་མར་གྲོང་སྡེ། རྫོང་དཀར་དང་། ཝ་ཤོད། འགོ་པ། ཕུགས་ལུང་། འ་འུར་ཏཱ་ཞེས་པའི་དགོན་པ་འདིར་ཆགས་ཡོད། ཕྱག་འདེབས་པ་པོ་ནི་ཚ་ཁོ་ངག་དབང་གྲགས་པའོ། དེ་ནས་བཞད་པ། འདིར་དུམ་རྭ་དགོན་པ་ཡོེད། གོང་འགོ་གཉིས་སྨོས་ཀྱི་དགོན་པ་དགེ་ཁོངས་ཡིན། དེ་ནས་གཡག་སྟག་ཏུ་གཡག་སྟག་དགོན་ཞེས་པ་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་ཞིག་གནས། དེ་ནས་ཨ་སྟོད་དང་། ཨ་སྨད། ཏུལ་དང་། འོ་པགས་ཛོ་དང་། ཛོ་ཤོད། འཁྲུངས་ཡུལ་ཟེར་བའི་གྲོང་རྣམས་ཡོད། འདིར་གླ་བ་གར་ཞལ་ངོ་གཅིག་ཡོད། གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་འོག་ཞལ་ངོ་གསུམ་ཡོད་པའི་གཅིག་ཡིན། འདིར་དགེ་ལུགས་པའི་འཁྲུངས་ཡུལ་དགོན་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་ནས་ཕར་ཙམ་འགོ་ཡུལ་གྲོང་ཡོད། འདིར་ཡག་དགེ་དགོན་འབོ་མི་ཐེ་པ་ཟེར་བ་མཆིས། དེ་ནས་བོན་དགོན་འགའ་ཤས་ཆགས་ཡོད། འདི་ཡན་ལ་རྔོ་སྟོད་ཟེར། སྒོ་དང་སྒོ་རྣ་འབེལ་ཟེར་བའི་མི་ཚང་རྟེན་ཁང་དུ་བཀའ་བསྟན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡོད། འདི་རྣམས་ཕལ་ཆེ་བ་རོང་ས་སྟོན་ཐོག་གཉིས་རེ་ལེན་ཆོག་པ་ཡིན། ཁུལ་འདིར་འོག་ཐོག་འཁྲུངས་ཡུལ། གཡག་སྟག བྱང་རྭ་དགོན་ལ་སོགས་པའི་དགོན་སྡེ་ཁག་དྲུག་གི་མཁན་པོ་འབྲས་སྤུངས་ཚ་བ་ཁང་ཚན་ནས་གཏོང་སྲོལ་ཡོད། འདི་ནས་གཡས་ཕྱོགས་ས་ཁ་མཐོ་སར་ཚ་བ་ཁང་ཚན་ནས་གཏོང་སྲོལ་ཡོད། འདི་ནས་གཡས་ཕྱོགས་ས་ཁ་མཐོ་སར་ཚ་བ་རབ་ལོ་ཟེར་བའི་ཡུལ་འབྲོག་སྦྲགས་མའི་གྲོང་སྡེ་མང་ཙམ་ཡོད། རབ་ལོ་དགོན་པ་ཞེས་པའི་དགེ་ལུགས་དགོན་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། དགའ་ལྡན་ཁྲི་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་བསྟན་པ་ཞེས་པའི་སྐྱེ་བུ་དམ་པ་དེ་དགོན་གནས་དེ་ནས་ལགས། ཁོང་ནི་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དྲུག་ཅུ་པ་དེ་ཡིན། ཁོང་གི་མཚན་གཞན་ཞིག་ནི་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་པ་ཡིན། ཕྱི་ལོ་༡༧༡༠ལོར་མདོ་སྟོད་ཚ་བ་རོང་དུ་འཁྲུངས། ཕྱི་ལོ་༡༧༧༢ལོར་གསར་ཁྲིར་ཕེབས།ཁྲི་ལོ་བདུན་བསྐྱངས ཧ་ཅང་མཁས་སྙན་ཆེ་བས་༧རྒྱལ་བ་འཇམ་དཔལ་རྒྱལ་མཚོའི་ཡོངས་འཛིན་ཡང་མཛད།།
དེ་ནས་ཚུར་ཡང་རྔུལ་ཆུའི་རྒྱུད་དུ་རྩེབས་དང་། རབ་ཅན་ཟེར་བའི་གྲོང་སྡེ་ཆེ་བ་གཉིས་ཡོད། འདིར་རབ་ཅན་བྱང་རྭ་དགོན་གྲྭ་གྲངས་དྲུག་ཅུ་སྐོར་ཡོད་པའི་དགེ་ལུགས་དགོན་ཞིག་སྟེ། འདི་ནས་གཡས་ཕྱོགས་ལ་འགའ་ཤས་རྒྱབ་ན་རྒྱ་གར་ཤར་དང་ཉེ་བ་ན་ཚ་བ་རྫ་ཡུལ་གྲོང་སྡེ། དགའ་དང་སྐྱིད་སྒང་གཉིས། དཔལ་ས་སྐྱའི་འགྲོ་བ་དགོན་ཞེས་པ་མཆིས། དགྲ་བླ་དང་། གཞི་ཁ་ཐང་། འདིར་ཁྲ་ཡུལ་གནས་ཆེན་གངས་རྭ་ཟེར་བའི་གནས་ཆེན་ཞིག་ཡོད། དེ་ནས་རི་མ་དང་། ལ་སྡེ་གྲོང་གཉེར་ཞེས་པའི་རྫ་ཡུལ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་བ་རྣམས་ཡིན། དེ་ནས་མར། སེང་གེ་དང་། ས་མང་། དུང་ཐང་། བུང་ཐང་། རོང་སྟོད། རོང་སྨད། ཨ་སྲབ། འདིར་དཔལ་ས་སྐྱའི་དགོན་པ་ཞིག་ཡོད། སོག་ཞུ་དང་། བུ་གཙང་། འདི་སྦས་ལུང་ཞིག་ཡིན། འདིར་ཡང་དགོན་པ་ཡོད། འདི་ནས་ཡར་པདྨ་བཀོད་དང་ཉེ། ཕར་རྒྱ་ཤར་དང་བར་དུ་རྩེད་ཐང་། གཙང་ཆུ་འདི་ནས་རྒྱུགས་པས་བཅད་པ་མ་གཏོགས་འགྱངས་ཆེ་བ་མེད།
སྔར་ཚ་བ་རོང་པ་རྣམས་ས་ཁུལ་འདི་ནས་རྒྱ་གར་ཤར་ཕྱོགས་རྡོ་རྭ་སྒང་དང་། སྒོ་ཧ་ཊི། ཚོང་གི་འགྲུལ་བཞུད་མང་པོ་བྱེད་ཡོད། ཕར་གླ་རྩི་དང་། སྨན་སྣ་རིགས། ལུག་བལ། ཕག་སྤུ་སོགས་དང་། ཚུར་རྒྱ་ཟོག་མང་པོ་ཚོང་ཟོག་གི་ཚུལ་དུ་བཏོན་ཡོད། དེ་ནས་ཚུར་ཚ་བ་འགི་ལ་ཡོད། འདི་ལ་གྲོང་སྡེ། ནང་ཤོག དངུལ་ཡུལ། ཟླ་སྣང་། བརྩིས། འདིར་དཔལ་ས་སྐྱའི་ཐང་ཅེན་དགོན་ཡོད། དེ་ནས་ཚག་དང་ཨ་ཞུ། མདའ་ཆེན་དང་གླ་པ། ཚེ་བུམ་ངར། ག་ཞག འཇོ། སྦུག་ཟོག་དང་། བཞད། འདིར་༧རྙིང་མའི་འགི་ལ་ཆུ་ཤོད་དགོན་ཡོད། གཡུ་དང་འདྲ་ཤན། ཚ་ཁོངས། སྦྱང་གཉིས། སྒེར་པ། ས་ཡུལ། ཟེར་བ་སོགས་ཡོད། འགི་ལར་གནས་ཆེན་རི་རབ་ཕག་ཞལ་ཟེར་བའི་ཕག་མོ་དང་རྟ་མགྲིན་གྱི་གནས་རྩ་ཆེན་ཞིག་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད། ངོ་བོ་བྲག་རི་ཤིན་ཏུ་མཐོན་པོ་ལ་མདོག་དམར་པོ་རྟ་མགོའི་རང་བྱོན་ངོ་མཚར་ཅན་ཡོད། མཐའ་སྐོར་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཡོད་པ་ཕག་ལོ་གང་ཡིན་ལ་གནས་སྒོ་ཕྱེ་བར་གྲགས་ཀྱང་རྒྱུན་དུའང་མཇལ་མཁན་མི་ཆད་པ་ཡོང་། གལ་སྲིད་ལུང་པ་ལ་དམག་འཁྲུག་དང་མུ་གེ ནད་ཡམས། ལོ་ཉེས། རྩ་ཐན་སོགས་འབྱུང་ན་འདི་ནས་ལྟས་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་རྒན་རབས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་མང་། དེ་ནས་ཚ་བ་འབྲོག་སྒང་ཆགས་ཡོད། འདིར་ཆ་ཧ། རྨུ་རམ་དུ་དཔལ་ས་སྐྱའི་དགོན་སེར་ལགས།།
དེ་ནས་སྤྲུལ་སྨད། སྤྲུལ་སྟོད། འདིར་དཔལ་སྔ་འགྱུར་གསང་ཆེན་ཐེག་པའི་རྙིང་མ། མཁའ་སྤྱོད་རྡོ་རྗེ་དགོན་ཞེས་པ་དེ་བཞུགས། ལྷོ་ཡི་རོང་ལྷ་རྒྱལ་མཚན་ཟེར་བའི་གཞི་བདག་གཉན་པོའང་འདིར་གནས་བཅས། རི་བྲག་གང་ཡིན་དང་། མཐོ་ཚད་ཇི་ཡོད་སོགས་མ་ཤེས་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་དགྲ་འདུ་ཟེར་བའི་གནས་ཤིག་ཡོད། འབྲོག་སྒང་འདི་ཡུལ་འབྲོག་སྦྲགས་མ་ཡིན། འདི་ནས་མར་ཡང་སྨན་ཁུངས་ལ་ཐུག སྨན་ཁུངས་ཁོངས་ཤོད་ནོར་ཚང་ཟེར་བའི་མི་ཚང་གནས་ཁག་བཀའ་གཏན་ཡོད་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་གི་མངའ་འོག་མི་སེར་སྤྱི་བསྡོམས་ལྔ་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དང་། ཞལ་ངོ་གསུམ་ཡོད་པར་གྲགས། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་རྒྱུད་གང་ཡིན་དང་། རྫ་ཡུལ་བཅས་ཁྱོན་ཚ་རོང་ས་ཡིན། འབྲོག་སྒང་། འགི་ལ། རབ་ལོ། འགོ་ཡུལ་ཟེར་བ་སོགས་ཡུལ་འབྲོག་སྦྲགས་མ་ཡང་མང་པོ་ཡོད། རོང་ས་རྣམས་ལ་འབྲུ་རིགས་ཐོན་ཁུངས། གྲོ་ནས། སྲན་མ་ཁག མ་རྨོས་ལོ་ཏོག བྲའུ། ཕྲེ་རྫེ། བརྩི་བརྩིས། སོ་བ། ཏིལ། ཡུངས་དཀར་སོགས་འབྲུ་རིགས་ཐོན་ཁུངས་ཧ་ཅང་ལེགས་པོ་ཡོད། ཕལ་ཆེར་སྟོན་ཐོག་གཉིས་འབྱུང་ས་ཡིན་པ་རེད། ཤིང་འབྲས་ཚ་ལུ་མ། ཀུ་ཡུང་། བསིལ་འབྲུ། ཁམ་བུ། སྟར་ཁ། རྒུན་འབྲུམ། ཞ་སེ་ཟེར་བ་སོགས་ཤིང་ཏོག་མང་པོ་འབྱུང་གི་ཡོད། ཚལ་རིགས། ཡུངས་མ། ལ་ཕུག སྔོ་རིགས། སི་པན། སྒོག་བཙོང་། འོ་སི་ཟེར་བ་སོགས་ཡོང་གི་ཡོད། ཐོན་སྐྱེད་ལེགས་པ་ལུང་པ་གཞན་ནས་འཁྱམས་ཀྱི་སྤྲང་པོ་དང་། འབྲུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཚོང་རིགས་དང་། གླ་མི་མང་པོ་འཁོར་ས་ཞིག་རེད། རྫོང་འགོ་ཚོས་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ལོ་ཁྲལ་ལ་མི་གཏོགས་པའི་སོ་སོའི་ཁེ་ཕན་བསྒྲུབ་སླད་མི་སེར་ལ་སྤུས་འདོན་རྒྱག་པ་དང་། དུ་བ་གནམ་གཏོང་བསྡུ་བ་ཡིན་ཟེར་བ་སོགས་མིང་འདགས་མང་པོ་བྱས་ཏེ་བསྡུ་ལེན་གྱིས་བརྡབས་བསིགས་གང་ལ་གང་འཚམས་བཟོས་ཡོང་།།
ལྷག་པར་བར་ཁམས་འདིར་འབྲས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་རྫ་ཡུལ་ལས་མེད་སྟབས་འབྲས་འདོན་སྤེལ་མང་པོར་ཕོག་ནས་མི་སེར་ཧ་ཅང་ཉམ་ཐག་པར་ཆགས་ཡོད་སྐད། ཕྱིན་ཆད་རང་རེ་འདིའི་རིགས་མི་འབྱུང་བར་སྨོན་ལམ་རྒྱབ་དགོས། རོང་ས་འདི་རྣམས་ཡུལ་ལུང་རྣམས་ཕན་ཚུན་བར་བར་དུ་བྲག་རི་དང་། ནགས་རི་སྟུག་པོ་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བོ་དག་གིས་བཅད་དེ། ལ་ཐུར་དང་། རི་རླུང་མང་བས་འགྲུབ་བཞུད་རྣམས་དཀའ་ངལ་ཆེ་ཙམ་ཡོད། ལ་ཡི་གོང་གི་ཡུལ་ཁངས་རྣམས་སུ་སྟོན་ཐོག་གྲོ་དང་། ནས།སྲན་མ། ཡུངས་མ། ལ་ཕུག སྔོ་ཚལ། འོ་སི་སྒོག་བཙོང་སོགས་ཚལ་གྱི་རིགས། སྟར་ཁ། ཁམ་བུ་ཡང་ཕྲན་ཙམ་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཉམས་དགའ་བའི་ནགས་རི། སྤང་རི་ཚོམ་བུ། བར་བར་ཧ་ཅང་འགྱངས་མི་ཆེ་བ་དག་གིས་ཕྲེང་བསྒྲིགས་པ་ལྟ་བུ། ཤེལ་དཀར་མདངས་ལྟར་འཚེ་བའི་རྩེ་མོར་གངས་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་གཡོགས་པ། སྐེད་པར་གཡའ་ཆུ་བསིལ་མའི་གཡུ་ཡི་ཕྱེ་མར་འཐོར་བ་ལྟ་བུ་རི་བོའི་བར་གྱི་སྤང་གཤོང་རྣམས་སུ་མ་བཅོས་རང་གྲུབ་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་གཤིན་པའི་རྩྭ་བཟང་དང་། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་པ་བུང་བའི་ཁྱུ་ཚོགས་ཅི་དགར་རོལ་པའི་བསྟི་གནས། གཞན་ཡང་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ། དབྱར་གྲོ། བེ་རྨུག་སོགས་སྨན་རྩྭའི་རིགས་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་། དབྱར་གཞུང་གི་དུས་མཚམས་སུ་སྨན་གྱི་དྲི་ངད་ཕྱོགས་ཀུན་འཐུལ་བའི་བསུང་ཞིམ་པོར་དགའ་སྐྱིད་ཚོར་བ་མི་ཟད་པར་མྱོང་ཆོག་པ་ཡོད། རིའི་གཡས་གཡོན་རྣམས་སུ་གནག་ཕྱུགས་གྲངས་མེད་སྐྱོང་བའི་རུ་བ་སྦྲ་གུར་ཅན་མང་པོས་དུ་བ་ཆུ་འཛིན་མཁའ་ལ་འཛིངས་པ་བཞིན་གནས་པ། ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་ནས་ལྷུང་ལྷུང་གི་སྒྲ་དང་ལྡན་པའི་འབབ་ཆུའི་རྒྱུན་བཟང་པོ་མང་བ། གཡས་གཡོན་རེས་མོས་སུ་བསྐོར་ཞིང་འཁྱིལ་ནས་འབབས་པ། གཞན་ཡང་ལྟེང་ཀ་དང་། ལུ་མ་རྣམས་སུ་ངང་པ་ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་སམ་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་འཕྱོ་ཞིང་རྩེན་པ། མཐའ་འཚམས་རྣམས་སུ་རྩི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་པའི་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོར་བག་ཕེབས་རྒྱུ་བའི་བྱ་དང་རི་དྭགས་མང་པོས་བསྟི་གནས་འཆའ་བ། གངས་རིའི་ཕྲག་པ་དག་ཏུའང་མཚོའི་རྫིང་བུ་མཆོད་ཡོན་ཆེད་དུ་བསྒྲིགས་པ་ལྟ་བུ། དེ་ལྟར་ཚ་བའི་བར་གྱི་ཡུལ་ལྗོངས་རྣམས་ཁྱོན་ཆེ་འདི་ལྟ་བུའི་མཛེས་སྡུག་གི་བཀོད་པ་དང་ལྡན་པའི་ས་ཆ་ཤ་སྟག་གིས་ཡུལ་མི་ཚོས་བརྗོད་སྲོལ་ཕུར་རུ་བ་དང་མདའ་ས་ཞིང་གི་བདག་པོ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད།
ཚ་བ་སྒང་རོང་གཉིས་ལས་སྒང་གི་ཡུལ་ལྗོངས་རྣམས་ཐང་རྒྱ་ཆེ་སྤང་ཁ་ཡངས་པོ་ཡོད། སྨད་སྡེ་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཡུལ་འབྲོག་སྦྲགས་མ་ཡིན། སྟོང་སྡེ་ཚང་མ་འབྲོག་སྡེ་ཡིན། སྤང་ལྗོངས་ཚ་མ་མདོག་བསྒྱུར་ནུས་པའི་གནག་ཕྱུག་སེམས་ཅན་ཡོད་པ་རེད།དབྱར་དགུན་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པ་འབྲོག་ལས་ཀྱིས་མི་ཚེ་སྐྱེལ་གྱིན་ཡོད་པ་རེད། བཟའ་བཅའི་རིགས་ཁྱོན་ཆེ་ཤ་མར་ཐུད་ལ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད། དབྱར་དུས་སུ་ཤིན་ཏུ་དྲི་ངད་ཐུལ་བའི་མེ་ཏོག དཀར་སེར་དམར་སྔོ་སྣ་ཚོགས་པའི་རང་རང་ཐད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ཡང་མདོག་འགྱུར་བ་ཙམ་གྱི་དྭངས་མ་ཆེད་དུ་ངོམ་པའི་ལས་ལ་བྲེལ་བ་ལྟ་བུ་དག་གིས་སྤང་ལྗོངས་ཀྱིས་མཐའ་དབུས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་ཡོད། དྭངས་བསིལ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་ལྟ་བུ་ལྟེང་ཀ་དང་། ལུ་མ། ནེའུ་གསིང་སོགས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཆུ་མཚོ་དང་བསྟི་གནས་འབད་རྩོལ་གྱིས་སྒྲུབ་ཀྱང་མི་འགྲུབ་པའི་རང་གྲུབ་བརྩོན་མི་དགོས་པའི་ཁྱད་པར་ལྡན་པའི་ངོ་མཚར་ཆེ་བ། སྤྲོ་ཉམས་ཡང་འཕེལ་དུ་འདྲེན་པའི་གཟུགས་ཁམས་ལྟེ་འདྲེན་པའི་གཟུགས་ཁམས་ལྷའི་དཔལ་འབར་ཕུན་ཚོགས་མི་ཡུལ་དུ་གཏམས་པ་བཞིན་ཀུན་གྱི་མིག་འབྲས་སུ་འགྱུར་ངེས་འབྲོག་སྡེ་ཚོས་སྟོན་དུས་སུ་ཀོ་བ་དང་། བལ། ཤ་མར་སོགས་ཁྱེར་ནས་རོང་ས་རྣམས་སུ་འབྲུ་སྒྲུབ་ལ་ཡོང་གི་ཡོད། གཡག་ལུག་བརྒྱ་ཕྲག་དེད་ནས་བཤད་ཚོང་རྒྱག་གི་ཡོད། འབྲོག་ས་འདི་རྣམས་དགུན་དུས་ནི་ས་གཞི་ཐམས་ཅད་ཁ་བའི་གོས་ཀྱིས་གཡོགས་ནས་དགུན་དུས་འུར་སྒྲ་ཆེ་བའི་ཆུ་ཆེན་རྣམས་ཀྱང་ཁྱགས་རུམ་སྦུག་ནས་ཤུབ་བུའི་སྒྲ་ཙམ་ལས་མི་མངོན་པར་འགྲུལ་བཞུད་ཐམས་ཅད་འཁྱགས་ཐོག་ནས་བྱེད་ཆོག་པ་ཡོང་། ཤིན་ཏུ་གྲང་ངར་ཆེ་བས་ཤ་ཕོ་ཆེན་གྱི་རྭ་ཡང་གས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད།།
འདི་ལྟ་ཚ་བ་སྟོད་སྨད་བ་གྱི་ཡུལ་ལྗོངས་འདི་རྣམས་ཁྲིམས་སྲོལ་དམ་པོ་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་བཞིན་གྱི་རྐུ་ཇག་ཉུང་བ། ནངས་ནུབ་བཞོ་དགོས་མེད་པའི་མཛོ་གཡག་ཚང་མ་ཟླ་བ་གཉིས་གསུམ་རིང་རྩྭ་བཟང་གི་སྤང་ཁ་དང་གངས་ཁྲོད་རྣམས་སུ་མིག་མི་བལྟ་བར་བདག་མེད་དུ་གྱུར་ནའང་རྐུན་ཇག་གི་ཉེན་ཁ་མེད་པ། ཁང་པ་ཐག་རིང་ན་ཡོད་པའི་ས་ཞིང་རྣམས་ཕར་འདེབས་བསྡུ་ལེན་སྐབས་མ་གཏོགས་རྒྱུན་དུ་གཏན་འཇགས་བྱ་ར་བྱེད་མི་མེད་ཀྱང་ལོ་ཏོག་བོར་བརླག་མི་འགྲོ་བ་ལུང་པ་ནང་ཁུལ་ཤོག་ཁག་དཔུང་བསྒྲིལ་གྱིས་འཁྲུག་རྩོད་རྒྱག་པ་དང་མི་གསོད་ཁྲག་སྦྱོར་བྱེད་པ་སྲིད་མཐའ་ཙམ་ཡིན། རང་གི་ལུང་པར་ལྟོ་གོས་མི་འཁྱོལ་བར་ཡུལ་ཁམས་གཞན་ལ་སྤྲང་འཁྱམས་མི་ཚེ་གང་བུད་བྱེད་པར་འགྲོ་མི་ཧ་ལམ་མི་སྲིད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། རི་ཀླུང་ལས་སྐྱེས་པའི་རྩ་ཤིང་ཐམས་ཅད་རང་འདོད་ཐུན་མོང་དུ་མཉམ་སྤྱོད་ཆོག་པ་མ་གཏོགས་དབང་ཤེད་ཀྱིས་བདག་བཟུང་བྱེད་མི་མེད། རྟ་དྲེལ་བརྒྱ་སྐོར་དེད་ནས་ཡར་ལྷ་ས་དང་མར་ས་དམ་བར་ཇ་ཟོང་། ཟོག་སྤུས་སྣ་བཀྲག་ལེགས་སོགས་འོར་འདྲེན་བྱེད་མཁན་གྱི་ཚོང་རིགས་ཀྱང་མང་པོ་ཡོད། ཡུལ་མི་རྣམས་དམག་ཤུགས་ཀྱང་ཆེན་པོ་ཡོད། སྔར་གླིང་གི་དུས་སུ་གཡོལ་ངོ་ལས་རྒྱལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཕྱིས་སུ་ཡང་སྡེ་པ་གཞུང་ནས་ཉག་རོང་དང་། སྤོ་བོ་ཀ་གནམ་སྡེ་པ་གཉིས་སྔ་ཕྱིར་ཆམ་ལ་ཕབ་པའི་སྐབས་སུ་དམག་བསྐུལ་ནས་དགྲ་ལ་ཡ་ལན་སྤྲོད་མཁན་གཙོ་བོ་ཡང་ཚ་བ་རོང་ནས་ཡིན། དེ་དུས་དཔའ་བོ་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་དཔའ་ཁ་ལེན་མཁན་ཚ་བ་བྱང་དམར་ཡེ་ཤེས་ཆོས་འཕེལ་དང་དོམ་མགོ་ཟེར་བ་སོགས་དཔའ་བོ་འགའ་ཞིག་གི་མིང་ད་དུང་ཡང་མ་ཉམས་པར་འབོད་སྲོལ་ཡོད། གྲོང་པའི་སྐད་ལའང་ཁྲལ་གྲང་འཇལ། དམག་ཚ་འཐབ། ཚ་པོ་ཁྱེར་ཤོག་ཟེར་ན་རླངས་པ་ཐུལ་ཐུལ། གྲང་མོ་ཁྱེར་ཤོག་ཟེར་ན་འཁྱགས་པ་བསིལ་བསིལ་ཟེར་བ་ནང་བཞིན་ཁྲལ་རྟ་འུ་ལག་གི་བདག་པོ་ཡིན་པ་རེད།།
ཚ་བ་རོང་གི་དགོན་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོའི་ཕྱག་འདེབས་མཁན་དང་། གྲྭ་གྲངས་ཇི་ཡོད། གྲྭ་རྒྱུན་ཐོབ་ཁོངས། སོ་སོའི་གདན་རབས་སོགས་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་དགའ་ལྡན་ཆོས་འབྱུང་དུ་ཞིབ་ཕྲ་གསལ་ཡོད། སྡེ་སྲིད་འདིས་ཨ་ལྕོ་གནས་སྐོར་བའི་ཟོལ་གྱིས་ཁམས་ཕྱོགས་སུ་ས་སྐོར་ལ་ཕེབས་དུས་དགོན་པ་སོ་སོའིི་ནང་ཉིན་ཞག་འགར་བཞུགས་ནས་བཀའ་འདྲི་གནང་སྟེ་ཆོས་འབྱུང་གི་ཟིན་བྲིས་བཀོད་ཡོད་པ་རེད། དེ་དུས་སྣང་མེད་ཡིས་སྣེ་ལེན་ལེགས་པོ་ཞུ་བ་རྣམས་ལ་ཕྱིས་སུ་དབུས་ནས་བདག་རྐྱེན་བཀའ་གཏན་སོགས་སྩལ་ཡོད་པ་རེད། གོང་གི་གནས་ཁག་དེ་ཚོའི་བཀའ་གཏན་ཡང་དེ་དུས་བྱུང་བ་ཡིན། ཡལ་མི་ཚོས་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལས་རིམ་ཡང་དུས་ཆེན་ཁག་བརྩི་སྲུང་། སྤྱི་སྒེར་སོ་སོའི་བཀའ་གཏན་དག་སྒྲོགས ཡུལ་ཚོ་སོ་སོའི་སྒྲོལ་འདོན། ས་ཚྭ་འདེབས་པ། ལོ་ཏོག་རིམ་གྲོ་སོགས་ལོ་དུས་ཆག་མེད་བྱེད་སྲོལ་ཡོད། མདོར་ན་མི་སྡེ་རྣམས་གྲངས་མང་། སྡེ་ཤོག་ཐ་དད། ལ་ལ་ཐང་མ་ལྟར་བརྟལ་ཆེ་བ། འགའ་ཞིག་ཚོམ་བུ་ལྟ་སྤུངས་ལེགས་པ། དབྱར་ཁའི་མེ་ཏོག་ལྟ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་ཡུལ་འཛོམས། ཕྱུག་པོ་མང་། མེད་པོས་བཙལ་སླ། སློང་མོས་རྙེད་སླ། མི་ལ་མཁས་པ་མང་། ཡ་རབས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ཤེས། མི་ཆོས་ལ་ཤེས་སྒོ་ཡངས། ལྷ་ཆོས་དགེ་བ་བཟང་། རིག་གནས་ལ་རྣམ་དཔྱོད་ཞིབ་ཅེས་པ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།
ཆབ་མདོ་ས་ཁུལ
ཆ་ཚང་མེད་པས་ཁྱེད་ཀྱིས་ཁ་སྣོན་གནང་རོགས།
སྤུ་ན་ཁ་གི་ས་ཁོངས།
སྤུ་ན་ཁ་ནི་འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་རེད།
བསམ་གྲུབ་ལྗོངས་མཁར་གི་ས་ཁོངས།
བསམ་གྲུབ་ལྗོངས་མཁར་ནི་འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་རེད།
བསམ་རྩེ་གི་ས་ཁོངས།
བསམ་རྩེ་ནི་འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་རེད།
བཀྲ་ཤིས་གཡང་རྩེ་གི་ས་ཁོངས།
བཀྲ་ཤིས་གཡང་རྩེ་ནི་འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་རེད།
རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོ།
རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོ་ནི། སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་དགའ་ལྡན་དུ་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཚུལ་བཟུང་སྟེ། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་འབྱོན་པ་ལ་ཉེ་བར་ཕྱོགས་པའི་ཚེ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོ་ལ་པྲོག་ཞུ་བསྐོན་ནས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བས། དེ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་ཚབ་བྱམས་པ་མགོན་པོ་ཞེས་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཐུགས་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་ནི། མདོ་སྡེ་བསྐལ་བཟང་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ཡི། །རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་སྣང་བྱེད་ཅེས་བྱར་གྱུར་པ་ན། །བདེ་གཤེགས་མཐུ་ཆེན་གདུགས་ཚོད་དག་ལ་སྤྱན་དྲངས་ནས། །དང་པོར་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་དང་། ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དྲུང་དུ། བྲམ་ཟེ་རྒྱ་མཚོའི་རྡུལ་དང་རང་གི་སློབ་མ་སྟོང་དང་། རྒྱལ་པོ་རྩིབས་ཀྱི་མུ་ཁྱུད་བཅས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་། སློབ་མ་སྟོང་ནི་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་ལ་འཚང་རྒྱ་བར་ལུང་བསྟན་ནས་དེ་དག་གིས་རང་རང་གི་ཞིང་བཟུང་བ་ན། རྩོད་ལྡན་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་པའི་དུས་དང་། མ་འོངས་པའི་ཚེ་ལོ་བརྒྱད་ཁྲི་པའི་དུས་གཉིས་ལུས་པར། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོས་ཐུགས་རྗེས་མ་བཟོད་ནས་ཐུགས་བསྐྱེད་དེ་ཚེ་ལོ་བརྒྱད་ཁྲི་པའི་དུས་ཀྱི་འགྲོ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །
སྟོན་པའི་བསྟན་པ་རྟགས་ཙམ་འཛིན་པ་འདི་ནུབ་པ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བསྐལ་པ་ཡ་ཐོག་རིང་མོ་རྫོགས་པ། བར་གྱི་ཁུག་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་འགོར་རྗེ་བཙུན་འབྱོན་པར་གསུངས་སོ། །འབྱོན་པའི་ཡུལ་ནི་གྲོང་ཁྱེར་རྩྭ་ཅན་ཞེས་པ་ཡིན་ཞིང་། ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་པོ་དུང་ཞེས་བྱ་བའི་མདུན་ན་འདོན་བྲམ་ཟེ་ཚངས་རབ་ཅེས་བྱ་བའི་སྲས་སུ་འབྱོན་པར་འགྱུར་རོ། །སྟོན་པ་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་ལེགས་པར་བསྲུང་བ་སོགས་ཀྱིས་ཐེག་གསུམ་གྱི་འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་རྗེ་བཙུན་ཞིང་འདིར་བྱོན་ནས་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་ཐུབ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཤིང་རྗེ་བཙུན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ཡིན། སྔོན་གྱི་དམ་པ་མང་པོས་དགའ་ལྡན་དུ་ཕེབས་བཞེད་ནས་བྱམས་པས་དམ་བཅས་པའི་གཟུངས་ཁ་ཏོན་དུ་མཛད་པ་སོགས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ཡང་མང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་གདམས་ངག་གི་གཞུང་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་སྡེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ལ། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་སྡེའི་དོན་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་མན་ངག་ཏུ་སྦྱར་ཏེ་སྟོན་པའི་གཞུང་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་འདི་ག་ཡིན་ཏེ། འདིས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་སྡེའི་དོན་ཐམས་ཅད་བརྗོད་བྱ་དངོས་པོ་བརྒྱད། དོན་བདུན་ཅུར་གཏན་ལ་ཕབ། དེའི་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཐ་མ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་བར་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་གཅིག་གིས་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་གསལ་བར་སྟོན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པ་སྟེ། རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པ་འདི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་གདམས་ངག་ཡིན་ལ། སོགས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་རྗེ་བཙུན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་གདམས་ངག་གི་གཞུང་རྩ་བ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་། དེའི་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་རྣམས་མདོ་མང་པོ་ནས་བཏུས་ཏེ། རྒྱས་པར་སྟོན་པ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་དང་། བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་ཞི་ལྷག་གཉིས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཟུར་དུ་བཀར་ནས་སྟོན་པ་དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་དང་། ཆོས་ཉིད་རྣམ་འབྱེད་གཉིས། བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་ལྟ་བའི་གནད་མཐར་ཐུག་པ་མགོན་པོ་ཀླུས་བཀྲལ་བའི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་དང་མཐུན་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གཞུང་རྒྱུད་བླ་མ་རྣམས་མཛད་དེ། དེ་དག་ལ་བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་སོ། །
ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོའི་སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་རིམ་པ་སྟོན་པའི་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གཙོ་བྱས་པའི་གཞུང་འདི་དག་ནི་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་དགའ་ལྡན་དུ་ཕེབས་ནས་རྗེ་བཙུན་གྱི་དྲུང་དུ་གསན་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་གདན་དྲངས་པ་ཡིན་ནོ། །
༢༠༡༦.༠༨.༡༡.ལ་སེར་བྱེས་རིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་རྩོམ་སྒྲིག་པས་བཏུས་བསྒྲིགས་བྱས།
ཀྲོང་གསར་གི་ས་ཁོངས།
ཀྲོང་གསར་ནི་འབྲུག་ཡུལ་གྱི་ས་ཁོངས་གཅིག་རེད།
ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་
བདི་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེ་ཡང་སློབ་བླ་མ་ཞང་ངམ་གཡུ་བྲག་པ་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་ལས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་གྲུབ་མཐའི་ནང་གསེས་ཤིག་ཡིན།
ཨོ་རྒྱན་དབང་ཕྱུག
ཨོ་རྒྱན་དབང་ཕྱུག་(༡༨༦༢-༡༩༢༦)ནི་འབྲུག་ཡུལ་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་རེད།ཁོང་གིས་སྤེལོ་༡༩༠༧ནས་༡༩༢༦བར་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་རེད།
དྭགས་པོ་སྒོམ་ཆེན་ངག་དབང་གྲགས་པ།
དྭགས་པོ་སྒོམ་ཆེན་ངག་དབང་གྲགས་པ་ནི། དུས་རབས་བཅོ་ལྔ་པའི་ལོ་རབས་ལྔ་བཅུའི་ཡར་མར་ཙམ་ལ་གཙང་ཕྱོགས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་ཡི་གེ་སྦྱོར་ཀློག་དང་འདོན་ཆོས་སྤྱོད་བཅས་ལ་བྱང་བར་མཛད། སེར་བྱེས་གྲྭ་ཚང་དུ་ཕེབས་ཏེ་གཞུང་ཆེན་པོ་ཏི་རྣམས་ལ་སྦྱངས་པ་གནང་། དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་དུ་ཕེབས་ནས་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་དང་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་བཅས་ལ་ལེགས་པར་སྦྱངས། དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་ཁྲིར་ཕེབས། ཁྲི་ཐོག་གཉིས་པ་ཡིན། དེ་ནས་མི་རིང་བར་དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་གི་བླ་མ་དབུ་མཛད་དང་མཁན་ཁྲིར་ཕེབས་ཏེ་འཆད་ཉན་བསྐྱངས། དྭགས་སྟོད་རྒྱ་ཚར་ཟེ་གདོང་དགོན་དང་། ཨེར་རི་སྒོ་ཆོས་སྡེ་ཕྱག་བཏབ། དུས་རྒྱུན་ལྷ་སྡིངས་དགོན་དང་། པད་སྟེང་སོགས་སུ་བཞུགས་ཏེ་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་འཛིན་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ། རྣམ་ཐར་ཁ་ཤས་སུ་དགའ་ལྡན་ཁྲིར་ཕེབས་པར་ཡང་བཤད་ཅིང་། རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན་དང་། མཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་སོགས་བསྟེན་ནས་གཞུང་ཆེན་ཁག་གསན་བསམ་གནང་བར་ཡང་བཤད་པ་སོགས་མཛད་རྣམ་ཞིབ་རྒྱས་ཤིག་མ་རྙེད་པས་རྣམ་ཐར་གསལ་པོ་ཞིག་འགོད་ཐབས་མ་བྱུང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༧༣༤ ལོར་སྐུ་གཤེགས་པར་བཤད། གསུང་རྩོམ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་ཊཱིཀ་སོགས་པོད་འབྲིང་གསུམ་ཙམ་བཞུགས།
དཔལ་ལྡན་དོན་དྲུཔ་རྣམ་རྒྱལ།
དཔལ་ལྡན་དོན་དྲུཔ་རྣམ་རྒྱལ་(༡༩༢༣-༡༩༨༢)ནི་འབྲས་ལྗོངས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་ཞིག་རེད། ཁོང་གིས་སྤེལོ་༡༩༦༣ནས་༡༩༧༥བར་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་རེད།
འཇིགས་མེད་དབང་ཕྱུག
འཇིགས་མེད་དབང་ཕྱུག་(༡༩༠༥-༡༩༥༢)ནི་འབྲུག་ཡུལ་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་རེད།ཁོང་གིས་སྤེལོ་༡༩༢༦ནས་༡༩༥༢བར་དབང་བསྒྱུར་བྱས་པ་རེད།
ཀོང་པོ་ཡེ་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས།
ཀོང་པོ་ཡེ་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས་ནི། ཕྱི་ལོ་ ༡༧༦༡ ལོར་ཀོང་པོའི་ཡུལ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་པར་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀྱིས་ཡི་གེའི་འབྲི་ཀློག་བསླབས། དགུང་ལོ་བཅུ་བདུན་པར་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་མནོས། དགུང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་པར་འབྲས་སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་དུ་ཞུགས་ནས་གཞུང་ཆེན་གསན་སྦྱོང་མཛད། དགུང་ལོ་ཉེར་གསུམ་པར་བསྙེན་རྫོགས་བསྒྲུབས། དཀའ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ་དབེན་གནས་ཁག་ལ་སྒྲུབ་པ་ལ་གཞོལ། དགུང་ལོ་ང་གཅིག་པར་ཀོང་པོ་དགའ་ལྡན་བསམ་གཏན་གླིང་གསར་དུ་ཕྱག་བཏབ་ཅིང་རྒྱུན་དུ་བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་བཤད་ཁྲིད་གནང་། དགུང་ལོ་ང་གསུམ་པར་ལྷ་སར་ཚེ་ཆོག་གླིང་སྤྲུལ་སྐུར་སྐུ་ཡོན་སྒྲོན་འབུལ་དུ་ལོ་གཅིག་བཞུགས། ཕྱི་ལོ་ ༡༨༡༦ ལོར་སྐུ་གཤེགས། གསུང་རྩོམ་ལ། རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་ཊཱིཀ་སོགས་པོད་གཅིག་བཞུགས།
འཇིགས་མེད་གེ་སར་རྣམ་རྒྱལ་དབང་ཕྱུག
འཇིགས་མེད་གེ་སར་རྣམ་རྒྱལ་དབང་ཕྱུག་(༡༩༨༠-)ནི་འབྲུག་ཡུལ་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་རེད།
ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་
གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པས་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཤིང་ལུག(༡༡༧༥)ལོར་ཚལ་དང་མེ་ལུག(༡༡༨༧)ལོར་གུང་ཐང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་བཏབ་ནས་གནས་གཞི་བཟུང་སྟེ་ཆོས་བརྒྱུད་སྤེལ་བས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བདག་པོར་གྱུར་རྗེས། དཔོན་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་ལ་ཁྲི་དཔོན་གྱི་འཇའ་ས་ལོན་པ་ནས་དབུ་ར་སྐྱིད་ཤོད་སྟོད་སྨད་ཀྱི་བདག་པོ་བྱས་ནས་དཔོན་བརྒྱུད་རིམ་པར་བྱུང་ཞིང། རྗེས་སུ་དྲུང་ཆེན་ཀུན་དགའ་རྡོ་རྗེའི་དུས་འབྲི་གུང་པ་དང་གཡའ་བཟང་པ་གཉིས་དང་ངན་མཐུན་བྱས་ཏེ་ཏ་སི་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་དང་འཐབ་པས་མངའ་ཁོངས་ཚང་མ་ཤོར་ཏེ་རང་ཉིད་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་དེ་ནས་རིང་པོ་མ་སོང་བར་གདུང་རྒྱུད་ཀྱང་ཆད།
ཉིང་ཁྲི།
གནས་ཡུལ།
ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་ནི་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲོང་ཁྱེར་ལྷ་སའི་ཤར་ལྷོའི་ཕྱོགས་སྤྱི་ལེ་407མཚམས་ཏེ། ཆུ་བོ་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོ་རྒྱུག་ཁུལ་གྱི་སྨད་རྒྱུད་དུ་གནས་ཡོད་པ་དང་། ཧ་ལམ་སའི་གོ་ལའི་བྱང་གི་འཕྲེད་ཐིག26°52′ནས30°40′དང་ཤར་གྱི་གཞུང་ཐིག92°09′ནས8°47′མཚམས་ན་ཡོད། གྲོང་ཁྱེར་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གི་གནས་ཡུལ་ནི་བྲག་ཡིབ་ཆུས་སུ་ཡིན། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་ས་ཁོངས་ཀྱི་ཤར་ནུབ་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ647དང་། ལྷོ་བྱང་གི་ཞེང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ353ཙམ་ཡོད་པ་དེའི་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་ངོས་སྙོམས་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི11.7ཡོད་རུང་དོན་དངོས་ཚོད་འཛིན་བྱེད་མུས་ཡིན་པའི་ས་ཁོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་ངོས་སྙོམས་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི7.6ཡིན། མཐའ་མཚམས་ཁོ་ནའི་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ1000ཙམ་ཡོད། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གནས་ཡུལ་བྲག་ཡིབ་ཆུས་ལ་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་རྨིད2986ཡོད་པ་དེའི་ཤར་ངོས་ན་སྤོ་བོ་རྫོང་དང་། ཤར་ལྷོའི་ཕྱོགས་སུ་མེ་ཏོག་རྫོང་དང་རྫ་ཡུལ་རྫོང་། ལྷོ་ངོས་སུ་སྨན་གླིང་རྫོང་།ལྷོ་ནུབ་ཏུ་སྣང་རྫོང་། ནུབ་ངོས་སུ་ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་བཅས་ཡོད།
མཐའ་འཁོར།
ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཤར་ངོས་ནི་ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་དཔའ་ཤོད་རྫོང་དང་མཛོ་སྒང་རྫོང་། ཡུན་ནན་ཞིང་ཆེན་གྱི་བདེ་ཆེན་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་བཅས་ཀྱི་ས་དང་འབྲེལ་ཡོད་པ་དང་། ནུབ་ངོས་ནི་གྲོང་ཁྱེར་ལྷ་སའི་མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་དང་། ལྷོ་ཁ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་རྒྱ་ཚ་དང་ཟངས་རི་རྫོང་བཅས་ཀྱི་ས་དང་འབྲེལ་ཡོད། བྱང་ངོས་ནི་ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་གྱི་ལྷ་རི་རྫོང་དང་ཆབ་མདོའི་དཔལ་འབར་རྫོང་དང་ལྷོ་རོང་རྫོང་བཅས་ཀྱི་ས་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཅིང་། ལྷོ་ངོས་ནི་འབར་མ་དང་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱི་ས་མཚམས་དང་འབྲེལ་ཡོད།
མིང་ཐོགས་ཚུལ།
ཉིང་ཁྲི་ཞེས་པའི་མིང་གི་བྱུང་ཚུལ་ཐད་བཤད་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་འགའ་ཡོད་པ་སྟེ།གཅིག་ནི《བོན་གྱི་མདོ་དྲི་མེད》ལས། བདག་ཅག་སྔ་བ་རྒྱལ་སྔ་ཡང་། །བསྟན་པ་གོང་ནས་གཤེན་གཉན་པས། །རྒྱལ་གྱི་གོང་དུ་གཉན་བཏེགས་པས། །རྒྱལ་གྱི་གཉན་ཁྲི་སྟེང་དུ་བཏགས་ཞེས་བྱུང་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཐོག་མའི་མིང་ལ་གཉན་ཁྲི་སྟེང་ཞེས་ཟེར་བ་དང་། ཕྱིས་ཉིང་ཁྲི་ཞེས་འབྲི་བ་ཡང་གཉན་ཁྲི་ཞེས་པའི་སྒྲ་འགྱུར་བ་ལས་བྱུང་བར་འདོད་པ་དང་། གཉིས་ནི་ཉང་ཉི་མ་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྩམས་པའི《ཆོས་འབྱུང་མེ་ཏོག་སྙིང་པོ་སྦྲང་རྩིའི་བཅུད》ལས། རྒྱལ་པོ་གྲི་གུམ་གྱི་སྲས་གསུམ་སྤྱུགས་པ་ལས་ཤ་ཀྲི་ཀོང་པོར་སྤྱུགས་པ་ཀོང་རྗེ་དཀར་པོ་ཡིན་ཏེ་གདུང་ཆད།ཉང་ཁྲི་ཉང་པོར་སྤྱུགས་པས་ཉང་བཙུན་རྒྱལ་པོ་ལགས་ཏེ་དེ་ཡང་གདུང་ཆད། བྱ་ཁྲི་སྤྲེའུ(སྤུ)བོར་སྤྱུགས་པས་སྤུ་བོ་ནས་སྤྱན་དྲངས་པས་སྤུའི་རྒྱལ་པོ་རྩད་པ་ཟེར་རོ་ཞེས་བྱུང་བའི་སྲས་ཉང་ཁྲིའི་མིང་ལས་ཐོགས་པར་འདོད་པ། གསུམ་ནི་མདོ་ཁམས་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁ་རྒྱུན་དུ་ཀོང་པོ་ཉི་ཁྲི་ཞེས་ཀྱང་འབོད་སྲོལ་ཡོད། ཕྱིས་སུ་དེར་འགྲེལ་པ་བྱེད་སྐབས་སྔར་སྐུ་ཤུག་ལྡེམ་དྲུག་ཏུ་འབོད་པ་ད་ལྟའི་ཉི་ཁྲི་གྲོང་ཚོ་ཆགས་ཡུལ་གྱི་གནས་དེར་ཉི་འོད་ཕོག་ཡུན་རིང་བ་དང་གྲོང་དེ་གཞན་ལས་ཅུང་ཟད་མཐོ་བས་ཉི་མ་ལྡེ་སའི་ཁྲི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྣང་བས་ཉི་ཁྲི་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཟེར། དེང་གི་དུས་སུ་ཉིང་ཁྲི་ཞེས་འབྲི་བའི་གོམས་སྲོལ་ཆགས་ཡོད་ལ།དེ་ཡང་ཉིང་ཁྲི་ནི་ཉི་ཁྲིའི་སྐད་ཟུར་ཆག་ཏུ་འདོད།
སྲིད་འཛིན་ས་གནས།
ད་ལྟ་ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཁོངས་སུ་ཆུས1དང་། རྫོང6གྲོང་རྡལ20ཤང34སྲིད་འཛིན་གྲོང་ཚོ498ཡོད་པར་ཁྱོན་བསྡོམས་མི་གྲངས་ཁྲི21.24ཡོད། དེའི་ནང་བོད་རིགས་མི་འབོར150449ཡོད་པ་དེས་གྲོང་ཁྱེར་ཡོངས་ཀྱི་མི་འབོར་གྱི་བརྒྱ་ཆ80ཟིན་པ་དང་། རྒྱ་རིགས། མོན་པ། ལྷོ་པ། ཏུའུ་ལུང་རིགས། འཇང་རིགས། ནུའུ་རིགས། ལི་སུའུ་རིགས(ཏེང་པ་བ་ཚུད་ཡོད)བཅས་ཀྱིས་གྲོང་ཁྱེར་ཡོངས་ཀྱི་མི་འབོར་གྱི་བརྒྱ་ཆ20ཟིན་ཡོད། སྤྱི་ལོ2015ལོའི་ཟླ3པར་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་དེ་ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསྒྱུར་བ་དང་། ཉིང་ཁྲི་རྫོང་དེ་རྫོང་རིམ་པའི་ཆུས་ཏེ་བྲག་ཡིབ་ཆུས་སུ་མིང་བསྒྱུར་བྱས། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཁོངས་སུ་ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་དང་། སྨན་གླིང་རྫོང་། མེ་ཏོག་རྫོང་། སྤོ་བོ་རྫོང་། རྫ་ཡུལ་རྫོང་། སྣང་རྫོང་། བྲག་ཡིབ་ཆུས་བཅས་རྫོང6དང་ཆུས1ཡོད།
སྲིད་འཛིན་ལོ་རྒྱུས།
སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དྲུག་པའི་ནང་། བོད་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་བོད་ཁམས་ཡོངས་རྫོགས་དབང་དུ་བསྡུས་ནས་བོད་ཡུལ་འདི་ཉིད་རུ་ཆེན་ལྔ་དང་ཁྲི་སྡེ་གཅིག་ཏུ་ཕྱེ་སྐབས་ཉིང་ཁྲི་འདི་ཉིད་གཡོ་རུའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། ཀོང་དཀར་པོ་རྗེ་ཉིད་ནི་བོད་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་འཁྲུལ་མེད་ཅིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་གྱིས་གཙིགས་ཀྱི་ཡི་གེ་གནང་ནས་དམིགས་བསལ་གྱི་དབང་ཆ་སྦྱིན་ཚུལ་ད་ལྟ་ཉིང་ཁྲི་གཡུང་དྲུང་འཛིན་གྲོང་ཚོའི་རྡོ་བརྐོས་ཡི་གེའི་ནང་གསལ་པོར་འཁོད་ཡོད། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་དུས་དཀྱིལ་ནས་དུས་རབས་བཅུ་བཞི་པའི་དུས་དཀྱིལ་བར་ཡོན་སྲིད་གཞུང་ནས་བོད་ཀྱི་ཕྱི་ནང་ལས་དོན་གལ་ཆེན་མཐའ་དག་ལ་བཀོད་འདོམས་ཀྱིས་བོད་རིགས་ས་ཁུལ་ཡོངས་རྫོགས་གླིང་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་དང་། གླིང་སོ་སོར་ཤོན་ཝུའི་ཧྲི་སི་ཏུའུ་ཡོན་ཧྲའོ་ཧྥུའུ་ཞེས་པའི་སྲིད་འཛིན་དོ་དམ་ལས་ཁུངས་རེ་བཙུགས་པ་དེའི་བསྡུས་མིང་ལ་ཤོན་ཝུའི་སི་ཟེར། དེང་བོད་ལྗོངས་ཁུལ་དུ་བཙུགས་པའི་“དབུས་གཙང་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་ཤོན་ཝུའི་ཧྲི་སི་ཏུའུ་ཡོན་ཧྲའོ་ཧྥུའུ་”ཞེས་པ་དེ་ནི་བོད་ལྗོངས་ས་ཁུལ་གྱི་ས་གནས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་སྲིད་འཛིན་དོ་དམ་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཡིན།སྐབས་དེར་ཉིང་ཁྲི་ནི་ལས་ཁུངས་དེའི་དོ་དམ་ཁོངས་སུ་གཏོགས།
མིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ1375ལོར་ཧ་ཀྲའུ་(དེང་ཀན་སུའུ་ལིན་ཞ་རྫོང་)ཞེས་པར་ཤིས་ཨན་ཞིང་ཏུའུ་བཀོད་འདོམས་ཧྲེ་སི་ཞེས་པ་མངའ་འོག་ཏུ་ཧ་ཀྲའུ་དང་། མདོ་ཁམས། དབུས་གཙང་བཅས་འུད་གསུམ་ཡོད་པའི་བཀོད་འདོམས་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་བཙུགས།སྐབས་དེར་ཉིང་ཁྲི་དེ་དབུས་གཙང་བཀོད་འདོམས་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། སྤྱི་ལོ1642ལོར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་སོག་པོའི་འགོ་དཔོན་གོ་ཤྲི་ཧན་གྱི་དཔུང་རོགས་འོག་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སྲིད་དབང་བཙུགས་ནས་བོད་ཡོངས་ལ་དབང་བསྒྱུར་བྱས། བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གིས་སྔ་རྗེས་སུ་ཉིང་ཁྲིའི་ཁུལ་དུ་རྩེ་ལྷ་རྫོང་དང་། ཇོ་མོ་རྫོང་། ཞོལ་ཁ་རྫོང་། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་། སྤོ་བོ་རྫོང་། གསང་སྔགས་ཆོས་རྫོང་སོགས་བཙུགས།
སྤྱི་ལོ1955ལོའི་རྗེས་སུ་དེ་སྔའི་ཀོང་པོ་སྤྱི་ཁྱབ་དེ་དྭགས་ཀོང་སྤྱི་ཁྱབ་ཅེས་པར་མིང་བསྒྱུར་བྱས་རྗེས་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་ཡང་དེའི་མངའ་ཁོངས་སུ་གཏོགས། སྤྱི་ལོ1960ལོའི་ཟླ2པར་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་ཀུང་ཧྲུའུ་དངོས་སུ་བཙུགས་པ་དང་དེའི་ཁོངས་སུ་སྤོ་བོ་དང་། ཉིང་ཁྲི། རྒྱ་མདའ། སྨན་གླིང་། མེ་ཏོག ལྷ་རི། ཞོལ་ཁ་བཅས་རྫོང་བདུན་ཡོད། སྤྱི་ལོ1964ལོའི་ཟླ5པའི་ནང་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་ཀུང་ཧྲུའུ་མེད་པ་བཟོས་རྗེས་སྤོ་བོ་རྫོང་ཆབ་མདོ་ས་ཁུལ་ཀུང་ཧྲུའུ་ཡི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། དེ་མིན་མེ་ཏོག་རྫོང་དང་། སྨན་གླིང་རྫོང་། ཉིང་ཁྲི་རྫོང་།རྒྱ་མདའ་རྫོང་བཅས་རྫོང་བཞི་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མངའ་འོག་ཏུ་བཅུགལྷ་རི་རྫོང་དེ་ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་བཅུག་པ་དང་།སྣང་རྫོང་དེ་ལྷོ་ཁ་ས་ཁུལ་གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་བཅུག སྤྱི་ལོ1986ལོའི་ཟླ2པར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་ཆོག་མཆན་གནང་བ་བཞིན་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་བསྐྱར་བཙུགས་བྱས་པ་དང་དེའི་ཁོངས་སུ་སྣང་རྫོང་དང་། སྨན་གླིང་རྫོང་། སྤོ་བོ་རྫོང་། རྫ་ཡུལ་རྫོང་། མེ་ཏོག་རྫོང་།ཉིང་ཁྲི་རྫོང་། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་བཅས་རྫོང7ཡོད།
དྲོད་ཚད་དང་གནམ་གཤིས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས།
ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ལོ་འཁོར་མོའི་ཆ་སྙོམས་དྲོད་ཚད7℃ནས16℃བར་ཡིན་པ་དང་། ལོ་ཧྲིལ་པོའི་ཆར་ཆུ་འབབ་ཚད་ཁྱོན་ཧོའོ་རྨིད650ཡས་མས་ཟིན་གྱི་ཡོད། སྤྱི་ལོ1981ལོར《མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་གི་གནམ་གཤིས་ཁུལ་དབྱེ་བ》ཞེས་པའི་ནང་འཁོད་པ་ལྟར་ན། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་ནི་ཤར་ལྷོའི་ཚ་ཁུལ་དང་ཕྱེད་ཚ་ཁུལ་གྱི་རི་མ་ཐང་གི་བརླན་གཤེར་ཅན་གྱི་ཁུལ་དུ་གནས་ཡོད།
ཆགས་དབྱིབས་དང་ས་བབ།
དེའི་བྱང་ངོས་སུ་གཉན་ཆེན་ཐང་ལྷའི་རི་རྒྱུད་དང་། ལྷོ་རུ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད། ནུབ་བྱང་དུ་གངས་ཏི་སིའི་རི་རྒྱུད་ལྷག་འཕྲོའི་འཕྲེད་བཅད་བར་བརྒལ་གྱི་རི་རྒྱུད་མཆིས། རི་རྒྱུད་ཆེན་པོ་དེ་གསུམ་ལས་སྔ་མ་གཉིས་ནི་ཤར་ནས་ནུབ་ཏུ་བསྲིངས་པ་དང་། ཕྱི་མ་ནི་ལྷོ་ནས་བྱང་དུ་བསྲིངས་ཡོད། རི་རྒྱུད་དེ་དག་གི་ཁ་ཞེང་ཆེ་ཆུང་མི་གཅིག་པའི་བར་ན་ཆུ་རྒྱུན་བཞུར་ཤུལ་གྱི་གྲམ་ཐང་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ནང་གི་ཆེས་ཆེ་བ་ནི་ཧི་མ་ལ་ཡ་དང་གངས་ཏི་སིའི་རི་རྒྱུད་བར་ན་བཞུར་བའི་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོ་དང་། ཉང་ཆུ་གཙང་པོ། ཕར་ལུང་གཙང་པོ། རྫ་ཡུལ་གཙང་པོ་བཅས་རྒྱུག་ཁུལ་གྱི་གྲམ་ཐང་ཡིན། ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་རོང་ཆེན(ཀོང་འཕྲང་རོང་)ནི་འཛམ་གླིང་གི་གྲོག་རོང་ཟབ་ཤོས་དེ་ཡིན་པ་དང་། ཕར་ལུང་གཙང་པོའི་གྲོག་རོང་ནི་འཛམ་གླིང་གི་གྲོག་རོང་གཏིང་ཟབ་ཚད་ཨང་གསུམ་པ་དེ་ཡིན། དེ་དག་གི་ས་དབྱིབས་ནི་ནུབ་བྱང་ནས་ཤར་ལྷོའི་ཕྱོགས་སུ་གསེག་སྟེ་བརྐྱངས་ཡོད་པས། ས་བབ་ཀྱི་མཐོ་དམའི་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ། རི་བོ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ཤར་ངོས་ཀྱི་སྨན་གླིང་དང་མེ་ཏོག་རྫོང་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་མཚམས་སུ་ཡོད་པའི་རི་བོ་གནམ་ལྕགས་འབར་བར་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་རྨིད7756ཡོད་པ་དང་། དེ་ནི་ཉིང་ཁྲིའི་ས་ཁོངས་ནས་ས་བབ་མཐོ་ཤོས་ཡིན་ཞིང་། ཡར་ཀླུང་གཙང་པོ་རྒྱུག་ཁུལ་གྱི་སྨད་དུ་ཆགས་པའི་མེ་ཏོག་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་སྦ་ཤི་ཁ་ནི་ས་བབ་དམའ་ཤོས་ཡིན་པ་སྟེ། དེར་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་རྨིད152ལས་མེད། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ས་བབ་ཆགས་ཚུལ་ནི་བྱང་ནས་ལྷོར་གསེག་སྟེ་བརྐྱངས་ཡོད་པའི་དབང་གིས་གཙང་ཆུ་ཕལ་ཆེ་བ་རང་རྒྱལ་གྱི་ས་ཁོངས་ལས་བརྒལ་ནས་ཕྱི་ལ་བཞུར་འགྲོ་བ་ཡིན། དེའི་ཁྲོད་དུ་སྐད་གྲགས་ཡོད་པའི་ཆུ་བོ་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོ་དང་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་གཉིས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ད་དུང་རྒྱས་ཐར་ཆུ་བོ་དང་། རྫ་ཡུལ་གཙང་པོ། སྟོན་ལུང་གཙང་པོ་སོགས་ཀྱང་ཡོད།
རི་བོ་དང་ལ།
ད་དུང་དེ་ཁུལ་དུ་སྐད་གྲགས་ཡོད་པའི་རི་བོ་དང་ལ་སོའི་གྲས་སུ་རི་བོ་གནམ་ལྕགས་འབར་བ་དང་། རྒྱ་ལ་དཔལ་རི། འདན་མ་ལ། སྤོ་བོ་དུང་ལ། ཁྱུང་ཐོར་ལ། དགའ་བ་ལུང་ལ། གསེར་སྐྱེམས་ལ། དེ་མོ་ལ། སྤུ་དམ་ལ། ཀོང་པོ་བར་ལ་རྡོ་གཞོང་ལ་སོགས་ཡོད།
《ཉིང་ཁྲིའི་ས་མིང་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་བརྡ་འགྲེལ་》ལས་བཏུས།
འཁྱགས་རོམ་བྲག་ཐེམ།
དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་འཁྱགས་རོམ་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོའི་རང་བཞིན་གྱི་འཁྱགས་རོམ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་དང་སྣང་རྫོང་གི་ནུབ་ངོས་སུ་ཡོད་པའི་འཁྱགས་རོམ་ནི་རྒྱ་མཚོ་དང་སྐམ་སའི་བར་བརྒལ་རང་བཞིན་གྱི་འཁྱགས་རོམ་ཞིག་ཡིན། གཉན་ཆེན་ཐང་ལྷའི་རི་རྒྱུད་ཤར་ངོས་ཆད་མཚམས་ཀྱི་ལྷོ་ངོས་སུ་ཡོད་པའི་སྤོ་བོ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་གངས་དཀར་གངས་རྒན་གྱི་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ32དང་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་ངོས་སྙོམས་གྲུ་བཞི་མ170ཡོད་ལ་འཁྱགས་རོམ་ཁུལ་ལ་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་རྨིད2530ལས་ཟིན་གྱི་མེད་པས། རྒྱལ་ཡོངས་ནས་བརྗོད་ན་རྒྱ་མཚོའི་རང་བཞིན་གྱི་འཁྱགས་རོམ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡིན། ལོ་ངོ་དུ་མའི་རིང་ཕུང་གསོག་ཐེབས་པའི་གངས་རྒན་མང་བས། ཆུའི་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཡོད། དེ་ལྟར་ནའང་དབྱར་དུས་སུ་འཁྱགས་རོམ་ཕོན་ཆེན་ཞུ་བར་བརྟེན་རྟག་ཏུ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་འདམ་རྡོའི་ཆུ་རུད་སོགས་ཀྱི་རང་བྱུང་གནོད་འཚེ་མང་པོ་ཐོན་གྱི་ཡོད།
ཆུའི་ཐོན་ཁུངས།
ཉིང་ཁྲིའི་ས་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་མཚེའུའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་མུའུ་ཁྲི38.23ཡོད་པ་དེས་ས་ཁོངས་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཁྱོན་གྱི་བརྒྱ་ཆ0.22ཟིན་ཡོད། དེའི་ནང་མཚེའུ་ཅུང་ཆེ་བ་ནི་ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའི་བྲག་གསུམ་མཚེའུ་དང་སྤོ་བོ་རྫོང་གི་ཡིད་འོང་མཚེའུ། ཕར་ལུང་མཚེའུ། རྒུ་ཤང་མཚེའུ། རྫ་ཡུལ་གྱི་བར་བཀག་མཚེའུ། སྣང་རྫོང་གི་ལ་ཐོག་རྫང་མཚོ་སོགས་ཡོད།
ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནགས་ཚལ་གྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ཆིང་ཁྲི246ཡོད་པ་དེས་ས་ཁོངས་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཁྱོན་གྱི་བརྒྱ་ཆ53ཙམ་ཟིན་གྱི་ཡོད་པ་དང་། ནགས་ཚལ་གྱི་ཁེབས་ཚད་བརྒྱ་ཆ46.09ཡིན་པས། རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གདོད་མའི་ནགས་ཚལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཡིན།ཚ་བའི་ཁུལ་དང་། ཚ་བ་བར་མའི་ཁུལ། དྲོད་ཁུལ་དང་། དྲོ་གྲང་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཁུལ། བཞའ་ཚན་དང་ཕྱེད་བཞའ་ཚན་ཅན་གྱི་གནམ་གཤིས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ཡོད་པར་བརྟེན་རྩི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་འཚར་སྐྱེས་བྱེད་པས། འཛམ་གླིང་གི་སྐྱེ་དངོས་སྣ་མང་རང་བཞིན་ཞེས་པའི་དཔེ་མཚོན་ཅན་གྱི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཡིན། དེའི་ནང་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་རྩི་ཤིང་རིགས2000ལྷག་ཡོད། ཤིང་ནགས་རིགས་གཙོ་བོ་ནི་གསོམ་ཤིང་དང་། གསོམ་ནགཐང་དཀར། སྡོང་རིང་ཐང་ཤིང་། ཐང་ནག ཡུན་ནན་ཐང་ཤིང་། ཤུག་པ། སྟག་པ་དཀར་པོ། ཙན་དན།དཔྱིད་སྡོང་དྲི་ཞིམ། རྒྱ་ཤིང་། ག་བུར་ཤིང་སོགས་ཡོད་པའི་ནང་སྡོང་རིང་ཐང་ཤིང་དང་ཤུག་ཆེན། ཧི་མ་ལ་ཡའི་གསོམ་ཤིང་ནག་པོ་བཅས་ནི་ཤིང་རིགས་རྩ་ཆེན་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས།
སྲོག་ཆགས།
ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་ད་ལྟ་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས་རིགས340ལྷག་ཡོད་པའི་ནང་འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་རིགས་མི་འདྲ་བ63དང་། འདབ་ཆགས་རིགས232ལྟོ་འཕྱེའི་སྲོག་ཆགས་རིགས25སྐམ་ཆུ་གཉིས་འཚོའི་སྲོག་ཆགས་རིགས20འབུ་སྲིན་རིགས1800ལྷག་ཙམ་ཡོད། ནགས་གསེབ་ཏུ་སྔོ་སྨན་རིགས་མི་འདྲ་བ2400ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་དང་། བཟའ་བཅའི་ཤ་མོ་རིགས120ལྷག་ཡོད་ལ་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་རོང་ཆེན་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ་དང་། རྫ་ཡུལ་ལུང་པའི་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ། སྤོ་བོ་སྒང་པའི་གདོད་མའི་ནགས་ཚལ་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ་དང་། བྲག་ཡིབ་ཆུས་སྟོང་མཇུག་རྩི་མྱག་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ། བྲག་ཕྱི་ཤུག་སྡོང་ཆེན་མོའི་(སྟག་ལའི་སྐུ་ཤུག)རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ་སོགས་ཡོད།
ཞིང་ལས།
ཞིང་ལས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་གཙོ་བོ་ནི་གྲོ་ནས་སྲན་གསུམ་དང་། མ་རྨོས་ལོ་ཏོགཆུ་འབྲས། བྲ་བོ། མོན་རྒྱགས། སྲན་སེར་སོགས་ཡིན་པ་དང་། ཆུ་འབྲས་ནི་ལྷོ་ངོས་ཀྱི་རྫ་ཡུལ་དང་མེ་ཏོག་རྫོང་གཉིས་སུ་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་རྨིད2000མན་གྱི་རོང་ངོགས་གཉིས་ནས་ཐོན་གྱི་ཡོད། ཉིང་ཁྲི་གྲོང་ཁྱེར་ཁུལ་དུ་སྒོ་ཕྱུགས་རིགས་ནོར་ནག་དང་། རྟ་དྲེལ་བོང་གསུམ། ར་ལུག་ཕག་གསུམ། རི་བོང་། ཁྱིམ་བྱ། ཡཱ་ཙེ་སོགས་གསོ་ཚགས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་ཁོངས་སུ་ཡུལ་སྐོར་སྤྲོ་གསེང་བྱ་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཡོད་པ་སྟེ། འཛམ་གླིང་གི་གྲོག་རོང་ཆེན་པོ་ཨང་དང་པོ་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་རོང་ཆེན་དང་། རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའིАབཞི་ཅན་གྱི་ཡུལ་སྐོར་མཛེས་ལྗོངས་བྲག་གསུམ་མཚོ། མཐོ་སྒང་གི་སུའེ་ཙེ་ཡུལ་ལྗོངས་སུ་གྲགས་པའི་ཀླུ་ནང་ནགས་ཀླུང་རོང་བཙན་ཁ་བ་དཀར་པོ། གནས་སྟོད་འཁྱག་རོམ་གནས་ཆེན་གངས་ར། ཐུགས་སྤྲུལ་བོན་རི།གནས་ཡུལ་ལུང་པ། པདྨ་བཀོད།སོགས་རང་བྱུང་མཛེས་ལྗོངས་ཡོད་ལ་གནའ་ཤུལ་གྲགས་ཅན་གྱི་ཁོངས་སུ་སྣང་རྫོང་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་འཁྲུངས་ཁང་། ཐའེ་ཀྲའོ་གནའ་གྲོང་། ཤོ་པའི་སོ་མཁར། གནའ་བོའི་མཁར་རྫོང་། བུ་ཆུ་གསེར་གྱི་ལྷ་ཁང་། སླེབས་རིའི་བང་སོའི་ཚོགས། དེ་མོ་གཡུང་དྲུང་འཛིན་གྱི་རྡོ་བརྐོས་བཀའ་གཙིགས། བླ་མ་གླིང་དགོན་སོགས་ཡོད། གཞན་ཡང་ད་དུང་ཡིད་འོང་དམག་སྤྱིའི་ཐོག་ཁང་། གསར་བརྗེའི་སྔོན་གཤེགས་དཔའ་བོའི་བང་སོ་སོགས་རིག་སྐྲུན་ཡུལ་ལྗོངས་ཡོད་པ་མ་ཟད། མེ་ཏོག་རྫོང་དུ་གནས་པའི་དུས་རབས17པའི་སྐབས་ཀྱི་སྦ་ཟམ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་གཙོ་གནད་རིག་དངོས་སྲུང་སྐྱོབ་ས་ཚིགས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་བཅུག་ཡོད།
གནའ་ཤུལ།
ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་ནང་ས་འོག་ནས་གནའ་རབས་ཀྱི་རིག་དངོས་མང་པོ་ཐོན་པའི་ནང་ནས་བྲག་ཡིབ་ཆུས་ཀྱི་ཉང་ཆུའི་འགྲམ་ན་གནས་པའི་འབེན་གྲོང་གནའ་ཤུལ་ནས་གནའ་རབས་ཀྱི་མིའི་རུས་པ་ཐོན་པ་དེ་དག་ལ་རིགས་གཅིག་མཁས་པས་ཚན་རིག་གི་བརྟག་ཞིབ་བྱས་རྗེས། རུས་པ་དེ་ཚོ་ནི་སྤྲ་མིའི་རང་རྟགས་མེད་པར་དེང་རབས་མིའི་རུས་པར་གྱུར་ཟིན་པ་དང་། ལོ་ངོ་བཞི་སྟོང་ལྔ་སྟོང་ལྷག་ཙམ་གོང་སྟེ། རྡོ་ཆས་གསར་མའི་དུས་རབས་དང་། ཡང་ན་རྡོ་ལྕགས་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་དུས་རབས་ཀྱི་མིའི་རུས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཡོད། དེ་ལས་ཀོང་ཡུལ་ཉིང་ཁྲིའང་བོད་མིའི་འབྱུང་སའི་གྲས་ཤིག་ཡིན་པ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ།ཕྱིས་སུ་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་དང་བསྟུན་ཉིང་ཁྲིའི་ཀོང་པོ་དང་། སྤོ་བོ། དྭགས་པོ་སོགས་སུ་གདོད་མའི་རྒྱལ་ཕྲན་ནམ་ཚོ་པ་ཁག་གཅིག་ཐོན་ཡོད།
མི་སྣ་གྲགས་ཆེན།
ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཉིང་ཁྲིའི་མངའ་ཁོངས་སུ་གྲགས་ཅན་མི་སྣ་དང་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་སྟེ། བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་ཐོག་མ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ། ཀོང་དཀར་པོ་མང་པོ་རྗེ། མཆིམས་བཟའ་ཀླུ་རྒྱལ་ངན་བུ་མཚོ། མཆིམས་རྒྱལ་ཟིགས་ཤུག་ཏེང་། ཟུར་མཁར་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ། ཀརྨ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོ། འཕགས་པ་ལྷ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ནས་བཞི་པ་བར །ཀཿགནམ་སྡེ་པ་རིམ་བྱོན། དེ་མོ་ལྷ་དབང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། རྟ་ཚག་རྗེ་དྲུང་བསྟན་པའི་མགོན་པོ་དེ་མོ་ངག་དབང་འཇམ་དབྱངས། ང་ཕོད་ངག་དབར་འཇིགས་མེད། དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས། འབྲོག་མི་བྱམས་པ་བློ་གྲོས་སོགས།
དགོན་སྡེ།
གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་ས་ཁོངས་སུ་དགོན་སྡེ་སོགས་གནས་མཆོག་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་སྟེ། སྤོ་བོའི་ས་ཁོངས་སུ།གཡུ་རི་དགོན་དང་།ཤུལ་མོ་དགོན། ཕུ་ལུང་དགོན། ཆུ་མདོ་དགོན། རྡོ་དུང་དགོན། དགའ་བ་ལུང་དགོན། མདའ་ཞིང་དགོན། རྒྱ་རྫོང་དགོན། སུམ་འཛོམས་དགོན། ལྕགས་རྟ་དགོན། ཆོས་རྫོང་དགོན། བསམ་གླིང་དགོན། འབྲུ་འབུམ་དགོན། རྦ་ཁ་དགོན། ཡར་འབྲོག་དགོན། ཁྲོམ་གཟིགས་དགོན།མཁར་ཤུལ་དགོན། རྫ་ཡུལ་རྫོང་གི་ས་ཁོངས་སུ། ཐིག་འཕགས་དགོན། ཐང་ཆེན་དགོན། བྲག་ཡིབ་ཆུས་ཀྱི་ས་ཁོངས་སུ། ཐུགས་སྤྲུལ་བོན་རི་རིན་པོ་ཆེ། བྲག་ཕྱི་ལ་ཁ། སྲིད་རྒྱལ་དགོན་ཆེན། ཉིང་ཁྲི་སྐུ་ཤུག་ལྷ་ཁང་། (སོ་མོ་བོན་ཐང་། སྐུ་ཤུག་ལྡེམ་དྲུག)ལྷ་རི་གྱང་ཏོ། བུ་ཆུ་གཏེར་གྱི་ལྷ་ཁང་། དེ་མོ་དགོན། སྟག་རྩེ་གོན། རྒྱལ་རི་དགོན། བླ་མ་གླིང་། མེ་ཏོག་རྫོང་གི་ས་ཁོངས་སུ། རིན་ཆེན་སྤུངས། དགོན་དང་།བདེ་ཆེན་ཆོས་གླིང་། སྨན་གླིང་རྫོང་གི་ས་ཁོངས་སུ། གཡུ་ཐོག་སྒྲུབ་ཕུག བཀྲ་ཤིས་རབ་བརྟན་གླིང་། ཆབ་ནག་དགོན། སྣང་རྫོང་ཁོངས་སུ། བང་རིམ་ཆོས་སྡེ་དགོན། དགའ་ལྡན་རབ་བརྟན་དགོན། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ། གླང་རུ་དགོན། དུང་མགོ་དགོན། བྲག་དཀར་དགོན། ཀ་ཏོག་དགོན། བཀྲ་ཤིས་ཆོས་ལུང་དགོན། འབྲུ་ལ་དགོན། ལྷ་བྲག་དགོན་སོགས་ཡོད།
ཡུལ་སྐོར་གནས་ཆེན།
གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་ཡུལ་སྐོར་གྱི་གནས་གྲགས་ཅན་ཁོངས་སུ། གཡུང་དྲུང་འཛིན་བྲག་བརྐོས་ཡི་གེ བྲག་གསུམ་མཚོ། མཁར་སྟེང་རྦབ་ཆུ། ཤུག་སྡོང་ཆེན་མོ། (སྟག་ལྷ་སྐུ་ཤུག)ཀོང་པོ་ཀླུ་ནང་། གྲོག་རོང་ཆེན་མོ། (ཀོང་འཕྲང་རོང)རི་བོ་གནམ་ལྕགས་འབར་བ། ཀོང་བཙུན་དེ་མོའི་བཞུགས་ཁྲི། (ཡང་ལ་ལས་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱི་བཞུགས་ཁྲི་ཡིན་ཟེར)གནས་སྟོད་གངས་རི་སོགས་ཡོད།
ལྷ་འབབ་དུས་ཆེན།
ལོ་ལྟར་བོད་དབུས་སོགས་སུ་བོད་ཟླ་དགུ་པའི་ཚེས་ཉེར་གཉིས་དང་། གཞན་དུ་རྒྱ་རྩིས་ལྟར་གྱི་ཧོར་ཟླ་དགུ་པའི་ཚེས་ཉེར་གཉིས་ཉིན་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དེ་ཡང་རྒྱལ་བུ་དོན་གྲུབ་༼སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཁྱིམ་ན་བཞུགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་མཚན་ཡིན།༽འཁྲུངས་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་པ་དང་ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་མ་འདས་ནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན། དགུ་པའི་ཉེར་གཉིས་སམ་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་ནི་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་གྱི་ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་མ་འདས་ནས་ལྷ་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པ་དེར་དྲིན་ལན་བསབ་ཕྱིར། ལྷ་ཡུལ་དུ་ཕེབས་ནས་ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་མ་གཙོ་བྱས་པའི་ལྷ་རྣམས་ལ་ཞག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་ཆོས་གསུངས་ཤིང་། ལྷ་གནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་དབྱར་ཞལ་བཞེས་ཀྱིས་བཞུགས་པར། རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་སྟོན་པ་དྲན་ནས་མོའུ་འགལ་བུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་མངགས་ཏེ་སྟོན་པ་མི་ཡུལ་དུ་འབྱོན་པར་གསོལ་བ་ན། ཞག་བདུན་གྱི་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་ལྷ་མིའི་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་གཡས་ནས་ཚངས་པ་དང་། གཡོན་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ཕེབས་བསུ་ཞུ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་གསུམ་ལས་གྲུབ་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྐས་འཛེག་ལ་བརྟེན་ནས། རྒྱ་གར་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་གསལ་ལྡན་དུ་བབས་པར་མཛད་པའི་ཉིན་དེ་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཅིང་། གནས་དེར་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དྲན་རྟེན་གྱི་ཆེད་དུ་ལྷ་བབས་མཆོད་རྟེན་བཞེངས་པ་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་བདེ་གཤེགས་མཆོད་རྟེན་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་ལྷ་བབས་མཆོད་རྟེན་བཞེངས་སྲོལ་ཀྱང་དར་བ་ཡིན་ལ། འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་མདོ་སྡེ་དག་ལ་དཔྱད་ཚེ་ཆོ་འཕྲུལ་དུས་ཆེན་ནམ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་སྟོན་པ་དྲུག་དང་ཆོ་འཕྲུལ་འགྲན་དགོས་པའི་རྐྱེན་རྩའམ། མུ་སྟེགས་ཀྱི་སྟོན་པ་དྲུག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་པའི་འགོ་འཛུགས་སའང་དུས་སྐབས་དེ་ནས་བྱུང་བར་མངོན།
བཀའ་འགྱུར་གྱི་ནང་དུ་འདིའི་སྐབས་སུ་ལྷ་གནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་གསུངས་པའི། འཕགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། ཞེས་པའི་མདོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར། བཅོམ་ལྡན་འདས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷའི་ནང་ན་ཤིང་ཡོངས་འདུའི་དྲུང་ན། ཨར་མོ་ནི་ག་ལྟ་བུའི་རྡོ་ལེབ་ལ་བཞུགས་ཏེ། སྐུ་བསྐྲུན་པའི་ཡུམ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་དགེ་སློང་བརྒྱད་སྟོང་གི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་དཔ། རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ། ་་་་་་་ སྤོབས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཕལ་ཆེར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐ་དད་པ་ནས་འདུས་པ་ཤ་སྟག་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་དབྱར་གནས་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ནས། དེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་འབུམ་ཕྲག་དུ་མས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་མདུན་གྱིས་བལྟས་ཏེ་ཆོས་སྟོན་ཏོ།། ཞེས་འབྱུང་ཞིང་། མདོ་སྡེ་ལས་བརྒྱ་བ་སོགས་མདོ་སྡེ་རྣམས་སུ་ཡུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་མའི་སྐུ་ཚེ་སྔོན་དང་འབྲེལ་བའི་བྱུང་རབས་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། གཞན་བཀའ་འགྱུར་དུ་ལེའུ་དགུའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ། ཞེས་པ་ཞིག་འབྱུང་བ་དེར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སློབ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཚེ་རབས་རྣམས་སུ་ཕ་མའི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་སྐོར་གྱི་བྱུང་རབས་མང་པོ་ཞིག་གསུངས་ཡོད།
ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་སྲུང་བརྩི་བྱེད་སྟངས་ནི། བོད་ཟླ་དགུ་པ་མ་ཤར་ཙམ་ནས། བོད་ཀྱི་དགོན་པ་དག་གིས་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་ཁག་ལ་དཀར་རགས་གསོལ་བའི་མགོ་འཛུགས་ཤིང་། ཡུལ་མི་སོ་སོས་ཀྱང་རང་རང་གི་སྡོད་གནས་ཁང་ཁྱིམ་ཚང་མར་དཀར་རགས་གཏོང་བ་དང༌། སྒེའུ་ཁུང་ལ་ནག་རྩི་གཏོང་བ་སོགས་བྱས་ནས། དཀར་གཙང་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་བཟོ་སྲོལ་ཡོད། དགོན་སྡེ་ཁག་དང་ཡུལ་མིའི་སྡོད་ཁང་ལ་དཀར་རགས་གཏོང་སྲོལ་དེ་ནི། བོད་ཟླ་དགུ་པའི་ཚེས་ཉི་ཤུ་གཉིས་ཏེ་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་དངོས་གཞིའི་གོང་ལ་ངེས་པར་ཚར་བར་བྱེད་སྲོལ་ཡོད། འདི་ནི་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཁྱོན་ལ་ཧ་ལམ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན། དགུ་པའི་ཚེས་ཉི་ཤུ་གཉིས་ཉིན་ཡུལ་མི་ཚོས་ཞོགས་པ་སྔ་བར་ལངས་ནས་ཁང་ཁྱིམ་ཚང་མའི་ནང་གད་བདར་གཙང་མ་བྱེད་པ་དང༌། མཆོད་པ་བཤམས་པ་སོགས་བྱེད་པ་དང་། དེའི་ཉིན་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལག་ཏུ་མར་མེའི་ཀོང་བུ་དང་དྲི་ཞིམ་པའི་བདུག་སྤོས་སྙན་ཤལ་སོགས་འཁྱེར་ཏེ། རང་རང་ས་གནས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་ཁག་ལ་མཆོད་མཇལ་དུ་བསྐྱོད་པ་དང་། རི་མགོ་མཐོ་ས་རྣམས་ལ་སོང་ནས་བསང་གསོལ་བྱེད་པ་དང་། དགོན་ཁག་ལ་བསྙེན་བཀུར་མང་འགྱེད་འབུལ་ཞིང་གཞན་ཡང་རང་རང་འཁོས་འབྱོར་གཏོང་ཕོད་ལ་གཞིགས་པའི་མཆོད་འབུལ་བསྙེན་བཀུར། ངན་སློང་ལ་སྦྱིན་གཏོང་སོགས་ཀྱིས་དེ་ཉིན་རྒྱུན་གཏན་དང་མི་འདྲ་བར་རྣམ་དཀར་དགེ་བའི་ཚོགས་རླབས་པོ་ཆེ་གསོག་པའི་དོན་དུ་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་། བོད་ཀྱི་ཡུལ་དབུས་ལྷ་ས་ཁུལ་ལ་མཚོན་ན། ལྡུམ་རའི་ནང་གི་དྲང་སོང་མེ་ཏོག་གི་རིགས་དེ་ཚོ། ནམ་རྒྱུན་ཞལ་ཁ་འབྱེད་ལ་ཁད་དུ་ཡོད་རུང༌། ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་ཤར་མཚམས་མ་གཏོགས་ཞལ་ཁ་འབྱེད་ཀྱི་མེད་པ་དེ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས། དྲང་སྲོང་མེ་ཏོག་གི་མིང་ལ་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་གྱི་མེ་ཏོག་ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཡང་ཡོད་པ་རེད། གཞན་ཡང་མི་ཚང་སོ་སོས་རང་རང་གི་རྒྱུ་ནོར་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་ལ་གཞིགས་ནས། ཡར་སྐྱབས་གནས་དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་དང་། མར་སྤྲང་པོ་ཉམ་ཐག་གི་རིགས་ལ་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ། རང་རང་བསྟི་བའི་ཁྱིམ་དུ་མཉེས་གཤིན་དགའ་འཛོམས་ཀྱིས་གང་སྐྱིད་བྱེད་པས་མཚོན། དུས་ཚེས་ཁྱད་པར་ཅན་འདིའི་ཉིན་མོར་དགེ་སྒྲུབ་སྡིག་སྤོང་གི་རྣམ་དཀར་དགེ་བའི་ལས་ལ་འབད་པར་བྱེད་པ་ཡིན།
ཟླ་བ་དང་པོའི་ཆོ་འཕྲུལ་དུས་ཆེན་དང་། བཞི་པ་ས་ག་ཟླ་བ། དྲུག་པའི་ཚེས་བཞི། དགུ་པའི་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་བཅས་ལ་སྟོན་པའི་དུས་ཆེན་རྣམ་བཞི་ཡང་ཟེར།