မွဉ်းဖျင်ပဉ္စမလဲင်ႏ
အရဲဉ်ႏ မာတိကာႏ လိတ်းကတူႏစဲဉ်ႏ လိတ်မဲ့ငါ ၁။ အကျောင်ꩻအဝ်ႏလွဉ် ငဝ်းတဲႏအွဉ် --- (က၊ ခ၊ ဂ၊ ဃ၊ င) ၂။ နမော တဿ-ဗွောင်အဓိပ္ပါယ်ႏ ဝုဲႏဘုရာꩻခန်ꩻ(စ) ၃။ ပတ္ထနာႏ ကွီဆုႏ(ဆ) ၄။ မာတိကာႏ လိတ်းကတူႏစဲဉ်ႏ (ဇ၊ ဈ) ၅။ အခန်ꩻ(၁) ဗီး(၃၃)ဖြုံႏခန်ꩻ-(၁) ၆။ အခန်ꩻ(၂) ဗီးခြွိုင်းခြိုꩻမဉ်ꩻ (တွဲꩻအီဗီးတာႏ)ခန်ꩻ(၂) ၇။ အခန်ꩻ(၃) ပါဠိသရ (၈)ဖြုံႏခန်ꩻ(၃) ၈။ အခန်ꩻ(၄) ပအိုႏမူလသရ (၂၂)ဖြုံႏခန်ꩻ(၄) ၉။ အခန်ꩻ(၅) ပအိုႏသရဖြယ် (၈၈)ဖြုံႏခန်ꩻ(၅) ၁၀။ အခန်ꩻ(၆) ဗီးတွဲꩻ သရဖြယ်ခန်ꩻ(၆) ၁၁။ အခန်ꩻ(၇) ယ-ပယ်ခန်ꩻ(၈) ၁၂။ အခန်ꩻ(၈) လ-ဗဲဉ်ခန်ꩻ(၉) ၁၃။ အခန်ꩻ(၉) ရ-ဗဲဉ်ခန်ꩻ(၁၁) ၁၄။ အခန်ꩻ(၁၀) ဝ-ဟွဲးခန်ꩻ-(၁၃) ၁၅။ အခန်ꩻ(၁၁) ယ-ပယ်၊ ဝ-ဟွဲးခန်ꩻ(၁၄) ၁၆။ အခန်ꩻ(၁၂) လ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲးခန်ꩻ-(၁၄) ၁၇။ အခန်ꩻ(၁၃) ရ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲးခန်ꩻ-(၁၅) ၁၈။ အခန်ꩻ(၁၄) က်-သွတ်ႏ၊ င်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၁၆) ၁၉။ အခန်ꩻ(၁၅) စ်-သွတ်ႏ၊ ဉ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၁၈) ၂၀။ အခန်ꩻ(၁၆) တ်-သွတ်ႏ၊ န်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၁၈) ၂၁။ အခန်ꩻ(၁၇) ပ်-သွတ်ႏ၊ မ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၀) ၂၂။ အခန်ꩻ(၁၈) ယ်-ပယ်၊ က်-သွတ်ႏ၊ င်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၁) ၂၃။ အခန်ꩻ(၁၉) ယ-ပယ်၊ တ်-သွတ်ႏ၊ န်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၂) ၂၄။ အခန်ꩻ(၂၀) ယ-ပယ်၊ ပ်-သွတ်ႏ၊ မ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၂) ၂၅။ အခန်ꩻ(၂၁) လ-ဗဲဉ်၊ က်-သွတ်ႏ၊ င်-သွတ်ႏခန်ꩻ-(၂၃) ၂၆။ အခန်ꩻ(၂၂) လ-ဗဲဉ်၊ စ်-သွတ်ႏ၊ ဉ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၅) ၂၇။ အခန်ꩻ(၂၃ှ) လ-ဗဲဉ်၊ တ်-သွတ်ႏ၊ န်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၆) ၂၈။ အခန်ꩻ(၂၄) လ-ဗဲဉ်၊ ပ်-သွတ်ႏ၊ မ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၂၇) ၂၉။ အခန်ꩻ(၂၅) ရ-ဗဲဉ်၊ က်-သွတ်ႏ၊ င်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၂၈) ၃၀။ အခန်ꩻ(၂၆) ရ-ဗဲဉ်၊ စ်-သွတ်ႏ၊ ဉ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၂၉) ၃၁။ အခန်ꩻ(၂၇) ရ-ဗဲဉ်၊ တ်-သွတ်ႏ၊ န်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၀) ၃၂။ အခန်ꩻ(၂၈) ရ-ဗဲဉ်၊ ပ်-သွတ်ႏ၊ မ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၁) ၃၃။ အခန်ꩻ(၂၉) ဝ-ဟွဲး၊ ဗီး-သွတ်ႏခန်ꩻ-(၃၂) ၃၄။ အခန်ꩻ(၃၀) ယ-ပယ်၊ ဝ-ဟွဲး၊ ဗီးသွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၃) ၃၅။ အခန်ꩻ(၃၁) လ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲး၊ ဗီးသွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၄) ၃၆။ အခန်ꩻ(၃၂) ရ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲး၊ ဗီးသွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၅) ၃၇။ အခန်ꩻ(၃၃) ယ-သွတ်ႏခန်ꩻ-(၃၅) ၃၈။ အခန်ꩻ(၃၄) လ-ဗဲဉ်၊ ယ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၃၆) ၃၉။ အခန်ꩻ(၃၅) ရ-ဗဲဉ်၊ ယ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၆) ၄၀။ အခန်ꩻ(၃၆) ဝ-ဟွဲး၊ ယ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၆) ၄၁။ အခန်ꩻ(၃၇) လ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲး၊ ယ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၇) ၄၂။ အခန်ꩻ(၃၈) ရ-ဗဲဉ်၊ ဝ-ဟွဲး၊ ယ်-သွတ်ႏခန်ꩻ---(၃၇) ၄၃။ အခန်ꩻ(၃၉) ဝ်-သွတ်ႏခန်ꩻ(၃၇) ၄၄။ အခန်ꩻ(၄၀) လ-ဗဲဉ်၊ ဝ-သွတ်ႏခန်ꩻ(၃၈) ၄၅။ အခန်ꩻ(၄၁) ရ-ဗဲဉ်၊ ဝ-သွတ်ႏခန်ꩻ(၃၈) ၄၆။ အခန်ꩻ(၄၂) မုဲကီ (နိဂ္ဂဟိတ်)ခန်ꩻ---(၃၉) ၄၇။ အခန်ꩻ(၄၃) ယ-ပယ်၊ မုဲကီခန်ꩻ---(၃၉) ၄၈။ အခန်ꩻ(၄၄) ရ-ဗဲဉ်၊ မုဲကီခန်ꩻ(၄၀) ၄၉။ အခန်ꩻ(၄၅) လ-ဗဲဉ်၊ မုဲကီခန်ꩻ---(၄၀) ၅၀။ အခန်ꩻ(၄၆) ဝ-ဟွဲး၊ မုဲကီခန်ꩻ(၄၁) အခန်ꩻ(၁) ဂဏန်ꩻ ၁ ၂ ၃ ၄ ၅ ၆ ၇ ၈ ၉ ၀ အခန်ꩻ(၂) တောင်ꩻခါꩻ - "ပါဠိဝေါဟာရ"နဝ်ꩻ သော့ႏဒူမ်အမုဲ၊ အွဉ်ႏစွူစွူဗော့ႏ ပါဠိအတွိုင်ꩻ။ ဥပမာႏ - သရ ၊ ရဿ၊ ဒီဃ-စတဲင် နုဲးနဝ်ꩻဖုံႏသွူ။ တောင်ꩻခါꩻ - အငဝ်းထန်ႏနုဲးမုဲꩻ ကရိုꩻနဝ်ꩻ ဆဲင်ႏရာꩻအခန်ꩻကိုသူꩻမဲ့ႏ အီႏသေဗာႏဒျာႏသွူ။ တောင်ꩻခါꩻ- မဉ်ႏဟောꩻနဝ်ꩻ "အ အꩻ အး အႏ အာ အာꩻ အား အာႏ"ဟောꩻငါလွေꩻသွော့ (၈)ဖြုံႏ(၈)ဖြုံႏနုဲးနဝ်ꩻနော။ တောင်ꩻခါꩻ - အတွဲꩻ-၆ "ကော့ ကော့ꩻ ကော် ကော်ꩻ ကော ကောႏ"ကရီးခါ ငေါꩻလထွို့ႏစွဲႏနုဲးယိုသွူ။ လုဲႏသော့ႏသွော့ - က ခ င စ ဆည တထဒန ပဖဗမ ယရလဝသဟအ(၂၁)ဖြုံႏ။ အခန်ꩻ(၆) ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻ အမုဲ(၁) ၁။ ကာꩻကာႏတထာ လေားဆႏငါ ၂။ နီထီႏတထာ ပသီႏအာ ၃။ ယာႏဂုႏနီလူႏ ခိုခိုမူႏ ၄။ ထူႏဟူထူႏဗွူ ဗွူႏဝါးကွူ ၅။ ကေပေႏတဗာႏ တရေꩻငါႏ ၆။ လေားကာႏတထာ ယိုမာꩻငါ ၇။ နီကကွော့ႏပေါ ထိုꩻဆွော့ႏခေါ ၈။ နီယိုသီယို ပအိုႏပို ၉။ သႏဗွို့ႏအာႏကွိုꩻ ပအိုႏစွိုꩻ ၁၀။ ကဲ့ႏထဲ့အဲ့ႏသဲ့ ထီႏဆော့ႏမဲ့ ၁၁။ မာꩻထမုဲꩻမွိုး ထဲ့ဆုဲꩻတွိုး။ လုဲႏသော့ႏသွော့ - က စဆ တထဒန ပဖဗမ ရလဝ သဟအ ယိုဖုံႏ(၁၇)ဖြုံႏ။ အခန်ꩻ(၇)၊ ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻအမုဲ(၁) ၁။ လိုꩻကျပါꩻကျႏ တဖူꩻထျႏ ၂။ ပါꩻကျကျူႏလုဲꩻ လိုꩻအွိုးမုဲꩻ ၃။ နီကျူႏထာꩻဒါႏ ပျောႏငါႏငါႏ ၄။ နာꩻထာꩻလူႏကျိုꩻ အမျိုꩻမျိုꩻ။ အခန်ꩻ(၇)၊ ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻအမုဲ(၂) ၁။ တခေါ့ႏရာႏဆျာႏ နီဒဲ့ႏကျာႏ ၂။ ကျူႏလုဲꩻကျသေႏ ပအိုႏပေႏ ၃။ တရေꩻကျောႏကျာႏ သေဗောႏဗာႏ ၄။ ပညာႏကျိုꩻစာꩻ ကျငါႏထာꩻ။ တောင်ꩻခါꩻ - လုဲႏသော့ႏသွော့ "ပ"နော။ အခန်ꩻ(၈)၊ ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻ အမုဲ(၁) ၁။ ကြားခါꩻဗွူမွူး ထွူလꩻသွူး ၂။ ပါꩻခႏပါꩻလႏ ပါꩻပြီꩻနႏ ၃။ ချူꩻကြူး-ပြူးလာႏ နီဖူးတာႏ ၄။ နာꩻအလျားအာ နာꩻပြွူဆာ ၅။ ကြေ့ႏထီ ပြေ့ႏကီ ထိုꩻလဲ့ႏနီ ၆။ ကြော့ႏကတူႏယိုꩻ ထူႏအငိုꩻ ၇။ အဝေးကစွော့ႏ အမေးကြွော့ႏ ၈။ ပအာကလိုႏ ဆျာထီးကြိုႏ ၉။ ဒေါ့ႏကြွို့ႏကြႏအာ အမာႏပါ ၁၀။ လိုꩻစားကြော့ကြဲ့ ပါꩻဆော့ႏမဲ့ ၁၁။ မာꩻပြုဲလီထိုꩻ နီလိုꩻမျိုꩻ။ အခန်ꩻ(၈)၊ ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻအမုဲ(၂) ကြားခါꩻဗွူမွူး မာꩻထွူသွူး ဆရာႏပြီꩻနႏ ပညာႏဆႏ ပြူးထီတနျာႏ တဗော့ႏငါႏ ပါꩻပြွူကဆာ အလျားအာ တသီႏဆာႏကြေႏ ဖေႏဗာႏသေႏ ကြော့ႏကတူႏဒါႏ ကရျူႏသာႏ။ အမေးကြွော့ႏကြွော့ႏ အဝေးစွော့ႏ ဆျာထီးကြိုႏကြိုႏ တမိုႏမိုႏ ဒေါ့ႏကြွို့ႏထာꩻ ဆော့ႏနားပါꩻ ပါꩻရိုꩻဆော့ႏမဲ့ လိုꩻကြော့ကြဲ့ မာꩻပြုဲအစွိုꩻ မာꩻကုဲလိုꩻ။ တောင်ꩻခါꩻ - လုဲႏသော့ႏသွော့ "ဖ"နေား။ အခန်ꩻ(၉)၊ ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻအမုဲ(၁) ၁။ ပါꩻလိုꩻတခြာ ပိုကအာ ၂။ ခြီႏအဗာႏရိး ပြာႏတလီး ၃။ ခြူထိုꩻပါꩻလိုꩻ ထာꩻကယိုꩻ ၄။ နီဖီခြွူထီ တသီႏထီ ၅။ ပေါႏမွူးဟာဟာ တခြေ့အာ ၆။ ပါꩻဆော့တဖြာꩻ တခြော့ထာꩻ ၇။ ဟို့ႏကွို့ႏတနာꩻ ခြွော့ဆျာႏထာꩻ ၈။ နာꩻခြို့ႏထာꩻယို ဆာမုဲꩻကို ၉။ တဖြွို့ကရာႏ စာကားငါႏ ၁၀။ ခြံခြဲ့ႏလုဲးလုဲး သဲ့ႏကုဲးကုဲး ၁၁။ လိုꩻအာလိုႏလုဲး ပအိုႏခြုဲး။ အခန်ꩻ(၉) ဖတ်းလွူꩻခန်ꩻအမုဲ(၂) ဆျာမီꩻအာယို တခြာကို ပါꩻခႏခြီႏဒါႏ ပအိုႏဒျာႏ ပါꩻကယားထာꩻ ခြူညာꩻညာꩻ ခြွူတသီႏယို နီထီႏဖို ပါꩻပြီꩻဟို့ႏခြေ့ တလီꩻရေ့ ခြော့အာထာꩻနေား မဲ့ႏနာꩻခြေား။ ခြွော့ဆျာႏထာꩻယို တိနျာႏပို မော့ႏဟႏတခြို့ မဲ့ခေ့ႏလို့ မွိုးတဖြွို့ရာႏ ကျနွိုးငါႏ ခြဲ့ႏလုဲးသဲ့ႏဟုဲး မာꩻကုဲးကုဲး နီပအိုႏခြုဲး ဒေါ့ႏထာꩻရုဲး။