cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мая (Мамаджан) Куліева
Мая (Мамаджан) Куліева (Maýa Kulyýewa;, аул Безмеін, Палтарацкі павет, Закаспійская вобласць, Туркестанская Аўтаномная Сацыялістычная Савецкая Рэспубліка, РСФСР — , Ашхабад, Туркменістан) — туркменская спявачка (лірычнае сапрана). Народная артыстка СССР (1955). Герой Туркменістана (2008).
Гартэнзія Багарнэ
Біяграфія
У 1804 яны набылі палац Сен-Лё, у якім яны жылі да 1815 года і дзе Гартэнзія ладзіла бліскучыя балі.
Буфала чорны
Экалогія
Трымаецца ў прыдонных пластах і па характары паводзін нагадвае карпа.
Буфала (род рыб)
Буфала (Ictiobus) — род прэснаводных рыб сямейства.
Кайсын Шуваевіч Куліеў
Біяграфія
Вучыўся ў Дзяржаўным інстытуце тэатральнага мастацтва імя Луначарскага (1935—1939). Друкаваўся з 1934 года. У 1944 годзе незаконна высланы з Кабардзіна-Балкарыі, да 1957 года жыў у Кыргызстане. Паэтычныя цыклы «Мае суседзі» (1939—1945), «Песні цяснін» (1947—1951), кнігі вершаў «Паранены камень» (1964; Дзяржаўная прэмія РСФСР імя М. Горкага 1966), «Мір дому твайму!» (1967), «Кніга зямлі» (1972), «Краса зямная» (1980) і інш. — своеасаблівы летапіс гістарычнага мінулага і сучаснага балкарскага народа, прасякнуты пачуццём любові да Радзімы, жыццялюбствам, гуманізмам. Пераклаў на балкарскую мову верш Я. Купалы «А хто там ідзе?». На беларускую мову асобныя творы Куліева пераклалі Р. Барадулін, А. Куляшоў, У. Шахавец.
Дзяржаўная прэмія СССР (1974), Ленінская прэмія (1990).
Рэйман Уілсан
Рэйманд (Рэй) Уілсан (Ramon "Ray" Wilson;, Шырбрук, Дэрбішыр, Англія — ) — англійскі футбаліст, левы абаронца. Чэмпіён свету 1966 у складзе нацыянальнай зборнай Англіі.
Выступы за зборную
У 1960 годзе дэбютаваў у афіцыйных матчах у складзе нацыянальнай зборнай Англіі. На працягу кар’еры ў нацыянальнай камандзе, якая доўжылася 9 гадоў, правёў у форме галоўнай каманды краіны 63 матчы. У складзе зборнай быў удзельнікам чэмпіянату свету 1962 года ў Чылі, чэмпіянату свету 1966 года ў Англіі, калі каманда стала чэмпіёнам, а ў 1968 годзе на чэмпіянаце Еўропы ў Італіі заваяваў бронзавую ўзнагароду.
277-ы партызанскі полк
277-ы партызанскі полк — савецкае партызанскае падраздзяленне, створанае ў верасні 1943 года на базе 277-га атрада. Дзейнічаў на акупіраванай тэрыторыі Кіраўскага, Клічаўскага, Магілёўскага, Бярэзінскага, Шклоўскага, Быхаўскага і Крупскага раёнаў. 28 чэрвеня 1944 года полк (1257 партызан, 3 батальёны) злучыўся з Чырвонай Арміяй.
Святлана Юр’еўна Захарава
З 7 студзеня 2023 года знаходзіцца пад санкцыямі СНБА за антыўкраінскую дзейнасць.
Аляксандраўка (Пружанскі раён)
Алякса́ндраўка (, Александровка) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавета.
Аляксандр дэ Багарнэ
Алякса́ндр Франсуа́ Мары́ дэ Багарнэ́, віко́нт дэ ля Фертэ́ (Alexandre François Marie de Beauharnais, Vicomte de la Ferté; 28 мая 1760, Фор-Раяль [цяпер Фор-дэ-Франс], Марцініка — 23 ліпеня 1794, Парыж, Францыя) — французскі палітычны і ваенны дзеяч, удзельнік Вялікай французскай рэвалюцыі і рэвалюцыйных войнаў, прэзідэнт і сакратар Нацыянальнага сходу Францыі (1789—1791), камандуючы французскай Рэйнскай арміяй (1793—1794). Першы муж (1779—1785) Мары Жазеф Руж Ташэ дэ ля Пажэры (пасля жонкі Напалеона I — імператрыцы Першай французскай імперыі Жазэфіны Банапарт), бацька Яўгена дэ Багарнэ (пасля віцэ-караля Італіі і герцага Лейхтэнбергскага) і Гартэнзіі дэ Багарнэ (пасля жонкі галандскага караля Людовіка I Банапарта і маці імператара французаў Напалеона III). У перыяд Вялікага тэрору быў арыштаваны па ілжывым абвінавачванні ў бяздзейнасці пры абароне Майнца, прысуджаны да смерці і гільяцінаваны на плошчы Рэвалюцыі ў Парыжы.
Насякомыя
Навука, якая вывучае насякомых, называецца энтамалогіяй.
Адальберт Кругер
Карл Нікалаўс Адальберт Кругер (Karl Nikolaus Adalbert Krueger;, Мальбарк - , горад Кіль) — нямецкі астраном.
Дзяніс Міхайлавіч Леўчанка
Дзяніс Леўчанка (нар., г. Гродна, Беларусь) — беларускі футбольны трэнер.
Liriomyza flaveola
Liriomyza flaveola з’яўляецца від двухкрылых роду, сямейства. Упершыню яго апісаў Фален у 1823 годзе. Згодна з Liriomyza flaveola не мае вядомых падвідаў.
Зуні
Мова
Родная мова зуні — ізалят. Лічыцца, што яна вылучылася з палеаіндзейскіх моў некалькі тысяч гадоў таму. У нашы дні выкладаецца ў школе рэзервацыі, шырока выкарыстоўваецца ў побыце поруч з англійскай.
Насякомыя
Унутраная будова
6. пярэднягрудзі,
12. задняе крыло,
19. чэраўны ганглій,
23. лапка,
Двухполае размнажэнне
Размнажэнне ў насякомых пераважна адбываецца двухполым шляхам, які ўключае: асемяненне, апладненне і адкладванне яец ці адраджэнне лічынак. Тыповае вонкава-ўнутранае асемяненне сярод насякомых характэрна для падкласа першаснабяскрылых (Apterygota). У крылатых насякомых (Pterygota) тыповае вонкава-ўнутранае асемяненне не сустракаецца, а перанос спермы ў іх заўсёды суправаджаецца працэсам спароўвання. У прадстаўнікоў многіх атрадаў крылатых насякомых адзначаецца ўнутранае сперматафорнае асемяненне, пры якім сперматафоры ўводзяцца непасрэдна ў палавыя шляхі самкі або падвешваюцца да іх. Пры ўнутраным асемяненні сперматафор абараняе семяную вадкасць ад высыхання і забяспечвае яе пажыўнымі рэчывамі. Абалонка сперматафора раствараецца ў палавых шляхах самкі, сперматазоіды актывуюцца і мігруюць у семяпрыёмнік. У насякомых, чыё спараванне працякае без сперматафораў, пры капуляцыі семявая вадкасць свабодна ўводзіцца самцом у палавыя шляхі самкі.
Працягласць жыцця
Ускосныя разлікі паказваюць яшчэ большую працягласць жыцця дыяпаўзуючых прэімагінальных стадый развіцця насякомых. Напрыклад, вядомыя даныя (у тым ліку занесеныя ў Кнігу рэкордаў Гінэса), паказваюць на тое, што ўзрост лічынак жукоў-златак можа быць ад 26 гадоў да 51 года. Аднак яны заснаваны толькі на ўзросце мёртвай драўніны, з якой зафіксаваны выхад златак Buprestis aurulenta.
Клопат аб патомстве
Прыкметы эўсацыяльнасці выяўлены ў некаторых каланіяльных тлей, асобных відаў трыпсаў. У жукоў з падсямейства Platypodinae Austroplatypus incompertus, акрамя клопату аб нашчадстве, выяўлены падзел на пладавітыя і бясплодныя касты і перакрыванне некалькіх пакаленняў. Жукі роду Pselaphacus з сямейства Erotylidae трымаюцца групамі і вядуць сваіх лічынак да грыбоў, якія тыя потым будуць есці. Прадстаўнікі сямейства адрозніваюцца высокаразвітым інстынктам клопату аб нашчадстве. Жывучы ў гнілой драўніне, гэтыя жукі часта сустракаюцца ў ёй цэлымі скопішчамі, утвараючы сацыяльныя групы. Самцы і самкі, жывучы парамі, сумесна выкормліваюць сваё нашчадства перажаванай драўнінай, якая прайшла ферментацыю. Яны таксама ахоўваюць кукалак і імага, якія нядаўна выйшлі з іх.
Харчаванне
Некаторыя насякомыя маюць незвычайны рацыён. Напрыклад, лічынкі тытунёвага жука (Lasioderma serricorne) харчуюцца сухім лісцем тытуню і з’яўляюцца шкоднікамі тытунёвай прамысловасці. Хлебны тачыльшчык можа харчавацца нават лекавымі сродкамі, уключаючы такі яд, як стрыхнін.
Палёт
Пасіўны тып палёту ў насякомых ажыццяўляецца за кошт выкарыстання энергіі навакольнага асяроддзя і масы цела насякомага. Асноўным яго відам з’яўляецца планіруючы палёт, які характэрны для насякомых з вялікай плошчай крылаў (матылі, стракозы). Разагнаўшыся, яны спыняюць рухі крыламі і некаторы час плануюць дзякуючы інерцыі. Некаторыя насякомыя выкарыстоўваюць узыходныя патокі паветра, каб падымацца ўгару (лунаючы палёт). Пікіраванне з’яўляецца разнавіднасцю пасіўнага палёту і сустракаецца ў саранчовых: насякомае скача, раскрываючы крылы, і ўздымаецца па касой, а затым пікіруе ўніз.
Гукі
Шмат якія насякомыя здольныя ўтвараць гукі, якія служаць камунікацыйнымі сігналамі. Пры дапамозе гукаў забяспечваецца сустрэча самцоў і самак, падтрымліваюцца ўнутрыпапуляцыйныя і ўнутрысямейныя адносіны, дасягаецца рэпрадуктыўная ізаляцыя ў блізкароднасных відаў. Пры кантактах з іншымі відамі гукавыя сігналы выконваюць вузейшую функцыю, як то: адпужванне або пагроза. Найпрасцейшым спосабам генерацыі гукаў насякомымі з’яўляюцца ўдары часткамі цела па субстраце. Тэрміты і лічынкі грамадскіх вос карыстаюцца для гэтай мэты мандзібуламі, а мурашкі — таксама і брушкам. Прадстаўнікі некаторых сямействаў жукоў выдаюць гукі, удараючы галавой ці канцом брушка па субстраце (апошні спосаб характэрны для чарнацелак). «Гадзіннік смерці» — менавіта так у многа якіх народаў завуцца «цікаючыя» гукі, што выдаюцца мэблевымі і дамавымі тачыльшчыкамі, якія селяцца ў вырабах з драўніны. Гэтыя віды тачыльшчыкаў выдаюць гукі, падобныя на гук цікання гадзінніка, з мэтай прыцягнення самак, рытмічна ўдараючы галавой аб сценкі сваіх хадоў у драўніне. Гукавыя сігналы цыкад ствараюцца ваганнямі асобых тымбальных мембран, якія размяшчаюцца па баках першага брушнага сегмента ў выглядзе дзвюх выпуклых пласцін, пад якімі знаходзяцца паветраныя мяшкі — рэзанатары гуку. Самым распаўсюджаным спосабам генерацыі гукаў з’яўляецца выкарыстанне т.з. стрыдуляцыйных апаратаў. Пры працы гэтага апарата спецыяльны «скрабок» трэцца аб «пілку» рабрыстай паверхні покрываў насякомага на якім-небудзь участку цела, у выніку чаго ўзнікаюць гукавыя сігналы. Асабліва шырокае распаўсюджванне гэты тып генерацыі гукаў атрымаў у атрадзе прамакрылых. У конікаў, цвыркуноў і мядзведак гук генеруецца шляхам трэння надкрылаў адно аб адно, і гэта здольнасць, як правіла, маецца толькі ў самцоў. Саранчовыя для генерацыі гукаў выкарыстоўваюць рады зубчыкаў на сцягне апошняй пары ног, якім яны труць аб завостраны грэбень на адной з жылак пярэдняга крыла. Здольнасцю выдаваць гукі валодаюць і самцы, і самкі саранчовых. Працягласць, часта і рытм гукавых сігналаў з’яўляюцца індывідуальнымі ў розных відаў насякомых. Частата гукаў, якія выдаюцца цыкадамі, саранчовымі, цвыркунамі і мядзведкамі, знаходзіцца ў дыяпазоне ад 1,6 да 8,5 кГц, а ў большасці конікаў — у вобласці высокачастотных гукаў і ультрагуку аж да 30 кГц.
Натуральныя ворагі і захворванні
Многія насякомыя таксама служаць крыніцай харчавання для насякомаедных раслін, якіх налічваецца каля 630 відаў з 19 сямействаў раслін, якія прыстасаваліся да лоўлі і пераварвання невялікіх жывёл. Такім чынам гэтыя расліны дапаўняюць сваё звычайнае аўтатрофнае харчаванне (фотасінтэз) адной з формаў гетэратрофнага харчавання.
Роля ў экасістэмах
Насякомыя ўдзельнічаюць у кругавароце рэчываў у біясферы (выкарыстоўваюць разнастайныя кармы і самі з’яўляюцца кормам для многіх арганізмаў, выконваюць санітарную функцыю), у глебаўтварэнні, апыляюць расліны. Многія насякомыя — шкоднікі раслін (збожжа і збожжапрадуктаў, лесу, сельскагаспадарчых культур), паразіты жывёл і чалавека, пераносчыкі ўзбуджальнікаў хвароб (напр., крывасмокі). Некаторых выкарыстоўваюць для атрымання харчовых, лекавых рэчываў, тэхнічнай сыравіны (напр., пчол, шаўкапрадаў), у біялагічнай ахове сельскагаспадарчых і лясных раслін (напр., божых каровак, жужаляў, наезнікаў).
Выкарыстанне ў ежу
Лічынкі сырных мух выкарыстоўваюцца на Сардзініі для падрыхтоўкі з сартоў сыра пекарына — сыра касу марцу, які ўяўляе сабой напаўзгніўшую масу з размешчанымі ў ёй жывымі лічынкамі.
Энтамалогія
Вывучэннем насякомых займаецца энтамалогія і шматлікія яе падраздзелы: дыптэралогія (навука аб двукрылых насякомых), калеаптэралогія (аб жуках), лепідаптэралогія (аб матылях), мірмекалогія (аб мурашках), ортаптэралогія (аб прамакрылых) і многія іншыя.
Вастрыца
Лекавая (процізапаленчы і адхаркваючы сродак) расліна.
Насякомыя
У літаратуры і паэзіі
У мастацкай літаратуры матылі часцей выступалі ў якасці сімвала свабоды, любові і надзеі.
У нумізматыцы і філатэліі
Насякомых малююць на паштовых марках (часцей матылькоў, пчол і жукоў), а часам яны таксама з’яўляюцца на манетах і грашовых банкнотах. Прыкладам, мурашкі ёсць на добрым боку срэбных манет Баспорскага царства. Існуе здагадка, што яны былі выпушчаны ў антычным горадзе Мірмекіі, заснаваным грэкамі ў сярэдзіне VI стагоддзі да н.э. на беразе Керчанскага праліва. На манетах, адчаканеных пад канец VII стагоддзі да н.э., прысутнічаюць выявы жукоў — на аверсе манеты 1/24 статэра 600—550 гг. да н.э. адлюстраваны крылаты скарабей. На срэбным аболе, які кляпаўся ў Атыцы ў 545—515 гг. да н.э., таксама адлюстраваны скарабей. На срэбнай манеце вартасцю 1 новазеландскі долар, выпушчанай на Астравах Кука, адлюстравана златка Themognatha variabilis, а на польскай бронзавай манеце наміналам 2 злотых адлюстраваны жук-алень. У Прыднястроўі ў 2006 годзе была выпушчана срэбная манета вартасцю 100 рублёў з выявай самца і самкі жука-аленя. У сучаснай Латвіі на аверсе памятнай манеты з медзяна-нікелевага сплаву Банка Латвіі вартасцю 1 лат, выпушчанай у 2003 годзе таксама ёсць мурашкі. У 2006 годзе Вануату выпусціла набор з 6 пасярэбраных манет «Бабачкі», вырабленыя з ужываннем тэхналогіі друку.
Гама-выпраменьванне
Гама-выпраменьванне (гама-прамяні, γ-прамяні) — від электрамагнітнага выпраменьвання з надзвычай малой даўжынёй хвалі каля <5 нм і, з прычыны гэтага, ярка выяўленымі карпускулярнымі і слаба выяўленымі хвалевымі ўласцівасцямі.
Вікторыя Бельмач
Вікторыя Бельмач (нар., Баранавічы, Беларусь ) — беларуская футбалістка, абаронца.
Мак-самасейка
Мак-самасейка, Мак-самасеў, Відук (Papaver rhoeas) — кветкавая травяністая расліна сямейства макавых.
Брады (Пружанскі раён)
У 1940—1962 гадах цэнтр Бродскага сельсавета.
Масалембу
Клімат экватарыяльны, вызначаны сезоннымі мусонамі. Сярэднегадавая тэмпература трымаецца каля +25°C.
Алег Аляксандравіч Раманаў
Біяграфія
У красавіку 2023 года Уладзімір Зяленскі ўвёў санкцыі супраць Раманава.
Погляды
А. А. Раманаў — вучань вядомага гродзенскага філосафа Чэслава Кірвеля, аднаго з самых адыёзных прыхільнікаў канцэпцыі «рускага свету» ў сучаснай Беларусі, што аказала моцны ўплыў на навуковыя і грамадска-палітычныя погляды. Напрыклад, у назвах навуковых публікацый А. А. Раманава амаль не ўзгадваецца Беларусь, вядзецца ў іх пераважна пра ўсходніх славян або Расію. Шмат увагі аўтар надае рускай (найперш рэлігійнай) філасофіі, «усходнеславянскай цывілізацыі», «еўразійству» і інш.
Хірагана
Хірагана ў Унікодзе
Пазіцыі кодавай табліцы U+3040, U+3097 і U+3098 зарэзкрваваныя.
Надзежда Арэнбург
Гісторыя
Клуб быў заснаваны ў 1994 годзе і пачаў выступ у Першай лізе чэмпіянату Расіі. У 2000 годзе арэнбургская «Надзежда» увайшла ў эліту расійскага баскетбола і стала ўдзельнікам чэмпіянату Суперлігі.
Рэбека Хемсэ
Біяграфія
У 2004 годзе ўдзельнічала ў эксперыментальным фільме-інтэрв’ю шведскага фатографа Мірыям Бекстром «Рэбека».
Сафія Хелін
Біяграфія
Бацька Сафіі быў прадаўцом, а маці — медсястрой. Калі Сафіі Хелін было 10 дзён ад нараджэння, яе шасцігадовы брат загінуў у аўтакатастрофе; праз чатыры гады пасля гэтага яе бацькі развяліся. Сафія атрымала філасофскую адукацыю ў Лундскім універсітэце. У 1994—1996 гадах Сафія Хелін вучылася ў тэатральнай школе Кале Флюгарэ. У 2001 годзе яна скончыла Стакгольмскі тэатральны інстытут. У 2012 годзе Сафія Хелін здабыла папулярнасць у многіх краінах свету дзякуючы галоўнай ролі ў серыяле «Мост». Яна таксама вядомая па фільмах «Арн: Рыцар-тампліер» і «Арн: Каралеўства ў канцы шляху». На твары і руках Сафіі — шнары, якія яна атрымала ў выніку аварыі на ровары, калі ёй было 24 гады.
Рускае (Шумяцкі раён)
Рускае (Русское) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Рускоўскага сельскага паселішча.
Мак амурскі
Пашырэнне
Радзіма — Далёкі Усход, Паўночна-Усходні Кітай. Расце па сухіх лугавых схілах, у далінах рэк, часам на залежах і адвалах. Цвіце ў маі — верасні.
Сезон 2019 ЖФК Нёман Гродна
Склад каманды
Дадзеныя на 20 жніўня 2019 года (пасля 16-га тура). У дадзены спіс увайшлі футбалісты, якія хоць адзін раз паданы ў заяву на гульню чэмпіянату.
Анастасія Аляксандраўна Булыбенка
Біяграфія
16 ліпеня 2021 года суд Савецкага раёна Мінска прысудзіў Анастасіі Булыбенка, якая не прызнала віну, два з паловай гады пазбаўлення волі.
Аэрапорт Вена-Швехат
Вена-Швехат (Flughafen Wien-Schwechat) або Венскі міжнародны аэрапорт (Vienna International Airport) (IATA: VIE, ICAO: LOWW) — аэрапорт, размешчаны за 18 км на паўднёвы ўсход ад Вены, з'яўляецца самым загружаным аэрапортам Аўстрыі. Назва «Вена-Швехат» або проста «Швехат» паходзіць ад бліжэйшага гарадка, Швехат. Аэрапорт можа прымаць шырокафюзеляжныя самалёты, такія як Boeing 747 і Airbus A340. Аэрапорт Вена-Швехат з'яўляецца хабам для Austrian Airlines і яе падраздзяленняў, а таксама для лоў-кост авіякампаніі Niki. У 2008 годзе на цырымоніі World Airport Awards аэрапорт Вена-Швехат быў прызнаны лепшым аэрапортам Цэнтральнай і Усходняй Еўропы.
Дэкалог (тэлецыкл)
Дэкалог, пяць
«Дэкалог, пяць» (Dekalog, pięć) — пятая частка тэлецыкла «Дэкалог», прэм’ера якой адбылася 1 чэрвеня 1990 года.
Дэкалог, шэсць
«Дэкалог, шэсць» (Dekalog, sześć) — шостая частка тэлецыкла «Дэкалог», прэм’ера якой адбылася 8 чэрвеня 1990 года.
Канстанцін Парчэўскі
Ушанаванне памяці
Канстанты Парчэўскі — апякун польска-расійскай гімназіі ў Немянчыне.
Кульбачына (гарадзішча)
Кульба́чына — гарадзішча X — XIII стст. каля вёскі Кульбачына Шчучынскага раёна Гродзенскай вобласці. За 800 м на захад ад вёскі, на схіле спусцістага берага р. Астрынка.
Ушацкі раён
Гісторыя
Раён утвораны 17 ліпеня 1924 года ў складзе Полацкай акругі БССР. Цэнтр — мястэчка Ушачы. 20 жніўня 1924 года падзелены на 12 сельсаветаў: Весніцкі, Вялікадолецкі, Гарадзецкі, Жарскі, Завячэльскі, Кубліцкі, Маладолецкі, Мосарскі, Плінскі, Сарочынскі, Ушацкі, Чарапоўшчынскі. 24 верасня 1926 года з Завячэльскага сельсавета выдзелены Вацлавоўскі нацыянальны латышскі сельсавет, Ушацкі сельсавет перайменаваны ў Востраў-Сарочынскі. У 1930 годзе вёска Кублічы аднесена да катэгорыі мястэчак. Пасля скасавання акруговага падзелу 26 ліпеня 1930 года раён у прамым падпарадкаванні БССР. 8 ліпеня 1931 года да раёна далучаны Гарбаціцкі, Глыбачанскі, Зарачанскі (Зарэцкі) і Усайскі сельсаветы скасаванага Ульскага раёна. З 21 чэрвеня 1935 года раён у складзе Лепельскай акругі, з 20 лютага 1938 года — у складзе Віцебскай вобласці. 5 ліпеня 1938 года скасаваны Вацлавоўскі нацыянальны латышскі сельсавет. 27 верасня 1938 года мястэчка Ушачы аднесена да катэгорыі гарадскіх пасёлкаў, мястэчка Кублічы — да катэгорыі паселішчаў сельскага тыпу (вёска). З 20 верасня 1944 года раён у складзе Полацкай вобласці. 9 верасня 1946 года Глыбачанскі, Зарачанскі і Усайскі сельсаветы перададзены адноўленаму Ульскаму раёну. З 8 студзеня 1954 года раён у складзе Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны Завячэльскі, Маладолецкі і Чарапоўшчынскі сельсаветы, Гарадзецкі сельсавет перайменаваны ў Старынкаўскі, Востраў-Сарочынскі сельсавет — у Лутаўскі, Плінскі сельсавет — у Селішчанскі. 17 снежня 1956 года да раёна далучаны Глыбачанскі, Дубраўскі, Зарачанскі і Усвейскі сельсаветы скасаванага Ульскага раёна. 19 лютага 1958 года скасаваны Зарачанскі і Усвейскі сельсаветы. 20 студзеня 1960 года да раёна далучаны Бабыніцкі і Варонецкі сельсаветы скасаванага Ветрынскага раёна. 25 снежня 1962 года раён скасаваны, гарадскі пасёлак Ушачы, Весніцкі, Вялікадолецкі, Гарбаціцкі, Дубраўскі, Жарскі, Кубліцкі, Лутаўскі, Мосарскі, Сарочынскі, Селішчанскі, Старынкаўскі сельсаветы перададзены Лепельскаму раёну, Бабыніцкі і Варонецкі сельсаветы — Полацкаму раёну.
Прырода
Важнейшы прыродны рэсурс — зямельныя ўгоддзі. Агульная плошча складае 83,1 тыс. га, з якіх сельскагаспадарчых угоддзяў — 65,9 тыс. га (79,3 %), раллі — 32,4 тыс. га (38,9 %).
Ушацкі раён характарызуецца добрай забяспечанасцю воднымі рэсурсамі. Найбольшымі рэкамі з’яўляюцца Заходняя Дзвіна, яе прыток Ушача і рака Дзіва. Усяго ў раёне налічваецца 18 малых і сярэдніх рэк, у тым ліку Бельская, Выдрыца.
Лізавета Вітальеўна Сяргейчык
Лізавета Вітальеўна Сяргейчык (нар., Гродна, Беларусь) — беларуская футбалістка, нападаючы. Выступала за зборную Беларусі.
Клубная кар’ера
Выхаванка футбольнай школы ДЮСШАР «Белкард» (Гродна). Першым трэнерам быў Дзяніс Міхайлавіч Леўчанка. З 2012 года выступала за асноўную каманду клуба. Выступала за «Ніву-Белкард» да канца 2015 года, калі з-за фінансавых праблем і канфліктаў у кіраўніцтве клуб быў ліквідаваны.
Цеклеўка (Шумяцкі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Цеклеўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Людміла Мікалаеўна Сінельнікава
Творчасць
Яе творчая індывідуальнасць найбольш яскрава выявілася ў партыях лірычнага плана.
Паліксена
Дух Ахіла звярнуўся да яго сына Неапталема з патрабаваннем прынесці Паліксену ў ахвяру. Пасля падзення Троі яна была забіта па адной версіі — на магіле Ахіла, па другой версіі — на ўзбярэжжы Фракіі.
Хаўратаўка
Хаўратаўка (Ховратовка) — вёска ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Рускоўскага сельскага паселішча.
Зосін Вялікі
Зо́сін Вялі́кі (, Зосин Великий) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавета.
Турка (Львоўская вобласць)
Назва
Па найбольш верагоднай версіі назву горад атрымаў ад першабытных дзікіх быкоў-тураў, якія вадзіліся ў навакольных лясах. Па іншай версіі назва горада пайшла ад назвы варот-вежаў «турыя», «тур’я», «турня», якія стаялі пры ўездзе ў горад. Назва горада не мае нічога агульнага з туркамі.
Уран (планета)
Адкрыццё планеты
Людзі назіралі Уран яшчэ і да Уільяма Гершэля, але звычайна прымалі яго за зорку. Найбольш раннім задакументаваным сведчаннем гэтага факта трэба лічыць запісы англійскага астранома, які назіраў яго ў 1690 годзе, прынамсі, 6 разоў, і зарэгістраваў як зорку 34 у сузор'і Цяльца. З 1750 па 1769 год французскі астраном П'ер Шарль ле Маньер назіраў Уран 12 разоў. Усяго Уран да 1781 года назіраўся 21 раз.
Назва
Уран — адзіная планета, назва якой паходзіць не з рымскай, а з грэчаскай міфалогіі. Прыметнікам, вытворным ад «Урана», лічыцца слова «ураніянскі». Астранамічны сімвал «», які абазначае Уран, з'яўляецца гібрыдам сімвалаў Марса і Сонца. Прычынай гэтага называецца тое, што ў старажытнагрэчаскай міфалогіі Уран-неба знаходзіцца пад аб'яднанаю ўладаю Сонца і Марса. Астралагічны сімвал Урана «», прапанаваны Лаландам к 1784 годзе, сам Лаланд тлумачыў у лісце да Гершэля наступным чынам :
У кітайскай, японскай, в'етнамскай і карэйскай мовах назва планеты перакладаецца літаральна як «Зорка/Планета Нябеснага Цара».
Верхняя частка атмасферы
Пасля трапапаўзы пачынаецца стратасфера, дзе тэмпература не паніжаецца, а, наадварот, павялічваецца з вышынёй: з 53 К у трапапаўзе да 800—850 К у асноўнай частцы тэрмасферы. Награванне стратасферы выклікана паглынаннем сонечнай інфрачырвонай і ўльтрафіялетавай радыяцыі метанам і іншымі вуглевадародамі, якія ўтвараюцца дзякуючы фатолізу метану. Акрамя таго, награваецца таксама і тэрмасфера. Вуглевадароды займаюць адносна нізкі слой ад 100 да 280 км у прамежку ад 10 да 0,1 мілібара і тэмпературныя межы паміж 75 і 170 К. Найбольш распаўсюджаныя вуглевадароды — ацэтылен і этан — складаюць у гэтай вобласці 10−7 адносна вадароду, канцэнтрацыя якога тут блізкая да канцэнтрацыі метану і угарнага газу. У больш цяжкіх вуглевадародаў, вуглякіслага газу і вадзяной пары гэтыя суадносіны яшчэ на тры парадкі ніжэйшыя. Этан і ацэтылен кандэнсуюцца ў больш халоднай і нізкай частцы стратасферы і трапапаўзе, утвараючы туманы. Аднак канцэнтрацыя вуглевадародаў вышэй гэтых туманаў значна меншая, чым на іншых планетах-гігантах.
Зоя Васільеўна Васіленка
Зоя Васільеўна Васіленка (нар., в. Слабодка, Курская вобласць, РСФСР, СССР) — беларускі вучоны ў галіне харчовай тэхналогіі. Член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі (2003), член-карэспандэнт Акадэміі аграрных навук Рэспублікі Беларусь (1996—2002), доктар тэхнічных навук (1988), прафесар (1990). Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь (2001).
Хоранева (сяло)
Хоранева (Хоронево) — сяло ў Шумяцкім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Рускоўскага сельскага паселішча.
Арцём Чыркоў
Арцём Чыркоў (нар. 6 чэрвеня 2001, Гомель, Беларусь) — беларускі спявак, фіналіст першага сезона праекта X Factor Belarus.
Біяграфія
У той жа перыяд з’явіўся ў трэцім выпуску другога сезона праекту Factor BY падчас выступу аднаго з удзельнікаў кастынгу, дзе выступіў сам, а затым часова стаў адным з настаўнікаў і прыняў удзел у абмеркаванні ўдзельніка.
Спіс аб’ектаў PGC (1982001—1983000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1982001—1983000)
Тэадор Кокерэл
Навуковая дзейнасць
Аўтар больш чым 2200 навуковых публікацый, перш за ўсё па сістэматыцы Hymenoptera, Hemiptera, Mollusca, палеанталогіі. Акрамя таго, ім апублікавана каля 1700 артыкулаў у іншых галінах, уключаючы сацыяльныя рэформы і адукацыю.
Ключбарк
Ключбарк (Kluczbork) — горад у Польшчы, адміністрацыйны цэнтр Ключборкскага павета Апольскага ваяводства. Сядзіба вяскова-гарадской гміны Ключбарк. Займае плошчу 12,35 км². Насельніцтва — 26 164 чалавекі (на 2004 год).
Май Сетэрлінг
Біяграфія
Перадапошняя роля Сетэрлінг — роля Бабулі у камедыйным трылеры «Ведзьмы» (1989) па кнізе Раальда Даля. У 1990 годзе знялася ў палітычным трылеры Кена Лоўча «За завесай сакрэтнасці».
Карл Отфрыд Мюлер
Біяграфія
Быў жанаты з 1824 г. Меў 4 дзяцей.
П’ер Вальцье
Кубак свету 2007/08, у якім П’ер выйграў два кросы і аднойчы стаў другім, прынёс яму перамогу ў малым заліку і трэцяе месца ў агульным заліку. Наступны сезон ён амаль прапусціў, стартаваўшы толькі двойчы, але, тым не менш, перамог на этапе ў Чапелка.
Тосіхідэ Масукава
Біяграфія
Тосіхідэ Масукава нарадзіўся ў горадзе Нагоя, прэфектура Айці. У 1962 годзе скончыў універсітэт у Нагоі і ў 1967 годзе ў тым жа ўніверсітэце быў удастоены вучонага звання доктара. У цяперашні час Тосіхідэ Маскава з’яўляецца прафесарам Кіоцкага ўніверсітэта ў адстаўцы і прафесарам прыватнага ўніверсітэта Кіота Санг. Ён з’яўляецца сааўтарам вядомага артыкула па парушэнні CP-сіметрыі. Артыкул «CP Violation in the Renormalizable Theory of Weak Interaction» (1973), напісаны сумесна з Макота Кабаясі, на 2007 год займае трэцяе месца па колькасці цытаванняў сярод артыкулаў па фізіцы высокіх энергій. У гэтай працы была ўведзена матрыца Кабіба — Кабаясі — Маскава, якая вызначае параметры змешвання кваркаў. Гіпотэза, выказаная ў артыкуле, пастулюе існаванне трэцяга пакалення кваркаў, якое было эксперыментальна пацверджана праз 4 гады з адкрыццём b-кварка.
Касцёл Святых Апосталаў Пятра і Паўла (Лагішын)
Петрапаўлаўскі касцёл — помнік архітэктуры неаготыкі ў г. п. Лагішыне Пінскага раёна Брэсцкай вобласці. Адносіцца да Пінскага дэканата Пінскай дыяцэзіі. Помнік архітэктуры ў неагатычным стылі, пабудаваны ў 1909 годзе. Уключаны ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь (код 113Г000568).
Вастракільніца
Вастракі́льніца (Lembotropis) — род кветкавых раслін сямейства.
Наша Талачыншчына
Гісторыя
З чэрвеня 1938 года па студзень 1960 год газета выходзіла пад назвай «Чырвоны хлебароб», на працягу наступных двух гадоў — «Ленінец», з красавіка 1962 года па люты 2001 год — «Сцяг Ільіча». З сакавіка 2001 года мае сучасную назву — «Наша Талачыншчына».
Вольга Аляксееўна Ляшчынская
Вольга Аляксееўна Ляшчынская (нар., в. Уселюб, Навагрудскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі мовазнавец, педагог. Доктар філалагічных навук (2005), прафесар (2006).
Чырвонец агністы
У нумізматыцы
Чырвонец агністы намаляваны на памятнай манеце выспы Ніуэ Новазеландскі долар 2010 года выпуску.
Званочак сібірскі
Асаблівасці біялогіі
Цвіце з чэрвеня да верасня. Размнажаецца насеннем.
Новополоцк сегодня
Гісторыя
З чэрвеня 2014 года «Новая газета» выходзіць пад назвай «Новополоцк сегодня».
Віктар Якаўлевіч Станіцын
Стані́цын Віктар Якаўлевіч (сапр. Гёзе) ( — ) — савецкі акцёр тэатра і кіно, тэатральны рэжысёр, педагог. Народны артыст СССР (1948).
Брэстпраект
Гісторыя
22 жніўня 1969 года Брэсцкія праектныя майстэрні «Белдзяржпраект» перайменаваны ў Брэсцкі філіял інстытута «Белдзяржпраект». У структуру філіяла ўваходзілі архітэктурна-планіровачная майстэрня, тры архітэктурна-канструктарскія майстэрні (адна з іх у г. Баранавічы), майстэрня сельскага праектавання, аддзел пошукаў, аддзел ІТІ, тэхнічны аддзел, планава-вытворчы аддзел, аддзел афармлення і выдачы праектнай дакументацыі і бухгалтэрыя.
Мары Робертсан
Біяграфія
Нарадзілася 14 красавіка 1977 года ў Сунэ (лен Вермланд). Дзяцінства правяла ў прыгарадзе Стакгольма Брэдэнгэ. Яшчэ ў падлеткавым узросце сыграла ролю ў тэлевізійным серыяле «Дзіця-дзьмухавец» (Maskrosbarn, 1989).
У гімназіі Мары ў якасці факультатыўнага прадмета вывучала драматычнае мастацтва. Затым год вучылася ў тэатральнай школе Кале Флюгарэ, адначасова працуючы тэлевядучай на ZTV у праграме «Вестманагатан 44». У 1998—2000 гадах здымалася ў серыяле «Параходства» (Rederiet).
Рыверсайд (акруга)
Геаграфічна акруга ўяўляе сабой пустыню. Большая частка тэрыторыі Нацыянальнага парка Джошуа-Тры размешчана ў акрузе. Акруга Рыверсайд ляжыць ўнутры акругі Лос-Анджэлес і на поўдзень ад акругі Сан-Бернардына. Вялікая колькасць людзей, якія працуюць у Лос-Анджэлесе, пераехала ў акругу, каб набыць адносна танную нерухомасць. На гарады Тэмек’юла і Марыета прыходзіцца 20 % павелічэнне насельніцтва акругі Рыверсайд паміж 2000 і 2007 годам.
Анатоль Барысавіч Жукаў
Біяграфія
Памёр А. Б. Жукаў 21 верасня 1979 г. Пахаваны ў Маскве.
Ліпская культура
Ліпская культура – археалагічная культура эпохі верхняга (позняга) палеаліту ў межах Валына-Падольскай пліты. Датуецца позднамадленскім перыядам (IX – XII тысячагоддзм да н.э.). Назву атрымала ад групы помнікаў на р. Ліпа каля аднайменнага сяла паблізу г. Дубна Ровенскай вобласці (Украіна). Першыя помнікі выяўлены ў 1908 г. (Гарадок). Раскопкі ў 1926 г. праводзіў Л.Савіцкі. Найбольш грунтоўныя даследаванні зроблены В.П.Савічам у 1960 – 1963 гг. на стаянках паблізу с. Ліпа і ў 1968 – 1979 гг. на стаянцы Кулычоўка каля г. Крамянец Цярнопальскай вобласці. Знойдзены рэшткі жытлаў, косці маманта, насарога, тура, зубра, паўночнага аленя, каня, пясца і іншае, праколка, костка птушкі з насечкамі, косць з атрапаморфнай выявай. Плямёны ліпскай культуры выраблялі крамянёвыя нажы, скрабкі, бакавыя разцы, мікравастрыі і граветы (вузкія пласціны з прытупленым краем), праколкі, масіўныя свердлы і наканечнікі дзідаў, нуклепадобныя сякеры і іншае. Пласціны нарыхтоўваліся з чоўнападобных нуклеусаў своеасаблівай формы. Распрацаваная плямёнамі ліпскай культуры крамянёвая вытворчасць існавала ў наступныя эпохі. Ліпская культура стала вытокам для развіцця больш позняй свідэрскай культуры, помнікі якой распаўсюджаны на поўначы Валыні і захадзе Беларусі, у басейнах Віслы і Нёмана.
Алена Леанідаўна Богдан
Міжнароднае супрацоўніцтва
У 2011 годзе была адным з кандыдатаў у склад Камітэта па палітыцы і каардынацыі Спецыяльнай праграмы навуковых даследаванняў, распрацовак і падрыхтоўкі навуковых кадраў у галіне ўзнаўлення насельніцтва Сусветнай арганізацыі аховы здароўя.
Касцёл Святога Айца Піо (Лёзна)
Гісторыя
Парафія ў Лёзне вядзе свой пачатак са жніўня 2001 года, калі на мясцовых могілках была адпраўлена першая святая імша. Згодна з рашэннем біскупа Уладзіслава Бліна, арганізацыя новай парафіі ў Лёзне была даручана ксёндзу Андрэю Бочару, пробашчу парафіі Маці Божай з ля Салет у Віцебску.
Цімахоўшчына
Цімахо́ўшчына (, Тимоховщина) — вёска ў Пружанскім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Шчарчоўскага сельсавета.
Беларуска-іракскія адносіны
Дыпламатычныя адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Рэспублікай Ірак.
Лія Меджыдаўна Ахеджакава
Лія Меджыдаўна Ахеджакава (Лия Меджидовна Ахеджакова; ) — расійская актрыса тэатра і кіно, народная артыстка Расіі (1994).
Людовік II Анжуйскі
Біяграфія
Людовік II быў жанаты на Іаландзе Арагонскай (1384—1443), якая адыграла значную ролю ў французскай гісторыі пры Карле VII. Іх сыны Людовік III (1403—1434), Рэнэ Добры (1409—1480) паслядоўна атрымалі ў спадчыну Анжу, Праванс і прэтэнзіі на Неапаль. Трэці сын Карл Мэнскі (1414—1472) адыгрываў значную ролю пры двары свайго швагра Карла VII, а яго сын Карл IV Мэнскі (1436—1481) завяршае гісторыю анжуйскай галіны Валуа. Дачка Людовіка II Марыя Анжуйская (1404—1463) ажанілася з Карлам VII. Яшчэ адна дачка Іаланда (1412—1440) — жонка Францыска I (1414—1450), герцага Брэтонскага (1442—1450).
Барталамеа Мантанья
Барталамеа Мантанья (Bartolomeo Montagna; сярэдзіна XV стагоддзя — 1523, Вічэнца) — мастак венецыянскай школы.
Гіксосы
У пачатку 16 ст. да н.э. правіцелі Фіваў пачалі вызваленчую барацьбу супраць гіксосаў і прымусілі іх адступіць у Палесціну.
Навасёлкаўскі 2-гі сельсавет
Навасё́лкаўскі 2-гі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёна Маладзечанскай вобласці. Цэнтр — вёска Навасёлкі 2.
Прыстасаванасць
Змена частот генатыпаў у выніку адбору
Такім чынам, змяненне частаты генатыпа A істотна залежыць ад розніцы паміж яго прыстасаванасцю і прыстасаванасцю генатыпа B. Уявім, што A больш прыстасаваны за B, і, вызначыўшы s праз, атрымаем
Малыя Радванічы
Гісторыя
З 1939 года ў складзе БССР. У Вялікую Айчынную вайну гітлераўцы спалілі 6 двароў, загубілі 35 жыхароў; на фронце загінулі 15 вяскоўцаў, 5 — у партызанах.
Бучанская разня
Масавыя забойствы
Таксама былі знойдзеныя целы мёртвых голых жанчын, і былі прыкметы таго, што расіяне беспаспяхова спрабавалі спаліць целы. Каля 7:15 5 сакавіка расійскія салдаты заўважылі пару аўтамабіляў з дзвюма сем’ямі, якія спрабавалі ўцячы, калі машыны звярнулі на вуліцу Чкалава. Расійскія войскі адкрылі агонь па калоне, забіўшы мужчыну з другога аўтамабіля. У перадпакой машыну абстралялі, яе падпалілі і загінулі двое дзяцей і іх маці.
Эканоміка Егіпта
Егіпет — другая па аб’ёме эканомікі краіна Афрыкі — мае значны патэнцыял для таго каб у ХХІ стагоддзі стаць адной з вядучых эканомік свету. Эканоміка Егіпта, дзе такія сектары, як турызм, сельская гаспадарка, прамысловасць і сфера паслуг, знаходзяцца на амаль адным узроўні, з’яўляецца адной з найбольш разнастайных на Блізкім Усходзе. Значную долю валютных паступленняў у краіну дае збор за праход караблёў па Суэцкім канале. Эканамічная актыўнасць канцэнтруецца ў даліне Ніла і зоне Суэцкага канала.
Прамысловасць
Галоўнымі галінамі прамысловасці з’яўляюцца нафтагазаздабыўная і апрацоўчая: харчовая, тэкстыльная, нафтаперапрацоўчая, металургічная і некаторыя галіны машынабудавання.
Турызм
Актыўна развіваецца турызм — у 2015 годзе Егіпет, па афіцыйных дадзеных, наведала 9,3 млн замежных турыстаў (у пікавым 2010 годзе — 14,7 млн.). Гэта прынесла Егіпту 6,1 млрд долараў ЗША (у 2010 годзе — 12,5 млрд.). У 2010 у турызме было занята 12 % насельніцтва і створана каля 11 % ВУП. Гасцінічны фонд складалі 155 тыс. нумароў. А вось 2016 аказаўся «чорным» для турызму — Егіпет наведала усяго каля 5,4 млн чалавек. У 2017 колькасць замежных турыстаў вырасла на 155 % і склала 8 млн чал.
Алеся Валер’еўна Берулава
Нявыдадзеныя песні
Нявыдадзеныя песні Алесі Берулавай ўмоўна можна аднесці да напісаных да 1999 года («Цыганка» і «Чаму ты не спіш») і ўсе астатнія да створаных у перыяд існавання рок-гурта «Мантана» (1999—2003).
Ежы Шмайдзіньскі
Загінуў пад Смаленскам 10 красавіка 2010 года ў авіякатастрофе.
Сінайска-Палесцінская кампанія
У верасні 1918 года, пасля зацішша, брытанскія войскі пачалі наступленне, якое завяршылася разгромам турэцкай арміі і захопам Палесціны, а таксама практычна ўсёй тэрыторыі Сірыі войскамі Брытанскай імперыі і атрадамі арабскіх паўстанцаў. Баявыя дзеянні завяршыліся на наступны дзень пасля падпісання Мудраскага перамір’я.
Свята-Пакроўская капліца (Мар’іна Горка)
Гісторыя
Пабудавана ў канцы XX стагоддзя. Пасля пабудовы кафедральнага сабора Святога прававернага князя Аляксандра Неўскага выкарыстоўваецца як музей-бібліятэка.
Іван Аляксеевіч Нядзёшаў
Некаторы час жыў у г. Замасць (Польшча). Аўтар працы «Гістарычны агляд найважнейшых гукавых і марфалагічных асаблівасцей беларускіх гаворак», апублікаванай у часопісе «Русский филологический вестник», Варшава, 1884, Том 12), у якой паспрабаваў вызначыць геаграфічныя межы беларускай мовы ў Віленскай, Гродзенскай, Мінскай, Чарнігаўскай, Віцебскай, Ковенскай губернях, а таксама прааналізаваў гісторыю развіцця гукаў і граматычных форм беларускай мовы пераважна паводле помнікаў беларускага пісьменства XVI—XVII стст.
Міхалін
Міхалін — тапонім.
12-я кавалерыйская партызанская брыгада імя І. В. Сталіна
'''12-я кавалерыйская партызанская брыгада імя І. В. Сталіна''' — партызанская брыгада, створаная ў сакавіку 1943 года на базе атрада імя Сталіна (арганізаваны ў маі 1942 года на базе групы У. А. Ціхамірава, якая дзейнічала з кастрычніка 1941 года), вылучанага партызанскай брыгадай «За Радзіму». У сакавіку 1943 была пераўтворана ў кавалерыйскую. Дзейнічала на акупіраванай тэрыторыі Пухавіцкага, Чэрвеньскага, Капыльскага, Чырвонаслабодскага, Старобінскага, Асіповіцкага, Бабруйскага, Ганцавіцкага, Глускага раёнаў. 3 ліпеня 1944 года брыгада (579 партызан, 3 атрады) злучылася з Чырвонай Арміяй. Камандзіру брыгады Ціхаміраву было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза.
Крокавы электрарухавік
Ужыванне
Дыскрэтнасць кроку стварае істотныя вібрацыі, якія ў шэрагу выпадкаў могуць прыводзіць да зніжэння круцячага моманту і ўзбуджэння механічных рэзанансаў у сістэме. Узровень вібрацый удаецца зніжаць пры ўжыванні рэжыму драблення кроку ці пры павелічэнні колькасці фаз.
Перавагі
Галоўная перавага крокавых прывадаў - дакладнасць руху. Пры падачы патэнцыялаў на абмоткі крокавы рухавік павернецца на дакладна вызначаны вугал. Таксама варта адзначыць кошт крокавых прывадаў, які ў сярэднім у 1,5-2 разы танней сервапрывадаў. Крокавы прывад, як танная альтэрнатыва сервапрываду, найлепшым чынам падыходзіць для аўтаматызацыі асобных вузлоў і сістэм, дзе не патрабуецца высокая дынаміка.
Леан Павел Сапега
Біяграфія
У 1882—1889 гадах пасол на Галіцкі краёвы сейм, у 1889—1893 гадах член Камітэта Галіцкага эканамічнага таварыства. Паводле ўспамінаў М. Антаневіча, прэтэндаваў на карону, праектаванага О. Бісмаркам «Кіеўскага каралеўства».
Ваенны ўніверсітэт імя Кім Ір Сена
Па сваіх функцыях падобны з Нацыянальным універсітэтам абароны Рэспублікі Карэя, многія высокапастаўленыя вайскоўцы КНА скончылі гэты ўніверсітэт. У 2003 падчас падрыхтоўкі да выбараў універсітэт наведалі дэпутаты Вярхоўнага народнага сходу разам з Кім Чэн Ірам.
Невіс
Гісторыя
Адмена рабства і крызіс вытворчасці цукру прывялі да збяднення насельніцтва вострава. У 1882 г. брытанскія ўлады аб'ядналі Невіс, Сент-Кітс і Ангілью ў адзіную калонію, якая атрымала ў 1968 г. самакіраванне. У 1971 г. Ангілья аддзялілася і была пераўтворана ў самастойную заморскую тэрыторыю.
Кіраванне
Галоўны выканаўчы орган — Адміністрацыя вострава Невіс на чале прэм'ер-міністра, які прадстаўляе партыю, што набрала большасць у Асамблею. Адміністрацыя складае самастойны бюджэт вострава Невіс, збірае падаткі, забяспечвае працу іншых органаў кіравання.
Зуні (мова)
Мова зуні распаўсюджана галоўным чынам у рэзервацыі зуні на тэрыторыі штата Нью-Мексіка. У мінулым была шырока прадстаўлена на ўсходзе і поўначы штата Арызона. Па сцверджанню даследчыкаў, магла вылучыцца з палеаіндзейскіх моў 6000 — 7000 гадоў таму. Сучасныя алфавіт на аснове лацінкі і арфаграфія распрацаваны ў другой палове XX ст.
ФК Гомель
«Гомель» — беларускі футбольны клуб з горада Гомель, заснаваны ў 1959 годзе. Чэмпіён Беларусі (2003). У цяперашні час выступае ў Вышэйшай лізе чэмпіянату Беларусі. Хатнія матчы праводзіць на стадыёне «Цэнтральны» ў Гомелі.
Паулус Марэлсэ
Жыццё і творчасць
Сын мастака, Ёхан Марэлсэ, таксама быў вядомым мастаком.
Маенкаўзія брыльянтавая
Апісанне
Даўжыня да 4,5 см, самкі драбнейшыя за самцоў. Цела латунна-жоўтае, у адлюстраваным свеце пераліваецца залацістымі і блакітнымі плямамі з металічным бляскам (адсюль назва «брыльянтавая»). Спінка цёмная. Брушка жаўтавата-белае. Плаўнікі шараватыя або чорныя з белай аблямоўкай, спінны, анальны і брушны ў самцоў прадаўгаватыя.
Пашырэнне
У Еўропу завезена ў 1930-я гады. Гадуюць у прасторных акварыумах з дастатковай колькасцю кіслароду.
Брэсцкі павет (1921—1940)
Гісторыя
У цяперашні час тэрыторыя павета адносіцца да Брэсцкага, Камянецкага, Жабінкаўскага і Маларыцкага раёнаў Беларусі. Толькі самыя захаднія часткі былога павета ўваходзяць у склад Гайнаўскага і Сямяціцкага паветаў Падляскага ваяводства Польшчы.
Насельніцтва
Паводле звестак перапісу насельніцтва 1921 г. у павеце пражывала ўсяго 116 773 жыхароў, з чаго 54 717 (46,85 %) беларусы, 36 384 (31,16 %) палякі, 21 235 (18,19 %) яўрэяў, 2744 (2,35 %) украінцаў (у перапісе былі запісаны як русіны), 1235 (1,06 %) рускіх, 375 (0,32 %) чалавек, якія значыліся ў катэгорыі тутэйшыя, мясцовыя, палешукі, рускія, 45 літоўцаў, 27 немцаў, 14 латышоў, 5 фінаў, 4 татараў, па адным амерыканцу, балгары, кітайцу, цыгану, датчаніну, французу, грэку, армяніне і італьянцу. Для параўнання, перапіс насельніцтва Расійскай імперыі 1897 г. засведчыў у павеце 218 432 чал., з якіх польскую мову як родную адзначылі ўсяго 8 515 (г. зн. 3,9 % ад насельніцтва павета), «расійскую» (пад якой разумелася ўласна руская, а таксама беларуская і ўкраінская, з якіх да апошняй традыцыйна залічвалася палескае насельніцтва Беларусі) — 82 082 (74,13 %), а яўрэйскаю — 45 397 (20,62 %), пры гэтым крыніцы не паказваюць на значны адток беларускага ці яўрэйскага насельніцтва з рэгіёна або значнае збольшванне польскага. 14,96 % (17 465) жыхароў павета былі каталікамі, 62,74 % (73 266) праваслаўнымі, 20,41 % (23 480) іўдзеямі, 1,84 % (2150) пратэстантамі, 29 уніятамі, 11 мусульманамі, 5 анабаптыстамі, 2 стараверамі, а яшчэ 5 былі пазначаны яй іншыя нехрысціяне.
Паліна Эдуардаўна Шаціленя
Клубная кар’ера
Выхаванка ДЮСШАР прафзвязаў «Юнасць». Першым трэнерам быў Алег Леанідавіч Фралоў.
У 2018 годзе дэбютавала ў зборнай Беларусі па міні-футболе.
Фрыда Хансдотэр
Фрыда Хансдотэр (Frida Hansdotter, нар. года, ) — шведская гарналыжніца, алімпійская чэмпіёнка 2018 года ў слаламе, пяціразовы прызёр чэмпіянатаў свету (тройчы ў слаламе і двойчы ў камандным першынстве), шматразовая пераможца этапаў Кубка свету. Спецыялістка слаламных дысцыплін.
Спартыўная біяграфія
За сваю кар’еру ўдзельнічала ў сямі чэмпіянатах свету. У 2013 годзе выйграла срэбра ў складзе зборнай Швецыі ў камандным першынстве, а таксама стала трэцяй у слаламе, саступіўшы Мікаэле Шыфрын і Міхаэле Кірхгасер. У 2015 годзе ў Бівер-Крыку выйграла срэбра ў слаламе, саступіўшы Шыфрын. У 2017 годзе на чэмпіянаце свету ў Санкт-Морыц заваявала два бронзавыя медалі — у слаламе і камандным першынстве.
Гісторыя Масквы
Масква пасля Другой сусветнай вайны
Пры канцы 1980-х гадоў эканамічная крыза разам з абвастрэннем міжнацыянальных праблем і прагаю рэспублік ССР да незалежнасці прывялі да краху савецкае імперыі. У жніўні 1991 г., калі прэзідэнт СССР Міхаіл Гарбачоў планаваў заключэнне абноўленага саюзнага дагавора, некалькі генералаў, членаў ураду і галава КДБ ініцыявалі 19 жніўня спробу дзяржаўнага перавароту. У Маскву былі ўведзеныя войскі, рокаш быў падаўлены. Пасля паразы путчу, праз чатыры месяцы Гарбачоў 25 снежня 1991 заявіў аб сваёй адстаўцы, што азнаменавала канец СССР.
Брэсцкі рынак
Апісанне
Пад купалам знаходзяцца 349 гандлёвых месцаў. У рынак уключаны адміністрацыйны блок «А», шэсць прадпрыемстваў грамадскага харчавання, павільёны «Кветкі» і «Заатавары» на першым паверсе, 123 гандлёвыя месцы на другім паверсе, 73 пунктаў продажаў для аб’ектаў спажыўкааперацыі.
Буда (Лоінскае сельскае паселішча)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Ян Міхал Развадоўскі
Навуковая дзейнасць
Аўтар прац па агульным, індаеўрапейскім, польскім мовазнаўстве, анамастыцы: «Утварэнне і значэнне слова» (1904), «Семасіялогія, або Навука аб развіцці значэнняў слова» (1907), «Була 1136 года як найстаражытнейшы помнік польскай мовы» (1909), «Гістарычная фанетыка польскай мовы» (1914), «Адносіны польскай мовы да іншых славянскіх» (1915), «Пра з'явы і развіццё мовы» (1921), «Даследаванні назваў славянскіх рэк» (выд. 1948) і інш.
Allium cyrilli
Распаўсюджанне
Сустракаецца ад поўдня Францыі і Італіі да Грэцыі і захаду Турцыі, а таксама ў Крыму.
Ворціхава
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Казуліцкія баі
Бой у кастрычніку 1943 года
Напярэдадні аперацыі партызаны перакрылі засадамі дарогі на в. Казулічы, сканцэнтраваліся ў лесе на поўначы ад в. Кострычы.
Травесція
Асабліва часта травесціравалася «Энеіда» Вергілія: у Францыі — П.Скарон (XVII ст.), у Аўстрыі — А.Блумаўэр (XVIII ст.), у Расіі — М.Осіпаў (канец XVIII ст.), на Украіне — І.Катлярэўскі (канец XVIII — пачатак XIX стст.); у Расіі мела таксама поспех травесційная паэма В.Майкава «Елісей, або Раздражнёны Вакх» (XVIII ст.).
Палітыка Албаніі
Знешняя палітыка
Складаныя — фактычна, невырашальны канфлікт — адносіны Албаніі з Сербіяй звязаныя са з’яўленнем ка карце Еўропы незалежнага Косава. Даволі напружаныя адносіны з Грэцыяй вынікаюць з парушэнняў (на думку Грэцыі) правоў грэчаскай меншасці ў Албаніі з аднаго боку і патэнцыяльных (на думку Албаніі) тэрытарыяльных прэтэнзій з боку Грэцыі да Албаніі з боку іншага.
Гаўрыкі (Смаленскі раён)
Гаўрыкі (Гаврики) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Валокаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 10 жыхароў (2007).
Паўднёва-Каралінскі ўніверсітэт
Агульная характарыстыка
Тут захоўваецца самая вялікая калекцыя Роберта Бёрнса і шатландскіх літаратурных матэрыялаў за межамі Шатландыі і самая вялікая ў свеце калекцыя Эрнэста Хемінгуэя.
Радуцкі сельсавет
Раду́цкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пастаўскага раёна Маладзечанскай вобласці. Цэнтр — вёска Радута.
Франопаль (Брэсцкі раён)
У складзе Рэспубліканскага ўнітарнага сельскагаспадарчага прадпрыемства «Селекцыйна-гібрыдны цэнтр «Заходні» (цэнтр — аг. Вялікія Матыкалы).
Уладзімір Андрэевіч Ціхаміраў
Уладзімір Андрэвіч Ціхамраў (11 ліпеня 1921, вёска Запруддзе, Мелянкоўскі раён, Уладзімірская вобласць — 6 чэрвеня 1976) — адзін з арганізатараў і кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Магілёўскай і Мінскай абласцей. Герой Савецкага Саюза (1944).
Тар (фільм)
Вытворчасць і прэм’ера
«Тар» — першы фільм Тода Філда пасля 16-гадовага перапынку. Сцэнарый напісаў сам рэжысэр, прычым, па яго словах, галоўная роля з самага пачатку прызначалася Кейт Бланшэт. Праект быў анансаваны ў красавіку 2021 года, у верасні да яго далучыліся Наэмі Мерлан і нямецкая актрыса Ніна Хос, а кампазітарам стала Хільдур Гуднадоўцір. Здымкі пачаліся ў Берліне ў жніўні 2021 года. Прэм’ера фільма адбылася 1 верасня 2022 года ў межах асноўнай конкурснай праграмы 79-га Венецыянскага кінафестывалю. 7 кастрычніка 2022 года «Тар» выйшла ў пракат у ЗША.
Узнагароды
Паводле рэсурса «Internet Movie Database» фільм быў адзначаны 72 узнагародамі і яшчэ 244 намінацыямі на кінапрэміі.
Нейтрына
Нейтры́на (neutrino — нейтрончык, памяншальнае ад  — нейтрон) — незараджаная элементарная часціца з групы лептонаў. Мае спін 1/2 і масу, намнога меншую за масу электрона. Па статыстычных уласцівасцях адносіцца да ферміёнаў.
Удзельнічае ў слабых і гравітацыйных узаемадзеяннях, з-за вельмі малой масы слаба ўзаемадзейнічае з рэчывам, характарызуецца вялікай пранікальнай здольнасцю, напрыклад, свабодна праходзіць праз Зямлю і Сонца. Так, нейтрына з энергіяй парадку 3—10 МэВ маюць у вадзе даўжыню свабоднага прабегу парадку 1018 м (каля 100 св. гадоў). Таксама вядома, што кожную секунду праз пляцоўку на Зямлі ў 1 см² праходзіць каля 6 нейтрына, выпушчаных Сонцам. Аднак ніякага ўздзеяння, напрыклад, на цела чалавека яны не аказваюць. У той жа час нейтрына высокіх энергій паспяхова выяўляюцца па іх узаемадзеянні з мішэнямі.
Маса
Інфармацыя аб дакладным значэнні масы нейтрына важная для тлумачэння феномена ў касмалогіі, бо, нягледзячы на яе малую велічыню, магчыма, канцэнтрацыя нейтрына ў Сусвеце дастаткова высокая, каб істотна паўплываць на сярэднюю шчыльнасць.
Гісторыя адкрыцця
Эксперыментальна
e