cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ལྔ་དྲུག་འགྲོའི་སྐྱེད་འབབ་
ལྔ་དྲུག་འགྲོའི་སྐྱེད་འབབ།
བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གིས་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་འབྲུ་རིགས་བུ་ལོན་གཏོང་སྟངས་ལ་བཞི་ལྔ་འགྲོ་དང་།       ལྔ་དྲུག་འགྲོ།      དྲུག་བདུན་འགྲོ།      བདུན་བརྒྱད་འགྲོ་སོགས་རིགས་ཁ་ཤས་ཡོད་པ་དེ་ནི་འབྲུ་རིགས་བུ་ལོན་ལེན་སྐབས་ཁལ་ལྔ་ལ་སྐྱེད་ཁ་ཁལ་གཅིག་སྤྲོད་དགོས་པ་དེར་ངོ་བོ་ཁལ་ལྔ་པོ་དེ་སྐྱེད་ཁ་དང་བཅས་ཁལ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་འགྲོ་བ་དེར་ལྔ་དྲུག་འགྲོ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བཞི་
མཐོང་ཆོས་མྱོང་འགྱུར། སྐྱེས་ནས་མྱོང་འགྱུར། ལས་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་འགྱུར་གསུམདང་། མྱོང་བར་མ་ངེས་པའི་འབྲས་བུ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ་
ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ།
སྟོན་པ་ཤྰཀྱ་ཐུབ་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་རྗས་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་མ་བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་ཡུལ་གྱི་སྣོད་དུ་གྱུར་པའི་སློབ་མའི་དང་པོ་ལྔ་སྟེ།      ཀུན་ཤེས་ཀོོ་ཊྰི་ནྱ།     རྟ་ཐུལ།        རླངས་པ།        མིང་ཆེན།       བཟང་ལྡན་བཅས་ལྔ་ལ་འཁོར་ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ་ཟེར་ཞིང་།       དེ་རྣམས་རིམ་པར་དགྲ་བཅོམ་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་དང་སྟོན་པའི་བསྟན་པ་འདི་ཡི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་ཐོག་མ་ཡིན་ནོ།      །ཡང་གཞན་དུ།   ཅང་ཤེས།      ཀོའུ་ཊྰི་ནྱ།    རྟ་ཐུལ།       རླངས་པ།     བ་ལང་བདག་གོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གསུམ་
རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ། བདག་པོའི་འབྲས་བུ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
སྔ་འཁོན་ཞེ་བཞག་
སྔ་འཁོན་ཞེ་བཞག
སྔར་གྱི་འཁོན་འཛིན་སེམས་ལ་བཞག་པའི་དོན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལྔ་པ་
ལྔ་པ།
གྲངས་ཀྱི་ལྔ་པའམ《མངོན་བརྗོད་མཁས་པའི་རྣ་རྒྱན》ལས་དཔྱིད་ཀ་མེ་ཏོག་རྒྱས་པའི་དུས་སུ་ཁུ་བྱུག་གི་སྐད་སྒྲ་སྒྲོག་པ་འདྲ་བའི་གདངས་སྟེ།    དགའ་སྤྲོའི་ཉམས་དང་མཛེས་པའི་ཉམས་མཚོན་པའི་གདངས་ཤིག་ཡིན་པར་བཤད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྗེ་བཙུན་རེད་མདའ་བ་གཞོན་ནུ་བློ་གྲོས་
ས་སྐྱའི་བླ་མ་འདི་ཉིད་སྲོང་བཙན་གྱི་བློན་ཆེན་མགར་སྟོང་བཙན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གྲགས་ཤིང་། དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་དང་ཁད་ཉེ་བའི་རེད་མདའ་ཁ་བར་སོར་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་ས་གླང(༡༣༤༩)ལོར་སྐུ་བལྟམས། དགུང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ལ་ས་བཟང་མ་ཏིའི་དྲུང་དུ་ཚིགས་སྔ་མ་གཉིས་ནོད་དེ་མཚན་གཞོན་ནུ་བློ་གྲོས་ཞེས་གསོལ། སྐུ་གཞོན་ནུའི་དུས་དཔལ་ས་སྐྱར་མཁས་པ་ཉ་དབོན། མཁན་ཆེན་སངས་རྒྱས་འཕེལ། དཔལ་ལྡན་བླ་མ་དམ་པ། ལོ་ཆེན་བྱང་རྩེ། རྒྱལ་སྲས་པ་སོགས་ལས་ཚད་མ། ཕར་ཕྱིན། མངོན་པ་གོང་འོག་བློ་སྦྱོང་སོགས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ལུང་གི་ཆོས་མཐའ་དག་ལེགས་པར་གསན་སྦྱོང་མཛད། མཁན་ཆེན་ཀུན་དགའ་དཔལ་ལས་པར་གསན་སྦྱོང་མཛད། མཁན་ཆེན་ཀུན་དགའ་དཔལ་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཤིང་། འདུལ་བ་དང་ལམ་འབྲས་གསན། དེ་ནས་ལོ་ཙཱ་བ་སྐྱབས་མཆོག་དཔལ་སོགས་ལས་གསང་འདུས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་རྒྱུད་མན་ངག་དང་། མཁན་ཆེན་བྱང་སེང་ལས་དབུ་མ་གསན་ནས་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས་དཔྱད་པས་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་གནས་ལ་ངེས་པ་རྙེད། རྒྱུད་གསང་བ་འདུས་པ་དང་། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་བསྟན་པ་ལ་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ། རྗེ་འདི་ནི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་རྩལ་ཡངས་ཤིང་མཁྱེན་སྟོབས་ཆེ་བས་མདོ་རྒྱུད་དགོངས་འགྲེལ་ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་དོན་གྱིས་བསྟོན་བཅོས་དེའི་རྩ་འགྲེལ་ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་དོན་གྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཁོག་པ་བསྒྲིགས་ཏེ་རང་རང་གི་ལུགས་མ་འདྲེས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་རིགས་པའི་ལམ་ནས་མཐའ་དག་པར་དྲངས་ཏེ་གཞན་ལ་འདོམས་པར་ཐོགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་། བུལ་རོང་གི་དབེན་གནས་སུ་ལོ་བཅུ་གཉིས་བཞུགས་པའི་ལོ་ལྔ་རྩོད་སྒོམ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ཁོ་ན་མཛད། ལོ་བདུན་སྐལ་ལྡན་གྱི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ཉམས་ཁྲིད་ལེགས་བཤད་ཀྱི་དགའ་སྟོན་སྤེལ། ཁྱད་པར་དབུ་ཚད་ཀྱི་རིགས་ལམ་ཐམས་ཅད་དུས་ཕྱིས་ནུབ་ནས་མིང་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་ན་རང་སྟོབས་ཀྱིས་དབུ་ཚད་ཀྱི་རིག་པའི་ལམ་སྲོལ་ཕྱེ་ནས་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་མཁས་པ་ཀུན་གྱི་མགོ་བོ་ལ་བཀའ་ཕྲེང་བ་ངལ་གསོ་བགྱིས་པའི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོར་གྱུར། རྩོམ་པ་མཛད་པ་ལ། འཛམ་གླིང་མཛེས་པའི་རྒྱན་མཆོག་དཀའ་ཆེན་བཞི། རྩ་འཇུག་གཞི་གསུམ་ཐེག་ཆེན་རྒྱུད་བླ་མ། ཆོས་མངོན་མཛོད་དང་དཔལ་ལྡན་འདུས་པ་སྟེ། རྣམ་བཤད་མཛད་པའི་གཞུང་ལུགས་བཅུ་ཕྲག་གཅིག ཅེས་ན་ལྟར་ཟབ་ཆོས་མང་དུ་ལྗགས་རྩོམ་གནང་ཞིང་། གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་སློབ་མ་ཡང་། སྦྱངས་པའི་མཆོག་གྱུར་ཀུན་མཁྱེན་ཤེར་འོད་དང་། སྲས་ཀྱི་མཆོག་གྱུར་བློ་བཟང་གྲགས་པ་དང་། ལྟ་བའི་མཆོག་གྱུར་གོན་གྱོ་ཉི་མ་གྲགས། ཉམས་ལེན་མཆོག་གྱུར་ཀུན་དགའ་དཔལ་བཟང་པོ་རྩོམ་ལྡན་མཆོག་གྱུར་དཔལ་འབྱོར་ཤེས་རབ་དང་། འཆད་མཁས་མཆོག་གྱུར་བསོད་ནམས་ཤེས་རབ་དང་། རྩོད་བཟང་མཆོག་གྱུར་དར་མ་རིན་ཆེན། དེ་བཞིན་བྱང་པ་བཀའ་བཅུ་པ་དགེ་ལེགས་དཔལ་སོགས་དང་། ཕར་ཚད་ཤེས་པའི་སློབ་མ་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བ་བྱུང་ངོ་། དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱེས་བུ་འདི་ནི། དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་རེ་བཞེ་ལ་ཕེབས་པ་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ཆུ་འབྲུག་(༡༤༡༢)ལོར་དགོངས་པ་གཞན་དོན་དུ་གཤེགས་སོ།
སྔ་འགྱུར་ལྔ་
སྔ་འགྱུར་ལྔ།
བོད་ཀྱི་ལོ་ཙྰ་བ་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་སོགས་སྔ་མ་དག་གིས་བཆྒྱུར་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་ཁག་ལྔ།       འགྱུར་སྔ་ཕྱིའི(དུས་ཕྱིས་བསྒྱུར་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ཁག་བཅུ་གསུམ)སྐོར་གྱི་དཔྱད་གཞི་ལེགས་པ་ཞིག་ནི་ཇོ་ནང་ཏྰ་ར་ན་ཐའི་འཇིགས་བྱེད་ཆོས་འབྱུང་དང་།     འཇམ་དབྱངས་བཞད་པའི་འཇིགས་བྱེད་ཆོས་འབྱུང་སོགས་ན་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལྔ་བསྡུས་
ལྔ་བསྡུས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
སྔབ་རུས་བཙུགས་
སྔབ་རུས་བཙུགས།
སྔབ་རུ་ནི་རྔབ་རྭ་སྟེ་བརྡངས་་་་་་་་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལས་སྣེ་ཐོན་ཟི་
དགོན་པ་ཁག་གི་ནང་སློབ་དཔོན་དང་། དབུ་མཛད། དགེ་བསྐོས། ཕྱག་མཛོད། སྤྱི་གཉེར་སོགས་ཀྱི་ལས་འགན་སྒྲུབ་ཟིན་པའི་རིགས།
སྔ་རྒོལ་ཚར་གཅོད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་བདུན་
སྔ་རྒོལ་ཚར་གཅོད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་བདུན།
གྲུབ་བསལ་ཞུགས་པ་དང་བཅའ་བ།    དྲིས་ཀྱང་ལན་མི་འདེབས་པ།         མི་འོས་པ་དམ་བཅའ་བ།       སྐབས་སུ་མ་བབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ།       ཁས་བླངས་པའི་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་མི་དགོས་པ།         མ་སྒྲུབ་པ་མ་ངེས་པའི་གསལ་བ་བརྗོད་པ།        ཤེས་འདོད་མེད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འགོད་པའོ།     །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
ལོ་གཅིག་གི་དུས་གསུམ་
དཔྱིད། དབྱར། དགུན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
པུ་ལ་ཁེ།
པུ་ལ་ཁེ་ངམ་པེ་རེག་(Praha)ནི་ཅེ་ཁེ་ཡི་རྒྱལ་ས་རེད།
ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ་
ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ།
ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ་ཞེས་པར་གོ་དོན་གཉིས་ལས།     ༡.སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་པའི་གནས་ཚད་ལ་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཕྲག་བཅུར་གསུངས་པའི་ནང་གསེས་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ་སྟེ་རྟགས་ཙམ་འཛིན་པའི་ལེའུ་ལ་གསུངས་པ་མ་ཡིན་པར།        བོད་དུ་གླང་དར་མས་བསྟན་པ་བསྣུབས་ཏེ་རབ་བྱུང་གི་རྟགས་ཙམ་མ་གཏོགས་བསྟན་པ་དངོས་གནས་པ་མེད་པའི་དུས་ཡུན་ལོ་བརྒྱ་མ་ཟིན་ཙམ་སོང་རྗེས་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་པའི་མཇུག་ནས་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འགོ་ཚུགས་སྟེ་བྶཏན་པ་སྔ་དང་ལས་ཀྱང་དར་རྒྱས་ཆེ་བ་བྱུང་ཞིང་།    དེ་ནས་རིག་གནས་གསར་བརྗེ་མ་བྱས་བར་དུ་ལོ་ཆིག་སྟོང་ཙམ་གྱི་རིང་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་རྩ་མེད་དུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱུང་མེད་ལ།      སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་འདས་ལོ་མང་བའི་ཕྱོགས་ཕུག་ལུགས་ཀྱི་བཞེད་པ་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ད་ལྟ་ཕན་ལོ་གྲངས་ཉིས་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རེ་ལྔ་སོང་ཟིན་ནས་ལྷག་མ་ལོ་གྲངས་ཉིས་སྟོང་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལུས་ཡོད་ཅིང་།      བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འགོ་ཚུགས་སྐབས་དེ་བས་ཀྱང་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་གོ་བ་ལེན་དགོས།         ༢.ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མའི་གོ་དོན་ནི།     འཛམ་བུ་གླིང་འདིར་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་དུས་ཡུན་རིང་ཐུང་ཇི་ཙམ་གནས་པའི་གནས་ཚད་ལ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ནས་མང་ཉུང་སྣ་ཚོགས་ཤིག་གསུངས་ཡོད་པ་སྟེ།     《མདོ་སྡེ་བསྐལ་བཟང》དང《འདུལ་བ་ལུང་ཕྲན་ཚེགས》སོགས་མང་པོ་ཞིག་ལས་བསྟན་པ་ལོ་སྟོང་དུ་གནས་པར་གསུངས།          《སྙིང་རྗེ་པད་མ་དཀར་པོའི་མདོ》ལས་བསྟན་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་བཅས་པ་བསྡོམས་པའི་ལོ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱར་གནས་པར་གསུངས།     《ཟླ་བ་སྙིང་པོས་ཞུས་པའི་མདོ》ལས་བསྟན་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལོ་ཉིས་སྟོང་གནས་པར་གསུངས།       《ཆོས་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་མི་གཡོ་བར་ཐ་དད་སྣང་བའི་མདོ》ལས་བསྟན་པ་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་གནས་པར་གསུངས།        《དགྲ་བཅོམ་པ་དགའ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་རྟོགས་བརྗོད》ལས་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ལོ་ཡར་འཕེལ་གྱི་ཚེ་ལོ་དྲུག་བརྒྱ（མི་རྣམས་ཀྱི་ཆ་སྙོམས་ཚེ་ཚད་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་བར་སྡོད་པ）ཐམ་པའི་བར་དུ་གནས་པར་གསུངས་པ་བཅས་ནི་དོན་གཞན་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པའི་དྲང་དོན་ཡིན་པ་དང་།     དོན་ལ་གནས་པའི་ཕྱོགས་ནི་སློབ་དཔོན་      སེ་ནས་མཛད་པའི《འབུམ་ཊིཀ》དང་མཛད་པ་པོ་སུ་ཡིན་ལ་རྩོད་པ་ཡོད་པའི《ཡུམ་གསུམ་གནོད་འཇོམས་ཀྱི་འགྲེལ་པ》སོགས་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལོ་ལྔ་སྟོང་གི་བར་དུ་གནས་པར་བཞེད་པ་འདི་ཡིན་ཅིང་།         དེ་ཡང་ལོ་ལྔ་སྟོང་ཕྱེད་ཕྱེད་དུ་བགོས་པའི་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཕྲག་བཅུ་ཡོད་པ་ལས།        གཉིས་པར་ཕྱིར་མི་འོང་དང་།      གསུམ་པར་རྒྱུན་ཞུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བཅས་ཐོབ་པ་མང་བས་འབྲས་བུའི་ལེའུ་གསུམ་ཟེར།       དེ་ནས་ལྔ་བརྒྱ་ཕྲག་བཞི་པ་དང་།       ལྔ་པ།       དྲུག་པ་བཅས་ཀྱི་རིང་།      ཤེས་རང་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བསླབ་པ།        ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལྡན་པ་མང་དུ་བྱུང་བའི་དབང་གིས་སྒྲུབ་པའི་ལེའུ་གསུམ་ཟེར།       དེ་ནས་ལྔ་བརྒྱ་ཕྲག་བདུན་པ་དང་།       བརྒྱད་པ།       དགུ་པ་བཅས་ཀྱི་རིང་ལ།        མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དང་།       མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད།       འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་སྟོན་པ་མང་དུ་འབྱུང་བའི་དབང་གིས་ལུང་གི་ལེའུ་གསུམ་ཟེར།        དེ་ནས་ལྔ་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་པའང་ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མའི་རིང་རབ་བྱུང་གི་རྟགས་འཆང་བ་ཙམ་མ་གཏོགས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྟ་སྤྱོད་གཙང་མ་དང་ལྡན་པ་གཏན་ནས་མེད་པའི་དབང་གིས་རྟགས་ཙམ་འཛིན་པའི་ལེའུ་ཞེས་ཟེར་བ་ཡིན།        ད་ལྟ་ལྔ་བརྒྱ་ཕྲག་དྲུག་པའི་ལོ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རེ་ལྔ་ཡན་སོང་ནས་ད་དུང་ལྷག་མ་ལོ་གྲངས་ཉིས་སྟོང་བརྒྱ་དང་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལུས་ཡོད།       ཞིབ་པར་བོད་ཀྱི་སྐར་རྩིས་རིག་པའི་གཞུང་མང་ཆེ་བའི་ནང་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ནས་བཏུས།
རྗེ་བཙུན་མི་ཕམ་པའི་བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ་
རྗེ་བཙུན་མི་ཕམ་པའི་བྱམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ།
མངོན་རྟོགས་རྒྱན། རྒྱུད་བླ་མ། མདོ་སྡེའི་རྒྱན། ཆོས་ཉིད་རྣམ་འབྱེད། དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་བཅས་སོ།
ལོ་ངམ་རྟ་རྫི་
(བློན་པོ་ལོ་ངམ་མམ་རྒྱལ་ཕྲན་ལོ་ངམ་རྟ་རྫི་ཞེས་པའང་སྣང་)འདི་ཉིད་ཀྱིས་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་བཀྲོངས་པའི་སྐོར་ལ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ནང་། ལོ་ངམ་གྱིས་མཁར་མྱང་རོ་ཤམ་པོར་སྔོན་ལ་བསྐྱོད་ནས་འཐབ་གྲ་བསྒྲིགས། བཙན་པོ་ཕེབས་ནས་ཁོང་གཉིས་མྱང་རོ་ཐལ་བ་ཚལ་དུ་གཡུལ་འགྱེད་པ་ན། ལོ་ངམ་གྱིས་བ་གླང་བརྒྱ་ལ་མདུང་རྩེ་རྣོན་ཉིས་བརྒྱ་ཕྲེད་ལ་བཏགས་པ་དང་། རྒྱབ་ཏུ་ཐལ་བའི་རྐྱལ་པ་བཀལ་བ་རྣམས་བཏང་བས་གླང་རྣམས་ཕན་ཚུན་འཐབ་སྟེ་ཐལ་འཚུབ་འཕྱུར་བའི་གསེང་ནས་ལོ་ངམ་གྱིས་རྒྱུགས་ཏེ་མཆན་འོག་ནས་སྟེའུ་ཕྱུངས་ཏེ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་བཀྲོངས་ཤིང་། རེ་ཞིག་འདི་བས་རྒྱལ་ས་བཟུང་ནས་གྲི་གུམ་གྱི་སྲས་གསུམ་ཀོང་ཡུལ་དུ་སྤྱུགས་པ་དང་། ལྷ་གཅིག་ཆུང་མར་བཟུང་། ལྕམ་སྲིང་བཞི་ཡི་ཡུམ་ལ་རྟ་རྫི་བཅོལ། མཐར་རུ་ལས་སྐྱེས་ཀྱིས་འཕྲུལ་དང་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་ལོ་ངམ་བརྟུན་ནས་ལོ་ངམ་བརྟུལ་ཅེས་གསལ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་བྱས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ཀྱི་མེ་ལོང་
ལས་འབྲག་ཀྱི་རྣམ་བཞག་སྟོན་པའི་གཞུང་ཞིག
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཅེ་ཁེ།
ས་ཁམས།
ཅེ་ཁེ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ནི་ཡོ་རབ་གླིང་གི་དབུས་སུ་གནས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་ཡིན་ ལྷོ་བྱང་བར་ལ་སྤྱི་ལི་༢༧༨དང་ཤར་ནུབ་བར་ལ་སྤྱི་ལི་༤༩༣ཙམ་ཡོད་ ཅེ་ཁེ་ནི་ཡོ་རབ་གླིང་གི་འགྲིམ་འགྲུལ་དངཉོ་ཚོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཞིག་ཡིན་པར་ཕོ་ལན་དང་འཇར་མན་སོགས་རྒྱལ་ཁབ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ རྒྱལ་ས་ཁྱོན་སྡོམ་སྤྱི་ལི་གྲུ་ཞི་མ་༧༨༨༠༠ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནི་ཡོ་རབ་གླིང་གི་རྒྱ་ཁྱོན་ཨང་༢༡ཡིན་པ་
ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཞི་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཅེ་ཁེ།
མི་འབོར།
རྒྱལ་ཡོངས་ལ་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་༡༤དང་གྲོང་རྡལ་༦༠༠༠ལྷག་ མི་འབོར་ཁ་གྲངས་ནི་༡༠༢༠༠༠༠ཙམ་དང་ སྤྱི་ལོ་༢༠༠༡ལོར་ཕོ་གྲངས་༤༩༧༨༩༥༡དང་མོ་གྲངས་༥༢༤༥༤༡ཡོད་པར་གསལ་
ལས་འཕྲོ་
ཚེ་སྔོན་མའི་ལས་ཀྱིས་འབྲེལ་བའམ། ལས་ཀྱི་མཇུག་མ་ལུས་པའི་འཕྲོ་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལྷ་ལ་གསང་བུ་འདྲེན་
རང་གི་དད་པ་བྱེད་ཡུལ་གྱི་ལྷ་ལ་ཟས་ཀྱི་ཙུད་འདྲེན་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཁྲིད་གཉེར་
རབ་བྱུང་དང་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཞུ་བར་ཡོང་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་དང་། ཆོས་ཞུ་བར་ཡོང་མཁན་ཚོའི་ཟུར་ཁྲིད་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
གཙོ་ངོས་
བེ་རི་འཇིགས་མེད་ཀྱི་སྙན་རྩོམ་དེབ་ཕྲེང་བཞི་པ། ཚོར་བའི་རླབས་རིས། </ul>
ལྷ་ལས་ཕུལ་བྱུང་གི་བསྟོད་འགྲེལ་
འགྲེལ་པ་འདི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཤེས་རབ་གོ་ཆས་མཛད་པ་ཡིན་ཅིང།འདིའི་རྩ་བ་《ལྷ་ལས་ཕུལ་བྱུང་གི་བསྟོད་པ》ནི། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་བདེ་བྱེད་བདག་པོ་ཞེས་ཐོག་མར་མུ་སྟེགས་པ་ཡིན་ཀྱང་རྗེས་སུ་ནང་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་པ་ཞིག་གིས་མཛད་པ་ཡིན། རྩ་འགྲེལ་གཉིས་ཀ་སྡེ་དགེ་བསྟན་འགྱུར་བསྟོད་ཚོགས་ནང་དུ་བཞུགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་བཙུན་མི་ལ་རས་པ་
རྗེ་བཙུན་མི་ལ་རས་པ།
མར་པའི་སློབ་མ་ཀ་ཆེན་བཞི་པའི་ཡ་གྱལ་བྱང་གི་ཀ་ཆེན། རྗེ་འདི་ཉིད་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ལྕགས་འབྲུག（༡༠༤༠）ལོར་ཡབ་མི་ལ་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་དང་ཡུམ་མྱང་ཚ་དཀར་རྒྱན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་མང་ཡུལ་གུང་ཐང་གི་སྐྱ་རྔ་རྩ་རུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་ཆུང་ངུའི་སྐབས་མཚན་ལ་ཐོས་པ་དགའ་ཞེས་ཞུ། ཁོང་སྐུ་བལྟམས་ནས་ཡུན་རིང་མ་སོང་བར་ཡབ་སྐུ་གཤེགས་པས་ཨ་ཁུ་དང་ཨ་ནེས་སྡུག་པོ་ཚད་མེས་བཏང་། དེ་རྗེས་ཡུམ་གྱི་བཀའ་བཞིན་མཐུ་བསླབས་ནས་འཁོན་གླན་པར་མི་མང་པོ་བསད། སླད་ནས་སྡིག་པ་ལ་འགྱོད་དེ་ཆོས་བྱེད་པར་ས་རྟ（༡༠༧༨）ལོར་ལྷོ་བྲག་ཏུ་ཕེབས་ཏེ་མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་ཀྱི་བློས་གྲོས་དང་མཇལ། མར་པས་མི་ལར་འདི་རྐོས་ཤིག་གསུངས་པ་ལྟར་བཀའ་ཐོག་མ་བསྒྲུབས། སྐྱེམས་ཆང་གནང་བ་གཙང་མར་བཞེས་པས་གདམས་ངག་གི་སྣོད་དུ་དགོངས་ནས་རྗེས་སུ་བཟུང། སྡིག་སྒྲིབ་སྦྱོང་བའི་སླད་དུ་སྐུ་མཁར་ཟླུམ་པོ། སོག་ཀ། ཟླ་གམ། གྲུ་གསུམ་རྣམས་རྩིག་བཅུག་པ་སླར་ཡང་བཤིག མཐར་སྲས་མཁར་དགུ་ཐོག་ཅེས་སུ་གྲགས་གྲུ་བཞི་དགུ་ཐོག་རྩེ་མོ་རིན་པོ་ཆེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་རྩིགས་གསུངས་ནས་མདོ་ཁྱམས་དབུ་རྩེ་དང་བཅས་པ་བརྩིགས་པར་མཛད། གཞན་ཡང་དབང་གྲལ་ནས་ལན་མང་བཏོན་པ་སོགས་ཡིད་ཆད་ཆེན་པོ་བདུན་གྱིས་སྒྲིབ་པ་སྦྱངས་ཏེ་བླ་མ་མར་པའི་དྲུང་དུ་ལོ་དྲུག་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཙམ་བཞུགས་ནས་དཀའ་བ་ཚད་མེད་སྤྱད་མཐར་དབང་དང་གདམས་ངག་རྫོགས་པར་བཞེས། ལྷ་དང་བླ་མས་གསང་མཚན་བཞད་པའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བཏགས་པར་གྲགས། བླ་མའི་སྐུ་མདུན་ནས་ཞལ་བྲལ་ཁར། བླ་མས། ཁྱོད་ལ་བྱིན་དང་གཞན་ལ་བྱིན། གལ་ཏེ་སྲང་ལ་བཅལ་ཡོད་ན། སུམ་འགྱུར་བས་ཀྱང་མི་ལྷག་རི། ཞེས་འཁོད་པའི་ཤོག་དྲིལ་ཐམ་ག་བརྒྱབ་པ་ཞིག་གནང་སྟེ་སྡུག་ཐུག་པའི་དུས་འདིར་ལྟོས། དེ་བར་མ་ལྟ་གསུངས་ནས་བསྟན་པ་གཏད། ཆོས་ལ་ཞེས་པའི་བར་སྐྱེལ་ཐུང་མཛད་དེ་སྤྱི་བོར་ཕྱག་བཞག་ནས་སྨོན་ལམ་དང་གནས་དང་རྒྱུད་འཛིན་ལ་སོགས་པའི་མ་འོངས་ལུང་བསྟན་དུ་མ་མཛད། དགུང་ལོ་ཞེ་ལྔ་པ་ཤིང་བྱི་(༡༠༨༤)ལོར་སྟོད་ཕྱོགས་སྐྱིད་གྲོང་དང་གཉའ་ནང་ཁུལ་དུ་ཕིབས་ཤིང་སྒྲུབ་པའི་དམ་བཅའ་མཛད་དེ་ལོ་དགུའི་རིང་ན་བཟའ་རས་ཀྱང་དང་ཟས་ཟྭ་ཚོད་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་སོགས་དཀའ་སྤྱད་དྲག་པོས་བསྒོམས་པས་སྐུ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ། དེ་ནས་ཕྱོགས་གཞན་དུ་འབྱོན་བཞུད་འཛད་དེ་སྣོད་དུ་རུང་བའི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་གསང་སྔགས་ཀྱི་གདམས་པ་ཅི་རིགས་གནང་བ་སོགས་སྙན་པའི་གྲགས་པ་ས་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་། སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྲོལ་བཙུགས། ཉམས་མགུར་མང་དུ་བརྩམས་གཤིས་རྗེས་རབས་པས《རྗེ་བརྩུན་མི་ལ་རས་པའི་རྣམ་ཐར་རྒྱས་པར་ཕྱེ་བ་མགུར་འབུམ》ཞེས་བྱ་བར་བསྒྲིགས། མཐར་ཐུགས་ཀྱི་སྲས་མཆོག་རྗེ་སྒམ་པོ་བ་ལ་བསྟན་པ་གཏད་དེ་དགུང་ལོ་གྱ་བཞི་པ་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ཆུ་ཡོས(༡༡༢༣)ལོར་སྐུ་གཤེགས། སློབ་མའི་མཆོག་ནི་རྗེ་སྒམ་པོ་བ་དང་། རས་ཆུང་པ། དེ་བཞིན་འབྲི་སྒམ་རས་པ། སེ་བན་རས་པ། རས་པ་ཞི་བ་འོད། ངན་རྫོང་རས་པ། བདེ་བ་སྐྱོང་། ར་རྫི་རས་པ་སྟེ་རས་པ་མཆེད་བརྒྱད། སྟོན་པ་དྲུག། རས་མ་བཅུ་གཉིས།གྲུབ་ཐོབ་མ་དྲུག་སོགས་བགྲངས་ཀྱིས་མི་ལང་ངོ་། རྣམ་ཐར་ལོ་རྒྱུས་རྒྱས་པ་ཡོངས་གྲགས་ན་གཙང་སྨྱོན་ཧེ་རུ་ཀ་སངས་རྒྱས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་རབ་བྱུང་རྒྱས་པའི་ཤིང་ཡོས(༡༤༩༥)ལོར་བརྩམས་པ་དང་། ཡང་རི་བོ་ཆེ་ཆོས་རྗེ་མི་གཡོ་མགོན་པོའི་སློབ་མ་རྟ་ཚག་པ་ཚེ་དབང་། རྒྱལ་གྱིས་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་མེ་ཡོས(༡༤༤༧)ལོར་བརྩམས་པའི་ལྷོ་རོང་ཚོས་འབྱུང་ཐུབ་བསྟན་གསལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་མང་ཙམ་འདུག་པས་དེ་དག་ཏུ་གཟིགས་པར་ཞུ།
ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་
ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནི་རང་དབང་གི་རིག་གནས་ཀུན་བཏུས་དཔེ་མཛོད་ཅིག་ཡིན་ལ་འདི་རུ་མི་སུས་ཀྱང་རྩོམ་སྒྲིག་ཆོག གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་བོད་ཡིག་མཁྱེན་ན་ལམ་སེང་རྩོམ་ཡིག་སྤེལ་ཆོག་མ་ཟད་ནང་དུ་ཉར་ཟིན་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཐམས་ཅད་བོད་ཡིག་གཉེར་མཁན་ཚང་མར་ཕན་པས་ཝེ་ཁེ་བོད་འགྱུར་མའི་ནང་དུ་ཧུར་བརྩོན་གྱིས་རྩོམ་ཡིག་ཁ་སྣོན་མཛོད་དང་ལས་འདིས་བོད་ཡིག་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་དུ་གཏོང་བར་ཧ་ཅང་དགེ་མཚན་མཆིས་སོ། ། ཝེ་ཁེ་རིག་མཛོད་ནི་ཚིག་མཛོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མངོན་པར་ཕྱུག་པའི་གཟབ་ནན་གྱི་དྲྭ་ཚུགས་ཤིག་ཡིན་ཕྱིར་གནས་འདིར་ཅི་དགར་དུ་མི་སྒེར་གྱི་རྩོམ་ཡིག་ཐ་ཐོར་དང་རང་སྣང་གང་ཤར་གྱི་སྙན་ངག་ལ་སོགས་པ་མི་སྤེལ་བར་མཁྱེན། རྩོམ་ཡིག་ཅི་ལྟར་སྤེལ་བར་རྨོངས་ན་བྱིས་པ་ཁང་དུ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོད་བགམ་གྱིས་དང་། འདིར་གང་འདོད་དུ་ཚོད་ལྟ་བྱེད་ཆོག་ལ་དང་གཞན་རྣམས་ལ་དེ་ལྟར་མི་བྱེད་པར་མཁྱེན།ཡིག་གཟུགས་ཆུང་བའི་གནད་དོན་སེལ་བར་ཐོག་མར་རྩིས་ཐོ་བཀོད་རྗེས་ནང་དུ་ཡིག་གཟུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བྱེད་ཀྱི་codeབཞག་ནས་ཡིག་གཟུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་ཐུབ། དེ་ལས་འདས་པའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ན་ རོགས་རམ་ས་བཅད་ལ་གཟིགས་ཤོག གསལ་བརྡ། 1.རྩོམ་ཡིག་བསྐྲུན་པའི་སྐབས་སུ་ཁ་བྱང་གི་མཐའ་ལ་ཚེག་བཞག་སྟེ་འཐུས་པར་བྱས་ན་ལེགས་པར་འདོད་དེ། རྩོམ་ཡིག་ཅིག་གི་ནང་གི་ཐ་སྙད་ལ་འགྲེལ་པ་རྒྱག་དུས་ཚིག་གི་མཐའ་ལ་མ་གཏོགས་ཤད་མི་འབྱུང་བས། བར་གྱི་ཐ་སྙད་དེ་ཚོར་སྦྲེལ་དུས་ཚེག་མ་གཏོགས་མེད་པར་བརྟེན། ཐ་སྙད་ཀུན་འཚོལ་བདེ་ཕྱིར་ཚེག་གིས་ཤད་ཀྱི་གོ་ཆོད་པར་བྱས་ན་འགྲིག་སྙམ། ནོར་འཁྲུལ་གྱི་དཔེར་བརྗོད། ལྷ་ས།'ཡང་དག་པའི་དཔེར་བརྗོད། ལྷ་ས་གོང་ལྟར་རྩོམ་ཡིག་བསྐྲུན་པར་སྙིང་ནས་བསྐུལ། 2.རྩོམ་ཡིག་དང་ཡི་གེའི་ནང་བེད་སྤྱོད་པའི་ཨང་གི་ཚང་མ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཨང་ཀི་ཐོག་ནས་བེད་སྤྱད་ན། མིག་སྔར་ལྟ་བདེ་ཞིང་དྲ་ངོས་སྤྱིའི་གྲལ་སྟར་སྒྲིག་པོ་ལའང་ཕན། དཔེར་བརྗོད། ༡༩༨༠མིན་པར། 1980
ལྷ་ས་ནང་སྒང་
འདི་ནི་མེ་སྤྲེལ་（༡༩༥༦）ལོར་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་དབུ་བརྙེས་ནས་ལས་ཁུངས་སོ་སོའི་རུམ་པ་ཁག་གི་ལས་བྱེད་མི་སྣ་གཞུང་བླ་ཁམས་གསུམ་དང་། བོད་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་བཅས་ཕྱོགས་བཞི་ནས་མི་གྲངས་ཆ་གསེས་ཀྱིས་བསྐོ་གཏོང་གནང་བ་བཞིན་བླ་བྲང་ཁོངས་ནས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ལས་དོན་ནང་བཞུགས་མི་ཛ་སག་ལྷ་སྨོན་ཡེ་ཤེས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་གཙོས་པའི་ཞབའ་འབྲིང་སེར་སྐྱ་ལྔ་བཅུ་སྐོར་ལྷ་སར་རྒྱུན་བཞུགས་གནང་དགོས་པརབརྟེན་བྱེས་བཞུགས་ནང་སྒང་ཡིག་ཚང་དང་བཅས་པ་གསར་དུ་བཙུགས་ཤིང། ལྷ་ས་ནང་སྒང་གི་གཙོ་འགན་ཛ་སག་ལྷ་སྨོན་གྱིས་གནང་ཐོག གལ་ཆེའི་ཚོགས་གྲོས་གནང་རྒྱུ་སོགས་མཉམ་སྡེབ་འགོ་ཁྲིད་གྲས་ཀའི་ཁོངས་སུ་ཏཱ་བླ་མ་གཅིག་དང། ཐའི་ཇི་གཅིག་རིམ་བཞི་གསུམ། བླ་སྤྲུལ་གཅིག་བཅས་ཡོད། ལྷ་ས་ནང་སྒང་གི་གཙོ་བོའི་ལས་འགན་ནི། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་གྲ་སྒྲིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ལས་དོན་ནང་ཞུགས་མཁན་བླ་ཁོངས་མི་སྣ་རྣམས་ལ་ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་འོག་འགན་བབ་ལས་དོན་ཁག་ལེགས་འགྲུབ་ཡོང་བ་དང། རྒྱ་བོད་གཞུང་བླ་ཁམས་གསུམ་དང་བཅས་པའི་མཐུན་སྒྲིལ་ཡག་པོ་ཡོང་བ་བྱས་ཏེ་བླ་བྲང་གི་མཚན་ལ་ཤས་གཞི་མི་འབྱུང་བའི་བསྐུལ་འདེད་སློབ་གཅུན་བྱ་རྒྱུ་དང། བོད་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ལ་འབྲེལ་གཏུགས་ཞུས་ཏེ་གཞིས་བྱེས་ཀྱི་ལས་དོན་གནས་ཚུལ་གང་ཅིའི་སྐོར་དགོངས་བསྐོར་དང་། རེ་འདུན་བསམ་འཆར་བརྗེ་རེས་སོགས་ཞུ་རྒྱུ། བཀའ་ཤག་ལ་གཞུང་བླའི་དབར་གྱི་གནད་དོན་གང་ཅིའི་གྲོས་མོལ་དང་མཐུན་ལམ་འབྲེལ་བ་ཞུ་རྒྱུ། རྩེ་སྤྱི་འདོམས་ལས་ཁུངས་ལ་ཡིག་ཐོག་ནས་ལས་དོན་སྙན་སེང་ཞུ་རྒྱུ། གཞིས་ཡོད་ནང་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་དང་རྒྱུན་དུ་གནས་ཚུལ་དང་བསམ་འཆར་སྤེལ་རེས་བྱ་རྒྱུ་སོགས་རེད། ལྷ་ས་ནང་སྒང་ཡིག་ཚང་ལ་གཙོ་འགན་འཁུར་མི་རིམ་པ་ལྔ་པའི་མགྲོན་གཉེར་གཅིག་དང།དྲུང་ཡིག་གཅིག ཡིག་འབྲི་ལས་བྱ་ཞབས་སྡོད་པ་གསུམ། གཉེར་པ་གཅིག མ་ཆེན་དང། ཡིག་སྐྱེལ་སོགས་མི་བདུན་བཅས་ཡོད་པ་དང། དེས་ནང་སྒང་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་བཀའ་བཀོད་འོག་ལྷ་ས་ནང་སྒང་གི་བཀའ་ཡིག་དང། གཤམ་གྱི་སྙན་ཞུ་ལན་འབུལ་དང། བཀའ་བསྒྱུར་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་ལས་འགན་འཁུར་སྒྲུབ་ཞུ་དགོས་པ་རེད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ལྔ་པ་གཡག་སྡེ་བློ་གྲོས་ཆོས་སྐྱོང་
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ལྔ་པ་གཡག་སྡེ་བློ་གྲོས་ཆོས་སྐྱོང་ནི། རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ས་སྦྲུལ་ ༡༣༨༩ ལོར་གཙང་གཡག་སྡེར་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་གཙང་གི་ཆོས་ལུང་ཚོགས་པར་སྟོད་འདུལ་ལུགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང༌། ན་སོན་པ་དང་དབུས་སུ་ཕེབས་ཏེ། སྦལ་ཏི་ཆེན་པོའི་གདན་ས་སྐྱོ་མོ་ལུང་གི་གདན་རབས་བཞི་པ་དབོན་ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོའི་དྲུང་ནས་འདུལ་བ་སུམ་བརྒྱ་པ་དང༌། ལས་བརྒྱ་བ། མདོ་རྩ་བ། ལུང་གཞི་སོགས་དང༌། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་རྩ་འགྲེལ་དང་མཛོད་རྩ་འགྲེལ་སོགས་མངོན་པ་གོང་འོག་ལ་གསནཔཎ་ཆེན་འདུལ་བའུ་ཆོས་འབྱུང་༤༡། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་དང༌། རྒྱལ་ཚབ་ཆོས་རྗེ་ཟུང་དང་ལྷག་པར་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡུན་རིང་དུ་བསྟེན་ནས། འདུལ་མངོན་དང་ཡང་དགོས་དབུ་ཕར་གྱི་གཞུང་གིས་མཚོན། མདོར་ན་མདོ་སྔགས་གཞུང་ལུགས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ལ་གཞན་དྲིང་མེད་པའི་མཁས་པ་བསླབ། དགའ་ལྡན་དུ་དགེ་བསྐོས་མཛད་ནས་དགེ་འདུན་གྱི་སྐུ་སྤྱོད་དང་ཆོས་ཚོགས་རྩོད་གྲྭ་ཤིན་ཏུ་འཕེལ་བར་མཛད། རྗེ་འདིར་དགེ་བསྐོས་སྐབས་ཀྱི་ལྕག་རྒྱུག་དགའ་ལྡན་རྡོ་ཁང་དུ་ཡོད་པས་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་རྡོ་ཁང་ནས་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲིར་ཕེབས་མཁན་དུ་མ་བྱུང་བ་སྣང༌། རྗེའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་ནས་གཡག་སྡེ་པ་འདི་ཉིད་ཁོ་ན་མཁས་བཙུན་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་བཟང་བ་ལ་བརྟེན་ནས། ཆོས་རྗེ་ཞ་ལུ་བའི་རྗེས་སུ་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་ལ་ཉེ་བ་ན། རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྗེ་བླ་མའི་གསེར་ཁྲིར་བཞུགས་པ་མ་འདོད་ནས་མཚན་མོར་བྲོས་ནས་བྱོན་པ་ན། དམ་ཅན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་འཕྲུལ་གྱིས་ཞབས་བསྙུངས་ནས་ཕེབས་མ་ཐུབ་པས། ཕྱིས་གདན་དྲངས་ཏེ་ཆོས་རྗེ་ཞ་ལུ་བ་ཁྲི་ལས་འཕོས་མཚམས། དགུང་ལོ་རེ་གཉིས་པ་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་ལྕགས་རྟ་༡༤༥༠ལོར་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲིར་ཞབས་སོར་འཁོད་དེ་མི་ལོ་ཧྲིལ་པོ་བཅུ་གསུམ་རིང་དགའ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ། ལམ་རིམ་ཆེ་ཆུང་དང༌། བླ་མ་ལྔ་བཅུ་པ། རྩ་ལྟུང་རྣམ་བཤད་ཆེ་ཆུང༌། རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུད་རྟོགས་བདུན་དང་རྟོགས་པ་གསུམ་པ། རྭ་ལོའི་ཤོག་དྲིལ་གསུམ། དུས་འཁོར། འཇིགས་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས། བརྟག་གཉིས་ཊིཀྐ། འདོད་འཇོ། རྒྱུད་བླ་མ་སོགས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར། དགའ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ་གསར་མ་ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་གནང༌། དགུང་ལོ་དོན་ལྔ་པ་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་ཆུ་ལུག་༡༤༦༣ལོར་ཁྲི་ལས་ཟུར་ནས་ལོ་དེའི་བོད་ཟླ་དགུ་པའི་ཚེས་ལྔ་ལ་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ། ཞེས་བཀའ་གདན་ཆོས་འབྱུང་ཡིད་ཀྱི་མཛེས་རྒྱན་དུ་གསུངས་ཤིང༌། གཞན་དུ་ཀུན་སྤངས་མཛད་ནས་ལོ་གསུམ་བཞུགས་པའི་རྗེས་དགུང་ལོ་དོན་བདུན་པ་མེ་ཁྱི་ ༡༤༦༦ ལོར་སྐུ་གཤེགས་པར་བཤད། གདུང་རྟེན་དངུལ་གྱི་མཆོད་སྡོང་དགའ་ལྡན་དུ་རྗེའི་གསེར་སྡོང་ཁང་ན་བཞུགས། རྗེ་འདིས་རྩོམ་པའི་ལེགས་བཤད་ནི། མཁས་གྲུབ་ཆོས་རྗེའི་འཇིགས་བྱེད་བསྐྱེད་རིམ་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་འཕྲོ་དང༌། དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་དེ་ཉིད་སྣང་བའི་འཕྲོ་སོགས་རྩོམ་པ་མཛད་སྣང༌། དགའ་ལྡན་དུ་མཆོད་ཁང་གསར་མ་བཏབ་པ་དང༌། སྟོན་པའི་གསེར་སྐུ་ཆེན་མོ་དང་དངུལ་གདུང་ཆེན་པོ་གཅིག་གསར་བཞེངས་མཛད་པས་མཚོན་བཤད་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱིས་དགའ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ་འཕྲིན་ལས་བཟང་པོ་འཕེལ་བ་བྱུང་སྣང༌། གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་སློབ་མ་ཡང༌། ཞང་ཞུང་ཆོས་དབང་གྲགས་པ་དང༌། རྒྱུད་ཆེན་འཇམ་དབྱངས་དགེ་འདུན་འཕེལ། དགའ་ལྡན་ཁྲི་རབས་བརྒྱད་པ་རྗེ་སྨོན་ལམ་དཔལ་བ། ཆབ་མདོ་འཕགས་པ་ལྷ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ། གྲུབ་ཆེན་ཆོས་གྲགས་པ། འཇམ་དབྱངས་གཞོན་ནུ། མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བྱུང༌། །འདི་ཉིད་མི་ལི་སྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་ཡིན་ཞིང༌། འདིའི་སྐུ་རབས་ཕྱི་མ་མི་ལི་སྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ། གསུམ་པ་མི་ལི་སྐྱབས་མགོན་འཇམ་དབྱངས་བཟང་པོ། བཞི་པ་མི་ལི་སྐྱབས་མགོན་ངག་དབང་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། ལྔ་པ་མི་ལི་ངག་དབང་ཕུན་ཚོགས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། དྲུག་པ་མི་ལི་ངག་དབང་དཔལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་རིམ་པར་བྱོན་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །
ལས་དཀར་
ལས་དཀར་པོ་ཞེས་པ་དགེ་བའི་ལས་དང་། ལས་ནག་པོ་ཞེས་པ་མི་དགེ་བ་དང་སྡིག་པའི་ལས་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
TED
technology, entertainment, design ལག་རྩལ། རྩེད་འཇོ། ཇུས་འགོད།
TED
TED(technology, entertainment, designཡི་ཨིན་ཡིག་གི་སྐུང་ཡིག་སྟེ། ལག་རྩལ། རྩེད་འཇོ། ཇུས་འགོད་ཀྱི་དོན་ཡིན།)ནི་ཨ་རིའི་ཁེ་ཕན་མི་གཉེར་བའི་སྒེར་གྱི་ལས་ཁུངས་ཤིག་ཡིན་ལ། རྩ་འཛུགས་འདི་གའིTEDཚོགས་ཆེན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མིང་དུ་ཐོགས་པ་རེད། འདུ་ཚོགས་འདིའི་དགོངས་དོན་ནི“བསམ་བློའི་མཐུ་ཡིས་འཇིག་རྟེན་བསྒྱུར”བྱ་བ་དེ་ག་ཡིན། TEDནི1984ལོར་ཚུགས། འཛུགས་མཁན(Richard Saul Wurman)ཡིན། 2002ལོ་ནས་བཟུང་། Chris AndersonགྱིསTEDགྱི་གཙོ་འགན་བཞེས་ཏེ། མྱུ་གུ་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པ(The Sapling Foundation)བཙུགས་པ་མ་ཟད། TEDཚོགས་ཆེན་ཡང་བསྐོངས།  ལོ་རེའི་ཟླ3པར།  TEDཚོགས་ཆེན་གྱིས་ཨ་རི་ནས་ཚན་རིག་དང་ལག་རྩལ། རྩོམ་རིག རོལ་དབྱངས་སོགས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་སྐྱེས་ཆེན་གང་མང་ཞིག་གདན་ཞུ་བགྱིས་ཏེ། ཁོང་ཚོའི་ལག་རྩལ་དང་སྤྱི་ཚོགས། མིའི་བསམ་གཞིགས་དང་འཚོལ་ཞིབ་སྐོར་གྱི་ལྟ་དགོངས་ཚན་ཁ་མ་ཉམས་དག་ཀུན་གྱི་བདུད་རྩིར་འཇོ་བར་བྱེད། TEDགཏམ་བཤད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ནི། ལྟ་བ་དམིགས་སུ་ཐོན་པ། ཁ་རི་ཐུག་གིས་བརྗོད་བྱར་འཇུག་པ། རྣམ་གྲངས་མང་བ། དགོངས་ཚུལ་གསར་པ་ཡིན་པ་བཅས་སོ། །
ལོ་རྒྱུས།
TEDནི1984ལོར(Richard Saul Wurman)གྱིས་གསར་དུ་བཙུགས། 1990ལོ་ནས་བཟུང་ཨ་རིའི་ཁ་ལེ་ཧྥོར་ཉི་ཡའི་གྲོང་ཁྱེར་མོན་ཐི་རེར་ལོ་རེར་ཐེངས་རེ་བསྡུས་ཤིང་། དེང་སང་འཛམ་གླིང་གི་གྲོང་ཁྱེར་གཞན་ནས་ཀྱང་ལོ་ཕྱེད་ལ་ཐེངས་རེ་སྤེལ་བཞིན་ཡོད། ཁོ་ཅག་གིས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་བསམ་བློའི་དེད་དཔོན་དང་ཕྱག་ལེན་ལ་མཁས་པ་དག་གདན་དྲངས་ཏེ་ཁོང་ཅག་གི་བྱ་གཞག་སྐོར་གསུང་དུ་འཇུག་གི་ཡོད། “TED”སྟེ“ལག་རྩལ”“རྩེད་འཇོ”“ཇུས་འགོད”དེ་ཐ་སྙད་གསུམ་གྱི་མིང་མགོས་གྲུབ་ཅིང་། རྒྱ་ཆེ་བའི་ཁྱབ་ཁོངས་འདི་གསུམ་གྱིས་འུ་ཅག་གི་མ་འོངས་པ་བསྐྲུན་ཅིང་སྐྲུན་བཞིན་ཡོད།
དོན་དངོས་ཐོག་ནས་འདུ་ཚོགས་འདིར་གླེང་བྱའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱང་རྒྱ་ཇེ་ཆེ་སྟེ་འདིའི་ཁོངས་སུ་ཕལ་ཆེར་ལྟ་བ་མ་འདུས་པ་མེད་ལ། ཚོགས་ཞུགས་གཟིགས་མཁན་ཡང་ཁེ་ལས་ཀྱིCEOདང་། ཚན་རིག་པ། གསར་གཏོད་པ། དགེ་ལས་པ་སོགས་ཏེ་གཏམ་བཤད་པ་དག་དང་ཨ་མཉམ་ཆ་མཉམ་ལྟ་བུ་ཡོད། ཁུ་ལིན་ཐོན། (Clinton) པེལ་ཀེ་ཚི། (Bill Gates) ཨིན་ཇིའི་སྲོག་ཆགས་རིག་པ་བ་ཇན་གྷོ་ཌོལ (Jane Goodall) ཨ་རིའི་བཟོ་སྐྲུན་འཆར་འགོད་མཁན་པོ(FrankOwenGehry)། གཞས་པ་ཕོལ་སེ་མོན(Paul Simon)། ཝིར་རྗིན་ཚོང་རྟགས་གསར་འཛུགས་མཁན་རི་ཆར་ཌི་བྷི་རན་སོན(Richard Branson)སོགས་དེ་སྔོན་གདན་ཞུའི་སྐུ་མགྲོན་དུ་ཕེབས་མྱོང་།
2006ལོ་ནས་བཟུང་། TEDགཏམ་བཤད་ཀྱི་བརྙན་ཟློས་དག་དྲ་ཐོག་ཏུ་འཇོག་མགོ་བརྩམས་ཤིང་། 2010ལོའི་ཟླ4པར། TEDགཞུང་ཕྱོགས་དྲ་བར་བསྡུས་པའིTEDགཏམ་བཤད་བརྙན་ཟློས་ཀྱི་གྲངས650ལ་སླེབས།
TEDངོ་སྤྲོད་དང་བོད་འགྱུར་ལས་གཞི།
ད་རེས་སློབ་སྐབས་འདིར་བོད་བརྙན་གྱི་ལས་གཞི་དག་ལས་ཆེ་ཤོས་གཅིག་ནི“TEDབོད་འགྱུར་ལས་གཞི”འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། TEDམུ་འབྲེལ་གྱི་གཏམ་བཤད་ཀྱི་དགེ་མཚན་ཕལ་ཆེར་གོང་གི་ངོ་སྤྲོད་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། འདི་བོད་འགྱུར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་གཅིག་ནི་རང་རེའི་བོད་སྐད་སྨྲ་བ་རྣམས་དང་འཛམ་གླིང་གི་ཆེད་མཁས་རྣམས་འཕྲད་སའི་སྟེགས་བུ་ཞིག་འདོན་སྤྲོད་བྱ་ཆེད་དང་། འཛམ་གླིང་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་འོ་སྐོལ་ཚོས་ཀྱང་དུས་ཐོག་ཏུ་མྱོང་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ཡིན། གཉིས་པ་ནི། དེ་སྔོན་ངེད་ཅག་གིས་གློག་བརྙན་བརྙན་ཡིག་ཇི་སྙེད་ཅིག་བསྒྱུར་ཡང་བརྙན་ཟློས་ཀྱི་བོངས་ཚད་ཆེ་དྲགས་པས་ཡར་དྲ་བར་བཞག་ནས་ཀུན་གྱི་གཟིགས་མོར་འགྲེམ་དཀའ་བས། བོངས་ཆུང་ལ་ཀུན་གྱི་བློ་སྒོ་འབྱེད་ཐུབ་པ། དྲ་བར་འཇོག་སླ་བའི་བརྙན་ཟློས་ཤིག་འཇོག་ཐུབ་ན་ཅི་མ་རུང་སྙམ་ནས་ཚོགས་མི་དག་གིས་གྲོས་བྱས་མཐར། TEDབོད་འགྱུར་བྱ་རྒྱུར་འཆམ་སྟེ་ཐག་གིས་བཅད་པ་ཡིན།
དེ་སྔོན་དྲ་བ་ལསTEDབོད་འགྱུར་ལས་གཞི་ཞེས་བརྩམས་ཆོས་གཅིག་བསྒྱུར་པ་མཐོང་ནའང་། ཕལ་ཆེར་མི་ཚེགས་ལས་ཚེགས་ཀྱིས་མ་ལྕོགས་པར་བསྐྱུར་བཞག་པ་འདྲ། དེ་བས་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་བོད་འགྱུར་ལས་གཞི་འདི་རང་རེའི་ད་ལྟའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་ཁོར་ཡུག་ལ་མཁོ་ཆེ་བར་མཐོང་ནས། ལས་གཞིར་ཚན་ཁག་ཆེད་བཙུགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་མགོ་བརྩམས་པ་ཡིན་ལ། TEDལས་གཏམ་བཤད་ཧྲག་འདེམས་བྱས་ཐོག ལས་མི་རེས་གཟའ་འཁོར་གཉིས་རེར་བརྩམས་ཆོས་གཅིག་རེ་བསྒྱུར་རྒྱུ་བྱས་ཡོད།
ལས་གཞིའི་འགན་འཛིན་པ། ཟླ་བ་དགྲ་འདུལ། ཀུན་སྐྱིད།
ལས་གཞིའི་མི་སྣ་དགུ
ལས་གཞི་འདིར་འཇུག་འདོད་ན། འདི་རུ་ཡི་གེ་བྲིས་ཆོག http://www.bosubtitle.com/reading/20121014177.html
TEDགཞུང་ཕྱོགས་དྲ་བ།
རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་གསུམ་
རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་གསུམ།
རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། མཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པའོ།
ལོ་ཆུ་ལམ་ལྷོངས་
སྟོན་ཐོག་དང་ཆར་ཆུ་དུས་ཐོག་ཏུ་འཕྲོད་པོ་བྱུང་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་མཛད་ཆེན་བཞི་
རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་མཛད་ཆེན་བཞི།
དགའ་ལྡན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲུབ་མཆོདརྫིང་ཕྱིའི་བྱམས་པ་ཞིག་གསོས། ལྷ་སར་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་བཙུགསཔ། གཉལ་གྱི་ལུང་རྭ་ཆེན་མོའོ།
ལན་གློན་
དྲི་ལན་འདེབས་པའམ་བཟང་ངན་གྱི་ལན་སློག་པའི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ཁ་ཚར་
ཆར་འབེབས། སད་སྲུང་། རྐུན་ཇག གཅན་གཟན་སོགས་ཀྱི་གནོད་པ་སྲུང་བ། མི་དང་མི་མ་ཡིན་དབང་དུ་བསྡུ་བ་སོགས་ལས་སྦྱོར་སྣ་ཚོགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་གོས་
རང་རང་སོ་སོའི་ལས་གནས་དང་གོ་གནས་གང་ཡིན་གྱི་རིམ་པ་དང་མཐུན་པའི་གོས།
ལས་བྱེད་ནང་མ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཁོ་ཕེན་ཧ་ཀེན།
ཁོ་ཕེན་ཧ་ཀེན་(København)ནི་དན་མྲག་ཡི་རྒྱལ་ས་རེད།
གེ་རེན་ལ
གེ་རེན་ལ
ཧྥིན་ལན།
ཧྥིན་ལན
ཧེལ་སིན་ཀི།
ཧེལ་སིན་ཀི།ཧིར་ཤིན་ཅི'''(Helsinki)ནི་ཧྥིན་ལན་ཡི་རྒྱལ་ས་རེད།
ལན་གཅིག་བཟླས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཟུང་ལྡན་དྲུག
ཀུན་ཏུ་གཟུང་ལྡན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་གསེས་ལན་གཅིག་བཟླས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཟུང་ལྡན་དྲུགནི། ༡.ཚིགས་བཅད་ཀྱི་ཚིག་རྐང་དང་པོ་གསུམ་པར་བཟླས་པ། ༢.ཚིག་རྐང་དང་པོ་བཞི་པར་བཟླས་པ། ༣.ཚིག་རྐང་དང་པོ་གཉིས་པར་བཟླས་པ། ༤.ཚིག་རྐང་གཉིས་པ་གསུམ་པར་བཟླད་པ། ༥.ཚིག་རྐང་གཉིས་པ་བཞི་པར་བཟླས་པ། ༦.ཚིག་རྐང་གསུམ་པ་བཞི་པར་བཟླས་པ་སྟེ་དྲུག་གོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་བཙུན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ་
རྗེ་བཙུན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ།
མཚན་གཞན་ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ་མཆོག་ནི་ཡུལ་དབུས་གཙང་གཉིས་ཀྱི་མཚམས་ཇོ་མོ་ཁ་རག་དང་ཉེ་བར་འབྲང་ཞེས་པའི་གནས་སུ་ཡབ་རྭ་ལོའི་གདུང་རྒྱུད་རྣམ་རྒྱལ་ཕུན་ཚོགས་དང་ཡུམ་རྡོ་རྗེ་བུ་དགའ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་ཤིང་ཕག(༡༥༧༥)ལོར་ཆོས་འཁོར་སྡིངས་སུ་བལྟམས། མེས་པོས་པད་མ་སྲི་གཅོད་རྡོ་རྗེ་ཞེས་མཚན་གསོལ།   དགུང་ལོ་བཞི་པར་ཇོ་ནང་མཁན་པོ་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོས་ཇོ་ནང་བླ་མ་ཀུན་དགའ་གྲོལ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུར་ངོས་འཛིན་མཛད་དེ་ཇོ་ནང་དགོན་དུ་བྱོན། དགུང་ལོ་དྲུག་པ་ནས་ཀློག་སློབ་པའི་དབུ་ཚུགས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་པར་ཇོ་དགོན་ཆོས་ལུང་དུ་ཕེབས་ནས་མཁས་དབང་བྱམས་པ་ལྷུན་གྲུབ་སློབ་དཔོན་དུ་བསྟེན། སྟག་ལུང་བ་ཀུན་དགའ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་མཚན་ལས་རབ་བྱུང་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་མནོས། མཚན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོ་ཞེས་གསོལ། རྒྱ་གར་གྱི་བཤེས་གཉེན་བ་ཛ་ལ་ནཱ་ཐ་མཆོག་གིས་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་གསོལ་བའི་གཟིགས་སྣང་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐ་ཞེས་པའི་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས། དི་ནས་ལོ་ངོ་བདུན་ལྷག་གི་རིང་ལ་མཁན་པོ་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོ་དང་།     སློབ་དཔོན་བྱམས་པ་ལྷུན་གྲུབ། ཇོ་ནང་རྫེ་དྲུང་རྗེ་བཙུན་སྦས་པའི་སངས་རྒྱས། བདྡྷ་གུ་བྷ་ནཱ་ཐ་སོགས་མཁས་གྲུབ་མང་པོ་ལས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་མང་དུ་གསན། དགུང་ལོ་བཅུ་བདུན་པ་ལྕགས་ཡོས(༡༥༩༡)ལོར་འཇམ་དབྱངས་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་བྱམས་པ་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱིས་ལས་སློབ་མཛད་དེ་དགེ་འདུན་གྲངས་ཚང་བའི་དབུས་སུ་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམས་ཡང་དག་པར་བཞེས། རྒྱ་གར་གྲུབ་ཆེན་སངས་རྒྱས་སྤས་པའི་མགོན་པོ་ལས་རྒྱུད་སྡེའི་དབང་དང་བསྐྱེད་རྫོགས་མཐའ་ཡས་པ་གསན་ཏེ་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་གཞུང་ལ་བོད་འདིར་སྔོན་མེད་ཀྱི་བློ་སྐྱེད་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་བྱུང་བར་རྗེ་རང་ཉིད་ནས་གསུངས། རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་སུ་ནི་རྦ་ཌ་ཤྲྭི་དང་པུརྫྲ་སོགས་ལས་ཟབ་ཆོས་མང་པོ་དང་། སྒྲ་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་རིག་གནས་མཐའ་ཡས་པ་གསན་བསམ་མཛད་དེ་མཁས་པའི་རྩེར་སོན་ཞིང་།   མདོ་སྔགས་ཟུང་གི་ཉམས་ལེན་གནད་དུ་སྦྱངས་པས་ས་ལས་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་མངའ་བརྙེས་ཏེ་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་ཏུ་གྱུར། དགུང་་ལོ་ཉེར་གཅིག་སྐབས་ཇོ་ནང་དུས་ཁྲིད་ཆེན་མོ་བཙུགས་ཏེ་ཆོས་ཁྲིད་རྒྱས་པར་གནང་ནས་རིས་མེད་ཀྱི་བུ་སློབ་མང་པོ་ལ་མདོ་སྔགས་ཀྱི་འཆད་ཉན་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ། དགུང་་ལོ་ཞེ་གཅིག་པ་ཤིང་ཡོས(༡༦༡༥)ལོར་གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་ཀྱིས་སྦྱིན་བདག་མཛད་ཅིང་ཇོ་ནང་དགོན་པའི་ཉེ་འདབས་སུ་རྟག་བརྟན་དམ་ཆོས་གླིང་ཕྱག་བཏབ་ནས་གདན་ས་མཛད་དེ་མདོ་སྔགས་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར།   རྒྱལ་དབང་བཞི་པ་ཆེན་པོས་མེ་ཧྲི་་བྱ་བའི་མཚན་གསོལ། དེ་རྗེས་སོག་པོ་ཁལ་ཁའི་ཡུལ་དུ་གདན་དྲངས་ཏེ་བསྟན་པ་སྤེལ་ཞིང་དགོན་པ་དུ་མ་བཏབ། སོག་ཡུལ་དུ་རྗེ་བཙུན་དམ་པ་ཞེས་སྙན་གྲགས་ཆེ། རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་སྐྱུང་བའི་སློབ་མའི་ཚོགས་གཙོ་བོ་སྤྲུལ་སྐུ་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་དང་། མཁས་དབང་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ། མཁས་ཆེན་རིན་ཆེན་རྒྱ་མཚོ། མཁས་གྲུབ་བློ་གྲོས་རྣམ་རྒྱལ་སོགས་ཇོ་ནང་པའི་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་དུ་མ་དང་། གཙང་པ་སྡེ་སྲིད་ཕུན་ཚོགས་རྣམ་རྒྱལ་ཡབ་་སྲས་དང་། བྱང་བདག་བཀྲ་ཤིས་སྟོབས་རྒྱལ་སོགས་ས་སྐྱོང་སྦྱིན་བདག་མང་དུ་བྱུང། རྗེ་བཙུན་མཆོག་གིས་ལྗགས་རྩོམ་གནང་བའི་སྐོར་ལ། 《སྟོན་པའི་མཛད་བརྒྱ》དང་། 《རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང》སོགས་པཎ་གྲུབ་མང་པོའི་རྣམ་ཐར་སྐོར་དང་། ཤེར་སྙིང་། བཟང་སྤྱོད།   དུས་འཁོར། བདེ་མཆོག་གསང་འདུས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་སོགས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ཀྱི་གཞུང་འགྲེལ་སྐོར་དང་། ཐེག་མཆོག་རྒྱལ་བའི་དབུ་མ་སོགས་གཞན་སྟོང་་གི་ལྟ་གྲུབ་སྐོར་དང་། རྒྱུད་སྡེའི་ཆོ་ག་དུ་མ། བསྟོད་ཚོགས་དང་སྨོན་ལམ་སོགས་ཇོ་ནང་བའི་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་པོ་ཏི་བཞི་བཅས་ཁྱོན་གླེགས་བམ་བཞི་བཅུ་ལྷག་མཛད་དེ་ཇོ་ནང་པའི་རིང་ལུགས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བར་བསྟན། སྦྱོར་དྲུག་ཉམས་ལེན་གྱི་རྒྱུན་སྤེལ་ཏེ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་བསྒྲེངས་པར་མཛད། དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་པ་རབ་ཅུང་བཅུ་གཅིག་པའི་ཤིང་ཁྱི(༡༦༣༤)ལོར་རྟག་བརྟན་དམ་ཆོས་གླིང་དུ་སྐུ་གཤེགས།
ལས་སྒྲིབ་སྲབ་པ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་སྨོན་ལམ་དཔལ་བ་
རྗེ་སྨོན་ལམ་དཔལ་བ།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་བརྒྱད་པ་སྟེ་གོང་དུ་ཁ་སྡེའི་ནང་ཁྲི་ཆེན་སྐབས་སུ་གཟིགས།
ལན་ཆགས་གསུམ་
ལུས་སྲོག་ལོངས་སྤྱོད་གསུམ་ནི་བུ་ལོན་འཇལ་དགོས་པ་གསུམ་མོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ངན་བག་ཆགས་
འཁོར་བ་དང་ངན་སོང་་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ངན་མི་དགེ་བ་བཅུ་དང་། དེའི་རྩ་བ་ཉོན་མོངས་དུག་གསུམ་གྱི་བག་ཆགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ་
རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པ།
དགེ་ལུགས་པའི་གྲུབ་མཐའི་སྲོལ་གཏོད་པ་པོ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆོན་པོ་མཆོག་སྟེ་ཅུང་ཞིབ་ཙམ་གཤམ་དུ་ཙ་སྡེའི་ནང་ཙོང་ཁ་པ་ཞེས་པར་གཟིགས།
རྗེ་མར་པའི་བསྲེ་འཕོའི་གདམས་ངག་བཞི་
རྗེ་མར་པའི་བསྲེ་འཕོའི་གདམས་ངག་བཞི།
བསྒོམས་པ་འཚང་རྒྱ་བ་གཏུམ་མོ་དང་སྒྱུ་ལུས། མ་བསྒོམས་ཀྱང་འཚང་རྒྱ་བ་འཕོ་བ་དང་ལས་རྒྱ། གཉིད་ལོག་པས་འཚང་རྒྱ་བ་འཕོ་བ་དང་ལས་རྒྱ། གཉིད་ལོག་པས་འཚང་རྒྱ་བ་རྨི་ལམ་དང་འོད་གསལ། རང་བཞིན་ཤེས་པས་འཚང་རྒྱ་བ་བར་དོ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ།
ལས་ཆེན་བཅུ་གཉིས་
《བདེ་མཆོག་རྩ་རྒྱུད》ལས། དབང་དང་དགུག་དང་དབྱེ་བ་དང་། །བསད་དང་བསྐྲད་དང་པ་ལ་སོགས་དང་། །རྨྱུགས་དང་རེངས་པར་བྱ་བ་དང་། །རྨོངས་དང་དེ་བཞིན་ཕུར་བུས་གདབ། །ཚིག་འཕྲོག་ལྐུགས་པར་གྱུར་པ་དང་། །འོད་དང་དེ་བཞིན་ལོང་བ་དང་། །མ་ནིང་ཉིད་དུ་བྱ་བ་དང་། །གཟུགས་ནི་ཡོངས་སུ་བརྗེ་བའོ། །ཞེས་སོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལོ་ཆུང་གི་ལུགས་
པུ་ཧྲེངས་ལོ་ཙཱ་བ་གྲགས་འབྱོར་ཤེས་རབ་ལུགས་ཀྱི་གསང་བ་འདུས་པའི་དབང་དང་ཁྲིད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལན་གཉིས་བཟླས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཟུང་ལྡན་གསུམ་
ཀུན་ཏུ་ཟུང་ལྡན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་གསེས་ལན་གཉིས་བཟླས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཟུང་ལྡན་ལ་དབྱེ་བ་གསུམ་ཡོད་པ་ནི། ཚིག་རྐང་དང་པོ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་བཞི་པར་ཡང་བཟླས་པ་དང་། ཚིག་རྐང་དང་པོ་ཉིད་གསུམ་པར་ཡང་བཟླས་པ། ཚིག་རྐང་གཉིས་པ་ཉིད་གསུམ་པ་དང་བཞི་པར་ཡང་བཟླས་པ་གསུམ་མོ།།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ཉོན་
ལས་དང་ཉོན་མོངས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཕ་རི།
པ་ལི་ངམ་ཕ་རི་སི་(ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: Paris )ནི་ཧྥ་རན་སི་ཡི་རྒྱལ་ས་རེད། རྒྱལ་ས་འདི་ནི་ ཧྥ་རན་རི་ཡི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སེ་ན་གཙང་པོའི་སྟོད་དུ་ཆགས་ཡོད། Île-de-Franceཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ལྟེ་དབར་གནས་ཡོད། པ་ལི་གྲོང་ཁྱེར་ནི་གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་མི་འབོར་ནི་(སྤྱི་ལོ་༢༠༠༧ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོ་) ༢,༡༩༣,༠༣༡གཡས་གཡོན་ཙམ་ཡོད། འོན་ཀྱང་པ་ལི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོར་ མི་འབོར་(སྤྱི་ལོ་༢༠༠༧ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོ་) ༡༡,༨༣༦,༩༧༠ཡོད་པ་དང་འདི་ནི་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་མི་འབོར་མང་ཤོས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཤིས་ཞིག་རེད།
ལས་གཉིས་
རྣམ་སྨིན་མྱོང་བ་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པའི་ལས། ཡང་ན། འཕེན་བྱེད་དང་རྫོགས་བྱེད་ལས། སེམས་པའི་ལས་དང་བསམཔའི་ལས་སོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
འཇར་མན།
འཇར་མན་(འཇར་མན་སྐད།: Deutschland)ནི་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད། དེའི་རྒྱལ་ས་ནི་པེར་ལིན་རེད།
ལན་ཚྭ་བ་
རོ་དྲུག་གི་ནང་གསེས་བ་ཚྭ་དང་། རྒྱ་ཚྭའི་རོ་ལྟ་བུའོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
པེར་ལིན།
པེར་ལིན་(འཇར་མན་སྐད།: Berlin)ནི་འཇར་མན་ཡི་རྒྱལ་ས་རེད།
ལན་ཚྭའི་སྨན་བཙབས་
ལན་ཚྭའི་རྩབ་མོ་སྟེ། ཁ་ཅིག་པི་པི་ལིང་དཀར་པོའི་རྩབ་མོ་ལན་ཚྭ་ཅན་ཡིན་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་མ་མཐུན་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལབ་བསླུས་
གཡོ་སྒྱུའི་ཚིག་གིས་མགོ་སྐོར་གཏོང་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་རྟགས་
གོ་གནས་ཀྱི་བཀའ་ཡིག་དང་། ཐམ་ཀ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
རྗེ་འབངས་ཉེར་ལྔ་
རྗེ་འབངས་ཉེར་ལྔ།
༡.གནུབས་བན་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ(རབ་བྱུང) ༢.གནུབས་ཆེན་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས། ༣.ངན་ལམ་རྒྱལ་བ་མཆོག་དབྱངས(རབ་བྱུང) ༤.མཁར་ཆེན་བཟའ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ། ༥.སོག་པོ་དཔལ་གྱི་ཡེ་ཤེས། ༦.རླངས་ཆེན་དཔལ་གྱི་སེང་གེ(སྔ་ཕྱི) ༧.པ་གོར་ལོ་ཆེན་བེ་རོ་ཙ་ན(རབ་བྱུང) ༨.མངའ་བདག་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན། ༩.རྒྱལ་མོ་གཡུ་སྒྲ་སྙིང་པོ། ༡༠.གཉགས་ཛྙ་ན་ཀུ་མཱ་ར།  ༡༡.སྣ་ནམ་རྡོ་རྗེ་བདུད་འཛོམས། ༡༢.སྦ་ཡེ་ཤེས་དབང་པོ། ༡༤.སོག་པོ་ལྷ་དཔལ། ༡༥.མཁར་ཆེན་དཔལ་གྱི་དབང་ཕྱུག  ༡༦. ལོ་ཙཱ་ལྡན་མ་རྩེ་མང་། ༡༧.མཆན་བུ་ཀ་བ་དཔལ་བརྩེགས། ༡༨.ཤུད་པུ་དཔལ་གྱི་སེང་གེ  ༡༩. འབྲེ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས(རབ་བྱུང) ༢༠.ཁྱེའུ་ཆུང་ལོ་ཙཱ་བ། ༢༡.དྲན་པ་ནམ་མཁའ། ༢༢. འོ་བྲན་དཔལ་གྱི་དབང་ཕྱུག ༢༣. རྨ་རིན་ཆེན་མཆོག（རབ་བྱུང) ༢༤.ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ(རབ་བྱུང) ༢༥.ལང་འགྲོ་ལོ་ཙཱ་བ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས། ༢༥.ལ་སུམ་རྒྱལ་བ་བྱང་ཆུབ(རབ་བྱུང)བཅས་སོ།
རྗེ་འབུམ་སྒང་ལྷ་ཁང་དང་མན་ཐང་རིང་པོ་
རྗེ་འབུམ་སྒང་ལྷ་ཁང་དང་མན་ཐང་རིང་པོ།
ལྷ་སའི་རྗེ་འབུམ་སྒང་ལྷ་ཁང་ནི་དེ་སྔ་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་སྟོད་ཆར་ཝང་འགྱུར་མེད་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་མགྲོན་གཉེར་བློ་བཟང་བཀྲ་ཤིས་སོགས་ཀྱིས་བོད་སྡོད་ཨམ་བན་སོགས་རྒྱ་རིགས་ཁྱོན་ཆེ་བསད་པ་ཚོའི་སྒྲིབ་སྦྱོངས་སུ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་སྐུ་བརྙན་སོར་ལྔ་བྱས་པ་འབུམ་གཅིག་ཕྱག་བསྟར་མའི་པར་འདེབས་གནང་སྟེ་ནང་བཞུགས་བྱས་བའི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་ཐོགརྩེགས་ལྔ་ཙམ་ཞིག་གསར་བཞེངས་གནང་། མཆོདརྟེན་དེའི་དབུ་ཏོག་འོག་ནས་ཕྱོགསབཞིར་ལྕགས་ཐག་ལ་དྲིལ་བུ་བཏགས་ཡོབ་པས་རླུང་བུ་རྒྱག་སྐབས་དྲིལ་བུའི་སྒྲ་གྲོང་ཁུལ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། མཆོདརྟེན་གྱི་ནང་དུ་ཡོད་པའི་ལྷ་ཁང་བརྒྱུད་ཆོས་འཁོར་བཅུ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་སྐས་འཛེག་སྟེ་དབུ་ཏོག་འོག་དོན་ས་ཡོད་པས་རྒྱ་འབུམ་མཐོ་བའི་སྒང་ལ། མཐོ་རིས་སྐས་འཛེག་བཙུག་ཤག ཕྱོགས་བཞི་གང་ནས་བལྟས་ཀྱང་། སྙན་པའི་དྲིལ་བའིསྐད་རེད། ཅེས་པའི་དམངས་གཞས་ཀྱང་ཡོད་འདུག  དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་མཇུག་ཏུ་སྲིད་སྐྱོང་དེ་མོ་འཕྲིན་ལས་རབ་རྒྱས་ཀྱི་དུས་མཆོད་རྟེན་དེར་ཉམས་གོག་ཆེ་ཙམ་བྱུང་བའི་སྐབས་དེ་དང་བསྟུན་ནས་ཕྱི་རྒྱར་རྩེ་ཕོ་བྲང་གི་ཤར་དུ་མཆོད་རྟེན་ཡོད་པ་མི་ལེགས་ཚུལ་དང་། དོན་དུ་བསྟན་རྒྱས་གླིང(འསྟན་རྒྱས་གླིང་ནི་དེ་མོའི་བཞུགས་གནས་ཡིན)གི་ཤར་དུ་མཆོད་རྟེན་ཡོད་ན་ནུབ་ཀྱི་གྲོང་སྟོངས་ཞེས་པ་མི་ལེགས་པ་ཡིན་ཚུལ་ལ་དགོངས་ཏེ་མཆོད་རྟེན་དེ་བཤིག་ཐོག་མཆོད་རྟེན་གྱི་ནང་བཞུགས་རྗེ་སྐུ་རྣམས་ལམ་དཀྱིལ་དུ་གསར་དུ་སྐྲུན་པའི་ཚ(སྰཙྪ)ཁང་རིང་པོའི་ནང་བཞུགས་སུ་བཅུག་ནས་མཆོད་རྟེན་གྱི་ཤུལ་དུ་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་དཔེ་བྱས་ནས་ལྷ་ཁང་གསུམ་ཐོག་གསར་བཞེངས་ཀྱིས་རྟེན་གཙོར་བྱམས་པའི་འཇིམ་སྐུ་ཉིས་ཐོག་གསར་བཞེངས་ཀྱིས་རྟེན་གཙོར་བྱམས་པའི་འཇིམ་སྐུ་དཔར་མ་ཐོ་གང་ལྷག་ཙམ་བྱས་པ་འབུམ་གཅིག་བཞེངས། འཛིན་བདག་རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་ནས་བྱེད། དེའི་བྱང་དུ་ཡོད་པའི་ཞི་ཁྲོ་ལྷ་ཁང་ནི་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་ནང་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་ནས་བཞེངས་ཤིང་། རྟེན་གཙོ་གསེར་ཟངས་ཀྱི་ཇོ་བོ་དང་། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔལ། སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ་བཅས་ཀྱི་སྐུ་མི་ཚད་དང་། ཞི་ཁྲོ་དམ་པ་རིགས་བརྒྱའི་འཇིམ་སྐུ་སོགས་ཡོད། ལྷ་ས་བའི་ཞི་ཁྲོའི་སྐྱིད་སྡུག་གིས་བདག་པོ་བྱེད།
ལོ་ཆུང་གྲགས་འབྱོར་ཤེས་རབ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་ཚབ་གདེང་འཁེལ་
རང་ཉིད་ཀྱི་ཚབ་ཏུ་རང་ཉིད་དང་འདྲ་བར་འགན་ཁུར་ཐུབ་པའི་འཇོན་ཐང་ཡོད་པ་ཞིག་འཇོག་དགོས་པ།
ལས་ཚན་ཆེ་ཁག་
དེ་སྔ་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་དཔོན་རིགས་རྩེ་དྲུང་དང་དྲུང་འཁོར་རིམ་པ་ལྔ་པའི་སྤྱི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་སྐོར་ལྔ་
བི་རུ་པའི་ཐབས་ལམ་སྒོ་བཞིའི་ལམ་སྐོར། ས་ར་ཧའི་ཐབས་ལམ་ཡུལ་བཞིའི་ལམ་སྐོར། གསེར་གླིང་པའི་ལམ་སྐོར་བརྒྱད་པ། ཨཱརྱ་དེ་བའི་ལམ་སྐོར་བརྒྱད་པ། ན་རོ་པའི་ཟུང་འཇུག་བཞིའི་ལམ་སྐོར་རོ།།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལོ་ཆུང་ལེགས་པའི་ཤེས་རབ་
གོང་གི་རྔོག་ལེགས་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་པར་གཟིགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་མཚམས་མེད་ལྔ་
གོང་གི་མཚམས་མེད་ཅེས་པར་གཟིགས།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་གྱི་གཙོ་བོ་རྣམ་གསུམ་
ངེས་འབྱུང་གི་བསམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟེ་གསུམ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་བཞི་
ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་སྟེ་ཞེ་བའི་ལས། རྒྱས་པའི་ལས། དབང་གི་ལས། དྲག་པོའི་ལས་བཅས་ཡིན། དཔེར་ན། ཞི་བ་ནི་འཇམ་པོའི་སྒོ་ནས་ལྟ་རྟོག་བྱེད་མི། རྒྱས་པ་ནི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་མཁན། དབང་ནི་ཡོང་སྒོ་ཁྲལ་སོགས་བསྡུ་མཁན། དྲག་པོ་ནི་དམག་གི་ལས་བྱེད་མཁན་བཅས་ལྟ་བུ་ལ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་གྱི་རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུ་
ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་མཚན་ཉིད་བཞི་བཅུ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སོ་གསུམ། སྣང་བ་ཐོབ་པའི་བདུན། སྔགས་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་སྟེ་ཚོགས་འཁོར་གཅིག་ཏུ་འདུས་པར་གྲགས་པའི་ལམ་བཅས་སོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལོ་ཆུན་
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་སྟོབས་ཆེན་དགུ་
ཞིང་། དངོས་པོ། ངོ་བོ་ཉིད། རྟེན། ཀུན་སློང་། དྲག་པོ། བསམ་པ་གྲོགས་ཕན་མང་དུ་བྱེད་པ། མང་པོ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྟོབས་ཆེ་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་གྱི་སྲོག
སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལམ་ནི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ཡིན་ཞིང་། བདག་འཛིན་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་གྲོལ་ལམ་ནི་དབུ་མའི་ལྟ་བ་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ལམ་གྱི་སྲོག་ཏུ་འཇོག་པ་ཡིན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་བཞི་གང་རུང་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པའི་དཔུང་བདུན་
དམ་ཚིག་ལྡན་པ། མོས་གུས་ཆེ་བ། སྔགས་བསྙེན་ཇི་བཞིན་སོང་བ། ལྟ་བ་དྲན་པ་རེ་དོགས་སོམ་ཉི་མེད་པ། དམ་རྫས་ཚང་ཞིང་མཆོད་གཏོར་ལ་བརྩོན་པ། བསོད་ནམས་བསགས་པའོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་བཞིའི་ཁ་ལོ་པ་
ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་བཞིའི་ཁ་ལོ་བའམ་ལས་བཞིའི་སྣེ་འཛིན་པ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་བཞིའི་ཡན་ལག
ནང་དང་གདོན་བགེགས་ཞི་བ། ཚེ་བསོད་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་པ། ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་འདུ་བ། བསད་སྐྲད་དབྱེ་རེངས་དྲག་པོའི་ལས་རྣམས་སོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལོ་ཆེན་སྐྱབས་མཆོག་དཔལ་བཟང་
རྫེ་ཙོང་ཁ་པ་ལ《ལམ་རིམ་ཆེན་མོ》དང་། 《སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ》རྩོམ་རྒྱུའི་བསྐུལ་མ་ཞུ་མཁན་ཞིག་ཡིན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་རྣམ་པ་ལྔ་
འདེགས་པ། འཇོག་པ། བསྐུམ་པ། བརྐྱང་པ། འགྲོ་བའོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་རྒྱུད་ལྔ་ལ་འགྲིམ་པ་
ཞེ་སྡང་གི་རྒྱུད་ལ་འགྲིམ་པ་དམྱལ་བ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་འགྲིམ་པ་ཡི་དྭགས། གཏི་མུག་གི་རྒྱུད་ལ་འགྲིམ་པ་དུད་འགྲོ། ཕྲག་དོག་གི་རྒྱུད་ལ་འགྲིམ་པ་ལྷ་མ་ཡིན། ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེ་ལྷ་མིའོ། ཡང་ན། རྨི་ལམ་གྱི་ལམ། བག་ཆགས་ཀྱི་ལམ། ལས་ཀྱི་མཐའི་ལམ། འཕྲུལ་འཁོར་མ་ངེས་པའི་ལམ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སོ་སོར་མ་ངེས་པའི་ལམ་མོ།།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་གཡོར་གཡར་གཏོང་
རང་གི་ཁོངས་གཏོགས་མི་སེར་གྲས་ནས་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་མ་ལྡེང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་གཞན་དག་ཁོངས་ཀྱི་མི་སེར་གཡར་པོ་ཞུས་པ་ལྟར་གཡར་པོ་གཏོང་བ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་དང་པོ་བའི་བསྒྲུབ་བྱ་བཅུ་བཞི་
དཀོན་མཆོག་མི་སྤང་དམ་ཚིག་རྣམས་ལ་སྤྱད། ། རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་གླེགས་བམ་གཙུག་ཏུ་བཅངས། ། སྦྱིན་སྲེག་དཀྱིལ་འཁོར་རབ་གནས་ལས་ལ་བརྩོན། ། འབྱུང་པོར་གཏོར་མ་སྦྱིན་ཅིང་བཟླས་བསྒོམ་འབད། ། སློབ་མར་ཆོས་བཤད་སེམས་ཅན་བྱམས་པས་བསྡུ། ། རྒྱལ་ལ་ཚོགས་གསོག་ཛམ་ལར་ཆུ་སྦྱིན་བཏང་། ། མཆོད་རྟེན་སཱ་ཙྪ་དགེ་བའི་ལས་བྱའོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་
གོང་གི《མདོ་སྡེ་ལས་རྣམ་འབྱེད》ཅེས་པ་དང་དོན་གཅིག
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
དན་མྲག
དན་མྲག་(Kongeriget Danmark)ནི་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད། དེའི་རྒྱལ་ས་ནི་ཀའོ་པེན་ཧ་ཀེན་རེད།
ལམ་སྒོམ་པའི་ངོ་སྤྲོད་གསུམ་
སོར་བསམ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དང་། སྲོག་འཛིན་གསུང་རྡོ་རྗེ། དྲན་ཏིང་ཐུགས་རྡོ་རྗེའོ།།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
དན་མྲག
ཏེན་མག་ལ་གཞུང་འབྲེལ་ཐོག་ཏེན་མག་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅེས་བརྗོད། ཏེན་མག་ནི་ཡོ་རོབ་བྱང་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ(Nordic country)ཅིག་ཡིན། སི་ཁཱན་དྲི་ནཱ་བི་ཡའི(Scandina vian) (ཡོ་རོབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཁྱུ་ཞིག) རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ཀྱི་ཆེས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པ་དང་། ནོར་ཝེ་ཡི་ལྷོ་ཕྱོགས་དང་། སི་ཝེས་དན་གྱི་ལྷོ་ནུབ(ཟམ་པ་ཞིག་གིས་འབྲེལ་ནས་ཡོད།) ཏུ་ཡོད། ཏེན་མག་གི་ལྷོ་ཕྱོགས་ས་མཚམས་འཇར་མན་དང་འབྲེལ་ཡོད་ལ། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་བྱང་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤར་ཕྱོགས་སུ་བྷལ་དིག་རྒྱ་མཚོ་ཡོད། ཏེན་མག་ནི་སྤྱི་ཚོགས་བདེ་དོན་ཤུགས་ཆེ་ཞིང་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་ཚར་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན། ༢༠༠༦དང༢༠༠༧ལོར་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་ཏེ། ཏེན་མག་ནི། འཕྲོད་བསྟེན་དང་བདེ་དོན་དང་ཤེས་ཡོན་བཅས་ཀྱི་ཚད་གཞི་རྨང་བྱས་པའི་ཐོག་འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ཆེས་ལམ་ལྷོང་བྱུང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་དེ་ཡིན་པར་བགྲངས།
རྒྱལ་ས།
ཏེན་མག་གི་རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་ནི་སེ་ལན་དྲི་གླིང་ཕྲན་དུ་ཡོད་པའི(Copenhagen)ཁོ་ཕེན་ཧ་ཀེན་ཡིན།
ཆབ་སྲིད་ལམ་ལུགས།
ཏེན་མག་ནི་རྩ་ཁྲིམས་རྗེས་མཐུན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་དབང(རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འགོ་གཙོ་ནི་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་དབང་ཚད་འགའ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡིན) ཞིག་ཡིན།རྒྱལ་མོ་མར་གྷི་རེ་ཐི་གཉིས་པ་ཡིན། ཏེན་མག་ནི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ཏེ། མི་དམངས་ཀྱིས་ཁོ་ཚོའི་ཚབ་དུ་ཐག་གཅོད་བྱེད་པའི་གྲོས་ཚོགས་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པ་དང་། དེ་ལ་དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་ཞིག་ཡོད་ལ། སྲིད་གཞུང་དེ་ལ་འོས་འདེམ་བྱུང་བའི་སྲིད་བློན་གྱིས་སྣེ་ཁྲིད་བྱེད།
མངའ་ཁོངས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས།
ས་ཁམས་རིག་པའི་ནང་ཏེན་མག་ནི་བྱང་ཕྱོགས་ཡོ་རོབ་ཀྱི་ས་ཆ་ཡིན་པ་དང་། ཏེན་མག་མི་རྣམས་ཀྱིས་ས་ཆ་དེར་འཚོ་གནས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐད་ནས་བཤད་ན། ཏེན་མག་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁོངས་སུ་ཨེད་ལན་ཐྲིག་རྒྱ་མཚོ་རུ་ཡོད་པའི་ཧྥ་རུ་གླིང་ཚོམ(Faroe Islands) དང་། བྱང་ཨ་རི་རུ་ཡོད་པའི་གྷི་རེན་ལན་དྲི(Greenland) གླིང་ཕྲན་གཉིས་ཀྱང་ཚུད་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་ཆ་ཤས་གསུམ་གྱི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་མི་འདྲ་བ་ཡིན།
ལོ་རྒྱུས།
དུས་རབས༡༠པའི་བེ་ཀེན(Viking) མི་རིགས་ཀྱི་དུས་སྐབས་སུ། རྒྱལ་པོ་ཧཱ་རལ་དྲི་བྷུལ་དུ་ཐི(Harald Bluetooth) ཡིས་ཏེན་མག་ཐོག་མར་གཅིག་གྱུར་བྱས་ཤིང་། ཏེན་མག་ཡི་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་སུ་ཐོག་མར་བསྒྱུར། བེ་ཀེན་མི་རིགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱེད་པ་མིང་དུ་གྲགས་ཡོད། དུས་རབས༡༡པའི་ནང་། ཏེན་མག་བེ་ཀེན་མི་རིགས་ཀྱིས་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ཞིག་གི་རིང་ཨིན་ལན(England) དབང་སྒྱུར་བྱས།
སྤྱི་ལོ༡༣༩༧ལོར། ཏེན་མག་དང་སི་ཝེས་དན། ནོར་ཝེ་གསུམ་རྒྱལ་མོ་གཅིག་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ(རྒྱལ་ཁབ་དེ་ལ་ཀལ་མར་མཉམ་འབྲེལ་ཞེས་གྲགས།) རྐྱང་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ༡༥༢༣ལོར། སི་ཝེས་དན་ཡང་བསྐྱར་ལོགས་སུ་བུད་པ་དང་། ཏེན་མག་དང་ནོར་ཝེ་གཉིས(དེ་ལ་ཏེན་མག་ནོར་ཝེ་ཞེས་བརྗོད) (Denmark-Norway) མུ་མཐུད་དུ་མཉམ་གནས་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ལོ༡༨༡༤བར་དུ་བསྡད། ཏེན་མག་ནོར་ཝེ་ཡིས་ཨེད་ལན་ཐྲིག་རྒྱ་མཚོ་རུ་ཡོད་པའི་གླིང་ཕྲན་མང་པོ་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཡོད་ལ། དེའི་ཁོངས་སུ་ཧྥ་རུ་གླིང་ཚོམ་དང་འཁྱགས་གླིང་། (Iceland) གྷི་རེན་ལན་དྲི(Greenland) བཅས་ཚུད་ཡོད། སྤྱི་ལོ༡༩༤༤ལོར། འཁྱགས་གླིང་ཏེན་མག་ལས་རང་བཙན་ཐོབ།
སྤྱི་ལོ༡༨༤༩ཟླ༦ཚེས༥ཉིན། ཏེན་མག་རྩ་ཁྲིམས་རྗེས་མཐུན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་དབང་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། རྩ་ཁྲིམས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་རྒྱལ་པོའི་དབང་ཆ་བླངས་ཤིང་། ཏེན་མག་མི་སེར་དཀྱུས་མ་རྣམས་ལ་ཐོབ་ཐང་སྤྲད། ད་སྐབས་ཏེན་མག་ནང་ཟླ༦ཚེས༥ཉིན་ནི། གུང་སེང་ཉིན་མོ་ཞིག་ཡིན་ལ་རྩ་ཁྲིམས་ཉིན་མོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད།
སྤྱི་ལོ༡༩༤༠ལོའི་ཟླ༤ཚེས༩ཉིན། འཇར་མན་ནཱ་རྫེ་ཡིས་ཏེན་མག་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་པ་དང་། འཛམ་གླིང་འཁྲུག་ཆེན་གཉིས་པ་ཧྲིལ་པོའི་རིང་ནཱ་རྫེའི་མི་རྣམས་ཏེན་མག་ནང་དུ་བསྡད། སྤྱི་ལོ༡༩༤༣ལོའི་དམག་འཁྲུག་གི་སྐབས་སུ། ནཱ་རྫེའི་མིས་འཇིའུ་རིགས་རྣམས་འཛིན་བཟུང་བྱེད་དུས། ཏེན་མག་མི་རྣམས་ཀྱིས་འཇིའུ་རིགས༨༠༠༠ལྷག་ལ་རོགས་བྱས་ཏེ་ཏེན་མན་ནས་སི་ཝེས་དན་དུ་འབྲོ་རུ་བཅུག འཛམ་གླིང་འཁྲུག་ཆེན་གཉིས་པའི་རྗེས་སུ། ཏེན་མག་རྒྱལ་ཁབ་བྱང་ཨེད་ལན་ཐྲིག་ཆིངས་ཡིག་སྒྲིག་འཛུགས(NATO) དང་ཡོ་རོབ་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁག(European Union) གི་ཁོངས་མིར་གྱུར། གྷི་རེན་ལན་དྲི་གླིང་ཕྲན་དང་ཧྥ་རུ་གླིང་ཚོམ་གཉིས་ད་ཆ་ཏེན་མག་གི་ཆ་ཤས་ཡིན་པ་དང་། ཁོ་ཚོ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་དང་ཚད་བཀག་དབང་ཚད་ཡོད།
སྲིད་གཞུང་དང་ཆབ་སྲིད།
ཏེན་མག་ལ་དབང་ཆའི་ཡན་ལག་གསུམ་ཡོད་དེ། ཁྲིམས་འཛིན་ལྷན་ཁང(ཁྲིམས་ཁང་ཁག) དང་འཛིན་སྐྱོང་ལྷན་ཁང་། (སྲིད་བློན་དང་བཀའ་ཤག) ཁྲིམས་བཟོ་ལྷན་ཁང(ཏེན་མག་མི་དམངས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས) བཅས་གསུམ་ཡིན། ཏེན་མག་གི་ད་ལྟའི་སྲིད་བློན་ལཱར་སི་ལོག་རཱ་སི་མུ་སེན་ཡིན་ལ། ཁོང་སྤྱི་ལོ༢༠༡༥ལོའི་ཟླ༦པའི་ནང་འོས་འདེམ་བྱས།
ས་ཁམས།
སི་ཁཱན་དྲི་ནཱ་བི་ཡའི(Scandinavian)རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ཀྱི་ཆེས་ཆུང་ཤོས་ཏེན་མག་ཡིན། ཏེན་མག་གི་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ནི། འཇར་མན(ལྷོ།) དང་སི་ཝེས་དན།(ཤར།) ནོར་ཝེ།(བྱང་།) དབྱིན་ཇི།(ནུབ།) བཅས་ཡིན། ཏེན་མག་གི་ཆ་ཤས་ཆེ་ཤོས་ཇུད་ལན་དྲི(Jutland)ཕྱེད་གླིང་ཕྲན་མ་གཏོགས། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མཐའ་ཚང་མ་རྒྱ་མཚོ་ཡིས་བསྐོར་ཡོད་པ་དང་། ས་སྟེང་དུ་འཇར་མན་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད། ཤར་ལྷོ་རུ་བྷལ་ཐྲིག་རྒྱ་མཚོ་དང་ནུབ་ཏུ་བྱང་རྒྱ་མཚོ། བྱང་དུ་སི་ཀཱ་གྷི་རག་རྒྱ་མཚོ། བྱང་ཤར་དུ་ཀཱ་དི་གྷེད་རྒྱ་མཚོ་བཅས་ཡོད། ཏེན་མག་གི་ནུབ་ཕྱོགས་ཆ་ཤས་ཇུད་ལན་དྲི་ཕྱེད་གླིང་ཕྲན་ཡིན་ལ། འཇར་མན་དང་ས་མཚམས་འབྲེལ་ནས་ཡོད། དེ་ནི་ཏེན་མག་གི་གླིང་ཕྲན་མིན་པའི་ཆ་ཤས་གཅིག་པུ་དེ་ཡིན། དེ་བྱིངས་ཀྱི་ཏེན་མག་ནང་མི་འཚོ་གནས་བྱེད་ཡོད་སའི་གླིང་ཕྲན༧༦དང་། གླིང་ཕྲན་ཆུང་ཆུང་མང་པོ་ཡོད། གླིང་ཕྲན་རྣམས་ལས་ཆེས་ཆེ་ཤོས་ནི(Zealand)ཙེ་ལན་དྲི་དང་ཧྥུ་ནན(Funen)ཡིན། ཤར་ཕྱོགས་སུ་བྷལ་ཐྲིག་རྒྱ་མཚོ་རུ་ཡོད་པའི་བྷོན་ཧོ་ལིམ(Bornholm)གླིང་ཕྲན་ཡོད།   ཏེན་མག་རྒྱལ་ཁབ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཁོད་སྙོམས་པོ་ཡོད། རི་བོ་ཆེས་མཐོ་ཤོས་ནི་མཱོ་ལི་ཧོ་ཇི(Møllehøj)ཡིན་པ་དང་། མཐོ་ཚད་ལ་སྤྱི་ཁྲུ༡༧༠.༨༦ཡོད། རི་བོ་ཆུང་ཆུང་དང་མཚོ། མཚོ་གླིང་། ནགས་ཚལ། ཞིང་ས་བཅས་མང་པོ་ཡོད། ཏེན་མག་གི་མཚོ་འགྲམ་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ༧༣༡༤ཡོད་པ་དང་། མཚོ་ངོགས་ལས་སྤྱི་ལེ༦༠ལྷག་གི་མཚམས་སུ་འཚོ་གནས་བྱེད་པའི་མི་གཅིག་ཀྱང་མེད།
གནམ་གཤིས།
ཏེན་མག་གི་གནམ་གཤིས་ནི་ལྷགས་པ་ཚ་པོ་དང་ཆར་མང་པོ་འབབ་ཀྱིན་ཡོད། དགུན་དུས་སུ་ཧ་ཅང་གྲང་མོ་མིན་ལ། ལོ་མང་ཆེ་བར་གཟའ་འཁོར་འགའ་ལས་ཁ་བ་བབས་མེད། ལོ་ངོ་བཅུ་རེའམ་ཡང་ན་དེ་ཙམ་གྱི་ནང་གླིང་ཕྲན་རྣམས་ཀྱི་མཐའ་འཁོར་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་དར་ཆགས་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་། དགུན་ཟླ་མང་ཆེ་བར་དར་ཆགས་མེད།གནམ་གཤིས་དང་ས་བབ་གཉིས་དགུན་དུས་ལུས་རྩལ་ལ་འཚམ་པོ་མེད་པ་རེད། དབྱར་ཟླ་མང་ཆེ་བ་ཧ་ཅང་ཚ་པོ་མིན། མི་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཆར་པ་དང་རླུང་གི་ཆེད་དུ་གོན་པ་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད། ཉི་མ་ཧ་ཅང་ཚ་བའི་དུས་སྐབས་ཀྱང་མང་པོ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་། མི་སུ་གང་གིས་ཀྱང་ནམ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ལྡོག་དེ་འབྱུང་གིན་ཡོད་པ་སྔོན་དཔག་ཐུབ་ཀྱིན་མེད། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་དུ་འགྲོ་བར་ལོ་དེའི་དུས་ཚོད་ལེགས་ཤོས་ནི་ཟླ་ལྔ་པ་དང་དྲུག་པ་ནས་དབྱར་གཞུང་བར་དུ་ཡིན།
སྒྱུར་མཁན། ནོར་བུ།   མཐོ་བོད་འཕྲིན་སྟེགས་ནས་དྲངས།
ལས་རུང་
བསྙེན་པའང་ཟེར། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྷ་སོ་སོའི་དབང་བསྐུར་བ་དང་། རབ་གནས། སྦྱིན་སྲེག་སོགས་བྱེད་པ་ལ་སྔོན་དུ་ལྷ་རབ་བྱུང་ན་བསྙེན་ཆེན་གཏོང་དགོས་ཤིང་། ཐ་མ་དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ཡང་ལྷ་དེའི་སྔགས་འབུམ་དྲུག་ངེས་པར་དུ་ལོང་པའི་བཟླས་གྲངས་གཏོང་དགོས་པ་དེ་ལ་ལས་རུང་གི་བསྙེན་པ་ཟེར།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ཆགས་མེད་མནོལ་བསང་
༄༅། །སློབ་དཔོན་པདྨས་མཛད་པའི་མནོལ་བསང་བཞུགས་སོ། །
ཨ་ཐེན།
ཨ་ཐེནནི་ཧི་ལ་ཀྱི་ཆེས་ཆེ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་རྒྱལ་ས་ཡིན།
ཧུང་གྷ་རི།
ཧུང་གྷ་རི་ངམ་ཧན་ག་རི(Magyar Köztársaság)ནི་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་རེད། དེའི་རྒྱལ་ས་ནི་བུ་ད་ཕེ་སིད་རེད།
ལམ་ལམ་གཉིས་
ལུས་ངག་གི་ལས་ལ་རྣམ་པ་རིག་བྱེད་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལམ་སྒོམ་པའི་བྱ་བ་ལྔ་
དབང་བསྐུར་པའི་སློབ་དཔོན་བརྟགས་པ། སློབ་མས་གསོལ་བ་གདབ་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྲུང་བ་བྱ་བ། དབང་བསྐུར་བའི་སྔོན་དུ་བསྙེནཔ་བྱ་བ། བསྙེན་པ་ལས་སུ་རུང་ནས་དབང་བསྐུར་བྱ་བའོ།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་སློབ་
དགེ་སློང་སྒྲུབ་སྐབས་ལས་བརྗོད་པའི་སློབ་དཔོན་ཞིག་དགོས་པ་དེར་ལས་སློབ་དང་ལས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཞེས་ཟེར་རོ། །
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
ལས་སྣ་ཚོགས་པ་
ལྷའི་བཟོ་བོ་བིཤྭ་ཀརྨའི་མིང་།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དགུ་པ་རྗེ་དབོན་བློ་བཟང་ཉི་མ་
དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དགུ་པ་རྗེ་དབོན་བློ་བཟང་ཉི་མ།རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ས་ལུག་ ༡༤༣༩ ལོར་མདོ་སྨད་ཙོང་ཁའི་ཡུལ་དུ་རྗེ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་དབོན་པོར་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་དུས་ནས་དབུས་སུ་བྱོན་ཏེ། འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེའི་སློབ་མ་མུས་སྲད་པ་བློ་གྲོས་རིན་ཆེན་སེང་གེ་དང༌། མཁས་པ་ལྟག་ལེབ་པ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན། སློབ་དཔོན་གྲགས་འོད་པ་སོགས་ལ་བསྟེན་ནས་ཚད་མ་དང༌། དབུ་ཕར། འདུལ་མཛོད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་བརྩོན་པས་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་མཁས་པའི་གོ་ས་བསྙེས། གསང་ཕུར་གཞུང་ཆེན་པོ་པོ་ཏི་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གྲྭ་སྐོར་མཛད་པའི་སྐབས་རྩོད་པའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྲགས་པའི་སློབ་དཔོན་རྩེ་ཉག་པ་ཡང་རྩོད་པས་ཕམ་པས། མཚན་སྙན་གྱིས་ཕྱོགས་ཀྱི་བུ་མོའི་ཁྱོན་ཀུན་ཡོངས་སུ་བརྡལ། དེའི་ཕྱི་ལོ་ནས་སྟག་ཚང་རྭ་བ་སྟོད་པ་རྒྱལ་ཚབ་གསེར་ཟན་གྲྭ་ཚང་གི་འཆད་མཉན་པའི་མཁན་ཁྲིར་ནན་ཀྱིས་གདན་དྲངས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ། གཞུང་ལུགས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་འཆད་མཉན་དབྱར་གྱི་མཚོ་ཆེན་བརྡོལ་བ་ལྟར་མཛད། རྭ་སྟོད་འཆད་ཉན་པའི་ཁྲི་ལས་ཟུར་ནས་དཔལ་གྱི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་བཀྲིས་ལྷུན་པོར་ཕེབས་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་དཔལ་བཟང་པོའི་ཞབས་དྲུང་ནས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གསེར་ཆོས་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་དུ་གསན། སླར་ཡང་དབུས་སུ་ཕེབས་པ་དང་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་མེ་རྟ་ ༡༤༨༦ ལོར་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་འབྲས་དཀར་སྤུངས་པའི་འཆད་མཉན་གྱི་མཁན་ཁྲིར་གདན་དྲངས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་པའི་གདན་སར་མི་འཇིགས་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་དབང་བསྒྱུར། གྲྭ་ཚང་བདུན་ཀའི་འདུས་སྡེ་ཀུན་ལ། མདོ་སྔགས་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཆེར་ཕབ། གདན་ས་ལས་ཟུར་ནས། ཚལ་གུང་ཐང་དུ་དབོན་དགོན་བཏབ་ནས་རྩེ་གཅིག་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་འཆང་ནས་བཞུགས་པ་ལ། གནས་དེ་ནས་ཆུ་མིག་རང་བརྡོལ་དུ་བྱུང་བས། གྲུབ་པའི་རྟགས་མཚན་དུ་བགྲངས་ཏེ་ཀུན་གྱིས་ཡ་མཚན་པར་བྱེད། དད་ལྡན་སྐྱེ་བོ་དུ་མས་སྐུལ་བ་ལྟར་དབུ་རུ་ལྷོ་བྱང་དང༌། ཨེ་དྭགས་གཉལ་གསུམ་ཡར་ཀླུང་སྟོད་སྨད་རྣམས་སུ་ཕེབས་ནས་དབུས་གཙང་གི་ཁྱོན་ཀུན་རྗེ་འདི་དང་ཆོས་འབྲེལ་སློབ་མ་གྱུར། སླར་ཡང་གསང་ཕུ་རྭ་བ་སྨད་པས་གདན་དྲངས་པ་ལྟརའཆད་ཉན་པའི་གདན་ས་མཛད་དེ་གཞུང་ཆེན་ཁག་དང་ལྷག་པར་རྗེ་བླ་མའི་དྲང་ངེས་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོའི་དགོངས་དོན་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་འཆད་མཉན་སྤེལ་ནས་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉིན་མོ་ལྟར་གསལ་བར་བྱས། རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་ལྕགས་ཁྱི་ ༡༤༩༠ ལོར་འབྲས་སྤུངས་གདན་ས་རོང་པོ་ཆོས་རྗེ་བློ་བཟང་གྲགས་པ་ལ་གནང་ནས་འབྲོག་རི་བོ་ཆེ་དགའ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ་འཇམ་མགོན་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་མི་འཇིགས་གདོང་ལྔས་བཏེགས་པའི་གསེར་ཁྲི་ལ་ཞབས་སེར་འཁོར་ལོའི་རེ་ཁ་མངོན་པར་བཀོད། འཇམ་མགོན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ལུགས་བཟང་གསེར་སྦྱངས་རིང་ལུགས་གཙང་མའི་བསྟན་པ་འདི་ཉིད་བཤད་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ། དགུང་ལོ་ང་བཞི་པ་རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་ཆུ་བྱི་ ༡༤༩༢ ལོར། རྟག་འཛིན་ཅན་རྣམས་ཆོས་ལ་སྐུལ་ཕྱིར་གཟུགས་སྐུ་རགས་པ་མངོན་པར་བསྡུས་ནས་བདེ་ཆེན་དག་པའི་ཞིང་དུ་ཞི་བར་གཤེགས། གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་སློབ་མ་ཡང༌། རྭ་བ་སྟོད་སྨད་དང་འབྲས་སྤུངས་སོགས་སུ་རྩོད་མེད་མཁས་གྲུབ་དུ་མ་བྱོན། གསུང་གི་ལེགས་བཤད་ཀྱང་དྲང་ངེས་བཀའ་འགྲེལ་སོགས་མཛད་པར་སྣང༌།
ལས་སྣེ་
དགོན་པ་ཁག་གི་མཁན་པོ་དང་། སློབ་དཔོན། དབུ་མཛད། དགེ་བསྐོས་སོགས་དགོན་པའི་ནང་གི་དབང་ཆ་འཛིན་མཁན།
༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽ལས་བཏུས།
གློ་སྨོན་ཐང་
རྒྱལ་པོ་མཐའ་མ་
༢༠༡༦ལོའི་སྤྱི་༡༢པའི་ཚེས་༡༦ཉིན། བལ་ཡུལ་གྱི་ནང་པའི་རྒྱལ་ཕྲན་ནམ་བོད་པའི་འདུས་སྡོད་ཁུལ་གློ་སྨོན་ཐང་གི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་མ་འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་དཔལ་འབར་བྷི་ས་ཏ་གྲོངས་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་གི་དགུང་ལོ་༨༦ཡིན་འདུག ཉིན་འདི་དག་རིང་བལ་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་ས་ཀ་ཏ་མན་རྡུར་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་དང་། མི་མང་གིས་ཁོང་གི་ཕུང་པོར་མཇལ་ཁ་ཞུ་བཞིན་ཡོད། འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་དཔལ་འབར་བྷི་ས་ཏས་གློ་སྨོན་ཐང་གི་རྒྱལ་པོ་ལོ་༤༤ལྷག་རིང་མཛད་ཅིང་། ༢༠༠༨ལོར་བལ་ཡུལ་གྱིས་རྒྱལ་པོའི་ལམ་ལུགས་མེད་པར་བཟོས་རྗེས། ཁོང་གི་རྒྱལ་པོའི་གོ་གནས་མེད་པར་གྱུར་ནས་ས་ཁུལ་དེར་ཆོས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་། མི་མང་གིས་ཁོང་ལ་དད་གུས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་གི་མི་ཚེ་ཕལ་མོ་ཆེ་གློ་སྨོན་ཐང་དུ་བསྐྱལ་ཞིང་། རྗེས་སུ་སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་དཀའ་ངལ་གྱིས་ཀ་ཏ་མན་རྡུར་སླེབས་ཀྱང་ནད་གཞི་མ་དྲག་པར་གྲོངས། འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་དཔལ་འབར་བྷི་ས་ཏ་ཁོང་ནི་གློ་སྨོན་ཐང་གི་རྒྱལ་པོའི་བུ་གསུམ་པ་དེ་ཡིན་ཞིང་། བོད་གཞིས་ཀ་རྩེར་དགེ་རྒན་ཟུར་བསྟེན་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་གནང་མྱོང་ཡོད་པ་དང་། ༡༩༦༤ལོར་གློ་སྨོན་ཐང་གི་རྒྱལ་པོར་བསྐོས་སོ།།