བྱེས་འབྱོར་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་འཕེལ་རིམ།_བེ་རི་འཇིགས་མེད།
༡༧༽བཙན་བྱོལ་ནང་དཔྱོད་གཏམ་རྩོམ་རིག་གི་འཕེལ་རིམ། དཔྱད་རྩོམ་ནི། དཔྱད་གཞི་གང་ཞིག་གཟུང་བ་དེའི་གནས་ལུགས་ངོ་མའི་གཞིན་རས་གསལ་པོར་བསྟན་ཆེད་དུ་ལུང་དང་རིགས་པ་དུ་མས་བརྟགས་ཤིང་དཔྱོད་དེ་གང་ཞིག་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་རྩོམ་ཡིག་རྣམས་ཡིན་ཆོག་སྙམ། དེ་ལའང་སྔོན་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་འཛིན་པའི་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་སྲོལ་ཐད། རང་ལུགས་གང་ཞིག་བཞག་པ་དེ་ཉིད་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་ཆེད་གཞན་ཕྱོགས་ལ་དགག་པ་གང་ཐུབ་ཐུབ་བྱེད་པ་དང༌། རང་ཕྱོགས་ཀྱི་དམ་བཅའ་ལ་མི་འཐད་པའི་ལུང་རིགས་གང་ཞིག་མཐོང་ཐོས་བྱུང་བ་རྣམས་ཟུར་འཇོག་དང༌། སྦེད་གསང་བྱེད་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཡང་དད་པ་དང་དམ་ཚིག་ལ་ཁ་གཡར་ནས་བྱས་པའི་ལོ་རྒྱུས་མཐོང་ཐོས་མང་བ་རྣམས་བསྔོགས་གཤེར་དགོས་དོན་མི་འདུག་ཀྱང༌། དུས་རབས་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལུགས་ཀྱི་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་སྲོལ་ལ་གཞི་བཅོལ་ན། དཔྱད་གཞི་གང་ཞིག་གཟུང་བ་དེའི་མཐཱུན་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་ཕྱོག་ཀྱི་རྒྱུ་ཆ་གཉིས་ཀ་གང་རག་ཅི་རག་གིས་གསོག་ཉར་དང༌། དེའི་ཆེད་དུ་དཔྱད་གཞི་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ས་གནས་ལ་དངོས་སུ་འགྲོ་ནས་ཁོར་ཡུག་དེ་ནས་དགོས་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཆ་འཚོལ་བ། དཔྱད་གཞི་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་མི་སྣ་སུ་ཐུག་ལ་དཔྱད་གཞི་དེ་འབྲེལ་གྱི་སྐད་ཆ་འདྲི་གཏུགས་བྱེད་པ། དོན་རྐྱེན་གང་ཞིག་བྱུང་བ་དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་འཚོལ་བ། དཔྱད་གཞི་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཉེ་རིང་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་རྗེས་ལ་མི་འགྲོ་བར་གནས་ལུགས་ངོ་མ་ལ་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་པ་སོགས་ནི་དུས་རབས་ཀྱི་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་མཁན་ཚོར་མེད་ཐབས་མེད་པའི་ཆ་རྐྱེན་གལ་ཆེ་ཞིག་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་རྩོམ་རིག་གི་ནང་ནས་དཔྱད་རྩོམ་སྒྲུང་དང་སྙན་ངག་ལྟ་བུའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཉམས་གཅིག་པུས་མི་ཆོག་པར། གང་ཞིག་དཔྱད་གཞིར་བཟུང་བའི་ཤེས་བྱ་དེའི་སྡེར་གཏོགས་དང་བཅས་པར་ཉམས་ཞིབ་ཀྱི་གཞི་རྐང་བརྟན་པོ་ཞིག་ཚུགས་ཟིན་རྗེས་ད་གཟོད་གཞི་ནས་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་རྒྱུའི་འགོ་འཛུགས་བྱེད་དགོས། གང་ཞིག་དཔྱད་གཞིར་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས་དངོས་པོ་ར་འཕྲོད་བྱེད་ཐབས་ལམ་དུ། གཅིག་ན་དཔྱད་གཞི་ཡིག་ཆའི་ཁུངས་དང༌། གཉིས་ན་དངོས་པོའི་དཔང་རྟགས། གསུམ་ན་འདྲི་རྩད་ཀྱི་མི་སྣ། དེ་དག་གི་ཡལ་ག་སྨིན་ས་རྩོམ་པ་པོའི་བསམ་བློའི་དྲང་ཚུགས། མཐོང་ཐོས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང༌། སྐྱེས་སྦྱོང་གི་ཤེས་ཚད་བཅས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ཚང་དགོས་སྟབས། དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་རྒྱུ་ལས་སླ་པོ་མིན། དེར་བརྟེན་གཞིས་བྱེས་གཉིས་ཀར་རྩོམ་རིག་སྤྱིའི་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་འབོར་གྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། དཔྱད་རྩོམ་ཉུང་ཤས་ཡིན། ལྷག་པར་གཞིས་བཞུགས་ཁྲོད་དུ་གནས་ཚད་མ་ལངས་པའི་རྩོམ་པ་པོ་མང་པོ་ཞིག་གཞན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བེད་སྤྱོད་འོག་འཛུལ་ནས་མཐོང་ཐོས་ཉམས་མྱོང་གང་ཡང་མེད་བཞིན་དུ་དཔྱད་རྩོམ་རྫིག་པོ་རེ་བྲིས་ནས་ཕོགས་ཐོབ་དང་གོ་གནས་ལ་རྔམ་པ་ཉུང་ཉུང་མིན། བཙན་བྱོལ་ཁྲོད་དུ་དེ་འདྲའི་ཐབས་རྡུག་རང་གི་གནས་བབས་ལ་ཤི་འཐམ་བྱེད་མཁན་མེད་ནའང༌། མཐོང་ཐོས་ཉམས་མྱོང་གིས་མི་འདང་བའི་དཔྱད་བརྗོད་འབྲི་མཁན་ཕོ་ཚོད་ཅན་ནི་ཏན་ཏན་ཉུང་ཉུང་མིན། གར་ལྟར་ཡང་བཙན་བྱོལ་ཁྲོད་དུ་དཔྱད་བརྗོད་ས་བཅད་མ་སྟོང་བར་མ་ཟད་རྣམ་གྲངས་ཀྱང་མི་ཉུང་བ་ཞིག་བགྲང་རྒྱུ་འདུག་པ་ལས་འདི་རུ་དཔེ་མཚོན་འགའ་ཞིག་བགྲང་ན། དེ་ཡང་བཙན་བྱོལ་ཁྲོད་དཔྱད་རྩོམ་དང་པོ་གང་ཡིན་པ་དང་སུས་བརྩམས་པ་མི་ཤེས། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་གྲགས་ཚད་ངེས་ཅན་སླེབས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཞིག་ནི། མཁས་དབང་ནོར་བུས་བརྩམས་པའི་༼ཞང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཏེ་སེའི་འོད༽དང་༼སྒྲུང་ལྡེའུ་བོན་གསུམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཨེ་མ་ཧོ༽། ༼རྒྱལ་རབས་གཟི་ཡི་ཕྲེང་བ༽བཅས་རེད། དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཀྱང་༼བོད་ཡིག་རྩོམ་པ་པོ་ཐོན་མི་ཡིན་མིན་གྱི་སྐོར་༽དེ་རེད། དེ་རྗེས་མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཚོའི་༼ལྷ་སྲས་དར་མའི་སྐོར་༽དང༌། ཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་གི་༼གསུང་རྩོམ༽ བཅས་རེད། རྩོམ་ཆོས་འདི་དག་ཕལ་ཆེ་བ་དེང་སང་རྒྱ་ནག་གིས་ཀྱང་དཔེ་སྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། བཙན་བྱོལ་ནང་དཔྱད་རྩོམ་མང་ཤོས་དེ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་གྱི་མཁས་དབང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་རེད། ཁོང་གིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་མང་ནང་སྒྲོག་སྦྱངས་གནང་བའི་དཔྱད་རྩོམ་ཁག་ཕྱོགས་བསྡམས་བྱས་ན། གླེགས་བམ་ཆེ་ཚོད་ཁ་ཤས་ལོངས་ངེས་ཡིན། དེ་ལས་གཞན་༼ལྷ་སའི་ཇོ་བོའི་སྐོར༽དང་༼ཏྲེ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར༽སོགས་ཤིན་ཏུ་མང༌། ད་དུང་བཙན་བྱོལ་ནང་དཔྱད་རྩོམ་ཚད་ལྡན་འབྲི་མཁན་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་ཁོང་ལ་གཏུགས་འབྲེལ་དང་ལམ་སྟོན་ཞུ་མ་མྱོང་མཁན་ཧ་ལམ་མེད་པ་དང་འདྲ། གོང་གསལ་རྩོམ་པ་པོ་དག་ནི་བློ་གྲོས་གཟུ་བོར་གནས་པ་དང༌། མཐོང་ཐོས་ཉམས་མྱོང་གི་བག་ཆགས་ཟབ་པ། དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་སྣ་མང་གཟིགས་པའི་གོ་སྐབས་ལྡན་པ། ཐག་གཅོད་མི་སྔ་བའི་བབ་བརླིང་བརྟན་གསུམ་ལྡན་པ་བཅས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་འབུར་དུ་འཐོན་པས་བྱེས་འབྱོར་ཙམ་དུ་མ་ཟད། གཞིས་ཕྱོགས་ཀྱིས་མཚོན་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གང་སར་རྩོད་མེད་ཀྱིས་ཚད་མཐོའི་ཉམས་ཞིབ་པ་དང་དཔྱད་བརྗོད་པ་བགྲང་སའི་མཁས་པ་ཡིན་པས། ཁོང་རྣམ་པའི་དཔྱད་རྩོམ་དེ་དག་གིས་བཙན་བྱོལ་ཁྲོད་དཔྱད་རྩོམ་རིག་པའི་གཞི་རྐང་བརྟན་པོ་ཞིག་བཙུགས་པ་ལས་དཔྱད་རྩོམ་རིག་པའི་འཕེལ་རིམ་གྱི་ཡལ་ག་ཚད་ལྡན་ཡང་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གང་སར་རྐྱོང་བཞིན་པ་རེད་སྙམ། དེ་ལས་གཞན་པའི་ད་དུང་གནའ་རྩོམ་གྱི་སྲོལ་འཛིན་པའི་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ནང་དཔྱད་རྩོམ་སྤེལ་མཁན་གྲས་ལས་རིགས་སློབ་འགན་འཛིན་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་༼ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་ལ་དཔྱད་པ༽དང༌། རག་ར་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་དར་གྱི་༼སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་ལོ་ཚིགས་ལ་དཔྱད་པ༽། ཟམ་གདོང་པཎ་ཌི་ཊའི༼དམངས་ལས་མང་འཐད་པའི་སྐོར༽ལྗང་གཞོན་དུ་བཀོད་པ་སོགས་མང་ཞིང༌། དེ་དག་ཕལ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་རྩོམ་པ་པོ་གཟུ་བོར་གནས་པ་དང་མཐོང་ཐོས་ཉམས་མྱོང་ཟབ་པའི་དཔྱད་བརྗོད་ཡིན་པས། སྲོལ་རྒྱུན་དཔྱད་རྩོམ་ཁྲོད་ནས་རིན་ཐང་ཆེས་ཆེ་ལྡན་པའི་གྲས་སུ་རུང་བ་སྙམ། རྩོམ་རིག་གསར་རྩོམ་གྱྀ་ལམ་སྲོལ་བཙན་བྱོལ་དུ་མགོ་འཛུགས་པ་དང་མཉམ་དུ། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་རྩོམ་དང་པོ་འབྲི་མཁན་དེ་པདྨ་འབུམ་རེད། ཁོང་གིས་༼མི་རབས་གསར་པའི་སྙིང་ཁམས་ཀྱི་འཕར་ལྡིང༽བྲིས་པ་དེར་རྩོམ་པ་པོའི་ལུས་སྲོག་མིང་གནས་དང་བཅས་པར་ཉེན་ཁ་ཆེས་ཆེར་འཕྲད་ནའང༌། དེང་སང་དཔྱད་རྩོམ་དེའི་རིན་ཐང་ཆེ་ནས་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། ད་དུང་ཁོང་གིས་༼དམངས་ལས་ཆད་པའི་མང༽དང་༼ཏུང་ཧོན་གཏེར་མགུར་ལ་དཔྱད་པའི་སྔོན་འགྲོ༽སོགས་སྔ་ཕྱིར་རིམ་པར་བྲིས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དུས་རབས་ཀྱི་རིག་པའི་འགྲོས་དང་མཐུན་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཚད་མཐོ་གྲས་ལ་སླེབས་པ་སྨོས་མེད་རེད་སྙམ། དེས་ནས་རྩོམ་རིག་གསར་པའི་ལམ་ནས་དཔྱད་བརྗོད་འབྲི་སྲོལ་གྱི་འཕེལ་རིམ་གསར་པ་དེ་ཕལ་ཆེར་པདྨ་འབུམ་གྱིས་རྩོམ་རིག་ནས་འཛུགས་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཟེར་ན་མི་འགྲིགས་པ་མེད་སྙམ། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཆབ་མདོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་༼བོད་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོག་མའི་བྱུང་རིམ་ལ་དཔྱད་པ༽དང་༼ཆུ་བཞི་དང་སྒང་དྲུག་གི་ངོ་སྤྲོད༽གཏམ་ཚོགས་ཐོག་བཀོད་པ། ཕྲན་གྱི༼དམངས་དང་མང་གི་ཐོབ་ཐང་བར་གྱི་བསམ་གཞིགས༽དམངས་གཙོའི་གསར་ཤོག་ཏུ་བཀོད་པ་སོགས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་མཐོང༌། དུས་དེབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ནོར་གླིང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གཅེས་སྐྱོང་ཁང་ནས་བཏོན་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས༼ནོར་མཛོད༽དང༌། ཀིརྟི་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གིས་བཏོན་པའི་དཔྱད་གཏམ་ཕྱོགས་སྒྲིག༼དཔྱད་རྩོམ་རིག་པའི་རྩལ་ཕྲེང༽སོགས་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་དེ་དག་གི་ནང་གནས་ཚད་ངེས་ཅན་སླེབས་པའི་དཔྱད་གཏམ་ཡང་མི་ཉུང་བ་རེ་མཆིས། སྒེར་གྱི་རྩོམ་དེབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། ཧོར་གཙང་འཇིགས་མེད་ཀྱི་༼དྲང་བདེན་གྱིས་བསླུས་པའི་སློང་མོ་བ༽བ་དང་༼ཁྲག་ཐིགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ལྗང་སྨྱུག ཆབ་མདོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་༼ཆབ་མདོའི་ཡིག་ཚང་རིན་ཆེན་སྤུངས་པ༽། སྣང་རྒྱལ་ཤེས་རབ་དགེ་ལེགས་ཀྱི་༼དམུ་ཐག་གིས་སྦྲེལ་བའི་གནམ༽། རེ་མདོ་སེངྒེའི་༼བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གཞུང་གླེང་བའི་གཏམ༽དང་༼བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་མཐའ་དཔྱོད༽། སྤེན་པ་རྡོ་རྗེའི་༼བསམ་ཡས་རྩོད་པ༽ཝཱ་ཎ་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ནས་བཏོན་པ། ཕྲན་གྱི༼བེ་རི་རྒྱལ་པོའི་མངའ་ཐང་དར་རྒུད་སྐོར་རགས་ཙམ་གླེང་བ༽འཇར་མན་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་གིས་བཏོན་པ། ཆོས་འཁོར་ཚང་ཉི་མ་འོད་ཟེར་གྱིས་༼ཆོས་པའི་སྨད་འདུལ་གྱི་ཁུངས་དང་རྒྱུད་ཚུལ་ལ་དཔྱད་པ༽ རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཅུ་གཅིག་པའི་སྟེང་བསྒྲག་རྒྱུའི་བརྗོད་བྱ།དང༌། ༼ཏུུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ནང་གི་སད་མར་ཀར༽། ༼ཞང་ཞུང་བོད་མིའུ་གདུང་དྲུག་གི་རུས་རྒྱུད་ཡིན་ནམ་མིན༽། ཏྲེ་ཧོར་ཟླ་བ་ཚེ་རིང་གི་༼དབུ་མའི་ལྟ་བའི་རྣམ་བཤད་དགོངས་དཔྱོད་རགྱ་མཚོའི་མཉེར་མ༽དང་༼དཀའ་གནད་དགོངས་བཅུད་དྲི་མེད་རིགས་པའི་མེ་ལོང་༽སོགས་མི་ཉུང་བ་ཞིག་མཆིས་པ། དེ་དག་འགའ་ཞིག་གི་ནང་དུ་ཆོས་ལུགས་དང་ལུང་ཚན་གྱི་ཕྱོགས་རིས་ཀྱིས་མྱོས་ནས་གཟུ་བོར་མི་གནས་པར། གནས་ལུགས་ཁྱད་བསད་ཀྱི་འགྲེལ་བརྗོད་ཉུང་ཤས་ཕུད་པའི་དེ་བྱིངས་མང་ཆེ་བ་ནི་དཔྱད་རྩོམ་གྱི་གནས་ཚད་ལངས་པའི་གྲས་སུ་འཇོག་རུང་བ་སེམས་ཏེ། མདོར་ན་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་དཔྱད་བརྗོད་རིག་པའི་རྩོམ་རིག་གི་འཕེལ་རིམ་ཡང་གནའ་དང་དེང་གི་གཞི་རྐང་གཉིས་ཀ་བརྟན་པོ་ཚུགས་པའི་ཐོག་ནས་དབྱར་ཀའི་རྒྱ་མཚོ་དང་སྟོན་ཀའི་ཟླ་བ་བཞིན་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྒང་རེད་སྙམ།