cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
སྐྲ་ཕབ།
ལྔ།  ཆོ་གའི་དངོས་ལས“གོང་བཏགས”འཇོག་པའི་སྐོར།
ནས།།  ལས་བསོད་ནམས་ཡར་ངོའི་ཟླ་བ་བཞིན།།   ཕྱོགས་མུན་པ་སེལ་བའི་མགོན་དུ་འགྱུར།། སོག་པ་ལེབ་མོ་དུང་གིས་བརྒྱན།།  དུང་དཀར་པོ་གླིང་དཀར་སྟོད་ནས་ཡོང་།།གླིང་སེང་ལྕམ་འབྲུག་མོའི་ལག་ནས་ཉོས།།རྟ་དཀར་པོ་དྲུག་གི་རིན་པ་རེད།།  སྨིན་དྲུག་ཆ་མོའི་དོ་ཟླ་རེད།།  འདི་འདོགས་ཀི་བསྐལ་བ་ཁྱོད་ཡོད་ཀི།དེ་རྒྱབ་ལ་བཏགས་པའི་ཕྱིན་ཆད་ནས།།ཁ་ལས་རླུང་རྟ་དཀར་པོ་བཞིན།།ཕྱི་དབུས་མཐའ་མེད་པར་རྒྱུགས་རྒྱུ་རེད། རིན་ཆེན་གསེར་གྱི་ས་གཞི་ལ།།  དཔག་བསམ་ལྗོན་པའི་ཤིང་ཞིག་བཙུགས།། ལྷོ་སྤྲིན་བཞིན་དུ་རྩ་བ་རྒྱས།། སྐྱེ་དགུ་འཛོམས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག ། འཇའ་ཚོན་བཞིན་དུ་ཡལ་ག་རྒྱས།།  བཟང་དགུ་གསུམ་འཛོམས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག ། སྐར་ཚོགས་བཞིན་དུ་ལོ་མ་ཐོགས།། བསམ་དགུ་འཛོམས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག ། ཉི་ཟླ་བཞིན་དུ་མེ་ཏོག་བཞད།། མཛེས་དགུ་རྒྱན་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །  ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་འབྲས་བུ་སྨིན།། འདོད་དགུ་འབྱུང་བའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག།”ཅེས་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པའི་བཤད་པའི་དབྱངས་རྟ་དང་བསྡོངས་ནས་གོན་པ་དང་འདོགས་ཆ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཁོ་མོ་ཡོངས་སུ་སྤྲས་ཤིང༌། སྨོན་འདུན་ཕྱྭ་གཡང་གིས་ཕྱུག་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཁ་གཡང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཁོ་མོའི་ཡིད་སེམས་གསོ་བར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ།  ཡུལ་འདིས་དམངས་སྲོལ་ཆོ་ག་འདིའི་གོ་རིམ་ལ་“བྲང་ཁ་གསོ་བ”འང་ཟེར། བྲང་ཁ་གསོ་བ་ནི་སྡེ་གཅིག་པའི་རང་གི་ན་མཉམ་རྩེད་གྲོགས་དང༌། ཤ་ཉེ་རིང༌།ཕུ་ནུ་མིང་སྲིང་སོགས་ཀྱིས་བག་མ་ཁོ་མོར་ནང་སེམས་ཀྱི་སྨོན་འདུན་བཟང་བོ་དང་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འདོད་རྒུ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་པར་སྨོན་འདུན་གྱི་ཕྱྭ་གཡང་སྩོལ་བའི་གོ་རིམ་ཞིག་ཡིན་པར་བཤད།
དྲུག  ཤ་ཉེ་རིང་དང་མ་སྲུ། “ཆར་བ”བརྒྱ་ཐམ་པ་བསྟད་དེ“མ་ཇ”ལྡུད་པའི་སྐོར།
གོང་བཏགས་བཞག་ཚར་རྗེས།བག་ངུས་ལེན་མཁན་བུད་མེད་དར་མ་ཚོས་བག་ངུས་ཀྱི་དབྱངས་རྟའི་ཁྲོད་ཁྱིམ་གྱི་དཀྱིལ་ཀ་ལ་བསྐོར་བར་ལན་གསུམ་རྒྱབ་ཏེ།བག་མའི་ཁ་ཕྱིར་འཁོར་དུ་བཅུག་ཅིང༌།གཡང་མདའ་མགོ་ཐོག་ཏུ་བསྐོར་ནས་ཡུན་གྱིས་ཁ་ཕྱིར་འཁོར་ཏེ་རང་ཁྱིམ་གྱི་སྒོ་ཆེན་ཁར་བསྐྱོད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ།སྒོ་ཆེན་ཁ་དང་སྒོ་མདུན་ནས་རང་གི་ཤ་ཉེ་བསྟོད་པ་ཞིག་རེད།འདིར་ཤ་ཉེ་རིང་དང་མ་སྲུ་སོགས“བསྟོད་པ”ཞེས་པ་ནི་སྐྲ་ཕབ་བག་མ་ཁོ་མོའི་རང་གི་ཁྱིམ་རྒྱུད་ཉེ་རིང་དང༌།ན་མཉམ་བློས་ཐུབ་གྲོགས་པོ་གཙོ་བྱས་ཏེ་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉེ་རིང་དང་སྤུན་ཟླ་གྲོགས་པོ་ཡོངས་ལ་རང་སེམས་ཀྱི་གུས་སེམས་མངོན་ཕྱིར་ཁོང་ཚོར་བརྩེ་བའི་ལག་བརྡ་དང་ངག་གི་དབྱངས་འགྲོས་ཁྲོད་བདུད་རྩི་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁྱིམ་རྒྱུད་དང་ཤ་ཉེ་རིང༌། སྤུན་ཟླ་གྲོགས་པོ་ཚོས་ཀྱང་ཁོ་མོར་སྨོན་འདུན་དང་ཕྱྭ་གཡང་གི་ལག་སྐྱེས་འཛོམས་ཚོད་རེ་སྟེར་བའི་གོ་རིམ་ལ་བརྗོད་པར་བཤད། འདི་ལྟར་ཁ་ཕྱིར་འཁོར་ནས་སྒོ་ཁར་འབུད་པའང་རང་གི་ལྟེ་ཁྲག་ཕུད་སའི་ཕ་ཁྱིམ་འདི་ནམ་ཡང་བརྗེད་མི་སྲིད་ལ། ཕ་མའི་བཀའ་དྲིན་ནམ་ཡང་བོར་མི་སྲིད་པར་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པ་རེད། འདི་ལྟར་ཤ་ཉེ་བསྟད་ཚར་རྗེས།ཆར་དཔོན་དང༌། ཇ་མ། ཆུ་ལེན། ཚོ་བ་བརྒྱ་ཐམ་པ་བསྟོད་པ་ཞིག་ཡིན།
ཡུལ་སྲོལ་ལྟར། ཉིན་འདིར་མ་སྲུ་ཚོ་ནི་འགྲུལ་བ་གལ་ཆེན་དུ་བརྩི་བ་ཞིག་ཡིན།རྒྱུ་མཚན་བུ་མོའི་སྐྲ་ཕབ་ན་དབང་ཆ་ཡོད་ཚད་མ་ལ་དབང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པས།ཉིན་འདིར་མ་སྲུ་ཚོར་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་ཤིང༌།སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྲུ་ཚོ་གོང་དུ་བཀུར་ནས་ཇ་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ།གོ་རིམ་འདིར་ཡུལ་འདི་གས་“མ་ཇ”ལྡུད་པ་ཞེས་ཟེར།  འདིར་“ཆར་བ”དང་“ཆར་དཔོན”ཞེས་པའང་ཡུལ་འདིའི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་ན་ཚོ་བ་དང་ཚོ་དཔོན་ལ་གོ་དགོས་ཤིང༌། སྟོན་མོ་སྤྱི་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་གཙོ་བོར་གོ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌།འཚོ་བ་སྤྱི་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་གྱི་ཇ་དཔོན་ནམ་སྟོན་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་གོ་དགོས་པ་རེད།དེ་བས།བག་མས་རང་གི་སྐྲ་སྟོན་ཆོ་གར་རོགས་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་སྣ་གཙོ་བོ་དག་ལ་ཆེད་དུ་བཀའ་དྲིན་ཞུ་བར་བག་རོགས་ཀྱིས་འགྲོ་རོགས་འོག་མ་སྲུ་ཚོ་དང་ཆར་དཔོན་ལ་ཇ་དང་ཟས་འདྲེན་དགོས་པ་ཞིག་རེད།
བདུན།  སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིས་འགྲུལ་བ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་སྐོར།
འདི་ལྟར་ཉིན་གུང་འདས་རྗེས།བག་མ་དང་བག་རོགས་ཚོ་སྒོ་ཁར་བུད་དེ་འགྲུལ་བ་བསུ་མ་བྱེད་པ་དང་མགྱོགས་སྐད་གཏོང་བ་ཡིན་ལ། ཕྱོགས་བཞིའི་འགྲུལ་བ་དང་སྡེ་བ་དང་ཚོ་བའི་མགྲོན་པོ་རྣམས་འབྱོར་ཚེ། སྟོན་འཛིན་པས་ཚོགས་ར་རུ་གྲལ་བགོ་བ་ཡིན་ལ།ཡུལ་འདིའི་གྲལ་བགོ་སྐབས་ལུགས་སྲོལ་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་གྲལ་ལ་གཡས་གྲལ་དང༌། དཀྱིལ（གདོང་གྲལ） གྲལ། གཡོན་གྲལ་བཅས་སུ་བཀར་ཞིང༌། གཡས་གྲལ་དུ་ཚོ་བའི་སྔགས་པ་དང་སྔགས་དཔོན་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།གདོང་གྲལ་དུ་རང་གི་ཚོ་བ་སྟེ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞི་འདུག་དགོས། གཡོན་གྲལ་དུ་འགྲུལ་བ་རྣམས་འདུག་དགོས་པ་ཞིག་རེད། གྲལ་གཙོ་བོ་གཡས་གྲལ་དང་གདོང་གྲལ་དུ་རང་གི་སྡེ་བ་དང་ཚོ་བ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པ་ནི་ལུང་པ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞི་ཡིས་བུ་མོར་སྐྲ་ཕབ་སྐབས་ཁྲི་ཀའི་ས་ཆ་གཞན་དག་དང་ཁྱད་པར་ཆེ་ལ་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཡུལ་སྲོལ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་རེད། རྒྱུས་ལོན་པ་ལྟར་ན།ཁོ་ཚོས་འདི་ལྟར་བྱེད་དོན་ཡང་མི་རིགས་རང་གི་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྟགས་མཚན་ནམ་གནས་ལུགས་ཡོད་པ་སྟེ།བུ་མོར་སྐྲ་ཕབ་པ་ཡིན་ཚེ།ཆོ་གའི་འགྲོ་ལུགས་ཀྱི་དབང་ཆ་ཡོད་ཚད་སྡེ་བ་དང་ཚོ་བར་དབང་བ་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་བུ་མོ་སྐྱེས་ས་རང་སྡེ་བ་ཡིན་ལ། ནར་སོན་སའང་རང་སྡེ་བ་ཡིན་པས། ཕ་ཁྱིམ་དང་མ་ཁྱིམ་ནི་བུ་མོ་ཁོ་རང་འཚར་ལོངས་འབྱུང་སའི་རྟེན་གཞི་ཡིན་པ་སུས་ཀྱང་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ལ། སྐྲ་ཕབ་པ་ནི་ཡུལ་གཞན་དུ་གནས་ལ་བྱིན་པ་དང་མི་འདྲ་བས།རང་གི་སྡེ་བ་དང་ཚོ་བ་གཙོ་བོར་བཞག་ན་འོས་པའི་སྲོལ་ཞིག་གནའ་ནས་ད་བར་དུ་ཆགས་ཡོད་པས་སོ།
ཁྲི་ཀ་ཡུལ་གྱི་ས་ཆ་མང་ཆེ་བས་བུ་མོར་སྐྲ་ཕབ་སྐབས་བུ་མོའི་མ་ཕྱོགས་སྟེ་ཨ་ཞང་ཚང་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་ཡིན་ལ།སྟོན་ཐོག་ཏུ་ཨ་ཞང་ཚང་གྲལ་གཙོ་བོར་འཇོག་པ་ཡིན།  འོན་ཀྱང་ཁྲི་ཀའི་དཀར་བརྗིད་ས་ཆའི་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞི་ཅེས་པའི་ལུང་པ་འདིས་སྐྲ་ཕབ་སྐབས་རང་གི་སྡེ་བ་གཙོ་བོར་འཛིན་པའང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གནས་ལུགས་གཞན་ཞིག་གི་དགེ་མཚན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ།
བརྒྱད།  གླུ་ལེན་གར་རྩེར་རོལ་ཏེ་མཇུག་བསྡུ་བའི་སྐོར།
མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་རྫོང་དཀར་བརྗིད་ཡུལ་ཚོ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་ཡུལ་སྲོལ་ལྟར་ཉིན་གཅིག་རིང་གི་གཟབ་ལ་རྒྱས་ཤིང་དམངས་སྲོལ་གྱི་རྫོང་སྟུག་པོའི་སྐྲ་སྟོན་གྱི་ཆོ་གའི་གོ་རིམ་ཡོད་ཚད་རྟགས་དང་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྨོན་འདུན་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ཀློང་ནས་རིམ་བཞིན་མཚན་མོར་སླེབས་བྱུང་ལ།ཕྱོགས་བཞིའི་མགྲོན་པོ་དང་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་འགྲུལ་བ་རྣམས་རང་རང་གི་གྲལ་གྱི་སྒྲིག་རིམ་ལྟར་ཅིག་སེ་འཚོགས།ཡུལ་སྲོལ་ལྟར་གླུ་ལེན་གར་རྩེའི་འགོ་བརྩམས་ཤིང༌།ཆོ་གའི་གོ་རིམ་ལྟར་བག་ངུས་ལེན་པ་དང༌།ཐག་རིང་གི་འགྲུལ་བ་བསྟོད་པ།མ་སྲུ་བརྒྱ་ཐམ་པ་བསྟོད་པ།དེར་མཐུད་དེ་མ་ཇ་ལྡུད་པ་དང་ལེགས་སྐྱེས་འབུལ་ཞིང་ཕྱིར་བཅོས་ཏེ་ཆོ་ག་མཇུག་བསྡུ་བ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། མཐར་སྔགས་པས་བཀྲ་ཤིས་འདོན་དབྱངས་ཀྱི་སྙན་འགྲོས་ཁ་གཡང་ཁྲོད་ཆོ་ག་མཇུག་རྫོགས་པ་ཡིན་ཞིག་ལ༌།  མཁའ་མོ་འཚོ་འང་གཟབ་ལ་རྒྱས་པའི་ཆོ་གའི་སྨོན་འདུན་ཡོད་ཚད་ཀྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ནས་འདི་ལྟར་ནར་སོན་ཏེ་དར་མར་གྱུར་བ་རེད།
མཆན།"༡“བག་ངུས”ལེན་པ།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་བག་ངུས་ལེན་པའི་སྲོལ་ནི་བུ་མོའི་སྐྲ་སྟོན་ཆོ་གའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་ཅུང་མང་པའི་དབྱངས་རྟ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌། ལུགས་སྲོལ་ལྟར་ཐོག་མར་བུ་མོ་མཁའ་མོ་འཚོའི་མགོ་ན་བཏགས་ཡོད་པའི་ཟངས་ཀྱི་སྒོར་མོ་སྟེ་དོང་ཙེའམ་མ་ཆ་ཟེར་བ་དེ་ཚོ་བའི་བུད་མེད་ནང་གི་ཁ་ལས་ཅན་ཞིག་གིས་ཁོ་མོར་སློང་དགོས་ལ།བུ་མོ་མཁའ་མོ་འཚོས་ཡིད་མི་འཐད་པའི་བཟོ་ལྟའི་ཁྲོད་སྐྲའི་ལོགས་གཉིས་ཀྱི་ལན་བུ་སྟེང་གི་དོང་ཙེ་དེ་སྟེར་དགོས་ཤིང༌།བུ་མོའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་བུད་མེད་དང་ན་མཉམ་བུ་མོ་ཆུང་ཆུང་ཚོས་ཁོ་མོའི་མཐའ་བསྐོར་ཏེ་དེའི་ནང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཟིན་པའི་བུད་མེད་ཅུང་དར་མ་གཉིས་ཀྱིས“ད་ནངས་ལྷ་སྔ་ཁྱོད་སྔ་ཡིན།། བྱ་ཀ་ལ་ངུ་དང་ང་ལ་ངུ༌།། ད་ནངས་ལྷ་འདར་ཆ་འདར་ཡིན།། བྱ་ཆ་རེ་ངུ་དང་ང་ལ་ངུ་།།”ཞེས་ཡིད་སེམས་ལ་སྨྲེང་བ་སྟེར་བ་ཞིག་དབྱངས་རྟ་ལ་སྐྱོན་པ་ཡིན།  ཆོ་གའི་རྣམ་པ་འདིར་ཡུལ་འདི་གས“བག་ངུས”ལེན་པ་ཟེར།"༢“ཐེའུ་རིས”སློང་པ།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་ཐེའུ་རིས་ལེན་པའི་སྲོལ་ནི“སྐྲ་ཨ་གཡང་ཐེའུ་ལ་གསེར་ཡང་སྐྱེས།།གསེར་གྱི་ཐེའུ་རིས་སྨུག་པོ་ཡིན།།སྨུག་པོ་ཐེའུ་རིས་བཤིག་ཁེལ་དཀའ།།འདོགས་ཆ་ཁ་ཚང་ཁས་ལེན་བྱོས།།ཞེས་དབྱངས་རྟ་ལ་སྐྱོན་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌།དེའི་དོན་ནི་རྒྱན་གོས་དང་འདོགས་ཆ་གྲ་སྒྲིག་བྱས་མེད་ཚེ།བུ་མོས་མ་ཆའམ་དོང་ཙེ་སྟེར་མི་སྲིད་ལ།དེ་མ་བྱིན་ཚེ་དར་མའི་ཆོ་ག་དངོས་ལ་ཞུགས་མི་ཐུབ་པའི་དཔེ་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང༌། མ་ཆའམ་དོང་ཙེ་འདི་ལེན་པའི་གོ་རིམ་ཡོངས་ལ་ཡུལ་འདི་གས“ཐེའུ་རིས”ལེན་པ་ཞེས་ཟེར།"༣“གོང་བཏགས”འཇོག་པ།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་གོང་བཏགས་འཇོག་པའི་སྲོལ་ནི་ཐོག་མར་གདན་དཀར་གྲུ་བཞིའི་སྟེང་དུ་ནས་དཀར་དྲུག་ མོའི་གཡུང་དྲུང་གི་རི་མོ་བྲིས་ཏེ།བཀྲ་ཤིས་རྟགས་མཚན་གྱི་གདན་དཀར་སྟེང་དུ་བུ་མོར་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་པའི་ཕྲུག་ཚ་རུ་དང་གཡུ་ བྱུ་རུ་སོགས་གོན་པ་དང་འདོགས་ཆ་ཡོད་ཚད་གྲལ་གཅིག་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་ལ།གོན་པ་དང་འདོགས་ཆ་ཡོད་ཚད་ལ་ལྷ་ཤིང་ཤུགས་པ་དང་ཙན་ཏན་སོགས་དྲི་ཞིམ་རིགས་ཀྱི་རྩི་ཤིང་མེར་བསྲེག་ནས་དེའི་དུ་བས་དག་གཙང་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང༌།སྔགས་པའི་འདོན་པ་ལྟར་གོན་པ་དང་འདོགས་ཆ་རྣམས་གོ་རིམ་ལྟར་རེ་རེ་བཞིན་གོན་དགོས་པའི་སྲོལ་ཡོད་ལ། གོ་རིམ་འདི་ཡོད་ཚད་ལ་ཡུལ་ འདིའི“གོང་བཏགས”འཇོག་པ་ཞེས་ཟེར།"༤“བསྟོད་པ”།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་བསྟོད་པའི་སྲོལ་ནི་ཤ་ཉེ་རིང་དང་མ་སྲུ་སོགས“བསྟོད་པ”ཞེས་པ་ནི་སྐྲ་ཕབ་བག་མ་ཁོ་མོའི་ རང་གི་ཁྱིམ་རྒྱུད་ཉེ་རིང་དང༌།ན་མཉམ་བློས་ཐུབ་གྲོགས་པོ་གཙོ་བྱས་ཏེ་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉེ་རིང་དང་སྤུན་ཟླ་གྲོགས་པོ་ཡོངས་ལ་རང་སེམས་ཀྱི་གུས་སེམས་མངོན་ཕྱིར་ཁོང་ཚོར་བརྩེ་བའི་ལག་བརྡ་དང་ངག་གི་དབྱངས་འགྲོས་ཁྲོད་བདུད་རྩི་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁྱིམ་རྒྱུད་དང་ཤ་ཉེ་རིང༌།སྤུན་ཟླ་གྲོགས་པོ་ཚོས་ཀྱང་ཁོ་མོར་སྨོན་འདུན་དང་ཕྱྭ་གཡང་གི་ལག་སྐྱེས་འཛོམས་ཚོད་རེ་སྟེར་བའི་གོ་ རིམ་ལ་བརྗོད་པར་བཤད།"༥“མ་ཇ”ལྡུད་པ།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་མ་ཇུ་ལྡུད་པའི་སྲོལ་ནི་ཉིན་འདིར་མ་སྲུ་ཚོ་ནི་འགྲུལ་བ་གལ་ཆེན་དུ་བརྩི་བ་ཞིག་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་བུ་མོའི་སྐྲ་ཕབ་ན་དབང་ཆ་ཡོད་ཚད་མ་ལ་དབང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པས།ཉིན་འདིར་མ་སྲུ་ཚོར་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་ཤིང༌།སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྲུ་ཚོ་གོང་དུ་བཀུར་ནས་ཇ་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། གོ་རིམ་འདིར་ཡུལ་འདི་གས“མ་ཇ”ལྡུད་ པ་ཞེས་ཟེར།"༦“ཆར་བ”དང“ཆར་དཔོན”།"མདོ་སྨད་ཁྲི་ཀ་སྐེ་གཞུང་ཚོ་བཞིའི་“ཆར་བ”དང་“ཆར་དཔོན”ཞེས་པ་ནི་ཡུལ་འདིའི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་ན་ཚོ་བ་དང་ཚོ་དཔོན་ལ་གོ་དགོས་ཤིང༌།སྟོན་མོ་སྤྱི་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་གཙོ་བོར་གོ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང༌།འཚོ་བ་སྤྱི་ལ་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་གྱི་ཇ་དཔོན་ནམ་སྟོན་འཛིན་པ་ལྟ་བུར་གོ་དགོས་པ་རེད།
མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ།
མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ་ནི།   བོད་སིལ་བུའི་སྐབས་ནང་ཆེན་འབྲུ་རྗེ་རྒྱལ་པོའི་སྐྱོང་བའི་རྒྱལ་ཕྲན་ཞིག་ཡིན་ལ། (སོག་ལ་སྐྱ་བོ་ནས་རྨ་ཆུའི་ཁུག་པའི་བར་ཀྱི་མདོ་སྟོད་ཀྱི་མི་སྡེ་ལ་མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ་ཞེས་སོག་པོས་བོད་དུ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་སྐབས་སོགས་སུ་མདོ་སྟོད་ཀྱི་མི་རྣམས་ཕོད་རྒོད་ལ་དཔའ་ཆེ། དགྲ་འཐབ་ལ་མཁས་པ་སོགས་མི་རྒྱུ་གང་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཁྱད་དུ་འཕགས་པས་ན་མིང་དེ་ལྟར་བཏག་པར་བཤད་ཅིང་ཆོལ་ཁ་ཟེར་བའི་ཚིག་འདི་ནི་སོག་སྐད་དུ་སྡེ་ཚན་ནམ་ཚན་པ་ཟེར་བའི་དོན་ཡིན) འབྲུ་ཏྲེ་བོ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ནང་ཆེན་ཕོ་བྲང་ནང་ སོ་ཆེན་མོའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཤིང་།  བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གཉིས་དབང་དུ་སྡུས་ཤིང་།  མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁར་དབང་སྒྱུར་མཛད་པ་ནས་རྒྱལ་ས་སྐུ་འབུམ་དུ་མཛད། མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ་སྒོམ་སྡེ་ནང་ཆེན་རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་ས་མུ་ཆོས་མཚམས་ནི། རྒྱལ་པོ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྐུ་དུས་སུ་མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁ་ལ་དབང་སྒྱུར་སྐབས་ཏྲེ་རབ་ཁ་སྟེ་དེང་དུས་དཀར་མཛེས་ཡན་ཆད་དང། སོག་ལ་སྐྱ་བོའི་མན་ཆད་ལ་དབང་བསྒྱུར། དེ་རྗེས་རྒྱལ་སྲས་སངས་རྒྱས་གྲགས་པའི་སྐུ་དུས་སུ་སྒོམ་སྡེ་ཡ་གསུམ་སྟོད་མ་སྟེ་དབུས་གཙང་སྟག་ལུང་ཕྱིན་ཆད་ལ་མངའ་རིས་བསྐྱངས་པ་དང་། ཁྲི་སྟོང་སྡེའི་རྒྱལ་པོ་རྡོ་རྗེ་ཚེ་དབང་གི་སྐུ་དུས་སུ་ས་མུ་ཆོད་ མཚམས་ནི། ཤར་ནས་འདན་ཁྲ་བོ་ལ། ལྷོ་ནས་ཇོ་ལ་རྩེ་ནག་པོ། ནུབ་ནས་སོག་ཕ་ཝང་གཡག་འཛོམས། བྱང་ནས་མཚོ་སྔོན་པོ་ཚུན་ ནང་ཆེན་གྱི་ས་ཡིན་པ་དང་། ནང་སྡེ་དང་ཕྱི་སྡེའི་ས་མཚམས་ནི། རི་ཆེ་ནང་ཆེན་ས་མཚམས་འཛི་ཡག་ནག་ཕྲང། དཔའ་ཤོད་ས་མཚམས་ལྕགས་ཟམ་ཁ། རག་ཤུལ་ས་མཚམས་རྩི་ཆུ་ཁ། ཟུར་མང་ས་མཚམས་རྡོ་རྡོ་དགོན། དགེ་རྒྱལ་ཆུ་མིག་མར་ཁུ་བཅས་ཡིན། ནང་ཆེན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་འདི་སྔོན་མ་བཙན་པོ་རིམ་བྱོན་གྱི་དུས་སྐབས་ ནས་བཟུང་རུ་བཞི་དམག་གི་དཔུང་གནོན་དང་། སིལ་བུའི་སྐབས་སུ་སྒོམ་སྡེའི་ཡུལ་ཁམས་དང། མདོ་སྟོད་མི་ཡི་ཆོལ་ཁར་གྲགས་ཤིང་། གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དུས་སུ་ཤིང་སྒོ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་རྒྱལ་ པོ་སོགས་བོད་རང་གི་ཡན་ལག་ཐུན་མིན་ཡིན་པ་གཞུང་དུ་གསལ་ཞེས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ལས་བཤད་པ་ལྟར་རོ།།
ཧོང་ཀོང་།
ཧོང་ཀོང་དམིགས་བསལ་སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ། རྒྱ་ཡིག་ཏུ་中華人民共和國香港特別行政區 དབྱིན་ཏུ་Hong Kong SAR ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས།
ས་ཁམས།
ཧོང་ཀོང་དམིགས་བསལ་སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ་གྱི་སའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ ༡༠༩༢ དང་། མི་གྲངས་ཁྲི ༦༣༠ ལྷག་ཡོད། འདུས་སྡོད་བྱེད་པའི་མི་རིགས་ནི་རྒྱ་རིགས་དང་ཧེའུ་རིགས་སོགས་ཡིན། མངའ་ཁོངས་སུ་ཧོང་ཀོང་གླིང་ཕྲན་དང་ཅིའུ་ལུང་། ཞིན་ཅེ། ཉེ་འགྲམ་གྱི་གླིང་ཚོམ་སོགས་ཡོད།
ལོ་རྒྱུས།
ཧོང་ཀོང་དམིགས་བསལ་སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ་ནི་ལྷོ་རྒྱ་མཚོའི་ཉེ་འགྲམ་དང་ཀྲུའུ་ཅང་གཙང་བོའི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་ཡོད། ༡༨༤༢ལོའི་ཉལ་ཐའི་དམག་འཁྲུག་གི་རྗེས་ནས་དབྱིན་ཇི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ལ། ༡༩༩༧ལོའི་ཟླ ༧ པའི་ཚེས ༡ ཉིན་ཧོང་ཀོང་ཀྲུང་གོ་ལ་ཕྱིར་སྤྲད། དེ་རྗེས་ཧོང་ཀོང་དམིགས་བསལ་སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་རེད།
ཡུལ་སྐོར།
ཧོང་ཀོང་ནི་འཛམ་གླིང་སྟེང་མིང་གྲགས་ཆེ་བའི་ཡུལ་སྐོར་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་སྐོར་བྱེད་ས་གཙོ་བོ་ལ་རི་བོ་ཐའེ་ཕིང་ཧྲན་དང་། སྟག་གཟིག་བྱེས་བཞུགས་སྤྲོ་ཁང་། རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ག སུང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ལྟར་བཞེངས་བའི་མཁར་གྲོང་། མཚོ་ཁུགས་ཁྲུས་ར་བཅས་ཡོད་དོ།།
ཚལ་གུང་དགོན།
ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་པ་དེ་ལྷ་སའི་སྐྱིད་ཆུའི་ཤར་རྒྱུད་སྦྲག་ས་གཅིག་གི་གནས་སུ་ཡོད། བྱང་ངོས་སུ་ཚལ་དང་། ལྷོ་རུ་གུང་ཐང་ཞེས་གནས་གཉིས་ཀྱི་མིང་བསྡེབས་ནས་ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་འབོད། ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་པ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནད་འགག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གདན་ས་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་ཞེས་པ་དང་། ཉེ་གནས་དར་མ་གཞོན་ནུ་ནས་སྤྱན་སྔ་དངོས་གྲུབ་རྒྱལ་མཚན་བར་དཔོན་རབས་བཅུ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་དང་། དཔོན་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་ལ་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་གྱི་འཇའ་ས་བྱུང་བ་ནས་དབུ་རུ་སྐྱིད་ཤོད་སྟོད་སྨད་ཀྱི་བདག་དབང་གི་དཔོན་རིམ་པར་བྱུང་ཞིང་། ལྷག་པར་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་སྲོལ་གཏོད་མཛད་པོ་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་ཡང་སློབ་བླ་མ་ཞང་ངམ་གཡུ་བྲག་པ་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་མཆོག་གིས་བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཤིང་ལུག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༥ལོར་ཚལ་ཡང་དགོན་ཐོག་མར་ཕྱག་བཏབ། དེ་ནས་མི་ལོ་བཅུ་གསུམ་སོང་རྗེས་བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་མེ་ལུག་སྤྱི་ལོ་༡༡༨༧ལོར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་ཕྱག་བཏབ། རྟེན་དུ་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)སོགས་བཞེངས། བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ཆོས་ལ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཞེས་གྲགས། གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་མཆོག་བོད་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ཆུ་སྟག་སྤྱི་ལོ་༡༡༢༢ལོར་ཡབ་སྔགས་འཆང་རྡོ་རྗེ་སེམས་པ་དང་ཡུམ་མང་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་ཡུལ་ངོམ་ཤོས་ཚ་གྲུར་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་ཉེར་དྲུག་ལ་སོན་སྐབས་མཁར་འགོས་པས་མཁན་པོ་དང་། གྲབ་མཁར་པས་སློབ་དཔོན་མཛད་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས། མཚན་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་ཞེས་གསོལ། དྭགས་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྙིང་པོ་སོགས་བླ་མ་དུ་མའི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ནས་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ནང་ཆོས་མང་པོ་གསན་བསམ་སྒོམ་གསུམ་མཛད། སྙན་པའི་གྲགས་པ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ། སྐུ་ཉིད་ཆུང་ངུ་ནས་དཀའ་བ་དུ་མ་སྤྱད་ནས་གནས་ངེས་མེད་ཀྱི་རི་ཁྲོད་མང་པོ་འགྲིམ་ནས་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་པོ་འགྲོ་དོན་ཁོ་ན་མཛད་ཅིང་། ལྷག་པར་ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་ཉམས་གསོ་བདག་གཅེས་དང་། དུས་ཀྱི་མཆོད་པ་སོགས་བླ་ན་མེད་པའི་ཞབས་ཏོག་རྒྱ་ཆེར་མཛད། བླ་མ་ཞང་གིས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པའི་ཕྱག་བྲིས་ཕྱག་སྟར་མ་པོད་ལྔ་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་གུང་ཐང་བླ་བྲང་གི་གདུང་རྟེན་དུ་བཞུགས། ངོ་ཤུས་དེ་སྔ་པེ་ཅིང་མི་རིགས་ཕོ་བྲང་དུ་ཡོད་པར་གྲགས། བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་སྤྱི་ལོ༡༡༩༣ལོར་སྐུ་གཤེགས། དེ་རྗེས་ཉེ་གནས་དར་མ་གཞོན་ནུས་ཡུལ་དེའི་སྲིད་དབང་འཛིན་སྐྱོང་གནང་ནས་དགོན་པའི་མཇུག་སྐྱོང་དང་། བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཐུགས་ལྗགས་སྤྱན་གསུམ་བཞུགས་པའི་གདུང་རྟེན་བཀྲ་ཤིས་འོད་འབར་དང་། སྐུ་འབུམ་སོགས་གསར་བཞེངས་རྒྱ་སྐྱེད་སོགས་ལེགས་པར་མཛད་དོ། །
དེ་ནས་ཚལ་པ་དཔོན་རབས་རིམ་བྱོན་གྱིས་འཛིན་སྐྱོང་མཛད་ནས་རྗེས་སུ་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཡོན་བདག་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྐབས་ཀྱི་བློན་པོ་མགར་སྟོང་བཙན་གྱི་རྒྱུད་པ་མགར་རྒྱལ་བ་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སྲས་སངས་རྒྱས་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་སྲས་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་རྒྱ་ནག་ཏུ་བྱོན། ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་སེ་ཆེན་རྒྱལ་པོས་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་གྱི་འཇའ་ས་གནང་། རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྲིད་དབང་བཟུང་རྗེས་གུང་ཐང་གཟིམ་ཁང་ཤར་དང་། ཁྱམས་ར་ཆེན་མོ་གསར་བཞེངས་མཛད། རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྲས་གཉིས་པ་དགའ་བདེ་དཔལ་གྱིས་དཔོན་གྱི་གོ་ས་བཟུང་རིང་། རྒྱ་ནག་གོང་མའི་མདུན་དུ་ཐེངས་བདུན་བྱོན། རྒྱའི་བཟོ་བོ་མང་པོ་བོས་ཏེ་རྒྱ་ཕིབས་དང་། གསེར་འཕྲུ་སོགས་རྟེན་མང་པོ་བཞེངས། ཆོས་འཁོར་གླིང་དུ་མཚན་ཉིད་བཤད་གྲྭ་དང་། དབུས་གླིང་དུ་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་སོགས་བཙུགས་ནས་མཛད་པ་རྒྱ་ཆེ་བྱུང་། ཚལ་པ་ཀུན་དགའ་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ནི་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་དང་། མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སོགས་གང་ལ་མཁས་པ། བོད་ས་གནས་སུ་སི་ཏུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་རྔ་བོ་ཆེ་གང་སར་གྲགས། བོད་རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་ཆུ་ཕག་སྤྱི་ལོ་༡༢༢༣ལོར། དགུང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ནས་ཁྲི་དཔོན་གནང་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་རིང་སྐྱིད་ཤོད་སྟོད་སྨད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཞེས། དེའི་རིང་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་དང་། ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་། ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ་བཅས་ལ་ཉམས་གསོ་བདག་སྐྱོང་ལེགས་པར་མཛད། བུ་སྟོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གདན་དྲངས་ཏེ་སྣར་ཐང་གི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དང་། བོད་དུ་བཞུགས་པའི་བཀའ་འགྱུར་ཡོད་དོ་ཅོག་ཞིབ་བསྡུར་ཞུས་དག་ལེགས་པར་མཛད་ནས་གསེར་དངུལ་ལས་བྲིས་པའི་བཀའ་འགྱུར་པོད་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་གསར་བཞེངས་མཛད་པས་ཚལ་པ་བཀའ་འགྱུར་ཞེས་ཤིན་ཏུ་མཆོག་པའི་ཚད་མར་འཛིན། ཁྲི་དཔོན་འདིས་མཛད་པའི་གསུང་རབ་ཚལ་པ་བཀའ་འགྱུར་གྱི་དཀར་ཆག《དེབ་ཐེར་དཀར་པོ》དང་། 《དེབ་ཐར་དམར་པོ》《དེའི་ལྷན་ཐབས་དེབ་ཐེར་མཁས་པའི་ཡིད་འཕྲོག》《གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་གི་རྣམ་ཐར》《དེབ་ཐེར་ཕྲ་བོ》རང་ཉིད་ཀྱི་ཡབ《ཡབ་སྨོན་ལམ་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར》སོགས་མང་པོ་ཡོད།
དེ་རྗེས་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་བར་ལ་འགལ་བ་བྱུང་ནས་ཆུ་འབྲུག་སྤྱི་ལོ་༡༣༥༢ལོར་ཕག་གྲུ་ཁྲི་དཔོན་ཏཱ་སི་ཏུ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་དང་མ་མཐུན་པར་དམག་འཐབ་བྱས་པས་སྲིད་དབང་ཤོར། བོད་རབ་བྱུང་དགུ་པའི་མེ་ལུག་ལོར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་མེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བྱུང་། གཙུག་ལག་ཁང་དབུས་སུ་བཞུགས་པའི་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)ཆོས་ཁྲི་ཁང་། གཟིམ་ཁང་ཤར་གྲྭ་ཚང་ཆུང་ངུ་གཉིས་ཙམ་མ་གཏོགས་ཕལ་ཆེ་བར་མེ་སྐྱོན་བྱུང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཉམས་རྒུད་དུ་གྱུར། དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དགུ་པ་རྗེ་དབོན་བློ་བཟང་ཉི་མའི་སྐུ་དུས་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་ཉི་མ་ཤར་དར་རྒྱས་སུ་ཕྱིན་ནས་ཚལ་གུང་ཡང་དགེ་ལུགས་པའི་གྲུབ་མཐར་གྱུར། རྗེ་ཀུན་མཁྱེན་དམ་པས་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ཚལ་དབུས་གྲྭ་ཚང་ཕྱག་བཏབ། དགོན་བདག་སེ་ར་ཧར་གདོང་ཁང་ཚན་ནས་བྱས། བོད་རྒྱལ་ལྷ་བཟང་ཁང་གིས་ཚལ་གུང་ཐང་གི་དགོན་གཞིས་ཡོངས་རྫོགས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ལྔ་བཅུ་པ་བྱ་བྲལ་དགེ་འདུན་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཕུལ། དེའི་ཡང་སྲིད་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་བཞུགས་སྐབས་གུང་ཐང་ཚང་ཞེས་འབོད་པ་དེས་ཚལ་གུང་ཐང་གཞུང་ཕུལ་མཛད་དོ། སྔར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་འདུ་ཁང་གི་དབུས་སུ་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)ཐོག་ཚད་གཉིས་ལྡན་མ་དང་ཉེ་སྲས་བརྒྱད། ཚེ་དཔག་མེད། སངས་རྒྱས་སྨན་བླ། གདུགས་དཀར། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སོགས་སྐུ་བྱིན་ཅན་མང་པོ་བཞུགས་ཡོད་པ་དང་། འདུ་ཁང་ནུབ་ཞང་ལྷ་ཁང་གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཤར་ལི་ལས་གྲུབ་པའི་སྐུ་ང་འདྲ་མ་དང་ཉེ་གནས་གཞོན་ནུའི་འདྲ་སྐུ། བླ་མ་དཔལ་ཆེན་རྒ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱི་འདྲ་སྐུ་སོགས་བཞུགས་ཡོད། ཁོར་ཡུག་ཏུ་སྒྲོལ་མ་ལྷ་ཁང་དང་། བྱམས་ཆེན་ལྷ་ཁང་། ཚེ་དཔག་མེད་ལྷ་ཁང་སོགས་ཡོད། དེ་མིན་རྟེན་བྱིན་ཅན་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལངས་པ་ཡོད་པར་གྲགས། གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་དུས་ཀྱི་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ཙམ་མ་ཟད་ལོ་རེ་ཟླ་བཞི་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་གུང་ཐང་མེ་ཏོག་མཆོད་པ་ཞེས་པའི་དུས་ཆེན་དང་། དེ་ཉིན་སྟོན་པ་གཙོ་འཁོར་གསུམ་དང་། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གོས་སྐུ་བཤམས་ནས་མཆོད་ཕུལ་བསང་གསོལ་སོགས་དང་། བོད་ཟླ་བདུན་པའི་ཚེས་བཅུ་གཉིས་ཉིན་གུང་ཐང་དཀར་མེ་ཞེས་གྲིབ་རྫོང་བཙན་དང་གུང་ཐང་དཔལ་ལྷ་མོ་གཉིས་མཇལ་འཛོམས་ཐོག་དགོན་པའི་གར་འཆམ་རྒྱག་པ་སོགས་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཉིན་ཉེ་འཁོར་གྱི་ཞིང་པ་དང་། ལྷ་ས་བ་སོགས་གཟབ་མཆོར་གང་ལེགས་སྤྲས་ཏེ་ཆོས་མཇལ་དང་། གར་འཆམ་བལྟ་བ། སྤྲོ་སྐྱིད་གཏོང་བ་སོགས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་པ་འཇོག་རི་ངག་དབང་བསྟན་འཛིན་གྱིས་མཛད་པའི《ཚལ་གུང་ཐང་གི་དཀར་ཆག་འགྲོ་མགོན་ཞལ་ལུང》དང《དེབ་ཐེར་དམར་པོ》སོགས་ལས་གསལ།
ཧྥ་རན་སི།
ཧྥ་རན་སི་འམ་ཧྥ་རན་སི་༼ ཧྥ་རན་སིའི་སྐད།: France ༽གཞུང་ཕྱོགས་ཀྱི་མིང་ཆ་ཚང་ལ་ཕ་རན་སི་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར། (ཧྥ་རན་སི་སྐད་ལྟར་ན République française དང་ཕ་རན་སི་སྐད་ལྟར་སྒྲ་འབྱིན་ཚུལ་ནི [ʁepyˈblik fʁɑ̃ˈsɛz]ཡིན) ཕ་རན་སི་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་གྲུ་མང་པོས་གྲུབ་པའི་
འབའ་རོམ་བཀའ་རྒྱུད།
རྩོམ་པ་པ། ཁམས་འཛུམ་གྲོལ། འབའ་རོམ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཤིང་རྟའི་ལམ་སྲོལ། དེ་ཡང་བསིལ་ལྡན་གངས་རིའི་ལྗོངས་ཆེན་པོ་འདིར་སྐལ་བཟང་རྣམ་ འདྲེན་བཞི་པ་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་བསྟན་པའི་བྱེ་བྲག་ ཇི་སྙེད་གཅིག་བྱུང་བ་ཀུན་ལས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ། བཀའ་རྒྱུད་ རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་རིགས་གསུམ་གདུལ་བྱ་མཐའ་དག་རབ་ཚེ་གཅིག་ ལུས་གཅིག འབྲིང་བར་དོ་མཁའ་སྤྱོད། ཐ་ན་སྐྱེ་བ་བདུན་ནས་ མངོན་པར་མཚང་རྒྱ་བའི་གསེང་ལམ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་ཉིད་ འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་བའི་བྱེད་པོར་འགྲན་ཟླ་མ་མཆིས་པའི་དྭགས་སྒོམ་ ཟླ་འོད་གཞོན་ནུ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་ཁ་ བ་ཅན་གྱི་ལྗོངས། མ་ཧཱ་ལོ་ཧི་ཏའི་འགྲམ། རི་བྲག་ཚང་ཚིང་ཅན་ན། དགེ་སློང་འཚོ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ནས་འཁོར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ལྔ་བརྒྱ་ ལས་མི་ཉུང་བ། ཐམས་ཅད་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྡན་པ་འབའ་ ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་དང་། འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་ པ་ཞེས་བྱ་བར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོགས་མདོ་རྒྱུད་དུ་མ་ནས་ལུང་གིས་བསྔགས་ པའི་རྩོད་བྲལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་དྭགས་སྒོམ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུའམ་མཉམ་ མེད་དྭགས་པོ་རིན་པོ་ཆེས་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་བསྟན་སྲིད་ དང་ཞི་བའི་ཁྱོན་ཀུན་ཁྱབ་བརྡལ་དུ་མཛད་པ་ལ་དྭགས་པོ་བཀའ་ བརྒྱུད་ཅེས་གྲགས་ཤིང་། དེའི་འཁོར་དུ་བཀའ་རྒྱུད་ཆེ་བཞི་ ཆུང་བརྒྱད་སོགས་སློབ་ཚོགས་རྒྱུ་སྐར་གྱི་གྲངས་ལ་འཕྱ་བའི་དབུས་ སུ་ཉམས་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཀུན་ལས་མངོན་པར་མཐོ་བའི། བཀའ་ རྒྱུད་གྲུབ་པའི་གཙུག་རྒྱན་དཔལ་ལྡན་འབའ་རོམ་པ་ཆེན་པོ་དར་་་་ མ་དབང་ཕྱུག་གིས་འབའ་རོམ་དཀའ་རྒྱུད་ཀྱི་ཤིང་རྟའི་ལམ་སྲོལ་་་ གསར་དུ་ཕྱེས་ཏེ། མཛད་ཕྲིན་རྨད་དུ་བྱུང་བས་སྒྲུབ་རྒྱུད་ཀྱི་ བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་པ་ལ་འབའ་རོམ་བཀའ་རྒྱུད་་ ཅེས་སྙན་པའི་གྲགས་པ་སྲིད་པ་གསུམ་ན་བརྡལ་བའོ།།
སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་དགོན།
ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་པ་དེ་ལྷ་སའི་སྐྱིད་ཆུའི་ཤར་རྒྱུད་སྦྲག་ས་གཅིག་གི་གནས་སུ་ཡོད། བྱང་ངོས་སུ་ཚལ་དང་། ལྷོ་རུ་གུང་ཐང་ཞེས་གནས་གཉིས་ཀྱི་མིང་བསྡེབས་ནས་ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་འབོད། ཚལ་གུང་ཐང་ཞེས་པ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནད་འགག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་གདན་ས་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་ཞེས་པ་དང་། ཉེ་གནས་དར་མ་གཞོན་ནུ་ནས་སྤྱན་སྔ་དངོས་གྲུབ་རྒྱལ་མཚན་བར་དཔོན་རབས་བཅུ་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་དང་། དཔོན་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་ལ་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་གྱི་འཇའ་ས་བྱུང་བ་ནས་དབུ་རུ་སྐྱིད་ཤོད་སྟོད་སྨད་ཀྱི་བདག་དབང་གི་དཔོན་རིམ་པར་བྱུང་ཞིང་། ལྷག་པར་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་སྲོལ་གཏོད་མཛད་པོ་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེའི་ཡང་སློབ་བླ་མ་ཞང་ངམ་གཡུ་བྲག་པ་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་མཆོག་གིས་བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཤིང་ལུག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་༡༡༧༥ལོར་ཚལ་ཡང་དགོན་ཐོག་མར་ཕྱག་བཏབ། དེ་ནས་མི་ལོ་བཅུ་གསུམ་སོང་རྗེས་བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་མེ་ལུག་སྤྱི་ལོ་༡༡༨༧ལོར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་ཕྱག་བཏབ། རྟེན་དུ་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)སོགས་བཞེངས། བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ཆོས་ལ་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཞེས་གྲགས། གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་མཆོག་བོད་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ཆུ་སྟག་སྤྱི་ལོ་༡༡༢༢ལོར་ཡབ་སྔགས་འཆང་རྡོ་རྗེ་སེམས་པ་དང་ཡུམ་མང་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་ཡུལ་ངོམ་ཤོས་ཚ་གྲུར་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་ཉེར་དྲུག་ལ་སོན་སྐབས་མཁར་འགོས་པས་མཁན་པོ་དང་། གྲབ་མཁར་པས་སློབ་དཔོན་མཛད་ནས་བསྙེན་པར་རྫོགས། མཚན་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པ་ཞེས་གསོལ། དྭགས་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྙིང་པོ་སོགས་བླ་མ་དུ་མའི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ནས་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ནང་ཆོས་མང་པོ་གསན་བསམ་སྒོམ་གསུམ་མཛད། སྙན་པའི་གྲགས་པ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ། སྐུ་ཉིད་ཆུང་ངུ་ནས་དཀའ་བ་དུ་མ་སྤྱད་ནས་གནས་ངེས་མེད་ཀྱི་རི་ཁྲོད་མང་པོ་འགྲིམ་ནས་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་པོ་འགྲོ་དོན་ཁོ་ན་མཛད་ཅིང་། ལྷག་པར་ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་ཉམས་གསོ་བདག་གཅེས་དང་། དུས་ཀྱི་མཆོད་པ་སོགས་བླ་ན་མེད་པའི་ཞབས་ཏོག་རྒྱ་ཆེར་མཛད། བླ་མ་ཞང་གིས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པའི་ཕྱག་བྲིས་ཕྱག་སྟར་མ་པོད་ལྔ་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་དག་གུང་ཐང་བླ་བྲང་གི་གདུང་རྟེན་དུ་བཞུགས། ངོ་ཤུས་དེ་སྔ་པེ་ཅིང་མི་རིགས་ཕོ་བྲང་དུ་ཡོད་པར་གྲགས། བོད་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་སྤྱི་ལོ༡༡༩༣ལོར་སྐུ་གཤེགས། དེ་རྗེས་ཉེ་གནས་དར་མ་གཞོན་ནུས་ཡུལ་དེའི་སྲིད་དབང་འཛིན་སྐྱོང་གནང་ནས་དགོན་པའི་མཇུག་སྐྱོང་དང་། བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཐུགས་ལྗགས་སྤྱན་གསུམ་བཞུགས་པའི་གདུང་རྟེན་བཀྲ་ཤིས་འོད་འབར་དང་། སྐུ་འབུམ་སོགས་གསར་བཞེངས་རྒྱ་སྐྱེད་སོགས་ལེགས་པར་མཛད་དོ། །
དེ་ནས་ཚལ་པ་དཔོན་རབས་རིམ་བྱོན་གྱིས་འཛིན་སྐྱོང་མཛད་ནས་རྗེས་སུ་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཡོན་བདག་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྐབས་ཀྱི་བློན་པོ་མགར་སྟོང་བཙན་གྱི་རྒྱུད་པ་མགར་རྒྱལ་བ་འབྱུང་གནས་ཀྱི་སྲས་སངས་རྒྱས་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་སྲས་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་རྒྱ་ནག་ཏུ་བྱོན། ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་སེ་ཆེན་རྒྱལ་པོས་ཚལ་པ་ཁྲི་དཔོན་གྱི་འཇའ་ས་གནང་། རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྲིད་དབང་བཟུང་རྗེས་གུང་ཐང་གཟིམ་ཁང་ཤར་དང་། ཁྱམས་ར་ཆེན་མོ་གསར་བཞེངས་མཛད། རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྲས་གཉིས་པ་དགའ་བདེ་དཔལ་གྱིས་དཔོན་གྱི་གོ་ས་བཟུང་རིང་། རྒྱ་ནག་གོང་མའི་མདུན་དུ་ཐེངས་བདུན་བྱོན། རྒྱའི་བཟོ་བོ་མང་པོ་བོས་ཏེ་རྒྱ་ཕིབས་དང་། གསེར་འཕྲུ་སོགས་རྟེན་མང་པོ་བཞེངས། ཆོས་འཁོར་གླིང་དུ་མཚན་ཉིད་བཤད་གྲྭ་དང་། དབུས་གླིང་དུ་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་སོགས་བཙུགས་ནས་མཛད་པ་རྒྱ་ཆེ་བྱུང་། ཚལ་པ་ཀུན་དགའ་རྡོ་རྗེ་མཆོག་ནི་ཚལ་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་དང་། མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སོགས་གང་ལ་མཁས་པ། བོད་ས་གནས་སུ་སི་ཏུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་རྔ་བོ་ཆེ་གང་སར་གྲགས། བོད་རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་ཆུ་ཕག་སྤྱི་ལོ་༡༢༢༣ལོར། དགུང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ནས་ཁྲི་དཔོན་གནང་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་རིང་སྐྱིད་ཤོད་སྟོད་སྨད་ཀྱི་སྲིད་དབང་བཞེས། དེའི་རིང་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་དང་། ལྷ་ས་གཙུག་ལག་ཁང་། ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལ་བཅས་ལ་ཉམས་གསོ་བདག་སྐྱོང་ལེགས་པར་མཛད། བུ་སྟོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གདན་དྲངས་ཏེ་སྣར་ཐང་གི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དང་། བོད་དུ་བཞུགས་པའི་བཀའ་འགྱུར་ཡོད་དོ་ཅོག་ཞིབ་བསྡུར་ཞུས་དག་ལེགས་པར་མཛད་ནས་གསེར་དངུལ་ལས་བྲིས་པའི་བཀའ་འགྱུར་པོད་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་གསར་བཞེངས་མཛད་པས་ཚལ་པ་བཀའ་འགྱུར་ཞེས་ཤིན་ཏུ་མཆོག་པའི་ཚད་མར་འཛིན། ཁྲི་དཔོན་འདིས་མཛད་པའི་གསུང་རབ་ཚལ་པ་བཀའ་འགྱུར་གྱི་དཀར་ཆག《དེབ་ཐེར་དཀར་པོ》དང་། 《དེབ་ཐར་དམར་པོ》《དེའི་ལྷན་ཐབས་དེབ་ཐེར་མཁས་པའི་ཡིད་འཕྲོག》《གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་གི་རྣམ་ཐར》《དེབ་ཐེར་ཕྲ་བོ》རང་ཉིད་ཀྱི་ཡབ《ཡབ་སྨོན་ལམ་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར》སོགས་མང་པོ་ཡོད།
དེ་རྗེས་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་བར་ལ་འགལ་བ་བྱུང་ནས་ཆུ་འབྲུག་སྤྱི་ལོ་༡༣༥༢ལོར་ཕག་གྲུ་ཁྲི་དཔོན་ཏཱ་སི་ཏུ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་མཚན་དང་མ་མཐུན་པར་དམག་འཐབ་བྱས་པས་སྲིད་དབང་ཤོར། བོད་རབ་བྱུང་དགུ་པའི་མེ་ལུག་ལོར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་མེ་སྐྱོན་ཆེན་པོ་བྱུང་། གཙུག་ལག་ཁང་དབུས་སུ་བཞུགས་པའི་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)ཆོས་ཁྲི་ཁང་། གཟིམ་ཁང་ཤར་གྲྭ་ཚང་ཆུང་ངུ་གཉིས་ཙམ་མ་གཏོགས་ཕལ་ཆེ་བར་མེ་སྐྱོན་བྱུང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཉམས་རྒུད་དུ་གྱུར། དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དགུ་པ་རྗེ་དབོན་བློ་བཟང་ཉི་མའི་སྐུ་དུས་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་ཉི་མ་ཤར་དར་རྒྱས་སུ་ཕྱིན་ནས་ཚལ་གུང་ཡང་དགེ་ལུགས་པའི་གྲུབ་མཐར་གྱུར། རྗེ་ཀུན་མཁྱེན་དམ་པས་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ཚལ་དབུས་གྲྭ་ཚང་ཕྱག་བཏབ། དགོན་བདག་སེ་ར་ཧར་གདོང་ཁང་ཚན་ནས་བྱས། བོད་རྒྱལ་ལྷ་བཟང་ཁང་གིས་ཚལ་གུང་ཐང་གི་དགོན་གཞིས་ཡོངས་རྫོགས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ལྔ་བཅུ་པ་བྱ་བྲལ་དགེ་འདུན་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཕུལ། དེའི་ཡང་སྲིད་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་བཞུགས་སྐབས་གུང་ཐང་ཚང་ཞེས་འབོད་པ་དེས་ཚལ་གུང་ཐང་གཞུང་ཕུལ་མཛད་དོ། སྔར་གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་འདུ་ཁང་གི་དབུས་སུ་ལྷ་ཆེན་དཔལ་འབར(ཐུབ་དབང)ཐོག་ཚད་གཉིས་ལྡན་མ་དང་ཉེ་སྲས་བརྒྱད། ཚེ་དཔག་མེད། སངས་རྒྱས་སྨན་བླ། གདུགས་དཀར། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སོགས་སྐུ་བྱིན་ཅན་མང་པོ་བཞུགས་ཡོད་པ་དང་། འདུ་ཁང་ནུབ་ཞང་ལྷ་ཁང་གུང་ཐང་བླ་མ་ཞང་བརྩོན་འགྲུས་གྲགས་པའི་ཤར་ལི་ལས་གྲུབ་པའི་སྐུ་ང་འདྲ་མ་དང་ཉེ་གནས་གཞོན་ནུའི་འདྲ་སྐུ། བླ་མ་དཔལ་ཆེན་རྒ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱི་འདྲ་སྐུ་སོགས་བཞུགས་ཡོད། ཁོར་ཡུག་ཏུ་སྒྲོལ་མ་ལྷ་ཁང་དང་། བྱམས་ཆེན་ལྷ་ཁང་། ཚེ་དཔག་མེད་ལྷ་ཁང་སོགས་ཡོད། དེ་མིན་རྟེན་བྱིན་ཅན་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལངས་པ་ཡོད་པར་གྲགས། གུང་ཐང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་དུས་ཀྱི་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ཙམ་མ་ཟད་ལོ་རེ་ཟླ་བཞི་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་གུང་ཐང་མེ་ཏོག་མཆོད་པ་ཞེས་པའི་དུས་ཆེན་དང་། དེ་ཉིན་སྟོན་པ་གཙོ་འཁོར་གསུམ་དང་། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་གོས་སྐུ་བཤམས་ནས་མཆོད་ཕུལ་བསང་གསོལ་སོགས་དང་། བོད་ཟླ་བདུན་པའི་ཚེས་བཅུ་གཉིས་ཉིན་གུང་ཐང་དཀར་མེ་ཞེས་གྲིབ་རྫོང་བཙན་དང་གུང་ཐང་དཔལ་ལྷ་མོ་གཉིས་མཇལ་འཛོམས་ཐོག་དགོན་པའི་གར་འཆམ་རྒྱག་པ་སོགས་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཉིན་ཉེ་འཁོར་གྱི་ཞིང་པ་དང་། ལྷ་ས་བ་སོགས་གཟབ་མཆོར་གང་ལེགས་སྤྲས་ཏེ་ཆོས་མཇལ་དང་། གར་འཆམ་བལྟ་བ། སྤྲོ་སྐྱིད་གཏོང་བ་སོགས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་པ་འཇོག་རི་ངག་དབང་བསྟན་འཛིན་གྱིས་མཛད་པའི《ཚལ་གུང་ཐང་གི་དཀར་ཆག་འགྲོ་མགོན་ཞལ་ལུང》དང《དེབ་ཐེར་དམར་པོ》སོགས་ལས་གསལ།
རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ
འབྱུང་ཁུངས།
རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆའི་སྟོད་རྒྱུད་ཀྱི་ནག་ཆུ་དང་ཤག་ཆུ། སོག་ཆུ་སོགས་ཀྱི་མགོ་ཁུངས་ནི་གདང་ལ་རི་བོའི་ལྷོ་འདབས་ཡིན་ལ། ནག་ཆུ་དང་སོག་ཆུ་གཉིས་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་འབྲི་རུ་རྫོང་ན་གཞི་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་འདུག འདྲེས་མཚམས་དེའི་མན་ཆད་ལ་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་ཞེས་འབོད།
བཞུར་ཡུལ།
རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་ནི་སོག་རྫོང་དང་དཔལ་འབར། སྟེང་ཆེན། ལྷོ་རོང་། དཔའ་ཤོད། མཛོ་སྒང་། རྒྱལ་མོ་ཚ་བ་རོང་སོགས་བརྒྱུད་ཅིང་ཡུན་ནན་ཞིང་ཆེན་ལ་བསླེབས་དུས་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་དཀྱོགས་ཏེ་ལི་སུའུ་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དང་། པའོ་ཧྲན་ས་ཁུལ། ཏའེ་ཧོང་ཏའེ་རིགས་དང་ཅིང་ཕོ་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་སོགས་བརྒྱུད་ནས་འབར་མ་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་འབབ་བཞིན་ཡོད་ལ། འབར་མ་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་མིང་ལ་སར་ལྦུན་གཙང་བོ་ཟེར། སར་ལྦུན་གཙང་བོ་ནི་མའོ་ཐེན་མན་ཞེས་པའི་ས་ཁུལ་གྱི་ཉེ་འགྲམ་ནས་ཧིན་རྡུ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་འབབ་བཞིན་ཡོད།
བཞུར་རྒྱུན་གྱི་རིང་ཚད།
རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་བཞུར་རྒྱུན་གྱི་སྤྱིའི་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ ༣༢༠༠ དང་། བཞུར་ཡུལ་གྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི ༣༢.༥ཡོད། བོད་ཡུལ་དུ་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་བཞུར་རྒྱུན་གྱི་རིང་ཚད་ལ་སྤྱི་ལེ ༡༥༤༠ དང་། བཞུར་ཡུལ་གྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི ༡༢ ཡོད། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆའི་བཞུར་རྒྱུན་མགྱོགས་པ་མ་ཟད། བཞུར་ཡུལ་གྱི་ས་བབ་རྩུབ་ཅིང་གྲོག་རོང་མང་བས་ཆུ་བེད་ཐོན་ཁུངས་ཧ་ཅང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆུ་བོ་ཞིག་ཡིན།
ྋཔཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་འཁྲུངས་རབས་ལ་བསྔགས་པ་དྲི་ཟའི་གླིང་བུ་ཞེས་བྱ་བ།
བེ་རི་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ།
དགེ་ལེགས་ཚོགས་གཉིས་རླབས་ཀྱི་རྩེད་འཇོ་ཡིས།། ས་གསུམ་ཤིས་པ་སྒྲུབ་པའི་བྱེད་པོ་གང༌།། སོར་རྟོགས་སྒྱུ་མའི་ཟློས་གར་ཤར་བའི་འཕྲུལ།། བདེ་ལྡན་ཞིང་གི་མགོན་པོས་སྣང་བ་སྩོལ།།
དྲི་ཟའི་ན་ཆུང་གླུ་དང་འཐབ་པ་ཡི།། བཞི་ལྷག་དྲུག་ཅུའི་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་འབུམ།། རྒྱུད་མངས་སྒྲ་ལས་འདྲེན་མཛད་ལྷག་པའི་ལྷ།། མཚོ་བྱུང་སྒེག་མོས་སྨྲ་བའི་ཤིས་པ་སྒྲུབས།།
ལྷོ་རླུང་བསིལ་པོས་དྲག་ཏུ་བསྐུལ་བ་ལས།། སེམས་མེད་འཁྲི་ཤིང་བེམ་པོས་གར་རྩེན་ན།། དད་པའི་ཚ་ཟེར་སྙིང་ལ་ཟུག་པ་ཡིས།། བསྔགས་བརྗོད་པད་དཀར་མི་འཛུམ་རང་དབང་ཅི།།
དཔག་ཡས་ཁ་འབབས་ཀླུང་བཞིའི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱིས།། མཚོན་ནུས་མ་ཡིན་སྣང་མཐའི་ཟློས་གར་ལས།། མཐོང་དང་ཐོས་པའི་ཕུལ་བྱུང་སྤྲུལ་རབས་འགར།། བསྔགས་བརྗོད་དྲི་ཟའི་གླིང་བུ་འདི་ན་འཁྲོལ།།
བདེ་གཤེགས་གསུང་རབ་ཀུན་གྱི་རབ་དང་ཕུལ།། ཟབ་བརླིང་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་འཇུག་ངོགས་ཚུལ།། དྲི་བའི་རླབས་ཕྲེང་མཁའ་ལ་བརྩེགས་པའི་ཕུལ།། རབ་འབྱོར་གྲགས་པའི་བ་དན་སྲིད་ན་དཀར།།
མཐར་འཛིན་དགུན་གྱི་འཆིང་བརྒྱའི་སྦུབས་བསྟོར་ཅིང༌།། ཟླ་བའི་དགོངས་དོན་དཔྱིད་ཀྱི་འཛིན་མའི་དཔལ།། སྟོང་དང་རྟེན་འབྱུང་འགལ་མེད་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ།། རྒྱབ་རྟེན་ལུང་དང་རིགས་པའི་ཁུ་བྱུག་སྙན།།
ངན་རྟོག་སྒོ་ངའི་སྦུབས་རྒྱ་ལས་གྲོལ་ཅིང༌།། སྐྱེས་སྦྱངས་འདབ་མས་ཤེས་བྱའི་མཁའ་ལ་ལྡིང༌།། སྨྲ་ངན་མུལ་ནག་འཇོམས་པའི་མཆུ་སྡེར་འབར།། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་མཁའ་ལྡིང་དངོས་འདྲ་དྲན།།
འཛམ་གླིང་དུམ་དྲུག་བགོས་པའི་དབུས་འགྱུར་ཞིང༌།། རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་རྒོལ་ངན་གླང་སྨྱོན་འབུམ།། ཅིག་ཅར་ཀླད་བུམ་འགེམས་པའི་ལུང་རིགས་རྩལ།། སྨྲ་བའི་སེངྒེ་ཀརྨ་དེ་བ་བསྔགས།།
བདེ་ཆེན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ར་མ་ཎས།། དངོས་འཛིན་མགྲིན་བཅུར་རྒོལ་བའི་རརྔྣའི་ཁམས།། ཟག་མེད་དབྱིངས་སུ་རོལ་བ་ཨ་བྷྱ་ཡ།། ཕྱི་ནང་གྲུབ་མཐའ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་སོན།།
མ་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རིམ་ལྔ་ལ།། བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ཤི་བར་དོར་འཁོར་བའི་རྒྱུན།། རྣམ་དག་སྐུ་གསུམ་སྒྱུར་བའི་དྲིལ་བུ་བ།། གྲུབ་བརྙེས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའི་དབུས་ན་འཛེས།།
ཟབ་གསང་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་མན་ངག་མཛོད།། གངས་ཅན་ལོ་ཙཱ་བཻ་རོ་ཙ་ན་མཆོག། རྣམ་དཔྱོད་བློ་གྲོས་མཁའ་དང་མཉམ་མོ་ཞེས།། རྔོག་ལོ་ཆེན་པོས་བསྔགས་པ་དོན་ལ་གནས།།
གྲུབ་པའི་སར་བསྐྱོད་རྗེ་འབངས་ཉེར་ལྔ་ལས།། ཐོགས་མེད་མཁའ་ལ་བྱ་ལྟར་ལྡིང་པ་ཡི།། རྒྱལ་བའི་གདུང་འཚོབ་སྣ་ནམ་ཡེ་ཤེས་སྡེ།། སྔ་འགྱུར་མཁས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོའི་གཙུག་ན་མཐོ།།
འགོས་ཀྱི་རུས་སུ་ཁུག་པ་ལྷས་བཙས་ཏེ།། ཕྱག་ཆེན་བཀའ་སྲོལ་རྒྱུད་པའི་མན་ངག་འབུམ།། འབེབས་མཁས་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཆེ།། གང་གི་མཚན་སྙན་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་འགྲོགས།།
འཇམ་མགོན་སྙན་རྒྱུད་གདམས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལ།། དུས་ལས་གཡོལ་མེད་བསོད་ནམས་རླབས་ཀྱི་ཕྲེང༌།། རྩེན་མཁས་གདེངས་ཅན་བྱེ་བའི་བླ་མ་ཞེས།། ལབ་ཀྱི་སྒྲོལ་མའི་ལུང་བསྟན་གླིང་བུ་སྙན།།
འཆད་པའི་འོད་ཞགས་རྒྱ་བོད་ཧོར་ན་གསལ།། རྩོད་པའི་འཕྲུལ་གྱིས་མི་སྟེགས་སྙིང་ཁམས་འབིགས།། རྩོམ་པའི་དཔའ་བོ་གཉིས་པ་ས་པཎ་ཞེས།། གྲགས་སྙན་ཁོར་ཡུག་རི་བོའི་མཐའ་ལ་འཁྲིལ།།
འཛམ་གླིང་མཁས་རྒུའི་རལ་པའི་རྩེ་མོ་ན།། འཆད་རྩོད་རྩོམ་དང་གྲུབ་པའི་རྩེད་འཇོ་འབུམ།། འདོད་རྒུར་སྒྱུར་མཛད་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་པོར།། མཁས་རློམ་ཕལ་བ་བྱེ་བས་འགྲན་བཟོད་མིན།།
བསྐལ་མང་བསོད་ནམས་ལི་ཤིའི་ཡལ་འདབ་ལ།། སྤྱོད་པའི་ལུས་སྟོབས་ལྷུན་པོའི་སྤོ་ལ་འགྲན།། རྨད་བྱུང་མཛད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་འགྲོས།། ཐུབ་བསྟན་ཁོར་ཡུག་འཛིན་མའི་དཔྱིད་དུ་དགེ།
ཁ་བའི་རྡུལ་མང་བརྩེགས་པའི་ཀཻ་ལ་ཤ།། སྤོམ་མཐོས་གནམ་གྱི་ཀ་བ་སྙེམས་པའི་ཞིང༌།། རྩེ་གཅིག་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་སྒྲེང་པའི་གཙོ།། ཚེ་གཅིག་ཟུང་འཇུག་སར་བསྐྱོད་དབེན་ས་བ།།
བློ་ཆེན་རྒྱལ་བའི་རིང་ལུགས་བཟང་པོའི་འཕྲིན།། གསེར་སྦྱངས་གཙང་མས་མཐའ་དག་ནོར་འཛིན་ཁྱོན།། ཟབ་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་སྒྲེང་མཛད་པའི།། འཕྲིན་ལས་གཱངྒའི་རྡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་སྙེགས།།
བློ་གཏེར་ལུགས་བཟང་མང་རྩིའི་རྒྱལ་མཚན་མཛོད།། སྐལ་བཟང་བུང་བའི་དགའ་སྟོན་འབྱེད་པ་ལ།། ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་འབུམ་གྱི་རྩེད་དགའི་རླབས།། འཇོ་མཛད་ཁྱོད་ནི་བཅུ་གཉིས་བདག་པོ་དངོས།།
མི་འཇེད་ཞིང་གི་རྣམ་འདྲེན་བཞི་བའི་སྲོལ།། འཇམ་མགོན་བླ་མའི་ཐུགས་ཀྱི་དགོངས་པའི་མཐིལ།། དཔལ་ལྡན་སྙན་བརྒྱུད་གདམས་པའི་མཛོད་འཛིན་པ།། ཡེ་ཤེས་སྤྱན་ལྡན་ཀུན་གྱི་བླ་ན་ལྷག།
དུས་ཀྱི་རྒུད་པའི་སྨག་རུམ་འཐུག་པོའི་ཀློང༌།། ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་དགའ་ཚལ་བརྟ་པའི་སླད།། ཐུགས་བསྐྱེད་ཉི་མ་གཞོན་ནུའི་འཛུམ་རླབས་འབུམ།། སྤྲོ་མཁས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་སྲིད་ཞིའི་མིག།
ཐུབ་བསྟན་ས་ཆེན་དུས་ཀྱི་མུན་པའི་མཚོར།། བྱིང་པའི་གཉན་འཕྲང་དུ་ཁ་༔འཁྲུག་པའི་དུས།། སྟོབས་བཅུ་དབང་ཕྱུག་མི་ཡི་སེངགེ་གང༌།། གཡོལ་མེད་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་དང་འགྲོགས།།
ཆོས་ལྡན་ཁ་བའི་ཞིང་གི་མ་དྲོས་མཚོར།། བདུད་ཀྱི་རྨུ་ཐག་བྱེ་བས་དཀྲུགས་པ་ལས།། བཟད་དཀའི་གདུང་བའི་རླབས་ཕྲེང་འབུམ་འཁྲིགས་ཀྱང༌།། ནམ་ཡང་མི་ནུབ་ཐུགས་བསྐྱེད་ཉི་མ་གསལ།།
མཚན་དཔེའི་ཟླ་ཞལ་གསར་པའི་འཛུམ་དཀར་རླབས།། དབང་ཕྱོགས་ཤར་རིའི་མཁའ་མཐར་འཕག་པའི་མོད།། ཆོས་ཚུལ་འོད་སྣང་མཛོད་ཀྱི་སྒོ་འཕར་འབུམ།། ཅིག་ཅར་འབྱེད་པའི་རྒྱལ་མཚན་སྲིད་ན་མཐོ།།
སྲིད་གསུམ་དཔའ་པོའི་སྙིང་ཁམས་གཅིག་བསྡུས་ཀྱང༌།། མཚོན་ནུས་མ་ཡིན་རླབས་ཆེན་སྙིང་སྟོབས་ཅན།། གང་གི་རྒྱལ་ཐབས་ཟླ་གཞོན་ཞུན་མའི་ཁམས།། ནམ་ཡང་མི་ནུབ་མཁའ་མཐའི་ཐིག་ལེར་འཛུམ།།
ཕྱག་ན་པདྨོ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོའི་སྡེས།། སྣང་མཐའི་སྤྲུལ་པའི་ཟློས་གར་ཁྱོད་ཉིད་ཅེས།། བསྔགས་པའི་མེ་ཏོག་གང་ལ་འཛུམ་པ་ཡི།། མཆོག་སྤྲུལ་དགེ་འདུན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་གསལ།།
རྒྱལ་བསྟན་དཔྱིད་ཀྱི་འཛིན་མའི་ལྟོ་བ་ཡི།། དགེ་ལ་འདུན་པའི་ཡེ་ཤེས་མྱུ་གུའི་འཛུམ།། འཕྲིན་ལས་ལྗང་མདོག་གསར་པའི་ཕུན་ཚོགས་དཔལ།། གངས་ཅན་ཞིང་དུ་སླར་ཡང་འཁྲུངས་པ་བཟང༌།།
གང་གི་ལང་ཚོའི་འཁྲི་ཤིང་མ་རྒྱས་ཀྱང༌།། སྨྲ་བའི་འདབ་བརྒྱ་ལྷུག་པར་གྲོལ་བ་ལས།། གོང་མའི་སྐྱེས་རབས་གདན་ས་བཅས་པ་ཀུན།། མ་ཐོགས་མདུན་དུ་སྤུངས་པའི་རྫས་བཞིན་གསུངས།།
ཐུབ་བསྟན་འཛིན་མའི་དགེ་ལ་འདུན་པའི་མཁར།། ཡེ་ཤེས་སྤྲུལ་པའི་ཉི་གཞོན་འཛུམ་པ་ལས།། ལུགས་ཟུང་འཕྲིན་ལས་འོད་སྣང་འབུམ་ཕྲག་གིས།། ཕུན་ཚོགས་སྡེ་བཞིས་གངས་ཅན་འཚོ་བར་ངེས།།
དགུ་བཅུ་རྩ་བཞི་བྱེ་བའི་གྲོང་སྡེ་ཆེ།། ཤམ་བྷ་ལ་རུ་རིགས་ལྡན་ཀུན་གྱི་གཙོ།། ཀླ་ཀློའི་དཔུང་ཚོགས་ཕྱེ་མར་འཐག་བྱེད་པའི།། འཇམ་དབྱངས་གྲགས་པའི་མཚན་སྙན་ས་གསུམ་འགེངས།།
དེ་ལྟར་སྤྲུལ་པའི་འཁྲུངས་རབས་འགའ་ཞིག་ལ།། མཚོ་བྱུང་མགྲིན་པའི་གླིང་བུ་ལས་ཕྱུང་པའི།། སྙན་ཚིག་སྙན་དགུར་འཁྲོལ་བའི་བསྟོད་ཚིག་འདི།། འཛད་མེད་བསོད་ནམས་གཏེར་གྱི་དཔྱིད་དུ་སྤེལ།།
སྤེལ་ལེགས་ཚིག་སྦྱོར་རྒྱ་མཚོའི་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲ།། སྒྲ་དབྱངས་ལྷ་མོ་དགྱེས་སྐྱེད་ངག་གི་དཔལ།། དཔལ་ལྡན་གསང་གསུམ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཟླ།། ཟླ་མེད་མཛད་པའི་འཕྲིན་དང་འགྲོགས་ནས་གླེང༌།།
ཆེད་དུ་འབད་པའི་ངལ་བ་མི་ལྡན་ཡང༌།། ཡང་ཡང་འགྲོ་འདིའི་རྒུད་ཚོགས་འཇོམས་པའི་ཐུགས།། ཐུགས་རྗེ་རླབས་ཀྱི་ཟེགས་མ་འཐོར་བའི་ཆུ།། ཆུ་གཏེར་རྣམ་བཞིའི་རྡུལ་ལ་སྙེམས་པར་འཚལ།། ཕལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡུངས་འབྲུའི་མཆེད་ཟླ་ལ།། འགོད་མཁས་གསང་གསུམ་ཡོན་ཏན་ལྷུན་པོའི་མཛོད།། གང་གི་སྐྱེས་རབས་མནྡ་ར་བའི་ཕྲེང༌།། བསྒྲིགས་པའི་རླབས་ཆེན་རྣམ་དཀར་བྱེ་བའི་མཐུས།།
བསྟན་འཛིན་དགེ་ལ་འདུན་པའི་རྩ་བ་བརླིང༌།། ཡེ་ཤེས་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོའི་ཡལ་འདབ་གྲོལ།། ཕུན་ཚོགས་སྙིང་སྟོབས་དཔལ་གྱི་འབྲས་བཟང་བརྗིད།། མཆོག་སྤྲུལ་ཡོངས་འདུའི་དབང་པོ་ཞབས་བརྟན་ཤོག།
ཐུབ་བསྟན་འཛིན་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང༌།། ཡེ་ཤེས་འཕྲིན་ལས་རླབས་ཀྱི་རྩེ་འཇོ་རྒོད།། ཕུན་ཚོགས་ལུགས་ཟུང་དཔལ་གྱིས་བསིལ་ལྗོངས་ཁྱོན།། རྫོགས་ལྡན་དབྱར་གྱི་བཞིན་རས་ངོམས་པར་ཤོག།
བདུད་ཀྱིས་མི་ཐུབ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་སྲོག། འཛིན་མཁས་དགེ་ལ་འདུན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི།། འཕྲིན་ལས་སྐོར་གསུམ་སྒང་དྲུག་རུ་བཞིའི་ཁྱོན།། ཕུན་ཚོགས་འོད་སྣང་འབར་བས་ཤིས་གྱུར་ཅིག།
མ་རུང་སྒྲ་གཅན་ཁ་ལས་གྲོལ་བ་ཡི།། མཚན་དཔེའི་ཟླ་བ་གསར་པའི་བཞིན་རས་འཛུམ།། གཞིས་བྱེས་སྐལ་བཟང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་ཡིས།། དད་པའི་མིག་གི་བདུད་རྩིའི་དཔལ་ཐོབ་ཤོག།
ཐོས་བསམ་སྒོམ་དང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་པའི་འཕྲུལ།། རྒྱན་དྲུག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་འདྲའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས།། རབ་འབྱམས་སྲིད་གསུམ་ཞིང་གི་ཁང་བཟང་རྩེར།། ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་བསྒྲེང་པར་ཤོག།
གཞོམ་མེད་སྙིང་སྟོབས་རྡོ་རྗེའི་རུ་མཚོན་གྱིས།། ཕས་རྒོལ་བྲག་རི་བསྙིལ་པའི་ཡབ་མེས་སྲོལ།། རླབས་ཆེན་ལོ་རྒྱུས་གཙང་མའི་འཇུག་ངོགས་དེར།། ཞུགས་ནས་སྡེ་བཞིས་གངས་ཅན་འཚོ་བར་ཤོག།
གཞིས་བྱེས་སྤུན་ཟླ་རང་རིགས་འོ་མའི་རྡུལ།། བསིལ་ལྡན་ར་བའི་ཕང་པར་རབ་འཁྱིལ་ཏེ།། ཕུན་ཚོགས་རང་དབང་ནོར་བུས་ཡོངས་གཏམས་ནས།། རྫོགས་ལྡན་རླབས་ཀྱི་རྩེད་འཇོ་རྒོད་པར་ཤོག།
ཕྱག་ན་པདྨོའི་འདབ་སྟོང་ལྷུག་པའི་འཛུམ།། གཞལ་མེད་གྲུ་འཛིན་ཞིང་དུ་བཞད་དང་ལྷན།། རྨད་བྱུང་དགའ་བ་བརྒྱ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཆེ།། ཕུན་ཚོགས་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་གྱུར་ཅིག།
གངས་ལྗོངས་དབྱིག་འཛིན་མངོན་དགའི་སྐྱེད་ཚལ་ན།། གངས་ཅན་མགོན་པོ་རྒྱལ་བ་ཡབ་སྲས་གཉིས།། གངས་དང་སེངྒེ་ཇི་བཞིན་མཉམ་འཛོམས་ཏེ།། གངས་རིའི་ཞིང་འདི་རྟག་ཏུ་དགེ་གྱུར་ཅིག།
དེ་ཡི་མཐུ་ལས་ཡངས་པའི་རྒྱལ་ཁམས་ཀུན།། ཀུན་བཟང་ཞིང་གི་དག་པའི་ལུས་ཅན་བཞིན།། བཞིན་བཟང་ཞི་འཇམ་བདེ་བས་འགྲོ་བ་འདི།། འདི་དང་ཕྱི་མ་ཀུན་ཏུ་དགེ་གྱུར་ཅིག།
རྣམ་དག་ངེས་འབྱུང་རོལ་པའི་འཁྲི་ཤིང་ལ།། མན་ངག་བདུན་གྱི་གསེར་རིའི་ཕྲེང་བ་མཛེས།། མཐའ་བྲལ་ལྟ་བའི་བང་རིམ་མངོན་མཐོ་བ།། ཐུབ་བསྟན་གླིང་བཞི་དབུས་ན་མཛེས་གྱུར་ཅིག།
ཚེ་རབས་ཀུན་ཏུ་སོར་རྟོགས་སྒྱུ་མའི་གར།། གསུམ་ལྡན་རྗེ་བཙུན་བླ་མ་གང་དེ་ཡིས།། བརྩེ་ཆེན་ཀྱོ་བ་རྣོན་པོའིགློག་འཕྲུལ་ལས།། སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་ལྡོག་པར་མ་གྱུར་ཅིག། མཐོང་གྲོལ་མཚན་དཔེའི་ཆ་ཤས་རྫོགས་པའི་སྐུ།། ཐོས་གྲོལ་བཞི་ལྷག་དྲུག་ཅུའི་དབྱངས་སྙན་གསུང༌།། མོས་གྲོལ་ཟབ་ཡངས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་ཐུགས།། མཚུངས་མེད་དཔལ་ལྡན་བླ་མའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག།
ཅེས་དུས་གསུམ་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སོ་སོར་་རྟོགས་པའི་མཁྱེན་རབ་ཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་བདག་ཉིད་ནུབ་ཕྱོགས་བདེ་ལྡན་ཞིང་གི་མགོན་པོ་ཀུན་གཟིགས་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པའི་ཟློས་གར་ཀླུང་བཞིའི་རྡུལ་དང་སྡེབ་པ་ལས།བསྟན་འགྲོའི་དོན་ལ་གཞན་དྲིང་མེད་པའི་འཕྲིན་ལས་ཅན་གྱི་མཐོང་ཐོས་ཀྱི་སྤྲུལ་རབས་འགའ་ཞིག་ལ་བསྔགས་པ་བརྗོད་པ་དྲི་ཟའི་གླིང་བུ་ཞེས་པ་འདི་ནི།མགོན་པོ་གང་གི་ཞལ་གྱི་བུམ་བཟང་ལས་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གསེར་ཆོས་དུ་མ་མནོས་པའི་སྐལ་བཟང་ཐོབ་པའི་གངས་ཅན་མདོ་ཁམས་ཏྲེ་ཤོད་ཡུལ་སྐྱེས་གཞོན་ནུ་རིག་བྱེད་སྨྲ་བ་བློ་བཟང་ཐུབ་བསྟན་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ་ལམ།མིང་གཞན་ངག་དབང་དབྱངས་ཅན་དགྱེས་པའི་བློ་ལྡན་དུ་འབོད་པས།རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་ཉག་མ་བཅུ་པ་འཛིན་བྱེད་ཅེས་པ་མེ་བྱིའི་གནམ་ལོ་གསར་དུ་བཞད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཟླ་བའི་དཀར་ཕྱོགས་དགའ་བ་དང་པོའི་ཚེས་བཟང་ལ་རང་ཤག་རྫ་མའི་སྤྱིལ་བུ་ལྔ་རིག་ནོར་བུའི་ལྡིངས་ཁང་དུ་སྦྱར་བ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།
བོད་གཞུང་ཟློས་གར་ཚོགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དོན་བསྡུས་དང་མཇུག་རྩོམ།
བེ་རི་འཇིགས་མེད་དབང་རྒྱལ།
འབའ་རོམ་དགོན་གྱི་གདན་རབས།
འབའ་རོམ་དགོན་གྱི་གདན་རབས་རིམ་བྱོན་གྱི་ ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་ངོ་མཚར་གསེར་གྱི་ ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།
ཁམས་འཛུམ་གྲོལ། ན་མོ་གུ་རུ་དྷཱརྨེ་ཤྭ་ར་ཡེ། མཁྱེན་རབ་ཡེ་ཤེས་རྒྱས་པའི་འོད་འབུམ་གྱིས།། མ་རིག་སྲིད་པའི་མུན་པ་མཐར་བྱེད་པའི།། ལྷ་མཆོག་འཇམ་དཔལ་སྨྲ་བའི་ཉི་མ་གང་།། བདག་ཡིད་དད་གསུམ་མཁའ་རུ་རྩེན་གྱུར་ཅིག།
བགྲང་ཡས་ཤེས་བྱ་ཀུན་གསལ་ཡངས་པོར་མཁྱེན་རབ་ཉི་མའི་ དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས།། མཛད་པའི་ཕྲིན་ལས་འོད་སྟོང་གསར་པ་གདུལ་བྱའི་པད་ཚལ་ དཔྱིད་དུ་སྤྲོས།། དྲི་མེད་རྒྱལ་བསྟན་གླིང་བཞིའི་ཁྱོན་རྣམས་རིས་མེད་ཀུན་ནས་ གསལ་མཛད་པའི།། འགྲོ་མགོན་བཀའ་བརྒྱུད་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པས་ རབ་ཏུ་འདུད།།
ཟླ་བྲལ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུའི་ཐུགས་ཀྱི་སྲས།། མཆོག་གྱུར་མཆོག་དངོས་ཚེ་གཅིག་གྲུབ་པའི་མགོན།། ཆོས་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་འབའ་རོམ་པ།། སྐྱེ་དང་སྐྱེ་བར་སྐྱབས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྙེན།།
འདི་ན་དམ་པའི་མཛད་བཟང་ནི།། ཆུ་གཏེར་ཆེ་ལས་ཟེག་མ་ཙམ།། བརྗོད་འདོད་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ།། སྐལ་བཟང་དད་པའི་བསོས་སུ་སྤེལ།།
གྲགས་འདོད་ཀུན་སློང་ངན་པས་མ་བཅིངས་ལྷག་པའི་བསམ་ པ་དཀར་པོས་རྒྱན།། ཟེར་བགྲོས་བཙན་གྱིས་ལྷུ་སྒྲིག་མ་བྱས་ཁུངས་ལྡན་ཡིག་ཚང་ ཁག་ལས་བཏུས།། ཕྱོགས་ལྷུང་སྐྱོན་གྱི་དྲི་མས་མ་སྒྲིབ་དྲང་པོའི་ལོ་ཚིགས་གཞི་རུ་ བཟུང་།། རབ་བཏགས་ཚིག་གི་རྒྱན་གྱིས་མ་སྤྲས་བསོང་པོར་བརྗོད་པའི་ ངལ་བ་བྱས།།
རབ་བཏགས་ཚིག་གི་དྲི་མས་མ་བསླད་པའི།། འདས་སོང་ལོ་རྒྱུས་གསལ་བའི་ཨ་དརྴར།། རང་བཞིན་རྒྱན་གྱིས་འཛུམ་པའི་མེ་ཏོག་འདི།། གཟུར་གནས་དཔྱོད་ལྡན་རྣམས་ལ་སྐྱེས་སུ་འབུལ།། བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་དོ།།
སྨྲས་པ། གངས་རིའི་དུང་ཕྲེང་འཛུམ་པའི་ཡུལ་ལྗོངས་འདིར།། ཤཱཀ་ཐུབ་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི།། ཤིང་རྟའི་མཆོག་གཅིག་དཔལ་ལྡན་འབའ་རོམ་པའི།། རིང་ལུགས་འཛིན་མའི་ཁྱོན་ཀུན་ཁྱབ་འདི་རྨད།།
དམ་པའི་མཛད་བཟང་ཆུ་གཏེར་ཆེ།། ཅོལ་ཆུང་བྱིས་པས་འདི་ཙམ་ཞེས།། བློ་ཡིས་གཞལ་བྱའི་ཡུལ་མིན་ཀྱང་།། བརྗོད་འདི་དཔྱོད་ལྡན་བཞད་གད་རྒྱུ།།
འོན་ཀྱང་ལྷག་བསམ་གངས་རིའི་རྗེས་འགྲོ་མས།། འབའ་རོམ་དགོན་གྱི་གདན་རབས་རིམ་བྱོན་གྱི།། བྱུང་བ་མདོར་བསྡུས་ཁུངས་ལྡན་ཡིག་ཚང་ལས།། བཏུས་ཏེ་མདོར་བསྡུས་ཙམ་ཞིག་བདག་གིས་བརྗོད།།
དགེ་དེས་དྲི་མེད་རྒྱལ་བསྟན་ལྷ་ལམ་གཞིར།། བསྟན་འཛིན་ནམ་མཁའི་ནོར་མཆོག་རྟག་འཆར་ཞིང་།། དམ་ཆོས་བདུད་རྩི་ཟེག་མའི་འོད་དཀར་གྱིས།། བཤད་སྒྲུབ་འདུས་པའི་པད་མོ་འཛུམ་གྱུར་ཅིག། ཅེས་འབའ་རོམ་དགོན་གྱི་གདན་རབས་རིམ་བྱོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་འདི་ནི་སྔོན་གྱི་ ཡིག་རྙིང་ཁག་ལས་ཉེ་བར་བཏུས་ཏེ། དད་ཅན་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ པའི་ཕྱིར་དང་། ༧ཆོས་རྗེ་འབའ་རོམ་དར་མ་དབང་ཕྱུག་དགོངས་པ་ཞི་དབྱིངས་སུ་སྙོམས་ པར་ཞུགས་ནས་ལོ་འཁོར་བརྒྱད་བརྒྱ་བཅུ་ལོན་པའི་རྗེས་དྲན་དུ། ས་ཕོ་བྱི་བའི་ལོ་ས་ག་ཟླ་ བའི་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་རྫོགས་པ་གསུམ་པའི་ཉིན་ཏེ་ལྷག་པ་ལྷག་འཚམས་འཆི་མེད་འགྲུབ་པའི་་་་་ སྦྱོར་བ་ལ་ཐ་ཤལ་ཙནྡྲའི་མིང་ཅན་གྱིས་སྦྱར་བ་སུ་ཛ་ཡནྟུ།། །།
འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་
འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེ་དབང་པོའི་རྣམ་ཐར་ནི། གཟན་དཀར་མཆོག་སྤྲུལ་ཐུབ་བསྟན་ཉི་མས་མཛད་པའི་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོའི་རྣམ་ཐར་མདོར་བསྡུས་ལས། འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་མཆོག་ནི། ཡབ་གཉོས་ཀྱི་རིགས་ལས་དཔལ་འབྲི་གུང་བྱང་ཆུབ་གླིང་པའི་དབོན་བརྒྱུད་སྡེ་དགེའི་དྲུང་ཆེན་རིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ་དང༌། ཡུམ་སོག་བཟའ་དགེ་རབ་གཉེར་ཆེན་མགོན་ཚེའི་བུ་མོ་བསོད་ནམས་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ལྕགས་འབྲུག་ལོའི་ཧོར་ཟླ་དྲུག་ པའི་ཚེས་ལྔ་སྤྱི་ལོ་1820ལོར། མདོ་ཁམས་སྡེ་དགེའི་གཏེར་ཀླུང་དིལ་མགོ་གྲོང་གི་དབྱར་རུ་ཁྱུང་ཆེན་བྲག་གི་ཉེར་འདབས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཞི་ལྔ་ཙམ་ནས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་གསན། སྐུ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་མཁྱེན་རབ་ཀྱི་རྩལ་རྫོགས་པས་འབྲི་ཀློག་སོགས་ཚེགས་མེད་དུ་མཁྱེན། དགུང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཐོག་ཐར་རྩེ་མཁན་ཆེན་བྱམས་པ་ཀུན་དགའ་བསྟན་འཛིན་གྱིས་ཨེ་ཝཾ་ཐར་པ་རྩེའི་མཁན་ཆེན་བྱམས་པ་ནམ་མཁའ་འཆི་མེད་ཀྱི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན། འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་ཀུན་དགའ་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་བཟང་པོ་ཞེས་མཚན་གསོལ། དགུང་ལོ་ཉེར་གཅིག་པར་སྨིན་གླིང་མཁན་ཆེན་རིག་འཛིན་བཟང་པོ་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས། སྨིན་གླིང་ཁྲི་ཆེན་འགྱུར་མེད་སངས་རྒྱས་ཀུན་དགའ་དང༌། ཞེ་ཆེན་འགྱུར་མེད་མཐུ་སྟོབས་རྣམ་རྒྱལ། ས་སྐྱ་པ་རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན། ཐར་རྩེ་མཁན་ཆེན་སྐུ་མཆེད་སོགས་དབུས་གཙང་ཁམས་གསུམ་དུ་བཞུགས་པའི་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་བླ་མ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་རྣམས་དང༌། རིག་པའི་གནས་ལ་མཁས་པའི་གཙུག་ལག་སྨྲ་བའི་དབང་པོ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ལྷག་ཡོངས་འཛིན་དུ་བསྟེན། བཟོ་གསོ་སྒྲ་ཚད་ཡན་ལག་དང་བཅས་པ་ཐུན་མོང་རིག་གནས་རྣམས་དང༌། དབུ་ཕར་འདུལ་མཛོད་སོགས་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཐེག་པའི་གཞུང་བཤད་སྐོར། བདེ་དགྱེས་གསང་གསུམ། དུས་འཁོར། གསང་སྙིང་སོགས་འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རྒྱུད་སྡེའི་ཟབ་ཁྲིད་བཅས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་མཐའ་དག་ལ་ཐོས་བསམ་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་བཅད།
མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་གྱི་བཀའ་དྲིན་ལས་བྱུང་ཞིང་མཁས་གྲུབ་བྱེ་བའི་ཞལ་ནས་སྙན་དུ་བརྒྱུད་པ་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་བཀའ་གཏེར་དག་སྣང་གི་ཆོས་བཀའ་རྣམས་དང༌། མཉམ་མེད་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་ལས་རིམ་པར་བརྒྱུད་ཅིང་འཇམ་མགོན་བློ་བཟང་གྲགས་པའི་དཔལ་ལས་ལེགས་པར་སྤེལ་བའི་བཀའ་གདམས་གསར་རྙིང་གི་ལྷ་ཆོས། གྲུབ་ཆེན་བི་རཱུ་པའི་ཐུགས་བཅུད་དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱ་པ་ཡབ་སྲས་ལས་བྱོན་ཅིང་ས་ངོར་ཚར་གསུམ་སོགས་སུ་བརྒྱུད་པའི་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་གདམས་ངག མར་མི་དྭགས་གསུམ་ལས་བརྒྱུད་ཅིང་མཆེད་པའི་བཀའ་བརྒྱུད་ཆེ་བཞི་ཆུང་བརྒྱད་བཅས་བཀའ་བཞི་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག མཁས་གྲུབ་ཁྱུང་པོ་རྣལ་འབྱོར་ལས་བརྒྱུད་པའི་དཔལ་ལྡན་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ནི་གུའི་གསེར་ཆོས། འཕགས་ཡུལ་རིག་ལྡན་ཆོས་རྒྱལ་རྣམས་དང་དུས་ཞབས་པ་སོགས་ལས་འོངས་ཤིང་བོད་དུ་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་ལས་ལུགས་སྲོལ་བཅུ་བདུན་སོགས་ཀྱི་རྒྱུན་མཆེད་པ་དང་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་འདུ་བ་ཀུན་སྤངས་ཐུགས་རྗེ་བརྩོན་འགྲུས་སོགས་ལས་ལེགས་པར་བརྒྱུད་པའི་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྫོགས་རིམ་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་རྩལ་དུ་བཏོན་པ་སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག་པ། ཕ་ཅིག་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ལས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་སྲོལ་དམ་ཆོས་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བྱེད་དང༌། དེ་ལས་རིམ་བཞིན་མ་གཅིག་ལབ་ཀྱི་སྒྲོལ་མ་སོགས་ལས་བརྒྱུད་པའི་གཅོད་ཡུལ་ཡན་ལག་དང་བཅས་པའི་ཟབ་ཆོས་རྒྱལ་ཡུམ་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མ་དངོས་ཀྱིས་གྲུབ་ཆེན་ཨོ་རྒྱན་པ་རིན་ཆེན་དཔལ་ལ་ཐུགས་ཀྱི་ཟུང་བཅུད་བསྩལ་ཞིང་དེ་ལས་རིམ་པར་བརྒྱུད་པའི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་བསྙེན་སྒྲུབ་སོགས་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་མན་ངག་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཤིང་རྟ་བརྒྱད་དུ་གྲགས་པ་དེ་དག་གི་བརྒྱུད་པ་ཟམ་མ་ཆད་ཅིང་སྔོན་གྱི་ཕྱག་སྲོལ་མ་ཉམས་པར་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོའི་ཁུངས་དང་འབྲེལ་བའི་ཡོངས་འཛིན་གཙུག་ཏུ་བསྟེན་ཏེ་སྨིན་བྱེད་ཀྱི་དབང་དང༌། གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་ཁྲིད། རྒྱབ་རྟེན་གྱི་ལུང་དང་བཅས་པ་ཚང་ལ་མ་ནོར་བ་ཞལ་ནས་སྙན་དུ་བརྒྱུད་དེ་ཐུགས་ཀྱི་དཔལ་བེར་གཏམས། རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་དང༌། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ། བསྟན་འགྱུར་གྱི་ཁྲོད་ལས་ལུང་རྒྱུན་གང་བཞུགས་སོ་ཅོག་གི་གཙོས་འཕགས་བོད་རིས་མེད་ཀྱི་གསུང་ཆོས་ཡོངས་བསྡོམས་གླེགས་བམ་བདུན་བརྒྱ་ཙམ་གྱི་བཀླགས་ལུང་རྣམས་སྐུ་ངལ་ཁྱད་དུ་བསད་དེ་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོས་གསན་བཞེས་མཛད།
རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་མདོ་རྒྱུད་མན་ངག་དང་བཅས་པ་གང་གསན་པ་ཐམས་ཅད་གདུལ་བྱ་སོ་སོའི་མོས་སྐལ་དང་འཚམས་པར་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་གྱི་རྒྱུན་བསྐྱངས་པས་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་བསྟན་པ་ཡོངས་རྫོགས་གཞིར་བཞེངས་སུ་བསླངས།སྐྱེ་འགྲོ་རྣམས་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་བཀོད།རྗེའི་ཞལ་སློབ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་འཇུ་མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ། རྡོ་གྲུབ་ཆེན་འཇིགས་མེད་བསྟན་པའི་ཉི་མ་སོགས་རྙིང་མའི་མཁས་གྲུབ་ཀྱི་སྐྱེས་ཆེན་རྣམས་དང༌།ས་སྐྱའི་ཁྲི་ཆེན་བཀྲ་ཤིས་རིན་ཆེན།ན་ལེནྡྲའི་གཟིམས་འོགངོར་གྱི་མཁན་ཞབས་ཕལ་ཆེར་སོགས་ས་སྐྱའི་རྗེ་བཙུན་དམ་པ་རྣམས་དང༌།རྒྱལ་བ་ཀརྨ་པ་མཁའ་ཁྱབ་རྡོ་རྗེ།གཏེར་སྟོན་མཆོག་གྱུར་གླིང་པ།སི་ཏུ་པདྨ་ཀུན་བཟང༌།སྟག་ལུང་མ་རིན་པོ་ཆེ།བླ་སློབ་གཉིས་ཀར་གྱུར་པ་འཇམ་མགོན་ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་རྒྱལ་བ་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་བསྟན་འཛིན་རྣམས་དང༌།དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས།བྲག་གཡབ་ནོ་མིན་ཧན་ཆེན་པོ།ལི་ཐང་མཁན་ཆེན་བྱམས་པ་ཕུན་ཚོགས་སོགས་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་རྣམས་དང༌།གཞན་ཡང་ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་པ་དང༌།སྤོང་བ་བསམ་གཏན་པ།གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པ་འཛིན་པ་སོགས་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་གྲངས་ལས་འདས་པ་བྱོན།དད་ལྡན་སློབ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕུལ་བའི་ཟང་ཟིང་གི་དངོས་པོ་གང་བྱུང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྐུ་རྟེན་གསེར་ཟངས་ལས་བཞེངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྣང་བརྙན་ཉིས་སྟོང་ཙམ་དང༌།གསུང་རྟེན་ཤིང་པར་དུ་བཀོད་པ་པོ་ཏི་བཞི་བཅུ་ལ་ཉེ་བ་དང༌།བྲིས་མ་སོགས་པོ་ཏི་ཉིས་སྟོང་ཙམ་དང༌།ཐུགས་རྟེན་ལྷུན་གྲུབ་སྟེང་གི་མཆོད་སྡོང་ཆེན་མོ་གཙོས་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་གསེར་ཟངས་ཀྱིས་བསྐྲུན།སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་དེ་དག་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་ལྷ་ཁང་ཆེ་ཆུང་བཅུ་གསུམ་ཙམ་བཀོད་ལེགས་པར་བཞེངས།གནས་དེ་རྣམས་སུ་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཞུས་ཏེ་དུས་དང་རྒྱུན་གྱི་མཆོད་པ་བཙུགས།དུས་འཁྲུག་གི་དབང་གིས་དགོན་པ་ཉམས་རྒུད་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་བབ་དང་བསྟུན་པའི་གནང་སྦྱིན་དང་མཆོད་ཐེབས་ཀྱི་ཞལ་འདེབས་སོགས་རྒྱ་ཆེར་བསྩལ། རྒྱ་བོད་ཀྱི་མི་དཔོན། སྡེ་དགེའི་རྒྱལ་བློན་རྣམས་ལ་མཐུན་སྦྱོར་དང༌།ཞལ་ཏ་བསླབ་བསྒོ་གནང་བ་སོགས་བསྟན་འགྲོ་ལ་སྨན་པའི་བྱ་བ་ལས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བར་མཛད།དེ་ལྟར་སྐུ་དངོས་ཀྱི་རླབས་ཆེན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་མཛད་པ་རེ་ཞིག་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཆུ་འབྲུག་ལོའི་ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉེར་གཅིག་ཉིན་སྤྱི་ལོ་1892ལོར་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ཏོ།།
འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོའི་ཐུན་མིན་གྱི་སྐུའི་ཡོན་ཏན་དང་མཛད་པ་ནི།དེ་ཡང་སྐུའི་ཡོན་ཏན་བཀའ་བབ་བདུན་གྱི་ཆེ་བ་ནི།བཀའ་གཏེར་འཆད་སྤེལ་གྱི་བཀའ་བབ་དང་གཅིགས་གཏེར་གྱི་བཀའ་བབ་དང་གཉིས།ཡང་གཏེར་ཉེ་བརྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་བབ་དང་གསུམ།ཟབ་མོ་དགོངས་གཏེར་གྱི་བཀའ་བབ་དང་བཞི།རྗེས་དྲན་ཆོས་བཀའི་བཀའ་བབ་དང་ལྔ།དག་སྣང་གི་བཀའ་བབ་དང་དྲུགསྙན་བརྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་བབ་དང་བདུན་ཏེ་བཀའ་བབ་བདུན་ལྡན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཟེར།ཕྲིན་ལས་ཀྱི་ཆེ་བ།རྗེ་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་པོད་བཅུ་གསུམ་དང༌།ལྷག་པར་དུ་ས་སྐྱའི་གསེར་ཆོས་བཅུ་གསུམ་གཙོ་བོར་བྱས་པའི་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་གསང་སྔགས་གསར་མའི་རྒྱུད་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ལུང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཞུས་ཞིང་དེ་དག་གི་སྒྲུབས་ཐབས་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་པོ་ཏི་བཅུ་བཞི་བཞུགས་པ་ལ་སྒྲུབ་ཐབས་ཀུན་འདུས་ནི།གངས་ཅན་ལྗོངས་འདིར་གསང་སྔགས་གསར་མའི་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཐབས་ཕྱག་ལེན་ཐམས་ཅད་ཚང་ལ་མ་ནོར་བའི་བང་མཛོད་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན།
སྡེ་དགེའི་ལོ་རྒྱུས་སྤྱི་དོན་ཟླ་ཤེལ་གསར་པའི་མེ་ལོང་ལས་ཚན་བཤུས་བྱས།
རྩོམ་པ་པོ།སྡེ་དགེ་ཐུབ་བསྟན་ཕུན་ཚོགས།
ཚེ་དབང་ལྷ་མོ
བོད་རིགས་ན་གཞོན་གླུ་མ་ཚེ་དབང་ལྷ་མོ།
རིགས་རུས་གདོང་དམར་བོད་ཀྱི་དུམ་བུ་ལས་ཆད་ཅིང་ལྟེ་ཁྲག་ཁམས་པ་བྲག་འགོ་ནས་འཐོར་བའི་ན་གཞོན་གླུ་མ་ཚེ་དབང་ལྷ་མོ་ནི། གཞན་དང་མི་མཚུངས་གང་དང་མི་མཉམ་པའི་ཕྲ་ལ་གསེང་མཐོ་ཞིང་སྙན་ལ་ཡིད་འགུག་པའི་གླུ་སྐད་དེ་དང་། བལྟས་ན་ཚིམ་པ་མེད་ཅིང་བཅར་ན་ངོ་གནོང་དགོས་པའི་སྐྱེས་གཟུགས་དེ་ཡིས་བསྒྲགས་པ་མིན་རུང་དོན་གྱིས་གྲགས་ཤིང་སྦར་བ་མིན་རུང་ངང་གིས་འབར་ཏེ་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་ན་གཞོན་ཁག་ན་རིམ་པར་གྲགས་སྙན་གྱི་མེ་ལྕེ་མཆེད་བཞིན་ཡོད། ཡིན་ནའང་ཁོ་མོའི་ལོ་རྒྱུས་གཙང་མ་ཞིག་ཕ་ཡིག་ཕ་སྐད་ཀྱི་ལམ་ནས་ད་བར་ཅི་ཡང་འགོད་མ་ཐུབ་པས་དོན་གཉེར་བ་ལ་ལས་བལྟ་འདོད་ཀྱི་མིག་རྡོ་རིག་རིག་བྱས་ཤིང་ཤེས་འདོད་ཀྱི་འགྲམ་ཆུ་ལྷོག་ལྷོག་ལྡང་གིན་ཡོད་པ་རེད།
ཁྲུང་ཆིན་གྲོང་ཁྱེར།
ཁྲུང་ཆིན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བསྡུས་མིང་ལ་ཡུས༼渝༽ཟེར་ཞིང་། སའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི༨.༢༣དང་། མི་གྲངས་ཁྲི༣༠༤༢ཡོད། འདུས་སྡོད་བྱེད་པའི་མི་རིགས་ནི་རྒྱ་རིགས་དང་། ཧུའེ་རིགས། མིའོ་རིགས། ཐུའུ་ཅ་རིགས། དབྱིས་རིགས། བོད་རིགས་བཅས་ཡིན། མངའ་ཁོངས་སུ་ས་ཁུལ༡༤དང་། རྫོང་རིམ་པའི་གྲོང་ཁྱེར༤ རྫོང༨ རང་སྐྱོང་རྫོང༤བཅས་ཡོད།
ཁྲུང་ཆིན་གྲོང་ཁྱེར་ནི་རྒྱ་ནག་ལྷོ་ནུབ་ས་ཁུལ་གྱི་དཀྱིས་དབུས་ཏེ་འབྲི་ཆུའི་སྟོད་རྒྱུད་དུ་ཆགས་ཡོད། གནའ་བོའི་དུས་སུ་མིང་ལ་པྰ་ཟེར་བའི་རྒྱབ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ། སུའི་རྒྱལ་རབས་དང་ཐང་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་ཡུས་ཀྲོའུ་ཞེས་པའི་སྲིད་འཛིན་ལས་ཁུངས་ཆགས་ས་ཡིན། སུང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྐབས་ནས་བཟུང་མིང་ལ་ཁྲུང་ཆིན་བཏགས་པ་དང་། ༡༩༩༧ལོའི་ཟླ༣པའི་ཚེས༡༤ཉིན་ཁྲུང་ཆིན་གྲོང་ཁྱེར་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ཐད་གཏོགས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསྒྱུར་བ་ཡིན། མངའ་ཁོངས་སུ་སྔོན་གྱི་ཁྲུང་ཆིན་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ལྦན་ཞན་གྲོང་ཁྱེར། ཧྥུ་ལིང་གྲོང་ཁྱེར། ཆན་ཅང་ས་ཁུལ་བཅས་འདུས། ས་དབྱིབས་ནི་རི་སྒང་དང་དེའུ་འབུར་ཡིན་ལ། འབྲི་ཆུ་དང་། ཅ་ལིང་ཅང་གཙང་བོ། ལྦུའུ་ཅང་གཙང་བོ་སོགས་ནི་གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་དཀྱིལ་དབུས་བརྒྱུད་དེ་བཞུར་གྱིན་ཡོད།
ཡུལ་སྐོར་བྱེད་ས་གཙོ་བོ་ནི་རི་བོ་ཅིན་ཡུན་ཧྲན་དང་། རི་བོ་ཕི་ཕ་ཧྲན། ཏ་ཙུའུ་རྡོ་བརྐོས། ཆུས་ཐང་འགག ལྦུའུ་འགག ཐའུ་ཧྲན་ཏྭ་ཡའུ་གནའ་ཤུལ། ཏ་ཉིང་ཆུ་བོའི་འགག་ཆུང་གསུམ་སོགས་ཡིན།
ཡུར་རྒ་ཨེ་བ་ན་སི་ཁད་ཐེེ།
ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས།
ཇོར་རྒ་ཨེ་བ་ན་སི་ཁད་ཐེ (Jurga Ivanauskaitė) ༡༩༦༡ ལོའི་ཟླ༡༡ཚེས༡༤ ལ་འཁྲུངས། ལྦེ་ནི་སུ་ནི། ལེ་སུ་ནི་ཡྰ་རུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཁོ་མོ་ནི་ལེ་སུ་ནི་ཡྰ་སྐད་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ཡིན། ལྦེ་ནི་སུ་ནི་སྒྱུ་རྩལ་སློབ་གླིང་ནས་མཐར་ཕྱིན་ཅིང་། མོའི་ཐོག་མའི་བརྩམས་ཆོས་ནི་The Year of the Lilies of the Valley༼ལུང་ཤུར་གྱི་ལུག་མཉེ་མེ་ཏོག་གི་ལོ་དུས།༽ཟེར་བ་དེ་ཡིན་ལ། དེབ་དེ་༡༩༨༥ ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། དེའི་རྗེས་མོས་བསྟུད་མར་བརྩམས་སྒྲུང་དྲུག་དང་བྱིས་པའི་དེབ་གཅིག དཔྱད་རྩོམ་གྱི་དཔེ་དེབ་གཅིག་བཅས་སྤེལ། མོའི་བརྩམས་ཆོས་དབྱིན་སྐད། ལ་ཐེན་ལྦན། ཕོལ་ན་སྐད། ཨུ་རུ་སི། འཇར་མན། ད་དུང་སི་ལྦེ་སྡེ་དག་གི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་མྱོང་ལ། ཁོ་མོ་ཤར་ཕྱོགས་ལ་ཐེངས་གཅིག་ཕེབས་རྗེས། མོ་བོད་དོན་ལ་འབད་བརྩོན་བྱེད་མཁན་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། དགུང་ལོ༤༥ སྟེང་སྐྲན་ནད་ཅིག་གིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་ཚེ་ལས་འདས་ནས་ཕུང་པོ་ Antakalnis ༼ཨན་ཏ་གལ་ནིས།༽དུར་ཁྲོད་དུ་སྦས་ཡོད་དོ། །
ཇོ་ནང་ཆོས་འབྱུང་།
རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་པའི་ཆོས་འབྱུང་མདོར་བསྡུས་བཞུགས། གཟའ་ཕུར་བུ།, 01 /09/ 2011 14:25 དཔལ་རྒྱལ་བ་ཇོ་ནང་པའི་ཆོས་འབྱུང་མདོར་བསྡུས་བཞུགས།