cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ར་རྒྱ་དགོན།
ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས།
རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ལྕགས་ལུག་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༠༧ ལོའི་ས་ག་ཟླ་བའི་ཡར་ཚེས་ནས་མགོ་བརྩམས་མཐིང་ཤོག་ལ་གསེར་སྦྱངས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་བཀའ་འགྱུར་ཆེན་མོ་གསར་དུ་བཞེངས་ཤིང།  ཆུ་བྱ་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༡༣ ལོར་སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་གི་ཁྲི་རབས་ཞེ་བཞི་བའི་ཁྲི་འཕང་ལ་མངའ་གསོལ། །  མེ་བྱི་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༡༦ ལོར་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེའི་པར་ཤིང་གསར་བཞེངས་ཀྱི་ལས་གྲྭ་ཚུགས་བཞིན་ཡོད་པས་དགོངས་ཁྲོལ་ཞུས་པ་དང༌། ཆེ་ཤོས་རིན་པོ་ཆེ་ཁྲི་བར་བསྐོ་བཞག་གནང༌། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ཤིང་ཕོ་ཁྱི་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༡༣ ལོའི་བོད་ཟླ་བཅུ་བའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ་ལ་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོའི་དགོངས་རྫོགས་སུ་དམིགས་ཏེ་མདོ་སྡེ་བསྐལ་བ་བཟང་པོའི་དབུ་ནས་བཟུང་སྟེ་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་ཆེན་མོའི་པར་བརྐོའི་ལས་གྲྭ་གསར་དུ་ཚུགས་ཤིང༌། སྤྱི་ལོ་ ༡༨༡༩ ལོར་མཇུག་ཡོངས་སུ་གྲུབ། བཀའ་འགྱུར་པར་ཤིང་འདིའི་མ་དཔེ་ལ་བཀའ་འགྱུར་པར་མ་བཞི་ཙམ་ལས་བདམ་གསེས་ཀྱིས་སྡེ་དགེའི་བཀའ་འགྱུར་གཞིར་བཟུང་ཐོག་རྗེ་ཉིད་དང༌། སྔགས་རམས་པ་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ། སེར་བྱེས་བཀའ་བཅུ་བ་བྱམས་པ་དཔལ་འབྱོར་སོགས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པར་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་མཁས་པ་བཅུ་ཕྲག་དུ་མས་ཤོག་བུ་རེ་རེ་ལའང་ཞུ་དག་ལན་བདུན་ཙམ་རེ་མ་བྱས་པ་མེད་པས་བོད་ཀྱི་བཀའ་འགྱུར་པར་མ་རྣམས་ལས་དག་ཤོས་སུ་གྱུར་བས་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མས་ཀྱང་། ཤིན་ཏུ་དག་པར་བྱས་པའི་མཛད་པ་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅེས་གསུངས། གཞན་ཡང་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་གསུང་འབུམ་དང་། རྗེ་བཙུན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་འབུམ་སོགས་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གསུང་རབ་བགྲང་ལས་འདས་པའི་པར་ཤིང་བཞེངས།
རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ས་སྟག་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༡༨ ལོར་རེབ་གོང་རོང་པོ་དགོན་ཆེན་བདེ་ཆེན་ཆོས་འཁོར་གླིང་གི་ཁྲི་བར་བཞུགས།
རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ལྕགས་སྦྲུལ་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༢༡ ལོར་སོག་ཡུལ་དུ་ཕེབས།  སོག་ཡུལ་ནས་ཨོའུ་ཤིན་དགོན་པ་དང༌། ཨོ་ཐོག་དཱ་བཻ་ལི། དཱ་ལང༌། བཀྲ་ཤིས་ཆོས་གླིང་དགོན་པ།  དཱ་ལིང་གི་ཐུས་ལག་ཆིའི། ཧང་གིན་ཨོའུ་ཤིན་ཇ་སག ཐོ་དེའུ་ཐུ་ས་ལག་ཆིའི་སོགས་སོག་ཡུལ་གྱི་དགོན་སྡེ་རྣམས་དང་ཞིང་ཆེན་སོ་སོས་དཔོན་ཁག་གི་གདན་འདྲེན་ལྟར་ཕེབས་ནས་སྔ་ཕྱིར་དབང་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་དང༌། དུས་འཁོར་དབང་ཆེན། བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་དང་ཀུན་རིག་སོགས་ཟུར་བཀའི་དབང་ལུང་པོ། ལམ་རིམ་བདེ་ལམ་གྱི་ཁྲིད་རྒྱས་པ་སོགས་བསྩལ་ཞིང༌། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་ཞིག་གསར་འཛུགས་མཛད་དེ་བཅའ་ཡིག་གསར་རྩོམ་མཛད། ཨོ་དཱ་ལེ་བེའི་དགོན་གནས་སྤོས་ཏེ་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འབར་གླིང་ཞེས་མཚན་བཏགས།
སྤྱི་ལོ་ ༡༨༢༣  ལོར་རང་དགོན་དུ་ཕེབས། དུས་སྐབས་དེ་དག་ལ་མདོ་སྨད་དུ་རྗེ་འདི་པ་དང༌། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་དང༌། དབལ་མང་པཎྜི་ཏ་སོགས་འཇམ་མགོན་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ཏུ་གྱུར་བའི་དམ་པ་རྣམས་ཞལ་འཛོམས་པའི་དུས་སྐབས་ཡིན་ཞིང༌། གུང་ཐང་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་དང་རྗེ་འདི་བ་ལྷ་མོ་གསེར་ཁྲི་དགེ་འདུན་མཁྱེན་རབ་སོགས་ཕན་ཚུན་ལ་ལེགས་བཤད་ཀྱི་སྐྱེས་བསྐུར་རེས་དང་ཐུགས་དམ་མཉམ་འདྲེས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་དང༌། སོག་ཡུལ་བཅས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཡབ་རྗེ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་གསེར་སྦྱངས་ལྟ་བུས་ཁྱབ་པར་མཛད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་བ་ནི་ཕྱི་རབས་པ་དག་གི་བཀའ་དྲིན་གྱི་ཡུལ་དུ་ཆེ། སྐབས་དེའི་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་གི་ཆོས་སྡེ་ཕལ་མོ་ཆེའི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་བཤེས་གྲྭ་མང་བཅས་རྗེ་འདིའི་དངོས་སློབ་ཏུ་མ་གྱུར་མེད་པའི་ཚོད་དུ་ཡོད་མོད་རེ་རེ་ནས་བྲི་བར་མང་དུ་དོགས་ལ། སློབ་ཚོགས་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་ཁྲོད་ཆུང་དུས་ནས་སྤྱན་གྱི་འབྲས་བུ་ལྟར་བསྐྱངས་པའི་ཞལ་སློབ་གཙོ་བོ་ནི་རྗེ་གསེར་ཁང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཡིན་པར་བཤད། སྒྲ་སྙན་སྨན་རྩིས་སོགས་རིག་གནས་ཁྲིད་རྒྱུན་ཡང་མང་དུ་སྤེལ་བས་རྗེ་འདིའི་དངོས་སློབ་རོང་པོ་དགོན་ཆེན་གྱི་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་བིས་པ་མི་ཕམ་ཟླ་བ་དང༌། ཨ་ཀྱཱ་ཡོངས་འཛིན་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས། བཀའ་བཅུ་དགེ་འདུན་ཤེས་རབ་སོགས་གནས་ལྔ་རིག་པའི་མངའ་བདག་ཏུ་གྱུར་བ་མང་དུ་བྱུང༌།
རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ཤིང་སྤྲེལ་སྤྱི་ལོ་ ༡༨༢༣  ལོའི་མགོ་ཙམ་ནས་སྐུ་བསྙུང་བཞེས་ཤིང༌། ཉིན་གཅིག་ཁྲི་གུང་ཐང་བ་རིན་པོ་ཆེ་དགོངས་པ་གཞན་དུ་གཤེགས་པ་གསན་པས། ངེད་རྣམ་གཉིས་ནས་ལོ་རྒན་པ་ནི་ང་ཡིན་ཏེ། ཁོང་ཕེབས་ཚར་བ་རེད། ང་ནི་ད་དུང་ལུས་འདུག་པ་འདི་ཨང་གསུངས་ནས་ཐུགས་སྐྱོ་ཉམས་ཆེ་བ་མཛད། ཉིན་ཞིག་འབྲོམ་སྟོན་པ་ཤྭ་བ་ཞིག་ལ་ཆིབས་ཏེ་ཕེབས་འདུག་གསུངས་ནས་ཐུགས་དགྱེས་ཉམས་ཆེས་ཆེར་མཛད་ཅིང་ཧོར་ཟླ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉེར་གཉིས་ཀྱི་ཐོ་རེངས་ལ་དགོངས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ཏོ། །
རྗེ་འདི་ཉིད་གྲྭ་ས་ནས་ཕེབས་རྗེས་ཙམ་ལ་གཞུང་འགའ་ཞིག་རྩོམ་པར་དགོངས་ཚེ། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོས་ཁྱེད་ཀྱིས་གཞུང་རྩོམ་འདྲ་བྱས་ན་དགོན་པ་འདིར་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལེགས་བཤད་ལ་ས་རྡུལ་ཆགས་པའི་ཉེན་འདུག་པས་མ་རྩོམ་གསུངས་པས། དེ་ནས་བཟུང་གཞུང་ཆེན་མོའི་འགྲེལ་བ་རྩོམ་པར་དེ་ཙམ་མི་དགྱེས་ན་ཡང༌། དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་བཤད་ཁྲིད་ཅིག་གི་སྐབས་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཟིན་བྲིས་སུ་བཏབ་པ་༼དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་ཟབ་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་སྒྲོན་མེ་༽དང༌། བརྒྱད་སྟོང་བའི་བཤད་ལུང་གནང་སྐབས་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་སུ་བཏབ་པ་༼བརྒྱད་སྟོང་བའི་བཤད་ལུང་༽ ༼སྒྲོལ་བསྟོད་གདུང་རྔའི་སྒྲ་དབྱངས༽ ༼མན་ངག་ཐིག་རྩ་ཟུང་འཇུག་བགྲོད་པའི་ཐེམ་སྐས་༽  ༼གྲུབ་ཆེན་ལཱུ་ཨི་བའི་ལུགས་ཀྱི་བདེ་མཆོག་ལྷ་སོ་གཉིས་པའི་ནང་ཐིག་འདེབས་ཚུལ་༽ ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོའི་རྣམ་ཐར་གསོལ་འདེབས་༼བླ་མའི་བྱིན་རླབས་མྱུར་འཇུག༽ ༼རྡོར་དབྱིངས་ཀྱི་ཆོ་ག༽   ༼ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་མངོན་རྟོགས།༽ མདོ་སྨད་ཀྱི་སྙན་ངག་པའི་ཁྲོད་ཕོ་ཉ་འཕྲིན་དུ་བསྐུར་བ་ཐོག་མར་བརྩི་རུང་བའི་༼འཕྲིན་ཡིག་ངང་པའི་རྒྱལ་བོ།༽ ༼ལམ་རིན་ཟིན་བྲིས།༽ ལྷ་མཆོག་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་རའི་གསོལ་མཆོད་༼བཀྲ་ཤིས་དགེ་མཚན་ཆར་འབེབ༽ མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སོགས་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དྲི་བ་མང་དུ་བྱུང་བའི་དྲིས་ལན་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་༼ཤིང་བཟའི་དྲིས་ལན།༽ ༼ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་གི་དབང་བཞི།༽ ༼སྒྲོལ་མའི་རླུང་རྟ།༽སོགས་པོ་ཏི་འགའ་ཤས་བཞུགས།
ད་ལྟ་ཡང་སྐྱབས་རྗེ་ཤིང་བཟའ་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོག་སྤྲུལ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་གིས་སེར་བྱེས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་དུ་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔ་ལ་ཐོས་བསམ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་དགེ་བཤེས་ཀྱི་མཚན་བཏགས་བཞེས་ཤིང་། བསྟན་འགྲོའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད་བཞིན་བཞུགས་པ་ལགས་སོ། །
རྗེ་གསེར་ཁང་བ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ།
རྗེ་བཙུན་གསེར་ཁང་བ་ཞུ་བ་འདི་ཉིད་མདོ་སྨད་ཨ་རིག་ཆུ་སྟོད་དུ་ཡབ་ནོའི་རིགས་དང་། ཡུམ་ཛ་ཏི་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ལྕགས་བྱི་（༡༧༨༠）ལོར་སྐུ་འཁྲུངས་། དགུང་ལོ་བདུན་པ་ལ་ཀ་ཀོར་སྤྲུལ་སྐུའི་དྲུང་ནས་རབ་བྱུང་དང་དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་སྡོམ་བཞེས་། མཚན་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་གསོལ་། དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ཐོག་རྭ་རྒྱ་སྒར་གྱི་ཆོས་གྲྭར་ཞུགས་ནས་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔར་གསན་བཞེས་མཛད་། དགུང་ལོ་ཉི་ཤུ་ཐམ་པར་ཤིང་བཟའ་པཎྜ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་ཀྱི་དྲུང་དུ་བསྙེན་རྫོགས་བསྒྲུབས་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཤིང་བཟའ་རྡོ་རྗེ་འཆང་དང་རྭ་བླ་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་དབང་ལུང་ཡོངས་རྫོགས་གསན་། དགུང་ལོ་ཉེར་དྲུག་ཐོག་དབུས་གཙང་དུ་ཕེབས་ནས་རྒྱལ་དབང་མཆོག་དང་མཇལ་། ཕྱིར་ཕེབས་རྗེས་རྭ་རྒྱའི་ཉེ་འགྲམ་རྒོད་པོ་རྫོང་དང་། གསེར་ཁང་རྩེའི་སྒྲུབ་གནས་སོགས་ཁག་བརྒྱད་ལ་སྐུ་མཚམས་སུ་བཞུགས་། ལྷག་པར་དུ་གསེར་ཁང་ལ་འདག་སྦྱར་གྱིས་ལོ་མཚམས་ཁ་ཤས་གནང་བས་གསེར་ཁང་བར་གྲགས་། རོང་པོ་དགོན་ཆེན་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་གྲྭ་བཙུགས་། ཙོང་ཆུ་བྱང་རྒྱུད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་མཆོད་རྟེན་ཐང་དང་། དགོན་ལུང་། གསེར་ཁོག་སོགས་སུ་ཕེབས་ཏེ་དབང་ལུང་སོགས་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་། དེ་ནས་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་གནས་མཇལ་དུ་ཕེབས་། པེ་ཅིང་དུ་ཙན་དན་གྱི་ཇོ་བོ་མཇལ་། སྤྱིར་རྗེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིགས་བྱེད་བསྙེན་ཆེན་ཐེངས་འགའ་ཤས་དང་། སྐྱ་ཕྱག་བུམ་སུམ་ཅུ་ཙམ་གཏོང་བ་གནང་། མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་གི་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་སྡེ་མང་པོར་ཞབས་ཀྱི་བཅགས་ཏེ་ཐུབ་བསྟན་སྙིང་པོ་རྗེ་བླ་མའི་ལུགས་བཟང་བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་ནས་མཛད་རྗེས་མཆོག་ཏུ་ཆེ་། གསུང་རྩོམ་ལ་མཚོན་ན་《བདེ་མཆོག་ལཱུ་ཨི་པའི་ཆོ་ག་བསྡུས་པ་འདོན་ཚུལ་ནག་འགྲོས་སུ་བཀོད་པ་དངོས་གྲུབ་བདེ་ཆེན་འབྱུང་གནས་》《བདེ་གསང་འཇིགས་གསུམ་གྱི་བསྙེན་ཆེན་》སོིགས་ཀྱི་སྔོན་འགྲོའི་རིམ་པ་རྣམས་བླ་མཆོད་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཀྱི་སྟེང་ནས་བསགས་ཚུལ་ནག་འགྲོས་སུ་བཀོད་པ་མཆོག་དམན་ཀུན་གྱི་ཁྱེར་བདེ་དངོས་གྲུབ་ཀུན་འབྱུང་》《བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་བསྙེན་ཡིག་ཡང་གསལ་སྒྲོན་མེ་》དང་《བསྙེན་ཆེན་གྱི་ཐོ་ཡིག་བདེ་ཆེན་མཆོག་སྦྱིན་》སོགས་ལྗགས་རྩོམ་མང་དུ་བཞུགས་། དགུང་ལོ་རེ་དགུ་ལ་ཕེབས་པ་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་ས་སྤྲེལ་（༡༩༤༨）ལོ་སྤང་ལུང་རི་ཁྲོད་དུ་སྐུ་བཤེགས་། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཕྱག་མཛོད་བྱམས་པ་གསུང་རབ།
ཕྱག་མཛོད་བྱམས་གསུང་རབ། གནས་ལྔ་རིག་པའི་དབང་ཕྱུག་ཕྱག་མཛོད་བྱམས་པ་གསུང་རབ་མཆོག་ནི་ཡབ་ཨ་རིག་རྒྱབ་ཚང་ཙིག་དམར་དང་། ཡུམ་དམེར་སྐ་བཟའ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ལྕགས་ཕག་སྤྱི་ལོ1791ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། ཁོང་སྐུ་ན་ཕྲ་བའི་དུས་ནས་ཀྱང་ཐུགས་རིག་རྣམ་པར་བཀྲ་བས་གཞན་ ཕལ་བ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། ཨ་རིག་རྭ་རྒྱ་དགོན་པར་ཚོགས་ཞུགས་ གནང་། ཨ་རིག་ཁྲི་རྒན་བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་། མཚན་བྱམས་པ་གསུང་རབ་ཏུ་གསོལ། དེ་ཉིད་ལས་གཞན་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་ པའི་བཟོ་དང་གསོ་བ་རིག་པ། ངག་གི་རིག་བྱེད་ཀྱི་དྭངས་མ་སྙན་ངག་དང་ མངོན་བརྗོད། གཞན་ཡང་ཟློས་གར་དང་སྐར་རྩིས་འབྱུང་རྩིས་སོགས་ཤེས་ བྱའི་གནས་ཀུན་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་ཞིང་། རྗེ་ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་སོགས་ལ་གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔ་དང་། གསང་སྔགས་རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་ དབང་ལུང་མན་ངག་སོགས་མཐའ་ཡས་པ་གསན་ཅིང་། སྐྱབས་རྗེ་གསེར་ཁང་བ་ལས་རྗེའི་ལམ་རིམ་དང་། འབྲེལ་བ་བཞི་སྦྲགས། གཡུ་ཐོག་སྙིང་ཐིག་གི་སྨན་དབང་སོགས་ཟུར་ དབང་མཐའ་ཡས་པ་གསན། གཞན་ཡང་བཅའ་འབུད་རྡུང་གསུམ་དང་། གར་དབྱངས་ཐིག་རྡུལ་སོགས་ལ་ཡང་བསླབས། སྤྱི་ལོ1827ལོར《ཕྱི་དུས་ ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐར་རྩིས་ཀྱི་རི་མོས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་རིགས་ལྡན་སྙིང་གི་ཐིག་ལེ》ཞེས་པ་བརྩམས་གནང་མཛད། ལོ་རེ་བཞིན་གླང་རྩིས་འགྲེམ་སྦྱོར་དང་ ལི་ཐོ་གསར་སྤེལ་གནང་། གསོ་དཔྱད་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནང་ནས་འགྲོ་བ་ནད་ པ་གྲངས་མེད་པ་འཆི་བདག་གི་གཡུལ་ལས་བསྐྱབས། རྒྱ་གར་དང་། སོག་པོ། རྒྱ་ནག་བཅས་མི་རིགས་གཞན་གྱི་སྐད་དང་ཡིག་རིགས་ལ་རྨོངས་པ་མེད་པར་གྲགས་ལ། ལུགས་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ལ་ཐུགས་དཔྱོད་ཤིན་ཏུ་མཁས་པས་ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏའི་ཕྱག་མཛོད་ཀྱི་ཐུགས་འགན་ཕྲག་ཏུ་བཞེས་པས་མཚན་ལ་ཡང་ཕྱག་མཛོད་དུ་གྲགས་ལ། ཨ་རིག་རྭ་རྒྱ་དགོན་གྱི་དཔྱོད་ལྡན་ཆེ་དགུའི་གཙུག་རྒྱན་དུ་གྱུར། ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་སྐུ་གཤེགས་པའི་དགོངས་ རྫོགས་དང་། དེའི་ཡང་སྲིད་ཤིང་བཟའ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ངོས་འཛིན་ཁྲི་འདོན་ བདག་སྐྱོང་སོགས་ཀྱི་སྐུ་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས། དགོན་འདིར་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེངས་པ་དང་། གསུང་རབ་པར་བརྐོ། འདུས་གྲྭ་སྤྱིའི་ ཆོས་མཐུན་གྱི་འཚོ་བའི་མཐུན་སྦྱོར། དགོན་སྡེ་གཞན་དང་བླ་དཔོན་ཆེ་དྲག་རྣམས་ཕན་ཚུན་འགྲོ་འོང་སྐྱེལ་བསུ། འཕྲིན་གཏོང་སོགས་ལས་དོན་མཐའ་དག་ལ་མཛད་རྗེས་ཤིན་ཏུ་ཆེ། གསུང་རྩོམ་གྱི་གཙོ་བོ་རྩིས་ཀྱི་སྐོར་རྣམས་འཕྲིན་ལས་ཆེ་སྟེ། 《རིགས་ལྡན་ སྙིང་ཐིག》དེ་ཉིད་སྔར་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་ཤིང་པར་བཞུགས་པ་དུས་ཟིང་སྐབས་མཇུག་བྱང་ཤོག་ལེབ་གཅིག་སྟོར་བར་གྱུར། སླད་ནས་རབ་རྒྱལ་མེ་ཡོས་ 1927ལོར་སྨན་རྩིས་མཁྱེན་རབ་ནོར་བུས་རྩིས་མགོ་བསྟུངས་ཤིང་དཔར་ཏུ་ བཏབ་ནས་མཇུག་བྱང་དུ། རྩིས་གཞི་ལྷ་ཡི་སྐྱེད་ཚལ་ལས། ། རིགས་ལྡན་ སྙིང་གི་ཐིག་ལེ་འདི། ། ཨུ་དུམ་ཝ་ར་ལྟར་མཐོང་ནས། ། དང་བའི་ཡིད་ཀྱིས་བླངས་ཏེ་བསུས། ། གཞི་རྩ་བཞག་ཐོག་མཆོད་བརྗོད་ཕྲེང་། ། འཁྲུགས་པ་བསྡེབས་ཤིང་རྩིས་མགོ་བསྟུངས། །ཞེས་སོ། ། རབ་རྒྱལ་མེ་སྟག་ལ་རྩིས་རམས་པ་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོའམ་མཚན་གཞན་ཧྭང་སྨིན་ཞིན་དང་། ཁྲིན་ཅེའུ་ཅིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་བསྒྱུར་ཡིག་དང་ལྷན་ཅིག་པེ་ཅིན་མི་རིགས་དཔེ་བསྐྲུན་ཁང་ནས་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་གྱིས་ལྕགས་པར་དུ་བཏབ། རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་ནའང་འདིའི་པར་གཞི་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་པར་ཐོས། གཞན《ཉིན་བྱེད་སྣང་བ་ལས་བཤད་པའི་ཞག་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་གསལ་ བར་སྟོན་པ་ དྭངས་ཤེལ་མེ་ལོང་བཀླགས་པའི་ཀུན་ཤེས》ཞེས་པ་དང་། 《ནག་རྩིས་ཀྱི་སྔོན་འགྲོ་རེའུ་མིག་བཅས། 《དཔལ་གཡུལ་ལས་རྣམ་པར་ རྒྱལ་བའི་རྒྱུད་དོན་དབྱངས་འཆར་ཆེན་མོ》ཞེས་བམ་ཚད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞིག་ སྔར་མགོ་ལོག་ཁང་སར་དཔོན་ཚང་དུ་ཡོད་སྐད་དེ་ད་ལྟ་མ་ངེས།
རྭ་རྒྱའི་བཀའ་འགྱུར།
རྭ་རྒྱ་བཀའ་འགྱུར་པར་མ། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ཤིང་ཁྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ༡༨༡༤ལོར་མདོ་སྨད་ཨ་རིག་རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་གདན་ས་བ་ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་ཞལ་བཀོད་ལྟར་སྦྱིན་བདག་མཛད་དེ<<སྡེ་དགེ་བཀའ་འགྱུར>>དཔར་མ་གཞིར་བཟུང་ནས་དཔར་བརྐོ་གནང་བ་ལོ་ངོ་དྲུག་གི་རིང་བཀའ་འགྱུར་ཁ་ཚང་དཔར་བརྐོས་གྲུབ་ནས་རྭ་རྒྱའི་དཔར་ཁང་ཆེན་མོར་བཞུགས་པ་དང་། འདིའི་དཀར་ཆག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་བསྟན་པའི་ཉི་མས་མཛད་པ་<<མདོ་རྒྱུད་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱ་ཅིག་ཅར་འབྱེད་པའི་ལྡེ་མིག>>ཅེས་པར་བཞུགས།
གནས་གཙང་མའི་ས་ལྔ་
མི་ཆེ་བ། མི་གདུང་བ། གྱ་ནོམ་སྣང་བ། ཤིན་ཏུ་མཐོང་བ། འོག་མིན་ཏེ་ལྔ།
གནས་གཙང་མའི་ལྷ་
གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་གནས་རིས་བཅུ་བདུན་དུ་ཕྱེ་བའི་ནང་གསེས་ཤིག་
གནས་ཚུལ་ངེས་བསྲིངས་དགོས་རྒྱུ་
གནས་ཚུལ་ངེས་པར་དུ་ཞུ་དགོས་པ།
གནས་ཞིང་རྒྱུ་བའི་སྐྱེ་རྒུ་
འཚོ་ཞིང་གནས་པ་དང། འགྲོ་འོང་བྱེད་པའི་སྐྱེ་བོ་མི་ཡི་རིགས།
གནས་བཞི་
ཁྱིམ་ན་གནས་པ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ། ནགས་ཁྲོད་ན་གནས་པ། སློང་བ་པ་བཅས་དང། ཡང་འདྲེན་ཚུལ་གཞན་ཞིག་ནི། ལུས། དུས། ཡུལ། རླུང་གི་གནས།
ཕྱག་འཚལ་བའི་དགོས་པ་
སྒོམ་སྡེ་ལྷ་རམས་པས།
༡༧༡༡ལོ།
༡༧༡༡ལོ་ནི་ཀེ་ལུའོ་ཀེ་ལི་ཡའི་ལོ་ཐོའི་ནང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་པའི་ལོ་ཞིག་ཡིན།
གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་
བདག་མེད་པའི་ལྟ་བ་སྟེ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་དོན་གཅིག་
ས་སྡེ་ལྔ།
འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་མཛད་པའི་ས་སྡེ་ལྔ་ནི། སའི་དངོས་གཞི། གཞི་བསྡུ་བ། རྣམ་གྲངས་བསྡུ་བ། རྣམ་པར་བཤད་པའི་སྒོ་བསྡུ་བ། རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བ་རྣམས་ཡིན་ལ་ས་སྡེ་ཚང་བ་ལ་བམ་པོ་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་ཡོད་དོ།
གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་
སྟོང་ཉིད་ཀྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཤིག་སྟེ། བདག་མེད་ཕྲ་མོ་གཉིས་གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་ཏུ་འདོད་དོ།།
གནས་རིགས་བརྒྱད་
རྟོགས་པའི་ཆོས་དྲུག གཉེན་པོ་དང་སྤོང་བའི་སྒྲུབ་པ། སྤང་བྱ་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པ། ཤེས་རབ། སྙིང་བརྩེ་བ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ། གཞན་དོན་གོ་རིམ་དུ་བྱེད་པ། ཡེ་ཤེས་རྩོལ་མི་མངའ་བར་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པའོ།།
གནས་སྲུང་ཇག་པ་མེ་ལེན་
རྙིང་མའི་སྲུང་མ་ཞིག་
གནས་གསུམ་ཡི་གེ་
གནས་གསུམ་ནི་སྤྱི་བོའི་གཙུག་དང། མགྲིན་པ། སྙིང་ཁ། གནས་གསུམ་ཡི་གེ་ནི། ༀ། ཨཱ། ཧཱུཾ།
གནུབས་ཡུལ་གླིང་དགུ་
འདི་གཙང་གི་རོང་རིན་སྤུངས་ས་ཁུལ་དུ་ཡིན་ཞེས་《མི་ལ་རས་པའི་རྣམ་ཐར》དང། སྣུབས་ཆེན་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་གསལ། རོང་གི་ས་ཆ་འདི་རྣམས་ལ་ལུང་ཚན་དགུ་བགྲང་རྒྱུ་ཡོད་ཅེས་མཁས་པ་འགས་གསུངས་ཀྱང་ཁོ་བོས་ཞིབ་ཆ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་མ་བྱུང་བ་ཕངས་སེམས་ཆེ།
གནས་གསུམ་གྱི་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཤ་
བདག་གི་ཆེད་དུ་བསད་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཤ་དང། ཡིད་ཆེས་པ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་ཆེད་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་ཐོས་པའི་ཤ་དང། རང་ཉིད་ཀྱི་བློ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་པ་སྟེ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་དུ་མིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་བྱུང་བའི་ཤ་གསུམ་མོ།། དེ་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཤ་ལ་རྣམ་སུམ་དག་པའི་ཤ་ཅེས་བྱའོ།།
གནོད་འགལ་དུ་འགྲོ་རོགས་
གནོད་པ་བསྐྱལ་ཏེ་རྒྱབ་འགལ་དུ་འགྲོ་བའི་བྱ་སྤྱོད་རིགས།
གནོང་བཀུར་
གནོང་འཁུར་བ་སྟེ་རང་སྐྱོན་ནམ་ཉེས་པ་ཁས་ལེན་པ།
གནས་མ་བུ་པ་
གནས་མ་བུ་ནི་རང་སྡེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་རྩ་བའི་སྡེ་བཞི་དང་གྱེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བའི་ནང་གི་མང་བཀུར་བའི་སྡེ་ལ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བའི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ཡིན་ཞིང། གནས་པའི་རིགས་ཉིད་ཀྱི་བུད་མེད་ནི་གནས་མ་ཡིན་ལ་དེའི་བུ་ཡིན་པས་གནས་མ་བུ་བ་ཞེས་བརྗོད། ལུགས་འདིས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་ཅིག་ཁས་ལེན་པས་ན་ནང་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཡིན་མ་ཡིན་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཆད་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་དུ་མ་ཞིག་བྱུང་བ་ལས། གནས་མ་བུ་པའི་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཕུང་པོ་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་བརྗོད་ན་མུ་སྟེགས་པས་འདོད་པའི་བདག་ལྟར་འགྱུར་བ་དང་ཕུང་པོ་མ་བཟུང་བར་བདག་བཟུང་དུ་ཡོད་པར་ཐལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་གསུངས་པ་དང་ཡང་འགལ་བར་མཐོང་སྟེ་བདག་ཕུང་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པར་འདོད། དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་ནའང་ཕུང་པོ་འཇིག་ན་བདག་ཀྱང་འཇིག་པར་ཐལ་བ་དང། བདག་དུ་མར་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱིས་གནང་བ་དང། མདོ་དང་ཡང་འགལ་བར་མཐོང་སྟེ། ལས་འབྲས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་གང་ཟག་གམ་བདག་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པ་བརྟེན་པ་མཛེས་ཞེས་ཟེར། 《ཚད་མའི་དེ་ཉིད་》ལས། མུ་སྟེགས་པ་ལྟར་ཐལ་འགྱུར་ཕྱིར།། གང་ཟག་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་ཡིན།། དུ་མ་སོགས་འགྱུར་ཕྱིར་དེ་ཉིད།། མ་ཡིན་དེ་ཕྱིར་བརྗོད་མེད་ལེགས།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།། དེས་ན་གནས་མ་བུ་པ་ལ་སོགས་པའི་མང་བཀུར་སྡེ་ལྔས་བདག་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཁས་ལེན་ཅིང། ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་ནང་ཚན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་ཅེས་པའི་བདག་མེད་ནི་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་གིས་སྟོང་པའི་བདག་མེད་ལ་བྱེད་དགོས་པས་དེ་ནི་གནས་མ་བུ་པ་ལ་སོགས་པའི་མང་བཀུར་སྡེ་ལྔས་ཀྱང་ཁས་ལེན་ཞིང་བདག་མེད་པར་འདོད་པས། ཐུབ་པའི་ལུགས་གཅེས་པར་འཛིན་པའི་བྱེ་མདོ་ཀུན་དང་མཚུངས་ཤིང་གཞན་སྡེ་ནམ་ཡང་མིན་ནོ།།
ཀ་དྲོད་ཀྱི་གསོལ་ཁ་དགོས་འདོད་ཀུན་འབྱུང་
== སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་ལྷ་ལུང་སྟོད་ཀྱི་སྒར་དུ་བཞུགས་པའི་དུས་སུ་ལྷ་ཆེན་ཀ་དྲོད་ཀྱི་ཞལ་དངོས་སུ་གཟིགས་སྐབས་བསང་མཆོད་འབུལ་ཚུལ་བྲིས་པའི་བསང་ཡིག་ཅིག རྩོམ་པ་པོ། སྟོང་འཁོར་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་ངག་དབང་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོས་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་འགོ་སྟོད་ལ་བརྩམས། སྟོང་འཁོར་རིག་མཛོད་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་ནས། == ཡིག་ཆའི་ཁུངས། རྩོམ་པ་པོ། སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ་ངག་དབང་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ། མཚན་བྱང་། ཀ་དྲོད་ཀྱི་གསོལ་ཁ་དགོས་འདོད་ཀུན་འབྱུང་། རྩོམ་སྒྲིག་པ། དཔེ་སྒྲིག་འགན་ཁུར་པ། སྟོང་འཁོར་དགོན་གྱི་གླིང་བསྲེ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་བསྡུ་སྒྲིག་ཁང་། ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་རིག་བཅུད། པོད་ཕྲེང་ 215
༡༧༡༠ལོ།
༡༧༡༠ལོ་ནི་ཀེ་ལུའོ་ཀེ་ལི་ཡའི་ལོ་ཐོའི་ནང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་པའི་ལོ་ཞིག་ཡིན།
གནོད་སྦྱིན་
སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བཤད་སྲོལ་ལ། གདོན་འདྲེའི་རིགས་མཐའ་དག་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་མཁན་གྱི་གདོན་འདྲེའི་རིགས་ཞིག་ཡིན་ཟེར།
གནོད་སྦྱིན་ཁང་
ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་ནང་སྒོའི་སྒོ་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་གནོད་སྦྱིན་བང་མཛོད་ཀྱི་ཁང་པ།
མི་ཉག་ལྕགས་ཟམ་
དར་མདོ་གྲོང་ཁུལ་ནུབ་རྒྱུད་ཀྱི་སྤྱི་ལེ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་རྒྱང་བའི་སར་ལྕགས་ཀྱི་དཔྱང་ཟམ་ཞིག་བཙུགས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་མི་ཉག་གླིང་ཆུ་ཁྲ་མོ་ཞེས་པའི་ཆུ་བོའི་ཐོག་ལ་བཙུགས་ཡོད་པ་རེད། མི་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱང་ཟམ་དེར་མི་ཉག་ལྕགས་ཟམ་ཞེས་པ་དང་ས་གནས་དེའི་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་པའི་གྲོང་སྡེ་ལ་ལྕགས་ཟམ་ཁ་ཞེས་འབོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ས་གནས་དེ་གའི་རྒན་རབས་པ་ཚོས་འཆད་པར་གཞིགས་ན། ལྕགས་ཟམ་དེ་ནི་དུས་རབས་བཅོ་ལྔ་བའི་ཡས་མས་སུ་གྲུབ་ཐོབ་ཀྱི་སྙན་གྲགས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པའི་དྲིན་ཅན་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོས་ས་གནས་དེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆུ་ངོགས་གཉིས་ཀྱི་མི་རྣམས་ཕན་ཚུན་འགྲོ་འོང་བྱེད་པ་དཀའ་བའི་རྣམ་པ་སེལ་ཕྱིར་ལྕགས་ཐག་དཔྱང་བའི་ཟམ་པ་འདི་བཙུགས་པར་གྲགས། དེ་ལྟར་དུ་བརྩིས་ན་ལྕགས་ཟམ་དེ་བཙུགས་ནས་ཧ་ལམ་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་འདས། བདག་རང་གིས་ལྕགས་ཟམ་དེར་ལྟ་སྐོར་ཞིབ་་མོ་བྱས་པར་བརྒྱུད་ལྟ་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཆགས། དེའི་དུས་སུ་ད་དུང་སྔོན་ཐོན་གྱི་ཚ་ལ་རྒྱག་སྟངས་ཀྱི་ལག་རྩལ་དར་སྤེལ་བྱུང་མེད་ཀྱང་ལྕགས་ཟམ་དེའི་ལྕགས་ལུང་སོ་སོར་བརྒྱབ་པའི་ཚ་ལ་ནི་དེང་སང་ཡང་སྐྱོན་སྤུ་ཙམ་ཤོར་མི་འདུག ད་དུང་ཡ་མཚན་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་ལྕགས་ཟམ་བཙུགས་ནས་ལོ་ཟླ་ཧ་ཅང་མང་པོ་འདས་རུང་དེའི་ལྕགས་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གཙའ་ཐིག་གི་སྐྱོན་རིག་རྒྱུ་མི་འདུག  སྣུམ་དབྱུག་པ་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་མངོན་བཞིན་མཆིས། ལྕགས་ཟམ་དེའི་མཐོ་ཚད་ཧ་ལམ་སྨི9ཙམ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ས་གནས་དེ་གའི་ངག་རྒྱུན་དུ་བརྗོད་པར་གཞིགས་ན།  མི་ཉག་གླིང་ཆུ་ཁྲ་མོ་ཆེན་པོར་གྱུར་ནས་ལྕགས་ཟམ་དེ་ཁེབས་སོང་ན་ཆུ་བརྒྱུད་དེའི་ལུང་ཁུག་ཏུ་ཆགས་པའི་གྲོང་སྡེ་རྣམས་ལ་ཆུའི་གནོད་སྐྱོན་ཐེབས་ཉེན་ཡོད་ཅེས་དྲིན་ཅན་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོས་ཞལ་ཆེམས་བཞག་མྱོང་པ་རེད། 1995ལོའི་དབྱར་གཞུང་དུ་མི་ཉག་གླིང་ཆུ་ཁྲ་མོའི་སྟོད་རྒྱུད་དུ་ཆར་ཆུ་འབེལ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ལྕགས་ཟམ་ཁེབས་ཉེར་ཡོད་པའི་གནས་སུ་སླེབས། དུས་དེར་མིའི་ཚེ་སྲོག་ཤོར་མེད་ཀྱང་ཆུ་རྒྱུད་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་རྨོ་ཞིང་དང་སྡོད་ཁང་རྣམས་ཆུའི་གནོད་འཚེ་ཐེབས་མྱོང་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོའི་ཞལ་ཆེམས་དེར་རིགས་པས་དཔྱད་པའི་ཁུངས་ལུང་རག་ལས་པ་རེད་ཅེས་ས་གནས་དེ་གའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་བཞིན་འདུག  ལྕགས་ཟམ་དེའི་ཟམ་སྟེགས་ནི་རྡོ་ཕོང་ཤ་སྟག་ལས་བརྩིགས་པ་ཞིག་རེད། ཧ་ལམ་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་བརྒྱུད་ཀྱང་ད་དུང་འགུལ་སྐྱོན་ཐེབས་མེད་པར་དཔག་ན་ཟམ་སྟེགས་ཀྱི་ཟབ་ཚད་དང་ལས་སྟངས་ཀྱི་སྤུས་ཀ་ཡག་པོ་ཡིན་པ་ཤུགས་བསྟན་དུ་མངོན། དེའི་རིང་ཚད་སྨི26ཙམ་ཡོད་པ་དང་ལྕགས་ཐག་བཞི་དཔྱང་བའི་ཐོག་ཤིང་ལེབ་བཏིང་ནས་མི་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱེད་པ་ཞིག་རེད། ལྕགས་ཟམ་དེའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོས་ལྕགས་ཟམ་བཙུགས་དུས་ལྕགས་མགར་བྱེད་སའི་མགར་ཁང་རེད་ཅེས་པའི་ཁང་མིག་རྗེས་ཤུལ་ཞིག་འདུག  དེའི་རྩར་ཐོ་སྟེགས་དང་། ཐོ་བ། སྐམ་པ་སོགས་མགར་བྱེད་སའི་ཡོ་བྱད་ཁག་ཅིག་མཇལ་རྒྱུ་འདུག  ལོ་རྟག་པའི་དབྱར་གཞུང་དུ་ཆུ་ངོགས་གཉིས་ཀྱི་མི་རྣམས་ལྕགས་ཟམ་ཁར་འདུས་འཛོམས་བྱས་ནས་རྩེད་མོ་སྣ་ཚོགས་བརྩེས་ནས་དྲིན་ཅན་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོས་ལྕགས་ཟམ་བཙུགས་པར་དྲན་གསོ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པ་རེད།
སྐད་ཅིག་མའི་རྟེན་འབྲེལ
མིག་ཚིག ནང་དོན་རིག་པ། རྟེན་འབྲེལ་བཞིའི་ནང་གསེས། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པ་སྟེ། མཛོད་རང་འགྲེལ་ལས། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆགས་པའི་དབང་གིས་སྲོག་གཅོད་པའི་རྨོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་རིག་པའོ། །སེམས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། །དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོ་བཞི་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སོ། །མིང་དང་གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འདུས་པ་ནི་རེག་པའོ། །རེག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཆགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྲེད་པའོ། །དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་རྣམས་ནི་ལེན་པའོ། །དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་དང་། ངག་གི་ལས་ནི་སྲིད་པའོ། །ལས་དེ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ནི་སྐྱེ་བའོ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ནི་རྒ་བའོ། །ཞིག་པ་ནི་ཤི་བའོ། །ཞེས་པའོ། །
གླུད་
མི་ཞིག་ལ་གདོན་འདྲེས་གནོད་ཀྱི་འདུག་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་བཤད་སྲོལ་བྱུང་སྐབས་མི་དེའི་ཚབ་ལ་གླུད་ཟེར་བ་ཞིག་གཏོང་གི་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ་ལ་ལ་ནི་སྤགས་སམ་འདམ་བག་གིས་ནད་པའམ་མི་དེའི་གཟུགས་བརྙན་བཟོས་ཐོག་དེའི་མཐའ་ལ་ཟས་སྣེ་དང་གོས་སྣེ་བླུགས་ཏེ་ལམ་བཞི་མདོའམ་སུམ་མདོར་བསྐྱལ་ཐོག གཟུགས་བརྙན་དེ་སྤགས་སམ་འདམ་བག་གིས་བཟོས་ཀྱང་ཆོ་ག་བྱས་ནས་སྔགས་བརྒྱབ་ཚར་དུས་ཕར་ངོས་གདོན་འདྲེས་མི་གསོན་པ་རང་དུ་མཐོང་གི་ཡོད་པས་ཚབ་ཏུ་མི་ངོ་མ་གཏོང་མི་དགོས་པ་བྱུང་བ་ཡིན་ཟེར། ཡང་ཡུལ་ཚོ་ཁ་ཤས་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་སར་གྱི་ཉི་ཤུ་དགའི་དགོང་མོ་དགུ་ཐུག་འཐུང་ཚར་རྗེས་མི་གཅིག་གིས་གྲོང་ཚོའི་ནང་གི་ཐེམ་དུད་ཚང་མའི་ཚབ་བྱས་ཏེ་ལུས་ལ་གྱོན་པ་ནག་པོ་གྱོན། གདོང་ལ་ཀྲེ་ནག་བྱུགས། མགོ་བོར་སྨྱུག་ཞྭ་རྩེ་ལ་དར་ལྕོག་ནག་པོ་བཙུགས་པ་ཞིག་གྱོན་ཏེ། གླུད་གཏོང་སྲོལ་ལྟར་དུ་ལམ་གྱི་བཞི་མདོའམ་སུམ་མདོར་སོང་སྟེ་ལྭ་བ་དག་བརྗེ་ནས་ཕྱིར་ཐོན་སོགས་ཡོད། གཞན་ཡང་ད་དུང་བོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ལྷ་སར་བོད་ཟླ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉི་ཤུ་དགུ་ལ་གླུད་འགོང་བརྫངས་པ་ཟེར་བ་ཞིག་བྱེད་སྲོལ་ཡོད། དེ་ནི་བསམ་ཡས་ལ་འགྲོ་མཁན་ཞིག་འཕན་པོར་འགྲོ་མཁན་ཞིག་སྟེ་གླུད་འགོང་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ར་ལྤགས་དཀར་བོ་ཕྱི་ནང་སློག་པའི་དུག་ལོག་གྱོན། ངོ་གདོང་ཕྱེད་ཀ་དཀར་བོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནག་པོ་བཟོས། སྨྱུག་མའི་ཞྭ་མོ་རྩེ་ལ་དར་ལྕོག་ནག་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་གྱོན་ཐོག་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་གི་འཁྱམས་རའི་སྒོ་འཕྱོར་འོག་ཏུ་ཆུ་ཤུལ་གྱི་རྙིང་མའི་དགོན་པ་བྱང་ཆུང་གླིང་གི་དགེ་འདུན་པས་ཆོག་བཏང་རྗེས་བྱང་ཆུང་གླིང་དགོན་པའི་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཞྭ་ནག་གི་ཆས་སྤྲས་ཏེ་གླུད་འགོང་གཉིས་དང་ཤོ་རྒྱག་དགོས་པ་དང་། ཤོ་རྒྱག་སྐབས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ན་བཟའ་བང་བཞིན་གྱོན་པའི་གྲྭ་བ་ཞིག་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚབ་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་དེར་ཡོང་དགོས། ཞྭ་ནག་གི་ཆས་ཟེར་བ་ནི་ཕྱུ་བ་ཕུ་ཐུང་ཆེན་པོ་ནག་པོ་ཞིག་དང་ཞྭ་མོ་ནག་ལོ་མཐའ་ལ་པགས་པ་དང་། སྟེང་ལ་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་གདོངས། དེའི་སྟེང་དུ་དཔེ་ཆའི་ནང་སེམས་ཅན་རྒང་ཟེར་བ་ཞིག་སྟེ་ཁ་སྐད་དུ་ཟེར་མོ་ཞེས་གཟུགས་པོ་ཕག་པ་དང་འདྲ་བ་ལ་ལུས་སྟེང་གི་སྒྲོ་རྣམས་ཁབ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་དེའི་སྤུ་སྒྲོ་མང་བོ་ཞྭ་མོའི་ཐོག་བཙུགས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད། གླུད་འགོང་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་ཆུང་གླིང་གི་སློབ་དཔོན་དང་ཤོ་རྒྱག་དགོས་ཤིང་། གླུད་འགོང་གཉིས་ཤོ་ཤོར་ནས་ཁུངས་སོ་སོར་འགྲོ་སྐབས་སྡེ་བ་གཞུང་གིས་ཁོ་གཉིས་ལ་ཤ་མར་དང་། འབྲས། ཚྭ་བུལ་སོགས་ལམ་རྒྱགས་གྱ་ནོམ་པ་སྤྲད་རྗེས་བསམ་ཡས་ལ་འགྲོ་མཁན་གླུད་འགོང་དེ་ལྷ་ས་ནས་ཐོན་ཏེ་བསམ་ཡས་པེ་ཧར་དར་ལྕོག་ཏུ་རྒྱལ་བོའི་དབུགས་ཁང་གི་སྒོ་འགྲམ་དུ་ཞག་གཅིག་ཉལ་དགོས་པ་སོགས་མང་བོ་ཡོད་དོ།།
གླུད་གཏོང་བ
འདིའི་ནང་དུ་གླུད་གཏོང་བ་དང་གཏོར་ཟོར་འཕེན་པ། ལྕགས་མཁར་སྲེག་པ་དང་གཡང་སྒྲུབ་བྱེད་པ་སོགས་བྲིས་ཡོད་ལ། ལུགས་སྲོལ་འདི་དག་བོན་གྱི་སྲོལ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་དང་བོན་པོའི་ཆོས་ལུགས་བར་འཐབ་རྩོད་ཐེངས་མང་བྱས་ཏེ་བོན་ཆོས་མེད་པར་བཟོས་རུང་གླུད་གཏོང་བ་དང་མདོས་རྒྱག་སོགས་བྱེད་སྟངས་དེ་རིགས་རང་སོར་འཇོག་དགོས་བྱུང་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་ཚོ་མེད་པར་བཟོས་ན་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཁས་ལེན་མེད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཆོས་བྱེད་སྟངས་དེ་རིགས་ཕྱི་ཚུལ་དུ་བོན་གྱི་ཆོས་བྱེད་སྟངས་ཡིན་པ་ལ་ནང་དོན་དེ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་སོ།།
གཏོར་ཟོར
གཏོར་མ་ཟུར་གསུམ་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་བཞེངས་ཐོག ཚེ་ཟོར་ཞེས་གཏོར་མའི་སྟེང་དུ་གང་སར་པད་ཁའི་གང་བུ་འཛུགས་པ་དང་། ཡུམ་ཟོར་ཞེས་ཤིང་ཀྱེར་བ་རིང་ཐུང་ལི་རྨི་གསུམ་ཙམ་ལ་གཞོགས་བརྒྱབ་ནས་རྩེ་རྣོ་པོ་བཟོས་ཏེ་འཛུགས་སྲོལ་ཡོད། གཏོར་མ་གཡུགས་སྟངས་ལ་གཏོར་མ་དེ་ལྷ་ཡིན་བསམ་པ་བྱས་ཏེ་གཡུགས་སྲོལ་ཞིག་དང་ལྷ་ཡིན་བསམ་པའི་དམིགས་པ་བྱས་ཏེ་གཡུགས་སྟངས་དེ་ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོར་བརྩི་གི་ཡོད།
ལྕགས་མཁར
སླ་ང་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ནང་སྣུམ་བསྐོལ་ནས་སྣུམ་འཁོལ་མ་ཆགས་ཏེ་ལྦུ་བ་རྒྱག་པའི་སྐབས་སུ་ཨ་རག་བླུགས་དགོས། དེ་ཡང་ཨ་རག་བླུགས་མཁན་དེས་དགྲ་བོའི་གཟུགས་བརྙན་བྲིས་ཐོག་དེའི་སྙིང་ཁར་དགྲ་བོ་དེའི་མིང་ཡིག་དང་བོ་བྲིས་ཏེ་རྫས་ངན་སྣ་ཚོགས་བྱུགས་པའི་ཤོག་ལྷེ་ཞིག་རྒྱུགས་པའི་རྩེར་བསྐོན་ནས་མི་གཅིག་གིས་འཁྱེར་ཐོག ཨ་རག་བླུགས་མཁན་དེས་ཨ་རག་སྤུས་ལེགས་ཀ་ལི་གང་ལག་ཏུ་འཁྱེར་ནས་འཆམ་རྒྱག་བཞིན་དུ་མེ་ལྕེ་དྲག་ཏུ་འཕྱུར་བ་དང་ཆབས་ཅིག་མིའི་གཟུགས་བརྙན་བྲིས་པའི་ཤོག་ལྷེ་དེ་མེའི་ནང་སྲེག་སྲོལ་ཡོད། ཨ་རག་བླུགས་མཁས་པོ་མ་བྱུང་ན་སྣུམ་འཁོལ་མ་དེ་ཚུར་འཐོར་ནས་མེ་འབར་ཏེ་རང་ཉིད་འཚིག་ཉེན་ཡོད་པས་ཨ་རག་དེ་སྣུམ་གྱི་ཐོག་ཏུ་གནད་འཁེལ་པོ་ཞིག་བླུགས་དགོས།
གཡང་སྒྲུབ
མི་བསོད་ནམས་དང་དབང་ཐང་ཡོད་པ་དེ་ཚོའི་བསོད་ནམས་དང་དབང་ཐང་ཚུར་འགུགས་པའི་ཐབས་ཤིག་ཡིན་ཟེར། དེ་ནི་ལུག་དཀར་རྐྱང་ཞིག་གི་ལག་གཡས་པའི་ཤ་དར་ཚོན་སྣ་ལྔའི་ནང་སྒྲིལ་བཞག་པ་ཞིག་དང་། གོས་ཆེན་ཚོས་གཞི་མི་འདྲ་བ་ལྔ་དང་། གཟི། བྱུ་རུ། སྤོས་ཤེལ། འགྲོན་བུ། མེ་ལོང་བཅས་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་མདའ་དར་རྩེ་ལྔའམ་སྒྲོ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཞིག ད་དུང་ཕྱེ་མར་དང་ཆང་ཕུད་སོགས་འཁྱེར་བའི་མི་གཅིག་གིས་ཁང་ཁྱིམ་གྱི་ཐོག་རྩེ་ནས་ཕྱྭ་འགུགས་གཡང་འགུགས་ཞེས་ཕྱག་རྒྱ་དང་བཅས་སྐད་རྒྱག་སྲོལ་ཡོད་ཅིང་། སྤྱིར་ན་ལོ་ལྟར་སྟོན་ཁ་འབྲུ་རིགས་བསྡུ་བའི་སྐབས་སུ་གཡང་སྒྲུབ་ཅེས་དེ་ལྟར་བྱེད་སྲོལ་ཡོད་དེ་ནི་མི་ཚང་དེ་རྒྱུ་སྟོབས་ཆེན་པོ་དང་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་ཡོང་ཆེད་ཡིན་ཟེར།
གནུབས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་
（སྣུབས་ཞེས་པའང་སྣང་）འདི་ཉིད་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་གི་སྐུ་དུས་སུ་བྱུང་ནས་བོད་དང་བལ་པོ། རྒྱ་གར། བྲུ་ཤའི་མཁས་པ་མང་པོ་བསྟེན་ཅིང། འདི་ལ་མདོ་སྒྱུ་སེམས་གསུམ་གྱི་བཀའ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བབས་པ་ཡིན་པར་གྲགས། འདི་དང་སོ་ཡེ་ཤེས་དབང་ཕྱུག་ཟུར་ཤཱཀྱ་འབྱུང་གནས་བཅས་ལ་སོ་ཟུར་གནུབས་གསུམ་ཞུ་ཞིང། གསང་སྔགས་སྔ་འགྱུར་བཀའ་མའི་བརྒྱུད་པའི་ཆུ་འགོ་རྙིང་མའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡིན། རྒྱལ་པོ་གླང་དར་མའི་སྐབས་རྒྱལ་པོས་འདི་ཉིད་བཀུག་ནས་ངས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྣུབས་ཟིན་པས་ཁྱོད་ལ་ནུས་པ་ཅི་ཡོད་བརྗོད་པར་འདིས་སྔགས་བཟླས་པའི་ནུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་པོར་འཇིགས་སྐུལ་བྱས་པས་རྒྱལ་པོ་སྐྲག་སྟེ་ཁྱེད་འཁོར་བཅས་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་དོ་ཟེར་ནས་བཏང། དེ་ནས་ཁོང་གིས་ཡེར་པར་ཕྱིན་ཏེ་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་ལ་ངས་རྒྱལ་པོ་སྡིག་ཅན་སྐྲག་པར་བྱས་ཡོད་ཀྱི་ཁྱེད་ཀྱིས་དགྲོལ་ཅིག་ཟེར་ནས་བསྐུལ་ཏེ་བཀྲོངས་ཞེས་སྐད། གནུབས་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ལ་སྲས་དྲུག་ཡོད་པ་ལས་བཞི་དབུ་རུའི་ཁེང་ལོག་སྐབས་བཀྲོངས་པ་དང། གཅིག་ཟླ་ཡར། གཅིག་ཁྲེལ་མེད་དུ་ཤོར་ཞེས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚག་དུ་གསལ།
ལོ་གང་མི་དཀར།
== ལོ་གང་མི་དཀར་ནི་སྟོང་སྐོར་ཟླ་ཁོག་ཉ་ཁྲི་སྡེ་བས་ཕ་མེས་ནས་གསོལ་བའི་གཞི་བདག་ཅིག་ཡིན། སྡེ་བ་དེའི་རྒྱབ་རི་གདུགས་དང་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་རྩེ་མོར་ཡོད། སྐུ་མདོག་དང་ཕྱག་མཚན་སོགས་ནི། སྟོང་སྐོར་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི་བསང་ཡིག་ལས། ལོ་གང་མི་དཀར་རྟ་དཀར་བསངས། ཞེས་དང་། སྟོང་སྐོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པས་མཛད་པའི་ཉ་ཁྲི་གཞི་བདག་གི་བསང་ཡིག་ལས། དེ་ནས་ལྟ་གཉེན་ལོ་གང་མི་དཀར་ནི། །རྟ་མཆོག་ཁྲ་བོ་གསེར་གྱི་སྒ་ཆས་སྤྲས། །ཕྱག་གཡས་དར་མདུང་གཡོན་པས་གཏེར་སྒྲོམ་བསྣམས། །གཡས་སུ་ཀླུ་མོ་འོད་ལྡན་འབར་མ་ལ། །ཀླུ་ཕྲན་མང་པོའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་དང་། །ལྷན་ཅིག་དགྱེས་པའི་གདན་ལ་གཞུགས་སུ་གསོལ། །ཞེས་སོགས་གསུངས། བསང་ཡིག་དེ་གཉིས་ནི་གངས་ཅན་རིག་བཅུད་པོད་ཕྲེང་ ༢༡༣ དང་། ༢༡༨ གཉིས་སུ་བཞུགས། ==
སྟོང་འཁོར་རིག་མཛོད་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་ནས།
ཡིག་ཆ་ཁུངས། རྩོམ་པ་པོ། སྟོང་འཁོར་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་བརྒྱད་པ་ངག་དབང་མདོ་རྒྱུད་ཡོན་ཏན་རབ་རྒྱས། (1853-1895) མཚན་བྱང་། སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལས་ངག་དབང་མདོ་རྒྱུད་ཡོན་ཏན་རབ་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་འབུམ། རྩོམ་སྒྲིག་པ། དཔེ་སྒྲིག་འགན་ཁུར་པ། སྟོང་འཁོར་དགོན་གྱི་གླིང་བསྲེ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་བསྡུ་སྒྲིག་ཁང་། ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་རིག་བཅུད། པོད་ཕྲེང་ 218
ཀི་ཟི་ལྷ་ཆེན་
== བར་ཁམས་སྟོང་འཁོར་ཡུལ་གྱི་འབུམ་མདོ་གྲོང་གི་གཞི་བདག་ཅིག སྐུ་མདོག་དམར་པོ་ཕྱག་གཡས་པས་བཙན་མདུང་འཕྱར་ཞིང་། གཡོན་པས་དགོས་འདོད་ནོར་བུ་ཐུགས་ཀར་འཛིན་པ། རྟ་ནག་ལ་ཆིབས་པ། ཞལ་ཁྲོ་འཛུམ་དང་ལྡན་པ། གཡུ་ཁྲ་གསེར་གྱི་གོས་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་ཅིང་འཁོར་གསུམ་སྐེད་དུ་བཅིངས་པ། འཁོར་དུ་བྲག་དམར་བཙན་རྒོད་དང་། བྲག་གེ་ཆུ་མིག བདུད་རྒོད་སྦ་མགོ་སོགས་འཁོར་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུས་བསྐོར་བ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པས་མཛད་པའི་ཀི་བསོ་ལྷ་ཆེན་གྱི་བསང་ཡིག་དང་། སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་འཇམ་དཔལ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་བསང་ཆོག་གྱེར་བསྒོམ་འཇིགས་མེད་གདོང་ལྔའི་ང་རོ་སོགས་སུ་གསལ། སྟོང་འཁོར་རིག་མཛོད་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་ནས། == ཡིག་ཆ་ཁུངས། རྩོམ་པ་པོ། སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་འཇམ་དཔལ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ། (1754-1803) མཚན་བྱང་། སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་རིམ་བྱོན་ལས་འཇམ་དཔལ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ། རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ། དཔར་བསྐྲུན་གནས་ཚུལ། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་བསྡུ་སྒྲིག་ཁང་། ཤོག་ངོས། 217 ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་རིག་བཅུད། 217
བཀའ་ཤག་བཙུགས་ཚུལ།
ཞིབ་གཅོད་ལྷན་ཚོགས་བཙུགས་པ།
འཇུན་སྒར་པ་མཐར་སྐྲོད་བཏང་ཟིན་རྗེས་ཞིབ་གཅོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་བཙུགས་པ་དེའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཞི་བའི་ཐོག་ནས་གཞུང་འཛིན་སྔར་སོར་ཆུད་པ་ཡོང་ཐབས་དང་། འཇུན་སྒར་ཕྱོགས་གཏོགས་ལ་ཞིབ་གཅོད་བྱེད་པའི་སླད་དུའང་བཙུགས་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་ལྟའི་ཞིབ་གཅོད་ལྷན་ཚོགས་དེ་ཚོགས་མི་བདུན་ལས་གྲུབ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་ནི་ང་ཕོད་པ། ལུམ་པ་བ། དའི་སི་ཙང་ཇུན་༼མན་ཇུ་༽ གུང་ཚེ་དབང་ནོར་བུ།༼མན་ཇུ་༽ དོན་གྲུབ་ཝང་༼སོག་པོ་༽བསྟན་འཛིན་ཆིང་ཝང་། ༼སོག་པོ་༽ ཨེ་སྦེས་པའི་ལོ་༼སོག་པོ་༽ བཅས་བོད་རྒྱ་སོག་གསུམ་གྱི་མི་སྣ་བདུན་ལས་གྲུབ་ཡོད། ཚོགས་མི་བདུན་ལས་གྲུབ་པའི་ཞིབ་གཅོད་ལྷན་ཚོགས་དེས་ཆབ་སྲིད་དུས་ཡུན་ཇི་ཙམ་བསྐྱངས་མིན་ནི་དུས་ཡིན་ཟླ་བ་དྲུག་ཙམ་བསྐྱངས་ཡོད། འཇུན་སྒར་པའི་ཕྱོགས་གཏོགས་སྡེ་སྲིད་སྟག་རྩེ་བ་ཇི་ལྟར་བཀྲོངས་ཚུལ་ནི་སྤྱིར་སྡེ་སྲིད་རང་ཉིད་གཞུང་དྲང་དང་རང་བཞིན་བཟང་པོ་ཡོད་ལ། ཕྱི་ཚུལ་དུ་སྡེ་སྲིད་ཀྱི་མཚན་མཐོང་ཙམ་ལས་ལས་དོན་ཚང་མ་འཇུན་སྒར་བས་བཙན་བཀའ་བཏང་སྟེ་བྱེད་བཅུག་པ་བོད་མི་ཡོངས་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་རུང་ལྷ་བཟང་ཁཱང་གི་སྲས་སུ་ར་ཡ་ངོ་གཡོག་བྲོས་བྱོལ་བྱེད་སྐབས་ཆག་ལའི་ས་མཚམས་སུ་འཇུན་སྒར་བས་མཐའ་སྐོར་ཚུལ་ཐོས་ཏེ་ཕྱིར་ལོག་གིས་སྟག་རྩེ་བའི་མི་སེར་ཞིག་གི་ནང་འབྱོར་ཏེ་ཡིབ་སྡོད་བྱས་ཤིང་། ཁུལ་དེའི་མི་སེར་ནས་འཇུན་སྒར་བའི་ཚ་ཟིལ་མ་བཟོད་པར་རྩིས་སྤྲོད་བྱས་པའི་ངན་ཁག་སྡེ་སྲིད་སྟག་རྩེ་བར་བྱུང་སྟེ་སྐྱིད་ཆུའི་རགས་རྒྱབ་ཏུ་བཀྲོངས་པའོ།། ཞིབ་གཅོད་ལྷན་ཚོགས་དེ་ལྕགས་གླང་ ༡༧༢༡ ལོར་ཕྱིར་བསྡུ་དང་གཞུང་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་དེ་ལྕགས་གླང་ ༡༧༢༡ ལོར་གསར་འཛུགས་གནང་ཡོད། གཞུང་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་དེ་ཚོགས་མི་ལྔ་ལས་གྲུབ་ཡོད་ཅིང་དེ་དག་ནི་ཁཱང་ཆེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་པོ། ང་ཕོད། ལུང་པ་བ། སྦྱར་ར་བ། ཕོ་ལྷ་བ་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་བཅས་ལྔ་ཡིན། དུས་སྐབས་དེར་སོག་པོ་དང་མན་ཇུའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་བཙུགས་པའི་རྡོ་ཡིག་གི་ནང་དོན་ནི་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྦྱིན་བདག་རྒྱ་ནག་མན་ཇུ་༸གོང་མ་ཁང་ཤིའི་དང་སོག་པོའི་དཔོན་རིགས་རྣམས་ནས་འཇུན་སྒར་བོད་ནས་མཐར་སྐྲོད་ཐོག ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་འབུམ་ནས་བོད་ལྗོངས་སུ་གདན་ཞུ་གནང་བའི་སྐོར་འཁོད་ཡོད། མན་ཇུའི་སྐུ་ཚབ་དང་སྲུང་དམག་དང་པོ་སླེབས་ཚུལ་ནི་རྒྱ་ནག་མན་ཇུ་༸གོང་མས་ཏཱ་ལའི་བླ་མར་མཆོད་ཡོན་མཐུན་ལམ་ཞབས་ཞུར་དའི་སི་ཙང་ཅུན་དང་གློ་བུར་འཇུན་སྒར་པའི་དམག་ཡོང་ན་རེ་ཞིག་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུར་ཙང་ཅུན་ཚེ་དབང་ནོར་བུ་དང་རྒྱ་དམག་བཞི་སྟོང་ཐམ་པ་བཅས་ལྷ་སར་བཞག་པ་དེ་ནི་མན་ཇུའི་སྐུ་ཚབ་དང་སྲུང་དམག་སླེབས་པའི་དང་པོ་དེ་ཡིན་ནོ།།
ཐེངས་དང་པོའི་མན་ཇུའི་སྐུ་ཚབ།
བོད་ནང་ཐེངས་དང་པོར་སླེབས་པའི་མན་ཇུའི་སྐུ་ཚབ་དང་རྒྱ་དམག་བཞི་སྟོང་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཤིང་འབྲུག་ ༡༧༢༤ ལོར་མན་ཇུ་གོང་མ་གཡུང་ཅིན་ཁྲི་ལོ་དང་པོའི་དུས་སྐབས་སུ་ལྷ་སྡོད་ཨམ་བན་གྱིས་གཙོས་རྒྱའི་དཔོན་དམག་བཞི་སྟོང་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་པའོ། དེ་ལྟར་ཕྱིར་འཐེན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ལྷ་སྡོད་རྒྱའི་དཔོན་དམག་རྣམས་ནས་མི་སེར་ཐོག་ཟན་གོན་ཆེ་ལ། ལྷ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་ནང་གཙང་སྦྲ་དང་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་དོ་སྣང་ཞན་སྟབས་འབག་བཙོག་ཆེ་བ་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་བོད་མི་རྣམས་ནས་མི་དགའ་བའི་རྣམ་འགྱུར་ཤུགས་ཆེར་སྟོན་གྱི་ཡོད་པ་དང་། ལྷག་པར་དུ་མཚོ་སྔོན་ཕྱོགས་སུ་གནས་པའི་སོག་པོ་དང་ཨ་མདོ་བ་རྣམས་ནས་མན་ཇུ་གོང་མར་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་པའོ། དེ་ལྟར་མཚོ་སྔོན་ཁུལ་གྱི་སོག་རིག་ཚོས་མན་ཇུར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་དོན་ནི་བོད་གཞུང་གི་མཛད་སྒོ་ཆེ་ཁག་ལ་རྒྱ་བོད་ཀྱི་དཔོན་རིགས་རྣམས་མདུན་གྲལ་དང་སོག་པོའི་དཔོན་རིགས་རྣམས་རྒྱབ་གྲལ་དུ་བཞག་པས་གྲལ་གནས་བློར་མ་བབས་པའི་ཐོག སྡེ་སྲིད་སྟག་རྩེའི་སྲོག་སློང་ཡང་དོན་སྨིན་མ་བྱུང་བ་དང་སྔར་བོད་དུ་གུ་ཤྲིར་ཁཱང་གི་སྲས་རྒྱུད་ལ་རྒྱལ་པོའི་མཚན་གནས་རྒྱུད་འཇགས་གནང་བ་ད་མཚམས་མེད་པ་བཅས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་སོག་པོའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་རྒྱ་མིར་ངོ་རྒོལ་དུས་གཟིར་སློང་རྒྱུའི་དམ་བཅའ་བྱས་པའོོ།།
གཞུང་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས།
༸གོང་ས་བདུན་པས་གཞུང་ཆབ་སྲིད་འཛིན་སྐྱོང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཚོགས་མིར་གོ་ས་ཇི་གནང་ནི་ཁཱང་ཆེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་པོ་གཙོ་བོ་དང་པས་སེའི་གོ་གནས་དང་། ང་ཕོད་པ་ལས་རོགས་དང་པས་སེའི་གོ་གནས། ལུང་པ་བར་གུང་དང་། སྦྱར་ར་བ་དང་ཕོ་ལྷ་བ་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་གཉིས་ལ་ཐའི་ཇི་གོ་ས་བཅས་གནང་ཡོད། དེ་ལྟར་གནང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་༸གོང་ས་མཆོག་ནས་དགོངས་བཅད་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཁུར་འཛིན་པ་རྣམས་ལ་བདག་རྐྱེན་མཛད་ན་བོད་འབངས་ཡོངས་ནས་བརྩི་བཀུར་ཆེ་བར་དགོངས་ཏེ་དེ་ལྟར་གོ་ས་སྩལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ༸གོང་ས་བདུན་པས་ཁོང་རྣམས་ལ་བཅོལ་བའི་ཕུགས་ཀྱི་དགོངས་བཞེད་ནི་བར་ལམ་ལྷ་བཟང་ཁཱང་དང་། འཇུན་སྒར་བའི་དམག་འཁྲུག་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ཆབ་སྲིད་ཉམས་ཆག་གྱུར་པ་རྣམས་གསོ་ཐབས་འཁུར་ཆེ་བསྐྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་སློབ་བཅས་སྩལ་བ་ལྟར་ཁོང་གི་ཕུགས་ཀྱི་དགོངས་བཞེད་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། དུས་སྐབས་དེར་སྩལ་བའི་ཐམ་གའི་མིང་ནི་བཀའི་ཆིང་སང་རྣམས་ཀྱི་ཐམ་ག་ཞེས་པ་དེའོ།། ༸གོང་ས་བདུན་པའི་ཐུགས་བཞེད་ལྟར་སྲིད་དབང་བསྐྱངས་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁཱང་ཆེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་པོ་དང་ཕོ་ལྷ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་ང་ལམ་སྦྱར་གསུམ་གྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་མ་བྱས་པར་རྟག་ཏུ་སྐྱོན་བརྗོད་དང་དབུས་དང་གཙང་ཞེས་ཕྱོགས་འཐེན་བྱས་པ་ལས་ཆབ་སྲིད་ཚུལ་བཞིན་བསྐྱངས་ཐུབ་མེད། ཁཱང་ཆེན་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་པོ་བཀྲོངས་མཁན་ནི་འཐེན་འཁྱེར་ནང་དཀྲུགས་ལ་དགའ་བའི་ང་ལམ་སྦྱར་གསུམ་གྱིས་གཡོ་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་བཀྲོངས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཁཱང་ཆེན་པར་བར་ཆད་བྱུང་བའི་ཉེར་ལེན་ལས་ཕོ་ལྷ་བས་སྟོད་མངའ་རིས་ཡོངས་ཀྱི་དམག་བསྐུལ་ཞིང་། དབུས་དཔུང་རྒྱལ་རྩེ་ཁུལ་དུ་འབྱོར་ཚུལ་ཐོས་མ་ཐག་མདའ་དཔོན་ལྕང་ལོ་ཅན་པ་དཔུང་བཅས་ཉག་ཆུའི་ལྷོ་བརྒྱུད་དང་། མི་དབང་དཔུང་དམག་བཅས་ཉང་ཆུའི་བྱང་བརྒྱུད་ནས་དཔུང་དམག་བཤམས་པས་འབྲོང་རྩེ་དང་འབྲས་ཁུད་བརྒྱུད་དུ་དབུས་དཔུང་དང་དམག་འཐབ་བྱས་རུང་རྒྱལ་ཕམ་ཆེ་བ་མ་བྱུང་ཡང་། དབུས་དཔུང་གིས་གྲོང་དང་གྲོང་གསེབ་ཁུལ་དུ་གོད་ཆག་ཆེ་བར་གཟིགས་ཏེ་རེ་ཞིག་ས་དགའ་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་པའོ།།
དབུས་གཙང་དབར་འཁྲུག་རྐྱེན་
ཕོ་ལྷ་པས་དམག་ཐེངས་དང་པོར་རེ་ཞིག་ས་དགའ་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་རུང་དབུས་དམག་གིས་བཀྲིས་ལྷུན་པོ་དང་རྣར་ཐང་སོགས་ལ་བཅོམ་འཕྲོག་བྱས་རྐྱེན་ལས་ཕོ་ལྷ་བ་རང་ཉིད་དཔུང་དམག་བཅས་རྒྱལ་རྩེར་འོངས་ཤིང་དེར་དབུས་དམག་དང་འཐབ་འཁྲུག་ཚབས་ཆེན་བྱུང་སྟེ་ཕན་ཚུན་བསད་རྨས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞིང་དུས་སྐབས་དེར་ཆིངས་མི་པན་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་མགྲོན་གཉེར་ས་ཁུད་པ་དང་། ས་སྐྱ་བདག་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་མགྲོན་གཉེར་ངག་དབང་བཅས་ནས་ཕན་ཚུན་ཆིངས་སྒྲིག་ཀྱི་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་གནང་ཐར་རེ་ཞིག་ཕན་ཚུན་དམག་མཚམས་འཇོག་གཏན་འཁེལ་ཏེ་ཆིངས་ཡིག་ལ་དབུས་གཙང་བཀའ་བློན་ཚོ་དང་ཆིངས་པའི་དམ་ཕྲུག་བརྒྱབ་སྟེ་བཙོན་པ་གློད་བཀྲོལ་དང་དམག་དཔུང་རང་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ལོག་བཅས་བྱས་ཡོད། ཕོ་ལྷ་བས་སླར་དབུས་སུ་དཔུང་འཇུག་བྱེད་དོན་ནི་ནག་ཚང་ཕྱོགས་སུ་ཨ་ཇོ་དཔལ་བཟང་ཟེར་བས་སློང་རྐྱེན་བྱས་སམ། ཡང་ན་དབུས་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་མེར་གན་ཐའི་ཇི་སོགས་ནས་ཆིངས་སྒྲིག་བྱུང་བ་མ་ཤེས་པར་གཙང་ཕྱོགས་འགའ་ཤས་བསད་བཟུང་བྱས་པར་བརྟེན་མི་དབང་ཕོ་ལྷས་དབུས་སུ་དམག་དྲངས་ཏེ་དབུས་དམག་ཕམ་པར་བྱས་ཤིང་། མཐར་ཞིབ་དཔྱོད་དུ་ཡོང་བའི་ཨ་ལི་ཁན་ཨམ་བན་དང་མི་རིང་ཛ་གི་ལ་སོགས་དཔུང་དམག་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་འབྱོར་ཏེ་དེ་དག་གིས་ང་ལམ་སྦྱར་གསུམ་སྲོག་ཐོག་ཏུ་བཏང་བའོ།།
ཨི་ཌ་ལའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་བོད་དུ་སླེབས་པ།
༸གོང་ས་བདུན་པའི་དུས་སྐབས་སུ་ཨི་ཌ་ལའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་པ་ཀ་སྤུ་ཅི་ཞེས་པ་དང་སྨན་པ་གཅིག་བཅས་མེ་སྤྲེ་ ༡༧༡༦ ལོར་སླེབས་པ་དང་། ཁོང་གཉིས་བོད་ནང་གནས་སྡོད་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་བ་དང་ནད་པ་དབུལ་ཕོངས་ལ་སྨན་སྦྱིན་སྟེར་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་ཚོང་དང་སྲིད་དོན་སོགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་པས་ཡིན། ཁོང་གཉིས་ལ་༸གོང་ས་མཆོག་གིས་གཟིགས་སྐྱོང་ཇི་ལྟར་གནང་ཚུལ་ནི་ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་ཞུས་དོན་ལྟར་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཤར་རྒྱུད་ན་ཁར་ས་དོད་ཕུལ་ཏེ་ལྷ་ཁང་དང་སྨན་ཁང་། སྡོད་ཁང་བཅས་གསར་རྒྱག་ཆོག་པ་དང་། འཁྲི་བོགས་ས་ཁྲལ་སོགས་བཟོས་མི་བདེའི་རིགས་སྤུ་ཙམ་མ་བྱེད་ཅེས་ཆུ་ཡོས་ ༡༧༢༣།༡༢།༡༡ ཉིན་སྦུག་དམ་བཀའ་ཤོག་སྩལ་བ་དང་། དེ་རྗེས་རིམ་པས་ཆོས་སྡེ་ཕན་བདེ་དགོན་གསར་ཀ་བ་བཅུ་གཉིས་སོགས་ས་ཐོ་དེབ་གསལ་ལ་ས་བོགས། རྩཱ་རིན་དངུལ་སྲང་བཅོ་བརྒྱད་གཙང་འབུལ་བྱུང་བས་ཁྲལ་འབབ་ཆག་ཅེས་ཤིང་སྦྲུལ་ ༡༧༢༥།༢།༡༡ འཁོད་པའི་བཀའ་ཤག་གི་བཀའ་ཤོག་དང་། ཁོང་ཚོའི་ཡུལ་ནས་ཉེར་མཁོ་འབྱོར་རིགས་ལ་བལ་ཚོང་ལྟར་སྤྱི་མཚུངས་ཁྲལ་ལེན་བྱེད་ཕྱོགས་དང་ཁང་པ་རྒྱག་སྐབས་ས་རྡོ་གང་ནས་བླངས་ཀྱང་འཐུས་པའི་སྐོར་ཤིང་སྦྲུལ་ ༡༧༢༥།༤།༩ ཉིན་ལྷ་ས་གཉེར་མི་དཔོན་ནས་བཏང་བའི་འཛིན་ཐམ། འཁྲི་བོགས་དང་ཁྲལ་རིགས་གསར་འགེལ། གཞིས་གཡོག་བསྐུལ་གཙེར་མེད་ཚུལ་གྱི་སྐོར་མེ་ལུག ༡༧༢༧།༨།༢༠ ཉིན་ཞོལ་གཉེར་ལས་ཁུངས་ནས་བཏང་བའི་འཛིན་ཐམ་དང་ཤར་རྒྱུད་ན་ཁར་དགོན་ཆུང་རྒྱག་བཅུག་པར་གཞན་འདྲེས་མེད་ཅིང་སེམས་སྐྱིད་བྱུང་ན་ཇི་སྲིད་བར་གནས་འཇགས་སྐོར་ས་བྱི་ ༡༧༢༩།༡༢།༡༠ ཉིན་མི་དབང་ཕོ་ལྷས་བཏང་བའི་བཀའ་ཤོག་སོགས་གཞུང་དམངས་ཡོངས་ནས་གཟིགས་སྐྱོང་གང་ལེགས་གནང་ཡོད་པ་བཅས་སོ།།
༸གོང་ས་བདུན་པ་ཆེན་པོས་ལུགས་གཉིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐུགས་འགན་བཞེས་པ་དང་། བཀའ་ཤག་གསར་འཛུགས་ཚུལ།
༸གོང་ས་བདུན་པ་ཆེན་པོས་ལུགས་གཉིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐུགས་འགན་ལྕགས་ལུག ༡༧༥༡ ལོར་བཞེས་པ་དང་། དེ་ལྟར་བཞེས་དོན་ནི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་གཙོ་བོ་ནི་བོད་ལྗོངས་སེར་སྐྱ་སྤྱི་ནས་ཆབ་སྲིད་ཐུགས་འགན་བཞེས་དགོས་པའི་གསོལ་བ་ཕུར་ཚུགས་སུ་བཏབ་པ་ལས་བཞེས་དགོས་བྱུང་ཞིང་། ལྕགས་ལུག ༡༧༥༡།༢།༡ ཉིན་བཀའ་ཤག་གསར་འཛུགས་དང་བཀའ་བློན་དུ་མི་སྣ་བཞི་འདེམས་བསྐོ་གནང་ཡོད། མི་སྣ་དེ་དག་ནི་དགའ་བཞི་རྡོ་རིང་གུང་པཎ་ཌི་ཏ་དང་ཞབས་དྲུང་ཚེ་རིང་དབང་རྒྱལ། ཛ་སག་སྲི་ཆོད་ཚེ་བརྟན། སེར་མོ་བ་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན་བཅས་ཡིན། དུས་སྐབས་དེར་སྩལ་བའི་ཐམ་གའི་མིང་ནི་དམ་ཕྲུག་བདེ་སྐྱིད་མ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ཞིང་ད་ལྟའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་བཀའ་ཤག་གི་དམ་ཕྲུག་ཀྱང་དེ་རང་ཡིན་ནོ།། ལྕགས་ལུག་ ༡༧༥༡ ལོར་བཙུགས་པའི་བཀའ་ཤག་ལྷན་ཚོགས་དང་ཉེ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་བློན་ཆེན་ལྷན་ཚོགས་དབར་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་གང་ཞིག་ཡོད་མེད་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་བཀའ་ཤག་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་བསྐྱངས་པའི་ནང་ཕན་གནོད་གང་ཞིག་བྱུང་ཡོད་མེད་ཕྲིས། ལན་དུ། བཀའ་ཤག་ལྷན་ཚོགས་དང་བློན་ཆེན་ལྷན་ཚོགས་དབར་མི་འདྲ་བའི་ཆ་གཙོ་བོ་ནི་བློན་ཆེན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གལ་ཆེའི་དོན་གནད་ཁག་གྲོས་བསྡུར་གྱིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་ལས། དེ་མིན་བློན་ཆེན་སོ་སོར་དམིགས་བསལ་གྱི་ལས་དོན་ཐག་གཅོད་བྱེད་དབང་མེད་པ་ཞིག་དང་། བཀའ་ཤག་ལྷན་ཚོགས་ནི་དེ་དང་མི་འདྲ་བར་ཕྱི་ནང་ཞི་དྲག་ལས་དོན་ཆེ་ཕྲ་ཡོད་ཚད་བཀའ་བློན་ཚང་མ་མཉམ་ཚོགས་གྲོས་བསྡུར་ཐོག་ནས་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེའོ།། དེ་ལྟར་བཀའ་ཤག་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་བསྐྱངས་པའི་རིང་གནོད་པའི་ཆ་ནི་གལ་ཆེའི་ཛ་དྲག་གི་སྐབས་སུ་འཕྲལ་དུ་ཐག་གཅོད་མི་ཐུབ་པར་འགོར་འགྱངས་དང་། སྤྱི་དོན་ལ་ཕན་ངེས་པའི་དོན་གནད་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ཚང་མ་དགོངས་མཐུན་མི་ཡོང་བས་ལས་དོན་ལག་ཏུ་ལོན་མི་ཐུབ་པའི་སྐྱོན་དང་། ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི་བཀའ་བློན་གཅིག་གིས་རང་འདོད་ལྟར་ཐག་གཅོད་བྱེད་ས་མེད་པ་དང་དྲང་པོ་ཡོད་མེད་ལ་བཏང་འཛིན་བྱེད་ཐུབ་པ། བཟའ་འདོད་ལྐོག་རྔན་མི་བྱེད་པར་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་དེའོ།།
རྩེ་རིག་གནས་སློབ་གྲྭ་དང་བཟོ་གྲྭ་འདོད་འཇོའི་དཔལ་འཁྱིལ་གཉིས་གསར་འཛུགས་
རྩེ་རིག་གནས་སློབ་གྲྭ་དང་བཟོ་གྲྭ་འདོད་འཇོའི་དཔལ་འཁྱིལ་གཉིས་༸གོང་ས་བདུན་པ་ཆེན་པོས་ཤིང་ཁྱི་ ༡༧༥༤ ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ནང་གསར་འཛུགས་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་སློབ་སྦྱོང་གང་ཞིག་སྤྲོད་མིན་ནི་རྩེ་རིག་གནས་སློབ་གྲྭའི་ནང་སྒྲ། སྙན་ངག རྩིས་སྐར་ནག སྡེབ་སྦྱོར། ལཉྪན་ཝ་ཏུ་ལ་སོགས་པའི་ཡིག་རིགས་དུ་མའི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། བཟོ་གྲྭ་འདོད་འཇོའི་དཔལ་འཁྱིལ་ནང་སྐུ་རྟེན་འབྲི་བཞེངས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་སློབ་གྲྭ་དང་བཟོ་གྲྭ་གཉིས་བཙུགས་གནང་བའི་རྒྱབ་ལྗོངས་ནི་ལོ་པཎ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་དྲིན་ལས་བོད་འདིར་རིག་པའི་གནས་ལྔར་འཆད་ཉན་དར་རྒྱས་ཆེ་ཡང་། བར་ལམ་ཉམས་ཆག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་གྱུར་སྟབས་ཀུན་གཟིགས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དང་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་དུས་རིག་གནས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་ཁང་མང་པོ་གསར་འཛུགས་མཛད་དེ་དོན་ཕན་ཆེན་པོ་བྱུང་རུང་། བར་ལམ་ཆབ་སྲིད་འཕོ་འགྱུར་ཆེ་བས་ཉམས་ཆག་སོང་བའི་རིག་གནས་འདི་དག་དང་ལྷག་པར་བོད་རང་གི་ཐུན་མིན་ལྷ་སྐུ་རྟེན་བཞེངས་དང་། ཐིག་ཚད་ལག་རྒྱུན་གཞན་འགྲན་མ་མཆིས་པ་དེ་དག་ཉམས་ཉེས་སོང་ན་སླར་རྙེད་གསོ་དཀའ་བར་དགོངས་ཏེ་གསར་འཛུགས་གནང་བའོ།། །།
གནོད་སྦྱིན་གྱི་དེད་དཔོན་གང་བ་བཟང་པོ་
（གནོད་སྦྱིན་གང་བ་བཟང་པོ་）གནོད་སྦྱིན་དེ་གནས་པ་ཡིན་ཟེར་བའི་རི་འབྲུམ་ཕོ་ལྷའི་སྒེར་གཞིས་ཀྱི་ཉེ་འདབས་སུ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན།
གནོད་སྦྱིན་རྟ་བདག་བརྒྱད་
རྣམ་སྲས་དང་འཕགས་མ་ཡབ་ཡུམ་ལ་འཁོར་དུ། ༡．ཛམ་བྷ་ལ། ༢．གང་བ་བཟང་པོ། ༣．ནོར་བུ་བཟང་པོ། ༤．ཡང་དག་ཤེས། ༥．འབྲོག་གནས་ནག་པོ། ༦．ལྔ་རྩེན་སེར་སྐྱ། ༧．ཙི་པི། ༨.ཀུན་ངྷ་ལི།
གནོད་སྦྱིན་ནཱ་ག་ཀུ་བེ་ར་
ནོར་ལྷ་རིགས་ཀྱི་གནོད་སྦྱིན་ཀུ་བེ་ར་སྟེ། བྱ་རྒྱུད་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་ནང་ཚན་ནོར་ཅན་གྱི་རིགས་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་བརྟག
གནོན་འཕན་ལྔ་སུམ་
གནོན་མགྲོན་པོ་དང་དོན་གཅིག་སྟེ། གནོན་བང་སུམ་མགྲོན་པོ་ཡང་ཟེར། འདིའི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་《ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་》དེབ་དང་པོར་གསལ།
གནོད་སྦྱིན་ཕོ་དགུ་མོ་དགུ་
དབུས་སུ་འཛམ་བྷ་ལ་དང། ནོར་རྒྱུན་མ། ཤར་དུ་ནོར་བུ་བཟང་དང་ཟླ་འོད་མ། ལྷོར་གང་བཟང་དང་སྦྱིན་མ། ནུབ་ཏུ་གཏེར་སྦྱིན་དང་རབ་སྦྱིན་མ། བྱང་དུ་རྣམ་སྲས་དང་འཕགས་མ། ཤར་ལྷོར་ཕུར་བུའི་ཕྲེང་བ་དང་རབ་བཟང་མ། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་རོལ་པའི་ཕྲེང་བ་དང་སྦས་མ། ནུབ་བྱང་དུ་གདོང་གི་དབང་པོ་དང་ལྷ་མོ་མཛེས་མ། བྱང་ཤར་དུ་སྤྱོད་པའི་དབང་པོ་དང་དབྱངས་ཅན་མའོ།།
བནབས་ཐོག་
ཤིང་ཏོག་
མནང་
མནངས། རྒྱུ་ནོར་ནོམ་པའམ་སྲིད་པ།
མནན་པ་
（སྲི་མནན་པ་）རང་རང་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་ལ་མི་དགའ་བའམ་ཆོས་ལུགས་ཡོངས་ལ་མི་དགའ་བའི་མི་དང་གདོན་འདྲེ་སོགས་ཀྱི་གཟུགས་དབྱིབས་བྲིས་པའི་ལངྐ་དང། འཁོར་ལོ་ལ་ངན་རྫས་སྣ་ཚོགས་བྱུགས་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལམ་བཞི་མདོ་དང། རི་རྩེ། རྒྱལ་སྒོའི་མ་ཐེམ་འོག་སོགས་སུ་མནན་ནས་ཕྱིན་ཆད་ནམ་ཡང་ལྡང་མི་ཐུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བྱ་ཐབས་ཞིག
མནོ་བསམ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་
བསམ་ངན་ཁོག་བཅངས།
མནོས་
སྡོམ་པ་སོགས་བླངས་པའི་དོན།
མནན་བསྲེགས་འཕངས་གསུམ་
སྲི་མནན་པ། གདོན་བགེགས་བསྲེགས་པ། གཏོར་ཟོར་འཕངས་སྟེ་གསུམ།
Besançon
Besançon​་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Besançon)ནི་ཧྥ་རན་སིའི་གྲོང་རྡལ་ཞིག་རེད།
༡༧༠༩ལོ།
༡༧༠༩ལོ་ནི་ཀེ་ལུའོ་ཀེ་ལི་ཡའི་ལོ་ཐོའི་ནང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་པའི་ལོ་ཞིག་ཡིན།
རྣ་རྒྱན་གཡུ་སྤུངས་ཀྱི་པད་འདབ་
（རྣ་རྒྱན་པད་འདབ་）དབུས་གཙང་གི་བུད་མེད་ཚོའི་རྣ་རྒྱན།
རྣ་བའི་བུ་རམ་
རྣ་བའི་བུ་གར་སྙན་པའི་གཏམ།
རྣ་ནད་དྲུག་
བད་མཁྲིས་རླུང་གསུམ་དང། ཁྲག་ལས་གྱུར་པ། རྣག་འཛག འབྲུམ་ཐོར། འབྱུང་བའོ།།
རྣ་སྨན་ཨུག་ཆོས་བརྒྱད་པ་
༡．སྒོག་སྐྱ་སྲང་དོ། ༢．ལབ་སོན་སྲང་དོ། ༣．རྒྱམ་ཚྭ་སྲང་དོ། ༤．རྒྱ་ཚྭ་སྲང་དོ། ༥．རུ་རྟ་སྲང་དོ། ༦．གླ་རྩི་དྲི་ཙམ། ༧．ཤིང་ཀུན་དྲི་ཙམ། ༨．ཨུག་ཆོས་འབྲས་བུ་སྲང་དོ།
ཀུ་མུ་ཏའི་མཚེར་
ཁམས་སྟོང་འཁོར་ཡུལ་གྱི་ཙེ་ངོས་གྲོང་པའི་ལུང་ཕུ་མེ་ཏོག་ཀུ་མུ་ཏས་ཡོངས་སུ་གང་བའི་མཚེར་ཞིག་སྟེ། རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་ཤིང་ཕོ་རྟ་ཕྱི་ལོ་ ༡༤༧༤ ལོའི་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་སྟོང་འཁོར་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་རྗེ་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་སྐུ་འཁྲུངས་སའི་གནས་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།
ཡིག་ཆ་ཁུངས། (1) རྩོམ་པ་པོ། རྒྱལ་དབང་འཕྲིན་ལས་རྣམ་རྒྱལ། (དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་འགོ་ཙམ་ལ་འཁྲུངས།) མཚན་བྱང་། སྟོང་འཁོར་ཨེར་ཏེ་ནི་ཆན་ཞི་མནྫུ་ཤྲིའི་ནོ་མོ་ཧན་གྱི་འཁྲུངས་རབས་གསོལ་འདེབས། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ཤོག་ངོས། 61-67 ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་གཙུག་ལག་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ། དེབ་བརྒྱད་པ། (2) རྩོམ་པ་པོ། ཞབས་དྲུང་དགུ་པའི་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་ཆོས་གྲགས་དང་། དགེ་སྟག་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་འཇམ་དཔལ། (0000-1944) མཚན་བྱང་། འཁྲུངས་རབས་རྣམ་ཐར་བཻཌཱུརྱའི་མེ་ལོང། རྩོམ་སྒྲིག་པ། དཔེ་སྒྲིག་འགན་ཁུར་པ། སྟོང་འཁོར་དགོན་གྱི་གླིང་བསྲེ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་བསྡུ་སྒྲིག་ཁང་། ཤོག་ངོས། 109-110 ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་རིག་བཅུད། པོད་ཕྲེང་ 211 (3)རྩོམ་པ་པོ། ཟུ་རེ་བ་བློ་བཟང་ཆོས་འབྱོར། མཚན་བྱང་། གདན་ས་ཆེན་པོ་སེ་ར་ཐེག་ཆེན་གླིང་གི་གདན་རབས་ངོ་མཚར་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ། རྩོམ་སྒྲིག་པ། སེར་གཙུག་ནང་བསྟན་དཔེ་རྙིང་འཚོལ་བསྡུ་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཁང་། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིགས་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས། 783-784 ཆེད་བསྒྲིགས། གངས་ཅན་ཁྱད་ནོར་དཔེ་ཚོགས། པོད་ཕྲེང་ 406 (4) རྩོམ་པ་པོ། སྟོང་འཁོར་གླིང་བསྲེ་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོ། མཚན་བྱང་། སྟོང་འཁོར་ཆོས་འབྱུང་ལྷའི་རྒྱུད་མང་། དཔར་སྐྲུན་གནས་ཚུལ། དིལླཱི་ཝི་ཨེན་དཔར་ཁང་། ཤོག་ངོས། 9-11
རྣ་རྫར་པད་རིལ་
དབུས་གཙང་གི་སྐྱེས་པའི་རྣ་རྒྱན་ཨ་ལོང་དུ་གྲགས་པ་དེ་ཡིན་ནམ་སྙམ།
རྣ་ལྷོང་（ལྷུང་）སྒྲོགས་སྦྱངས་
རྣ་བར་གོ་ངེས་སྒྲོགས་སྦྱངས་བྱེད་པ།
རྣང་སྒང་བཅུར་
ཞིང་ཚིགས་བཅོས་པ་སྟེ། རྣང་ནི་ཞིང་ཞེས་པའི་བརྡ་རྙིང་ངོ།།
རྣམ་དཀར་གྱི་སྒོ་གསུམ་
དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ། དད་པ་ཐར་ལམ་སྒོ། ངེས་འབྱུང་སེམས་ཐེག་ཆེན་ལ་འཇུག་སྒོ་བྱང་ཆུབ་སེམས།
རྣམ་དཀར་ཆོས་ཕྱོགས་སུ་
རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་དཀར་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་བྱ་བ་མཆོད་འབུལ་དང་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་སོགས།
ཚེ་དབང་ལྷ་མོ་
= ན་གཞོན་གཞས་མ་ཚེ་དབང་ལྷ་མོའི་ལོ་རྒྱུས། = 2012 ཟླ་བ་ 04 ཚེས 24  བོད་ཀྱི་བང་ཆེན།
རིགས་རུས་གདོང་དམར་བོད་ཀྱི་དུམ་བུ་ལས་ཆད་ཅིང་ལྟེ་ཁྲག་ཁམས་བྲག་མགོའི་མཛེས་ལྗོངས་ནས་འཐོར་བའི་ན་གཞོན་གླུ་མ་ཚེ་དབང་ལྷ་མོ་ནི། གཞན་དང་མི་མཚུངས་གང་དང་མི་མཉམ་པའི་ཕྲ་ལ་གསེང་མཐོ་ཞིང་སྙན་ལ་ཡིད་འགུག་པའི་གླུ་སྐད་དེ་དང་། བལྟས་ན་ཚིམ་པ་མེད་ཅིང་བཅར་ན་ངོ་གནོང་དགོས་པའི་སྐྱེས་གཟུགས་དེ་ཡིས་བསྒྲགས་པ་མིན་རུང་དོན་གྱིས་གྲགས་ཤིང་།
རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཀློང་ཆེན་པོ་
དགོངས་པ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གཏིང་ཟབ་པ།
རྣམ་མཁྱེན་
སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ལ་མངའ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཇི་སྙེད་རྣམ་པ་མ་ལུས་པ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན་པའི་མཐར་ཐུག་གི་མཁྱེན་པ་དེ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན། འོན་ཀྱང་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས། ཆོས་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་བློ་གཅིག་གིས་རྟོགས་ཚུལ་བློས་མ་འཆུན་པས་རྣམ་མཁྱེན་མི་འདོད་ཅིང། འོ་ན་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ་ཟེར་བ་ལ། མི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་བཞི་སོགས་སྤངས་ཏེ་སྒྲིབ་བྱེད་མེད་པས་གང་ལ་དགོངས་པ་གཏད་ཀྱང་མཁྱེན་ཐུབ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྲོ་ཚུལ་ཡིན་ཞེས་སྐྱོན་སྤོང་བྱེད་དོ།།
བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཆགས་ཚུལ།
བོད་ཆེན་པོའི་ཡུལ་ཁམས་ཆགས་ཚུལ་ནི། སྔར་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་ཕལ་མོ་ཆེ་ཆུ་ཡིས་ཁེངས་ཡོད་ལ། རྗེས་སུ་རིམ་གྱིས་ཆུ་འཁྱིལ་བའི་ཡོལ་གོ་རྣམས་ཁ་ཤོར་ཏེ་ཆུ་རྣམས་ཀོང་ཡུལ་བརྒྱུད་རྒྱ་མཚོར་བཞུར་བའི་ཤུལ་དུ་རིམ་པར་རྩི་ཤིང་ནགས་ཚལ་དང༌། རི་ལུང་གི་རྣམ་པ་སོགས་སྐམ་ས་ཆགས་པས་སཱ་ལའི་སྨན་ལྗོངས་སུ་གྲགས་ལ། བོད་ལྗོངས་འདི་ཐོག་མར་ཆུས་གང་བ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྟོད་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་གཡའ་རི་དང་གངས་རི། བར་དབུས་གཙང་རུ་བཞི་ལ་བྲག་རི་དང་སྤང་ལྗོངས། སྨད་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་རྩི་ཤིང་དང་ནགས་ཚལ་གྱིས་གང་བ་སོགས་ས་ཁམས་ཆགས་པའམ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་གྱུར་ནས་ལོ་ཆེས་མང་པོའི་བར་མིའི་འགྲོ་བ་བྱུང་མེད། རིམ་བཞིན་སྟོད་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་ནི་ཤ་རྐྱང་རི་དྭགས་ཀྱི་གླིང་དང༌། བར་དབུས་གཙང་རུ་བཞི་ནི་སྟག་གཟིག་གཅན་གཟན་གྱི་ཡུལ། སྨད་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་ནི་འདབ་ཆགས་བྱ་ཡི་ཡུལ་དུ་གྱུར་བས་གཅན་གཟན་དང༌། བྱ། རི་དྭགས་སོགས་སར་གནས་སེམས་ཅན་གནས་གཞིའི་ཡུལ་དུ་རུང་བར་གྱུར་བ་སོགས་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་བཤད་ཅིང་དེ་ནས་བོད་ཀྱི་མིའི་འགྲོ་བ་རིམ་བཞིན་བྱུང་ཚུལ་གསུངས་པ་རྣམས་འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་ཆགས་ཚུལ་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན།
བོད་ཀྱི་ཡུལ་ཁམས་སྤྱིའི་ཆགས་དབྱིབས།
སྟོད་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་རྫིང་དང་འདྲ། །བར་དབུས་གཙང་རུ་བཞི་ཡུར་བ་འདྲ། །སྨད་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་ཞིང་དང་འདྲ། །ཞེས་ཡུལ་གྱི་དབྱིབས་ཙམ་བསྟན་པ་ཡོངས་གྲགས་ལྟར་དང༌། དེང་ཚན་རིག་པས་རྟོག་ཞིབ་བྱས་པའི་སྡོམ་ཚིག་ཏུའང༌། ད་ཕན་ཕལ་ཆེར་ལོ་ངོ་དུང་ཕྱུར་གཅིག་དང་བྱེ་བ་དྲུག་གི་སྔ་རྗེས་སུ་བོད་ཡུལ་འདི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་ལ། ལོ་ས་ཡ་གཉིས་དང་འབུམ་ལྔའི་གོང་ཙམ་དུ་ས་བབ་ཁད་ཀྱིས་མཐོ་རུ་སོང་སྟབས་སྐམ་ས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་པར་འདོད་དོ།། བོད་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ནི། གངས་རི་མཐོན་པོའི་ནི་དབུས། ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་ནི་མགོ ཡུལ་མཐོ་ས་གཙང་བ་ལ། ཞེས་དང༌། རི་མཐོན་པོ་གནམ་གྱི་ཀ་བ་ཡོད། །མཚོ་དམའ་མོ་གཡུ་ཡི་མེ་ལོང་ཡོད། །སྤང་སེར་པོ་གསེར་གྱི་ལྷུན་པོ་ཡོད། །ཅེས་དང༌། བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ༌ལས། ཤར་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་ན། །གནས་པུར་རྒྱལ་བོད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད། །རི་མཐོན་པོ་གནམ་གྱི་ཀ་བ་ཡོད། །མཚོ་དམའ་མོ་གཡུ་ཡི་མཌཎལ་ཡོད། །གངས་དཀར་པོ་ཤེལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་ཡོད། །སྤང་སེར་པོ་གསེར་གྱི་ལྷུན་པོ་ཡོད། །དྲི་ཞིམ་པོ་སྨན་གྱི་བདུག་སྤོས་ཡོད། །ཚོན་བཀྲ་བ་གསེར་གྱི་མེ་ཏོག་ཡོད། །དབྱར་བཀྲ་བ་གཡུ་ཡི་ཞིང་ཁམས་ཡོད། །ཞིང་དེ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཡོད། །ཅེས་དང༌། ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་ལས། རི་མཐོ་ས་གཙང་ཆུ་བསིལ་ཚད་པ་མེད། །སྦྲུལ་གདུག་སྟག་གཟིག་ཅེ་སྤྱང་དུག་སྦྲང་མེད། །འཛམ་གླིང་ཆུ་བཞིའི་མགོ་བོ་གངས་ཅན་གནས། །ས་ལས་ལྕགས་རིས་རིན་ཆེན་སྣ་ལྔ་བྱུང༌། །སྤང་ལྗོངས་མཚོ་དང་ཆུ་རྒྱུན་རབ་ཏུ་མང༌། །ལོངས་སྤྱོད་དམན་ཡང་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གཞན་ལས། །དེ་ལྟའི་ཁྱད་ཆོས་དུ་མས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་དང༌། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས། ༼ཁ་བ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཞེས།༽ འཛམ་བུའི་གླིང་གི་གཙུག་གཏོར་ལྟར་མཐོ་བ། ས་གཙང་བ། བསིལ་ལ་མཛེས་པ༑ འཆི་བ་མེད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཅོ་འདྲི་བ། ཕྱོགས་བཞིར་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་བཞི་འབབ་པ། མི་དཔའ་ལ་རྟ་མགྱོགས་པ། གསེར་དངུལ་ཟངས་ལྕགས་བཤའ་དཀར་ཞ་ཉེ་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་དུ་མའི་འབྱུང་ཁུངས། རྩི་མཆོག་དྲི་ཞིམ་ལ་བཅུད་ཆེ་བ། འབྲུའི་རྣམ་པ་མང་ཞིང་བཟང་བ། གངས་རིའི་ཕྲེང་བས་ཀུན་ནས་བསྐོར། ཞེས་དང༌། མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་ལས། བོད་ཀྱི་ཆུ་བཟང༌། སའི་བསིལ་དྲོད་སྙོམས། སྲོག་ཆགས་ཉུང༌། ཟས་བཅུད་ཆེ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གངས་ལྗོངས་ནི་རི་ཆུ་མཚོ་གསུམ་དང༌། སའི་དགེ་བཅུ་འཛོམས་པ། རི་མཐོ་ཞིང་ས་གཙང་བ། གསེར་དངུལ་ཟངས་ལྕགས་སོགས་རིན་ཆེན་དུ་མའི་འབྱུང་ཁུངས་རྩི་མཆོག་དྲི་ཞིམ་ལ་བཅུད་ཆེ་བ། མོ་མཛངས་ཤིང༌། ཕོ་དཔའ་བ། རྟ་མགྱོགས་པ། ཞེས་དམ་པ་དུ་མས་ལན་གཅིག་མིན་པར་བསྔགས་པར་མཛད་པ་སོགས་འཛད་མེད་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཕྱུག་པ་ཞིག་གོ།
རྣམ་མཁྱེན་གཉིས་
ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙིད་པ་གཟིགས་པའི་ཡེ་ཤེས།
རྣམ་གྲོལ་
ཐར་པ་ལ་ཟེར།
བ་ལང་སུམ་མདོ་དགོན།
བ་ལང་སུམ་མདོ་དགོན་ནི་ཤར་མི་ཉག་ལྷ་སྒང་གི་ཉེ་ས་ཞིག་ཏུ་ཡོད་པའི་དགོན་པ་ཞིག་གོ།
༡༧༠༨ལོ།
༡༧༠༨ལོ་ནི་ཀེ་ལུའོ་ཀེ་ལི་ཡའི་ལོ་ཐོའི་ནང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་པའི་ལོ་ཞིག་ཡིན།
རྣམ་གྲངས་པའི་ཀུན་བཏགས་
ཀུན་བཏགས་ལ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་གཉིས་སུ་ཡོད་པའི་ཡ་གྱལ་ཞིག་སྟེ། ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་གཞིར་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པའི་ཀུན་རྫོབ་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སོ།། མཚན་གཞི་ནི། ནམ་མཁའ་དང། ཤེས་བྱ་དང། བུམ་པའི་ལྡོག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།། དེ་དང་ཡོད་རྒྱུའི་ཀུན་བཏགས་གཉིས་དོན་གཅིག་
རླབས་དམར་
རླབས་དམར་ནི་ཁོར་ཡུག་གི་ཆ་རྐྱེན་ངེས་གཏན་འོག་རྒྱ་མཚོའི་ནང་གི་སྐྱེ་དངོས་དང་སྲོག་ཆགས་རིགས་མང་བོ་མཉམ་དུ་འདུས་སྡོད་བྱས་པའམ། མང་དུ་འཕེལ་བ་ཡིས་ཆུའི་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བའི་སྐྱེ་ཁམས་སྣང་ཚུལ་རིགས་ཤིག་ཡིན་ལ། རླབས་དམར་ཞེས་པ་ནི་ངེས་པར་དུ་རླབས་དམར་པོ་ལ་གོ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལ་ཡང་ཁམ་མདོག་དང་ལྗང་གུ་སོགས་རིགས་མང་བོ་ཡོད་པ་ཡིན།
ཆུ་ཁར་གཡེང་བའི་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་རིགས་ལ་ཆུ་རྐྱལ་གྱི་ནུས་པ་ཞན་པ་ནི། ཆུ་ཁར་གཡེང་བ་དང་ཆུ་ཡི་རྒྱུ་བར་བརྟེན་ནས་འགུལ་སྐྱོད་བྱེད་པའི་རྒྱ་མཚོའི་སྐྱེ་དངོས་རིགས་ཤིག་ཡིན།
དེང་རབས་ཅན་གྱི་བཟོ་ཞིང་ལས་ཐོད་སྐྱེད་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འགྲོས་ཧ་ཅང་མྱུར་བ་དང་བསྟུན་ནས། མཚོ་འགྲམ་ས་ཁུལ་གྱི་མི་གྲངས་མང་དུ་འཕེལ་བ་དང་བཟོ་ཞིང་ལས་ཀྱི་བཙོག་ཆུ་སོགས་རྒྱ་མཚོར་འདྲེས་པ་དང་། དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་བཙོག་ཆུ་མང་ཆེ་བ་ཐག་གཅོད་མ་བྱས་པར་རྒྱ་མཚོར་བཞུར་བ་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་དང་ཐག་ཉེ་བའི་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ལ་གནོད་སྐྱོན་ཚབས་ཆེན་ཐེབས། དེ་དང་མཉམ་དུ་མཚོ་འགྲམ་གྱི་གསར་སྤེལ་གྱི་ཚད་མང་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་གསོ་སྤེལ་ལས་རིགས་མང་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིས། རྒྱ་མཚོའི་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་དང་གསོ་སྤེལ་ལས་རིགས་རང་སྟེང་གི་སྦག་བཙོག་གི་གནད་དོན་མང་བོ་ཐོན་པ་ཡིན།
མཚོ་ཆུའི་འཚོ་བཅུད་ཧ་ཅང་འཛོམས་པོ་ཡོད་པ་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བའི་མ་མཐའི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་ལ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བཟོ་ལས་བཙོག་ཆུ་དང་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་མང་བོ་རྒྱ་མཚོར་བཞུར་བ་ཡིས། དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་འཚོ་བཅུད་འཛོམས་པའི་དངོས་རྫས་ཀྱི་རིགས་ཆུ་ཡི་ནང་ནས་མང་དུ་འཕེལ་བ་དེ་ལ་ཟེར་ཞིང་། ཡང་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཀྱང་རླབས་དམར་གྱི་སྐྱེ་དངོས་མང་དུ་འཕེལ་བར་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་པ་ཡིན།
རྒྱ་མཚོའི་དྲོད་ཚད་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བའི་ཁོར་ཡུག་གི་ཆ་རྐྱེན་གལ་འགངས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཧྲེ་ཧྲིའི་དྲོད་ཚད་ཉི་ཤུ་ནས་སུམ་ཅུའི་བར་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བར་འཚམ་པའི་དྲོད་ཚད་ཡིན་ཞིང་། ཚན་རིག་པ་ཡིས་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཆུའི་དྲོད་ཚད་གློ་བུར་དུ་འཕེལ་ནས2℃ཀྱི་ཡན་ལ་བརྒལ་ན། དེ་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བའི་སྔ་ལྟས་ཡིན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་།
མཚོ་ཆུའི་གསོ་སྤེལ་རང་སྟེང་གི་སྦག་བཙོག་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྲས་ཀྱི་གཅིག་ཡིན་ཞིང་། རང་བྱུང་གི་ཆ་རྐྱེན་ཡང་ནི་རླབས་དམར་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། རླབས་དམར་མང་དུ་བྱུང་བ་ནི་མི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་བྱས་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་ལས་གཞན། ད་དུང་འཕྲེད་ཐིག་དང་དུས་ཚིགས། རྒྱ་མཚོའི་རླབས་རྒྱུན་སོགས་དང་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ཡོད།
མདའ་དར་གྱི་བཤད་པ་
༈ མདའ་དར་གྱི་བཤད་པ་ནི། མདའ་དར་རྟེན་འབྲེལ་ཀུན་འཛོམས་འདི། །གནས་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་སྨྱུག་མ་ལ། །མདའ་མགོ་ལྔ་ཚོམ་ལྡན་པ་འདི། །རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་མཚོན་བྱེད་ཡིན། །དུག་ལྔ་གནོན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན། །མདའ་སྐེད་ཚིགས་གསུམ་ལྡན་པ་འདི། །ཚེ་ལྷ་རྣམ་གསུམ་མཚོན་བྱེད་ཡིན། །འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད། །མདའ་རྩེ་རྣོ་ངར་ལྕགས་ཀྱི་བརྒྱན། །དཔའ་རྩལ་བརྟུལ་ཕོད་ཆེ་བ་དང་། །ཚེ་སྲོག་སྲ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད། །མདའ་སྟོང་དགུང་ལ་གཏད་པ་འདི། །མངའ་ཐང་དགུང་དང་མཉམ་པའི་བརྡ། །དར་མཚོན་སྣ་ལྔས་བརྒྱན་པ་འདི། །མི་རྒྱུད་དར་ལས་འཇམ་པ་དང་། །མཁའ་འགྲོ་སྡེ་ལྔས་སྲུང་བར་མཚོན། །ཐང་དཀར་ཐང་སྨུག་སྒྲོ་ཡིས་བརྒྱན། །དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་མཚོན་པ་དང་། །ལམ་སྣ་བསུ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད། །རྣོ་ངར་ལྕགས་ཀྱུས་བརྒྱན་པ་འདི། །ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་མཚོན་པ་དང་། །ལས་བཞི་འགྲུབ་པའི་རྟེལ་འབྲེལ་ཡོད། །མདའ་ལ་མེ་ལོང་བཏགས་པ་འདི། །སྨེ་བ་དགུ་དང་སྤར་ཁ་བརྒྱད། །ལོ་འཁོར་བཅུ་གཉིས་ཚང་བ་ཡིས། །སྲུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་མ་ཚང་མེད། །ཤེལ་གཡུ་དུང་གསུམ་བརྒྱན་པ་འདི། །དཀར་ཕྱོགས་ལྷ་ཀླུ་གཉེན་གསུམ་རྟེན། །ཁ་འཛིན་སྡོང་གྲོགས་འབྲེལ་མེད་ཀྱིས། །མི་ནོར་ཟས་གསུམ་འཛོམས་པའི་བརྡ། །རིན་ཆེན་རིགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་འདི། །འབྱུང་བཞིའི་བཅུད་གཡང་འགུག་པར་མཚོན། །ཚེ་གཡང་འགུག་པའི་ཚེ་མདའ་ཡིན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་ལྷ་མདའ་ཡིན། །ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མའི་བླ་མདའ་ཡིན། །དགྲ་ལྷ་འཁོར་བའི་རྟེན་མདའ་ཡིན། །དབང་ཐང་དར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད། །བསོད་ནམས་རྒྱས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད། །བདེ་སྐྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་ཤོག །
བསྟན་འཛིན་བརྩོན་འགྲུས་
བསྟན་འཛིན་བརྩོན་འགྲུས་(རྒྱ་སྐད།:丁真珍珠)ཁོ་ནི་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་མཁན།
ཡབ་སྲས་རྣམ་གསུམ་
འབྲུག་པ་ཡབ་སྲས་རྣམ་པ་གསུམ་ནི།
༡༽ ཆོས་རྗེ་འགྲོ་བའི་མགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས།
༢༽ རྒྱལ་བ་རྒོད་ཚང་པ།
༣༽ རྒྱལ་བ་ལོ་རས་པ།
༢༽ སྟོད་འབྲུག་གི་བསྟན་པའི་བདག་པོ་རྒྱལ་བ་རྒོད་ཚང་པ།
འབྲུག་པ་རིགས་གསུམ་མགོན་པོ་ནི།
༢༽ འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་འབྲུག་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག
༣༽ ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་སྤྲུལ་མཐུ་ཆེན་ཆོས་མགོན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག
ཀུན་མཁྱེན་ཡབ་སྲས་རྣམ་གསུམ་ནི།
༡༽ ཀུན་མཁྱེན་པདྨ་དཀར་པོ།
༢༽ པན་ཆེན་མཁས་གྲུབ་ལྷ་དབང་བློ་གྲོས།
༣༽ ཡོངས་འཛིན་ངག་དབང་བཟང་པོ།
རྣམ་གྲོལ་ལམ་
རང་རྒྱུ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བྱུང་ཞིང། རང་གི་ངོ་སྐོལ་གྱི་སྤང་བྱ་ལས་གསར་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད། མཐོང་ལམ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད། མཐོང་ལམ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དང་ཤེས་པ་བརྒྱད་དོན་གཅིག་སྟེ། 《མཛོད་》ལས། བཟོ་དང་ཤེས་ལ་གོ་རིམ་བཞིན།། བར་ཆད་མེ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ། ཞེས་གསུངས་སོ།། རྣམ་གྲོལ་ལམ་ནི་རང་གི་ངོ་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་སྤངས་ནས་བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ལམ་ཡིན་ནོ།།
ཤར་རྒྱལ་མོའི་དམུ་རྡོ་
ད་དུང་གནས་འདི་ན་བེེ་རོ་ཙ་ནའི་ཕྱག་མཁར་གྱིས་ཕུག་པའི་བྲག་རྡོ་སོགས་ངོ་མཚར་བའི་ལྟད་མོ་དུ་མ་དང་། གནས་འདབས་ཀྱི་བོད་མི་ཚོས་སེམས་གཤིས་སུ་ཆགས་པའི་ཆོས་ལུགས་ལ་འཛིན་པའི་ལྟ་ཚུལ་སོགས་ཡུལ་སྲོལ་གཤིས་ནས་གནའ་རྫས་བཅའ་དངོས་རྙིང་བ་དུ་མའི་ཐད་ནས་བོད་གནའ་བོའི་དུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་བན་བོན་ཆོས་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་ཆོ་ག་སྤེལ་ཚུལ་གྱི་འཕོ་འགྱུར་སོགས་མང་ཆེན་ཞིག་ལ་བོད་གདོད་མའི་དུས་ཀྱི་དྲི་རྙིང་ད་དུང་གནས། དེ་ལས་ཀྱང་མཁར་ཁང་དག་གི་བཟོ་བཀོད་ནི་བོད་རང་གི་གདོད་མའི་དུས་ཀྱི་རང་ཚུགས་ལོས་ཡིན་སྙམ་པའི་རིན་ཐང་འདུག   ཁོ་ཚོ་ལ་རྡོ་བཟོའི་ལས་རིཊ་ཀྱི་ཐད་ནས་ཅུང་བྱང་ཆ་ཡོད་པའི་རྟགས་ཡོད་ཅིང་།   དེས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལག་རྩལ་གྱི་ལྷག་མ་རིན་ཐང་ཅན་ཞིག་ཏུ་སེམས་སོ། །
མི་ཎི་ཡིག་དྲུག་
མ་ཎིའི་འགྲེལ་བཤད་མདོར་བསྡུས་བཞུགས་སོ།།