cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бальніца ўніверсітэта Умеа
Гісторыя
Па меры пашырэння Умеа новая бальніца была пабудавана на Олідбакен (Ålidbacken) ў цэнтры Умеа. Яна была пачата ў 1907 годзе (святкавала сваё стагоддзе ў 2007 годзе) і 134 месцаў догляду.
Эканоміка Арменіі
Сельская гаспадарка
Сельская гаспадарка, у якой занята 36 % насельніцтва і якая ствараецца 15 % ВУП (2017) ды значная частка экспарту, развітая не дастаткова для самазабяспечання харчаваннем. Да фактараў, што спрыяюць развіццю адносяцца ўрадлівыя вулканічныя глебы, да неспрыяльных — гарыстасць тэрыторыі і дэфіцыт увільгатнення ў летні перыяд. У сельскай гаспадарцы пераважае раслінаводства, нягледзячы на тое, што ворныя землі, сады і вінаграднікі займаюць усяго 16 % тэрыторыі. Асноўным раёнам земляробства з'яўляецца Арарацкая даліна. Вырошчваюцца збожжавыя (пшаніца, ячмень), гародніна, бульба, пладовыя культуры (персікі, грэцкія арэхі, айва, інжыр, гранаты, абрыкосы), вінаград (сталовыя і вінныя гатункі), дыні, кветкі. Больш раннія вясна і лета дазваляюць армянскім аграрыям пастаўляць прадукцыю на рынкі паўночных краін у красавіку-чэрвені. У жывёлагадоўлі пераважае экстэнсіўная авечкагадоўля на засушлівых большай часткай года горных пашах, якія займаюць 56 % тэрыторыі краіны. Севан дае багата рыбы, асабліва знакамітая стронга, якая тут завецца ішханам.
Майкл Бішап
Біяграфія
Прафесар універсітэта ў г.Сан-Францыска.
Батометр
Узяцце пробаў марской вады для правядзення ў лабараторных умовах фізіка-хімічных даследаванняў і вывучэння складу планктону вырабляецца двума асноўнымі спосабамі: шлангавым (звычайна з выкарыстаннем помпаў), што выкарыстоўваюцца параўнальна рэдка, і батаметрычным. Вакуумны захоп выкарыстоўваецца пры адлове бесхрыбтовых пры дапамозе ўсмоктвання з выкарыстаннем ціску вады (батометр Рутнера).
Лівія
Прырода
98 % тэрыторыі краіны займаюць пустыні і паўпустыні — асобныя часткі Сахары. На паўночным захадзе і паўночным усходзе ўздоўж узбярэжжа цягнецца нізінная паласа з перарывістым поясам аазісаў (Гадамес і інш.). На захадзе — вапняковае плато Эль-Хамра (выш. да 960 м), на поўдні — адгор'і Тыбесты (г. Бетэ, 2286 м), паміж імі — шырокія пясчаныя катлавіны Ідэхан-Убары і Ідэхан-Мурзук, на ўсходзе — Лівійская пустыня, на паўночным усходзе — плато Эль-Ахдар (выш. да 878 м). У Лівіі вялікія запасы нафты (1-е месца ў Афрыцы), ёсць прыродны газ, фасфарыты, калійная соль, жалезная руда.
91 % тэрыторыі займаюць голыя пяскі і камяністыя грунты. Месцамі сухалюбныя хмызнякі і злакі. Жывёльны свет бедны, прадстаўлены пераважна паўзунамі (змеі, яшчаркі), з млекакормячых — грызунамі, драпежнікамі (шакалы, гіены, ліс-фенек), парнакапытнымі (антылопы); шматлікія насякомыя і павукападобныя.
Эканоміка
Асноўныя знешнегандлёвыя партнёры Лівіі: Італія, Германія, ЗША і Іспанія. Знешнегандлёвае абарачэнне ў 2008 склала 89,9 млрд дол. (экспарт — 69,3 млрд.). Аснову экспарту складае нафта, прадукты нафтаперапрацоўкі і нафтахіміі. Асноўныя артыкулы імпарту — легкавыя машыны, станкі, нафтаабсталяванне, трубы, электраабсталяванне, піламатэрыялы і іншыя будматэрыялы, прамысловыя і харчовыя тавары, розныя гатовыя вырабы, а таксама хімічныя і сыравінныя тавары.
Сяргей Антонавіч Чуніхін
Сяргей Антонавіч Чуні́хін ( — ) — вучоны ў галіне матэматыкі, доктар фізіка-матэматычных навук (1936), прафесар (1934), акадэмік Акадэміі навук БССР (1966), Заслужаны дзеяч навукі БССР (1968). Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны.
Адам Ян Віктар Быхавец
Біяграфія
У 1866 жыў пад наглядам паліцыі ў горадзе Нараўчат Пензенскай губерні (цяпер вёска ў Пензенскай вобласці Расіі).
Аргон
Прымяненне
Прамысловы аргон ідзе на стварэнне абарончай атмасферы пры плаўцы, рэзцы і зварцы актыўных металаў для атрымання звышчыстых матэрыялаў для рэактара- і ракетабудаўніцтва.
Сцяпан Янушавіч Сапега
Пасля смерці Януша Сапегі каля 1530 года, сыны пэўны час дзейнічалі супольна. У 1532 годзе яны разам атрымалі судовы ліст па скарзе на закладанне каралевай Бонай мястэчка каля іх дзедзічнага маёнтка Лунна. А 15 кастрычніка 1533 года разглядалася скарга нейкага конюха Алешкі і яго сына Андрэя на крыўды ад ўсіх разам братоў Сапегаў. Аднак потым згоды паміж братамі не было. Урэшце, 25 мая 1541 года Глеб Янушавіч з прычыны варожых адносін паміж братамі ініцыяваў палюбоўны і роўны падзел бацькоўскай і матчынай спадчыны. У выніку Глеб, Дзмітр, Сцяпан і Міхаіл, разам з сёстрамі, падзялілі на шэсць роўных частак маёнткі Лунна[-Чарлёна], Свіслач і Вайкелішкі з фальваркамі. На часткі, якая каму дастанецца, яны кідалі жэрабя.
Сцяпан Сапега захапіў долю памерлага Міхаіла і праз гэтага меў 20 ліпеня 1554 года судовую справу па скарзе Быстрыцкага. Суд у выніку прызначыў Сцяпану прысягнуць, што ён не рабіў шкоды маёнтку Міхайлавай удавы і ёй самой. Сцяпан адмаўляўся, на трэцім тэрміне засведчыў, што прысягаць і надалей адмаўляецца, але згодны мірыцца з панам Быстрыцкім. Восенню 1555 года ў Быстрыцкага здарыўся канфлікт і з Дзмітром Сапегам.
Налета, у 1556 годзе канфлікт Быстрыцкага з Дзмітром і Сцяпанам разам яшчэ болей абвастрыўся. Паводле скаргі Быстрыцкага ад 13 ліпеня 1556 года, на пачатку месяца Дзмітр і Сцяпан са шваграмі Гаўрылам Тышковічам і Жданам Словікам, са слугамі і падданымі колькасцю каля 300 чалавек «яко один посторонный неприятель», наехалі на яго Чарлёнскі маёнтак, парабавалі і нарабілі шкоды на 3000 коп грошаў і абвясцілі, што цяпер яго Чарлёнскі двор належыць ім.
Керэвуз
У 1992—2020 гадах было пад кантролем узброеных сіл Арменіі і ўваходзіла ў Кашатагскі раён непрызнанай Нагорна-Карабахскай Рэспублікі. У ходзе Другой карабахскай вайны 1 снежня 2020 года сяло было занята ўзброенымі сіламі Азербайджана (армяне лічаць гэта акупацыяй).
Людвіг Аляксеевіч Чыбіраў
Біяграфія
З кастрычніка 1993 года — Старшыня Вярхоўнага Савета Рэспублікі Паўднёвая Асеція — кіраўнік краіны. 16 мая 1996 года Л. А. Чыбіраў і Прэзідэнт Рэспублікі Грузія Э. Шэварнадзэ падпісалі ў Маскве Мемарандум аб мерах па забеспячэнні бяспекі і ўмацаванню ўзаемнага даверу паміж бакамі ў грузіна-асецінскім канфлікце. Гэты дакумент замацоўваў адмову бакоў ад ужывання сілы або пагрозы яе ўжывання для дасягнення сваіх мэт.
Рунь (літаратурнае аб’яднанне)
Выданні
2012 год: зборнік вершаў маладых паэтаў «Маладыя галасы Валожыншчыны» (выдавецтва «Чатыры чвэрці»).
2015 год: зборнік паэтаў «Помнім і жывём» (выдавецтва «Чатыры чвэрці»).
Кіраўнікі
Віктар Анатольевіч Шніп (1981 - 1984)
Праславянская мова
Фанетычныя чаргаванні
У залежнасці ад канчатковага галоснага (мяккі або першапачатковы цвёрды) большая частка каранёў стала падзяляцца на «мяккія» і «цвёрдыя». У выніку дзвюх рэгрэсіўных палаталізацый і ётавання «цвёрдыя» карані сталі адлюстроўваць чаргаванні зычных перад канчаткамі з галоснымі пярэдняга рада. Як частку сваёй праіндаеўрапейскай спадчыны, праславянская мова захавала аблаўтныя чаргаванні, аднак, яны спрасціліся і сталі непрадуктыўнымі. У наступнай табліцы прыведзеныя магчымыя чаргаванні ў праславянскай мове, выкліканыя аблаўтам, пры гэтым памякчэнне галоснага магло змяняць вынік аблаўта.
Дзеяслоў
Праіндаеўрапейскі медыяпасіўны стан поўнасцю знік у праславянскай мове, выключэннем з чаго можна лічыць форму vědě «я ведаю» стараславянскае мовы (ад познепраіндаеўрапейскага *woid-ai закончанага часу медыяпасіва). Новы аналітычны медыяпасіў стаў утварацца з выкарыстаннем зваротнай часціцы *sę. Загадны і ўмоўны лады зніклі, пры гэтым стары аптатыў стаў ужывацца ў значэнні загаднага ладу.
Націск
Першапачаткова ў гіпатэтычнай прабалта-славянскай мове (гл. вышэй) існавалі дзве акцэнтныя (націскныя) парадыгмы, а іменна націск, фіксаваны ў межах асновы, і рухомы націск, якія адпавядалі славянскім парадыгмам А і C; парадыгмы з націскам, фіксаваным на канчатку, не існавала. Абедзвюм парадыгмам быў уласцівы як акутны, так і цыркумфлексны націск. Пасля ажыццяўлення ў праславянскай мове г.зв. закону Дыбо імя (назоўнік, прыметнік, займеннік, дзеепрыметнік) атрымаў тры асноўныя акцэнтныя парадыгмы.
Сезон 2016 ФК Славія-Мазыр
Ігракі
Заўвагі
Адольф-Вільям Бугеро
За сваё жыццё Бугеро напісаў 826 карцін. Самыя вядомыя з іх — «Нараджэнне Венеры», «Дантэ і Вергілій у пекле», «Дзяўчына за вязаннем», «Пастушка», «Танец», «Купідон» і інш.
Біяграфія
Напачатку XX стагоддзя папулярнасць Вільяма Бугро хутка пайшла на змяншэнне — збольшага з-за яго рэзкага непрымання імпрэсіянізму, збольшага з-за ўзрослай цікавасці да мадэрнізму. Цяпер цікавасць да прац мастака зноў расце. Сярод выхаванцаў студыі Бугеро, у прыватнасці, Анры Маціс, Атон Фрыз, Эдмунд Туль, Гюстаў Жаке, Поль Шабас, Эмілі Дэжо, П'ер Агюст Кот.
Каменка (прыток Дняпра)
Даўжыня ракі 14 км. Плошча вадазбору 79 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 4,6 м/км. Вадазбор на паўднёвай ускраіне Аршанскага ўзвышша.
Ягор Анатолевіч Пархоменка
Ягор Пархоменка (нар., ) — беларускі футбаліст, абаронца гродзенскага «Нёмана» і моладзевай зборнай Беларусі.
Берылій
Вылучаны ў выглядзе вокіслу BeO з мінерала берыла ў 1798 годзе французскім хімікам Л. Вокленам (Louis-Nicolas Vauquelin). Металічны берылій незалежна адзін ад аднаго атрымалі ў 1828 г. Ф. Вёлер і А. Бюсі.
Мікалай Фёдаравіч Жлоба
Біяграфія
Член Саюза архітэктараў СССР з 1972 года. Жыў у Мінску.
Харальд Эліят Вармус
Біяграфія
Працуючы пад началам амерыканскага вучонага Іры Пастана, ён даследаваў, як цыклічны АМФ рэгуліруе экспрэсію бактэрыяльных генаў. У 1970 годзе ён пачаў пост-доктарскія даследаванні ў лабараторыі Бішапа ва ўніверсітэце Каліфорніі, Сан-Францыска. Там ён і Бішап рабілі даследаванні анкагенаў, за якія яны пазней атрымаюць Нобелеўскую прэмію. Ён стаў выкладчыкам у Каліфарнійскім універсітэце ў 1972 годзе і прафесарам у 1979 годзе.
Юнона (касмічны апарат)
Выпрабаванні
13 сакавіка 2011 на выпрабавальным стэндзе Lockheed Martin Space Systems «Юнона» паспяхова прайшла двухтыднёвыя тэмпературныя выпрабаванні ў вакуумнай камеры.
Задачы і інструменты
Microwave Radiometer (MWR) — мікрахвалевы радыёметр; фіксуе выпраменьванне з даўжынёй хвалі 1,3-50 сантыметраў, складаецца з шасці асобных радыёметраў; асноўная мэта — даследаванне глыбокіх слаёў атмасферы Юпітэра. Пранікальная здольнасць — 550 кіламетраў углыб аблокаў планеты. MWR павінен дапамагчы адказаць на пытанне аб тым, як фармаваўся Юпітэр, а таксама пра тое, наколькі глыбока заходзіць цыркуляцыя атмасферы, выяўленая касмічным апаратам Галілеа. Радыёметр даследуе колькасць аміяку і вады ў атмасферы.
Праграма для даследавання магнітасферы на полюсах:
Сярэдняя Ахтуба
Па аўтамабільнай дарозе адлегласць да абласнога цэнтра горада Валгаграда — 31 км, да горада Волжскі — 14 км (да цэнтра горада). Праз пасёлак праходзіць рэгіянальная аўтадарога Астрахань — Волжскі — Энгельс — Самара.
Ворлікі звычайныя
Экалогія і распаўсюджванне
Расце на лугах, у лясах і парках на пясчанай глебе.
Сусветная снукерная серыя 2008/2009
Сусветная снукерная серыя упершыню праходзіла ў сезоне 2008/2009. Яна складалася з прафесійна-аматарскіх турніраў, якія праходзілі ў Еўропе. У іх прафесійныя снукерысты гулялі супраць мясцовых атараў. У серыю ўваходзілі чатыры турніры і Гранд-фінал, пераможца якога атрымаў 50 тысяч еўра. Пераможцы кожнага турнііру атрымлівалі па 5 ачкоў, фіналісты — па 3, а паўфіналісты — па 1. Гэтыя ачкі былі патрэбныя для пасеву ігракоў у Гранд-фінале, у вырашальным матчы якога Шон Мёрфі перамог Джона Хігінса з лікам 6:2.
Тамаш Міхайлавіч Грыневіч
Тамаш (Фама) Міхайлавіч Грыневіч (1815, Ніжняя Тошчыца, Рагачоўскі павет —, Рагачоў) — паэт, камандзір атрада ў Рагачоўскім павеце ў часе паўстання 1863—1864 гадоў.
NGC 3271
NGC 3271 (іншыя абазначэнні — IC 2585, ESO 375-48, MCG -6-23-44, AM 1027-350, PGC 30988) — лінзападобная галактыка (SB0) ў сузор’і Насос.
Тафэльшпіц
Тафэльшпіц (Tafelspitz, Tafel — стол, Spitz — вяршыня) — знакамітая мясная страва венскай кухні. Гатуецца з далікатнай верхняй часткі ялавічнага агузка — клубка, зваранага з супавой зелянінай. Парэзаная парцыённа адварная ялавічына, кавалачкі якой атрымліваюцца завостранай формы, сервіруюць з яблычным пюрэ з даданнем цёртага хрэну (яблычнага хрэну) і булкі, і ставіцца на стол разам з булёнам. У якасці гарніру прапануюцца парэзаныя кубікамі або саломкай звараныя ў булёне карняплоды (напрыклад, морква) і бульба, а таксама часам смажаная бульба, рошці, зялёная фасоля ў сметанковым соусе з кропам або шпінатам. Да тафэльшпіца часта таксама падаецца соус на аснове смятаны з хрэнам.
Вінцэнт Гажэльняскі
Вінцэнт Гажэльняскі, або Гажальняскі (Wincenty Gorzelniaski;, Костшын, Прусія — , Лодзь, Польшча) — кампазітар, рэлігійны і грамадскі дзеяч; удзельнік беларускага хрысціянскага руху ХХ ст.
Это Минск, детка!
Гісторыя
Першым рэсурсам, створаным пад брэндам «Это Минск, детка!» была суполка ў сацыяльных сетках «У Кантакце» ў 2013 г. У асноўным публікаваўся гумарыстычны кантэнт, які звязаны з Мінскам.
Пастановай суда Цэнтральнага раёна г. Мінска ад 13 траўня 2022 года Telegram-канал з назвай "Гэта Менск, дзетка!" быў занесены ў Рэспубліканскі спіс экстрэмісцкіх матэрыялаў. Крыху пазней, 15 чэрвеня 2023 года ўсе іншыя сац.сеткі праекта (такія як Youtube-канал, Tik-Tok-акаўнт, старонка ў Twitter і акаўнт у Instagram) таксама былі занесены ў спіс пастановай Барысаўскага раённага суда Мінскай вобласці.
NGC 3272
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Бор (хімічны элемент)
Гісторыя адкрыцця бора пачынаецца не пазней сярэднявечча. Былі знаёмы злучэнні бора, сярод якіх, шырока выкарыстоўваемая бура. У 1702 годзе галандскі ўрач В. Гомберг, награваючы буру з сернай кіслатой, атрымаў борную кіслату, якую пад назвай «заспакаяльная соль Гомберга» выкарыстоўвалася ў медыцыне. У 1747 г. французскі хімік Т. Барон рабіў спробы вызначыць склад буры і высвятліў, што яна складаецца з солі Гомберга і соды. Шведскі хімік Т. Бергман (Torbern Olof Bergman) выказаў меркаванне, што соль Гомберга, хутчэй за ўсё, з'яўляецца борнай кіслатой. У «Табліцы простых целаў» А. Лавуазье ўтрымліваецца тэрмін «борны радыкал», пад якім маецца на ўвазе аксід бору.
Insignia seu clenodia Regis et Regni Poloniae
Гісторыя
На гэтую працу таксама спасылаўся польскі гісторык і геральдыст XVI ст. Барталамей Папроцкі, якому належала яе копія, у сваіх гербарыях «Гняздо цнотаў» (1578) і « Гербы польскіх рыцараў» (1584). Пазней рукапіс прыйшоў у нябыт і доўгі час лічыўся страчаным. Яе знайшоў медыявіст Адам Кладзінскі, які ў 1843 г. заўважыў яе ў адным з рукапісаў канца XV ст., у бібліятэцы Асалінскіх у Львове. Інфармацыя аб яго знаходцы была апублікаваная ў выданні Асалінскай бібліятэцы з таго ж года.
Змест твора
Працы захоўвалася ў некалькіх варыянтах і копіях, якія адрозніваюцца адзін ад аднаго. Магчыма, была поўная арыгінальная версія з большым зместам. Такую выснову зрабіў Зыгмунт Целіхоўскі, які параўнаў тэкст захаваных копій з творамі Барташа Папроцкага, які часта цытуе Длугаша. На аснове гэтага аналізу ён зрабіў выснову, што Папроцкі выкарыстаў больш разгорнуты варыянт твора. Ёсць некалькі асобнікаў Clenodia, у т.л. кодэкс Лёнтоўскага, кодэкс Бібліятэкі Асалінскіх і кодэкс Корніка, які лічыцца самым старажытным. Адрозненні ёсць як у апісанні, так і ў колькасці апісаных гербаў. Менш за ўсё гербаў пазначана ў кодэксе Асалінеума, у кодэксе Корніка — 71, у кодэксе Лёнтоўскага — 111. Юзэф Мучкоўскі, параўноўваючы вядомыя варыянты рукапісу Длугаша з фрагментамі, прыведзенымі Барташам Папроцкім, падлічыў агульную колькасць 116 найстарэйшых польскіх шляхецкіх гербоўнікаў.
Упадзіна Афар
Геалагічная будова
Ва ўсіх трох "нагах" трайніка зямная кара разыходзіцца з хуткасцю 1-2 см у год, што суправаджаецца землетрасеннямі і глыбокімі расколінамі ў сотні метраў даўжынёй, а дно даліны апускаецца ўсё глыбей. Таксама тэктанічныя працэсы суправаджаюцца вулканічнай актыўнасцю — у даліне маюцца буйныя дзеючыя вулканы Эртале і Дабаху. Адзінае вядомае вывяржэнне вулкана Дабаху адбылося ў 2005 годзе. Яно суправаджалася выліваннем 2,5 км³ лавы, што стварыла гіганцкую дайку; выкідам піракластычных парод, фарміраваннем паверхневай расколіны даўжынёй 500 м і глыбінёй 8 м.
Расійская сацыял-дэмакратычная рабочая партыя
Лютаўская рэвалюцыя
6—12 (19—25) мая 1917 г. у Петраградзе адбылася Усерасійская канферэнцыя меншавіцкіх і аб’яднаных арганізацый РСДРП, якая абрала Арганізацыйны камітэт. Слабасць меншавіцкай плыні выяўлялася ў драбленні яе на шэраг дадатковых плыней. На крайнім правым флангу стаяла адкрыта «абаронніцкая» група Пляханава, якая афіцыйна не ўваходзіла ў партыю. Да яе прымыкала група А. М. Патрэсава. Левы фланг займалі інтэрнацыяналісты на чале з Ю. Мартавым, «новажыццёўцы» (М. М. Суханаў). Асноўная плынь на чале з Арганізацыйным камітэтам прадстаўляў «цэнтр» (лідары Ф. І. Дан, М. С. Чхеідзе, І. Г. Цэрэтэлі), які выступаў пад сцягам рэвалюцыйнага «абаронніцтва» і таксама падзяляўся на левых і правых. Ліпеньскі крызіс 1917, які завяршыўся пераходам усёй улады да Часовага ўрада, паклаў канец і аб’яднаўчым тэндэнцыям.
Флай
Флай (Fly) — рака на поўдні Новай Гвінеі. Даўжыня — 1050 км, вадазбор — 76000 км².
Вендэльскі перыяд
У Скандынавіі ўсё яшчэ захоўвалася традыцыйная патрыярхальная структура германскага грамадства. Цэнтрам рэлігійнага і палітычнага жыцця была, верагодна, Старая Упсала ва Упландзе (цэнтральна-ўсходняя частка Швецыі), дзе знаходзіліся і.
Максім Леанідавіч Ермаловіч
Біяграфія
Нарадзіўся 26 чэрвеня 1977 года ў Лепелі. Скончыў Полацкі дзяржаўны ўніверсітэт. У 2000 годзе скончыў Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Дзяржаўнае і мясцовае кіраванне». У 2005 годзе прайшоў перападрыхтоўку ў Акадэміі Упраўлення пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Міжнародныя адносіны».
У 1999 годзе працаваў дзяржаўным падатковым інспектарам інспекцыі № 2 Дзяржаўнага падатковага камiтэта па Фрунзенскім раёне Мінска. З ліпеня 1999 года па 2002 год займаў розныя пасады ў Дзяржаўным падатковым камітэце Беларусі (пазней Міністэрства па падатках і зборах). У 2002 годзе перайшоў працаваць у Міністэрства фінансаў Беларусі. Займаў пасады кансультанта ўпраўлення аналізу і планавання даходаў бюджэту, намесніка начальніка ўпраўлення — начальніка аддзела планавання і ўліку даходаў бюджэту галоўнага ўпраўлення падатковай палітыкі і даходаў бюджэту Міністэрства фінансаў Рэспублікі Беларусь. У 2007—2011 гадах — начальнік галоўнага ўпраўлення бюджэтнай палітыкі Міністэрства фінансаў Рэспублікі Беларусь. У 2011—2014 гадах — намеснік Міністра фінансаў Рэспублікі Беларусь. З 2014 года працаваў першым намеснікам Міністра фінансаў Рэспублікі Беларусь.
Атыкамек
Мова
Родная мова атыкамек адносіцца да цэнтральнай алганкінскай групы, блізкая да мовы іну і асабліва да моў кры. У нашы дні шырока выкарыстоўваецца ў паўседзённым жыцці, падчас школьнай адукацыі.
Радамля
Гісторыя
У выніку першага падзелу Рэчы Паспалітай (1772) Радамля апынулася ў складзе Расійскай імперыі, у Чавускім павеце Магілёўскай губерні. Статус паселішча панізілі да сяла. Па здушэнні вызваленчага паўстання (1830—1831) у 1832 расійскія ўлады скасавалі кляштар кармелітаў. Станам на 1849 год у Радамлі было 10 двароў, карчма і млын; на 1880 год — 25 двароў, 2 царквы, касцёл, заезны дом. З 1883 года працавала школа. Паводле вынікаў перапісу (1897) у сяле было 29 двароў, царква, школа, багадзельня; у паселішчы, што знаходзілася поба 11 двароў, крама, карчма. На 1909 год — 37 двароў.
23 снежня 2009 года сельсавет, у які ўваходзіць вёска, перайменаваны з Жаліўскага ў Радамльскі, а цэнтр сельсавета перанесены з вёскі Жаліўе ў Радамлю.
Смаленская губерня
Адміністрацыйны падзел
У 1802—1918 гг. у склад губерні ўваходзілі 12 паветаў: Бельскі, Вяземскі, Гжацкі, Дарагабужскі, Духаўшчынскі, Ельнінскі, Краснінскі, Парэцкі, Рослаўльскі, Смаленскі, Сычэўскі, Юхнаўскі.
У 1927 г. былі скасаваны Дзямідаўскі і Дарагабужскі паветы, а праз год — Гжацкі, Ельнінскі і Сычэўскі.
Павел Фёдаравіч Вансецкі
Біяграфія
Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР ад 20 красавіка 1945 года за ўзорнае выкананне баявых заданняў камандавання на фронце барацьбы з нямецкімі захопнікамі і праяўленыя пры гэтым адвагу і геройства старшыне 2-й артыкулу Вансецкаму Пятру Фёдаравічу было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза (пасмяротна).
Бергфрыд
Бергфрыд (Bergfried) — дамінуючая абарончая вежа замка, якая магла выконваць ролю замкавай цытадэлі — служыць апошнім пунктам абароны, але ў адрозненне ад данжона не мела жыллёвых функцый.
Забел Есаян
Біяграфія
Пераехаўшы жыць у Ерэван, Есаян выкладала ў Ерэванскім дзяржаўным універсітэце французскую і армянскую літаратуру і далей пісала. У гэты час выйшла яе навела Агняная кашуля (Կրակէ շապիկ, Ерэван, 1934) і аўтабіяграфічная кніга Сады Сілідар (Սիլիհտարի պարտէզները, Ерэван, 1935).
Ельскі ўніверсітэт
Кампус
Не менш знакамітая Мемарыяльная бібліятэка Стэрлінга, пабудаваная ў стылі кафедральнага сабора, дзе замест алтара знаходзіцца месца выдачы кніг. Будынак упрыгожаны мноствам скульптур і вітражоў, і захоўвае каля 4 мільёнаў кніг і дакументаў. Галоўная фрэска бібліятэкі, што адлюстроўвае Багародзіцу і апосталаў, вядомая схаванымі на ёй аўтарам сярпом і молатам. Мемарыяльная бібліятэка Стэрлінга злучана падземны ходам з Бібліятэкай Баса, якая захоўвае яшчэ 150 тысяч тамоў.
Av.by
2020 год
З лютага на av.by стала даступна праверка аўто па VIN-нумары.
15 кастрычніка на пятым фестывалі рэкламы «Лама» рэкламная кампанія «Карп», створаная для партала av.by агенцтвам AIDA PIONEER branding & creative, атрымала золата ў намінацыі «Рэкламныя кампаніі».
2021 год
18 лістапада ў прэміі Effie Awards Belarus 2021 рэкламная кампанія «Карп 2» атрымала золата ў намінацыі «Онлайн-паслугі і сэрвісы».
Пётр I (імператар расійскі)
Стралецкі бунт 1682 года і ўсталяванне на прастол Сафіі Аляксееўны
27 красавіка (7 мая) 1682 года пасля 6 гадоў мяккага праўлення памёр слабы і кволы цар Фёдар Аляксеевіч. Паўстала пытанне, хто павінен успадкаваць царства: ці, паводле звычаю, старэйшы і хваравіты Іван V, ці малалетні царэвіч Пётр. Заручыўшыся падтрымкай духавенства (патрыярха Іаакіма), Нарышкіны і іх прыхільнікі 27 красавіка (7 мая) 1682 года ўзвялі на прастол Пятра, а яго маці, царыцу Наталлю Кірылаўну, аб’явілі рэгентам. Былі і прыхільнікі Івана Аляксеевіча, але мала хто жадаў галосна падтрымліваць прэтэндэнта, які быў напалову паралізаваны, і, як відавочна было ўсім, не мог спадзявацца на доўгае жыццё. Пазней паўстала версія, быццам бы Фёдар Аляксеевіч сам называў Пятра сваім пераемнікам, але дакладных сведчанняў гэтаму не з’явілася.
26 мая выбарныя ад стралецкіх палкоў з’явіліся ў палацы і патрабавалі, каб старэйшы Іван прызнаўся першым царом, а малодшы Пётр — другім. Баючыся паўтарэння пагрому 15 мая, баяры згадзіліся, і патрыярх адразу ж правёў ва Успенскім саборы ўрачысты малебен аб здароўі абодвух нарачоных цароў.
Руска-турэцкая вайна 1710—1713
Пасля паражэння ў Палтаўскай бітве шведскі кароль Карл XII укрыўся ў валоданнях Асманскай імперыі, горадзе Бендэры. Пётр I заключыў дагавор з Турцыяй аб выдварэнні Карла XII з турэцкай тэрыторыі, але затым шведскаму каралю дазволілі застацца і стварыць пагрозу паўднёвай мяжы Расіі пры дапомозе часткі ўкраінскага казацтва і крымскіх татар. Дамагаючыся высылкі Карла XII, Пётр I стаў пагражаць вайной Турцыі, але ў адказ 20 лістапада 1710 года султан сам аб’явіў вайну Расіі. Сампраўднай прычынай вайны з’явіліся захоп рускімі войскамі Азова ў 1696 годзе і з’яўленне рускага флоту ў Азоўскім моры.
Сяргей Эрвандавіч Кургінян
Біяграфія
Нарадзіўся 14 лістапада 1949 года ў Маскве ў сям’і навукоўцаў. Бацька — Эрванд Амаякавіч Кургінян (1914—1996) быў прафесарам найноўшай гісторыі і спецыялістам па Блізкім Усходзе. Маці — Марыя Сяргееўна Бекман (1922—1989) была старшым навуковым супрацоўнікам аддзела тэорыі літаратуры Інстытута сусветнай літаратуры імя Горкага, спецыялістам па Томасу Ману, аўтарам шэрагу манаграфій. Дзед па лініі маці быў белым афіцэрам, які перайшоў да чырвоных, расстраляны 02.11.1938 года. Прадзед, Мікалай Мікалаевіч Бекман, з’яўляўся апошнім маршалкам шляхты Клімавіцкага павета.
Савецкі перыяд
З ліпеня па снежань 2010 года быў сувядучы тэлепраграмы «Суд часу».
Пётр I (імператар расійскі)
Рэформы дзяржаўнага кіравання
З першых гадоў кіравання Пятра прасочвалася тэндэнцыя паніжэння ролі малаэфектыўнай Баярскай думы ў кіраванні дзяржавай. Яшчэ ў 1699 годзе пры цары быў арганізаваная Блізкая канцылярыя, або Кансіліўм міністраў, які складаўся з 8 членаў, што кіравалі асобнымі прыказамі. Гэта быў правобраз будучыні Урадаўнічага Сената, сфарміраванага 22 лютага 1711 года. Пётр так сфармуляваў асноўную задачу Сената: «''Глядзець ва ўсёй дзяржаве выдаткаў, і непатрэбныя, а асабліва марныя, адставіць. Грошай, як магчыма, збірать, паколькі грошы сутнасць артэрыяю вайны.''»
Рэформы арміі і флоту
Рыхтуючыся да вайны са Швецыяй, Пётр загадаў у 1699 годзе ажыццявіць агульны рэкруцкі набор і пачаць навучанне салдат па ўзоры, заведзенаму ў прэабражэнцаў і сямёновцев. Гэты першы рэкруцкі набор даў 25 пяхотных палкоў і два драгунскіх. У 1705 годзе кожныя 20 двароў павінны былі выстаўляць на пажыццёвую службу аднаго рэкрута, халастога хлопца ва ўзросце ад 15 да 20 гадоў. Пасля рэкрутаў сталі браць з вызначанага ліку душ мужчынскага полу сярод сялян. Набор у флот, як і ў войска, здзяйсняўся з рэкрутаў.
Калі спачатку сярод афіцэраў былі пераважна замежныя спецыялісты, то пасля пачатку працы навигацкой, артылерыйскай, інжынернай школ рост войска задавальняўся рускімі афіцэрамі з дваранскага саслоў’я. У 1715 годзе ў Пецярбургу была адкрыта Марская акадэмія. У 1716 годзе быў выдадзены Воінскі Статут, які строга вызначаў службу, правы і абавязкі ваенных. У выніку ператварэнняў было створана моцнае рэгулярнае войска і магутны ваенна-марскі флот, якога раней у Расіі проста не было. Да канца валадарання Пятра колькасць рэгулярных сухапутных войскаў дасягала 210 тыс. (з іх лічылася 2600 у гвардыі, 41 550 у конніцы, 75 тыс. у пяхоце, 74 тыс. у гарнізонах) і да 110 тыс. нерэгулярных войскаў. Флот складаўся з 48 лінейных караблёў; галер і іншых судоў 787; людзей на ўсіх судах было амаль 30 тысяч.
Ператварэнні ў прамысловасці і гандлі
Далейшае развіццё атрымаў гандаль. З будаўніцтвам Пецярбурга роля галоўнага порта краіны перайшла ад Архангельска да будучай сталіцы. Будаваліся рачныя каналы.
Пераўтварэнні ў культуры
Пасля вяртання з Вялікага пасольства Пётр I павёў барацьбу з знешнімі праявамі старарускага ладу жыцця (найбольш вядома забарона на бароды), але не менш звяртаў увагу на прылучэнне дваранства да адукацыі і свецкай еўрапезаванай культуры. Сталі з’яўляцца свецкія навучальныя ўстановы, заснавана першая руская газета, з’яўляюцца пераклады шматлікіх кніг на рускую мову. Поспех па службе Пётр паставіў для дваранінаў у залежнасць ад адукацыі. У 1724 Пётр паклаў пачатак заснаванню Акадэміі навук (адкрылася ў 1725 пасля яго смерці).
Сям’я Пятра I
Аляксей Пятровіч, афіцыйны спадчыннік расійскага прастолу, асуджаў ператварэнні свайго бацькі, і неўзабаве збег у Вену пад заступніцтва сваяка сваёй жонкі, імператара Карла VI, дзе шукаў падтрымкі ў нізвяржэнні Пятра I. У 1717 годзе бязвольнага царэвіча ўгаварылі вярнуцца дахаты, дзе ён быў узяты пад варту. 24 чэрвеня (5 ліпеня) 1718 года Вярхоўны суд, які складаўся з 127 чалавек, вынес смяротны прысуд Аляксею, прызнаўшы яго вінаватым у дзяржаўнай здрадзе.
Смерць Пятра
Калі стала відавочна, што імператар памірае, паўстала пытанне, хто зойме месца Пятра. Сенат, Сінод і генералітэт — установы, якія не мелі фармальнага права распараджацца лёсам трону, яшчэ да смерці Пятра сабраліся ў ноч з 27 на 28 студзеня 1725, каб вырашыць пытанне аб пераемніку. У залу паседжанняў пракраліся гвардзейскія афіцэры, на плошчу вышлі два гвардзейскіх палкі, і пад барабанны бой войскаў, выведзеных партыяй Кацярыны Аляксееўны і Меншыкава, у 4 гадзіны раніцы 28 студзеня (8 лютага) 1725 года Сенат прыняў аднагалосную пастанову, паводле якой трон атрымлівала жонка Пятра, Кацярына Аляксееўна, якая стала першай расійскай імператрыцай пад імем Кацярына I.
Уільям Цімаці Гаўэрс
Уільям Цімаці Гаўэрс (William Timothy Gowers; нар., Уілтшыр) — брытанскі матэматык. Доктар (1990), працуе ў Кембрыджскім універсітэце, член Лонданскага каралеўскага таварыства, замежны член Амерыканскага філасофскага таварыства (2010). У 1998 атрымаў Філдсаўскую прэмію за даследаванні, якія звязалі такія галіны матэматыкі, як функцыянальны аналіз і камбінаторыку.
Ігар Мікалаевіч Крывушэнка
І́гар Мікала́евіч Крывушэ́нка (нар., ) — беларускі футбаліст (абаронца) і трэнер. У 2017—2019 гадах — галоўны трэнер нацыянальнай зборнай Беларусі.
Вітольд Лютаслаўскі
Грамадская дзейнасць
З 1959 года — віцэ-прэзідэнт Міжнароднага таварыства музычнага выхавання (ISME), у 1965—69 — Міжнароднага таварыства сучаснай музыкі.
Жукі (Капыльскі раён)
Транспартная сістэма
21 км ад чыгуначнай станцыі Морач на лініі Асіповічы-Баранавічы. Даезд па шашы Узда-Старыца-Труханавічы і далей па аўтадарозе Труханавічы-Жукі.
Вялікія Канюшаны
Геалогія
За 0,5 км на паўночны ўсход ад вёскі знаходзіцца Вялікаканюшанскае радовішча мелу. Паклад у выглядзе двух блокаў-адорвеняў прымеркаваны да марэннай тоўшчы сожскага зледзянення.
Гісторыя
З 1795 года ў Расійскай імперыі. У пачатку ХХ стагоддзя вёска ў Ганчарскай воласці Лідскага павета, 321 жыхар, 499 дзесяцін зямлі. У 1915 годзе акупавана Германіяй, з 1921 года ў складзе Польшчы ў Ганчарскай гміне Лідскага павета.
Эжэн Марэн Лабіш
Біяграфія
Эжэн Лабіш — член Французскай акадэміі, дэбютаваў раманам «La Clef des Champs» (1838). Напісаў каля сотні п’ес. Большасць камедый, фарсаў і вадэвіляў Лабіша былі напісаныя ў супрацоўніцтве з іншымі драматургамі — Т. Бар’ерам, Клервілем, Э. Гандзінэ, Аж’е, Ф. Жылем і інш; іх поўны збор было выдадзены ў 1878—1879 гадах.
Мікола Гроднеў
Біяграфія
Член Саюза пісьменнікаў СССР з 1964 г.
Палац Ракоўскіх
Сучасны стан
Сёння (па стане на 2022 год) у галоўным корпусе знаходзіцца сярэдняя школа, у невялікім палацы — інтэрнат для настаўнікаў.
Вялікае Вольжава
Вялікае Вольжава, Вялікае Ольжава — вёска ў Тарноўскім сельсавеце Лідскага раёна.
Гісторыя
Польскі гісторык Ян Глінка ў працы пра род Клаўсуцяў, указаў, што Ольжава а таксама Вялікае і Малое Ольжава, якія былі часткай адзінай маёмасці, з XV ст. належала гэтаму роду. У XVI ст. Вялікае Ольжава належала Кішкам.
З 1795 года ў Расійскай імперыі. Згодна з «Слоўнікам геаграфічным», у сярэдзіне XIX ст. Вялікае Ольжава — маёнтак Кашыцаў у Тарноўскай воласці Лідскага павета. На пачатку ХХ ст. 61 жыхар, 600 дзесяцін зямлі.
Lactarius indigo
Lactarius indigo — від грыбоў Lactarius сямейства Russulaceae. Ядомы, прадаецца на рынках у Мексіцы і Гватэмале. Расце ў Паўночнай і Цэнтральнай Амерыцы, а таксама ў Азіі.
Загарадная
Знаходзіцца за 1 кіламетр на ўсход ад Оршы. Паблізу праходзіць аўтадарога Орша — Дуброўна.
Хуахінэ
Геаграфія
На поўначы Хуахінэ-Нуі вылучаецца замкнёная лагуна Фаўна-Нуі (375 га) з саланаватай вадой.
Юрый Аляксандравіч Марухін
Біяграфія
З 1960 года працаваў аператарам-пастаноўшчыкам кінастудыі «Беларусьфільм». У 1962 годзе скончыў аператарскі факультэт Усесаюзнага дзяржаўнага інстытута кінематаграфіі ў Маскве (майстэрня Леаніда Касматава). З 1984 года — рэжысёр мастацкага кіно. У 2000—2001 гадах — старшыня праўлення Беларускага саюза кінематаграфістаў.
Гарняты
Гісторыя
У цэнтры вёскі ёсць селішча другой паловы I тысячагоддзя н.э. і больш позняга часу. Плошча каля 0,5 га. Культурны пласт 0,2 м. Знойдзена ляпная і кругавая кераміка.
Андрэй Юр’евіч Акунькоў
Член Нацыянальнай акадэміі навук ЗША (2012) і Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук (2016).
Віктар Міхайлавіч Каранкевіч
Біяграфія
У 1997 годзе скончыў недзяржаўны Інстытут сучасных ведаў па спецыяльнасці «Эканамічная інфарматыка», у 2005 годзе Беларускі нацыянальны тэхнічны ўніверсітэт па спецыяльнасці «Цеплаэнергетыка», у 2010 годзе — Акадэмію кіравання пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь па спецыяльнасці «Дзяржаўнае кіраванне нацыянальнай эканомікай».
Буйніцкае поле
Пасля вайны
9 мая 1995 года з мэтай увекавечвання подзвігу ўсіх абаронцаў Магілёва, і асабліва, воінаў 388-га стралковага палка 172-й стралковай дывізіі і апалчэнцаў горада, адкрыты мемарыяльны комплекс «Буйніцкае поле», архітэктарамі якога сталі Уладзімір Чаленка і Алег Бараноўскі. Былі пабудаваныя чырвоная капліца вышынёй у 27 метраў, а недалёка ад яе возера «Слёз». Дэпартамент па ахове гісторыка-культурнай спадчыны, Міністэрства культуры ў 2002 годзе прысвоіў Мемарыяльнаму комплексу статус гісторыка-культурнай каштоўнасці трэцяй катэгорыі.
Мемарыяльны комплекс
Цікавасць уяўляе таксама ваенная тэхніка, сярод якой трапляюцца рэдкія асобнікі, у тым ліку і нямецкі танк, падняты з ракі Друць.
Сезон 2019 ФК Клецк
Склад каманды
Станам на кастрычнік 2019 года.
Magnavox Odyssey
Ідэя стварэння гульнявой прыстаўкі прыйшла да Бэра ў жніўні 1966 года. На працягу наступных трох гадоў ён разам з Білам Харысанам і Білам Рушам стварыў сем паслядоўных прататыпаў гульнявых сістэм. Сёмы прататып, вядомы як «Карычневая скрынка», быў паказаны некалькім вытворцам, перш чым у студзені 1971 года кампанія «Magnavox» пагадзілася на вытворчасць прыстаўкі. Пасля выпуску прыстаўкі праз свае дылерскія цэнтры «Magnavox» прадала у першы каляндарны год і  — да моманту спынення выпуску прыстаўкі ў 1975. Прыстаўка спарадзіла серыю спецыялізаваных, а пасля іх і выпушчаную ў 1978 годзе «». Адна з 28 гульняў, створаных для гэтай сістэмы, — гульня ў пінг-понг — натхніла «Atari» на стварэнне паспяховай аркаднай гульні «Pong» 1972 года, якая, у сваю чаргу, стымулявала продажы «Odyssey». Патэнты Бэра і іншых распрацоўшчыкаў сістэмы і гульняў, у тым ліку і тое, што было названа суддзёй «наватарскім патэнтам на відэагульнявое мастацтва», леглі ў аснову серыі судовых пазоваў, якія ахоплівалі 20 гадоў і прынеслі кампаніям «Sanders» і «Magnavox» больш за 100 млн даляраў ЗША. Выпуск «Odyssey» адзначыў пачатак першага пакалення відэагульнявых прыставак і стаў ранняй часткай уздыму індустрыі камерцыйных відэагульняў.
Джэймс Уані Іга
Біяграфія
Джэймс Уані Іга нарадзіўся ў 1949 годзе ў горадзе Крыла, у каталіцкай сям’і. Яго бацькі былі прадстаўнікамі дзвюх розных народаў — зандэ і бары. У канцы 60-ых з’ехаў у Каір, дзе атрымаў эканамічную адукацыю.
9 ліпеня 2011 года Іга ў прысутнасці вялікай колькасці паплечнікаў і журналістаў, зачытаў Дэкларацыю аб незалежнасці Паўднёвага Судана.
NGC 3278
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Луа (народ)
Культура
Луа захавалі генеалогію асобных родавых аб'яднанняў, шматлікія казачныя гісторыі. Вельмі папулярнымі з'яўляюцца дзіцячыя скорагаворкі.
Об (горад)
Горад размешчаны на ўсходзе Барабінскай нізіны, за 17 км на захад ад Новасібірска і звязаны з ім чыгункай і аўтамабільнай дарогай. Чыгуначная станцыя на Транссібірскай магістралі.
Факультэт гісторыі, камунікацыі і турызму ГрДУ
Факультэт гісторыі, камунікацыі і турызму ГрДУ імя Янкі Купалы — адзін з факультэтаў Гродзенскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Янкі Купалы.
NGC 3279
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Ксенія Міхайлаўна Сітнік
Біяграфія
У снежні 2005 года Ксенія сыграла галоўную ролю ў навагоднім мюзікле «Зорная ноч-2006». У мае 2006 года з’явіўся першы кліп спявачкі на песню «Маленький кораблик». Пазней з’явіліся кліпы на песні «Простая песенка» і «Нон-стоп».
Януш Алендскі (сын Стэфана)
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Алендскіх герба «Равіч», сын Стэфана і Францішкі з Пакашаў. Ротмістр войска літоўскага, пісар вайсковага дэпартамента ВКЛ (1778, 1780). Згодна с падзелам спадчыны атрымаў маентак Мачульна Ваўкавыскага павета.
Татарск
Прыдпрыемствы чыгуначнага транспарта, машынабудаванне, лёгкая і харчовая прамысловасць.
Брэсцкі абласны камітэт КПБ
Брэ́сцкі абласны́ камітэ́т Камуністы́чнай па́ртыі Белару́сі — орган кіравання Брэсцкай абласной партыйнай арганізацыяй КП Беларусі (1939—1991 гады).
Васіль Паўлавіч (пісар гаспадарскі)
Біяграфія
З чарнігаўскіх баяр, сын Паўла Мішкавіча.
«Палажыў сваю галаву» на гаспадарскай службе.
Паходжанне і сваяцтва
Пачынаючы з Антона Ясінскага, які ўсе згадкі ў крыніцах «Васка пісара», «Васка Паўлавіча» і «Васка Любіча» атаясняў з менскім баярынам і пісарам гаспадарскім Васілём Любічам, дзве асобы — Васіля Паўлавіча і Васіля Любіча — у літаратуры часта злучаюць у гібрыдную постаць.
Канстытуцыйны рэферэндум у Італіі (2016)
Законапраект, вылучаны прэм'ер-міністрам Матэа Рэнцы і ягонай левацэнтрысцкай Дэмакратычнай партыяй, быў упершыню прадстаўлены ў Сенаце 8 красавіка 2014 года. Пасля таго, як Сенат і Палата дэпутатаў унеслі некалькі паправак да прапанаванага законапраекта, ён атрымаў першае адабрэнне 13 кастрычніка 2015 года ў Сенаце і 11 студзеня 2016 года ў Палаце дэпутатаў і канчатковае зацверджанне 20 студзеня 2016 года ў Сенаце і 12 красавіка 2016 года ў Палаце дэпутатаў.
У адпаведнасці з артыкулам 138 Канстытуцыі рэферэндум быў абвешчаны, бо законапраект не набраў кваліфікаванай большасці ў дзве траціны галасоў у кожнай палаце Парламента ў другім галасаванні. Паводле вынікаў канстытуцыйнага рэферэндума большасць выбаршчыкаў (59.11%) адхіліла законапраект, у выніку чаго канстытуцыйная рэформа не ўступіць у сілу. Гэта быў трэці канстытуцыйны рэферэндум у гісторыі Італьянскай рэспублікі пасля рэферэндума 2001 года (на якім змены да Канстытуцыі былі ўхваленыя) і рэферэндума 2006 года (на якім змены былі адхіленыя).
Ян Сакалоўскі
Ян (Іван) Сакалоўскі (? — пасля 1651) — удзельнік казацка-сялянскага руху на Украіне і Беларусі, казацкі палкоўнік, «кастырскі гетман».
Паходзіў з беларускай праваслаўнай шляхты. Пасля разгортвання паўстання Б. Хмяльніцкага ва Украіне далучыўся да казакоў. У ліпені 1648 г. на чале казацкага загону прымаў удзел у барацьбе з атрадамі шляхты ВКЛ у Рэчыцкім і Мазырскім паветах. Прымаў удзел у авалоданні казакамі Мазыром. У жніўні 1648 г. на чале 2-тысячнага палка рушыў на Слуцк. Пасля няўдалых перамоў з камендантам горада Янам Сасноўскім і прадстаўнікамі слуцкага праваслаўнага духавенства і мяшчан, паспрабаваў узяць горад штурмам. Няўдалыя спробы авалодаць горадам прымусілі палкоўніка перайсці да аблогі горада, на дапамогу Я. Сакалоўскаму таксама быў накіраваны атрад казакоў, які, аднак, быў разбіты па дарозе. У ноч з 28 на 29 жніўня 1648 г. у Слуцк патаемна ўвайшлі 6 харугваў войска ВКЛ, пасля чаго перавага сіл аказалася не на баку казакоў. Сакалоўскі быў цяжка паранены і вымушаны зняць аблогу са Слуцка. У 1649 г. удзельнічаў у перамовах казацкага кіраўніцтва з расійскім паслом К. Ункоўскім.
Мікалай Ігаравіч Сасеў
Біяграфія
Маці Мікалая памерла, калі ён быў дзіцёнкам, таму яго і ягонага брата Рыгора выхоўвала бабуля. Ва ўзросце 15 гадоў вырашыў паспрабаваць сябе ў танцах, што стала не толькі захапленнем, але і працай, на момант затрымання ў 2020 годзе Мікалай працаваў выкладчыкам танцаў. Пасля школы вучыўся ў БДУІР.
Папскі тэалагічны інстытут шлюбу і сям’і імя Яна Паўла ІІ
Гісторыя
Інстытут прысуджае ступені доктара, ліцэнцыята і навуковыя дыпломы ў галіне шлюбу і сям'і.
Мінская абласная бібліятэка імя А. С. Пушкіна
Гісторыя
Бібліятэка была заснавана ў 1900 годзе Мінскай гарадской думай як гарадская публічная бібліятэка, стварэнне якой было прымеркавана да святкавання стагоддзя з дня нараджэння А. С. Пушкіна. Публічная бібліятэка імя А. С. Пушкіна была заклікана «назаўжды захаваць у памяці народа імя вялікага рускага паэта».
Гадуцінская Дача
Гадуцінская Дача (Adutiškio miškai) — вялікі лясны масіў, знаходзіцца на мяжы Беларусі (Пастаўскі раён) і Літвы (Швянчонскі раён), за 10 кіламетраў на паўночны захад ад горада Паставы. Займае плошчу каля 3,5 тыс. га, прычым больш за палову прыпадае на тэрыторыю Літвы.
Уладзімір Сенька
Біяграфія
Рэдагаваў па-нямецку бюлетэні-штоквартальнікі пра становішча ў БССР (Die Weißruthenische Sowjetrepublik: Informationshefte, 1961—1983; Die Belorussische Sowjetrepublik: Informationshefte, 1985—1991, выдавецкая установа: Weissruthenischer Arbeitskreis) у Дзюсельдорфе, пазней у Штутгарце. Акрамя таго, выдаваў па-беларуску газету «Жыве Беларусь!».
Берлінскі кафедральны сабор
Берлінскі сабор ніколі не быў саборам у фактычным сэнсе гэтага тэрміна, бо Берлін, не кажучы ўжо пра гэты сабор, ніколі не быў месцам знаходжання біскупа каталіцкай царквы. Калі ў 1930 годзе Святы Прэстол упершыню стварыў каталіцкую дыяцэзію ў Берліне, Берлінскі сабор ужо даўно з'яўляўся пратэстанцкай царквой. Сабор Святой Ядвігі служыць месцам знаходжання мітрапаліта Берліна. Функцыі і пасада біскупа ўключае рэгулярныя пратэстанцкія пропаведзі ў царкве Святой Марыі, якая з'яўляецца месцам жыхарства біскупа. Мемарыяльная царква кайзера Вільгельма — другое месца яго знаходжання.
Джымі Картэр
Праваабарончая і дабрачынная дзейнасць
У лютым 2015 у інтэрв’ю Бі-бі-сі Картэр распавёў пра сваю працу па барацьбе з дракункулезам (чарвяк-паразіт) у Паўднёвым Судане і Малі, і онхацэркозам (рачная слепата) у Афрыцы і Лацінскай Амерыцы.
Элон Ліндэнштраус
Элон Ліндэнштраус (אילון לינדנשטראוס; нар., ) — ізраільскі матэматык і выкладчык, першы ізраільскі лаўрэат прэміі Філдса.
Свята-Мікалаеўская царква (Замшаны)
Гісторыя
У 2003 годзе пачалося будаўніцтва новага храма. 12 жніўня 2006 года ён быў асвячоны. З 27 чэрвеня 2006 года настаяцелем назначаны іерэй Аляксій Ярэмка.
Чарапанава
Чарапанава (Черепаново) — горад (з 1925) у Расіі, адміністрацыйны цэнтр Чарапанаўскага раёна Новасібірскай вобласці. Насельніцтва 20,1 тыс. чал. (2005). Заснаваны ў 1912 годзе.
Яўхім Фёдаравіч Карскі
Біяграфія
3 1917 у Мінску, удзельнік беларускага нацыянальнага руху, дэлегат і ганаровы старшыня Першага ўсебеларускага з’езда. Ледзьве пазбег арышту пры разгоне з’езду, з'ехаў у Петраград. З-за эканамічнай разрухі ў Петраградзе вярнуўся ў Мінск. Прызначаны настаўнікам на Мінскія беларускія настаўніцкія курсы (1918), якія ўзначальваліся Я. Лёсікам і потым былі ператвораны ў Мінскі беларускі педагагічны інстытут, дзе прафесарам стаў Я. Карскі. У маі 1919 Народны камісарыят асветы Літоўска-Беларускай ССР адхіліў Я. Карскага ад пасады прафесара Мінскага педінстытута, ён быў арыштаваны надзвычайнай камісіяй ЧК, але ненадоўга. Я. Карскі займаў пасаду старшыні арганізацыйнай камісіі па адкрыцці ў Мінску Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта, удзельнічаў у распрацоўцы статута Інбелкульта.
Навуковая дзейнасць
Яўхім Карскі — аўтар больш як 1000 прац па славістыцы, беларусістыцы і русістыцы, у т.л. даследаванняў па гісторыі беларускай мовы, дыялекталогіі, фальклоры, этнаграфіі, гісторыі беларускай літаратуры і інш.
Арцём Русланавіч Зімін
Клубная кар’ера
Пачынаў займацца футболам у мінскай школе «Трактар», у юнацкім узросце трапіў у структуру барысаўскага БАТЭ. У 2020 годзе выступаў за дубль клуба.
У лютым 2021 года перайшоў у «Іслач», дзе стаў выступаць за дубль. З восені 2021 года пачаў прыцягвацца да асноўнай каманды. Дэбютаваў у Вышэйшай лізе 20 лістапада 2021 года ў матчы супраць «Мінска» (0:1), выйшаўшы на замену ў другім тайме. У 2022 годзе працягваў гуляць пераважна за дубль.
У красавіку 2023 года падоўжыў кантракт з клубам да канца 2024 года.
Белуджыстан (правінцыя)
Этнічны склад насельніцтва неаднастайны. На поўначы правінцыі ў сельскай мясцовасці пераважаюць пуштуны, белуджы і брагуі. На поўдні — белуджы. Прадстаўнікі этнічных меншасцяў (персы, сіндхі, хазарэйцы, пенджабцы, курды, узбекі, туркмены) жывуць у асноўным у гарадах або ў памежных раёнах. У 2005 г. у правінцыі знаходзілася 769 268 бежанцаў з Афганістана.
Венская кухня
Венская кухня — кулінарныя традыцыі аўстрыйскай сталіцы.
Руская Дрэўлеправаслаўная Царква
У 2002 годзе кафедра мітрапаліта была перанесена ў Маскву. У Навазыбкаве засталося Духоўнае вучылішча. Царква мае 7 епархій (Маскоўская, Волжская, Беларуская і Украінская, Уральская, Азова-Чарнаморская, Сібірская, Сіонская і Заходнееўрапейская).
Нго Бао Цяу
Замежны член Французскай акадэміі навук (2015).
Рудольф Рамек
Рудольф Ра́мек (Rudolf Ramek;, Цешын — , ) — аўстрыйскі палітычны дзеяч, федэральны канцлер Аўстрыі ў 1924 — 1926 гадах.
NGC 3281A
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Чулым (горад)
Горад размешчаны на правым беразе ракі Чулым (упадае ў возера Малыя Чаны), за 131 км ад Новасібірска. Чыгуначная станцыя Чулымская на лініі Барабінск — Новасібірск.
Марк Блок
Навуковая дзейнасць
У працы «Каралі-Цудатворца. Нарыс уяўленняў аб звышнатуральным характары каралеўскай улады, распаўсюджаных пераважна ў Францыі і ў Англіі» (1924) Блок аналізуе т.зв. «Каралеўскі цуд» — распаўсюджаныя ў народзе вераванні і рытуалы, звязаныя з уяўленнямі, што манархі Англіі і Францыі могуць вылечваць золатушных накладаннем рук. Такім чынам Блок паказвае, што манархія выступае ў якасці сілы, якая аб'ядноўвае ўладу і магію. Гэтая кніга, амаль не заўважаная ў момант публікацыі, цяпер лічыцца адной з асноўных у гісторыі ментальнасці.
Тэафіл Алендскі
Тэафіл Алендскі (? — пам. /1708 ) — дзяржаўны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага. Пачынальнік мачулінскай галіны роду.
Сям’я
Другая жонка — Ефрасіння Палубінская герба «Палубінскі», дачка ваяводы навагрудскага. Ад яе меў дачок :
Форум Феадосія
Базіліка Феадосія
Базіліка А (магчыма, прысвечаная святому Панцеляймону ) — адзіная базіліка эпохі Юстыніяна (527—565), чый план захаваўся. Ён мае некалькі адметных асаблівасцей. Цэнтральная частка храма мела практычна квадратную форму. Пры царкве былі два ўнутраныя двары, да якіх з заходняга боку прылягаў нартэкс. Праход паміж калонамі, якія падзялялі базіліку на нефы, былі закрыты балюстрадамі. Капітэлі былі падобныя да тых, што ўпрыгожваюць сабор Святой Сафіі, таксама пабудаваны Юстыніянам. Вялікі амбон, выяўлены на месцы базілікі А, пакуль з’яўляецца адзіным знойдзеным збудаваннем такога тыпу перыяду ранняй Візантыі; цяпер ён знаходзіцца ў садзе пры саборы Святой Сафіі.
Трыўмфальная арка
У заходняй частцы плошчы Быка стаяла велізарная трыўмфальная арка, выкананая з мармуру з вострава Мармара. Яе даўжыня складала 43 м, а шырыня — 23 м, што рабіла яе ледзь не самай грандыёзнай аркай свайго часу. Арку падтрымлівалі 32 калоны вышынёй па 14 м. Збудаванне мела тры пралёты. Цэнтральны пралёт быў большым за астатнія два і падтрымліваўся васьмю калонамі, на кожнай з якіх была намалявана сціснутая ў кулаку булава, атрыбут Геракла. Пабудаваная па падабенстве з трыўмфальнымі аркамі ў Рыме, арка Феадосія была ўвянчана статуяй Ганорыя, сына імператара. Насупраць яе, ва ўсходнім ускрайку форума знаходзілася іншая арка, увянчаная статуяй Аркадзія, таксама сына Феадосія. Гэты ансамбль, які складаўся з калоны і дзвюх арак, сімвалізаваў адзінства Рымскай імперыі. Трыўмфальныя аркі і суседнія з імі старажытныя будынкі з мармуру (якім, магчыма, належаць знойдзеныя паблізу абломкі) пачынаючы з V стагоддзі зведалі шмат разбурэнням з-за варожых набегаў, землетрасенняў і іншых бедстваў, так што яны былі разбураны яшчэ да заваявання Канстанцінопаля туркамі.
Вайна Тэўтонскага ордэна з Вялікім Княствам Літоўскім
Пасля 1385
Вясной 1409 у Жамойці было пачата паўстанне, якое было падтрыманае Вітаўтам, і палітычна падтрыманае Ягайлам (аспрэчана юрыдычнае права Ордэна на Жамойць тым, што Ордэну быў прапанаваны трацейскі суд адносна Жамойці, і было прапанавана ўстрымацца ад нападаў на Жамойць). Пасольства Ягайлы да вялікага магістра (1409) пагражала ў выпадку адмовы падтрымаць ВКЛ. Вялікі магістр Ульрых фон Юнгінген у адказ абвясціў Польшчы вайну (фармальнае абвяшчэнне ў Марыенбургу 6.8.1409, грамата польскаму каралю ўручана ў Корчыне 15.8.1409).