ལབ་ཙེའི་རིག་གནས་
ལབ་ཙེ་བརྩིགས་པ་དང་བསྟོད་ཚུལ་
ལབ་ཙེ་བརྩིགས་པར་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་མང་པོ་ཞིག་རིམ་པར་བརྒྱུད་དགོས་ཏེ། ཐོག་མར་ས་ལ་བརྟག་པ་དང་། དེའི་རྗེས་ས་སློང་བ།ས་སྦྱང་བའམ་འདུལ་བ། ལབ་ཙེ་བཅའ་བ། དེ་ནས་ལབ་ཙེ་བརྩིགས་པ་བཅས་སོ།  ཐོག་མར་ས་ལ་བརྟག་པར་ཡང་གཟའ་སྐར་འཕྲོད་སྦྱོར་ལེགས་པའི་དགེ་བའི་ཉིན་ཞིག་བདམས་ཏེ། ས་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་ལྟར། ས་དཔྱད་ལ་མཁས་པའི་བླ་མ་སོགས་གདན་དྲངས་ས་དཔྱད་བྱས་རྗེས་གཞི་བདག་སོགས་ལ་གཏོར་མ་དང་ལྷ་བསང་གཏོང་བ། སྔགས་བཟླ་བ་སོགས་བྱེད་པ་ཡིན། དེའི་འཕྲོ་ནས་ཆོ་ག་རིམ་པ་གཉིས་པ་སྟེ་ས་སློང་བ་ཡིན། གདན་ཞུ་ལག་ལེན་པ་རྣམ་པས་ས་དེ་ལ་གནས་པའི་གཞི་བདག་ལ་གནང་བ་ཞུས་ཏེ་ས་སློང་བའི་ཆོ་ག་སྒྲུབ་པ་ཡིན། ཆོ་ག་རིམ་པ་གསུམ་པ་ནི་ས་སྦྱང་བའམ་ས་འདུལ་བ་ཡིན། ཆོ་ག་འདིའི་ནང་ལག་ལེན་པ་དང་བཟོ་བཀོད་པའི་བཀོད་སྒྲིག་ལྟར་ལབ་ཙེ་བཅའ་སའི་སའི་ཆེ་ཆུང་ཅི་ཙམ་དགོས་པ་ཚད་འཇལ་ནས་འོས་ཤིང་འཚམ་པའི་ས་རྐོ་བ་ཡིན།  ཆོ་ག་རིམ་པ་བཞི་པ་ནི་ལབ་ཙེ་བཅའ་བ་ཡིན། 《ལྷ་རྟེན་བརྩིགས་ཚུལ་གྱི་ཆོ་ག་དགེ་ལེགས་དཔལ་སྟེར》ལས་“ལབ་ཙེ་བཅའ་བ་ལ་གཙོ་བོ་ཀླུ་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་བཅའ་བ་དང་། ས་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་བཅའ་བ། སྲོག་ཤིང་བཅའ་བ་བཅས་ཆོ་ག་རིམ་པ་མང་པོ་བརྒྱུད་དགོས་པ་ཡིན། ལབ་ཙེ་ནི་གཙོ་བོ་མདའ་ཤིང་དང་རྩེབ་བརྒྱ་རྨུ་ཐག་བཅས་ཀྱིས་གྲུབ། མདའ་ཤིང་གི་རྩེར་སྤྱིར་ཐིག་ལེ་བཀོད་པའི་ཤིང་སྒྲོ་ཡོད་ཅིང་རལ་གྲི་དང་མདུང་མགོ་ཅན་དུ་བྱས་པའང་ཡོད། དེ་དག་གིས་རུ་དར་གྱི་དོད་བྱས་པ་ཡིན། ལབ་ཙེ་གང་ཞིག་ཐོག་མར་བསྟོད་སྐབས་ལབ་ཙེ་བསྟོད་སའི་གནས་དེར་གཏེར་རྒྱག་དགོས་ཤིང་གཏེར་རྫས་ལ་ནས་འབྲས་གྲོ་ཏིལ་ལ་སོགས་པའི་འབྲུ་སྣ་གང་རྙེད་བསགས་པའི་བུམ་པ་དང་། གསེར། དངུལ། མུ་མེན། མུ་ཏིག གཡུ། བྱུ་རུ། དུང་། ཟངས། རག་སོགས་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཀྱིས་བསགས་པའི་བུམ་པ། ཇ་མར་དང་ཤ་ཐུད། ཀ་ར། བུ་རམ། སྦྲང་རྩི། ཤིང་ཏོག་སོགས་ཟས་རིགས་ཀྱི་བུམ་པ། ཁྱི་ཕག་དང་བོང་བུ་མ་གཏོགས་པའི་རྟ་ནོར་ལུག་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྤུ་རྙེད་ཚད་ཙམ་བསགས་པའི་བུམ་པ། གོས་དར་དང་སྨན་སྣའི་རིགས་སོགས་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྫས་རྙེད་ཚད་བསགས་པའི་བུམ་པ་སོགས་ཀྱི་མཐའ་རུ་མདའ་མདུང་གྲི་གསུམ་གྱིས་བསྐོར་བ་སོགས་རྒྱལ་པོ་ཞིག་ལ་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཚང་དགོས་པ་ཞིག་རེད། བསྟོད་ཆོག་ལས། “ལབ་ཙེ་འདི་ཡི་རྩེ་མོ་རུ། ། བླ་མ་ཡི་དམ་བཞུགས་སུ་གསོལ། ། ལབ་ཙེ་འདི་ཡི་སྐེད་པ་རུ། ། ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་བཞུགས་སུ་གསོལ། ། ལབ་ཙེ་འདི་ཡི་རྩ་བ་རུ། ། ས་བདག་ཀླུ་གཉན་བཞུགས་སུ་གསོལ། ། ལབ་ཙེ་འདི་ཡི་ཕོ་བྲང་དུ། ། གཉན་རིགས་འཁོར་བཅས་བཞུགས་སུ་གསོལ། །”  གསུངས་པ་ལྟར་གཟའ་སྐར་འཕྲོད་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཉིན་མོ་ལ། གསོམ་ཤིང་སྨྱུག་མ་སྤེན་མ་སོགས་རྩེ་མོ་རལ་གྲི་དང་མདུང་མགོ་བྱས་པ་ལ་སྐེད་དུ་རྒྱལ་མཚན་བཏགས་པ་ནི་དཔུང་གི་རུ་དར་གྱི་དོད་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ལབ་ཙེའི་མདའ་ཤིང་ནི་གསོམ་དཀར་དང་སྨྱུག་མ་སོགས་དྲང་ཞིང་གཙང་བ་ཞིག་ཡིན་དགོས་པ་གཞིར་བཅས།  རིང་ཐུང་སོགས་ནི་མ་ངེས་པ་སྣ་ཚོགས་ཏེ་ཆེ་ཞིང་རིང་བའི་རིགས་ནི་མདའ་གཅིག་སྐྱེ་བོ་གྱད་སྟོབས་རྫོགས་པ་བཞི་ནས་དྲུག་བར་གྱིས་འདེགས་ཐུབ་ཙམ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་དང་།  ཆུང་ཤོས་ནི་སྦོམ་ཕྲ་ལག་ངར་ཙམ་ལ་རིང་ཚད་ཁྲུ་བརྒྱད་ཡས་མས་ཡོད་པ་ལ་སྐེད་དུ་དར་ཚོན་སྣ་ལྔའི་ལྷ་དར་བཏགས་ཏེ་འབུལ་བ་ནི་མཚོན་འབུལ་གྱི་མཆོད་པ་དང་། སྟག་པ། ཤུག་པ། ཉ་ཕྲུག་སོགས་ལ་བལ་དཀར་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ་འབུལ་བ་ནི་དྲེག་པ་མཐུ་བོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་སོ་བསྟོད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་འབུལ་བ་ཡིན། ” ལབ་ཙེ་བསྟོད་པ་ལའང་གོང་ནས་བརྗོད་པ་ཇི་བཞིན་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་དང་རྫས་སྣ་མང་དུ་ཡོད་པ་ཡིན། ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་དེ་དག་ལས་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་སོགས་མཚོན་པ་ཡིན། མདའ་གྲི་མདུང་གསུམ་གྱི་ཤིང་མཚོན་དེ་དག་རེ་རེ་བཞིན་ལབ་ཙེའི་ནང་བཞག་ཚར་རྗེས་དམུ་ཐག་འཐེན་པ་ཡིན། དེང་སང་གོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དཀྲིས་བར་བྱེད་པའང་ཡོད།  དེའི་རྗེས་རབ་གནས་བྱས་ཚར་རྗེས་ལྷ་བསང་གཏོང་བ་དང་། བསང་འབོད་བྱེད་པ། དུང་འབུད་པ། ཤོག་སྦག་རྒྱག་པ། ངག་ནས་ལྷ་རྒྱལ་ལོ་ཞེས་འབོད་ཞོར་རླུང་རྟ་གནམ་ལ་སྤུར་བ་སོགས་བྱེད་པ་ཡིན། རབ་གནས་བྱས་རྗེས།  དགུང་ནས་བྱ་རྒོད་འཁོར་ན་དགྲ་ལྷ་འཁོར་བའི་ལྟས་དང་། ཆར་བ་བབས་ན་ཁྲུས་གསོལ་གནང་བའི་ལྟས། འཇའ་ཚོན་ཤར་ན་གཞི་བདག་དགའ་བའི་ལྟས་སུ་བཤད་ཚུལ་ཡོད། ལབ་ཙེའི་བསྟོད་ལུགས་ལའང་ཧ་ཅང་མང་མོད། འདིར་རགས་བསྡུས་ཙམ་བཤད་ན་ལབ་ཙེ་བསྟོད་པ་ནི་དུས་བཟང་སྐལ་བཟང་གི་ཉིན་མོ་ཞིག་ལ་གཏན་ཁེལ་བྱེད་པ་ཡིན། འདི་ལ་ས་གནས་རེ་རེ་མི་འདྲ་སྟེ། ལ་ལས་ལོ་གཅིག་ཏུ་ཐེངས་གཉིས་རེར་བསྟོད་པ། དགུན་གྱི་དུས་སུ་གནམ་ལོ་གསར་བའི་ཚེས་གཅིག་ལ་བསྟོད་པ་དང་ཚེ་གསུམ་ལ་བསྟོད་པ། ཚེ་ལྔ་ལ་བསྟོད་པ། ཚེས་བཅུ་ལ་བསྟོད་པ། ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྟོད་པ་སོགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད། དབྱར་གྱི་དུས་ལ་ཧོར་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་བསྟོད་པ་སོགས་ཡོད།  ལབ་ཙེ་བསྟོད་པའི་ཉིན་དེར་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྔ་མོ་ནས་མལ་ལས་ལངས་ཤིང་། རང་ལུས་གཙང་མར་བྱས་ཏེ་གོན་པ་གསར་བ་གྱོན་ཤིང་མདའ་ཤིང་དང་། དར་ལྕོག  བསང་རྫས་སོགས་ཁྱེར་ཏེ་རང་གི་སྐྱེས་ལྷ་གནས་སར་ལབ་ཙེ་བསྟོད་པར་འགྲོ་བ་ཡིན། ལབ་ཙེ་བསྟོད་པར་མདའ་གྲི་མདུང་གསུམ་ལས་གཞན་སྟག་པའི་ཡལ་ག་དང་སྐྱེར་བ་སོགས་ཤིང་ཕྲན་རིགས་ལབ་ཙེའི་ནང་བསྟོད་པ་ཡིན། ཡིན་ཡང་དེང་གི་ཆར་སྟག་པ་དང་སྐྱེར་བའི་ཤིང་ཕྲན་རིགས་ལབ་ཙེའི་ནང་བསྟོད་པ་སྔོན་ལས་ཉུང་དུ་ཕྱིན་འདུག   ལབ་ཙེའི་ནང་དུ་མདའ་མདུང་གྲི་གསུམ་སོགས་བཞག་ཚར་རྗེས་རྨུ་ཐག་གིས་དམ་པོར་འགྱིགས་པ་དང་རྨུ་ཐག་གི་མཚམས་རེར་མདུད་པ་དང་བལ་གྱི་ཙོར་ལོ་སྤྲད་པ་ཞིག་ཡིན།  བཤད་ཚུལ་ལ་ལབ་ཙེར་རྨུ་ཐག་འཐེན་པ་ནི་དེར་གནས་པའི་གཞི་བདག་རྣམས་ལྷ་ཡུལ་དང་མི་ཡུལ་དུ་བགྲོད་བྱེད་ཀྱི་ཐེམ་སྐས་ཡིན་པར་བཤད། ས་ཆ་ལ་ལར་ལབ་ཙེ་བསྟོད་པའི་ཉིན་དེར་ཡུལ་དེའི་སྐྱེ་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་ཐམས་ཅད་འཛོམས་ཏེ་ཉིན་གང་བོར་ཟས་གང་ཞིམ་གང་བཟང་བཟའ་ཞོར་གླུ་དང་གར་ལ་རོལ་ནས་སྤྲོ་གསེང་གཏོང་བའི་སྲོལ་ཡོད་དོ། །