cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мар’іна Горка
Культура і адукацыя
Дзейнічае палац культуры, гарадская бібліятэка (адкрытая ў 1993 годзе), Пухавіцкая сельская бібліятэка (адкрытая ў 1949 годзе), Пухавіцкая раённая дзіцячая бібліятэка. У горадзе месціцца вёска дзяцей-сірот ГА «Беларускі фонд SOS-Дзіцячая вёска».
Tesla Inc.
Tesla Roadster
Гэтая мадэль была ў продажы да 2012 года.
Tesla Gigafactory 2 (Нью-Ёрк, ЗША)
Вырабляе сонечныя батарэі і назапашвальнікі энергіі.
Балкарцы
Балка́рцы (саманазва аланла) — цюркскі народ, карэнныя жыхары Паўночнага Каўказа. Жывуць пераважна ў Кабардзіна-Балкарыі (Расія). Асобныя групы балкарцаў жывуць у Турцыі і краінах Цэнтральнай Азіі. Агульная колькасць у Расіі (2010) — чалавек.
Егвард
Архітэктура
У цэнтры Егварда знаходзіцца двухпавярховая царква-магільны склеп Аствацацын, пабудаваная ў 1301 годзе. На першым паверсе, квадратным у плане, знаходзіцца магільны склеп. Другі паверх у плане амаль крыжаваты, тут знаходзіцца памінальны храм. Каменныя кансольныя ступені зроблены толькі ва ўваходу на другі паверх — да іх прыстаўляліся драўляныя ўсходы. Купал цэрквы конусападобны, падтрымваецца 12-ю калонамі. Сцены царквы вылучаюцца вылучным багаццем дэкаратыўнага аздаблення. Царква Аствацацын — адна з добра захаваных цэркваў эпохі Сярэднявечча ў Арменіі.
Дамы ў горадзе шматпавярховыя, каменныя, гарадскога тыпу, вялікая частка — з чорнага туфа.
Насельніцтва
Тут нарадзіліся каталікосы Маўсес II (574—604) і Маштоц I (897—898), які заснаваў Севанскі манастыр і з'яўляецца прататыпам галоўнага героя драмы Лявона Шанта «Старыя багі».
Масква на Гудзоне
«Масква на Гудзоне» (Moscow on the Hudson) — амерыканская рамантычная камедыйная драма 1984 года. Рэжысёрам і адным з сцэнарыстаў фільма стаў Пол Мазурскі, а Робін Уільямс выканаў галоўную ролю — расійскага цыркавога музыканта, які становіцца перабежчыкам падчас гастроляў у Злучаных Штатах Амерыкі. Прэм’ера фільма адбылася 6 красавіка 1984 года.
Грунвальдская бітва (карціна)
Гісторыя карціны
У лютым 1878 года Матэйка прадаў карціну за 45 000 злотых пану Расенблюму з Варшавы. Першая выстаўка была адчынена 28 верасня 1878 года ў залах кракаўскага Гарадскога Урада. У тым самым годзе палатно было перавезена з Кракава на выстаўку ў Вену, а ў 1880 было прэзентавана ў Варшаве. Пасля карціна была паказана па чарзе на мастацкіх выстаўках у Пецярбургу, Берліне, Львове і Бухарэсце. У красавіку 1880 палатно знайшлося ў Парыжы, а потым вярнулася ў Варшаву, дзе назаўжды стала экспанатам у Нацыянальнай Галерэі Падтрымкі Мастацтва.
Геаграфія Уганды
На тэрыторыі Уганды знаходзяцца азёры Джордж і К’ёга, а таксама часткова возера Вікторыя, Альберт і Эдвард. Галоўная рака краіны — Ніл — працякае ад возера Вікторыя да суданскай мяжы. Тэрыторыя краіны мае даволі разнастайны рэльеф: ад горных плато да засушлівых нізін, ад шырокіх лясоў да балотаў. На паўднёвым-захадзе краіны размешчана горны ланцуг Рувензоры, дзе знаходзіцца найвышэйшая кропка краіны гара Маргарыта (5109 м). Вялікая частка паўднёвага рэгіёна пакрытая лясамі, на поўначы ж пераважае саванна.
Клімат краіны — трапічны.
Галеніт
Паходжанне і радовішчы
Радовішчы гідратэрмальныя і метасаматычныя ў ЗША, Расіі і інш. Сустракаецца ў асацыяцыі з бурнанітам. На тэрыторыі Беларусі сустракаецца ў крышталічных фундаментах і пародах дэвону і карбону.
Васіль Канстанцінавіч Старавойтаў
Васіль Канстанцінавіч Старавойтаў (13 чэрвеня 1924 — 19 лютага 2013 ) — беларускі дзяржаўны дзеяч, дэпутат Вярхоўнага Савета СССР 8-га і 10-га скліканняў, дэпутат Вярхоўнага Савета БССР, двойчы Герой Сацыялістычнай Працы (1966, 1984). Палітвязень Беларусі.
Біяграфія
У складаныя 1990-я гады Старавойтаў працягваў кіраваць гаспадаркай, ператворанай у закрытае акцыянернае таварыства. Да 1994 годзе на рахунках гаспадаркі было 5,5 млрд рублёў.
Кнот
Кнот складаецца з шэрагу ўзаемазвязаных валокнаў. Гэтыя пласты ўтвараюць тонкія каналы, якія пры дапамозе капілярных сіл пастаўляюць да полымя вадкае паліва (напрыклад, алей, дэнатураваны спірт, воск) супраць сілы цяжару. Таму капілярны прынцып часам завуць эфектам кнота. Кнот паляпшае насычэнне вадкасці газам. Гэта павялічвае лакальны ціск пары і зніжае тэмпературу ўспышкі вадкасці. Такім спосабам утвараецца гаручая сумесь.
Беларуска-польская граніца
Гісторыя
Згодна з падпісанай 16 жніўня 1945 года паміж СССР і Польшчай дамовай аб дзяржаўнай граніцы — Польшчы перадаваліся 17 раёнаў Беластоцкай вобласці БССР разам з Беластокам і 3 раёны Брэсцкай вобласці, дзе жыла значная колькасць палякаў.
Суламіта
Суламіта — каханая нявеста цара Саламона, біблейскі персанаж (Песня 7:1). Дзяўчына нябачанай прыгажосці, якая пасвіла статкі на ізраільскіх раўнінах. «Калі ты не ведаеш, найпрыгажэйшай з жанчын, то ідзі сабе па слядах і пасві каля буданоў пастушыных казляняткі.» (Песня 1:8). Суламіта, як распавядае кніга Песня песень Саламона, была закахана ў маладога пастуха. «Мой любімы — ён мой, я яго, ён пасвіць сярод лілей» (Песня 2:16).
Сем мудрацоў
У Старажытнай Грэцыі
Усяго ў розных крыніцах у якасці «сямі мудрацоў» фігуруе некалькі імёнаў у розных камбінацыях. Разнастайнасць спісаў абумоўлена іх «прывязкай» да вызначанага месца і часу. Гэтыя спісы з’явіліся ў Грэцыі дзякуючы практыцы правядзення спаборніцтваў паміж мудрацамі. Гэтыя спаборніцтвы праходзілі як падчас Алімпіяд, так і на іншых грэчаскіх святах. У сувязі з гэтым з’явілася некалькі спісаў, і таму агульная колькасць мудрацоў значна перавышае лік сямі. Склад вар’іруецца ў залежнасці ад крыніцы: усяго 17 імёнаў у розных камбінацыях.
Буда Вясенняга Храма
Праект у цэлым каштаваў каля $ 55 мільёнаў, з якіх $ 18 мільёнаў былі патрачаны на статую. Першапачаткова меркавалася, што статую зробяць з 1100 частак літой медзі, з агульнай вагой 1000 тон. Планы будаўніцтва Буды Вясенняга Храма былі абвешчаныя неўзабаве пасля руйнавання талібамі баміянскай статуі Буды ў Афганістане. Кітай асудзіў сістэматычнае разбурэнне будыйскай спадчыны Афганістана.
Сцяг Цэнтральна-Афрыканскай Рэспублікі
Судносіны шырыні сцяга да яго даўжыні 3:5.
Князева (Сафонаўскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 16 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 10 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Лімна. За 14 км на поўнач ад вёскі чыгуначная станцыя 300 км.
Траверсела
Траверсела (Traversella) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Турын.
Казіс Борута
Біяграфія
Вучыўся ў Марыямпале ў гімназіі, з 1920 года — ў настаўніцкай семінарыі, адкуль быў выключаны за святкаванне 1 Мая; экзамены здаў экстэрнам. Паступіў у 1924 годзе ў каўнаскі Літоўскі ўніверсітэт, у 1925 уключыўся ў дзейнасць эсэраў-максімалістаў і быў выключаны з універсітэта за супрацьурадавыя выступленні (пратэст супраць пакаранняў смерцю).
Быў адным з заснавальнікаў і актыўных супрацоўнікаў авангардысцкага левага часопіса «Трачас фронтас» («Трэці фронт»; 1930—1931) — органа трэцяфронтаўцаў. У 1931 годзе вярнуўся ў Літву. У 1932 годзе быў рэдактарам альманаха «Дарбас» («Праца»). За ўдзел у падрыўной нелегальнай дзейнасці адбываў зняволенне ў 1933—1935 гадах. У 1935—1940 гадах займаўся літаратурнай, рэдактарскай, журналісткай працай, працаваў у рэдакцыі часопіса «Дзіенавідзіс». З 1940 года жыў у Вільнюсе. Пасля вайны працаваў у Інстытуце літоўскай літаратуры да 1946 года.
Тулузскі ўніверсітэт імя Жана Жарэса
Тулузскі ўніверсітэт імя Жана Жарэса (Université Toulouse-Jean-Jaurès) — французская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Тулуза.
Вяхір
Пашырэнне
Насяляе акаймаванні высакастволых лясоў паблізу палёў і рачных далін, а таксама групы высокіх дрэў у сельскагаспадарчым ландшафце, прырэчныя лясы, алеі сярод палёў, гарадскія паркі. У Альпах даходзіць да 1600 м, на Каўказе — да мяжы букавых лясоў.
Асаблівасці біялогіі
Асцярожная птушка, у перыяд размнажэння хаваецца ў лістоце дрэў і змаўкае пры з'яўленні чалавека ці буйной жывёлы.
МАЗ-5551
МАЗ-55512
МАЗ-55512 — мадыфікацыя з газадызельным рухавіком, прататып.
Фёдар Кузьміч Курапаценка
Біяграфія
Скончыў БСГА (1931). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. У 1932—1937 гадах інжынер-землеўпарадчык Рэчыцкага раёна Гомельскай вобласці. З 1939 годзе ў БСГА, загадчык кафедры землеўпарадкавальнага праектавання (1949—1971), прафесар гэтай кафедры (з 1971). Аўтар навуковых прац па землеўпарадкаванні, картаграфіі і геадэзіі.
ФК Насьяналь Мантэвідэа
«Насьяналь» (Club Nacional de Football) — уругвайскі футбольны клуб з горада Мантэвідэа, адзін з самых тытулаваных клубаў свету. «Насьяналь» быў утвораны 14 мая 1899 года ў выніку аб’яднання двух каманд — Uruguay Athletic Club і Montevideo Fútbol Club. «Насьяналь», нароўні са сваім галоўным і прынцыповым праціўнікам, «Пеньяролем», супрацьстаянне з якім з’яўляецца Суперкласіка Уругвая, з’яўляецца лідарам уругвайскага футбола на працягу амаль усёй гісторыі яго развіцця. У суме гэтыя дзве каманды выйгралі 95 чэмпіянатаў Уругвая са 115. Гэтыя дзве каманды санам на 2014 год узначальвалі зводную табліцу Кубка Лібертадорэс за ўсю гісторыю турніру — з 1960 па 2014 год, прычым, нягледзячы на ​​тое, што «Пеньяроль» з’яўляецца рэкардсменам па колькасці удзелаў у фінале і мае на два тытулы больш, чым «Насьяналь» (пяць супраць трох), менавіта «Насьяналь» утрымлівае першае месца ў дадзенай табліцы.
Mark I
Гісторыя стварэння
Да пачатку 1915 года Першая сусветная вайна пачала ўваходзіць у пазіцыйную стадыю. Па абодва бакі фронту праціўнікі закапаліся ў зямлю, аблыталі радамі калючага дроту і ашчацініліся кулямётамі. Любая атака каштавала велізарных страт. Многія ваенныя разумелі, што браняваныя баявыя машыны маглі б вырашыць гэтую праблему. Да таго ж, на франтах ужо дзейнічалі шматлікія і вельмі разнастайныя бронеаўтамабілі, поспехі якіх толькі пацвярджалі вышэйзгаданае выказванне. Аднак праходнасць цяжкіх браневікоў пакідала жадаць шмат лепшага.
Вясной 1915 г. пры брытанскім Адміралітэце быў створаны спецыялізаваны «Камітэт па сухапутным караблям». Стварэнне гэтага інстытута курыравала Ваенна-марская авіяцыйная служба, якая была вельмі зацікаўлена ў браніраваных баявых машынах для аховы сваіх кантынентальных берагавых баз. Кіраўніком камітэта стаў дырэктар Упраўлення марскога будаўніцтва Юстас Тэнісан Д’Энкур.
Рашэнне аб пабудове танкаў было прынята ў 1915 годзе, канчаткова першая мадэль танка (танкам, гэта значыць «бакам» яе назвалі для таго, каб дэзінфармаваць праціўніка пры перавозцы па чыгунцы) была гатовая ў 1916, калі прайшла выпрабаванні і першы заказ на 100 машын паступіў у вытворчасць.
Апісанне
Экіпаж танка складаўся з васьмі чалавек. Камандзір танка, звычайна малодшы лейтэнант або лейтэнант, таксама выконваў функцыі стрэлка з лабавога кулямёта і парой — памочніка кіроўцы і сам кіроўца размяшчаліся ў аддзяленні ўпраўлення злева і справа, адпаведна.
Асноўным сродкам назірання за мясцовасцю для камандзіра і кіроўцы з’яўляліся назіральныя лючка ў верхнім лабавым лісце корпуса (закрываліся бранявымі вечкамі, якія маглі адчыняцца або закрывацца цалкам, альбо пакідаць вузкую назіральную шчыліну). Акрамя гэтага ў камандзіра і кіроўцы меліся перыскапічныя назіральныя прыборы ў даху рубкі, але з-за цяжкага іх выкарыстання ў баявых умовах, ад іх неўзабаве адмовіліся. Астатнія члены экіпажа мелі ў сваім распараджэнні толькі назіральныя шчыліны ў розных частках танка.
«Самец» і «самка»
На танках-«самцах» асноўнае ўзбраенне складалі дзве наразныя 57-мм гарматы мадэлі Six Pounder, Single Tube. Ззаду гармат у спансонах «самцоў» размяшчаліся два 7,7-мм кулямёта «Гочкіс» M1909 з паветраным астуджэннем ствала. Танк меў масу каля 28,5.
Нікола Іамелі
Ніко́ла Іаме́лі (Niccolò Jommelli; 10 верасня 1714 — 25 жніўня 1774) — вядомы італьянскі оперны кампазітар Неапалітанскай школы. Паслядоўнік Алесандра Скарлаці, але распрацаваў больш сур’ёзны за сучаснікаў стыль, больш эфектыўна выкарыстоўваючы аркестры, ужываючы багатую гармонію і менш залежыў ад абавязковай і сталай арыі «da capo», што дазваляе сцвярджаць, што ён не быў драматыкам.
Сцяг Экватарыяльнай Гвінеі
Герб Рэспублікі ўсталёўваецца законам.''
У гербе Рэспублікі Экватарыяльная Гвінея ў срэбным шчыце намалявана зялёнае баваўнянае дрэва (бомбакс). Над шчытом размешчаны па дузе акружнасці 6 залатых шасціканцовых зорак, якія сімвалізуюць правінцыі дзяржавы. Пад шчытом — срэбная стужка з дзяржаўным дэвізам «UNIDAD PAZ Y JUSTICIA» («Адзінства, мір і справядлівасць») чорнымі літарамі.
Слабада (Гагарынскі раён)
Слабада (Слобода) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пакроўскага сельскага паселішча.
Мядзел
Назва
Назва Мядзельскага возера сягае протабалцкага значэння «сярэдзіна; сярэдні; пасярод».
Юрша
Юрша (?—пасля 1475) — дзяржаўны і ваенны дзеяч ВКЛ.
Дзідыліў
Дзідыліў (Діди́лів) — вёска ў Кам’янка-Бузькім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Станкі (Пакроўскае сельскае паселішча)
Станкі (Станки) — вёска ў Гагарынскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пакроўскага сельскага паселішча.
Тулузскі капіталійскі ўніверсітэт
Структура
Універсітэт таксама мае пяць дэпартаментаў: дэпартамент фізічнай і спартыўнай дзейнасці, дэпартамент моў і цывілізацый, дэпартамент матэматыкі, дэпартамент гісторыі і дэпартамент паліталогіі і сацыялогіі.
Красна-Нікольскае
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 25 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 2 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Гжэлка. За 7 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Іздзешкава на лініі Масква — Мінск. Уваходзіць у склад Багданаўшчынскага сельскага паселішча.
Далыны (Сілэцкі сельсавет)
Далыны (Доли́ни) — вёска ў Кам’янка-Бузькім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Старыкі (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў сакавіку 1943 года.
МАЗ-5309RR
Шасі №4 і №5
Аўтамабілі абсталяваныя рухавіком Gyrtech. Знешне амаль не адрозніваюцца ад трэцяга шасі.
Лагарыфмічная лінейка
Уладкаванне і прынцыпы ўжывання
Каб падзяліць лікі, на рухомай шкале знаходзяць дзельнік і сумяшчаюць яго з дзелівам на нерухомай шкале. Пачатак рухомай шкалы паказвае на вынік:
Анварбек Закіравіч Латыпаў
Біяграфія
Скончыў Маскоўскую сельскагаспадарчую акадэмію імя Ціміразева (1951). З 1955 працуе ў БСГА (1955–2010, агранамічны факультэт, асістэнт, дацэнт кафедры селекцыі і насенняводства, прафесар кафедры генетыкі і насенняводства, у 1967–2000 – загадчык кафедры генетыкі, 1957–1961 – дэкан факультэта завочнага навучання, 1962–1967 – прарэктар па навуковай рабоце, 1977–1983 – прарэктар па вучэбнай рабоце).
Сям'я
Унук Сцяпан Сяргеевіч Латыпаў стаў ахвярай палітычнага пераследу ў 2020-х гг.
Чарсцвяцкае
Плошча паверхні 9,35 км². Найбольшая глыбіня 4,3 м. Даўжыня 6,9 км, найбольшая шырыня 2,5 км. Плошча вадазбору 125 км².
Глеб Усяславіч
Жыццяпіс
Імкнуўся пашырыць свой удзел. Неўзабаве па смерці бацькі пачаў вайну з братамі — выгнаў Давыда і, магчыма, Рамана. У 1104 годзе абараняў Менск ад аб’яднанага войска паўднёварускіх князёў — вялікі князь Святаполк Ізяславіч паслаў супраць Глеба ваяводу Пуцяту Вышаціча, князь пераяслаўскі Уладзімір Манамах — свайго сына Яраполка, князь чарнігаўскі прыйшоў сам і прывёў глебава брата Давыда. Мэтай, імаверна, было вяртанне Давыду ўдзела. Аднак паход на Менск не меў поспеху, імаверна, бо вялікі князь Святаполк не хацеў паразы Глеба — свайго сваяка і саюзніка.
У 1106 годзе, магчыма, Глеб разам з братамі ўдзельнічаў ў няўдалым паходзе на земгалаў. Апроч зямель абапал Дняпра з Оршай і Копыссю, Глеб далучыў да свайго княства і Друцк, акалічнасці гэтага невядомы.
Па смерці Святаполка (16.4.1113) вялікім князем кіеўскім стаў Уладзімір Манамах — праціўнік Святаполка і Глеба, які разыходзіўся з імі па многіх пытаннях, у т. л. па спадчынных правах на княжанні. У 1116 годзе Глеб напаў на зямлю дрыгавічоў і спаліў Слуцк, які належаў Уладзіміру. Паводле летапісу, Уладзімір, быццам, угаворваў Глеба вырашыць пытанні мірам, але Глеб, быццам, не хацеў прызнаваць сябе вінаватым і абвінавачваў ва ўсім самога Уладзіміра. Урэшце, на Менскае княства быў скіраваны ўдар шматлікага войска з трох бакоў — Кіева і Пераяслава, Смаленска і Чарнігава. Смаленскі князь Вячаслаў (сын Уладзіміра) захапіў Оршу і Копысь. Аб’яднанае войска князя чарнігаўскага Давыда Святаславіча (стрыечнага брата Уладзіміра) і князя пераяслаўскага Яраполка (сына Уладзіміра) узяло прыступам Друцк. Сам Уладзімір скіраваўся да Менска і аблажыў горад. Двухмесячная аблога не мела поспеху, але Уладзімір вырашыў працягваць аблогу і загадаў будаваць пад менскім дзядзінцам сабе хату на зіму.
Кошкі не танцуюць
Сюжэт
Гісторыя пра беднага ката Дэні, які ўсё сваё жыццё марыў стаць зоркай сцэны. Але аказалася, што ролі ў Галівудзе даюць толькі людзям. Жывёлы на сцэне могуць мяўкаць, брахаць і мыкаць. Разам з сябрамі Дэні разбурае звыклыя стэрэатыпы і даказвае, што мары ператвараюцца ў рэальнасць.
Сена (Бельгія)
Доўгі час Сена была вядома як адна з найбольш забруджаных рэк Бельгіі, паколькі сцёкавыя воды Бруселя і наваколляў зліваліся ў яе без праходжання ачысткі. Ачышчальныя збудаванні на Сене былі ўведзены ў эксплуатацыю толькі ў сакавіку 2007 года.
Перл Бак
Перл Бак, народжаная Сайдэнстрыкер (Pearl Sydenstricker Buck; кітайскае імя 赛珍珠, Sài Zhēnzhū;  — ) — амерыканская пісьменніца, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па літаратуры. Дачка місіянера, яна правяла дзяцінства і юнацтва ў Кітаі, у краіне, якая натхніла яе на напісанне сваіх твораў.
Буркалішке
Бу́ркалішке (Burkoliškė) — вёска ў Ігналінскім раёне Уцянскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Цэйкінейскай сянюніі. Размешчана за 5 км ад Цэйкінея. Насельніцтва 1 чал. (2001 г.).
Генры Нокс
З дзяцінства працаваў клеркам у кнігарні ў Бостане, пазней сам адкрыў уласны кніжны гандаль. З 18 гадоў удзельнічаў у Амерыканскай рэвалюцыі на баку паўстанцаў.
Жаклін Паскаль
Жаклін Паскаль (Jacqueline Pascal; 4 кастрычніка 1625, Клермон-Феран, Авернь, Францыя - 4 кастрычніка 1661, Парыж) — французская паэтэса, рэлігійны дзеяч Францыі XVII стагоддзя, сястра Блеза Паскаля, манашка манастыра Пор-Раяль.
Мікалай Сцяпанавіч Палянкоў
Біяграфія
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. Жыў і працаваў у Гомелі, Беларусь.
Марс
У Марса ёсць два натуральныя спадарожнікі — Фобас і Дэймас (у перакладзе са старажытнагрэчаскай — «страх» і «жах», імёны двух сыноў Арэса, якія суправаджалі яго ў баі). Яны адносна малыя (Фобас — 26,8 × 22,4 × 18,4 км, Дэймас — 15 × 12,2 × 10,4 км) і маюць няправільную форму.
Асноўныя звесткі
Рэльеф Марса мае шматлікія ўнікальныя рысы. Марсіянскі патухлы вулкан гара Алімп — самая высокая вядомая гара на планетах Сонечнай сістэмы (самая высокая вядомая гара ў Сонечнай сістэме — на астэроідзе Веста ), а  — найбуйнейшы вядомы. Акрамя гэтага, у чэрвені 2008 года тры артыкулы, апублікаваныя ў часопісе «Nature», прадставілі доказы існавання ў паўночным паўшар’і Марса самага буйнога вядомага ўдарнага кратара ў Сонечнай сістэме. Яго даўжыня —, а шырыня — , што прыкладна ў чатыры разы больш, чым , да таго таксама выяўлены на Марсе, паблізу яго паўднёвага полюса.
Атмасфера і клімат
Паводле дадзеных спускальнага апарата АМС «Вікінг» (1976), у марсіянскай атмасферы каля аргону,  азоту, а  — вуглякіслы газ. Паводле дадзеных АМС «» і «Марс-3», ніжняя мяжа іанасферы знаходзіцца на вышыні 80 км, максімум электроннай канцэнтрацыі 5 электрон/см³ размешчаны на вышыні 138 км, іншыя два максімумы знаходзяцца на вышынях 85 і 107 км..
Магнітнае поле
Магнітнае поле Марса вельмі няўстойлівае, у розных месцах планеты яго напружанасць можа адрознівацца ад 1,5 да 2 разоў, а магнітныя полюсы не супадаюць з фізічнымі. Гэта сведчыць аб тым, што жалезнае ядро Марса знаходзіцца ў параўнальнай нерухомасці ў адносінах да яго кары, г. зн. механізм планетарнага дынама, адказны за магнітнае поле Зямлі, на Марсе не працуе. Хоць на Марсе няма ўстойлівага ўсепланетнага магнітнага поля, назіранні паказалі, што часткі планетнай кары намагнічаныя і што назіралася змена магнітных полюсаў гэтых частак у мінулым. Намагнічанасць дадзеных частак аказалася падобнай на ў сусветным акіяне.
Даследаванне Марса класічнымі метадамі астраноміі
Першыя назіранні Марса праводзіліся да вынаходства тэлескопа. Гэта былі пазіцыйныя назіранні з мэтай вызначэння становішчаў планеты ў адносінах да зорак. Існаванне Марса як блукаючага аб’екта ў начным небе было пісьмова засведчана старажытнаегіпецкімі астраномамі ў 1534 годзе да н. э. Імі ж быў устаноўлены рэтраградны рух планеты і разлічана траекторыя руху разам з пунктам, дзе планета мяняе свой ​​рух адносна Зямлі з прамога на рэтраградны
У вавілонскай планетарнай тэорыі былі ўпершыню атрыманы часавыя вымярэнні планетарнага руху Марса і удакладнена становішча планеты на начным небе. Карыстаючыся дадзенымі егіпцян і вавіланян, старажытнагрэчаскія (эліністычныя) філосафы і астраномы распрацавалі падрабязную геацэнтрычную мадэль для тлумачэння руху планет. Праз некалькі стагоддзяў індыйскія і ісламскія астраномы ацанілі памер Марса і адлегласць да яго ад Зямлі. У XVI стагоддзі Мікалай Капернік прапанаваў геліяцэнтрычную мадэль для апісання Сонечнай сістэмы з кругавымі планетарнымі арбітамі. Яго вынікі былі перагледжаныя Іаганам Кеплерам, які ўвёў больш дакладную эліптычную арбіту Марса, якая адпавядала назіранням.
У культуры
У выдуманым сусвеце Warhammer 40,000 Марс з’яўляецца галоўнай цытадэллю Adeptus Mechanicus, першым са светаў-кузняў. Фабрыкі Марса, якія пакрываюць усю паверхню планеты, кругласутачна выпускаюць зброю і баявую тэхніку для вайны.
У астралогіі Марс з’яўляецца планетай, якая кіруе Авенам, знакам задыяка. Таксама, да адкрыцця Плутона, лічылася, што Марс кіруе Скарпіёнам. Марс асацыюецца з такімі якасцямі, як самасцвярджэнне, агрэсія, сексуальнасць, энергічнасць і імпульсіўнасць. Марс, на думку астролагаў, кіруе спортам, спаборніцтвамі і фізічнай актыўнасцю ў цэлым. У медыцынскай астралогіі Марс адказвае за стан палавых органаў, наднырачнікаў.
Узброеныя сілы Казахстана
Узброеныя Сілы Рэспублікі Казахстан  — сукупнасць войскаў Рэспублікі Казахстан, прызначаных для абароны свабоды, незалежнасці і тэрытарыяльнай цэласнасці дзяржавы.
Геаграфія Сінгапура
Геалагічная будова і рэльеф
Геалагічную аснову вострава Сінгапур складаць магматычныя скальныя пароды, асноўныя з якіх — граніт і габра. На паўночным усходзе знойдзены метамарфічныя кварцыты. У сейсмічных адносінах Сінгапур даволі спакойны, паколькі бліжэйшыя тэктанічныя разломы (Суматранскі і Сунда) праходзяць на бяспечнай адлегласці і землятрусы толькі "гайдаюць", але не разбураюць горад. Падчас катастрафічнага землетрасення 2004 удар прыняла на сябе Суматра, захінуўшы Сінгапур ад жудаснага цунамі. Вышэйшы пункт вострава — узгорак Букіт-Цімах — мае вышыню 163,6 м над узроўнем мора.
Tatra T6A5
Bозік
Канструкцыя возіку гарантуе надзейную эксплуатацыю ў поўным дыяпазоне хуткасцей і рознай нагрузкі. Канструкцыя возіку забяспечвае зручную язду з пункту гледжання пасажыраў і вадзіцеля. Асновай возіку з'яўляецца рама, звараная з пустацелых белек і адлітых канцавых задзелак. У возіку размешчаны два цягавых рухавіка, вось якіх паралельна падоўжнай восі возіку. Перанос магутнасці з цягавага рухавіка на вось ажыццяўляецца з дапамогай карданнага вала і двухступеністага рэдуктара. Рысорнае падвешванне выканана з вітых спружын з гумавым канцавым упорам і дапоўнена гідраўлічнымі амартызатарамі, размешчанымі паміж люлькі і рамай возіка. Каляіна - 1000 мм, 1435 мм. Вагон абсталяваны наступнымі тыпамі тармазоў: - Электрадынамічным тормазам, - Механічным дыскавым тормазам, - Рэйкавым электрамагнітным тормазам.
Статыстыка
С 1991 года па 1998 год было выпушчана 296 трамвайных вагона T6A5.
Кудзьярава
Кудзьярава (Кудьярово) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва — 4 жыхары (2007).
Мітоз
Мітоз — непрамое дзяленне клеткі, карыякінез, найбольш распаўсюджаны спосаб рэпрадукцыі эўкарыятычных клетак. Біялагічнае значэнне мітозу складаецца ў строга аднолькавым размеркаванні рэплікаваных храмасом паміж даччынымі ядрамі, што забяспечвае ўтварэнне генетычна аднолькавых даччыных клетак і захоўвае пераемнасць у шэрагу клетачных пакаленняў.
Беларускі фальклор
Разам з тым фальклор разумеецца не толькі як сукупнасць жанраў вуснай народнай творчасці, але і як сістэма поглядаў на навакольны свет, традыцыйная духоўная культура ў цэлым у шматлікіх яе выяўленнях. Таму фальклор знаходзіцца ў непасрэднай блізкасці ад міфалогіі, абраднасці, мовы і г. д., а самі фальклорныя жанры разглядаюцца не толькі ў мастацкім аспекце, але і як функцыянальны складнік народнага жыцця.
Жарты
Жарт — дасціпная насмешка, высмейвае бытавыя здарэнні, смешныя рысы і якасці людзей, іх дзіўныя ўчынкі і размовы. Папулярная форма жарту — дыялагічная. Сатыра і гумар накіраваны супраць гультайства, ашуканства, п’янства і ўсяго таго, што супярэчыць народным ідэалам, і маюць вялікае выхаваўчае значэнне.
Прыкметы, павер’і і правілы
Комплекс правілаў і павер’яў часам аб’ядноўваецца ў раздзел магічнай прозы, непарыўна звязанай з магічнай практыкай бытавога характару. Класіфікаваць магічную прозу можна розным чынам. Напрыклад, па функцыі магіі (засцерагальная, ахоўная, прадуцыравальная і г. д.), па тэматыцы прадметаў, якія выкарыстоўваліся ў магічных мэтах (хлеб, посуд, ткацкія вырабы, адзенне, травы і г. д.), зыходзячы з той сістэмы каштоўнасцей, якая была для соцыума галоўнай. Для традыцыйнага грамадства яе аснову складалі чалавек, яго маёмасць, свойская жывёла, ураджай, прычым чалавек успрымаўся з боку яго стану, статуса, становішча (здаровы/хворы, нованароджаны, нявеста, парадзіха, жняя, жанчына/мужчына, падарожны і г. д.). Пры вербалізацыі ўяўленняў магічная проза набывае форму парад, патрабаванняў, тлумачэнняў, перасцярог, забарон, рэгламентацый, якія актуалізуюцца ў працэсе по- бытавай камунікацыі.
Сямейна- і сацыяльна-бытавыя песні
Тэматыка сацыяльна-бытавых песень выходзіць за межы сямейных адносін, ахоплівае розныя бакі сацыяльнага жыцця і працы селяніна. Самі назвы тэматычных груп — песні рэкруцкія, салдацкія, казацкія, чумацкія, бурлацкія, батрацкія, антыпрыгонніцкія, прымацкія — паказваюць, наколькі шырока і поўна адлюстроўваюць гэтыя творы жыццё, уклад якога ўсё больш адрозніваўся ад традыцыйнага сялянскага быту.
Гістарычныя песні
I татары стаяць, палон дзелючы,
Дзяцей з маткамі разлучаючы…
Музычна-харэаграфічнае мастацтва
Музычна-харэаграфічнае мастацтва (фальклор) з’яўляецца неад’емнай часткай традыцыйнай духоўнай культуры беларусаў, што генетычна ўзыходзіць да эпохі першабытнасці і адлюстроўвае эстэтычныя прынцыпы светаўспрымання народа.
Федэральнае міністэрства фінансаў Германіі
Федэральнае міністэрства фінансаў Германіі адказвае за кіраванне федэральным бюджэтам. Міністр фінансаў з'яўляецца адзіным міністрам, які можа накласці вета на рашэнні ўрада, калі гэта прыводзіць да дадатковых выдаткаў.
Маскарадны неўскі кот
Вонкавы выгляд
Маскарадная неўская котка выглядае як сібірская котка белага колеру з плямамі ў характэрных месцах (гэтыя месцы супадаюць з аналагічнымі ў сіямскіх котак).
Цела
Цела сярэдняй даўжыні, моцнае, мускулістае, спіна крыху вышэй за карак, з бочкападобным, цвёрдым жыватом, што стварае адчуванне значнай вагі, сапраўды прыходзіць з узростам. Ногі сярэдняй даўжыні. Заднія крыху даўжэйшыя за пярэднія, з масіўным касцяком. Лапы вялікія і круглявыя, з абавязковым пушком паміж пальцаў. Хвост шырокі ў аснове, крыху звужаецца да прытуплення кончыка. Касцяк дужы. Мускулатура самавітая, магутная. Шыя аб'ёмная.
Юрый Леанідавіч Максімаў
Навуковая дзейнасць
Навуковыя працы па біялогіі ўзнаўлення, штучнага апладнення і развядзення сельскагаспадарчых жывёл. Распрацаваў навуковае абгрунтаванне падбору пар жывёл для атрымання эфекту гетэрозісу, імуналагічныя метады тэсціравання спалучальнасці вытворнікаў.
Ліцвянскі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года як Каменскі сельсавет у складзе Уздзенскага раёна Мінскай акругі БССР. Цэнтр — вёска Каменка. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ва Уздзенскім раёне БССР. Пасля ўвядзення абласнога падзелу 20 лютага 1938 года ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. З 25 снежня 1962 года па 30 ліпеня 1966 года ў складзе Дзяржынскага раёна. 14 жніўня 1974 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Ліцвяны, сельсавет перайменаваны ў Ліцвянскі. 28 мая 2013 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Уздзенскага сельсавета.
Красадзён
Назва
Назва роду Hemerocallis паходзіць ад грэч. ἡμέρα — «дзень, суткі» і καλός — «прыгожы», што звязана з кароткатэрміновым красаваннем большасці відаў, кожная кветка звычайна цвіце адзін дзень.
Апісанне
Шматгадовыя травяністыя карэнішчавыя расліны. Лісце прыкаранёвае, двухраднае, доўгае, шырокалінейнае. Кветаносы вышынёю 30—100 см. Лейкападобныя кветкі буйныя, жоўтыя або аранжавыя ў мяцёлчатых ці галоўчатых суквеццях. Плод — трохгранная каробачка.
Tatra K2
Вагон Tatra K2 — першы сучленены трамвай, які вырабляўся кампаніяй ЧКД з 1966 па 1983. Выраблены на базе эксперыментальнага K1 з электрычным абсталяваннем ад T3. Прататып з'явіўся ў 1966 годзе пад нумарам 7000. Невялікі прамежак часу вагон ездзіў па Празе, затым быў перавезены ў горад Мост, а затым у Брно. Серыйная вытворчасць K2 пачалася ў 1966 годзе. Большасць вагонаў працягваюць эксплуатавацца ( мадэрнізаваныя). Вагон быў абсталяваны чатырма цягавымі электрарухавікамі ТЕ 022. Токаздым у Tatra-K2 ажыццяўляўся пры дапамозе пантографа. Новасібірск стаў першым горадам у СССР, які атрымаў чэшскія сучлененыя вагоны. Мадэрнізаваны K2 пастаўляўся ў вялікай колькасці ў Брно, уключаў у сябе пераробленую пярэднюю частку і абноўленае электроннае абсталяванне. Мадэрнізаваныя машыны атрымалі найменне K2R, дзе літара 'R' азначае "рэканструяваны".
Кузьміна (Вадзінскае сельскае паселішча)
Кузьміна (Кузьмино) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва – 1 жыхар (2007).
Цімох Якімавіч Вострыкаў
Біяграфія
У 1943 перад наступаючымі вайскамі СССР Вострыкаў з’ехаў у Германію. У 1944 г. патрапіў у амерыканскую акупацыйную зону, а ў 1945 годзе, каб унікнуць прымусовай рэпатрыяцыі грамадзян і ўраджэнцаў СССР, змяніў у дакументах месца нараджэння на Заходнюю Беларусь і імя на Міхась, бо заходняя частка БССР раней належала да Польшчы і яе ўраджэнцы лічыліся тамтэйшымі грамадзянамі. У 1946 г. бацька Вострыкава зноў асуджаны — на гэты раз па фальшывым даносе аб супрацоўніцтве з нямецкімі ўладамі, і пазней загінуў у ГУЛАГу. У гэты час, з 1946 па 1948 гг. Цімох вычуўся ў Міхельсдорфскай беларускай гімназіі імя Янкі Купалы. У гімназіі ён пазнаёміўся з многімі будучымі вядомымі беларускімі дзеячамі эміграцыі і пазней прызнаваўся, што менавіта там ён ператварыўся ў свядомага беларуса са звыклага антыкамуніста. Разам з аднакласнікамі выдаў і распаўсюдзіў 12 нумароў часопіса «Наперад».
Васіль Андрэевіч Мастоўнікаў
Біяграфія
Дзяржаўная прэмія СССР 1972.
Lada Vesta
Распрацоўка
У жніўні 2014 года на Маскоўскім аўтасалоне быў прадстаўлены канцэпт Lada Vesta, у аснову якога ў тым ліку ляглі напрацоўкі "праекта C". У ліпені 2015 года была паказана серыйная версія.
2015—2022
Серыйны выпуск мадэлі пачаўся 25 верасня 2015 года. Зборка Lada Vesta была наладжана на заводзе ў Іжэўску, пры гэтым значная частка кампанентаў выпускалася ў Тальяці: матор, каробка перадач, элементы шасі, дэталі буйной і сярэдняй штампоўкі, у тым ліку вонкавыя панэлі кузава. Напачатку выпуску ўзровень лакалізацыі складаў 71%.
19 чэрвеня 2017 года завод «Лада Іжэўск» выпусціў 100-тысячны аўтамабіль Lada Vesta. 11 верасня 2017 года пачалі выпускаць універсал Vesta SW і яго прыпадняты варыянт Vesta SW Cross.
Кулева (Сафонаўскі раён)
Кулева (Кулево) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Сафонаўскім раёне. Насельніцтва – 20 жыхароў (2007).
Пафнуцій Львовіч Чабышоў
Навуковая дзейнасць
Да работ апошняга перыяду дзейнасці Чабышова адносяцца даследаванні «Аб гранічных значэннях інтэгралаў» («Sur les valeurs limites des intégrales», 1873). Цалкам новыя задачы, пастаўленыя тут вучоным, распрацоўваліся затым яго вучнямі. Апошні мемуар Чабышова 1895 года адносіцца да гэтай жа вобласці.
Грамадская дзейнасць Чабышова не абмяжоўвалася яго прафесурай і ўдзелам у справах Акадэміі навук. У якасці члена Вучонага камітэта Міністэрства асветы ён рэцэнзаваў падручнікі, складаў праграмы і інструкцыі для пачатковых і сярэдніх школ. Ён быў адным з заснавальнікаў Маскоўскага матэматычнага таварыства і першага ў Расіі матэматычнага часопіса — «Матэматычнага зборніка» («Математический сборник»).
Дамамерыцкі сельсавет
Дама́мерыцкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Клімавіцкага раёна Магілёўскай вобласці Беларусі. Цэнтр — аграгарадок Палошкава.
Сяргей Аляксеевіч Панамароў
Біяграфія
18 лютага 1944 года 63-я армія была расфармаваная. 397-я стралковая дывізія была ўключана ў склад 61-й арміі і вяла наступ ўздоўж паўднёвага берага Прыпяці на столінскім напрамку. З 25 лютага 1944 года 61-я армія дзейнічала на 2-м Беларускім фронце. Старшы лейтэнант С. А. Панамароў зноў вызначыўся ў ходзе 16-18 сакавіка 1944 года. У баях за вёску Тэрэбежуў-Гура дзякуючы правільнай і дакладнай арганізацыі бою з яго боку, своечасоваму падвозу боепрыпасаў на пярэдні край і бесперапыннаму дзеянню сувязі з падраздзяленнямі 1-ы стралковы батальён 446-га стралковага палка адбіў 8 контратак буйных сіл праціўніка, знішчыўшы больш за 200 салдат і афіцэраў вермахта.
Вішнева (Смаргонскі раён)
Назва
Назва Вішнева дала назву возеру Вішнеўскаму.
Гісторыя
Упершыню Вішнева згадваецца ў сяр. XVI ст. як мястэчка ў Ашмянскім павеце Віленскім ваяводстве. У розныя часы паселішчам валодалі Гідыговічы, Баганскія, Дуброўскія, Сулістроўскія.
Карл Аўэр фон Вельсбах
Навуковая дзейнасць
Аўэр фон Вельсбах выявіў таксама яркае свячэнне аксідаў цэрыя і іншых рэдка зямельных элементаў пры высокіх тэмпературах. У 1885 годзе ён вынайшаў і запатэнтаваў газакалільную сетку, якая нашмат узмацняла свяцільнасць газавага полымя, якое выкарыстоўвалася тады для асвятлення — так званы «аўэраўскі каўпачок».
Кінематычная пара
Для ўсіх кінематычных пар неабходны пастаянны кантакт паміж іх элементаў, гэта дасягаецца альбо з дапамогай пэўных намаганняў, альбо наданнем элементам пэўнай геаметрычнай формы.
Сяргей Уладзіміравіч Балянок
Сяргей Уладзіміравіч Балянок (Сергей Владимирович Баленок;, пасёлак , Кіеўская вобласць, Украіна) — беларускі графік і , адзін з найвялікшых ілюстратараў 20 стагоддзя.
Крытыка
Творы мастака «захопліваюць як высокай эстэтычнасцю, так і лёгкай іроніяй звычайных, але ўбачаных у незвычайным ракурсе вобразаў», – запрашала зайсці на выставу мастака ў 2017 годзе газета «Новы Час». «Працы Баленка адметныя філасафічнасцю, і, нягледзячы на „чорна-белы“ стыль, напоўненыя яркім святлом перажыванняў, глыбокіх роздумаў аўтара», — паведамляла Беларускае Радыё Рацыя ад уражанняў ад выставы мастака ў Полацкай мастацкай галерэі ў 2016 годзе.
Маса
Маса ў класічнай і рэлятывісцкай фізіцы
Варта, аднак, адзначыць, што часціцы з нулявою масаю (фатон і гіпатэтычны гравітон) рухаюцца ў вакууме з хуткасцю святла (c ≈ 300000 км/сек), і таму не існуе сістэмы адліку, дзе б яны не рухаліся. Наадварот, часціцы з ненулявою масаю заўсёды рухаюцца павольней чым святло ў вакууме.
Пра «масу спакою» і «рэлятывісцкую масу»
Поўным адпаведнікам класічнага азначэння імпульсу праз масу і хуткасць у СТА трэба лічыць каварыянтную роўнасць:
Вызначэнне масы цела
Прынцып эквівалентнасці абгрунтоўвае вызначэнне масы цела распаўсюджаным спосабам узважвання. Масу нябесных цел разлічваюць на аснове характарыстык іх руху па арбітах. Адзінкай вымярэння масы ў сістэме СГС ёсць грам, а ў Міжнароднай сістэме СІ — кілаграм. Для вызначэння масы атамаў і малекул карыстаюцца атамнаю адзінкаю масы. Масу элементарных часціц вызначаюць або ў адзінках масы электрона me, або ў энергетычных адзінках, указваючы энергію спакою адпаведнай часціцы.
Паходжанне і гісторыя паняцця
Фактычна Ньютан ужывае паняцце масы толькі ў двух сэнсах: як меры інерцыі і крыніцы прыцягнення. Тлумачэнне яе як меры «колькасці матэрыі» — не больш чым наглядная ілюстрацыя, і яно крытыкавалася яшчэ ў XIX стагоддзі як нефізічнае і беззмястоўнае.
Лаўрова (Сафонаўскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 43 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 17 км на поўнач ад аўтадарогі. За 21 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Алфёрава.
Сямёнавіцкі сельсавет
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 1559 чалавек, з іх 95,0 % — беларусы, 3,3 % — рускія, 1,0 % — украінцы.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 15 населеных пунктаў.
Сцяг Мадэйры
Сцяг Мадэйры — афіцыйны знак аўтаномнага рэгіёна Мадэйра Партугальскай Рэспублікі.
Ганс Цымер
Лаўрэат прэміі «Оскар», двухразовы лаўрэат прэміі «Залаты глобус», трохразовы лаўрэат прэміі «Грэмі».
Бібліятэка Жыровіцкага манастыра
Выдатныя асобнікі ў зборы Жыровіцкай бібліятэкі
У бібліятэцы захоўвалася знакамітае Жыровіцкае Евангелле, вядомае таксама пад назвай «Евангелле Сапегі». У кнізе знаходзіўся ўласнаручны запіс канцлера ВКЛ Льва Сапегі аб дараванні Жыровіцкаму манастыру шэрагу зямельных уладанняў.
NGC 4363
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Клеменс Аляксандр Вінклер
Клеменс Аляксандр Вінклер (Clemens Alexander Winkler,, Фрайберг (Саксонія) — , Дрэздэн) — нямецкі хімік-тэхнолаг, які адкрыў хімічны элемент германій (1881).
Сцяпан Аляксандравіч Лавянецкі
Сцяпан Аляксандравіч Лавянецкі (, вёска Філатава, Круглянскі раён, Магілёўская вобласць —, пахаваны ў г. Надзь-Баям) — Герой Савецкага Саюза.
Панкрэатыт
Прычыны
Развіццю немачы спрыяе жоўцекамянёвая хвароба, ужыццё алкаголю, алергія, глісная інфекцыя, траўма жывата, стрэс і атручанне лекамі. Да ўзнікнення хваробы таксама вядуць жаўтуха, магутнае электрамагнітнае выпраменьванне і арганічная атрута ў працы (лакафарбавая і хімічная прамысловасць).
Варызела
Заступнікам населенага пункта лічыцца Марфа з Віфаніі.
Гаймарыт
Прычыны
Развіццю хваробы спрыяе насмарк, інфекцыя (грып і шкарлятына), карыес верхніх зубоў, парушэнне насавога дыхання праз адэноіды, пераахаладжэнне.
Медычы
Залаты век
У ХVІ ст.., Козіма Медычы (1389—1464), сын Джавані Аверарда, узначаліў кіраванне алігархіяй у Фларэнцыі. Яго выслалі ў 1433 годзе, але ён вярнуўся ў 1434 годзе і кіраваў да сваёй смерці. Ён упрыгожваў горад прыгожымі будынкамі і атрымаў шчодрымі падарункамі любоў мяшчан.
Цялякаўскі сельсавет
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года складала 366 чалавек, з іх 92,3 % — беларусы, 6,0 % — рускія, 0,8 % — малдаване.
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 9 населеных пунктаў.
Кір Булычоў
Кір Булычоў, сапраўднае Ігар Усеваладавіч Мажэйка (Кир Булычёв;  — ) — савецкі -фантаст, навуковец-усходазнавец, фалерыст,. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1982).
Нясвіж
Гісторыя
У XVI ст. Нясвіж становіцца адным з галоўных цэнтраў Рэфармацыі (кальвінізму) у Вялікім Княстве Літоўскім. Імёны дзеячаў гэтага часу, што жылі ў Нясвіжы, набылі шырокую вядомасць: Сымон Будны, Лаўрэнцій Крышкоўскі, Мацей Кавячынскі, Саламон Рысінскі, Даніэл Набароўскі і інш. пісьменнікі, паэты, філосафы. Каля 1560 года ў Нясвіжы Мікалаем Радзівілам Чорным была заснаваная друкарня, дзе выдаваліся творы Сымона Буднага і іншых філосафаў, друкарамі былі Д. Лянчыцкі, В. Цяпінскі (М. Радзівіл Чорны таксама валодаў Брэсцкай друкарняй). Сын і пераемнік М. Радзівіла Чорнага — М. К. Радзівіл Сіротка адмовіўся ад кальвінізму і перайшоў у каталіцтва, паводле яго загаду «вучоных-ерэтыкоў» выгналі з горада, на плошчы былі спаленыя кнігі С. Буднага і інш. асветнікаў. Пасля падарожжа ў Сірыю, Палесціну і Егіпет М. Радзівіл Сіротка ў 1586 годзе стварыў ардынацыі Радзівілаў з цэнтрам у Нясвіжы, тады ж гораду было нададзена магдэбургскае права і герб. З імем М. Радзівіла Сіроткі, які запрасіў у Нясвіж італьянскіх архітэктараў і з іх удзелам нанова збудаваў каменны замак і іншыя каменныя збудаванні ў горадзе, што зберагліся да нашіх дзён — Нясвіж пераўтвораны ў горад-крэпасць і ў канцы XVI ст. стаў даволі буйным горадам, у XVI—XVIII ст. дзейнічаў езуіцкі калегіум. Тады за Слуцкай брамай, на супрацьлеглым беразе Ушы, быў пабудаваны Новы горад (Новае места). У 1625 годзе ўзнікла яшчэ адно прадмесце — «Казімеж», у паўночна-заходнім баку ад Старога горада.
У сакавіку 1917 года ў Нясвіжы створаны Савет рабочых і салдацкіх дэпутатаў. Пад канец красавіка адбыўся з’езд салдацкіх камітэтаў 2-й арміі. З 27 па 29 верасня (з 10 па 12 кастрычніка) у горадзе праходзіла 1-я канферэнцыя РСДРП(б) 2-й арміі. 29 кастрычніка (11 лістапада) адбыліся перавыбары Савета рабочых і салдацкіх дэпутатаў, створаны Ваенна-Рэвалюцыйны камітэт (ВРК). Дзейнасць ВРК пачалася пасля таго, як з Нясвіжа была выведзена Уральская казацкая дывізія. У горад увайшлі салдаты 32-га Сібірскага стралковага палка, пры іх удзеле блізу горада былі разгромлены некаторыя маёнткі. ВРК прызначыў сваіх камісараў у паштова-тэлеграфную кантору і ваенны тэлеграф. 1-3 (14-16) лістапада ў замку Радзівілаў адбыўся 2-гі надзвычайны з’езд 2-й арміі, на якім быў створаны ВРК арміі. 10 лістапада ў горадзе ўстаноўлена ўлада Савета салдацкіх, рабочых і сялянскіх дэпутатаў, старшыня ВРК абраны кіраўніком выканкама Савета, а нясвіжская гарадская Дума прызнала савецкую ўладу.
У 1921—1939 гадах горад у складзе Польшчы, цэнтр павета Навагрудскага ваяводства. 25 кастрычніка 1926 года ў Нясвіжы ў палацы Радзівілаў адбыўся з’езд прадстаўнікоў «віленскіх кансерватараў» і сустрэча з маршалам Юзафам Пілсудскім (1867—1935).
Культура і адукацыя
Нясвіжскі гісторыка-краязнаўчы музей. У 1996 годзе заснаваны Нацыянальны гісторыка-культурны музей-запаведнік «Нясвіж». З 1995 у горадзе праводзіцца нацыянальны фестываль старажытнай і камернай музыкі «Музы Нясвіжа». Нясвіжскі дзяржаўны каледж імя Якуба Коласа.
Паднева
Даўжыня ракі 16 км, з іх 14 км на тэрыторыі Брэсцкага раёна. Пачынаецца за 2 км на поўнач ад вёскі Пажэжын Маларыцкага раёна, вусце за 1 км на поўнач ад вёскі Закій. Рэчышча каналізаванае.
Княжы тракт
Княжы тракт, да пачатку XX ст. таксама вядомы як Гасцінец — дарога часоў Кіеўскай Русі, якая злучала Кіеў з Малдавіяй. Частка тракта пралягала па тэрыторыі сучаснай Цярнопальшчыны — па схілах гор Мэдаборы (Тоўтры).
Зімовы пейзаж. Вятка
Месца дзеяння
У снежні 1835 з дазволу імператара сад атрымаў назву «Аляксандраўскі» у гонар спадкаемца прастолу, будучага цара Аляксандра II.
Іншыя варыянты сюжэту
У захоўваецца карціна С. Ю. Жукоўскага, на якім паказана другая ратонда Аляксандраўскага парку. Мастацтвазнаўцы Курскай галерэі пазначаюць дату стварэння карціны 1910 годам, але з уліка звестак пра гады, у якія мастак наведваў Вятку, падаецца, што часам стварэння трэба лічыць прамежак паміж 1919 і 1921 гадамі ці нават пазнейшы час.
Маскоўскі раён (Мінск)
Культурны ўплыў
У Маскоўскім раёне размяшчаюцца Рэспубліканскі эндакрыналагічны цэнтр, Беларускі навукова-практычны цэнтр «Кардыялогія», Рэспубліканская клінічная бальніца паталогіі слыху, голасу і мовы, 4-я і 9-я гарадскія клінічныя бальніцы.
Мінск-22
Мінск-22 — савецкая электронная вылічальная машына другога пакалення. Паводле класіфікацыі, прынятай у пачатку вытворчасці, належала да ЭВМ сярэдняга класа. Машына стваралася для вырашэння планава-эканамічных задач у народнай гаспадарцы. З'яўлялася мадэрнізацыяй «Мінск-2», мела магчымасць павелічэння аператыўнай памяці і магчымасць далучэння новых прылад уводу-вываду. Серыйная вытворчасць пачалася ў 1965 годзе.
Вауда-Канавезэ
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы San Bernardo.
Хранічная абструктыўная хвароба лёгкіх
Прычыны
Хваробе спрыяе тытунепаленне, забруджванне паветра ўнутры памяшкання і на вуліцы, уздзеянне пылу і хімічных рэчываў на працоўных месцах.
Вайсковы завулак (Мінск)
Завулак Вайсковы — завулак у Партызанскім раёне Мінска.
Гісторыя Сінгапура
Эпоха Вялікіх геаграфічных адкрыццяў
У XV—XVI стагоддзях Сінгапур уваходзіў у склад султаната Джахор. У часы малайска-партугальскай вайны ў 1613 годзе Сінгапур падвергнуўся нападу з боку партугальскага войска, невялікае паселішча, што існавала ў той час, было спалена і востраў абязлюдзеў на два стагоддзі, працягваючы намінальна адносіцца да султаната Джахор. Марскія шляхі ж кантраляваліся галандцамі.
Ложкіна (Сафонаўскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў цэнтральнай частцы вобласці за 39 км на паўночны ўсход ад горада Сафонава, за 18 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Вязьма. За 21 км на поўдзень ад вёскі чыгуначная станцыя Алфёрава.
Лісічына (Сафонаўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў верасні 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Отэпя (воласць)
Отэпя (Otepää) — воласць у Эстоніі, у складзе павета Валгамаа.
Іван Адамавіч Лапянкоў
Біяграфія
15 снежня 1972 года І. А. Лапянкоў памёр. Яго імем названа вуліца ў Ачынску; на доме, дзе ён жыў — мемарыяльная дошка.
Карл II (кароль Іспаніі)
Карл II Зачараваны (Апантаны) (Carlos II El Hechizado;  — ), кароль Іспаніі з 1665 года, апошні прадстаўнік дому Габсбургаў на іспанскім прастоле, з-за благой спадчыннасці адрозніваўся надзвычайнай хваравітасцю і пачварнасцю.
Маладыя гады. Рэгенцтва
Маленькаму Карлу не споўнілася і чатырох гадоў, як яго бацька сканаў, і ён стаў намінальным каралём Іспаніі. Кіраванне ўзяла ў свае рукі яго маці Марыяна Аўстрыйская. Чакалася, што рэгенцтва прадоўжыцца да паўналецця Карла (14-га дня нараджэння) 6 лістапада 1675 года. Паводле завяшчання памерлага Філіпа, апекуном станавіўся Марыяна, дапамагаць якой павінна была абраная нябожчыкам Урадавая хунта. Тым не менш, Марыяна аддавала таму, каб перавагу кіраваць, абапіраючыся на фаварытаў (таксама, як яе сучасніца Ганна Аўстрыйская ў Францыі), якіх таксама лічылі яе палюбоўнікамі.
Геаграфія Ліберыі
Клімат
Клімат экватарыяльны, спякотны. Сярэднегадавая тэмпература +25 °C. Колькасць ападкаў складае 5 000 мм на ўзбярэжжы і 1 500 мм у глыбіні краіны. З мая да кастрычніка, з невялікім антрактам у канцы ліпеня, цягнуцца трапічныя дажджы. У зімовыя месяцы з лістапада па сакавік з Сахары дзьме сухі, насычаны пылам вецер харматан.
Краявіды
Следам за рэльефам і кліматам змяняюцца краявіды. На ўзбярэжнай нізіне захаваліся балоты і мангры. Узгоркі цэнтральнай часткі пакрытыя вільготнымі экватарыяльнымі лясамі. Увогуле лясамі занятая амаль што палова тэрыторыі Ліберыі і менавіта тут засталося каля 40 % усіх лясоў экарэгіёна Верхняя Гвінея. Паўночныя пласкагор'е і невысокія горы, дзе ўжо з'яўляецца досыць працяглы сухі сезон, пакрытыя саванамі слановае травы і напаўлістападнымі лясамі.
Карл II (кароль Іспаніі)
Маладыя гады. Рэгенцтва
6 лістапада 1675 года Карл стаў паўналетнім. Ён вырашыў правіць самастойна, выклікаў свайго зводнага брата — дона Хуана — з Сарагосы ў Мадрыд. Дон Хуан з'явіўся ў Мадрыдзе з арміяй прыхільнікаў (10 тысяч чалавек). Карл заявіў аб прызначэнні яго першым міністрам. Але ўлада дона Хуана пратрымалася 2 гадзіны. Маці Карла Марыя Ганна і каралеўскі духаўнік угаварылі адмяніць усе свае загады — рэгенцтва працягнулася. Дона Хуана адправілі на здушэнне паўстання ў Месіне на Сіцыліі.
Характарыстыка кіравання
Маленькаму Карлу не споўнілася і чатырох гадоў, як яго бацька сканаў, і ён стаў намінальным каралём Іспаніі. Кіраванне ўзяла ў свае рукі яго маці Мар'яна Аўстрыйская. Чакалася, што рэгенцтва прадоўжыцца да паўналецця Карла (14-га дня нараджэння) 6 лістапада 1675 года. Паводле завяшчання памерлага Філіпа, апекуном станавіўся Марыяна, дапамагаць якой павінна была абраная нябожчыкам Урадавая хунта. Тым не менш, Марыяна аддавала таму, каб перавагу кіраваць, абапіраючыся на фаварытаў (таксама, як яе сучасніца Ганна Аўстрыйская ў Францыі), якіх таксама лічылі яе палюбоўнікамі. Калі каралю нарэшце споўнілася 14 гадоў, ён паспрабаваў спыніць рэгенцтва і прызначыць прэм’ер-міністрам замест палюбоўніка маці свайго пазашлюбнага брата дона Хуана Аўстрыйскага. Гэта не ўдалося, і рэгенцтва было падоўжана яшчэ на два гады, пасля чаго нарэшце дон Хуан стаў главой урада і пачаў праводзіць рэформы, пакуль нечакана не сканаў. Пасля смерці дона Хуана кароль па яго выбары ажаніўся з французскай прынцэсай, але калі яна сканала, верх узяла прааўстрыйская партыя, і яго другой жонкай стала ятроўка імператара Леапольда, якая дзякуючы сваёй моцнай асобы пачала кіраваць палітыкай апошніх 10 гадоў яго жыцця. Адначасова разгортваліся інтрыгі вакол пытання аб тым, хто атрымае ў спадчыну Іспанію за бяздзетным каралём.