cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эрнэст Хемінгуэй
Парыж
«І ўзыходзіць сонца», галоўнымі персанажамі якой сталі прадстаўнікі пакалення пасляваенных экспатрыянтаў, атрымаў добрыя водгукі крытыкаў і «прызнаны найвялікшым творам Хемінгуэя». Сам Хемінгуэй пазней пісаў рэдактару Максу Перкінсу, што галоўнай тэмай кнігі была не столькі страчанасць пакалення, колькі тое, што «зямля векавечна стаіць» («the earth abideth forever»); ён меркаваў, што персанажы рамана, магчыма, былі патрапаныя, але не страчаныя.
Другая сусветная вайна
З мая 1944 года па сакавік 1945 Хемінгуэй быў у Лондане і Еўропе. Калі ён упершыню прыбыў у Лондан, ён сустрэў там Мэры Уэлш, якая працавала карэспандэнтам часопіса «Тайм» (Time), і захапіўся ёй. Марта, якая была вымушана перасекчы Атлантычны акіян на караблі, запоўненым выбухоўкай, таму што Хемінгуэй адмовіўся дапамагчы ёй з атрыманнем прэс-пропуска на самалёт, прыбыла ў Лондан і знайшла яго шпіталізаваным з страсеннем мозга пасля аўтамабільнай аварыі. Не звярнуўшы ўвагі на яго стан, Гэлхарн заявіла, што ён падлец і што «паміж імі ўсё скончана». У апошні раз ён бачыў Марту ў сакавіку 1945 года, калі рыхтаваўся да вяртання на Кубу. Між тым, усяго на трэцім спатканні ён папрасіў Мэры Уэлш выйсці за яго замуж.
У 1947 годзе Хемінгуэй быў узнагароджаны Бронзавай Зоркай за адвагу падчас Другой сусветнай вайны. Ён быў адзначаны за доблесць «пад агнём у раёнах баявых дзеянняў з мэтай атрымаць дакладную карціну вайны» з асобнай удзячнасцю за тое, што «пісьменніцкі талент спадара Хемінгуэя дазволіў чытачам атрымаць яркую карціну цяжкасцяў і трыумфаў салдата-франтавіка і яго арганізацыі ў баі».
Куба і Нобелеўская прэмія
Паводле слоў Хемінгуэя ён «знаходзіўся па-за справай пісьменніка» з 1942 па 1945 гады. У 1946 годзе ён ажаніўся з Мэры, якая праз пяць месяцаў перажыла пазаматачную цяжарнасць. Пасля вайны сям'я Хемінгуэяў перанесла шэраг няшчасных выпадкаў і праблем са здароўем: у 1945 годзе ў выніку аўтакатастрофы пісьменнік «разбіў калена» і атрымаў чарговую «глыбокую рану на лбе»; Мэры зламала правую шчыкалатку, а затым і левую ў выніку паслядоўных лыжных аварый; пасля аварыі 1947 года Патрык атрымаў рану на галаве і цяжка хварэў. Хемінгуэй пагрузіўся ў дэпрэсію з-за шматлікіх смерцяў яго літаратурных сяброў: Уільяма Батлера Ейтса і Форда Мэдакса Форда ў 1939 годзе; Скота Фіцджэральда ў 1940 годзе; Шэрвуда Андэрсана і Джэймса Джойса ў 1941 годзе; Гертруды Стайн у 1946 годзе; і ў наступным 1947 годзе Макса Перкінса, які на працягу доўгага часу з’яўляўся рэдактарам «Скрыбнэрс» і сябрам Хемінгуэя. На працягу гэтага перыяду ён пакутаваў ад моцнага галаўнога болю, высокага крывянога ціску, праблем з вагой, і, у канчатковым выніку, дыябету — шмат з чаго было вынікам папярэдніх няшчасных выпадкаў і гадоў п'янства. Тым не менш, у студзені 1946 года Хемінгуэй пачаў працаваць над раманам «Эдэмскі сад», напісаўшы да чэрвеня 800 старонак. Апроч таго ў пасляваенныя гады ён пачаў пісаць трылогію твораў з працоўнымі назвамі «Зямля» (The Land), «Мора» (The Sea) і «Паветра» (The Air), якія ён хацеў аб’яднаць у адзін раман з назвай «Марская кніга» (The Sea Book). Тым не менш, абодва праекты зайшлі ў тупік, і, паводле сцвярджэння Мэлау, няздольнасць Хемінгуэя заканчваць творы стала «сімптомам яго непрыемнасцяў» на працягу тых гадоў.
У 1948 годзе Хемінгуэй і Мэры падарожнічалі па Еўропе, на некалькі месяцаў спыніўшыся ў Венецыі. Там пісьменнік закахаўся ў 19-гадовую Адрыяну Іванчыч. Гэта платанічнае каханне натхніла пісьменніка на раман «За ракой у цені дрэў», напісаны на Кубе падчас частых сварак з Мэры і апублікаваны ў 1950 годзе. У наступным годзе, у лютасці з-за крытычнага прыёму «За ракой у цені дрэў», які атрымаў адмоўныя водгукі, ён за восем тыдняў напісаў твор «Стары і мора», заявіўшы, што гэта «лепшае, што я магу напісаць калі-небудзь у сваім жыцці». «Стары і мора» стаў выбарам клуба «Кніга месяца» і здабыў міжнароднае прызнанне, атрымаўшы Пулітцэраўскую прэмію ў маі 1952 года, за месяц да таго, як пісьменнік у другі раз паехаў у Афрыку.
Айдаха і самагубства
У гэты час Хемінгуэй стаў турбавацца пра грошы і пра сваю бяспеку. Ён турбаваўся пра свае падаткі і пра тое, што ніколі не вернецца на Кубу за рукапісамі, якія пакінуў у банкаўскім сейфе. Пісьменнік стаў параноікам і лічыў, што ФБР актыўна сочыць за кожным яго рухам у Кетчуме. ФБР адкрыла на яго файл падчас Другой сусветнай вайны, калі ён выкарыстоўваў «Пілар» для патрулявання берагоў Кубы, і ў вядомага дырэктара гэтага ведамства Джона Эдгара Гувера быў агент у Гаване, які назіраў за ім у 1950-х гадах. Да канца лістапада Мэры была ў роспачы і Саўерс прапанаваў адвезці Хемінгуэя ў клініку «Мая» (Mayo Clinic) у Мінесоце, дзе, паводле яго меркавання, пісьменнік павінен быў прайсці лекаванне ад артэрыяльнай гіпертэнзіі. У ФБР ведалі, што Хемінгуэй быў у клініцы, бо гэта было задакументавана ў студзені 1961. У мэтах ананімнасці яго паклалі ў клініку пад імем самога Саўерса. Маерс піша, што «аўра таямніцы акружае лячэнне Хемінгуэя ў клініцы», але пацвярджае, што яго лячылі шокавай тэрапіяй не менш за 15 разоў у снежні 1960 года і ў студзені 1961 ён «выйшаў у разбураным стане». Рэйналдс звяртаецца да запісаў Хемінгуэя ў «Мая», адзначаючы камбінацыю лекаў, якая магла давесці пісьменніка да дэпрэсіўнага стана.
Тэмы
Фідлер лічыць, што Хемінгуэй перавярнуў у амерыканскай літаратуры сутнасць злой «цёмнай жанчыны» і добрай «светлай жанчыны». Цёмная жанчына — Брэт Эшлі з рамана «І ўзыходзіць сонца» — паступае высакародна; светлая жанчына — Маргарэт Макомбер з апавядання «Кароткае шчаслівае жыццё Фрэнсіса Макомбера» — становіцца забойцай. Літаратурны крытык Роберт Скоўлз заяўляе, што ў ранніх апавяданнях Хемінгуэя, такіх як «Вельмі кароткае апавяданне» («A Very Short Story»), «персанажы-мужчыны з'яўляюцца станоўчымі, а персанажы-жанчыны — адмоўнымі». Паводле прафесара Рэны Сандэрсан, крытыкі хвалілі ў ранніх апавяданнях пісьменніка арыентаваны на мужчын свет мужных заняткаў, а таксама падзел усіх жанчын на «каструючых і любоўных рабынь». Прыхільнікі фемінізму крытыкуюць Хемінгуэя як «грамадскага ворага нумар адзін», аднак больш познія ацэнкі яго працы «далі новыя погляды на персанажаў-жанчын у Хемінгуэя (і іх сілу) і выявілі яго асабістае меркаванне па гендэрных пытаннях, тым самым ставячы пад сумнеў старое меркаванне, што яго творы былі выключна мужчынскімі». Крытык Ніна Бэйм лічыць, што Брэт Эшлі і Маргарэт Макомбер з’яўляюцца яркімі прыкладамі «жанчын-сцерваў» (bitch women) у творах Хемінгуэя.
Ацэнкі беларускіх літаратараў
Е. Лявонава адзначае, што Хемінгуэй, які перапісваў многія старонкі сваіх кніг па некалькі дзясяткаў разоў, у выніку давёў распрацаваны ім самабытны стыль да дасканаласці. Яна называе пісьменніка «бясспрэчным рэалістам», але адзначае, што ён таксама выкарыстоўваў элементы рамантычнай эстэтыкі. Лявонава піша, што Хемінгуэй быў «мастаком-псіхолагам, майстрам пабудовы дыялогу і маналогу, стварэння адпаведнай атмасферы, настрою і пейзажу». Паводле яе меркавання, «яго творы адметныя глыбокім лірызмам і драматычнасцю, насычаны сімволікай, характары герояў пераканаўчыя, а партрэты запамінальныя і непаўторныя».
Пісьменнік Васіль Быкаў лічыў найбольш значным творам Эрнэста Хемінгуэя раман «Па кім звоніць звон». У кнізе ўспамінаў «Доўгая дарога дадому» ён прызнаў:
Беларускія пераклады
На беларускую мову творы Xемінгуэя пераклалі Аляксей Арцёмаў, Алесь Асташонак, Анатоль Бутэвіч (Максім Валошка), Віталь Воранаў, Віктар Гардзей, Юрка Гаўрук, Алесь Квіткевіч, Павел Марціновіч, Яўген Міклашэўскі і Вадзім Небышынец.
Гілікі
Гілікі́ (, Гилики) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
Эрнэст Хемінгуэй
Экранізацыі
Па апавяданні «Забойцы» былі зняты тры версіі фільмаў. Найбольш вядомай з іх з’яўляецца стужка, знятая ў 1946 годзе ў жанры нуар з Бертам Ланкастэрам у ролі шведскага баксёра. У фільме 1964 года Дона Сігела галоўную ролю сыграў Лі Марвін, які атрымаў за яе прэмію «Бафта» (BAFTA) у катэгорыі «Лепшы замежны акцёр».
Гадзюкавыя
Гадзюкавыя (Viperidae) — сямейства ядавігых змей атрада лускаватых.
Агульная характарыстыка
Найбольш вядомыя — гюрза, эфа. На Беларусі 1 від — гадзюка звычайная.
Забор’е (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Забор’е абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Забор’е не вярнулі БССР.
Майсей Барысавіч Сокал
Біяграфія
Скончыў Маскоўскую тэатральную студыю «Культур-ліга» (1924). Працаваў у Харкаўскім, з 1927 года ў Дзяржаўным яўрэйскім тэатры Беларусі, дзе паставіў спектакль «Тэўе-малочнік» паводле Шолам-Алейхема (1939; выконваў і галоўную ролю). З 1949 года ў Дзяржаўным рускім драматычным тэатры Беларусі.
Праведнікі сусвету Беларусі
Першымі званне Праведнікаў свету ў Беларусі атрымала ў 1965 годзе сям'я Станько — Андрэй і Наталля, за выратаванне сям'і Казінец. Пасля разрыву дыпламатычных адносін паміж СССР і Ізраілем ў 1967 годзе прысваенне званняў Праведнікаў свету ў Беларусі было прыпыненае. З-за асцярог за ўласную бяспеку людзі хавалі сваё дачыненне да выратавання яўрэяў. Прысваенне званняў аднавілася ў 1979 годзе і працягваецца да сённяшняга дня. У перыяд з 2007 па 2010 год прызнана 32 новых праведнікаў.
Арыядна Барысаўна Ладыгіна
Біяграфія
Скончыла Маскоўскую кансерваторыю ў 1950 годзе. Выкладала ў 1950—1951 гадах Саратаўскім музычным вучылішчы, у 1954—1955 гадах у Маскоўскай кансерваторыі і у 1955—1958 гадах у Казанскай кансерваторыі. 3 1958 года старэйшы навуковы супрацоўнік у Інстытуце мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору АН Беларусі, з 1961 загадчыца сектара музыкі. 3 1963 у Беларускай акадэміі музыкі, з 1973 загадчыца кафедры марксізму-ленінізму, з 1978 прафесар.
Карты, грошы, два ствалы
Беларускі дубляж
Станам на 2023 год, ёсць версія з беларускімі субцітрамі, а таксама шматгалосае аматарскае агучванне.
Вячаслаў Анушкевіч
Вячаслаў Антонавіч Анушкевіч (14 кастрычніка 1931 года, г. Ляхавічы, Баранавіцкі павет, Навагрудскае ваяводства) — удзельнік беларускага пасляваеннага антыкамуністычнага руху, дысідэнт.
Біяграфічны нарыс
У 1950 годзе Вячаслаў Анушкевіч паступіў у Інстытут народнай гаспадаркі, пасля сканчэння дзясятай клясы Ляхавіцкай школы. Тады ў Інстытуце было аддзяленне з двухгадовай скарочанай праграмай. У 1952 годзе Вячаслаў Анушкевіч скончыў яе, а ў студзені 1953 года ён ўжо працаваў у Шчучыне на прамкамбінаце.
Ганчарная слабада
Гісторыя
Сюды пераселены ганчары і кафляры, паланёныя на тэрыторыі Беларусі ў час вайны Расіі з Рэччу Паспалітай 1654—1667 гадоў. У 1667 годзе на жыхарства ў слабаду пераведзены беларускія кафляры з Уваскрасенскага манастыра на Істры. Яны ўвайшлі ў штат «дварцовых» майстроў. У 1679 годзе налічвала 89 двароў. Пасля пасялення беларускіх майстроў ганчарная вытворчасць тут паднялася да ўзроўню мануфактуры: з’явіліся вытворчыя будынкі з саматужным абсталяваннем, аформіўся падзел працы (абпальшчыкі, цагельнікі, чорнарабочыя — «ярыжныя» і г.д.). Беларускія майстры прынеслі ў Маскву вытворчасць паліхромнай кафлі і керамічнай скульптуры. Сярод іх прац у Маскве аздобы, , Успення ў Ганчарах, Верхаспаскага сабора ў Крамлі і інш. У 1672 частка беларускіх майстроў з Ганчарнай слабады пераведзена ў наваствораную Мяшчанскую слабаду.
Восаў (Буда-Кашалёўскі раён)
Гідраграфія
Рака Іволька (прыток ракі Уза).
Корвін (герб)
Апісанне
У чырвоным полі крумкач, які сядзіць на бервяне з адсечанымі 4 сукамі і трымае ў дзюбе пярсцёнак; клейнод — над прылбіцай з каронай 3 страусавыя пёры.
Раман Анатолевіч Паўлючэнка
Дасягненні
Спартак:
Міхаіл Рыгоравіч Солапаў
Узнагароды
Быў узнагароджаны трыма ордэнамі «Айчыннай вайны» I і II ступені, васямнаццаццю медалямі.
Свята-Успенская царква (Зарава)
Гісторыя
У 2014 годзе з’яўлялася інфармацыя пра спробу аднаўлення царквы.
Бінгемтанскі ўніверсітэт
Бінгемтанскі ўніверсітэт (Binghamton University) — дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Бінгемтан, штат Нью-Ёрк, ЗША.
Тэорыя грамадскага выбару
Грамадскі выбар ва ўмовых прадстаўнічай дэмакратыі
(2) Групы ціску — гэта групы эканамічных суб'ектаў, аб'яднаных агульнымі інтарэсамі і здольных эфектыўна ўплываць на працэс прыняцця палітычных рашэнняў. Аб'ядноўваючыся ў групу ціску, невялікае кола зацікаўленых ажыццяўляе лабіраванне, таму ў дэмакратычным грамадстве могуць ажыццяўляцца мерапрыемствы эканамічнай палітыкі, супрацьлеглыя інтарэсам асноўнай масы выбаршчыкаў. (3) Дадатковай прычынай перамогі палітыкаў на выбарах з'яўляецца аб'ём перадвыбарчых фондаў, якія падаюць групы ціску ў абмен на абяцанне праводзіць карысны для ніх курс эканамічнай палітыкі. (4) Чыноўнікі — гэта суб'екты прыняцця палітычных рашэнняў, якім палітыкі дэлегуюць частку паўнамоцтваў у канкрэтных сферах дзейнасці. Прычына гэтага — імкненне выкарыстаць выгады спецыялізацыі, але тут узнікае «праблема даверніка-агента» (У. Нісканен): палітыкі дэлегуюць чыноўнікам частку паўнамоцтваў, але пасядаюць абмежаванымі сродкамі іх кантролю. Паколькі вытворчая моц дзяржаўнага агенцтва вядомая толькі кіруўніку агенцтва, а дабрабыт чыноўнікаў залежыць ад памераў бюджэта агенцтва, дык аказваецца, што чыноўнікі могуць значна завышаць бюджэты агецтваў у параўнанні з рэальна неабходным. Таму дзяржаўнае паданне г.в. параўнальна неэфектыўна.
Арбітальны апарат
Астэроіды
Хаябуса Апарат Японскага агенцтва аэракасмічных даследаванняў (JAXA). Запушчаны ў 2003 гаду для вывучэння астэроіда Ітакава і дастаўкі ўзораў яго грунта на Зямлю. Нягледзячы на шэраг праблем, узяцце грунту адбылося і 13 чэрвеня 2010 года апарат увайшоў у атмасферу Зямлі і скінуў спускамую капсулу.
Вячэра
У гасцініцах вячэра з'яўляецца часткай паўпансіёна ці поўнага пансіёна.
Грасіёза
Геаграфія
Клімат умераны міжземнаморскі. Сярэднегадавая тэмпература — каля +18 °C.
Побуг (герб)
Побуг (Pobóg) — прыватнаўласніцкі герб, вядомы з канца XIV ст., у Вялікім Княстве Літоўскім — пасля Гарадзельскай уніі 1413 года. Гербам карысталіся больш за 160 родаў Беларусі, Украіны, Літвы і Польшчы, у т.л. Грабоўскія, Доўнар-Запольскія, Канецпольскія, Керсноўскія, Станішэўскія, Філіповічы, Чыжэўскія.
Ленінгорскі раён
На паўднёвым захадзе раёна размешчаны самы паўднёвы населены пункт на тэрыторыі Паўднёвай Асеціі — Арчасан. На поўначы раёна, у верхняй частцы Ксанскай цясніны, размешчана Кельскае вулканічнае плато. Тут знаходзіцца шэраг азёр, буйнейшае з якіх Кялістба. На крайнім паўднёвым захадзе раёна прадстаўлены клімат сухіх субтропікаў, для астатняй тэрыторыі характэрная вышынная пояснасць. Буйнейшыя рэкі Ксані і Ляхура маюць мноства прытокаў, бяруць пачатак у гарах раёна і ўпадаюць у Куру на тэрыторыі Грузіі.
Рапапорт
Рапапорт — прозвішча.
Якуція
Насельніцтва
Насельніцтва Якуціі складае 950,7 тыс. чал. (2005). Удзельная вага гарадскога насельніцтва: 64,2 %, шчыльнасць насельніцтва:. Такім чынам, шчыльнасць насельніцтва ў Якуціі з’яўляецца самай нізкай сярод усіх суб’ектаў Расійскай Федэрацыі. Нацыянальны склад насельніцтва разнастайны. Асноўнымі этнічнымі супольнасцямі з’яўляюцца якуты (45,54 %) і рускія (41,15 %). Таксама ў рэспубліцы пражываюць украінцы (3,65 %), беларусы (0,45 %). Агулам, паводле перапісу насельніцтва ў 2002 г., у Якуціі пражываюць каля 127 розных народнасцяў. 64,26 % ад усяго насельніцтва з’яўляюцца гараджанамі, 35,74 %, адпаведна, сельскім насельніцтвам. Гарадамі з найбольшай колькасцю жыхароў з’яўляюцца Якуцк (235,6 тыс.), Нерунгры (69,1 тыс.), Мірны (34,4 тыс.), Ленск (26,2 тыс.) і Алдан (20,5 тыс.).
Якуція падзяляецца на 11 гарадоў, 35 улусаў і асобную адміністрацыйную адзінку Новасібірскія астравы.
Дзяржаўны Сход (Іл Тумэн)
Вышэйшым прадстаўнічым, заканадаўчым і кантрольным органам Рэспублікі Саха (Якуція) з’яўляецца Дзяржаўны Сход (Іл Тумэн) — парламент рэспублікі.
Дубыны (Радэхіўскі раён)
Дубыны (Ду́бини) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Аквакультура
Аквакульту́ра — развядзенне і таварнае вырошчванне каштоўных водных арганізмаў (рыб, ракападобных, малюскаў, водарасцяў).
Беларусь
На Беларусі аквакультура існуе ў выглядзе сажалкавага і азёрнага рыбаводства, развіваюцца індустрыяльныя формы рыбаводства на прамысловых прадпрыемствах. Функцыянуюць 21 сажалкавы, 6 азёрных рыбгасаў, 8 рыбагадавальнікаў; вырошчваюць карпа, сазана, карася сярэбранага, амура белага, таўсталобіка, стронгу радужную. Сярэднегадавы аб’ём сажалкавай рыбы складаў каля 18 тыс. т у 1986—1990, 6 тыс. т у 1994, у азёрных гаспадарках 0,7 тыс. т, у індустрыяльным рыбаводстве 1,4 гас. т (1990).
Забава (Радэхіўскі раён)
Забава (Заба́ва) — вёска ў Радэхіўскім раёне Львоўскай вобласці Украіны.
Камароўка (Хіславіцкі раён)
Камароўка (Комаровка) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пячэрскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 24 жыхары (2007 год).
Помнік Кірылу Тураўскаму (Гомель)
Гісторыя і апісанне
Адкрыты помнік 4 верасня 2004 года ў скверы Кірылы Тураўскага каля Гомельскага абласнога драматычнага тэатра да Дня беларускага пісьменства. Кірыла Тураўскі — епіскап, пісьменнік, філосаф і прапаведнік, які за красамоўства і глыбіню думкі атрымаў імя «Залатавуст». Аўтары помніка: скульптары Леў Мікалаевіч Гумілеўскі і ягоны сын Сяргей Гумілеўскі, заслужаны архітэктар Беларусі — Мікалай Фёдаравіч Жлоба.
Фігура Кірылы Тураўскага, адлітая з бронзы, вышынёй 3,5 метра, пастаўлена на двухмятровы гранітны пастамент. У левай руцэ ён трымае скрутак, на якім тэкст яго малітвы: «О владыко пресвятый, избави господи град сей и страну сею от всякого зла».
Лада (герб)
Апісанне
У чырвоным полі выява сярэбранай падковы рагамі ўніз, на ёй залаты кавалерскі крыж, па баках сярэбраныя стрэлы наканечнікамі ўніз; клейнод — над прылбіцай з каронай палова каранаванага льва з мячом у правай лапе. Існуюць варыянты герба з блакітным полем, з павернутымі ўверх стрэламі і інш.
Бітва пры Чанпіне
Перадгісторыя
З прычыны таго, што ў палявой бітве цыньская армія аказалася нашмат мацней, што выявілася ў шэрагу невялікіх баёў, якія прывялі да паражэння чжаасцаў, Лянь По пабудаваў шэраг умацаванняў, што спынілі цыньскую экспансію. Ён размясціў свае войскі ў Чанпіне (сучасны гарадскі павет Гаапін правінцыі Шаньсі) і добра яго ўмацаваў. Пасля гэтага цынскія войскі ў спробах пераадолець умацаванні Чжаа неслі вялікія страты, а войскі Чжаа — мінімальныя. Нягледзячы на тое, што ўладнік Чжаа неаднаразова выяўляў незадаволенасць панесенымі стратамі і дзеяннямі свайго галоўнакамандуючага, які не здолеў выгнаць цыньцаў з Шандана, Лянь По прытрыліваўся абарончай стратэгіі, лічачы яе найлепшай. Ён не паддаваўся на правакацыі цыньцаў, якія выклікалі яго на адкрыты бой, і ўтрымваў свае войскі ва ўмацаваннях. Цынь мела перасяжныя сілы, але не магла выкарыстаць іх супраць войскаў Чжаа, што заселі ва ўмацаваннях, бо іх штурм прыводзіў да завялікіх страт сярод атакуючых. Сітуацыя стала патавай.
Бітва
Аднак аточаныя не атрымалі ніякай дапамогі звонку. Некалькі спроб прарваць блакаду знутры былі распачаты надта позна, калі сілы аточаных чжаасцаў ужо знясіліліся ад голаду, а кольца цыньцаў, наадварот, было ўзмоцнена. Усвядоміўшы ўрэшце, у якую страшную пастку ён завёў сваіх людзей, Чжаа Ко падзяліў чжаоскую армію на чатыры корпусы і загадаў кожнаму з іх прарывацца самастойна. Але ўсе спробы аточаных атакаваць варожыя ўмацаванні, што сустракаліся градам стрэл цыньскіх лучнікаў і арбалетчыкаў, праваліліся. У адной з такіх роспачных атак загінуў камандуючы Чжаа Ко, які асабіста ўдзельнічаў у атацы.
Адказ грэчаскім паслам
Склад
«Адказ…» — першая сучасная польская драма, у якой зроблена спроба рэалізаваць здагадкі, якія адносяцца да антычных трагедыйных традыцый, як грэчаскіх, так і рымскіх, што аўтар пагаджаецца з рэнесансным веданнем жанру і жаданнем стварыць яго нацыянальны адпаведнік. Драма мае надзвычай рэгулярную структуру, хоць і вылучаецца мініяцюрным аб’ёмам. Ян Каханоўскі выкарыстоўвае як характэрную для антычных трагедый структуру (падзел на пралог, асноўню сюжэт, пяць эпізодый і тры харавыя песні), так і прытрымліваецца прынцыпу трох адзінстваў.
Стварэнне
Нягледзячы на ​​тое, што дакладны час стварэння невядомы, з лістоў Каханоўскага да Яна Замойскага вынікае, што драма была гатова ў канцы снежня 1577 г. Аднак, паколькі першавыдавец «Адказу» сцвярджаў, што трагедыя была напісана некалькімі гадамі раней (у сярэдзіне 1560-х гг.), мяркуецца, што яна, хутчэй за ўсё, была напісана паміж завяршэннем Каханоўскім «Сатыры» (1564) і канцом 1577 г.
Рада Народных Міністраў БНР
У эміграцыі
У лістападзе 1920 года Рада Народных Міністраў пераехала ў сталіцу Літвы Коўна (Каўнас). На Першай Усебеларускай канферэнцыі 1921 года ў Празе, якая праходзіла 25—28 верасня, Рада Народных Міністраў была прызнаная адзіным законным органам выканаўчае ўлады ў Беларусі. 20 траўня 1922 года пачаўся ўрадавы крызіс у сувязі з тым, што на Генуэзскай канферэнцыі 1922 года па эканамічных і фінансавых пытаннях Ластоўскі і Цвікевіч прызналі права Літоўскай Рэспублікі на Вільню і Віленскі край.
Касачоўка (Хіславіцкі раён)
Касачоўка (Косачевка) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пячэрскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 9 жыхароў (2007 год).
NGC 5035
NGC 5035 (іншыя абазначэнні — MCG -3-34-28, NPM1G -16.0395, PGC 46068) — галактыка ў сузор’і Дзева.
Высокая Грыва (Марозавіцкі сельсавет)
Гісторыя
Заснаваны ў 1920-х гадах перасяленцамі з суседніх вёсак на былых памешчыцкіх землях. У 1931 годзе жыхары пасёлка ўступілі ў калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны загінулі 18 жыхароў пасёлка. Да 16 ліпеня 1954 года пасёлак знаходзіўся ў адміністрацыйным падпарадкаванні Буда-Кашалёўскага пассавета. У 1959 годзе ў складзе саўгаса «Марозавічы» (цэнтр — вёска Марозавічы).
Цеплаправоднасць
Закон цеплаправоднасці Фур'е
Інтэгральная форма закона атрымліваецца з дыферэнцыяльнай шляхам інтэгравання:
Каэфіцыент цеплаправоднасці газаў
Паколькі шчыльнасць ідэальнага газа прама прапарцыйна, а даўжыня свабоднага прабегу малекул адваротна прапарцыйна яго ціску, то каэфіцыент цеплаправоднасці газаў значна не залежыць ад ціску.
Хелена (каралева Швецыі)
Біяграфія
Кароль Інгэ ажаніўся з сястрой Блот-Свена Maer або Mö; у ісландскіх крыніцах яна згадваецца як Mär, але ў афіцыйных дакументах яна згадваецца як Хелена. Магчыма, яна была грэцкага або рускага паходжання, але гэта не пацверджана і малаверагодна. Гэты саюз добра вядомы ў гісторыі як шлюб паміж Інгай і сястрой Блот-Свена, а Свен заўсёды згадваецца як зяць Інгэ. Таму ёсць меркаванне, што Інгэ быў жанаты два разы. Тым не менш, Maer не з’яўляецца сапраўдным імем, гэта проста старое скандынаўскае слова якое пазначае дзеву; іншае напісанне імя — Mö — таксама азначае дзеву. «Алена» — звычайнае лацінскае напісанне імя шведскага Элін. Можна меркаваць, што гэта адзін і той жа чалавек; Дзева Элін, для хрысціян-замежнікаў пішацца як Хелена на латыні, сястра паганскага караля Блот-Свена.
Гарона
Даўжыня 647 км, плошча басейна 56 тыс. км². Бярэ пачатак у Цэнтральных Пірэнеях некалькімі вытокамі на вышыні 1800—2300 м, па выхадзе з гор цячэ па Гаронскай нізіне. Шырыня ля горада Бардо каля 500 м. Упадае ў Біскайскі заліў. У межах Пірэнеяў цячэ ў вузкай глыбокай даліне, мае стромкае падзенне, ніжэй з'яўляецца тыповай раўніннай ракой з добра распрацаванай далінай. Асноўныя прытокі: Саў, Жэр, Баіз, Ар'еж (з Пірэнеяў), Тарн, Ло, Дардонь (з Цэнтральнага Французскага масіва); зліваючыся з ракой Дардонь, Гарона ўтварае эстуарый Жыронда. Жыўленне пераважна за кошт талых вод горных снягоў і дажджоў. Сток рэзка змяняецца па сезонах; максімальны расход вады з сакавіка па чэрвень. Сярэдні гадавы расход ля вусця каля 680 м³/сек (максімальны да 8 тыс. м³/сек). Гарона складае частку суднаходнай воднай сістэмы (якая ўключае таксама Гаронскі канал і Паўднёвы канал), якая злучае Біскайскі заліў з Міжземным морам.
Красілаўка (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупаваная гітлераўскімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Чачора (прыток Хорапуці)
Назва
Блізкім чынам матываваныя і назвы тыпу Рэста, Рэкта, Рэхта і пад. Яны звязаныя з балцкім абазначэннем арэха (літ. riešutas, лат. rieksts, пруск. reisis) і далей з літоўскім rišti, прускім *ristun «звязваць» (арэхі растуць «звязкамі», гронкамі).
Цэнтр Пяцідзясятніцкага Руху
Дзейнасць
Увесну 1949 года былі арыштаваныя прэсвітары Паляновіч (кіраўнік вернікаў Лагішынскага раёну), Тур (Любчанскага раёну), Кульбіцкі (Радашкаўскага раёну), Сяргей Вашкевіч, а ў снежні 1950 года быў арыштаваны і Іван Панько. Суд абвінаваціў іх у антысавецкай прапагандзе, распаўсюджванні рэлігійнага «дурману» сярод шырокіх масаў насельніцтва, і найперш моладзі.
Аркадзь Фядосавіч Рылюк
Біяграфія
Працаваў хірургам Мікашэвіцкай міжраённай бальніцы, 1960—1961 гг. З 1961 па 1968 год урач-хірург, затым загадчык хірургічнага аддзялення Лунінецкай раённай бальніцы. З 1968 па 1971 год клінічны ардынатар Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў (БелМАПА). Пасля заканчэння ардынатуры — урач-хірург Мінскай чыгуначнай бальніцы. З 1972 года асістэнт, дацэнт і прафесар Беларускага інстытута ўдасканалення ўрачоў.
У 1974 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю на тэму «Трамбозы і эмбаліі пры вострым апендыцыце». У 1990 годзе абараніў доктарскую дысертацыю на тэму «Рэваскулярызацыя страўнікавага і кішачных трансплантатаў». З 1987 па 2014 год кіраваў курсам тапаграфічная анатомія і аператыўная хірургія кафедры тапаграфічнай анатоміі БелМАПА.
Кацярына Інгесдотэр Шведская
Біяграфія
У 1134 годзе муж Кацярыны ўстаў на бок свайго дзядзькі Эрыка II у яго барацьбе за Дацкі пасад, але быў ім жа і забіты ў тым жа годзе. Яе дачка Крысціна выйшла замуж за будучага караля Швецыі Эрыка IX у 1140-х гадах.
Высокая Грыва (Уваравіцкі сельсавет)
На захадзе і поўначы мяжуе з лесам.
Транспартная сетка
Транспартныя сувязі па прасёлкавай, затым аўтамабільнай дарозе Буда-Кашалёва — Уваравічы.
Гісторыя
Заснавана напачатку XX стагоддзя перасяленцамі з суседніх вёсак. У 1929 годзе арганізаваны калгас. У 1959 годзе ў складзе эксперыментальнай базы «Уваравічы» (цэнтр — гарадскі пасёлак Уваравічы).
Васіліск (візантыйскі імператар)
Васіліск — візантыйскі імператар, брат імператрыцы Верыны, жонкі былога візантыйскага імператара Льва I, у 475 г. адняў імператарскую ўладу ў Зянона Глаўрыяніна, які бег, прыхапіўшы з сабой казну імперыі. Васіліск быў вымушаны падняць падаткі і вярнуцца да непапулярнай у народзе практыкі продажу дзяржаўных пасад. Акрамя таго, Васіліск настроіў супраць сябе шматлікіх прыдворных, уключаючы Верыну, якая, паводле меркавання шматлікіх гісторыкаў, спрабавала ўзвесці на трон свайго палюбоўніка (пакаранага смерцю Васіліскам неўзабаве пасля перавароту), што прывяло да хуткага падзення яго папулярнасці.
Супрасльскі Дабравешчанскі манастыр
XX ст.
Адраджэнне Супрасльскага манастыра адбылося ў гады дзейнасці архіепіскапа Беластоцка-Гданьскай епархіі Савы. У 1982 годзе ў Супрасль прыбыў манах Мірон (Хадакоўскі), манаскае жыццё аднавілася ў 1984 годзе. У 1984 годзе было прынята рашэнне аднавіць узарваны Дабравешчанскі сабор — і 4 чэрвеня архіепіскап Сава залажыў першы камень у падмурак сабора.
Беларуска-кітайскія адносіны
Эканамічнае супрацоўніцтва
У 2006 годзе была пераадолена мяжа тавараабароту ў 1 мільярд долараў. Найважнымі пунктами беларускага экспарту з’яўляюцца калійныя ўгнаенні, капралактам, кар’ерныя самазвалы, прадукцыя станкабудавання, электронікі і металургічнай прамысловасці. У КНР адкрыты прадстаўніцтвы некалькіх беларускіх прадпрыемстваў: МЗКЦ, МТЗ, Беларуськалія і іншых. МТЗ таксама валодае зборачным цэхам у КНР.
У 2019 годзе таваразварот паміж краінамі павялічыўся на 23,4 %, а сальда гандлю аказалася адмоўным і склала мінус $2,8 млрд.
Беларуска-ўзбекістанскія адносіны
Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка зрабіў афіцыйныя візіты ва Узбекістан двойчы: у снежні 1994 г. і верасні 2018 г.; Прэзідэнт Узбекістана Іслам Карымаў наведаў Мінск у кастрычніку 2014 г., а ягоны наступнік — Шаўкат Мірзіяеў — 31 ліпеня — 1 жніўня 2019 года.
Ядвіга Іосіфаўна Будай
Ядвіга Іосіфаўна Будай (, в. Арэхаўская, Мінскі раён) — Герой Сацыялістычнай Працы (1958).
Тытунёвая прамысловасць
Тытунёвы рынак
Асноўныя вытворцы цыгарэт — ЗША, Кітай і Вялікабрытанія. Найбольшая колькасць спажыўцоў тытуню жыве ў Кітаі, Емене, Камбоджы, Джыбуці.
Тытунёвую прамысловасці могуць падпадзяляць на падгаліны, напрыклад: вытворчасць і перапрацоўка тытуню, вытворчасць тытунёвай прадукцыі (цыгары, цыгарэты, папяросы, тытунёвыя сцікі), дапаможная вытворчасць (упакоўка, вытворчасць курыльных прылад).
З з’яўленнем на рынку сістэмы награвання тытуню IQOS, распрацаванай кампаніяй Philip Morris International, пачалася вытворчасць спецыяльных тытунёвых сцікаў для гэтых сістэм. Заводы па вытворчасці тытунёвых сцікаў размешчаны ў Грэцыі, Швейцарыі, Карэі, Румыніі, Італіі і Расіі (у прыватнасці на прадпрыемстве «Філіп Морыс Іжора» у Ленінградскай вобласці і яго філіяле «Філіп Морыс Кубань»). У 2018 годзе агульны аб’ём вырабленых сцікаў для IQOS склаў 201,4 млрд адзінак ва ўсім свеце.
Тытунёвая прамысловасць Беларусі
Тытунёвая прамысловасць Беларусі з’яўляецца залежнай ад паставак з боку замежных фірмаў, якія вырабляюць тытунь. Вытворцамі тытунёвых вырабаў у Беларусі з’яўляюцца гродзенская тытунёвая фабрыка «Нёман» і ТАА «Тытунь-Інвест» з долямі рынку 79,9 % і 20,1 % адпаведна (у 2014 годзе). На прадпрыемствах выпускаюцца тытунёвыя вырабы пад уласнымі брэндамі, а таксама па кантрактнай і ліцэнзійнай вытворчасці.
Занарацкі сельсавет
Насельніцтва
Станам на 2007 г. агульная колькасць насельніцтва (9 населеных пунктаў) складала 1253 чал., агульная колькасць двароў — 535. Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года (9 населеных пунктаў) — 1123 чалавекі, з іх 94,0 % — беларусы, 3,7 % — рускія, 1,3 % — украінцы.
Маўчанне ягнят (фільм)
Крытыкі, рэжысёры і гледачы часта называюць «Маўчанне ягнят» адным з найвялікшых і найбольш уплывовых фільмаў. У снежні 2011 года Бібліятэка Кангрэса ЗША прызнала кінастужку «культурна, гістарычна або эстэтычна значнай» і ўключыла ў. У 2018 годзе часопіс «Empire» паставіў яго на 48-е месца ў спісе 500 найлепшых фільмаў усіх часоў. Амерыканскі інстытут кінамастацтва прызнаў яго пятым з найбольш уплывовых фільмаў-трылераў, а Старлінг і Лектар увайшлі ў лік найвялікшых кінагерояў і кіназлачынцаў.
Выхад на экраны
• 17:  (франкамоўны рэгіён)
• 17:
• 24:
Узнагароды
На «Маўчанне ягнят» увайшло ў асноўную конкурсную праграму і ўдастоілася «Сярэбранага мядзведзя» за рэжысуру. На фільм быў адзначаны ўзнагародамі ў пяці галоўных намінацыях: Найлепшы фільм, Найлепшая рэжысура, Найлепшая мужчынская роля,  і. Гэта трэці і апошні на сённяшні дзень фільм, узнагароджаны адразу ва ўсіх галоўных намінацыях, астатнія два — «» (1934) і «Палёт над гняздом зязюлі» (1975).
Наталля Міхайлаўна Ужвій
Біяграфія
Да 1912 года сям’я жыла ў пасёлку Брудна каля Варшавы, дзе яна наведвала чыгуначнае, а затым гарадское вучілішча. З 1915 па 1921 год працавала настаўніцай у сёлах Валынскай, затым Палтаўскай губерняў. У Залатаношы (цяпер — Чаркаская вобласць) упершыню прыняла ўдзел у спектаклях аматарскага драматычнага гуртка. У 1922 годзе гурток быў пераўтвораны ў перасоўны тэатр пры Наркамаце асветы Украінскай ССР.
З 1926 года — вядучая актрыса тэатра «Берэзіль» у Харкаве (з 1935 года — Харкаўскі ўкраінскі драматычны тэатр імя Шаўчэнкі), якім кіраваў Лесь Курбас.
Абелева група
Абелева група (або камутатыўная група) — група, у якой групавая аперацыя \circ падпарадкоўваецца яшчэ і перамяшчальнаму закону, г.зн. для любых элементаў
Крысціна Дацкая (каралева Швецыі)
Крысціна Б’ёрнсдоцір Дацкая (Kirstine Björnsdatter, Kristina Björnsdotter) — каралева-кансорт Швецыі, жонка Эрыка IX Святога і маці караля Кнута I Эрыксана.
Фрэзанара
Заступнікам населенага пункта лічыцца святы.
Вялікі Мох (Буда-Кашалёўскі раён)
Размяшчэнне
У 1 км на ўсход ад раённага цэнтра і чыгуначнай станцыі Буда-Кашалёўская (на лініі Жлобін — Гомель), 49 км ад Гомеля.
ТЭП60
Перадумовы
Пасля эры паравозаў першымі цеплавозамі, прыстасаванымі для пасажырскай службы, былі цеплавозы серыі ТЭ7, а пасажырскі электравоз - электравозы ВЛ60П. І той, і іншы лакаматыў па канструкцыі больш адносіліся да грузавых лакаматываў і ў сувязі з асаблівасцямі канструкцыі экіпажныя часткі мелі абмежаванне хуткасці руху. У сувязі з неабходнасцю замены пасажырскіх паравозаў паўнавартаснымі пасажырскімі цеплавозамі і з'явіўся цеплавоз ТЭП60.
Праектаванне
Праектаванне цеплавоза вялося пад кіраўніцтвам намесніка галоўнага канструктара па лакаматывабудавання Г. А. Жыліна. Першы цеплавоз быў пабудаваны ў красавіку 1960 года. У студзені 1961 года ён паступіў для выпрабаванняў на лінію Масква - Ленінград Кастрычніцкай чыгункі. У 1960 годзе быў пабудаваны другі такі цеплавоз. Серыя, прысваення цеплавозу, азначала наступнае: Т - Цеплавоз (па-руску), Э - з электрычнай цягавай перадачай, П - пасажырскі, 60 - 60-я гады.
Віктар Пятровіч Скіба
Віктар Пятровіч Скі́ба (, в. Сынкавічы,, Гродзенская вобласць — ) — беларускі фтызіятр, доктар медыцынскіх навук (1995), прафесар (1999).
Від (князь літоўскі)
Васкрасенскі летапіс называе сынамі Віда, апроч Трайдзеня, яшчэ Даўмонта, Нарымунта, Гольшу і Гедруса, але з Галіцка-Валынскага летапісу вядома, што братамі Трайдзеня былі Борза, Лесій, Свелкеній і Сірпуцый. Таксама Васкрасенскі летапіс паведамляе пра далучэнне Відам зямель яцвягаў і Дзярэўскай зямлі, якую іншыя крыніцы не ведаюць.
Яўлалія Паўлаўна Казановіч
Яўлалія Паўлаўна Казановіч (15 (27) чэрвеня 1885, маёнтак Кудзіна Бялыніцкая воласць Магілёўскай губерні, цяпер Бялыніцкі раён — студзень 1942, Ленінград) — расійская бібліёграф, фалькларыстка.
Біяграфія
Памерла ў студзені 1942 года ў блакадным Ленінградзе, паводле відавочнікаў, у гарадскім Доме пісьменнікаў на Шпалернай, куды прыйшла па працы.
Крыжацкі паход на Гродна (1284)
Крыжацкі паход на Гродна (лета 1284) — паход на Гродна (Городен) і аблога Гродзенскага замку войскам Нямецкага ордэну (кам. ландмайстар Конрад фон Цірберг; прускі атрад пад кам. Скоманда); пасля зацятай абароны, крыжакі ўзялі верх, па чым разбурылі і спалілі ўмацаванні, а таксама і горад.
Ламу (архіпелаг)
Ламу (Lamu) — архіпелаг у Індыйскім акіяне ля ўзбярэжжа Афрыканскага кантынента. Уваходзіць у склад Кеніі. Адміністрацыйны цэнтр і самы вялікі горад — Ламу. Агульная плошча — 195,3 км². Насельніцтва разам з усёй акругай (2009) — чалавек.
Славутасці
Архіпелаг Ламу прыцягвае пясчанымі пляжамі, мангравымі лясамі і добра захаванай традыцыйнай культурай. Старая частка горада Ламу ўнесена ў спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА. Тут дзейнічае музей, і знаходзіцца крэпасць XIX ст.
Пабеда (гара)
Пабеда (Перамога; Победа, Кыайыы чыпчаала)  — горная вяршыня ў складзе хрыбта Чэрскага ў Паўночна-Усходняй Сібіры, найвышэйшы пункт гэтай горнай сістэмы. Вышыня 3147 м.
Гара знаходзіцца прыкладна за 180 км на паўночны ўсход ад пасёлка Усць-Нера і амаль за 140 км на поўдзень ад Палярнага круга.
Лукавец (Хіславіцкі раён)
Лукавец (Лукавец) — вёска ў Хіславіцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Пячэрскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 23 жыхары (2007 год).
Вячаслаў Аляксандравіч Малафееў
Клубная
Малафееў дэбютаваў у матчы супраць ўладзікаўказскай «Аланіі», пасля таго, як Раман Беразоўскі быў выдалены за абразу ў адрас суддзі. Аднак скарыстацца шанцам стаць першым нумарам Малафееў не здолеў. Тым не менш, менавіта з гэтага часу Вячаслава сталі выклікаць у алімпійскую зборную Расіі, за якую ён упершыню згуляў супраць Арменіі 4 верасня 1999 года.
У наступным годзе ў каманды не было ярка выяўленага першага нумару. Малафееў згуляў 24 гульні, прапусціў 27 мячоў, заваяваў залатыя медалі чэмпіянату і стаў «варатаром года».
Замасцяны (Івянецкі сельсавет)
Замасця́ны (, Замостяны) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
Жыткавіцкая нізіна
Аснову геамарфалагічнага раёна стварае слабаўзгорыстая водна-ледавіковая нізіна. Адносныя перавышэнні складаюць ад 1,5 да 3-5 м. Узгорыстасць абумоўлена нераўнамернай першаснай водна-ледавіковай акумуляцыяй і эолавай дзейнасцю. Разнастайныя эолавыя ўтварэнні нярэдка прымеркаваны да флексур асадкавай тоўшчы і разрыўных парушэнняў фундамента. На асобных участках развіты градава-бугрыстыя масівы з развяванымі пяскамі. Краявыя ледавіковыя формы рэльефу моцна размытыя, мала выражаны і прасочваюцца ізаляванымі ўчасткамі. У межах вадазбору возера Чырвонага выдзяляецца купалападобнае падняцце (45 м) з сістэмай субканцэнтрычных пясчаных град, абумоўленае наяўнасцю кольцавай структуры. Тэрыторыя, што акружае гэты масіў, уяўляе сабой забалочанае паніжэнне шырынёй 100—600 м.
Параф’янава (Параф’янаўскі сельсавет)
Назва
Назва паходзіць ад старой вёскі Параф’янава, паблізу якой у 1902—1906 гадах пабудавана аднайменная чыгуначная станцыя Параф’янава на лініі Полацк — Маладзечна, пры ёй і ўзнікла паселішча, з 2007 года аграгарадок. Наконт паходжання назвы вёскі Параф’янава ёсць некалькі версій, адна з іх — ад імя Параф’ян або прозвішча Параф’янаў.
Гісторыя
У 1902—1906 гадах за 2 км ад вёскі Парфенава прайшла Балагое-Сядлецкая чыгунка, на ёй пабудавалі аднайменную чыгуначную станцыю Параф’янава, для таго часу буйную — з цягніковым дэпо, воданапорнай вежай для запраўкі паравозаў, вакзалам. Насосная станцыя і водаправод, жылыя дамы і некаторыя іншыя пабудовы захаваліся да цяперашняга часу.
У 2007 годзе атрымала статус аграгарадка.
Родныя вытокі (газета)
«Родныя вытокі» (таксама «Партизанская правда», «Ленінская трыбуна») — штотыднёвая масава-палітычная газета Докшыцкага раёна. Заснавана ў 1943 годзе Докшыцкім раённым выканаўчым камітэтам і раённым Саветам дэпутатаў. Газета выдаецца на беларускай мове па серадах і суботах.
Порай (герб)
Апісанне
У чырвоным полі выява сярэбранай 5-пялёсткавай ружы з зялёнымі лістамі; клейнод — над прылбіцай з каронай такая самая ружа.
Ганна Паўлаўна Святлічная
Біяграфія
Кнігі: «Залатыя вёслы» (1963), «Сонечныя прычалы» (1966). Сталенне (1969). «Колеры» (1970). За кнігу «Літазбір» (1973) удастоена рэспубліканскай літаратурнай прэміі імя Мікалая Астроўскага.
Гарачыня на захадзе Паўночнай Амерыкі (2023)
Уплыў
У сярэдзіне ліпеня з-за рэкорднай засухі ў канадскай правінцыі Брытанская Калумбія пачалася новая серыя лясных пажараў.
Бронная слабада
Бро́нная слабада́ (Бронная слобода) — гістарычная мясцовасць на тэрыторыі сучаснай Масквы, у паўночна-заходняй частцы Землянога горада, недалёка ад Нікіцкай брамы Белага горада. Месца пасялення майстроў па вырабу броні (адсюль і назва), панцыраў, кальчуг і халоднай зброі ў XVI—XVII стагоддзях. Знаходзілася паміж Малой Нікіцкай і Цвярской вуліцамі і паміж Вялікай Броннай вуліцай і Спірыдонаўскім завулкам.
Агата Фёдараўна Турчынская
Біяграфія
Памерла 22 жніўня 1972 у Кіеве. Пахаваная на Байкавых могілках.
Беларусь перадусім!
У мастацтве
Надпіс «Беларусь перадусім» нанесены на адваротны бок медаля «Гонар і Годнасць», заснаванага ў 2023 годзе Аб’яднаным пераходным кабінетам Беларусі для ўзнагароджання асоб, якія праявілі выключную адданасць у служэнні Беларусі.
Цзінь Юйчжан
Біяграфія
Цзінь Юйчжан вучыўся ў Пекінскім дзяржаўным універсітэце, пасля вучобы ў 1968 годзе быў пасланы на працу па Геолагаразведцы ў правінцыю Цынхай. У 1985 годзе ён стаў спецыялістам у бюро па ахове навакольнага асяроддзя ў раёне Чунвэнь у Пекіне.
Сям’я
Малодшы брат — (род. 1946), прафесар і віцэ-прэзідэнт па энергетыцы і ахове навакольнага асяроддзя.
Каралеўшчына (Валожынскі раён)
Карале́ўшчына (, Королевщина) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
ТЭП70
Выпуск
Усяго паводле становішча на сярэдзіну 2017 года выпушчана 576 цеплавозаў ТЭП70, 12 цеплавозаў 2ТЭ70, 26 цеплавозаў 2ТЭП70У і 304 цеплавоза ТЭП70БС. Дадзеныя па выпуску цеплавозаў ТЭП70 і мадыфікацый прыведзеныя ў табліцы:
Тонеж
Гісторыя
Тонеж вядомы з 1622 года як сяло.
У XVII—XVIII стагоддзях вёска ў складзе Вялікага Княства Літоўскага. З 1793 года — у складзе Расійскай імперыі.
Інфраструктура
Лясніцтва, лесапілка, механічныя майстэрні. Сярэдняя школа, філіял Лельчыцкай школы мастацтваў, Дом культуры, бібліятэка, дзіцячы сад, амбулаторыя, аптэка, комплексна-прыёмны пункт бытавога абслугоўвання, аддзяленне сувязі, аўтаматычная тэлефонная станцыя.
NGC 5042
NGC 5042 (іншыя абазначэнні — ESO 508-31, MCG -4-31-43, UGCA 340, IRAS13127-2343, PGC 46126) — спіральная галактыка з перамычкай (SBc) ў сузор’і Гідра.
Джордж Эверэст
За год да смерці яго імя было прысвоена Каралеўскім геаграфічным таварыствам Піку XV.
Тува
Адміністрацыйны падзел
Тува падзяляецца на 2 гарадскія акругі (гарады Кызыл і Ак-Давурак) і 17 кажуунаў.
Абозны
3) У Расійскай імперыі і іншых краінах абозны — ніжэйшы чын пры ваенным гужавым транспарце, абозах.
Карл Вялікі
Унутраная палітыка
Карл умацаваў дэнье, якое стала важыць 1,7 грама.
Слава Карла распаўсюдзілася далёка за межамі яго ўладанняў. Пасольствы з чужых зямель часта з'яўляліся пры яго двары, як напрыклад, пасольства Харун ар-Рашыда, якое ў 798 годзе даставіла валадару франкаў багатыя падарункі, уключаючы слана, названага Абуль-Абасам.
Абол
5) У ВКЛ намінал у ½ дэнарыя (лотавая проба 1¾, лігатурная маса 0,365 г.), чаканены Віленскім манетным дваром у 1545 – 1547, 1554. У беларускіх пісьмовых крыніцах XVI ст. абол называўся пенязем мееньшым або паўпенязем.
Кастэльён-дэ-ла-Плана
Насельніцтва — 180 005 жыхароў (2009). Размешчаны на беразе Міжземнага мора.
Паўхатан (правадыр)
Пра маладыя гады Паўхатана не вядома. Паводле запісаў Джона Сміта, ён стаў вярхоўным правадыром канфедэрацыі з 6 алганкінскіх плямёнаў, што жылі каля Чэсапікскага заліва. Да 1607 г. канфедэрацыя ўключала ўжо 30 плямёнаў і займала тэрыторыю каля 200 000 км². Пасля сустрэчы ў снежні 1607 г. Джон Сміт апісваў яго як высокага зграбнага мужчыну з нібы сівымі валасамі каля 60 гадоў, што меў вялікую пашану сярод індзейцаў. "Тое, што ён загадвае, яны не могуць аслухацца нават у дробязях", — заўважаў ён.
Пятро Чабор
Біяграфія
Друкаваўся ў газетах «Звязда», «Мінская праўда», «Наша слова», «Настаўніцкая газета», часопісах «Вожык», «Вясёлка», «Беларуская мова і літаратура ў школе». Аўтар вядомага артыкула «Без загадаў і адміністравання», змешчанага ў калектыўным зборніку выступленняў дэлегатаў I з'езда ТБМ.
Хопніў
Хопніў (Хо́пнів) — вёска ў Ківэрцаўскім раёне Валынскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Трасцянэцкай вясковай абшчыны.
Гідраакустыка
Рассейванне і паглынанне гуку неаднастайнасці асяроддзя
Гэтыя неаднастайнасці дзейнічаюць дваякім чынам: яны паглынаюць і рассейваюць энергію гукавых хваляў. У выніку з павышэннем частаты гукавых ваганняў далёкасць іх распаўсюду скарачаецца. Асабліва моцна гэты эфект прыкметны ў павярхоўным пласце вады, дзе больш за ўсё неаднастайнасцей.
Зварот беларускіх навукоўцаў супраць гвалту
Рэакцыя грамадства на зварот
Паралельна з супрацоўнікамі Нацыянальнай акадэміі навук, асобны зварот супраць гвалту быў і ў супрацоўнікаў фізічнага факультэта БДУ. У сваім звароце навукоўцы БДУ заклікалі спыніць гвалт на вуліцах, вызваліць палітычных зняволеных, забяспечыць выкананне правоў і свабод грамадзян, правесці новыя выбары прэзідэнта ў адпаведнасці з законам і абноўленым складам ЦВК:
"Президиум РАН считает, что члены академии имеют полное право высказывать личные оценочные суждения в отношении послевыборных событий в Республике Беларусь. Однако гражданская позиция отдельных членов академии не может отождествляться с институциональной позицией РАН как государственной академии наук"
Мікшына (Хіславіцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Мікшына абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Мікшына не вярнулі БССР.
Кульшычы (Валожынскі раён)
Ку́льшычы (, Кульшичи) — вёска ў Валожынскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Івянецкага сельсавета.
Акустаэлектроніка
Прымяненне
У радыёэлектронных сістэмах апрацоўкі і перадачы інфармацыі аб’ёмныя акустычныя хвалі выкарыстоўваюцца ў лініях затрымкі і кварцавых рэзанатарах для стабілізацыі частаты. Распрацаваны і шырока прымяняюцца прыборы на паверхневых акустычных хвалях: паласовыя фільтры, лініі затрымкі, паласовыя фільтры для тэлебачання, сінтэзатары частаты, узмацняльнік павярхоўнай акустычнай хвалі тыпу лямпы беглай хвалі, акуста-інжэкцыйны транзістар, прылада з пераносам зарада акустычнай хваляй, прылада счытвання малюнкаў, прылады памяці.
Лілія Яфрэмаўна Стасевіч
Біяграфія
Член Беларускага саюза тэатральных дзеячаў‎ з 1968 года.
Ганна Іванаўна Верас
Біяграфія
Памерла 11 чэрвеня 2003 года ў Абуховычах.
Джонатан Дэмі
Пачынаючы сваю кар’еру пад кіраўніцтвам, прадзюсара , Дэмі дэбютаваў як рэжысёр у 1974 годзе, зняўшы фільм пра зняволеных жанчын «». Затым ён стаў вядомы сваімі фільмамі з нязмушаным аптымістычным гуманізмам, такімі як «'» (1980), «'» (1984), «'» (1986) і «'» (1988). Яго пастаноўка псіхалагічнага фільма жахаў «Маўчанне ягнят» (1991) прынесла яму прэмію «Оскар» за найлепшую рэжысуру. Яго наступныя фільмы заслужылі падобнае прызнанне, у прыватнасці «'» (1993) і «'» (2008).
Агняполле
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Агняполле абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай І з’езда КП(б) Беларусі яно ўвайшло ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР. У 1924 годзе, нягледзячы на перавагу беларускага насельніцтва, Агняполле не вярнулі БССР.
Рацюнкі (гарадзішча)
Рацюнкі — археалагічны помнік — гарадзішча каля вёскі Рацюнкі Браслаўскага раёна Віцебскай вобласці. Знаходзіцца на паўднёвай ускраіне вёскі.
Маскавічы (гарадзішча)
Даследаванні
Культурны пласт у цэнтры, на паўночным і заходнім схілах ад 0.2 да 0.3 м, на заходняй тэрасе дасягае 1.2 м. Знойдзены фрагменты ляпной і ганчарнай керамікі, жалезныя нажы, замкі, ключы, крэсівы, нажніцы, сякеры, косы, сярпы, прыстасаванні для рыбнай лоўлі, конская збруя і рыштунак конніка, наканечнікі стрэл і дзідаў, шпоры, страмёны, вырабы з косці: грабяні, гузікі, праколкі, тронкі нажоў, керамічныя і шыферныя прасліцы, бранзалеты, пярсцёнкі, падвескі, фібулы, пацеркі і інш.
Каралеўства Прусія
1701: Уздым Брандэнбурга
Фрыдрых Вільгельм I, «Вялікі курфюрст» Брандэнбург-Прусіі, памёр у 1688 годзе. Яго спадчына перайшла сыну, Фрыдрыху III (1688—1701), які стаў каралём Прусіі Фрыдрыхам I (1701—1713).
1740—1760: Сілезскія войны
Гэтая вайна стала адчайнай барацьбой прускай арміі, супраць многіх вялікіх Еўрапейскіх дзяржаў, засведчыўшы баяздольнасці прускай арміі. Супраць кааліцыі Аўстрыі, Расіі, Францыі і Швецыі супрацьстаялі толькі Прусія, Гановер і Вялікабрытанія. Фрыдрыху ўдалося прадухіліць сур'ёзнае ўварванне на свае тэрыторыі ў кастрычніку 1760 года, калі рускае войска часова акупавала Берлін і Кёнігсберг. Сітуацыя для каралеўства стала паступова пагаршаецца, аднак пасля смерці імператрыцы Елізаветы Пятроўны (цуд дынастыі Брандэнбург) рэзка змянілася. Далучэнне да кааліцыі з Прусіяй Пятра III ліквідавала ўсходні фронт. Прыкладна ў той жа час з вайны таксама выйшла і Швецыя.
1772, 1793, 1795 гады: Падзелы Рэчы Паспалітай
Пасля смерці Фрыдрыха ў 1786 годзе, яго пляменнік Фрыдрых Вільгельм II працягнуў раздзелы Польшчы, што дазволіла Прусіі атрымаць значную частку заходняй Польшчы ў 1793 годзе.
1806—1815: Напалеонаўскія войны
У 1806 г. Свяшчэнная Рымская імперыя была скасавана ў выніку напалеонаўскіх перамог над Аўстрыяй. Тытул курфюрст (выбарны князь) Брандэнбурга стаў бессэнсоўным і быў адменены. Да гэтага часу, Гогенцолерны мелі шматлікія тытулы: кіраўнік евангелісцкай царквы каралеўства, курфюрст, вялікі князь, герцаг для розных рэгіёнаў і сфер іх праўлення. Пасля 1806 года ён стаў мець адзіны тытул — кароль Прусіі.