cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Серпенцініт
Серпенціні́т, змеявік — шчыльная горная парода (не блытаць з мінералам серпенцін), якая ўтварылася ў выніку змены (серпенцінізацыі) гіпербазітаў пры метамарфізме магматычных парод групы перыдатыта і пікрыта, часам таксама даламітаў і даламітавых вапнякоў.
Люблінская унія
Ацэнкі
Акты аб аддзяленні зямель не былі замацаваны пячаткай Вялікага княства, што таксама рабіла іх несапраўднымі. Юрыдычную незаконнасць іх разумелі і самі творцы, таму і пасля выдання гэтых актаў стараліся прымусіць прадстаўнікоў княства згадзіцца на унію і тым самым прыхаваць незаконнае далучэнне чужых тэрыторый бачнасцю «згоды» і «братэрскай любові» абодвух бакоў. Далучэнне велізарнай тэрыторыі, адарванай ад княства, павялічыла польскую дзяржаву ў некалькі разоў, але не ўмацавала яе, а значна аслабіла, бо Польшча вымушана была ўвесь час трымаць свае сілы на захопленых землях, каб не даваць разгарацца вызваленчай барацьбе ўкраінскага і беларускага народаў, якая праяўлялася асабліва ў сярэдзіне XVII ст. Прысваенне гэтых тэрыторый узмацніла ў Польшчы і рост вялікадзяржаўных шавіністычных ілюзій, якія зусім выцяснялі цвярозую развагу. Пануючым вярхам Польшчы здавалася, што іх эгаістычным планам цяпер нішто не перашкодзіць, бо галоўныя іх апаненты ў княстве зломлены і прыгнечаны, а само княства асуджана на ліквідацыю. Яны не разумелі, што падрыў сіл саюзнай дзяржавы вёў да аслаблення Польшчы, а разгул шавінізму — да ўзмацнення нацыянальнай барацьбы, што ўрэшце і стала адной з прычын распаду польскай феадальнай дзяржавы.
Тамара Мікалаеўна Пукач
Тамара Мікалаеўна Пукач (нар., г. Гродна)  — беларускі архітэктар.
Балканістыка
У 1947 годзе быў створаны Інстытут славяназнаўства РАН, які займаецца праблемамі балканістыкі.
У 1964 годзе ў Балгарыі заснаваны Інстытут балканістыкі БАН, у 1966 годзе ў горадзе Сафія адбыўся Першы міжнародны кангрэс па балканістыцы.
Мангеймскі ўніверсітэт
Мангеймскі ўніверсітэт (Universität Mannheim) — нямецкая дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у горадзе Мангейм.
Чараўніцы
У 1989 годзе «Чараўніцы» адзіны беларускі калектыў, выбраны для ўдзелу ў культурнай праграме 13-га Сусветнага фестывалю моладзі і студэнтаў, які праходзіў у Пхеньяне. Пад акампанемент маскоўскага аркестра група выканала папуры на джазавыя тэмы Глена Мілера. Неўзабаве ў Маскве ў канцэртнай зале «Расія» з велізарным аншлагам прайшоў сольны канцэрт «Чараўніц».
Кінатэатры Гомеля
Гісторыя
На 1989 год у Гомелі было 7 кінатэатраў: шырокафарматныя імя Калініна і «Юбілейны» (адкрыўся ў 1978 годзе), шырокаэкранныя «Кастрычнік», «Мір» (адкрыўся ў 1959 годзе), «Ракета», «Спартак», «Спадарожнік». Кінатэатр імя Калініна быў самым буйным у горадзе, меў 2 кіназалы на 1270 месцаў, па статыстыцы яго штогод наведвала больш за 2 мільёна гледачоў. Другім па памеру быў кінатэатр «Юбілейны» з 2 заламі на 1060 месцаў.
Сельсавет
Назва
Паводле Этымалагічнага слоўніка беларускай мовы НАН Беларусі, слова «савет» з’яўляецца запазычаннем з рускага «совет», «советовать».
Юрый Рыгоравіч Гігіняк
Навуковая дзейнасць
Спецыяліст па ракападобных. Удзельнік антарктычных экспедыцый (1971, 2010—2011 і ў 2013—2014 гадах).
Галіна навуковых інтарэсаў: гідраэкалогія; фаўна халодных крыніц; біялогія крэветак і інш.
Дзюдо
Тэхніка дзюдо была пакладзена ў аснову шматлікіх сучасных стыляў адзінаборстваў, як самба, бразільскага джыу-джыцу, Кавалісі Ру дзюдзюцу, Косэн дзюдо. Дзюдо ў юнацтве займаліся Марыхэй Уэшыба (стваральнік айкідо), Міцуі Маэда (родапачынальнік бразільскага джыу-джыцу), Васіль Ашчэпкаў (адзін са стваральнікаў самба) і Годзю Сіёда (заснавальнік стылю Ёсінкан айкідо).
Пітэр Браўн
Пітэр Роберт Ламонт Браўн (Peter Robert Lamont Brown; нар., Дублін) — брытанскі і амерыканскі антыказнавец, прафесар гісторыі Прынстана (эмерыт). Член Амерыканскай акадэміі мастацтваў і навук (1978). Ганаровы доктар.
Нікель (Мурманская вобласць)
Падчас Другой сусветнай вайны вытворчыя будынкі камбіната былі практычна разбураныя.
Старынкі (Талачынскі раён)
Да 12 лютага 1965 года вёска ўваходзіла ў склад Сальніцкага сельсавета.
Мікалай Стэфанавіч Ігруноў
Біяграфія
Выступіў ініцыятарам стварэння мемарыяла герояў Курскай бітвы, музея вялікага рускага акцёра М. С. Шчэпкіна на яго радзіме ў вёсцы Краснае. Ганаровы грамадзянін Белгарадскай вобласці.
Барань (Барысаўскі раён)
Бара́нь (, Барань) — вёска ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Маісееўшчынскага сельсавета.
Ілья Сяргеевіч Кухарчык
Міжнародная кар’ера
У кастрычніку 2013 года гуляў за юнацкую зборную Беларусі (да 17 гадоў) у кваліфікацыі чэмпіянату Еўропы.
Якуб Касакоўскі
Біяграфія
3 1765 года езуіт. Вучыўся ў езуіцкіх калегіумах у Нясвіжы і Слуцку. Выкладаў у Нясвіжы і Менску. 3 1773 года супрацоўнічаў у варшаўскай газеце «Zabawy przyjemne i pożyteczne» («Прыемныя i карысныя забавы»), дзе друкаваў вершы.
Правы альянс
Прытрымлівалася (правых) кансерватыўных, традыцыяналісцкіх каштоўнасцей і выступала за нацыянальнае адраджэнне.
Гісторыя
Падчас апошніх прэзідэнтскіх выбараў у 2010 годзе «Правы Альянс» не падтрымаў ні воднага з кандыдатаў і афіцыйна не ўдзельнічаў у гэтай кампаніі. Але сябры арганізацыі працавалі ў камандах асобных апазіцыйных кандыдатаў, якім дапамагалі весці выбарчыя кампаніі. Пасля выбараў хваля рэпрэсій закранула і Правы Альянс. Некалькі чалавек былі затрыманыя і асуджаныя на суткі, у дзясяткаў актывістаў па ўсёй краіне прайшлі ператрусы. Частка актывістаў, у тым ліку і кіраўнік Правага Альянсу Юрась Карэтнікаў, пад пагрозай крымінальнага пераследу, былі вымушаны з’ехаць з краіны. Па вяртанню на Радзіму, Юрась Карэтнікаў быў арыштаваны беларускімі спец. службамі і правёў 10 сутак у турэмным ізалятары, пад час зняволення трымаў галадоўку.
Mitsubishi Lancer
Lancer '1973
Гэта быў заднепрывадны аўтамабіль, і выпускаўся ў 12 мадыфікацыях з чатырохцыліндравымі рухавікамі сямейства Saturn аб'ёмам 1,2; 1,4 і 1,6 л. На вяршыні гамы стаяў Mitsubishi Lancer 1600 GSR, рухавік якога абсталёўваўся двума карбюратарамі і развіваў 98 к.с. На выбар прапаноўваліся тры тыпы кузава: двух- ці чатырохдзверны седан, а таксама пяцідзверны ўніверсал. У 1975 году з'явілася купэ Mitsubishi Lancer Celeste.
Lancer '1983
У 1985 годзе быў прадстаўлены Lancer з кузавам універсал, а праз год з'явілася яго мадыфікацыя са сталым поўным прывадам.
Lancer '1988
У Паўночнай Амерыцы прадаваўся з 1989 года пад маркай Eagle Summit.
Lancer '1991
Топ-версіяй спачатку быў паўнапрывадны Lancer 1800 GSR (195 к.с.), а ў 1992 годзе з'явіўся першы Mitsubishi Lancer Evolution.
Lancer '1995
На еўрапейскім рынку прапаноўваліся два бензінавыя рухавікі аб'ёмам 1,3 і 1,6 л. Каробкі перадач — пяціступеньчатая механічная або чатырохступеньчатая аўтаматычная.
Львоўская Брама (станцыя метро)
Львоўская Брама (Льві́вська бра́ма) — недабудаваная станцыя Кіеўскага метрапалітэна, на Сырэцка-Пячэрскай лініі.
Вішы (тканіна)
Характарыстыка
Назва паходзіць ад французскага горада Вішы, раней вядомага вытворчасцю баваўняных тканін для фартухоў і кашуль.
Прылутчына
Прылу́тчына (, Прилутчина)  — прыпыначны пункт Брэсцкага аддзялення Беларускай чыгункі ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Размешчаны за 1,8 км на поўнач ад вёскі Прылуччына; на лініі Баранавічы-Цэнтральныя — Брэст-Цэнтральны, паміж станцыяй Аранчыцы і прыпыначным пунктам Лясы.
Міхаіл Якаўлевіч Фрадкін
Біяграфія
У 1923 годзе скончыў медыцынскі факультэт 2-га МДУ. У 1923—1941 гг. ардынатар, асістэнт, прыват-дацэнт, прафесар клінікі вочных хвароб 2-га МДУ (з 1930 — 2-і ММІ), у 1941—1945 гг. загадчык кафедры вочных хвароб, у 1943—1953 гг. загадчык клінічнага аддзялення, у 1953—1957 гг. загадчык глаўкаматозным аддзяленнем, у 1957—1965 гг. загадчык арганізаванай ім лабараторыі эксперыментальнай тэрапіі глаўкомы Цэнтральнага (цяпер — Маскоўскага) навукова-даследчага інстытута вочных хвароб імя Г. Гельмгольца.
IC 1714
IC 1714 — галактыка тыпу SB у сузор’і Кіт.
Люці
Назву Люці маюць:
Пярэсна еўрапейская
Біялагічнае апісанне
Кветкі буйныя шарападобныя, злёгку духмяныя, да 5 см дыяметрам, з 10-20 чашалісцікамі. Іх колер вар’іруе ад бледна-жоўтага да залаціста-жоўтага. Пялёсткі па памеры не перавышаюць чашалісцікі, але маюць больш інтэнсіўную аранжавую афарбоўку. Цвіценне ў цэнтральных раёнах Расіі адбываецца ў канцы мая — пачатку чэрвеня.
Люці (рака)
Люці́ — рака ў Расонскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Нішча (басейн Заходняй Дзвіны).
Поле ратнай славы (гісторыка-культурны комплекс)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны на гэтым месцы на працягу 20 дзён гераічна абараняліся воіны 508-га стралковага палка 174-й стралковай дывізіі Полацкага ўмацаванага раёна. Галоўная абарончая паласа гэтага раёна працягвалася на 56 км і складалася з 263 кулямётных агнявых кропак на 452 станковыя кулямёты і 10 доўгатэрміновых кропак супрацьтанкавай абароны. Акрамя дотаў, тут былі збудаванні для пунктаў кіравання, сістэмы сувязі, склады боепрыпасаў, сховішчы, траншэі. Гэты раён павінен быў прыкрываць важнейшы чыгуначны вузел на мяжы Польшчы і Латвіі і пераправы праз Заходнюю Дзвіну.
Рослаўскі гісторыка-мастацкі музей
Гісторыя
7 лістапада 1920 года адбылося адкрыццё музея прыроды і гісторыі краю. У ім было сем аддзелаў — мінералагічны, археалагічны, палеанталагічны, заалагічны, этнаграфічны, нумізматычны і мастацкі, а таксама бібліятэка. З’яўляючыся нязменным загадчыкам і захавальнікам музея, Сакалоўскі быў аўтарам шматлікіх навукова-папулярных артыкулаў у газеце «Камуніст». Падрыхтаваў для друку некалькі ўласных прац, пасля часткова выдадзеных Я. Лаўданскім. С. М. Сакалоўскі ўзначальваў музей аж да сваёй смерці ў 1927 годзе. Пасля смерці Сакалоўскага музею было прысвоена яго імя.
Канстанцін Васільевіч Гораў
Навуковая дзейнасць
Працы па вывучэнні фазавых і структурных ператварэнняў і ўстанаўленні сувязі паміж. Вывучаў уплыў легіравальных элементаў і мадыфікавальных дадаткаў на працэс крышталізацыі і ўласцівасці высокатрывалага чыгуна з шарападобным графітам, а таксама ўплыў алюмінію, тытану, малібдэну, вальфраму і ванадыю на фазавы склад, структуру і ўласцівасці гарачатрывалых сплаваў на жалезнай і нікелевай асновах.
Сонечныя зацьменні XI стагоддзя
У перыяд з 1001 па 1100 год адбылося 241 сонечнае зацьменне.
Помнік 23-м воінам-гвардзейцам
Помнік 23-м воінам-гвардзейцам — помнік у Полацку. Знаходзіцца на вуліцы Леніна на правым беразе ракі Заходняя Дзвіна.
Іаган Хрысціян Фабрыцый
Біяграфія
Вучыўся ў Капенгагене, Лейдэне, Эдынбургу і Фрэйбергу і, нарэшце, ва Упсале пад кіраўніцтвам Лінея. У 1775 годзе прызначаны прафесарам натуральных навук пры Кільскім універсітэце. Фабрыцыя лічаць адным з заснавальнікаў сучаснай энтамалогіі. Кіруючыся будовай ротавых органаў, ён заснаваў новую, больш адпаведную прыродзе, класіфікацыю насякомых.
Дэвід Боўі
Пасля няўстойлівага камерцыйнага поспеху ў канцы 1970-х гадоў Боўі зноў з’явіўся на першым месцы ў брытанскіх чартах у 1980 годзе з сінглам «Ashes to Ashes» і альбомам «Scary Monsters (and Super Creeps)». У 1981 годзе ён разам з гуртам «Queen» запісаў «Under Pressure» — яшчэ адзін сінгл, які дабраўся да вяршыні брытанскага чарта. Новы пік камерцыйнага поспеху Боўі прыйшоўся на 1983 год, у якім быў выпушчаны альбом «Let’s Dance», уключалы такія хіты, як «Let's Dance», «China Girl» і «Modern Love». На працягу 1990-х і 2000-х гадоў Боўі працягвае эксперыментаваць з музычнымі жанрамі, у тым ліку іграючы ў стылях белы соўл, індастрыял, AOR і джангл. Яго апошнім студыйным альбомам стаўся «Blackstar», выпушчаны ў 2016 годзе, у два дні перад смерцю музыканта.
У 2000 годзе штотыднёвік «New Musical Express» праводзіў апытанне сярод музыкантаў розных стыляў і кірункаў. Пытанне было толькі адно: «Які музыкант аказаў найбольшы ўплыў на Вашу ўласную творчасць?» Па выніках апытання самым уплывовым музыкантам стагоддзя быў прызнаны Дэвід Боўі. Боўі дабіўся прызнання ў тым ліку і як кінаакцёр; сярод самых вядомых яго роляў — іншапланецянін Томас Джэром Ньютан у «Чалавеку, які зваліўся на Зямлю» (узнагароджаны амерыканскай кінапрэміяй «Сатурн»), вампір Джон у «Голадзе», кароль гоблінаў у «Лабірынце».
Памёр ад раку ва ўзросце 69 гадоў.
Дніпроўскі тралейбус
Гісторыя
7 лістапада 1947 года — запушчаны першы тралейбус. Чатыры машыны былі пушчаныя ад чыгуначнага вакзала да вул. Барыкаднай.
1956 год — адкрыты маршрут № 3 праз чыгуначны мост да завода імя К. Лібкнехта.
1980 год — адкрыта тралейбуснае дэпо № 2.
Каа-Хем
Каа-Хем (Каа Хем — малая рака, Малы Енісей; Каа́-Хем) — пасёлак гарадскога тыпу, адміністрацыйны цэнтр Кызыльскага кажууна Рэспублікі Тыва. 16 942 чалавек (2016). Размешчаны на левым беразе ракі Каа-Хем, непасрэдна мяжуе з усходу з аддаленай часткай горада Кызыла пад назвай Блізкі Каа-Хем, ад якога яго аддзяляе Кызыльская ЦЭЦ — самае буйное прадпрыемства ЦЭК рэспублікі. Праз Каа-Хем праходзіць аўтадарога да Сарыг-Сепа.
IC 1717
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Алёнавічы
Да 2004 года цэнтр Алёнавіцкага сельсавета.
Чэрвоні Хуцір (станцыя метро)
Чэрвоні Хуцір (Черво́ний ху́тір, ) — канцавая станцыя Сырэцка-Пячэрскай лініі Кіеўскага метрапалітэна.
Зносіны Польшчы і Вялікага Княства Літоўскага
Перад 1569
Усё насельніцтва, у тым ліку і шляхта, не хацелі ліквідацыі самастойнасці княства. Феадалы неаднойчы вялі перамовы з прадстаўнікамі Польшчы пра больш цесны саюз абедзвюх дзяржаў, але пры ўмове захавання раўнапраўя і «братэрскай любові». Гэта вельмі выразна выказана і ў пастанове Віленскага сойма 1563 г., які зацвердзіў спецыяльную інструкцыю для перамоў з Польшчай аб уніі, у якой дэлегатам наказвалася строга ахоўваць годнасць Вялікага княства, сачыць, каб правы ўсяго насельніцтва ні ў чым не былі страчаны і не прыніжаліся другім бокам. Дапускалася ўстанаўленне аднаго гасудара і скліканне сумесных соймаў для вырашэння агульных спраў, але пры гэтым у кожнай дзяржаве павінны былі быць самастойныя вышэйшыя органы ўлады і кіравання, адасобленыя ўзброеныя сілы, казна і заканадаўства. Гэтыя ўмовы пацвярджаліся і падтрымліваліся на ўсіх наступных соймах княства. Таму няма дастатковых падстаў лічыць, што шляхта жадала поўнага зліцця з Польшчай, а буйныя феадалы выступалі супраць уніі. Гэтая памылковая думка склалася пад уплывам каталіцкай прапаганды, якая спрабавала пераканаць, што далучэнне Украіны і часткі Беларусі да Польшчы было ажыццёўлена згодна з пажаданнем «шляхецкага народу» княства. Яна сцвярджала таксама, нібыта ў XVI ст. у Вялікім княстве існавала шырокая шляхецкая дэмакратыя і нават самая бедная шляхта мела такія самыя правы, як і буйныя феадалы. 3 аналізу ж тагачасных прававых актаў і іншых гістарычных дакумантаў відаць, што праз усю гісторыю княства шляхта ніколі самастойнага палітычнага значэння не мела. Таму пры вывучэнні актаў аб уніі, у якіх выказваецца «жаданне» шляхты хутчэйшага злучэння з Польшчай, няцяжка разгледзець і арганізатараў гэтага «жадання».
Пасля 1569
Падводзячы вынік гістарычнага развіцця дзяржаўна-прававых сувязяў Вялікага Княства Літоўскага з Польшчай, можна з усёй пэўнасцю сцвярджаць, што ў XIV–XV стст. гэтыя сувязі, хоць мелі шмат істотных заган, у асноўным былі карысныя ўсім народам Усходняй Еўропы, чаго нельга сказаць пра унію 1569г.
Уладзімір Уладзіміравіч Навасяд
Стваральнік студэнцкай арганізацыі «Студэнцкі саюз» (кан. 1980-х). Адзін з заснавальнікаў Рэспубліканскага студэнцкага саюза.
Дэпутат гарсавета г. Магілёва (1990—1996), адзін з ініцыятараў стварэння аддзела па справах моладзі ў г. Магілёве (1993) і яго кіраўнік (1993—1995). Дэпутат Вярхоўнага Савету XIII склікання (1995—1996), намеснік старшыні Камісіі па дзяржаўным будаўніцтве і самакіраванню. Адзін з заснавальнікаў фракцыі «Грамадзянскае Дзеянне» (1995). Пасля канстытуцыйнага крызісу і рэферэндуму звольнены з Вярхоўнага Савету з фармулёўкай «па скарачэнні штатаў» (1996).
Югаславія на летніх Алімпійскіх гульнях 1924
Югаславія брала ўдзел у Летніх Алімпійскіх гульнях 1924 года ў Парыжы (Францыя) у другі раз за сваю гісторыю, і заваявала 2 залатыя медалі. Югаславія не прапусціла ніводнай летняй алімпіяды з 1920 года.
Букаву
Бука́ву — горад ва ўсходняй частцы Дэмакратычнай Рэспублікі Конга, адміністрацыйны цэнтр правінцыі Паўднёвае Ківу, порт на паўднёвым беразе возера Ківу.
Васюкі (Дарагабужскі раён)
Васюкі (Васюки) — вёска ў Дарагабужскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Алексінскага сельскага паселішча.
Бражына (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Людвік Тадэвуш Касцюшка
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Касцюшкаў (галіны Фёдаравічаў) герба «Рох III». Нарадзіўся ў сям’і Амброжы Казіміра.
Еўрапейскі Саюз
Карысныя выкапні
Радовішчы нафты і прыроднага газу не вельмі распаўсюджаны на тэрыторыі ЕС, але значныя запасы знаходзяцца на шэльфе Паўночнага мора (Велікабрытанія, Нідэрланды), дзе выкарыстоўваюцца сумесна з Нарвегіяй. Шмат менш значныя радовішчы знойдзены ў Італіі і Францыі. Зразумела, што нафты і газу, якія здабываюцца, не хапае для прамысловасці, таму ЕС купляе іх ў Расіі, Алжыра, Лівіі і Нарвегіі.
Забруджванне мора
Экалагічная сітуацыя найгоршая ў Балтыйскім моры, трохі лепей яна ў Міжземным і Паўночным морах. Забруджванню спрыяе вялізная сетка партоў, марскіх маршрутаў, трубаправодаў, якія праходзяць праз моры.
Забруджванне бытавым смеццем
Шматлікае насельніцтва ЕС вымушае спраўляцца і з мусарам, якое яно вырабляе. Амаль да апошніх гадоў яго захоўвалі на звалках або палілі. Зараз ўсё больш і больш смецця трапляе на перапрацоўку.
Уладзімір Ільіч Чараднічэнка
Творчасць
Творам Чараднічэнка ўласцівы меладызм, эмацыянальная выразнасць і пранікнёнасць, дасканалая форма. Аўтар 2 сімфоній (1959, 1985); уверцюр «Веснавая» (1964) і «Святочная» (1968) для сімфанічнага аркестра; сюіты (1964) і канцэрта для баяна (1967) з аркестрам народных інструментаў; камерна-інструментальнай музыкі, раманса для валторны і фартэпіяна (1964), хароў, музыкі да кінафільмаў і інш.
Палац культуры (Ясы)
Нацыянальны музейны комплекс «Малдова»
У склад Нацыянальнага музейнага комплексу «Малдова» (Complexul Muzeal Național "Moldova") уваходзяць чатыры музея, размешчаных у Палацы культуры: Мастацкі музей, Музей гісторыі Малдовы, Этнаграфічны музей Малдовы, Музей навукі і тэхнікі імя Штэфана Пракапіу. Музеі таксама валодаюць сваімі крамамі і бібліятэкамі, а таксама заламі для часовых выстаў.
Іншыя славутасці
Акрамя чатырох музеяў, у Палацы культуры знаходзяцца і некаторыя іншыя славутасці. Адной з іх з'яўляецца Гатычная зала, дзе можна ўбачыць мазаіку, якая паказвае сярэднявечны бестыярыюм (грыфоны, двуглавые арлы, львы). Існуе таксама Зала ваяводаў, размешчаная на першым паверсе, дзе ёсць партрэты кіраўнікоў Малдавіі і Румынскіх цароў, пачынаючы з Дэцэбала і Траяна, карціны выкананы Штэфанам Дзімітрэску і яго вучнямі. Ёсць таксама пакой «Анры Каанды» , названая па вырабленым ім разьбяным работам і рельефам. У правым крыле маецца Турнул дэ Стражэ (дазорная вежа), рэмінісцэнцыя старога княжацкага суда Яссы, разам з галерэямі пад дворыкам палаца. У левым крыле ёсць калекцыя капітэляў і іншых каменных архітэктурных элементаў, згрупаваных у лапідарыі. Зала сумешчана з пакоем са шкляной столлю, дзе першапачаткова была пабудавана цяпліца. Насупраць палаца знаходзіцца конная статуя [[Стэфан III Вялікі|Стэфана III Вялікага], па баках ад якой стаяць дзве крупаўскія гарматы, трафеі з.
Гэрцэна (станцыя метро)
Гэрцэна (Ге́рцена) — непабудаваная станцыя Кіеўскага метрапалітэна, на Сырэцка-Пячэрскай лініі.
Карэлья-Антэльмінелі
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Грыднева (Дарагабужскі раён)
Грыднева (Гриднево) — вёска ў Дарагабужскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Алексінскага сельскага паселішча.
Віды роду Дуднік
Спіс відаў, якія ўваходзяць у род
Паводле сайта The Plant List род налічвае 116 відаў.
Аляксандр Дзмітрыевіч Кротаў
Міжнародная кар’ера
13 жніўня 2014 года дэбютаваў у моладзевай зборнай Беларусі, выйшаўшы ў стартавым складзе ў таварыскім матчы супраць Малдовы. Усяго за моладзевую зборную згуляў 4 матчы (усе ў 2014 годзе), адзначыўся голам у браму Ліхтэнштэйна.
Дабрынева
Дабрыне́ва (, Добрынево) — вёска ў Івацэвіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Быценскага сельсавета.
Да 9 жніўня 2022 года вёска ўваходзіла ў склад Даманаўскага сельсавета.
Громава (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Першая Усебеларуская выстаўка
Вядомыя творы
Сярод вядомых твораў можна згадаць карціны Шавец-камсамолец, Партрэт дачкі, Раніца вясны і іншыя.
Анатоль Аляксандравіч Цімашчук
Кар’ера
Выхаванец клуба «Валынь» з роднага горада Луцка. Адгуляўшы за гэты клуб два гады на дарослым узроўні, перайшоў у данецкі «Шахцёр». За час знаходжання ў Данецку замацаваўся ў асноўным складзе зборнай Украіны, быў прызнаны найлепшым футбалістам Украіны 2002 года. Тройчы дапамагаў гарнякам стаць чэмпіёнамі Украіны.
У сакавіку 2017 года ўвайшоў у трэнерскі штаб «Зеніта».
Мікалай Іванавіч Аверчанка
Біяграфія
Нарадзіўся 18 снежня 1922 года ў вёсцы Маісеенкі (цяпер Гарадоцкага раёна Віцебскай вобласці Беларусі) ў сялянскай сям’і. Беларус. Адукацыя няпоўная сярэдняя. Працаваў у калгасе.
Камандзір гарматы 823-га артылерыйскага палка (301-я стралковая дывізія, 9-ы стралковы корпус, 5-я ўдарная армія, 1-ы Беларускі фронт) старэйшы сяржант Мікалай Аверчанка ў баю 14 красавіка 1945 года па прарыву варожай абароны на левым беразе ракі Одэр у раёне населенага пункта Гольц, размешчанага паўночна-ўсходняй ад горада Зелаў (Германія), знішчыў чатыры кулямёты, ДЗОТ і 10 гітлераўцаў, 22 узяў у палон.
Быдгашцкая каталіцкая духоўная семінарыя
Гісторыя
У 2022 годзе біскуп быдгашцкі ліквадаваў семнарыю.
Шутава
Шутава — жаночая форма прозвішча Шутаў, таксама тапонім.
Тулаўскі сельсавет (Зэльвенскі раён)
Утвораны 16 ліпеня 1954 года ў складзе Зэльвенскага раёна Гродзенскай вобласці БССР шляхам аб’яднання скасаваных Дзергялёўскага і Пасуціцкага сельсаветаў. З 17 красавіка 1962 года па 30 ліпеня 1966 года ў складзе Ваўкавыскага раёна. 22 мая 1967 года ў склад сельсавета з Каралінскага сельсавета перададзена вёска Шэйкі. 18 красавіка 2017 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Каралінскага сельсавета.
Міхал Станіслаў Мацкевіч
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Мацкевічаў. Сын Яцка Мацкевіча, суддзі земскага ашмянскага.
З 15 гадоў на службе ў Радзівілаў, пры двары Караля Станіслава Радзівіла Пане Каханку, потым Гераніма Вінцэнта Радзівіла. У 1778 у Белай капітан драгунаў, камандзір гвардыі Гераніма Радзівіла, адначасова кіраваў рамонтам пакояў у палацы, выконваў кур’ерскія функцыі, ставіў тэатральныя пастаноўкі (у т.л. ў 1785 паставіў уласную камедыю «Пан падстолі»). Напісаў вершаваную эпітафію на смерць бацькі. Пасля смерці Гераніма Радзівіла ў 1786 годзе пераехаў у Нясвіж, камандзір радзівілаўскай міліцыі ў ранзе падпалкоўніка, генерал-ад’ютант. Выконваў абавязкі каменданта Нясвіжа ў 1788 годзе. У 1789 па пастанове сойма арыштаваў слуцкага архімандрыта, епіскапа пераяслаўскага і барыспальскага Віктара Садкоўскага. Увайшоў у склад соймавай камісіі па разглядзе сялянскіх «бунтаў» і наглядзе над выбарамі новай праваслаўнай кансісторыі ў 1791 годзе. Стольнік мсціслаўскі з 1785, харужы віцебскі з 1789. У 1790—91 член Ашмянскай цывільна-вайсковай камісіі. У час працы Чатырохгадовага сойма 1788—1792 гадах пісаў некалькі патрыятычных вершаў, вершаваны ліст «Да пана Яна Марыянскага, каваля. З аказіі падараваных ім двух вазоў для войска Рэчы Паспалітай» («Dop. Jana Mariańskiego, kowala. Z okazji darowanych przez niego dwóch wozów dla wojska Rzeczypospolitej», Варшава, 1789 або 1790), оду «Дзень Трэцяга Мая 1791» («Dzień Trzeci Maja 1791», Варшава, 1791). Выдаў таксама вершаванае віншаванне Аляксандру Пацею, абознаму ВКЛ, у дзень імянін.
Відаць, удзельнічаў у паўстанні 1794 года, пасля ў эміграцыі. З 1805 зноў на службе ў Радзівілаў у Нясвіжы, пры двары Дамініка Радзівіла загадваў лясамі Нясвіжскай, Клецкай і Алыцкай ардынацый. Меў фальварак Горбаў на Палессі і фальварак Нягрымава каля Новагародка, дзе жыў у канцы жыцця і набыў славу «жартаўлівага паэта».
Належаў да масонскіх ложаў. Ганаровы сябра масонскай ложы «Сябры чалавецтва» ў Гродне, масон 7-й ст. у 1820—1821 гг.; сябра капітула «Гара Табар» ў Мінску, масон 7-й ст. у 1820 годзе; сябра ложы «Вузел еднасці» ў Навагрудку, майстар стула ў 1818—1819 гадах, масон 7-й ст. у 1820 годзе; ложы «Шчаслівага Вызвалення» ў Нясвіжы, брат-служачы ў 1818—1820, масон 1-й ст.; сябра капітула «Святыні Спакою» ў Нясвіжы, масон 7-й ст. у 1820 годзе.
Фабрыкэ-дзі-Валіка
Фабрыкэ-дзі-Валіка (Fabbriche di Vallico) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Лука.
IC 1725
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Марцін Касцюшка
Марцін Касцюшка (Marcin Kościuszko; ? — да 1715) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.
Канстанцін Іванавіч Рудакоў
Біяграфія
Нарадзіўся 26 сакавіка 1891 года ў Санкт-Пецярбургу ў сям’і мастака-дэкаратара Марыінскага тэатра.
Ключы (Камчацкі край)
Ключы (Ключи́) — пасёлак (з 1979 па 2004 год — горад) ва Усць-Камчацкім раёне Камчацкага края Расіі. Утварае Ключэўскае сельскае паселішча. Знаходзіцца ля падножжа Ключаўской Сопкі на рацэ Камчатка паблізу вусця Круценькай. Насельніцтва — 4598 чал. (2018).
Кароткія нарды
Як выкінуць шашкі з гульні
Калі гулец прывёў ўсе свае пятнаццаць шашак ў свой дом, пачынаецца іх выкіданне з дошкі. Гулец выкідвае шашку наступным чынам: кідаецца пара костак і тады можна:
Эфектыўнае выкарыстанне фішак у гульні
Стварэнне закрытых пунктаў, як адна з найважнейшых тактычных задач, прыводзіць да паняцця «фішак-будаўнікоў», гэта значыць разгляду фішак не як «бегуноў», якіх трэба як мага хутчэй прымусіць прабегчы поле, а як будаўнічы матэрыял, з дапамогай якога ажыццяўляецца стварэнне закрытых пунктаў. Кожная фішка валодае патэнцыяльнай магчымасцю ўдзельнічаць у «будаўніцтве», і мэтай гульца павінна стаць максімальна эфектыўнае выкарыстанне гэтага будаўнічага матэрыялу. Маючы на мэце захапіць якое-небудзь поле, варта размяшчаць фішкі так, каб яны знаходзіліся ў непасрэднай блізкасці ад патрэбнага поля, гэта значыць на адлегласці шэсць крокаў і менш. Пры гэтым варта ўлічваць, што з'яўленне нават адной дадатковай фішкі ў блізкасці ад мэты, павялічвае верагоднасць захопу пункта ў два разы. Стварэнне «фішак-будаўнікоў» — адзін з важных атрыбутаў гульні прафесіянала. Пры гэтым варта адрозніваць актыўных будаўнікоў, тгэта значыць фішкі, якія знаходзяцца ў непасрэднай блізкасці і якія можна выкарыстоўваць, і неактыўных будаўнікоў, якія хоць і размяшчаюцца на неабходным адлегласці, але не могуць быць выкарыстаны (напрыклад, з-за таго, што ў выніку яе перамяшчэння з'явіцца блот, які знаходзіцца пад прамым ударам фішкі саперніка).
Канвандо (КНДР)
Адміністрацыйны падзел
Канвандо падзелена на 2 горада (сі) і 15 паветаў (кун).
Помнік камсамольцам (Полацк)
Гісторыя
Помнік камсамольцам быў узведзены да 50-годдзя ВЛКСМ, у 1968 годзе, пабудаваны па праекце скульптараў Г. Патапава і В. Паташнікава.
Янка Філістовіч
Біяграфія
Праз сваяка Пятра Кушаля Я. Філістовічу ўдалося наладзіць сувязь з групай С. Мікуліча, якая складалася з 5 чалавек і дзейнічала на тэрыторыі Іллянскага раёна з 1949 г. Я. Філістовіч пераняў камандаванне групай і зрабіў спробу ператварыць яе ў вайскова-палітычную арганізацыю. Увёў дысцыпліну, праводзіў ідэйную і падпольную падрыхтоўку, забараніў рабіць грабяжы і напады на мясцовы актыў. Групе даў назву «Беларускія нацыяльна-вызвольныя ўзброеныя сілы» і распачаў падрыхтоўку да палітычна-прапагандысцкай дзейнасці. З гэтай мэтай у красавіку 1952 атрад правёў у в. Вязыні пад Маладзечнам напад на друкарню, якая друкавала газету «Шлях да камунізму». Партызаны забралі друкарскую машыну. На ёй планавалася друкаваць газету «Жыве Беларусь!», але адсутнасць друкарскага досведу, а таксама некаторых элементаў не дазволіла ажыццявіць план.
Юзаф Францішак Сапега
Біяграфія
У 1720 — пачатку 1730-х гадоў у шэрагах антыкаралеўскай апазіцыі Вялікага Княства Літоўскага. Падчас бескаралеўя ўцягнуты ў канфлікт са стражнікам літоўскім Антоніем Пацеем наконт пасады палкоўніка Берасцейскага ваяводства. Гэта прывяло да раздваення сойміка, на адным з іх Юзаф Францішак і быў абраны павятовым палкоўнікам. Выказаўся за кандыдатуру на трон Станіслава Ляшчынскага і беспаспяхова прэтэндаваў на пасаду рэгіментара. Вызначаны Ляшчынскім адным з пленіпатэнтаў для стварэння Генеральнай канфедэрацыі ў Дзікаве. У 1735 удзельнічаў у акцыях атрадаў канфедэратаў на Падоллі, быў пасрэднікам у перапісцы Ляшчынскага з крымскім ханам Каплан-Гірэем.
Пасля прызнаў каралём Аўгуста III, імкнуўся атрымаць сенатарскую пасаду. У апошнія гады жыцця зблізіўся з Радзівіламі, выступаў за прымірэнне з імі іншых Сапегаў.
Ляпешкі (Смаленская вобласць)
Ляпешкі (Лепешки) — вёска ў Дарагабужскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Алексінскага сельскага паселішча.
Тымаўскае
Тымаўскае (Ты́мовское) — пасёлак гарадскога тыпу (з 1963) у Сахалінскай вобласці Расіі ў цэнтральнай частцы вострава Сахалін на беразе ракі Тымь. Адміністрацыйны цэнтр Тымаўскай гарадской акругі.
Кутб-Мінар
Кутб-Мінар (таксама Кутуб-Мінар ці Кутаб-Мінар, क़ुतुब मीगार — самы высокі ў свеце цагляны мінарэт. Пабудаваны ў Дэлі (раён Мехраулі) некалькімі пакаленнямі ўладароў Дэлійскага султаната. Мінарэт з’яўляецца цэнтрам комплекса гістарычных помнікаў розных эпох.
Грабніца Імама Заміна
Плошча грабніцы — 7,3 м²
Шаша Рэвалюцыі
Падчас Вялікай айчыннай вайны шаша Рэвалюцыі з’яўлялася часткай «Ржэўскага калідора».
Хрысціна з Касцюшкаў
Біяграфія
Ігумення праваслаўнага манастыра Святога Ільі ў Слуцку ў сярэдзіне XVII ст.
Грачыхі (Талачынскі раён)
Грачы́хі (, Грачихи) — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Аболецкага сельсавета.
Аляксандр Павел Сапега
Сям’я
Быў малодшым сынам Казіміра Яна Сапегі і яго першай жонкі Крысціны Барбары Глябовіч. Меў братоў Ежы Станіслава і Міхала Францішка. Ажаніўся ў 1691 з Марыяй Крысцінай дэ Бецюн (Marie Christine Catherine de Béthune-Chabris, 1677—1721), меў з ёй дзяцей:
Сан-Марцін
Сан-Марці́н (San Martín, на кечуа: San Martin suyu) — адзін з 24-х рэгіёнаў Перу. Адміністрацыйны цэнтр — горад Маябамба.
Лыткіна (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Уладзіслаў Валер’евіч Фядотаў
Міжнародная кар’ера
11 лістапада 2016 года дэбютаваў у моладзевай зборнай Беларусі, выйшаўшы на замену ў канцы таварыскага матча супраць Украіны.
Штаты ЗША
Назвы штатаў
У аснове паходжання пэўных назваў штатаў ляжаць шэсць крыніц: назвы 26 штатаў — індзейскага паходжання (з іх, прынамсі, адно — Айдаха — насамрэч прыдуманае слова); 11 – англійскага; 6 — іспанскага, 3 — французскага; назва Аляска – з мовы эскімосаў; Гаваі — з гавайскай мовы; назва Род-Айленд узятая з галандскай мовы; назва Вашынгтон — мае карані ў гісторыі ЗША.
Фортэ-дэй-Мармі
Насельніцтва складае 8444 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 891 чал./км². Займае плошчу 9 км². Паштовы індэкс — 55042. Тэлефонны код — 0584.
Каленік Мішкавіч
Сям’я
Меў сыноў Сеньку (падскарбі і падканцлер Свідрыгайлы, 1446—1452), Федзьку, Дашку, Івашку (архімандрыт Кіева-Пячэрскага манастыра) і Каленіка (згадваецца ў 1457/1458—1488). Ад унука Каленіка, сына Каленіка Каленікавіча — земяніна Тышкі, паходзіць род Тышкевічаў.
IC 1728
IC 1728 — галактыка тыпу SBbc (кампактная выцягнутая галактыка) у сузор’і Печ.
Endrosis
Віды
У род уключаюць 3 віды, з якіх толькі адзін насяляе ў Еўропе —.
Любнявіцы (гміна)
Любняві́цы (Lubniewice) — вяскова-гарадская гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Сулянцінскага павета Любушскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Любнявіцах. Плошча гміны складае 129,76 км². Станам на 2004 год у гміне Любнявіцы пражывалі 3032 чалавекі, шчыльнасць — 23,4 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 3 салецтвы.
Дзяржаўны мемарыяльны музей абароны і блакады Ленінграда
Затым быў закрыты ў 1952 годзе ў сувязі са сталінскімі рэпрэсіямі супраць кіраўніцтва горада ваеннага часу па «Ленінградскай справе», бо музей нібыта незаслужана падкрэсліваў асаблівы лёс горада і асаблівую ролю яго кіраўніцтва.
Андрэй Анатолевіч Русал
Андрэй Русал (Андрій Русол; нар., ) — украінскі футбаліст, абаронца. Выступаў за нацыянальную зборную Украіны (2004—2011).
Лівонская вайна
Лівонская вайна, Інфлянцкая вайна (1558—1583), вайна, якая вялася паміж Маскоўскай дзяржавай з аднаго боку, і Лівонскім ордэнам, Вялікім Княствам Літоўскім (потым Рэччу Паспалітай), Швецыяй з другога боку за кантроль над Лівоніяй.
Перад падзеямі
Да сярэдзіны XVI ст. Лівонскі ордэн ператварыўся ў Лівонскую канфедэрацыю. Тэрыторыі Лівонскай канфедэрацыі складаліся з зямель уласна Лівонскага ордэна, Дэрпцкага біскупства, Эзэль-Вікскага біскупства, Рыжскага арцыбіскупства разам з Рыгай, а таксама Курляндыі. Рыга, Дэрпт, Рэвель дзейнічалі амаль незалежна. Гэта была дэцэнтралізаваная дзяржава, таксама падзеленая рэлігійна. Адзінай інстытуцыяй, якая аб’ядноўвала ўсіх, быў рэгулярна скліканы Ландтаг. Таксама арцыбіскуп Рыжскі і магістр Лівонскага ордэна трывала сапернічалі за першынство ў канфедэрацыі. З 1520-х гадоў на тэрыторыях канфедэрацыі паступова распаўсюджваецца Рэфармацыя, яна сутыкалася з супрацівам прадстаўнікоў ордэна, якія ў рознай ступені трымаліся каталіцызму. Лівонскі ордэн быў значна аслаблены феадальнымі міжусобіцамі і імкнуўся знайсці саюзнікаў супраць ваеннай пагрозы Маскоўскай дзяржавы. Маскоўскае царства захапіла Ноўгарад (1478) і Пскоў (1510) і выйшла да мяжы з Лівонскай канфедэрацыяй. Масква набыла яшчэ больш моцы пасля захопу Казанскага (1552) і Астраханскага (1556) ханстваў. Масква, у сваю чаргу, імкнулася атрымаць выхад да Балтыйскага мора і, т.ч., на гандлёвыя шляхі ў Еўропу. Пабудаваны ў 1550 г. па загадзе цара Івана новы порт у Івангорадзе, на ўсходнім беразе ракі Нарвы, не задавальняў патрэбы царства праз мелкаводдзе. Іван падкрэсліваў, што існаванне Лівонскай канфедэрацыі немагчыма без пасіўнай падтрымкі Масквы і ў выпадку неабходнасці пагражаў вайной.
Пядзенік чубаты
Пядзенік чубаты (Colotois pennaria) — матылёк з сямейства пядзенікаў.
Хванхэ-Пукто
Геаграфія
Правінцыя мяжуе з Пхеньянам і Пхёнан-Намдо на поўначы, Канвандо на ўсходзе, рэгіёнам Кэсон на поўдні, і Хванхэ-Намдо на паўднёвым захадзе. У 2003 годзе горад прамога падначалення Кэсон увайшоў у склад Хванхэ-Пукто.
Чарлі Чаплін
Ранняя біяграфія
21 лютага 1908 года атрымаў месца акцёра ў тэатральным прадпрыемстве Фрэда Карно, якое пастаўляла гатовыя скетчы і пантамімы для цэлага шэрагу мюзік-холаў, і неўзабаве становіцца адным з ключавых акцёраў у шэрагу пастановак (некаторыя з іх ён пазней адаптаваў для экрана).
Вобраз Валацугі
Чаплін імкнуўся выйсці за рамкі «камедыі аплявух», у жанры якіх здымаліся камедыі таго часу. У фільме «Пазыковая каса» Валацуга у сцэне вызвалення паказаў жэстам, што ў яго некалькі дзяцей, якіх трэба карміць. Вобраз Валацугі стаў знаходзіць лірычныя і трагічныя рысы.
Мілдрэд Харыс
У 1920 годзе падчас мантажу фільма «Малыш» пачалася працэдура разводу. Адвакаты Харыс спрабавалі арыштаваць фільм. Чаплін быў вымушаны вывезці каля 140 000 метраў плёнкі (больш за 2000 дубляў) у іншы штат. Фільм мантаваўся ў гасцінічным нумары ў Солт-Лэйк-Сіці.
Палітычная дзейнасць
Па адной версіі Чаплін, каб высмеяць Камісію па расследаванні антыамерыканскай дзейнасці, меў намер з’явіцца на слуханні ў сваім касцюме Валацугі. Таму Камісія адмяніла свой выклік. Але ў аўтабіяграфіі Чаплін пра гэта нічога не паведамляе.
Южна-Курыльск
Насельніцтва — 7777 чал. (2018).
Драфіныя
Драфіныя (Otididae) — сямейства буйных наземных птушак.
Саламонава мора
Саламонава мора (Solomon Sea), міжастраўное мора Ціхага Акіяна, якое знаходзіцца паміж Саламонавых астравоў, Новай Брытаніяй і Новай Гвінеяй. Плошча 755 тыс. км², сярэдняя глыбіня 2652 м. Сярэднегадавая тэмпература вады на паверхні болей 27 °С, салёнасць 34,5‰. У годзе 220 дзён з воблачнасцю, два сезону дажджоў. Існуюць падводныя вулканы. Шматлікія каралавыя рыфы на поўдні.
Базіліка Нараджэння Хрыстова
Адна з найстарэйшых бесперапынна дзейных цэркваў у свеце. Першы храм над пячорай Каляд быў пабудаваны ў 330-х гадах па ўказанні імператара Канстанціна Вялікага. Яго асвячэнне адбылося 31 мая 339 года і з тых часоў набажэнствы тут практычна не перапыняліся. Сучасная базыліка VI—VII стст. — гэта адзіны хрысціянскі храм у Палесціне, захаваны ў цэласці з дамусульманскага перыяду.
Візантыйскі перыяд
Дадзены храм, як і шэраг іншых, пабудаваных імператарам Канстанцінам у Святой зямлі, па сведчанні Яўсевія Кесарыйскага і Кірыла Скіфапольскага, меў мэтай не правядзенне набажэнстваў, а стварэнне магчымасці кожнаму ўбачыць месцы евангельскай гісторыі. Аднак паломніца Сільвія (Этэрыя) (канец IV стагоддзя) у сваіх запісках пра паломніцтва ў Святую Зямлю паведамляе, што ў чацвер Светлай сядміцы з Іерусаліма вернікі ідуць у Віфлеем для ўсяночнага няспання, адзначаючы, што яно здзяйсняецца ў цэрквы, дзе «знаходзіцца пячора, дзе нарадзіўся Бог».
Пятрыкіна (Дарагабужскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Андрэй Рыгоравіч Бітаў
Біяграфія
У сакавіку 2014 года разам з шэрагам іншых дзеячаў культуры і навукі Расіі выказаў нязгоду з дзеяннямі расійскай улады ў Крыме. Сваю пазіцыю ён выказаў у адкрытым лісце, надрукаваным у «Новой газете».
Керчанскі тралейбус
Гісторыя
Першы праект тралейбуснага транспарту ў Керчы быў распрацаваны ў 1977 годзе. Планавалася пабудаваць тры гарадскія лініі: у цэнтр да чыгуначнага вакзала, да заводу імя Войкава і ў мікрараён Аршінцэва. Пачатыя ў 1978 годзе работы былі амаль адразу прыпыненыя. У 1991 годзе была спроба аднавіць будаўніцтва, але ў 1994 годзе будаўніцтва зноў быў спынена. У верасні 2003 года Прэзідэнт Украіны Леанід Кучма распарадзіўся аднавіць будаўніцтва тралейбуснага дэпо і апор. Пуск адбыўся 18 верасня 2004 года. Праз пару гадоў было прынята рашэнне аб пашырэнні сеткі — будаўніцтве другой чаргі, якая была ўрачыста адкрыта 16 верасня 2007 года. 12 верасня 2009 году, у дзень горада, была адкрыта трэцяя чарга да вакзалу.
Сычы
Віды
Род ўключае 3 віды:
Нацыянальны парк Бёргеф’ель
Бёргеф'ель (Børgefjell nasjonalpark) — нацыянальны парк у Нарвегіі, які пакрывае тэрыторыі плошчай 1447 км² у межах фюльке Нурлан і Нур-Трондэлаг. Знаходзіцца паблізу шведска-нарвежскай дзяржаўнай мяжы. Нацыянальны парк быў створаны ў 1963 годзе для аховы горнага ландшафту з азёрамі і рэкамі ў цэнтральных раёнах краіны. У раслінным покрыве пераважаюць сасновыя лясы, бярозавыя рэдкалессі, зараснікі карлікавай бярозы і вярбы. У складзе фауны: лось, расамаха, пясец, воўк, белая курапатка, гусі, качкі, белая сава.
Дзэрэны
Віды
Папуляцыя тыбецкага дзэрэна таксама скарацілася з некалькіх мільёнаў да 10 000 асобін. Дзэрэн Пржэвальскага класіфікуецца МСАП як від, які знаходзіцца пад пагрозай. У 2003 годзе падлік даў у выніку ўсяго толькі 250 жывёл, якія трымаліся паблізу возера Кукунор ў цэнтральным Кітаі.
Сонечнае зацьменне 6 чэрвеня 1853 года
Зацьменне мела велічыню 0,9486 і дасягнула свайго максімуму ў 20:07:21 UTC у пункце з каардынатамі 2° пн. ш. 118° з. д. Працягласць максімальнай фазы зацьмення склала 6 хв. 59 с., а месяцавы цень на зямной паверхні дасягнуў шырыні 203 км.
Язэп Аляксандравіч Юхо
Біяграфія
Падчас вайны: камандзір агнявога ўзводу (пад Масквой, 1941), намеснік камандзіра зенітнай гарматы і начальнік артылерыі стралковага палка на Паўднёвым і Заходнім франтах. Двойчы цяжка паранены. З 3-м Беларускім фронтам вызваляў Віцебск, Полацк, ваяваў ва Усходняй Прусіі. Скончыў вайну ў званні маёра. У 1946 годзе звольніўся з арміі.
Удзельнічаў у падрыхтоўцы праекта Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь 1994 года.
Статуты Вялікага Княства Літоўскага
Статут 1588
Трэці статут Вялікага Княства Літоўскага падрыхтаваны на высокім тэарэтычным узроўні кваліфікаванымі прававедамі пад кіраўніцтвам канцлера ВКЛ А. Б. Валовіча і падканцлера Л. І. Сапегі. У Статут увайшлі нормы дзяржаўнага (канстытуцыйнага) права, чаго на той час не было ў заканадаўчай практыцы іншых еўрапейскіх дзяржаў. Ён абагульніў тагачасныя дзяржаўна-прававыя ідэі, некаторыя з якіх апярэджвалі свой час. У Статуце знайшла адлюстраванне тэорыя падзелу ўлады на заканадаўчую (сойм), выканаўчую (вялікі князь, адміністрацыйны апарат) і судовую (Трыбунал ВКЛ, земскія і падкаморскія суды, выбарныя і незалежныя ад адміністрацыі).
Жакі (Талачынскі раён)
Жакі́ (, Жаки) — вёска ў Талачынскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Аболецкага сельсавета.
Dreamlin
Dreamlin — электронны музычны калектыў з Беларусі.
У 2002 годзе яны пачалі выступаць перад публікай. Гурт аддаваў перавагу змешванню электронных і жывых інструментаў, такіх як гітара, ударная ўстаноўка, электронныя барабаны, флейта і ўсе віды перкусіі.
Секарова
Секарова (Секарево) — вёска ў Дарагабужскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Алексінскага сельскага паселішча.
Літоўская духоўная семінарыя
Праваслаўны перыяд
Навучальны працэс быў арганізаваны на аснове Статута духоўных семінарый 1840 года і па прыкладу семінарый Санкт-Пецярбургскай і Кіеўскай Навучальных акруг. Кіроўным органам Літоўскай семінарыі было Праўленне ў складзе рэктара, інспектара і эканома. Знешні кантроль за вучэбным працэсам ажыццяўляўся Санкт-Пецярбургскай Духоўнай акадэміяй. У праграму навучання былі дададзеныя медыцына, сельская гаспадарка, прыродазнаўчыя навукі, вучэнне пра рускі раскол і іншыя дапаможныя веды. Поўны курс семінарыі быў шасцігадовым і складаўся з трох двухгадовых аддзяленняў.
Міхал Мацкевіч (сын Крыштафа)
Міхал Мацкевіч (Michał Mackiewicz) — дзяржаўны службовец.
Біяграфія
Шамбялян Двара польскага, ротмістр Менскага ваяводства, суддзя земскі вілейскі (1798).
Сям’я
У першым шлюбе з Канстанцыяй з Прыстаноўскіх, дачкой падкаморага ЯКВ, меў дзяцей: У другім шлюбе з Юстынай Ратынскай меў сына Стэфана.
Аціг
Аціг (А́тиг) — пасёлак гарадскога тыпу ў Ніжнесяргінскім раёне Свярдлоўскай вобласці Расіі.
Адам Якабі
Уступіў у Таварыства Ісуса ў лютым 1576 г. у Браневе. Двойчы — у 1595—1599 і 1609—1620 гг. — займаў пасаду рэктара Полацкага езуіцкага калегіума. Пабудаваў касцёл і будынак калегіума ў Полацку. З 1604 па 1608 гг. — суперыёр Дома прафесаў у Вільні.
Вуліца Ламаносава (Віцебск)
На вуліцы Ламаносава размешчаны «Віцебскае электратэхнічнае прадпрыемства „СВЕТ“», Аўташкола УП ПУП «Віцебская аўтамабільная школа ДТСААФ», Навукова-вытворчы цэнтр «Спецсістэма», УА «Дзяржаўная агульнаадукацыйная сярэдняя школа № 18 г. Віцебска», санаторый-прафілакторый ААТ «КІМ» «Бадзёрасць».
Алег Анатолевіч Гусеў
Алег Гусеў (Олег Гусєв; нар., Стэпаніўка, Сумская вобласць) — былы украінскі футбаліст, паўабаронца. Выступаў за нацыянальную зборную Украіны (2003—2016).
Дзітвянскае балота
Дзітвянскае балота — балота на поўдні Воранаўскага раёна і на поўначы Лідскага раёна Гродзенскай вобласці. Змяшчаецца ў вадазборы ракі Дзітвы і яе правага прытока Радунькі.
Агульнае
Плошча 5,2 тыс. га. Глыбіня торфу да 6 м, у сярэднім — 2,3 м, ступень раскладання 36%, попельнасць — 12,9, месцамі — 9,3%. У 1956—60 г. была асушана паўночная частка балота (каля 1,5 тыс. га плошчы), у тым ліку пойма ракі Радунька. Вядзецца здабыча торфа.
Зора
Зо́ра (ад Zorro — «ліс» або сеньёр Зо́ра Señor Zorro) — выдуманы персанаж, варыяцыя на тэму Робін Гуда, «герой у масцы», які прыходзіць на дапамогу абяздоленым жыхарам Новай Іспаніі.
Бісерць
Бісерць (Бисе́рть) — пасёлак гарадскога тыпу ў Ніжнесяргінскім раёне Свярдлоўскай вобласці Расіі, адміністрацыйны цэнтр Бісерцкай гарадской акругі. Насельніцтва — 9365 чалавек (2021).
Трагедыя ў Краснаполлі
Ход падзей
27 студзеня а 10:28 раніцы ў спартыўнай зале сярэдняй школы №1 у пасёлку Краснаполле Магілёўскай вобласці падчас заняткаў па фізкультуры адбылася аварыя, у выніку якой абрынулася сцяна, а за ёй і столь. Падчас трагедыі ў зале знаходзілася каля 40 чалавек. Загінуў настаўнік Пётр Любашэнка і трое вучняў — Саша Прусаў, Аня Акіншына і Віця Баброў. Адзін вучань загінуў на месцы, настаўнік фізкультуры ад атрыманых траўмаў памёр у бальніцы. Яшчэ двое загінулых былі выяўленыя ў ходзе правядзення аварыйна-выратавальных работ каля 19:00.
Будынак
У распаўсюджаным МНС Беларусі афіцыйным паведамленні, у прыватнасці, гаворыцца, што ў спорзале, прыбудаваным да будынка школы, абрынулася жалезабетоннае перакрыцце.
Хокан III
Хокан III Сверэсан (Håkon III,  — ) — кароль Нарвегіі (1202—1204), другі пазашлюбны сын нарвежскага конунга Сверыра Сігурдсана.
Біяграфія
На Ражство 1203 года Хокану нечакана стала дрэнна. Яму пусцілі кроў, але 1 студзеня 1204 года ён сканаў. Пасля яго смерці грамадзянская вайна ў Нарвегіі аднавілася.
Рыгор Юзаф Катовіч
Біяграфія
Гарадзенскі харужы ў 1699—1700 гадах і падстараста ў 1699—1704 гадах, палкоўнік каралеўскі ў 1701 годзе, стараста гарадзенскі з 1706 года, лоўчы вялікі літоўскі з 1710 года. Прыхільнік Сапегаў, на іх баку ўдзельнічаў у Алькеніцкай бітве 1700 года.
Масароза
Масароза (Massarosa) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне Таскана, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Лука.
Старынцы (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з кастрычніка 1941 года, вызвалена ў 1943 годзе.
Homo cepranensis
Узрост акамянеласці знаходзіцца ў межах ад 350 да 500 тыс. гадоў. Сумежны ўчастак, Фантана Рануча, быў датаваны 487 000 ± 6000 гадоў, а Матоні і інш. мяркуюць, што найболей верагодны ўзрост «чалавека з Чэпрана» — 450 000 гадоў. Асаблівасці чарапной косці ўяўляюць сабой помесь такіх у Homo erectus і больш позніх відаў, такіх як Homo heidelbergensis, які дамінаваў у Еўропе да Homo neanderthalensis. Аднак матэрыялу для поўнага аналізу дадзенага віда яшчэ недастаткова.
Нумарныя знакі ў Беларусі
Гісторыя
Да 1992 у Беларусі дзейнічалі толькі знакі савецкага ўзору. У 1992 з'явіліся адмысловыя беларускія рэгістрацыйныя знакі, якія пасля змянення дзяржаўнай сімволікі ў 1995 мяняліся яшчэ тры разы (у 1996, 2000 і 2004 гады).
Знакі ўзору 2004 года
У 2016 годзе сталі выдавацца часовыя нумары для транспартных сродкаў, якія раней не стаялі на ўліку.
Катастрофа Як-12 пад Мінскам
Ход падзей
Пасля ўзлёту, разгарнуўшыся направа на 90°, пілот накіраваўся да апрацоўванага ўчастку. Пераляцеўшы над ЛЭП на вышыні 60-70 м, самалёт знізіўся над участкам да вышыні 30-40 м. Праляцеўшы палову даўжыні ўчастка, пілот стаў вырабляць разварот направа. Разгарнуўшыся на 180°, самалёт апынуўся на малой вышыні перад узвышшам, на ўзроўні правадоў ЛЭП. Знаходзячыся без дастатковай хуткасці на малой вышыні над вяршыняй ўзвышша, у 270 м ад ЛЭП, пілот праявіў разгубленасць, са спазненнем выкарыстаў ўзлётную магутнасць і апынуўся ў непасрэднай блізкасці ад апоры ЛЭП. Пры спробе адкруціць налева самалёт сарваўся на левае крыло і з працуючым на поўнай магутнасці рухавіком ўпаў на зямлю каля вёскі Кунцаўшчына. Пілот загінуў, самалёт разбурыўся і згарэў.
Праспект Францыска Скарыны (Полацк)
Гісторыя
У ХІХ — пачатку XX стагоддзя вуліца мела назву Верхне-Пакроўская. У 1919 была перайменавана ў вуліцу Троцкага ў гонар Льва Троцкага, а пазней — у вуліцу Арджанікідзэ ў гонар Сярго Арджанікідзэ.
Апісанне
Праспект з’яўляецца бульварам з пешаходнай часткай у цэнтры. Цягнецца ад заходняга боку плошчы Свабоды (уключаючы саму плошчу) да вуліцы Юбілейнай.
Няцотны бок
Дом яўрэйскага купца, пра што сведчылі сіёнскія зоркі над галоўным уваходам. Да Кастрычніцкай рэвалюцыі гэты дом быў заняты пад 2-е гарадское вучылішча, падчас рэвалюцыі ўлетку 1917 г. у ім месціўся савет рабочых дэпутатаў, затым аддзел народнай адукацыі, а ў 30-х гадах тут працавалі яўрэйская і рабочая вечаровая школы. Пасля Другой сусветнай вайны размяшчаліся аддзелы Полацкага аблвыканкама, потым — ГПТВ № 66.
«Гранд-гатэль» з рэстаранам купца Івана Бакаева. Гатэль лiчыўся лепшым у горадзе. Нумар там каштаваў каля 3 рублёў. У ім не было вадаправода i каналізацыi. У нумары стаялi ложак, рукамыйнiк са столiкам, камiн i галандская печ для абагрэву памяшкання у халодны час.
Засценкі (Талачынскі раён)
Да 2004 года ўваходзіла ў склад Алёнавіцкага сельсавета.
Мінучана
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва: