cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
གླེབས་པ་
གླེབས་པ་ནི་བརྡ་རྙིང་སྟེ། མནན་པ།
རྒྱལ་ཁབ་དག་གི་མིང་།
གཤམ་གསལ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཚང་མའི་མིང་གཞུང་རེད། མིང་གང་མང་ཞིག་དཔྱད་བརྡར་ལེགས་ཙམ་སྒོས་འགོད་པ་ཡིན་པས། རང་འདོད་ལྟར་སྒྱུར་བཅོས་མི་བྱེད་པ་མཁྱེན་མཁྱེན་ * - states without general international recognition.
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ།
༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་སློབ་དཔོན་ཤཱན་ཏ་དེ་བས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་སརྦཛྙཱ་དེ་བ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ ཙཱ་བ་བནྡེ་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱིས་ཁ་ཆེའི་དཔེ་ལས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལས། སླད་ཀྱི་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་དྷརྨ་ཤྲཱི་བྷ་དྲ་དང་། ཞུ་ཆེན་ གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་དང་། ཤཱཀྱ་བློ་གྲོས་ཀྱིས་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་དཔེ་དང་འགྲེལ་པ་དང་མཐུན་པར་བཅོས་ཤིང་བསྒྱུར་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་ པའོ།། །།ཡང་དུས་ཕྱིས་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་སུ་མ་ཏི་ཀཱིརྟི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དག་པར་བཅོས་ཤིང་བསྒྱུར་ཏེ་ ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།། །།སརྦ་དྱཱ་མངྒ་ལཾ་བྷ་ཝནྟུ།། །།
ཀླུ་སྦྱིན་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་ཐར་བཞུགས་སོ།། རླབས་ཕྲེང་གསུམ་པ།
དུས་འགྱུར་བྱུང་བ་ནས་སྲིད་ཇུས་གུ་ཡངས་མ་བྱུང་བར་དུ་ཐུགས་བསྐྱེད་བརྟན་པོས་འགྲོ་དོན་ཇི་ལྟར་མཛད་ཚུལ།
༡ ལྷ་སའི་དུས་འགྱུར་སྐབས་ཀྱི་བྱུང་བ།
༢ དར་རྩེ་མདོ་ལྔ་མཆོད་དགོན་པའི་ནང་བཙོན་དུ་བཞུགས་སྐབས་ཀྱི་མཛད་པ།
༣ ས་ཞབས་དགོན་པ་བཙུགས་ནས་བསྟན་འགྲོ་ལ་སྨོན་པའི་ཞབས་རིམ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་ཚུལ།
དྲལ་པོ་
མིང་པོ། ཞེས་མདོ་རྒྱུད་མཛོད་ལས་གསུངས།
ཙཱ་རུའི་བཟའ་བ་
ཙཱ་རུའི་བཟའ་བ་ནི་འདིའི་ངོ་བོ་ནི་དགའ་སྟོན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལྟ་བུ་ཡིན། མིང་གི་ངེས་ཚིག་ནི། ཙཱ་རུ་ནི་སྤྱད་བྱའོ། །བཟའ་བ་ནི་བཟའ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག
བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ཅེས་པ་ནི་བོད་ཅེས་པའི་མི་རིགས་འདི་སྲིད་པར་ཆགས་པའི་དུས་ནས་བཟུང་། བོད་མི་དག་གིས་ཡིག་ཐོག་དང་ངག་ཐོག་གང་རུང་ནས་བརྩམས་པའི་རྩོམ་ཡིག་དེ་དག་ལ་ཟེར་ཏེ།   དེར་ཞིབ་རྒྱས་སུ་གླུ་དང་མགུར།  སྙན་ངག   སྒྲུང་།  གཏམ་རྒྱུད།   སྒྲུང་གཏམ།  འཁྲབ་གཞུང་སོགས་འདུ་ལ།   ལུས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཚིགས་བཅད་དང་ཚིག་ལྷུག   སྤེལ་མ་བཅས་ཡོད།
ཉེ་རབས་རྩོམ་རིག
དོན་ཚན་དང་པོ། སྤྱི་བཤད་།
བོད་ཡིག་གི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་“རྣམ་ཐར”ནི་ཧ་ཅང་མང་སྟེ།ཆེས་སྔ་ཤོས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་དག་ཏུ་རྒྱལ་བློན་གྲགས་པ་ཅན་གྱི་མཛད་པ་བཀོད་པའི་ཟིན་ཐོ་ཡོད་ཅིང་། ཟིན་ཐོ་དེ་རིགས་ནི་དམ་དུམ་ཙམ་ལས་མེད་མོད། འོན་ཀྱང་རྩོམ་རིག་གི་ཉམས་འགྱུར་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས། རྩོང་རིག་གི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་རྣམ་ཐར་གྱི་ཐོག་མའི་མྱུ་གུ་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཆོག
བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་འཐོར་ཞིག་ཏུ་སོང་རྗེས།  བོད་ཁམས་ཡོངས་རྫོགས་སིལ་བུར་ཐོར།   ས་གནས་ཀྱི་དབང་སྒྱུར་ཚོགས་པའི་སྟོབས་ཤུགས་དག་དཔལ་འབྱོར་དང་། ཆབ་སྲིད། རིག་གནས་བཅས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་སོང་བ་དང་བསྟུན་ནས། བླ་རྒྱུད་དང་ཆོས་རྒྱུད་སོ་སོ་བ་དུ་མ་བྱུང་ཞིང་།   ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་གསུམ་གྱི་ཆ་ལའང་ཁྱད་པར་བྱུང་ནས་གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བ་དུ་མར་གྱུར། གྲུབ་མཐའ་དེ་དག་གིས་སྟོབས་དང་གྲགས་པ་རྒྱས་པའི་ཆེད་དུ་རང་རང་གི་གྲུབ་མཐའི་ཆེ་བ་བརྗོད་ཅི་ཐུབ་བྱས། ཆེ་བརྗོད་ཀྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་དུ་མི་མང་པོའི་ཡིད་འགུགས་པ་དང་དད་པ་སྐྱེས་པའི་ཆེད་དུ། རང་རང་གི་གྲུབ་མཐའི་བླ་སྤྲུལ་དང་དགེ་བཤེས་དག་གི་སྐུ་ཚེ་གང་བོའི་མཛད་སྤྱོད་ལ་ཆེ་བསྟོད་ཀྱིས་རྣམ་ཐར་དུ་བསྡེབས་ནས།   མིག་ལྟོས་སུ་བསྒྲགས་པར་བྱས་པས།   བླ་ཆེན་མཁས་ཆེན་ཚོའི་རྣམ་ཐར་མང་པོ་བྱུང་བར་གྱུར་ལ།   ཀུན་ལ་གྲགས་ཆེ་བ་ནི་དཔེར་ན།   《མི་ལ་རས་པའི་རྣམ་ཐར་》དང་《བུ་སྟོད་གྱི་རྣམ་ཐར》《ས་པཎ་གྱི་རྣམ་ཐར》《མར་པའི་རྣམ་ཐར》《རས་ཆུང་བའི་རྣམ་ཐར》《ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོའི་རྣམ་ཐར་།》《འབྲུག་པ་ཀུན་ལེགས་ཀྱི་རྣམ་ཐར》སོགས་ཏེ།   ཐམས་ཅད་བསྡོམས་ན་ཅི་ཙམ་ཡོད་པ་ད་དུང་ཤེས་དཀའ་མོད།   མིག་སྔར་ཐོ་རུ་བཀོད་ཟིན་པའང་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་འདུག་པས།   འདི་ནི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་ཁྱད་ཆོས་འབུར་དུ་ཐོན་པ་ཞིག་རེད།
སྤྱིར་བོད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ཞེས་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་“རྣམ་པར་ཐར་པ་ཞེས་པའི་དོན་དངོས་ནི། འརྗོད་བྱ་དང་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ཐོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་པ་ཞིག་དགོས།  ” ཞེས་གསུངས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཏུ་སྣང་མོད། འདིར་བརྗོད་པའི་རྩོམ་རིག་གི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་རྣམ་ཐར་ནི། “རྣམ་ཐར”རང་ག་བ་དང་མི་འདྲ་ལ། “ཆོས་འབྱུང་”དང་“རྒྱལ་རབས”ལ་དེ་བས་ཀྱང་མི་འདྲ་སྟེ། འདིས་ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ངེས་ཅན་ཞིག་བྱེད་ཅིང་།   བྱུང་རིམ་ལའང་རྟོག་བཟོ་ཅུང་ཟད་རེ་བྱས་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྷ་སྒྲུང་དང་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་འགའ་རེ་སྡུད་ལེན་བྱེད་པ་དང་། མངོན་སུམ་གྱི་ཚིག་སྦྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་དཔེ་གཞིའི་ཁོར་ཡུག་འབྲི་ཞིང་།   མི་སྣའི་གཤིས་ཀ་བཟོ་སྐྲུན་བྱེད།   འོན་ཀྱང་། འདི་ནི་རང་གའི་གཏམ་རྒྱུད་དང་།   སྒྲུང་རྩོམ་སོགས་དང་ཡང་མི་འདྲ་སྟེ། འདི་ནི་ཇི་ལྟར་བཤད་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་ངོ་མ་ཞིག་དང་། ཁོའི་ཚེ་གང་བོའི་བྱ་བའི་ཚུལ་རགས་རམ་ཞིག་གཞིར་བཟུང་ནས་སྒྲིག་སྦྱོར་དང་འབྲི་བརྗོད་བྱེད་པ་ཞིག་གོ།   གོང་དུ་སྨྲས་པ་ལྟར།
བོད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་བླ་ཆེན་མཁས་ཆེན་ཚོའི་སྐུ་ཚེ་གང་བོའི་མཛད་པ་བཀོད་པའི་བརྩམས་ཆོས་སུ་འདུག་པས།  ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་བས་ཡོངས་སུ་སིམ་འདུག་མོད།   འོན་ཀྱང་ཚད་མི་འདྲ་བའི་སྒོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་བའི་མུན་ནག་དང་ཡ་ང་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཕོག་ཐུག་དང་མཚང་འབྱིན་བྱས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱང་ཡོད་པས། བླང་བར་བྱ་བ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་གསེར་དང་བྱེ་མའི་ངང་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བ་སྟེ།   འུ་ཅག་གིས་ནན་ཏན་གྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་འོས་ཤིན་ཏུ་ཆེ།
《མི་ལ་རས་པའི་རྣམ་ཐར》ནི་རྩོམ་རིག་གི་རོ་ཉམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་སྟེ། དེ་བོད་རིགས་ས་ཁུལ་དུ་དར་ཁྱབ་དང་ཤན་ཤུགས་ཆེ་བར་མ་ཟད། མི་རིགས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མཐོང་ཆེན་བྱེད་པས། སྔོན་མ་ནས་སོག་ཡིག་གི་འགྱུར་དང་། རྒྱ་ཡིག་གི་འགྱུར་དུམ་བུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། ཀྲུང་གོ་གསར་བ་བཙུགས་རྗེས་སྐུ་ཞབས་ཝང་དབྱི་ནོན（王沂暧）ཀྱི་འགྱུར་དང་། སྐུ་ཞབས་ལེའུ་ལི་ཆན（刘立千）གྱི་འགྱུར། སྐུ་ཞབས་ཀྲང་ཁྲིན་ཅིའི་（张澄基）འགྱུར་སོགས་སྔ་རྗེས་སུ་རྒྱ་ཡིག་གི་འགྱུར་ཆ་ཚང་བྱུང་བ་དང་། ཀློག་པ་པོའི་དགའ་བསུ་ཐོབ། དུས་མཚུངས་སུ། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྟེང་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་། རིག་གནས།  ཆོས་ལུགས་བཅས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ཆེན་པོ་བྱེད་ཅིང་།
དབྱིན་ཇི་དང་།  ཧྥ་རན་སི།    ཉི་ཧོང་བཅས་ཀྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ནས།   འཛམ་གླིང་རང་བཞིན་གྱི་དོན་སྙིང་ལྡན་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་ཏུ་གྱུར།
བོད་ཀྱི་སྒྲུང་གཏམ།
2009ལོའི་ལོ་འཇུག་ལ་རྩོམ་པ་པོ་ནག་པོ་སྐལ་བཟང་གི་ཉེན་རྟོག་བརྩམས་སྒྲུང་རིང་མོ་༼དམྱལ་ཟངས་ནང་ན་གུ་རེ་མེད༽ཅེས་པ་འཇལ་བྱུང་ལ། དེ་སྔོན་ཁོང་གིས་བྲིས་པའི་སྒྲུང་རིང༼ཀླུ་འབུམ་མི་རྒོད༽ཞེས་པ་ནི་དྲག་རྩལ་སྐོར་གྱི་བརྩམས་སྒྲུང་ཁྱད་པར་པ་ཞིག་རེད།  དེ་བཞིན་སྤྱི་ཁྱབ་ནས་བོད་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་རིང་མོ་སྟེ་སྒྲུང་རིང་ཇེ་མང་ནས་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། འདི་ནི་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གོང་འཕེལ་ཆེན་པོ་འགྲོ་བའི་རྟགས་ཤིག་རེད། རྒྱུས་ལོན་བྱས་པ་ལྟར་ན། རྩོམ་་པ་པོ་གྲགས་ཅན་དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲུང་རིང་༼གཙུག་གཡུ༽བྲིས་པའི་ཚུན་ལ་ྦོད་ཡིག་གིས་བྲཙམས་པའི་སྒྲུང་རིང་༢༠ལྷག་པར་དུ་བསྐྲུན་ཡོད་པ་རེད།  དེ་དག་ནི་རེབ་གོང་རྡོ་རྗེ་མཁར་གྱི་སྒྲུང་རིང་༼རྨི་ལམ།༽དང་༼༻༻༻ཚེ་རིང་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སྒྲུང་རིང་༼མེས་པོ༽དང་༼སྨུག་པ༽དང་༼རླུང་དམར་འུར་འུར༽ ༽ལྷག་པ་ཚེ་རིང་གི་སྒྲུང་རིང་༼དྲེལ་པའི་མི་ཚེ༽   བརྩམས་སྒྲུང་རིང་མོ་༼སྲིན་པོ་གཡུ་རྔོག་དང་ཉི་མ་ལྷ་ས༽  ལོ་རྒྱུས་སྒྲུང་རིང་ཡང་ཚེ་རྒྱལ་གྱི་༼ཐོན་མི་སྨབྷོཊ༽  ཚེ་བརྟན་རྡོ་རྗེའི་༼ཙོང་ཁའི་རྒྱལ་པོ༽
བཀྲ་ཤིས་བརྒྱད་པ་
གྲངས་ཀྱི་མངོན་བརྗོད་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ།འཕགས་པ་བཀྲ་ཤིས་བརྒྱད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞུགས་སོ། ། ལས་གང་ཞིག་རྩོམ་པ་ན་ཐོག་མར་འདི་ཚར་གཅིག་བརྗོད་ན་གྲུབ་པ་བདེ་བ་ཡིད་བཞིན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་ཅི་ནས་ཡིད་ལ་བྱའོ། ཨོཾ། སྣང་སྲིད་རྣམ་དག་རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་པའི། །བཀྲ་ཤིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ན་བཞུགས་པ་ཡི། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་འཕགས་པའི་ཚོགས། །ཀུན་ལ་ཕྱག་འཚལ་བདག་ཅག་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །སྒྲོན་མེའི་རྒྱལ་པོ་རྩལ་བརྟན་དོན་གྲུབ་དགོངས། །བྱམས་པའི་རྒྱན་དཔལ་དགེ་གྲགས་དཔལ་དམ་པ། །ཀུན་ལ་དགོངས་པ་རྒྱ་ཆེར་གྲགས་པ་ཅན། །ལྷུན་པོ་ལྟར་འཕགས་རྩལ་གྲགས་དཔལ་དང་ནི། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དགོངས་གྲགས་པའི་དཔལ། །ཡིད་ཚིམ་མཛད་པ་རྩལ་རབ་གྲགས་དཔལ་ཏེ། །མཚན་ཙམ་ཐོས་པས་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འཕེལ་བ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་བརྒྱད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་མགོན་པོ་བྱམས་པའི་དཔལ། །ས་ཡི་སྙིང་པོ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སེལ། །ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་འཕགས་མཆོག་ཀུན་ཏུ་བཟང༌། །ཨུཏྤལ་རྡོ་རྗེ་པད་དཀར་ཀླུ་ཤིང་དང༌། །ནོར་བུ་ཟླ་བ་རལ་གྲི་ཉི་མ་ཡི། །ཕྱག་མཚན་ལེགས་བསྣམས་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་གྱི་མཆོག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རིན་ཆེན་གདུགས་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་གསེར་གྱི་ཉ། །འདོད་འབྱུང་བུམ་བཟང་ཡིད་འོང་ཀ་མ་ལ། །སྙན་གྲགས་དུང་དང་ཕུན་ཚོགས་དཔལ་བེའུ། །མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་དབང་བསྒྱུར་འཁོར་ལོ་སྟེ། །རིན་ཆེན་རྟགས་མཆོག་བརྒྱད་ཀྱི་ཕྱག་མཚན་ཅན། །ཕྱོགས་དུས་རྒྱལ་བ་མཆོད་ཅིང་དགྱེས་བསྐྱེད་མ། །སྒེག་སོགས་ངོ་བོ་དྲན་པས་དཔལ་སྤེལ་བའི། །བཀྲ་ཤིས་ལྷ་མོ་བརྒྱད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཚངས་པ་ཆེན་པོ་བདེ་འབྱུང་སྲིད་མེད་བུ། །མིག་སྟོང་ལྡན་དང་རྒྱལ་པོ་ཡུལ་འཁོར་སྲུང༌། །འཕགས་སྐྱེས་པོ་དང་ཀླུ་དབང་མིག་མི་བཟང༌། །རྣམ་ཐོས་སྲས་ཏེ་ལྷ་རྫས་འཁོར་ལོ་དང༌། །ཏྲི་ཤུ་ལ་དང་མདུང་ཐུང་རྡོ་རྗེ་ཅན། །པི་ཝཾ་རལ་གྲི་མཆོད་རྟེན་རྒྱལ་མཚན་འཛིན། །ས་གསུམ་གནས་སུ་དགེ་ལེགས་བཀྲ་ཤིས་སྤེལ། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་བརྒྱད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བདག་ཅག་དེང་འདིར་བྱ་བ་རྩོམ་པ་ལ། །གེགས་དང་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཀུན་ཞི་ནས། །འདོད་དོན་དཔལ་འཕེལ་བསམ་དོན་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ། །བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་ཤོག ། ལྡང་ཚེ་བརྗོད་ན་དེའི་ཉིན་དོན་ཀུན་འགྲུབ། །ཉལ་ཚེ་བརྗོད་ན་རྨི་ལམ་བཟང་པོར་མཐོང༌། །གཡུལ་དུ་འཇུག་ཚེ་བརྗོད་ན་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ། །བྱ་བ་བརྩམ་དུས་བརྗོད་ན་འདོད་དོན་འཕེལ། །རྒྱུན་དུ་བརྗོད་ན་ཚེ་དཔལ་གྲགས་འབྱོར་ཤིས། །བདེ་ལེགས་ཕུན་ཚོགས་བསམ་དོན་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ། །སྡིག་སྒྲིབ་ཀུན་བྱང་མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་ཀྱི། །དོན་ཀུན་འགྲུབ་པར་རྒྱལ་བ་མཆོག་གིས་གསུངས། །རབ་ཚེས་མེ་སྤྲེལ་ཟླ་བ་༣ཚེས་༣གཟའ་ཉི་མ་དང་རྒྱུ་སྐར་རྒྱལ་གྱི་དུས་བཟང་པོའི་ཆ་ལ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཡིད་མཚོ་ལས་བྱུང་བ་ནོར་བུའི་དོ་ཤལ་ཆེན་པོ་མངྒ་ལཾ།། །།
གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ།
༄༅།། བོད་ཀྱི་སྨན་དཔྱད་མཁན་ཆེན་པོ་གཡུ་ཐོག་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ།
མི་ཚེ།
ཁོང་ནི་སྤྱི་ལོ་༧༠༨པར་སྟོད་ལུང་སྐྱིད་སྣ་རུ་ཡབ་ཁྱུང་བོ་རྡོ་རྗེ་དང་ཡུམ་རྒྱ་ས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མེ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྤེལ་ཟླའི་ཚེས་བཅོ་ལྔའི་ཉིན་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་གསུམ་པར་རང་གི་ཡབ་ལས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་དང་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་གསན་པས་ཚེས་མེད་དུ་མཁྱེན། དགུང་ལོ་ལྔ་བར་ཡབ་ལས་བདུད་རྩི་སྨན་སྒྲུབ་དང། སྨན་བླའི་སྒྲུབ་ཐབས་རྗེས་གནང་དང་བཅས་པ་ཞུས། དགུང་ལོ་བཅུ་བ་ཆོས་རྒྱལ་མེས་ཨག་ཚོམ་གྱིས་སྤྱན་དྲངས་ནས་བསམ་ཡས་སུ་ཕེབས། རྒྱལ་བོས་ཉམས་ལེན་ཕྱེར་ཕོ་བྲང་དུ་རྒྱལ་གཉེར་མཁར་ཕུག་སོགས་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་དང་རྩོད་དུ་བཅུག་པར་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་ཏེ་བོད་སྨན་གྱི་མཁས་པ་མི་དགུའི་གཙོ་བོར་གྱུར། རྒྱ་གར་གྱི་སྨན་པ་དང་རྒྱ་ནག་གི་སྨན་པ་སྟོང་གསུམ་གང་བ་སོགས་ཡུལ་གཞན་ནས་གདན་དྲངས་བླ་སྨན་མཁས་པ་མི་དགུས་དྲི་བ་མི་འདྲ་བ་བཏོན་པར་ཁོང་གིས་སྒྲ་ཚད་རིགས་ལམ་གྱི་ལན་དོན་མཐུན་བཏབ་སྟེ་རྒྱ་དཀར་ནག་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཡོངས་ཀྱི་གཙུག་ཏུ་བཀུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་སྨན་བླར་དངོས་སུ་འཛིན། ཆོས་རྒྱལ་མེས་ཨག་ཚོམ་དང་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་བླ་སྨན་མཛད། དགུང་ལོ་ཉེར་ལྔ་བར་རྒྱ་གར་དུ་ཐེངས་མང་པོར་ཕེབས་ཏེ་པཎ་ཆེན་ཙན་དྲ་དང་མཁས་པ་མེད་འདྲ་བ་བཏོན་པར་ཁོང་གིས་སྒྲ་ཚད་རིགས་ལམ་གྱི་ལན་དོན་མཐུན་བཏབ་སྟེ་རྒྱ་གར་ནག་བོད་ཀྱི་མཁས་ཡོངས་ཀྱིས་གཙུག་ཏུ་བཀུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་སྨན་བླར་དངོས་སུ་འཛིན། ཆོས་རྒྱལ་མེས་ཨག་ཚོམ་དང་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་བླ་སྨན་མཛད། དགུང་ལོ་ཉེར་ལྔ་བར་རྒྱ་གར་དུ་ཐེངས་མང་པོར་ཕེབས་ཏེ་པཎཆེན་ཙན་དྲ་དང་མཁས་པ་མེད་དབང་སོགས་བསྟེན་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞིའི་ཁ་སྐོང་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་དང། ཐུར་དཔྱད་གནད་ཀྱི་ལྡེ་མིག་སོགས་གདམས་ངག་མང་པོ་གསན། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་ཐེངས་གཅིག་ཕེབས་ཏེ་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ལས་སྦྱོར་བའི་ཕྲེང་བ་དང་བྱང་ཁོག་དོན་འགྲེལ་སོགས་གསན། སྐུ་ཚེ་གང་བོར་བོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ནད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་གསོ་དཔྱད་སྨན་རྒྱུད་སྤེལ་བའི་སློབ་མའི་ཚོགས་བསྐྱངས། སྐྱེས་དངོས་སྨན་གྱི་ངོས་འཛིན་སྤྱོར་བསྡེབས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས། བལ་བོར་ཕེབས་ཏེ་བལ་བོའི་རྒྱལ་བོ་ཧ་རྡ་རུ་གྲང་བ་ཐུར་འབབ་ཀྱི་ནད་བཅོས་མཛད་དེ་གསོས། ཁོང་གིས་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་ཆེན་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་ཞེས་པ་དང་རྒྱུད་བཞི་ཐེམ་ཡིག་ཅེས་པ། རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་སྐོང་ཞེས་པ་སོགས་པོ་ཏི་སུམ་ཅུ་ལྷག་གི་གསུང་རྩོམ་ཡང་མཛད།སྨན་པའི་ཆེད་ལས་ཀྱི་རིམ་པ་སྨན་པ་རབ་འབྱམས་པ་དང་དཀའ་བཅུ་བ། བསྡུས་ར་བའི་མཚན་རྟགས་ཀྱི་སྲོལ་ཡང་བཏོན། སྐུ་ཚེ་གང་བོར་གསོ་རིག་བསྟན་དོན་ཁོ་ན་མཛད་དེ་དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ཉེར་ལྔ་བ་སྤྱི་ལོ་༨༣༣ལོར་གཤེགས། ཁོང་ལ་གདུང་རྒྱུད་བཙུན་པའི་སྲས་འབུམ་སེང་དང་དཔལ་འབུལ། དགའ་དགའ་གསུམ་འཁྲུངས། ཀོང་བ་བདེ་རྒྱལ་སོགས་སློབ་མའི་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་ཡུལ་གང་བར་བསྐྲུན་ཏོ། བོད་ཀྱི་བྱིས་པའི་རིགས་གནས་བསླབ་དེབ་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བཏུས།
འཁྲུངས་ལོ།
མེས་ཨག་ཚོམ་དང་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་ཡབ་སྲས་གཉིས་ཀྱི་བླ་སྨན། འདི་ཉིད་བོད་ས་སྤྲེལ༼སྤྱི་ལོ་༧༠༨༽ལོར་ཡབ་བཙན་པོ་འདུས་སྲོང་མང་པོ་རྗེའི་བླ་སྨན་གཡུ་ཐོག་ཁྱུང་པོ་རྡོ་རྗེ་དང༌། ཡུམ་རྒྱ་བ་ཆོས་སྒྲོན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྟོད་ལུང་སྐྱིད་སྣར་སྐུ་འཁྲུངས་ཞེས་དང༌། བོད་ས་སྤྲེལ༼སྤྱི་ལོ་༧༦༨༽ལོར་སྐུ་འཁྲུངས་སོགས་གསུང་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད།
སློབ་གཉེར་མཛད་ཚུལ།
དགུང་ལོ་གསུམ་གྱི་ཐོག་རང་གི་ཡབ་ལས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་སློབ་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་རིག་གནས་སྤྱི་དང༌། ཁྱད་པར་གསོ་དཔྱད་སྨན་གྱི་རིག་པའི་གདམས་ངག་སློབ་སྦྱོང་མཛད། སྐུ་ན་ཧ་ཅང་ཕྲ་ཡང་མཁྱེན་རབ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལ་སྦྱངས་པའི་རྩལ་རྫོགས་ཏེ་མཁས་པའི་གོ་སར་ཕེབས། ཡབ་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་ལག་ལེན་དངོས་ནང་ཞུགས་ཏེ་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་མི་གཡེལ་བར་ནད་པ་མང་པོ་བསྐྱངས་པས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དད་མོས་ཆེན་པོ་ཐོབ་ནས་སྨན་བླ་གཉིས་པ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ཞེས་ཆེད་བསྟོད་ཀྱི་མཚན་གསོལ་བར་གྲགས།
རྒྱལ་པོའི་བླ་སྨན་དུ་གྱུར་བ།
དེ་སྐབས་གཡུ་ཐོག་ཆེན་པོའི་མཁྱེན་སྤྱོད་ཀྱི་མཚན་སྙན་དེ་བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་གཙུག་བརྟན་གྱི་སྙན་དུ་གསན་པས་གདན་དྲངས། ཐོག་མར་ཉམས་སད་པའི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཀྱི་བླ་སྨན་བྲང་ཏི་རྒྱལ་གཉེར་མཁར་ཕུག་སོགས་སྨན་པ་མཁས་པ་རྣམས་དང་རྩོད་དུ་བཅུག་པས་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་ཏེ་བོད་སྨན་མཁས་པ་མི་དགུའི་གཙོ་བོར་གྱུར།
སྨན་གཞུང་ཚད་ལྡན་དུ་བཏང་ཚུལ།
ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐུ་དུས་སུ་རྒྱ་དཀར་ནག་དང༌། བལ་པོ། ཏ་ཟིག ཁ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ནས་སྨན་པ་མཁས་པ་མི་དགུ་གདན་དྲངས། རྒྱ་གར་དང་རྒྱ་ནག་སོགས་མཐའ་བཞིའི་སྨན་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཡུ་ཐོག་ཆེན་པོར་གསོ་རིག་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་དར་རྒྱས་སྐོར་ལ་དྲི་བ་མང་པོ་བཏོན་པར་གནད་དུ་འཁེལ་བའི་ལན་འདེབས་གནང་མཛད་པས་གཡུ་ཐོག་པའི་མཁྱེན་ཡོན་ལ་ཀུན་ཧ་ལས་ཏེ་བོད་ན་སྐྱེས་མཆོག་དམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཐོན་པ་ངོ་མཚར་ཆེ་ཞེས་ཀུན་གྱིས་ཕྱག་མཛད་ནས་རྒྱ་བོད་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་ཏུ་བཀུར་བས་མི་ཡུལ་དུ་བྱོན་པའི་སངས་རྒྱས་སྨན་བླ་ཞེས་གྲགས། དེ་ནས་གཡུ་ཐོག་ཆེན་པོས་ངལ་བ་དུ་མ་ཁྱད་བསད་ཀྱིས་རྒྱ་གར་དུ་སྔ་ཕྱིར་ཐེངས་གསུམ་ཕེབས་ཏེ་ཁྱོན་ལོ་དགུ་དང་ཟླ་བ་བརྒྱད་ལྷག་ཙམ་བཞུགས་ཤིང༌། དེའི་རིང་པཎ་ཆེན་ཙན་དྲ་དེ་བ་དང༌། མཁས་པ་མེ་དབང༌། སྨན་པ་མཁས་པ་བཧ་ན་ཤཱི་ལ་ཧ་སོགས་སློབ་དཔོན་བརྒྱ་དང་རྩ་གཅིག་ཙམ་བསྟེན་ནས་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་སྐོང་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་དང༌། གབ་པ་གསལ་བྱེད་ཐོ་བྱང༌། མན་ངག་ཚད་པ་སྒོ་བཅོས་སོགས་གསོ་རིག་གིས་མཚོན་པའི་གདམས་ངག་མང་པོ་གསན་བསམ་མཛད། དེ་རྗེས་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་ཐེངས་གཅིག་ཕེབས་ཏེ་འཕགས་པ་འཇམས་དཔལ་གྱི་མདུན་ནས་སྦྱོར་བའི་ཕྲེང་བ་དང༌། བྱང་ཁོག་དོན་འགྲེམས་སོགས་གདམས་ངག་དུ་མ་ཞུས་ནས་བོད་དུ་ཕེབས་རྗེས་བོད་གངས་ཅན་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་གསོ་རིག་གིས་གཞི་བྱས། དེའི་སྟེང་རྒྱ་དཀར་ནག་གི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་གདམས་ངག་དང༌། ལོ་པཎ་རྣམས་ཀྱིས་བོད་དུ་སྔ་ཕྱིར་བསྒྱུར་ཅིང་དར་བར་མཛད་པའི་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་མན་ངག་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་སྒོ་ཀུན་ནས་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱིས་སྙིང་པོ་ཕྱུང་ཐོག་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་མ་ལག་ཡོད་ལ། བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དུས་དབང་པོའི་སྒོ་དང་ཉེ་བར་འཚམས་ཤིང༌། དམིཊ་གསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཆེན་མོ་བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་གསང་བ་མན་ངག་གི་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་བརྩམས་གནང་མཛད་པ་དང༌། ད་དུང་ཉམས་ཡིག་མཐོང་དོན་ལྡན་གསོ་དཔྱད་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ཁྱད་པར་ཟབ་པ་རྣམ་གསུམ་སོཊ་རྒྱུད་ཀྱི་ཆ་ལག་དང་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་དཔེ་མང་པོ་བརྩམས་གནང་མཛད་ནས་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་བྱ་གཞག་ལ་གཞལ་བར་མི་ནུས་པའི་མཛད་རྗེས་རླབས་པོ་ཆེ་འཇོག་གནང་མཛད་པར་བཙན་པོས་དྭགས་ཀོང་ཁྱུང་གསུམ་གྱི་འབངས་རིས་བྱ་དགར་བསྩལ་བར་གྲགས།
ནང་བསྟན།
༄༅།།ལྷ་བྲིས།
ཡོང་ཁུངས་།དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ། 　　 རྩོམ་པ་པོ། དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས།
ཨ་ཏན་ནས།
མཚོ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ།
'''མཚོ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་ནི་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་མདོ་ཁམས་སྨད་ཁུལ་དུ་གྲགས་པའི་མཚན་སྙན་གྱི་བ་དན་སྲིད་ན་མཐོ་བའི་མཚོ་ཆེན་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོའི་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པས་ཆ་ནས་མཚོ་ལྷོ་ཞེས་སུ་འབོད། ས་འདིར་གངས་རི་དང་། རྫ་རི། གཡའ་རི། སྤང་རི། ནགས་རི། བྱེ་ཐང་སོགས་ཀྱང་ཡོད་ལ། མུ་མཐའ་མེད་པའི་རྩྭ་ཐང་ཀུན་ཏུ་སྒོ་ཕྱུག་རྟ་ནོར་ལུག་གསུམ་ཅི་དགར་བག་གཡེང་དུ་བརྩེན། བརྗིད་ཀྱང་མཛེས་པའི་རི་ཀླུང་དང་། གཡུ་ལྟར་སྔོ་བའི་རྩྭ་ཐང་དུ་བོད་ཀྱི་གནའ་བོའི་དམག་གུར་ཏེ་སྦྲ་ནག་གི་རྔམས་ཁ་ཤིན་ཏུ་མཐུག་ལ་མཚོན་མདོག་འདྲ་མིན་ལས་གྲུབ་པའི་རུ་དར་སྣ་ཚོགས་མཚོ་མོའི་རླབས་སྒྲ་དང་འགྲོགས་ནས་དུས་གཏན་དུ་འཇགས་མྱོང་མེད། བློན་པོ་གསེར་ཆེན་ཏེ་མགར་སྟོང་བཙན་ཡུལ་བཟུང་གི་གནས་རི་དང་། ཨ་མྱེས་ཧྲིན་པོ། ཨ་མྱེས་བྲག་དཀར། དེ་བཞིན་རྨ་སྔོན་མོའི་ནང་ལུང་དུ་གནས་པའི་མང་སྟོད་ཀྱི་མཐོན་པོ་བཅུ་གསུམ། མང་སྨད་ཀྱི་བློན་པོ་བཅུ་གསུམ། ཁེ་རབས་ཧག་ཆེན། ཁུ་ལུང་གཡག་རྙིང་། བཅུད་པར་རྫ་རྒན། ཁྱུང་ཐོད་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ། གྱ་ཚང་དཔའ་བོ་དགྲ་འཇོམས། ཁྱ་སྡང་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འབར། བ་ཡན་གྲུ་གུ་ཁྲ་ལོག སྒེའུ་ལྷ་མོ་སྤུན་གསུམ། གླང་ཚང་ཁྲ་མོ་སྤུན་གསུམ། སྒྱེད་ཀྱི་ཐོག་ལྷ་སྤུན་གསུམ། སྟོད་ཀྱི་བྱ་འདར་རྒོད་རྩེ། འབའ་ཡི་མཚོ་མོ་ནུ་རྩེ་སོགས་ཡབ་མེས་ཀྱི་སྐྱེ་ལྷ་གཉན་པོ་དག་ཚར་དུ་དངར་ལ། རང་བྱུང་གི་ཐོན་ཁུངས་ནི་རྣམ་ཐོས་སྲས་ཀྱི་མཛོད་ལ་འགྲན།། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དཔའ་ཞིང་བརྟན་པ་དང་བློ་གྲོས་ཆེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་དག་དང་ལྡན་པར་བཤད།   ཡ་རབས་དཀྱེལ་ཆེ་ཡི་ཀུན་སློང་རྣལ་མ་ཞིག་གིས་ས་ཕྱོགས་འདི་གོ་ལོ་རབས་ཕྲེང་བར་ཟླ་མེད་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ཤིག་ཏུ་བཞེངས་སྐྲུན་བྱས་ཡོད།
མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་ནི་མཚོ་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཤར་བྱང་གི་གྲུ་ན་ཡོད་ཅིང་།སའི་ཐིག་ཚད་ལྟར་ན་བྱང་གི་འཕྲེད་ཐིག34.55ནས101.50སྣོལ་སར་ཡོད། ཤར་ནི་མཚོ་ཤར་ས་ཁུལ་དང་རྨ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་དང་། ལྷོ་ནི་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་ཐུག་པ་དང་། ནུབ་ནི་མཚོ་ནུབ་སོག་རིགས་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དང་ཕན་ཚུན་ལྟའོ། ། ཤར་ནུབ་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་ལ་སྤྱི་ལེ༢༦༠དང་། ལྷོ་བྱང་གི་ཞེང་ལ་སྤྱི་ལེ༢༧༠དང་། སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་༤༦.༠༠༠ཙམ་ཡོད་དེ། འབྲུག་ཡུལ་དང་ཆེ་ཆུང་འདྲ། རང་སྐྱོང་ཁུལ་སྲིད་གཞུང་ཆབ་ཆར་བཙུགས་པ་དང་། ཁུལ་གྱི་མངའ་འོག་ཏུ་གུང་ཧོ་དང་། ཁྲི་ཀ་རྫོང་། མང་རྫོང་། འབའ་རྫོང་། ཞིན་ཧེ་རྫོང་སྟེ་རྫོང་ལྔ་དང་ལུང་ཡངས་འགག་ཆུ་གློག་འདོན་སྤེལ་ས་ཚིགས། ཁྱོན་མངའ་ཁུལ་ཡོངས་སུ་ཞང་དང་གྲོང་རྡལ༤༡དང་། སྡེ་དམངས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང༣༨༥དང་། མཉམ་ལས་ཁང༡༢༦༩བཅས་ཡོད།
སྐྱབས་ཆེན་བདེ་གྲོལ།
སྐྱབས་ཆེན་བདེ་གྲོལ།
བརྩམས་ཆོས།
༼ མི་ཁོམ་པའི་གནས་དང་དེའི་བདག་པོ ༽ ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།  ༡༩༩༨ལོའི་ཟླ་བརྒྱད་པ། ༼ གླུ་སྐད་སྐྱ་བོ ༽ རྒྱལ་སྤྱིའི་ཀློག་དེབ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།  ༢༠༠༨ལོའི་ཟླ་གསུམ་པ། ༼མི་རྟག་པ༽༢༠༡༢ལོའི་ཟླ་༡༢པ།
སྒྲུང་འབྲིང་།
༼ མེ་འཁྱག་པ་༽
སྒྲུང་རིང་།
༼གངས་འདབས་ཀྱི་དུར་ཁྲོད་དང་ཤམ་བྷ་ལའི་བྱ་རྒོད་༽༼སྡུག་ཤི་རྒྱག་རྒྱུའི་ང་རང༽
བསྒྱུར་རྩོམ
༼བྱ་ལེན་མ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཟློས་གར་༽ ༼ནུབ་ཕྱོགས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལོ་རྒྱུས་༽༼གཞོན་ནུ་སྒྲུང་བ་༽༼རང་གི་བྱུང་བ་བརྗོད་པའི་གཏམ༽ནུབ་གླིང་གི་སྙན་ངག་མང་པོ།
འབྲེལ་ཡོད་དྲྭ་གནས
མཆོད་མེ་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་དྲ་བ།www.tibetcm.com
བརྣན་
བརྣན་ནི་ནན་ཏན་གྱི་དོན།
འཕྲིག་ཚུད་པ་
འཕྲིག་ཚུད་པ་ནི་སྤྱང་པོ་འམ། །ངེས་པ་རྙེད་པའམ་ངེས་ཤེས་འདྲོངས། །
གངས་རྒྱན་ལས་གཉེར་སློབ་གྲྭ་ངོ་སྤྲོད།
སེར་ཤུལ་གངས་རྒྱན་ལས་གཉེར་སློབ་གྲྭ་ངོ་སྤྲོད།
རང་ཅག་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་འདྲེན་མཚུངས་མེད་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེ་ཐུབ་བསྟན་སྙན་གྲགས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་ལ་ས་གནས་འདིར་སློབ་གྲྭ་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུའི་ཐུགས་འདོད་དྲག་པོ་སྔོན་ནས་ཡོད་ནའང།ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཡུན་རིང་དུ་ལྷག
༢༠༠༩ལོར་ཁོང་གིས་དབུ་འདྲེན་མཛད་དེ་ཁོང་གི་བཀའ་ལྟར། སེར་ཤུལ་གྲོང་སྡེའི་ནང་གི་གཞོན་སྐྱེས་༤༠ལྷག་ཞིག་བསྡུས་ཏེ་འཛིན་གྲྭ་གོང་འོག་གཉིས་བྱས་ནས།ཟླ་༨པའི་ཚེས་༢༨ཉིན་ལ།དགོན་འདིའི་བསྟན་བདག་སྨན་ཤུལ་རིན་པོ་ཆེ་དང་།མཁན་གདན་ཟུར་དང་།ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་།གཞུང་གཉེར་ཆེན་མོ།ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་དགེ་རྒན་དུ་མ་སོགས་དགོན་པའི་ལས་སྣེ་དང་།གཞན་ཡང་རྫ་སྟོད་ལྟེ་བའི་མགོ་ཁྲིད་རྣམ་པའི་ཐུགས་ཁུར་འོག་དབུ་འཛིན་གྱི་མཛད་སྒོ་སྤེལ།དགོན་པ་གཞུང་ལས་ཁང་གིས་སློབ་ཁང་དང་དགེ་རྒན་བཞུགས་ཤག་བཅས་གཡར་གནང་མཛད།དེ་ནས་བཟུང་སྐུ་ཞིང་གཤེགས་དགེ་བློ་བཟུང་རྒྱ་མཚོས་རྒྱ་ཡིག་དང་།བོད་ཡིག་གི་དགེ་རྒན་གཅིག་ཆོག་དང་།དགེ་ཉི་མ་ཕུན་ཚོགས་མཆོག་གིས་དབྱིན་ཡིག་གི་དགེ་རྒན་གཙོ་བོར་མཛད་ནས་སློབ་ཁྲིད་དང་རྒྱུགས་སྤྲོད་བྱེད་ཕྱོགས།ཤེས་རིག་འགྲན་གླེང་སོགས་རྭ་རྒྱ་ཤེས་རིག་སློབ་གླིང་གི་མ་རྐང་གི་འགྲིག་གཞི་ལྟར་འགྲོ་ཅི་ཐུབ་བྱས།
༢༠༡༠ལོར་སློང་མའི་གྲངས་ཀ་༨༠ཙམ་འཕར་ཞིང་རིན་པོ་ཆེའི་བཀའ་ལྟར་ལོ་དེའི་ཟླ་༣པའི་ཚེས་༡ཉིན་བཟོ་རིག་འཛིན་གྲྭ་ཞིག་གསར་འཛུགས་གནང་།དགེ་གསལ་ལྡན་བཟོ་རིག་དགེ་རྒན་དང་།ཟླ་༧པའི་ནང་དགེ་མི་འགྱུར་ལགས་བོད་ཡིག་དགེ་རྒན་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ནས་སློབ་གྲྭ་འདིའི་སློབ་སྦྱོང་དང་ཀུན་སྤྱོད་སོགས་གང་ཐད་ནས་ཟླ་རེ་ནས་ཟླ་རེ་ཡར་ཐོན་བྱུང་བས་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་འོས་སུ་གྱུར།
༢༠༡༡ལོར་གངས་རྒྱན་སྤྱི་ལས་ཁང་གི་ཚོང་ར་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་སྐབས།སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེས་སློབ་གྲྭ་འདི་གཙིགས་ཆེར་བཟུང་ནས་ཚོང་ར་ཕྱོགས་གཅིག་སློབ་གྲྭར་གནང་ཞིང་།ཟླ་གསུམ་པའི་ཚེས་༡ཉིན་སློབ་གྲྭ་དེར་གནས་སྤོ་བྱས།དེ་ལོའི་སློབ་མའི་གྲངས་ཀ་༡༢༠ལྷག་ཙམ་འཕར།ཟླ་༩བའི་ནང་དགེ་དབང་རྒྱལ་དོན་འགྲུབ་མཆོག་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཏེ་ཁོང་གིས་འཛིན་གྲྭ་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱ་བོད་རྩིས་གསུམ་གྱི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བས་སློབ་གྲྭ་འདི་འབུར་དུ་ཐོན་པའི་གྲུབ་འབྲས་བྱུང་།
༢༠༡༢ ལོར་སློབ་གླིང་འདི་སློབ་མའི་གྲངས་ཀ་༡༧༠ལྷག་ཙམ་གྱུར། མཚོ་སྔོན་སློབ་ཆེན་ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དགེ་རྒན་བདུད་འདུལ་ཚེ་རིང་།དཔལ་མགོན་རྒྱལ།རྡོ་རྗེ་སྒྲོལ་མ།སི་ཁྲོན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭ་དང་།དགུ་ཐོག་གསུམ་པ་སོགས་ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ནམ་མཁའ་འགྲོལ་མ་དང་།ཚུལ་ཁྲིམས་སྒྲོལ་མ། བདེ་སྐྱིད་མེ་ཏོག འགྱུར་མེད་བསྟན་འཛིན། རྣམས་དགེ་རྒན་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས།མ་ཟད་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་དགེ་སྐལ་བཟང་ལགས་ཀྱིས་སློབ་གླིང་གི་སྐོར་བྲོ་དང་།གླུ་དབྱངས་སོགས་རིག་རྩལ་སྣ་ཚོགས་ཁྲིད་གནང་མཛད།མདོར་ན་གཞོན་སྐྱེས་ཤེས་ཡོན་པ་དེ་དག་གི་སྙིང་སྟོབས་དང་།འབད་བརྩོན་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་གླིང་འདི་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་འགྲིག་འཛུགས་ལྡན་པའི་སློབ་གླིང་ཞིག་ཏུ་གྱུར།
༢༠༡༣ལོར་སློབ་མའི་གྲངས་ཀ་ཡང་༢༠༠ལྷག་ཙམ་འཕར།སློང་གླིང་འདིར་སྨན་གྱི་འཛིན་གྲྭ་གཉིས་གསར་འཛུགས་གནང་གཞི་།དགེ་པན་ཚེ་དང་།དགེ་རྡོ་རྗེ་ཚེ་གཡང་། དགེ་ལོ་ཡག་རྣམ་པ་གསུམ་སྨན་གྱི་དགེ་རྒན་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས།མ་ཟད་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་དགེ་ཚེ་སྟོབས་དང་།དགེ་བསྟན་འཕེལ།དགེ་བློས་ཚེ་རྣམ་པས་ཀྱང་ཐུགས་ཁོམ་གང་ཡོད་ཀྱིས་སློབ་གླིང་འདི་ཐུགས་རྗེས་བརྐྱངས།ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་ནས་དགེ་ཀརྨ་རྣམ་རྒྱལ་མཆོག་བོད་ཡིག་དགེ་རྒན་དུ་གདན་འདྲེན་བྱས།གཞན་ཡང་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ནས་མཁས་དབང་མང་པོ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཏེ་དགེ་སློབ་ཡོངས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དང་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་མཐོར་འདེགས་གཏོང་བཞིན་ཡོད། སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་ལོ་འདིའི་ཟླ་ཚེས་དགེ་བའི་ཉིན་ལ་དགེ་བདུད་འདུལ་ཚེ་རིང་མཆོག་སློབ་གཙོ་ཆེན་མོ་དང་།སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་པོ་ཐོས་བསམ་མཆོག་སློབ་གླིང་འདིའི་བློ་འདྲི་ཡུལ་དང་སློབ་གཙོའི་རོགས་སུ་སྐོས་བཞག་མཛད།དེ་ནས་སློབ་གླིང་འདིའི་སྤྱི་གཉེར་ཁང་དང་། སློབ་དོན་ཁང་། སློབ་མ་ཁང་། རིག་རྩལ་ཁང་སོགས་སྡེ་ཚན་དེ་དག་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར།སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེས་འཛུབ་སྟོན་འོག་སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་པོ་ཐོས་བསམ་དང་།སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གི་སློབ་སྤྱི་བསྟན་འཕེལ།སློབ་གཙོ་བདུད་འདུལ་ཚེ་རིང་།སྤྱི་གཉེར་ཁང་གི་དགེ་ཆ་རས། ལས་གཉེར་སློབ་གྲྭའི་སློབ་དོན་ཁང་གི་དགེ་གསལ་ལྡན་རྣམ་པ་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་ལན་གྲངས་གསུམ་བཞི་ཕེབས་ནས་མཐར་༢༠༡༣ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གཙོ་རྒན་གཞོན་དང་སེར་ཤུལ་རྫོང་གི་རྫོང་དཔོན་དང་།འཐད་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་ཁངས།ཆོས་ལུགས་ཁངས།སློབ་གསོ་ཁུལ་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པ་སློབ་གྲྭ་འདིར་ཕེབས་ནས་གཟིགས་ཞིབ་གནང་།དེ་སྐབས་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མཁན་པོ་ཐོས་བསམ་རྣམ་གཉིས་གཙོས་དགོན་པའི་ལས་སྣེ་ཡོངས་ཀྱི་རེ་བ་ལྟར།གོང་གི་དབུ་ཁྲིད་རྣམ་པས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚད་མེད་གནང་སྟེ་༢༠༡༣ལོར་སློབ་གླིང་འདི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭའི་ཡན་ལག་གི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་ཏུ་ཆོག་མཆན་ཐོབ། ད་སྐབས་སློབ་གླིང་འདིར་སློབ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་དང་།འཛིན་གྲྭ་བརྒྱད་ཡོད།དགེ་རྒན་ཡང་བཅུ་ལྷག་བཞུགས་ཤིང་།འགྲིག་ལམ་ནི་སི་ཁོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭའི་འགྲིག་ལམ་ལྟར་ཡིན།དགེ་རྒན་དེ་དག་གི་ཟླ་ཕོགས་དང་བཞུགས་གནས། སློབ་མའི་དཔེ་དེབ་སོགས་ཀྱི་འགྲོ་གྲོན་ནི་སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེས་ཐུགས་བརྩེས་བླ་མེད་དུ་བརྐྱངས་ཏེ།སློབ་གླིང་འདིའི་སྦྱང་བྱ་ནི་བཟོ་གསོ་གཉིས་དང་།བོད་རྒྱ་དབྱིན་གསུམ་གྱི་ཡིག་རིགས་དང་།རྩིས་རིག་སོགས་ཡིན།ད་སྐབས་སློབ་མའི་ཉལ་ཁང་དང་ཟས་ཁང་གང་ཡང་འཛོམས་མེད་པས་སློབ་མ་སོ་སོས་ཁང་བ་གླས་ནས་གནས་ཡོད་པ་དང་།མ་ཟད་སློབ་ཁང་ཚད་ལྡན་དང་།སློབ་གྲྭའི་ལུས་རྩལ་ར་བ་དང་།སྤོ་ལོ་རྩེ་ཐང་སོགས།གང་ཡང་འགྲུབ་མེད་པ།
༢༠༡༤ལོར་ས་གནས་གཞན་ཞིག་དུ་དགེ་རྒན་སོ་སོའི་བཞུགས་ཤག་དང།སློབ་ཁང་།དཔེ་མཛོད་ཁང་། སློབ་མའི་ཉལ་ཁང་དང་ཟས་ཁང་། ལུས་རྩལ་ར་བ་དང་།སྤོ་ལོ་རྩེ་ཐང་སོགས་ཡོད་པའི་སློབ་གྲྭའི་ཁོར་ཡུག་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བསྐྲུན་ཏེ་སློབ་གླིང་གནས་སྤོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ།སྐྱབས་རྗེ་ཁྲི་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཐུགས་བཞེད་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་འགྲུབ་པའི་སྨོན་འདུན་བཅས་གངས་རྒྱན་ལས་གཉེར་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་སྙོམས་ལས་པ་ཐུབ་དགས་གནམ་མཁར་ཟི་ལིང་ནས།
བྲག་དམར་
བྲག་དམར་འོམ་བུའི་ཚལ་ཞེས་པདྨ་བཀའ་ཐང་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་ན་བསམ་ཡས་མི་འགྱུར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པའི་ས་གནས་དེ་ག་རང་ཡིན་པར་གསུངས་འདུག
སྣང་གསུམ་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་
སྣང་གསུམ་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ནི། ལུས་སུ་སྣང་བ། སེམས་སུ་སྣང་བ། ཡུལ་དུ་སྣང་བ།
པདྨ་འབྱུང་གནས།
མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་ཡིན། ཨོ་རྒྱན་ཡུལ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་ཤིང་ཟ་ཧོར་ཡུལ་དུ་སློབ་དཔོན་པྲ་བྷ་ཧསྟི་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མཚན་ལ་ཤཱཀྱ་སེངྒེར་གྲགས། མཚོ་བྱེད་གཞོན་ནུ་ལས་སྨན་དང་། པཎྜི་ཏ་ཀུན་གྱི་བཤེས་གཉེན་ལས་སྒྲ་དང་། ཝི་ཤྭ་ཀརྨ་ལས་བཟོ་སོགས་ཐུན་མོང་རིག་པའི་གནས་དང་། གཞན་ཡང་སློབ་དཔོན་མཉྫུ་ཤྲཱི་མི་ཏྲ་དང་། ཤྲཱི་སིཾ་ཧ་སོགས་མཁས་གྲུབ་མང་པོ་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་གསན་པས་མཁས་གྲུབ་ཀྱི་ཡང་རྩེར་སོན། ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱིས་བོད་དུ་སྤྱན་དྲངས་པ་ལྟར་ཕེབས་ནས་བོད་ཀྱི་མི་མ་ཡིན་རྣམས་དམ་ལ་བཞག་ཅིང་། བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས། བོད་ཕྲུག་བློ་རྣོ་བ་རྣམས་ལ་ལོ་ཙཱ་བསླབས། འཕགས་ཡུལ་གྱི་མཁས་གྲུབ་མང་པོ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་བསྟན་ཕལ་མོ་ཆེ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར། མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་དར་རྒྱས་མཛད། མ་འོངས་སྐལ་ལྡན་གྱི་དོན་དུ་ཟབ་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གཏེར་དུ་སྦས་ནས་གཏེར་འདོན་པའི་གང་ཟག་དང་། དུས་དང་། གདུལ་བྱ་སོགས་ལུང་བསྟན་མཛད་དེ་མཐར་ལྷོ་ནུབ་སྲིན་པོའི་ཡུལ་དུ་ཕེབས་ཤིང་སྲིན་རྒྱལ་རཀྵ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་གྱི་སྐུ་རུ་བཞུགས། སློབ་དཔོན་འདི་བོད་དུ་བཞུགས་ཡུན་ལ་བཞེད་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་མཆིས། གསུང་རྩོམ་ལ་བདུད་རྩི་བུམ་པ་ཆེ་ཆུང་དང་། མན་ངག་ལྟ་ཕྲེང་དང་། གཞན་ཡང་གསང་སྔགས་ཀྱི་སྒྲུབ་གཞུང་སྒྲུབ་ཐབས་སོགས་ཧ་ཅང་མང་། སློབ་དཔོན་འདིའི་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་རྣམ་ཐར་ལ་ཨོ་རྒྱན་གླིང་པ་དང་། སངས་རྒྱས་གླིང་པ། བསམ་གཏན་གླིང་པ་སོགས་གཏེར་སྟོན་རྣམས་ཀྱི་གཏེར་བྱོན་གྱི་ཆོས་སྐོར་བཀའ་ཐང་རྒྱས་བསྡུས་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བཞུགས་པ་དག་ལས་རྟོགས་པར་འཚལ།
བུད་མེད་ཚོ་མགོན་ཁང་ངམ་བཙན་ཁང་དུ་སོང་མི་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་
བུད་མེད་ཚོ་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་མི་རུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཆད་ན། དེ་ཡང་། དང་བོ་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་མཐུ་སྟོབས་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་རྒྱལ་བསྟན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་སྙིང་བོ་དཔལ་ལྡན་ཆོས་སྐྱོང་བའི་སྲུང་མ་རྣམས་སྤྱིར་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་བཞི་འགྲུབ་པའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་ནུས་མཐུ་ཆེ་ཞིང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཁར། ལྷག་པར་བསྟན་པ་སྤྱི་ལ་གནོད་པའི་དགྲ་བགེགས་རུ་ཏྲ་བསྒྲལ་བའི་དྲག་པོ་མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་ལས་ལ། འཕྲིན་ལས་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་པ། མདའ་ལྟར་རྒྱུག་པ། གློག་ལྟར་མྱུར་བ། མེ་ལྟར་ཚ་བ། ཐོག་ལྟར་འབབ་པ། རི་ལྟར་ལྕི་བ་ཡོད་པས། བསྟན་སྲིད་ལ་གནོད་པའི་དགྲ་བགེགས་གང་རུང་ཞིག་ཆོས་སྐྱོང་གི་གནས་ཁང་དུ་བསླེབ་ན་སྲོག་རྩ་ལོས་གཅད། དཔེར་ན། བསྟན་པའི་རུ་ཏྲ་ཞིག་མ་ཡི་མངལ་ན་ཡོད་པའི་སྐབས་ཡིན་ན་ཡང་། གལ་སྲིད་མ་དེ་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་ཞིང་བཞུགས་ན་བསྟན་པའི་རུ་ཏྲའི་སྐྱེ་བ་མངལ་ན་ཡོད་པའི་བུ་འདིའི་སྲོག་ལེན་པ་དང་། ཡང་ཕྱིས་སུ་མ་རུང་བའི་བུ་བཙའ་རྒྱུ་ཡིན་པར་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་དང་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་ན་བུ་སྣོད་ཀྱི་མངལ་ཡང་སྐམ་པར་གཏང་བར་མ་ཟད། མའི་ཚེ་སྲོག་ལ་ཡང་གནོད་པ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་བུད་མེད་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་མི་རུང་བ་དང་།
གཉིས་པ་བསྟན་སྲིད་ལ་ཤ་ཞེན་ཆེ་བའི་བླ་མ་རིག་པ་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་སྲིད་བསྲུང་བའི་སླད་དུ། ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཁང་བཅའ། གཉེར་ཁ་གཏད། འཕྲིན་ལས་བཅོལ་བ་སོགས་མཛད་པས། བསྟན་པའི་གཞི་མ་སོ་ཐར་སྡོམ་པ་ཉམས་པའམ་གཞིག་པའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་བཞི་ཡི་ཡ་གྱལ་མི་གཙང་བ་སྤྱོད་པའི་རྐྱེན་དེ་བུད་མེད་དང་ལུས་འབྲེལ་བ་ལས་གཙོ་བོར་འབྱུང་བས། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་བའི་བུད་མེད་སྐྱོན་ལྡན་ཞིག་མགོན་ཁང་དང་གནས་ཁང་ནང་འོང་ན། བསྟན་པ་ལ་མཐོ་བརྩམས་པའི་ཆད་པ་ཆོས་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཀལ་འོང་སྙམ་ནས། རིག་པ་འཛིན་པ་བླ་མ་སྔོན་བྱོན་རྒྱལ་བ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྩེ་བའི་ཐུགས་ཀྱིས་གཟིགས་ནས་སྤྱིར་སྐྱེ་བ་དམན་པའི་བུད་མེད་ཀྱི་རིགས་མགོན་ཁང་ནང་འཛུལ་མི་རུང་བར་བཀག་བཞག་མཛད་པ་དང་།
གསུམ་པ་སྤྱིར་སྐྱེ་གྲིབ་དང་། ཤི་གྲིབ། བག་གྲིབ། ཡུག་གྲིབ། བཙོག་གྲིབ། མཛེ་གྲིབ། ཉམས་གྲིབ་རྣམས་དུག་བཞིན་དུ་གནོད་ཚབས་ཧ་ཅང་ཆེ་བས། སྤྱིར་བློ་སེམས་ཆོས་དང་ལྡན། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དམ་ཚིག་ཁྲེལ་དང་ངོ་ཚ་སོགས་ཤེས་པ། མདོར་ན་བུད་མེད་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཞུ་བ་དབེན། དེ་མ་ཡིན་པའི་བུད་མེད་འདོད་སྤྱོད་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པ། དཔེར་ན། སྨད་འཚོང་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་སྐྱོན་ཧ་ཅང་མང་བར་བརྟེན། ཤིན་ཏུ་བཀའ་གཉན་པའི་ཆོས་སྐྱོང་བའི་མགོན་ཁང་དུ་འཛུལ་ན། ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་རྣམས་ལ་བཙོག་གྲིབ་དང་བག་གྲིབ་སོགས་ཕོག་སྟེ། སྤྱིར་ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་རྣམས་ཐུགས་ཁྲོས་ཤིང་བསྟན་སྲིད་སྲུང་བའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱང་མ་མཛད་པར་གཞག་པ་དང་། སྒོས་སུ་བུད་མེད་དེ་ལ་གནོད་ཐེབས་པ་དང་། གཞན་ཡུལ་གྱི་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་སུའང་ལྟས་ངན་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ནས། འཇིག་རྟེན་ཕུང་བའི་རྐྱེན་དུ་མ་བྱུང་བ་ཡིན་པས་བུད་མེད་རྣམས་དེ་ལྟར་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།
སྤྱིར་ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ལ་ཉེ་རིང་དང་ནུས་མཐུ་ཆེ་ཆུང་སོགས་ཀྱི་ཐུགས་བཞེད་མེད་ཀྱང་། བར་རྐྱེན་བཙོག་གྲིབ་དེ་དག་གིས་གྲིབ་ཅིང་། ཚངས་སྤྱོད་ལྡན་པའི་གྲྭ་བཙུན་དང་། གཞན་ཡང་ཡོན་བདག་སྐྱེ་བོ་ཕོ་མོ་ཀུན་གྱི་བར་ཆད་སེལ་བ་དང་། དངོས་སྒྲུབ་སྟེར་བ་སོགས་ལ་གྲིབ་པ་དང་། གཞན་ཡང་ནུས་མཐུ་ཉམས་ཤིང་བསྟན་པའི་བྱ་བ་རླབས་ཆེན་ལ་བར་ཆད་ཆེན་པོ་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། ཉི་མའི་རང་བཞིན་ལ་འཕེལ་སྒྲིབ་ཀྱི་རྣམ་བཞག་མེད་ཀྱང་། བར་རྐྱེན་སྤྲིན་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ས་སྟེང་ལ་དྲོད་ཐོན་མི་འཐོན་གྱི་ཁྱད་པར་བཞིན་ནོ།།
དེའི་ཕྱིར་བཀའ་གཉེན་ཆོས་སྲུང་རྣམས་ལ་གྲིབ་སྐྱོན་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། སྤྱིར་བུད་མེད་ཡོད་དོ་ཅོག་ལ་གྲིབ་མེད་ཀྱང་། གྲིབ་སྐྱོན་ཡོད་པའི་རིགས་རྣམས་གཞོམ་ཕྱིར་སྔོན་བྱོན་རྒྱལ་བ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་བཀག་གནང་མཛད་པ་ལགས་ཀྱི། ཕོ་མོའི་མཐོ་དམན་དང་། ཆགས་སྡང་ཕྱོགས་རིས་ཀྱི་ངང་ནས་བུད་མེད་མགོན་ཁང་དང་གནས་ཁང་དག་ལ་འཛུལ་མི་རུང་ཞེས་བཀག་བཞག་མཛད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མ་ཡིན་པ་ཀུན་གྱི་ཐུགས་ལ་འཇགས་པར་འཚལ་ལོ།། འདི་དག་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ཞིག་མ་མཐོང་ངོ་།།
རྭ་རྒྱ་ཇ་སག
ཪྭ་རྒྱ་ཇ་སག་གི་གདུང་རབས། དང་པོ། གུ་ཤྲཱི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ། (1582-1654) གཉིས་པ། ཚེ་རིང་ཨེལ་དུ་ཆི། གསུམ་པ། དར་རྒྱལ་བོ་ཤོག་ཐུ། བཞི་བ། མེར་གན་ནོ་ཡོན་བསྟན་འཛིན་ཚེ་བརྟན། ལྔ་པ། ལྷ་སྐྱབས་མེར་གན་ཏའི་ཆིང་། དྲུག་པ། དབང་ཕྱུག་རབ་བརྟན། བདུན་པ། བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན། བརྒྱད་པ། ཤེས་རབ་འཕྲིན་ལས། དགུ་བ། མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ།
རྣམ་གླིང་རྫོང་།
རྣམ་གླིང་ང་ཡི་ཕ་ཡུལ་
རྣམ་གླིང་ང་ཡི་ཕ་ཡུལ་ཡིན།
རྣམ་གླིང་རྫོང་ནི་གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྱང་ངོས་སུ་གནས་ཡོད་ཅིང་རྣམ་གླིང་གི་སྔ་མའི་མིང་ལ་༼ཤངས་༽ཟེར་ རྣམ་གླིང་རྫོང་ལ་ཤང་ཁག་བཙོ་བརྒྱད་ཡོད་དེ་ སྟག་སྣ་ཤང་ ཆུམ་ཤང་ རྣམ་གླིང་ཤང་ རྒྱ་མཚོ་ཤང་ ཨེ་མར་ཤང་ ནུབ་མ་ཤང་ ཕོ་ཏམ་ཤང་ རིན་བསྡུས་ཤང་ མདོ་བརྗོད་ཤང་ ཚར་ཤང་ ཁར་རྩེ་ཤང་ སོག་ཆེན་ཤང་ ཐོབ་རྒྱལ་ཤང་ ར་ཐང་ཤང་ ལྷ་བུ་ཕུ་ཤང་ མང་ར་ཤང་། སྟག་རྩེ་ཤང་བཅས་ཡོད་ཅིང་ད་ལྟ་རྣམ་གླིང་རྫོང་ལ་མི་གྲངས་ཁྲི་བརྒྱད་ཡོད།།
རྣམ་གླིང་བརྗོད་པའི་སྐབས་ཤང་ཆུ་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་ ཤང་ཆུ་གཙང་པོས་སྙན་པའི་ཆུ་སྒྲ་སྒྲོགས་ཤིང་རྣམ་གླིང་གི་བྲང་ཁ་བརྒྱུད་ནས་ མཐའ་མར་ཡངས་པའི་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོར་འདྲེས། དགུན་ཁ་དང་དཔྱིད་ཀའི་དུས་སུ་ཤང་ཆུ་ཆུང་མདོག་ཁ་ན་ཡང་ ནམ་ཟླ་དབྱར་ཁ་ཤར་དུས་ ཤང་ཆུ་རྒྱས་ནས་ཁ་མདོག་དམར་སེར་ཆགས་པ་དང་ རྦ་རླབས་ལང་ལོང་དུ་འཕྱུར་ཞིང་ཆུ་ཁ་མཐོ་བའི་ཟིལ་རལ་གྱིས་མི་ལ་སྐྲག་སྣང་འབྱིན།། རྣམ་གླིང་རྫོང་ལ་སྐད་གྲགས་ཆེ་བའི་དགོན་པ་༼ཤངས་དགའ་ལྡན་ཆོས་འཁོར་གླིང་༽དང་ ༼རིན་ཆེན་སྒང་༽དང་ ༼བདེ་ཆེན་རབས་རྒྱས་༽༼སྟག་སྣ་མགོན་༽འོད་ཡུག༼བྲག་དཀར་དགོན་༽དང་། ༼ལྡིངས་མ་དགོན།༽ ༼གཡུང་དྲུང་གླིང་༽སོགས་ཡོད་ལ་གནས་རི་༼ཟ་འུ་༽ལ་མཇལ་བར་ཡོང་མཁན་གྱི་གནས་མཇལ་པ་མང་པོ་ཡོད། ༼འོད་ཡུག༽ནི་རྣམ་གླིང་རྫོང་གི་ཁུངས་སུ་གཏོགས་ཅིང་འོད་ཡུག་ཁོངས་ཤང་ཁག་བཞི་ཡོད།་ ༡༽ སོག་ཆེན་ཤང་། ༢༽སྟག་རྩེ་ཤང་། ༣༽མང་ར་ཤང་། ༤༽ནུབ་མ་ཤང་བཅས་ཡིན། སོག་ཆེན་ཤང་ཁོངས་སུ་ཡང་མཚོན་ནམ་གྲོང་སྡེ་མང་པོ་ཡོད་པ། པད་ལུང་གྲོང་ཚོ། རབ་དཀར་རམ་བསམ་གླིང་གྲོང་ཚོ། བྲག་དཀར། དགའ་རྩེ། གཡའ་མོ་སོགས་མང་པོ་ཡོད། འོད་ཡུག་ནི་དམ་ཆེན་རྡོ་རྗེ་ལེགས་པའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཡང་ཡིན།འོད་ཡུག་དར་རྒྱས་པས
ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད།
ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད།
གསལ་བཤད།
སའི་གོ་ལའི་ཆུ་དང་ཆུའི་འཁོར་སྐྱོད་ནི་ནམ་ཡིན་ཡང་གཡོ་འགུལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་ཡོད། དེར་ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད་ཀྱང་ཟེར་ཏེ། ས་འོག་དང་ས་སྟེང་། བར་སྣང་གི་ཆུ་ཡོད་ཚད་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་རྒྱུ་སྐྱོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་གསལ་མོད། ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད་ནི་དངོས་གནས་ཀྱིས་འཁོར་བ་ཡིན་པས་དེར་ཐོག་མ་མེད་ལ་མཐའ་མའང་མེད། ཆུ་ནི་ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ནང་གཤེར་མ་དང་རླངས་པ།འཁྱགས་རོམས་སོགས་སུ་འགྱུར་ཆོག་པ་ཡིན་ལ། འགྱུར་རིམ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་ལའང་བར་མ་ཆད་པར་ལོ་གྲངས་ས་ཡ་བྱེ་བ་རུ་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་ཡིན། སའི་གོ་ལའི་ཆུའི་ཆ་སྙོམས་ཚད་ནི་དུས་ཀྱི་རྒྱུད་རིམ་ནང་མ་འགྱུར་བར་འདྲ་འདྲ་གནས་ཡོད་ཀྱང་ཆུ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེར་མཚོན་ན་བྲེལ་བ་དང་འགྲོ་བ་ཡོད་ལ་ཡོང་བའང་ཡོད། འོན་ཀྱང་སའི་གོ་ལའི་ཆུའི་མང་ཚད་ནི་ནམ་ཡིན་ཡང་འགྱུར་བ་མེད།
ཆུ་ཁམས་ཀྱི་འཁོར་སྐྱོད་ལ་འགོ་རྩོམ་པའམ་མཐར་ཐུག་པ་ཟེར་བ་ཞིག་མེད་དང་། ཆུ་ཁམས་སྐོར་པའི་ནུས་ཤུགས་ཡོང་ཁུངས་ནི་ཉི་མས་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ལ་དྲོད་གཏོང་པས་རྒྱ་མཚོ་ཆུའི་གྲངས་ཚད་འགའ་ཞིག་རླངས་པར་འགྱུར་ནས་བར་སྣང་དུ་འཕྱུར་ཀྱི་ཡོད་ལ། འཁྱགས་རོམས་དང་ཁ་བ་ཡང་ཐད་ཀར་ཆུ་རླངས་སུ་བཙོ་སྦྱང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡིན། ཡར་འཕྱུར་རླུང་རྒྱུན་གྱིས་ཆུ་རླངས་དེ་རླུང་ཁམས་ཆེན་མོའི་ནང་དུ་སའམ་སྐྱེ་དངོས་དག་ལས་འཕྱུར་བའི་རླངས་པ་དང་མཉམ་དུ་ཡར་འདྲེན་པ་ཡིན་ཞིང་། ཆུ་རླངས་དེ་མཐོ་རུ་སོང་ནས་རླུང་དང་ འཕྲད་པས་སྤྲིན་པར་འགྱུར་བ་རེད། རླུང་རྒྱུན་གྱིས་སྤྲིན་པ་འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་དེད་པས། སྤྲིན་གྱི་རྡུལ་རྡོག་ཕན་ཚུན་རྡེབ་ཐུག་བརྒྱབ་པ་དང་འཕེལ་བ་བྱུང་ནས་ཆར་ཆུའི་ ཚུལ་དུ་གནམ་ལས་འབབ་པ་ཡིན། ཡང་ཆར་ཆུ་ཁ་ཤས་ནི་གངས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འབབ་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡུན་རིང་པོར་གསོག་འཇོག་ བྱས་མཐར་འཁྱགས་རོམས་དང་འཁྱགས་ཀླུང་སོགས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ལོ་གྲངས་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་དུ་ཆུ་འཁྱགས་སུ་གྱུར་ནས་ཉར་ཚགས་བྱས་ཡོད། སོས་ཀ་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་དྲོད་ཚད་ཇེ་དྲོ་ཡོང་བས་གངས་ཞུ་ཞིང་ས་ངོས་ནས་ཆུ་རུ་ བཞུར་བ་ཡིན། (ཆར་ཆུ་དང་ཁ་བ་སོགས) འབབ་རྒྱུ་མང་ཆེ་ཤོས་ནི་ཡང་བསྐྱར་རྒྱ་མཚོ་ནང་དང་ས་ཐོག་ཏུ་འབབ་པ་ཡིན་ལ། སའི་གོ་ལའི་འཐེན་ཤུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཆུ་དེ་ས་ངོས་ནས་མར་བཞུར། བཞུར་ཆུ་འགའ་ཤས་ཆུ་ཀླུང་དང་མཉམ་དུ་ལུང་པའི་ནང་གི་ཆུ་བོ་སོགས་དང་རྒྱ་མཚོ་ནང་དུ་བཞུར་གྱིན་ཡོད། བཞུར་ཆུ་དང་ས་ནང་གི་འཛིར་ཆུ་གསོག་འཇོག་བྱས་པས་ཚྭ་མེད་མཚོའམ་མཚེའུ་རུ་ཆགས་པ་རེད། བཞུར་ཆུ་ཡོངས་རྫོགས་ཆུ་བོ་སོགས་སུ་རྒྱུག་པ་མ་ཡིན་པར་མང་ཤོས་ཞིག་ས་ནང་དུ་སིམ་འགྲོ་བ་ཡིན། ཡང་ཆུ་འགའ་ཤས་ཞིག་ས་གཏིང་དུ་སིམ་པས་ས་འོག་གི་ཆུ་གསོག་བང་རིམ་དུ་ཁ་སྣོན་ཡོང་བཞིན་ཡོད། ས་འོག་ཆུ་གསོག་བང་རིམ་གྱིས་ཚྭ་མེད་ཆུ་བོངས་ཆེན་ཞིག་ཡུན་རིང་པོའི་བར་དུ་གསོག་འཇོག་བྱེད་ཐུབ། སིམ་ཆུ་འགའ་ཞིག་ས་གཏིང་དུ་མི་འཛིར་བར་ས་ངོས་ཀྱི་ཆུའི་གནས་གཞི་རུ་ས་འོག་ནས་ཐོན་ཡོང་པ་ཡིན།
ས་འོག་གི་ཆུ་འགའ་ཞིག་ས་ངོས་སུ་ཚྭ་མེད་ཆུ་མིག་གི་ཚུལ་དུ་འདོན་ཡོང་པ་ཡིན། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཆུ་ནི་བར་མ་ཆད་པར་རྒྱུག་བཞིན་ཡོད་དེ། འགའ་ཞིག་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་སླར་འབབ་ནས་ཡང་བསྐྱར་ཆུ་ཁམས་འཁོར་སྐྱོད་དུ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཞུགས་པའོ།།
༼དཔར་དབང་སྐྱེ་ཁམས་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པ་ལ་ཡོད། འོན་ཀྱང་དགེ་བའི་ལས་ལ་བེད་སྤྱོད་ཆོག། ནས་དྲང་།
གཅན་ཚ།
ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།
གཅན་ཚ་རྫོང་ནི་བོད་ཀྱི་མདོ་སྨད་ས་ཁུལ་དུ་གནས་ཤིང་།  དེང་གི་དུས་སུ་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་རྨ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་རྫོང་ཞིག་ཡིན།   གཅན་ཚ་རྫོང་ལ་ཡུལ་ཚོ་དྲུག་དང་གྲོང་རྡལ་གསུམ་དང་གྲོང་སྡེ་བདུན་ཅུ་དོན་དགུ་ཡོད།  བྱང་ཤར་དུ་རྨ་ཆུས་བར་ཆོད་ནས་དཔའ་ལུང་རྗོང་གི་ཁ་གཏད་དུ་ཡོད་པ་དང་།   ཤར་ལྷོར་བིས་མདོ་དང་འདབས་འབྲེལ་ཡོད།   ནུབ་མཐར་ཁྲི་ཁ་རྫོང་དང་འབྲེལ་བ་དང་།   ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རེབ་གོང་རྫོང་དང་འབྲེལ་ཡོད།   ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སྤྱི་ལེ་༡༢༧་དང་རེབ་ཀོང་རྫོང་གི་རོང་བོ་གྲོང་རྡལ་ལ་སྤྱི་ལེ་༧༠་ཡོད།   གཅན་ཚ་རྫོང་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་ནི་མར་ཁུ་ཐང་གྲོང་རྡལ་དུ་གནས་ཡོད།   གཅན་ཚ་རྫོང་གི་སའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་ངོས་སྙོམས་གྲུ་བཞི་མ་༡༧༡༤་ཡོད།   མི་འབོར་ཁྲི་ལྔ་ཡོད་པ་དང་བོད་རིགས་ནི་མི་འབོར་གྱི་བརྒྱ་ཆའི་༦༧་ཟིན་ཡོད།
ས་གནས་ཀྱི་མིང་།
གཅན་ཚ་རྫོང་ལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྒྲ་དོད་དུ།  Chentsa County་དང་Jainca County་ཞེས་འབྲི་ཡི་ཡོད།
སྦྲག་ཁང་གི་ཚབ་གྲངས།
811200
གཅན་ཚའི་དྲྭ་ཚིགས་ཁག
http://www.jianzha.gov.cn
http://www.jzschool.com/
ས་ཁམས་ཁོར་ཡུག
གཅན་ཚ། མིང་འདི་བྱུང་ཚུལ་ནི་གནའ་སྔ་མོ་ཡུལ་ལུང་འདིར་གཅན་གཟན་གྱི་གནོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཚ་བས་གཅན་ཚ་ཞེས་འབོད་སྲོལ་གཅིག་དང་། ཡང་ཡུལ་འདིའི་རིགས་རྒྱུད་ལི་ཙྪ་བྱི་རིགས་ལས་མཆེད་པས་གཅན་ཚ་ཞེས་འབོད་ཟེར་མཁན་རིགས་གཉིས་འདུག དེ་ཡང་ཕྱི་མ་འདི་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་ས་གཅིག་ཡོད་པ་ནི་ཡུལ་ལུང་འདིར་ཙྪ་སྒྲ་ཅན་གྱི་སྡེ་བ་ཚོ་བ་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ། གཅན་ཚ་ཉིན། གཅན་ཚ་སྲིབ། སྡེ་ཚ། ཤ་སྦྲང་ཚ། སྤྱང་ཚ། གཅན་ཚ་མ་ནི། སོགས་ཀྱི་ཚ་འདི་རྣམས་ཙྪ་སྒྲ་ཉམས་པ་ལས་ཟུར་ཆགས་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ། དེ་ལྟར་ན་བོད་ཀྱི་རིགས་འགའ་ཞིག་རྒྱ་གར་ནས་མཆེད་པར་གསུངས་པའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་ནམ་སྙམ། དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ལུང་འདིར་ཀྱྰ་མིང་ཅན་གྱི་སྡེ་བ་ཚོ་བ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ། གཅན་ཚ་སྲིབ་ན། དོ་ཀྱྰ། སྐྱ་ཀྱྰ། སྔོ་ཀྱྰ། ངོར་ཀྱྰ། ཤ་ཀྱྰ། སོགས་ལྟ་བུ་ཤཀྱྰ་རིགས་ལས་མཆེད་པ་ཡིན་ནམ། དེ་མིན་ས་ཁམས་ཁོར་ཡུག་ནི། སྟོད་ན་རྨ་ཆུའི་སུམ་པ་འགག་མན་ཆད། སུམ་པ་སྡེ་བ་འདི་ནི་སྡེ་ཚ་དང་ཉེ་བའི་སྡེ་བ་ཞིག སྨད་ན་ཤ་བོ་འགག་ཡན་ཆད། བྱང་གི་རི་རྒྱུད། ཨ་མ་ཟོར་དགུ མགོན་པོ་བྲག་ནག ཙོང་ཁའི་སྐྱེ་རི། ཨ་མ་ཀླུ་སྨན། སོགས་རི་རྒྱུད་ཕྲེང་བར་བསྒྲིགས་ཡོད་ལ། ལྷོ་ན་སྲིན་པོ་རྫ་རི། ལོ་བའི་བྲག་དཀར། སེ་ཆེན་གཟིགས་ཆེན་སོགས་རི་རྒྱུད་ཕྲེང་བར་བསྒྲིགས་ཡོད་པའི་དབུས་ན་རྨ་ཆུའི་གཡས་འགྲམ་དང་གཡོན་འགྲམ་ལ་ཆགས་པའི་ཡུལ་ལུང་འདིར་གཅན་ཚ་ཟེར། བར་སྐབས་ཅིག་ནས་བྱ་ཁྱུང་དགོན་པའི་ལྷ་སྡེ་སྟོད་ན་ཉིན་ཐུན་བརྒྱད་དང་སྨད་ན་ཉིན་མཐུན་བཅུ་ཟེར་བ་དེ་ལ་གཅན་ཚ་ཉིན་དང་། ཁམས་ར་བླེ་ལྔ། དོ་ཀྱྰ་ཚོ་བ་དྲུག སྐ་ཕུག་རྒྱལ་བོ་ཚོ་བ་གསུམ།  གདོང་སྣ། རྒྱ་བྱ་ཚང་། སྐྱ་ཀྱྰ་འཚོ་བཞི། སྣང་རའི་གྲོང་བརྒྱད་སོགས་ལ་གཅན་ཚ་སྲིབ་ཟེར། དེང་སང་གཅན་ཚ་སྲིབ་ནི་གཅན་ཚ་རྫོང་གི་ཁུངས་དང་། གཅན་ཚ་ཉིན་ནི་ཧ་ལུང་ཧོས་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་གི་ཁུངས་སུ་ཡོད། དོ་ཀྱྰ་རུ་འོག་ཚང་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ནས།
སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ
དེང་གི་སྲིད་འཛིན་གྱི་དབྱེ་སྟངས་ལྟར་ན། གཅན་ཚ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གྲོང་བརྡལ་༣་སྟེ། མར་ཁུ་ཐང་གྲོང་བརྡལ། ཁམས་ར་གྲོལ་བརྡལ། ཁང་དབྱང་གྲོང་བརྡལ། སྡེ་བ་༧༩བཅས་ཡོད། ཡུལ་ཚོ་༦་སྟེ་སྐྱ་རྒྱ། ཚོ་དྲུག། སྣང་ར། སྐྱ་རེངས། ནང་ཁོག སྟེང་སོ།  གཅན་ཚ་ཐང་བཅས་ཡིན། སྡེ་བ་༧༩་ཡོད།
སྔ་མོ་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་བའི་ཚོ་ཁག་གམ་ཤོག་ཀ་དབྱེ་སྟངས་ལྟར་ན། གཅན་ཚ་གཡོན་རུ་སྟེང་སོ་གསུམ། གླེ་རྐང་ནང་ཁོག་ཚོ་བཞི་གསུམ། སྣང་ར་གྲོང་ཚོ་བདུན་ནམ་བརྒྱད། ཕ་ལོ་བ་སྨེ་རུ་གསུམ། ཆོས་ཚང་མ།  སྐྱ་ནག  ཨ་འབྱུང་གནམ་སྟེང་ནང་འགོ་གསུམ།  དོ་རྒྱ།  སྐ་ཕུག་རྒྱལ་བོ་ཚོ་བ་གསུམ། ཁམས་ར་བཅས་སོ།
སློབ་ཆུང་།
གཅན་ཚ་རྫོང་མཁར་མར་ཁུ་ཐང་གྲོང་བརྡལ་དུ་ཡོད་པའི་བོད་ཡིག་སློབ་ཆུང་གཙོ་བོ་ནི་གཅན་ཚ་རྫོང་ཆ་ཚང་སློབ་ཆུང་གཉིས་པ་ཡིན་ལ། དེ་མིན་ཡུལ་ཚོ་དང་སྡེ་བ་སོ་སོ་ན་སློབ་ཆུང་ཡོད་ལ། དེ་དག་ཕལ་ཆེ་བ་བོད་ཡིག་སློབ་ཆུང་ཡིན།
སློབ་འབྲིང་།
གཅན་ཚ་རྫོང་ལ་སློབ་འབྲིང་ལྔ་ཡོད་ལ། གཅན་ཚ་རྫོང་མི་རིགས་སློབ་འབྲིང་དང་པོ་དང་གཅན་ཚ་རྫོང་མི་རིགས་སློབ་འབྲིང་གཉིས་པ། གཅན་ཚ་རྫོང་སློབ་འབྲིང་། སྔོ་རྒྱ་འགག་སློབ་འབྲིང་། གདོང་སྣ་སློབ་འབྲིང་བཅས་ལྔ་ཡོད། སྔོན་མ་གཉིས་ནི་བོད་ཡིག་སློབ་འབྲིང་ཡིན་ལ་སློབ་མ་ཡོད་ཚད་བོད་རིགས་དང་བོད་སྐད་སྤྱོད་པའི་ཁ་ཆེ་རིགས་དང་སོག་རིགས་རྒྱ་རིགས་སོགས་ཡིན།
དྭ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭ
རྫོང་འདི་ལ་དྭ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭ་གཉིས་ཡོད་ལ། གཅིག་ནི་རྨ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་དྭ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭ་དང་གཞན་ཞིག་ནི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲུབ་པའི་དྭ་ཕྲུག་སློབ་གྲྭ་ཆུང་ངུ་གཉིས་ཡིན།
དམངས་ཁྲོད་ཁེ་གཉེར་མ་ཡིན་པའི་རྩ་འཛུགས
སྒྲོན་མེ་སློབ་གསོ་དབུལ་སྐྱོབ་ཚོགས་པ་ནི་གཅན་ཚ་རྫོང་གི་ཆེས་ཐོག་མའི་ཁེ་གཉེར་མ་ཡིན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཕན་བདེའི་རྩ་འཛུགས་ཤིག་སྟེ་2009ལོར་རྫོང་སློབ་གསོ་ཅུའུ་དང་དམངས་སྲིད་སྡེ་ཁག་ནས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་བརྒྱུད་དངོས་སུ་ཐོ་འགོད་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཚོགས་པ་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་སློབ་གསོ་དཔལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱི་ལས་དོན་སྣ་མང་ཐད་ལ་རམ་འདེགས་དང་མཐུན་རྐྱེན་བསྐྲུན་ཏེ་བསམ་བློ་སྔོན་ཐོན་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཚད་ལྡན་ཡིན་ལ། ཤེས་རིག་ལག་རྩལ་འཛོམས་པ། སྟོབས་འབྱོར་མངའ་ཐང་ལྡན་པའི་ཡུལ་སྡེ་ཇི་སྙེད་པ་ཞིག་ལ་ཤེས་རིག་གི་འོད་སྣང་དང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་དྲོད་འཁོལ་བསྐྱེལ་རྒྱུ་དེ་ཡིན།
མདའ་རྩེད།
སྐྱ་འཐེན་བྱེད་པའི་དུས་ནི་དབྱར་དགུན་གཉིས་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་ཀྱང་དགུན་ཁ་ཕྱོགས་ཆེ་བ་དང་། མདའ་འཕེན་མཁན་གྱི་ལོ་ཚོད་ནི་ལོ་བཅོ་ལྔ་ནས་ལྔ་བཅུ་ཡས་མས་ཀྱི་སྐྱེས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། དེ་ཡང་ལོ་རེའི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་བ་དང་བཅུ་གཅིག་པ་ནས་བཟུང་སོ་ནམ་གྱི་ཁོམ་ལོང་དང་བསྟུན་ནས་སྡེ་བའི་གསར་བུ་གཙོ་བྱས་སྐྱེས་པ་རྣམས་གཞི་གཅིག་ལ་ཚོགས་ཏེ（མི་བདུན་ཡན་མ་འཚོགས་ན་གཞུ་བདུང་མི་ཆོག）ས་བདེ་ས་ཡངས་ས་ཞིག་ནས་ཕོ་གསར་གྱི་གོམ་པ་བདུན་ཅུའི་ཡས་མས་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ལ་མདའ་མོ་ཕོག་ཡུལ་གྱི་འབེན་ཏེ། ཞབས་ཆེ་ལ་རྩེ་ཕྲ་བ་ཟུར་གསུམ་ཞིག་ས་འབུར་གྱིས་ཆེད་དུ་ལས་ཤིང་། ས་འབེན་གྱི་དཀྱིལ་ལ་མིག་ལ་ལེན་བདེ་ཕྱིར་མེ་ལོང་གི་ཚབ་ཏུ་ཤོག་བུ་སྦྱར་བ་ལ“དཀར་བོ”ཞེས་ཟེར་བ་དང་། ས་འབེན་གྱི་རྩེ་མོར་ས་ཐོ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་འཇོག་པ་ལ“ཐོ་ལི”ཟེར། ཐོ་ལི་དང་ས་འབེན་བར་གྱི་རྩེ་ཕྲ་ས་ནས་ཤིང་ཐུར་མ་ལས་ཅུང་སྦོམ་པ་ཞིག་ཁ་ཐུར་དུ་འཛེར་ནས་སྣེ་མོས་མདའ་ཡི་མཐོ་དམའ་འཇལ་བྱེད་བྱེད་པ་ལ“རྒྱ་མ”ཟེར། འབེན་གྱི་མཐའ་ལ་ཕྱི་ནང་མི་ནོར་བའི་རྟགས་སུ་བལ་སོགས་ལས་བྱས་པའི་རྟགས་འཐེན་པ་ལ་རྩི་ཐག་ཟེར་ཞིང་། དེ་ལྟར་བཟོས་པའི་ས་འབེན་ལ“འབེན་འདྲ”དང་། འཕེན་ཡུལ་གྱི་གནས་དེ་ལ“སྐུགས་ར”ཞེས་བོས་ནས་མདའ་མོ་སྦྱོང་ཡུལ་དང་སྐུགས་ཡུལ་བྱེད། དེ་ལྟར་ཉིན་ལྔ་དྲུག་ཙམ་དང་བཅུ་ཤས་བར་རང་སྡེ་བ་ནས་འགྲན་ཡ་མེད་པར་གཞུ་བདུང་མདའ་འཕེན་གྱི་ལས་བྱེད་པ་དེར“མདའ་སྦྱངས”ཟེར། མདའ་སྦྱངས་ཟིན་མཚམས་སུ་སྡེ་བས་གསར་བུ་རྣམས་རྩ་འཛུགས་བྱས་ཏེ་འགྲན་ཡ་རྩེད་རོགས་འཚོལ་བའི་ཆེད་དུ་སྡེ་བ་གཞན་ལ་མི་རེས་མདའ་ཆ་རེ་དང་སྡེ་གཞུང་ནས་གཞུ་ཁྱེར་ཏེ་མདའ་འཕེན་དུ་འགྲོ། འགྲོ་ཁར་མདའ་འཕེན་མཁན་རྣམས་སྡེ་བའི་མ་ཎི་ཁང་དུ་འདུས་ནས་བསང་ཕུད་ཅིང་ཤུག་པ་བདུག་པ་དང་། སྡེ་མི་ཀུན་གྱིས་བཀུར་བའི་སྔགས་འཆང་རྒན་པ་ཞིག་ལ་མདའ་མོ་འདེབས་སུ་བཅུག་ནས“མདའ་དཔོན”ཞེས་དམག་དཔོན་གྱི་ཚབ་ཏུ་མདའ་འཕེན་རྣམས་ཀྱི་མགོ་མ་དང་གཞུ་བདག་གཉེར་བྱེད་མཁན་དང་།“མདའ་རྔ”ཞེས་མདའ་འཕེན་མཁན་རྣམས་ཀྱི་གཞུག་མ་དང་མདའ་བདག་བྱེད་མཁན་གཉིས་བསྐོ་བཞག་བྱེད། མདའ་དཔོན་ནི་དམག་དཔོན་གྱི་ཚབ་ཡིན་པས་མི་ཁ་ལས་ཅན་དང་དབང་ཐང་ཅན་ཞིག་དང་། མདའ་རྔ་ནི་རྒྱལ་ཕམ་གྱི་ཐག་གཅོད་མཁན་ཡིན་པས་མདའ་མོའི་འཕོང་སྐྱེན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་རབ་ཏུ་བརྩིའོ།།
དེ་ཡང་མདའ་མོ་འདེབས་ཚུལ་ནི་སྡེ་བའི་མདའ་རྩལ་བའི་གྲས་ནས་དབང་བོར་སྐྱོན་མེད་ལ་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་ཡིན་པ་དང་། ཁ་ལས་རླུང་རྟ་དང་དབང་ཐང་དར་བའི་མི་བདུན་བདམས་ཏེ། དེ་དག་རེ་རེའི་མདའ་གཅིག་རེ་མཉམ་དུ་བསྡུས་རྗེས། ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མར་འཕྲིན་ལས་བཅོལ་བཞིན་མདའ་དཀྲུག་བརྒྱབ་སྟེ་སྔོན་ལ་མདའ་གྲས་ནས་ཡར་ཡོང་བའི་མདའ་དེའི་བདག་པོ་ནི་མདའ་དཔོན་དང་། དེའི་རྗེས་ཡར་ཡོང་བའི་མདའི་བདག་པོ་ནི་མདའ་རྔར་བརྩི།
མདའ་འཕེན་མཁན་རྣམས་ལམ་ལ་མ་ཞུགས་གོང་། ཀི་ལྡིར་བྱས་ནས་སྡེ་བའི་གཞི་བདག་སྲུང་མ་དང་ལོ་ལོན་རྒན་གཞོན་ཀུན་ལ་འགྲོ་བརྡ་བརྒྱབ་རྗེས་འགྲོ་བ་དང་།འགྲན་ཡའི་སྡེ་བ་མཐོང་ས་དང་ཐག་ཉེ་ས་ནས་རྐང་བ་སར་བརྡབ་ཞོར་དུ་ཀི་ལྡིར་བྱས་ནས་ཡོང་བརྡ་རྒྱག་པ་དང་ངར་སྐད་བསྒྲགས་ནས་རང་གི་དཔུང་སྟོབས་ངོམ་པར་བྱེད། སྡེ་བ་དེའི་སྐུགས་ར་ནང་དུ་ཐོན་པ་ན་མདའ་དཔོན་སྔོན་མ་བྱས་ནས“འབེན་འདྲ་གཅོག་པ”ཞེས་ཕ་རོལ་པོས་སྔོན་ནས་ལས་ཡོད་པའི་འབེན་འདྲ་བཤིག་ནས་རྩ་མེད་དུ་གཏོང་བ་དང་། འབེན་འདྲའི་ཆེ་ཆུང་དང་འཁོར་ཕྱོགས། བར་ཐག་རྣམས་རང་གི་མོས་པ་དང་བསྟུན་ནས་སླར་ཡང་གསར་བ་ཞིག་ལས་ཚར་རྗེས། རང་གི་སྡེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་ངོས་འཁོར་ཡོད་པའི་འབེན་འདྲ་དེར་རང་གི“མ”ཞེས་བཏགས་ནས་བསུ་བ་བྱེད་པ་དང་། མདའ་འཕེན་སྐབས་ཀྱང་ཐོག་མར་རང་གི་མའི་སྟེང་དུ་འཕེན་པ་དང་། འགྲོ་ཁ་ས་རུབ་ཀྱང་རང་གི་མའི་སྟེང་དུ་མདའ་མ་འཕངས་པར་མདའ་འཕེན་མཚམས་མི་འཇོག་པའི་སྲོལ་ཡོད། ཁོ་ཚོས་འབེན་འདྲ་བཟོས་ནས་བསུས་ཚར་རྗེས། འགྲན་ཡའི་སྡེ་བ་དེའི་མདའ་འཕེན་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཀི་སྒྲ་སྒྲོག་བཞིན་དུ་སྐུགས་རའི་ནང་དུ་ཡོང་བ་དང་། ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱིས་ཡང་བསྐྱར་རང་སོ་སོའི་གཞི་བདག་ཡོད་སར་འཁོར་ནས་གཞི་བདག་འབོད་པའི་ཟོལ་གྱིས་ཀི་ལྡིར་དང་འབྲེལ་ལག་གཡུག་བྱེད་པ་དང་། འགྲན་ཡའི་སྡེ་བ་དེ་ག་འབེན་འདྲའི་གཡོན་དང་འགྲན་འཛུགས་པར་ཡོང་མཁན་རྣམས་འབེན་འདྲའི་གཡས་སུ་ལངས་བསྡད་དེ་མདའ་འཕེན་པ་ལ“མདའ་སྐུགས”ཟེར། མདའ་འཕེན་པའི་ཐོག་མར་འགྲན་འཛུགས་པར་ཡོང་མཁན་གྱི་མདའ་དཔོན་གྱིས་རང་གི་མའི་སྟེང་ཏུ་མདའ་གཅིག་འཕེན་པ་དང་། མདའ་དེ་ངེས་པར་དུ་འབེན་འདྲའི་མགོ་ནས་རྒྱང་འཕེན་བྱེད་དགོས་ཞིང་། དེར“མགོ་མདའ”ཞེས་བཟང་ལྟས་སུ་བརྩི་བ་དང་། མདའ་དཔོན་གྱི་ཐོག་མའི་མདའ་དེ་འབེན་འདྲའི་ངོས་སུ་ཕོག་པའམ་འབེན་འདྲའི་སྟེང་དུའང་མ་སླེབས་ཚེ་ངན་ལྟས་སུ་བརྩི་ལ། ཉིན་དེའི་རྒྱལ་ཕམ་གྱི་སྔོན་དཔག་ཀྱང་དེ་ལས་དཔྱད། དེ་ནས་འགྲན་ཡའི་མདའ་དཔོན་གྱིས་མདའ་གཅིག་འཕེན་པ་སོགས་རེས་མོས་ཀྱིས་མདའ་དཔོན་གཉིས་ཀའི་མདའ་འཕངས་ཚར་རྗེས།“མདའ་སྐེད”དམ“མདའ་བར”ཞེས་མིང་བཏགས་མེད་པའི་མི་རྣམས་འགྲན་ཡ་རེ་རེའི་སྐུགས་ཡར་བུད་ནས་རེས་མོས་ཀྱིས་མདའ་འཕེན་པ་དང་། མཇུག་མཐར་མདའ་རྔ་གཉིས་ཀ་བུད་དེ་རེས་མོས་ཀྱིས་འཕངས་ཚར་རྗེས་མདའ་འཕེན་ཐེངས་གཅིག་རྫོགས་པ་ཡིན་ཞིང་། འབེན་འདྲ་གཞན་དེའི་སྟེང་དུ་འཕེན་དུས་འགྲན་ཡའི་སྡེ་བ་དེའི་མདའ་འཕེན་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཁོ་ཚོའི“མ”ཡིན་ཟེར་ནས་སྔོན་ལ་འཕེན་པ་སོགས་གོང་དང་འདྲ། མདའ་སྐུགས་དུས་སྐུགས་ཡར་ཁ་མི་གྲག་པ་དང་མདའ་འཕེན་སྟངས་སོགས་དང་འབྲེལ་བའི་ངན་སྨྲས་ཀྱང་སྣ་ཚོགས་བྱེད་མོད། དེ་རྩེད་མོ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་བ་ལས་འཁོན་དུ་འཛིན་མཁན་ནི་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་མྱོང་ཞིང་། རང་རང་གི་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་སོགས་བོས་ནས་རང་གིས་མདའ་ཕོག་པ་དང་ཕ་རོལ་བོས་མདའ་མི་ཕོག་པའི་སྐྱབས་འཇུག་ཀྱང་ཁ་རོག་ལ་ཞུ་སྲོལ་ཡོད།
ས་གནས་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་བཟའ་བཏུང་།
༡༽ ས་གནས་ཐོན་བསྐྱེད། ཞིང་ལས་ཐོན་བསྐྱེད་ནི་གྲོ། ནས། སྲན་མ། སྲེན་མ། སོ་བ། སྲ་བོ། ལོ་ཀར་སོགས་འབྲུ་ཡི་རིགས་དང་། ཡང་པལ་ཚལ་དང་། ཀུན་ཏ། ལ་ཕུག ཞོག་ཁོག ཀྲ་མ་ཀྲོ ལ་ཕུག་སེར་པོ། ཙོང་། སྔོ་ཚལ་རིགས་འདྲ་མིན་སོགས་ཡོད། ད་དུང་ལི་དང་ཆང་བ་ལི། སྟར་ཀ ཀུ་ཤུ ཁམ་བུ་སོགས་ཤིང་ཏོག་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད། ད་རུང་རི་སྐྱེ་སྒོག་ལེབ་དང་། ར་སྒོག ཀུའུ། ཅ་རིལ། ཙ་གོ བན་དེ་ཚོད་མ་སོགས་འདྲ་མིན། ད་དུང་ཕག་ཤ བྱ་ཤ ར་ཤ གླང་ཤ སྒོ་ང་སོགས་དང་། ཡང་འབྲོག་ལས་ཐོན་བསྐྱེད་ལ་ལུག་ཤ་དང་། ཚགས་ཤ ཆུ་ར། མར། འོ་མ། ད་ར་སོགས་མང་། རི་དྭགས་ཀྱི་ཤ་ནི། གླ་བའི་ཤ ཤྭ་བོའི་ཤ རི་བོང་གི་ཤ བྱ་གང་གི་ཤ ཏེ་ཕོའི་ཤ གོང་མོའི་ཤ་སོགས་ཡོད། དེ་ནས་བཟའ་བཏུང་གི་སྐོར་ལ། རྩམ་པ་ལ་ནས་རྩམ་དང་། གྲོ་རྩམ། སྲན་བུ་༼སྟེ་ནས་རྔོས་མ་དང་སྲན་མ་སོ་མ་ར་ཙའི་འབྲས་བུ་བཅས་ལས་འཐག་པ༽ ཉོག་ལ་སྲན་ཉོག་སྟེ་ཆུའི་ནང་དུ་ཐོག་མར་སྲན་མ་བླུག་ནས་གང་འཚམ་འཁོལ་རྗེས། ནས་ཕྱེ་བླུག་ནས་དཀྲུག་དེ་བཟོས་པ་ཞིག་ཡིན། ༼ང་རང་འཛམ་བུ་གླིང་ལ་སྐོར་བ་བརྒྱབ་ཟིན་ན་ཡང་ཉོག་ལྟ་བུའི་ཟས་མཆོག་ཅིག་རྙེད་མ་མྱོང་༽ ཡང་སྲེན་ཉོག་ཡང་ཡོད། ད་རུང་དཀར་ཉོག་ཟེར་བ་ཅིག་ཡོད། དེ་ནི་དཀར་ཡོལ་ནང་དུ་གྲོ་ཕྱེའི་དང་ཤ སྣུམ་བཅས་ཀྱི་སྐྱོ་མ་དཀྲུགས་ནས་བཟོས་བའི་རླངས་བཙོས་ཟས་རིགས་ཞིག་ཡིན། གྲོ་ཕྱེའི་བཟོས་པའི་ཟས་རིགས་ནི་སྣུམ་བཙོས་སོག་སོག་དང་། སྣུམ་བཙོས་གོར་དམར། སྡེའུ་རིགས་སྣུམ་བཟོས་སོགས་དང་། ཐལ་སྲེག་གོར་སྐྱ༼ འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་དཀྱིལ་ནས་ཚད་བརྒྱབ་ན་ཁྲི་ཙི་གསུམ་བཞི་རེ་ཡོད་པ་ཡང་་བཟོ་སྲོལ་ཡོད། པན་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བ་གཅན་ཚ་རྫོང་ཐོག་ལ་ཕེབས་སྐབས་སུ་ཐལ་སྲེག་གོར་སྐྱ་ནི་ས་དེའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་བཟའ་བཏུང་ལ་རྩིས་ནས་ཕལ་ཆེར་དཀྱིལ་ཐིག་ནས་ཚད་པའི་ཁྲི་ཙི་བཅུ་ཅན་ཞིག་ཕུལ་ཡོད། ༢༽ ས་ཆ་འདི་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བའི་ཟས་རིགས་ལ་གོར་ཐུག་དེ་རེད། གོར་ཐུག་ལ་མཚོན་ན་ཐོག་མར་ས་ཆ་འདིར་དར། དེ་ནས་རྒྱ་གར་དང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོ་རོབ་ཁུལ་སོགས་སུ་དར་ཁྱབ་བྱུང་། བསྐོལ་སྟངས་ནི་གོ་རེ་སྟེ་འཁུར་བ་སྐམ་པོ་དང་ཤ་ཁུ་བསྡུས་དེ་ཐུག་པ་བསྐོལ་བ་ཞིག་ཡིན། ད་དུང་ཕྱི་རྒྱལ་ཁག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་ནས་སྐད་གྲགས་ཡོད་པ་སྐྱུར་ཚོད་(kamchi)དེ་ཡང་ས་ཆ་འདི་གནའ་སྔ་མོ་ནས་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་ཕྱི་རྒྱལ་ན་འདི་ནི་ཀོ་རི་ཡ་(Korea)རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཟས་རིགས་ཞིག་ལ་ངེས་འཛིན་བྱེད་མོད། དེ་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཚོང་འགྲེམ་བྱེད་ཐུབ་མ་ཐུབ་ཅིག་གི་ཁྱད་པར་རེད། སྐྱུར་ཚོད་འདི་ལ་སྐྱུར་རོ་ཡང་ཟེར། དེ་མིན་ཚོད་མ་བསྙལ་མ་ཟེར་བ་ཞིག་ཀྱང་འདུག དེ་ནི་ཚྭ་དང་བསྲེས་ནས་རྫ་མའི་ནང་དུ་བསྙལ་བའི་དགུན་ཟས་ཚོད་མ་ཞིག་རེད། ཅེས་རྒྱལ་ཁམས་པ་དོ་རྒྱ་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ནས་ཕུལ།།
ཁམས་ར།
སྤྱི་ལོ་༢༠༠༦་ལོར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ས་གཤིས་དང་ནགས་ཚལ་སྤྱི་གླིང་དུ་བདམས་པ་ཡིན་ལ། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་དབུས་འགྱུར་ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་ནས་སྤྱི་ལེ་༡༣༡་ལྷག་ཡོད་ལ།  གཅན་ཚ་རྫོང་ཐོག་ནས་སྤྱི་ལེ་༥༠་ཙམ་ཡོད།  རྒྱ་ཁྱོན་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་༡༥༢་དང་།   ཆ་སྙོམས་རྒྱ་མཚོ་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་སྨི་༢༥༠༠་དང་ཆེས་མཐོ་ས་སྨི་༣༡༠༠་དང་ཆེས་དམའ་ས་སྨི་༢༣༠༠་ཡོད།   ལོ་རེའི་ཆ་སྙོམས་དྲོད་ཚད་༢༠℃ཙམ་ཡོད།
སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་དགོན་པ།
སྐ་ཕུག་དཔའ་བརྒྱ་གོང་བ་ངེས་གསང་རྡོ་རྗེ་ཐེག་མཆོག་གླིང་། ཁམས་ར་གསང་སྔགས་བསྟན་རྒྱས་གླིང་། དོ་རྒྱའི་སྔགས་ཁང་པད་དཀར་ཆོས་གླིང་། སྐྱ་རྒྱའི་སྔགས་ཁང་རིན་ཆེན་ཆོས་གླིང་སྒང་། ཆོས་ཚང་མའི་སྔགས་ཁང་བདེ་ལྡན་དར་རྒྱས་གླིང་། ཚོ་དྲུག་སྔགས་ཁང་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་ལྡན་གླིང་། ཚོ་བཞིའི་སྔགས་ཁང་བདེ་ཆེན་ཞིང་སྒྲུབ་གླིང་། དགུ་རོང་མ་ཎི་ཐང་བདེ་ཆེན་གསང་སྔགས་གླིང་། གཅན་ཚ་ཐང་སྔགས་ཁང་རིག་འཛིན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་། སྔོ་སེར་གསང་སྔགས་བསྟན་རྒྱས་གླིང་།
ཨ་ཆུང་གནམ་རྫོང་།
ཨ་ཆུང་གནམ་རྫོང་དགོན་པ་ནི་གཅན་ཚ་རྫོང་གི་བྱང་རྒྱུང་ཀྱི་ཁམས་ར་ནགས་ཁྲོད་དུ་ཆགས་པའི་དགོན་རྙིང་ཞིག་ཡིན། དགོན་པ་དེའི་བྱང་ཕྱོགས་ན་ཡི་གེ་ ༼འ༽ ཆུང་རང་བྱུང་དུ་བབས་འདྲའི་བྲག་རི་ཞིག་ཡོད་པས། ས་མིང་ལ་ཡང་འ་ཆུང་གནམ་རྫོང་དུ་ཐོགས་པར་བརྗོད་མོད། འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དག་ཏུ་ཨན་ཆུང་གནམ་རྫོང་ངམ་ཡང་ན་ཨ་ཆུང་གནམ་རྫོང་ཞེས་ཡང་འབྲི་སྲོལ་ཡོད། གནའ་དགོན་དེ་བྲག་ཕུག་ཆུང་ངུ་ལྔ་རུ་ཆགས་ཡོད། བྲག་ཕུག་ལ་ལ་རང་བྱུང་དུ་གྲུབ་པ་དང་བྲག་ཕུག་ལ་ལ་མིས་བརྐོས་པ་ཡིན། བྲག་ཕུག་ལ་བརྟེན་ནས་བཞེངས་པའི་དགོན་པའི་བཀོད་པ་ནི་དངོས་ནས་ཡིད་དུ་འོངས་ཞིང་ལྟ་ན་སྡུག་པ་ཞིག་རེད། ཨན་ཆུང་གནམ་རྫོང་ནི་དུས་རབས་དགུ་བའི་དུས་དཀྱིལ་ཏེ་རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མས་བསྟན་པ་སྣུབ་སྐབས་སྟོད་དབུས་གཙང་ནས་ཕེབས་པའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མི་གསུམ་བཞུགས་མྱོང་བའི་གནས་ཤུལ་ཡིན་པས། ལོ་ངོ་ཆིག་སྟོང་ཆིག་བརྒྱ་ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། སྤྱི་ལོ་༨༣༨ནས་ ༨༤༢ ལོར་རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྣུབས་པས། གཙང་རབ་གསལ་དང༌། གཡོ་དགེ་བའི་འབྱུང་གནས། དམར་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་སོགས་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མི་གསུམ་ལི་ཡུལ་བརྒྱུད་དེ་མདོ་སྨད་ལ་ཕེབས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བསྐྱངས། ཨན་ཆུང་གནམ་རྫོང་ནི་སྐབས་དེར་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མི་གསུམ་གྱི་སྒྲུབ་སྦྱོང་བྱེད་སའི་གནས་ཡིན། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་རྗེས་སུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་མི་གསུམ་ལ་རྗེས་དྲན་གྱི་ཚུལ་དུ་གསོམ་སྡོང་གསུམ་བཙུགས་ཡོད། ཆིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྐབས་སུ་རྙིང་མའི་སློབ་དཔོན་པད་མ་རིག་འཛིན་གྱིས་བྲག་ཟོམ་དེའི་མདུན་ནས་གནམ་རྫོང་དགོན་དང་གནམ་རྫོང་ཇོ་མོ་དགོན་བཏབ། གནམ་རྫོང་དགོན་པའི་ནུབ་རོལ་གྱི་བྲག་ངོས་ན་བྲག་ཕུག་ཅིག་ཡོད་དེ། ངག་རྒྱུན་དུ་དེ་ནི་རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མ་དགྲོང་མཁན་ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེའི་སྒྲུབ་ཕུག་ཏུ་གྲགས། རི་ཚོགས་གཟར་ཞིང་ནགས་ཚལ་ཚང་ཚིང་དུ་དཀྲིགས་པ། བྱ་བྱའི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དབྱངས་སྙན་བར་མེད་དུ་སྒྲོག་ཅིང་ཆུ་ཕྲན་ཤག་ཤག་ཏུ་འབབ་པ། ཡུལ་ལྗོངས་ཀྱི་བཀོད་པ་ལྟ་ན་སྡུག་པའི་ཨན་ཆུང་གནམ་རྫོང་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་སྒྲུབ་སའི་གནས་མཆོག་ཅིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ལྗོངས་རྒྱུ་གནས་མཆོག་ཅིག་ཏུའང་གྱུར་ཡོད།
ཀོའུ་བ་དགོན་པ།
༄༅། །གནས་མཆོག་ཀོའུ་བ་དགོན་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྙིང་བསྡུས།
གཅན་བཟོད་རྒྱམ་པས་སྤྱི་ལོ་2006་ལོའི་ཟླ་4་བའི་ཚེས་16་ཉིན།
གྱེར་སྟེང་དགོན་པ།
༄༅།  །གྱེར་སྟེང་བྱམས་ཆེན་ཆོས་རྫོང་དགོན་པ་ནི་གཅན་ཚ་རྫོང་ཐོག་ནས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་སྤྱི་ལེ་༣༠་ལྷག་གི་སར་ཆགས་ཤིང་།    ཆེས་ཐོག་མའི་དུས་ཤིག་ལ་བཀའ་གདམས་པའི་ལུགས་ཀྱི་རི་ཁྲོད་ཀྱི་དབེན་གནས་ཤིག་ཡིན་པར་བཤད་ལ། རྗེས་སུ་ཤར་སྐལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོའི་དངོས་སློབ་རྔ་བ་ཆོས་རྗེས་རབ་བྱུང་བཅུ་བའི་མེ་སྟག་(སྤྱི་ལོ་༡༦༢༦)་ལོར་ཐོག་མར་དགོན་སྡེ་ཕྱག་འདེབས་མཛད་ཅིང་།   ཕྱིས་སུ་ལ་མོ་ཞབས་དྲུང་དཀར་པོ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ས་སྦྲུལ་(སྤྱི་ལོ་༡༦༨༩)་ལོར་རྒྱ་བསྐྱེད་མཛད་དེ་དཔོན་སློབ་པའམ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་ངག་དབང་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་སམ་ལ་མོ་གྲགས་པ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ལ་གཉེར་གཏད་མཛད་པ་དང་།  ད་ལྟའི་བར་དུ་ལ་མོ་གྲགས་རྒན་ཚང་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱིས་ཐུགས་ཁུར་གྱིས་སྐྱོང་བཞིན་མཛད་པ་དང་།  སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་བའི་སྐབས་སུ་དགེ་འདུན་གྱི་ཞལ་གྲངས་ཀྱང་བརྒྱད་ཅུ་ལྷག་བཞུགས་པ་གཞི་གསུམ་གྱི་ཕྱག་ལེན་ངོས་གཙང་ཞིང་། འགྲིག་ཁྲིམས་ཤིན་ཏུ་དམ་པ་དང་གྲོང་དང་རྒྱང་ཐག་རིང་བས་དགོན་པ་ངོས་གཙང་ཞིང་ཐར་བ་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསྟི་གནས་ཁོ་ནར་འདུག   རྗེས་སུ་ང་བརྒྱད་ལོ་དང་རིག་གསར་གྱི་གོད་ཆག་སྐབས་སུ་དགོན་པ་འདིའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་མ་ལུས་པ་སྲེག་ཟའི་ཕུང་བོར་གྱུར་ཏོ། །  སྤྱི་ལོ་༡༩༨༠་ལོར་དགོན་པ་འདིར་ཡང་ཡུལ་གྲུ་གཞན་དག་དང་འདྲ་བར་ཆོས་སྒོ་གསར་དུ་ཕྱེས་ཏེ་སླར་ཡང་འདུ་ཁང་སྟེང་ཤོད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ལ་འདུ་ཁང་དང་མགོན་ཁང་།  མཆོད་ཁང་ཡོངས་རྫོགས་ཆ་ཚང་བར་བཞེངས་ཤིང་།  ཀུན་མཁྱེན་བར་མའི་འབུམ་ཁང་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱས་པ་སོགས་རྟེན་གསུམ་གྱིས་མངོན་པར་བརྒྱན་ཡོད།  ད་ལྟ་དགེ་འདུན་གྱི་འདུས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གྲངས་བཞུགས་པ་ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་དང་ཆོས་སྤྱོད་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཆེན་པོས་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ་ཞྭ་སེར་བསྟན་པའི་ལུགས་བཟང་གི་གདུགས་དཀར་བླ་ནས་བླར་འདེགས་བཞིན་པའི་སྐབས་ལགས་སོ།  །   (རྨ་མགུར་སངས་རྒྱམ་གྱིས་ནང་འཇུག་བྱས།)
སྐ་ཕུག་རྫོང་ནང་དགོན་པ།
རྐ་ཕུག་གི་མིང་འདི་ས་སྐ་རུ་བསྒྱུར་བའི་དགེ་བ་ཅི།
གནམ་རྫོང་མ་ནང་དགོན་པ།
བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་གི་བྱུང་ཚུལ་བཤད་པ།
གཅན་ཁམས་པ་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོས།
མདོ་སྨད་སྣང་རའི་སྟོང་དཔོན་རིམ་བྱོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ།
མདོ་སྨད་སྣང་རའི་སྟོང་དཔོན་རིམ་བྱོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ།
གནའ་རབས་ཀྱི་གཅན་ཚའི་དཔོན་པོ་ནི།   བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཞེ་གཅིག་པ་དང་ཆོས་རྒྱལ་མེས་དབོན་རྣམ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་མངའ་བདག་ཁྲི་རལ་བ་ཅན་ཏེ་བཙན་པོ་ཁྲི་གཙུག་ལྡེ་བཙན་མཆོག་གི་གདུང་རྒྱུད་ཅིག་ཡིན་པར་བཤད་པ་དང་།  གཅན་ཚའི་དཔོན་པོའི་ཐོབ་དང་གོ་ས་དེ་ནི་ཐོག་མར་བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་སུ་དམག་གི་རུ་སྒྲིག་ཁོངས་ཀྱི་དཔོན་ཐོབ་ཆོ་ལོ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟེ་སྐབས་དེར་རྟ་ཟམ་དཔོན་པོ་ཟེར་ཞིང་རྟ་ཟམ་ཞེས་པ་ནི་ཐུ་བྷོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་སུ་བཀའ་ཡིག་བརྒྱུད་སྒྲོག་དང་དམག་དོན་འཕྲིན་གཏོང་།   དངོས་ཟོག་སྐྱེལ་འདྲེན།   གོང་འོག་ཕྱི་ནང་བར་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་འདྲིས་དང་འགྲོ་འོང་བྱེད་པར་ས་གནས་ཁག་ཏུ་བཙུགས་པའི་གཞུང་ཞབས་ལས་ཁུངས་ཤིག་གི་མིང་ཡིན་པ་དང་དེའི་དཔོན་པོ་ལ་རྟ་ཟམ་དཔོན་པོ་ཟེར་ཞིང་དེ་ནི་དམག་གི་སྒྲིག་གཞི་ལ་བཀོད་འདོན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པར་བཤད་པ་དང་།   རྟ་ཟམ་དཔོན་པོའི་འོག་ཏུ་རུ་དམག་བཞི་ཁྲི་འདུས་ཡོད་པས་གོ་གནས་མཐོ་བའི་དམག་སྤྱི་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།   ཕྱིས་སུ་གཅན་ཚའི་རྟ་ཟམ་དཔོན་པོ་ནི་དམག་སྤྱི་ཞིག་ལས་རིམ་གྱིས་ས་ཁུལ་ཞིག་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པའི་དཔོན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་སྐབས་དེའི་རྟ་ཟམ་དཔོན་པོའི་མཁར་ཤུལ་ནི་ད་ལྟའི་གཅན་ཚ་ཐང་གི་རྟ་ར་གྲོག་ཁའི་ཐག་ཉེ་ས་ན་ཡོད་པའི་རྒྱ་ཁར་ཐང་ཞེས་པར་དངོས་སུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད།     དེ་ཡང་གཅན་ཚའི་སྣང་རའི་དཔོན་པོའི་རིགས་རྒྱུད་ནི་གཅན་ཚའི་དཔོན་པོ་གཡང་དྲུང་རྒྱལ་གྱི་བུ་ཆེ་བ་གཙུག་ཏོར་སྐྱབས་ལས་མཆེད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་།   སྣང་རའི་དཔོན་པོ་རིམ་བྱོན་གྱིས་གནའ་བོའི་གཅན་ཚ་དཔོན་པོའི་གདུང་རབས་ནས་བརྒྱུད་པའི་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་དངོས་རྫས་རྩ་ཆེན་གང་མང་སྣང་རའི་དཔོན་པོའི་གཞིས་ཀ་རུ་ཉར་ཚགས་བྱས་ཡོད་པ་རེད།