cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Спляценне (мастацтва)
Паўночная Еўропа
Росквіт паўночнаеўрапейскага спляцення прыйшоўся на Брытанскіх астравоў, дзе арнаменты ў звярыным стылі Паўночнай Еўропы аб’ядналіся з вузлапляценнем стужкамі і хрысціянскімі ўплывамі ў такіх працах як Келская кніга і. Цэлыя дывановыя старонкі былі ілюмінаваныя абстрактнымі матывамі, уключаючы шырокае выкарыстанне спляцення, а каменныя высокія крыжы спалучалі панэлі са спляценнем з панэлямі з выявамі фігур. Спляценне астраўнога мастацтва скапіявалі ў кантынентальнай Еўропе, дастаткова набліжана ў франка-саксонскай школе VIII—XI сталеццяў і менш блізка ў іншых каралінгскіх школах ілюмінавання, дзе існавала традыцыя лісцяных дэкаратыўных арнаментаў. У  гэта стала звычайным, а спляценне ў цэлым — значна менш складаным. Аднак часам можна ўбачыць і звярыныя формы.
Касцёл Унебаўзяцця Найсвяцейшай Дзевы Марыі (Антушы)
Знаходзіўся на паўднёва-ўсходняй ускраіне вёскі. Быў пабудаваны ў пачатку XIX ст. з дрэва. У савецкі час выкарыстоўваўся медыцынскай установай. Зруйнаваны ў 1990-я гг.
Анастасія Сяргееўна Новікава
Клубная кар’ера
Нарадзілася ў Гомельскай вобласці, там жыла да 17 гадоў і потым пераехала ў Мінск. Любоў да футбола ад таты, ён любіў у яго гуляць і часта браў яе на матчы.
Аляксандр Ільіч Радзімцаў
Інтэрбелум
У верасні 1927 года прызваны ў Чырвоную Армію. Першапачаткова служыў у каравульнай роце 18-га стралковага канвойнага батальёна ў Саратаве.
Пасляваенны час
У 1947 годзе скончыў Вышэйшыя акадэмічныя курсы пры Вышэйшай ваеннай акадэміі імя К. Я. Варашылава. У сакавіку 1947 года ён быў прызначаны камандзірам 11-га гвардзейскага стралковага корпуса. З лютага 1951 года — памочнік камандуючага войскамі Усходне-Сібірскай ваеннай акругі. З чэрвеня 1953 года па ліпень 1956 года — Галоўны ваенны саветнік пры Албанскай народнай арміі і ваенны аташэ СССР у Албаніі. З лістапада 1956 года — першы намеснік камандуючага войскамі Паўночнай ваеннай акругі. З мая 1960 года — камандуючы 1-й арміяй ва Украіне. З сакавіка 1966 года — ваенны кансультант у групе генеральных інспектараў Міністэрства абароны СССР. Абіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета СССР трэцяга склікання.
Элізабет Хэсельблад
Біяграфія
З 25 сакавіка 1904 года яна пачала жыць у Рыме і ў 1906 годзе ўвайшла ў ордэн Сальваторэ дзі Санта Брыгіта. Падчас нямецкай акупацыі Італіі ў часы Другой сусветнай вайны займала пасаду ігуменні кляштара, хавала ў кляштары яўрэяў і палітычных уцекачоў.
Сечанае срэбра
Сечанае срэбра — фрагменты выразаных і сагнутых сярэбраных прадметаў, апрацаваных у зліткі альбо для зручнасці пераноскі да плаўлення для паўторнага выкарыстання, або проста для выкарыстання ў якасці валюты па вазе.
Райца
Вялікае Княства Літоўскае
Першая згадка гэтага маёнтка прыпадае на 1510 год, калі Райца належала Багушу і Мішку Верашчакам. Далей гаспадарылі ў ёй, па чарзе, Наўмовічы і Гаштольды. Але ў другой палове XVI стагоддзя Райца стала ўласнасцю роду, які ўзяў прозвішча ад назвы маёнтка — Раецкіх (або Дунін-Раецкіх).
Пад уладай Расійскай імперыі
Перад ліквідацыяй Уніі ў 1839 годзе да парафіі Святога Спаса (Перамянення Гасподняга) у Райцы Наваградскага дэканата належылі 1661 вернік, якімі апекаваліся святары: а. Язэп Гарбацэвіч (парах, 50 гадоў) і а. Міхал Бараноўскі (вікары, 30 гадоў). Парафіі належала 2 валокі зямлі, укладавы капітал складаў 3000 рублёў срэбрам, а яе гадавы даход быў 150 рублёў срэбрам Пасля скасаванні царква належала рыма-каталікам, аднак па здушэнні нацыянальна-вызваленчага паўстання (1863—1864) расійскія ўлады адабралі яе ў Святога Прастола і перадалі Маскоўскаму патрыярхату.
Ва ўласнасці Верашчакаў маёнтак заставаўся да 1898 года, калі Казімір, сын Юзафа, перадаў Райцу сваяку Ваўжынцу Путкамеру, унуку Марылі Верашчакі.
Аліна Ігараўна Войцех
Палітычны пераслед 2020—2022
7 красавіка 2021 шэрагам беларускіх праваабарончых арганізацый, сярод якіх Праваабарончы цэнтр «Вясна», Беларускі Хельсінскі камітэт і Беларускі ПЭН-цэнтр, была прызнана палітычнай зняволеннай. Падставай для гэтага праваабаронцы палічылі непрапарцыйна жорсткія (неадэкватныя) правапарушэнню, у якім абвінавачваюцца асобы, прысуды ў параўнанні з прысудамі, якія выносіліся па такім жа катэгорыям спраў па-за палітычным кантэкстам.
Аліна утрымліваецца ў гомельскай калоніі № 4.
Кавалі (вёска, Акцябрскі раён)
Гісторыя
У 1931 годзе арганізаваны калгас. Падчас Вялікай Айчыннай вайны 2 красавіка 1942 года нямецкія акупанты цалкам спалілі вёску і забілі 720 жыхароў, значная частка з іх — з суседніх вёсак (у 1964 годзе на магіле — за 150 м на паўночны ўсход ад вёскі — устаноўленая стэла). У красавіку 1944 года карнікі забілі яшчэ 141 жыхара (у 1964 годзе на магіле — за 0,8 км на захад ад вёскі, на полі — устаноўлены абеліск). 5 жыхароў загінулі на фронце.
Аляксей Аляксандравіч Цабрук
Аляксей Аляксандравіч Цабрук (, в. Бухалі, Пружанскі павет, Палескае ваяводства  —, в. Бухалі, Бярозаўскі раён) — беларускі механізатар па вытворчасці цукровых буракоў, Герой Сацыялістычнай Працы (1965).
Біяграфія
Выбіраўся дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР (1980—1985), дэлегатам ХХVІ з’езда КПСС (1981), прымаў удзел у абласных і рэспубліканскіх форумах.
Кальцавы бульвар
Славутасці
У парку ўсталявана мноства помнікаў, сярод іх — помнікі класіку армянскай паэзіі Авеціку Ісаакяну, пісьменніку і рэвалюцыянеру XIX стагоддзя Мікаэлу Налбандзяну, паэту і музыканту XVIII стагоддзя Саят-Нова. У ліку паркавых скульптур — кампазіцыя «Рукі», сімвалізуючая сяброўства паміж Ерэванам і яго італьянскім горадам-братаннікам Карара, якая была падорана праз год пасля візіту ў Італію ў 1962 годзе дэлегацыі працаўнікоў Ерэвана. У скверы непадалёк знаходзіцца копія зваротнага гасцінца ерэванцаў — туфавая стэла-фантан, якую падпіраюць два баранчыкі, аўтарства архітэктара Рафо Ісраэляна.
Віктар Гельтман
Біяграфія
Вучыўся ў Свіслацкай гімназіі. У 1819 годзе стварыў дзве тайныя арганізацыі — патрыятычнае таварыства ў Свіслацкай гімназіі (з удзелам брата Іосіфа) і студэнцкую арганізацыю «Саюз вольных палякаў» у Варшаве, стаў рэдактарам яе органа «Dekada Polska». Удзельнічаў у паўстанні 1830—1831 гадоў, затым у падрыхтоўцы Кракаўскага паўстання (1846) і паўстання ў Галіцыі (1848). Падчас рэвалюцыі 1848—1849 гадоў у Германіі кіраваў абаронай Дрэздэна. Адзін з аўтараў маніфестаў паўстанцаў. Імкнуўся да аб'яднання барацьбы за незалежнасць Рэчы Паспалітай з барацьбой за ліквідацыю феадальна-прыгонных адносін. У 1860-х гадах вывучаў грамадска-палітычнае жыццё эміграцыі з колішняй Рэчы Паспалітай. Памёр у выгнанні.
Шнар (фільм, 1976)
«Шнар» (Blizna) — драматычны фільм 1976 года, зняты польскім кінарэжысёрам Кшыштафам Кеслёўскім.
Тувэ Александэрсан
Тувэ Александэрсан стала пераможцай на сярэдняй дыстанцыі Чэмпіяната свету сярод юніёраў па спартыўным арыентаванні ў 2009 годзе ва 16-гадовым узросце, калі мела старэйшых канкурэнтаў. Яна таксама заваявала тытул чэмпіёнкі на сярэдняй дыстанцыі ў 2010 і 2012 гадах. Таксама выйграла два залатых медаля ў спрынце і ў эстафеце, два сярэбных і адзін бронзавы на доўгай дыстанцыі.
Елісаветградскае Евангелле
Рукапіс напісаны на пергаменце паўуставам. Елісаветградскае Евангелле капіруе Евангелле балгарскага цара Іаана-Аляксандра, напісанае ў 1356 годзе, і ўпрыгожана скапіраванымі з яго мініяцюрамі ў неавізантыйскім стылі. Захавана мініяцюра з кцітарскім партрэтам цара Іаана-Аляксандра, змешчаная перад Евангеллем паводле Матфея.
У 2009 годзе дабрачынны фонд «Тварыства аматараў старажытнай пісьменнасці», які ўзначальваецца Германам Сцерлігавым, выпусціў факсімільнае выданне Елісаветградскага Евангелля тыражом у 10 000 асобнікаў. Праект атрымаў назву «Старажытныя рукапісы — дзецям Расіі» і выданне было бясплатна распаўсюджана сярод усіх жадаючых пры наяўнасці ў іх дзяцей ва ўзросце да 12 гадоў. Хоць першапачаткова планавалася распаўсюджванне кнігі за грошы.
Жагалы
Жагалы́ (, Жогалы) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Хараўскага сельсавета.
Возера Уэйкэр (Тытан)
Дыяметр возера складае 52,5 км. Знаходзіцца на паўночным полюсе побач з яго морамі (Кракена, Лігеі і Пунгі). Возера складаецца з вадкіх вуглевадародаў (у асноўным з метану, этану і прапану). Возера Уэйкер з'яўляецца адным з многіх азёр, якія раскіданыя ўздоўж паўночнага полюса Тытана. Пры дапамозе радара Касіні яно было знойдзена ў 2007 годзе.
Спроба дзяржаўнага перавароту ў Літве (1919)
Спроба перавароту
Група з 18 літоўскіх афіцэраў, з маўклівай згоды Сляжавічуса, узяла на сябе ініцыятыву не дапусціць пераварот. Баючыся, што сябры ПВА праніклі ва ўзброеныя сілы, яны таемна вырашылі пачаць масавыя арышты польскіх прыхільнікаў у ноч з 28 жніўня па 29. Праз няведанне хто менавіта стаяў за змовай, літоўцы арыштавалі больш бачных польскіх актывістаў у Каўнасе. Некалькі дзясяткаў палякаў былі арыштаваныя ў першую ноч, у тым ліку Аўкштайціс і 23 польскіх афіцэра, якія праходзілі службу ў літоўскай арміі. На другую ноч колькасць арыштаваных палякаў вырасла да 200. У Каўнасе было абвешчана надзвычайнае становішча. Польская прэса адзначыла масавыя арышты польскіх актывістаў ", якім абвінавачванне не можа быць іншым акрамя як палякі" і прыйшлі да высновы, што гэта было доказам сістэматычнай антыпольскай палітыкі пранямецкага літоўскага ўрада.
Пасля перавароту
Ваенны суд Літвы вынес вырак 117 путчыстам 11—24 снежня 1920 года. Шэсць лідараў атрымалі пажыццёвае зняволенне. Іншыя выракі вагалася ад 15 гадоў да 8 месяцаў у турме. Па меншай меры 15 чалавек былі апраўданыя. Да 1928 года ўсе зняволеныя былі ці абмененыя на літоўскіх зняволеных ці вызваленыя датэрмінова. Генерал Жукаўскас быў зняты з пасады камандуючага літоўскага войска. Польскі ўрад першапачаткова адмаўляў спробу арганізацыі перавароту; пазней ён прызнаў, што мясцовыя жыхары планавалі паўстанне, але сцвярджаў, што не збіраўся ў ім удзельнічаць. Спроба перавароту павысіла ўзровень напружання ў польска-літоўскіх адносінах, што зрабіла літоўцаў яшчэ больш бескампраміснымі і асцярожнымі ў адносінах да Польшчы.
Віктар Паўлавіч Андаралаў
Біяграфія
Член Саюза архітэктараў СССР з 1980 года. Член КПСС з 1970 года. Пражывае ў Віцебску.
Сям’я
Мае сына Адрыяна Віктаравіча Андаралава, які таксама працуе архітэктарам.
Краёвы слоўнік Чэрвеншчыны
«Краёвы слоўнік Чэрвеншчыны» — перакладны слоўнік, складзены краязнаўцам Мікалаем Шатэрнікам. Выдадзены ў 1929 годзе ў Менску. Змяшчае каля 9 тысыч слоўнікавых артыкулаў, уключае агульнанародны і рэгіянальны лексічны матэрыял з 35 населеных пунктаў Пухавіцкага, Смілавіцкага і Шацкага раёнаў. Пераважная большасць слоў (прыкладна 90 %) зафіксавана ў вёсцы Старына, дзе нарадзіўся і вырас аўтар.
Сан-Хуан-Капістрана
Сан-Хуан-Капістрана (San Juan Capistrano) — горад у акрузе Орындж, штат Каліфорнія, ЗША. Плошча — 37,024 км² (36,559 км ² — суша, 0,466 км² — вада), насельніцтва — 34593 чалавека (перапіс 2010 года). Шчыльнасць насельніцтва — 930 чал/км².
Падваявода
Падваявода (Podwojewodzi, vicepalatinus) — ураднік у Вялікім Княстве Літоўскім і Рэчы Паспалітай. Прызначаўся на пасаду ваяводай і сачыў за надзейнасцю мер і вагаў у ваяводстве, устанаўліваў афіцыйныя максімальныя цэны, усталёўваў падваяводскія падаткі. Ажыццяўляў суд над яўрэямі (з 1633 года, за выключэннем Кракаўскага ваяводства) і над хрысціянамі, якія жылі ў замкавых юрыдыках.
Калядзічы (Пружанскі раён)
Каля́дзічы (, Колядичи) — аграгарадок у Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Хараўскага сельсавета.
Чачэрскі сельсавет
Пасля другога ўзбуйнення БССР з 8 снежня 1926 года сельсавет у складзе Чачэрскага раёна Гомельскай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Чачэрск. 30 снежня 1927 года сельсавет скасаваны, яго тэрыторыя далучана да Чачэрскага местачковага Савета.
Падручны беларуска-польскі слоўнік
Па словах аўтара, ствараўся як «слоўнік жывой беларускай мовы, на якой гутарыць народ і на якой пішуцца беларускія кніжкі і газэты» :
Радваніцкі сельсавет
Радва́ніцкі сельсаве́т — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Брэсцкага раёна Брэсцкай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — аграгарадок Вялікія Радванічы.
Зміцер Чайкоўскі
Паходжанне
Нарадзіўся 26 лістапада 1912 года ў сям’і Мікалая і Марыі з дому Жміеўскіх. Бацькі, паводле сямейных паданняў, паходзілі са старадаўніх шляхецкіх фамілій. Мікалай быў праваслаўным, Марыя — каталічкай, якая пасля шлюбу змяніла веравызнанне. У іх нарадзілася шасцёра дзяцей: дочкі Алена, Кацярына, Аляксандра, сыны Антон, Дзмітрый, Барыс.
Мікалай Чайкоўскі быў адным з найбольш заможных жыхароў старога Клецка. Добры кушнер, ён трымаў уласную майстэрню і мог цалкам забяспечываць вялікую сям’ю. А старэйшую дачку Алену адправіў вучыцца ў прыватны жаночы пансіён у Санкт-Пецярбургу. Але рэвалюцыя і наступныя падзеі істотна падарвалі дабрабыт. З успамінаў старажылаў вынікае, што ў міжваенны час Чайкоўскія ледзьве зводзілі канцы з канцамі. Невялікі надзел не мог пракарміць пяць чалавек (старэйшыя дзеці жылі асобна).
Творчасць
Зміцер Чайкоўскі з’яўляецца вядомым майстрам партрэту і сакральнага жывапісу. Ягоныя палотны выстаўляліся на розных выстаўках у Еўропе і Амерыцы.
У 1930-я гады стварыў шэраг карцін на мясцовым матэрыяле. Адна з іх — партрэт селяніна з-пад Клецка, «Дравасек». У 1937 годзе для клецкай Свята-Пакроўскай царквы была напісаная ікона «Святы Панцеляймон». Перад тым як пачаць пісаць ікону, мастак атрымаў дабраславенне святара, пасціўся. Пачатак і заканчэнне работы былі адзначаныя малітвай. Гэта адзін з нямногіх твораў мастака, які захаваўся на радзіме. Яго і сёння можна бачыць у храме.
Першай працай на чужыне для Чайкоўскага былі абразы, пісаныя ў 1946 годзе для царквы Святой Еўфрасінні Полацкай у Рэгенсбургу, па намаўленні яе настаяцеля айца Мікалая Лапіцкага. Аднак царква гэтая была разабраная ў другой палове 1950-х гадоў, таму абразы мастака сёння знаходзяцца ў беларускіх цэрквах Амерыкі.
Ян Казімір Пашкевіч
Творчасць
Вядомы яго адзіны верш «Полска квітнет лаціною, Літва квітнет русчызнаю…» (датаваны 1621, апубл. 1842), які сваімі ідэйна-эстэтычнымі якасцямі вылучаецца сярод патрыятычнай паэзіі на старабеларускай мове ., у ім выявіліся асаблівасці сілаба-танічнага вершаскладання. Твор захаваўся ў Слуцкім спісе Статута ВКЛ 1529 года. У ім змешчана яшчэ 5 аўтографаў паэта, а таксама запісы іншых асоб, якія сведчаць, што ў 1-й пал. XVII ст. рукапіс бытаваў у Вільні, дзе, напэўна, і быў напісаны верш. Асноўны матыў твора — ухваленне роднай мовы, падкрэсліванне яе важнага месца з жыцці грамадства і чалавека. Напісаны правільным чатырохстопным харэем, гэта твор паказвае адыход беларускай паэзіі XVII ст. ад неарганічнай старабеларускай мове сілабікі, на змену якой прыходзіла сілаба-танічная сістэма вершаскладання. Паводле Вячаслава Рагойшы, адзін з першых узораў харэічнага метру ў беларускай пісьмовай паэзіі. У гэтым адзіным вядомым творы Яна Казіміра Пашкевіча, напісаным у панегірычным стылі, упершыню прагучала думка аб тым, што народ жыве да таго часу, пакуль жыве яго мова.
Рэлігія ў Сірыі
Не ўсе суніты арабы. Пераважная большасць курдаў, якія складаюць 9% насельніцтва афіцыйна суніты, як і туркаманы, якія ахопліваюць 1%.
Карл Густаў Крэйц
Слонім і Ляхавічы
5 красавіка 1706 шведскі кароль Карл ХІІ выслаў з Жалудка корпус кавалерыі ў 600 коней на чале з палкоўнікам Крэйцам у Слонім, каб ачысціць яго ад казакаў. Там Крэйц мусіў сабраць усе сілы раскіданыя на поўдзень ад Нёмана і пачаць аблогу Ляхавіцкага замка, дзе закрыліся казакі. У Слоніме ён не сустрэў супраціву, і, сабраўшы каля 1,5 тысяч кавалерыі, не лічачы дапаможных мясцовых і валашскіх аддзелаў, рушыў на Ляхавічы. Паблізу Ляхавічаў шведы разбілі атрад казакаў, якія ішлі на дапамогу замку, і ў сярэдзіне красавіка пачалі аблогу. Заблакаваўшы фартэцыю, Кройц распусціў атрады валахаў для рабавання ваколіц Ляхавічаў і Нясвіжа.
Тым часам на дапамогу Ляхавічам з Мінска ў канцы красавіка рушала расійскае войска на чале з Сямёнам Няплюевым, да якога далучыліся казакі са Слуцка. Іх агульная колькасць дасягала 5 тысяч. Крэйц, які трымаў у аблозе Ляхавічы, загадзя атрымаў інфармацыю пра набліжэнне праціўніка. Да гэтага часу да шведаў падыйшло падмацаванне з 400 драгунаў. Пакінуўшы невялікую частку войска на чале з Траўтфэтэрам для працягу аблогі, уначы 20 красавіка Крэйц выйшаў з лагера насустрач праціўніку ў кірунку Клецка.
Клецкая бітва 1706 года
Шведскае войска паводле сучасных ацэнак складала каля 1200 вершнікаў, агульная колькасць расійска-казацкіх войскаў складала каля 4300-4400 чалавек. Ранкам 20 красавіка шведскае войска атакавала казакаў, якія стаялі за грэбляй, і ў кароткім баі вымусіла іх уцякаць. Расійскі ваявода Няплюеў на дапамогу казакам пачаў перакідваць на левы бераг Сільнай пяхоту і артылерыю, дзе яна пачала разгортвацца ў баявыя парадкі. Перадавыя атрады паспелі ўступіць у бой у раёне Рынкавай плошчы, дзе былі акружаны і за кароткі час знішчаны шведамі. Асноўная маса расійскай пяхоты сутыкнулася з казакамі, якія ў паніцы ўцякалі да моста, у гэты момант шведскія жаўнеры эфектыўна скарысталі агнястрэльную зброю. Пры адступленні загінуў казацкі палкоўнік Іван Сак. Сямён Няплюеў кінуўся ў гушчар бою, намагаючыся стрымаць уцёкі, аднак не здолеў гэтага зрабіць і быў паранены ў левую руку. У гэты момант невялікі шведскі атрад здолеў прарвацца праз мост і адкрыў шлях да наступлення асноўным сілам, пасля чаго расійскія рэзервы ахапіла паніка і яны кінуліся на ўцёкі. Шведы і валахі гналіся за ўцекачамі да бліжэйшага лесу за пяць кіламетраў, пасля чаго павярнулі на Клецк.
Возера Фрымен (Тытан)
Фрымен (Abaya Lacus) — вуглевадароднае возера, якое знаходзіцца на паўночным полюсе самага буйнога спадарожніка Сатурна — Тытана, па каардынатах 73.17°N, -45.55°W.
Легіён «Вірыятас»
Гісторыя
З 1937 года ў Іспаніі прысутнічала Партугальская ваенная назіральная місія, у якую ўваходзілі прадстаўнікі ўсіх трох галін Партугальскіх Узброеных Сіл: сухапутных, ваенна-марскіх і ваенна-паветраных. Задачы місіі заключаліся ў абароне інтарэсаў партугальскіх добраахвотнікаў і збору інфармацыі.
Сан-Раман (Каліфорнія)
Сан-Раман (San Ramon) — горад у штаце Каліфорнія (ЗША). Уваходзіць у «вобласць заліва Сан-Францыска». Насельніцтва павялічылася з 22356 чалавек у 1980 годзе да 51027 у 2005.
Джозеф Пакстан
Сэр Джозеф Пакстан (Joseph Paxton;  — ) — брытанскі інжынер, батанік і архітэктар, чалец парламенту.
Міхась Шэка
Біяграфічныя звесткі
У 1980-х гадах сыйшоў на пенсію і зноў стаў актыўным удзельнікам беларускіх дзеяў. У 1983—1985 гадах — старшыня выканаўчага камітэта Федэральнай рады беларускіх арганізацый у Аўстраліі. Ініцыятар выдання бюлетэня ФРБАА. У 1989 годзе пераклаў і выдаў «Катэхізіс праваслаўнай царквы». Пахаваны ў Джылангу на тамтэйшых могілках.
Данат Яцкевіч
Біяграфічныя звесткі
З 1944 года знаходзіўся ў Германіі, дзе браў удзел у дзейнасці беларускіх арганізацый. У 1949 годзе пераехаў у Аўстралію. Актыўны арганізатар і удзельнік беларускага жыцця ў Брысбене. Адзін з ініцыятараў стварэння Брацтва Святога Юрыя БАПЦ. Заснавальнік задзіночання беларускіх ветэранаў і выдавец ягонага друкаванага органу «Лучнік». Доўгачасовы кальпартатар беларускай прэсы ў Брысбене. У 1956 годзе перабраўся з сям’ёй у Мельбурн, дзе далучыўся да тамтэйшага беларускага жыцця. Быў ініцыятарам набыцця Беларускага дома. Займаўся выдавецкай дзейнасцю. Пад псеўданімам Данат Баян друкаваў невялічкія п’есы для дзяцей.
Acherontia
Віды
Род уключае 3 віды:
Мікалай Канстанцінавіч Старшынаў
Біяграфія
Памёр М. К. Старшынаў 6 лютага 1998 года. Пахаваны на Траякураўскіх могілках у Маскве.
Стары Самбір
Гісторыя
13 кастрычніка 1648 г. Стары Самбір заваявалі войскі Багдана Хмяльніцкага.
1650 — кароль Ян II Казімір пацвердзіў прывілеі горада.
Нава Кахоўка
Інфраструктура
У горадзе працуе дзве бальніцы і паліклініка, псіхіятрычны дыспансер, адна камунальная і некалькі прыватных стаматалагічных клінік, прыватны медыцынскі цэнтр, два дзіцячых санаторыя, 20 агульнаадукацыйных школ, у тым ліку гімназія, прафесійна-тэхнічныя вучылішчы, тэхніка-эканамічны ліцэй, прыватная школа. Таксама ёсць політэхнічны інстытут, філіял Міжнароднага ўніверсітэта развіцця чалавека «Украіна», агратэхнічны каледж, прыборабудаўнічы тэхнікум, політэхнічны каледж.
Снежны барс
Пашырэнне
Папуляцыя снежных барсаў ў раёне Саньцзян’юань, дзе бяруць пачатак найбуйнейшыя кітайскія рэкі, паводле ацэнак, перавышае 1000 асобін. Гэты раён стаў галоўным арэалам пражывання драпежнікаў.
Ахова
Занесены у Чырвоную кнігу МСАП. Знаходзіцца пад дзяржаўнай аховай першай катэгорыі ў Кітаі.
Сан-Матэа (акруга)
Геаграфія
Акруга Сан-Матэа размешчаны на паўвостраве Сан-Францыска на поўдзень ад горада Сан-Францыска. У паўночнай частцы акругі знаходзіцца міжнародны аэрапорт Сан-Францыска, які адміністрацыйна адносіцца да акругі Сан-Францыска, а ў паўднёвай пачынаецца Крамянёвая даліна.
Жорж Мішэль
Жыццё і творчасць
Пачаў займацца жывапісам яшчэ ў дзяцінстве. З 1775 года Мішэль — вучань Нікала Танэ, па заканчэнні гэтай вучобы суправаджае камандзіра палка гусар дэ Бершыньі ў паездках у Швейцарыю, Нармандыю і Германію. Шматлікія накіды, зробленыя ў гэтых падарожжах, адаб’юцца пазней у палотнах майстра.
Ва ўзросце 15 гадоў пачынаючы мастак вывучае ў Луўры работы галандскіх і фламандскіх майстроў барока, перш за ўсё Саламона ван Ройсдаля, Яна ван Гоена і Рэмбранта. Жорж Мішэль да 1808 года пісаў карціны ў духу галандскіх шэдэўраў XVII—XVIII стагоддзяў, дадаючы ў пейзажы фігуры людзей і жывёл. Гэтым уплывам «галандцаў» тлумачыцца такая значная ўвага, якая надаецца мастаком натуралізму і шматлікай дэталізацыі на палатне ў яго ранні перыяд творчасці (да 1810—1815 гадоў).
Райманд Дэвіс
Біяграфія
Райманд Дэвіс нарадзіўся ў сям’і фатографа Райманда Дэвіса старэйшага і яго жонкі Іды Роджэрс Янгер. Бацька Дэвіса працаваў у нацыянальным бюро стандартаў і пазней стаў там кіраўніком аддзела фотатэхнікі. Пад уплывам свайго бацькі і нягледзячы на тое, што ён не скончыў апошнія класы школы, Дэвіс з дзяцінства захапіўся эксперыментамі і канструяваннем апаратуры. Пасля школы ён атрымаў у 1938 годзе дыплом хіміка ва ўніверсітэце Мэрыленда. Пасля года працы ў фірме Dow Chemical у Мідландзе ён вярнуўся ва ўніверсітэт Мэрыленда. У 1942 годзе ён абараніў дысертацыю па фізічнай хіміі ў Ельскім універсітэце і ўступіў у войска ў якасці рэзервіста. Наступныя гады ён правёў у штаце Юта, назіраючы эксперыменты з хімічнай зброяй. Пасля дэмабілізацыі з войска ў 1945 годзе Дэвіс працаваў у кампаніі Мансанта Кемікал у штаце Агая па тэме радыехімічнай метадаў. Увесну 1948 перайшоў на працу ў Брукхэйвенскую нацыянальную лабараторыю (БНЛ), заснаваную з мэтай развіцця метадаў грамадзянскай прымянення атамнай энергіі. Там ён пазнаёміўся са сваёй жонкай Ганнай Торы, якая працавала ў біялагічным аддзяленні БНЛ. Вяселле адбылося ў 1948 годзе. У іх нарадзілася пасля пяцёра дзяцей — Эндру, Марта Кумлер, Нэнсі Клем, Роджэр і Алан. У 1984 годзе Дэвіс пакідае БНЛ і становіцца прафесарам на факультэце фізікі і астраноміі ва ўніверсітэце Мэрыленда.
З пункту гледжання начнога вартаўніка
Апісанне фільма
Фільм уяўляе сабой партрэт фабрычнага вартаўніка, фанатыка строгай дысцыпліны, які распаўсюджвае сваю ўладу нават на сваё асабістае жыццё. Ён спрабуе кантраляваць усіх і ўсё ў перакананні, што правілы важнейшыя за людзей. «Гэта азначае, што калі чалавек не падпарадкоўвацца правілам», — кажа ён, — «''можна сказаць, ён прапашчы чалавек… І дзеці павінны падпарадкоўвацца правілам, і дарослыя — усе людзі, што жывуць на гэтай зямлі, для якіх створаны гэты цудоўны свет. Я лічу, мы павінны мець смяротнае пакаранне… Проста вешаць вінаватых. Публічна. Дзясяткі, сотні людзей мусяць бачыць гэта''».
Кітай у Першай сусветнай вайне
Раскол Кітая
У склад ваеннага ўрада Паўднёвага Кітая ўваходзілі ў асноўным прадстаўнікі юньнаньскіх, гуансійских і сычуаньскіх мілітарыстаў. Ні Сунь Ятсен, ні яго нешматлікая партыя Гаміньдан, адноўленая пасля смерці Юань Шыкая, не мелі ні апоры ў масах, ні сваіх узброеных сіл. Урад у асноўным абапіралася на войскі гуансійскага мілітарыста Лу Жунціна. Калі ў пачатку мая 1918 года Лу Жунцін запатрабаваў скасавання звання «генералісімуса», прысвоенага Сунь Ятсэну, і пашырэння складу ўрада за кошт уключэння ў яго сваіх стаўленікаў, Сунь Ятсен падаў у адстаўку і з’ехаў у Шанхай. Гуанчжоўскі ўрад ператварыўся ў сляпога выканаўцу ўказанняў Лу Жунціна, які працягваў весці вайну з поўначчу у мэтах узмацнення сваіх уласных пазіцый на поўдні. Лу Жунцін не прызнаў новага прэзідэнта Сюй Шычана, абранага ў Пекіне рэшткамі парламента, і сам прэтэндаваў на пасаду прэзідэнта Кітая.
Эканоміка Кітая ў гады Першай сусветнай вайны
За гады вайны ўмацаваліся ў Кітаі і пазіцыі амерыканскага капіталу. ЗША былі вымушаныя пайсці на вядомыя саступкі сваім японскім канкурэнтам: пагадзіцца з наяўнасцю ў Японіі «найважнейшых» або «спецыяльных інтарэсаў і ўплыву» ў Кітаі і замацаваць за ёй пасля заканчэння вайны былыя германскія каланіяльныя валодання ў Шаньдуне.
Наталля Міхайлаўна Дудзінская
Біяграфія
Н. М. Дудзінская таксама выкладала ў харэаграфічных школах ЗША, Японіі, Польшчы, Фінляндыі. У 2001 годзе Наталля Міхайлаўна была ўзнагароджана нацыянальнай тэатральнай прэміяй «Залатая маска» у намінацыі «Гонар і годнасць», а таксама прэміяй «Трыумф».
Шведская каланізацыя Амерыкі
Паўночная Амерыка
Калонія была заваявана галандцамі, якія пачалі даследаванне гэтых тэрыторый раней шведаў і ўспрымалі прысутнасць шведскіх каланістаў у Паўночнай Амерыцы як пагрозу сваім інтарэсам у калоніі «Новая Галандыя». У маі 1654 года губернатар Новай Швецыі Ёхан Рост са сваімі салдатамі акупаваў адзін з галандскіх фартоў, Казімір. Адказ галандцаў не прымусіў сябе чакаць: Пітэр Стэйвесант, апошні губернатар Новых Нідэрландаў, у канцы лета 1655 года з сотнямі ўзброеных галандцаў пераправіўся праз раку Дэлавэр і ўзяў Казімір назад, а таксама ўзяў шведскія фарты Крысціны і Тройцы. Губернатар калоніі Новая Швецыя пагадзіўся перадаць Стэйвесанту ўсе правы на яе, і на гэтым 17-гадовая гісторыя калоніі скончылася. Тым не менш, умовы для жыцця ў шведскіх і фінскіх пасяленцаў былі добрымі: галандцы дазволілі ім захаваць уласнае ўзброенае апалчэнне, уласную царкву, суд у зямельных пытаннях і нават пэўную палітычную аўтаномію. Такое становішча спраў захоўвалася да 1664 года, пакуль Новыя Нідэрланды не былі захоплены Англіяй, і ў 1682 годзе гэтая тэрыторыя была ўключана Уільямам Пэнам у склад калоніі Пенсільванія. Да гэтага часу колькасць шведскіх пасяленцаў нават павялічвалася, і ў 1669 годзе яны заснавалі новае селішча каля сучаснай Філадэльфіі.
Дняпроўская праўда
Гісторыя
Рашэннем ад 26 лістапада 1930 года загадчыкам рэдакцыі раённай газеты быў зацверджаны Маслоўскі. Дубровенская раённая газета пад назвай «За сацыялістычнае будаўніцтва» стала выхадзіць з 5 сакавіка 1931 года. Выпуск газеты на Дубровеншчыне суправаджаўся цяжкасцямі з-за адсутнасці сваёй друкарні. Першыя нумары друкаваліся ў Мінску, потым у Аршанскай гарадской друкарні. У першыя гады яна выхадзіла нерэгулярна, з вялікімі перабоямі.
Ала Яўгенаўна Асіпенка
Ала Яўгенаўна Асіпенка (А́лла Евге́ньевна Осипе́нко; нар., , СССР) — савецкая артыстка балета, кінаактрыса і балетны педагог; салістка тэатра оперы і балета імя С. М. Кірава (1954—1971), балетнай трупы «Харэаграфічныя Мініяцюры» (1971—1973), Ленінградскага ансамбля балета пад кіраўніцтвам Барыса Эйфмана (1977—1982). Па матчынай лініі — нашчадак мастака Уладзіміра Баравікоўскага, праўнучка паэта і сенатара Аляксандра Баравікоўскага, пляменніца піяніста, заслужанага дзеяча мастацтваў РСФСР Уладзіміра Сафраніцкага; народная артыстка РСФСР (1960).
Уручча (жылы раён)
Гісторыя
Назва Уручча звязана са знаходжаннем населенага пункта паблізу воднай крыніцы. На заходняй ускраіне былой вёскі калісьці брала выток рака Сляпянка, прытока Свіслачы. Там жа знаходзілася цяжкапраходнае балота, вясной яно ператваралася ў шырокае возера. Гэты ручай ішоў па сучаснаму яру ўздоўж вул. Шугаева, далей па парку Уручча і на Копішча. Сляды гэтай ракі бачны і дагэтуль. На карце Мінскай губерні 1800 года называецца «Улучча». Тут супярэчнасцяў няма: «улучча» з старажытнарускага — выгіб ракі.
Могілкі
Ад былой вёскі захаваўся холм з могілкамі. На сённяшні дзень могілкі «Уручча» у Мінску з’яўляецца абмежаванадзеючым, што дае магчымасць вырабляць толькі падпахаванні блізкіх сваякоў. Год адкрыцця гэтага цвінтара дакладна не ўстаноўлены, але вядома, што колькасць пахаваных тут людзей набліжаецца да тысячы чалавек. Самі ж могілкі «Уручча» захавалі некаторыя помнікі, напрыклад, пазамінулага стагоддзя. Так, самыя старыя магілы, знойдзеныя на гэтым цвінтары, адносяцца да 1878, 1884, 1898, 1899 і 1904 гадам. На гэтых магілах напісаны наступныя імёны і прозвішчы: Прасковья Ширинская, Григорий Ширинский, Фома Ширинский, Феликс Марковский и Алена Марковская. Ёсць таксама драўляны крыж з сучасным надпісам Шалимо Иван жил 25 лет ум. 1840 г. Мова помнікаў руская, але адчуваецца ўплыў беларускай: Ширынская (замест Ширинская), Екотерына (замест Екатерина), Елена Грыгорьевна (замест Григорьевна), жыла (замест жила) і інш.
Берлінская гарадская электрычка
Маршруты і лініі
На лістапад 2007 года існавала 15 маршрутаў берлінскай электрычкі. Нумар маршруту можа быць адназначным або двухзначным. Маршруты з агульнай першай лічбай заўсёды маюць агульныя ўчасткі пуці.
Echinostelium
Класіфікацыя
Да роду Echinostelium адносяць 18 відаў: •
Малыя Сурвілішкі
Схілы катлавіны вышынёй 10—20 м (на ўсходзе 1—2 м), разараныя. Берагі сплавінныя, на ўсходзе пясчаныя. Дно плоскае, ілістае. Поўнасцю зарастае. Праз возера цячэ рака Камайка, якая злучае яго з возерам Вялікія Сурвілішкі.
Манеты еўра Літвы
Манеты еўра Літвы — манеты агульнай афіцыйнай валюты некалькіх краін Еўрапейскага саюза, выпуск якіх у абарот прадугледжваецца пры ўступленні Літоўскай Рэспублікі ў зону еўра. Першапачаткова меркавалася, што гэта павінна было адбыцца 1 студзеня 2007 года. Аднак у адпаведнасці з высновамі Еўрапейскай камісіі (2006), якія звярнулі ўвагу на ўзровень інфляцыі, якая перавышала ўсталяваную Маастрыхцкім дагаворам мяжу, увядзенне еўра ў якасці плацёжнага сродку ў Літве і далучэнне краіны да зоны еўра адбылося толькі 1 студзеня 2015 года.
Засімы (Пружанскі раён)
Засімы́ (, Засимы) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Шаняўскага сельсавета.
Усевалад Сцяпанавіч Фальскі
Біяграфія
У 1921 годзе намеснік загадчыка аддзела мастацтваў, вучоны сакратар Акадэмічнага цэнтра Наркамата асветы БССР. Арыштаваны 3 верасня 1921 года ў Менску і асуджаны паводле пастановы калегіі АДПУ СССР ад 23.9.1921 за «дапамогу ў шпіянажы» да расстрэлу, замененага на 5 гадоў зняволення, якія адбываў у смаленскай катаржнай турме. Вызвалены ў 30 мая 1923 годзе, працаваў справаводам рабфака пры Смаленскім універсітэце. Са снежня 1925 года жыў у Кіеве, працаваў дырэктарам драматычнага тэатра імя Марыі Занькавецкай, перапісваўся з Інбелкультам.
Давід Анахт
Давід Аанахт выступаў супраць скептыцызму і рэлятывізму, за дзейснасць філасофскага спасціжэння свету. Мэта філасофіі, паводле Анахта, - пошукі і ўказанне шляхоў пазбягання зла і дасягнення духоўнай дасканаласці. Веды не з'яўляюцца самамэтай, яны павінны служыць маральнаму ўзвышэнню чалавека. У вучэнні аб душы Анахт развіваў неаплатанічныя ідэі. У армянскую сярэднявечную філасофію сістэма Анахта ўнесла свецкі, рацыяналістычны пачатак.
Савецкія спецыялісты за мяжой
Савецкія грамадзянскія спецыялісты за мяжой
Савецкія грамадзянскія спецыялісты за мяжой — інжынеры, тэхнікі, рабочыя высокай кваліфікацыі, якія накіроўваліся за мяжу для аказання тэхнічнай дапамогі ў розных галінах прамысловасці.
Краіны
Савецкія ваенныя спецыялісты і саветнікі знаходзіліся:
Ала Якаўлеўна Шэлест
Біяграфія
У 1970—1973 гадах была галоўным балетмайстрам Куйбышаўскага тэатра, на сцэне якога паставіла балеты «Лебядзінае возера», «Жызель».
Медаль Лорэнца
Медаль Лорэнца (Нідэрланды) — залаты медаль, які прысуджаецца кожныя чатыры гады Нідэрландскай каралеўскай акадэміяй навук (Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappe). Заснаваны 11 снежня 1925 года ў гонар 50-годдзя доктарскай ступені Хендрыка Антона Лорэнца за важныя даследаванні ў вобласці тэарэтычнай фізікі, хоць сярод лаўрэатаў ёсць і фізікі-эксперыментатары. Многім лаўрэатам пасля была прысуджана Нобелеўская прэмія.
Альянс свабодных дэмакратаў – Венгерская ліберальная партыя
На выбарах 1998 г. СДС атрымала 6,22 % галасоў і 24 дэпутацкіх мандатаў, пасля чаго партыя перайшла ў апазіцыю правацэнтрысцкай кааліцыі В. Орбана.
Караліна Плішкава
2016—2017 (фінал у ЗША і № 1 у свеце)
У лютым пасля выступлення ў Аўстраліі Караліна дапамагла зборнай Чэхіі супраць зборнай Іспаніі ў 1/4 Кубка Федэрацыі — две перамогі і абедзве ў двух сэтах, уключаючы перамогу над Гарбінье Мугурусай — 6-2, 6-2. Пераможная серыя Плішкавай працягнулася на Прэм’ер-турніры ў Досе. Плішкава выйшла ў фінал, перамогшы на шляху трох тэнісістак, уключаючы Гарсію з Францыі і № 3 у свеце Цыбулкаву (славачку — у трох сэтах). У фінале чэшка перамагла Караліну Вазняцкі з Даніі, якой раней тры разы прайграла. Лік — 6-3, 6-4. Гэта быў восьмы тытул WTA ў кар’еры Караліны і ўжо другі прэм’ер-тытул за паўтары месяцы ў 2017 годзе. Караліна да канца лютага заняла другое месца ў Чэмпіёнскай гонцы WTA за 2017 год, пацясніўшы на трэцяе месца Вінус Уільямс са ЗША і саступаючы толькі Серэне Уільямс.
У рангу першай ракеткі свету Плішкава змагла выйсці ў чвэрцьфінал у Таронта, паўфінал у Цынцынаці і чвэрцьфінал Адкрытага чэмпіянату ЗША. Пасля выступлення ў Нью-Ёрку яна саступіла першае месца рэйтынгу, прабыўшы на вяршыні 8 тыдняў. Восенню чэшская тэнісістка дасягнула чвэрцьфіналаў у Токіа і Ухані. На Выніковым турніры яна змагла выйсці ў паўфінал, выйграўшы два з трох матчаў у сваёй групе. Аднак у вырашальным матчы Караліна прайграла Вазняцкі. Па выніках сезона 2017 года яна заняла 4-е месца рэйтынгу.
Гісторыя выступленняў на турнірах
Станам на 14 лістапада 2022 года
Чарск
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва горада складала 9 482 жыхары (4 636 мужчын і 4 846 жанчын). Па дадзеных перапісу 2009 года, у горадзе пражывала 8 156 жыхароў (4 016 мужчын і 4 140 жанчын).
Раіса Сцяпанаўна Стручкова
Біяграфія
Скончыўшы вучылішча ў 1944 годзе, была прынята ў трупу Вялікага тэатра. У 1946 годзе першымі галоўнымі партыямі балерыны сталі Сільфіда ў балеце «Шапеніяна» на музыку Ф. Шапена і Ліза ў балеце «Марная засцярога» на музыку П. Гертэля.
Творчасць
У 1947 годзе выканала ролю Папялушкі ў аднайменным балеце С. С. Пракоф’ева. У 1960 годзе знялася ў гэтай жа ролі ў фільме-балеце «Хрустальны чаравічак» (Прынц — Г. В. Ледзях).
Pseudorchis albida
Pseudorchis albida — шматгадовая расліна сямейства, адзіны прадстаўнік роду.
Ла-Тартуга
Востраў Ла-Тартуга (Isla de la Tortuga, літаральна «Чарапахавы востраў») — востраў на паўднёвым усходзе Карыбскага мора. З’яўляецца федэральным уладаннем Венесуэлы. Плошча — 156,6 км². Сталага насельніцтва няма.
Кісатэн
У сярэдзіне XX стагоддзя адбылося рэзкае павелічэнне колькасці падобных кафэ. Кожнае з іх жадала мець сваю адметную рысу — так узніклі музычныя кафэ, кафэ з танцпляцоўкамі, манга-кафэ і іншыя. Паступова кісатэн ператварыліся, перш за ўсё, у месца, дзе можна выпіць каву. Там таксама падаюць сэндвічы, спагецці, рыс, вараныя яйкі ці яечню па раніцах. Студэнты і дзелавыя людзі («саларымены») часта снедаюць у кісатэн, аднак, яны паступова саступаюць месца міжнародным сеткам кавярань, напрыклад «Starbucks».
Усерасійская дзяржаўная тэлевізійная і радыёвяшчальная кампанія
Гісторыя
9 верасня 2002 года Радыёстанцыя «Арфей» выведзена з УДТРК і перадана «Расійскаму дзяржаўнаму музычнаму тэлерадыёцэнтру».
3 снежня 2012 года пачаў тэставае вяшчанне першы тэлеканал у Расіі пра кінематограф «Кіно-ТВ». 17 снежня 2012 года пачалося тэставае вяшчанне тэлеканала «Расія-HD» у стандарце высокай выразнасці. Ён стаў ужо другім неэфірным каналам холдынгу ў фармаце HD. 29 снежня 2012 года, а 20:00 МСК тэлеканал «Расія-HD» пачаў рэгулярнае вяшчанне. 29 студзеня 2013 года ў рамках штогадовай выставы-форуму тэлебачання і тэлекамунікацый «CSTB-2013» УДТРК абвясціла аб аб’яднанні дзевяці лічбавых каналаў кампаніі пад адзіны брэнд -«Лічбавае тэлебачанне». Ён уключае ў сябе пазнавальныя, спартыўныя, забаўляльныя і кіна-каналы: «Расія-HD», «Мая Планета», «Навука 2.0», «Спорт», «Спорт-1-HD», «Байцоўскі клуб», «Рускі раман», «Рускі бэстсэлер», «Сарафан». Як чакаецца, ў перспектыве спіс каналаў будзе пашыраны.
1 сакавіка 2015 года пачаў афіцыйнае вяшчанне тэлеканал пра жывую прыроду «Жывая планета».
1 красавіка 2015 года спыніла вяшчанне радыёстанцыя «Юнацтва» (ЮFM). 2 чэрвеня 2015 года УДТРК пачала працэс перадачы спартыўных тэлеканалаў «Спорт-1», «Спорт», «Байцоўскі клуб» і інтэрнэт-партала «Sportbox.ru» «Газпром-Медыя Холдынгу». 1 кастрычніка 2015 года дырэкцыя спартыўнага вяшчання УДТРК была расфарміраваная, а 1 лістапада таго ж года спыніў вяшчанне тэлеканал «Расія-2» (замест яго пачаў сваю працу канал «Матч ТБ», які належыць холдынгу «Газпром-Медыя»).
Святы Украіны
Святы Украіны — афіцыйныя святочныя дні ва Украіне.
Спіс
Калі паміж дзяржаўным святам і іншым выхадным днём толькі адзін або толькі два працоўныя дні, то Кабінет міністраў Украіны звычайна рэкамендуе пазбегнуць гэтага разрыву, пераносячы гэтыя працоўныя дні на пэўную суботу (гэта значыць мець бесперапынны адпачынак, але кампенсаваць гэта працай у іншы дзень, які будзе выхадным). Звычайна такія рэкамендацыі тычацца толькі тых супрацоўнікаў, у якіх выхаднымі з’яўляюцца субота і нядзеля.
Жытняя баба
Жытняя баба – прапанаванае і, магчыма, выдуманае фалькларыстам П. Шпілеўскім боства беларускай міфалогіі, маці жыта; жаночая паралель «гаспадара» поля – Жытня. На Беларусі яе ўяўлялі ў выглядзе фантастычнай жанчыны з каласамі на галаве і зоркамі па баках. У некаторых мясцінах «бабаю» называлі апошні сноп зжатага жыта, які адзявалі ў жаночую кашулю, завязвалі на ім хустку, урачыста неслі ў хату і спявалі «спарышовыя» песні з пажаданнем налета добрага ураджаю. Жыта з апошняга снапа («баба») часта захоўвалі да наступнага ўраджаю.
Зара (газета)
Гісторыя
У 2017 годзе газета «Зара» была ўзнагароджана Ганаровай граматай Віцебскага абласнога выканаўчага камітэта.
Ураўненне Дрэйка
Гістарычныя ацэнкі параметраў
Існуе мноства меркаванняў па большасці параметраў, прывядзем лічбы, выкарыстаныя Дрэйкам у 1961:
Таксама падобныя аргументы вылучаюцца адносна fi і fc пры разгляданні Зямлі як мадэлі: розум, які валодае міжпланетнай сувяззю, паводле агульнапрынятай версіі ўзнік адзіны раз за 4 міліярда існавання жыцця. Гэта можа значыць, што дататкова старое жыццё можа развіцца да патрэбнага ўзроўня. Таксама адзначаецца, што магчымасці для міжпланетнай сувязі існуюць менш за 60 гадоў са шматтысячагадовага існавання чалавецтва.
Астраном Карл Саган сцвяржае, што ўсе параметры, акрамя L з’яўляюцца дастаткова вялікімі, і верагоднасць знайсці разумнае жыццё вызначаецца ў асноўным здольнасцю цывілізацыі пазбегнуць самазнішчэння пры наяўнасці ўсіх магчымасцей для гэтага. Саган выкарыстоўваў ураўненне Дрэйка як аргумент на карысць неабходнасці клопату аб экалогіі і зніжэння рыска ўзнікнення атамнай вайны.
Іншыя меркаванні даюць для N велічыні, вельмі блізкія да нуля, але гэтыя вынікі часта сутыкаюцца з варыянтам антропнага прынцыпа: няважна, наколькі малая верагоднасць узнікнення разумнага жыцця, такое жыццё павінна існаваць, бо ў адваротным выпадку ніхто не мог паставіць такое прытанне.
Сучасныя ацэнкі
fl = верагоднасць узнікнення жыцця ў падыходзячых умовах
Людовік I Банапарт
Пасля ў Гартэнзіі нарадзіўся яшчэ адзін (пазашлюбны) дзіця — Шарль дэ Марні. Па некаторых даных, і Напалеон III мог быць сынам не Людовіка Банапарта.
Лакавіца ліловая
Біялагічнае апісанне
Пласцінкі тоўстыя, вельмі рэдкія, ліловага колеру, у сталым узросце бялёса-сопкія, спускаюцца па ножцы.
Ножка 5-7 см даўжыні, ліловая, падоўжна паласатая, жорсткая, поўная.
Ядомасць
Грыб ядомы, чацвёртай катэгорыі. У ежу ўжываюць толькі капялюшыкі ў свежым выглядзе.
Каралеўства Галандыя
Па тэрыторыі Галандыя адпавядала сучасным Нідэрландам, але без Лімбурга і некаторых раёнаў Зеландыі, якія ўваходзілі ў склад Францыі. У 1807 годзе да Галандыі былі дададзены адрынутыя ад Прусіі Усходняя Фрызія і Йевер, а пасля брытанскага ўварвання ў 1809 годзе тэрыторыі на поўдзень ад Рэйна (уключаючы Брабант) былі анексаваны Францыяй.
Марыя Харальдсдоцір
Марыя Харальдсдоцір (нарв. Maria Haraldsdatter; каля 1046 — ) — нарвежская прынцэса, дачка караля Харальда III Суровага і Лізаветы Яраслаўны, нявеста хеўдынга Ойстэна Орэ.
Taxi Maxim
Кампанія Максім з'яўляецца адной з вядучых сусветных службаў заказу паездак.
Жыцень
Апісанне
На Беларусі Жыценя уяўлялі маленькім дзедам («Жытні дзед») з доўгай барадой. Асаблівасць яго выгляду — тры вокі, адно з іх на патыліцы. Сагнуты, ён ціха ходзіць па палях і агародах, аглядае наваколле, ці добра сабраны ураджай. Знайшоўшы каласы кінутыя нядбайнымі жнеямі, Жыцень збірае іх і звязвае ў сноп, а потым пераносіць на той жніўнік, дзе збожжа сабрана рупліва. У выніку на полі нядбайных гаспадароў налета будзе недарод, а на полі дбайных можна чакаць вялікага ўраджаю. Тое ж здараецца і на агародах. Убачыўшы каго-небудзь з нядбайных гаспадароў, Жыцень падыходзіць і пагражае пальцам, што ў будучым абяцае неўраджай. Такім жэстам Жыцень, часам у выглядзе жабрака з торбай, папярэджвае кожнага сустрэтага пра вялікі агульны голад. Жыцень у абліччы жабрака можа з’явіцца і перад дбайным гаспадаром, такім чынам ён дае знак пра набліжэнне небяспекі, каб той падрыхтаваў запас хлеба на галодны год. Клапатлівы Жыцень заўсёды нябачна назірае за восеньскай сяўбой. Ходзіць па полі і ўтоптвае зерне, каб ніводнае не прапала і каб хутчэй набрала соку.
Касцёл Сэрца Ісуса (Пераброддзе)
Гісторыя
Пабудаваны ў 1933 годзе з дрэва. Адноўлены ў 2003—2006 гадах.
Усход (жылы раён, Мінск)
Архітэктура
Насупраць раёна, на другім баку праспекта Незалежнасці пабудаваны новы будынак Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі.
Ёлава (Шумяцкі раён)
Ёлава (Иолово) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Рускоўскага сельскага паселішча.
Капенгагенскі ўніверсітэт інфармацыйных тэхналогій
Капенгагенскі ўніверсітэт інфармацыйных тэхналогій (IT-Universitetet i København) — дацкая дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта з сядзібай у Капенгагене.
Давід Гарэджа
Манастырскі комплекс
У многіх цэрквах і трапезных манастыроў захаваліся фрэскі VIII—XIV ст. з партрэтамі гістарычных асоб, у тым ліку партрэтам царыцы Тамары.
Надпісы манастыра
Згодна з падлікамі, у манастырах Давід Гарэджы у вялікай колькасці ёсць надпісы: грузінскія, да 20 армянскіх, 8 грэчаскіх і 21 усходняя (арабскім пісьмом), а таксама ўнікальная ў сваім родзе тэтралінгва, гэта значыць чатырохмоўны надпіс - на грузінскай, армянскай, грэчаскай і арабскай мовах.
Іван Пятровіч Кулібін
Іван Пятровіч Кулібін (Иван Петрович Кулибин; 21 красавіка 1735, Ніжні Ноўгарад, Расія — 11 жніўня 1818) — расійскі механік-самавучка і вынаходнік.
Біяграфія
У 1764—1767 гг. сканструяваў гадзіннік у форме яйка са складаным механізмам аўтаматычнага дзеяння. У 1769—1801 гг. кіраваў механічнымі майстэрнямі Пецярбургскай Акадэміі навук. Стварыў «люстраны ліхтар» (прататып пражэктара), «планетны» кішэнны гадзіннік, цялежху-самакат, «механічныя ногі» (пратэзы), ліфт, аптычны тэлеграф і код для перадачы паведамленняў і інш. Распрацаваў спосабы шліфавання шкла для мікраскопаў, тэлескопаў і да т.п. прылад. У 1776 г. пабудаваў мадэль аднаарачнага моста з фермамі цераз р. Нява, у 1804 у г. Ніжні Ноўгарад — «вадаходнае судна», якое магло рухацца супраць цячэння.
Марыя Сібіла Мерыян
Біяграфія
Памерла ў Амстэрдаме, пасля двух гадоў цяжкай хваробы.
Пецярбургская калекцыя
Арэскін купіў альбом «Studienbuch» з малюнкамі насякомых. На правым баку аркушаў альбома былі наклеены малюнкі на пергаміне або паперы ўстаўленыя ў рамкі з сіняй паперы. На адваротным баку — запісы Мерыян, якія рабіліся на працягу 30 гадоў. Агулам альбом змяшчаў 285 малюнкаў.
Ху Сыхуэй
Найважнейшыя прынцыпы
У «Іньшань-чжэн’яа» («Найважнейшыя прынцыпы ежы і напояў») Ху Сыхуэй выступае за ўмеранасць, дысцыпліну і разнастайнасць у ежы, гігіену і распарадак дня, важнасць спецыяльных дыет і ўстрымання ад спіртнога для цяжарных; падрабязна апісвае, як хваробы звязаны з дэфіцытам карысных рэчываў (зыходзячы з таго, што значная частка хвароб прычыняецца няправільным харчаваннем і лечыцца правільным харчаваннем), дае дыетычныя супрацьпаказанні для хворых і дзяцей, піша пра несумяшчальныя прадукты. Ён надае ўвагу таксама правільнаму захоўванню харчовых прадуктаў, правільнаму посуду і т. д.
Спіс інгрэдыентаў складаецца з 230 артыкулаў з каментаром аб іх пажыўнасці і уздзеянні і ўключае збожжа, мяса, рыбу, малюскаў, садавіну, гародніну. Напрыклад, аб сабачым мясе гаворыцца, што яно салёнае, не занадта надае сілы, нетаксічнаео і супакойвае органы цзан; што вінаград надае сілы і умацоўвае характар; што залішняе ўжыванне апельсінаў шкодзіць печані.
Лепельскі край
«Лепельскі край» — раённая газета Лепельскага раёна Віцебскай вобласці. Выдаецца з 1930 года. Заснавальнікі: Лепельскі раённы выканаўчы камітэт і Лепельскі раённы Савет дэпутатаў.
Гісторыя
Першы нумар газеты пад назвай «Калгасная праўда» выйшаў 21 лістапада 1930 года. Выхадзіла выданне адзін раз у дэкаду і ў 1930 годзе вышла пяць нумароў.
У маі 1962 года газета пачала выходзіць пад новым загалоўкам «Ленінскі сцяг». Гэта адбылося пасля рашэння аб’яднаць два раёны — Лепельскі і Ушацкі.
Леў Аляксандравіч Куліджанаў
Скончыў Усесаюзны дзяржаўны інстытут кінематаграфіі (1955), выкладаў у ім (з 1977 прафесар). Творчасці ўласцівы лаканізм рэжысуры, камернасць сюжэтаў, паглыблены псіхааналіз характараў, лірычныя інтанацыі, дэталёвая дакладнасць, мяккі гумар. Паставіў фільмы: «Дом, у якім я жыву» (1957, з Я. А. Сегелем), «Бацькоўскі дом» (1959), «Калі дрэвы былі вялікімі» (1962), «Сіні сшытак» (1964), «Злачынства і пакаранне» (1970), «Зорная хвіліна» (1975; мастацка-дакументальны), тэлесерыял «Карл Маркс. Маладыя гады» (1980; Ленінская прэмія 1982), «Памерці не страшна» (1991) і інш.
Вышэйшая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2021
Рэгламент
У рэгламент турніру былі дададзены некалькі новаўвядзенняў. Яшчэ ў 2020 годзе было вырашана, што на полі ў сезоне 2021 у складзе кожнай каманды мусіць знаходзіцца як мінімум адзін ігрок 1999 года нараджэння або маладзей. Раней падобныя ліміты ўводзіліся ў Першай і Другой лігах, аднак у Вышэйшай лізе ён быў ужыты ўпершыню.
У студзені 2021 года быў зацверджаны верхні ліміт заробкаў для футбалістаў і трэнераў.
Змены ў параўнанні з папярэднім сезонам
Клубы, якія выйшлі ў Вышэйшую лігу з Першай лігі
Клубы, якія страцілі месца ў Вышэйшай лізе па выніках сезона 2020
Артур Уэлслі Уэлінгтан
Першы, хто перамог напалеонаўскае войска ў полі. Папулярны ў войску, і наогул сярод усіх слаёў грамадства, меў ухвальны прыдомак «Жалезны герцаг».
У Чжэнь
У Чжэнь (1280 — 1354) — вядомы кітайскі мастак часоў дынастыі Юань.
Біяграфія
Паходзіў з нашчадкавай чыноўніцкай сям’і У. Нарадзіўся ў мястэчку Вейтан блізу г. Цзясіна ў сучаснай правінцыі Чжэцзян. Атрымаў добрую адукацыю, у прыватнасці вучыўся ў вядомага тагачаснага філосафа Лю Тяньцзы. Зрэшты адмовіўся ад афіцыйнай кар’еры, што тлумачылася яго непрыманнем мангольскага рэжыму. Пасяліўшыся ў г. Улін, што размяшчаўся на месцы сталіцы дынастыі Паўднёвая Сун, захопленай і спустошанай мангольскай арміяй. Пасля вяртаецца ў родны горад, дзе жыў адасоблена, займаючыся чытаннем кніг і жывапісам. Памёр у 1354 годзе.
Жэрар Дзюрок
Жэрар Крыстоф Мішэль Дзюрок (Gérard Christophe Michel Duroc;, Понт-а-Мусон — , Маркерсдорф) — генерал і гофмаршал двара Напалеона I, пастаянны яго спадарожнік пачынаючы з італьянскага паходу 1796 года.
Мікулічы (Шумяцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Мікулічы абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.