cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
སྐ་ཕུག་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ །
དེ་ནས་ཁོང་དགུང་ལོ་ང་ལྔ་བཞེས་པའི་སྐབས་སུ་གནམ་རྫོང་རྩེའི་རི་ཁྲོད་པ་རྣམས་དང་ཁམས་ར་སྡེ་བས་གསོལ་པ་བཏབ་ངོར། གནམ་རྫོང་རྩེའི་རི་ཁྲོད་པ་རྣམས་བཀྲ་ཤིས་ཐང་གི་རི་ཁྲོད་པ་རྣམས་དང་བསྲེས་ནས་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་འདེབས་པར་མཛད། འདི་བཏབ་ལོ་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཤིང་སྟག་སྤྱི་ལོ1794ལོར་ཡིན། སྡེ་བ་ཆོས་རྗེའི་བཞུགས་ཁྲིའི་སྟེང་ལྷ་ཁང་ཆུང་བ་ཞིག་བཞེངས་ནས་འདུ་ཁང་གི་ཚབ་བྱས་ཏེ་གཞི་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་སོགས་ཚུགས་པར་མཛད་པ་བཅས་དགོན་འདིར་འཛིན་སྐྱོང་བླ་ན་མེད་པ་གནང་།
གནམ་རྫོང་རྩེའི་རྐ་ཕུག་པཎྚི་ཏའི་གཟིམ་ཁང་ཡང་འདི་བའི་སྐུ་རིང་ལ་བརྩིགས་པ་མ་ཟད། དེར་ཡུན་རིང་བཞུགས་ནས་སྒོམ་སྒྲུབ་གནང་། དགུང་ལོ་རེ་གཉིས་ཐོག་བྱ་ཁྱུང་དུ་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་ཁྲི་བསྐྱང་སྐབས། དེ་དུས་རྒྱུད་པའི་བླ་མ་དབུ་མཛད་རྗེ་ངག་དབང་བསོད་ནམས་མཆོག་གིས། ཁོང་ཉིད་ལ་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་ཚུགས་ཀྱང་བསྟན་པ་ལ་ཕན་ཆེར་མི་ཐོགས། སླད་ནས་དུས་འཁོར་ཚུགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་བཀའ་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་མར་དུས་འཁོར་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབུ་ནས་གནང་ན་ལེགས་ཞེས་ཞུས་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས། དེ་ནས་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་འཆད་མཉན་དང་འགྲིག་ལམ་སྐྱོང་བཞིན་པའི་མུར་རིང་བོ་མ་ལོན་པ་ན། ཆོས་རྗེ་རྒྱ་ནག་པ་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་སྨད་ནས་སླེབས་ཏེ། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་འཛུགས་དགོས་པར་ཞུས་སྐབས་ཟུར་དུ་འཛུགས་མི་དགོས་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་དེ་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་དུ་བསྒྱུར་ཆོག་པར་གྲོས་འཆམས་པ་བཞིན་ལོ་གཅིག་གི་ནང་དུ་གྲ་སྒྲིག་ཚགས་ཆུད་དང་། ཆུ་ཁྱི་སྟེ་སྤྱི་ལོ1802ལོའི་ནག་པའི་ཉར་དུས་འཁོར་ཆོག་ཆེན་ཞལ་འདོན་དུ་བཙུགས་པ་སོགས་ཕྱག་རྗེས་བླ་ན་མེད་པ་འཇོག་གནང་མཛད།
དགུང་ལོ་རེ་བཞི་བ་རབ་འདོད་ཆུ་ཕག་སྤྱི་ལོ1803ལོར་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོར་མི་འཇིགས་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་ཞབས་སོར་འཁོད། ནང་བསྟན་གཙོ་བྱས་རིག་པའི་གནས་ཀྱི་སྲོག་རྒྱུན་འཛིན་དགོས་ན་གཞུང་ལུགས་འཆད་མཉན་ལ་རག་ལས་པ་ཐུགས་ལ་བརྣགས་ཏེ་བརྩི་བཞག་སྐབས་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་དོགས་གཅོད་མང་པོ་གནང་ཞིང་། རྗེ་བཙུན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་རང་ལས་མཁས་པའི་སློབ་མ་ཁྱུང་ཕྲུག་བྱམས་པ་བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་མཛད་པའི་ཕར་ཕྱིན་སྐབས་དང་པོ་པར་དུ་བརྐོ་བཞེངས་མཛད། ཤར་ཕྱོགས་པ་རིག་པའི་དཔའ་བོ་ཆོས་རྗེ་དོན་གྲུབ་རིན་ཆེན་གྱི་དུས་སུ་བཞེངས་པའི་ལྷ་ཁང་ཆེན་མོ་ལ་ཞིག་གསོས་གནང་། སྔ་ཕྱིར་མདོ་དང་སྔགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ལུང་དང་ཁྲིད། དབང་དང་རྗེས་གནང་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་སྩལ་ཅིང་ཚོགས་པ་རྒྱ་མཚོར་ཟང་ཟིང་གི་འགྱེད་ཕོགས་གྱ་ནོམ་པ་བཏང་སྟེ་བརྩེ་གཟིགས་ཟབ། ལོ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་ནས་ཁྲི་ཟུར་བར་གནང་བ་ཞུས། བྱ་ཁྱུང་དགོན་པའི་ཁྲི་ཐོག་ཞེ་བདུན་པ་ཡིན།　རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ས་སྦྲུལ་སྤྱི་ལོ1809ལོར་ཆོས་རྗེ་གསེར་ཁང་པ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་གནམ་རྫོང་རྩེར་བྱོན་ནས་བཞུགས་པ་ལ་ཁོང་གིས་ཞུས་པ་ལྟར་ཁོང་གཙོ་བྱས་འདུས་ཚོགས་ལ་ལམ་རིམ་མྱུར་ལམ་གྱི་གཟབ་ཁྲིད་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཁྲིད་གནང་། གསང་སྔགས་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གིས་ཞུས་ངོར་རྡུལ་ཚོན་ལ་བརྟེན་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་བོ་དཔལ་འཁོར་ལོ་བདེ་མཆོག་གི་དབང་བཀའ་དང་། སྔགས་བཏུའི་རྗེས་གནང་སྩལ། གསང་སྔགས་བསྟན་རྒྱས་གླིང་དང་། གནམ་རྫོང་དགོན་སོགས་སུ་ཡང་རྟེན་བཞེངས་རྒྱ་ཆེར་གནང་སྟེ་དད་ལྡན་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་ལ་སྐུ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ།
དེ་ནས་དགུང་ལོ་གྱ་བདུན་བཞེས་པ་མེ་ཁྱི་སྤྱི་ལོ1826ལོ་ཟླ་བདུན་པའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ཉིན་བྱ་ཁྱུང་དུ་ཇུ་ནང་ངག་དབང་སྙན་གྲགས་དང་འདུས་སྤྱིའི་ལས་སྣེ་རྣམས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལྟར་ཕེབས་ནས་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མའི་ལྗགས་ལུང་། དམ་ཅན་རྗེས་གནང་། ནཱ་ག་རཀ་ཤའི་རྗེས་གནང་། མཁའ་སྤྱོད་མའི་དབང་། གྲུབ་རྒྱལ་ལུགས་ཀྱི་ཚེ་དབང་། སྒྲོལ་དཀར་གྱི་རྗེས་གནང་སོགས་ཆོས་ཆར་ཕབ། གསུང་རྩོམ་པོ་ཏི་གཉིས་ཙམ་ཡོད་པར་རྣམ་ཐར་ལས་བཤད། མཐར་རབ་ཡིད་བགྲང་བྱ་ཉེར་གཅིག་པ་མེ་ཕག་སྤྱི་ལོ1827ལོ་བོད་ཟླ་ལྔ་བ་ལ་ཟླ་ཤོལ་ཡོད་པའི་ལྔ་བ་སྔོན་མའི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་སྟེ། ཁོང་དགུང་ལོ་གྱ་བརྒྱད་བཞེས་པའི་ཚེ་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་བསྡུ་བར་མཛད།
རྐོ་པེ་ལ་
གཤམ་དུ་གོང་མ་སེ་ཆེན་ཧན་ཞེས་པར་གཟིགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
གློ་བའི་ངན་སྐྲན་
གློ་བའི་ངན་སྐྲན་
གློ་བའི་ངན་གྱུར་གྱི་སྐྲན་ནད་དོ། །
གློ་བ་ཆུ་བསགས་
གློ་བ་ཆུ་བསགས་
ནད་གཞི་གློ་གཅིང་དང་གློ་བའི་དབུགས་ལག་གི་དལ་བའི་ནད་ལས་བྱུང་ཞིང་དབུགས་འཚང་བ་དང་གློ་བ་ཆེ་ཞིང་ཚད་ལས་བརྒལ་ནས་མཁྲེགས་པར་གྱུར་པའི་ནད་ཅིག་གོ །
གཡུང་དྲུང་ཆག་ཤིང་
སྨྲ་སེང་ལྷག་པའི་ལྷ་ལ་འདུད། འདིར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བོན་གྱི་བརྡ་རྟགས་ཆག་ཤིང་གི་སྒྲ་བཤད་ནི། མདོ་ལས། ལོག་ལྟའི་གཉའ་བ་གཅོག་པས་ཆག །ཐར་ལམ་དྲང་པོར་བཀྲི་བས་ལམ། །ཞེས་དང་། མདོར་ན་དོན་དུ་འདི་འཆང་བ་པོ་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་ཐེག་ཆེན་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་པོ་ཡིན་པའི་བརྡ་རྟགས་ཏེ། དཔེར་ན་དཔའ་བོའི་བརྡ་རུ་རལ་གྲིའི་བརྡ་དང་། གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་བརྡར་སེང་གེའི་མཚན་མ་སོགས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་བོན་འཁོར་བསྐོར་བ་པོ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་མཚོན་ཞེ་ན། དཔེར་ན། མཁར་གསིལ་འཛིན་པས་དེ་དགེ་སློང་ངམ་གཙང་གཙུག་པ་ཡིན་པར་མཚོན་པ་བཞིན་དུ་ཆག་ཤིང་འཆང་བས་བོན་སྟོན་པའི་སྟོན་པའམ་སློབ་དཔོན་ཞིག་ཏུ་ངེས་པའམ་གོ་བའོ། །དེ་ལྟར་གོ་བྱའི་ཆག་ཤིང་ཅན་ནི་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་དང་། བླ་ཆེན་དྲན་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དང་པོ་ཡིན་ཏེ། ཀློང་རྒྱས་ལས། ཕྱག་མཚན་རིན་ཆེན་གསེར་གྱི་ཆག་ཤིང་བསྣམས། ཞེས་དང་། གཉིས་པ་ནི། དྲན་པ་གསང་སྒྲུབ་ལས། ཕྱག་ན་གསེར་གྱི་ཆག་ཤིང་བསྣམས། ཞེས་གསུངས། དེའི་དབྱིབས་སྣ་གཉིས་ལ་གཡུང་དྲུང་རེ་ཡོད་པ་དང་། བར་གྱི་ལྕུམ་བཞོགས་དང་ལྡན་པ་དགོས་ཤིང་། རིང་ཐུང་ཚད་དང་རྒྱུ་ནི་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས། དབྱིབས་འདི་ལྟར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། སྟོན་པའི་ཆག་ཤིང་གཏེར་ལས་བྱུང་བ། རྒྱུ་བེེཌཱུརྱ་སྔོན་པོ་ལས་གྲུབ་པ་ཞིག་འཁྲུངས་གཞིས་བྲུ་ཚང་གི་རྟེན་སྒམ་དུ་བཞུགས་པ་མཐོང་བ་དང་། གཞན་པའི་ཡིག་ཆ་འགའ་ལས་ཀྱང་རགས་ཙམ་མཐོང་བ་དང་། ལྷ་བྲིས་པའི་ལག་རྒྱུན་ཡང་འདི་འདྲ་འདུག་པ་འཐད་པར་མངོན་ནོ། །ཁ་ཅིག་གིས། དོན་འདི་ལྟ་བུ་མ་རྟོགས་བཞིན་དུ་“འབྲུ་གནོན་ཆག་ཤིང་ཞེས་པ་མ་དག་པར་འདུག་སྟེ། ཕྱག་ཤིང་ཡིན་པ་འདྲ་འདུག ཅིའི་ཕྱིར་ན་གོང་གི་གོང་གི་འབྲུ་གཟུགས་གོ་བ་མི་འདུག་ཅིང་། ཕྱི་མ་ནི་གད་བྱེད་པའི་ཕྱག་མ་ལ་འགྲིགས་འདུག་པས་འདི་ལྟར་ཡིན་ནོ། །” ཞེས་པ་ནི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་གོ་ཐོས་མེད་བཞིན་དུ་ཚིག་རིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འདེད་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་མཆིལ་མའི་ཐལ་བ་རྣམས་སྣང་མེད་རྒྱང་དུ་དོར་དགོས་པར་མཐོང་ངོ་། །འོ་ན་ཁོ་ན་རེ། འདི་བརྡ་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ན། མཚན་གཞི་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། འདུལ་བ་མདོ་ཡི་སྡེ་དང་། ཟབ་དཀར་སྔགས་ཀྱི་སྡེ་དང་། ཡེ་གྲོལ་སེམས་ཀྱི་བོན་དང་གསུམ་སྤྱིར་གཡུང་དྲུང་བོན་ལ་ལྡན་པར་མཚོན། སྒོས་གང་ཟག་གང་གིས་ཆག་ཤིང་འཆང་བ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་དུ་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་ཉམས་ལེན་ཚང་ལ་མི་འགལ་བ་དང་། མ་འདྲེས་པར་མཚོན་ནོ། །མཚོན་ཚུལ་ཡང་ཡོད་དེ། གཡུང་དྲུང་གཉིས་ཀྱིས་མདོ་སྔགས་གཉིས་མཚོན་ལ། ལྕུམ་བཞོགས་ཀྱིས་དེ་རྣམས་གནས་ལུགས་བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་ལ་བཟླ་བར་མཚོན་པས་སོ། །སྐབས་འགར་པད་གདན་དང་། དར་དཔྱངས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ནི་བཀུར་བསྟིའི་ཆ་གཙོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། རྟེན་གསུམ་ལ་པད་གདན་དང་། ནབ་བཟའ་ཕུལ་བ་བཞིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ཚོགས་རྫོགས་ཏེ་ཆག་ཤིང་ནི་ལྷ་ཡི་ཕྱག་མཚན་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྟེན་ཡང་ཡིན་པས་སོ། །གཡུང་དྲུང་ལས་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུད་ལས། ཁྱད་པར་སྲིད་པ་སྐོས་ཀྱི་ཆག་ཤིང་ནི། །སྡེ་སྣོད་བཅོ་བརྒྱད་གསལ་བའི་གཤེན་རབ་ཀྱིས། །གཤེན་རབ་བདག་བཞིན་ཕྱག་ཏུ་བརྟེན་བྱས་ཤིང་། །བསྟན་པ་ཀུན་གྱི་ཀླད་དུ་འདི་བསྐོར་ན། །གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་བཙུགས་ནས་ཀྱང་། །རྟག་ཆད་ལོག་ལྟ་ཐེ་ཚོམ་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར།
རོང་བོ་གངས་དཀར་
རོང་བོ་གངས་དཀར་ལགས་ནི་མདོ་སྨད་རེབ་གོང་རོང་བོ་སྡེ་བ་ནས་སྐྱེས་ཤིང་། སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་རིམ་པས་འགྲིམས་ཤིང་། རེབ་གོང་རོང་བོ་དགོན་ཆེན་དང་ལྷ་ས་སེ་ར་དགོན་པ་ནས་བསྡུས་ར་དང་བློ་རྟགས། རྣམ་འགྲེལ། ཕར་ཕྱིན། དབུ་མ་སོགས་ལ་བསླབ་ཅིང་། ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་སྐོར་ལ་སྦྱངས་པ་མི་དམན་པ་བྱས། དུས་དེབ་སྐོར་ཞིག་ལ་སྙན་ངག་གཙོས་པའི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་དང་བསྒྱུར་རྩོམ་མང་པོ་སྤེལ་ལ། ཆེད་མཁས་དང་དྲ་རྒྱའི་མི་སྣ་གང་མང་གིས་གདེང་འཇོག་མི་དམན་པ་འཐོབ་མྱོང་། ༢༠༡༢ལོར་ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་ཁོང་གི་སྙན་དེབ《མདུད་པ》ཞེས་པ་བཀྲམ།
རི་གངས་ཅན།
འདི་ལ་རྒྱལ་པོ་རྰ་མ་ཎའི་གཏམ་རྒྱུད་དུ་གངས་རི་ཏི་སི་ཡིན་པར་བཤད། དགའ་ཞིག་གིས་བོད་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་སུ་ལྕགས་རི་ལྟ་བུར་བསྐོར་ནས་ཡོད་པའི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་སྤྱིའི་མིང་ཡིན་པར་གསུངས། [ ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རི་ཁ་དགའ་ལྡན་བཤད་སྒྲུབ་དར་རྒྱས་གླིང་།
རི་ཁ་དགའ་ལྡན་བཤད་སྒྲུབ་དར་རྒྱས་གླིང་ངམ། ཡོངས་གྲགས་སུ་རི་ཁ་དགོན(བོད་ལྗོངས་ཀོང་པོ་ཉིང་ཁྲི་ས་ཁུལ་རྒྱ་མདའ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གནས)ཞེས་འབོད་པའི་དགོན་པ་འདིའི་བྱུང་ཚུལ་རགས་ཙམ་ནི། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་འཇུག་ཙམ་ལ། བཀའ་གདམས་པའི་དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བ་ཆེན་པོའི་དངོས་སློབ་དགེ་བཤེས་རི་མཁར་བས་ཕྱག་བཏབ་པའི་བཀའ་གདམས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་རྙིང་ཞིག་ཡིན། དུས་རབས་བཅུ་བཞི་པའི་དཀྱིལ་སྟོད་དུ། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་ཙ་རི་ནས་ཉང་པོ་བརྒྱུད་ཕེབས་སྐབས། དབུ་ཞྭ་དང་ཕྱག་མཁར་ཉང་ཆུའི་ནང་ལྷུང་བས། རྗེ་བླ་མས། ངའི་ཞྭ་འདི་གང་དུ་ཆགས་པའི་སར་དབུ་མའི་བཤད་གྲྭ་དང་། མཁར་བ་གང་དུ་ཆགས་པའི་སར་ཕར་ཕྱིན་གྱི་བཤད་གྲྭ་འབྱུང་ཞེས་བཀའ་ཕེབས་པ་བཞིན་ཕྱག་མཁར་རི་ཁ་དགོན་པའི་མདུན་ངོས་ཆུ་འགྲམ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་པ་དེ་སྔོན་དགོན་པ་འདིའི་རྟེན་གཙོ་རྒྱལ་བ་བྱམས་པའི་སྐུ་བརྙན་ཐོག་ཚད་མ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་སྲོག་ཤིང་དང་མཉམ་དུ་གཟུངས་སུ་བཞུགས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་དངོས་སློབ་དགེ་བཤེས་གྲགས་པ་འོད་ཟེར་གྱིས་རི་བོ་དགའ་ལྡན་པའི་ཆོས་ལུགས་སུ་བསྒྱུར་ནས་ཕར་ཕྱིན་གྱི་འཆད་ཉན་དང་། གསང་བདེ་འཇིགས་གསུམ་གྱི་སྒྲུབ་མཆོད། ཆོས་སྐྱོང་མགོན་ཆོས་རྣམ་སྲས་གསུམ་གྱི་བསྐང་གསོ་སོགས་འཛུགས་གནང་མཛད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པས་བོད་ས་གནས་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་འགན་བཞེས་གནང་སྐབས་རི་ཁ་དགོན་འདིའི་མཁན་པོ་ཀོང་པོ་དུང་དཀར་མཆོག་སྤྲུལ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་ཚངས་དབྱངས་འབྲུག་གྲགས་ལ་བཀའ་གནང་སྟེ་པེ་ཅིན་དུ་གོང་མ་ཁང་ཤིས་མཆོག་ལ་མཚམས་འདྲིར་གཏོང་གནང་མཛད་པ་བཞིན། པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས་ནས་གཞུང་དོན་མཛད་སྒོ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་བའི་ལེགས་སྐྱེས་སུ། གོང་མ་ཁང་ཤིས་དབུ་ཞྭ་དང་། ཨེར་ཏི་ནི་མཁན་པོ་ཞེས་པའི་འཇལ་ས་གནང་ཞིང་། བོད་དུ་ཕེབས་རྗེས་གཟིགས་བཟོས་སུ་རི་ཁ་དགོན་གྱི་མཁན་འཛིན་གོ་གནས་རྣམས་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱུང་ལ་གཏན་འཇགས་ཀྱི་བཀའ་ཤོག་བརྩལ་བ་ནས། དུང་དཀར་མཆོག་སྤྲུལ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་ངག་དབང་སྙན་གྲགས་རྒྱ་མཚོ། ལྔ་པ་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་བཅས་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་གྱི་བར་དགོན་པ་འདིའི་མཁན་འཛིན་གནང་། དགོན་འདིའི་མཁན་པོ་བློ་བཟང་ངག་དབང་སྐབས་སུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་རྣམས་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་གི་ཕྱག་བཞེས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གསར་འཛུགས་གནང་ཞིང། སྐབས་དེར་གྲྭ་གྲངས་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་ཐོག གཞུང་ཆེན་པོའི་སློབ་གཉེར་བྱེད་མཁན་གྱི་གྲྭ་རྒྱུན་རྣམས་དགའ་ལྡན་དང་། འབྲས་སྤུངས། སེ་ར། དྭགས་པོ་བཤད་སྒྲུབ་གླིང་། འོན་མདའ་མངའ་རིས་གྲྭ་ཚང་བཅས་སུ་འགྲོ་སྲོལ་ཡོད། མཆོད་རྒྱུན་གཞིས་ཁ་དང་། འབྲོག་སྡེ་བཅས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ། རྒྱལ་པོ་ལྷ་བཟང་། ཕོ་ལྷ་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱས་བཅས་ཀྱི་སྐབས་རིམ་བཞིན་གཏན་འཇགས་གནང་བ་དང་། བོད་ལྗོངས་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་ཐོབ་རྗེས་དམངས་གཙོའི་བཅོས་བསྒྱུར་གྱི་བསྐྱར་ཞིབ་འགོ་མ་ཚུགས་བར་དགོན་འདི་རྒྱལ་གཅེས་ཁྲིམས་སྲུང་གི་ཡར་ཐོན་དགོན་པའི་ཁོངས་སུ་ཚུད་པ་དང་། དགོན་པ་དེར་དེ་སྔ་ནང་རྟེན་གཙོ་བོ་མན་ཆིང་གོང་མ་ཁང་ཤིས་དུང་དཀར་ཚངས་དབྱངས་འབྲུག་གྲགས་ལ་གནང་བའི་དབུ་ཞྭའི་མེ་ཏོག་པདྨ་ར་ཀ་སོར་དྲུག་ཙམ་ཞིག་དང་། ཞལ་དཀར། མིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྐབས་ནན་ཅིན་དུ་དཔར་བསྐྲུན་བྱས་བོད་ཡིག་གི་བཀའ་འགྱུར་ཞལ་བྱང་། རྡ་གྲུ་དཀར་པོའི་ཐོག་རྒྱ་ཡིག་དང་སོག་ཡིག་ཤན་སྦྱར་གྱི་འཇམ་ས་གསེར་ཐམ་འཁོད་པ་བཅས་དང་། ད་དུང་བཀའ་འགྱུར་ལྷ་ཁང་ནང་དུང་དཀར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་ཚངས་དབྱངས་འབྲུག་གྲགས་དང་། བཞི་པ་ངག་དབང་སྙན་གྲགས་རྒྱ་མཚོ། ལྔ་པ་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་བཅས་ཀྱི་གདུང་རྟེན་གངུལ་ཐོག་ཚད་མ་གསུམ་བཅས་ཡོད་པ་དེ་དག་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་ལས་འགུལ་མ་བྱུང་བར་དངོས་སུ་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་བཅས་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས་ཙམ་ལགས།༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
གྲུམ་བུ་
གྲུམ་བུ་
ཤ་རུས་རྩ་རྒྱུས་ཚིགས་མིག་བཅས་ལ་རླུང་དང་ཆུ་སེར་ཞུགས་པའི་ནད་ཅིག་གོ །
སྙིང་འབམ་
སྙིང་འབམ་
གྲུམ་བུ་སྙིང་འབམ་ཡང་ཟེར། གྲུམ་བུ་སྙིང་དང་བསྡོངས་པའི་ནད་ཅིག་གོ །
ཀྭ་ཀ་
སྔར་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ནས་རྟ་པའི་ཉིན་ལམ་ཕྱེད་དང་གཉིས་འདས་པའི་ས་དབུས་སྟོད་འཆུམ་མདའ་ཁུལ་དུ་བཀའ་གདམས་པའི་དགེ་བཤེས་བྱ་ཡུལ་བའི་སློབ་མ་ཁྲོམ་གཞེར་བ་རིན་ཆེན་སེང་གེ(རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཆུ་ལུག༡༡༦༣ལོ་ནས་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་ལྕགས་འབྲུག་༡༢༢༠ལོ་བར)སྐུ་རྟེན་སྔགས་པ་ཡིན་པ་ཞིག་གིས་བཏབ་པའི་དགོན་རྙིང་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་འཕྲིན་ལས་དབུས་སྟོད་ཁུལ་དུ་ཁྱབ་རྗེས་དགེ་དགོན་དུ་གྱུར། མཁན་པོ་ནི་དབུས་སྟོད་བྲག་དབར་གྲྭ་ཚང་དང་གཅིག་ལྕོགས་ཡིན་པ་དང་། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་སྐབས་གྲྭ་པ་ཨང་གཉིས་པའི་གྲས་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ཡོད་པ། སྔགས་ཆོག་རྣམས་རྒྱུད་སྟོད་པ་དང་ཕྱོགས་འདྲ། མཚན༌ཉིད་ཀྱི་སློབ་གཉེར་དགའ་ལྡན་ཤར་རྩེ་དང་། འབྲས༌སྤུངས་བློ་གསལ་གླིང་། སེ་ར་བྱེས། བྲག་དབར་དགོན་པ་བཅས་སུ་འགྲོ་ཞེས《བེ་སེར》ལས་བཤད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀྭ་ཅུ་
རྒྱ་སྐད་དུ་ཀྭ་ཀྲུའུ་ཞེས་པའི་མིང་སྒྲ་བསྒྱུར་བྱས་པ་སྟེ། དེང་སང་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་ཨན་ཞི་རྫོང(安西县)་ཁོངས་སུ་ཡོད། (ཙ)།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྗེ་རྒྱ་ནག་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་
རྗེ་རྒྱ་ནག་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་བ་ཡོན་ཏན་དམ་ཆོས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་དཔལ་བཟང་བོ་མཆོག་ནི་བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་དྲུག་པའི་མེ་མོ་ཕག་(༡༩༤༧)ལོའི་ཧོར་ཟླ་༥བའི་ཚེས་༡༥ཉིན་མཛོད་དགེ་བཞག་ལྡོམ་གྱི་འབྲོག་ཁྱིམ་ཞིག་ནས་ཡབ་ཁྱི་གུ་ཐར་དང་ཡུམ་དབྱངས་ཅན་ལྷ་མོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྔ་རྗེས་སུ་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་འཛོམས་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མང་པོར་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་དང་ཐུན་མོང་རིག་གནས་ལ་གསན་སྦྱོང་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པས་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་སོན། རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་མེ་མོ་ཡོས་ལོར་(༡༩༨༧)སྐྱབས་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་རྣམ་རྒྱལ་ལུང་རིགས་སེང་གེ་མཆོག་གི་བཀའ་གསུང་སྤྱི་བོར་བླངས་ཏེ། ཀླུ་ཆུ་རྫོང་བོད་རིགས་སློབ་འབྲིང་དུ་ཞབས་ཟུང་བཀོད། རྗེ་ཉིད་སློབ་གྲྭ་འདིར་བཞུགས་རིང་ཐུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་ཡོད་ཚད་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གསོའི་དོན་དུ་གནང་ཞིང་སྔར་ཡོད་སློབ་གྲྭའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྟེང་བོད་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་གྱིས་ཟུར་རྒྱན་ཏེ།  སློབ་གྲྭ་འདིའི་དགེ་སློབ་ཀུན་གྱི་བསམ་སྤྱོད་དང་ཡོན་ཏན་གཉིས་ཆར་འཕེལ་རྒྱས་བླ་ལྷག་ཏུ་བྱུང་བས་རྒྱལ་ཁབ་དང་ཞིང་ཆེན། ཁུལ་རིམ་པས་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་གཏོར།  ཁོང་གི་སྐུའི་སྙུང་གཞི་ཅི་འདྲ་ལྕི་ཡང་ཆེས་མཐའ་མཇུག་གི་གོ་སྐབས་ཕྲ་མོ་དེ་ཡང་སློབ་གསོའི་དོན་དུ་གནང་བའི་ལྷག་བསམ་གྱིས་བསྐྱལ་ཏེ།    མཐར་རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་ལྕགས་ཕོ་རྟ་(༡༩༩༠)ལོའི་ཧོར་ཟླ་༥བའི་ཚེས་༡༨ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་༣གྱི་ཐོག་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་བསྡུས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ནོ།། ད་ལྟའང་ད་དུང་འདིར་བཞུགས་དགེ་སློབ་ཡོངས་ཀྱིས་རྗེ་ཉིད་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པའི་ཐུགས་བསྐྱེད་ཀྱི་བྱ་གཞག་དང་དགོངས་རྩལ་ལས་ཐོན་པའི་གནའ་དེང་ཟུང་འབྲེལ་དང་། མཐུན་སྒྲིལ་རྒན་བཀུར་འབད་ཁྲིད་བརྩོན་སློབ་ཀྱི་སློབ་གསོའི་ཐུགས་བཞེད་བླ་ན་མེད་པ་འཛིན་སྐྱོང་ལྷུར་ལེན་བྱེད་པའི་སྒང་ལགས།
སྲིད་པ་འཁོར་ལོ་
དེ་ཡང་ཐབས་མཁས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སྟོན་པ་མཆོག་དེ་ཉིད་ཀྱིས། བདག་ཅག་ཆོས་ལས་གཡེལ་ཞིང་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་བླང་དོར་ལ་སྦྱོར་བ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་ཅིང་བརྩོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྲིད་པ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་དང་། ཞི་བ་མྱང་འདས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གསལ་བར་མཚོན་བྱེད་དཔེ་བྲིས་འདི་འདྲའི་ཐབས་ལམ་ནས་ཀྱང་ཆོས་ལ་བསྐུལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་པར་སྣང་བས། འདིའི་མཚོན་དོན་རྣམས་རང་གིས་ཇི་བཞིན་ཤེས་པ་དང་། ལེགས་པར་དྲན་ཞིང་བསམ་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ། དེ་བཞིན་དོན་གཉེར་ཅན་གཞན་དག་ལའང་ཀུན་སློང་བཟང་པོས་ཅི་ནུས་ལེགས་པར་བཤད་ཐུབ་ན་རང་གཞན་ཀུན་ལ་ཕན་པ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བར་ངེས་པས་དེའི་ཕྱིར་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་ལས་བཏུས་ཏེ་གནད་བསྡུས་ཙམ་བྲི་བར་བྱའོ། ། དེ་ལ་སྲིད་པ་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་འདིའི་ཆ་ལག་དང་བཅས་པས་ཅི་དང་གང་མཚོན་པ་ཡིན་སྙམ་ན། འདིས་ནི་འཁོར་འདས་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གམ། ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོ་སྟོན་པ་མཆོག་གིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཐོག་མར་བསྐོར་བའི་ཚེ་གསུངས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་འཇུག་ལྡོག་སྤང་བླང་གི་རྣམ་གཞག་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་མཚོན་པར་གསལ་ལ།
འདི་ལ་གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་དང་། ཡོངས་གྲགས་ལ་སྲིད་པ་འཁོར་ལོ་ཞེས་བརྗོད། དེ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་ལས་ཉོན་གྱི་དབང་དུ་སོང་བ་དེ་སྲིད་དུ་རང་དབང་མེད་པར་སྐྱེ་འཆི་བརྒྱུད་མར་འཁོར་བའམ། རྟག་བརྟན་མེད་པར་སྐྱེ་བའི་བར་དོ་སོགས་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་འདྲ་མིན་སྲིད་པའི་ཚུལ་མཚོན་བྱེད་འཁོར་ལོའི་རི་མོ་ཡིན་པས་མིང་དེ་དང་དེ་བཞིན་བརྗོད་པར་སེམས། འདི་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་ནི། སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་ཞལ་བཞུགས་སྐབས་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་བོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོ་ལ། མཐའ་འཁོབ་སྒྲ་སྒྲོགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲབ་རིན་ཐང་བྲལ་བ་ཞིག་སྐྱེས་སུ་བསྐུར་བ་ན། རྒྱལ་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོས་དེའི་སྐྱེས་ལན་འགངས་ཆེ་བ་བསྐུར་རྒྱུ་མ་རྙེད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཐབས་ཞུས་པ་བཞིན། སྟོན་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་འཁོར་འདས་སམ་བདེན་བཞིའི་རྣམ་གཞག་མཚོན་བྱེད་སྲིད་པ་འཁོར་ལོ་ཆ་ལག་དང་བཅས་པ་ཞལ་བཀོད་གནང་བ་ལྟར་ལེགས་པར་བཞེངས་ཏེ་བསྐུར་བ་ན། རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ན་སོགས་འདིའི་གདུལ་བྱ་སྐལ་ལྡན་གྱི་སྐྱེ་བོ་གྲངས་ལས་འདས་པས་འདི་མཇལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས། བདེ་སྡུག་གི་རྒྱུ་འབྲས་དེ་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་བླང་དོར་འབྱེད་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་དྲི་མ་མེད་པ་ལེགས་པར་ཐོབ་པ་བྱུང་ཚུལ་མཁས་པ་འགས་གསུངས། འདུལ་བ་ལུང་རྣམ་འབྱེད་(བཀའ་འགྱུར་ཞོལ་དཔར། ཇ༽༡༦༨)དུ། ཡང་ཡང་ཟ་བའི་ལྟུང་བྱེད་ཀྱི་སྐབས་སུ། སྡོམ་ལྡན་བསླབ་ཁྲིམས་ལས་གཡེལ་རིགས་གང་དག་ཤཱ་རིའི་བུ་དང་མོའུ་འགལ་གྱི་བུ་གཉིས་ཀྱིས་འདུལ་སྐལ་ཅན་རྣམས་ལ། སྟོན་པས་ཆོག་ཟུང་ལ་རིགས་དྲུག་སོ་སོར་བསྐོར་བའི་གཟིགས་ཚུལ་རྣམས་བཤད་དེ་འདུལ་དུ་གནང་བའི་སྐབས་ཤིག་ལ། སྟོན་པས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་མཆོག་ཟུང་གཉིས་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་བས་དེའི་ཚབ་ཏུ་ཐབས་གཞན་སྒོ་ཁང་དུ་ཆ་ལྔ་པའི་འཁོར་ལོ་བྲི་དགོས་པ་དང་། དེ་ཇི་ལྟར་བྲི་ཚུལ། བརྩམ་པར་བྱ་ཞིང་ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་བཅས་བྲིས་ཏེ། དེ་དག་གི་མཚོན་དོན་གཞན་ལ་ལེགས་པར་འཆད་མཁན་ཡང་བཞག་དགོས་ཞེས་སོགས་བཀའ་གནང་ཚུལ་གསལ་བ་འདི་ནི་ཁུངས་གསལ་ཤོས་ཡིན་པར་སྣང་། འདིར་འབྲི་ཚུལ་ལ་ལུགས་སྲོལ་འདྲ་མིན་འགའ་ཞིག་སྣང་ཡང་། སློབ་དཔོན་དུལ་བ་ལྷས་མཛད་པའི་འདུལ་བ་རྣམ་འབྱེད་འགྲེལ་པ་(སྣར་ཐང་བསྟན་འགྱུར། ཝུ༽ ༡༦༤)གོང་གསལ་དེའི་ཐད་དུ། ཆ་ལྔ་པའི་འཁོར་ལོའི་ནང་གི་མཚོན་བྱེད་དེ་དག་ཇི་ལྟར་བྲི་དགོས་ཚུལ་རྒྱས་པར་གསུངས་ཤིང་། དེ་དང་མཐུན་པར་སློབ་དཔོན་ཡོན་ཏན་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བ་མདོ་རྩའི་མཇུག་ཕྱོགས་སུ། གཙུག་ལག་ཁང་ལ་རི་མོ་དེ་འབྲི་ཚུལ་འདི་ལྟར་གསུངས་ཏེ། སྒོ་ཁང་དུ་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོའོ། །ཆ་ལྔ་པའོ། ། སྟེང་དུ་ལྷ་དང་མི་རྣམས་སོ། ། གླིང་བཞི་པོ་དག་གོ། རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་སེམས་ཅན་ཟོ་ཆུན་བརྒྱུད་མོ་བཞིན་དུ་འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དག་ཀྱང་ངོ་།། དབུས་སུ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གིས་ཟ་བར་རོ། ། ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་། ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟུང་བར་རོ། ། སྟེང་དུ་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དཀར་པོ་ཉེ་བར་སྟོན་པའོ། ། འོག་ཏུ་བརྩམ་པར་བྱ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སོ། ། དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་བཞག་པར་བྱའོ། ། ཞེས་གསལ་བ་སོགས་ལ་བརྟགས་ན། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཐུན་མོང་གི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་ན་འདི་དང་མཐུན་པ་ཞིག་བྲི་དགོས་པ་ཡིན་པར་སྣང་ཞིང་། འདིར་ཡང་དེ་གཞིར་བཞག་གིས་འཁོར་འདས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཇི་ལྟར་མཚོན་ཚུལ་རིམ་བཞིན་འགོད་པར་བྱའོ།།
སྲིད་པ་འཁོར་བའི་རྣམ་གཞག
དེ་ལ་འཁོར་ལོ་འདིའི་ཆ་ལག་དང་བཅས་པས་འཁོར་འདས་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མཚོན་པ་ལས། དང་པོ་འཁོར་བའི་རྣམ་གཞག་མཚོན་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་ན། དེ་ནི་རང་དབང་མེད་པར་ཁམས་གསུམ་མམ་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཏུ་ཟོ་ཆུན་གྱི་བརྒྱུད་མོ་ལྟར་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་རྒྱུ་གང་གིས་འཁོར་བ། གནས་གང་དུ་འཁོར་བ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་དུ་འཁོར་ཚུལ་བཅས་མཚོན་ཞིང་། དེ་ཡང་འཁོར་ལོ་འདི་ལ་ཕྱི་ནང་རིམ་པ་བཞི་ཡོད་པའི་ནང་མའི་ནང་དུ་བྱ་དང་། སྦྲུལ་དང་། ཕག་གསུམ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་བྲིས་པ་དེ་དང་། དེའི་ཕྱི་བསྐོར་འཁོར་ལོ་གཉིས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་དཀར་ལ། ཕྱོགས་གཅིག་ནག་པོ་བྱས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་གང་གིས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་དང་ལས་དཀར་ནག་གཉིས་མཚོན། དེ་ཡང་བྱ་ཡིས་འདོད་ཆགས་དང་། སྦྲུལ་གྱིས་ཞེ་སྡང་། ཕག་གིས་གཏི་མུག་མཚོན་ཞིང་། དེ་ལ་འདོད་ཆགས་མཚོན་བྱེད་བྱ་དེའང་ཕུག་རོན་བྲི་དགོས་པར་གསུངས་པ་ནི། ཕུག་རོན་ནི་འདོད་ཆགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་ཉིན་རེ་བཞིན་ཡང་འཁྲིག་པ་ཆེས་མང་པོ་སྤྱོད་པའི་ཆ་ནས་ཡིན་པར་སྣང་། འདི་ལ་བཀའ་གདམས་(སྤྲུལ་པའི་གླེགས་བམ་)ཕ་ཆོས་ཇོ་བོ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གསུང་བགྲོས་སུ་གྲགས་པ་དེའི་རྟེན་འབྲེལ་ཚོམས་སུ་ནི། འདོད་ཆགས་བྱ་ཕོ་ལྟ་བུ་སྟེ། ། ཀུན་ལ་རྨོངས་ཀྱང་འདོད་ཡུལ་ལ། ། བྱམས་པར་བྱེད་དེ་རྨོངས་པ་ཡིས། ། གཙང་དང་བཙོག་པ་མི་ཤེས་པར། ། འབྲུ་དང་ཚིགས་པ་སྣབས་ལུད་སོགས། ། རང་གི་གྲོགས་ལ་སྟེར་བྱེད་ཅིང་། ། ངོམས་པ་མེད་པར་འདོད་པ་སྤྱོད། ། ཞེས་སོགས་ཀྱང་གསུངས། སྦྲུལ་ནི་ཁོང་ཁྲོའམ་ཞེ་སྡང་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་། བལྟ་ན་མི་སྡུག་པ་འཇིགས་སུ་རུང་བ། གདུག་པའི་དུག་རླངས་བཏང་སྟེ་སེམས་ཅན་མང་པོའི་སྲོག་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་སོགས་ཉེས་སྐྱོན་ཆེས་མང་བ་ལྟར། ཞེ་སྡང་ནི་སྡིག་པ་སྟོབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་། འཕྲལ་ཕུགས་ཀུན་ཏུ་མི་སྡུག་པའི་གཟུགས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་རྩ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་སོགས་ཉེས་དམིགས་ཆེས་མང་པོ་ལྡན་པར་མཚོན།
ཕག་ནི་གཙང་བཙོག་གི་རིགས་ལ་རྨོངས་ཤིང་། རང་སྲོག་ལ་རྔམ་པའི་ཤན་པ་ཡང་བྱམས་བརྩེ་ཆེན་པོས་སྐྱོང་མཁན་དུ་འཁྲུལ་བའི་ཤིན་ཏུ་བླུན་པར་གྲགས་པ་ལྟར། གཏི་མུག་མ་རིག་པ་ཡང་ལས་འབྲས་དང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་རྨོངས་ཤིང་། ཕན་བདེའི་སྲོག་རྩ་གཅོད་པའི་ཆགས་སྡང་གཉིས་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་སམ་ཟས་སུ་བསྟེན་པའི་ཤིན་ཏུ་བླུན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་མཚོན། སྔ་མ་དེ་གཉིས་གཏི་མུག་གིས་ཟ་བར་རོ། ། ཞེས་པའི་དོན་ལ་ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞད་པས་མདོ་རྩའི་རྣམ་བཤད་དུ། དབུས་ཀྱི་ལྟེ་བར་ཀུན་འབྱུང་གི་གཙོ་བོ་འདོད་ཆགས་ཕུག་རོན་དང་། ཞེ་སྡང་སྦྲུལ་གཉིས་ཀྱི་མཇུག་མ་གཏི་མུག་ཕག་གིས་ཟ་བར་བྲིས་པས་དུག་གསུམ་གཙོ་བོ་དེ་ཡང་མ་རིག་པ་གཙོ་ཆེ་བར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དེ་ལ་ཆེས་བླུན་པ་ཕག་གིས་ནི་རང་གི་སྲོག་ཕུང་བྱེད་བཟའ་བཏུང་སྟེར་བ་དག་ཀྱང་རང་སྲོག་འཚོ་བྱེད་ཁོ་ནར་འཁྲུལ་ཏེ་དགའ་བཞིན་དུ་ཟ་ཞིང་བཏུང་བ་ལྟར། ཆེས་རྨོངས་གཏི་མུག་དེས་ཀྱང་ཕན་བདེའི་སྲོག་རྩ་གཅོད་བྱེད་ཆགས་སྡང་དག་ཀྱང་བདེ་ལེགས་སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་དུ་བསྟེན་ཅིང་སྤྱོད་པ་དང་འདྲ་བར་གོ་བྱེད་ཡིན་པར་ཡང་སྣང་ལ། འཁོར་བའི་རྩ་བ་གཙོ་བོ་གཏི་མུག་ཉིད་ལ་ཐུག་པར་ཡང་དེ་ལྟར་དུ་མཚོན་པར་སེམས། ཡང་བྱ་སྦྲུལ་ཕག་གསུམ་གཅིག་མཇུག་གཅིག་གི་ཁར་ཆུད་པ་ཞིག་ཀྱང་བྲིས་སྲོལ་འདུག་པ། འདི་ལ་མཁས་པ་ཁ་ཅིག་གིས་འདིས་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་ཏེ་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཅན་དུ་ཡོད་པ་མཚོན་པར་བཤད་པ་དང་། ལ་ལས་ཆགས་སྡང་གཉིས་ཀྱང་རྩ་བ་གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བ་མཚོན་ཕྱིར་བྱ་སྦྲུལ་གཉིས་ཕག་གི་ཁ་ནས་ཐོན་པ་འབྲི་དགོས་ཚུལ་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱང་འདྲ་མོར་སྣང་ལ་ཁུངས་ཚད་ལྡན་ཡོད་ལས་ཆེ་བས་འཚོལ་དགོས།
འཁོར་བར་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་མཚོན་བྱེད་འཁོར་ལོའི་ཕྱོགས་དཀར་ནག་གཉིས་ལས། དཀར་པོའི་ཆ་དེས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་སྐྱེད་བྱེད་དཀར་པོ་ཟག་བཅས་དགེ་བའི་ལས་དང་། ནག་པོའི་ཆ་དེས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྐྱེད་བྱེད་ནག་པོ་མི་དགེ་བའི་ལས་མཚོན་ལ། འདི་མདོ་རྩ་བར་དངོས་སུ་མ་གསུངས་ཀྱང་། གོང་གསལ་རྣམ་འབྱེད་འགྲེལ་པར། ཟོ་ཆུན་ཁྱུད་མོའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་ལྟར་ཆུ་བཅུ་བའི་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་ཟོ་ཆུན་ཁྱུད་མོའི་ཟོ་བ་ཁ་ཅིག་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། འགྲོ་བ་ལྔ་པའི་འཁོར་ལོའི་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་དག་བྲི་བར་བྱ་སྟེ་སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ ། ཞེས་གསུངས་པ་ལས་བར་སྲིད་པ་རྣམས་ཟོ་ཆུན་ལྟར་འཁོར་བ་བྲི་ས་ཞིག་དགོས་པར་གསལ་བ་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་དེ་བྲི་བའི་གཞི་དེ་ཟླུམ་བསྐོར་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་གོ་བར་སྣང་ལ། འོན་ཀྱང་འདི་ལྟར་ན་བར་སྲིད་པ་འབྲི་ས་འཁོར་ལོ་དེ་ནི་འགྲོ་བ་རིགས་ལྔ་བྲི་སའི་འཁོར་ལོའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་བྲི་དགོས་པ་ལྟ་བུ་སྣང་ལ། དེ་སྔོན་དེ་འདྲ་མ་མཐོང་ཡང་དེ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་མི་འཛིན་པར་བརྟག་དགོས་སོ་སྙམ། དེ་ལྟར་ལས་དང་ཉོན་མོངས་མཚོན་བྱེད་དེ་དག་གིས་གང་གིས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཚུལ་དཔྱད་གཞི་དང་བཅས་པ་གནད་བསྡུས་ན་དེ་ཙམ་མོ། །དེའི་ཕྱི་ལོགས་སུ་ཆ་ལྔར་བགོས་པའི་རིམ་པ་གསུམ་པའི་འཁོར་ལོ་དེའི་སྟེང་གི་ཆ་གསུམ་གྱི་དབུས་སུ་དམྱལ་བ་དང་། དེའི་གཡས་གཡོན་དུ་ཡི་དྭགས་དང་། དུད་འགྲོ་བཅས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དག་གི་གནས་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་བྲིས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་རྣམས་གང་དུ་འཁོར་བའི་གནས་མཚོན་ལ། འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཏུ་ཕྱེ་ཚུལ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ལྷའི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་ཏེ་ལམ་རྒྱུད་ལྔའི་འགྲོ་བ་ཞེས་གྲགས་པ་ལྟར་ཆ་ལྔ་བྱས་ཤིང་། སྤྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་གནས་སྟངས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ས་སྟེང་མི་དང་དུད་འགྲོའི་གནས་དང་། ས་འོག་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གནས། ས་བླའམ་བར་སྣང་དུ་ལྷའི་གནས་ཆགས་ཡོད་པར་ཀུན་མཁྱེན་དབྱིག་གཉེན་གྱི་གསུང་མངོན་པ་མཛོད་རྩ་འགྲེལ་སོགས་སུ་གསལ། འདིར་རིགས་སོ་སོ་བློ་ལ་ཤར་བདེ་བའི་ཆེད་རྒྱུད་ལྔའི་འགྲོ་བའི་གནས་སོ་སོར་བཀོད་པར་མཛད། དེ་ཡང་ལྷ་ལ་འདོད་ཁམས་དང་གཟུགས་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་ཁམས་བཅས་ཀྱི་ལྷ་གསུམ་ཡོད། ལྷའི་ཁོངས་གཏོགས་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ཀྱི་གནས་གཙོ་བོ་ནི་ཆུ་མཚམས་མན་གྱི་རི་རབ་ལྷུན་པོའི་ཕྱོགས་བཞིའི་ཁོང་སེང་རྣམས་སུ་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང་། འདོད་ལྷ་ལ་རིགས་དྲུག་ཡོད་པ་ལས་རྒྱལ་ཆེན་རིས་བཞི་པ་རྣམས་ནི་རི་རབ་ཀྱི་བང་རིམ་རྣམས་དང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་དང་། དེ་ནས་འཐབ་བྲལ་དང་། དགའ་ལྡན་དང་། འཕྲུལ་དགའ་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་བཅས་བཞི་དང་། གཞན་ཡང་གཟུགས་ཁམས་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཞི་བ་བཅས་ཀྱི་ལྷ་རིགས་བཞི་ཡོད་པ་རྣམས་ནི་བར་སྣང་ཁམས་ན་འོག་མ་འོག་མ་ལས་བར་ཐག་དང་། རྒྱ་ཁྱོན་བཅས་ཤིན་ཏུ་རིང་ཞིང་ཆེ་བའི་གནས་དག་ན་གནས་ཤིང་། དེ་ཡང་གཟུགས་ཁམས་དང་པོ་གསུམ་ལ་གནས་གསུམ་རེ་གསུམ་རེ་དང་། བཞི་པ་ལ་གནས་བརྒྱད་ཕྱེ་བའི་གཟུགས་ཁམས་གནས་རིགས་བཅུ་བདུན་ཡོད་པར་གསུངས།
གཟུགས་མེད་ཁམས་ལ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་དང་། སྲིད་རྩེ་བཅས་རིགས་བཞི་ཡོད་པ་དག་ལ་ནི་གནས་ངེས་བཟུང་མེད་ཅིང་། འདི་དག་ལ་བར་སྲིད་ཀྱང་མེད་པས་ཚེ་སྔ་མ་དེ་གང་དུ་ཤི་བ་དེར་གཟུགས་མེད་པའི་སྐྱེད་བ་དེ་དང་དེ་གྲུབ་སྟེ་དེ་དག་མ་ཤི་བར་ཕྱོགས་ངེས་མེད་དུ་གནས་སོ།། མིའི་རིགས་ལ་གོང་གསལ་རྣམ་འབྱེད་འགྲེལ་བར། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གླིང་གི་མིང་སྟེ། འདི་ནས་ཤར་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མི་ལུས་འཕགས་པ་དག་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུབ་ཀྱི་བ་ལང་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ན་ཉོ་ཚོང་གི་ཐ་སྙད་ལ་བ་ལང་དང་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནས་བྱང་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མིའི་སེང་གེ་སྟེང་ན་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་དག་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འཛམ་བུའི་གླིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཚེ་ན་སྐྱེས་པའི་ཤིང་ཆེན་པོ་འཛམ་བུ་ཞེས་བྱ་བས་མཚོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གྱི་གླིང་བཞིའི་མི་དང་། གཞན་ཡང་གླིང་དེ་དག་གི་བར་བར་དུ་རང་རང་ཕྱོགས་ཀྱི་གླིང་ཕྲན་གཉིས་རེ་གཉིས་རེ་བཅས་བརྒྱད་ཀྱི་མི་རིགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད། འདིར་གླིང་བཞི་ག་བྲི་དགོས་པར་གསུངས་པ་དེས་གླིང་ཕྲན་རྣམས་དང་། དེར་མ་ཟད་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་དང་། རི་རབ་ལྷུན་པོ། གསེར་རི་བདུན་བཅས་ཀྱང་འབྲི་དགོས་པ་གོ་ཞིང་། དེ་ཡང་གོང་གསལ་ལྟར་སྤྱིར་བཏང་འགྲོ་བ་རིགས་ལྔའམ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ས་སོ་སོ་འདི་དག་ནས་ངོ་སྤྲད་དགོས་པ་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་སྣང་། དེ་བཞིན་དུ་ཤར་ལྷོ་ནུབ་བྱང་བཞིའི་གླིང་དག་རིམ་བཞིན། རིན་པོ་ཆེའི་རི་བོ་དང་། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་། འདོད་འཇོའི་བ། མ་རྨོས་པའི་ལོ་ཏོག་བཅས་བྲིས་སྲོལ་འགའ་འདུག་པ་དེའང་ཡོངས་གྲགས་དང་མཐུན་པར་སྣང་། ཡང་འདིའི་དཔེ་རིས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་འཐབ་འཁྲུག་གི་གཞིར། རི་རབ་ཀྱི་འཁྲིས་སུ་ཤིང་སྡོང་རིང་པོ་ཞིག་བྲིས་འདུག་པ་འདི་ལའང་ཁུངས་ཚད་ཐུབ་ཅི་ཡོད་འཚོལ་དགོས་པར་སྣང་ངོ་། །
དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་རིགས་ལྔའི་གནས་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་འཁོར་ལོ་བར་མ་ཆ་ལྔར་བགོས་པའི་རེའུ་མིག་སོ་སོར་རིམ་བཞིན་ཇི་ལྟར་འཚམ་པར་འབྲི་ན་ལེགས། ཡང་ལ་ལར་འཁོར་ལོ་འདི་ཆ་དྲུག་ཏུ་བགོས་ཏེ་དེ་རྣམས་སུ་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སོ་སོ་དང་། དེ་རེ་རེའི་གནས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རེ་རེ་བྲིས་སྲོལ་འདུག་པ་དེ་དག་ནི་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་པར་སྣང་བས། ཐེག་པ་ཐུན་མོང་བའི་ལུགས་དང་མ་འདྲེས་པར་སོ་སོ་ཕྱེ་ན་ལེགས། གང་དུ་འཁོར་བའི་གནས་མཚོན་བྱེད་འགྲོ་བ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་འབྲི་ཚུལ་དོགས་སེལ་བཅས་རགས་རིམ་ཙམ་ནི་དེ་ལྟར་རོ། །ཡོངས་གྲགས་ལྟར་ན་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གཉིས་པར་ལས་དཀར་པོ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་སྟེང་དུ་སེམས་ཅན་བདེ་འགྲོ་བའི་བྱད་གཟུགས་མདོག་དཀར་ལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་འགའ་དང་། ལས་ནག་པོ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ངན་འགྲོ་བའི་བྱད་གཟུགས་མདོག་ནག་ལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་འགའ་ཞིག་བྲིས་པ་དེ་དག་གི་བདེ་འགྲོ་བ་དང་ངན་འགྲོ་བའི་བར་སྲིད་མཚོན་ལ། འདི་དང་རིམ་པ་བཞི་པའི་འཁོར་ལོར་ཆ་བཅུ་གཉིས་ཕྱེ་བའི་ནང་དུ་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཇི་ལྟར་འཁོར་བའི་ཚུལ་མཚོན།
དེ་ཡང་མཚོ་ཊཱིཀ་ཏུ་ལུང་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་ལས་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་མ་དོའི་སྲིད་པའི་སེམས་ཅན་ནོ། ། ཟོ་ཆུན་རྒྱུད་མོ་ཞེས་བྱས་བ་ན་ཆུ་བཅུ་བའི་འཕྲུལ་འཁོར་གྱི་ཟོ་ཆུན་རྒྱུད་མོའི་ཟོ་བ་ཞེས་བཤད་དོ། ། དེ་ཡང་ཟོ་བ་རྣམས་མཐོ་དམན་དུ་འཁོར་བ་དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་སོ་སོའི་བར་མ་དོ་རྣམས་མཐོ་དམན་དུ་འཁོར་ཞིང་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་དག་ཀྱང་བྲི་བར་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །
སྤྱིར་སྐྱེ་གནས་ལ་རྫུས་སྐྱེས་དང་། སྒོང་སྐྱེས། མངལ་སྐྱེས། དྲོད་སྐྱེས་བཅས་བཞི་ཡོད་པ་ལས། བར་མ་དོའི་སེམས་ཅན་ནམ་བར་སྲིད་པ་རྣམས་ནི་རྫུས་སྐྱེ་ཁོ་ནར་ངེས་པར་དེ་ལ་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་ཞེས་པའི་སྒྲ་བཤད་ཀྱང་དེ་ལྟར་དུ་སྣང་ལ། དེ་ཡང་ལུས་དྭངས་ཤིང་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གང་དུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་བྱད་གཟུགས་ཅན། རི་བྲག་སོགས་ལ་ཐོགས་མེད་དུ་རྒྱུ་ཞིང་ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པ། བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོགས་རང་འདོད་འཁྲུལ་སྣང་གི་དབང་གིས་སྐྱེ་གནས་སུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ཡང་གསུངས། འདིར་དེ་དག་འབྲི་ཚུལ་ནི་བདེ་འགྲོའི་བར་སྲིད་པ་རྣམས་གཟུགས་སྡུག་པ་ཁ་གྱེན་དུ་ཕྱོགས་ཏེ་འགྲོ་བ་དང་། ངན་འགྲོའི་བར་སྲིད་པ་རྣམས་གཟུགས་མི་སྡུག་པ་ཁ་ཐུར་དུ་ཕྱོགས་ཏེ་འགྲོ་བ། ཇི་ལྟར་ཁྲོན་པའི་ནང་དུ་ཟོ་ཆུན་གྱི་རྒྱུད་མོ་འཁོར་ཚུལ་ལྟར་དང་། དེ་ཡང་གོང་དུ་མཚོ་ཊཱིཀའི་ལུང་གསལ་ལྟར། བར་སྲིད་པ་དེ་རྣམས་ལས་ལ་ལ་དེ་ནས་འཕོ་ཞིང་གཞན་དུ་སྐྱེ་སྲིད་ལེན་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང་། ལ་ལ་གཞན་ནས་འཆི་འཕོས་ཏེ་དེར་གསར་དུ་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་མཚོན་བྱེད་འདི་དག་གིས་ནི། རང་དབང་མེད་པར་སུ་ཞིག་སྲིད་པར་འཁོར་བའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱང་མཚོན་པར་སྣང་ངོ་། ། འཁོར་ལོ་ཕྱི་མའི་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་ཀྱིས་མཚོན་བྱ་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི། ཐོག་མའི་མ་རིག་པ། གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས། གསུམ་པ་རྣམ་ཤེས། བཞི་པ་མིང་གཟུགས། ལྔ་བ་སྐྱེ་མཆེད། དྲུག་པ་རེག་པ། བདུན་པ་ཚོར་བ། བརྒྱད་པ་སྲེད་པ། དགུ་བ་ལེན་པ། བཅུ་བ་སྲིད་པ། བཅུ་གཅིག་པ་སྐྱེ་བ། བཅུ་གཉིས་པ་རྒ་ཤིའི་རྟེན་འབྲེལ་བཅས་སོ། ། དེ་ལ་རྣམ་འབྱེད་འགྲེལ་བ་ལས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་དང་ལུགས་ལས་བཟློག་པ་དག་བྲི་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བར་འཇུག་པ་དང་འཁོར་བ་ལས་བཟློག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་ཉོན་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་དང་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་གཉིསུ་ཡོད། དེའི་དང་པོ་ནི་གང་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འབྱུང་བ་ནས། སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་འབྱུང་བ་ལུགས་འབྱུང་དང་། སྐྱེ་བ་འབྱུང་བས་རྒ་ཤི་འབྱུང་བ་དང་དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པ་འབྱུང་བས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འབྱུང་བའི་བར་རྣམས་ནི་དེའི་ལུགས་ལྡོག་གོ ། གཉིས་པ་ནི་མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འགག་པ་ནས། སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགག་པ་ནི་ལུགས་འབྱུང་དང་། སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགག་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འགག་པའི་བར་རྣམས་ནི་དེའི་ལུགས་ལྡོག་སྟེ། དེ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་མདོ་ལས། གང་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཞེས་པ་ནས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་དང་པོའི་ལུགས་འབྱུང་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་དེའི་ལུགས་ལྡོག་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་དང་། ཡང་མདོ་དེར་སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགག་ཅེས་པས་གཉིས་པའི་ལུགས་ལྡོག་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་དེའི་ལུགས་འབྱུང་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ཚུལ་མཁས་དབང་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ་འདི་དག་གི་སྐོར་ཞིབ་པར་དེ་དག་གི་གསུང་ནས་ཤེས་དགོས། དེ་ལྟར་ཡང་གོང་དུ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་དང་ལུགས་ལས་ལྡོག་པ་དག་བྲི་བར་བྱ་ཞེས་པ་འདིས་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་ཟུང་གཉིས་ཀ་བྲི་དགོས་པར་བསྟན་པ་མིན་གྱི་གང་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་གི་གཞི་དེ་དག་མཚོན་བྱེད་བྲི་དགོས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་པར་སྣང་ངོ་། ། དེ་ཡང་ཀུན་ཉོན་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལུགས་འབྱུང་གི་ཚུལ་གྱི་སྲིད་པ་བཞི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་སྲིད་པར་འཁོར་བ་ཡིན་ལ། སྲིད་པ་བཞི་ནི། ཤི་ནས་སྐྱེ་སྲིད་མ་བླངས་བར་ནི་བར་སྲིད་དང་། སྐྱེ་བ་བླངས་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ནི་སྐྱེ་སྲིད་དང་། དེའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ནས་འཆི་སྲིད་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མའི་སྔོན་རོལ་ཚུན་ནི་སྔོན་དུས་ཀྱི་སྲིད་པ་དང་། འཆི་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་ནི་འཆི་སྲིད་ཡིན་པར་མངོན་པ་མཛོད་སོགས་སུ་གསུངས་སོ། །
རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་མཚོན་བྱེད་ཇི་ལྟར་འབྲི་ཚུལ་ཡང་། རྣམ་འབྱེད་འགྲེལ་པར། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་བུད་མེད་ཉིད་མ་འདྲེས་པར་བྲི་བར་བྱའོ། འདུ་བྱེད་རྣམས་རྫ་མཁན་སྣོད་དག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྤྲིའུའི་གཟུགས་སོ། མིང་དང་གཟུགས་ནི་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པའོ། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དག་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ལ་ཆགས་པ་དག་གོ ། རེག་པ་ནི་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་ལུས་ཀྱི་རེག་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའོ། ཚོར་བ་ནི་སྐྱེས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མྱོང་བར་བྱེད་པའོ། སྲེད་པ་ནི་བུད་མེད་བུ་འཚོ་བའོ། ལེན་པ་ནི་བུད་མེད་ལ་མངལ་ལ་གནས་པ་འཇུག་པའོ། སྲིད་པ་ནི་མངལ་ན་གནས་པ་དེ་ཉིད་འབྲང་བའོ། སྐྱེ་བ་ནི་འབྲངས་པ་དེ་ཉིད་སྐྱེ་བའོ། རྒ་བ་ནི་སྐྱེས་པ་རྒས་ཤིང་འཁོགས་པའོ། ཤི་བ་ནི་མི་ཤི་བའི་གཟུགས་སུ་བྲི་བའོ། ཞེས་འདུལ་བ་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས་གསུངས་སོ། ཞེས་གསུངས་སྟེ་འདུལ་བ་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཞེས་པ་ཡང་བྱེ་བྲག་བཤད་མཚོའི་ཡིན་ཚུལ་མཚོ་ཊཱིཀར་གསལ། ཡང་བཀའ་གདམས་ཕ་ཆོས་ལས། དེ་ནི་ལུང་ནས་འདི་སྐད་གསུངས། མ་རིག་རྒན་མོ་ལོང་བ་སྟེ། ། འདུ་བྱེད་དག་ནི་རྫ་མཁན་བཞིན། ། རྣམ་ཤེས་སྤྲེའུ་ལྟ་བུ་སྟེ། ། མིང་དང་གཟུགས་ནི་གྲུར་འཇུག་འདྲ། ། སྐྱེ་མཆེད་ཡུལ་འཁོར་སྟོང་བ་སྟེ། ། རེག་པ་འོ་བྱེད་འདྲ་ཞེས་གདའ། ། ཚོར་བ་མིག་ལ་མདའ་རྒྱབ་སྟེ། ། སྲེད་པ་ཆང་འཐུང་འདྲ་ཞེས་གདའ། ། ལེན་པ་ཤིང་ཐོག་ཉབ་འདྲ་སྟེ། སྲིད་པ་སྦྲུམ་མ་འདྲ་ཞེས་གདའ། ། སྐྱེ་བ་དེ་ལ་བུ་སྐྱེས་ཏེ། ། རྒ་ཤི་རོ་ཁུར་འདྲ་ཞེས་གདའ། ། ཞེས་གསུངས་ཤིང་། ཀུན་མཁྱེན་འཇམ་དབྱངས་བཞེད་པས་མདོ་རྩའི་རྣམ་བཤད་དུ་དེང་དུས་འདི་ཉིད་ཕྱག་ལེན་གཙོ་བོར་བྱས་པར་སྣང་ཞེས་གསུངས་ཀྱང་། འདི་ལས་དེ་ནི་ལུང་ནས་འདི་སྐད་གསུངས་ཞེས་པའི་ལུང་དེ་ནི་གང་ཡིན་མི་གསལ།
དེ་ལྟར་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་མཚོན་བྱེད་བྲིས་ཚུལ་ཡོངས་གྲགས་གཉིས་བྱུང་བ་ལས་འདྲ་མིན་ཅི་རིགས་སྣང་བ་དེ་དག་གི་དཔེ་དོན་སྦྱར་ཚུལ་ཆབས་ཅིག་ཏུ་གནད་བསྡུས་རེ་འགོད་ན། དེ་ལ་ཐོག་མའི་མ་རིག་པ་ནི་འཁོར་བར་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀུན་ནས་སློང་བྱེད། རང་དབང་དུ་གྲུབ་པའི་བདག་མེད་པ་ལ་བདག་དེ་ལྟར་དུ་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་སེམས་བྱུང་རྨོངས་པ་དེ་ཡིན། འདི་ནི་དཔེར་ན། རྒན་མོ་ལོང་བ་དེ་བདེ་བའི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དང་བཟའ་བཏུང་གཙང་ལེགས་སོགས་ལ་སྤྱད་པར་འདོད་ཀྱང་། རྒས་ཤིང་འཁོགས་ལ་མིག་ལོང་བས་འདོད་པའི་ཡུལ་དུ་སླེབ་མི་ཐུབ་པར་མི་འདོད་པའི་བྲག་གཡང་དང་རྫིང་མཚོ་སོགས་སུ་ཟག་པ་དང་། རྙིང་རུལ་དུག་ཅན་སོགས་བཟའ་བཏུང་ལ་སྤྱད་ནས་ན་ཟུག་མི་བཟད་པ་མྱོང་བ་ལྟར། ཇི་སྐད་དུ་གླེགས་བམ་ལས། གང་མ་རིག་པ་རྒྱུ་འབྲས་དང་། ། ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་མ་རིག་པའོ། ། གང་གི་མ་རིག་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། ། ཇི་ལྟར་མ་རིག་ལོང་བའི་ཚུལ། ། ཞེས་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང་། ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བདག་མེད་པའི་དོན་ལ་རྨོངས་པར་གསུངས་པ་བཞིན། དེའི་དབང་གིས་མངོན་མཐོ་ལྷ་མིའི་བདེ་སྐྱིད་དང་། ངེས་ལེགས་ཉོན་མོངས་ཞི་བ་ཐར་བའི་བདེ་བ་མི་འཐོབ་པར། ངན་སོང་གི་གཡང་ས་དང་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་ལྷུང་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་དགོས་པ་སོགས་མཚོན། འདི་ཡང་མཚོན་བྱེད་ལ་བུད་མེད་མ་འདྲེས་པ་བྲིས་པ་ལྟར་ན། དཔེར་ན་གཞི་རྩ་བུད་མེད་དེ་འདྲ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་ཁྱིམ་པའི་གཞི་འཁོར་བ་རྣམས་ཆགས་ཤིང་། དེར་དགྲ་འདུལ་གཉེན་སྐྱོང་གི་དཀའ་སྡུག་འདྲ་མིན་མྱོང་དགོས་པ་འབྱུང་བ་ལྟར། ཐོག་མའི་མ་རིག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྲིད་པ་འཁོར་བར་འཁྱམས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་དགོས་པ་མཚོན་པར་སྣང་ངོ་། གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ནི། ཐོག་མའི་མ་རིག་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་སྲིད་པར་རང་དབང་མེད་པར་འཁོར་བྱེད་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཅི་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་བསགས་པའི་ལས་བཟང་ངན་རྣམས་ལ་བརྗོད། དེ་རྫ་མཁན་གྱིས་མཚོན་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་རྫ་མཁན་གྱིས་རྫ་སྣོད་ཆེ་ཆུང་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་བཟོ་བ་ལྟར། གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་འདིས་ཀྱང་འཁོར་བའི་གནས་ལུགས་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་ཆུང་བཟང་ངན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་མཚོན་ནོ། །
གསུམ་པ་རྣམ་ཤེས་ནི། འཁོར་བར་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་འཛིན་པའི་ཟག་བཅས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་ལ། དེ་སྤྲེའུས་མཚོན་ཚུལ་ནི། དཔེར་ན་སྤྲེའུ་ནི་གནས་གཅིག་ཏུ་སྡོད་ཚུགས་མི་ཐུབ་ཅིང་བྱ་བྱེད་ཤིན་ཏུ་མང་བ་དང་། ལྗོན་ཤིང་ངམ་ནགས་ཚལ་ཕན་ཚུན་བརྒྱུད་ཅིང་མཆོང་རྒྱུག་བྱེད་པ་ལྟར། རྣམ་ཤེས་དེའང་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་ལྷོད་བབས་ཏེ་གནས་མི་ཐུབ་པར་བྱ་བྱེད་འདྲ་མིན་ལ་གཡེང་ཞིང་། འཁོར་བའི་གནས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་འགྲོ་བ་སོགས་མཚོན་པར་སྣང་ངོ་། །
བདུན་པ་ཚོར་བ་ནི། རེག་པས་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་བར་མ་གསུམ་སྤྱད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར། ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་གསུམ་ཅི་རིགས་ཤས་ཆེར་སྐྱེ་བའི་སྐབས་ལ་འཇོག འདི་ནི་དཔེར་ན་མིག་ལ་མདའ་ཕོགས་པའི་སྐབས་སུ་ན་ཟུག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་ཡུལ་གཞན་མཐོང་མི་ནུས་པ་ལྟར། ཚོར་བ་འདིའི་སྐབས་སུའང་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་གང་རུང་གི་མྱོང་བ་ཆེས་ཆེ་ཞིང་། དེ་དག་རང་རང་གི་རྗེས་མཐུན་ལས་སེམས་གཞན་ལ་འཇུག་མི་ནུས་པ་དང་མཚུངས། འདི་ལ་སྐྱེས་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་བྲི་ཞེས་པར་ནད་པ་མལ་དུ་ཉལ་བ་ཞིག་བྲི་སྲོལ་སྣང་བ་ལྟར་ན། དཔེར་ན་དེ་འདྲའི་ནད་པ་ནི་ན་ཚ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་ཤུགས་ཐམས་ཅད་ནད་དང་བྲལ་བ་དང་ནད་ཞི་བའི་བདེ་སྐྱིད་མྱོང་འདོད་དེ་རང་ལ་འགྲོ་བ་ལྟར། བདུན་པ་ཚོར་བའི་སྐབས་སུའང་བདེ་སྡུག་སོགས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཤུགས་ཆེ་བས་སེམས་ཀྱི་ནུས་ཤུགས་ཀུན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་འདོད་དང་བདེ་བ་དང་འཕྲད་འདོད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དབང་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་མཚོན་པར་སྣང་ངོ་། །
བརྒྱད་པ་སྲེད་པ་ནི། གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་ལ་གསོས་འདེབས་བྱེད་ཀྱི་ཚོར་བ་བདེ་བ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་དང་མི་འབྲལ་བར་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་། སྡུག་བསྔལ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་དང་འབྲལ་བར་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་སམ་ཞེན་ཆགས་དེ་དག་བརྗོད། འདི་ནི་དཔེར་ན་བག་མེད་པའི་སྐྱེས་བུས་ཆང་བཏུང་བ་ན་ངན་གོམས་ལ་གསོས་འདེབས་ཤིང་ངོམས་པ་མེད་པར་ཡང་ཡང་བཏུང་སྟེ་མྱོས་པ་དང་གྱོང་གུན་ཕུང་ཀྲོལ་སོགས་རྒུད་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་ལྟར། འདི་འདྲ་བའི་སྲེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཀྱང་སྔར་བྱས་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་གསོ་ཞིང་ཇི་ཙམ་སྤྱད་ཀྱང་ངོམས་པ་མེད་པར་ཡང་ཡང་འཕེལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁོར་བའི་ཉེས་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་མཚུངས། འདི་ལ་བུད་མེད་བུ་འཚོ་བ་བྲི་བ་ལྟར་ན། དཔེར་ན་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་བུ་ཕྲུལ་ལ་ནུ་ཞོ་སོགས་སྟེར་ཏེ། འཚོ་སྐྱོང་བྱས་ནས་བསྐྱེད་བསྲིང་བ་ལྟར། སྲེད་པ་འདིས་ཀྱང་སྔར་བསགས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་གསོ་ཞིང་དེས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ལ་གྲོགས་བྱེད་པར་མཚོན་པ་ཡིན་པར་སྣང་ངོ་། །
དགུ་བ་ལེན་པ་ནི། གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆགས་ཞེན་ཆེས་ཆེར་འཕེལ་བས་འདོད་པའི་དངོས་པོ་དང་དུ་ལེན་པའི་ཆགས་རྣམས་ལ་བརྗོད། དེ་ནི་དཔེར་ན་སྤྲེའུ་ཤིང་ཐོག་སྔ་མ་ཟ་བཞིན་ཕྱི་མ་རྣམས་ལ་ཡང་ཡང་སྙོབ་ཅིང་འཐུ་བའམ་ལེན་པ་དང་འདྲ་ཞིང་། འདི་ལ་བུད་མེད་ལ་མངལ་ན་གནས་པ་འཇུག་པ་བྲི་བར་གསུངས་པ་ལ། ཕོ་མོ་འཁྲིག་པ་སྤྱོད་བཞིན་པ་ཞིག་བྲིས་སྲོལ་ལྟར་ན། དཔེར་ན་འོ་བྱེད་པ་དང་འཁྱུད་པ་ལ་སོགས་ཀྱི་བདེ་བར་སྲེད་པ་ཆེ་ཆེར་འཕེལ་ཏེ་འཁྲིག་པ་སྤྱད་ནས་བུད་མེད་ཀྱི་མངལ་དུ་ཕྲུ་གུ་ཆགས་སུ་བཅུག་པ་ལྟར། སྲེད་པ་འཕེལ་བས་འདོད་པའི་དངོས་པོ་དང་དུ་ལེན་པའི་དགུ་པ་ལེན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་འདིས་ཀྱང་ཕྱི་མའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྟེན་སྐྱེད་པའི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་སྨིན་དུ་བཅུག་པ་མཚོན་ནོ། ། བཅུ་བ་སྲིད་པ་ནི། སྔར་གྱི་གཉིས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་གང་གིས་རྣམ་ཤེས་ལ་ལས་བཟང་ངན་གྱི་ནུས་པ་གང་དང་གང་བཞག་པ་ལ། བརྒྱད་པ་སྲེད་པ་དང་དགུ་བ་ལེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡང་ཡང་གསོས་བཏབ་སྟེ་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་ལ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ལ་བརྗོད་དེ། འདི་ནི་ཡང་སྲིད་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་སྲིད་འབྱུང་བའི་ཆ་ནས་དེ་ལ་མིང་ངམ་ཐ་སྙད་དེ་ལྟར་བཏགས་པ་ཡིན་པར་གསུངས་ལ། འདི་ནི་མངལ་ན་གནས་པ་འབྲང་བའམ་ཕྲུ་གུ་སྐྱེ་བ་ལ་ཆེས་ཉེ་བའི་བུད་མེད་སྦྲུམ་མ་དང་འདྲའོ། །
འདི་ལས་དགེ་ཚོགས་གང་ཞིག་བྱུང་བའི་མཐུས། །
བསྟན་འགྲོའི་དཔལ་མགོན་ཚོགས་རྣམས་ཞབས་བརྟན་ཅིང་། །
ཕྱོགས་དུས་ཀུན་ཏུ་ཉེས་ཚོགས་ཀུན་ཞི་སྟེ། །
འགྲོ་ཀུན་ཆོས་འབྱོར་བདེ་དགེས་ལེགས་འཚོ་ཤོག།
ཀྭ་འོད་མཆོག་གྲགས་པ་
བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འགོ་མ་བཙུགས་གོང་དུ་བལ་ཡུལ་དུ་བྱོན། མཁས་པ་མང་པོ་བསྟེན་ནས་འདུལ་བ་དང་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་མཁས་པར་སྦྱངས་ཏེ་ཁམས་སུ་ཕེབས། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱིས་ཁོང་གི་དྲུང་དུ་ལོ་བཅུ་གཉིས་རིང་བསྟེན་ནས་གཞུང་ཆེན་པོ་ལྔའི་བཤད་པ་གསན་ཚུལ《དེབ་སྔོན》དང《མཁས་པའི་དགའ་སྟོན》གཉིས་ཀར་གསལ་ཞིང་། དེ་ལས་ཞིབ་པའི་ལོ་རྒྱུས་གཞན་དག་མ་མཐོང་ལགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
སུམ་པ་ལྕགས་རྒྱལ་
སུམ་པ་ལྕགས་རྒྱལ་ཞེས་པ་བར་ཁམས་ཁུལ་མང་ཆེ་བ་དང་། ལྷག་པར་སྨར་ཁམས་དང་བྲག་གཡབ་སོགས་སུ་ལྕགས་བཟོའི་ལག་རྩལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་མང་པོ་ཐོན་པ་དང་། སྔར་རྒྱལ་པོ་གྲི་གུམ་བཙན་པོའི་སྐབས་ལྕགས་ཁྲབ་ཀྱང་སྨར་ཁམས་ནས་བླངད་པ་སོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པས་མིང་དེ་ལྟར་ཐོགས་པ་ཡིན་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཀྱན་ཧེ་ཟིར་
རི་བོ་རྩེ་ལྔར་ཡོད་པའི་དགོན་པ་ཞིག་སྟེ། དེར་ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེའི་གདུང་རྟེན་བཞུགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
སུམ་པའི་བོན་པོ་
སུམ་པའི་ཡུལ་གྱི་བོན་པོ་སྟེ་སུམ་པའི་ཡུལ་དེ་སྔར་བོན་ཆོས་ཧ་ཅང་དར་བའི་ཡུལ་པར་བཤད་ལ་། ཡུལ་དེ་གང་དུ་ངོས་འཛིན་མིན་སྐོར་གོང་དུ་སུམ་པ་ཞེས་པར་གཟིགས་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
[[Category:དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་]
ནཱ་ལེཎྜའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་
༄༅། ། འགྲོ་ལ་ཕན་བཞེད་ཐུགས་རྗེས་རབ་བསྐྲུན་པའི༎
སྤངས་རྟོགས་སྐྱོབ་པ་མཆོག་བརྙེས་ལྷ་ཡི་ལྷ༎
རྟེན་འབྱུང་གཏམ་གྱིས་འགྲོ་རྣམས་འདྲེན་མཛད་པའི༎
ཐུབ་དབང་སྨྲ་བའི་ཉི་མར་མགོས་ཕྱག་འཚལ༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
རྒྱལ་ཡུམ་དགོངས་དོན་མཐའ་བྲལ་དེ་ཉིད་དོན༎
རྟེན་འབྱུང་རིགས་ཚུལ་ཟབ་མོས་གསལ་མཁས་པ༎
རྒྱལ་བའི་ལུང་བཞིན་ཐེག་མཆོག་དབུ་མའི་སྲོལ༎
འབྱེད་མཛད་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
ཕྱི་ནང་གྲུབ་མཐའ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་མཐར་སོན༎
ཀླུ་སྒྲུབ་གཞུང་འཛིན་ཀུན་གྱི་གཙུན་ནོར་དཔལ༎
རྒྱལ་སྲས་འཕགས་པ་ལྷ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
འཕགས་པའི་དགོངས་པ་རྟེན་འབྱུང་མཐར་ཐུག་དོན༎
བཏགས་ཡོད་མིང་རྐྱང་ཙམ་གྱི་ཟབ་མོའི་གནད༎
གསལ་མཛད་གྲུབ་པ་མཆོག་གི་སར་གཤེགས་པ༎
སངས་རྒྱས་སྐྱབས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
བདེན་པའི་དངོས་པོ་སྐྱེ་སོགས་མཐའ་བཀག་ཅིང་༎
ཚད་མ་མཐུན་སྣང་ཕྱི་དོན་བཞེད་པ་ཡི༎
གྲུབ་མཐའི་སྲོལ་བཏོད་ཡོངས་རྫོགས་པཎྜིཏ༎
སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
རྟེན་འབྲེལ་རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས༎
མཐའ་གཉིས་སེལ་བའི་སྣང་སྟོང་དབུ་མའི་ཚུལ༎
ཟབ་རྒྱས་འདོམས་མཁས་མདོ་སྔགས་ཡོངས་རྫོགས་ལམ༎
རྒྱས་མཛད་ཟླ་བ་གྲགས་པར་གསོལ་བ་འདེབས༎
ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པའི་ལམ༎
ཟབ་དང་རྒྱ་ཆེའི་རིགས་ཚུལ་རྣམ་མང་གིས༎
སྐལ་བཟང་གདུལ་བྱའི་ཚོགས་ལ་སྟོན་མཁས་པ༎
ཀྱི་གུད་
ཀྱེ་ཧུད། སྡུག་བསྔལ་ལམ་མྱ་ངན་བྱེད་པའི་ཚིག(ཙ)
མཆིན་པའི་ངན་སྐྲན་
མཆིན་པའི་ངན་སྐྲན་
མཆིན་པར་བྱུང་བའི་ངན་སྐྲན་ནོ།
ཟོག་སྨྱོན་ནད་
ཟོག་སྨྱོན་ནད་
བ་ལང་གི་རིགས་ལ་འབྱུང་བའི་འགོ་ནད་དྲག་པོ་ཞིག་སྟེ། དེ་ཡང་ཟོག་ནད་པའི་ལྟེ་བའི་དབང་རྩའི་མ་ལག་ལ་གནོད་འཚེ་ཐེབས་ནས། འདུག་བཟོད་མེད་པ་དང་གོམ་པ་འཆོལ་བ་དང་རེངས་འཁུམ་དུ་འགྱུར་བ་དང་སྙིང་འཕར་བུལ་བ་དང་ཧ་ཅང་རྗིད་པར་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱི་ནད་རྟགས་འབྱུང་ཞིང་མཐར་འཆི་བར་འགྱུར་ཞིང་། ནད་དེ་མི་ལའང་འགོ་ཉེན་ཆེའོ།
ནཱ་ལེཎྜའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་
རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
ཀྱི་གུད་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ནཱ་ལེཎྜའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་
གདུལ་བྱའི་ཁམས་བཞིན་གཉིས་སྟོང་དབུ་མའི་ལམ༎
སྲོལ་གཏོད་དབུ་ཚད་རིགས་ཚུལ་འབྱེད་མཁས་ཤིང་༎
ཁ་བའི་ལྗོངས་སུ་རྒྱལ་བསྟན་སྤེལ་མཛད་པ༎
མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོ་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
མཐའ་བྲལ་དབུ་མའི་ལྟ་དང་ཞི་ལྷག་ཟུང་།།
སྒོམ་རིམ་མདོ་རྒྱུད་བཞིན་དུ་ལེགས་བཀྲལ་ནས༎
གངས་ལྗོངས་རྒྱལ་བསྟན་འཁྲུལ་མེད་གསལ་མཛད་པ༎
པད་མའི་ངང་ཚུལ་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
བྱམས་པས་རྗེས་བཟུང་ཐེག་ཆེན་སྡེ་སྣོད་ཀུན༎
ལེགས་པར་སྤེལ་མཁས་རྒྱ་ཆེན་ལམ་སྟོན་ཞིང་༎
རྒྱལ་བའི་ལུང་བཞིན་རྣམ་རིག་ཤིང་རྟའི་སྲོལ༎
འབྱེད་མཛད་ཐོགས་མེད་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
ཆོས་མངོན་སྡེ་བདུན་གཉིས་སྟོང་སྲོལ་བཟུང་ནས༎
བྱེ་མདོ་རྣམ་རིག་གྲུབ་མཐའ་གསལ་མཛད་པ༎
ཀུན་མཁྱེན་གཉིས་པར་གྲགས་པའི་མཁས་པའི་མཆོག །
སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
ཐུབ་པའི་གཞུང་ལུགས་དངོས་སྟོབས་རིགས་པ་ཡིས༎
སྟོན་ཕྱིར་ཚད་མའི་སྒོ་བརྒྱ་ལེགས་ཕྱེ་ནས༎
རྣམ་དཔྱོད་བློ་མིག་སྦྱིན་མཛད་ཚད་མ་པ༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
ཕྱི་ནང་ཚད་མའི་གནད་ཀུན་ལེགས་དགོངས་ཤིང་༎
མདོ་སེམས་ཟབ་རྒྱས་ལམ་ཀུན་རིགས་ལམ་ནས༎
ངེས་སྟེར་རྨད་བྱུང་ཆོས་ཚུལ་འདོམས་མཁས་པའི༎
ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ལས་འོང་ཤེར་ཕྱིན་དོན༎
ཡོད་མེད་མཐའ་བྲལ་དབུ་མའི་སྲོལ་བཞིན་དུ༎
འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེའི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
ཡུམ་དོན་འབྱེད་ལ་རྒྱལ་བའི་ལུང་བསྟན་ཐོབ༎
མི་ཕམ་མགོན་པོའི་མན་ངག་ཇི་བཞིན་དུ༎
ཡུམ་གསུམ་ཤེར་ཕྱིན་གཞུང་མཆོག་གསལ་མཛད་པའི༎
འདུལ་བ་འབུམ་སྡེའི་དགོངས་དོན་ལེགས་བསྡུས་ནས༎
ཐམས་ཅད་ཡོད་སྨྲའི་ལུགས་བཞིན་སོ་སོ་ཐར།།
མ་ནོར་ལེགས་འདོམས་བརྟན་མཁས་མཆོག་གྱུར་པ༎
ཡོན་ཏན་འོད་ཀྱི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
བསླབ་གསུམ་ཡོན་ཏན་ནོར་བུའི་མཛོད་ལ་དབང་།།
འདུལ་བསྟན་དྲི་མེད་རིང་ལུགས་སྤེལ་བའི་སླད༎
ཤཱཀྱ་འོད་ཀྱི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས༎
ཐུབ་གསུང་ཟབ་རྒྱས་བཀའ་སྲོལ་མ་ལུས་པ༎
སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་དུ་འདོམས་མཛད་དེ༎
གངས་ལྗོངས་ཐུབ་བསྟན་སྤེལ་པའི་དྲིན་ཅན་རྗེ༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
དེ་ལྟར་འཛམ་གླིང་རྒྱན་གྱུར་མཁས་པའི་ཕུལ༎
མི་ཕྱེད་དང་བའི་ཡིད་ཀྱིས་གསོལ་བཏབ་པས༎
བདག་རྒྱུད་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་བར་བྱིན་གྱིས་རློབས༎
གཞི་ཡི་གནས་ཚུལ་བདེན་གཉིས་དོན་ཤེས་པས༎
བདེན་བཞིས་འཁོར་བ་འཇུག་ལྡོག་ཇི་བཞིན་ངེས༎
ཚད་མས་དྲངས་པའི་སྐྱབས་གསུམ་དད་པ་བརྟན༎
ཐར་ལམ་རྩ་བ་ཚུགས་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས༎
སྡུག་ཀུན་ཉེར་ཞིའི་ཐར་པ་དོན་གཉེར་བའི༎
ངེས་འབྱུང་བློ་དང་འགྲོ་རྣམས་སྐྱོབ་འདོད་པའི༎
ཕྱོགས་མཐས་གཏུགས་པའི་སྙིང་རྗེའི་རྩ་བ་ཅན༎
བཅོས་མིན་བྱང་སེམས་འབྱོངས་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས༎
ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་གཞུང་གི་དོན་རྣམས་ལ༎
ཐོས་བསམ་སྒོམ་པས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དང༎
རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཟབ་གནད་ལམ་ཀུན་ལ༎
ངེས་པ་བདེ་བླག་རྙེད་པར་བྱིན་གྱིས་རློབས༎
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
སྐྱེ་ཞིང་སྐྱེ་བར་བསླབ་གསུམ་ལྡན་པའི་རྟེན༎
ལེགས་ཐོབ་བཤད་དང་སྒྲུབ་པས་ལུང་རྟོགས་བསྟན༎
འཛིན་ཅིང་སྤེལ་ལ་ཤིང་རྟ་ཆེ་རྣམས་དང་༎
མཚུངས་པར་བསྟན་ལ་བྱ་བ་བྱེད་པར་ཤོག །
་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་
འདུས་སྡེ་ཀུན་ཏུ་ཐོས་བསལ་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི༎
བྱ་བས་དུས་འདའ་ལོག་འཚོ་ཡོངས་སྤངས་པའི༎
དམ་པའི་མཁས་གྲུབ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བ་ཡིས༎
འཛམ་གླིང་ས་ཆེན་རྟག་ཏུ་མཛེས་གྱུར་ཅིག །
དེ་མཐུས་མདོ་སྔགས་ཡོངས་རྫོགས་ས་ལམ་བགྲོད༎
དོན་གཉིས་ལྷུན་གྲུབ་རྣམ་མཁྱེན་རྒྱལ་བ་ཡི༎
མཆིན་པ་ཧལ་སྐེམ་
མཆིན་པ་ཧལ་སྐེམ་
མཆིན་པ་སྲ་འགྱུར་ཡང་ཟེར། མཆིན་ནད་རྙིང་ནས་མཆིན་པ་སྲ་མོར་འགྱུར་བ།
ནཱ་ལེཎྜའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་
གོ་འཕང་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཐོབ་གྱུར་ནས༎
ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་འགྲོ་བའི་དོན་བྱེད་ཤོག །
ཅེས་འདི་བཞིན། སངས་རྒྱས་བཅོས་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བསྟན་པའི་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆོས་ཚུལ་འདི་དག་ལ་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་མཁས་པའི་དབང་པོ་གོང་སྨྲོས་དེ་དག་གིས་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུའི་བློ་མིག་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཇི་རྙེད་ཅིག་མཛད་དེ་མི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུར་ཉེ་བའི་དུས་ད་ལྟ་བར་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་གཞུང་དུ་ཉམས་པ་མེད་པར་གནས་ཡོད་པས་མཁས་པའི་དབང་པོ་དེ་དག་གི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། མི་ཕྱིན་དད་པས་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་སློབ་པར་སྨོན་ཅིང་། དེང་དུས་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་འདིར་ཚད་རིག་དང་། འཕྲུལ་ཆས་དངོས་པོ་ཡར་རྒྱས་ཚད་མཐོར་ཕྱིན་ཏེ་འདི་སྣང་འདུ་འཛིའི་རྣམ་གཡེང་འཁྲུག་ཆེའི་སྐབས་འདིར། རང་རེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་དགོས་གལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་གཟུ་བོའི་བློས་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཞིབ་མོར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་དེ་རྒྱུ་མཚན་འཚོལ་བ་དང་། རྒྱུ་མཚན་མཐོང་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་གྲོགས་དང་བཅས་པའི་དད་པ་སྐྱེ་བ་ལ། ཡོངས་གྲགས་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་དང་། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་། འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་གཞུང་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་འདི་དག་མེད་མི་རུང་དུ་མཐོང་ནས་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཐང་བྲིས་སྲོལ་སྔར་ནས་ཡོད་མུས་ཐོག་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་བླ་བརྒྱུད་གཞན་དགུ་བསྣན་ཏེ་ནཱ་ལེཎྡའི་པཎ་གྲུབ་བཅུ་བདུན་གྱི་བྲིས་སྐུ་གསར་བཞེངས་དང་འབྲེལ། མཁས་པའི་སྐྱེས་མཆོག་དེ་དག་ལགསྙིང་ནས་གུས་པའི་གསོལ་འདེབས་འདི་འདྲ་ཞིག་འབྲི་འདུན་བྱུང་བ་དང་། དོན་གཉེར་ཅན་ཆོས་གྲོགས་འགའ་ཞིག་ནས་ཀྱང་སྐུལ་མ་བྱུང་བར་བརྟེན། དཔལ་ནཱ་ལེཎྡའི་་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་གྱི་གསོལ་འདེབས་དད་གསུམ་གསལ་བྱེད་ཅེས་པ་འདི་མཁས་པའི་དབང་པོ་དག་གི་ལེགས་བཤད་ལ་བཅོས་མིན་ཡིད་ཆེས་ཀྱི་དད་པ་ཐོབ་ཅིང་། མཁས་པ་དེ་དག་གི་ལེགས་བཤད་སློབ་གཉེར་མཁན་གྱི་གྲལ་མཐར་འཁོད་པ། ཤཱཀྱའི་དགེ་སློང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོས། སྟོན་པ་བདེ་བར་གཤེགས་ནས་ལོ་གྲངས་༢༥༩༥བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་ལྕགས་སྦྲུལ་ཟླ་༡༡ཚེས་༡ཕྱི་ལོ་༢༠༠༡ཟླ་༡༢ཚེས་༡༥ཉིན། རྒྱ་གར་ཧི་མ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་ཀང་ར་རྫོང་ཁོངས། དྷ་རམ་ས་ལ་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་དུ་གྲུབ་པར་བགྱིད་པ་དགེ་བར་གྱུར་ཅིག།། ། །
བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་གིས་བཅུག
སུམ་རྩེན་བདག་པོ་
ལྷའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
སུམ་པའི་རུ་སྟོང་ཁྱབ་རྒྱ་ལྡན་གྱི་སྟོང་སྡེ་བཅུ་གཅིག་
《ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་》ནང་གསལ་བར་། རྩེ་མཐོན་དང་པོ་མཐོན་གཉིས་། རྒོད་ཚང་སྟོད་སྨད་གཉིས་（དེང་སང་གི་བར་ཁམས་ས་ཁུལ་གྱི་ས་མིང་ནང་དུ་གསལ་）འཇོང་སྟོད་དང་འཇོང་སྨད་གཉིས་ དྲེ་སྟོད་དང་དྲེ་སྨད་གཉིས་ ཁ་རོ་དང་ཁ་ཟངས་གཉིས་། ནགས་ཤོད་（དེང་སང་འབྲི་རུ་རྫོང་གི་ཁོངས་གཏོགས་）སྟོང་བུ་ཆུང་བཅས་བཅུ་གཅིག་ཡིན་པར་གསུངས་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
[[Category:དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་
པོལ.ཀའོ་ཀེང་།
པོལ.ཀའོ་ཀེང་(༡༨༤༨-​༡༩༠༣)(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Paul Gauguin)ནི་ཧྥ་རན་སིའི་རྟོག་འཛིན་རིང་ལུགས་ཀྱི་རི་མོ་བ་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་ཉིད་མི་ཚེ་ཕལ་མོ་ཆེ་ཞི་བདེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཐ་ཐི་ཞི་གླིང་ཕྲན་དང་ཏོ་མེ་ནེ་ཁོ་གླིང་ཕྲན་དུ་བསྐྱལ་ནས་རི་མོ་འབྲི་བའི་ལས་ལ་གཞོལ་བ་རེད། ཚད་ལྡན་གྱི་རི་མོའི་མཛད་ཆོས་ལ་༼ཨ་མྲ་ལྗོན་པའི་འོག་གི་བུད་མེད་༽དང་༼མཛེས་མའི་རྒྱལ་མོ་༽ལ་སོགས་ཡོད།
མི་ཚེ།
མི་ཚེ་གླེང་བ།
སུམས་པ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ས་ཀའེ་ཨོ་སུ་གི
ས་ཀའེ་ཨོ་སུ་གི་(ཉི་ཧོང་སྐད།: 大杉 栄)ནི་༡༨༨༥ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་༡༧ཉིན་འཁྲུངས་པ་དང་༡༩༢༣ལོའི་ཟླ་བ་རྒྱད་པའི་ཚེས་༡༦ཉིན་ཚེ་ལས་འདས་པ་རེད། ཁོ་བོ་ནི་ཉི་ཧོང་གི་གཞུང་མེད་རིང་ལུག་པ་ཞིག་རེད།
ཁྲག་འཇུབ་གདོན་འདྲེ་
ཁྲག་འཐུང་སྲིན་པོའི་རིགས་ཤིག་སྟེ་མིའི་སྐེར་མཆེ་བ་བཙུག་ནས་ཁྲག་འཐུང་བར་བྱེད། དབྱིན་ཇིའི་སྐད་དུ་ vampire ཟེར་རོ།
ཀྱི་ཚོ་སྟོད་པ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཆམ་པ་
ཆམ་པ་
ནམ་ཟླའི་དྲོ་གྲང་འགྱུར་ལྡོག་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་དབུགས་ལམ་གྱི་འགོ་ནད་ཅིག་སྟེ། ནད་རྟགས་ལ་སྣ་འཚངས་པ་དང་སྣ་ཆུ་བཞུར་བ་དང་མགོ་ན་བ་དང་ཧབ་སྦྲིད་རྒྱག་པ་སོགས་འབྱུང་ངོ་།
མཉན་ཚད་རྒྱས་པ་
མཉན་ཚད་རྒྱས་པ་
ནུབ་ལུགས་གསོ་རིག་གི་ལུགས་ལྟར་ན་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་ལུས་ལ་ནད་དུག་གམ་ནད་སྲིན་ཞུགས་ནས་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་འཕེལ་ཏེ་ལུས་ཁམས་ཀྱི་རྒྱུན་ལྡན་འཁོར་སྐྱོད་སོགས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ནས་གནས་གཞན་ལ་འགོ་བའོ།
གོ་བོ་
བྱ་རྒོད་ཀྱི་རིགས་ཤིག་སྟེ། རུས་པ་རྡོག་རྡོག་ཁྱུར་མིད་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན། འདི་ལ་བྱ་གོ་བོ་ཡང་ཟེར། དབྱིན་སྐད་དུ་ Lammergeyer ཡང་ན་ Gypaetus barbatus ཟེར་རོ།
ཀོའུ་ཤམ་བྷི་
རྒྱ་གར་མ་ག་དྷའི་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཞིག་སྟེ《རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང》ཤོག་གྲངས༥༥ལས་མ་ལཱ་ཝའི་ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་ཀོའུ་ཤམ་བྷི་ཞེས་གསལ་ཞིང་། 《མདོ་མཛངས་བླུན》ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་ལེའུར། ཀོའུ་ཤམ་བྷིའི་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ན་ཞེས་དང་། 《དཔག་བསམ་འཁྲི་ཤིང》ལེའུ་ཞེ་གཉིས་པར་གྲོང་ཁྱེར་སྒྲ་སྒྲོགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ན་ཞེས་གསལ་བ་རྣམས་ཕན་ཚུན་བསྡུར་ན་མ་ལཱ་བའི་ཡུལ་ཞེས་པ་རྒྱ་གར་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་མིང་དང་། ཀོའུ་ཤམ་བྷི་ནི་ཡུལ་གྲུ་དེའི་ཆ་ཤས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་གི་མིང་དང་། གྲོང་ཁྱེར་སྒྲ་སྒྲོགས་ནི་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ནའི་སྲིད་དབང་གནས་ཡུལ་གྲོང་ཁྱེར་དེའི་མིང་ཡིན་པ་བཅས་སུ་གོ་དགོས་ཤིང་། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་སངས་རྒྱས་ནས་དབྱར་གནས་ཐེངས་དགུ་པ་ཀོའུ་ཤམ་བྷིར་མཛད་པ་དང་། གཏད་རབས་བདུན་གྱི་ལྔ་པ་འཕགས་པ་དྷི་དྷི་ཀ་སྐུ་ཚེའི་སྨད་དུ་ལོ་མང་པོའི་རིང་བསྙུན་ནས་ཡུལ་འདི་རང་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཤིང་ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཐང་སན་བླ་མ་ཡུལ་འདིར་ཕེབས་སྐབས་ཡུལ་འདིའི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ལེ་དབར་དྲུག་སྟོང་ལྷག་ཙམ་དང་། མཁར་གྲོང་ཆེན་པོ་ཁོར་ཡུག་རྒྱང་གྲགས་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཙམ། ས་རྒྱུ་ལེགས་ཤིང་གནམ་གཤིས་དྲོ་བ། འབྲས་བུ་རིགས་གསུམ་དང་། བུར་ཤིང་འབེལ་བ། མིའི་རང་བཞིན་གཏུམ་ལ་རྒོད་པ། དཔའ་རྩལ་ཆེ་ཞིང་སློབ་སྦྱོང་ལ་དགའ་བ་དང་། ཆོས་དད་ཧ་ཅང་ཆེ་བ། གཙུག་ལག་བཅུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་ནང་དགེ་འདུན་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཐེག་དམན་གྱི་ཆོས་ཁོ་ན་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་པའི་ལྷ་ཁང་ལྔ་བཅུ་ཙམ་ན་མུ་སྟེགས་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་། མཁར་གྲོང་དེའི་ནང་དུ་ལྡིང་ཁང་ཤིན་ཏུ་མཐོ་བ་དཔངས་སུ་ཁྲུ་དྲུག་ཅུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་ནང་ན་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་སྐུ་བརྙན་ཙན་དན་ལས་གྲུབ་པ་ཞིག་དང་། དེའི་དབུ་ཐོག་ན་རྡོ་ལས་བརྐོས་པའི་གདུགས་ཕུབ་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཙན་དན་ཇོ་བོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་གདན་དྲངས་པ་དེའི་ཚབ་ཡིན་པ་སོགས་གནའ་རབས་ཤུལ་རྙིང་མང་པོ་ཞིག་གཟིགས་པའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཐང་སན་བླ་མ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི《ཆེན་པོ་ཐང་གུར་དུས་ཀྱི་རྒྱ་གར་ཞིང་གི་བཀོད་པའི་དཀར་ཆག》རྒྱ་ཡིག་ནས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་དཔེ་བྲིས་མའི་ཤོག་གྲངས༦༣ནས༦༤བར་གསལ། མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་མཛད་པའི《གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང》ལས། ཝ་ར་ཎྰ་སི་ནས་ཨ་ལ་ཧ་བ་ད་དང་། དེ་ནས་མལ་ལེ་མང་ཙམ་སོང་བ་ན་ཆུ་བོ་ཡ་མུ་ནའི་འགྲམ་དུ་ཀོའུ་ཤམ་བྷའི་ཤུལ་ཡོད་ཅིང་། དེང་སང་ཡང་མིང་ལ་ཀོ་ཤམ་ཟེར་ཞིང་། སྔོན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆགས་པའི་ཤུལ་གྱི་ལྕགས་རི་རྣམས་ཞིང་ཁའི་དཀྱིལ་ནས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། ལྕགས་རི་ཞིག་པོ་དེའི་དབུས་ཀྱི་ལྟེ་བ་ན་རྒྱལ་པོ་མྱ་ངན་མེད་ཀྱིས་བསླངས་པའི་རྡོ་རིང་ཐོག་ཚད་གཉིས་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་དེའི་ཉེ་འདབས་སུ་ཁྱིམ་བདག་གདངས་ཅན་གྱིས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་དྲངས་སྐབས་བཞེངས་པའི་ཀུན་དགའ་ར་བའི་ཤུལ་དང་། ཡུལ་དེའི་ལྷོ་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་རི་ཆུང་གཉིས་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཐང་ཡིན་པ་དང་། བད་ས་ཞེས་པའི་ཡུལ་དང་། ཀོའུ་ཤམ་བྷི་ཞེས་པ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མིང་ཡིན་པར་གསུངས། ཞིབ་པར《གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང》ལྕགས་དཔར་མའི་ཤོག་གྲངས༡༠༩ནས༡༡༡བར་གསལ་བ་དེར་གཟིགས། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
གོ་ཡུ་
ཚ་བུའི་ཁུལ་དུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་སྔོ་ཤིང་སྡོང་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་འབྲས་བུ་སྟེ། དེའི་དབྱིབས་ཧ་ལམ་ཛ་ཏི་དང་འདྲ་ཞིང་སྨན་བྱེད་ཆོག
མཛེ་ནད།
མཛེ་ནད་ནི་རིམས་ནད་ཅིག་རེད།
གོ་ར་
བཙོན་ར་དང་བཙོན་ཁང་སོགས་དོན་གཅིག་སྟེ། དབྱིན་སྐད་དུ་ Prison དང་ Jail ཟེར
མ་ད་ནཱ་པལ་ལི།
མ་ད་ནཱ་པལ་ལི་(మదనపల్లె)གྲོང་ཁྱེར་ནི་ཨཱན་དྷ་ར་མངའ་སྡེ་གི་ལྟེ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་རེད།