རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་རྣམ་བཤད་མཁས་པའི་དགོངས་རྒྱན།
གསུམ་པ་བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་དང་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་གི་ ཁྱད་པར་ལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་པ། གསུམ་པ་བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་དང་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ། བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་ནི། བྱ་བ་གང་ཞིག་བྱེད་པའི་ཚེ། བྱེད་པ་པོ་ཞིག་གིས་རྩོལ་བའི་འབད་པ་ལ་དངོས་སུ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་བྱེད་པ་ཞིག་ལ། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའི་ལས་ཟེར་ཞིང༌། དེ་ཉིད་སྟོན་པའི་ཚིག་ལ་བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་ཟེར། འདི་ལ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་ལས་ཚིག་ཀྱང་ཟེར། ཡང་ན་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ལས་ཚིག་ལ་བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་འཇོག་སྟེ། ཁྱད་ཆོས་གསུམ་ནི། ༡བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་ཡོད་པ། ༢དེ་ཉིད་བྱ་ལས་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ། ༣དེ་ཉིད་བྱ་ཡུལ་དང་བྱ་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་གསུམ་སྟེ། དཔེར་ན། རྫ་མཁན་གྱིས་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ལྟ་བུ། སྐོར་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་པོ་རྫ་མཁན་དངོས་སུ་ཡོད་པ་དང་གཅིག བསྐོར་བའི་བྱ་བའམ་འཁོར་ལོ་དེ་ཉིད་རྫ་མཁན་དང་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་དང་གཉིས། བསྐོར་བ་དེ་ཉིད་རྫ་མཁན་གྱི་འབད་པ་དངོས་སུ་བརྟེན་པ་དང་གསུམ་ཚོགས་པས། བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ནི། བྱེད་པ་པོའི་རྩོལ་པའི་འགུལ་སྐྱོད་ལ་མ་ལྟོས་པར་དངོས་པོ་རང་ངོས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་མ་འབྲེལ་བའི་བྱ་བའམ་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་སྟོན་པའི་ཚིག་ལ་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ཟེར། འདི་ལ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་ལས་ཚིག་ཀྱང་ཟེར། ཡང་ན་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་དང་མི་ལྡན་པའི་ལས་ཚིག་ལ་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ཟེར། དེ་ལ་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་ན་རིགས་གསུམ་སྟེ། ༡བྱེད་པ་པོ་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་མེད་པའི་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག ༢བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་མེད་པའི་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག ༣བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་ཡོད་ཀྱང་བྱ་ལས་དང་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པའི་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་སྟེ་གསུམ་དུ་ངེས་པར་སེམས་སོ།། དེ་དག་གི་དཔེར་བརྗོད་དང་གོ་དོན་རིམ་པ་བཞིན་བཤད་ན། དང་པོ་ནི། འཁོར་ལོ་རང་ཉིད་སྟེས་དབང་གིས་འཁོར་བ་དང༌། དཀར་ཡོལ་ལྟ་བུ་སྟེས་དབང་གིས་ལྷུང་ནས་ཆག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་པོའི་སྐྱེས་བུ་དང༌། དཀར་ཡོལ་གཅོག་པ་པོའི་གང་ཟག་སུ་ཡང་གང་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་མེད་པས་སོ།།འདིས་མཚོན་ནས། ས་གས། རི་ཉིལ། ཆུ་འཁྱིལ། མེ་འབར། རླུང་གཡོ། གློག་འཁྱུག མཚོ་འཕྱུར་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱང༌། བྱེད་པ་པོ་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་མེད་པའི་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ཏུ་ཤེས་དགོས། གཉིས་པ་ནི། རྫ་མཁན་གྱིས་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ནས་འཁོར། བྱིས་པས་དཀར་ཡོལ་བཅག་ནས་ཆག་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་དང་པོར་རྫ་མཁན་གྱིས་འཁོར་ལོ་ཤུགས་ཆེན་པོར་བསྐོར་བས། བྱེད་པ་པོ་རྫ་མཁན་གྱི་རྩོལ་བ་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་ཡང༌། སྔ་མའི་རྩོལ་བ་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་འཁོར་བ་ན། སྐད་ཅིག་དང་པོའི་སྐབས་སྐོར་བར་བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་འབྲེལ་ཞིང༌། སྐད་ཅིག་གཉིས་པའི་སྐབས་བྱེད་པོས་བསྐོར་རྒྱུ་མཚམས་འཇོག་བྱས་ཀྱང་སྔ་མའི་ཤུགས་ཀྱིས་འཁོར་བ་ལས་བྱེད་པ་པོ་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བ་མེད་པས་སོ།། དེ་བཞིན་དཀར་ཡོལ་གཅོག་པའི་སྐབས་གཅོག་མཁན་དང་བརྒྱུད་ནས་མ་གཏོགས་དངོས་སུ་འབྲེལ་བ་མེད་དོ།།འདིས་མཚོན་ཏེ། སྤྲད་ནས་འཕྲོད། བསྒྲིགས་ནས་འགྲིགས །བསྒྲུབས་ནས་གྲུབ། བསྒྱུར་ནས་གྱུར། ལྟ་བུ་ལའང་བྱེད་པ་པོ་བརྒྱུད་ནས་ཡོད་ཀྱང་བྱེད་རྩོལ་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བ་མེད་པས། བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་མ་འབྲེལ་བའི་ལས་ཚིག་ཡིན་ནོ།། གསུམ་པ་ནི། ང་འགྲོ། འཁོར་བར་འཁོར་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་མཁན་ང་དངོས་སུ་ཡོད། དེ་ཉིད་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་མོད། འོན་ཀྱང་འགྲོ་མཁན་ལས་ལོགས་སུ་འགྲོ་བྱ་མེད། འགྲོ་བྱ་ལས་ལོགས་སུ་འགྲོ་མཁན་མེད་པས་སོ།། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བར་འཁོར་ལྟ་བུ་འཁོར་བའང་རང་ཉིད་ཡིན་ལ་འཁོར་མཁན་ཡང་རང་ཉིད་ཡིན་པས་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ཡིན་ནོ།། འདིའི་རིགས་ལ་དངུལ་ཆུ་ཡབ་སྲས་སོགས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པ་པོ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་ནས། བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་རྗེས་མཐུན་པ་དང༌། བདག་དོན་ཕལ་བ་ཞེས་བཏགས་པར་མཛད། གོང་གསལ་དེ་གསུམ་ནི་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་ལས་ཚིག་ཡིན་ནོ།། རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་དག་གི་སྐོར་ལ་བརྡ་སྤྲོད་རྐང་ལམ་ཕྲ་མོའི་སྟེང་ནས་ཕོ་སྒྲོབ་ཀྱི་སྨྱུག་རྩེ་སྐྱོད་པ་དང་གཅིག །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་གཡང་གཟར་མཐོན་པའི་རྩེ་ནས་ཐལ་སྟོང་གི་ཀི་སྒྲ་འདོན་པ་དང་གཉིས། ནང་དོན་རིག་པའི་གཅོང་རོང་གི་གསེབ་ནས་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་ངན་སྨྲོས་བྱེད་པ་དང་གསུམ་གྱིས། འདིའི་དོན་ལ་ཐུགས་དོགས་ཀྱང་འབྱུང་མི་སྲིད་ལ་གལ་སྲིད་བྱུང་ནའང་ལན་འདེབས་མི་གནང་བ་འཚལ། འདིར་སྒྲ་ཚད་སེངྒེའི་འགྱིང་སྣོལ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བར་མི་འཇིགས་པའི་གདེང་ཐོབ་ཅིང༌། མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ཆེན་པོ་ལ་མཐོང་ཐོས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ལྡན་པའི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཏང་སྙོམས་སུ་མི་འཇོག་པར་ཅིས་ཀྱང་འདིའི་ལན་འདེབས་གནང་བ་འཚལ་ཞེས་ཀྱང་ཞུའོ།། སི་ཏུ་པཎ་ཆེན་དང༌། དངུལ་ཆུས། བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་ལ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་ལས་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་སྦྱར་གནང་བ་ནི། སོ་སྐྱེ་རང་ག་བས་མ་བརྟག་མ་དཔྱད་པའི་སྐབས་ཀྱི་མཐོང་སྣང་གཞིར་བཟུང་བ་ལས། བརྟག་ཅིང་དཔྱད་པའི་ལུགས་ཀྱི་མཐོང་སྣང་ལ་དགོངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང༌། དེ་ཉིད་བྱེད་པ་པོ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཤེས་བྱ་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། ལས་གང་ཞིག་གཞི་ལ་བཞག་ཀྱང༌། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྟེང་དུ་བྱ་བ་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་གཞུང་ཆེན་པོའི་ལུགས་ལ་དེ་བས་མི་འཐད་དེ། ཟླ་བ་གྲགས་པས། བྱེད་པོ་ལས་དང་བྱ་བ་གཅིག་མིན་པས།། དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འཛིན་པ་རིག་མ་ཡིན།། ཞེས་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ཀྱི་རང་རིག་དགག་པའི་སྐབས། ཤེས་པ་རང་གིས་རང་ཉིད་འཛིན་པའམ་རིག་པ་མི་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ། བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་དང་བྱ་བ་གསུམ་གཅིག་མིན་པ་རྟགས་སུ་བཀོད་འདུག་པ་འདི་ལས་གསལ་བ་ག་ལ་དགོས། འདིར་བྱེད་འབྲེལ་ལས་ཚིག་དང་བྱེད་མེད་ལས་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་གོ་སླ་བའི་དཔེར་བརྗོད་འགའ་ཞིག་འགོད་ན།