cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
སྙུང་གནས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་དང་ཕན་ཡོན་སྐོར་ཕྱོགས་བསྒྲིགས
འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་འཁོར་བའི་མཐའ་མ་གཞན་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་བར་མི་འགྱུར་ རོ།།ད་ེནས་གོས་དཀར་པོ་དང་སྐྱ་བོ་གོས་བཞིན་དུ།བྱ་ངང་བའི་རྒྱལ་པོ་མགོགས་པ་དང་།རླུང་གི་ཤུགས་འོང་བ་བཞིན་བད་ེབ་ ཅན་གི་འཇིག་རྟེན་གི་ཁམས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ལ་ཆོས་མངོན་དུ་ཉན་པའི་ཕིར་འགྲོའོ། །ཐོས་ནས་ཀང་ ད་ེདག་གི་ལུས་ལ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་།འདོད་ཆགས་དང་།ཞ་ེསང་དང་།གཏི་མུག་མི་འབྱུང་།རྒས་པ་སོགས་དང་། མངལ་ན་གནས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏ།ེ དམ་པའི་ཆོས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་དེ་ཉིད་དུ་པདའི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་རོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་སོ། །ལྔ་པ་གཟུངས་སྔགས་འདོན་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། འཕགས་པ་ཞལ་བཅུ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ གཟུངས་ལས། ད་ེ ནས་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ལ་རིགས་སྔགས་འཆང་བ་དུ་མས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ ཏ༑ེ བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕག་འཚལ་ནས་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ་ཕོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དེ་འདི་སྐད་ ཅེས་གསོལ་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་སྙིང་པོ་ཞལ་བཅུ་གཅིག་པའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བྱ་ེབ་ཕག་བཅུ་ གཅིག་གིས་གསུངས་པ་ལགས་ཏ་ེ སམེ ས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བྲོ་ནད་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བགི་བ་དང་། སིག་པ་དང་བཀ་མི་ཤིས་པ་དང་། རྨི་ལམ་ངན་པ་ཐམས་ཅད་བཟློག་པར་བགིད་པ་དང་། དུས་མ་ལགས་པར་འགུམ་པ་ཐམས་ཅད་བཟློག་པར་བགིད་པ་ དང་། བགེགས་དང་ལོག་འདནེ ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བགི་བའི་སད་དུ་བཤད་པར་བགིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྙིང་པོ་འདིས་ བསྲུང་བར་བགིད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་བགིད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་བདེ་ལགེ ས་སུ་བགིད་པ་ དང་།ཆད་པ་དང་མཚོན་ཆ་སང་བ་དང་།དུག་ཞི་བར་བགི་བ་དང་།གང་ལ་འགལ་བར་བགིད་པ་ད་ེམ་མཆིས་ཏ༑ེ སྔོན་གི་ལས་ཀི་ རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །སྙིང་པོ་འདི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀིས་བསྟོད་ཅིང་དགོངས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་ འདས་བདག་གི་སྙིང་པོ་འདི་ནི་ད་ེབཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀི་ཐུགས་རངས་པར་མཛད་ལགས་སོ༑༑བཅོམ་ལྡན་འདས་ བདག་གིས་དན་པ་ལགས་ཏེ་བསྐལ་པ་གངའི་ྒཱ བྱེ་མ་སྙེད་ཀི་སྔོན་རོལ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པད་བརྒྱའི་གཙུག་གི་ཆགས་པའི་ དུས་འཇོམས་པའི་འོད་ཟརེ ་ཞེས་བགི་བ་བྱུང་སྟེ། བདག་དང་སྲོང་དུ་གྱུར་པས་ད་ེ བཞིན་གཤེགས་པ་ད་ེ ལ་གཟུངས་འདི་ཐོས་ ལགས་ཏེ།ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཕོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བར་གྱུར།མི་སྐྱ་ེབའི་ཆོས་ལ་ བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། ད་ེ ལྟར་བདག་གི་སྙིང་པོ་འདི་གཅེས་སས་སུ་བགིད་པ་ལགས་སོ། །ནང་པར་ལངས་ནས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཏོན་ན་ཚེ་ འདིར་ཡོན་ཏན་བཅུ་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བཅུ་གང་ཞེ་ན། བྲོ་ནད་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ 22 / 262
ཅད་ཀིས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པརའགྱུར་བ་དང་། ནོར་བུ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་རེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དགྲ་རྣམས་ཁུག་ཅིང་ཐུལ་ བར་འགྱུར་བ་དང་། རྒྱལ་པོའི་ཚོགས་རྣམས་ཕན་པར་སྨྲ་བ་སེམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལུས་ལ་དུག་དང་དབྱིག་དུག་གིས་མི་ ཚུགས་པ་དང་། རིམས་ཀིས་མི་ཚུགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཚོན་ཆས་མི་ཚུགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཆབ་ཀིས་འགུམ་པའི་དུས་ བགིད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། དུས་མ་ལགས་པར་འགུམ་པའི་དུས་བགིད་པར་མི་འགྱུར་བ་ལགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་བཞི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་ འགྱུར་ཏེ། འཆི་བའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ངན་སོང་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། ཡ་ང་བ་མ་སངས་པར་འཆི་བའི་དུས་བགིད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཀང་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་བ་སྟ།ེ ཡོན་ཏན་བཞི་པོ་དེ་དག་གོ ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་དན་ལགས་ཏ།ེ འདི་ནས་བསྐལ་པ་གངའི་ྒཱཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀི་སྔ་རོལ་གི་ཡང་ཆེས་སྔ་ རོལ་ན།དེ་བཞིན་གཤགེས་པ་མན་ྡར་བའི་དི་བསུང་ཞསེ ་བགི་བ་འབྱུང་སྟེ།དེ་ལ་བདག་ཁིམ་པར་གྱུར་ཏེ།གཟུངས་འདི་ཐོས་ཤིང་ བཟུང་བས་བསྐལ་པ་བཞི་ཁིའི་འཁོར་བ་བསྙིལ་བ་ལགས་སོ། །བདག་གི་སྙིང་པོ་འདི་བཏོན་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་ པར་ཐར་བ་རྒྱལ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀི་རསེ ་སུ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཟུངས་ཐོབ་པ་ལགས་སོ།། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གི་སྙིང་པོ་ནི་དེ་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ་ལགས་སོ། །ལན་ཅིག་བརོད་ན་སོ་སོར་ཐར་པའི་རྩ་བའི་ ལྟུང་བ་བཞི་པོ་དག་ཀང་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་པོ་མ་ལུས་པ་བྱང་བར་འགྱུར་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནན་ཏན་བགིད་པ་ལ་སོགས་སྨོས་ཀང་ཅི་ དགོས།ད་ེདག་ནི་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁག་ཁིག་འབུམ་ཕག་དུ་མ་ལ་དག་ེབའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་ན།བཟླས་བརོད་བགིད་པ་ དང་། བསྒྲུབ་པ་ལྟ་སྨོས་ཀང་ཅི་འཚལ། ད་ེ དག་གི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡིད་བཞིན་དུ་རོགས་པར་བགིའོ། །བྱང་ཆུབ་སམེ ས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀི་བུ་ཁོད་ཀིས་སམེ ས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟར་སྙིང་བརྩ་ེ བ་ལགེ ས་སོ། ། 23 / 262
རིགས་ཀི་བུ་ཐབས་འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་འགོད་པར་ནུས་ཏེ། ངས་ཀང་སྙིང་པོ་འདི་ བཟུང་ཞིང་ཡིད་རང་བར་བྱེད་ཀི། རིགས་ཀི་བུ་ཁོད་ཀིས་སྨྲོས་ཤིག དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་ གཟིགས་དབང་ཕྱུག་སྟན་ལས་ལངས་ཏ།ེ བ་གོས་ཕག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕག་ འཚལ་ཏེ་སྙིང་པོ་འདི་སྨྲས་སོ།།ན་མོ་རཏ་ྣཏ་ཡཱ་ཡ།\'7bདཀོན་མཆོག་རིན་ཆེན་གསུམ་ཕག་འཚལ་ལོ།\'7dན་མཿཨཱཪྱ་ཛ་ནྙཱ་སཱ་ག་ ར༑ \'7bཕག་འཚལ་ལོ་འཕགས་པ་ཡེ་ཤསེ ་རྒྱ་མཚོ་ལ།\'7d བཻ་རོ་ཙ་ན། \'7bལུས་ཅན་རྣམ་པར་སྣང་མཛད།\'7d བ་ྱཱུ ཧ་རཱ་ཛཱ་ཡ། \'7bབཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ།\'7dཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ།\'7bད་ེབཞིན་གཤེགས་པ།\'7d ྷ ན་མཿ\'7bཕག་འཚལ་ལོ།།\'7dསརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་བཿ\'ྷྱ7bཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤགེས་པ་རྣམས་ལ།\'7dཨར་ཏེ་བཿྷྱ \'7bདགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ།\'7d ས་མ་ཀྶཾ་བུདེ་བཿ\'ྷྱ7bཡང་དག་པར་རོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ།\'7d ན་མཿ\'7bཕག་ འཚལ་ལོ།\'7d ཨཱ་ཨཪྱ་ཝ་ལོ་ཀི་ཏེ་ཤྭ་ར་ཡ༑ \'7bའཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ལ།\'7d བོ་དྷི་ས་ཏྭ་ཡ། \'7bབྱང་ ཆུབ་སམེ ས་དཔའ།\'7dམ་ཧཱ་ས་ཏྭ་ཡ། \'7bསེམས་དཔའ་ཆེན་པོ།\'7d མ་ཧཱ་ཀཱ་རུ་ཎི་ཀཱ་ཡ། \'7bཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ པ།\'7d ཏདྱ་ཐཱ། \'7bའདི་ལྟ་སྟེ\'7d ཨོཾ་དྷ་ར་དྷ་ར། \'7bགཟུངས་གཟུངས།\'7d དྷི་རི་དྷི་རི༑ \'7bའཛིན་པ་འཛིན་པ།\'7d དྷུ་ རུ་དྷུ་རུ། \'7bཟུངས་ཤིག་ཟུངས་ཤིག\'7d ཨི ཊེ། \'7bདབང་།\'7d ཝིཊ།ེ \'7bཞུ་བ།\'7d ཙ་ལེ་ཙ་ལེ། \'7bབསྐྱོད་ཅིག་བསྐྱོད་ཅིག །\'7d པྲ་ཙ་ལེ་བྲ་ཙ་ལ།ེ \'7bརབ་ཏུ་བསྐྱོད་པ་རབ་ཏུ་ བསྐྱོད་པ།\'7d ཀུ་སུ་མེ། \'7bམེ་ཏོག་འཛིན་པ།\'7d ཀུ་སུ་མ་ཝ་རེ། \'7bམེ་ཏོག་གི་མཆོད་འཛིན་པ།\'7d ཨི་ལི། \'7bཐབས་ ཤེས།\'7d མི་ལི། \'7bབ་མ་མཆོག\'7d ཙི་ཏི་ཛྭ་ལ། \'7bསེམས་ཀིས་འབར་བ།\'7d མ་པ་ན་ཡེ་སྭ་ཧཱ། \'7bགཞི་ཚུགས་ཤིག\'7d གཟུངས་འདི་ལན་གཅིག་བཏོན་པས་ ཉན་ཐོས་ཀི་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་བཞི་དང་། མཚམས་མེད་པ་ལྔའི་ལས་བྱས་ཀང་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །ལན་བདུན་བརོད་ན་ཚེ་རབས་ བརྒྱར་བསགས་པའི་སིག་པ་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །ལན་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་བརོད་ན་བསྐལ་པ་སྟོང་གི་སིག་པ་དག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཀི་ སེམས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུངས་འདི་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བརོད་ན་བསྐལ་པ་བཞི་ཁིའི་འཁོར་བ་ཕིར་བསྙིལ་བར་འགྱུར་ རོ།།གཟུངས་འདི་དུད་འགྲོ་འཆི་ཁ་མའི་རྣ་ལམ་དུ་བསྒྲག་ན་འཆི་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་མིའི་འཇིག་རྟནེ ་དུ་སྐྱེས་པའི་ལུས་ཐོག་པར་ འགྱུར་རོ།།གཟུངས་འདི་སྲོག་ཆགས་བྱ་དང་ཉ་དང་རི་དྭགས་དུད་འགྲོར་གཏོགས་པ་གང་གི་རྣ་ལམ་དུ་བསྒྲགས་པ་ད་ེཐམས་ཅད་ དུད་འགྲོའི་ལུས་ད་ེའཕོས་མ་ཐག་ཏུ་ལྷ་དང་མིའི་ལུས་མཆོག་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ༑༑འདིའི་ཆོ་ག་ནི་བསྒྲུབ་མི་དགོས་པར་ ལས་ཐམས་ཅད་བྱདེ་པར་འགྱུར་ཏ།ེ 24 / 262
རིམས་ཉིན་གཅིག་པ་དང་། ཉིན་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་དང་། བཞི་པ་དང་། རྟགས་པའི་རིམས་དང་།ལྡང་དུབ་པ་དང་།འབྱུང་པོའི་གདོན་དང་།མཁའ་འགྲོ་མ་དང་།འད་ེདང་།ལུས་སྲུལ་པོ་དང་། བརེད་བྱེད་དང་། ལི་བ་དང་། འབྲས་དང་། བས་ལྡགས་དང་། མེ་དབལ་དང་། ལྷོག་པ་དང་། མཛེ་དང་། ཕོལ་མིག་དང་། དུག་དང་། ཁ་ན་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྔགས་ཏེ་ བཀྲུའོ། །ལན་བདུན་བཟླས་བརོད་བྱས་ན་ལས་ཀི་སྒྲིབ་པ་བྱང་བར་གྱུར་རོ། །བྱིས་པ་འདོན་གིས་ཟིན་པ་ལ་འབྲུ་མར་རམ། ནད་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་གཙང་མ་ལ་བསྔགས་ཏེ་འཐུང་བས་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཞསེ ་གསུངས་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ ཞསེ ་བྱ་བར་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གི་གཟུངས་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་ད་ེ བ ཞིན་གཤེགས་པ་ཟླ་བའི་འོད་ ལས་བངས་པའི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་གཟུངས་སྟོན་འཚལ་ལོ། །གཟུངས་འདི་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་ཐགེ ་པ་ཕིར་མི་ ལྡོག་པར་འགྱུར་རོ། །མྱུར་དུ་བ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །ལས་ཀི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སལེ ་ ཏོ། །ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཐོབ་བོ། ། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀི་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་བོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྒྱ་མཚོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རོགས་པར་ འགྱུར་རོ།།གཟུངས་རྒྱ་མཚོ་ཐོབ་བོ།།ད་ེབཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་ཞིང་མཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ བདག་གིས་གཟུངས་སྔགས་འདི་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་མི་སྐྱ་ེབའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ང་ེའཛིན་དང་།རིན་ཆེན་ཕག་རྒྱ་དང་།འབར་བ་སྒྲོན་མ་རྒྱ་མཚོའི་ཕག་རྒྱ་དང་།མི་ཟད་པའི་ཟ་ མ་ཏོག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཕོགས་བཅུ་རྒྱས་པར་འོད་ཀི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བཅོམ་ལྡན་ འདས་དེ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གི་སྒོ་བྱེ་བ་ཁག་ཁིག་འབུམ་ཕག་གངའི་ྒཱ ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཐོབ་བོ། །ཞསེ ་གསུངས་ ས།ོ །སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གི་གཟུངས་སྔགས་ཆེན་མོ་ཐོན་མི་སམ་བོཊས་བསྒྱུར་བ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱན་ རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ ལྡན་འདས་བདག་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་སྔགས་ཀི་སྙིང་པོ་མཆིས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ལ་ གནས་པར་བགི་བ་དང་། ནད་སེལ་ཞིང་ཚེ་སྐྱོབ་པ་དང་། ཕྱུག་ཅིང་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པར་བགི་བ་དང་། སིག་པ་མི་དགེ་བའི་ 25 / 262
འགྱུར་རོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་གསོལ་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷ་དང་མི་གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཐུགས་ར་ེཆེན་པོའི་ རིགས་སྔགས་འདི་འཛིན་པའམ། འཆང་བའམ།ཀོག་པའམ།འདོན་པར་བགིད་པ་ན།སེམས་ཅན་དེ་ཚེ་འཕོས་ཏ་ེའཆི་ཁར་ཕོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ དརེ་གཤེགས་ཏེ།ཕག་གིས་ཁིད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀི་ཞིང་གང་ནས་གང་དུ་སྐྱ་ེབར་འདོད་པ་དེར་སྐྱལེ ་བར་འགྱུར་རོ།།བཅོམ་ལྡན་ འདས་སམེ ས་ཅན་གང་དག་ལ་ལ་ཞིག་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་གཟུངས་སུ་བགིད་ད་ེ བཟླས་པ་ལས་ངན་སོང་དུ་ ལྟུང་ན་བདག་མངོན་པར་རོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་མ་གྱུར་ཅིག སེམས་ཅན་གང་གིས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་ གཟུངས་སུ་འཛིན་ཅིང་བཟླས་བརོད་བགིད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀི་ཞིང་དུ་མ་སྐྱསེ་ན་བདག་མངོན་པར་རོགས་པར་སངས་རྒྱས་ པར་མ་གྱུར་ཅིག གང་གིས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་བཟླས་བརོད་བགིད་པ་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྲངས་མེད་པའི་ རིག་པ་མ་ཐོབ་ན་བདག་མངོན་པར་རོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་མ་གྱུར་ཅིག ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་གང་ལ་ ལས་གཟུངས་སུ་བཟླས་པར་བགིད་པ་ལས། ད་ལྟ་ཚེ་འདི་ལ་རེ་བ་ཐམས་ཅད་མ་སྐོངས་ན། ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་ འདི་སྙིང་པོ་འདི་ཞསེ ་བགི་བར་མི་རུང་སྟེ།གང་དགེ་བ་མི་སྤྱོད་པ་དང་སམེས་ཐགེ་པ་མི་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ།།བུད་མེད་ གང་ལ་ལས་ཐུགས་ར་ེ ཆེན་པོའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་བཟླས་བརོད་བགིས་པ་ལས། བུད་མེད་ཀི་ལུས་ལས་འཕོས་ནས་སྐྱསེ ་པའི་ ལུས་སུ་མ་གྱུར་ན་བདག་མངོན་པར་རོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མ་གྱུར་ཅིག གང་གིས་ཡིད་གཉིས་སམ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱསེ ་པས་འགྲུབ་ པར་མི་འགྱུར་རོ། །སམེ ས་ཅན་གང་ཞིག་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གི་དཀོར་དང་ཞལ་ཟས་སྤྱོད་པའི་སིག་པ་སངས་རྒྱས་སྟོང་འཇིག་ རྟནེ ་ན་གཤེགས་པའི་ཚེ་ནའང་མཐོལ་ཞིང་བཤགས་སུ་མི་གནང་སྟ།ེ གང་གིས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་གཟུངས་འདི་བཟླས་པ་ཙམ་ གིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སིག་པ་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །མི་དགེ་བ་བཅུ་དང་། མཚམས་མེད་ལྔ་དང་། ཆོས་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པ་དང་། མཆོད་ རྟནེ ་དལ་བ་དང་།ཚུལ་ཁིམས་ཉམས་པ་དང་།གཙུག་ལག་ཁང་བཤིག་པ་དང་།དཀོན་མཆོག་གསུམ་གི་ནོར་བརྐུས་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་ངན་སེམས་བགིད་པ་ལ་སོགས་པའི་སིག་པ་ལི་བ་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །གཟུངས་སྔགས་འདི་ལ་ ཐ་ེཚོམ་འཚལ་བ་ནི་མ་གཏོགས་སོ།།སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གིས་ཡང་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀིས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་རིགས་སྔགས་ཀི་སྙིང་པོ་གཟུངས་སུ་འཛིན་ཅིང་བཟླས་ བརོད་བགིད་ན་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། གང་ནས་གང་དུ་སྐྱ་ེབའི་སར་ཆོས་བཞིན་བགིད་པའི་རྒྱལ་པོ་དང་འཕད་པ་དང་། རྟག་པར་དགེ་བའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པ་དང་། རྟག་ཏུ་དུས་བཟང་པོ་དང་འཕད་པ་དང་། 27 / 262
རྟག་པར་དགེ་བའི་གྲོགས་པོ་དང་ཕད་པ་དང་། དབང་པོ་དང་ཡན་ལག་ཚང་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་ཞི་དུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ཚུལ་ཁིམས་མི་ཉམས་པ་དང་། གཉེན་བཤེས་འཁོར་ལྡན་དུ་འདུ་འཕོད་པ་དང་། འཚོགས་ཆས་དང་ནོར་རས་ཡོད་པ་གཞན་གིས་མི་འཕོག་པ་དང་། རྟག་པར་མི་གཞན་གིས་བཀུར་སྟི་དང་སྲི་ཞུ་བགིད་པ་དང་། ནོར་རས་ལ་སོགས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡིད་ལ་འདོད་པའི་དགོས་པ་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པ་དང་། ལྷ་ཀླུ་ཀུན་གིས་རྟག་ཏུ་ མགོན་སྐྱབས་བགིད་པར་འགྱུར་བ་དང་།གར་བྱུང་གར་སྐྱསེ ་ཀང་སངས་རྒྱས་ཀི་དྲུང་དུ་སྐྱེས་ཤིང་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་དང་། ཐོས་ནས་ཀང་དོན་ཟབ་མོ་རྟོགས་ཏེ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་གཟུངས་སྔགས་འཆང་བ་དང་། བཟླས་པ་དེ་ལ་ལེགས་པའི་ ཡོན་ཏན་རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་པོ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀིས་རིགས་སྔགས་རྟག་པར་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་འཆང་བ་དང་བཟླས་བརོད་བགིས་པར་རིགས་ཏེ།ད་ེལ་ ལེ་ལོ་བགིད་པར་མི་རིགས་སོ། །གང་ཞིག་གཟུངས་འདི་འཆང་བ་དསེ ་ཆུ་ཀླུང་ངམ། མཚོའམ། རིང་ངམ། ལྟེང་ཀའམ། ཡུར་བའམ། ཆུ་ཆ་ེ ཆུང་གང་གི་ནང་དུ་ཡང་རུང་སྟེ། ཁྲུས་བྱེད་ན་ཁྲུས་གི་ཆུ་ད་ེ སམེ ས་ཅན་གང་གིས་ལུས་ལ་ཕོག་གམ་རེག་པས་སམེ ས་ཅན་དའེ ི་ སིག་པ་ཐམས་ཅད་དག་སྟེ༑ སེམས་ཅན་གང་གིས་ད་ེ ལས་ཐར་ནས་ཕོགས་གཞན་སངས་རྒྱས་ཀི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་པད་ལ་ སྐྱསེ ་ཤིང་། མངལ་དང་དོད་གཤེར་དང་སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་འདི་ལྟ་སེ། གང་གཟུངས་འདི་འཛིན་ཅིང་འདོན་པ་ དསེ ་ལམ་དུ་ཞུགས་ཏ་ེ འགྲོ་བ་ལས་རླུང་ཆེན་པོས་དེའི་ལུས་ལ་སྐྲ་དང་གོས་ལ་ཕོག་པའི་རླུང་དེས་སམེ ས་ཅན་གཞན་གི་ལུས་ལ་ རེག་པར་གྱུར་ན། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སིག་པ་ལི་བ་དང་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བྱང་ཞིང་ངན་སོང་གསུམ་དུ་ཡོངས་སུ་སྐྱ་ེ བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀི་དྲུང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། ། ད་ེབས་གཟུངས་འདི་འཛིན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་བསོད་ནམས་དང་།ཡནོ ་ཏན་གི་འབྲས་བུ་བསམ་གིས་མི་ཁབ་པ་དཔག་ གིས་མི་ལང་ངོ་། ། མི་གང་དག་གཟུངས་འདི་འཆང་བ་དང་།བཟླས་བརོད་བྱདེ ་པ་དེའི་ཁ་ནས་ཚིག་དགེ་བ་དང་།ཚིག་ངན་པ་ཅི་བྱུང་ཡང་ རུང་སྟ།ེལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་བདུད་དང་།མི་རྟག་ཐམས་ཅད་ཀིས་དེའི་ཚིག་བཙུན་པར་འཛིན་ཏེ།ད་ེདག་གིས་རྣམ་ པར་དག་པའི་ཚིག་གོ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་།ཀུན་ཀང་ད་ེལ་བཀུར་ཏ་ེསམེས་བསྐྱདེ ་ནས་སངས་རྒྱས་དང་འད་བར་བལྟའོ།། 28 / 262
གཟུངས་འདི་སེམས་ཅན་གང་དག་མཐོང་ངོ་ཅོག་གིས་ཐོས་པར་བཟླས་ན།སེམས་ཅན་ད་ེདག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་ འགྱུར་རོ། །དའེ ི་ཡོན་ཏན་གྲངས་མེད་ཅིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བརོད་ཀིས་མི་ལང་ངོ་། ། ཡིད་ལ་སྨོན་པ་ཐམས་ཅད་མི་འགྲུབ་མི་སྲིད་དོ།།ཞསེ ་གསུངས་པ་ལྟར།འཕགས་པ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀིས་སྤྱིར་ རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གང་ལ་གང་འདུལ་གིས་སྤྲུལ་པའི་བཀོད་པ་གྲངས་མེད་སྟོན་ནས་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པ་ བརོད་ཀིས་མི་ལང་མོད།རང་རེ་བོད་ཁ་བ་ཅན་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་འདུལ་བ་ལ་ལྷག་ཏུ་ཐུགས་བསྐྱདེ ་དང་སྨོན་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ པས་རང་རེ་རྣམས་ཀིས་བསྒྲུབ་ན་སྒྲུབ་ཐག་ཉེ་ཞིང་། གསོལ་བ་བཏབ་ན་བྱིན་རླབས་འབྱུང་ཐག་ཉེ་བའི་ལྷག་པའི་ལྷ་སྐལ་ཁད་ པར་ཅན་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་པ་བོད་གངས་རིའི་ལོངས་ཀི་གདུལ་བྱའི་དོན་མཛད་ཚུལ་ནི། མདོ་སེ་པད་དཀར་པོ་ལས། བཅམོ ་ལྡན་ཀིས་བཀའ་ སྩལ་པ། རིགས་ཀི་བུ་དུས་གསུམ་གི་སངས་རྒྱས་གང་གིས་ཀང་གདུལ་བྱར་མ་གྱུར་པའི་གནས། འདེ་སྲིན་དུ་མས་གང་བའི་མཐའ་ འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་དརེ།མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་དམ་པའི་ཆོས་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་ཅིག་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་འདུག་སྟ།ེ སེམས་ཅན་ད་ེརྣམས་ཀང་ཐར་པ་བྱང་ཆུབ་ཀི་ལམ་ལ་བཀོད་པར་འགྱུར་རོ།།མཐའ་འཁོབ་ད་ེའདུལ་བའི་གཉེན་པོ་ནི་འཕགས་པ་ སྤྱན་རས་གཟིགས་ད བང་ཕྱུག་ཡིན་ནོ། ། ད་ེགང་ཞ་ེན།འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་དེས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་ཚེ།སངས་ རྒྱས་སྟོང་གི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་བཏབ་སྟ།ེ བདག་གིས་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་གང་གིས་ཀང་ཞབས་ཀིས་མ་བཅག་པའི་གནས། མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་ན་ཡོད་པའི་སེམས་ཅན་འདུལ་དཀའ་བ་ད་ེ རྣམས་ཐར་པ་བྱང་ཆུབ་ཀི་ལམ་ལ་འཁོད་པར་ གྱུར་ཅིག མཐའ་འཁོབ་དེ་ཡང་བདག་གིས་གདུལ་བའི་ཞིང་དུ་གྱུར་ཅིག བདག་འདེ་སྲིན་ལ་སོགས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ ཀི་ཕ་མ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བའི་དེད་དཔོན་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག མུན་པ་སལེ ་བའི་སྒྲོན་མེ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིག དུས་གསུམ་ སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐའ་འཁོབ་ཀི་ཡུལ་དེར་དར་ ཞིང་རྒྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཅིག སེམས་ཅན་ད་ེ རྣམས་ཀིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གི་མཚན་ཐོས་ཏེ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན། བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀི་ལུས་ཐོབ་སྟེ།དམ་པའི་ཆོས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཅིགབདག་གིས་གང་ལ་གང་འདུལ་གིས་སམེ ས་ཅན་ རྣམས་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་ནས།མཐའ་འཁོབ་དེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེའི་གིང་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིགད་ེཁོ་ན་ཉིད་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་ བཏབ་པས་དེའི་སྨོན་ལམ་གི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས། དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་གང་གིས་ཀང་མ་ཐུལ་བར་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀིས་ འདུལ་བའི་ཞིང་ཁམས་སུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ཏ།ེ ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་དཀར་པོ་པུཎ་རི་ཀའི་མེ་ཏོག་ 29 / 262
ལྟ་བུ་ཞིག་འཕོས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གི་ཁམས་སྣང་བར་བྱས་ཏ།ེ ནུབ་ཕོགས་བདེ་བ་ཅན་དུ་སོང་ནས་སངས་རྒྱས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ ཀི་ཐུགས་ཀར་ ཐིམ་མོ། །ཡང་སངས་རྒྱས་ སྣང་བ ་མཐའ་ཡས ་ཀི་ཐུགས་ཀ ་ནས་ འོད་ཟེར་ཅིག ་འ ཕོས་ཏ།ེ མཚ ོ་པད ་ཅ ན་དུ་ཐིམ ་པར་ གྱུར་ནས། མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་འདུལ་བའི་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་སྐུ་ཞིག་འབྱོན་པར་ལུང་བསྟན་ཏོ། ། བདེ་བ་ཅན་གི་ཞིང་ཁམས་དེ་ན།ཆོས་རྒྱལ་བཟང་པོ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས་པ་དསེ །སངས་རྒྱས་ལ་མེ་ཏོག་འབུལ་བ་ ལ། མཚ ོ་པད་ཅ ན་གི་འ གྲམ་དུ་ འཁོར་རྣམས་མ ེ་ཏོ ག་ཐུ ་བ་ལ་བ ཏང་དུས ་མཚོའི ་ནང་ན་པད འི་ སོང་པོ་ཆེན ་པོ་ ཞིག་ལ་ཡལ ་ག་ ནི་ གཉའ་ཤིང་ཙམ། ལོ་མ་ནི་ཕུབ་ཙམ། དའེ ི་འདབ་མ་སྟོང་ལྡན་གི་དཀིལ་ན། ཟེའུ་འབྲུ་ར་མ་ཙམ་ཞིག་ལ་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་འཕོ་བ་ ཅིག་མཐོང་ངོ་། །མཐོང་ནས་ཀང་རྒྱལ་པོ་ལ་ཞུས་པས། ངོ་མཚར་སྐྱསེ ་ནས་གཟིམས་ཆེན་པོ་ཅིག་བྱས་པས། མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཐོགས་ཏ།ེ རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་ཀིས་པདའི་སོང་པོ་དའེ ི་རྩར་བྱོན་ནས་མཆོད་པ་ཕུལ། སྨོན་ལམ་ བཏབ་སྟེ་ཟེའུ་འབྲུ་དེ་ཚལ་པ་བཞིར་གཤགས་པའི་ནང་ནས་མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་གི་འདུལ་བའི་གཉེན་པོ་བརྫུས་སྐྱེས་ཀི་སྤྲུལ་ པའི་སྐུ། ཞབས་གཉིས་རོ་རེའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་པ། ཞལ་གཅིག་ཕག་བཞི་པ། དང་པོ་གཉིས་ཐུགས་ཀར་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ། གཡས་ཀི་འོག་མ་ན་ཤེལ་དཀར་གི་ཕེང་བ་འཛིན་པ། གཡོན་གི་འོག་མ་ན་པད་ དཀར་པོ་བཟང་ནས་སྙན་གི་ཐད་དུ་ཁ་ཕེ་བ། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀིས་བརྒྱན་པ། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དུ་མས་སས་པ། དར་སྣ་ ཚོགས་ཀི་ན་བཟའ་གསོལ་བ།སྐུ་མདོག་གངས་རིའི་ཕུང་པོ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ།རི་དྭགས་ཨ་ེན་ཡའི་པགས་པ་ཕག་པ་ གཡོན་པ་ལ་བཀལ་ནས་ནུ་མ་བཀབ་པ།རལ་པའི་ཟུར་ཕུད་ལྔ་དང་ལྡན་ཞིང་རིན་པོ་ཆསེ ་དབུ་བརྒྱན་པ་ཞལ་འཛུམ་ཞིང་ཡིད་དུ་ འོང་བ། འོད་དང་འོད་ཟརེ ་ཕོགས་བཅུར་འཕོ་བ་ཅིག་བྱོན་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་དགའ་ཞིང་མགུ་ལ་ཡི་རངས་ པར་གྱུར་ཏ།ེ རོལ་མོ་དུ་མ་དང་བཅས་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་གདན་དངས་སོ། ། ད་ེ ནས་རྒྱལ་པོས་སངས་རྒྱས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །པད་ཅན་ནས་པདའི་ཟེའུ་འབྲུ་ ལས། །བརྫུས་ཏེ་འཁྲུངས་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་ཟུར་ཕུད་ཅན། ། གངས་རིའི་མདོག་ཅན་རིན་ཆེན་རྒྱན་གིས་སས། །ཡིད་འོང་གཟུགས་མཛེས་མཐོང་བས་སམེ ས་ཡིད་འཕོག །ངོ་མཚར་ མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་འདི། །བདག་གི་གདུང་བརྒྱུད་འཛིན་པའི་རྒྱལ་བུའམ། །སམེ ས་ཅན་དོན་མཛད་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ གཅིག་ལགས། །ཞསེ ་གསོལ་པས། སངས་རྒྱས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་པདོ་རྒྱས་པའི་ 30 / 262
མཚོ། །པད་ལས་འཁྲུངས་རྒྱལ་སྲས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས། །ཀུནའྡ ི་མདོག་ཅན་རིན་ཆེན་ རྒྱན་གིས་མཛེས། །མཚན་དཔེ་ངོ་བཚར་ལྡན་པའི་སྐུ་མཆོག་འདི། ། ཁོད་ཀི་རྒྱལ་བརྒྱུད་འཛིན་པ་འོས་མིན་པའི། །མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་དརེ ། །ཐུགས་རེ་ཆེན་པོས་འགྲོ་བའི་ དོན་མཛད་པ། །གང་ལ་གང་འདུལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཅིག་ལགས། །ཞསེ ་གསུངས་སོ། །དའེ ི་ཚེ་ས་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏ་ེ ལྷ་ རྣམས་ཀིས་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཕབ་བོ།།ད་ེནས་སངས་རྒྱས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཀིས་སྤྲུལ་སྐུ་དེའི་དབུ་ལ་ཕག་བཞག་ནས་བཀའ་སྩལ་ པ། རིགས་ཀི་བུ་མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་ན་གནས་པའི་སམེ ས་ཅན་རྣམས་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀིས་ཀང་མ་ཐུལ། མ་ འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀིས་ཀང་གདུལ་བར་མི་འ གྱུར། ད་ལྟའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀིས་ཀང་བཏུལ་དཀའ་བ་དེ། སྔོན་གི་སྨོན་ ལམ་གི་མཐུ་ལ་བརྟནེ་ནས་གདུལ་བར་འགྱུར་བ་ལགེས་སོ་ལེགས་སོ།།ཁ་བ་ཅན་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀིས་འཕགས་ པ་ཁདེ ་ཀི་སྐུ་མཐོང་ཞིང་།ཡི་གེ་དྲུག་པའི་སྒྲ་ཐོས་ནས།ད་ེམ་ཐག་ཏུ་ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཐར་ཏེ།བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀི་ལུས་ཐོབ་ པར་གྱུར་ཅིག ཁ་བ་ཅན་ན་གནས་པའི་འད་ེ སྲིན་དང་། གདོན་བགེགས་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་སམེ ས་ཅན་རྣམས་ཀི་མདངས་ འཕོག་པ། སྲོག་ལ་བར་ཏུ་གཅོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀིས་འཕགས་པ་ཁེད་ཀི་སྐུ་མཐོང་ཞིང་ཡི་ག་ེ དྲུག་པའི་སྒྲ་ཐོས་ནས། གནོད་པའི་བསམ་པ་རབ་ཏུ་ཞི་སྟེ། ཕན་བདེ་དང་སྙིང་རེ་བྱང་ཆུབ་ཀི་སམེ ས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག ཁ་བ་ཅན་ན་ གནས་པའི་སམེ ས་ཅན་སྟག་དང་། གཟིག་དང་། དོམ་དང་། དེད་དང་། གཅན་གཟན་མ་རུང་བ་གདུག་པའི་སེམས་དང་ལྡན་ཞིང་། ངར་སྐད་ཐོས་པ་ཙམ་གིས་སྐྲག་པར་བྱདེ ་པ།སྲོག་ཕོགས་ནས་ཤ་ལ་ཟ་ཞིང་ཁག་འཐུང་བ་དེ་དག་གིས་འཕགས་པ་ཁེད་ ཀི་སྐུ་མཐོང་ཞིང་། ཡི་གེ་དྲུག་པའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ཙམ་གིས་གདུག་པའི་བསམ་པ་རབ་ཏུ་ཞི་ནས། ཕན་ཚུན་ཕ་མ་ལྟར་བྱམས་པ་ལ་ གནས་པར་གྱུར་ཅིགཁ་བ་ཅན་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་གང་དག་བཀསེ ་བ་དང་སྐོམ་པས་ལུས་གཟིར་ཅིང་།སྡུག་བསྔལ་ལ་ཉམ་ ཐག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འཕགས་པ་ཁོད་ཀིས་སྐུ་མཐོང་ཞིང་། ཡི་གེ་དྲུག་པའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ཙམ་གིས་ཟས་སྐོམ་བདུད་རྩིའི་ཆར་ བབ་ནས་ཅི་འདོད་པའི་ཡིད་ཚིམས་ཏེ། བཀེས་སྐོམ་གི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག ཁ་བ་ཅན་ན་གནས་པའི་སམེ ས་ཅན་ འོན་པ་དང་ལོང་བ་དང་། ནད་པ་དང་། དབང་པོ་མ་ཚང་བ་དང་། མགོན་མེད་ཅིང་སྐྱབས་མེད་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀིས། འཕགས་པ་ 31 / 262
ཁེད་ཀི་སྐུ་མཐོང་ཞིང་། ཡི་གེ་དྲུག་པའི་སྒྲ་ཐསོ ་པ་ཙམ་གིས་ནད་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་ཞིང་། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཚང་ ལ་མཐུ་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག ཁ་བ་ཅན་གི་སམེ ས་ཅན་རྣམས་ཀིས་འཕགས་པ་ཁེད་ཀི་སྐུ་མཐོང་བ་དང་། འཆི་བའི་ཚེ་ བསྲིངས་བར་གྱུར་ཅིག ན་བའི་སྨན་ཆེན་པོར་གྱུར་ནས་ནད་ལས་ཐར་བར་གྱུར་ཅིག མགོན་མེད་པ་རྣམས་ཀི་མགོན་དུ་གྱུར་ཅིག སྐྱབས་མེད་པ་རྣམས་ཀི་སྐྱབས་སུ་གྱུར་ཅིག མཐའ་འཁོབ་ཁ་བ་ཅན་གི་ཡུལ་དུ་ཡི་དམ་ལྷའི་སྐལ་བ་ནི་ཐུག་རེ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། ། ཡི་དམ་ཁེད་ལ་བརྟནེ་ནས་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མཐའ་འཁོབ་དརེ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔག་ཏུ་ མེད་པ་བྱོན་ནས། སངས་རྒྱས་ཀི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཅིག ཆོས་ཀི་སྐལ་བ་ནི་ཡི་གེ་དྲུག་པ་འདི་ཡིན་ཏ།ེ སྙིང་པོ་འདི་ ལ་བརྟནེ ་ནས། མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མཐའ་འཁོབ་དརེ ། སངས་རྒྱས་ཀིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་ འགྱུར་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། ། ཨོཾ་མ་ཎི་པདེ་ཧཱུྃ། ཡི་གེ་དྲུག་པ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀི་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་བདག་ཉིད། ཆོས་ཀི་ ཱུ ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁི་བཞི་སྟོང་གི་རྩ་བ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་སྙིང་པོ། སངས་རྒྱས་རིགས་ལྔ་དང་གསང་བའི་བདག་པོ་རྣམས་ཀི་སྙིང་པོ་ ཡིག་འབྲུ་རེ་ར་ེ ནས་བསྡུས་པའི་གཟུངས་སྔགས། དགེ་ལེགས་དང་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀི་འབྱུང་གནས། ཕན་བདའེ ི་དངོས་གྲུབ་ ཐམས་ཅད་ཀི་རྩ་བ། མཐོ་རིས་དང་ཐར་པའི་ལམ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །ཨོཾ་མ་ཎི་པདེ་ཧཱུྃ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀི་སྙིང་པོ་གསུང་མཆོག་ཡི་ ཱུ ག་ེ དྲུག་པ་འདི་ལན་ཅིག་མཐོང་བས་ཀང་། ཕིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ཐོབ་སྟ།ེ འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བའི་དེད་དཔོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཐོས་པས་ཀང་ བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་ཀི་ལུས་ཐོབ་སྟེ། འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བའི་དེད་དཔོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གྲོག་སྦུར་རམ། དུད་འགྲོ་འཆི་ཁ་མའི་རྣ་བར་ཐོས་ ན།ལུས་དེ་ལས་གྲོལ་ཏ་ེབད་ེབ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།དན་པས་ཀང་གངས་ལ་ཉི་མ་ཕོག་པ་དང་འད་སྟ།ེ ཚེ་ཐོག་མ་མེད་པ་ ནས་བསགས་པའི་ལས་ངན་གི་སིག་སྒྲིབ་ཐམས་ཅད་དག་ནས། བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། ། རེག་ན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་དབང་བསྐུར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ལན་ཅིག་བསྒོམ་པ་ ཙམ་གིས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གི་གོ་ཆོད་ནས། སྣང་ཚད་ཆོས་སྐུ་ཤར། འགྲོ་དོན་ཕིན་ལས་ཀི་གཏརེ ་ཁ་ཕེ་བ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ལ་ བཅང་ན་རིགས་ཀི་བུ་དའེ ི་ལུས་སངས་ཀི་རིང་བསྲལེ ་དུ་གྱུར་ནས། བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞིའི་ནད་ཀིས་མི་ཚུགས་ཤིང་མེ་དང་ཆུ་དང་ དུག་དང་མཚོན་དང་། སྟེང་འོག་གི་གདོན་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་ཀང་མི་ཚུགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡི་གེ་དྲུག་པ་འདི་རིན་པོ་ཆེའམ། རས་སམ། ཤིང་ཤུན་ནམ། ཐ་མ་ས་དང་། རོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྲིས་ན་ཆོས་ཀི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁི་བཞི་སྟོང་འབྲི་རུ་བཅུག་པ་ཡིན་ཏེ། ཚེ་འདིར་བད་ེསྐྱིད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ནས།ཚེ་གཅིག་ལུས་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ།ད་ེལ་ཐེ་ཚོམ་དང་ ཡིད་གཉིས་མ་བྱེད་ཅིག གཞན་ཡང་རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་སྲང་ལ་གཞལ་བར་ནུས་ཀི། ཡི་གེ་དྲུག་པ་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ 32 / 262
ནམས་ཀི་ཚད་ནི་བགྲང་མི་ནུས་སོ། ། རོ་རེའི་བྲག་ལ་ཀ་ཤི་ཀའི་རས་ཀི་ལོ་བརྒྱ་བརྒྱ་ན་ལན་རེ་ཕིས་ན་ཟད་པར་ནུས་ཀི། ཡི་གེ་དྲུག་པ་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། །རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཆུ་ཐིག་པ་ རེ་ར་ེནས་བགྲང་བར་ནུས་ཀི།ཡིག་དྲུག་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ།། ཁ་བ་ཅན་གི་རྡུལ་ཕ་རབ་རྩི་ཤིང་ནགས་ཚལ་རྣམས་རེ་རེ་ནས་བགྲང་བར་ནུས་ཀི། ཡི་གེ་དྲུག་པ་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ།།ད་ེབཞིན་དུ།ཁང་པ་ དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཏིལ་གིས་བཀང་སྟ་ེཉིན་རེ་བཞིན་རོག་པོ་རེ་རེ་ནས་ཕིར་ཕྱུང་ན་ཟད་པར་ནུས་ཀི།ཡི་གེ་དྲུག་པ་ལན་གཅིག་ བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀི་ཉིན་མཚན་མེད་པར་ཆར་གི་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་འབབ་པའི་རོག་པོ་རེ་རེ་ནས་འདེན་པར་ནུས་ཀི་ཡི་ ག་ེདྲུག་པ་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ།།འདི་ལྟ་སྟ།ེ རིགས་ཀི་བུ་མང་དུ་བརོད་ མི་དགོས་ཀི་ང་དང་འད་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱེ་བ་ལ་བསྙནེ་ཅིང་བཀུར་བའི་མཉེས་པར་བྱས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཚད་ནི་ བགྲང་བར་ནུས་ཀི། ཡི་གེ་དྲུག་པ་ལན་ཅིག་བཟླས་པའི་བསོད་ནམས་ཀི་ཕུང་པོའི་ཚད་ནི་སུས་ཀང་བགྲང་བར་མི་ནུས་སོ། ། ཨོཾ་མ་ཎི་པདེ་ཧཱུྃ། ཨོཾ་གིས་ལྷ་སྐྱེ་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་སལེ ། མ་ཡིས་ལྷ་མ་ཡིན་འཐབ་རྩོད་ཀི་སྡུག་བསྔལ་སལེ ། ཎི་ཡིས་མི་སྐྱ་ེ རྒ་ན་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་སལཱེུ།པད་ཀིས་དུད་འགྲོ་བཀོལ་སྤྱོད་ཀི་སྡུག་བསྔལ་སེལ།མེ་ཡིས་ཡི་དྭགས་བཀེས་སྐོམ་གི་སྡུག་བསྔལ་ སེལ། ཧཱུྃ་གིས་དམལ་བ་ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་སེལ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གིས་བསྔགས་གྱུར་པས། །དམ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ ཱུ བཅུད།།འགྲོ་བ་ཀུན་གི་དཔལ་དུ་ཤར།།ཡི་གེ་དྲུག་པའི་དབང་ཅིག་བསྐུར།།སངས་རྒྱས་ཀུན་གི་སྙིང་པོའི་དབང་།།ད་ེརིང་ཁེད་ ལ་བསྐུར་བར་བགི། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་ནི། །རིག་སྔགས་རྒྱལ་པོ་དབང་ཞིག་བསྐུར། །ཨོཾ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ ཕིན། ། སེར་སྣ་མེད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས། །སངས་རྒྱས་ཀུན་འདུས་ཆོས་ཀི་སྐུ། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །མ་ 33 / 262
ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཕིན། །ཁོ་བ་མེད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལོངས་སྤྱོད་རོགས། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་ བརླབ་ཏུ་གསོལ། །ཎི་ནི་ཚུལ་ཁིམས་ཕ་རོལ་ཕིན། །ཉོན་མོངས་སྐྱོན་བྲལ་བཅོམ་ལྡན་འདས། །སྐུ་གསུམ་ལྷུན་གྲུབ་སྤྲུལ་པའི་ སྐུ། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །པད་ནི་བསམ་གཏན་ཕ་རོལ་ཕིན། །རྣམ་གཡེང་མེད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས། །ཤསེ ་ བྱ་ཐམས་ཅད་མཁེན་པའི་སྐུ། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །མེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཕ་རོལ་ཕིན། །ལེ་ལོ་མེད་པའི་བཅོམ་ ལྡན་འདས། །མཁེན་བརྩེ་འགྲོ་ལ་ཁབ་པའི་གསུང་། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །ཧཱུྃ་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕིན། །ཕིན་ ལས་ཀུན་འདུས་བཅོམ་ལྡན་འདས། ། ཱུ གསུང་མཆོག་ཡིག་དྲུག་རོ་རེའི་སྐུ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གིས་བྱིན་རླབས་པའི། །ཆོས་ཀི་སྙིང་པོ་བ་ན་མེད། །དབང་བསྐུར་ བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། ། དབང་བསྐུར་དི་མ་དགཆུ་ལྷག་མ་ཡར་ལུད་པས།སྤྱི་བོར་འོད་དཔག་མེད་པས་དབུ་བརྒྱན་པར་གྱུར།ཨོཾ་ནི་ཡེ་ཤསེ ་ལྔ་ དང་ལྡན། །མ་ནི་ཐུགས་རེ་ཀུན་ལ་ཁབ། ། ཎི་ཡིས་འགྲོ་དྲུག་འདནེ ་པར་བྱེད། །པད་ཀིས་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི། །མེ་ཡིས་སིག་སྒྲིབ་སྲགེ ་པར་བྱེད། །ཧཱུྃ་གིས་ཡོན་ ཱུ ཏན་ཐམས་ཅད་འདུས། །ཡི་གེ་དྲུག་པའི་བྱིན་རླབས་ཀིས། །ཁ་བ་ཅན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས། །ཐར་པའི་ལམ་ལ་འཁོད་པར་ ཤགོ །རྒྱལ་བ་ཀུན་གིས་བྱིན་བརླབས་པའི། །ཡང་སྙིང་འདུས་པའི་སྙིང་པོ་འདི།། ཕན་བད་ེཀུན་གི་འབྱུང་གནས་ཡིན།།དངོས་གྲུབ་ཀུན་གི་རྩ་བ་ཡིན།།མཐོ་རིས་བགྲོད་པའི་ཐམེ ་སྐས་ཡིན།།ངན་སོང་ འགོག་པའི་སྒོ་མོ་ཡིན།།འཁོར་བ་སྒྲོལ་བའི་གྲུ་གཟིངས་ཡིན།།མུན་པ་སལེ ་བའི་སྒྲོན་མེ་ཡིན།།དུག་ལྔ་འཇོམས་པའི་དཔའ་བོ་ ཡིན། །སིག་སྒྲིབ་བསྲེག་པའི་མེ་དཔུང་ཡིན། །སྡུག་བསྔལ་བརྡུང་བའི་ཐོ་བ་ཡིན། ། མཐའ་འཁོབ་འདུལ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན།།ཁ་བ་ཅན་པའི་ཆོས་སྐལ་ཡིན།།མདོ་རྒྱུད་བསྟན་བཅོས་དུ་མ་དང་།།ཐསོ ་ བསམ་སྒོམ་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀི། །སྙིང་པོ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་བཅུད། །གཅིག་མཆོག་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེ། །ཡི་གེ་དྲུག་པ་འདི་ཟློས་ ཤགི།གཟུངས་སྔགས་འདི་ཡི་བྱིན་རླབས་ཀིས།།ཁ་བ་ཅན་གི་མཐའ་འཁོབ་དརེ།སེམས་ཅན་སྨིན་གྲོལ་ལམ་ལ་འཁོད།།དམ་ཆོས་ མཐུ་སྟོབས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཐུགས། །དབང་བསྐུར་བྱིན་གིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ།། 34 / 262
དར་ཞིང་རྒྱས་པར་འགྱུར།། ཞསེ ་ལུང་བསྟན་ཏོ། ། ད་ེ ནས་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དསེ ། རྫུ་འཕྲུལ་སྟོན་པའི་སེའུ་གཅིག་ལ། དགེ་བསྙེན་གི་སོམ་པ་བྱིན་ནས། བོད་ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་བསྒོམ་དུ་བཏང་ངོ་༑ ༑དེར་སེའུ་དསེ ། བྲག་རོག་པོ་ གཅིག་ལ་བསྒོམ་སྟ།ེདའེང་བྱམས་སྙིང་རེ་བྱང་ཆུབ་ཀི་སམེས་བསྒོམ་པ་དང་།ཆོས་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པ་བྱེད་ཅིང་ཡོད་ དུས། ལས་ཀིས་མནར་བའི་བྲག་སྲིན་མོ་ཅིག་དེར་འོང་ནས། ཆགས་པ་འདོད་པའི་བར་མང་དུ་བསྟན་ནས་སོང་ངོ་། །རྟིང་ལ་བྲག་ སྲིན་མོ་དེ་བུད་མེད་ཀི་ཆས་སུ་བྱས་ཏེ༑ སེའུ་ལ་ཁོད་དང་ང་གཉིས་བཟའ་མི་བྱའོ་ཟེར་བས། སེའུ་ན་ར།ེ ང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀི་ དགེ་བསྙེན་ཡིན་པས། ཁོད་ཀི་ཁོ་བྱས་ན་ངའི་སོམ་པ་འཆོར་བྱས་པས། བྲག་སྲིན་མོ་ན་རེ། ཁོད་ངའི་ཁོ་མི་བྱདེ ་ན་ང་ཚེའི་དུས་བྱེད་དོ་ཟེར་ནས། སེའུའི་རྩར་ཉལ་ལོ། ། ད་ེ ནས་བྲག་སྲིན་མོ་ལངས་ཏ།ེ སེའུ་ལ་འདི་སྐད་ཅསེ ་ཟེར་རོ། །ཀེ་མ་སེའུའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁོད་ཅུང་ཟད་བདག་ལ་ དགོངས་ཤིང་གསན་ཏུ་གསོལ།བདག་ནི་ལས་ཀི་དབང་གིས་སྲིན་མོའི་རིགས་སུ་སྐྱེས།འདོད་ཆགས་རྒྱས་པས་ཁདེ ་ལ་ཞེན་ཅིང་ ཆགས། །ཆགས་པའི་དབང་གིས་ཁེད་ལ་བསྐོར་ཞིང་གསོལ། །བདག་དང་ཁེད་ཀིས་ཁིམ་ཐབས་མི་བྱེད་ན། །ཐ་མ་སྲིན་པོ་གཅིག་ དང་འགྲོགས་ནས་ཀང་། །ཉིན་རེ་ལའང་སམེ ས་ཅན་ཁི་ར་ེ གསོད། །ནུབ་རེ་ལའང་སྲོག་ཆགས་སྟོང་ཙམ་ཟ། །སྲིན་པོའི་ཕྲུ་གུ་དཔག་ མེད་སྐྱསེ ་གྱུར་ནས།།ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་འདི་ཉིད་དུ།།སྲིན་པོའི་གྲོང་ཁེར་དག་ཏུ་གྱུར་ནས་ནི།།གང་ཡོད་སམེས་ཅན་སྲིན་ པོས་ཟ་བར་འགྱུར།། ད་ེ བས་བདག་ལ་དགོངས་ནས་ཐུགས་རེས་ཟུངས། །ཞསེ ་གདུང་བའི་སྐད་ཀིས་མཆི་མ་བྱུང་བས། དརེ ་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་ དཔའ་སའེུ ་སྙམ་ན།འདིའི་ཁོ་བྱས་ན་ནི་སོམ་པ་འཆོར་ལ་མ་བྱས་ན་ནི་སིག་པ་ཚབས་ཆེ་བར་སྙམ་ནས།སྐད་ཅིག་ལ་རི་བོ་ཏ་ལར་ འཕགས་པའི་དྲུང་དུ་ཕིན་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། ། ཀེ་མ་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་ཐུགས་རེ་ཅན། །བདག་ནི་དགེ་བསྙེན་སོམ་པ་སྲོག་བཞིན་བསྲུངས། །བདུད་རིགས་སྲིན་མོ་ 35 / 262
ཆགས་པའི་འདུ་ཤསེ ་ཅན། །གདུག་པའི་སྨྲ་ེ སྔགས་སྣ་ཚོགས་བཏོན་གྱུར་ནས། །བདག་ལ་བསྐོར་ཞིང་སོམ་པ་འཕོག་ཏུ་བྱུང་། །དེ་ལ་ ཅི་ལྟར་བྱས་ནས་སོམ་པ་བསྲུང་། །བྱམས་མགོན་ཐུགས་རེ་ཅན་ཁོད་དགོངས་སུ་གསོལ། །ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས། འཕགས་ པའི་ཞལ་ནས། བྲག་སྲིན་མོའི་ཁོ་གིས་ཤིག་གསུངས། ཇོ་མོ་ཁོ་གཉེར་ཅན་དང་། ཇོ་མོ་སྒྲོལ་མ་གཉིས་ཀིས་ཀང་། ནམ་མཁའ་ནས་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ་གསུངས་སོ ། ། ད་ེནས་འཕགས་པས་སའེུ ་དང་།བྲག་སྲིན་མོ་གཉིས་བཟའ་མིར་བྱིན་གིས་རླབས་ནས།ཁ་བ་ཅན་འདིར་ཡོན་ཏན་གསུམ་ དང་ལྡན་ཏ།ེ མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འབྱུང་ག་རིན་པོ་ཆེའི་གཏརེ ་ཁ་ཕེ་བ། ཕན་བདེ་དང་དགེ་ལེགས་ཕོགས་བཅུར་རྒྱས་པ་སོགས་བྱིན་གིས་ བརླབས་སོ།།དེ་ནས་སེའུ་དང་།བྲག་སྲིན་མོའི་གཉིས་བཟའ་མི་བྱས་པས།འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ནས་ཚེ་འཕོས་པའི་སའེུ ་རྣམས་སྤྱོད་ ལམ་མི་འད་བ་དྲུག་སྐྱེས་སོ།།ད་ེཡང་།སེམས་ཅན་དམལ་བ་ནས་ཚེ་འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་དེ།ངོ་ནག་ལ་སྡུག་སྲན་ཆེ་བ་ཅིག་འདུག ཡི་དྭགས་ཀི་གནས་ནས་ཚེ་འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་ད།ེ བཞིན་མི་སྡུག་པ་ཟས་ལ་གདུང་བ་ཅིག་འདུག དུད་འགྲོའི་གནས་ནས་ཚེ་ འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་དེ། གེན་ལ་རོད་ངན་པ་ཅིག་འདུག མིའི་གནས་ནས་ཚེ་འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་དེ། ཤེས་རིག་རྒྱས་པ་སེམས་ཆུང་བ་ཅིག་འདུག ལྷ་མ་ཡིན་གི་གནས་ནས་ཚེ་ འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་དེ། སུ་ལ་ཕག་དོག་ཆེ་བ་ཅིག་འདུག ལྷའི་གནས་ནས་ཚེ་འཕོས་པའི་སེའུ་ཕྲུག་ད།ེ ངང་རྒྱུད་རིང་ལ་སམེ ས་ དགེ་བ་ཅིག་འདུག་གོ ། དརེ ་སེའུ་ཕྲུག་དྲུག་པོ་དེ་ནི་ཕ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེའུས། ནགས་རྨ་བྱ་ཚོགས་བྱ་བ ། ཤིང་ཐོག་མོད་པ་ཅིག་ཏུ་ བསྐྱལ་ནས་ལོ་གསུམ་བཞག་གོ །ལོ་གསུམ་ལོན་པ་དང་། སེའུ་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་བལྟར་ཕིན་པས། ལས་ཀི་དབང་གིས་སེལ་ ཕྲུག་ལྔ་བརྒྱར་འཕེལ་འདུག་གོ།ད་ེནས་ཤིང་ཐོག་རྣམས་ཟད།གཞན་ཟ་རྒྱུ་མེད་ནས་ཕ་མས་ཅི་ཡང་མ་ཟོས་ཀང་།ཕ་ཅི་ཟ་མ་ཅི་ཟ་ ཟརེ་ཞིང་།ལག་གདངེས་ལ་ཉམ་ཐག་སྟ།ེདབུལ་ཕོངས་སོ།།དརེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེའུ་སྙམ་ན།ང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་ དུ་སོང་བ་ནི་མིན། འཕགས་པའི་བཀའ་བསྒྲུབས་སེའུ་ཕྲུག་འདི་ཙམ་དུ་སོང་འདུག་སྙམ་ནས། སྐད་ཅིག་ལ་རི་བོ་ཏ་ལར་ཕིན་ནས་ འཕགས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཀེ་མ། ཁིམ་ཐབས་འཁོར་བའི་བཙོན་རར་མ་ཤེས་ཤིང་།། བུད་མེད་བདུད་ཀིས་བསླུས་པ་མ་ཤསེ ་པས། །བུ་ཚས་འཁོར་བའི་འདམ་དུ་བདག་ཆུད་དོ། །འདོད་པ་དུག་གི་ལོ་མར་མ་ 36 / 262
རྟོགས་པས། །སྙིང་རེས་ཆགས་པར་གྱུར་པས་བདག་བསླུས་སོ། །འདོད་པས་བསམས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་རི་ཡིས་ནོན། །ཉོན་མོངས་ དུག་ཟོས་ལས་ཅན་རིམས་ཀིས་བཏབ། །སྡུག་བསྔལ་ཕུང་པོས་བདག་ཉིད་མནར་གྱུར་ན། །ཀེ་མ་ཀེ་ཧུད་བྱམས་མགོན་ཐུགས་རེ་ ཅན། །ད་ནི་ཇི་ལྟར་བྱས་ན་བུ་ཆེ་གསོ། །འཕགས་པས་གནང་བས་བདག་ནི་འདི་ལྟར་འགྲུབ། །ད་ལྟ་ཡི་དྭགས་གྲོང་ཁེར་ལྟ་བུར་ འདུག །ཕི་མ་དམལ་བར་སྐྱེ་བར་ཐ་ེ ཚོམ་མེད། །ད་ེ ཕིར་བདག་ལ་ཐུགས་རེས་བསྐྱབ་ཏུ་གསོལ། །ཞསེ ་གསོལ་བ་བཏབ་པས། འཕགས་པའི་ཞལ་ནས་ཁོད་ཀི་རིགས་རྒྱུད་རྣམས་ངས་བསྐྱང་ངོ་གསུངས་ནས།འཕགས་པ་ཡར་བཞངེས་ཏེ༑ནས་དང་།གྲོ་དང་། སྲན་མ། བྲ་བོ། སོ་བ་རྣམས་རི་རབ་ཀི་ཁོང་སེང་ནས་བངས་ཏེ། ས་ལ་གཏོར་བས་ཡུལ་དརེ ་མ་རྨོས་པའི་ལོ་ཐོག་གིས་གང་བར་གྱུར་ ཏོ། ། ད་ེ ནས་སེའུ་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་དསེ ་སེའུ་ཕྲུག་རྣམས་དེར་ཁིད་ད།ེ མ་རྨོས་པའི་ལོ་ཐོག་ལ་གཏད་ནས། ད་ཟོ་དང་ བྱས་པས།ཟོ་དང་གོང་པོ་རི་ཡིན་ཟརེ ་རོ།།དེ་ནས་སེའུ་ཕྲུག་རྣམས་ཀིས་ལོ་ཐོག་ཟོས་པས་ཚིམ་པར་གྱུར་ནས།སྤུ་ཐུང་དུ་སོང་། མཇུག་མ་ཡང་ཐུང་དུ་སོང་སྟེ། སྨྲ་ཤསེ ་ནས་མིར་གྱུར་ཏོ། ། ཟས་སུ་མ་རྨོས་པའི་ལོ་ཐོག་ཟ་ཞིང་། གོས་སུ་ཤིང་ལོ་གོན་པར་གྱུར། དེ་ལྟར་ན། བོད་ཁ་བ་ཅན་པའི་མི་འདི་རྣམས་ཕ་སེའུ་དང་། མ་བྲག་སྲིན་མོ་གཉིས་ལས་ཆད་པ་ཡིན་པས། རིགས་གཉིས་སུ་བྱདེ ་ཡོད་ དོ། །དེ་ལ་སེའུ་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའི་རིགས་སུ་གྱུར་པ་ནི། ངང་རྒྱུད་རིང་བ། དད་པ་ཆེ་བ། སྙིང་རེ་ཆེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་བ། དགེ་བ་ལ་དགའ་བ།ཚིག་འཇམ་པ།སྨྲ་མཁས་པ་ད་ེནི་ཕའི་རིགས་སོ།།མ་བྲག་སྲིན་མོའི་རིགས་སུ་གྱུར་པ་ནི།འདོད་ ཆགས་དང་། ཞ་ེ སང་ཆེ་བ། ཚོང་དང་ཁེ་སོགས་ལ་སམེ ས་པ། བོ་འདོད་དང་འགྲན་སེམས་ཆེ་བ། གད་མོ་ཆེར་དགོད་པ། ལུས་སྟོབས་དང་སྙིང་སྟོབས་ཆེ་བ། སྤྱོད་པས་སྐད་ཅིག་ཀང་མི་ཚུགས་པ། བོ་སྣ་མང་བ། བྱད་སྐྱིན་པ། དུག་ལྔ་རྒྱས་པ། གཞན་གི་སྐྱོན་ཐོས་ན་དགའ་བ། ཁོ་གཏུམ་པ་དེ་ནི་མའི་རིགས་སོ། །དའེ ི་དུས་དེར་རི་རྣམས་ནི་ཤིང་ནགས་སུ་སོང་། ཆུ་ཀླུང་ཐམས་ ཅད་ཆུས་ཁངེས་ཡོད་པ།སྐོང་ཆུ་ལག་ཁ་ཕེ་ནས།ཆུ་ཐམས་ཅད་དེར་སོང་སྟེ། སྐངོ ་ཆུ་ལག་ཏུ་ཐིམ་མོ། །ད་ེ ནས་ཐང་ཐམས་ཅད་ལ་ཞིང་བྱས། གྲོང་ཁེར་མང་པོ་བརྩིགས། ད་ེ ནས་རིང་པོར་མ་ལོན་པར། 37 / 262
རེ་གཉའ་ཁི་བཙན་པོ་བོད་ཀི་རྒྱལ་པོ་ལ་བྱོན་ནས། རེ་དང་འབངས་སུ་བཅོས་སྐད་དོ། ། ད་ེནས་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ཀིས་དམ་ཆོས་པད་དཀར་ལས།རྒྱལ་པོ་འདུལ་བ་རྣམས་ལ་རྒྱལ་པའིོ ་གཟུགས་ཀིས་ ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བོད་གངས་ཅན་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་སྨིན་གྲོལ་ལ་འགོད་པའི་ཆེད་དུ་སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོའི་ གཟུགས་ཀིས་སངས་རྒྱས་ཀི་བསྟན་པའི་སྲོལ་བཙུགས་པ་དང་སྐྱེ་རྒུའི་བསོད་ནམས་སེལ་བའི་སད་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀི་རྟེན་ སོགས་བཞངེ ས་པར་མཛད་ནས། བོད་ཁམས་བད་ེ སྐྱིད་ཀི་ཁབ་པར་མཛད་ད།ེ ད་ེ ཡང་སངས་རྒྱས་ཀི་མཐུ་དང་འཕགས་མཆོག་ ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་སྔོན་གི་ཐུགས་བསྐྱདེ་སྨོན་ལམ་རྫུ་འཕྲུལ་གི་ནུས་པ་བསམ་གིས་མི་ཁབ་པ།ཐོག་མར་བོད་སྤྱི་ལ་དབང་བའི་ རྒྱལ་པོ་ཞིག་མེད་ན་བོད་རྣམས་ཆོས་ཀིས་འདུལ་མི་ནུས་པར་གཟིགས་ནས། བོད་ཁམས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀི་བསྟན་པ་འཛུགས་ཕིར་ ཐོག་མར་རྒྱལ་སྲིད་ཇི་ལྟར་མཛད་པ་ནི། སྔོན་གི་ཡིག་རིང་དག་ལས་རྒྱ་གར་ཀོ་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གི་རིགས་ཤིག་བོད་དུ་ འཁམ་པར་བཤད་པ་དང་། ཁ་ཅིག་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོའི་སྲས་སྟོབས་ཆུང་གི་སྲས་ཤིག་འཁར་ཞསེ ་ཟེར།ཁ་ཅིག་བདེ་སའི་རྒྱལ་པོ་འཆར་བྱེད་ཀི་ བུ་ཞིག་འཁར་ཞསེ ་ཟེར་ཞིང་། རྒྱལ་པོའི་བཀའ་འབུམ་སོགས་སུ་ཆོས་རྒྱལ་མ་ངན་མེད་ཀི་རིགས་ཡིན་པར་བཤད། འཇམ་དཔལ་ རྩ་རྒྱུད་ལས། ལི་ཙ་བྱི་རྣམས་རིགས་སུ་བྱུང་། ཞསེ ་ཤཱཀའི་རིགས་ལ་ཤཱཀ་ཆེན་པོ་དང་། ཤཱཀ་རི་བྲག་པ་དང་། ཤཱཀ་ལི་ཙ་བྱི་ གསུམ་ལས་ལི་ཙ་བྱིའི་རིགས་སུ་ལུང་བསྟན་ཅིང་། རྒྱལ་པོ་བཀའ་འབུམ་དུ་ཤཱཀའི་རི་བྲག་པའི་རིགས་ཡིན་པར་བཤད་ལ༑ ཇི་ ལྟར་ཡང་ཤཱཀའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་དང་རྒྱལ་རིགས་ཤིག་རྒྱ་གར་ནས་རིམ་གིས་བོད་ཡུལ་དུ་སབེ་སྟེ།ཡར་ལུང་ལྷ་རིའི་རྩེར་སབེ་པ་ ན་བོད་ཀི་མི་རྣམས་ཀིས་གང་ནས་འོངས། རིགས་གང་ཡིན་དིས་པས་སྐད་མ་ཤེས་པར་གནམ་ལ་མཛུམ་མོ་ཀེར་ཏེ་དེ་ནས་འོངས་ ཞསེ ་བར་བྱས་པ་ན། གནམ་ནས་ཡོང་བའི་བཙན་པོ་ཞིག་འདུག་པས་རང་རེ་རྣམས་ཀི་རེ་བོ་ཞུ་ཟེར་ནས། མི་བཞིས་གཉའ་བར་ བཏེགས་ནས་རྒྱལ་པོར་བསྐུར་བས་རྒྱལ་པོ་གཉའ་ཁི་བཙན་པོ་ཞསེ ་གྲགས་ཏེ།བོད་ཀི་རྒྱལ་རབས་སྔ་ཤོས་ད་ེཡིན་ནོ།། དའེི་སྲས་དམུ་ཁི་བཙན་པོ།།དེའི་སྲས་དིང་ཁ།ིདའེི་སྲས་སོ་ཁི།དའེི་སྲས་ཡེ་ཁི། དའེ ི་སྲས་གདགས་ཁི། དེའི་སྲས་སྲི་ཁི་བཙན་པོ་དང་བདུན་ལ་གནམ་གི་ཁི་བདུན་ཟརེ ་ཞིང་ཐ་མ་དའེ ི་རིང་ལ་རོལ་བོན་ དར་རོ། །དེའི་སྲས་གསུམ་གི་བྱ་ཁི་ལ་སྤུ་ལྡེ་གུང་རྒྱལ་ཞེས་བཏགས་སོ། །དའེ ི་སྲས་ཨ་ཤོ་ལེགས། དའེ ི་སྲས་ཨི་ཤོ་ལེགས་ཀིས་ འཆིང་བར་སྟག་རྩེ་བརྩེགས་ཏ།ེ མཁར་སྔ་ཤོས་ཡིན་ནོ།།དེའི་སྲས་ད་ེཤོ་ལེགས། 38 / 262
དའེ ི་སྲས་གུ་རུབ་ལགེ ས། དེའི་སྲས་འབྲོང་རེ་ལེགས། དའེ ི་སྲས་ཐོ་ཤོ་ལེགས་ཏེ་དྲུག་ལ་སའི་ལེགས་དྲུག་ཟརེ ་རོ། །དའེ ི་ སྲས་རྒྱལ་ཟ་རྣམ་ཟིན་ལྡ།ེ དའེ ི་སྲས་ལྡ་ེ སྣོལ་གནམ་ནས་བཟུང་སྟེ། ཁི་ཐོག་རེ་ཐོག་བཙན་གི་བར་ཡན་ཆད་རྒྱལ་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་ དྲུག་ན་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་བྱོན་ནས་ཕོ་བྲང་ཡུམ་བུ་བ་སྒང་གི་རྩརེ ་བཞུགས་པ་ན། ནམ་མཁའ་ནས་ཟ་མ་ཏོག་འོད་ཟེར་འཕོ་ བ་ཞིག་བབས་པ་ཁ་ཕ་ེནས་བལྟས་པས།མདོ་སེ་ཟ་མ་ཏོག་བཀོད་པ་དང་།སྤུང་ཀོང་ཕག་རྒྱ་པ་དང་།དག་ེབ་བཅུའི་མདོ་དང་དང་། རྟནེ་འབྲལེ་བཅུ་གཉིས་ཀི་མདོ་དང་།གསརེ་གི་མཆོད་རྟེན་གཅིག་རྣམས་བྱུང་བ།དའེི་ཚེ་བོད་ན་ཡི་གེ་འབྲི་ཀོག་མེད་པས་གང་ ཡིན་ངོ་མ་འཕོད་ཀང་རྒྱལ་པོའི་མནལ་ལམ་དུ་བྱིན་རླབས་ཤིན་ཏུ་ཆ་ེབ་ཡིན་ཚུལ་དང་།མི་རབས་ལྔ་ནས་འདིའི་དོན་ཤསེ ་པར་ འགྱུར་རོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་བྱུང་བས་རྒྱལ་པོ་ངོ་མཚར་ཏ་ེརིན་པོ་ཆེའི་ཁི་ལ་བཞག་སྟ།ེ རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་ཕག་འཚལ།མཚན་མོ་ མར་མེ་འབུལ། ཉིན་ར་ེབཞིན་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀིས་མཆོད།མིང་གཉེན་པོ་གསང་བ་ཞེས་བཏགས། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་ནས་གསོལ་བ་འདབེས།དའེི་མཐུས་རྒྱལ་པོའི་བསམ་པ་བཞིན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་ཅིང་།དེ་ དུས་རྒྱལ་པོས་ལོ་དྲུག་ཅུ་ལོན་པ་ལ་གཉེན་པོ་གསང་བའི་བྱིན་རླབས་ཀིས་སར་གཞོན་ཤ་ཆགས། དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཐུབ་ ཅིང་བོད་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀིས་ཀང་གཉེན་པོ་གསང་བ་ལ་གསོལ་བ་ཏབ་པས་བདེ་སྐྱིད་ཆེས་ཆེར་འཕེལ་ལོ། ། ད་ེལ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀི་དབུ་བརསེ་པ་ཞསེ ་སྔོན་གི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་གཏམ་དུ་གྲགས་སོ།།རྒྱལ་པོ་དེ་གཤེགས་ཁར་ ཞལ་ཆམེ ས་སུ། ཁ་བ་ཅན་གི་རྒྱལ་ཁམས་འདིར་ལུས་སེམས་ལ་བདེ་སྡུག་ཅི་བྱུང་ཡང་ངའི་གཉེན་པོ་གསང་བ་འདི་ལ་མཆོད་པ་ ཕུལ་ལ་གསོལ་བ་ཐོབ་ཅིག་འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་བོ་གསུངས་ཏེ་གཤེགས། དའེ ི་སྲས་ཁི་གཉན་ཟུང་བཙན། དེའི་སྲས་ འབྲོ་གཉན་སྔ་རུ། དེ་ལ་སྲས་དམུས་ལོང་ཞིག་འཁྲུངས་པ་རྒྱལ་སར་སྟོན་ཏེ། གཉནེ ་པོ་གསང་བ་ལ་མཆོད་ཅིང་གསོལ་བ་བཏབ་ པས་སྤྱན་ཕེ་སྟེ།རྒྱབ་རི་ལ་གཉན་འགྲོ་བ་གཟིགས་པས་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ཞསེ་མཚན་དུ་གྲགས།དའེི་སྲས་གནམ་རི་སྲོང་ མཙན་དང་། བཙུན་མོ་ཚེ་སོངས་བཟའ་འབྲི་ཟ་ཐོད་དཀར་ཞསེ ་བྱ་བ་རྒྱལ་པོ་ཡབ་ཡུམ་ད་ེ གཉིས་ལ་སྲས་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་བསམ་གིས་མི་ཁབ་པ་དང་བཅས་མེ་མོ་གང་གི་ལོ་ལ་སྐུ་བལྟམས། མཚན་ཁི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་དུ་བཏགས། དབུའི་ ཐོད་ན་འོད་དཔག་མེད་དངོས་སུ་བཞུགས་པ་ད་ེ ལབེ ་རྒན་གིས་དཀིས། རྒྱལ་བུ་དེ་ནར་གསོན་ནས་དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ལ་བབས་ པ་ན་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ལ་བོད་ཁམས་ཆོས་ཀིས་འདུལ་བའི་ཕིར་བདག་རྒྱལ་པོ་ལ་དབང་བསྐུར་དུ་གསོལ་ཞསེ་གསུངས་པ་ན། ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀིས་ཀང་དགེས་བཞིན་དུ་རྒྱལ་སྲིད་ལ་བཀོད། དའེ ི་ཚེ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་གྲངས་མེད་པ་ མདུན་གི་ནམ་མཁར་བྱོན། 39 / 262
ད་ེནས་ལྷོ་ཕོགས་རི་བོ་ཏ་ལར་བྱོན་པ་དང་།དེ་ན་མཚན་མོ་ཟླ་བའི་འོད་ལ་མེ་ཏོག་འཆར་བའི་ཙན་དན་གི་སོང་པོ་ཞིག་ ཡོད་པ་འདི་ཙནནྡ་གོར་ཤི་ཤའོ་གསུངས་ནས། ད་ེབཅད་པའི་རྩ་བ་ལ་མཆོད་རྟེན་གཅིག་སྲུབས་ཏེ།གཞན་རྣམས་རྒྱལ་པོ་ལ་གནང་ངོ་༑༑རྒྱ་མཚོའི་གིང་གི་འཇག་མ་རེ་ རེའི་རྩ་ེནའང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མང་པོ་བཞུགས་པ་གཟིགས་ནས་འཇག་མ་ཕོན་གཅིག་ཀང་ཕག་ཏུ་བསྣམས་སོ།།མཆོད་རྟེན་པདའི་ འཁོར་ལོ་ནས་སངས་རྒྱས་བཞིའི་རིང་བསྲེལ་སྤྱན་དངས།ད་ེནས་མ་ག་དྷར་བྱོན་པ་ན་ལྷ་རྣམས་ཀིས་བྱང་ཆུབ་ཀི་ཤིང་གི་ཡལ་ག་ མང་དུ་ཕུལ་བ་རྣམས་ལ་མཆོད་རྟེན་བསྲུབས། གནས་ཆེན་བརྒྱད་ཀིས་དང་། ཆུ་ཀླུང་གངའི་ྒཱ བྱེ་མ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ མང་པོ་བཞུགས་པ་གཟིགས་པས་ས་དང་བྱེ་མ་མང་དུ་བསྣམས་ཏ་ེ རྫུ་འཕྲུལ་གིས་བོད་ཡུལ་དུ་བྱོན་ནས་སྲོང་མཙན་སྒམ་པོ་ལ་ཕུལ་ བས་རབ་ཏུ་དགསེ། ད་ེནས་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་མཆོད་གནས་དེ་རྣམས་སྤྱན་དངས་ནས་ཕོ་བྲང་དམར་པོ་རིར་བྱོན་པ་ན།ཡར་ འཕང་གི་བྲག་བྱ་ཁྱུང་གི་གཤོག་པ་འད་བའི་མདུན་དུ་སྐུ་ཁྲུས་མཛད་པ་དང་། ཆུ་ནང་དུ་འོད་ཟེར་སྣ་ལྔ་ཤར་བ་ན་འདི་ཅི་ལགས་ ཞུས་པས། ཁོ་བོ་སྐུ་བལྟམས་པ་དང་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡར་འཕང་གི་བྲག་ལ་གསུང་གི་སྙིང་པོ་ཡི་ག་ེ དྲུག་པ་དང་། མར་འཕང་གི་བྲག་ ལ་ཐུགས་ཀི་སྙིང་པོ་ཤེལ་གི་མཆོད་རྟེན་གཅིག་རང་བྱུང་དུ་བྱུང་སྟ།ེ འདི་གསུང་གི་སྙིང་པོ་ཡི་ག་ེདྲུག་པའི་གཟུགས་བརན་གི་འོད་ ཡིན་ནོ།།སྐུའི་ངོ་བོ་ནི་ད་ེཉིད་ཡིན་ནོ།། ཞསེ ་གསུངས ། ད་ེ ནས་ཕོ་བྲང་དམར་པོ་རིར་བཞུགས་ཏེ། ངས་ཁ་བ་ཅན་པའི་མི་རྣམས་ལྷའི་བདེ་བ་དང་། ཉན་རང་གི་ བདེ་བ་ལ་བཀོད་ཀང་དོན་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་བས་བ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་འགོད་དགོས། དེ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་དར་བ་ བྱ་སྙམ་ནས།ཙནནྡ་སྦྲུལ་གི་སྙིང་པོའི་སྐུ་ལ་མཆོད་དེ་གསོལ་བཏབ་པ་ན།ཙནནྡ་གི་སྐུ་གསུང་ཕྱུང་སྟ།ེརྒྱལ་པོ་ཆནེ་པོ་ད་ེལྟར་ན་ ཁོད་ཀིས་ངའི་སྐུ་གཅིག་བཞངེ ས་ཤིག་གསུངས་སོ། ། རྒྱལ་པོ་ཐུགས་ལ་ལྡེར་བཟོ་ལ་དགོས་པའི་རས་རྣམས་བསགས་ནས་སྲོག་ཤིང་ནི་བྱང་ཆུབ་ཤིང་ལ་བྱ། རུ་ཤིང་ནི་ཙནྡན་ གོར་ཤི་ཤ་ལ་བྱ། རྩིབས་མ་ནི་རྒྱ་མཚོའི་འཇག་མ་ལ་བྱ། སྐུ་ཤ་ནི་གནས་ཆེན་བརྒྱད་ཀི་ས་དང་ཆུ་ཀླུང་ནེ་རཉྫ་ནའི་ཕེ་མ་དང་། ཙནྡན་གཉིས་བརར་བའི་ཕ་ེམ་རྣམས་པ་དཀར་མོའི་འོ་མས་སྦྲུས་པའི་འཇིམ་པ་ལ་བྱ༑ནང་རོངས་ནི་མཆོད་རྟནེ ་གསུམ་ 41 / 262
དང་། སངས་རྒྱས་བཞིའི་རིང་བསྲེལ་ལ་བྱ། ཙནྡན་སྦྲུལ་གི་སྙིང་པོའི་སྐུ་འདི་ཉིད་ཐུགས་ཀར་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པ་ཞིག་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཐུགས་ལ་ འཁྲུངས། དའེ ི་ནང་བར་ཙནནྡ ་སྦྲུལ་གི་སྙིང་པོའི་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀི་སྐུ་ཅི་འད་བ་དེ་འད་བ་ཞིག་ཆ་རེན་དེ་དག་ལས་རང་ འཁྲུངས་སུ་བྱུང་སྟ་ེའདུག་པ་གཟིགས་སོ།། ད་ེ ཡང་སྐུ་དཀར་པོ་ཞབས་མཉམ་པར་བཞེངས་པ། ཞལ་བཅུ་གཅིག་པ་རྩ་བའི་གསུམ་འཛུམ་པ་དང་ལྡན་པ། དའེ ི་སྟངེ ་ མ་གསུམ་རབ་ཏུ་བཞད་པ།དེའི་སྟངེ་མ་གཉིས་ཅུང་ཟད་ཁོས་པ།དེའི་སྟངེ་མ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་ཁོས་པ།སྟེང་མ་གཅིག་ཨ་མི་དྷེ་ཝའི་ ཞལ་གཙུག་ཏོར་དང་བཅས་པའོ།།ཕག་དང་པོ་གཉིས་ཐུགས་ཀར་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ།ད་ེའོག་གཉིས་གཡས་ཕེང་བ་དང་གཡོན་པད། ད་ེའོག་གཉིས་གཡས་འཁོར་ལོ་དང་།གཡོན་རིལ་བ་སྤྱི་བླུགས།ད་ེའོག་གཉིས་གཡས་མཆོག་སྦྱིན་དང་། གཡོན་དཔག་བསམ་གི་ཤིང་། ཐ་མ་གཉིས་གཡས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཤཱཀ་ཐུབ་པ་དང་། གཡོན་མདའ་གཞུ་བསྣམས་པ།ཨ་མི་དྷེ་བ་མན་ཆད་རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཀི་སྐུ་དང་ཆུ་ཞངེ་གབ་པར་འདུག་པས་ངོ་མཚར་སྐྱསེ། རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་ལ་ཙནྡན་གི་སྐུ་ཡེ་ཤེས་སམེས་དཔའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་ན་ཅི་མ་རུང་སྙམ་མ་ཐག་ཏུ་སྐུ་དསེ་དར་ཤམ་བུས་གོང་དུ་ བརེས་ནས་ཞབས་གཡས་སྐུམས་པ་ནས་འོད་བྱུང་བས། ཙནྡན་སྐུ་དེ་ཞབས་གཡས་པའི་མཐིལ་ནས་ཡར་སྤྱན་དངས་ཏེ་ཐུགས་ ཀར་ཐིམ་མོ། ། ད་ེནས་རྒྱལ་པོས་འཇིག་རྟེན་དང་སྒོ་བསྟུན་ཏེ་ཁབ་བཞེངས་པར་དགོངས་ནས།ཐུགས རེ་ཆེན་པོ་རང་བྱུང་ལ་མཆོད་ཅིང་བསྟོད་ད་ེགསོལ་བ་བཏབ་པས།ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་གཉིས་སོས་ཏ།ེ གཅིག་བལ་ ཡུལ་དང་།གཅིག་རྒྱ་ནག་ཏུ་སོང་ངོ་།།བལ་ཡུལ་དུ་སོང་བ་དེ་ལ་གཟིགས་པས་བལ་པོའི་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟརེ ་གོ་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུ་མོ་ལྷ་གཅིག་ཁི་བཙུན་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་ན་ཚོད་དར་ལ་བབ་པ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་དུ་མ་ལྡན་པ། དཀར་ ལ་དམར་བའི་མདངས་ཆགས་པ། ལྷ་མོ་ཁོ་གཉེར་ཅན་གི་སྤྲུལ་པ་རིག་གནས་མཐའ་དག་ལ་མཁས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་བང་མཛོད་ལ་ མངའ་བརེས་པ་ཞིག་འདུག་པར་གཟིགས་སོ།།རྒྱ་ནག་ཏུ་སོང་བ་དེ་ལ་གཟིགས་པས་རྒྱའི་རྒྱལ་པོ་ཐང་ཐི་ཟུང་ཞསེ ་བྱ་བ་ལ།བུ་མོ་ 42 / 262
ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོ་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པའི་ན་ཚོད་མཚན་དང་དཔ་ེ བྱད་དུ་མ་ལྡན་པ་སྐུ་མདོག་སྔོ་སངས་ལྷ་མོ་སྒྲོལ་མའི་ སྤྲུལ་པ། ལུང་དང་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་ལ་མངའ་བརསེ ་ཤིང་། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀི་བང་མཛོད་དང་ལྡན་པ་ ཞིག་འདུག་པར་གཟིགས་སོ༑ ༑དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་བོན་པོ་རྣམས་ལ་བཙུན་མོ་དེ་གཉིས་གདན་འདེན་པར་བསྐུལ་བས་བོན་པོ་ མགར་གིས་གཙོས་རྟ་པ་བརྒྱ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐྱསེ་མང་པོ་དང་། རྒྱལ་པོའི་བཀའ་ཤོག་གི་སྒྲོམ་བུ་ཁེར་ནས་བལ་ཡུལ་དུ་ཕིན་ཏ།ེ ཆོས་ཀི་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་གོ་ཆ་ལ་རྒྱུ་མཚན་གསོལ་བས། རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་གོ་ཆས་ཀང་དགེས་བཞིན་དུ་འབུལ་པར་ཁས་བངས་ནས། ཁི་བཙུན་གི་ལྷ་མི་བསྐྱོད་རོ་རེ་དང་།བྱམས་པ་ཆོས་ འཁོར་མ། ཙནྡན་གི་སྒྲོལ་མ་གསུང་འབྱོན་རྣམས་དང་། གཞན་ཡང་ནོར་སྐལ་མང་དུ་ཡབ་ལ་ཞུས་ནས་ཕེབས་ཁར་ཡབ་ཀིས། སྔོན་ ཆད་བུ་མོས་ཕ་ཡུལ་བཟུང་བ་མེད། ། ད་ེཕིར་བུ་མོ་བོད་ཡུལ་དབུས་སུ་སོང་།།སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་བཟུང་མཉེས་བྱས་ཏ།ེ །འཇིག་རྟེན་ཆོས་ལུགས་བཟང་ པོ་དར་བར་གིས།།རེ་ཡི་ཕོ་བྲང་སྐུ་མཁར་བཙན་པོ་རྩིགས།།ལྷ་ཁང་སྐུ་གཟུགས་དམ་ཆོས་རྒྱ་ཆེར་བཞངེས།།སངས་རྒྱས་ཆོས་ དང་འཕགས་པའི་དག་ེའདུན་མཆོད།།བཟང་པོ་རྣམས་ལ་ར་ེབཞིན་བཀུར་བྱ་ཞིང་།དམན་པ་རྣམས་ལ་མ་བཞིན་བརྩེ་བར་ བྱ། །དགེ་བའི་ལས་ཀུན་དང་དུ་བང་བར་བྱ། །སིག་པའི་ལས་ཀུན་རྒྱབ་ཏུ་དོར་བར་བྱ། །མདོར་ན་བོ་ཕུགས་དམ་པའི་ཆོས་ཆོས་ལ་ གཏོད།།འཕལ་གི་ལྟ་སྤྱོད་འཇིག་རྟནེ་ཚུལ་དང་བསྟུན།།བོད་ཀི་མི་རྣམས་སོ་བ་བསྐྱདེ་པར་མཛོད།།ཅེས་སོགས་ཞལ་ཏ་མང་དུ་ གནང་ནས་བོད་ཡུལ་ལ་ཕེབས།དའེི་ཚེ་བལ་ཡུལ་ནས་སྐྱིད་གྲོང་གི་བར་བཅག་འཕང་རྣམས་ལ་ལྷ་དེ་དག་གིས་ཞབས་ཀི་ཕེབས་ པ་སོགས་རྫུ་འཕྲུལ་དཔག་མེད་བསྟན། དེ་ནས་རིམ་གིས་ལྷ་སར་ཕབེ ས། ཡང་བོན་པོ་མགར་གིས་གཙོས་རྟ་པ་བརྒྱས་རིན་པོ་ཆེའི་ སྐྱསེ་དང་བཀའ་ཤོག་སྒྲོམ་བུ་བཅས་ཁེར་ནས་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕིན་ཏ།ེརྒྱ་ནག་རྒྱལ་པོར་ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོ་གནང་དགོས་ཚུལ་ཞུས་པས། རྒྱལ་པོས་ཁེལ་རྒོད་བྱས་ཤིང་གཉནེ ་ཟླ་མིན་ཚུལ་དང་། རྒྱལ་པོ་མང་པོ་དང་རྩལ་ཁད་འགྲན་དགོས་ཚུལ་སོགས་བྱས་པ་ན། རྩལ་ ཁད་མང་དུ་འགྲན་ཡང་མགར་རིག་པ་ཅན་ཐུབ་པ་སུ་ཡང་མ་བྱུང་ཞིང་། མཐར་ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོ་མགར་གིས་ཐོབ་པ་ན། ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་རྟནེ ་སྐལ་དུ་ཇོ་བོ་ཤཱཀ་མུ་ནེ་དགོས་ ཚུལ་དང་། གཞན་ཡང་ནོར་སྐལ་མང་དུ་བངས་པ་ན། ཡབ་ཀིས་ཀང་གནང་ནས་བོད་དུ་འབྱོན་ཁར། ཕ་ཡི་སྲོག་ལྟར་གཅེས་པའི་ བུ་མོ་ཁོད། །ཁ་བ་ཅན་གི་ཡུལ་དུ་ཕིན་པ་ན། །ཕ་ཡིན་གཏམ་འདི་དན་པས་གུས་བྱོས་ལ། །ཁོད་ཀི་བསམ་སྤྱོད་ཚུལ་ནི་འདི་ལྟར་ བྱ། །འཕལ་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ཚུལ་དང་བསྟུན་པའི་ཕིར། །བོ་ཁོག་ཡངས་ཤིང་ཐེག་པ་ཆེ་བ་དང་། །ལས་ཚགས་དམ་ཞིང་ལུས་སྒོ་ཐུབ་ པ་དང་། །སྨྲ་བ་ཉུང་ཞིང་ངག་འཇམ་གསལ་བར་བྱ། །སྨྲ་བརོད་དག་ཅིང་གཙང་སྦྲ་ཆེ་བ་དང་། ། 43 / 262
གསོག་བསྲུང་མཁས་ཤིང་ཟས་ལ་ཡངས་པ་དང་། །ལག་འོལ་ཆེ་ཞིང་ལག་བྱེད་བཟང་བ་དང་། །ཁ་ཟས་སྨན་དང་འད་ བར་ཚོད་རིག་སྤྱད། །ཁོ་ལ་གུས་ཤིང་བུ་ལ་བྱམས་པ་དང་། །མཐོ་ལ་བཀུར་སྟི་དམན་ལ་བྱམས་པ ས་བསྐྱང་། །ཐད་ཀར་མཐུན་བྱ་ མཉམ་ལ་འགྲན་སེམས་སང་། །སོང་ལ་བྱིན་ཞིང་ངན་པའི་ཡ་མི་བྱ། །དཔའ་ལ་སྟག་རས་མཁས་ལ་ཡིག་ཆང་བྱ། །ལེགས་ལ་བྱ་ དགའ་ཉེས་ལ་ཆད་པས་བཅད། ། གཉནེ ་ལ་བཤེས་གཤིན་གྲོགས་ལ་གཞུང་བཟང་བྱ།།ཡུན་དུ་ཕན་པའི་དམ་ཆོས་སྤྱད་པའི་ཕིར།།ཆོས་འཁོར་གསུང་རབ་ སྐུ་གཟུགས་ལྷ་ཁང་བཞངེས།།དགེ་འདུན་བསྙེན་བཀུར་བྱ་ཞིང་ཚུལ་ཁིམས་སྲུངས།།བྱང་ཆུབ་སམེས་སྒོམས་དངོས་འཛིན་ལྟ་བ་ སོངས།།ད་ེལྟར་བགིས་ན་འཇིག་རྟནེ ་ལུགས་དང་མཐུན།།ཆོས་དང་མི་འགལ་རང་གཞན་དོན་གཉིས་འགྲུབ།།ཚེ་འདིར་སྐྱ་ེབོ་ཀུན་ གིས་བསྟོད་བཀུར་ཞིང་། །ཕི་མར་སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་མཉེས་པར་འགྱུར། །ཞསེ ་སོགས་ཞལ་ཏ་མང་དུ་གནང་ནས། ཇོ་བོ་ཤཱཀ་ མུ་ནེ་ཤིང་རྟའི་སྟེང་དུ་བཞུགས་པ་གད་ཀིས་ཤིང་རྟ་དངས་ཏེ་བོད་ཡུལ་དུ་ཕེབས།དའེི་ཚེ་རེ་བཙུན་སྒྲོལ་མའི་རྣམ་སྤྲུལ་ལྷ་གཅིག་ ཀོང་ཇོ་དང་། ཇོ་བོ་ཤཱཀ་མུ་ནེ་བཅས་བོད་ཡུལ་དུ་ཕབེ ས་པས་བོད་འབངས་རྣམས་ཀིས་དགའ་སྟོན་རྒྱ་ཆརེ ་བྱས། ད་ེ ནས་ཁི་བཙུན་ དང་ཀོང་ཇོ་གཉིས་ཀིས་ལྷ་ཁང་བརྩིགས་པར་བཞདེ་ནས།བལ་བཟའ་ཁི་བཙུན་གིས་འོ་ཐང་གིས་མཚོ་བསུབས་ཏེ།དའེི་སྟངེ་དུ་ ལྷ་ཁང་རྩིག་པར་བརྩམ་པ་ན། ཁི་བཙུན་དང་། ཀོང་ཇོ་གཉིས་ཀིས་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་ནས་ཁེད་རབ་ བོད་ཀི་མགོན་པོ་ཐུགས་རེ་ཅན་དངོས་ཡིན་པས་བོད་མུན་པའི་གིང་འདིར་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་འཛུགས་པ་དང་། ཇོ་བོ་ཤཱཀ་མུ་ནེ་ དང་། ཇོ་བོ་མི་བསྐྱོད་རོ་རེ་གཉིས་ཀིས་བཞུགས་གནས་ལྷ་ཁང་བཞེང་པ་ལ་བོད་ཀི་འད་ེ སྲིན་གདུག་པ་ཅན་རྣམས་ཁོས་ནས་ བར་ཆད་བྱེད་པས། བར་ཆད་རྣམས་མྱུར་དུ་ཞི་བ་དང་། འདོད་དོན་འགྲུབ་པའི་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ན། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་ པོའི་སྐུ་ལས་འོད་ཟེར་ཁ་བ་ཅན་ཁབ་པར་རབ་ཏུ་བཀེ་བས་གནམ་ནས་ཆར་བབས། ས་ལ་རྩི་ཐོག་སྨིན། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཁ་ཕ།ེ རྩི་ཤིང་ནགས་ཚལ་དུས་སུ་སྐྱེས། ན་བ་དང་ཆུ་ཕན་རྒྱས་ནས་སེམས་ཅན་ ཐམས་ཅད་ཀིས་བད་ེབ་རེད་དོ།།དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ལས་སྤྲུལ་པ་ཉིས་སྟོང་སྤྲུལ་ནས་སྤྲུལ་པ་སྟོང་གིས་ལྷ་ཁང་རྩིག་པར་མཛད། བོད་ཀི་ས་གཞི་སྲིན་མོ་གན་རལ་དུ་འགལེ ་བ་འད་བ་འདི་མནན་དགོས་པར་གཟིགས་ནས།དཔུང་པ་གཡས་ལ་སྐ་ཚལ། གཡོན་ལ་ཁ་འབྲུག རང་པ་གཡས་ལ་གཙང་འགྲམ། གཡོན་ལ་གོམ་པ་རྒྱང་སྟེ། རུ་བཞིའི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞི། གྲུ་མོ་གཡས་ལ་ 44 / 262
ཀོང་པོ་བུ་ཆུང་། གཡོན་ལ་ལྷོ་བྲག་ཁོམ་མཐིང་། པུས་མོ་གཡས་ལ་སྐ་བྲག གཡོན་ལ་པྲ་དུམ་རྩེ་སྟེ། མཐའ་འདུལ་བཞི། ལག་མཐིལ་ གཡས་ལ་བྱང་ཚུལ་གི་རླུང་གནོན། གཡོན་ལ་ཁམས་ཀི་འདན་ཀོང་ཐང་སྒྲོལ་མ ། རང་མཐིལ་གཡས་ལ་མང་ཡུལ་བྱམས་སིན། གཡོན་ལ་མོན་ཡུལ་བུམ་ཐང་ས་གྲོ་སྐྱིར་ལ་སོགས་པ་གཙུག་ལག་ཁང་མང་པོ་བཞངེས་ནས།གདོད་འོ་ཟང་མཚོ་ལ་རོ་མཁར་ རྩིགས། ཤིང་གིས་ཕུབ། ཀླུའི་འདམ་པས་ཞལ་ཞལ་བྱས་ཏ།ེ རལ་ས་བསྐྱལ་ནས་བདལ་ཏེ་ལྷ་སའི་གཙུག་ལག་ཁང་ར་ས་འཕྲུལ་སྣང་བཞེངས། དའེི་ཚེ་འདེ་སྲིན་གདུག་པ་ཅན་རྣམས་འདུལ་ཕིར་རང་བྱུང་གི་ལྷ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པས་ཁོ་ཞལ་ནས་འོད་ཟརེ་ འཕོས་པའི་སྣེ་ལ་རྟ་མགྲིན་དང་།བདུད་རྩི་འཁིལ་བ་གཉིས་བྱུང་སྟ།ེའདའེི་མུན་པ་བཞི།གནས་དེ་རྣམས་སོ།། ག་བའི་ཚལ་གི་བྲག་ལོགས་ལ་ཁ་སར་པ་ཎི་གཙོ་འཁོར་ལྔ་འོད་ཀི་རང་བཞིན་དུ་གཟིགས་པ་ལྟར་བྲག་ལ་བརོས་ཏ།ེ སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་འཇིག་རྟནེ ་མགོན།། ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་སྤྱི་གཙུག་བརྒྱད། །སྐུ་མདོག་དཀར་གསལ་གངས་རི་འད། ། ཉོན་མོངས་མ་གོས་པད་བཞིན། །ཐུགས་རེ་ཆེ་ཞིང་མཐུ་ལྡན་པས། །སམེ ས་ཅན་ཉམ་ཐག་ཕོངས་པ་ཡིས། །དན་ན་སྡུག་ བསྔལ་ཞི་མཛད་པ། །མགོན་དུ་གྱུར་ལ་ཕག་འཚལ་བསྟོད། །ཅེས་བསྟོད་པ་མཛད་དོ། །ད་ེ ལྟར་བལ་མོ་བཟས་གཙོ་མཛད་སྤྲུལ་པ་ མང་པོས་ར་ས་འཕྲུལ་སྣང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞངེས།ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོས་གཙོ་མཛད་ནས་ར་མོ་ཆེའི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞངེས། འཕྲུལ་སྣང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་རྟེན་གི་གཙོ་བོ་ཇོ་བོ་མི་བསྐྱོད་རོ་ར་ེབཞུགས།ར་མོ་ཆེར་ཇོ་བོ་ཀཱཀ་མུ་ནེ་བཞུགས་སུ་གསོལ། གཙུག་ལག་ཁང་གི་གང་ལོགས་ལ་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་འཇིགས་པ་བརྒྱད་སྐྱོབ། ཁ་སར་པ་ཎི་ལྷ་ལྔ། དོན་ཡོད་ཞགས་པ་ལྷ་ཚོགས། རྒྱ་ ཆེར་རོལ་པ་ལས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་ལྟར་ཐུབ་པའི་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀི་མཛད་ཚུལ་རྣམས་བྲིས། བརྒྱུད་རིས་ལ་ཚུལ་ཁིམས་ཀི་བསབ་པ་གོ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་འདུལ་བ་དང་། སེམས་ཀི་བསབ་པ་གོ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་ དུ་མདོ་སེ་དང་། ཤེས་རབ་ཀི་བསབ་པ་གོ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་མངོན་པའི་རྒྱུད་རིས་རྣམས་བྲིས། གོ་འབུར་བྱང་མའི་ནང་དུ་རང་ བྱོན་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་སྤྱན་དངས་པར་དགོངས་པ་ནི། དམར་པོ་རི་ནས་འཕྲུལ་སྣང་གི་བར་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀིས་ཞབས་ཐང་ དུ་བྱོན་པས་ཀུན་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཅིང་གོ་འབུར་བྱང་མར་ཕག་སྟོང་རྒྱབ་ཡོལ་གི་ཚུལ་དུ་བྱས་ཏེ་བཞུགས་སུ་གསོལ།དའེི་ཚེ་ཀླུ་ གནོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་དཀར་ཕོགས་སྐྱོང་བ་མང་པོས་གཙུག་ལག་ཁང་བསྲུང་བར་ཁས་བངས། ཁད་པར་ཤར་ལྷོའི་ལོག་ནས་ 45 / 262
རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་ཡོང་། དམ་པའི་ཆོས་ཇི་ཙམ་གནས། རྒྱལ་པོ་གང་གི་རིང་ལ་ཆོས་ལུགས་གང་དར། གང་ནུབ་ དའེ ི་རེན་ཅིས་བྱེད། མི་རྣམས་ཀིས་ཆོས་སྤྱོད་པ་དང་ཉམས་ལེན་ཇི་ལྟ་བུ་འབྱུང་། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་སྔགས་པ་རྣམས་ཀི་དར་རྒུད་ སྤྱོད་ལམ་ཇི་ལྟ་བུ་མཆི། བོད་ཡུལ་དུ་གཙུག་ལག་ཁང་ཇི་ལྟ་བུ་འབྱུང་། ཕི་རབས་ཀི་རྒྱལ་བོན་བྱང་ཆུབ་སམེ ས་དཔའ་ཇི་ལྟ་བུས་ བསྟན་པ་སྐྱོང་ཞསེ ་སོགས་མ་འོངས་ལུང་བསྟན་ཞུས་པ་ན། དུས་ངན་གི་སྤྱོད་པ་མཐའ་དག་ཞིབ་པར་ལུང་བསྟན། ད་ེ ཡང་སྔགས་ ལ་བསྙད་བཏགས་ནས་འདུལ་བའི་བཅས་མཚམས་ཁད་དུ་གསོད་པ་དང་། མན་ངག་བཅོས་མ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་ ཁད་དུ་གསོད་པ་དང་། ཟོག་དང་ཚུལ་འཆོས་ཀིས་རང་གཞན་སེམས་ཅད་ཐམས་ཅད་བས་བར་བྱེད་པ་སོགས་དེང་དུས་བདག་ཅག་རྣམས་ལ་ སྤྱོད་ངན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཆསེ ་གསལ་བར་ལུང་བསྟན་དང་ཞལ་ཏ་མང་དུ་གནང་ནས་སར་ཡང་ཐུགས་རེ་ཆེན་པོའི་ ཐུགས་ཀར་ཐིམ་མོ། ། ད་ེནས་བོན་པོ་རྣམས་ཀིས་ཀང་ར་མོ་ཆེར་དང་འཕྲུལ་སྣང་གི་ལྷ་གཉིས་བརེས་ཏ་ེཇོ་བོ་ཤཱཀ་མུ་ན་ེའཕྲུལ་སྣང་དུ་སྤྱད་ དངས། ཇོ་བོ་མི་བསྐྱོད་རོ་རེ་ར་མོ་ཆེ་སྤྱན་དངས་པ་སོགས་ཞལ་ཆེམས་ལྟར་བྱས་སོ། །ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྲས་མང་ སྲོང་མང་མཙན། དའེ ི་སྲས་གུང་སོང་གོང་བཙན། དའེ ི་སྲས་འདུས་སྲོང་མང་པོ་རེ་ནམ་འཕྲུལ་གི་རྒྱལ་པོ། དའེ ི་སྲས་ཁི་ལྡེ་གཙུག་བ རྟན་ཏེ་རྒྱལ་པོ་དེའི་སྐུ་རིང་ལ་གཙུག་ལག་ཁང་མང་དུ་བཞངེས།མདོ་སེ་ལས་བརྒྱ་པ་དང་།གསེར་འོད་དམ་པ་སོགས་བསྒྱུར།དའེི་ སྲས་འཇང་ཚ་ལྷ་དབོན་ལ་རྒྱའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་མོ་གིམ་ཤང་ཨོང་ཇོ་བངས་བས་བུ་ཤི་སྟེ་མེས་དང་འདུས་ནས་ལྷ་ཤཱཀ་མུ་ནེ་བཙལ་ ཏ་ེམཆོད་པ་བྱས་སོ།། ད་ེལ་སྲས་མཚན་ལྡན་ཞིག་ས་ཕོ་སྟག་ལ་འཁྲུངས་ཏེ།རྒྱལ་པོ་འཕར་ཐང་དུ་བསྟན་པར་ཆས་པ་ན།བུ་སྣ་ནམ་ཟས་ ཕོགས་ཏེ་སྣ་ནམ་གི་བུར་བྱས་ནས་ཁི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་ཞེས་གྲགས་སོ། །ཆོས་རྒྱལ་ཁི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་ཆུང་དུས་ནས་ཆོས་ལ་མཉེས་ པས་རྒྱའི་ཡུལ་དུ་སང་ཤི་ལ་སོགས་མི་བཞི་ཆོས་འཚོལ་དུ་བཏང་ངོ་། །རྒྱལ་བུ་སྐུ་ན་ཕ་བའི་དུས་སིག་བོན་རྣམས་ཀིས་ཆོས་ཁིམས་ བཤིག ཇོ་བོ་ཤཱཀ་མུ་ནེ་བྱེ་ཐེམས་སྦས། ལྷ་སར་བཤས་ར་བྱས་པ་ན་སིག་བོན་འགའ་ཞིག་རྒྱབ་གས་ནས་ཤི་བ་སོགས་ལྟས་ངན་སྣ་ཚོགས་པ་བྱུང་བ་ན། ཇོ་བོ་ རིན་པོ་ཆེ་མང་ཡུལ་སྐྱིད་གྲོང་དུ་བསྐྱལ་ལོ། ། 47 / 262
ད་ེ ནས་ཁི་སྲོང་ལྡའེུ ་བཙན་དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ལ་བབ་པ་ན་རྒྱལ་སར་བཏོན། ཆོས་འཚོལ་བར་བཞདེ ་ནས་པཎི་ཏ་ཨ་ ནན་ྟལ་སོགས་པ་ཆོས་བསྒྱུར་དུ་བཅུགསྦ་གསལ་སྣང་གི་བལ་ཡུལ་དུ་ཕིན་པ་ན་མཁན་པོ་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་དང་མཇལ།བོད་དུ་འབྱོན་ པར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ན་ཞལ་གིས་བཞསེ ་ནས་རིམ་ལྷ་སར་ཕོགས་ཕེབས། ད་ེ ནས་བསམ་ཡས་སུ་སྤྱན་དངས། ཆོས་རྒྱལ་ཁི་སྲོང་ ལྡའེུ་བཙན་གིས་ཕག་འཚལ་ཏ།ེདག་ེབ་བཅུ་དང་།ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གསན།དའེི་ཚེ་བོད་ཀི་ལྷ་སྲིན་གདུག་ པ་ཅན་རྣམས་ཁོས་ཏེ་དམར་པོ་རི་ལ་ཐོག་ཕབ་པ་སོགས་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་པ་ན། སིག་བོན་རྣམས་ཀིས་ཆོས་བྱས་པས་ལན་ ཟརེ་ནས་མཁན་ཆེན་རེ་ཞིག་བལ་ཡུལ་དུ་འབྱོན་དགོས་བྱུང་།དའེི་ཚེ་ཆོས་རྒྱལ་ཁི་སྲོང་ལྡའེུ་བཙན་གིས་མཁན་པོའི་སྤྱན་སྔར་ གསརེ ་མང་དུ་ཕུལ། ཞབས་སྤྱི་བོར་བངས། གདོང་མཆི་མ་དང་བཅས་སྨྲ་མི་ཕོད་པ་ལྟ་བུར་གསོལ་བ་མང་དུ་བཏབ་ཅིང་སར་ འབྱོན་པར་ཞུས་སོ༑༑མཁན་པོའི་ཞལ་ནས་ཁོ་བོ་ར་ེཞིག་བལ་པོར་འགྲོ།བོད་ཀི་མི་མ་ཡིན་རྣམས་འདུལ་བ་ལ་པད་སམ་བ་ཝ་ གདན་དོང་གསུངས་ནས་བལ་པོར་ཕབེ ས།སོབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེས་ཀང་མཁེན་བཞིན་དུ་བལ་པོར་ཕེབས་པ།རྒྱལ་པོས་སྤྱན་ དངས་ནས་བོད་ཀི་ལྷ་སྲིན་གདུག་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་དམ་ལ་བཏགས།ད་ེནས་མཁན་ཆེན་ཡང་བལ་ཡུལ་ནས་སྤྱན་དངས།ཇོ་བོ་ རིན་པོ་ཆེ་ཡང་མང་ཡུལ་ནས་སྤྱན་དངས་ཏ།ེ འཕྲུལ་སྣང་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ།ད་ེནས་ལོ་བཅོ་ལྔའི་བར་ལ་བསམ་ཡས་ཀི་གཙུག་ ལག་ཁང་ལགས་རི་དང་བཅས་པ་ལགེས་པར་གྲུབ་སྟ།ེམཁན་པོ་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་དང་།སོབ་དཔོན་པད་སམ་ལྷ་ཝ་གཉིས་ཀིས་རབ་ གནས་རྒྱས་པར་མཛད། ལུག་གི་ལོ་ལ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་སེ་པའི་དགེ་སོང་བཅུ་གཉིས་སྤྱན་དངས་ཏེ། བོད་ལ་བཙུན་པ་ བཏུབ་མི་བཏུབ་སད་པའི་ཕིར་ཏེ། སད་མི་བདུན་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མཚན་ཡེ་ཤེས་དབང་པོ་ལ་སོགས་པར་ བཏགས།རབ་ཏུ་བྱུང་མ་ཐག་མངོན་ཤསེ ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་ཐོབ།འཕགས་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ནས་མཁན་ཆནེ ་ཞི་བ་འཚོའི་ བར་གི་མཁན་བརྒྱུད་རྣམས་བསམ་ཡས་ཀི་གང་རིས་ལ་བྲིས།ད་ེནས་སོབ་དཔོན་བི་མ་ལ་མི་ཏ།སོབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་གསང་བ་ སོགས་རྒྱ་གར་ནས་པཎ་གྲུབ་མང་དུ་གདན་དངས། སད་མི་མ་བདུན་སོགས་བོད་ཀི་ལོ་ཙྪ་བ་རྣམས་དང་བཅས་མདོ་སྔགས་ཀི་ཆོས་ བསམ་ལས་འདས་པར་བསྒྱུར། བོད་ཁམས་སུ་བཀའ་འགྱུར་རོ་ཅོག་གི་མཚན་བྱང་དང་། བེམ་པོ་དང་། ཤླཽ་ཀའི་གྲངས་དང་བཅས་ གཏན་ལ་ཕབ་ནས་དཀར་ཆག་ཏུ་བྲིས། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སེ་མང་དུ་བཙུགས། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་གུས་པ་བ་ལྷག་ཏུ་མཛད་དེ་ འཚོ་བ་བ་ནས་སྦྱོར། ཞབས་སྤྱི་བོར་ལེན། བོད་འབངས་ཐམས་ཅད་དགེ་འདུན་གི་སེ་ལ་གུས་པར་བཀོད་དེ། བོད་ཁམས་སུ་སངས་ རྒྱས་ཀི་བསྟན་པ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟར་མཛད་དོ།།ད་ེནས་མཁན་པོ་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་བོད་འབངས་ཀི་བསོད་ནམས་ཀིས་མ་ཐུབ་པར་རྟས་ ཕ་རྒྱབ་པའི་རེན་གིས་ཞིང་གཤེགས་ཁར་ཞལ་ནས་བོད་དུ་མི་སྟེགས་ནི་མི་འབྱུང་། སངས་རྒྱས་ཀི་བསྟན་པ་ཉིད་ཁ་གཉིས་སུ་གེས་ ཏ་ེརྩོད་པར་འགྱུར་བས།དའེི་ཚེ་ངའི་སོབ་མ་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལ་སྤྱན་དོང་ལ་རྩོད་པ་བྱདེ ་དུ་ཆུག་ཅིགབྱས་པས་རྩོད་པ་ཆོས་ཕོགས་སུ་ ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཞསེ ་ལུང་བསྟན་ཏེ་གཤེགས་སོ། །དེ་ནས་ཇི་ལྟར་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་རྒྱ་ནག་ཧ་ཤང་སོབ་མར་བཅས་པ་དར་ཏེ། ལུས་ངག་གི་ཆོས་སྤྱོད་དགེ་བ་བྱས་པས་སངས་རྒྱས་མི་རྒྱས། བྱར་མེད་ལ་གནས་ན་སངས་རྒྱ་ཟེར་ནས་ཆད་ལྟ་ལ་ཞེན་ནས་དགེ་ 48 / 262