cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Латарынгскі дом
Гісторыя
Старэйшая галіна Латарынгскага дому (званая Вадэмонамі) працягвала трымаць у сваіх руках Латарынгію, хоць пасля завяршэння аб’яднання Францыі гэта была адзіная франкамоўная вобласць Еўропы, якая не ўвайшла ў склад каралеўства. Узмацненне імперыялістычных настрояў у Версалі, асабліва падчас кіравання Людовіка XIV, прымушала герцагаў шукаць дапамогі ў галоўнага ворага Бурбонаў — імператара Свяшчэннай Рымскай імперыі з дынастыі Габсбургаў.
Трафальгарскія могілкі
Могілкі Саўтпарт-Дзітч былі адкрыты і асвячоны ў чэрвені 1798 года, у 1805 годзе пераназваны ў гонар Трафальгарскай бітвы і выкарыстоўваліся для пахаванняў да 1814 года. Нягледзячы на сваю назву, на іх пахаваны толькі два ўдзельніка бітвы, якія памерлі ад ран — лейтэнанты Уільям Форстэр і Томас Норман. Большасць загінулых у бітве былі пахаваны ў моры, а цела адмірала Нельсана было дастаўлена ў Лондан. Астатнія памерлі ад раненняў пахаваны ў іншых месцах.
Антон Адамавіч Вайніловіч
Паходжанне і сям’я
Антон Адамавіч Вайніловіч быў дзедам Эдварда Адамавіча Вайніловіча (1847—1928), доўгачасовага віцэ-старшыні (а пазней і старшыні) Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі, вядомага грамадскага і палітычнага дзеяча сваёй эпохі, фундатара касцёла Святога Сымона і Святой Алены ў Мінску.
Службовая дзейнасць
У 1801 годзе Антон Вайніловіч згадваецца як засядацель І дэпартамента Галоўнага суда Мінскай губерні. Пазней службовую кар’еру рабіў у родным Слуцкім павеце Мінскай губерні, дзе чатыры разы абіраўся на пасаду слуцкага павятовага маршалка (1811—1818).
Сваю пасаду слуцкага павятовага маршалка захаваў за сабой, хоць пасля прыходу ў 1812 годзе ў літоўска-беларускія губерні Расійскай імперыі французскіх войск падчас франка-расійскай вайны Антон Вайніловіч увайшоў у склад створанай французскімі ўладамі мясцовай адміністрацыі — быў слуцкім падперфектам, бо павятовыя маршалкі ўвайшлі ў склад новай сістэмы кіравання, усталяванай французамі, і былі найменаваны ў «падперфекты».
Асаблівасці напісання свайго прозвішча
Прозвішча паноў Вайніловічаў у польскім правапісе традыцыйна перадавалася як «Woyniłłowicz». На аўтографе, зробленым уласна Антонам Вайніловічам у 1814 годзе, відно, што сваё прозвішча маршалак напісаў з адной літарай «ł» — «Woyniłowicz». У сваіх мемуарах Эдвард Адамавіч Вайніловіч напісаў, праглядзеўшы сямейны архіў у Савічах, што пачаткова прозвішча яго продкаў пісалася ў дакументах і на рэчах з адной літарай «л», а пасля з дзвюма («Вайнілловіч»), што практыкавалася многімі родамі, напрыклад, Радзівіламі, якія пачаткова пісаліся з адной «л», а пасля з дзвюма («Radziwiłł»). Эдвард Вайніловіч адзначыў, што ў сямейным архіве бачыў дакументы, дзе слова «Woyniłłowicz» пісалася на адным і тым жа аркушы двума спосабамі — і з адной, і дзвюма «ł».
Смерць і пахаванне
Антон Вайніловіч памёр 12 кастрычніка 1855 года, маючы 84 гады (паводле мемуараў Эдварда Вайніловіча), на абробленым бронзай ложку, што быў часткай пасагу Мараўскай, сястры «Пане Каханку», які дастаўся Вайніловічам (разам з шафай і іншымі рэчамі) з маёнтка Мараўскіх Заушша паводле тастамента. Быў пахаваны ў касцёле пад вялікім алтаром у Цімкавічах Слуцкага павета Мінскай губерні.
Дні культуры Швецыі ў Беларусі
2002
Кінафестываль «Панарама шведскага кіно» прайшоў 5-13 чэрвеня ў кінатэатры «Піянер» пры падтрымцы Беларускай асацыяцыі «Кінаклуб». Госцем кінафестывалю была шведскі рэжысёр, яе фільм «Калі я прыехала да свайго брата, якога не бачыла дзесяць гадоў…» быў паказаны 5, 7 і 11 чэрвеня.
2004
Дні культуры Швецыі пачаліся 28 мая, мерапрыемствы прайшлі ў Мінску, Віцебску, Пінску і Лунінцы. У Нацыянальным музеі гісторыі і куль­туры Беларусі прайшла выстаўка «Цудоўная краіна Астрыд Ліндгрэн».
2005
Фестываль шведскага кіно праходзіў у Мінску (7—15 чэрвеня, кінатэатр «Победа») і ў Гродне (14—16 чэрвеня, кінатэатр «Октябрь»). У рамках фестывалю ў Мінску былі паказаны сучасныя шведскія фільмы «Крайні тэрмін» (2001, рэж. ), «Адам і Ева» (1997, рэж. Ханэс Холм, Манс Хернгрэн), «Разам» (2000, рэж. Лукас Мудысан), у Мінску і Гродне былі паказаны фільмы «Новая краіна» (2000, рэж. Гейр Ханстын Ёргенсэн), «Нябачны» (2002, Джоэл Бергвал, Сайман Сэндквіст), «Дым каро́мыслам» (2002, рэж. Сюзан Таслімі).
2007
Дні культуры Швецыі ў Беларусі прайшлі шосты раз з 17 па 10 чэрвеня. Арганізатарамі былі Аддзяленне ў Мінску Пасольства Швецыі ў Расіі пры падтрымцы Шведскага інстытута. На прэс-канферэнцыі 15 мая ў Мінску, кіраўнік Аддзялення ў Мінску Пасольства Швецыі ў Расіі Стэфан Эрыксан паведаміў, што галоўнымі кірункамі мерапрыемстваў ў 2007 годзе будуць літаратура і кіно.
Літаратурна-музычныя дні прайшлі ў трох гарадах Беларусі — Мінску (30 мая), Гродне (31 мая), Пінску (1 чэрвеня). Гасцямі былі шведская пісьменніца Астрыд Тротцыг, паэты Эрык Берквіст і Клаўдзія Маркс, а таксама шэраг беларускіх пісьменнікаў і музыкантаў. З Мінска ў Пінск праз Гродна праехаў традыцыйны «літаратурна-музычны аўтобус», які спыняўся ў розных гарадах і маладыя літаратары праводзілі літаратурна-музычныя мерапрыемствы.
2009
Фестываль сучаснага шведскага кіно прайшоў з 8 па 17 чэрвеня ў Мінску (к-тр «Цэнтральны») і Магілёве (к-тры «Ветразь», «Радзіма»). У рамках кінафестывалю беларускія кінааматары убачылі чатыры мастацкія фільмы. У Мінску 8 чэрвеня была паказана драма «Вечныя імгненні Марыі Ларсан» (рэж. Ян Труэль, які разам з дачкой Ёханай прысутнічаў на паказе), 9 чэрвеня — драматычная гісторыя пра мараль, чалавека і прыроду «Воўк» (рэж. Даніэль Альфрэдсан), 11 чэрвеня — драма «Кароль пінг-понгу» (рэж. Енс Ёнсан), 12 чэрвеня — «Па найвышэйшай волі» (рэж. Амір Чамдзін). У Магілёве былі паказаны, 17 чэрвеня — «Воўк» (к-т «Ветразь»), 16 чэрвеня — «Кароль пінг-понгу» (к-т «Радзіма»).
2011
Шведска-беларускія літаратурныя чытанні адбыліся 2 чэрвеня ў актавай залі філалагічнага факультэта БДУ. Гасцямі мерапрыемства былі Катарына Фростэнсан, Ула Лашму, Ульф Старк, Аксана Спрынчан, Усевалад Сцебурака, Алесь Пашкевіч, вёў мерапрыемства Віктар Шалкевіч.
2012
Дні культуры Швецыі ў Беларусі прайшлі ў маі. Фактычным завяршэннем Дзён быў канцэрт у Дзяржаўным музеі гісторыі беларускай літаратуры 25 мая, шведскія і беларускія выканаўцы прадстаўлялі песні на вершы шведскага паэта Дана Андэрсана.
Міхай Фаркаш
Апошнія гады. Смерць
Міхай Фаркаш адбыў у зняволенні менш за пяць гадоў і быў вызвалены ўжо ў 1961. У апошнія гады жыцця працаваў у выдавецтве, займаўся перакладамі, чытаў лекцыі. Падкрэсліваў нязменнасць сваіх камуністычных паглядаў, апраўдваў рэжым Ракашы, адмаўляў уласную вінаватасць.
Касцёл Святой Ганны (Ракаў)
Архітэктура
Прамавугольнае ў плане збудаванне з паўкруглай апсідай накрытае двухсхільным дахам. Галоўны фасад вылучаны паўцыркульным уваходным парталам, завершаны трохвугольным франтонам з чацверыковай сігнатуркай і вуглавымі пінаклямі; у тымпане — круглая люкарна-«ружа». Карніз расчлянёны стральчатай аркай уваходнага парталу. Сцены аздобленыя гранёнымі пілонамі (вуглавыя завершаныя пінаклямі), расчлянёныя пілястрамі ў прасценках паўцыркульных аконных праёмаў.
Хельсінгбарг
Назва
Назва горада паходзіць ад словаў «helsing» — частка шыі, а ў дадзеным выпадку — найвузейшае месца праліва Эрэсун, і «borg» — замак.
.mu
.mu — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Маўрыкія. Кіруецца Mauritius Network Information Centre, зарэгістраваць дамен можна праз акрэдытаваных рэгістратараў. Некаторыя рэгістратары падаюць дамен як прывабны для сайтаў гуртоў (.music) або музеяў (.museum).
Меджэрда
Рака працякае ў пустыннай мясцовасці, таму мае вялікае значэнне для мясцовых жыхароў. Воды ракі шырока выкарыстоўваюцца для арашэння ў сельскай гаспадарцы. На рацэ пабудавана некалькі дамбаў, створаны вадасховішчы.
Ігнацій Смалянін
Паходзіў са Смаленскага княства. У 1389 суправаджаў мітрапаліта Пімена ў час падарожжа ў Царград. Быў там да 1393 г., пасля жыў у Іерусаліме, у манастыры на Афоне (Грэцыя), дзе і памёр.
Царква Святой Ганны (Любішчыцы)
Архітэктура
Помнік архітэктуры позняга класіцызму. Да квадратнага ў плане асноўнага аб'ёму з 2 бакавымі прыдзеламі далучана пяцігранная апсіда і драўляны прытвор. Асноўны аб'ём на 2-м ярусе пераходзіць у васьмігранны са шчытамі, завершаны шатром і 5-купаллем. Прамавугольныя аконныя праёмы акаймаваны прафіляванымі ліштвамі. Вуглы бакавых прыдзелаў дэкарыраваны пілястрамі.
ФК Кан
«Кан» (Stade Malherbe Caen Calvados Basse-Normandie ці ) — французскі футбольны клуб з горада Кан. Быў заснаваны ў 1913 годзе. Сваю назву клуб атрымаў у гонар ураджэнца Кана Франсуа дэ Малерба (1555—1628), паэта і перакладчыка. Найвышэйшым дасягненнем клуба з’яўляецца выхад у фінал Кубка лігі ў 2005 годзе. Найвышэйшым месцам у чэмпіянаце Францыі за ўсю гісторыю клуба стала 5-е месца ў сезоне 1991/1992.
Зуброўка (напой)
Гісторыя
У 1926 годзе польская кампанія ў горадзе Брэст-Літоўск (цяпер Брэст, Беларусь) вынайшла спосаб масавай вытворчасці гэтага напою, які потым запазычылі мноства кампаній па ўсім свеце.
Абухава (Віцебскі раён)
Гісторыя
У 1920 у нацыяналізаваным будынку адкрыта школа 1-й ступені. якую наведвалі дзеці з навакольных вёсак Паляі, Шульцава, Хадулова, Селівоўшчына, Буева, Волкава. Паводле, у вёсцы 19 двароў, 94 жыхары, на хутары 25 двароў, 105 жыхароў. У 1928 у вёсцы дзейнічаў вадзяны млын (10 к. с.). У 1939 у Абухава былі пераселены жыхары вёсак Паўлоўшчына і Філіпава.
Райкоке
Глебавы полаг бедны. Раслінны свет прадстаўлены 68 відамі, амаль выключна травамі, у тым ліку зёлкавымі. Лясоў і хмызнякоў няма. Жывёлы — марскія птушкі і грызуны. Пасля вывяржэння 1924 г. расліннасць і жывёлы практычна адсутнічалі на працягу 40 гадоў. На паўночнай ускраіне — лежбішча сівучаў.
Пацава (Лёзненскі раён)
Па́цава (, Пацево) — вёска ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Яськаўшчынскага сельсавета.
Прыбалтыйска-фінскія мовы
Пісьменнасць
Арыгінальны тэкст ноулисѣханолиомобоу юмоласоудьнииохови
Ліўская мова
Алфавіт ліўскай мовы заснаваны на лацініцы і змяшчае ў сабе элементы латышскага і эстонскага алфавіта. У 2005 годзе былі зацверджаны правілы ліўскай арфаграфіі.
Эстонская мова
Як і многія іншыя фіна-ўгорскія мовы, носьбіты эстонскай мовы карыстаюцца лацінскім алфавітам. Як у іншых прыбалтыйска-фінскіх мовах у эстонскай мове прысутнічаюць літары ä, ö, ü, а таксама літары š, ž, якія ў эстонскай мове з'явіліся пазней. Літары Cc, Qq, Ww, Xx, Ff, Zz, Šš, Žž ужываюцца толькі ў запазычаннях і напісанні ўласных назваў. Літара Õõ у эстонскай была дадана асобна лінгвістам Ота Вільгельмам Мазінгам.
Сучасны выгляд эстонскага алфавіта.
Грамата
Гісторыя
Адным з першых упамінанняў граматы лічыцца ўказанне ў «Аповесці мінулых часоў» на грамату Уладзіміра Святаславіча, аб, дадзенай царкве Багародзіцы.
Фіна-ўгорскія мовы
Класіфікацыя
Існуе гіпотэза падгрупы фіна-волжскіх моў у складзе фіна-ўгорскіх моў, мэтай якой з'яўляецца абагульненне ў межах адной падгрупы марыйскіх, мардоўскіх, а часам фінскіх (прыбалтыйска-фінскіх) і саамскіх моў фіна-ўгорскай моўнай сям'і. Аднак часцей за ўсё існаванне гэтай падгрупы ў складзе фіна-ўгорскіх моў аспрэчваецца, а таму часцей за ўсё ідзе гаворка пра непасрэднае размяшчэнне мардоўскіх, марыйскіх, прыбалтыйска-фінскіх і саамскіх моў у складзе фіна-ўгорскай моўнай сям'і.
Трыр
Гісторыя
Першае паселішча тут было заснавана рымскім імператарам Аўгустам у 16 да н.э. як ваенны лагер на тэрыторыі гальскага племя трэвераў і таму называлася Аўгуста Трэвераў. Неўзабаве калонія ператварылася ў важны гандлёвы цэнтр. Свайго росквіту Трыр дасягае ў II стагоддзі. Быў галоўным населеным пунктам рымскай правінцыі Галія Белгіка, потым усёй прэфектуры Галія. Перажыўшы першы напад алеманаў, Трыр паступова ператвараецца ў імператарскую рэзідэнцыю, званую «Паўночны Рым». Заваяванне Трыра франкамі каля 475 года стала адным з сведчанняў заходу рымскай імперыі.
Транспарт
Вузел чыгунак і аўтадарог.
Рыгор Васілевіч Булацкі
Навуковая дзейнасць
Кірункі навуковай дзейнасці: гісторыя беларускай журналістыкі, публіцыстычная дзейнасць некаторых беларускіх пісьменнікаў, рабселькораўскі рух на Беларусі і інш.
Аўтар больш за 200 навуковых прац, у т. л. больш за 20 манаграфій, падручнікаў і вучэбна-метадычных дапаможнікаў. Пад кіраўніцтвам Р. Булацкага абаронены звыш 40 кандыдацкіх, пры яго ўдзеле — 3 доктарскія дысертацыі.
Вісяты (возера)
Назва
Назва Вісяты балцкага паходжання.
Рубяжніца
Вёска знаходзіцца каля ракі Рубяжні́ца.
Амхавая 1
Планіроўка
Праект планіроўкі і забудовы распрацаваны ў 1985 годзе ў інстытуце «Магілёўграмадзянпраект». Планіровачна складаецца з захаду паралельных прамалінейных вуліц, арыентаваных з паўднёвага ўсходу на паўночны захад, іх перпендыкулярна перасякаюць 2 кароткія прамалінейныя вуліцы. Забудавана двухбакова, шчыльна, пераважна драўлянымі дамамі сядзібнага тыпу. У цэнтры ўзведзены мураваныя двухпавярховыя 8 і 12-кватэрныя дамы, а таксама мураваныя аднапавярховыя аднакватэрныя дамы. Грамадскія будынкі размешчаны ў цэнтры сярод жылой забудовы. Вытворчы сектар — на поўдзень, па другі бок шашы.
Эда Мурціч
Эда Мурціч (Edo Murtić;, Веліка-Пісаніца — , ) — харвацкі мастак, які працаваў у стылях лірычнай абстракцыі і абстрактнага экспрэсіянізму. Працаваў з рознымі формамі выяўленчага мастацтва, уключаючы алейны жывапіс, гуаш, графічны дызайн, кераміку, мазаіку, фрэскі і дызайн тэатральных дэкарацый. Мурціч шмат падарожнічаў, а таксама выстаўляўся ў Еўропе і Паўночнай Амерыцы, атрымаўшы міжнароднае прызнанне за свае працы, якія можна знайсці ў музеях, галерэях і прыватных калекцыях па ўсім свеце. Ён быў адным з заснавальнікаў арт-групы «Сакавік» у 1956 годзе. Цікавасць да мастацтва Эда Мурціча працягвае расці, у тым ліку за кошт рэтраспектыўных выставак яго творчасці ў буйных музеях.
Храм Гроба Гасподняга
Апісанне
Пры ўваходзе ў храм, недалёка ад каменя Памазання, двое сходцаў вядуць угору — да Галгофы, месца, дзе, паводле падання, стаяў крыж, на яком быў распяты Ісус Хрыстос. Каланада дзеліць гэту прастору на дзве часткі: адна належыць Іерусалімскай праваслаўнай царкве, другая — рымска-каталіцкай.
У глыбіні грэчаскага прытвора — распяцце над адкрытым прастолам. У падлозе пад прастолам знаходзіцца сярэбраны дыск з вечкам, пазначаючы месца, куды быў устаноўлены крыж, яшчэ двума чорнымі коламі абазначаны месцы крыжоў, на якіх адначасова з Хрыстом катавалі двух злачынцаў.
Храм Гроба Гасподняга у сучаснасці
У сярэдзіне XX стагоддзя планавалася істотная перабудова храма пад кіраўніцтвам італьянскага архітэктара Антоніа Барлуццы, аднак яе здзяйсненню перашкодзіла Другая сусветная вайна. Шырокія аднаўленчыя работы праводзіліся ў 1959 годзе. Апошняя вялікая рэстаўрацыя, у тым ліку і купала асноўнага храма, праводзілася ў перыяд 1994—1997 гадоў.
Scheme
Традыцыйна асноўнай рысай мовы Scheme быў мінімалізм, але стандарт R6RS быў значна большым за папярэднія, а новы стандарт R7RS будзе апісваць два варыянта мовы: «малы» варыянт (уключае толькі найбольш неабходныя ў мове праграмавання рэчы, на аснове якіх можна пабудаваць усе іншыя; ствараецца працоўнай групай 1 ) і «вялікі» (уключае тое, што неабходна для практычнага выкарыстання мовы; ствараецца працоўнай групай 2 ).
Асноўныя рысы мовы
Для схемы характэрная гомаіканічнасць — код і даныя выглядаюць аднолькава. Выклік функцыі ў той жа час з’яўляецца звязаным спісам. Вось так апісваецца спіс з двума элементамі — сімвалічным аб’ектам  і радком <tt>"Hello, world"</tt>:
Гомаіканічнасць дазваляе ствараць макрасы — код, які пераўтварае іншы код.
Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Ляскавічы)
Гісторыя
З 1960-х гадоў царква не дзейнічала. У 1991 годзе храм быў адрамантаваны і асвечаны. У 2000 годзе праведзена рэстаўрацыя храма і званіцы.
Вінтакрыл
Вінтакрыл — лятальны апарат, у якога пад'ёмная сіла, неабходная для падтрымання яго ў палёце, ствараецца нясучым вінтом (вінтамі) і крылом, а цяга — паветранымі вінтамі або рэактыўнымі рухавікамі. Узлёт, завісанне, пасадку і палёт на малых скарасцях вінтакрыл ажыццяўляе як верталёт, а пасля дасягнення скорасці, пры якой становяцца эфектыўнымі аэрадынамічныя рулі, ляціць як самалёт (з выкарыстаннем пад'ёмнай сілы крыла). Канструктыўна больш складаныя і цяжкія чым верталёты. Бываюць цывільныя і вайсковыя. Выкарыстоўваюцца абмежавана.
NGC 7432
NGC 7432 (іншыя абазначэнні — PGC 70129, UGC 12268, MCG 2-58-40, ZWG 430.33) — эліптычная галактыка (E) ў сузор’і Пегас.
Эфект Хола
Прымяненне
Эфект Хола, у некаторых выпадках, дазваляе вызначыць тып носьбітаў зарада (электронны або дзіркавы) у метале ці паўправадніку, што робіць яго даволі добрым метадам даследавання уласцівасцей паўправаднікоў.
Таксама на аснове эфекту Хола працуюць некаторыя віды іонных рэактыўных рухавікоў.
Фульда (рака)
Фульда (ням. Fulda) — рака ў цэнтральнай Германіі. Цячэ пераважна па федэральнай зямлі Гесэн, у ніжнім цячэнні таксама па федэральнай зямлі Ніжняя Саксонія.
Draba bhutanica
Draba bhutanica — шматгадовая травяністая расліна роду сямейства.
Чорны Ручай
Да 15 мая 1963 года хутар уваходзіў у склад Даўгердзішскага сельсавета, да 30 мая 1988 года — у склад Трабскага сельсавета.
Асмалоўка
Спрэчкі наконт забудовы ў 2017—2019 гг.
У 2017 годзе планы на знос і забудову Асмалоўкі адміністрацыя Цэнтральнага раёна Мінска вынесла на грамадскае абмеркаванне (23 чэрвеня—27 ліпеня 2017 г ). Гэта выклікала абурэнне жыхароў Асмалоўкі і рэзананс у СМІ. На Change.org i Petitions.by пачаўся збор подпісаў за захаванне Асмалоўкі як гістарычнай каштоўнасці. 21 ліпеня 2017 года на пасяджэнні Мінгарвыканкама было вырашана адкласці планы па забудове Асмалоўкі, што некаторымі актывістамі было ўспрынята як перамога. Пазней Мінгарвыканкам заявіў, што праектаванне дэталёвага плана адкладзенае да зацвярджэння забудовы з прэзідэнтам Беларусі. У канцы года з’явілася інфармацыя, што некалькі архітэктараў склалі альтэрнатыўны план забудовы Асмалоўкі.
Нацыяналізм
У сваім грунце нацыяналізм навучае пэўнасці і адданасці сваёй нацыі, палітычнай незалежнасці і працы на карысць уласнага народа, культурнае і духоўнае ўзрастанне, з'яднанне нацыянальнай самасвядомасці для практычнай абароны ўмоў жыцця нацыі, яе тэрыторыі, эканамічных рэсурсаў і духоўных каштоўнасцей. Ён абапіраецца на нацыянальнае пачуццё, якое роднасна патрыятызму. Гэтая ідэалогія імкнецца да аб'яднання розных слаёў грамадства, нягледзячы на ​​супрацьлеглыя класавыя інтарэсы. Яна аказалася здольнай забяспечыць мабілізацыю насельніцтва дзеля агульных палітычных мэтаў у перыяд пераходу да капіталістычнай эканомікі.
Тыпалогія
Крайні нацыяналізм нярэдка асацыюецца з экстрэмізмам і вядзе да вострых унутраных ці міждзяржаўных канфліктаў. У большасці краін крайні нацыяналізм афіцыйна прызнаецца сацыяльна небяспечнай з’явай.
Нацыя
Аднак нацыянальная самасвядомасць прынцыпова адрозніваецца ад этнічнай, бо складаецца падчас усведамлення грамадствам сваіх зацікаўленасцяў у дачыненні да дзяржавы, тым часам як этнічная самасвядомасць складаецца ў стасунках адной этнічнай агульнасці з іншымі. Аднак этнічныя групы таксама зусім не прывязаны да пэўнай тэрыторыі, як і нацыі не абавязкова абапіраюцца на міф аб агульным генеалагічным паходжанні.
Сахарская Арабская Дэмакратычная Рэспубліка
Сахарская Арабская Дэмакратычная Рэспубліка (САДР; الجمهورية العربية الصحراوية الديمقراطية; República Árabe Saharaui Democrática (RASD)) — часткова прызнаная дзяржава, не кантралюе на сённяшні дзень большую частку тэрыторыі, на якую прэтэндуе, былая іспанская калонія ў Заходняй Сахары. На поўначы мяжуе з Марока, на паўночным усходзе — з Алжырам, на ўсходзе і поўдні — з Маўрытаніяй; з захаду абмываецца Атлантычным акіянам.
Свята-Раства-Багародзіцкая царква (Ляхавічы)
Інтэр'ер
У інтэр'еры апсіда вылучана драўляным іканастасам. Абразы 19 ст.: «Маці Божая Адзігітрыя» і «Спас Пантакратар» (1836, мастак Юзаф Камінскі), «Троіца новазапаветная», «Маці Божая з дзіцем», «Спас Пантакратар», (1837), «Праабражэнне», «Ражджаство Багародзіцы», «Маці Божая Аранта» (у разным ківоце 18 ст.), «Святы Павел» (1957), «Кірыл і Мяфодзій». «Васіль Вялікі», «Іаан Златавуст», «Зняцце з крыжа».
NGC 7433
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Пеліканы (возера)
Пеліка́ны — возера ў Беларусі, у Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці, у басейне ракі Дрысвята, за 22 км на паўднёвы захад ад горада Браслаў, каля вёскі Мілюнцы.
Асака горная
Асака горная (Carex montana) — від раслін сямейства, распаўсюджаны ў Еўропе і Заходняй Сібіры.
Распаўсюджанне
Распаўсюджаны ў Еўропе і Заходняй Сібіры.
Шлехава
Шле́хава (, Шлехово) — былая вёска ў Лёзненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Яськаўшчынскага сельсавета.
Альпаіда
Альпаіда (памерла раней 714 года) — канкубіна франкскага мажардома Піпіна II Герыстальскага, якая нарадзіла яму двух сыноў — Карла Мартэла (каля 688—741, пасля — мажардома Аўстразіі (719 ), мажардома Нейстрыі (719) мажардома франкскага (719)) і Хільдэбранда I (памёр каля 751), пасля герцага франкаў, графа Бургундыі.
Прэзідэнцкая рэспубліка
Прэзідэнцкія рэспублікі
Да прэзідэнцкіх рэспублік адносяць ЗША, большасць рэспублік Лацінскай Амерыкі і Афрыкі.
Суніты
Вярхоўная ўлада ў халіфаце, па меркаванні сунітаў, павінна належаць халіфу, якога выбіраюць ўсёй абшчынай. Шыіты ж прызнаюць законнай толькі ўказанні прарока Мухамада на перадачу ўлады яго нашчадкам па лініі яго стрыечнага брата Алі. У шыіцкім ісламе адсутнічаюць царква і святары, аналагічныя, напрыклад, хрысціянскім, а суніцкія багасловы (Алім), у адрозненне ад шыіцкіх, не карыстаюцца правам выносіць ўласныя рашэнні па найбольш важных пытаннях рэлігійнага і грамадскага жыцця. Такім чынам, пасада багаслова ў сунізме зводзіцца перш за ўсё да тлумачэння свяшчэнных тэкстаў.
Аспірантура
Аспірантура — асноўная форма падрыхтоўкі навуковых і навукова-педагагічных кадраў у некаторых краінах і ў Беларусі.
Асобы, якія праходзяць курс аспірантуры (аспіранты), здаюць кандыдацкія экзамены (па агульнаадукацыйных дысцыплінах — замежнай мове, філасофіі і метадалогіі навукі, асновам інфармацыйных тэхналогій — да паступлення ў аспірантуру, па дысцыпліне спецыяльнасці — падчас навучання ў аспірантуры), рыхтуюць дысертацыю на атрыманне вучонай ступені кандыдата навук у форме рукапісу аб'ёмам прыкладна 100-200 старонак, публікуюць вынікі сваіх даследаванняў у навуковых часопісах (мінімум тры артыкулы), удзельнічаюць у навуковых канферэнцыях і інш.
Малаток
Віды малаткоў
Слясарны малаток мае два байка - роўны і звужаючыся. Сталярны мае раздвоены выступ-зубец, што зручна пры выдзіранні цвікоў. Пры працы з долатам выкарыстоўваюць падобную на малаток кіянку з драўніны
Вежа Сен-Жак
Гісторыя
У крыпце царквы быў пахаваны знакаміты алхімік Нікаля Фламель. У 1648 г. французскі вучоны Блез Паскаль праводзіў на вежы Сен-Жак замеры атмасфернага ціску.
Мост Рыяльта
Я буду купляць у вас, прадаваць вам, хадзіць з вамі, гаварыць з вамі і іншае, але не буду з вамі ні есці, ні піць, ні маліцца… Што новага на Рыальта?
Фларыда-Кіс
Геаграфія
Астравы Фларыда-Кіс выцягнуты паўмесяцам уздоўж паўднёвай часткі паўвострава Фларыда на 354 км. Прынята ўмоўна вылучаюць Верхнія астравы (Upper Keys) — доўгія вузкія масівы вапняковай сушы, а на заходні поўдзень ад вострава Лонг-Кі — Ніжнія астравы (Lower Keys). Найбуйнейшым востравам архіпелага з'яўляецца Кі-Ларга, які займае плошчу 150 км². Значная частка астравоў злучана мастамі і шашой.
Верхнія астравы Фларыда-Кіс уяўляюць сабою рэшткі старажытных атолаў, што пачалі ўтварацца на пясчаных плыткаводдзях каля 3 - 2 млн гадоў таму. На працягу сваёй геалагічнай гісторыі яны некалькі разоў пакрываліся вадой. 20 - 6 тысяч гадоў таму з-за нізкага ўзроўню акіяна яны былі злучаны з паўвостравам Фларыда. Ніжнія астравы ўяўляюць невялікія пясчаныя водмелі, якія сфарміраваліся значна пазней у выніку наносаў на плыткаводдзе.
Гісторыя
У пачатку XIX ст. астравы Фларыда-Кіс былі фактычна далучаны да ЗША. У 1822 г. была пабудавана першая база амерыканскага ваеннага флота. Сюды перасяляліся каланісты, якія займаліся рыбалоўствам і земляробствам. У пачатку XX ст. пачалося будаўніцтва мастоў і дарог, якія злучалі астравы паміж сабою і з Фларыдай. Мясцовыя пасяленцы былі ўцягнуты ў актыўныя рынкавыя адносіны. Асабліва прыбытковымі сталі вырошчванне ананасаў і продаж рыбнага тлушчу. У другой палове XX ст. архіпелаг Фларыда-Кіс стаў важным напрамкам развіцця турыстычнай сферы.
Termin X
Termin X — беларускі альтэрнатыўны рок-гурт з Мінска.
У 2009 годзе гурт уз'яднаўся, каб запісаць альбом, які выдаецца 27 красавіка 2010 года пад назвай «Што дае нам магчымасць дыхаць» і выкладваецца ў інтэрнэт для вольнага спампоўвання.
Конкурс песні Еўрабачанне 1982
Конкурс песні Еўрабачанне 1982 — 27-ы конкурс песні Еўрабачанне. Прайшоў 24 красавіка 1982 года ў горадзе Харагейт (Вялікабрытанія) на сцэне «Харагейт-цэнтра». Францыя адмовілася ад удзелу па прычыне незацікаўленасці тэлекампаній у трансляцыі конкурсу, а песні з Грэцыі забараніла ўдзельнічаць міністр культуры краіны Меліна Меркуры, бо на яе думку яна не адпавядала стандартам якасці. З прычыны гэтага, колькасць удзельнікаў скарацілася да 18. Гран-Пры быў прысуджаны Ніколь з песняй «Ein bißchen Frieden», якая прадстаўляла ФРГ, атрымала сваю першую перамогу на конкурсе. Фінляндыя фінішавала апошняй з 0 ачкоў.
Эфіопскае нагор’е
Характэрна вышынная пояснасць ландшафтаў. Да 1700 м — пояс кола (сярэднегадавыя тэмпературы 20 °C); на наветраных схілах трапічныя лясы, кафейныя плантацыі, на падветранных — саванны. Да 2400 м — пояс война-дэга (сярэднегадавыя тэмпературы 17 °C); пераважаюць саванны. Да 4000 м — пояс дэга (сярэднегадавыя тэмпературы 14 °C); хвойныя лясы, вышэй якіх — высакагорная стэпавая расліннасць. Нацыянальныя паркі — Сымен, Аваш, Гамбела.
Геаграфія ЗША
Межы і плошча
Па розных ацэнках агульная плошча ЗША складае ад 9 518 900 км² да 9 826 630 км², што ставіць яе на 4-е месца або 3-е месца ў спісе самых вялікіх краін свету. Кітай мае прыблізна такую ж плошчу, якая моцна адрозніваецца ад таго, улічваюцца ці не розныя спрэчныя тэрыторыі. Так ці інакш, па агульнай плошчы ЗША з Кітаем адстаюць ад Расіі і Канады, але апярэджваюць Бразілію.
Статыстыка
Самая высокая кропка ЗША — гара Дэна на Алясцы, яе вышыня — 6194 м. Самая нізкая — Даліна Смерці, акруга Інья, Каліфорнія (-86 м).
Дажынкі
«Завіванне барады»
У многіх вёсках, сабраўшы ўраджай, было прынята пакідаць на полі некалькі нязжатых каласкоў. Іх абвязвалі поясам. Гэта і звалося «завіць бараду». Побач з імі клалі хлеб з соллю, яйкі. Апошнія каласкі зваліся ў розных мясцінах Дзедава Барада, Богава Барада. Або казалі, што пакідаюць каласкі «казе на бараду». Верагодна, тут маюцца на ўвазе персанажы Дзеда і Казы, у якіх на Каляды апраналіся калядоўшчыкі. Верагодна, Дзед ці Каза — рэшткі нейкіх язычніцкіх духаў ці багоў, чые сапраўдныя імёны, найхутчэй, сёння ўжо забытыя, але якія ўвасаблялі зямную плоднасць і ўраджай.
«Багіня з поля ідзець…»
Скончыўшы жніво, дзяўчаты абіралі паміж сабою Багіню. Яе «каранавалі» вянком, давалі ў рукі апошні зжаты сноп (які зваўся «дажынкавым снапом»). Багіня ўзначальвала шэсце да хаты гаспадара. Да шэсця, акрамя дзяўчат, далучаліся замужнія і старыя жнеі. Па дарозе яны спявалі:
Абранне Талакі
Добры вечар, Талака!
…Да вазьмі ад нас, вазьмі,
Даследчык-аматар Павел Шпілеўскі, вывучаючы падобную абраднасць, зрабіў выснову, што ў язычнійкай Беларусі калісьці існавала багіня з імем Талака. На самой справе багіні Талакі ніколі не было. Гэта позняя персаніфікацыя. Хаця сам абрад, несумненна, старажытны, і мог быць прысвечаны нейкаму невядомаму сёння боству.
Іншыя традыцыі
У 1930-х гадах у Заходняй Беларусі, якая ўваходзіла ў склад Польшчы, у верасні праходзілі фестывалі «Дажынкі», прысвечаныя сабранаму ўраджаю.
Адгезія
Адгезія мае месца ў працэсах склейвання, пайкі, зваркі, нанясення пакрыццяў. Адгезія матрыцы і напаўняльніка кампазітаў (кампазіцыйных матэрыялаў) з'яўляецца таксама адным з найважнейшых фактараў, якія ўплываюць на іх трываласць.
Таццяна Сяргееўна Асмалоўская
Узнагароды
Узнагароджана Ганаровай граматай Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь.
Зімовае сонцастаянне
Сезоннае значэнне зімовага сонцастаяння складаецца ў павароце ад паступовага падаўжэння ночы і скарачэння дня да адваротнага кірунку. У залежнасці ад зруху календара, зімовае сонцастаянне адбываецца 21 або 22 снежня ў Паўночным паўшар'і і 20 ці 21 чэрвеня ў Паўднёвым паўшар'і.
Дата
У 45 годзе да н. э. Юлій Цэзар у сваім юліянскім календары ўстанавіў для Еўропы 25 снежня як дату зімовага сонцастаяння (лац. Bruma). З тых часоў за кошт розніцы паміж каляндарным годам (365,25 дзён) і трапічным годам (~ 365.2421897 дзён) адбыўся зрух фактычнага астранамічнага сонцастаяння прыкладна на тры дні за кожныя чатыры стагоддзі, дасягнуўшы ў XVI стагоддзі даты 12 снежня. У 1582 годзе Папа Рыгор XIII вырашыў аднавіць дакладную адпаведнасць паміж сезонамі і грамадзянскім годам, але пры гэтым ён спасылаўся не на эпоху рымскага імператара, а на Нікейскі сабор 325 года, перыяд станаўлення асноўных хрысціянскіх святаў. Такім чынам, Папа ануляваў 10-дзённую памылку, назапашаную за перыяд з IV па XVI стагоддзя, але не ўлічыў 3 дні, набеглых паміж I і IV стагоддзямі нашай эры. Гэтая карэктоўка календара ссунула зімовае сонцастаянне ў паўночным паўшар'і прыкладна да 22 снежня. Да гэтага часу ў Грыгарыянскім календары сонцастаянне вагаецца на адзін ці два дня, а ў доўгатэрміновай перспектыве можа дадаткова адбыцца зрух на адзін дзень за кожныя 3000 гадоў.
Жаночы Суперкубак Беларусі па футболе 2023
Жаночы Суперкубак Беларусі па футболе 2023 года прайшоў 12 сакавіка на стадыёне Дынама-Юні. У матчы сустрэліся чэмпіён і ўладальнік кубка 2022 года мінскі клуб «Дынама-БДУФК» і срэбны прызёр чэмпіянату і фіналіст кубка 2022 года клуб «Мінск».
Качычы
Гісторыя
Ля Качычаў былі пахаваныя 89 байцоў Арміі Краёвай, якія загінулі ў студзені 1945 года ў баях з унутранымі войскамі НКВД.
Паўднёвыя Карпаты
Паўднёвыя Карпаты, Трансільванскія Альпы — частка Карпат у Румыніі, паміж перавалам Прэдзял і цяснінай Жалезныя Вароты на Дунаі. Даўжыня каля 300 км.
Сяргей Васілевіч Тарасаў
Навуковая дзейнасць
З’яўляецца спецыялістам у пытаннях узнікнення і развіцця беларускіх гарадоў IX—XVIII стст., прыняцця і распаўсюджання хрысціянства на Беларусі, спалучэння і ўзаемаадносін хрысціянства і паганства, узнікнення і развіцця культавага дойлідства XI—XIII стст., пісьменнасці і эпіграфікі. Даследаваў археалагічныя помнікі старажытнага Полацка: праводзіў раскопкі Верхняга замка, Ніжняга замка, першапачатковага гарадзішча і паселішча, Вялікага і Запалоцкага пасадаў, паселішчаў на Востраве, Задзвінні і іншых раёнаў старажытнага Полацка. Адкрыў месцазнаходжанне Полацкага пасада IX—X стст., некалькіх невядомых раней паселішч-спадарожнікаў Полацка XI—XII стст. Вылучыў асноўныя этапы развіцця гісторыка-тапаграфічнай структуры Полацка IX—XVII стст., заканамернасці фарміравання гарадской дэмаграфіі.
Быў удзельнікам міжнароднай праграмы эксперыментальнага плавання на копіях старажытных караблёў па Дзвіне, Дняпру і Прыпяці. У 1984—1986 гадах браў удзел у археалагічных даследаваннях Мінскага замчышча, гарадзішча на рацэ Менцы. У 2000—2006 гадах даследаваў старажытны Мінск, рабіў раскопкі і назіранні на вуліцах Няміга і Гандлёвая, у Верхнім горадзе, Ракаўскім прадмесці, ажыццяўляў археалагічны нагляд на будаўніцтве гасцініцы «Еўропа» і іншых аб’ектаў. З’яўляецца суаўтарам навуковай канцэпцыі музея гісторыі Мінска.
Аўтар сцэнарыяў мастацкіх і дакументальных фільмаў «Иди и смотри», «Пастка для зубра. Вітаўт», «Пастка для зубра. Ягайла», «Да вас, сучаснікі мае», «Званы Сафіі», «Слава Оршы», «Буквар», «Замкі Беларусі», «Беларусь на крыжы вякоў» і іншых.
Міністэрства культуры БССР
Міністэ́рства культу́ры Белару́скай ССР было ўтворана ў 1953 годзе шляхам аб’яднання Міністэрства кінематаграфіі, Камітэта па справах мастацтваў, Камітэта па справах культурна-асветніцкіх устаноў, Камітэта радыёінфармацыі, Упраўлення па справах паліграфічнай прамысловасці, выдавецтваў і кніжнага гандлю.
Воданапорная вежа Svampen
Копія гэтай воданапорнай вежы ўсталявана ў Эр-Рыядзе, сталіцы Саудаўскай Аравіі
Пірэй
У 1869 годзе ў горад прыйшла першая ў Грэцыі чыгуначная лінія, якая злучыла яго з Афінамі.
Апакаліптыка
Гісторыя
На 1832 год газетамі было прызначана сутыкненне Зямлі з каметай Галея — першая «навукова-прадказаная» касмічная катастрофа. Гэтыя толкі адгукнуліся ў апавяданнях Эдгара По «Размова Эйраса і Гарміёны» (1839), Уладзіміра Адаеўскага «Два дні ў жыцці зямнога шара» (1828 — камета мінае, але праз тысячы гадоў састарэлая Зямля падае ў Сонца), Міхаіла Пагодзіна «Галеева камета» (1833), ува ўрыўку Івана Гур'янава «Камета 1832 года» (1832). Імавернае сутыкненне з каметай папулярызаваў у артыкулах і ў рамане канец свету Каміль Флямарыён. Пад яго ўплывам напісаны раман Джорджа Грыфіта «Вольга Раманава» і апавяданне Герберта Уэлса «Зорка».
Кі-Ларга
Геаграфія і прырода
Кі-Ларга — самы буйны і доўгі востраў Фларыда-Кіс. Ён аддзелены ад паўвострава Фларыда пралівам, які ў самым вузкім месцы дасягае ўсяго 1,45 км. У астатніх месцах праліва рыфы і пясчаныя косы ўтвараюць шэраг неглыбокіх заліваў. У нашы дні некаторыя з гэтых вузкіх кавалкаў сушы аб'яднаны мастамі і шашой і выкарыстоўваюцца для камунікацыйнага злучэння Кі-Ларга з кантынентам. Аднак у мінулым яны стваралі істотныя перашкоды для суднаходства.
Гісторыя
Найстаражытнейшымі вядомымі насельнікамі вострава Кі-Ларга былі прадстаўнікі індзейскага народа кулуса, якія перасяліліся сюды з суседняй Фларыды. Археолагамі знойдзены рэшткі буйных штучных пабудоў, узведзеных паміж 1000 г. і 1499 г. Мяркуецца, што яны маглі выкарыстоўвацца для навігацыі або ў рэлігійных мэтах. У пачатку XVI ст. востраў быў адкрыты іспанцамі і названы імі Cayo Largo (літаральна "доўгі рыф"). Сучасная назва з'явілася толькі ў 1870 г. Да канца XVIII ст. мясцовае карэннае насельніцтва вымерла ў выніку сутычак з піратамі або эпідэміі. У XVI - XIX стст. праз Фларыдскі праліў праходзіў ажыўлены марскі шлях, які злучаў Вест-Індыю з Еўропай. Каля Кі-Ларга выяўлены рэшткі частых караблекрушэнняў.
У XIX ст. на Кі-Ларга з'явіліся перасяленцы з ЗША, якія займаліся ловам рыбы і вырошчваннем ананасаў і лайма. Першае вядомае паселішча мела назву Плантэр. У 1870 г. на востраве жыло 60 чалавек. У 1881 г. на Кі-Ларга была адкрыта пошта. У 1908 г. востраў злучаны з кантынентам чыгункай, што дзейнічала да 1935 г. З 1940 г. развіваецца турызм.
Ігар Аляксандравіч Ляшчэня
Біяграфія
16 мая 2006 года прызначаны паслом у Дзяржаве Ізраіль. 28 верасня 2012 года быў адстаўлены.
11 жніўня 2021 года Ігара Ляшчэню затрымалі па крымінальнай справе, якая была заведзена Следчым камітэтам Рэспублікі Беларусь па факце масавых беспарадкаў у Мінску. 16 жніўня праваабаронцы прызналі яго палітычным зняволеным. 20 жніўня Ляшчэню выпусцілі пад падпіску пра неразгалошванне хады следства.
Мурэш
Мурэш абмежавана суднаходны ў ніжнім і сярэднім цячэнні. Адным з прытокаў з'яўляецца рака Ер.
WordPress
На сённяшні дзень Wordpress — адна з самых папулярных сістэм для вядзення блогаў.
Вылячэнне жыхароў Генісарэта
Біблейскае апавяданне
''І пераправіўшыся, прыбылі ў зямлю Генісарэцкую і прысталі да берагу. Калі выйшлі яны з лодкі, адразу жыхары, пазнаўшы Яго, абеглі ўсё наваколле тое і пачалі на ложках прыносіць хворых туды, дзе, як чуваць было, Ён быў. І куды ні прыходзіў Ён, ці то ў селішчы, ці то ў гарады, ці то ў вёскі, клалі хворых на плошчах і прасілі Яго, каб ім дакрануцца хоць да краю адзення Ягонага; і каторыя дакраналіся да Яго, ацаляліся.''
Тэрмадынаміка чорных дзірак
Першапачатковыя ідэі адносна прымянення тэрмадынамікі да апісання чорных дзір былі выказаны Бекенштейнам у 1973 годзе. Ён пералічыў наступны набор уласцівасцей чорных дзір:
Мішэль Галабру
Мішэль Галабру (Michel Galabru; нар.  — ) — акцёр французскага тэатра і кіно.
Сярэднееўрапейская раўніна
Сярэднееўрапейская раўніна — раўніна ў Еўропе, размешчана на тэрыторыі Польшчы, Германіі, Даніі, а таксама Бельгіі і Нідэрландаў. Абмежавана на поўначы ўзбярэжжамі Паўночнага і Балтыйскага мораў, на поўдні — гарамі і ўзвышшамі Герцынскай Еўропы.
Працягласць раўніны з захаду на ўсход складае каля 600 км, шырыня — ад 200 да 500 км. Пераважаюць вышыні — ад 50 да 100 м (у асобных марэнных градах звыш 300 м). Раўніна складзена пераважна вапнякамі і пясчанікамі, перакрытымі ледавіковымі адкладамі.
Mart Inn
Ва ўсіх крамах сеткі ад стварэння шыльды, абвесткі, рэкламныя буклеты, касавыя квіткі і іншая друкаваная прадукцыя, за выключэннем цэннікаў на тавары, друкуецца па-беларуску.
Наготкі
Выкарыстанне
Кветкі наготак утрымліваюць караціноіды, флаваноіды.
.ph
.ph — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Філіпін.
Паўднёвы Урал
Рэльеф і геалагічная будова
На ўсход ад хрыбта Уралтау працягнуўся ланцуг перадавых ўсходніх хрыбтоў Паўднёвага Урала: Ірэндык і Крыктытау. Яны складзеныя не толькі ападкавымі, але і вулканічнымі пародамі. Горы моцна разбураныя, вяршыні іх плоскія, але там, дзе агаляюцца вулканічныя пароды, сустракаюцца скалы, грабяні. На поўдні Арэнбургскай вобласці горы сканчаюцца і пачынаецца стэп, а затым паўпустыня.
.pk
Toppdomän
Эфект Фарадэя
Прымяненне эфекту
Выкарыстоўваецца ў лазерных гіраскопах і іншай лазернай вымяральнай тэхніцы і ў сістэмах сувязі.
Гісторыя
Дадзены эфект быў знойдзены М. Фарадэям у 1845 годзе.
1956 год у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва
1956 год быў адзначаны шэрагам падзей, якія пакінулі прыкметны след у гісторыі беларускага выяўленчага мастацтва.
Тадэвуш Антонавіч Вайніловіч
Службовая дзейнасць
У маладосці служыў у расійскім войску — у Літоўскім кавалерыйскім корпусе вялікага князя Канстанціна Паўлавіча, брата расійскага імператара Мікалая I. 14 лютага 1834 паводле ўласнага прашэння быў звольнены ад вайсковай службы з чынам паручніка і ордэнам Святога Георгія, які, як вядома, даваўся толькі за персанальную мужнасць у баі. Стаў жыць у родавым маёнтку ў Слуцкім павеце і займацца гаспадаркай.
Амхавая 2
Гісторыя
У 1858 годзе — вёска (51 рэвізская душа) у Чавускім павеце Магілёўскай губерні Расійскай імперыі. Меўся шынок.
Георг Мухэ
Жыццё і творчасць
Да 1938 года Мухэ працуе выкладчыкам у школе «Мастацтва і праца» ў Берліне, займаецца насценным роспісам. З 1939 года ён у Крэфельдзе, куды быў запрошаны Ітэнам — у Вышэйшую спецыяльную школу тэкстыльнага майстэрства. Тут Мухэ засноўвае і кіруе класам па роспісе тканін (да 1958 года). У 1960 годзе мастак пераязджае ў Ліндау (на Бодэнскім возеры), дзе вядзе жыццё вольнага мастака і пісьменніка.
Максім Аляксандравіч Яблонскі
Клубная кар’ера
Выхаванец ДЮСШ горада Смаргонь, дарослую кар’еру пачаў у 2013 годзе ў клубе Першай лігі «Смаргонь», дзе неўзабаве стаў іграком асновы. Па выніках сезону 2015 быў прызнаны найлепшым маладым іграком каманды, а ў 2016 годзе — найлепшым іграком клуба.
З пачатку 2017 года праходзіў прагляд у гродзенскім «Нёмане» і ў сакавіку падпісаў кантракт з гэтым клубам. У першай палове сезону 2017 выступаў за дубль гродзенцаў. У асноўнай камандзе дэбютаваў 5 ліпеня 2017 года ў матчы 1/16 фінала Кубка Беларусі супраць гомельскай СДЮШАР-8 (7:0), адзначыўся голам і галявой перадачай. У Вышэйшай лізе першы матч згуляў 12 жніўня 2017 года, выйшаўшы на замену ў другім тайме матчу супраць «Слуцка» (2:1). У кастрычніку замацаваўся ў стартавым складзе «Нёмана».
Савашы
Да 28 снежня 2007 года вёска знаходзілася ў раённым падпарадкаванні.
Сальера
Сальера неацэнная ўжо таму, што гэта адзіная ювелірная праца Чэліні, атрыбуцыя якой не выклікае ніякіх сумневаў. Кароль Карл IX паднёс яе Фердынанду Цірольскаму, пасля чаго да XIX стагоддзя «Сальера» заставалася жамчужынай інсбрукскага замка Амбрас. Толькі з заснаваннем венскага Музея гісторыі мастацтваў сальніца была перамешчана ў сталіцу Аўстрыі.
11 мая 2003 года Сальера была выкрадзена з Музея гісторыі мастацтваў, які ў той час знаходзіўся на рамонце. Хоць кошт скульптуры ацэньваўся не менш чым ў 50 млн еўра, аўстрыйскі ўрад прапанаваў за вяртанне сальніцы параўнальна сціплую ўзнагароду ў 70 000 еўра. Тлумачылася гэта тым, што збыць твор такога ўзроўню папросту немагчыма. Пры гэтым застрахавана Сальера была толькі на палову рыначнага кошту, з прычыны таго, што магчымасць выкрадання такога шэдэўра проста не разглядалася сур'ёзна.
Конкурс песні Еўрабачанне 1987
Конкурс песні Еўрабачанне 1987 — 32-і конкурс песні Еўрабачанне. Прайшоў 9 мая 1987 года ў горадзе Брусель (Бельгія) у Палацы Сентэне. З-за супярэчнасцяў паміж франкамоўнай тэлекампаніяй РТБФ і галандскамоўнай БРТН давялося прымаць рашэнне аб тым, каму прадзюсаваць конкурс 1987 года. Пасля дыскусіі перавага была аддадзена РТБФ. Вяртанне Грэцыі і Італіі давяло колькасць удзельнікаў да 22 краін, што з'явілася рэкордам конкурсаў. Гран-Пры зноў атрымаў Джоні Логан з «Hold Me Now», які прадстаўляў Ірландыю і які стаў першым двухразовым пераможцам Еўрабачання. Нямецкі гурт Wind стаў адзіным удзельнікам Еўрабачання, які двойчы спыняўся за крок ад перамогі, займаючы другое месца.
Тэорыя гіганцкага сутыкнення
Тэя
На думку некаторых, сутыкненне з Зямлёй цела памерам з Марс пад такім вуглом, каб не знішчыць планету, у спалучэнні з узніклым «удалым» вуглом нахілу восі Зямлі (які забяспечвае змену пор году), плюс стварэнне ўмоў для моцнай літасфернай тэктонікі (якая забяспечвае узнаўленне «вуглероднага цыклу»), — усё гэта можа з’яўляцца довадам на карысць малой верагоднасці узнікнення жыцця увогуле і надзвычай малой верагоднасці існавання жыцця ў бліжэйшых абласцях Сусвету. Гэта гіпотэза атрымала назву «гіпотэза ўнікальнай Зямлі» (Rare Earth).
Аднак у створаным у 2004 годзе артыкуле Эдвард Белбруна і Рычард Гот выказалі здагадку, што гіпатэтычная протапланета Тэя, якая сутыкнулася з Зямлёй, магла сфармавацца ў адным з пунктаў Лагранжа сістэмы Зямля-Сонца — L4 ці L5, а потым перацсці на хаатычную арбіту, напрыклад у выніку гравітацыйных абурэнняў з боку іншых планет, і сутыкнуцца з Зямлёй з адносна малой хуткасцю.
Юйшань
Юйшань — самая высокая вяршыня на востраве Тайвань (3952 м). Складзена крышталічнымі сланцамі і кварцытамі. Востры альпійскі грэбень. На схілах — густыя шыракалістыя і хвойныя лясы.
Віцебскае акруговае таварыства краязнаўства
Члены таварыства і дзейнасць
Пераемнік таварыства — Віцебскае гарадское бюро краязнаўства.
Конкурс песні Еўрабачанне 1989
Конкурс песні Еўрабачанне 1989 — 34-ы конкурс песні Еўрабачанне. Прайшоў 6 мая 1989 года ў горадзе Лазана (Швейцарыя) у выставачным цэнтры Бальё. Да мінулагодніх удзельнікаў зноў далучыўся Кіпр, што давяло колькасць удзельнікаў да 22. З прычыны таго, што двое удзельнікаў у гэтым годзе былі дзецьмі — 12-гадовы Гілі Натанель, які прадстаўляў Ізраіль і 11-гадовая Наталі Пак, якая прадстаўляла ў Францыю — пасля былі ўведзеныя змены ў правілы, якія ўстанаўліваюць ніжні ліміт ўзросту канкурсанта ў 16 гадоў. Гран-Пры атрымала Югаславія, якая прадставіла песню ў стылі поп-біт «Rock me», выкананую гуртам Riva. Песні для ўдзельнікаў з ФРГ і Аўстрыі напісаў лідар гурта Modern Talking Дзітэр Болен.
Вакзал Сен-Лазар
Вакзал Сен-Лазар (Gare Saint-Lazare) — адна з 6 буйных галоўных чыгуначных станцый Парыжа. Вакзал знаходзіцца ў 8-й акрузе, непадалёк ад вялікіх гандлёвых цэнтраў. Абслугоўваючы пераважна рэгіён Іль-дэ-Франс, прапускная здольнасць вакзала складае каля 100 млн пасажыраў у год (274 тысячы ў дзень), што робіць гэтую чыгуначную станцыю другой па велічыні ў французскай сталіцы. Сен-Лазар мае 27 пуцей і звязаны з парыжскім грамадскім транспартам (метро, RER і аўтобус).
.py
Toppdomän
Сальніца
Сальніца — невялікая пасудзіна са шкла, пластмасы, керамікі, дрэва ці металу, у якім захоўваюцца соль ці спецыі. У верхняй частцы сальніцы маюцца маленькія адтуліны, праз якія змесціва можна дазавана высыпаць. Напаўненне сальніцы адбываецца пасля зняцця вечка.
.ro
.ro — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Румыніі.
Лоўрэнс Альма-Тадэма
Станаўленне
У 1838 годзе сям'я Тадэма пераехала ў Леўвардэн, дзе натарыус больш зарабляў. Лоўрэнс стаў сіратой ва ўзросце 4-х гадоў. Маці мела схільнасць да мастацтва і вырашыла, што дзеці павінны вучыцца маляванню, Лоўрэнс атрымаў першыя ўрокі разам са старэйшымі братамі ў мясцовага мастака. Меркавалася даць яму юрыдычную адукацыю, і Тадэму аддалі ў гімназію Леўвардэна, дзе ён захапіўся гісторыяй. Ён працягваў самастойна ўдасканальвацца ў маляванні, асноўным кіраўніцтвам яму служыў трактат Леанарда да Вінчы, прысвечаны мастакам-пачаткоўцам. Напружаныя заняткі прывялі да хваробы, у 15-гадовым узросце яму паставілі дыягназ «сухоты». Чакаючы смерці, ён яшчэ інтэнсіўней займаўся графікай і жывапісам, маці прыйшлося пагадзіцца з яго жаданнем стаць мастаком. У 1850—1851 гадах ён стварыў першыя свае станковыя працы — партрэт сястры Арцье і аўтапартрэт, якія дазволілі яму самому ацаніць свае мастацкія здольнасці. Акрыяўшы, Лоўрэнс у 1852 годзе паступіў у Каралеўскую акадэмію Антверпена, дзе вучыўся чатыры гады. Галоўным яго настаўнікам быў Эгідыус Ваперс, Альма-Тадэма атрымаў некалькі ўзнагарод за поспехі ў вучэнні. У акадэміі Лоўрэнс Тадэма займаўся і з Нікезам дэ Кейзерам, які пераймаў французскіх рамантыкаў, што адбілася і на працах яго вучня; аднак захапленне рамантызмам было нядоўгім.
У 1856 годзе Лоўрэнс Тадэма пакінуў акадэмію і пачаў паглыбленыя заняткі гісторыяй і архітэктурай старажытных народаў пад кіраўніцтвам прафесара Людвіка Яна дэ Тэе, у якога слухаў курсы гісторыі і гістарычнага касцюма; іх супрацоўніцтва доўжылася каля трох гадоў. У гэты ж час была створана акварэль «Фаўст і Маргарыта», у якой у поўнай меры выявіліся асаблівасці мастацкага мыслення Альма-Тадэмы. Літаратурны сюжэт прыцягнуў яго галоўным чынам магчымасцю намаляваць гатычную архітэктуру і гістарычныя касцюмы. Тады ж упершыню праявіўся яго перфекцыянізм: мастак імкнуўся да стараннай прапрацоўкі найдрабнейшых дэталей, а калі яго штосьці не задавольвала, без ваганняў знішчаў вынікі ўласнай працы. На тэму «Фаўста» ён напісаў некалькі акварэлей, але захаваў для нашчадкаў усяго адну.
Бельгійскі перыяд. Пераезд у Англію
Падчас падарожжа ў Лондан у 1866 годзе адбыўся наступны інцыдэнт: з-за ўцечкі свяцільнага газу ў більярднай дома Гамбара здарыўся выбух; і ў далейшым Альма-Тадэму пераследвалі інцыдэнты, звязаныя з выбуховымі рэчывамі. Вынікам стала моцнае нервовае ўзрушэнне ў жонкі мастака, ад якога яна так і не акрыяла. 28 мая 1869 года Мары-Палін Альма-Тадэма сканала ад воспы ва ўзросце 32 гадоў. Пасля смерці жонкі мастак чатыры месяцы не мог нічога рабіць, пра дочак (ім было 5 і 2 года) клапацілася старэйшая сястра — Арцье Тадэма (Artje Tadema, 1834—1876), якая жыла разам з імі да свайго замужжа ў 1873 годзе (яна выйшла за нямецкага мастака-літографа).
Праблемы са здароўем прымусілі Альма-Тадэму пераехаць у Англію — бельгійскія ўрачы аказаліся не ў стане паставіць яму дыягназ. Па рэкамендацыі Гамбара, у снежні 1869 года мастак прыбыў у Лондан, дзе быў прыняты ў доме мастака Форда Браўна. У Браўна ён сустрэў сваю будучую другую жонку — Лауру Тэрэзу Эпс, яго сваячку. У Лондане Гамбар арганізаваў выстаўку мастака ў Лонданскай Акадэміі мастацтваў, на якой, у прыватнасці, была прадстаўлена карціна «Пірычны танец», якая мела незвычайнае кампазіцыйнае рашэнне: на другім плане персанажы размешчаны роўнай гарызантальнай паласой, у той час як воіны са шчытамі засланяюць іх сабой. Крытыкі бачылі ў гэтым супрацьстаянне вайны і свету. «Пірычны танец» выклікаў цікавасць з боку гледачоў і спецыялістаў у жывапісе, выключэнне склаў Джон Роскін. Ён параўнаў танцоўшчыкаў «з маленькім атрадам чорных жукоў у пошуку мёртвага пацука». Паводле меркавання А. Шасцімірава, крытык не зразумеў кампазіцыйнай навізны карціны Альма-Тадэмы, які жадаў зрабіць яе падобнай да антычнага фрыза.
Альма-Тадэма — віктарыянскі жывапісец
Пасля разгрому майстэрні Альма-Тадэма некаторы час быў вымушаны працаваць як графік і акварэліст. Тым часам развіўся яго арыгінальны творчы метад: мастак выконваў першапачатковы накід і, калі гэта патрабавалася, пісаў эцюды прама на тым жа палатне, на якім затым ствараў канчатковы варыянт. Малюнкаў і эскізаў у спадчыне Альма-Тадэмы практычна няма (за выключэннем ранняга перыяду). Часам ён пісаў акварэлі, якія пазней ператвараў у станковыя палотны, так, у яго майстэрні доўгі час знаходзілася акварэль «Вакх і Сілен», але ён так і не напісаў яе ў алеі. Мабыць, гэта акварэль значыла для Альма-Тадэмы штосьці асабістае, бо ён вельмі рэдка звяртаўся да міфалагічных сюжэтаў.