cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ལྗང་བུ།
མཚན་དངོས་རྡོ་རྗེ་ཚེ་རིང་། མི་ཚང་གི་རུས་ལྕེ་ནག་ཚང་།
ཁོང་ནི་སྒྲུང་གཏམ་དང་། སྙན་ངག་དང་། ཡིག་བསྒྱུར་དང་། གློག་བརྙན་འཁྲབ་གཞུང་།རིག་གཞུང་ཉམས་ཞིབ་ཀྱིས་མཚོན་རྩོམ་པའི་འཇུག་སྒོ་སྣ་ཚོགས་ལ་གཟབ་ཞུགས་དང་གྲུབ་འབྲས་བླ་ལྷག་བཞེས་ཟིན་རྩོམ་པ་པོ་སྐད་གྲགས་ཆེན་པོ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་འདུག་ལ། གློག་བརྙན་འཁྲབ་ཁྲིད་དང་། འདྲ་པར་དང་རི་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་འདུ་འགོད་ལས་བརྩམ་བྱ་གཏོས་ཆེན་བྱུང་གནང་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་འདུག་མོད། ཀློག་མཁན་དང་ཉམས་ཞིབ་པ་ཐུན་མོང་གིས་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྟངས་ལ་ཁོང་ནི་བོད་ཀྱི་དེ་རིང་རྩོམ་རིག་སྤྱི་དང་ལྷག་པར་སྙན་ངག་གསར་པའི་འབྲི་རྩོམ་གྱི་ཁྱུ་མཆོག་གམ་ཚབ་མཚོན་མི་སྣ་དེ་ཡིན་འདུག་པར། དབྱིན་ཇི་དང་ཧྥ་རན་སིས་མཚོན་སྐད་རིགས་བཅུ་གྲངས་ནང་ལ་ཁོང་གི་ཕྱག་རྩོམ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞུས་ཡོད་འདུག བོད་ཡིག་ཐོག་ཕྱག་རྩོམ་མཛད་མཁན་གྱི་དེང་རབས་རྩོམ་མཁན་དག་ལས་ཁོང་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་ཀློག་པ་པོ་མང་ཤོས་ཡོད་མཁན་ཚོའི་གྲལ་མགོར་བཞུགས་མྱོང་ཡོད་འདུག་ཅིང་ཁོང་གི་ལྗགས་རྩོམ་དག་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་དང་ཕྱི་ནང་གཙུག་ལག་སློབ་ཆེན་ཁ་ཤས་ཀྱི་བསླབ་གཞི་ཁག་དང་ཡང་ན་བསླབ་རྗེས་གོ་བསྐྱེད་ཀྱི་ཟུར་ལྟའི་དེབ་རིགས་སུའང་བཞུགས་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་གིས་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པ་དང་ཞིང་ལྗོངས་རིམ་པའི་རྩོམ་རིག་བྱ་དགའ་བཅུ་གྲངས་ཤིག་བཞེས་མྱོང་ཡོད་འདུག སྙན་ངག་འདུ་འཛོམས་ལང་ཚོའི་རྦབ་ཆུ (གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་བོད་པའི་སྙན་ངག་དུས་ཆེན་འབའ་ཞིག)་ཞེས་པས་མཚོན་རིག་གནས་བྱེད་སྒོ་དང་སྤྱི་ཚོགས་དགེ་རྩའི་ལས་འགུལ་སྣ་ཚོགས་སྤེལ་བའི་ཐད་ལ་ཡང་ཁོང་གིས་ཡང་ན་སྒྲིག་འཛུགས་ལམ་སྟོན་དང་ཡང་ན་མ་དངུལ་སྡུད་གཏོང་དང་།ཡང་ན་སྐུ་དངོས་སུ་ཐད་ཞུགས་མཛད་དང་མཛད་མུས་ཡིན་འདུག
༢༠༠༢--༢༠༢༡བར། འཇར་མན་དང་། ཨ་མེ་རི་ཀ་དང་། ཉི་ཧོང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བཅུ་གྲངས་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་ཆེན་དང་ཉམས་ཞིབ་སྡེ་ཚན་ཁག་ཏུ " སྙན་ངག་གི་བོད " ལ་སོགས་ཀྱི་བཤད་པ་དང་འཆད་ཁྲིད་སྣ་ཚོགས་མཛད་གནང་ཡོད་པ་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་གྱི་སྙན་ངག་དུས་སྟོན་དང་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་ལ་མཉམ་ཞུགས་གནང་ཡོད་འདུག་ལ། བཟོས་གནང་གློག་བརྙན་དག་ཀྱང་དབྱིན་ཇིའི་སྐུད་ལམ་བཞི་པ་ལ་སོགས་བརྙན་འཕྲིན་བརྒྱུད་ལམ་དང་གློག་བརྙན་ཁང་འདྲ་མིན་ནས་གཟིགས་འབུལ་ཐོབ་ཡོད་འདུག
གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ཕྱག་ལས་དེ་དག་གནང་བའམ་གམ་ལྷག་དོན་ཕྱག་རྩོམ་དེ་ཚོ་སྤེལ་གནང་པའི་དམིགས་ཡུལ་ཐད་ལ། " རང་གཞན་ཀུན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་བྱི་དོར་ཞུ་བའམ་ཡང་ན་ནང་སེམས་ཀྱི་ཁྲུས་ཆོག་གང་རུང་ཞིག་ཡིན་པར་
༢༠༠༣ལོ་ནས་བཟུང་ད་ལྟ་བའི་ལས་ཤག་དང་གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་གཞུང་སྐྱིད་སྡུག ཏཱ་རེ་གློག་བརྙན་སོགས་གསར་འཛུགས་མཛད་ཅིང་། གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་བའི་ཚགས་ཤོག་༼དུས་དེབ༽"ད་ལྟ་བ"ཞེས་པ་དེ་འདོན་སྤེལ་མཛད་པར་བོད་ཕྱི་ནང་དུ་དགའ་བསུ་ཚད་མེད་ཐོབ་ཅིང་གསར་བྱུང་རྩོམ་པོ་མང་དག་ཅིག་གི་བློ་སྒོ་དམིགས་སུ་འབྱེད་པའི་ནུས་པ་བཏོན་ཡོད་འདུག
ཁོང་གིས་རིམ་བཞིན་སློབ་འབྲིང་གི་ཚན་རིག་དགེ་རྒན་དང་སྲིད་གཞུང་གི་དྲུང་ཡིག དུས་དེབ་དང་ཚགས་པར་གྱི་རྩོམ་སྒྲིག་པ། རྩོམ་རིག་ཆེད་ལས་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ། ནུབ་གླིང་གཙུག་ལག་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སྐད་དང་རྩོམ་རིག་གི་དགེ་རྒན། གློག་བརྙན་ཇུས་གཞི་འདིང་མཁན། རིག་གཞུང་བྱེད་སྒོ་དུ་མའི་བློ་འདོན་པ་དང་ཕྱག་བསྟར་འགན་འཛིན་བཅས་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གཉེར་མྱོང་ཡོད་པར་། དེང་སང་ཧྥ་རན་སིིའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ལ་གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་གཞུང་སྐྱིད་སྡུག་དང་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ཤེས་རིག་ཚོང་སྡེའི་འགན་འཛིན་གནང་ཐོག། གསར་རྩོམ་གྱི་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱོང་བའི་ཞོར་ལ། གཙོ་བོ་བོད་ཕྲུག་རིག་སྟོབས་རྒྱས་པའི་ལས་འགུལ་དང་བོད་མིའི་འཕྲོད་བསྟེན་ཤེས་ཚད་གོང་མཐོར་གཏོང་བ། བོད་སྐ྄ོར་དཔེ་དེབ་དཔར་སྐྲུན་འགྲེམ་སྤེལ་གྱི་ལས་གཞི་སྤེལ་བ་སོགས་ལ་ཐུགས་གཞོལ་ནས་བཞུགས་མུས་སུ། ༼འབྲུག་གཏུམ་མོས་བྲིས།༽
བརྩམས་ཆོས་གཙོ་བོ།
བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་དཀར་ཆག་རགས་པ།
བོད་ཡིག
《ལྗང་བུའི་རྩོམ་བཏུས-སྙན་ངག་དེབ》    (  ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ལན་གྲུའུ། 1996 )
《ལྗང་བུའི་རྩོམ་བཏུས-ལྷུག་རྩོམ་དེབ》    (  ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ལན་གྲུའུ། 1997 )
《གཟི་མིག་དགུ་བ》                ( སྙན་ངག་དེབ། ཞང་ཀང་ཐཱན་མཱ། ཧོང་ཀོང་། 2000  )
《ཧི་མ་ལ་ཡའི་རྒྱལ་སྲས》             ( བོད་སྐད་གློག་བརྙན། མཉམ་ཞུགས། ལས་མི་གཙོ་གྲས།  ཧྲང་ཧད་གློག་བརྙན། 2005)
《ནས་ཆང་གི་སྐྱུར་ཁ》               ( སྙན་ངག་དེབ།  རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ།  ཧྲེན་ཀྲིན / ཧོང་ཀོང་། 2018)
《གཟི་མིག་དགུ་པ》                 ( བསྐྱར་པར།  ཞང་ཀང་ཐཱན་མཱ། ཧོང་ཀོང་། 2020 )
《བརྩེ་དུང་གི་གཏམ་རྒྱུད》             ( སྒྲུང་གཏམ་དེབ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ།  ཧྲེན་ཀྲིན / ཧོང་ཀོང་། 2021)
《གཟི་མིག་དགུ་པ》                 ( བསྐྱར་པར།    གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི།  2021 )
《བརྩེ་དུང་གི་གཏམ་རྒྱུད》             ( བསྐྱར་པར།     གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི། 2021 )
《གཞོག་པ》                      ( སྙན་ངག་དེབ།   གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི། 2021 )
《བརྗོད་མེད་ཁོ་རང་བརྗོད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཡིན》 ( སྙན་ངག་དེབ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ།  ཧྲེན་ཀྲིན/ཧོང་ཀོང་། 2021 *འདོན་འགྱུར)
《ཁེར་ལབ་ཐན་ཐུན》                ( ལྷུག་རྩོམ་དེབ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ།  ཧྲེན་ཀྲིན/ཧོང་ཀོང་། 2022  *འདོན་འགྱུར)
《སྟེས་དབང་དང་མཇུག་འབྲས》         ( སྒྲུང་གཏམ་དེབ།  རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ  ཧྲེན་ཀྲིན/ཧོང་ཀོང་། 2022  *འདོན་འགྱུར)
《གངས་རི་སེམས་མཇལ་མ》          ( སྙན་ངག་དེབ།  བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར།  ཏཱ་རེ/གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི།  2022 *འདོན་འགྱུར)
《དྲན་པ་ཆུ་མིག་ཡང་སོས》           ( སྙན་ངག་དེབ།   བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར། ཏཱ་རེ/གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི།  2022 *འདོན་འགྱུར)
གློག་བརྙན་སྐོར་ཞིག
《སྔགས་པ》(2005)
《ཨ་ནེ་ལྷ་ལྕམ》(2007)
《དབྱར་རྩྭ་རིན་པོ་ཆེ》(2014)
དཔལ་རྒྱལ་སྤྲུལ་སྐུ (མཉམ་ལས1994)
ནེའུ་ཅུང་རི་བོའི་བཙུན་མ་ཚོ (མཉམ་ལས1994)
ཀརྨ་པ་མཁྱེན་ནོ (མཉམ་ལས 1995)
འོས་སྤྲུལ (མཉམ་ཞུགས 落选灵童/6岁活佛1997 )
ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ 电影           ( མཉམ་ཞུགས། ལས་མི་གཙོ་གྲས། 2002  UNESCO + CCTV)
《ཧི་མ་ལ་ཡའི་རྒྱལ་སྲས》       ( མཉམ་ཞུགས། ལས་མི་གཙོ་གྲས།  2005 上海电影制片厂 )
ཕྱག་དེབ་སྐོར་ཞིག
《གཞོག་པ》                ( སྙན་ངག་དེབ།  བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར།  གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི། 2021)
《གངས་རི་སེམས་མཇལ་མ》      ( སྙན་ངག་དེབ།  བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར།  གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི།  2022  *འདོན་འགྱུར )
《དྲན་པ་ཆུ་མིག་ཡང་སོས》       ( སྙན་ངག་དེབ།  བོད་དབྱིན་ཤན་སྦྱར།  གཟི་མིག་དགུ་པའི་རིག་ཚོགས། ཧྥ་རན་སི།  2022  *འདོན་འགྱུར )
ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་ནང་གི་གློག་བརྙན།
《སྔགས་པ》(2005 chanal 4 ) /
《ཨ་ནེ་ལྷ་ལྕམ》(2007 Purple Productions) /
《མཚོ་སྔོན་པོ》(2009 Purple Productions) /
《དབྱར་རྩྭ་རིན་པོ་ཆེ》(2014 GZI /Tara Studio)
ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་ཀྱི་དེབ།
《གཟུགས་མེད་ཀྱི་གཏུབ་གྲི》(2012 )
《རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་གསར་པ》(2021 GZI)
རྒྱ་ནག་སྐད་ནང་གི་གློག་བརྙན།
巴伽活佛（1994）
敏琼山的阿妮们（1995）
འོས་སྤྲུལ(落选灵童/6岁活佛1997)
布达拉宫  电影（2001）
ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ   电视片（2002）
《དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ》(2014 GZI /Tara Studio)
མར་མེས་ཕབ།
རྩོམ་ཁུངས། སྙན་ངག་དེབ།
རྩིས་རིག
རྩིས་རིག་པའི་བསྐོར་གྱི་ཐ་སྙད།
དང་པོ། གྲངས་རིག་བསྐོར།
༡ བཅུ་གོང་འགྲིལ།
དེ་ནི་གྲངས་ཀྱི་མཚོན་ཐབས་ཤིག་ཡིན། ཀླད་ཀོར་ནས་དགུ་པར་གྱི་གྲངས་རྣམས་སྤྱད་ཡོད། རྒྱུན་པར་ངེད་ཚོས་སྤྱོད་པའི་གྲངས་རྩིས་ཐབས་དེ་ནི་བཅུ་གོང་འགྲིལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན། དེ་མིན་རྩིས་འཁོར་ནང་སྤྱོད་ཆེ་བའི་གཉིས་གོང་འགྲིལ་དང་བཅུ་དྲུག་གོང་འགྲིལ་སོགས་ཡོད། །
༢ མཉམ་བྱ།
མཉམ་བྱ་ནི་མ་ཤེས་པའི་གྲངས་གང་རུང་ཞིག་ཚུད་ཡོད་པའི་མཚུངས་ལ་ཕྲེང་ཟེར། དཔེ་ན། x+12=34 ལྟ་བུའོ། ། མཉམ་བྱའི་དབྱེ་བ། གལ་སྲིད་མཉམ་བྱའི་ནང་མ་ཤེས་པའི་གྲངས་xདང༌། xཡི་ཐེངས་གྲངས་མཐོ་ ཤོས་Mཡིན་ཚེ། ང་ཚོས་མཉམ་བྱ་དེ་ལ་རྒྱུ་xདང་ཐེངས་Mཡི་མཉམ་བྱ་ཞེས་འབོད། དཔེར་ན། X+Y=30ལྟ་བུ་ནི་རྒྱུ་གཉིས་ཐེངས་གཅིག་གི་མཉམ་བྱ་ཡིན། འགྲོལ་ཐང་ནི་མཉམ་བྱ་འགྲོལ་རྗེས་མི་ཤེས་པའི་གྲངས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གྲངས་ཐང་ལ་ཟེར། དཔེར་ན། X=22ནི་མཉམ་བྱ་x+12=34 ཡི་འགྲོལ་ཐང་ཡིན།
༣ རྟེན་འབྱུང་གྲངས།
དེ་ནི་གྲངས་ཞིག་ལ་རྟེན་ནས་གྲངས་གཞན་ཞིག་འབྱུང་བའི་དོན་ཡིན། དཔེར་ན། y=ax+b ལྟ་བུ་དེའི་ནང་aདང་bནི་ཤེས་ཟིན་པའི་གྲངས་ཡིན་པ་མ་ཟད་aནི་ཀླད་ཀོར་ཡིན་ མི་ཆོག དེ་ན་xལ་གྲངས་ཐང་གང་རུང་བ་ཞིག་ལེན་སྐབས། དེ་དང་དུས་མཚུངས་Yལ་ཡང་གྲངས་ཐང་ཞིག་ ཡོད་པ་ཡིན། རྟེན་འབྱུང་གྲངས་དེ་དོན་དངོས་འཚོ་བའི་ཁྲོད་བོད་སྤྱོད་ཡོད་དམ་མེད་ཞེ་ན། ཁོ་ནི་འཚོ་བའི་ཁྲོད་སྤྱོད་མཁོ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་རྩིས་རིག་གི་ལག་ཆ་ཞིག་ཡིན།
༤ ཚོ་གྲངས།
༥ ཕྱོགས་ཚད།
ཆེ་ཆུང་ནང་ཁ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ཡོད་པའི་ཚད་ལ་ཕྱོགས་ཚད་ཟེར། དཔེར་ན། ཤུགས། དེ་མིན་ཆེ་ཆུང་ཡོད་ལ་ཁ་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཚད་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། དཔེརན། བརྩོལ་བ།
༦ གྲངས་ཕྲེང༌།
གྲངས་ནི་དུས་རྒྱུན་གྲངས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ལ་ཕྲེང་ནི་མང་པོ་འཚོགས་པའི་དོན་ཡིན། དེ་ན་དེའི་དོན་ནི་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་འཚོགས་པའི་དོན་ཡིན། དཔེར་ན། 1,3,5,7,… ལྟ་བུ་ནི་ཡ་གྲངས་ཁོ་ན་ལས་གྲུབ་པའི་གྲངས་ཕྲེང་ཞིག་ཡིན།
༧ རིམ་ཁྱད་གྲངས་ཕྲེང༌།
དེ་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་གྲངས་ཕྲེང་ཞིག་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཁྱད་ཆོས་ནི་
༨ སྡུརམཚུངས་གྲངས་ཕྲེང༌།
དེ་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་གྲངས་ཕྲེང་ཞིག་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཁྱད་ཆོས་ནི་གྲངས་ཕྲེང་གི་གྲངས་ཨང་གསུམ་པ་དང་ཨང་གཉིས་པའི་སྡུར་གྲངས་དང་ཨང་གཉིས་པ་ དང་ཨང་དང་པོའི་སྡུར་གྲངས་མཚུངས་པ་ཞིག་ཡིན།
གཉིས་པ། དབྱིབས་རྩིས་བསྐོར།
འཁོན་སྟོན་དཔལ་འབྱོར་ལྷུན་འགྲུབ་
འཁོན་སྟོན་དཔལ་འབྱོར་ལྷུན་གྲུབ་ནི། ཡབ་སློབ་དཔོན་ཚེ་དབང་ནོར་རྒྱས་དང་ཡུམ་རྒྱལ་མོ་འཛོམ་གྱི་སྲས་སུ་ལྕགས་བྱ་ལོར་འཁྲུངས། ཆུང་ངུ་ནས་དམ་པའི་བག་ཆགས་སད་ཅིང་ངེས་འབྱུང་གི་ཐུགས་ཡང་དག་པ་སྐྱེས། དགུང་ལོ་བཅུ་ལོན་པའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང༌། སྐྱབས་འགྲོ་སེམས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྒོམ་ལུང་སོགས་གསན། གཞན་ཡང་གསར་རྙིང་གི་བླ་མ་འགའ་ལས་ཅི་རིགས་པའི་ཆོས་ཚུལ་ཐམས་ཅད་གསན། སྒྲའི་རི་མོ་དང༌། སྙན་དངགས། སུམ་རྟགས། གསོ་རིག་སོགས་ལའང་བསླབ་སྦྱོང་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་མཛད། ཁྱད་པར་ཡབ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ལས་སྒྱུ་འཕྲུལ་གསང་བ་སྙིང་པོ་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པ་གཡུང་སྟོན་གྱིས་མཛད་པ་དང༌། ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་པའི་ཕྱོགས་བཅུ་མུན་སེལ་སོགས་སྒྱུ་འཕྲུལ་སྐོར་གྱི་འགྲེལ་ཊཱིཀ་རྣམས་སྦྱངས་པར་མཛད་པ་ན་སྒྲོ་ཕུག་པ་ཆེན་པོའི་བག་ཆགས་སད་པས་ལམ་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་པའི་མཁས་གྲུབ་འགྲན་ཟླ་མེད་པར་གྱུར། དགུང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་པར་གནུབས་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་རྣམ་འཕྲུལ་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་ཉི་ཟླ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲུང་དུ་རྫོགས་ཆེན་ཀློང་གསལ་སྙིང་ཐིག་གི་དབང་ཁྲིད་མན་ངག་དང་བཅས་པ་གསན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་རང་རིག་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་ངོ་འཕྲོད་ཅིང་གཏིང་སླེབས། གཞན་ཡང་བཀའ་གཏེར་གྱི་ཆོས་ཤིན་ཏུ་མང་བ་དང༌། ཁྱད་པར་དོན་ཏིག་འགྲོ་བ་ཀུན་གྲོལ། ཐེག་མཆོག་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཀྱི་བཤད་ལུང་བཅས་གསན། མདོ་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཆེན་པོ་ཀུན་ལའང་གསན་བསམ་མཐར་ཕྱིན་པར་མཛད་ཅིང༌། ཆོས་གྲྭ་ཆེན་པོ་རྩེད་ཐང་དུ་གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བའི་གྲྭ་སྐོར་མཛད། བྲག་དགོན་སྤྱན་སྔ་གཞོན་ནུ་ཆོས་དཔལ་ལས་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་སོགས་གསར་རྙིང་གི་ཆོས་རྒྱ་ཆེ་བ་གསན། དགུང་ལོ་སོ་བཞི་པར་རྒྱལ་ཁང་རྩེ་བ་དཔལ་འབྱོར་རྒྱ་མཚོ་དང༌། ཆོས་ཀྱི་རྗེ་དགེ་འདུན་རྒྱལ་མཚན་པ་མཁན་སློབ་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའང་མཛད་ནས་མཚན་དཔལ་འབྱོར་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་གསོལ། དགེ་ལུགས་ཕྱོགས་ཀྱི་སྔགས་སྐོར་རྣམས་ཀྱང་གསན། གསང་ཕུ་དང་སེར་བྱེས་ཀྱི་འཆད་ཉན་སློབ་དཔོན་པའང་མཛད། རྒྱུད་གསང་བ་སྙིང་པོ་ལ་སྔར་བཤད་སྲོལ་ཆེས་དར་ཡང་ཕྱིས་ཉག་ཕྲ་བར་གྱུར་པས་རྗེ་འདི་ཉིད་མཁྱེན་པ་ཆེ་བའི་གྲགས་པས་བྲག་སྣ་ཆོས་རྗེ་ཨོ་རྒྱན་བསྟན་འཛིན་ཆེད་གཉེན་གྱིས་བྱོན་ཏེ་ཡུལ་འགྲེལ་གྱི་སྟེང་ནས་ཞིབ་པར་གསན་ཅིང་ལེའུ་ལྔ་པ་ཡན་གྱི་ཟིན་བྲིས་ཀྱང་མཛད། ཁྱད་པར་ཟུར་ཆོས་དབྱིངས་རང་གྲོལ་རྗེས་སུ་བཟུང་ནས་གསང་བ་སྙིང་པོ་གཡུང་འགྲེལ་ལས་ཉིན་རེར་ཆོས་ཐུན་གཉིས་རེ་དང༌། གཞན་ཡང་སྙིང་ཐིག་གི་སྐོར་སོགས་མཐའ་ཡས་པ་གནང༌། རྗེའི་བསླབ་སྟོན་ལྟར་ཟུར་ཆེན་གྱིས་ཆོས་གྲྭ་ཆེན་པོ་རྩེད་ཐང་དུ་གྲྭ་སྐོར་གྱི་བསྟན་པའི་རྣམ་གཞག་མཛད་པས་སྔ་འགྱུར་ལ་རྒྱུད་བཤད་མེད་དེ་འོང་སྙམ་པའི་ཕྲག་དོག་ཅན་རྣམས་ཁ་རོག་སྟེ་འདུག་གོ །འདི་ཙམ་ནས་འདུ་འཛིའི་གཡེངས་བ་སྤངས་ཏེ་ཡུལ་དེ་ཝི་ཀོ་ཊིའམ་ཕ་ཝང་ཁའི་ནགས་ཁྲོད་དུ་དབེན་པ་བརྟེན་ཅིང་བཞུགས། ཕྱག་ན་པདྨ་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་ཀྱང་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ། གསར་རྙིང་གི་དབང་ལུང་ཁྲིད་མན་ངག་གི་སྐོར་མཐའ་ཡས་པ་གསན། བླ་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ལྟར་གྲུབ་མཐའ་གཙང་མ་ཡིན་རྒྱུ་བའི་མཚན་ཉིད་པ་སྐམ་པོའི་རིགས་ཀྱི་ཤན་མ་ཤོར་བ་ད་ང༌། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ཟིན་པའི་རྗེས་དེ་འདྲའི་རིགས་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། དེ་ནས་དགུང་གྲངས་དོན་དྲུག་ལ་རྗེ་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་ཞབས་བརྟན་གྱི་གསོལ་འདེབས་མཛད་པས་ད་སྟེ་ཡུན་རིང་ཨེ་སྡོད་མི་ཤེས་ཞེས་ཞལ་གྱིས་མ་བཞེས་ནས་རྔ་ཡབ་པདྨ་འོད་ཀྱི་གཞལ་ཡས་སུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། མེ་གླང་ཟླ་བརྒྱད་པའི་ཚེས་བཅུ་གཅིག་ལ་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་དང་བཅས་གཟུགས་སྐུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་པར་གྱུར། རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱང་ཕྱག་རྫོགས་དབུ་གསུམ་གྱི་ལྟ་བ་སྤྱི་ཁྱབ་ཏུ་ངོ་སྤྲོད་པའི་ཁྲིད་ཡིག་དང༌། དབུ་མའི་ལྟ་ཁྲིད་དང༌། ཐ་སྙད་རིག་པའི་སྐོར་ཡང་མང་པོ་ཡོད་དོ།། །།བདུད་འཇོམས་ཆོས་འབྱུང་དྲངས།
རྩིས་རིག
༢ དྲང་ཐིག
གསེག་ཕྱོད་ འཁྱོག་ཐིག
ཐིག་ཐུམ།
ཟུར་གསུམ་མ།
མཉམ་འགྲོ་མཐའ་བཞི་མ།
གྲུ་ཞི་ནར་མོ།
གྲུ་ཞི་ཁ་གང་མ།
གྲུ་བཞི་ནར་གཟུགས།
གྲུ་བཞི་ལྷམ་པ།
ཀ་ཟླུམ།
གྲུ་གསུམ་ཀ་བ
གྲུ་བཞི་སྙུང་བུ
འཇོང་སྒོར་ ཟུང་ལྡན་འཁྱོག་ཐིག
འཕངས་ཐིག
མདོ་ཚེག
གསུམ་པ། རྩིས་རིག་ཐ་སྙད།
ར་སྤྲོད ལྡོག་ཕྱོགས་ དྲང་འཕྱང་
ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད།
7
འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་བ་
བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འགོས་གཞོན་ནུ་དཔལ་ནི། ཡབ་འགོས་སྟོན་འབྱུང་གནས་རྡོ་རྗེ་དང༌། ཡུམ་སྲིད་ཐར་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་ཆུ་སྤྲེལ་ལ་འཁྲུངས། སྤྱན་གཡས་མཁན་ཆེན་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང༌། ཀརྨ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལསབྱང་སྡོམ་དང་ཆོས་དྲུག་གསན། རྔོག་བྱང་ཆུབ་དཔལ་ལས་རྔོག་ཆོས་རྣམས་གསན། ཁྱད་པར་པཎ་ཆེན་བ་ན་རཏྣ་ལས་བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེ་ཕལ་མོ་ཆེའི་དབང་བསྐུར་བ་རྣམས་ཞུས། མཚན་བརྗོད་དང་དཔྱིད་ཐིག །དབང་མདོར་བསྟན། དཔེ་མེད་འཚོའི་སྦྱོར་དྲུག་རྩ་འགྲེལ་རྣམས་ཞུས་ཤིང་བསྒྱུར། རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོལ་ཆེན་སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་པ་ས་མོ་ཕག་གི་ལོར་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཞི་ཁྲོའི་དབང་དང་ཚེ་དབང༌། ན་རཀ་དོང་སྤྲུགས། ཚེ་བདག །ཡང་དག་མེ་གཅིག །རྟ་མགྲིན་རྣ་བོ་པའི་ལུགས་དང་ཟླ་རྒྱལ་ལུགས། ཕུར་པ་འཁོན་ལུགས། སེམས་སྡེ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིག་པའི་རྩལ་དབང་སོགས་སྔ་འགྱུར་རྒྱུད་སྡེའི་དབང་བཀའ་ཐམས་ཅད་མ་ཚང་བ་མེད་པ་གསན། བཤད་པའི་བཀའ་གསང་བ་སྙིང་པོའི་རྒྱུད་འགྲེལ་པ་དང་བཅས་པའི་བཤད་པ་དང༌། ལམ་རྣམ་བཀོད་ཀྱི་ཊཱིཀ་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པ། གཞན་ཡང་ཁོག་གཞུང་གསལ་སྒྲོན་སོགས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་གཞུང་ཆུང་བཞི་བཅུ་སྐོར་གྱི་བཤད་ལུང་རྣམས་དང༌། མདོ་དགོངས་འདུས། དེའི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀུན་འདུས་རིག་པ། གནུབས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཛད་པའི་མདོ་འགྲེལ་མུན་པའི་གོ་ཆ། སྒྱུ་འཕྲུལ་བརྒྱད་ཅུ་པ་དང་བཞི་བཅུ་པ། བླ་མ་གཉིས། ཡང་དག་རྩ་བའི་ལུང་རྣམས་གསན། སྙིང་ཐིག་ལ་རྩ་བའི་དབང་སྤྲོས་བཅས་སྤྲོས་མེད་བཞིའི་དབང་བསྐུར་བ་དང༌། གྲུབ་ཐོབ་མེ་ལོང་རྡོ་རྗེས་མཛད་པའི་ཁྲིད་ཡིག་གི་སྟེང་ནས་ཁྲིད་དང༌། ཨ་རོའི་ལུགས་ཀྱི་རྫོགས་ཆེན་མན་ངག་གི་ཁྲིད་ཀྱང་གསན། མདོར་ན་གསང་སྔགས་སྔ་འགྱུར་གྱི་བསྟན་པའི་བདག་པོ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཅིང༌། རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་ཞེས་གྲགས་པའི་ཕྱོགས་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་ཐོབ་ཅིང༌། ཆོས་སྤང་པའི་སྒྲིབ་པསམ་སྦགས་ཙམ་མོ། །ཞེས་གསུངས་པའང་བོད་ཀྱི་མཁས་རློམ་ཕྱོགས་ལྷུང་ཅན་འགའ་ཞིག་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་དུའང་རྗེ་འདི་ནི་གྲུབ་མཐའ་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བའི་བཤེས་གཉེན་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ཅིང་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ཀྱང་ཚད་མར་གྱུར་པའི་ལེགས་བཤད་ཆེ་བ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བོ། །རྗེ་འདིས་ཀརྨ་པ་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་ལ་སེམས་འགྲེལ་སྐོར་གསུམ་སོགས་ཆོས་བཀའ་དབང་ཁྲིད་མང་པོ་ཕུལ། ཞྭ་དམར་བཞི་པ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་མཁན་པོ་དང༌། སྒྱུ་འཕྲུལ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གསང་རྙིང་གི་རྒྱུད་སྡེ་རྒྱ་མཚོའི་དབང་བཀའ་བཤད་བཀའ། མན་ངག་གི་ཁྲིད་སོགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གནང༌། རྗེ་ཞྭ་དམར་བས་ཀྱང་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བའི་བླ་མ་གཅིག་པུར་མཛད། གཞན་ཡང་བཀའ་གཏེར་གྱི་བསྟན་པ་སྒོ་དུ་མ་ནས་སྤེལ་བཞིན་པར་དགུང་ལོ་དགུ་བཅུ་ཐམ་པ་ལྕགས་གླང་ལོར་སྐུ་གཤེགས་སོ།། །།བདུད་འཇོམས་ཆོས་འབྱུང་དྲངས།
བོད་གོས། ་་བེ་རི་འཇིགས་མེད།་
གནའ་རབས་སྲོལ་རྒྱུན་གཙང་མའི།། བོད་ཀྱི་གྱོན་ཆས་གསར་པ༎ སྲབ་འཇམ་དར་དང་གོས་ཆེན༎ དྲོ་འཇམ་བལ་དང་སྲིན་བལ༎ མེས་པོའི་ཆ་ལུགས་མ་བརླགས༎ དུས་རབས་རྗེས་ལ་མི་ལུས༎ ལྟ་ན་མིག་ལ་འགྲོ་བ༎ གོན་ན་ལུས་ལ་རན་པ༎ ཉོ་ན་གོང་ཚད་འཚམས་པ༎ བསམ་ན་སེམས་ལ་འཐད་པ༎ གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་གྱོན་ཆས༎ ནམ་ཡང་གྱོན་པ་གནང་རོགས༎
བདེན་ཁ་འབྱིན་པའི་ཐོལ་གླུ།
བདེན་ཁ་འབྱིན་པའི་ཐོལ་གླུ། རྫོགས་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡང་སྤྲུལ་འཇིགས་མེད་བློ་གསལ་དབང་པོ་མཆོག་ལ་ཕུལ་བ། _____བེ་རི་འཇིགས་མེད།
བསྟོད་པའི་མཐའ་ལ་འཛེགས་པའི་འུད་སྒྲོག་དང་༎ སྨོད་པའི་གཡང་ལ་བསྐྱུར་བའི་སྐུར་འདེགས་གཉིས༎ ཀ་དག་ཁྲེགས་ཆད་དབྱིངས་སུ་རྒྱས་བཏབ་ནས༎ འགོག་པའི་ཚིག་རྒྱན་རི་མོ་འགའ་ཞིག་སྤེལ༎
བང་བ་གསེར་ལ་བརྗོད་པའི་འུར་སྒྲོག་མིན༎ ར་གན་གསེར་དུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་བཏགས་མིན༎ བསྲེགས་བཅད་བརྡར་བའི་ངོས་འཛིན་མེད་པ་མིན༎ གསེར་གྱི་རང་མདངས་གསལ་བའི་རྫོགས་ཆེན་པ༎
ཐོས་པ་མ་བསགས་ཆོས་བཤད་ཉ་པ་མིན༎ བསམ་པས་མ་དཔྱད་རྒན་མོའི་དག་སྣང་མིན༎ སྒོམ་པས་མ་མྱངས་ཕྱི་བ་ཕུགས་ཉལ་མིན༎ ཉམས་རྟོགས་མཐའ་ལ་སོན་པའི་རྫོགས་ཆེན་པ༎
ཕ་ངོ་བུ་ཡིས་མི་ཤེས་དྭ་ཕྲུག་མིན༎ ཕ་ཤུལ་ཚ་བོས་བརླག་པའི་ཀླད་སྟོང་མིན༎ ཕ་ཆོས་གཙང་མ་རླུང་ལ་བསྐུར་མཁན་མིན༎ ཕ་རུས་རྒྱུན་འཛིན་གནང་མཁན་རྫོགས་ཆེན་པ༎
མ་གྱུར་འགྲོ་བ་རིས་སུ་བོར་བ་མིན༎ མ་རབས་སྤྱོད་པས་གཞན་སེམས་དཀྲུག་མཁན་མིན༎ མ་ཡིན་ཡིན་མདོག་བྱས་པའི་རྫུན་རྐྱལ་མིན༎ མ་ཆོས་བསྟན་པའི་བདག་པོ་རྫོགས་ཆེན་པ༎
དགེ་ཟུར་མིང་ཙམ་འདྲེན་པ་བེ་རི་འཇིགས་མེད་དབང་གིས་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱི་བོད་ཀྱི་མཐོ་སློབ་རྩོམ་རིག་བསྟི་གནས་ཁང་ནས་2014ལོའི་ཟླ 11ཚེས 19གཟའ་ལྷག་པའི་ཉིན་བྲིས།
ཇོ་ནང་
དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་པའི་བྱུང་བ་སྤྱིར་བརྗོད་པ། དེ་ལ་འདིར་རྣམ་འདྲེན་བཞི་བ་གང་གིས། གདུལ་བྱ་རིགས་ཅན་གསུམ་རིམ་གྱིས་ཞུགས་པའི་ཆེད་དུ་བཀའ་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་ལེགས་པར་བསྐོར་བ་སྟེ། བཀའ་དང་བོ་བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་དང༌། བར་བ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་འཁོར། ཐ་མ་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ཆོས་འཁོར་དང་གསུམ་ལས། འཁོར་ལོ་ཐ་མའི་རྗེས་འབྲང་གི་དབུ་མ་པ་བོད་དུ་བྱུང་བའི་ངེས་དོན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་སྡེ་གང་དག་ནི་དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་པ་ཞེས་པ་སྟེ། གངས་རིའི་ལྗོངས་སུ་ཕྱག་རྫོགས་དབུ་གསུམ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་མ། དབུ་མ་པ་ལ་ཡང་རང་སྟོང་དང༌། གཞན་སྟོང་གཉིས་ལས། ཕྱི་མ་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་གཟུང་འཛིན་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མེད་ཅིང༌། ཡོངས་གྲུབ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་སྟོན་པའི་གྲུབ་མཐའ་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་གི་དབུ་མ་ཆེན་པོའི་རང་ལུགས་འདི་ཉིད། མདོ་ཕྱོགས་ནས་རིམ་པར་བརྒྱུད་ཚུལ་དང༌། སྔགས་ཕྱོགས་ནས་རིམ་པར་བརྒྱུད་ཚུལ་དང་གཉིས་ལས།
༈ དང་པོ་ནི་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་ཁམས་དང་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་དགོངས་ནས་བཀའ་འཁོར་ལོ་གསུལ་ལེགས་པར་བསྐོར་བ་ལས། བཀའ་ཐ་མའི་རྗེས་འབྲང་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་གི་དབུ་མ་གཞན་སྟོང་ཆེན་པོའི་བརྒྱུད་རིམ་ནི། སྟོན་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་དང༌། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་མགོན་པོ། དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་སོགས་ནས་རིམ་བཞིན་གྲུབ་ཆེན་ཤ་བ་རི། མཻ་ཏྲི་བ་ཆེན་པོ། དགའ་བ་གྲགས་པ། ཁ་ཆེ་བ་འབྱུང་གནས་ཞི་བའི་ཞབས། བྲམ་ཟེ་སཛྫ་ན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་གི་དབུ་མ་གཞན་སྟོང་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་མཛད་ཅིང༌། གངས་རིའི་ལྗོངས་སུ་ལོ་པཎ་དུ་མས་གཞུང་རྣམས་བསྒྱུར་ཀྱང༌། གྲུབ་མཐའ་གཙང་མར་འཛིན་པ་གཟི་ལོ་ཙཱ་བ་དགའ་བའི་རྡོ་རྗེ། བཙན་རིགས་ཁ་བོ་ཆེ་དྲི་མེད་ཤེས་རབ། ལ་སྟོད་པ་དར་མ་བརྩོན་འགྲུས། དོལ་པ་གཉན་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས། འཇའ་སྟོད་སྐུ་མཆེད་བྱང་ཆུབ་སྐྱབས་དང༌། གཞོན་ནུ་བྱང་ཆུབ། སྐྱི་སྟོན་པ་སྨོན་ལམ་ཚུལ་ཁྲིམས། བཅོམ་ལྡན་རིག་པའི་རལ་གྲི། སྐྱི་སྟོན་འཇམ་དབྱངས་བཅས་ཡིན་ཞིང༌། ཁྱད་པར་དུ་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་གི་དབུ་མ་གཞན་སྟོང་ཆེན་པོའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་རྒྱ་ཆེར་འབྱེད་མཁན་ཁམས་གསུམ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཀུན་མཁྱེན་དོལ་པོའི་བར་དུ་ངེས་དོན་དབུ་མའི་བརྒྱུད་རིམ་བར་མ་ཆད་པར་གསལ་བར་བཞུགས་པའོ།།
༈ གཉིས་པ་སྔགས་ཕྱོགས་ནས་བརྒྱུད་ཚུལ་ནི། མཉམ་མེད་ཟས་གཙང་སྲས་པོ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཕྱི་ལོ་ནག་པའི་ཉ་ལ། དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་སྤུངས་པའི་མཆོད་རྟེན་ཆེན་པོར། དཔལ་ལྡན་རྒྱུ་སྐར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ། འཁོར་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང༌། ལྷ་ཀླུ་གནོད་སྦྱིན་འབྱུང་པོའི་ཚོགས། གཞན་ཡང་ཆུ་བོ་སིའཏའི་བྱང་ཕྱོགས་གྲོང་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་གི་མིའི་འགྲོ་བ་སྐལ་ལྡན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འདུས་པའི་དབུས་སུ། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་མཐའ་དག་གསུངས་ནས་དཔལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་གཏད། རེ་ཞིག་ཤམ་བྷ་ལ་ལས་མིའི་འཇིག་རྟེན་གཞན་དུ་མ་དར། ཤམ་བྷ་ལར་རྒྱལ་བོ་ཟླ་བ་བཟང་པོས་རྒྱུད་མཐའ་དག་གླེགས་བམ་ལ་བྲིས། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པར་མང་པོ་ཞིག་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ། དེ་ནས་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་བདུན་དང༌། རིགས་ལྡན་འཇམ་དཔལ་གྲགས་པ་སོགས་ནས་རིགས་ལྡན་རྒྱལ་དཀའི་བར་དུ་བྱང་ཤམ་བྷ་ལར་དར་བར་མཛད་དོ། །རིགས་ལྡན་རྒྱལ་དཀའི་དུས་སུ་འཕགས་ཡུལ་དུ་དར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གྲུབ་ཆེན་དུས་ཞབས་པ་ཆེན་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཤམ་བྷ་ལར་བྱོན་ཏེ་རིགས་ལྡན་རྒྱལ་དཀའ་དངོས་དང་མཇལ། དུས་འཁོར་སོགས་རྒྱུད་སྡེ་མང་པོ་ཞིག་ལས། འགའ་ཞིག་ཐུགས་ལ་བཟུང༌། འགའ་ཞིག་གླེགས་བམ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་འཕགས་ཡུལ་དུ་བྱོན། སྒོམ་པ་གཙོ་བོར་མཛད་ནས་མཐར་འཇའ་ལུས་སུ་གཤེགས། དེའི་སློབ་མ་ཤྲྭི་བྷ་དྲ་དང༌། ཤྲྭི་བྷ་དྲའི་སློབ་མ་ན་ལེན་དྲ་གཉིས་ཀྱིས་ཆོས་འདིས་ས་སྟེང་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་མཛད།
༈ བོད་དུ་དར་ཚུལ་ནི། ན་ལེན་པའི་དངོས་སློབ་ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་ཟླ་བ་མགོན་པོ་བོད་དུ་ལན་གསུམ་བྱོན། དུས་འཁོར་གྱི་དབང་རྫོགས་པར་བསྐུར། འབྲོ་ཤེས་རབ་གྲགས་ཀྱིས་ལོ་ཙཱ་བྱས་ནས་དུས་འཁོར་གྱི་རྒྱུད་དང༌། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་སྐོར་གསུམ་སོགས་ཆོས་མང་དུ་གསུངས། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་བླ་མ་ལྷ་རྗེ་སྒོམ་པ། བླ་མ་སྒྲོ་སྟོན་གནམ་བརྩེགས། གྲུབ་ཆེན་ཡུ་མོ་མི་སྐྱོད་རྡོ་རྗེ། སྲས་མཆོག་རྡར་མེ་ཤོ་ར། མཁས་པ་ནམ་མཁའ་འོད་ཟེར། ལྕམ་མ་ཅིག་སྤྲུལ་སྐུ་ཇོ་འབུམ། སེ་མོ་ཆེ་བ་ནམ་མཁའ་རྒྱལ་མཚན། འཇམ་གསར་བ་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར། ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་སྐུ་འོད་ཟེར་༼༡༢༡༤ ༡༢༩༢༽ སོགས་གྲུབ་ཆེན་རིག་འཛིན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པར་སྤེལ་བ་ལ་སྦྱོར་དྲུག་པ་ཞེས་པའི་མཚན་ཆགས། རབ་བྱུང་བཞི་བའི་༡༢༤༣ལོར་ཞང་ཀུན་སྤངས་ཐུགས་རྗེ་བརྩོན་འགྲུས་སྐུ་འཁྲུངས། ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་སྐུ་འོད་ཟེར་སོགས་བླ་མ་མང་པོ་བསྟེན་ནས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག་པའི་རྒྱུད་བཤད་མན་ངག་ལྷད་མེད་པ་རིགས་མི་འདྲ་བ་བཅུ་བདུན་༼གྱི་ཇོ་༡རྨ༢ཁྲོམ་༣ ཇོ་བོ་༤ དང༌། །འབྲོ་༥རྭ་༦ཙ་མི་༧རྡོ་རྗེ་གྲགས། ༨། །རྒ་ལོའི་གསུམ༩ ༡༠ ༡༡ དང་ཁ་ཆེ་གཉིས་༡༢ ༡༣། །བི་བྷུ་ཏི་གཉིས་༡༤ ༡༥ཆག་༡༦མན་ལུང༡༧། །༽ལྷག་གསན་ཞིང༌། གདམས་པ་སོ་སོའི་ཉམས་མྱོང་སྐུ་ཉམས་སུ་བསྟར་ཏེ་གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་མཛད། ཇོ་མོ་ནགས་སྨན་རྒྱལ་མོའི་ཇོ་ནང་ཞེས་པའི་ལུང་པར་གདན་འདྲེན་ཞུས་པ་ལྟར། ཕྱི་ལོ་༼༡༢༩༤༽ལོར་ཕེབས་ཏེ་གདན་ས་མཛད་པ་ནས་བཟུང་སྦྱོར་དྲུག་པ་ཞེས་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་འདི་ལ་ཇོ་ནང་པ་ཞེས་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ།། དེའི་སློབ་མ་བྱང་སེམས་རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་༼༡༢༥༧ ༡༣༢༠༽། བྱང་སེམས་པའི་སློབ་མ་མཁས་བཙུན་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་༼༡༢༦༠ ༡༣༢༧༽ ། འདི་གསུམ་ལ་ཇོ་ནང་ཐོག་མའི་བླ་མ་རྣམ་གསུམ་ཞེས་གྲགས་པ་ཡིན། མཁས་བཙུན་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་དངོས་སློབ་ཀུན་མཁྱེན་ཇོ་ནང་པ་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་ནི། རྔ་བོ་ཆེའི་མདོ་དང༌། གཙུག་ཏོར་རྣམ་པར་རྒྱལ་མའི་རྒྱུད་སོགས་ལས་ཇི་ལྟར་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་ཀ་ཡོ་རིའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཡབ་ཡེ་ཤེས་དབང་ཕྱུག་དང༌། ཡུམ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་ལྔ་བའི་ཆུ་འབྲུག་༼༡༢༩༢༽ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག་པར་མཁན་ཚུལ་ཁྲིམས་འོད་ཟེར་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་མཚན་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་ཞེས་གསོལ། བླ་མ་སྐྱི་སྟོན་པ་སོགས་ལས་ཕར་ཚད་མངོན་གསུམ་སོགས་གསན་པས་ཐུགས་སུ་ཆུད། དབུས་གཙང་གི་གྲྭ་ས་ཕར་ཆེར་ཕེབས་ནས་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་ཀུན་མཁྱེན་ཞེས་པའི་མཚན་ཐོགས། མཁས་བཙུན་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བཤེས་གཉེན་དམ་པ་སུམ་ཅུ་ལྷག་བསམ་སྦྱོར་གཉིས་ཀྱིས་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་དོན་མཐར་ཐུག་པ་ཐུགས་ལ་འཁྲུངས་ཤིང༌། མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པ་རང་བཞེད་རྩལ་འདོན་གྱི་ཡིག་ཆ་ཕྱོགས་སུ་ཁྱབ་པས་མཁས་པ་ཕལ་མོ་ཆེའི་བློར་མ་ཤོང་བར་རྩོད་པ་བྱུང་བ་རྣམས། རྒྱ་མཚོ་ལ་ཁ་བ་བབས་པ་བཞིན་དུ་སོང་ནས་གྲུབ་མཐའ་རྩོད་བྲལ་དུ་སོང་སྟེ། ཕྱོགས་བཞིའི་དགེ་བཤེས་མང་པོས་བསྐུལ་བ་ལ་བརྟེན། ངེས་དོན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་གསུང་རབ་ཀྱི་ཡིག་ཆ་པོད་བཅུ་ཙམ་མཛད། སློབ་མའི་ཚོགས་གྲངས་ལས་འདས་པ་ལ་མདོ་སྔགས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར། དེ་ལྟར་བསྟན་འགྲོའི་དོན་བོད་ཙམ་དུ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་དང་ཆེན་པོ་ཧོར་སོགས་ལ་ཡང་རྒྱལ་བ་རང་ཉིད་སླར་ཕེབས་པ་ལྟ་བུའི་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་ཏེ། དགུང་གྲངས་བདུན་ཅུར་སོན་པ་ལྕགས་མོ་གླང་གི་ལོའི་ཟླ་བཅུ་བའི་ཚེས་དྲུག་ཉིད་སྐུའི་བཀོད་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་བསྡུས་སོ།།
དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོའི་དངོས་སློབ་ས་སྙིང་སྤྲུལ་པ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ། ཉ་དབོན་པ་ཀུན་དགའ་དཔལ། གྲུབ་ཆེན་ཀུན་དགའ་བློ་གྲོས། འཇམ་དབྱངས་དཀོན་མཆོག་བཟང་པོ། མཁས་གྲུབ་ནམ་མཁའ་ཆོས་སྐྱོང༌། པཎ་ཆེན་ནམ་མཁའ་དཔལ་བཟང༌། ལོ་ཆེན་རངྣ་བྷ་ཊ། རྗེ་བཙུན་ཀུན་དགའ་གྲོལ་མཆོག མཁན་ཆེན་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོ། དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་རྣམ་རོལ་རྗེ་བཙུན་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའི་བར་དུ་བརྒྱུད་པ་བར་མ་ཆད་པར་བྱུང་ཞིང༌། དེ་ཡང་རྗེ་བཙུན་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའམ་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ་ནི། ཕྱི་ལོ་༡༥༧༥ ནས་༡༦༣༥བར་བྱོན་པའི་ངེས་དོན་དབུ་མ་ཆེན་པོའི་མཛེས་རྒྱན་ཞིག་ཡིན་ལ། དགུང་ལོ་གཅིག་ནས་ང་བླ་མ་གྲོལ་མཆོག་ཡིན་ཞེས་ཡང་ཡང་གསུངས་པ་དང༌། རྗེ་གོང་མའི་ལུང་བསྟན་བཞིན་ཇོ་ནང་རྗེ་བཙུན་ཀུན་དགའ་གྲོལ་མཆོག་གི་ཡང་སྤྲུལ་དུ་ངོས་འཛིན་མཛད་ནས་ཆོས་ལུང་བྱང་རྩེ་རུ་ཞབས་སོར་འཁོད། མཁས་མཆོག་བྱམས་པ་ལྷུན་འགྲུབ་དང༌། མཁན་ཆེན་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བླ་མར་བསྟེན་ནས་མདོ་རྒྱུད་མན་ངག་སོགས་ལ་གསན་སྦྱང་མཛད་པས་ལུང་རིགས་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་ཆེན་པོར་གྱུར། ཇོ་ནང་པའི་གདན་ས་མཛད་ནས་གདུལ་བྱ་རྗེས་སུ་བཟུང་ནས་སློབ་མ་མཐའ་ཡས་པ་བསྐྱངས། བསྒྱུར་བ་དང་རྩོམ་པའི་གསུང་བོད་བཅུ་ཕྲག་བཞི་ལྷག་བཞུགས། དཔལ་ཇོ་ནང་པ་དང༌། རྙིང་མ། བཀའ་བརྒྱུད། ས་སྐྱ། དགེ་ལྡན་པ་སོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིས་སུ་མེད་པར་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོས་བསྐྱངས་ཏེ། མཛད་འཕྲིན་འོད་སྣང་དཀར་པོས་རྒྱ་བོད་ཧོར་གསུམ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡི་རྒྱལ་ཚབ་འཛིན་པ་ཀུན་དགའ་རིན་ཆེན་རྒྱ་མཚོ། མཁས་གྲུབ་བློ་གྲོས་རྣམ་རྒྱལ། ཆ་ལུང་བ་ངག་དབང་འཕྲིན་ལས་སོགས་ནས་རང་ཅག་རྣམས་ལ་དབང་བསྐུར་རྒྱུད་བཤད་མན་ངག་གནང་པའི་བཀའ་དྲིན་གསུམ་ལྡན་གྱི་རྩ་བའི་བླ་མའི་བར་དུ་བརྒྱུད་པ་བར་མ་ཆད་པར་བྱོན་ཞིང་ངེས་དོན་བསྟན་པའི་སྡེ་འདི་ཉིད་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་དུ་དར་ཞིང་རྒྱས་བཞིན་པ་ལགས་སོ།།
ཉི་མ་རྫོང་།
ཉི་མ་རྫོང‎
Radio Free Asia
Radio Free Asia ༼ བོད་སྐད་དུ་ཨེ་ཤེ་ཡ་རང་དབང་རླུང་འཕྲིན་ཁང་ ༽ རླུང་འཕྲིན་ཁང་ཡིན།
ཆབ་མདོ།
ཆབ་མདོ་ས་ཁུལ།‎
སྦྲ་ཆེན་རྫོང་།
ཀྲུང་གུང་ཀྲུང་དབྱང་གི་གོ་བསྒྲིག་འོག་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་གློག་མེད་ས་ཁུལ་གྱི་གློག་ཤུགས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་པའི་རྡ་གཏོང་ཡོད་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་བཅོ་བརྒྱད་ཉིན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ནག་ཆུའི་གློག་མེད་པའི་ས་ཁུལ་གྱི་གློག་ཤུགས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་བཟོ་སྐྲུན་ལས་གཞིའི་མགོ་རྩོམ་ཡོད་པ་རེད། འདི་རྫོངས་ཀྱི་ལས་བྱེད་རྩོས་རྫོངས་ནང་གི་མི་མང་ཡོན་གྱིས་དོན་སྣང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད་ལ་འདི་ངེས་པར་དུ་ཡར་ཞུ་དང་དོན་ལེན་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བྱེད་ཐུབ་དགོས། སྦྲ་ཆེན་གི་མི་མང་ཡོངས་ལ་ཞུ་རྒྱུར་དིང་འཛམ་གླིང་གོ་ལའི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་འདོད་ན་ ན་གཞོན་ཕོ་མོའི་ཆུ་ཚོགས་ལ་དིང་ཚན་རྩལ་དང་མཐུན་པའི་སློབ་སྦྱང་སྤྲོད་ཕྱོགས་ངེས་པར་དུ་ཐུགས་ཁུར་གནང་བའི་རེ་སྨོན་ཞུ་ཧོར་དྲུག་བཅུའི་ཤེས་ཚོགས་ནས་ རེད་འདོད་ཆེན་པོའོ་ཕུལ།
མཚམས་སྦྱོར་ཁ་ཡིག
བདེན་ཁ་འབྱིན་པའི་ཐོལ་གླུ། རྫོགས་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དྲུག་པའི་ཡང་སྤྲུལ་འཇིགས་མེད་བློ་གསལ་དབང་པོ་མཆོག་ལ་ཕུལ་བ། _____བེ་རི་འཇིགས་མེད།
བསྟོད་པའི་མཐའ་ལ་འཛེགས་པའི་འུད་སྒྲོག་དང་༎ སྨོད་པའི་གཡང་ལ་བསྐྱུར་བའི་སྐུར་འདེགས་གཉིས༎ ཀ་དག་ཁྲེགས་ཆད་དབྱིངས་སུ་རྒྱས་བཏབ་ནས༎ འགོག་པའི་ཚིག་རྒྱན་རི་མོ་འགའ་ཞིག་སྤེལ༎
བང་བ་གསེར་ལ་བརྗོད་པའི་འུར་སྒྲོག་མིན༎ ར་གན་གསེར་དུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་བཏགས་མིན༎ བསྲེགས་བཅད་བརྡར་བའི་ངོས་འཛིན་མེད་པ་མིན༎ གསེར་གྱི་རང་མདངས་གསལ་བའི་རྫོགས་ཆེན་པ༎
གངས་དང་བྱེ་མའི་གསེབ་ནས་སྐྱེས་པ་མིན༎ བཅོས་མའི་དྲི་བཟང་་ཕྱི་ནས་བྱུག་པ་མིན༎ སྐྱེས་སྦྱངས་ཤེས་བྱའི་ལོ་འདབ་མེད་པ་མིན༎ ཧ་རི་ཙནྡན་ལྗོན་བཟང་རྫོགས་ཆེན་པ༎
རྒྱ་རྒན་མགོ་བསྐོར་གཏོང་མཁན་ཟོག་པོ་མིན༎ རྒྱ་མོ་ལྐོག་ཏུ་རུམ་པའི་འཆལ་ཕོ་མིན༎ ཉམས་རྟོགས་མེད་པར་རིག་མ་བསྟེན་པ་མིན༎ ངེས་དོན་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་རྫོགས་ཆེན་པ༎
ཐོས་པ་མ་བསགས་ཆོས་བཤད་ཉ་པ་མིན༎ བསམ་པས་མ་དཔྱད་རྒན་མོའི་དག་སྣང་མིན༎ སྒོམ་པས་མ་མྱངས་ཕྱི་བ་ཕུགས་ཉལ་མིན༎ ཉམས་རྟོགས་མཐའ་ལ་སོན་པའི་རྫོགས་ཆེན་པ༎
ཕ་ངོ་བུ་ཡིས་མི་ཤེས་དྭ་ཕྲུག་མིན༎ ཕ་ཤུལ་ཚ་བོས་བརླག་པའི་ཀླད་སྟོང་མིན༎ ཕ་ཆོས་གཙང་མ་རླུང་ལ་བསྐུར་མཁན་མིན༎ ཕ་རུས་རྒྱུན་འཛིན་གནང་མཁན་རྫོགས་ཆེན་པ༎
མ་གྱུར་འགྲོ་བ་རིས་སུ་བོར་བ་མིན༎ མ་རབས་སྤྱོད་པས་གཞན་སེམས་དཀྲུག་མཁན་མིན༎ མ་ཡིན་ཡིན་མདོག་བྱས་པའི་རྫུན་རྐྱལ་མིན༎ མ་ཆོས་བསྟན་པའི་བདག་པོ་རྫོགས་ཆེན་པ༎
ཡིག་དྲུག་འགྲོ་དྲུག་ཡ་དྲུག་གི་གྲངས༎ མཚོན་པའི་ཚིགས་བཅད་དྲུག་གི་རྐང་པ་ལ༎ དགག་ཚིག་སོ་དྲུག་སྦྱར་བའི་སྙན་ཚིག་འདི༎ རྫོགས་ཆེན་དྲུག་པའི་མཆོག་སྤྲུལ་ཁྱོད་ལ་ཕུལ༎
དགེ་ཟུར་མིང་ཙམ་འདྲེན་པ་བེ་རི་འཇིགས་མེད་དབང་གིས་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱི་བོད་ཀྱི་མཐོ་སློབ་རྩོམ་རིག་བསྟི་གནས་ཁང་ནས་2014ལོའི་ཟླ 11ཚེས 19གཟའ་ལྷག་པའི་ཉིན་བྲིས།
ད་ལྟའི་བྱ་བ།
<p style="font-size:20px;"> བཀུར་འོས་པའི་ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ཀྱི་རིགས་མཐུན་རྩོམ་སྒྲིག་པ་རྣམས་ལ་ཆེད་ཞུ།། <p style="font-size:20px;">རང་ཅག་གིས་ཤེས་གསལ་ལྟར།  བོད་ཡིག་གི་ཆ་འཕྲིན་ལ་གཏེར་མཛོད་ཅན་དུ་གཏོང་རྒྱུ་ནི་རིགས་མཐུན་ཡོངས་ཀྱི་རེ་བའི་ཞིང་ས་ཡིན་པ་དང་།  ཆབས་གཅིག་རྗེས་རབས་པ་ཡོངས་ལ་བཞག་པའི་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིར།  ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་འདི་སྒྲིག་ནས་རང་ནུས་ཅི་ཡོད་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་རྒྱ་མཚོ་ཆུ་ཐིགས་ལྟ་བུ་འདི་གང་ལེགས་ངང་འདི་ལ་བསྣོན་འཇུག་བྱ་རྒྱུ་ནི་ང་ཚོའི་འོས་འགན་ཆེན་པོ་ཞིག་དུ་བསྒྱུར་དགོས་ཡོད།  ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ཀྱི་བོད་ཡིག་གི་རྒྱུ་ཆ་ནི་རང་ཅག་ལ་མཚོན་ན་ཤིན་དུ་གལ་ཆེན་ཡིན་པ་དང་ཆ་འཕྲིན་དུས་རབས་སུ་གོམ་པ་སྤོ་པའི་ལམ་བུ་ཉག་ཕྲ་དེ་ཡིན་པ་རེད།   གཞན་ཡང་ནང་རྒྱལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་ཀྱི་དེ་མཚུངས་དྲ་བ་རྣམ་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ནང་དོན་ཞུགས་ཡོད་པ་དང་ཡང་ན་དྲ་གནས་ཀྱི་ས་འཕྲིན་གང་བྱུང་དེ་ལ་གནོད་པ་བྱུང་སླ་བས་འདི་ནས་བདེ་འཇགས་དང་བློ་གཟུར་བོར་གནས་པའི་རིག་གནས་ཤེས་བྱ་སོགས་སྤེལ་པར་མཐུན་རྐྱེན་ལེགས་པོ་མཁྱོངས་ཡོད།  དེ་བས་མཐུན་རྐྱེན་བཟང་པོ་འདི་ཉིད་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་དམ་འཛིན་བྱ་རྒྱུར་ཀུན་ལ་འོས་འགན་ཡོད་པ་རེད།  ང་ཚོ་ནས་བཟུང་སྟེ་འགོ་བརྩམས་ནས་རིགས་མཐུན་གང་མང་འདིའི་ཕྱོགས་ལ་ཁ་སྣོན་རྒྱག་པའི་ལས་སུ་ཞུགས་པའི་རེ་སྐུལ་དང་བཅས།།  ནམ་ཡིན་ཡང་རང་གིས་རིག་གནས་འདི་ཉིད་མ་ཉམས་གོང་སྤེལ་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་ཆ་འཕྲིན་དུས་རབས་འདི་ལ་བེད་དང་ལྡན་པའི་དོན་གཉེར་རྒྱུའི་འདུན་པ་དང་བཅས།  རིགས་མཐུན་ཡོངས་ལ་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ།
འཕགས་བོད་ཆོས་འབྱུང་།་ཡལ་འདབ་གཉིས་པ།
འཕགས་བོད་ཆོས་འབྱུང་། ཡལ་འདབ་གཉིས་པ། བེ་རི་འཇིགས་མེད།
ཡལ་འདབ་གཉིས་པ་བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་བྱུང་ཚུལ།
(༡) བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལྗོངས་ཆགས་ཚུལ།
ཞེས་སོགས་ཚད་མའི་ལུང་གིས་ཡང་ཡང་བསྔགས་པ་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་སྟོད་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་རྫིང་དང་འདྲ་བ། བར་དབུས་གཙང་རུ་བཞི་ཡུར་བ་དང་འདྲ་བ། སྨད་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་ཞིང་ས་དང་འདྲ་བ་ཞེས་རྒྱ་རབས་སོ་གསུམ་པ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐབས་སུ་ཁོར་ཡུག་དང་འབྲེལ་བའི་ཐ་སྙད་དེ་ལྟར་གྲགས་པ་བྱུང༌། ལྷག་པར་སྲོང་བཙན་གྱི་རིང་ལ་ས་ཁྱོན་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱུང་བ་ལས་ཤར་གྱི་ཆང་ལེན་དང་། ལྷོ་ཡི་བལ་ཡུལ་དང་། ཆུ་བོ་གRKཱ་ཚུན་ཆད། ནུབ་ཀྱི་ལི་ཡུལ་དང་ཀ་ཤི་སྨི་རི། བྱང་གི་སོག་པོ་སོགས་མདོར་ན་འཛམ་གླིང་སུམ་གཉིས་ཀྱི་ས་ཁྱོན་ཡོངས་རྫོགས་བོད་ཀྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་གྱུར། ད་ལྟའིི་འཛམ་གླིང་ས་ཁྲའི་གཞུང་ཐིག་(དoརྣཐྲདྲ tསྤྱཎeཔྲ) ༧༨ ཁྱ་༡༠༣ཁྱ བར་དང་། འཕྲེད་ཐིག་ (རྒཎttསྤྱརྟeཔྲ) ༢༧༣༽༤ ་-༣༧ བར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།
མདོ་རྒྱུད་ལུང་གིས་ཟིན་ཞེས་གྲགས་པ་ཡི། ། ཤེལ་དཀར་ཕྲ་ཚོམ་བསྒྲིགས་པའི་ཞིང་ཁམས་འདི། ། འཇིག་རྟེན་སྲིད་པ་རྒན་པོའི་སྐྱེས་སྐར་དང༌། ། ན་ཚོད་མཉམ་པའི་བདེན་དཔང་ཤིན་ཏུ་མང༌། །ཞེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ།།
(༢) བོད་མི་ཐོག་མ་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ། 
གདོང་དམར་བོད་ཀྱི་རུས་པའི་མེ་ཏོག་ཁམས། ། འོད་གསལ་ལྷ་དང་འབྱུང་ལSའི་སྒོ་ང་དང༌། ། དཀར་ནག་རྒྱ་དང་འཕན་མྱི་ལས་མཆེད་པའི། ། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བའི་མཁས་པ་མང་ན་ཡང༌། ། གདོད་མའི་སྤྲ་དང་སྤྲེའུའི་གནས་འགྱུར་ཏེ། ། གདུང་དྲུག་མེས་པོའི་རིགས་རྒྱུད་འཕེལ་བའི་གཏམ། ། འདི་ཀོ་ལུང་དང་སྒྲུབ་བྱེད་རིགས་པའི་ཚུལ། ། བརྟགས་ན་བདེན་པའི་དཔང་པོ་རུང་ངོ་སྙམ། །ཞེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །
(༣) བོད་ཅེས་པའི་མིང་འདི་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ཚུལ།
བོད་ཅེས་བྲོས་པའི་མིང་གི་ཟུར་ཆག་དང༌། ། བོད་པའི་རྣམ་དབྱེ་ཡུལ་ལ་བཏགས་པ་གཉིས། ། བོད་འདི་བྷ་ཊའི་ཟུར་ཆག་འདོད་པ་སོགས། ། བོད་ཀྱི་མིང་འདིའི་བྱུང་བ་གླེང་མཁན་མང༌། ། བོད་ཡུལ་ཡ་ཐོག་བསྐལ་བ་རིང་མོ་ནས། ། བོད་ཀྱི་མིང་འདི་བྱུང་བའི་ཁུངས་དང་ལུང༌། ། བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆ་སོགས། ། བོད་ཅེས་འདོགས་པའི་བདེན་དཔང་རུང་བ་སྙམ། །ཞེས་ཀྱང་སྨྲས་སོ།།
(༤) བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་བཅུ་གཉིས་དང་སིལ་མ་བཞི་བཅུ་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།
བོད་རྗེ་གཉིས་པ་མུ་ཁྲི་བཙན་པོ་ནི། ཡབ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་ཡུམ་གནམ་མུག་མུག་གམ་མུ་ཙོ་བཟའ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་དུ་འཁྲུངས། བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས། བཙན་པོ་འདིས་ས་སྨན་ཏིངཏིང་ངམ་ས་དིང་མ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། སྐུ་བོན་ཅོའུ་ལན་ཚས་མཛད། གསས་མཁར་ཁོ་མ་ནེའུ་ཆུང་བཞེངས། ཞང་ཞུང་ནས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་གཤེན་ནམ་མཁའ་སྣང་བ་གདོག་ཅན་ལ་སོགས་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་གདན་དྲངས། བོད་དུ་བོན་གྱིི་རྟེན་གཞི་ཆེན་པོ་བཞི་བཅུ་རྩ་ལྔ་བཙུགས། བོན་གྱི་གསུང་རབ་མདོ་འབུམ་རྒྱུད་མཛོད་སོགས་པོ་ཏི་མང་པོ་བསྒྱུར། ཞེས་དང༌། བོན་ཆོས་ལུང་གི་སྙིང་པོ་ལས། དག་པ་ལྷ་ཡི་ཡི་གེ་སྟག་གཟིག་སྤུངས་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། སྟག་གཟིག་སྤུངས་ཡིག་ཞང་ཞུང་ཡིག་རྒན་དུ་བསྒྱུར། ཡིག་རྒན་སྨར་སྦྲག་ཏུ་བསྒྱུརད། དེ་སྨར་ཆེ་ཆུང་དུ་བསྒྱུར། སྨར་ཆེ་དབུ་ཆེན་ནམ་གཟབ་ཏུ་བསྒྱུར། ཡིག་སྣ་འབྲུ་མ་ལས་བརྩམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སྐུ་ཕུང་མེ་ལ་བསྲེགས་པའི་དུ་བ་མཁའ་ལ་ཡལ་བས་བང་ས་ོགནམ་ལ་བཏབ་པར་གྲག
བོད་རྗེ་གསུམ་པ་དིང་ཁྲི་བཙན་པོ་ནི། སྤྱི་ལོ་སྔོན་དུས་རབས་གསུམ་པའི་ནང་ཡབ་མུ་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་། ཡུམ་ས་དིང་དིང་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་བལྟམས། གསས་མཁར་ཁོ་མ་ཡོང་རྩེ་བཞེངས། ཞང་ཞུང་ནས་སྐུ་གཤེན་ཅོའུ་སྨིན་དཀར་གདན་དྲངས། བཙུན་མོ་སོ་ཐམ་ཐམ་ཁབ་ཏུ་བསུས། རིགས་སྲས་སོ་ཁྲི་བཙན་པོ་འཁྲུངས། བང་སོ་གནམ་ལ་བཏབ་ཅིང་གནམ་གྱི་ཁྲི་གཉིས་པ་གྲག
བོད་རྗེ་བཞི་པ་སོ་ཁྲི་བཙན་པོ་ནི། སྤྱི་ལོ་སྔོན་དུས་རབས་གསུམ་པའི་ནང་ཡབ་དིང་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་། ཡུམ་སོ་ཐམ་ཐམ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། གསས་མཁར་དགུ་ར་དགུ་འཁྱུད་བཞེངས། སྐུ་གཤེན་ཅོའུ་འོད་དཀར་གྱིས་མཛད། བཙུན་མོ་དོག་མེར་མེར་རམ་སེ་བཟའ་སྨན་མོ་ཁབ་ཏུ་བསུས། རིགས་སྲས་མེར་ཁྲི་བཙན་པོ་འམ་དེ་ཁྲི་བཙན་པོ་འཁྲུངས། བང་ས་ོགནམ་ལ་བཏབ་ཅིང་གནམ་གྱི་ཁྲི་བཞི་བ་གྲག
བོད་རྗེ་ལྔ་པ་མེར་ཁྲི་བཙན་པོ་ནི། སྤྱི་ལོ་སྔོན་དུས་རབས་གསུམ་པའི་ནང་ཡབ་སོ་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་། ཡུམ་དོག་མེར་མེར་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། གསས་མཁར་ཟོ་བོ་ཁྱུང་ལག་བཞེངས། སྐུ་གཤེན་ཅོའུ་ཤངས་དཀར་གྱིས་མཛད། བཙུན་མོ་གདགས་ལྷ་དཀར་མོའམ་དར་བཟའ་མ་ཁབ་ཏུ་བསུས། རིགས་སྲས་གདགས་ཁྲི་བཙན་པོ་འམ་ཁྲི་སྤེན་ཁྲི་བཙན་པོ་འཁྲུངས། བང་ས་ོགནམ་ལ་བཏབ་ཅིང་གནམ་གྱི་ཁྲི་ལྔ་པ་གྲག བོད་རྗེ་དྲུག་པ་གདགས་ཁྲི་བཙན་པོ་ནི། སྤྱི་ལོ་སྔོན་དུས་རབས་གསུམ་པའི་ནང་ཡབ་མེར་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་། ཡུམ་གདགས་ལྷ་དཀར་མོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། གསས་མཁར་གཡུང་དྲུང་ལྷ་རྩེ་བཞེངས། སྐུ་གཤེན་ཅོའུ་ན་མི་ཆེན་གྱིས་མཛད། བཙུན་མོ་སྲིབ་ལྷ་སྔོན་མོ་ཁབ་ཏུ་བསུས། རིགས་སྲས་སྲིབ་ཁྲི་བཙན་པོ་འཁྲུངས། བང་སོ་གནམ་ལ་བཏབ་ཅིང་གནམ་གྱི་ཁྲི་དྲུག་པ་གྲག
བོད་རྗེ་བདུན་པ་སྲིབ་ཁྲི་བཙན་པ་ོནི། སྤྱི་ལོ་སྔོན་དུས་རབས་གསུམ་པའི་ནང་གདགས་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་། ཡུམ་སྲིབ་ལྷ་སྔོན་པོོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས། གསས་མཁར་ཁོམ་རུ་རིང་བཞེངས། སྐུ་གཤེན་ཅོའུ་ཞལ་དཀར་གྱིས་མཛད། བཙུན་མོས་བཙུན་རླུང་རྗེའམ་ས་བཙུན་ཀླུ་རྗེ་ཁབ་ཏུ་བསུས། རིགས་སྲས་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་འཁྲུངས། རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གི་རིང་ལ་བོན་གྱི་བསྟན་པ་གང་སར་དར་ཏེ། བླ་ན་རྒྱ་ཆེ། གོང་ན་གཉན་ཆེ། བར་ན་ཁྲིམས་དམ། འོག་ན་འབངས་སྐྱིད། བོན་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་འཕྲིན་ལས་དར་ཞིང་རྒྱས་ཟེར། འདི་ཡན་གྱི་བོད་རྗེ་རྣམས་སྲས་ཀྱིས་རྟ་ཞོན་ཐུབ་པ་དང་། ཡབ་རྨུ་ཐག་ལ་འཇུས་ནས་གནམ་ལ་གཤེགས་པ་དང་། ས་ལ་པུར་དང་བང་སོ་མེད་པས་གནམ་གྱི་ཁྲི་བདུན་ཞེས་གྲགས་པར་བཤད། དོན་དུ་རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གཤེགས་རྗེས་ཕུང་པོ་མེ་ལ་བསྲེགས་པའ་ིདུ་བ་གནམ་ལ་སོང་བ་ན། བཙན་པོ་གནམ་གྱི་རྨུ་ཐག་ལ་འཇུས་ནས་སོང་ཚུལ་དང་། བང་སོ་གནམ་ལ་བཏབ་ཅེས་བསྒྲགས་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་དང་འབྲེལ་བའི་མེས་པོའི་གདུང་བརྒྱུད་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་དང་སྐབས་དེའི་འཚོ་བའི་གནས་བབས་སོགས་དཔྱད་འདོད་པ་ཤིན་ཏུ་མང་ཡང་རེ་ཞིག་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་བྱས་སོ། ། ༢ སྟོད་ཀྱི་སྟེང་གཉིས།
བོད་རྗེ་བཅུ་དྲུག་པ་ཟྭ་ནམ་ཟིན་ལྡེ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཨེ་ཤོ་ལེགས་དང༌། ཡུམ་དམུ་ལྕམ་རྨང་ལེགས་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་གཡུང་དྲུང་རྒྱལ་པོས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཡང་བཞེངས། བཙུན་མོ་མཚོ་སྨན་ཁྲི་དཀར་བྱ་བ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ལྡེ་འཕྲུལ་ནམ་གཞུང་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་བཅུ་བདུན་པ་ལྡེ་འཕྲུལ་ནམ་གཞུང་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཟྭ་ནམ་ཟིན་ལྡེ་དང༌། ཡུམ་མཚོ་སྨན་ཁྲི་དཀར་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་མཚོ་མི་ཀུན་སྣང་གིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། བཙུན་མོ་བསེ་གཉན་མེར་མོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་སེ་སྣོལ་ནམ་ལྡེ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །
བོད་རྗེ་བཅོ་བརྒྱད་པ་སེ་སྣོལ་ནམ་ལྡེ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྡེ་འཕྲུལ་ནམ་གཞུང་བཙན་དང༌། ཡུམ་བསེ་གཉན་མེར་མོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། བཙུན་མོ་ཀླུ་ཐང་མེར་མོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས།་རིགས་སྲས་སེ་སྣོལ་པོ་ལྡེ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་བཅུ་དགུ་པ་སེ་སྣོལ་པོ་ལྡེ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་སེ་སྣོལ་ནམ་ལྡེ་དང༌། ཡུམ་ཀླུ་ཐང་མེར་མོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་ཨ་སོ་གཙུག་ཕུད་ཀྱིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། །བཙུན་མོའོ་བཟའ་རི་མོ་མཚོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ལྡེ་སྣོལ་ནམ་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །
བོད་རྗེ་ཉི་ཤུ་པ་ལྡེ་སྣོལ་ནམ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་སེ་སྣོལ་པོ་ལྡེ་དང༌། ཡུམ་འོ་བཟའ་རི་མོ་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་ཨ་ལ་ནན་ཅིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། བཙུན་མོ་ཁྲི་སྨན་རྗེ་མ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ལྡེ་སྣོལ་པོ་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་ལྔ་པ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་ཉེར་གཅིག་པ་ལྡེ་སྣོལ་པོ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་ནང་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྡེ་སྣོལ་ནམ་དང༌། ཡུམ་ཁྲི་སྨན་རྗེ་མ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་དར་མ་ཧ་རིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། བཙུན་མོ་ས་བཙུན་སྙན་རྗེ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ལྡེ་རྒྱལ་པོ་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་དྲུག་པ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་ཉེར་གཉིས་པ་ལྡེ་རྒྱལ་པོ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་དུས་མཇུག་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྡེ་སྣོལ་པོ་དང༌། ཡུམ་ས་བཙུན་སྙན་རྗེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་ད་ས་ཧ་རིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། བཙུན་མོ་སྨན་བཙུན་ལུང་གོང་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ལྡེ་སྤྲིན་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་བདུན་པ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་ཉེར་གསུམ་པ་ལྡེ་སྤྲིན་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་གཉིས་པའི་དུས་མགོ་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྡེ་རྒྱལ་པོ་དང༌། ཡུམ་སྨན་བཙུན་ལང་གོང་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་མུ་ལ་མ་ཧོས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཞིག་ཀྱང་བཞེངས། བཙུན་མོ་གཉན་བཙུན་མང་མོ་རྗེ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་རྒྱལ་ཏོ་རི་ལོང་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། བང་སོ་ཆུ་བོའི་གཞུང་ལ་བཏབ། འདི་ཉིད་ཆུ་ཡི་ལྡེ་བརྒྱད་ལས་ལྡེ་བརྒྱད་པ་ཡིན་ནོ། ། རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གཤེགས་རྗེས་སྐུ་ཕུང་ཆུ་ལ་བསྐྱུར་བ་དང་མཚན་ཟུར་ལ་ལྡེ་ཞེས་ཡོད་པས་ཆུ་ལ་ལྡེ་བརྒྱད་དུ་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་རབས་འདི་དག་གི་རིང་ལ་ཞང་ཞུང་ནས་གཤེན་རབ་བོན་གྱི་སྐུ་བོན་རེ་གདན་དྲངས་ནས་སྲིད་ཀྱི་བྱ་བ་ཆེ་ཕྲ་ཀུན་སྐུ་བོན་གྱི་ལུང་བརྟག་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་ཅིང་། རྒྱལ་སྲིད་བོན་གྱིས་སྐྱོང་བའི་བོན་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལུགས་དང་རྒྱུད་རིམ་གཏིང་ཟབ་ཏུ་ཕྱིན།
༥ བར་གྱི་བཙན་ལྔ།
དེ་ནས་བར་གྱི་བཙན་ལྔ་ནི། ཏོ་རེ་ལོང་བཙན་དང་། ཁྲི་བཙན་ནམ། ཁྲི་སྒྲ་དཔུང་བཙན། ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན། ཐོ་རི་སྙན་བཙན་བཅས་ཡིན་ཞིང་། རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གི་ལོ་རྒྱུས་རགས་ཙམ་རེ་གླེང་ན་དེ་ཡང་། བོད་རྗེ་ཉེར་བཞི་པ་རྒྱལ་ཏོ་རེ་ལོང་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་གཉིས་པའི་དུས་སྟོད་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལྡེ་སྤྲིན་བཙན་དང༌། ཡུམ་གཉན་བཙུན་མང་མོ་རྗེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུང་ཏ་ར་ལ་ཧ་རིས་མཛད་ཅིང་གསས་ཁང་ཡང་བཞེས། བཙུན་མོ་འོ་མ་ལྡེ་བཟའ་ཁྲི་བཙུན་བྱང་མ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ཁྲི་བཙན་ནམ་སྐུ་འཁྲུངས། བློན་པོ་ཐོན་མི་འབྲིང་པོ་རྒྱལ། གནུབས་སྨན་ད་རེ། སྟོང་དར་རྗེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་སྐད། འདི་མན་ཆད་འབངས་དང་གཉེན་བསྲེས་མན་ཆད་ལྡེ་སྲས་བཞག །དེ་ཡི་དོད་དུ་ལྷ་སྲས་བཙན་པོ་ཟེར། ཞེས་གྲགས། རྒྱལ་པོ་འདིའི་གཅུང་པོ་ལྟབ་ནག་བྱ་བ་ཐང་མཚམས་སུ་ཕབ། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཞང་ལྔ་གཅུང་པ་ཞེས་གྲགས། ། བོད་རྗེ་ཉེར་ལྔ་པ་ཁྲི་བཙན་ནམ་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་གཉིས་པའི་དུས་དཀྱིལ་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཏོ་རི་ལོང་བཙན་དང༌། ཡུམ་འོ་མ་ལྡེ་བཟའ་ཁྲི་བཙུན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་བོན་ཞང་ཞུམ་མུ་ཧ་ལ་རྒྱལ་གྱིས་མཛད། བཙུན་མོ་སྨན་བཟའ་ཁྲི་དཀར་ཁབ་ཏུ་བཞེས། རིགས་སྲས་ཁྲི་སྒྲ་དཔུང་བཙན་འཁྲུངས། གནུབས་གཉའ་དོར་གཙུག་དང་དབས་ཁྲི་ཟུང་མོང་ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་བློན་པོ་བྱས། བང་སོ་གངས་དཀར་རྩེ་ལ་བཏབ། རྒྱལ་པོ་འདི་ཉིད་བཙན་ལྔ་ལས་བཙན་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། ། བོད་རྗེ་ཉེར་དྲུག་པ་ཁྲི་སྒྲ་དཔུང་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་གཉིས་པའི་དུས་སྨད་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་བཙན་ནམ་དང༌། ཡུམ་སྨན་བཟའ་ཁྲི་དཀར་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། བཙུན་མོ་སྨན་བཟའ་ཀླུ་སྟེངས་ཁབ་ཏུ་བཞེས་ཏེ་རིགས་སྲས་ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། མགར་གཉའ་བཙན་ལྡོམ་བུ་དང་གནུབ་སྐྱེས་ཐོག་རྗེ་མོར་བཙན་གཉིས་ཀྱིས་བློན་པོར་བྱས། རྒྱལ་པོ་འདིའི་སྐུ་རིང་ལ་ལྷ་ཡི་རོལ་མོ་གླིང་བུ་ཅག་པར་བྱུང་། བོན་གྱི་བསྟན་པ་རྒྱས་པར་མཛད་ཅེས་གྲགས། ཞང་ཞུང་མུ་ཧ་ལ་རྒྱལ་གྱིས་མུ་མཐུད་གདུང་རབས་གསུམ་གྱི་སྐུ་བོན་བྱས། རུ་ཡོང་བཟའ་སྟོང་རྒྱལ་མོ་མཚོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། བང་སོ་གངས་དཀར་རྩེ་ལ་བཏབ། རྒྱལ་པོ་འདི་ཉིད་བཙན་ལྔ་ལས་བཙན་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །
བོད་རྗེ་ཉེར་བདུན་པ་ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན་ནི། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་གསུམ་པའི་དུས་མགོ་ཙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྒྲ་དཔུང་བཙན་དང༌། ཡུམ་སྨན་བཟའ་གླུ་སྟེངས་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། འདི་ལ་གཅུང་པོ་རྒུང་མཐའ་དང༌། སྣུབས་མཐའ། འབྲིང་སྙ། སྙ་འབྲིང་བཅས་བཞི་ཡོད་ཀྱང་ཚང་མ་ཐང་མཚམས་སུ་ཕབ། ཐང་མཚམས་ཞེས་པ་ནི་རྒྱལ་པོ་ལས་དམའ་བ་དང༌། འབངས་ལས་མཐོ་བ་ཞིག་གི་ཐོབ་ཐང་ཡིན། སྐུ་བོན་ནི་ཞང་ཞུང་མུ་ཧ་ལ་རྒྱལ་ཡིན་ཞིང་འདིས་མུ་མཐུད་གདུང་རབས་གསུམ་གྱི་སྐུ་བོན་བྱས། བཙུན་མོ་རུ་ཡོང་བཟའ་སྟོང་རྒྱལ་མཚོ་་ཁབ་ཏུ་བཞེས་ཏེ་རིགས་སྲས་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་སྐུ་འཁྲུངས། གཤེགས་རྗེས་བང་སོ་གངས་དཀར་རྩེ་ལ་བཏབ། འདི་ཡན་གདུང་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་དུ། ཆབ་སྲིད་སྒྲུངདང་ལྡེའུ་བོན་གྱིས་བསྐྱངས་ཞེས་གྲགས། རྒྱལ་པོ་འདི་ཉིད་བཙན་ལྔ་ལས་བཙན་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་འདི་དག་གི་རིང་དུའང་ཞང་ཞུང་གི་བོན་སྟོན་རེ་བཀུར་ཏེ་སྲིད་ཀྱི་སྟངས་འཛིན་སྒྲུང་སྡེའུ་བོན་གསུམ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་བའི་ཐབས་ཇུས་ཀྱང་སྒྲུང་ལྡེའུ་བོན་གྱིས་མཛད་པ་སོགས་ནི་རྒྱལ་རབས་གོང་མ་རྣམས་དང་མཚུངས་ཤིང་བོན་གྱི་བསྟན་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱས། བོད་རྗེ་ཉེར་བརྒྱད་པ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་ནི། ཡབ་ཁྲི་ཐོག་བཙན་དང་ཡུམ་རུ་ཡོང་བཟའ་སྟོང་རྒྱལ་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྤྱི་ལོ་(༢༥༤)ལོར་འཁྲུངས་པར་བཤད། གཙོ་ཡི་བོན་པོ་གཡང་སྐྱེས་དང༌། མཚོའི་བོན་པོ་འདུལ་སྲོང༌། འབྲིའི་བོན་པོ་ཤོད་དྲི་གསུམ་གྱིས་སྐུ་བོན་བྱས། གནོ་བཟའ་མང་མོ་རྗེ་ཇི་དགོས་ཞེས་པ་ཁབ་ཏུ་བསུས་སོ། །རྒྱལ་པོ་འདིའི་སྐབས་སུ་པབྲསྤྱ༣་ཏ་བློ་སེམས་འཚོ་དང་། ལི་ཡུལ་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ལི་ཐེ་སེ་གཉིས་ཀྱིས། སྐུ་རྟེན་བདེ་གཤེགས་སྐུ་ལྔའི་ལུག་སྐུ་དང་། གསུང་རྟེན། མདོ་སྡེ་ཟ་མ་ཏོག་དང་དཔང་སྐོང་ཕྱག་རྒྱ། སྙིང་པོ་ཡིག་དྲུག །ཐུགས་རྟེན། ཙི་སྒྲoཱ་མ་ཎིའི་རྐོས་ཕོར། མུ་ཌཱའི་ཕྱག་རྒྱ། གསེར་གྱི་མཆོད་རྟེན་ཁྲུུ་གང་བཅས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་ཞིང་། གསུང་རྟེན་དེ་དག་གི་དོན་འཆད་ཀྱང་བོད་དུ་ཡི་གེ་མེད་པ་དང་། རྒྱ་སྐད་ཤེས་པའི་ལོ་ཙཱ་མེད་པས། དོན་མ་གོ་བས་པབྲསྤྱཱི་ཏ་ཕྱིར་ལོག རྒྱལ་པོས་ཡ་མཚན་དུ་བརྩིས་ཏེ་དཀོར་ཁང་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ། མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེར་བྱས་པས། དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་ལོན་པར་སེའུ་སྐྱེས་བ་དང་དབུ་སྐྲ་དཀར་བ་རྣམས་ཀྱང་ནག་པོར་གྱུར། གཉེར་མ་རྣམས་ཀྱང་རང་ཡལ་དུ་སོང་ནས་གཞོན་ཤ་ཆགས། དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཐུབ་པ་བྱུང་། རྨི་ལམ་དུ་འདི་ལ་མཆོད་པར་གྱིས་དང་རྒྱལ་སྲིད་དར་ཞིང་འབངས་རྣམས་བདེ། ཁྱོད་ཀྱང་ཚེ་རིང་བར་འགྱུར་ལ། འདི་ནས་མི་རབས་ལྔའི་རྗེས་སུ་འདིའི་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ལུང་སྟོན་བྱུང་བར་བཤད། རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ། གོང་གི་རྟེན་གསུམ་དེ་དག་གནམ་ནས་ཕོ་བྲང་ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་དུ་བབ་པར་བཤད་པ་དང་། ཡང་ཆོས་རྒྱལ་ཨ་ཤོུ་ཀའི་བུ་རྒྱལ་པོ་ཛ་ཞེས་པས་ཁང་སྟེང་དུ་གླེགས་བམ་གྱི་ཆར་འབེབས་པ་རྣམས། རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེར་བཏགས་ཏེ་མཆོད་པ་ལས་གཅིག་རླུང་གི་བདས་ཏེ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་བབ་པ་མདོ་སྡེ་ཟ་མ་ཏོག་དང་། དཔང་སྐོང་ཕྱག་རྒྱ་གཉིས་ཡིན་པར་བཤད་པ་སོགས་ལས། དང་པོ་ནི་རྒྱལ་པོས་བོན་རྣམས་འགུག་བའི་ཆེད་དུ། འགྲེལ་བཤད་དེ་ལྟར་བྱས་ཡོད་སྲིད་ལ། ཕྱི་མ་ནི་ནང་ཆོས་ལ་ཞེན་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོས་དད་པའི་ས་བོན་བརྟས་པའི་ཆེད་དུ་གསུང་པ་ཡིན་སྲིད་པས། རང་རེས་དགག་པ་བྱེད་དོན་མེད་ཀྱང་། ལོ་རྒྱུས་དངོས་ཡོད་དང་ལྷ་སྒྲུང་བར་གྱི་དབྱེ་མཚམས་ཕྱེ་རྒྱུ་དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོས་རྩ་འཛིན་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་འབྱུང་རྣམས་སུ་རང་རེ་བོད་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབུ་བརྙེས་པའི་ཐོག་མའང་འདི་ནས་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །འོན་ཀྱང་བོན་སྟོན་མཆོད་པའི་ལམ་སྲོལ་ནི་མེས་དབོན་གོང་མ་ཚོ་དང་མཐུན་པར་མ་ཟད་ད་དུང་རྒྱ་བསྐྱེད་ཇེ་ཆེར་གཏོང་བར་མཛད་དོ། །རྒྱལ་པོ་འདིའི་སྐབས་སྨན་པ་དུང་གི་ཐོར་ཅོག་གིས་བོད་དུ་གསོ་དཔྱད་སྨན་གྱི་རིག་པའི་རྨང་གཞི་བརྟན་པོར་ཚུགས་པ་ཡང་བཤད་དོ། ། གཉན་བཞི། ༦ གཉན་བཞི།
(༦) བོད་སིལ་བུའི་དུས་རབས། (༨༤༦-༡༢༥༣)	དེ་ཡང་སྤྱི་ལོ་(༨༤༦)ལ་ལྷ་སྲས་དར་མ་བཀྲོངས་པའི་རྗེས་ཁོང་གི་སྲས་མངའ་བདག་འོད་སྲུང་དང་ཡུམ་བརྟན་གཉིས་བྱུང་ཞིང་། རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་མང་ཆེ་བའི་ནང་ཡུམ་བརྟན་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་མ་ཡིན་པར་ཡུམ་གྱིས་བུ་རྫུས་ཉར་ནས་རྒྱལ་སྲས་སུ་བཅོས་པར་བཤད་ཀྱང་། དོན་ལ་སྐབས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཐོག་འགོད་མཁན་ཚོས། འོད་སྲུང་གི་ཕྱོགས་བཟུང་སྟེ་འཁྱོག་པོར་བརྗོད་པ་ཙམ་ལས་དོན་ལ་གཉིས་ཀ་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་འཁྲུལ་མེད་ཡིན་ཏེ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བའི་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་ལས། ཡུམ་བརྟན་གདུང་རྒྱུད་མ་ཡིན་པར་གྲགས་ནའང་རྗེ་ཚན་དགུ་པོ་ཕལ་ཆེར་ཡུམ་བརྟན་ཡིན་ལ་གདུང་རྒྱུད་མིན་ན་རྗེའི་སོ་ཁ་གཏོར་བར་མི་འགྱུར་བས་ཆེན་ཆུན་གྱི་སྲས་གཉིས་གདུང་རྒྱུད་ཁྱད་མེད་དུ་སྣང་ལ། ཡི་གེ་དེ་དག་ཀྱང་འོད་སྲུང་ལ་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྲིས་པར་ཟད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལས་གསལ་བར་ཤེས་ནུས་སོ། བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱུད་འདི་གཉིས་ཀྱི་རིང་ལ་ནང་ཁུལ་བློན་པོ་ཚོའི་ཤུུགས་རྐྱེན་འོག་རྒྱལ་སྲིད་ལ་མ་འཆམ་སྟེ་མི་ཐོག་གསུམ་རིང་ནང་འཁྲུག་བྱུང་། མཐར་ཡུམ་བརྟན་གྱི་རྒྱུད་པས་སྲིད་བཟུང་བས་འོད་སྲུང་གི་གདུང་རྒྱུད་གཉིས་སྟོད་དུ་བྲོས། དེ་ནས་ས་ཁུལ་སོ་སོར་སྡོད་པའི་ཚོ་དཔོན་དང་ཡུལ་དཔོན་ཚོས་གྱེན་ལངས་ཀྱིས་དབུས་སུ་ནང་འཁྲུགས་ཆེས་ཆེར་བྱུང་། རིམ་གྱིས་ནང་འཁྲུགས་ཀྱི་རླུང་རླབས་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཏེ་སྤྱི་ལོ་(༨༥༧)ནས་བཟུང་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་ནས་ཀྱང་གནོན་ཐབས་མེད་པའི་འབངས་ཀྱི་གྱེན་ལངས་ཤུགས་ཆེར་བྱུང་ཞིང་གྱེན་ལངས་དེ་རིམ་གྱིས་བྱང་མཐའི་ཤ་ཅུ་དང་ལྷོ་མཐའི་འབྲུག་ཆུའི་བར་དུ་ཁྱབ་པར་བྱུང་། མཐའ་མཚམས་བརྟན་སྲུང་བྱེད་པའི་བོད་དམག་རྣམས་ཀྱང་ལྟག་ཆུ་ཆད་པའི་ཆུ་མིག་བཞིན་ནུས་ཤུཊ་ཀྱི་རླབས་རྒྱུན་ཟད། དམག་སྡེ་ཕན་ཚུན་ནང་འཁྲུགས་ནས་དམག་དཔོན་སོ་སོས་རང་འཚམས་ཀྱི་ས་ཁུལ་རེ་བཅད་བཟུང་བྱེད་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་འཆང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རྒྱའི་ས་མཚམས་ཀྱི་ས་ཁུལ་མང་པོ་རྒྱ་ལ་ཤོར། རྒྱབ་དཔུང་བརྟན་པོ་མེད་པས་དཔའ་སྟོབས་དང་ལྷག་བསམ་ཆེ་བའི་དམག་དཔོན་དུ་མ་བོད་རྒྱའི་གཡུལ་སར་འདས་གྲོངས་ཤོར། སྔོན་གྱི་མེས་དབོན་རྣམ་པའི་བང་སོ་རྣམས་བཤིགས། ས་གནས་རེར་རྗེ་དཔོན་རེ་བྱུང་སྟེ་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོ་བཅད་བཟུང་གིས་རྒྱལ་ཕྲན་གསུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་གྱེསཏེ་གཅིག་འོག་གཅིག་མི་འདུས་པ་སྲན་མ་ཐང་ལ་གཏོར་བ་ལྟར་གྱུར་ཏེ་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར། གཙང་ལྷ་བུ་དར་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། གྲོམ་པ་ལྷ་རྩེ་བཙན་པོའི་མཁར་ལ་བསྟེན། ། འབྲོ་དང་ཅོག་རོ་གཉིས་ཀྱིས་མ་ཕྱར་བྱས། ། གཙང་སྟོད་ཡུལ་དུ་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས། ། ཁ་རག་ཁྱུང་བཙན་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། འབྲང་མཁར་བྱེ་བཙན་བཙན་པའི་མཁར་ལ་བསྟེན། ། བྱང་དང་སྣང་གིས་མ་ཕྱར་བྱས་ནས་ནི། ། རུ་མཚམས་གཞུ་སྙེར་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས། ། ཐང་ལྷ་ཡ་བཞུར་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། ཟྭ་དང་དོམ་པ་བཙན་པའི་མཁར་ལ་བསྟེན། ། སྒྲོ་དང་རྨ་ཡིས་མ་ཕྱར་བྱས་ནས་ནི། ། འཕན་ས྄ུལ་ཟ་གང་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས། ། ཡར་ལྷ་ཤམ་པོ་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། སྣ་མོ་ཡར་རྩེ་མར་རྩེ་གཉིས་ལ་བསྟེན། ། མཆིམས་གཉགས་གཉིས་ཀྱིས་མ་ཕྱར་བྱས་ནས་སུ། ། ཡར་ལུངས་སྟོད་དུ་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས། ། གཏམ་ལྷ་སྤུན་དགུ་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། བྱ་ཚང་གུང་སྣང་བཙན་པའི་མཁར་ལ་བསྟེན། ། སྙེ་བ་ཤུད་པུས་མ་ཕྱར་བྱས་ནས་ནི། ། གཏམ་ཤུལ་ལྷོ་བྲག་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས། ། འཆོས་ལྷ་དཀོན་པ་ལྷ་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས། ། ཕུ་གུད་ཅོ་མཁར་བཙན་པའི་མཁར་ལ་བསྟེན། ། ཁུ་གཉགས་གཉིས་ཀྱིས་མ་ཕྱར་བྱས་ནས་སུ། ། འཆོས་སུ་རྗེ་དཔོན་ཚན་གཅིག་ཆགས་སོ་སྐད། ། དེ་ལྟར་རྗེ་དཔོན་རྗེ་ཚན་རྣམ་པ་དགུ། ། ཆོས་འཁོར་རྐྱེན་དུ་རྗེ་ལྷུ་(ལྷ)གཅིག་དང་བཅུ། ། ལྷË་ཡིས་ཞུ་བ་བྱས་ནས་ཆགས་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་།
(༧) བོད་བླ་མའི་དུས་རབས། (༡༢༥༣-༡༩༥༩)
༡ ས་སྐྱའི་གདན་རབས།
ས་སྐྱའི་གདན་རབས་ནས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་བསྡུས་ཙམ་འགོད་ན། དང་པོ་ས་སྐྱའི་གདན་རབས་ནི། སོག་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་དང་ཨུ་རུ་སི་སོགས་འཛམ་གླིང་ཕྱེད་ཀ་ལ་དྲག་པོའི་དཔུང་འཇུག་གི་ལུང་རྒྱུགས་པའི་སྐབས་དེར་རང་རེ་བོད་ཁམས་ཡོངས་རྫོགས་སོག་པོའི་དབང་འོག་ཏུ་ཚུད། བོད་མི་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་ལྷག་བསད། བསམ་ཡས་མེར་བསྲེགས་པ་སོགས་བསྟན་འགྲོ་གཉིས་ཀ་ལ་བློ་ཡུལ་ལས་འགོངས་བའི་གནོད་འཚེ་བྱས། སོག་པོ་གུ་ཏེས་ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་དང་། འགྲོ་མགོན་ཆོས་འཕགས་གདན་དྲངས་ཏེ་བཀའ་ལུང་མན་ངག་དུ་མ་ཞུས། དེ་ནས་བཟུང་བོད་འབངས་ལ་གནོན་ཤུགས་དང་མནར་གཅོད་གུ་ཡངས་སུ་བཏང་། ལྷག་པར་འགྲོ་མགོན་འཕགས་པས་ཀྱེ་རྡོ་རྗེའི་དབང་ཐེངས་གསུམ་བསྐུར་བ་ནས་རིམ་པ་བཞིན་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་དང་། ཆོལ་ཁ་གསུམ། རྒྱའི་མི་ཡུར་ཆེན་མོ་སོགས་ཕུལ་ཏེ། བོད་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་བའི་མངའ་ཁོངས་སུ་གྱུར། སེ་ཆེན་གྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་བཀའ་སློབ་ཞུ་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་སོགས་མཛད་རླབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ། འོན་ཀྱང་བླ་མ་གཤེགས་མ་གཤེགས་མཚམས་དེར་ཧོར་དམག་འབུམ་གཅིག་ཙམ་བོད་དུ་འོང་སྟེ་དཔོན་ཆེན་ཉེས་མེད་དུ་བསད། བྱ་རོག་རྫོང་ཕབ་ཏེ་གཙང་ཕྱོགས་སུ་རྡབ་སིག་ཚད་མེད་བཏང༌། སྤྱི་ལོ་(༡༢༩༠)ལོར་འབྲི་གུང་ལ་ས་སྐྱས་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་གྱི་དམག་བསྐུལ་ནས་དབུས་ཕྱོགས་སུ་བཅོམ་འཁྱེར་ཆེན་པོ་བྱས། འབྲི་གུང་པའི་དགོན་ཡུལ་ཚང་མ་མེར་བསྲེགས། དགེ་འདུན་དང་མི་སྐྱ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བསད། ལྷག་འཕྲོས་རྣམས་ཀོང་ཡུལ་དུ་བྲོས། ལོ་རྒྱུས་ཐོག་འདི་ལ་འབྲི་གུང་གླིང་ལོག་ཟེར། འབྲི་གུང་པས་ཕམ་པའི་ཞེ་ནད་ཀྱིས་ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་མ་མུཏ་ཏུག་ལ་དམག་རོགས་ཡོང་བའི་འབོད་སྐུལ་ཞུས། ས་སྐྱའི་སྲིད་འཛིན་བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྐབས་སུ་ས་སྐྱའི་གདུང་རྒྱུད་རྣམས་ནང་མ་མཐུན་པས་བླ་བྲང་ཁག་བཞིར་གྱེས་ནས་སྲིད་དབང་ཉམས་པའི་འགོ་ཚུགས་པར་གྲགས། མདོར་ན་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་ཆུ་གླང་(༡༢༥༣)ནས་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་ས་གླང་(༡༣༤༩)བར། ས་ཆེན་གོང་མ་རིམ་བྱོན་གྱིས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་བཟུང་ཞིང་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་འདི་ལ་ས་སྐྱའི་གདན་རབས་ཞེས་ཟེར། ས་སྐྱའི་སྲིད་འཛིན་རིམ་བྱོན་ནི། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ།			༡༢༥༣-༡༢༨༠ དྷ་པཱ་ལ་ར>Ä་ཏ། 					༡༢༨༠-༡༢༨༧ ཤར་པ་འཇམ་དབྱངས་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན། 		༡༢༨༧-༡༣༠༥ བདག་ཆེན་བཟང་པོ་དཔལ། 				༡༣༠༦-༡༣༢༤ བདག་ཆེན་ནམ་མཁའ་ལེགས་པ། 				༡༣༢༥-༡༣༤༣ འཇམ་དབྱངས་དོན་ཡོད་རྒྱལ་མཚན། 			༡༣༤༣-༡༣༤༤ བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་བཅས་སོ། །	༡༣༤༥-༡༣༤༩ ༢ ཕག་གྲུའི་གདན་རབས།
ཕག་གྲུའི་གདན་རབས་ནི། ས་སྐྱས་ཕག་གྲུ་ཁྲི་དཔོན་ལ་ཁྲིམས་འཁྱོག་བྱས་རྐྱེན་ཕག་གྲུས་གྱེན་ལོག་གིས་སྤྱི་ལོ་(༡༣༤༩)ལོར་གྲ་ཕྱི་དང་གོངདཀར་སོགས་ལ་དཔུང་འཇུག་གིས་ས་སྐྱའི་དམག་རྣམས་བསད་བཟུང་ཅི་རིགས་ཀྱིས་རེ་ཞིག་གཙང་གི་ཇོ་མོ་མཁར་རེག་བར་བླངས། སྤྱི་ལོ་(༡༣༥༤)ལོར་ཕག་གྲུའི་དམག་གིས་ས་སྐྱའི་དགོན་པ་མཐའ་བཞིར་སྐོར་ནས་དཔོན་ཆེན་དབང་ཕྱུག་བརྩོན་འགྲུས་གསོན་པོར་བཟུང༌། ས་སྐྱའི་བླ་དཔོན་མི་ཆེན་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ལ་ཉེས་པ་ཕབ། དེ་ནས་བཟུང་ས་སྐྱའི་སྲིད་དབང་ཕག་གྲུའི་ལག་ཏུ་ཤོར། ལྷ་ཆོས་དགེ་བ་བཅུ་དང་མི་ཆོས་གཙང་མ་བཅུ་དྲུག་ལ་གཞི་བཅོལ་ནས་ཁྲིམས་ཡིག་ཞལ་ལྕེ་བཅོ་ལྔ་གཏན་ལ་ཕབ། ཧོར་ཆས་སོགས་ཡ་མ་ཟུང་གི་ཞྭ་གོས་གྱོན་མི་ཆོག་པར་སྔར་གྱི་བཙན་པོ་རྣམ་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཆས་གོས་རིན་ཆེན་རྒྱན་ཆ་གྱོན་སྲོལ་མཐུད། ཕག་གྲུའི་སྲིད་འཛིན་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ནང་ཁུལ་མི་མཐུན་པའི་འཁྲུག་རྩོད་མང་དུ་བྱུང༌། དེ་ནས་ཕྱི་ཚུལ་ཙམ་ལས་དོན་དུ་ཕག་གྲུའི་སྲིད་དབང་རིན་སྤུངས་པའི་ལག་ཏུ་ཤོར་ཞེས་གྲགས། །ཏུའི་སི་ཏུ་བས་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་ནས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་སྡེ་སྲིད་ཕག་གྲུ་བས་བཟུང་ཞིང་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་འདི་ལ་ཕག་གྲུའི་གདན་རབས་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སྲིད་འཛིན་རིམ་བྱོན་ནི། ཏཱའི་སི་ཏུ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན། 			༡༣༤༩-༡༣༦༤ ཏཱ་སི་ཏུ་འཇམ་དབྱངས་ཤུཀྱ་རྒྱལ་མཚན།		༡༣༦༤-༡༣༧༢ སྤྱན་སྔ་གྲགས་པ་བྱང་ཆུབ། 			༡༣༧༣-༡༣༨༡ ཆོས་རྗེ་བསོད་ནམས་གྲགས་པ། 			༡༣༨༡-༡༣༨༥ མི་དབང་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན། 			༡༣༨༥-༡༤༣༢ ཝང་གྲགས་པ་འབྱུང་གནས། 			༡༤༣༢-༡༤༤༤ ཀུན་དགའ་ལེགས། 				༡༤༤༤-༡༤༥༤ ཆོས་རྗེ་ངག་གི་དབང་པོ། 				༡༤༥༤-༡༤༨༤ སྤྱན་སྔ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ།			༡༤༨༤-༡༤༩༣ རིན་སྤུངས་པ་མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེ། 			༡༤༩༣-༡༤༩༩ ངག་དབང་བཀྲིས་གྲགས་པ་བཅས་སོ། །		༡༤༩༩-༡༥༠༤ སྡེ་པ་ཆོས་གྲགས་པའི་སྐབས་ནས་མིང་ཙམ་མ་གཏོགས་གཙང་ཁུལ་གྱི་ཕག་གྲུའི་མངའ་ཐང་ཡོངས་རྫོགས་ཧ་ལམ་རིན་སྤུངས་པས་མཇུག་བསྡུས་ཟིན་པ་ཡིན། ༣ རིན་སྤུངས་གདན་རབས།
༤ གཙང་པ་གདན་རབས།
གཙང་པ་གདན་རབས་ནི། སྤྱི་ལོ་(༡༥༥༦)ཞིང་ཤག་པ་ཚེ་བརྟན་རྡོ་རྗེས་གཙང་ཕྱོགས་ཀྱི་གནད་ཡོད་མི་སྣ་དང་མནའ་འབྲེལ་བྱས་ཏེ་རིན་སྤུངས་པའམ་ཕག་གྲུའི་སྲིད་དབང་ལ་གཟན་པའི་འགོ་བཙུགས་ཤིང༌། སྡེ་སྲིད་ཕུན་ཚོགས་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་གཙང་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་ཆ་མང་པོར་དཔུང་འཇུག་གིས་གཙང་ཁུལ་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་བྱས། སྤྱི་ལོ་ ༡༦༡༨ ཀརྨ་བསྟན་སྐྱོང་དབང་པོས་དཔུང་དམག་ཁྲི་ཕྲག་ཁྲིད་དེ་དབུས་ཕྱོགས་སུ་དཔུང་འཇུག་གིས་རིན་སྤུངས་པའི་སྲིད་དབང་དངོས་སུ་མགོ་རྟིང་བསློགས་ནས་གཙང་པའི་སྲིད་དབང་བཙུགས། ལོ་དེར་སྟོད་གཙང་དམག་དང་དྭགས་ཀོང་གི་དམག་ལྟོས་ཆེ་བ་ལྷ་སར་ལྷགས། སྡེ་པ་སྐྱིད་ཤོད་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་སོགས་སེར་འབྲས་ཀྱི་གྲོས་ལ་དབང་བ་དུ་མ་ཕྱོགས་གཅིག་བྱས་ནས་ལྷ་སར་ཉིན་དང་པོར་གཙང་དམག་དང་འཐབ་ནས་ཤི་རྨས་ཚབས་ཆེར་བཟོས། གཙང་དམག་གིས་འབྲས་སྤུངས་འཇོམས་རྩིས་ཀྱིས་རྒྱབ་རིའི་རྩེར་འབྱོར་བ་དང་སོག་དམག་དང་ཐུག་ནས་གཙང་དམག་གཅིག་ཀྱང་ལྡོག་རྒྱུ་མ་བྱུང་བར་གྲགས། འོན་ཀྱང་གཙང་དམག་སྔར་ལས་གཏོས་ཆེ་བ་འབྱོར་བས་སྐྱིད་ཤོད་པ་དང་སོག་དམག་རྣམས་ཀྱང་འཕན་ཡུལ་དང་བྱང་སྟག་ལུང་ཕྱོགས་སུ་བྲོས། དྭགས་གཙང་དམག་གིས་སེ་འབྲས་བཅོམ་ཞིང་འབྲས་སྤུངས་རྒྱབ་རིར་སྐྱ་སེར་མང་པོ་བཀུམས། སྐྱིད་ཤོད་པའི་རྫོང་གཞིས་ཐམས་ཅད་བླངས་སོ། །དེ་ནས་གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་ཀྱིས་སྲིད་དབང་བཟུང་། བོད་གཅིག་གྱུར་གྱི་སྲིད་གཞུང་བཙུགས། ལོ་རྒྱུས་ཐོག་འདི་ལ་གཙང་པ་སྡེ་རབས་ཟེར། གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་རིམ་བྱོན་ནི། ཞིང་ཤག་པ་ཚེ་བརྟན་རྡོ་རྗེ།		༡༥༦༥ སkེ་སྲིད་ཕུན་ཚོགས་རྣམ་རྒྱལ། 		༡༦༡༨-༡༦༢༠ ཀརྨ་བསྟན་སྐྱོང་དབང་པོ་བཅས་སོ།	༡༦༢༠-༡༦༤༢ ༥ དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་།
གངཾས་རི་ལས་ཆད་གངཾས་ཀྱི་སེRKེ་གངཾས་ཀྱི་རི་ལ་གནས་པའི་རལ་ཚོགས་གངཾས་ལ་བསིགས།། སཾ་གཞི་འཛིན་པའི་སཾ་སྐྱོང་ཕལ་ཆེར་སཾ་འོག་བཅིངས་ཏེ་སཾ་ཆེན་འགྲམ་པའི་ཐིག་ལེ་ངོས།། སྟོཾང་སྡེ་དྲུག་ཅུའི་རྐང་རྡུལ་དང་འགྲོགས་སྟོཾང་གསུམ་དབང་བའི་སྟོཾང་གི་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་ནས།། མི་བརྟན་སྲིད་པའི་འཇའ་ཟམ་འཁྱོག་པོ་རྡོག་སྣེ་འདྲེན་པའི་ཚུལ་དེས་སུ་ཡང་ཅིས་མ་བསླུས།།
རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དང་གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཕན་བདེའི་འབྱུང་གནས་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་པའི་ཆོས་འབྱུང་ཛམ་བུའི་གསེར་གྱི་འཁྲི་ཤིང་ལས་བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཆགས་ཚུལ་གྱི་ཡལ་འདབ་སྟེ་གཉིས་པའོ།།།།
ཀླུ་ཀུན་ཏུ་དགའ་བའི་ཚིག་བཅད་གཞན་ཁག་གཅིག་གི་འགྲེལ་བརྗོད།
བེ་རི་འཇིགས་མེད།