cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
མཆིལ་མ་ས་ལ་མི་འབབ་པ་ཙམ་དུ་ཐུ་ལུད་འདེབས་པ་
མཆིལ་མ་ས་ལ་མི་འབབ་པ་ཙམ་དུ་ཐུ་ལུད་འདེབས་པ།
འདི་ནི་ཞེ་ལོག་པའམ་སྐྱུག་བྲོ་བའི་རྣམ་འགྱུར་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ཞིག་གིས་བྱ་བ་ངན་པའམ། བཙོག་པ་ཞིག་བྱས་པ་མཐོང་ན། དེ་ལ་མི་གཞན་དག་གིས་ཁ་ནས་ཐུ་ལུད་འདེབས་ཤིང་། མཆིལ་མ་ས་ལ་གཡུགས་པ་ལྟར་ལན་གཅིག་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མཆིལ་མ་ཟད་ཟད་ཀྱི་བར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ཐུ་ལུད་བཏབ་པའོ། །
མཆིལ་པའི་སྒྲུང་
མཆིལ་པའི་སྒྲུང་།
སྒྲུང་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ《ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན》མཛད་པ་པོས་གཟིགས་ཡོད་ཚད་ལས། དེང་སྐབས་སྒྲུང་དེ་འདྲའི་རིགས་བཀོད་པ་ཞིག་སྔོན་ཆད་མ་མཐོང་ཞིང་། ཚོད་དཔག་བྱས་ན《བཀའ་གདམས་བུ་ཆོས》ཀྱི་མཇུག་ཏུ་བཀོད་པའི་ཞུ་ཆོས་ནང་ནེ་ཙོ་གཡུ་མཐིང་གིས་ཚོང་དཔོན་གྱི་ཆུང་མའི་གཡོག་མོ་ལ་མགོ་བསྐོར་བཏང་ནས་ངན་སྤྱོད་འགོག་ཐབས་སུ་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གི་བར་སྒྲུང་རེ་བཤད་དེ་འདྲའི་རིགས་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་སྟེ་དཔྱད་པར་ཞུ།
མཆུ་ཐོགས་
མཆུ་ཐོགས།
གསང་འཕྲིན་སྐྱེལ་བ་སྟེ་ནང་ཁུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཕྱི་ལ་བཤད་པ།
སྒྲོག་གུ
སྒྲོག་གུ་
སྒྲོག་ཁུང་།
སྒྲོག་གུ་
མཆུ་སྦྲང་
མཆུ་སྦྲང་།
(ཁའོ་ཆིན)ཁ་ལ་སྦྱར་ནས་གཏོང་དགོས་པའི་རོལ་མི་རྒྱ་སྐད་དང་བོད་སྐད་གཉིས་ཀར་ཁའོ་ཆིན་ཞེས་པའི་རོལ་མོ་ཆུང་ཆུང་ཞིག
མཆུ་སྡེ་ལྔ་
མཆུ་སྡེ་ལྔ།
གནས་གཙང་མའི་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྐབས་ནས་གསུངས་པའི་མཆུ་སྡེ་ལྔ་ནི། རྡོ་རྗེ་མཆུ་ཞེས་བྱའི་ཀླུའི་དམ་ཚིག་རྡོ་རྗེ་གནམ་ལྕགས་མཆུའི་གཟུངས། ལྕགས་མཆུའི་་གཟུངས། ལྕགས་མཆུ་ནག་པོའི་གཟུངས་དང་བཞིའོ། བྱ་ཁྱུང་དྲག་པོའི་མཆུ། རྡོ་རྗེ་མཆུ་ཅན་གྱི་མཆུ་སྟེ་ཐེ་ཚོམ་ཅན་གཉིས་དང་དྲུག་གོ། ཁྱུང་གི་མཆུ་ཟེར་བ་གཅིག་ཀྱང་འདུག་གོ།
ཆིངས་ལྔ་
ཆིངས་ལྔ།
གཞུང་ཆེན་ཀློག་སྐབས་ཀྱི་ཆིངས་ལྔ་སྟེ། ཁོག་དབུབ་སྟོང་ཐུན་གྱི་ཆིངས་དང་། ས་བཅད་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཆིངས། འབྲེལ་བ་འབྲུ་འགྲེལ་གྱི་ཆིངས། བསྡུས་དོན་གྱི་ཆིངས། ལག་ལེན་མན་ངག་གི་ཆིངས།
ཆིན་དགུ་
ཆིན་དགུ།
ཀུང་གསུམ་ཆིན་དགུ་ཞེས་རྒྱ་ཡིག༼三公九卿 ༽ལས། ཆིན་དགུ་ནི། ཧྥུན་ཁྲང་། ལང་ཀྲུང་ལིན། ཝེ་ཝེ། ཐེ་ཧྥུ། ཐིན་ཝེ། ཏེན་ཁེ། ཙུང་ཀྲིན། ཧྲའོ་ཧྥུ། ཀྲི་སོའུ་ནི་ཧྲི་བཅས་ཏེ་ཞིབ་ཕྲ་གཤམ་དུ་ཆིན་ཧྲི་ཧོང་ཞེས་པའི་ནང་གཟིགས།
ངོ་ཚ་ཤེས་པ་
ངོ་ཚ་ཤེས་པ།
རང་ཉིད་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་བྱ་སྤྱོད་ངན་པ་ལ་འཛེམ་པའི་སེམས་བྱུང་ཞིག
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོ་མཚར་ལྔ་ལྡན་འཛམ་གླིང་
ངོ་མཚར་ལྔ་ལྡན་འཛམ་གླིང་།
འཛམ་གླིང་འདིར་གླིང་གཞན་ན་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཆེན་པོ་ལྔ་ཡོད་དེ་དབུས་སུ་རྒྱ་གར་རྡེ་རྗེ་གདན། ཤར་དུ་རྒྱ་ནག་ནག་པོ་རི་བོ་རྩེ་ལྔ།  ལྷ་ན་རི་བོ་པོ་ཏ་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཞིང་།  ནུབ་ན་ཨོ་རྒྱན་མཁའ་འགྲོའི་གླིང་།  བྱང་ན་ཤམ་བྷ་ལ་ཆོས་རྒྱལ་རིག་ལྡན་ཞིང་བཅས་སོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོ་མཚར་རྩ་བདུན་
ངོ་མཚར་རྩ་བདུན།
ལུས་ཀྱི་ལག་རྩ་འཕར་སྟངས་ལ་བསྟེན་པའི་མ་ཕྱྭ། མགྲོན་ཕྱྭ། དགྲ་ཕྱྭ། གདོན་ཕྱྭ།  ཕ་བུ་གོ་ལྡོག་གི་ཕྱྭ།  མ་བུ་གོ་ལྡོག་གི་ཕྱྭའོ།
ངོ་མཚར་བའི་སྦྱོར་བ་བཅུ་གཉིས་
ངོ་མཚར་བའི་སྦྱོར་བ་བཅུ་གཉིས།
སྒྱོགས། གྲུ།  གྲི་གུག  གུར།  ལྕགས་མདའ།  རལ་གྲི། མེ། རླུང་གི་འཕྲུལ་འཁོར་དང་། ཤིང་རྟའི་ཚང་།  ཁང་བཟང་དང་།  ཁྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ཆུ་གྱེན་འཕྲུལ་འཁོར་རོ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཤིན་ཅང་ཡུ་གུར་རང་སྐྱོང་ལྗོངས།
ཞིན་ཅང་ཡུ་གུར , ཤར་ཏུར་ཀི་སི་ཐན
ཁམ་པོ་ཛ།
ཁམ་པོ་ཛ་ངམ་ཁམ་བྷོ་དི་ཡ་(ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា)ནི་ཨེ་ཤེ་ཡ་ཡི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད། དེའི་རྒྱལ་ས་ནི་ཕོམ་ཕེན་རེད།
སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་དགོན།
སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་དགོནནི་བོད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་དགེ་ལུགས་པའི་་དགོན་སྡེ་ཆེ་གྲས་གཅིག་རེད། སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་ནི་ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལྷོ་ནུབ་ཏུ་ཡོད་ཅིང་། བར་ཐག་ན་སྤྱི་ལེ་བར་ཉེར་ལྔ་ཡོད་ལ། གནས་ས་ནི་སྐུ་འབུམ་རུ་གསར་ གྲོང་གི་པདྨའི་རི་ཞེས་བྱ་བའི་འདབས་ན་བརྗིད་འདུག དགོན་པའི་ གྲུབ་ཚུལ་ནི་ལྷ་ཁང་དང་ཚོགས་ཆེན་འདུག་ཁང་། མཆོད་རྟེན། གྲྭ་ཤག་ མང་པོས་གྲུབ་སྟེ། ཨར་ལས་དང་བརྐོ་བཟོ། འཇིམ་བཟོ། ལྡེབས་རིས། ཐང་ཀ་གཙགས་དྲུབ་མ། མར་བཟོས་མེ་ཏོག མཆོད་མཇལ་བཅས་ཀྱི་ ཕྱོགས་ནས་རིག་རྩལ་གྱི་ཆུ་ཚད་ཧ་ཅང་མཐོན་པོ་ཡོད། དགོན་པ་འདི་ནི་རང་རྒྱལ་གྱི་ནང་བའི་ཆོས་ལུགས་གྲས་ཀྱི་དགེ་ལུགས་ པའི་དགོན་ཆེན་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཡིན་ཞིང་། འདིས་མིན་ཆིན་རྒྱལ་རབས་ སྐབས་ཀྱི་མཚོ་བོད་ས་ཁུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད། ཆོས་ལུགས། མི་རིགས་ཕན་ཚུན་བར་གྱི་འབྲེལ་བ། རིག་རྩལ། ཚན་རིག་བཅས་ལ་བརྟག་ དཔྱད་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པར་དཔེ་དངོས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིག་ ལྡན་པའི་རྒྱ་ཆ་རྩ་ཆེན་བཞག་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། ༡༩༦༡ལོར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གནའ་རྫས་སྲུང་སྐྱོབ་ལས་ ཁུངས་གལ་ཆེ་བ་ཁག་དང་པོའི་གྲས་སུ་བཞག་ནས་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས།
སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་ནི་དགེ་ལུགས་བསྟན་པའི་སྲོལ་བཏོན་མཁན་ནམ་ཏཱ་ལའི་ བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་དང་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོའི་དགེ་རྒན། ཆོས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་ འཁྲུངས་ཡུལ་ཡིན། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ནི་(ཁོང་ནི་ཙོང་ཆུའི་འགྲམ་དུ་སྐུ་བལྟམས་པའི་ རྐྱེན་གྱིས་ཁོང་གི་བཙུན་སློབ་ཚོས་ཙོང་ཁའི་མཚན་དེ་ཁོང་ལ་གསོལ་པ་རེད།)གོང་མ་ཡོན་ཧོས་ ཙུང་རྒྱལ་པོའི་ཁྲི་ལོ་བཅུ་བདུན་(སྤྱི་ལོ་༡༣༥༧)སྐུ་འཁྲུངས་ཤིང་། ཁོང་གི་མཚན་ལ་བློ་ བཟང་གྲགས་པ་ཟེར་བ་དང་། དགུང་ལོ་གསུམ་པའི་ཐོག་དགེ་རྒན་བསྟེན་པ། དགུང་ལོ་བདུན་ བཞེས་ནས་བྱ་ཁྱུང་དགོན་པར་ཆོས་སློབ་དུ་ཕེབས། དགུང་ལོ་བཅུ་བདུན་བཞེས་ནས་ལྷ་སར་ཕེབས་སོ། ཁོང་གི་སྐུའི་ཚེ་སྨད་ལ་སངས་རྒྱས་རིག་པར་བྱང་ཆུབ་ཅིང་། མདོ་སྔགས་ལ་ཧ་ཅང་མཁྱེན་འདུག གསུང་འབུམ་གང་མང་བརྩམས་པ་རེད། ཁོང་གིས་ཐོག་མར་མདོ་དང་ཕྱི་མར་སྔགས་ལ་སྦྱོང་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གཙོར་བྱེད་པ། སྡོམ་ཁྲིམས་དམ་ཞིང་བཙུན་པ། ཁྱིམ་ཐབ་བྱས་མི་ཆོག་པའི་གྲུབ་ མཐའ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་གསར་གཏོད་བྱས་པས། དེ་ལ་དགེ་ལུགས་པ་ཞེས་པའི་མིང་འདོགས་ཤིང་། ཞྭ་སེར་གྱོན་པས་ཞྭ་སེར་བསྟན་པ་ཞེས་ཟེར་སྲོལ་ཡང་འདུག ཞྭ་སེར་པའམ་དགེ་ལུགས་པ་ནི་གྲུབ་མཐའ་ གཞན་ལས་ཆེས་ཆེ་བའི་ཕྱོགས་ཁག་ཅིག་ཡིན། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཁོང་ལྷ་སར་ཕེབས་རྗེས་ཕྱིར་ཕ་ཡུལ་དུ་མ་ཕེབས་པས། ཁོང་གི་མ་ཡུམ་ཤིང་བཟའ་ཨ་ཆོས་ལོ་ན་རྒས་ཤིང་ཁོང་དྲན་ཆེ་བས། ཁོང་ལ་འཕྲིན་ཡིག་ཞིག་དང་མོའི་དབུ་ སྐྲ་དཀར་པོ་ཅིག་ལྷ་སར་བསྐུར་ཏེ་ཁོང་ཕ་ཡུལ་དུ་ཕེབས་པར་དྲན་སྐུལ་བཏང་ཡང་། ཁོང་གིས་ཆོས་ལུགས་ལ་དག་བཅོས་དང་དམ་ཆོས་སྣ་ཚོགས་ལ་དཔྱད་པ་མཛད་དགོས་པའི་རྐྱེན་ གྱིས་ཕྱིར་ཕ་ཡུལ་ལ་ཕེབས་པའི་གོ་སྐབས་ཞིག་མ་མཆིས་སོ། ། དེར་བརྟེན་ཁོང་གིས་ཡིག་ལན་དང་མཉམ་དུ་རང་བྲིས་ཐང་ག་ཞིག་དང་བདེ་གཤེགས་སེང་གེ་ ང་རོའི་སྐུ་ཞིག་དང་བཅས་བསྐུར་རོ།། ཁོང་གིས་འཕྲིན་ཡིག་ཏུ་ཁོང་ཉིད་བལྟམས་པའི་གནས་ ནས་མཆོད་གདུང་ཞིག་བཞེངས་ཏེ། སེང་གེ་ང་རོའི་སྐུ་དེ་གཟུང་འཇུག་ཏུ་བཞག་ན་ཁོང་རང་ ཉིད་ཕེབས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་བཅས་གསུངས། མ་ཡུམ་གྱིས་ཕྱོགས་སོ་སོ་ནས་གར་ཐིག་བསླངས་ པར་བརྟེན་ནས་མཆོད་གདུང་བཞེངས། དེའི་རྗེས་སུ་ཁོང་གི་བཙུན་སློབ་ཚོས་གསེར་གདུང་གི་ འཁོར་ཡུག་ཏུ་མཆོད་རྟེན་འགའ་ཞིག་བཞེངས་པ་རེད། མིན་ཅ་ཅིན་ཁྲི་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་དགུ་ལོར་ སྤྱི་ལོ་༡༥༦༠ལོ)རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་བཙུན་སློབ་རིན་ཆེན་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱ་མཚོས་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་ པོར་དྲན་གསོ་བྱེད་ཆེད་གསེར་གདུང་གི་མདུན་དུ་དགོན་ཆུང་ཞིག་བཏབ། སྐབས་དེར་དགེ་འདུན་ པ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ལས་མེད་ལ། མིས་བན་ལིས་ཁྲི་ལོ་ལྔ་བར་(སྤྱི་ལོ་༡༥༧༧ལོ) ཡང་གསེར་གདུང་ གི་མཐའ་འཁོར་དུ་བྱམས་ཁང་བཞེངས་ཏེ། རྒྱལ་བ་བྱམས་པ་གཙོ་འཁོར་བཅུ་གཉིས་བཞེངས་པས། རྗེ་སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་དེ་བཏགས་སོ།། དགོན་པའི་མཚན་ནི་རྗེ་སྐུ་འབུམ་བྱམས ་པ་གླིང་ཞེས་བྱ་སྟེ།གོ་དོན་ནི་ཙན་དན་སྡོང་བོའི་ལོ་མ་ འབུམ་གྱི་སྟེང་དུ་སྐུ་གཟུགས་འབུམ་རང་བྱོན་དུ་བབས་པས་དོན་ཏེ། རྒྱའི་སྐད་དུ་ཐཱ་ཨེར་སི་ཞེས་པ་ནི་ཐོག་ མར་མཆོད་རྟེན་ཆགས་པ་དང་རྗེས་སུ་དགོན་པ་ཆགས་པའི་ དོན་ཡིན། གོང་མ་ཆིན་རྒྱལ་རབས་ཐུང་ཀྲིའི་ཁྲི་ལོ་གཉིས་པར་(སྤྱི་ལོ་༡༨༦༣ལོ)གོང་མས་ཀྱང་ཧྥན་ ཙུང་དགོན་ཞེས་པའི་མཚན་བཏགས་སོ།། སྐུ་འབུམ་བྱམས་པ་གླིང་ནི་ལོ་གང་མང་རིང་ལ་བསྐྱར་བཟོ་དང་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱས་ཐོག་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བ་རེད། ལྷ་ཁང་དང་གསེར་གདུང་། གྲྭ་ཤག་བཅས་བསྡོམས་པས་ཁང་མིག་དགུ་སྟོང་ལྷག་ཡོད་ལ། དེའི་ནང་ན་རིག་ རྩལ་དང་ལྡན་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་ནི་བརྒྱད་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་ཅིང་། དགེ་འདུན་པ་ནི་ཧ་ཅང་མང་བའི་སྐབས་སུ་ མི་གྲངས་སུམ་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་ཏུ་བྱིན་ནོ།།
ད་དུང་གཟིགས།
བོད་པའི་དགོན་སྡེའི་ཐོ།
ཞ་ལུ་བུ་སྟོན་པ།
ཞ་ལུ་བུ་སྟོན་པའི་གྲུབ་མཐའི་མིང་བྱུང་ཚུལ། དེ་ཡང་ལྕེ་བཙུན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༠༢༧བོད་མེ་ཡོས་ལོར་ཞ་ལུ་ གསེར་ཁང་གཙུག་ལག་བཏབ། ཇོ་བོ་རྗེས་རབས་གནས་མཛད་ཅིང་མཁན་ཐོག་རིམ་པས་བཟུང་ རྗེས་ཞ་ལུ་སྐུ་ཞང་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཁྲོ་ཕུ་ནས་ཀུན་མཁྱེན་བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེ་ ཞ་ལུ་ཆོས་སྡེར་གདན་དྲངས། བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱིས་རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་སྒྲུབ་མཆོད་ སོགས་བཙུགས་ནས་རྒྱུད་སྡེ་བཞིའི་དབང་དང་རྒྱུད་ཀྱི་བཤད་པ་མན་ངག་དང་ བཅས་པའི་འཆད་ཉན་ཡུན་རིང་མཛད། དུས་འཁོར་དང་རྡོར་དབྱིངས་སོགས་རྣལ་ འབྱོར་རྒྱུད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བདུན་ཅུ་ལྷག་ཙམ་བཙུགས། སློབ་མ་ཤིན་ཏུ་མང་། གོང་ གསུམ་པ་ཆོས་ཀྱི་དཔལ་བ་དང་། ཁྱུང་པོ་ལྷས་པ་རྣམས་ལས་རྒྱལ་བ་ཙོང་ཁ་པས་ བུ་ལུགས་ཀྱི་དབང་གསན། བཀའ་བསྟན་ལ་དག་ཐེར་མཛད་དེ་དཀར་ཆག་ཏུ་བཏབ་ པ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་མཛད་རྗེས་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ། མདོར་ན། ས་དགེ་བཀའ་བརྒྱུད་ གྲུབ་མཐའ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེ་འདི་ལས་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་གིས་ཁྱབ་པར་གྲགས་སོ།
ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ།
མིང་འབྱུང་ཚུལ།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་མིང་ལ་དབྱིན་སྐད་དུ་ཁོ་རེ་ཡ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་(Republich of Korea)ཟེར་བ་དང་། ཁོ་རེ་ཡའི་སྐད་དུ་ཌ་ཧན་མེན་གྷོག་( 대한민국)དང་། རྒྱ་སྐད་དུ་(大韓民國) ཟེར་གྱིན་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་འབྱོར་ཕྱེད་ཀ་ཙམ་རྒྱལ་ས་སེ་འུལ་དང་ཡང་ན་རྒྱལ་སའི་ས་ཁུལ་ནང་ཡོད་པའི་ཉེ་འགྲམ་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ནང་གནས་སྡོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། སེ་འུལ་རྒྱལ་སའི་ས་ཁུལ་ནི་འཛམ་གླིང་ཐོག་མི་འབོར་ཆེས་མང་ཤོས་ཀྱི་རྒྱལ་སའི་ས་ཁུལ་གཅིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དོན་ངོ་མར་མང་པོ་ཞིག་གིས་དེ་ནི་ཉི་ཧོང་གི་ཐོ་ཁེ་ཡོའི་འཕྲོ་ནས་མི་འབོར་མང་ཤོས་གཉིས་པ་དེ་ཡིན་པར་བརྗོད་ཀྱིན་ཡོད།
ལོ་རྒྱུས།
ཌན་གྷུན་ཝང་ཇམ་(Dangun wanggeom)གྱི་གྷོ་ཇོ་སོན་(Gojoseon)ནས་ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་ལོ་རྒྱུས་འགོ་བརྩམས་ཡོད་ལ་གྷོ་ཇོ་སོན་ནི་རྒྱ་ནག་ཧན་མི་རིགས་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་བྱས། གྷོ་ཇོ་སོན་ཉམས་པ་དང་བྷུ་ཡེའོ་དང་ཌོང་ཡེ། སམ་ཧན་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་བྱུང་མོད། དེ་དག་ལས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེས་ཆེ་བ་ནི་བྷག་ཇི་དང་གྷོ་གྷིར་ཡེའོ། སི་ལཱ་བཅས་ཡིན། དེ་བས་ཁོ་ཚོར་རྒྱལ་རབས་གསུམ་གྱི་དུས་སྐབས་ཤེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། གྷོ་གྷིར་ཡེའོ་དང་བྷག་ཇི་གཉིས་སི་ལཱ་དང་ཌང་རྒྱ་ནག་མནའ་འབྲེལ་དམག་མི་ཡིས་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཡོད་པ་དང་། སི་ལཱ་ཡིས་རྒྱལ་གཞིས་གསུམ་དེ་གཅིག་གྱུར་བཟོས། བྷ་ལེ་ཞེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་དང་དེ་ནི་དྲེ་ཇོ་ཡོང་གིས་གསར་འཛུགས་བྱས་པ་ཡིན། ཕྱིས་སུ་སི་ལཱ་དང་བྷ་ལེ་གཉིས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ལ་ལྷོ་དང་བྱང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཤེས་བརྗོད་ལ། ཕྱིས་ཀྱི་སི་ལཱ་ནང་བྱུང་བའི་གྱེན་ལངས་ཤིག་གིས་རྒྱལ་ཁབ་གསར་བ་ཞིག་གི་འགོ་བཟུང་ཡོད་པ་དང། རྒྱལ་ཁབ་དེའི་མིང་ལ་གྷོར་ཡེའོ་ཟེར་ཞིང་ཝང་གྷོན་གྱིས་གསར་འཛུགས་བྱས། སོག་པོ་ཡིས་གྷོར་ཡེའོ་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་ཡོད་ཅིང་གྷོར་ཡེའོ་ཡི་དུས་སྐབས་ཀྱི་མཇུག་ཏུ་སླེབས་ལ་ཉེ་དུས་ལི་སུང་ཇེ་ཞེས་པའི་དམག་དཔོན་རླབས་ཆེན་ཞིག་བྱུང་པ་དང་། གྷོར་ཡེའོ་ཡི་རྒྱལ་པོ་ཡིས་དམག་དཔོན་ཁོ་ལ་ཡོ་ཌུང་བདག་བཟུང་བྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་བཏང་མོད། ཁོ་ཡིས་དེ་ལ་ཁ་གཏད་བཅག གང་ལྟར་ཡང་དམག་དཔོན་ཡོ་ཌུང་དབག་བཟུང་བྱེད་དུ་ཕྱིན་པ་དང་དེ་ནས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ་ངོ་ལོག་བྱས་ལ། ཁོ་ཡི་གྱེན་ལངས་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་བ་མ་ཟད་ཇོ་སོན་རྒྱལ་ཁབ་གསར་འཛུགས་བྱས། ཇོ་སོན་གྱི་རྒྱལ་བོ་ཐོག་མ་ཐེ་ཇོ་ཡིས་རྒྱལ་ས་ཧན་ཡང་(སི་འུལ།)དུ་གནས་སྤོས། ཇོ་སོན་གྱི་རྒྱལ་ཐོག་བཞི་བ་སི་ཇིང་གིས་ཁོ་རེ་ཡའི་གསལ་བྱེད་དེ་ཧན་གྷུལ་བཟོས། ཇོ་སོན་གྱི་རྒྱལ་ཐོག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པ་ཇོན་གྷེའོ་ཡིས་སུ་ཝོན་ནང་ཝ་སི་ཨོན་བཙན་རྫོང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས། ཇོ་སོན་གྱི་རྒྱལ་ཐོག་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པ་གྷོ་ཇུང་གིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མིང་ཌ་ཧན་ཇི་གྷོག་ཅེས་པར་བཅོས་སྒྱུར་བྱས། ཌ་གན་ཇི་གྷོག་གི་སྟོབས་ཤུགས་ཇེ་ཞན་དུ་སོང་ཞིང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༤༥ལོའི་འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པ་བར་ཉི་ཧུང་གིས་ལོ་ངོ་༣༥རིང་ལ་བདག་བཟུང་བྱས། སྤྱི་ལོ་༡༩༥༠ལོར་ཁོ་རེ་ཡ་དམག་འཁྲུག་ཅེས་པའི་དམག་འཁྲུག་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་པ་དང་མཐའ་མར་ལྷོ་དང་བྱང་ཅེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་སུ་ཁ་འཐོར་དུ་སོང་།
ས་ཁམས།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་ནི་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་དུ་ཡོད་ཅིང་བྱང་ཁོ་རེ་ཡ་དང་ས་མཚམས་སྦྲེལ་ནས་ཡོད་ལ། དེ་ཡི་ཕྱོགས་གསུམ་ཆུ་ཡིས་བསྐོར་ཡོད་པ་དང་ཁོ་རེ་ཡ་ཕྱེད་གླིང་ཕྲན་གྱིས་ལྷོ་ཕྱོགས་ས་ཁུལ་གྲུབ་ཡོད། ཤར་རྒྱ་མཚོ་ཡིས་ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་ཉི་ཧོང་ལས་སོ་སོར་ཕྱེ་ཡོད་པ་དང་། དེའི་ས་ཆར་གཙོ་བོ་རི་རྒྱུད་མང་པོ་ཡོད་ལ་མཚོ་ངོགས་དང་རིང་དུ་གྱེས་པའི་གླིང་ཕྲན་མང་པོ་ཡོད། རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་སི་འུལ་ནི་བྱང་ཁོ་རེ་ཡའི་ས་མཚམས་དང་ཐག་ཧ་ཅང་ཉེ། ཇེ་ཇུས་གླིང་ཕྲན་ནི་གླིང་ཕྲན་ཆེ་ཤོས་ཡིན་ཞིང་དེའི་ནང་གི་རི་བོ་མཐོ་ཤོས་ནི་ཧ་ལ་སན་རི་བོ་ཡིན་འདུག ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ནི་འཁྱགས་གླིང་དང་བིར་ཇི་ནི་ཡ་ལས་ཅུང་ཙམ་ཆུང་བ་ཡོད།
ཆབ་སྲིད་དང་སྲིད་གཞུང་།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་ནི་དམངས་གཙོ་རིང་ལུགས་ཡིན་ལ་མི་དམངས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་ཆེད་འོས་ཤོག་འཕེན་ཆོག་གི་ཡོད་པ་དང། སྲིད་འཛིན་གྱི་དུས་ཡུན་ལོ་ངོ་ལྔའི་རིང་ཡིན་ཞིང་བསྐྱར་དུ་སྲིད་འཛིན་འོས་བསྡུའི་ནང་ཞུགས་ཆོག་གི་མེད། སྲིད་འཛིན་ཕག་གྷོན་ཡེ་ལ་ནག་ཉེས་སྐྱོན་འཛུགས་བྱས་པའི་རྗེས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༢༠༡༧ལོའི་ཟླ་༣ཚེས་༡༠ནས་འཕྲལ་སེལ་སྲིད་འཛིན་ཞིག་བཞག་ཡོད་ལ་ཁོ་ནི་ཝང་ཁོ་ཨན་ཡིན།
ཚན་རིག་དང་བཟོ་རྩལ་རིག་པ།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཧ་ཅང་འབྱོར་ཕྱུག་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ་དེ་ཡི་བཟོ་རྩལ་རྣམས་མིང་དུ་གྲགས་ཡོད་པ་དང་། རླངས་འཁོར་བཟོ་མཁན་ཧུན་དྲི་(Hyundai)དང་ཁི་ཡ་(Kia)གཉིས་དེའི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཡོད། འཛམ་གླིང་ལ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ཚོང་རྟགས་སེམ་སིང་(Samsung)ཡང་ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་ཡིན་ལ། དེ་ཡིས་འགུལ་སྐྱོད་ཁ་པར་དང་ཉེ་བའི་བརྒྱུད་རྫས་(semiconductors) དང་གློག་གི་ཡོ་བྱད་སོགས་བཟོ་བཞིན་ཡོད
རིག་གཞུང་།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡ་རྒྱལ་ཁབ་ནི་ཕྱེད་གླིང་ཕྲན་ཞིག་ཏུ་གཞི་ཆགས་ཡོད་པར་བརྟེན་གླིང་ཆེན་རིག་གཞུང་དང་རྒྱ་མཚོའི་རིག་གཞུང་གཉིས་ཀྱིས་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཡོད་ལ། གནའ་བོའི་ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་རིག་གཞུང་ནི་སི་བྷི་རི་ཡ་དང་དབུས་ཨེ་ཤ་ཡའི་བྱང་ཕྱོགས་ས་ཁུལ། ཤར་ལྷོ་ཨེ་ཤ་ཡའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ས་ཁུལ། ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་རྒྱ་ནག་ལྟ་བུའི་རིག་གཞུང་དང་ལྷན་དུ་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད།
སྐད་ཡིག
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་ལུགས་སྲོལ་དང་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་སྐད་ཡིག་ནི་ཁོ་རེ་ཡན་(Korean)ནམ་ཁོ་ཪེ་ཡའི་སྐད་ཡིག་ཡིན། སྐད་རིགས་སྨྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་སྐད་ཡིག་ནི་ཨལ་ཐྲག་སྐད་ཡིག་(Altaic Languages)རྣམས་དང་སྦྲེལ་ཡོད་པར་བཤད་ཀྱིན་ཡོད་པ་དང་། ཁོ་རེ་ཡའི་སྐད་ཡིག་གྲུབ་བྱེད་ཀྱི་གསལ་བྱེད་ཧན་གྷིལ་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༤༤༦ལོར་ཇོ་སོན་གྱི་རླབས་ཆེན་རྒྱལ་བོ་སི་ཇོང་ལགས་ཀྱིས་དཔར་འགྲེམ་བྱས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་གསར་རྩོམ་པ་དང་གསར་གཏོད་དུས་སྐབས་དང་གསར་གཏོད་རྩ་འཛིན་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཡོད་པའི་ཚིག་ནང་གི་གསལ་བྱེད་གཅིག་པུ་དེ་ཡང་ཡིན།
ཆོས་ལུགས།
ལྷོ་ཁོ་རེ་ཡའི་ནང་དུ་མི་དམངས་ཀྱི་བརྒྱ་ཆའི་༡༩.༧ནི་ཡི་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་གསར་མ་དང་བརྒྱ་ཆའི་༦.༦ཁེ་ཐོ་ལིག་ཆོས་ལུགས་པ། བརྒྱ་ཆའི་༢༣.༢ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་ལ། བརྒྱ་ཆའི་༤༩.༣གྱིས་ཆོས་ལུགས་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱིན་མེད་པ་དང་བརྒྱ་ཆའི་༡.༣ཆོས་ལུགས་གཞན་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ནམ་ཤེས་རྟོགས་མེད་པའི་དད་པ་བྱེད་ཡུལ་ཡོད།
རོལ་དབྱངས།།
ཁོ་རེ་ཡའི་སྲོལ་རྒྱུན་རོལ་དབྱངས་ཀྱི་ཚབ་མཚོན་ཡོད་ན་མེད་ན་དེ་ནི་ཨ་རི་རང་(Arirang)ཡིན་ལ་མངའ་ཁུལ་རེ་རེའི་ནང་དེ་ཡི་དམངས་ཁྲོད་གླུ་གཞས་ཡོད། ཁོ་རེ་ཡའི་པོབ་རོལ་གཞས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་གོང་འཕེལ་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་པས་གཞས་པ་དང་གཞས་མ་མང་པོ་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྙན་གྲགས་རྒྱས་ཡོད་པ་དང། བྷོ་ཡ་(Boa)དང་TVXQདང་SJདང་བུ་མོའི་དུས་རབས་ལ་སོགས་པའི་པོབ་གཞས་གཏོང་མཁན་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད།
རྙིང་མ་པ།
གསང་སྔགས་རྙིང་མ་པའི་ཆོས་སྡེ་ཁག
བོད་དུ་གསང་སྔགས་རྙིང་མའི་ཆོས་སྡེ་གྲགས་ཆེ་བ་ཁག་ལ། སྔོན་ཟུར་པའི་བཤད་གྲྭ་འུག་བྱང་ལུང་པ་ཡིན་ཡང་། ཕྱིས་སུ་སྟོད་ན་རྡོར་སྨིན། བར་ན་ཞེ་རྫོགས། སྨད་ན་ཀཿདཔལ་ཞེས་གྲགས་པ་ལྟར། བོད་དུ་གཙོ་ཆེ་བ་མ་དགོན་དྲུག་ཏུ་གྲགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་བྲག་དང་། སྨིན་གྲོལ་གླིང་དང་། ཞེ་ཆེན་དང་། རྫོགས་ཆེན་དང་། ཀཿཐོག་དང་། དཔལ་ཡུལ་རྣམ་རྒྱལ་བྱང་ཆུབ་ཆོས་གླིང་བཅས་དང་། གཞན་ཡང་། གསེར་རྟ་ལྔ་རིག་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་དང་། ཡ་ཆེན་སྒར་སོགས་དེང་སང་གྲགས་ཆེ་བའི་ཆོས་སྡེ་ཧ་ཅང་མང་།
བལ་ཡུལ་དུ་སེར་དགོན་བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ་གླིང་དང་། ཞེ་ཆེན་བསྟན་གཉིས་དར་རྒྱས་གླིང་དང་། ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གླིང་དང་། སྔ་འགྱུར་བཤད་སྒྲུབ་འདོད་འཇོ་གླིང་དང་། ཨོ་རྒྱན་རྡོ་རྗེ་ཆོས་གླིང་དང་། སྔ་འགྱུར་རྗེས་དྲན་སློབ་གྲྭ་སོགས་དང་།
རྒྱ་གར་དུ་ཐེག་མཆོག་རྣམ་གྲོལ་བཤད་སྒྲུབ་དར་རྒྱས་གླིང་དང་། འོག་མིན་ཨོ་རྒྱན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་དང་། རྫོགས་ཆེན་དགོན་པ་དང་། རི་དགོན་ཨོ་རྒྱན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་དང་། ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་དང་། ཉི་གྲགས་དགོན་སྔ་འགྱུར་ཟབ་གསང་ཆོས་འཁོར་གླིང་། ཤུག་གསེབ་ཨོ་རྒྱན་ཆོས་རྫོང་བཅས་མཆིས།
པཱ་ཐུར
གཡུལ་འགྱེད་པའི་མི་སྣ་དཔའ་རྩལ་ཅན།
ས་སྐྱ་པ།
ས་སྐྱ་བའི་གྲུབ་མཐའི་མིང་བྱུང་ཚུལ། དེ་ཡང་ས་སྐྱ་པ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ནི་འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ་ནས་བྱུང་བ་ ཡིན་ལ་སྤྱིར་ས་སྐྱ་ཞེས་པ་དེ་ས་མིང་ཡིན་ཞིང་ས་མིང་དགོན་པར་བཏགས་པ་ཞིག་ཡིན་ ཅིང་དགོན་པ་དེ་ཆགས་སའི་ས་ཆའི་ཁ་དོག་ལ་བརྟེན་ནས་དགོན་པའི་མིང་ལ་ས་སྐྱ་ དགོན་པ་ཟེར། འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ་ནི་ཐོག་མར་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་ལ་མཁས་ པར་སྦྱངས་ཤིང་། ཕྱིས་སུ་གསར་མ་ལ་སྦྱངས། རྒྱ་བོད་ཀྱི་བླ་བ་གྲགས་ཅན་མང་པོར་བསྟེན། དབོན་པོ་རི་གླང་པོ་ཆེ་ཉལ་བ་ལྟ་བུའི་མཁལ་ཁུང་གཡས་པའི་ཐད་དུ་ས་དཀར་ཞིང་སྣུམ་ པ་དང་། ཆུ་བོ་གཡས་སུ་འབབ་པ་སོགས་ས་བཟང་བར་གཟིགས་ཏེ་དེར་བོད་རབ་བྱུང་ དང་པོའི་ཆུ་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༠༧༣ལོར་དགོན་པ་བཏབ་ནས་གནས་གཞི་བཟུང་ཞིང་། འཁོན་གྱི་གདུང་རྒྱུད་ས་ཆེན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ་སོགས་རིམ་པར་བྱོན་ཏེ་ས་སྐྱ་པའི་གྲུབ་ མཐའ་དར་རྒྱས་བྱུང་ལ་མིང་ལ་ས་སྐྱ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞེས་ཐོགས་པ་ཡིན། ས་སྐྱའི་ཆོས་ བརྒྱུད་འཛིན་པའི་དགོན་ཕྲན་ཀྱང་ངོར་ཨེ་ཝ་ཆོས་སྡེ། གོང་དཀར་རྡོ་རྗེ་གདན་འཕན་ པོ་ནྰ་ལེནྡྲ། རྟ་ནག་ཐུབ་བསྟན་རྣམ་རྒྱལ། སྐྱེད་ཚལ་གོང་འོག་གཉན་ཡོད་བྱ་གཤོ ཐུབ་བསྟན་ར་བ་སྨད། (<span title=""ཐུབ་བསྟན་ར་བ་སྨད" in other languages">Wikidata ) རྣམ་རབ་དྭགས་པོ་གྲྭ་ཚང་། བཞད་ཐུབ་བསྟན་ཡང་ཅན། ཆོས་སྐོར་ལྷུན་པོ་ཨ་མདོ་དྷི་དགོན་སོགས་རྒྱ་ཆེར་དར་རོ།
པྲ་ཀྲྀ་ཏི།
རྒྱ་གར་གྱི་སྐད་རིགས་ཆེན་པོ་བཞིའི་ནང་གསེས་ཡུལ་མའི་རང་བཞིན་པའི་སྐད།
པོ་ཏོ་བ།
པོ་ཏོ་བར་མཚན་གཞན་རིན་ཆེན་གསལ། འབྲོམ་སྟོན་གྱི་དངོས་སློབ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མཆེད་གསུམ་ད྄ུགྲགས་པའི་ཡ་གྱལ།
ཇོ་ནང་པ།
བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཤིང་རྟ་བརྒྱད་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཞིག་སྟེ། སྒོམ་ཉམས་ལེན་གཙོ་བོ་བླ་མེད་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་མཆོག་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྦྱོར་དྲུག་དང་། ལྟ་གྲུབ་གཙོ་བོ་བཀའ་ཐ་མའི་དགོངས་དོན་གྱི་དབུ་མ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། རྗེ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའི་སྨོན་ལམ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལས། མདོ་དོན་མཐར་ཐུག་གཞན་སྟོང་དབུ་མ་དང་། །རྒྱུད་དོན་མཐར་ཐུག་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་གྱི། །ལྟ་སྒོམ་འབྲེལ་བའི་ལམ་གྱི་གནད་བཟུང་ནས། །ཆོས་སྒོ་མཐའ་དག་གསལ་བར་བྱེད་པར་ཤོག །ཅེས་སོ། །སྔོན་ཆོས་བརྒྱུད་འདི་ལ་སྦྱོར་དྲུག་པ་ཞེས་གྲགས་ཀྱང་། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ཀུན་སྤངས་ཐུགས་རྗེ་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་གིས་ཇོ་མོ་ནང་པར་གདན་ས་མཛད་པས་ཇོ་ནང་པར་གྲགས་པ་ཡིན། ཀུན་སྤངས་ཐུགས་རྗེ་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་དཔལ་ནཱ་ལནྡྲའི་རྣལ་འབྱོར་བ་གྲུབ་ཆེན་དུས་ཞབས་པ་ཆེན་པོ་ནས་བརྩིས་པའི་དུས་འཁོར་བླ་མ་བརྒྱུད་པ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། ཇོ་ནང་ཆོས་གྲགས་དཔལ་གྱི་སེམས་འགྲེལ་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རྣམ་ཐར་ལྟར་ན་བརྒྱུད་པ་བཅུ་པ་ཡིན། ཁོང་གི་སྐབས་ནས་བཟུང་དུས་འཁོར་སྒྲུབ་བརྒྱུད་འདི་རྭ་འབྲོ་གཉིས་ཀྱིས་གཙོས་དུས་འཁོར་ལ་བརྒྱུད་རིམ་མི་འདྲ་བ་བཅུ་བདུན་ཙམ་བཞུགས་པ་ཀུན་ཆུ་བོ་གཅིག་འདྲེས་སུ་གྱུར། སློབ་བརྒྱུད་རྣམས་ལས་ཀུན་མཁྱེན་དོལ་པོ་བ་ནི་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་བསྔགས་པ་ལྟར་གངས་རིའི་ལྗོངས་སུ་ངེས་དོན་གཞན་སྟོང་དབུ་མའི་ལྟ་གྲུབ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱས་ཏེ་བསྟན་བཅོས་དུ་མ་མཛད། གཞན་སྟོང་ལུགས་འདི་ལ་བྱམས་ཆོས་སྒོམ་ལུགས་མ་ཞེས་ཀྱང་གྲགས། ཁོང་ནི་ཀླུ་ཐོགས་གང་ནས་དེད་ཀྱང་གཞན་སྟོང་དབུ་མའི་བླ་མ་བརྒྱུད་པ་བཅོ་ལྔ་པ་དང་། ཤེར་ཕྱིན་བླ་མ་བརྒྱུད་པ་ཉེར་བཞི་པ་ཡིན། ཁོང་གི་སློབ་རྒྱུད་ལས་ཀུན་མཁྱེན་ཡབ་སྲས་བཅུ་བཞི་དང་། ཀུན་དགའ་གྲོལ་མཆོག་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ་སོགས་མཁས་གྲུབ་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་མང་དུ་བྱོན། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མ་བྱུང་སྔོན་བསྟན་པ་འདི་སླར་གསོ་ལ་ཆོས་བརྒྱུད་གཞན་ངོས་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བ་ནི་ཆོས་རྗེ་ཀུན་བཟང་དབང་པོ་དང་། རིག་འཛིན་ཚེ་དབང་ནོར་བུ། སི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བྱོན། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་བྱུང་རྗེས་སླར་གསོ་ཐུབ་པ་ད་ལྟ་མདོ་སྨད་ཕྱོགས་སུ་ཇོ་ནང་དགོན་མ་ལག་བདུན་ཅུ་ལྷག་ཙམ་དང་། རྒྱ་དཀར་ནག་དང་། སོག་པོ་བལ་ཡུལ་སོགས་སུ་ཇོ་ནང་དགོན་པ་དང་ཆོས་ཚོགས་མི་ཉུང་བ་བཅས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཁམས་ཕྱོགས་སུའང་ཇོ་ནང་དགོན་པ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ཡོད་པར་གྲགས། དབུས་གཙང་ཕྱོགས་སུ་སྔོན་གྱི་ཇོ་ནང་དགོན་ཤུལ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱལ་བསྟན་རིག་གནས་དང་བཅས་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱེད་བཞིན་པ་འདི་ག་ལགས། །
ངོ་ཤེས་པར་བསྟན་
ངོ་ཤེས་པར་བསྟན།
ངོ་ཤེས་སུ་བཅུག
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོ་གཡོག་
ངོ་གཡོག
ངོ་མ་དང་གཡོག་པོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོ་འཛིན་བྱེད་
ངོ་འཛིན་བྱེད།
མི་གཞན་དག་གི་ངོ་དཀར་ནག་ལ་བལྟས་ནས་དེའི་འདོད་པ་དང་མཐུན་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་པ་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོག་
ངོག
ནོན་པའི་དོན་ཏེ། 《གསར་རྙིང་བརྡའི་རྣམ་དབྱེ》 ལས་ངོག་གི་ནོན་ཞེས་གསུངས་སོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོར་
ངོར།
མདུན་དུ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོ་སོ་
ངོ་སོ།
བཟང་ལན་མིང་སྟེ། དཀའ་ལས་མགར་གྱིས་བརྒྱབ།  ངོ་སོ་སྙགས་ཀྱིས་བྱས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ངོན་ཐོན་
ངོན་ཐོན།
ངོ་ཐོན་ཏེ་མངོན་གསལ་དོད་པོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཇ་ཐུད་མར་གསུམ།
འཐུང་ཇ་དང་། ཕྱུར་ཐུད། རྩི་མར་གསུམ།
ཇ་འཁོར་དྲུག
ཇ་འཁོར་དྲུག
སྦག་ཆུང་བཅུ་དྲུག་གམ། སྦག་ཆེན་བཞི་ཡོད་པའི་སྨྱུག་མའི་ནང་གི་ཇ་རིང་།
བཀའ་བརྒྱུད་པ།
བཀའ་བརྒྱུད་པ།
དེ་ནི་བཀའ་བབས་ཀྱི་གདམས་པའི་རྒྱུད་འཛིན་པ་ཡིན་པས་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཞེས་གྲངས་ལ་དབྱེ་ན་གཉིས་ཏེ། ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་། དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་དོ།
བཀའ་བརྒྱུད་པའི་གྲུབ་མཐའི་མིང་བྱུང་ཚུལ།
དེ་ནི་བཀའ་བབས་ཀྱི་གདམས་པའི་རྒྱུད་འཛིན་པ་ཡིན་པས་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཞེས་གྲངས་ལ་དབྱེ་ན་གཉིས་ཏེ། ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་། དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་དོ།
ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད།
དེ་ལས་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ནི་མཁས་གྲུབ་ཁྱུང་པོ་ལས་བརྒྱུད་དེ་སངས་རྒྱས་སྟོན་པའི་བར་བརྒྱུད་པ་རིན་ཆེན་བདུན་བརྒྱུད་ཟེར་ལ་དེ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཤངས་སྟོན་གྱི་བརྒྱུད་ལ་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཅས་བྱ་ཞིང་། བཞུགས་ཡུལ་ཤངས་ཕྱོགས་ཡིན་པས་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱང་ཟེར། ཕྱིས་ཀྱི་གྲུབ་ཐོབ་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོ་ཡང་ཤངས་པའི་ཆོས་བརྒྱུད་འཛིན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ལྕགས་ཟམ་ཕྱོགས་སུའང་ཤངས་ཆོས་དར་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་གྲགས།
དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད།
དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ནི་མར་པ་ལོ་ཙྰ་བ་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ལས་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མར་པ་ལོ་ཙྭ་བའི་སློབ་མ་ཀ་ཆེན་བཞི་ལ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་རྗེ་བཙུན་མི་ལ་རས་པ་ཡི་ཐུགས་སྲས་མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེ་ཡིས་དགུང་ལོ་ཞེ་གསུམ་པ་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ལྕགས་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༡༢༡ལོར་དྭགས་ལྷ་སྒམ་པོ་བཏབ་ནས་གནས་གཞི་བཟུང་སྟེ་ཆོས་བརྒྱུད་སྤཻལ། དེ་ཁྲིས་བཟུང་དེའི་ཆོས་བརྒྱུད་འཛིན་པ་རྣམས་ལ་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཅེས་གྲགས། དེ་ལས་གྱེས་པའི་བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞི་ཆུང་བརྒྱད་དུ་ཡོད་དེ།
ཆེ་བཞི་ཆུང་བརྒྱུད།
༡ ཕག་གྲུ་བཀའ་རྒྱུད། བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞི་ནི་ཕག་གྲུ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༡༥༨བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ས་སྟག་ལོར་གདན་ས་མཐིལ་ཕག་མོ་གྲུའི་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དེ་ནས་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་ཕག་གྲུ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ༢ ཀཾ་ཚང་བཀའ་རྒྱུད། སྒམ་པོ་བའི་སློབ་མ་རྗེ་དུས་གསུམ་མཁྱེད་པས་སྤྱི་ལོ་༡༡༨༠བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ས་བྱའི་ལོར་སྟོད་ལུང་མཚུར་ཕུའི་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དེ་ནས་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་མཚུར་ཕུ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ༣ འབའ་རོམ་བཀའ་རྒྱུད། སྒམ་པོ་བའི་སློབ་མ་འབའ་རོམ་པ་དར་མ་དབང་ཕྱུག་གིས་སྤྱི་ལོ་༡༡༥༣བོད་ཆུ་བྱའི་ལོར་བྱང་དུ་འབའ་རོམ་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་འབའ་རོམ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ༤ ཚལ་པ་བཀའ་རྒྱུད། དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་དབོན་པོ་སྒམ་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྙིང་པོའི་སློབ་མ་ཞང་འགྲོ་བའི་མགོན་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༥བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཤིང་ལུག་ལོར་ཚལ་གྱི་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་ བྱུང་བ་ལ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར་རོ། བཀའ་བརྒྱུད་ཆུང་བརྒྱད་དུ་གྲགས་པ་ལས་འགྲོ་མགོན་ཕག་མོ་གྲུ་པའི་སློབ་མ་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་མགོན་པོས་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༩བོད་རབ་བྱུང་གསུམཔའི་ས་ཕག་ལོར་འབྲི་གུང་མཐིལ་གྱི་དགོནཔ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། འགྲོ་མགོན་ཕག་མོ་གྲུབ་པའི་སློབ་མ་སྟག་ལུང་ཐང་པ་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་གྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༡༨༠བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ལྕགས་བྱི་ལོར་སྟག་ལུང་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་སྟག་ལུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་ཟྭ་ར་བ་སྐལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་སེང་གེ་དེའི་སློབ་མ་གཡའ་བཟང་ཆོས་རྗེས་སྤྱི་ལོ་༡༢༠༦བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་མེ་སྟག་ལོར་གཡའ་བཟང་གི་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་གཡའ་བཟང་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་རྒྱལ་ཚ་རིན་ཆེན་མགོན་གྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༡བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ལྕགས་ཡོས་ལོར་ཁྲོ་ཕུ་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་ཁྲོ་ཕུའི་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་གླིང་རས་པ་པདྨ་རྡོ་རྗེ་དེའི་སློབ་མ་འགྲོ་འགོན་གཙང་པ་རྒྱ་རས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེས་སྤྱི་ལོ་༡༡༩༣བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཆུ་གླང་ལོར་འབྲུག་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་འགྲོ་འགོན་རྨར་བ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༡༦༧བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་མེ་ཕག་ལོར་ཁམས་སུ་ཤོ་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་རྨར་བ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་སངས་རྒྱས་ཡེལ་པ་ཡེ་ཤེས་བརྩེགས་ཀྱི་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༡བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ལྕགས་ཡོས་ལོར་ཁམས་སུ་ཡེལ་ཕུག་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་ཡེལ་ཕུག་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། ཕག་གྲུའི་སློབ་མ་སྙི་ཕུ་གྱེར་སྒམ་ཆེན་པོས་སྙི་ཕུ་ཤུག་གསེབ་དགོན་པ་བཏབ་སྟེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བ་ལ་ཤུག་གསེབ་བཀའ་བརྒྱུད་ཟེར། མདོར་ན་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་མ་གཏོགས་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཐམས་ཅད་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ནས་གྱེས་པའོ། དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་དང་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་པ་འདི་གཉིས་ནི་རྩ་བ་ནྰ་རོ་མེེ་ཏྲི་གཉིས་ལས་བྱུང་བ་འདྲའོ་ཞེས་ཀྱང་གྲགས་སོ།
ཇ་ལག་གཉིས་
== ཇ་ལག་གཉིས། ཇ་མ་དང་ལག་བདེ་བ་གཉིས། ==
ངོ་མཚར་གཞན་ཕན་ཕུལ་བྱུང་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་
ངོ་མཚར་གཞན་ཕན་ཕུལ་བྱུང་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།
མཚན་གཞན་ཚངས་སྲས་མཞད་པའི་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ནི་ཨ་ལག་ཤ་མཁན་པོ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པར་གྲགས་ཤིང་། རྗེ་འདི་ཉིད་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ལྕགས་ལུག（༡༨༧༡）ལོའི་བོད་ཟླ་བཅུ་པའི་ཚེས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ཨ་ལག་ཤ་རྒྱལ་རིགས་སུ་སྐུ་བལྟམས།  སྐུ་ཆུང་སྲིད་ནས་པཱ་རིང་ཁེ་དགའ་ལྡན་བསྟན་རྒྱས་གླིང་དུ་གདན་དྲངས་ཏེ་གདན་སར་མངའ་གསོལ།  ཚད་མ་རིག་པ་སོགས་རིག་པའི་གནས་ཀུན་ལ་སྦྱངས་པ་མཐར་ཕྱིན་མཛད།གཞོན་ནུའི་སྐབས་དབུས་སུ་ཕེབས་ཏེ་འབྲས་སྤུངས་དགོན་དུ་སླེབ་གཉེར་གནང་།  དེ་ནས་ལོ་འགའི་རྗེས་སུ་ཕྱིར་བྱོན་ཏེ་དཔའ་རིས་ཡར་ཀླུང་དགོན་དང་ཨ་ལག་ཤ་པཱ་རིང་པེ་དགོན་པ་སོགས་ཆོས་སྡེ་བཅུ་ཕྲུག་དུ་མ་བསྐྱངས།   དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་རྗེ་བློ་བཟང་རབ་གསལ་མཚོ་བྱུང་རོལ་པའི་བློ་གྲོས་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན་ནས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་ཀུན་ལ་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་སྦྱངས་བརྩོན་མཛད་ནས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པའི་མཚན་བཏགས་བཞེས།  སླར་ཡང་དབུས་སུ་ཕེབས་ནས་རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་པོ་མཛད།  རྗེ་མཆོག་ནས་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་དང་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དགུ་པ་རྣམ་གཉིས་སུ་ཆོས་དང་། རྒྱལ་དབང་ཚངས་དབྱངས་པའི་སྐུ་གདུང་བདག་སྐྱོང་གནང་ཚུལ། བསྟན་འགྲོའི་བདེ་སྐྱིད་དང་དགོན་པའི་ཆོས་སྲིད་སོགས་འཁོད་པའི་ཆབ་ཤོག་མང་དུ་ཕུལ།  རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་།  འབྲས་སྤུངས།  བསམ་ཡས་དགོན་བཅས་ལ་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་ཀ་འཕན་རྒྱལ་མཚན་མང་དུ་ཕུལ།  རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ལྕགས་སྤྲེལ་（༡༩༢༠）ལོར་དཔའ་རིས་ཡར་ལུང་དགོན་པའི་བླ་མ་ཁྲི་པའི་བཅའ་ཡིག་མཛད།  ལྗགས་རྩོམ་ཁྱོན་པོད་བརྒྱད་བཞུགས།  རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་སོག་ཡུལ་དུ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གྱི་མཛད་འཕྲིན་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས།  ལྟག་པར་དུ་རྒྱལ་དབང་ཚངས་དབྱངས་པའི་སྐུ་གདུང་བཞུགས་ཁང་རྒྱ་ཆེར་བཞེངས་པ་དང་དུས་བཞིའི་ཆོས་ཐོག་བཙུགས།  སྐུ་ཚེའི་སྨད་དུ་ཨ་ལག་ཤའི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀ་བདག་གིར་བཞེས།  མཐར་དགུང་ལོ་དོན་བཞིར་ཕེབས་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་དྲུག་པའི་ཤིང་སྤྲེལ་（༡༩༤༤）ལོར་སྐུ་གཤེགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཇ་ལན་ཆུ་འཇལ་
== ཇ་ལན་ཆུ་འཇལ། ཕར་ཇ་སྟེར་བའི་ལན་དུ་ཚུར་ཆུ་སྟེར་བ་ལྟར་དྲིན་ལན་ལོག་མཇལ་བྱེད་པ། ==
ཇ་ཚྭ་ལས་ཁུངས།
འདི་ནི་སྔ་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་སྐབས་བོད་ས་གནས་སུ་ནང་འདྲེན་བྱེད་པའི་ཇ་དང་། ཕྱིར་ཚོང་བྱེད་པའི་ཚྭ་གཉིས་ཚོང་འགྲུལ་བྱེད་པར་དོ་དམ་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་བཙུགས་པའི་ལས་ཁུངས་དེས་ས་གནས་ཁག་ལ་ཇ་ཤོ་དང་ཚྭ་ཤོ་མངགས་གཏོང་གིས་ཟོག་ཁྲལ་བསྡུ་ལེན་བྱས་པའི་ཁྲལ་འབབ་ཀྱི་འཛིན་གཏོང་བྱེད་པ་དང་། རྩིས་རྒྱག་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཡིན། དེར་དོ་དམ་ཤོད་སྐོར་ཛ་སག་གཅིག་དང་། རྩེ་སྐོར་མཁན་ཆེ་གཅིག་ལས་བྱ་རྩེ་དྲུང་དཀྱུས་མ་གཉིས་ཡོད།
བརྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་སྟོད་པ།
༄༅། །རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ཀྱི་བསྟོད་པ་མཁའ་མཉམ་མ། རྩོ།མ་པ་པོའརེད་མདའ་བ་གཞོན་ནུ་བློ་གྲོས།
མཁའ་མཉམ་འགྲོ་ལ་མཁྱེན་བརྩེས་རབ་དགོངས་ནས། ། གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚོགས་གཉིས་རབ་རྫོགས་ཏེ། ། སྟོང་གསུམ་མི་མཇེད་ཞིང་གི་ད་པལ་གྱུར་པ། ། འདྲེན་མཆོག་ཤཱཀྱའི་ཏོག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཤེས་རབ་ཆེན་པོས་དེ་ཉིད་ལེགས་རྟོགས་ནས། ། བརྩོན་པ་ཆེན་པོས་གོ་འཕང་མཆོག་བརྙེས་པ། ། བསྟན་པ་འདི་ལ་སྟོན་པ་གཉིས་པར་གྲགས། ། འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
དེ་སྲས་ཐུ་བོ་དགེ་ལེགས་དཔལ་ཡོན་ཅན། ། ལོག་སྨྲ་ཚར་གཅོད་སྐལ་ལྡན་རྗེས་སུ་འཛིན། ། ཐར་འདོད་རྣམས་ལ་ཐར་པའི་ལམ་སྟོན་པ། ། ཨརྱ་དེ་ཝའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
མཁྱེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལེགས་བཤད་འོད་སྟོང་ཅན། ། རབ་འབྱམས་ཤེས་བྱའི་མཁའ་ལ་རབ་འཕགས་ཤིང༌། ། བདེ་གཤེགས་གསུང་རབ་ཉིན་མོར་བྱེད་པའི་དཔལ། ། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
དགུ་བཅུ་གོ་དགུ་འབུམ་སྡེའི་གཞུང་རྣམས་ཀྱིས། ། གང་གི་བློ་གྲོས་མགུལ་བ་རབ་བརྒྱན་ཅིང༌། ། འཛམ་གླིང་འདི་ན་ཀུན་མཁྱེན་གཉིས་པར་གྲགས། ། མཁས་མཆོག་དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་བློ་གྲོས་སྟོབས་ཀྱིས་བཙུན། ། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡོན་ཏན་ཁུར་གྱིས་བརྗིད། ། ལོག་སྨྲ་འདམ་བུའི་ཚལ་རབ་འཇོམས་མཛད་པའི། ། ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཆོས་ཀྱི་རིགས་པས་ཆོས་མིན་ཕམ་མཛད་ཅིང༌། ། གྲགས་པའི་སྒྲ་ཆེན་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་གྲགས། ། སྨྲ་ངན་མུན་འཇོམས་སྨྲ་བའི་ཉི་མ་མཆོག ། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱ་མཚོའི་དབུས་ན་ གནས་བཅས་ཤིང༌། ། འབུམ་ཕྲག་འདུལ་བའི་གཞུང་གི་གདེངས་ཀས་བརྗིད། ། རྣམ་གྲོལ་ཐར་པའི་ནོར་བུས་གཙུག་ན་མཛེས། ། མཆོག་གཉིས་ཀླུ་ཡི་དབང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ། །
ཐུབ་པའི་བསྟན་ལ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་བཏོད་ནས། ། སྐྱེ་རྒུ་རྣམས་ལ་ལེགས་པའི་ལམ་སྟོན་པ། ། འཛམ་གླིང་མཛེས་བྱེད་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ལ། ། རྟག་ཏུ་གུས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཕན་བདེའི་འབྱུང་ནས་བསླབ་གསུམ་རྒྱན་གྱི་སྤྲས། ། བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་སྒྲ་བསྒྱུར་གཏན་ལ་ཕབ། ། སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་མཛད་པའི། ། མཁས་གྲུབ་ལོ་པཎ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཚད་མ་གསུམ་
འཕགས་བོད་ཆོས་འབྱུང་། ཡལ་འདབ་གསུམ་པ་ལས། རྙིང་མའི་སྐོར། བེ་རི་འཇིགས་མེད།
(༢) སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ།
རྗོར་ཌན།
རྗོར་ཌན་(الأردنّ)ནི་ཨེ་ཤེ་ཡ་ཡི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད། དེའི་རྒྱལ་ས་ནི་ཨམ་མན་རེད།
ཇོར་དན་ནི་ནུབ་ཨེ་ཤེ་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ། རྒྱལ་ཁབ་དེ་ལ་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་མིང་ཇོར་དན་ཧ་ཤེ་མད་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར། རྒྱལ་ཁབ་དེའི་ས་མཚམས་སུ་ས་དི་ཨ་རབ་དང་བྱང་ཤར་དུ་ཨི་རག  བྱང་དུ་སི་རི་ཡ། ནུབ་ཏུ་པ་ལི་སི་ཐན་རྒྱལ་ཁབ་སོགས་ཡོད་ཅིང་། ཇོར་དན་ནི་ཡོ་རོབ་དང་ཨེ་ཤེ་ཡ། ཨ་ཧྥེ་རི་ཀ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་སུམ་མདོ་རུ་ཆགས་ཡོད།  རྒྱལ་ཁབ་དེའི་རྒྱལ་སའམ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཤོས་ལ་ཨེ་མན་ཟེར་ཞིང་གྲོང་ཁྱེར་དེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད། རིག་གཞུང་གི་ལྟེ་གནས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད།
ལོ་རྒྱུས།
དེ་ཡང་དུས་རབས་སྔོན་གྱི་ལོ༨༠༠༠ཙམ་ལ་ཇོར་དན་མི་རིགས་འདི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གོ་ལ་འདིར་སྐྱེ་འཕེལ་གྱི་མགོ་བཙུགས། ཐོག་མར་ཇོར་དན་རྒྱུག་ཆུའི་ནུབ་ཏུ་འཇིའུ་མི་རིགས་བྱུང་བ་དང་། རིམ་བཞིན་རྒྱུག་ཆུའི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཨི་ཌོན་དང་གྷི་ལེན་ཌི། མོ་བྷི། ཨེ་མན་ས་ཁུལ་སོགས་གཞིས་ཆགས།  ཇོར་དན་དེ་ཨེས་སི་རི་ཡ་དང་ཨེ་ཇེབ། བྷ་བྷེ་ལོ་ནེ་ཡ། པིར་སི་ཡ་རྒྱལ་ཁབ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་བཙན་འཛུལ་བྱས་མྱོང་འདུག དུས་རབས་བཞི་པའི་ནང་དུ་ཇོར་དན་གྱི་བྱང་ཁུལ་དེ་སེལ་ལི་སེ་ཌི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁོངས་སུ་ཡོད་ཀྱང་ལྷོ་ཁུལ་ཨ་རབ་མི་རིགས་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་བྱས།ས་ཁུལ་དེ་དུས་རབས༧ནས་དུས་རབས༡༦བར་དུ་ཨ་རབ་ཁ་ཆེ་ཡིས་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ༡༥༡༧ལོའི་ནང་དུ་ཨོ་ཏོ་མཱན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་བྱས།ཇོར་དན་ནུབ་ཕྱོགས་ཨེ་ཅིབ་དང་ཤར་ཕྱོགས་མེ་སོ་ཕོ་ཐ་ནི་ཡ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཆགས་ཡོད་པས། ལུང་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཚོང་ལམ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཀྱང་ཆགས་ཡོད་འདུག།
དེ་བཞིན་ས་ཁུལ་དེར་རོ་མན་གྱིས་ལོ་ངོ༤༠༠ཙམ་གྱི་རིང་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཡོད་པས། ས་ཁུལ་དེར་ཡེ་ཤིའི་ཆོགས་ལུགས་དར་སྤེལ་བཏང་། ཡང་དུས་རབས་བདུན་པའི་ནང་ཇོར་དན་ལ་ཨ་རབ་ནས་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་དར་ཞིང་། དེ་ནས་ཇོར་དན་ཁ་ཆེའི་ལུང་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར། སྤྱི་ལོ༡༩༤༦ལོར་ཇོར་དན་དབྱིན་ཇིའི་མངའ་འོག་ནས་རང་བཙན་གཙང་མ་ཐོབ་ཡོད་འདུག
རྒྱལ་ས།
ཨེ་མན་ནི་ཇོར་དན་གྱི་རྒྱལ་སའམ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡིན་ལ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད། རིག་གཞུང་སོགས་ཀྱི་ལྟེ་གནས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། གྲོང་ཁྱེར་དེ་ཇོར་དན་གྱི་བྱང་དབུས་སུ་ཡོད་ཅིང་ཨེ་མན་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་ལས་ཁུངས་ཀྱང་ས་གནས་དེར་ཡོད་འདུག གྲོང་ཁྱེར་དེར་མི་འབོར་ས་ཡ༤ཙམ་ཡོད་ལ་ས་རྒྱ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ༡.༦༨༠ཙམ་ཡོད། དེང་སང་ཨ་རབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ལས་ཨེ་མན་ནི་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལམ་སྲོལ་དུ་བསྒྱུར་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་དང། ད་དུང་གྲོང་ཁྱེར་དེ་ནི་ཡོ་རོབ་དང་ཨ་རབ་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་བ་ཚོའི་ཡུལ་སྐོར་འགྲོ་ཡུལ་གཙོ་བོ་དེ་ཡང་ཆགས་ཡོད། སྤྱི་ལོ༢༠༡༤ལོའི་ནང་ཨེ་མན་དུ་ཡུལ་སྐོར་བ་ཧ་ལམ་ས་ཡ་གཉིས་ཙམ་འབྱོར་ཡོད་པ་དང་། འཛམ་གླིང་ནང་ཡུལ་སྐོར་བ་སླེབས་མང་ཤོས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཨང་རིམ༩༣པ་དང་། ཨ་རབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཁག་ལས་ཨང་ལྔ་པ་དེ་ཆགས་ཡོད་འདུག དེ་བཞིན་ཨེ་མན་ནི་བྱང་ཤར་ཨ་ཧྥེ་རི་ཀའི་གྲོང་ཁྱེར་དག་ལས་དཔལ་འབྱོར་དང་ཐོན་རྫས། ཁོར་ཡུག སྤྱི་ཚོགས་རིག་གནས་སོགས་ཡར་ཐོན་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པ་གྲགས་འདུག
རྩེད་མོ།
རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ནི་ཇོར་དན་གྱི་དར་སྲོལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་རྩེད་མོ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཇོར་དན་རྒྱལ་ཡོངས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རུ་ཁག་ནི་ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་ནང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད། འོན་ཀྱང་། འཛམ་གླིང་རྐང་སྤོ་འགྲན་སྡུར་ནང་ད་དུང་ཞུགས་ཐུབ་མེད། སྤྱི་ལོ༢༠༡༤ལོར་ཇོར་དན་རྐང་སྤོ་རུ་ཁག་འཛམ་གླིང་རྐང་སྤོ་འགྲན་སྡུར་ནང་ཞུགས་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་ཡོད་ཀྱང་། ཡོ་རུ་གཱན་དང་ལྷན་དུ་རྩེད་འགྲན་ཕམ་པས་ཞུགས་མ་ཐུབ།ཇོར་དན་གྱི་བུད་མེད་རྐང་སྤོ་རུ་ཁག་ཀྱང་དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་ནང་སྙན་གྲགས་ཇེ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་པ་དང་། སྤྱི་ལོ༢༠༡༦ལོར་འཛམ་གླིང་ནང་རུ་བསྟར་ཨང༥༨པའི་གོ་གནས་ཐོབ་ཡོད་འདུགདེ་བཞིན་ཇོར་དན་གྱི་རྒྱལ་ཡོངས་ལག་རྩེད་སྤོ་ལོ་རུ་ཁག་ཀྱང་རྒྱལ་སྤྱི་དང་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་ནང་རྩེད་འགྲན་དུ་ཞུགས་ཤིང། རྩེད་འགྲན་མང་པོའི་ནང་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཡོད་འདུག
སྒྱུར་མཁན། དབང་ཆེན་འཕྲིན་ལས། མཐོ་བོད་འཕྲིན་སྟེགས་ནས་དྲངས།
ཀ་ལྐིང་
རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་གྱི་ཡུལ་ལ་ཏྲི་ལིངྒ་སོགས་པའི་ལིངྐའི་མིང་ཅན་བརྒྱད་ཙམ་ཡོད་པར་བཤད། པའི་ནང་ནས་གཅིག་ཡིན། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀ་ཅི་སྒོང་ཤུན་མ་
རྒྱ་གར་ནས་ཐོན་པའི་རས་དཀར་པོ་སྒོ་ངའི་པགས་པ་ལྟ་བུ་སྲབ་ལ་འཇམ་པ་ཞིག་སྟེ། བོད་་རིགས་ས་ཁུལ་དུ་རས་གཞི་དེ་ལྷ་སྐུའི་ཐང་ཀ་འབྲི་གཞིརམེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན། རས་དེ་སྔོན་དུས་ཝ་ར་ཎསི་སྟེ་ཀ་ཤིའི་གྲོང་ཁྱེར་ནས་ཐོན་པ་ཡིན་པས་མིང་གཞནཀ་ཤི་ཀའི་རས་ཀྱང་ཟེར། རས་དེའི་གྲས་ནས་ཤིན་ཏུསྲབ་པ་དེས་བཟོས་པའི་གྱོན་ཆས་རྣམས་མིའི་ལུས་ཀྱི་ཤ་མདོག་མི་སྒྲིབ་པར་གསལ་པོར་མངོན་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་དུ་ཀུ་ལའི་རས་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀ་བཀོལ་མ་
(ཀ་ཁོལ་མ)བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་སྐད་གྲགས་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དཔེ་ཆ་ཞིག་གི་མིང་། འདི་ལ་ཡོངསགྲགས་ཀྱི་བཤད་སྲོལ་ནི། རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཁར་དབོན་སྲས་མང་སྲོང་མང་བཙན་དང་། མོང་བཟའ། ཐོན་མི། བློན་པོ་རྣམས་དང་། བོདའབངས་སྤྱི་བཅས་ལ་ཞལ་ཆེམས་སུ་གསུངས་པ་རྣམས་ལྷས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཀ་བ་ཤིང་ལོ་ཅན་གྱི་གསེབ་ཏུ་སྦསནས་བཞག་པ་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་མགོར་ཇོ་བོ་རྗེ་ཨ་ཏི་ཤ་བོད་དུ་ཕེབས་ནས་ལྷ་སར་བཞུགས་པའི་སྐབསཤིག་སྤྲང་མོ་སྨྱོན་མ་ཞིག་གིས་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར། དེའི་ནང་ནས་བཏོན་པ་གནང་ཐོགརྣལ་འབྱོར་པ་སོགས་སློབ་མ་བཞི་ལ་ལས་བགོས་ཀྱིས་ཉིན་གཅིག་ལ་བཤུ་གང་ཐུབམཛད་རུང་མཇུག་ཅུང་ཟད་བཤུ་མ་ཐུབ་པར་ལུས་ཤིང་། སླར་ཡང་སྔར་གྱི་རང་གནས་སུ་འཇོག་པ་གནང་བ་དེ་ལས་དཔེ་རྒྱུན་རིམ་པར་འཕེལ་བས《བཀའ་ཆེམས་ཀ་ཁོལ་མ;)འེས་གྲགས་པ་ཡིན་ཟེར། ཡང་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་སོགས་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གི་གསུང་རྒྱུན་ལ་སྐབས་དེའི་མ་དཔེ་མང་པོ་འཕེལ་རྒྱས་མ་བྱུང་བའི་ཐོག་ཉུང་ཤས་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་བརླག་སྟོར་སོང་སྟེ་དེང་སང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པའི་བཀའ་ཆེམས་འདི་གཙུག་ལག་ཁང་གེ་དཀོན་གཉེར་ཞིག་གི་ངག་རྒྱུན་ལྟར་བྲིས་པ་ཡིན་སྟབས་ཁུངས་མ་དག་པ། དང་ཡི་གེ་ནོར་བ་མང་པོ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་། གསུངས། གང་ལྟར་དེའི་ནང་གལ་ཆེའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་། གསལ་བ་དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་དགུང་ལོ། ཞེ་བཞི་ལས་མ་བཞུགས་པ་དང་། བཙུན་མོ་བགྲེས་ཤོས། མོང་བཟའ་ཡིན་པ་དེ་ལ་གུང་རི་གུང་བཙན་འཁྲུངས་པ། ། བལ་བཟའ་བཙུན་མོ་ལྔ་པ་དང་རྒྱ་བཟའ་བཙུན་མོ་དྲུག་པ། ཡིན་པ། གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཀ་གདུང་ངོས་སུ་བྲིས་པའི། གབ་ཚིག་གི་ནང་དོན་དང་རི་མོའི་འགྲེལ་བཤད་གསལ། པོར་བྲིས་པ་སོགས་རེད། འོན་ཀྱང་དེའི་ནང་དུ་དམངས། ཁྲོད་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ཁུངས་མེད་འགའ་ཞིག་བྲིས་ཡོད་པ་དེ་ཚོ། ནི་ལོ་རྒྱུས་འཁྱོག་བཤད་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་འདིར་། བཀོད་ཀྱང་དགོས་པ་མི་འདུག་སྙམ་ནས་མ་བྲིས་སོ། ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
བློ་གྲོས་འབྱུང་གནས།
དཔར་བྱང་སྨོན་ཚིག ༈ཨོཾ་སྭསྟཱི། ༡ཐུབ་གསུང་གསུང་རབ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་སྙིང་པོའི་ཡུམ་མདོའི་དོན། ། ལམ་ཟབ་ཟབ་དང་རྒྱ་ཆེན་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གཉིས་ཚུལ་བཞིན་ཤིང་རྟའི་སྲོལ། ། འབྱེད་མཁས་མཁས་པའི་བཞེད་གཞུང་དྲི་མེད་མ་ནོར་མ་འདྲེས་ལེགས་འདོམས་པའི། ། བཀའ་གདམས་གདམས་པའི་ཞལ་ལུང་གང་དེ་ཐུན་མོང་ཐུན་མིན་གདམས་པའི་ཕུལ། ། ༢། དེ་ཚུལ་དྲི་མེད་ལུང་རིགས་མཐུན་པའི་དཔེས། ། དོན་གསལ་གནད་འདྲིལ་གོ་སླའི་མན་ངག་གིས། ། རྒྱལ་བའི་དགོངས་བཅུད་རྗེན་པར་རབ་བྱུང་བའི། ། ཟབ་རྒྱས་གདམས་པའི་སྙིང་པོ་འདི་རྨད་བྱུང་། ༣། འདི་ནི་རྒྱལ་ཀུན་གཤེགས་པའི་ལམ་ཆེན་དང་། ། སྲིད་ཞིའི་མཐའ་ལས་སྲུང་བའི་རྭ་བ་སྟེ། ། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་གནད་བསྡུས་པ། ། སྐལ་བཟང་སྐྱེ་བོའི་སྙིང་གི་ནོར་བུའང་ཡིན། ༤། གསུངརབ་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོ་ཆུ་ཀླུང་འབུམ། ། འབུམ་ཕྲག་གདམས་པའི་མཆོག་ཏུ་འཁྱིལ་བ་གང་། ། གང་ཞིག་སྐལ་བཟང་སྐྱེ་བོའི་སྨན་ཡོན་དུ། ། དུ་མའི་དཔར་གྱི་འདུ་བྱེད་བསྐྲུན་པའི་དགེ། ༥། བློ་གཏེར་རྒྱལ་བའི་རིང་ལུགས་པདྨོའི་ཚལ། ། བཤད་སྒྲུབ་ཉི་འོད་དང་འགྲོགས་རྩེ་དགའ་ཡིས། ། བླ་མེད་ཕན་དང་བདེ་བའི་དྲི་གསུང་དང་། ། འགོག་མེད་ཕྱོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་འགྲིམ་གྱུར་ཅིག ༦། འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུགས་གསང་གསུམ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི། ། གང་བ་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱལ་མཆོག་གངས་རིའི་མགོན། ། བསྟན་པ་འཛིན་པའི་སྐྱེས་ཆེན་མཐའ་དག་གི ། རླབས་ཆེན་འཕྲིན་ལས་འོད་སྣང་འབར་གྱུར་ཅིག ༧། ཞི་དུལ་བག་ཡོད་གོས་ཀྱིས་ཉེར་ཀླུབས་ཤིང་། ། བསླབ་གསུམ་ནོར་བུའི་རྒྱན་བཟང་ལེགས་སྤུད་པའི། ། ཤཱཀྱའི་སྲས་པོ་རིག་གྲོལ་བྱེད་པའི་ཁྱུ། ། ནོར་འཛིན་ལི་ཁྲིའི་ལང་ཚོར་འགོང་གྱུར་ཅིག ༨། འཛམ་གླིང་ཡངས་པའི་ཁྱོན་འདིར་ནང་མཚོན་དང་། ། མ་གེའི་སྐལ་ངན་མིང་ཡང་མི་གྲགས་ཤིང་། ། འགྲོ་ཀུན་ངན་སེམས་རྩུབ་རེག་ཀུན་ཞི་ནས། ། ཕན་ཚུན་བྱམས་བརྩེའི་འཛུམ་ཕྲེང་དགོད་གྱུར་ཅིག ། ༩བརྒྱ་ཕྲག་དགའ་བའི་དཔལ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཆེའི། ། ཆོས་སྲིད་དགེ་མཚན་འབུམ་དུ་རབ་རྒྱས་ཤིང་། ། ལས་ཅན་ཆོས་འབྱོར་བདེ་དགའི་དཔལ་ཡོན་ལ། ། ཅི་དགར་སྤྱོད་པའི་སྐལ་བཟང་མངོན་གྱུར་ཤོག ༡༠།རྒྱུ་སྦྱོར་འགྲོ་ཀུན་ཐེག་མཆོག་བཤེས་གཉེན་གྱི། ། མགོན་ལ་བསྟེན་ནས་བྱང་ཆུབ་ལམ་བཟང་གི ། བགྲོད་པ་དཀའ་བ་མེད་པར་མྱུར་རྫོགས་ཏེ། ། རྣམས་འདྲེན་སྟོབས་བཅུ་མངའ་བའི་དཔལ་ཐོབ་ཤོག༡༡། མདོར་ན་ཇི་སྲིད་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་བར། ། རྒྱན་ཆད་མེད་པར་གྲངས་མེད་བཀོད་པ་ཡིས། ། འགྲོ་དོན་སྤྱོད་ལ་སྲས་བཅས་རྒྱལ་ཀུན་ལས། ། ལྷག་པར་དཔའ་བའི་འདྲེན་པ་མཆོག་གྱུར་ཅིག ། །། ཅིས་དགེ་བསྔོའི་དཔར་བྱང་སྨོན་ཚིག་འདི་བཞིན་ཁྱབ་བདག་འཁོར་ལོའི་མགོན་པོ་༈ཟབས་ཇེ་ཡོངས་འཛིན་ཕྱི་བྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་གསུང་གཞིར་བཞག་ལ་ཚིག་ཟུར་ཅུང་ཟད་བཅོས་ཏེ་བྱིན་རླབས་ཀྱི་མཆན་ཁྱི་ཆེད་དུ་འགའ་ཤྲ་མཁན་ཟུར་བླ་ཏེ་སྤྲུལ་མིང་པས་བཀོད་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ། །
ཝེ་ཟོང་ལ་རོ་མེ་ནེ།
ཝེ་ཟོང་ལ་རོ་མེ་ནེ་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Vaison-la-Romaine)ནི་ཧྥ་རན་སིའི་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་ཀྱི་ཝོ་ཁ་ལུ་ཟེ་ལེ་ལག་གནས་པའི་སྡེ་ཆུང་ཞིག་རེད།
ཀ་གཅིག་མ་
ད་ས་གནས་ཀྱི་ཁང་པའི་རྒྱ་ཁྱོན་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་གཞིའི་མིང་ཞིག་སྟེ་ཁང་པའི་ནང་གི་དཀྱིལ་དུ་ཀ་བ་གཅིག་ཡོད་པ་དང་ལྕམ་གླིང་མདོ་སྦུག་གཉིས་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཝོ་ཁ་ལུ་ཟེ།
ཝོ་ཁ་ལུ་ཟེ་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Vaucluse)ནི་ཧྥ་རན་སིའི་ལེ་ལག་ཞིག་སྟེ་ཕོ་རོའོ་ཝང་སི་ཝལ་ཕེས་ཁོ་ཏེ་ད་ཟུར་ལ་གནས་ཡོད་པ་རེད།
ཕོ་རོའོ་ཝང་སི་ཝལ་ཕེས་ཁོ་ཏེ་ད་ཟུར།
ཕོ་རོའོ་ཝང་སི་ཝལ་ཕེས་ཁོ་ཏེ་ད་ཟུར་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Provence-Alpes-Côte d'Azur)ནི་ཧྥ་རན་སིའི་ཞིང་ཆེན་༢༧ནང་གི་ཡ་གྱལ་ཞིག་རེད།
ཀ་ཆུ་གསོས་
ཆུའི་ཐང་དུ་ཡོད་པའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་གསོསབྱས་པའི་དོན་ཏེ། དེ་སྔོན་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙནསྐབས་ཀྱི་བློན་པོ་དཔའ་ཚབ་སྟོང་འབར་གྱིས་ཀ་ཆུའི་ལྷཁང་བཞེངས། རྗེས་སུ་འབངས་གྱེན་ལོག་སྐབས་བཤིག་ནས་ཉམས་ཆག་བྱུང་བ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་མགོར་ཀླུ་མེས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གནས་གཞིར་བཟུང་སྟེ་ཉམས་གསོ་གནང་བ་དེ་ཡིན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀ་གཅིག་ལྕམ་གང་མ་
བོད་ས་གནས་ཀྱི་ཁང་པའི་རྒྱ་ཁྱོན་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཚད་གཞི་ཞིག་སྟེ་ཁང་པ་མདོ་སྦུག་གཉིས་ཡོད་པའི་གཅིག་གི་དཀྱིལ་དུ་ཀ་བ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཀ་གཅིག་མ་དང་། ཁང་པ་དེའི་འཁྲིས་སུ་ལྕམ་གླིང་གཅིག་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀ་ཆུའི་ཐང་
ལྷོ་ཁ་ཁུལ་བསམ་ཡས་དང་ཐག་ཉེ་བའི་ས་གནས་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ་ཡང་། ཞིབ་ཕྲའི་ས་ཆ་ངོས་མཆོད་ཅིང་། སྔར་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་སྐབས་ཐང་དེར་ཁྲོན་པ་འདྲུ་རྒྱུའི་གླེང་མོལ་བྱུང་བ་དང་། ས་འོག་-འདོམ་གང་དྲུས་ན་ཆུ་ཐོན་ཡོང་བ་ཡིན་ཚུལ《རྦ་བཞེད》ནང་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཨ་ཝི་ཉོང་།
ཨ་ཝི་ཉོང་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Avignon)ནི་ཝོ་ཁ་ལུ་ཟེ་ལེ་ལག་གི་སྡེ་ཆུང་ཞིག་རེད།
ཁར་པེན་ཏྲ།
ཁར་པེན་ཏྲ་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Carpentras)ནི་ཝོ་ཁ་ལུ་ཟེ་ལེ་ལག་གི་སྡེ་ཆུང་ཞིག་རེད།
ཀ་ཐང་ཀླུ་ཚེས་
མདོ་སྨད་ཨ་མདོའི་ཁུལ་གྱི་ས་ཆ་ཞིག་གི། མིང་ཡིན་འདྲ་ཡང་ས་གནས་གང་དུ་ཡོད་མེད་ཀྱི་དཔྱད་། གཞི་མ་རྙེད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཀ་ཆུའི་སྤོ་ཆུང་ཚུལ་ཁྲིམས་བླ་མ་
སྨད་འདུལ་གྱི་བཤད་བརྒྱུད་འཛིན་པ་གཟུས་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སློབ་མ་བུ་བཞིར་གྲགས་པ་བྱུང་བའི་ནང་གསེས་ཤིག་ཡིན། འཁྲུངས་ཡུལ་ལྷོ་ཁའི་གཡོར་པོ་འབུམ་གླིང་ནས་ཡིན་ཅིང་། བཙན་ཐང་དང་། རོ་སྐམ། ཀ་ཆུ་ལྷ་ཁང་བཅསགནས་གཞིར་བཟུང་སྟེ་འདུལ་བའི་བཤད་པ་མཛད་པས། སློབ་མ་མྱང་མཚམས་པ་རིན་ཆེན་བླ་མ་སོགས་བྱུང་། ལོརྒྱུས་ཞིབ་པ་ད་ཕན་བདག་གིས་མ་མཇལ་ཞིང་འདིར་“་བཀོད་པ་ནི《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ》ལྕགས་དཔར་མ་དེབ་དང་པོའི་ཤོག་གྲངས་དེབ་དང་པོའི་ཤོག་གྲངས་༡༠༧པར་གསལ་བ་ལྟར་ཡིན་ནོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ཧ་ཇི་མེ་ཏ་ན་ཕེ།
ཧ་ཇི་མེ་ཏ་ན་ཕེ་(ཉི་ཧོང་སྐད།: 田辺 元)ནི་ཉི་ཧུང་གི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་ཞིག་རེད།
ཀ་ཐོ་
ན་སྲོལ་བོད་ཡིག་དཔེ་ཆ་དང་། དཔྱད་གཞིའི་ཡིག། ཆ་སོགས་ཀྱི་དཀར་ཆག་དང་། དེབ་ཐེར་ཐོ་འགོད་བྱེད་[སྐབས། སྡེ་ཚན་མི་འཁྲུགས་པའི་ཆེད་དུ་ཀ་མད་སུམ་ཅུ། ཐམ་པར་དབྱངས་མེད་དང་དབྱངས་བཞི་བཅས་ཀྱི་གོ་། རིམ་ལྟར་སྡེ་ཚན་བསྒྲིགས་པའི་ཐོ་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
སེང་ག་ཕོར།
{| class="toccolours" align="right" width="300px" 新加坡共和国 சிங்கப்பூர் குடியரசு ས་ཁུལ་རིམ་པའི་སྐད་ཡིག། || དབྱིན་ཡིག་ མ་ལེ་སྐད་ཡིག་ རྒྱ་ཡིག་ ཏ་མེལ་སྐད་ཡིག་
སིང་གྷ་ཕོར་སྤྱི་ཡོངས་ནས་ལྡུམ་རྭ་གྲོང་ཁྱེར་རམ་ལྡུམ་རའི་ནང་གི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་གྲགས་ཡོད། དེ་ནི་ས་ཆ་གང་སར་ཤིང་སྡོང་བཙུགས་ནས་ལྡུམ་རྭ་ལྟ་བུར་མངོན་ཡོད་པས་དེ་ལྟར་གྲགས་པ་རེད།
སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་རྒྱལ་ཡོངས་སྐད་ཡིག་ནི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་ཡིན་པ་དང་། གཞུང་འབྲེལ་གྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་དབྱིན་ཡིག་དང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་སྤྱི་སྐད། ད་མེལ་སྐད་ཡིག་བཅས་ཡིན། སིང་གྷ་ཕོར་ནང་གི་མི་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་དབྱིན་ཡིག་ཤེས་པས། དབྱིན་ཡིག་ནི་གདམ་ངའི་དབང་དུ་སོང་བའི་སྐད་ཡིག་ཅིག་ཏུ་གྱུར། སློབ་གྲྭ་རུ་ཐོག་མར་དབྱིན་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་ལ་སྲིད་གཞུང་གིས་ཀྱང་དབྱིན་ཡིག་བེད་སྤྱོད་གཏོང་། སློབ་མ་ཚོར་རང་ཉིད་ཀྱི་མ་ཡུམ་སྐད་ཡིག་ཀྱང་སློབ་ཀྱིན་ཡོད། དེ་ཡིས་ནི་རྒྱ་མིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་སྤྱི་སྐད་སྦྱོང་པ་དང་མ་ལེ་མི་ཡིས་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་བ་སོགས་སྟོན་གྱིན་ཡོད། འབྲིང་རིམ་སློབ་གྲྭའི་སྐབས་སུ་སློབ་མ་ཚོས་སྐད་ཡིག་གསུམ་པ་དེ་བདམ་ནས་སྦྱོང་ཡང་ཆོག
སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་སྐད་ཡིག་ལ་སིང་གྷི་ལི་ཞིའམ་སིང་གྷ་ཕོར་དབྱིན་ཡིག་ཅེས་ཟེར། དེ་ནི་དབྱིན་ཡིག་ལྷན་དུ་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་དང་ས་གནས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་མིང་ཚིག་བསྲེས་ཡོད་པས་རེད། སིང་གྷི་ལི་ཞི་ཡི་རྐྱེན་གྱིས་མི་གཞན་གྱི་མཐོང་སྣང་དུ། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མི་རྣམས་སློབ་སྦྱོང་དང་ཤེས་རབ་མེད་པ་ཞིག་ཏུ་མངོན་ཡོད་པས། སྲིད་གཞུང་གིས་སིང་གྷི་ལི་ཞི་ལ་རྒོལ་ཆེད་དུ་དབྱིན་སྐད་ལེགས་པོ་བཤད་པའི་ལས་འགུལ་ཞེས་པའི་ལས་འགུལ་ཞིག་སྤེལ།
༡༨༡༩ལོའི་སྔོན།
སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མིང་ནི་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་སིང་གྷ་ཕོས་རཱ་ཞེས་པ་ལས་བཏགས་ཤིང་། དེ་ནི་སེང་གེའི་གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་པའི་དོན། སེ་ལྗ་ར་མེ་ལ་ཡུའུ་(མཱ་ལེ་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར)་དང་བསྟུན་ན། སུའུ་མ་དྲེན་གྱི་རྒྱལ་སྲས་མིང་ལ་སཱང་ནི་ལ་ཡུའུ་དི་མ་ཞེས་པ་ཞིག་དེ་མཱ་སེ་ཁི་(སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མིང་རྙིང་བ)རུ་བབས་པ་དང་། ཁོས་སེང་གེ་ཞིག་མཐོང་། མ་ལེའི་སྐད་དུ་སེང་གེ་ལ་སིང་གྷ་ཟེར། དེ་བས་ཁོས་གླིང་ཕྲན་དེར་སིང་གྷ་ཕོས་རཱ་ཞེས་མིང་གསར་བ་ཞིག་བཏགས། གང་ལྟར་ཡང་གཅིག་བྱས་ན་སཱང་ནི་ལ་ཡུའུ་དི་མ་ཡིས་ནོར་འཁྲུལ་བཟོས་པ་འདྲ། རྒྱུ་མཚན་ནི་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་སེང་གེ་གཏན་ནས་གནས་མྱོང་མེད་པས་སོ།། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་སྟག་རྩ་སྟོང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་ཀྱང་། ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་ནང་དུ་སྟག་གནས་ཡོད་པས། སེང་གེ་དེ་ནི་དོན་དངོས་སུ་མ་ལེ་ཡི་སྟག་ཅིག་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དེ་མཱ་སེ་ཁི་རུ་དངོས་པོ་རྙིང་པ་མང་པོ་རྙེད་རྒྱུ་ཡོད་པར་བལྟས་ན། དབྱིན་ཇི་ཡིས་གླིང་ཕྲན་འདི་དབང་སྒྱུར་མ་བྱས་སྔོན་ནས་ས་ཆ་དེ་ནི་ཚོང་ལས་གྲུ་ཁ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ།
༡༨༡༩ནས་༡༩༤༠་བར།
༡༨༡༩ལོར། སྐུ་ཞབས་ཐོ་མ་སི་ཟི་དམ་ཧྤོར་དྲི་རེ་ཧྤིལ་སི་ཡིས་སིང་གྷ་ཕོར་ནི་དབྱིན་ཇིའི་ཚོང་ལས་གྲོང་རྡལ་ཞིག་ཏུ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཤིང་། མ་ལེ་གླིང་ཕྲན་ཚོམ་བུའི་ནང་གི་གྲོང་རྡལ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ༡༨༦༧ལོར། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནི་མི་སེར་སྤེལ་ཡུལ་གྱི་གྲས་སུ་ཚུད།
རེ་ཧྤིལ་སི་སིང་གྷ་ཕོར་སླེབས་པ་དང་ཁོས་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ས་ཆ་དུམ་བུ་ཞིག་གི་ཆེད་དུ། སྐབས་དེའི་ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་བོ་ལ་དངུལ་འབོར་མི་ཉུང་བ་ཞིག་སྤྲད། ༡༨༢༤ལོའི་ཟླ་༨པའི་ནང་། མཁས་དབང་ཇོན་ཁི་རོ་ཧྤི་དྲི་ཡིས་ཚ་ཡུལ་གྱི་གླིང་ཕྲན་ཧྲིལ་བོ་དབང་འཛིན་བྱེད་སླད་དུ་ཁ་ཆེའི་རྒྱལ་བོ་དང་ལྷན་དུ་ཆིངས་ཡིག་བཞག
འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པ།
༡༩༤༡ལོར། སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འགོག་སྲུང་ནུས་པ་ཧ་ཅང་ཞན་པས། ཉི་ཧོང་གིས་འཐབ་རྒོལ་བྱས་ཏེ། ༡༩༤༢ལོའི་ཟླ་༡ཚེས་༡༥ཉིན། སིང་གྷ་ཕོར་དབང་སྒྱུར་བྱས། དེའི་སྐབས་སུ་ཉི་ཧོང་གིས་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མིང་ལ་ཞོ་ནན་དོ་ཞེས་མིང་བསྐྱར་དུ་བཏགས། དེ་ནི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་འོད་ཅེས་པའི་དོན།
༡༩༤༢ལོའི་ཟླ་༡ཚེས་༡༥ཉིན། དབྱིན་ཇི་ཡིས་ཧྤོར་དྲི་སྣུམ་འཁོར་བཟོ་གྲྭ་རུ་ཉི་ཧོང་ལ་མགོ་འདོགས་རྒྱུ་ཐག་གཅོད་བྱས། ༡༩༤༥ལོའི་ཟླ་༩པའི་ནང་ཉི་ཧོང་གིས་མགོ་མ་སྒུར་བར་དུ། སིང་གྷ་ཕོར་མི་མང་གིས་ཉི་ཧོང་གི་དབང་སྒྱུར་འོག་དཀའ་སྡུག་གང་མང་མྱངས། དེ་ལ་ཉི་ཧོང་གི་དབང་སྒྱུར་ཞེས་བརྗོད། དེའི་རྗེས་སུ་སིང་གྷ་ཕོར་ཕྱིར་དབྱིན་ཇི་ལ་དབང་སྤྲད།
སིང་གྷ་ཕོར་མི་དམངས་ཀྱིས་སྒྲིག་གཞི་ཚུལ་མཐུན་ངང་བརྩི་སྲུང་མ་བྱས་པའམ། ཡང་ན་ཁོ་ཚོ་ཉི་ཧོང་གི་ཁ་གཏད་དུ་ལངས་པར་དོགས་གཞི་བྱས་ཏེ། ཉི་ཧོང་གིས་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མི་མང་པོ་ལ་མནར་གཅོད་བཏང་སྟེ་བསད།
འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ་དཀའ་སྡུག་ཆེན་པོ་མྱངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། མི་མང་ལ་དབྱིན་ཇི་སྔར་བཞིན་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོ་མེད་པའི་བསམ་བློ་འཁོར། དེ་བས་མི་མང་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་བཙན་དོན་དུ་གཉེར།
རང་བཙན།
༡༩༦༣ལོར། སིང་གྷ་ཕོར་མ་ལེ་ཡ་དང་སཱ་པ། ས་ར་བ་ཁི་དང་ལྷན་དུ་ཟླ་སྒྲིལ་ཏེ་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་གསར་བ་ཆགས། མ་ལེ་ཞི་ཡ་ནི་མི་རིགས་མང་པོ་འདུས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན། མ་ལེའི་ནང་དུ་མ་ལེའི་མི་གཅིག་པུར་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁེ་ཕན་རག་གིན་ཡོད། དཔེར་ན། མི་རིགས་གཞན་དང་བསྡུར་ན་མ་ལེའི་མི་ལ་གཙུག་ལག་སློབ་ཆེན་གྱི་ཤེས་ཡོན་སྦྱོང་པའི་གོ་སྐབས་ལས་སླ་པོས་རག་གིན་ཡོད།
༡༩༦༥ལོའི་ཟླ་༨ཚེས་༩ཉིན། སིང་གྷ་ཕོར་མ་ལེ་ཞི་ཡ་ལས་ལོགས་སུ་བཀར་ཏེ་རང་བཙན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཏུ་གྱུར།
རང་བཙན་གྱི་རྗེས།
རང་བཙན་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ། ཡུའུ་སོ་ཧྤི་བྷིན་ཨེ་ཞ་ཁི་ཡིས་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་སྲིད་འཛིན་གྱི་འགན་ཁུར་ཞིང་། ལི་ཁོན་ཡེའུ་ཡིས་སྲིད་བློན་གྱི་འགན་ཁུར། དང་ཐོག་མི་མང་མང་པོ་ཞིག་གི་སེམས་སུ་སིང་གྷ་ཕོར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་རྐྱ་འཕེར་ཐུབ་རྒྱུ་མ་རེད་འདོད། ༡༩༦༧ལོར། སིང་གྷ་ཕོར་གྱིས་ཤར་ལྷོའི་ཨེ་ཤ་ཡ་རྒྱལ་ཁབ་མཐུན་ཚོགས་ལ་རོགས་རམ་བྱེད་པའི་འགོ་བཙུགས་པ་དང་། ༡༩༧༠ལོར་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་ལས་འགུལ་ནང་ཚོགས་ཞུགས་བྱས། ལི་ཁོན་ཡེའུ་ཡིས་སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་བློན་གྱི་འགན་ཁུར་ཡོད་པ་དང་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན། ༡༩༩༠ལོར། ལི་ཁོན་ཡེའུ་སྲིད་བློན་རྒན་པར་གྱུར་རྗེས་སུ། གོ་ཆོ་དོང་གིས་ལི་ཁོན་ཡེའུ་ཡི་ཚབ་དུ་སྲིད་བློན་གྱི་འགན་ཁུར། གོ་ཆོ་དོང་སྲིད་བློན་ཡིན་པའི་སྐབས་སུ། སིང་གྷ་ཕོར་གྱིས་༡༩༩༧ལོའི་ཨེ་ཤ་ཡའི་དཔལ་འབྱོར་ཉམས་ཉེན་དང་། ༢༠༠༣ལོའི་སར་སི་(ཧ་ཅང་ཚབས་ཆེན་གྱི་ནད་རིགས་ཤིག)་ཁྱབ་གདལ་དང་ཇེ་མ་ཨེ་སི་ལ་མེ་ཡའི་དྲག་སྤྱོད་པའི་འཇིགས་སྐུལ་སོགས་ལས་དཀའ་ངལ་མང་པོར་མྱངས།༢༠༠༤ལོར། ལི་ཁོན་ཡེའུ་ཡི་བུ་ལི་སན་ལོང་གིས་སྲིད་བློན་གྱི་འགན་ཁུར། གོ་ཆོ་དོང་སྲིད་བློན་རྒན་པར་གྱུར་པ་དང་ལི་ཁོན་ཡེའུ་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་སྲིད་བློན་སློབ་སྟོན་པར་གྱུར།
སྲིད་གཞུང་དང་ཆབ་སྲིད།
སྲིད་འཛིན་དང་སྲིད་བློན་གྱིས་འགོ་ཁྲིད་པའི་བཀའ་ཤག་ལ་འཛིན་སྐྱོང་དབང་ཆ་ཡོད། སྲིད་འཛིན་ནི་མི་མང་གིས་འོས་ཤོག་འཕེན་ནས་འོས་འདེམ་བྱེད་དགོས་པ་དང་། ཁོང་ལ་རྒྱལ་ཡོངས་དགོས་མཁོ་ཟུར་འཇོག་བེད་སྤྱོད་དང་། ཁྲིམས་དཔོན་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པ་ལྟ་བུའི་ཐག་གཅོད་ཆེན་པོ་འགའ་ཤས་ལ་དགག་བྱའི་དབང་ཚད་ཡོད་པ་ལས། དེ་མིན་གོ་གནས་མཐོན་པོ་བཟུང་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་དབང་ཆ་ཆུང་ཆུང་ལས་མེད།
གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་སྲིད་གཞུང་གི་ཁྲིམས་བཟོའི་ཡན་ལག་གི་བྱ་བ་སྒྲུབ་ཀྱིན་ཡོད། གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་རྣམས་ནི་འོས་འདེམ་བྱས་ཏེ་འོས་མིར་བདམ་ཟིན་པའི་ཁོངས་མི་དག་ཡིན། འདེམ་ཐོན་བྱུང་བའི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་རྣམས་ནི། ཚོགས་མི་རྐྱང་པའམ་ཡང་ན་འོས་འདེམ་ས་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་ཚོགས་པའི་ངོ་ཚབ་ཡིན་ལ། ཁོང་ཚོ་གྲོས་ཚོགས་ནང་དུ་ཞུགས་པར་མང་མོས་འོས་འདེམ་ལམ་ལུགས་གཞིར་བཞག་གིས་འོས་ཤོག་འཕེན་གྱི་ཡོད། ༡༩༥༩ལོར་སྲིད་གཞུང་རང་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་སྐྱོང་བྱས་པ་ནས་བཟུང་། འོས་བསྡུ་བྱེད་ཐེངས་རེར་མི་མང་བྱ་འགུལ་ཚོགས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་ཆེན་པོ་ཐོབ་པས། གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་དབང་འཛིན་གྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་། ༢༠༡༡ལོའི་ཆེས་ཉེ་ཆར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འོས་བསྡུ་དག་གི་སྐབས་སུ། ལས་རྩོལ་བའི་ཚོགས་པས་སྣེ་ཁྲིད་པའི་ཁ་གཏད་ཚོགས་པ་ཡར་སྐྱེད་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ། སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ནང་དུ་ཁོ་ཚོའི་འཐུས་མི་དེ་འདེམ་ཐོན་བྱུང་བའི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་དྲུག་དང་འོས་མིར་བདམ་པའི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་གཉིས་བྱུང་ཡོད།
སིང་གྷ་ཕོར་ཁྲིམས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ནི་དབྱིན་ཇི་ཐུན་མོང་ཁྲིམས་ལུགས་ཐོག་གཞིར་བཞག་ཡོད་ཅིང་། རང་གི་ས་གནས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཆེན་པོ་དང་གཙོ་གལ་ཡང་གཞི་ལ་བཞག་ཡོད། ༡༩༧༠ལོར། བཤེར་དཔང་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཞིབ་བྱེད་པ་རྩ་བ་ནས་མེད་པར་བཟོས་པ་དང་། ཁྲིམས་དཔོན་གོ་གནས་གཅིག་པུས་ཁྲིམས་འཛིན་གྱི་ཁྲིམས་སའི་བཅད་མཚམས་ཆ་ཚང་ཐག་གཅོད་རྒྱུ་བྱས། སིང་གྷ་ཕོར་ལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལུས་ཐོག་ཉེས་ཆད་ཚུད་པའི་ཁྲིམས་ཆད་རེ་འགའ་ཡོད། ཁྲིམས་ཀྱི་ལུས་ཐོག་ཉེས་ཆད་ནི་བཙན་གཡེམ་དང་། འཁྲུག་ཟིང་། བརླག་བཅོམ་རིང་ལུགས། ཡུལ་སྤོས་ནག་ཉེས་འགའ་ཤས་མེད་པར་གཏོང་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན། མི་གསོད་སྲོག་སྦྱོར་བྱེད་པ་དང་ཉལ་ཐའི་ཚོང་ལས་གཉེར་བ། ཁྲིམས་འགལ་གྱི་མེ་མདའ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་ཚོ་སྲོག་ཁྲིམས་ལ་གཟུར་དུ་མེད། ༢༠༠༨ལོར་དཔྱད་ཞིབ་ཅིག་བྱས་པའི་རྗེས་སུ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ལས་འགན་འགན་འཛིན་པ་ཚོས་ཨེ་ཤ་ཡའི་ནང་དུ་སིང་གྷ་ཕོར་དང་ཧོང་ཁོང་གཉིས་ལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཡག་ཤོས་ཡོད་པར་ངོས་འཛིན་བྱས།
ཆོས་ལུགས།
སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ཆེས་ཐུན་མོང་གི་ཆོས་ལུགས་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་ཡིན་ལ། ཐུན་མོང་གི་ཆོས་ལུགས་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་ཡི་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དང་། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས། དོའེ་ཆོས་ལུགས། ཧིན་རྡུ་ཆོས་ལུགས་བཅས་ཡིན།
སྐད་ཡིག།
སིང་གྷ་ཕོར་གྱིས་གཞུང་འབྲེལ་སྐད་ཡིག་བཞི་བདམ་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་དབྱིན་ཡིག་དང་མ་ལེ་སྐད་ཡིག རྒྱ་ཡིག(རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད)ད་མེལ་སྐད་ཡིག་བཅས་ཡིན། དབྱིན་ཡིག་ནི་གཞི་རྩའི་སྐད་ཡིག་དེ་ཡིན་ལ། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་སིང་གྷ་ཕོར་དབྱིན་ཡིག་ནི་སྐད་ཡིག་གཙོ་བོ་དེ་ཡིན།
དབྱིན་ཡིག་ནི་སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་པོ་དེ་ཡིན་ཡང་། ཆེས་ཐུན་མོང་གི་སྐད་ཡིག་མ་ཡིན། དེ་ནི་སིང་གྷ་ཕོར་མི་ཡིས་ཆེས་ཐུན་མོང་གིས་བཤད་པའི་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་ཡིན། སིང་གྷ་ཕོར་མིས་རང་ཁྱིམ་སོགས་སུ་བཤད་པའི་ཆེས་ཐུན་མོང་གི་སྐད་ཡིག་ནི་རྒྱ་ཡིག་(བརྒྱ་ཆ་༥༡)ཡིན་ལ། དེའི་རྗེས་སུ་དབྱིན་ཡིག(བརྒྱ་ཆ་༣༢)མ་ལེ་སྐད་ཡིག(བརྒྱ་ཆ་༡༣)ད་མེལ་སྐད་ཡིག་(བརྒྱ་ཆ་༣)ཡིན། འདི་ཡིས་སིང་གྷ་ཕོར་མི་བརྒྱ་ཆ་༣༢ནི་ས་སྐྱེས་རྡོ་སྐྱེས་ཀྱི་དབྱིན་སྐད་བཤད་མཁན་ཡིན་པ་བསྟན་ཡོད། ཤུལ་གྱི་མི་མང་མང་ཤོས་ཀྱིས་དེ་ནི་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་ཡིན་པར་བཤད། གང་ལྟར་ཡང་ས་སྐྱེས་རྡོ་སྐྱེས་ཀྱི་དབྱིན་སྐད་བཤད་མཁན་དང་། སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་བྱས་ནས་བཤད་མཁན་གཉིས་མཉམ་དུ་བསྡོམས་ན་དབྱིན་སྐད་བཤད་མཁན་གྱི་གྲངས་འབོར་ཆེས་མང་ཤོས་ཡིན། རྒྱ་ནག་གི་སྤྱི་སྐད་ནི་ཆེས་ཐུན་མོང་གི་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་ཡིན།
སིང་གྷ་ཕོར་ནང་གི་མི་མང་བརྒྱ་ཆ་༤༠ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མི་ཡིན་ལ། དེའི་གྲས་ནས་ཕྱི་མི་མང་ཆེ་བ་ཨེ་ཤ་ཡ་ནས་འོང་བ་ཡིན། མ་ལེ་ཞི་ཡ་(མང་ཆེ་བ་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་རྒྱ་མི)རྒྱལ་ཁབ་དང་ཀྲུང་གོ་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ནས་ཕྱི་མི་མང་ཤོས་ཡོང་གིན་ཡོད།༢༠༠༩ལོར། སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་མི་༣༥༠,༠༠༠ཡོད། རྒྱ་སྐད་བཤད་མཁན་གྱི་ཕྱི་མི་དང་རྒྱ་སྐད་བཤད་མཁན་གྱི་སིང་གྷ་ཕོར་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཞབས་ཞུའི་བྱ་བ་གཉེར་གྱིན་ཡོད་པར་བརྟེན། དེང་སང་སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་སྐོར་ཚོང་བ་དང་། སིལ་ཚོང་ལས་རོགས་པ། སྐྲ་བཟོ་བ་སོགས་ལྟ་བུའི་ལས་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་སྐད་ཡིག་གཙོ་བོ་ནི་རྒྱ་ཡིག་ཡིན།
སིང་གྷ་ཕོར་དབྱིན་ཡིག་ནི་གཙོ་བོ་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་ལས་བྱུང་ཡོད། སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་བཤད་པའི་དབྱིན་ཡིག་གི་ངོ་བོ་ནི་དབྱིན་ཡིག་ཚད་ལྡན་ལས་སྐད་ཟུར་དུ་དབྱེ་ཞིང་སིང་གྷི་ལི་ཞི་ཞེས་བརྗོད། སིང་གྷ་ཕོར་གཞུང་དང་སིང་གྷ་ཕོར་མི་མང་པོ་ཞིག་སིང་གྷི་ལི་ཞི་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པར་མོས་མཐུན་བྱེད་ཀྱི་མེད།ལོར་རེར་དབྱིན་སྐད་ལེགས་པོ་བཤད་ཅེས་པའི་ལས་འགུལ་སྤེལ་བ་དང་། སྒེར་སྐྱོང་སློབ་གྲྭ་ཁག་དང་གློག་བརྙན་དང་རླུང་འཕྲིན་བརྒྱུད་ལམ་དུ་སིང་གྷི་ལི་ཞི་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་སྒྲིག་གཞི་ཡོད། གྲོང་ཁྱེར་ནང་དུ་མི་སྣ་འདྲ་མིན་དང་སྐད་ཡིག་མང་པོ་ཡོད་སྟབས། དབྱིན་ཡིག་ནང་དུ་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་སྐད་གདངས་མང་པོ་ཐོན་གྱི་ཡོད། མི་རབས་འགའ་ཤས་རིང་མཐའ་ན་སྐད་ཡིག་འགྱུར་འགྲོ་སྲིད་ལ། བྱིས་པ་ཚོས་སྐད་རིགས་མི་འདྲ་བ་བཤད་ངེས་ཤིང་ཁོ་ཚོར་ཨ་མ་ལས་བསླབས་པའི་སྐད་གདངས་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་སྲིད། དཔེར་ན། སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱ་མིའི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཏུ། རྨོ་མོ་ཡིས་རང་གི་སྐད་ཡིག་དང་པོ་ཧོ་ཁེན་སྐད་བཤད་སྲིད་པ་དང་། ཨ་མ་ཡིས་རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་རང་གི་སྐད་ཡིག་དང་པོ་དང་ཧོ་ཁེན་སྐད་ཡིག་དང་དབྱིན་ཡིག་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་བྱས་ནས་བཤད་སྲིད། དུས་མཚུངས་སུ་ཚ་བོ་ཡིས་དབྱིན་ཡིག་རང་གི་སྐད་ཡིག་དང་པོ་དང་རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་བྱས་ནས་བཤད་སྲིད།
གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཁུངས་གཏུག་ན་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་ནི་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་རྒྱལ་ཡོངས་སྐད་ཡིག་ཡིན་མོད། གང་ལྟར་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་འབྲི་ཤེས་མཁན་དང་ཀློག་ཤེས་མཁན་ནི་བརྒྱ་ཆ་༢༠ལས་ཉུང་བ་ཡིན། ད་དུང་ཡང་སིང་གྷ་ཕོར་མ་ལེ་མི་མང་ཤོས་ཀྱིས་རང་ཁྱིམ་དུ་མ་ལེའི་སྐད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་(བྷ་ཧ་སཱ་མ་ལེ་ཡུའུ)ཧིན་ཉི་གི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་དང་བསྡུར་ན་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་དང་འདྲ་བའི་ཆ་མང་པོ་ཡོད། དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་མ་ལེ་ཞི་ཡའི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་དང་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མ་ལེ་སྐད་ཡིག་གཉིས་ཀྱི་བར་ལའང་དབྱེ་བ་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་རྒྱལ་གླུ་<<མ་ཇོས་ལཱ་སིང་གྷ་ཕོས་ར>>མ་ལེ་སྐད་ནང་གཏོང་གིན་ཡོད།
སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་མི་མང་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྒྱ་མིའི་སྤྱི་སྐད་དང་རྒྱ་མིའི་ཡུལ་སྐད་གཞན་བཤད་ཀྱིན་ཡོད། སིང་གྷ་ཕོར་མི་བརྒྱ་ཆ་༥༠ཡིས་རང་ཁྱིམ་དུ་རྒྱ་སྐད་བཤད་ཀྱིན་ཡོད་པས། དེ་ནི་རང་ཁྱིམ་གྱི་ཆེས་ཐུན་མོང་གི་སྐད་ཡིག་ཏུ་ཆགས། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མིས་བཤད་པའི་རྒྱ་ནག་གི་སྤྱི་སྐད་ནི་རྒྱ་ནག་སྟབས་བདེའི་སྐད་ཡིག་གི་སྒང་ལ་གཞི་བཞག་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་ནག་སྐམ་ས་ཆེན་མོའི་སྐད་ཡིག་གི་ལམ་ལུགས་དང་འདྲ་བོ་ཡིན།སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་ཚད་ལྡན་ལས་ཟུར་དུ་ཆག་སྟེ་སིང་དྲ་རེན་ཞེས་བརྗོད། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་ཁར་གཞན་རྒྱ་ནག་ལྷོ་ཁུལ་གྱི་སྐད་ལུགས་མང་པོའང་བཤད་ཀྱིན་ཡོད།
ཧོ་ཁེན་ནི་སྔོན་ཆད་སིང་གྷ་ཕོར་རྒྱ་མིས་བེད་སྤྱོད་པའི་ཁྱབ་ཆེ་བའི་སྐད་ཡིག་ཅིག་ལ། སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་མི་བགྲེས་པོ་ཚོས་ད་དུང་ཡང་ཧོ་ཁེན་སྐད་ཧ་གོ སིང་གྷ་ཕོར་མིས་བཤད་པའི་ཆེས་མཐུན་མོང་གི་རྒྱ་ནག་སྐད་ལུགས་དག་ནི་ཧོ་ཁེན་སྐད་དང་། ཧེ་ནན་སྐད། དེའོ་ཆི། ཁན་དོ་ནེ་སི་བཅས་ཡིན། རྒྱ་ནག་སྤྱི་སྐད་མ་གཏོགས་རྒྱ་ནག་སྐད་ལུགས་གཞན་དག་གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མི་འཇུག་པས། སྐད་ལུགས་འདི་དག་མགྱོགས་མྱུར་ངང་ཉམས་བཞིན་ཡོད། སིང་གྷ་ཕོར་ན་གཞོན་མང་ཆེ་བས་སྐད་ལུགས་འདི་དག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་མེད།
སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རྒྱ་གར་མི་བརྒྱ་ཆ་༦༠ཡིས་ད་མེལ་སྐད་བཤད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། དེ་ནི་སིང་གྷ་ཕོར་མི་ཡོངས་ཀྱི་བརྒྱ་ཆ་༥ཙམ་ཡིན། སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་རྒྱ་གར་སྐད་ཡིག་མ་ལ་ཡ་ལམ་དང་དེ་ལོའུ་གོའུ། ཧིན་རྡུ་ལྟ་བུ་བཤད་མཁན་གྱི་སིང་གྷ་ཕོར་གྱི་རྒྱ་གར་མི་ཉུང་ཤས་ཀྱང་ཡོད།
ཤེས་ཡོན།
སིང་གྷ་ཕོར་ནང་དུ་སློབ་མ་ཚོས་ལོ་ངོ་དྲུག་རིང་གི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་ངེས་པར་དུ་འགྲིམས་དགོས་པ་དང་། སློབ་མ་ཡོད་ཚད་ཀྱིས་རྒྱལ་ཡོངས་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭའི་ཡིག་རྒྱུགས་སྤྲོད་དགོས་པ་རེད། དེ་ནས་སློབ་མ་རང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱལ་ཡོངས་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭའི་ཡིག་རྒྱུགས་ཀྱི་མཇུག་འབྲས་ལ་བལྟས་ཏེ། ཁོ་ཚོ་ཆེད་ལས་སྡེ་ཚན་དང་ཆེད་བརྗོད་སྡེ་ཚན། འཆར་ཅན་སློབ་གྲྭའཆར་ཅན་བཟོ་ལས་སྡེ་ཚན་སོགས་ལ་སྤོ་བ་རེད། འབྲིང་རིམ་སློབ་གྲྭའི་དུས་ཡུན་(༤-༥)ནི་ཁོ་ཚོ་སྡེ་ཚན་གང་ལ་འཛུལ་ཡོད་པར་རག་ལས་ཡོད།
སློབ་མ་ཚོར་དབྱིན་ཡིག་དང་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དེ་རྒྱ་ཡིག་དང་མ་ལེའི་སྐད་ཡིག ད་མེལ་སྐད་ཡིག་གི་སྒང་ནས་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། འབྲིང་རིམ་སློབ་གྲྭའི་སློབ་མ་ཚོས་སྐད་ཡིག་གསུམ་པ་བདམ་ནས་སློབ་གཉེར་བྱས་ཀྱང་ཆོག
འཇར་མན་སྐད་ཡིག
ཉི་ཧོང་སྐད་ཡིག
ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་ཡིག
མ་ལེ་སྐད་ཡིག་དམིགས་བསལ་ལས་རིམ།-མ་ལེ་མིན་པ་ཚོའི་ཆེད།