cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сулавесі (востраў)
Геаграфія
Дзякуючы разнастайнасці ландшафтаў клімат ў розных частках вострава мае асаблівую спецыфіку. Для ўзбярэжжа і раўнін характэрны экватарыяльны мусонны клімат з адносна малымі ваганнямі тэмператур. Сярэдняя гадавая тэмпература трымаецца каля +30 °C. Найбольш вільготныя месяцы прыпадаюць на лістапад — сакавік, калі колькасць ападкаў можа дасягаць 280 мм. Але дзякуючы гарам, якія затрымліваюць вільготныя вятры нават у сухі сезон колькасць ападкаў дастаткова высокая. Найбольш сухая частка Сулавесі і ўсёй Інданезіі — мясцовасць вакол Палу, дзе на працягу года бывае не больш за 100—400 мм ападкаў. У горных раёнах кліматычныя змены адбываюцца ў залежнасці ад вышыні, вылучаюцца субтрапічныя і памераныя зоны.
Ахуран
Ахуран (Заходні Арпачай) (Ախուրյան, ارپه چاى, Arpaçay) — рака, што праходзіць па Армянскаму нагор’ю на Паўднёвым Каўказе. З’яўляецца левым прытокам Аракса. У верхняй плыні працякае па тэрыторыі Арменіі, у ніжнім — па мяжы Арменіі з Турцыяй. Выцякае з Арпілічскага вадасховішча, западае ў Аракс блізу сяла Багаран.
Алесь Кіркевіч
Біяграфія
Пасля заканчэння 1-га ліцэя паступіў у Гродзенскі ўніверсітэт — на гістфак, спецыяльнасць «археалогія». Сам сышоў з другога курса. Быў намеснікам старшыні «Маладога Фронту», кіраўніком яго Гродзенскага філіяла.
Пераслед за грамадска-палітычную і журналісцкую дзейнасць
Удзельнік акцыі пратэста 19 снежня 2010 г.
17 верасня 2011 года ў Гродна быў затрыманы разам з Веранікай Велігор, калі яны ноччу расклейвалі на слупах абвесткі пра акцыю маўклівага пратэсту 21 верасня. Тады ж міліцыя ў кватэры А. Кіркевіча здзейсніла вобшук і забрала сістэмны блок, а ў В. Велігор канфіскавала ноўтбук. 12 кастрычніка ў Гродна адміністрацыйная камісія Ленінскага раёна аштрафавала яго і В.Велігор на 10 базавых велічынь кожнага.
Сігізмунд (эрцгерцаг Аўстрыі)
Супрацьстаянне з ландтагам
Нарэшце, у 1490 годзе пад ціскам ландтага Сігізмунд адрокся ад прастола на карысць аўстрыйскага эрцгерцага Максіміліяна I Габсбурга, будучага імператара Свяшчэннай Рымскай імперыі. Такім чынам Ціроль і Пярэдняя Аўстрыя былі ўз'яднаны з Аўстрыйскай манархіяй пасля стагоддзя раз'яднання. Праз шэсць гадоў пасля адрачэння Сігізмунд сканаў у Інсбруку.
Айлокэ
Айлокэ (Ailoche) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Б'ела.
Спіс аб’ектаў Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА ў Беларусі
У спісе Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА у Рэспубліцы Беларусь значацца 4 аб’екты, гэта складае ад агульнага ліку ( на  год). 3 аб’екты ўлучаны ў спіс па культурным крытэрыям і 1 аб’ект улучаны па прыродным крытэрыям, прытым ён прызнаны прыродным феноменам вылучнага хараства і эстэтычнай важнасці (крытэрый vii). Апроч гэтага, па стане на 2016 год, 10 аб’ектаў на тэрыторыі Беларусі знаходзяцца ў ліку кандыдатаў на ўлучэнне ў спіс сусветнай спадчыны. Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік, у які на той момант уваходзіла БССР, ратыфікаваў Канвенцыю пра ахову сусветнай культурнай і прыроднай спадчыны 12 кастрычніка 1988 года. Аднак першы аб’ект, што знаходзіцца на тэрыторыі Беларусі, быў занесены ў спіс у 1992 годзе на, калі краіна здабыла незалежнасць.
Спіс
У дадзенай табліцы аб’екты размешчаны ў парадку іх дадання ў спіс Сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.
Марыя Сяргееўна Бялінская
Ролі
Выканаўца роляў гераінь, затым — характарных. У сцэнічным мастацтве Бялінскай мяккі лірызм арганічна спалучаўся з узвышшам і драматызмам.
Піліп Паўлавіч Гаспадароў
Біяграфія
У 1907 годзе пераехаў у Петразаводск, паступіў на  у кавальска-прэсавы цэх.
Творчасць
Традыцыйная ў беларускім казачным эпасе антышляхецкая накіраванасць атрымала ў многіх казках Гаспадарова глыбокае развіццё пад уплывам Рэвалюцыі 1905-07 гадоў.
Шацк (Пухавіцкі раён)
Назва
У назве Шаць корань Šat- звязаны з літоўскім šatra(s) «дубец, галінка, доўгая тонкая жэрдзь», šatrus «шпаркі, увішны, гарэзлівы», *šatas «гарэза» (> šatija «банда»), šėtoti «бушаваць, ятрыцца».
Пад уладай Расійскай імперыі
У 1879 годзе ад Ігнація Аскеркі маёнтак Шацк перайшоў да Гамуліцкіх, потым да Пуцятаў. З 1888 года адбываліся штотыднёвыя таржкі, штогадовы кірмаш. У 1892 годзе ў школе 66 хлопчыкаў, 10 дзяўчынак. У 1897 годзе ў мястэчку 130 двароў, царква, 2 сінагогі, народнае вучылішча, паштовае аддзяленне, 4 піцейныя дамы, 15 лавак; у маёнтку вінны завод. Побач быў маёнтак Стары Шацк.
Шыраеўка (Гардзееўскі раён)
Гісторыя
З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.
Ян Колар
Ян Колар (Ján Kollár;, вёска Мошаўцы — , Вена) — славацкі палітык, паэт, этнограф, філосаф і лютэранскі святар.
Констфак
У цяперашні час у каледжы навучаецца каля 900 студэнтаў і працуе 200 супрацоўнікаў. Каледж прапануе навучанне на ўзроўні бакалаўра, магістра і доктара, мае адну з найбуйнейшых бібліятэк Швецыі ў галіне мастацтва, рамёстваў і дызайну, адкрытую для публікі.
Андрэй Іосіфавіч Бялко
Скончыў машынабудаўнічы тэхнікум у 1962 годзе. У 1954—1978 гадах сталявар на Мінскім трактарным заводзе. Званне Героя прысвоена за поспехі ў выкананні заданняў 9-га пяцігадовага плану. Дэпутат Вярхоўнага Савета БССР у 1975—1980 гадах.
Венсан Кампані
Дасягненні
«Гамбург»:
Раз’езд 17
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва раз’езда складала 30 чалавек (16 мужчын і 14 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у раз’езде пражывалі 28 чалавек (16 мужчын і 12 жанчын).
Сонечны сарас 146
Сонечны сарас 146 — серыя з 76 сонечных зацьменняў, якія адбываюцца кожныя 18 гадоў 11 дзён і 8 гадзін у перыяд з 19 верасня 1541 года па 29 снежня 2893 года.
Ірызацыя
Блакітнавата-белае да светла-сіняга, часам з залацістымі, жоўтымі і чырвонымі адлівамі, мігаценне пад паверхняй, якое змяняецца пры найменшым павароце каменя, часта назіраецца ў каліевага (адуляр) і кальцыева-натрыевага (алігаклаз) палявых шпатаў як вынік інтэрферэнцыі светлавых хваль на іх полісінтэтычна сдвайнікаваных пласцінках («месяцавы камень», «беламарыт»). У дачыненні да іншага палявога шпату, лабрадора, які валодае яркай серабрыста-сіняй занальнай ірызацыяй, гэты тэрмін згадваўся яшчэ Агрыкалам (1546 год). Ірызацыя адзначаецца таксама ў некаторых карундаў і кварцаў, зрэдку — у берылаў і дыяпсідаў. Камяні з такім эфектам — прыгожыя самацветы, якія вельмі цікава глядзяцца як на паліраваных зрэзах, так і пасля іх апрацоўкі ў выглядзе кабашонаў. Яны шырока выкарыстоўваюцца як вырабны матэрыял, у ювелірнай справе і інкрустацыях.
Ірызацыя выяўляецца не толькі ў мінералаў, але і ў жывой прыродзе (напрыклад, на крылах матылькоў, у ракавін малюскаў, рыб, жукоў).
Зубнік двухгадовы
Зу́бнік двухгадовы (Crepis biennis) — від кветкавых раслін з роду  сямейства.
Арэал і экалогія
Еўрапейскі від, занесены ў Паўночную Амерыку. На тэрыторыі Беларусі сустракаецца рэдка. Расце на ўзлесках, лясных лугах, палянах, у хмызняку і зрэджаных лясах, на аблогах і каля дарог. Цвіце ў чэрвені—жніўні. Святлолюбівая расліна. Мезафіт, мезатроф і эўтроф. Расліна ядавітая.
Раз’езд 19 (Акмолінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва раз’езда складала 32 чалавекі (13 мужчын і 19 жанчын). Паводле звестак перапісу 2009 года, у раз’ездзе пражывалі 24 чалавекі (12 мужчын і 12 жанчын).
Міхаіл Нікіфаравіч Вяргеенка
Міхаіл Вяргеенка (нар., Гомель) — беларускі футбаліст і трэнер. Чэмпіён СССР 1982 года.
Палітычныя погляды
Падпісаў адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.
Ян Тарасевіч
Біяграфія
Тарасевіч быў прадстаўлены да, дзе выступаў у канцэртах. Яго прыхільніцай была дачка Мікалая II Марыя.
Але поспех і шматабяцальная будучыня былі перапыненыя Кастрычніцкім пераваротам 1917 года. Кампазітар некаторы час выкладаў у Гродзенскай беларускай школе. Ён таксама прымаў удзел у стварэнні Беларускай Народнай Рэспублікі. Але пасля ўкаранення Савецкай улады вяртаецца ў маёнтак пад Саколкай і цалкам аддае сябе творчасці.
Перажыўшы вайну, у 1947  годзе Я.Тарасевич пераязджае ў Беласток у маленькі драўляны домік, які складаецца з кухні і аднаго пакоя, у які ледзь ўплішчваецца фартэпіяна і ложак. Тарасевіч пражыў у гэтым доме чатырнаццаць гадоў, зарабляючы сабе на жыццё прыватнымі ўрокамі музыкі. Многія яго вучні пасля сталі вядомымі музыкамі.
Ізяслаў Уладзіміравіч
Старшынство і маленства
Рагнеда з Ізяславам жыла не ў Кіеве, а ў прыгарадным сяле на Лыбедзі, пазней вядомым як Прадславіна.
Атрыманне ўдзела
Адбылося гэта, напярэдадні хрышчэння Русі, калі Уладзімір мусіў скасаваць ранейшыя паганскія шлюбы дзеля хрысціянскага шлюбу з парфірароднай Ганнай. Думаюць, што тым самым часам Уладзімір даў удзелы ў землях Русі і іншым сваім старэйшым сынам, бо гэта датавана летапісам 988 годам, але сярод адзначаных пад гэтым годам надзяленняў ёсць і відавочна пазнейшыя, малодшым сынам.
Роберт Даўні (малодшы)
Пачаў акцёрскую кар’еру яшчэ дзіцем, згуляўшы ў фільме свайго бацькі «Загон» (1970). Бліжэй да пачатку 1990-х Даўні становіцца запатрабаваным акцёрам, у прыватнасці, дзякуючы ролям у фільмах «Эйр Амерыка» (1990), «Вялікая пена» (1991) і «Прыроджаныя забойцы» (1994). Найбольш вядомай і удалай роляй Роберта ў XX стагоддзі лічыцца роля Чарлі Чапліна ў аднайменным баёпіку Рычарда Атэнбора, які прынёс яму прэмію BAFTA і першую намінацыю на «Оскар».
Камсамольская (станцыя метро, Сакольніцкая лінія)
«Камсамольская» — станцыя Сакольніцкай лініі Маскоўскага метрапалітэна. Размешчана паміж станцыямі «Краснасельская» і «Красныя вароты». Знаходзіцца на тэрыторыі Краснасельскага раёна Цэнтральнай адміністрацыйнай акругі Масквы.
Уотсан-Брэйк
Складаецца з 11 курганоў вышынёй ад 0,914 м да 7,6 м, аб'яднаных насыпам у форме авала. Паўднёвая частка з'яўляецца археалагічным запаведнікам. Паўночная знаходзіцца на прыватных землях.
Брузненго
Брузненга (Brusnengo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Б'ела.
Марыя Шэрыфавіч
Выпусціла першы альбом «Нај, најбоља» ў 2003 годзе, другі, «Без љубави» (Без кахання), у 2006, а ў 2008 выйшаў «Нисам анђео» (Я не анёл).
Кар’ера
Улетку 2005 года Марыя выпусціла сінгл Agonija, які з’яўляўся кавер-версіяй песні I believe it грэчаскай суперспявачкі Дэспіны Вандзі. На Беовизиja-2005, а затым у паўфінале нацыянальнага папярэдняга адбору Сербіі і Чарнагорыі на конкурс Еўрабачанне — Evropesma, Марыя выканала песню Ponuda («Працяг»), і заняла 18-ае месца. У тым жа годзе яна была фаварытам і выйграла на Сербскім Фестывалі Радыё з песняй U nedelju («У нядзелю»), напісаннай Леанцінай Вукаманавіч. Яна таксама атрымала ўзнагароду за лепшы вакал.
Атамекен (Акмолінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 836 чалавек (414 мужчын і 422 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 823 чалавекі (406 мужчын і 417 жанчын).
Чэмпіянат свету па снукеры 2015
Фармат турніру
16 пераможцаў трэцяга кваліфікацыйнага раўнда і 16 ігракоў, якія трапілі на чэмпіянат без кваліфікацыі, гулялі ў асноўнай стадыі на выбыванне, пачынаючы з 1/16 фіналу, дзе члены дзвюх гэтых груп гуляюць паміж сабой. Лёсаванне турніру прадвызначала немагчымасць сустрэчы ігракоў топ-16 раней за 1/8 фіналу, ігракоў топ-8 раней чвэрцьфіналаў, ігракоў з першай чацвёркі сеяных раней паўфіналу і двух першых сеяных раней фіналу чэмпіянату свету. Пяць раўндаў асноўнай стадыі праходзілі на працягу семнаццаці дзён на найбуйнейшай снукернай арэне ў свеце ў тэатры Крусібл у Шэфілдзе, Англія.
Дванаццаты дзень (29 красавіка)
Выбылі: Дзін Цзюньхуэй (3),  Энтані Мак-Гіл (32),  Роні О’Саліван (2),  Ніл Робертсан (4)
Пятнаццаты дзень (2 мая)
Выбылі: Бары Хокінс (5),  Джад Трамп (6)
Афанасеяўскі Яр
Афанасеяўскі Яр (Афана́сіївський яр) — гістарычная мясцовасць, ўрочышчы ў цэнтральнай частцы горада Кіева ў складзе Шаўчэнкаўскага раёна.
Арына Сяргееўна Сабаленка
Біяграфія
Жыла і трэніравалася ў Мінску. Станам на 2023 год жыве ў Маямі.
Спартыўная кар’ера
У 2017 годзе на дэбютным турніры Вялікага Шлему атрымала перамогу ў 1-м коле, аднак у наступным выбыла з барацьбы. На адкрытым чэмпіянаце Ташкента па тэнісе ўпершыню дайшла да паўфіналу турніраў WTA, па шляху перамогшы 3-ю сеяную, 53-ю ракетку свету Тацяну Марыю. У кастрычніку 2017 упершыню прабілася ў фінал турніру WTA (у кітайскім Цяньцзіне), дзе аднак саступіла Марыі Шарапавай. Пасля гэтага Арына Сабаленка ўпершыню ў сваёй кар’еры ўвайшла ў топ-100 сусветнага тэніснага рэйтынгу і стала першай ракеткай Беларусі. Пасля перамогі на адкрытым чэмпіянаце Мумбаі Арына Сабаленка скончыла сезон на 73-й пазіцыі рэйтынгу.
У верасні 2021 года Арына выйшла ў паўфінал Адкрытага чэмпіянату ЗША па тэнісе, дзе прайграла канадскай тэнісістцы Лэйле Фернандэс за выхад у фінал.
28 студзеня 2023 года выйграла Адкрыты чэмпіянат Аўстраліі па тэнісе, упершыню атрымаўшы перамогу ў адзіночным разрадзе на турніры «Вялікага шлема».
Нацыянальная зборная
У першым сезоне найвышэйшай групы зборная Беларусі нечакана дайшла да фіналу. У чвэрцьфінале супраць Нідэрландаў і ў паўфінале супраць Швейцарыі Арына Сабаленка саступала ў першых матчах наймацнейшым тэнісісткам суперніц (Кікі Бертэнс і Цімеа Бачынскі адпаведна), пасля яна замацоўвала перамогі напарніцы Аляксандры Сасновіч над другімі ракеткамі (Міхаэлай Крайчак і Вікторыяй Голубіч адпаведна). На момант паўфіналу Сабаленка мела 125-е месца ў рэйтынгу.
Палітычныя погляды
Падпісала адкрыты ліст спартыўных дзеячаў краіны, якія выступаюць за дзеючую ўладу Беларусі пасля жорсткіх падаўленняў народных пратэстаў у 2020 годзе.
Забойствы ў Фалуджы ў красавіку 2003 года
У красавіку 2003 года ў Іраку адбылася серыя інцыдэнтаў, вядомая як Фалуджыйскія забойствы (مجزرة الفلوجة, Fallujah killing). Тады ў горадзе Эль-Фалуджа байцы 1-га батальёна 325-га пяхотнага палка 82-й паветрана-дэсантнай дывізіі ЗША адкрылі агонь па натоўпе грамадзянскіх асоб, якія пратэставалі супраць іх прысутнасці ў мясцовай школе. Салдаты сцвярджалі, што па іх стралялі невядомыя з натоўпу, у той час як мясцовыя жыхары казалі, што расстралялі без усялякіх прычын. Human Rights Watch, якая аглядала гэты раён пасля інцыдэнту, не выявіла ніякіх рэчыўных доказаў стрэлаў у будынак, дзе грунтаваліся амерыканскія войскі.
Дрыс Мертэнс
Клубная кар’ера
У 2013 годзе ігрок перайшоў у італьянскі «Напалі». Пакінуў клуб па заканчэнні кантракта ў чэрвені 2022 года.
IC 3911-1
IC 3911-1 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Гончыя Псы.
Камбурцана
Насельніцтва складае 1238 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 395 чал./км². Займае плошчу 3 км². Паштовы індэкс — 13891. Тэлефонны код — 015.
Абстрэл журналістаў у Багдадзе (2003)
8 красавіка 2003 года тры аб’екты ў Багдадзе, дзе размяшчаліся журналісты, былі выпадкова абстраляны Узброенымі сіламі ЗША падчас уварвання ў Ірак. У выніку гэтых падзей загінулі тры журналіста, чацьвёра былі паранены.
Сакалоўскі сельсавет (Жабінкаўскі раён)
Сакало́ўскі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Жабінкаўскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Сакалова.
Кампілья-Чэрва
Кампілья-Чэрва (Campiglia Cervo) — камуна ў Італіі, размяшчаецца ў рэгіёне П’емонт, падпарадкоўваецца адміністрацыйнаму цэнтру Б'ела.
Нацыянальны ўніверсітэт Узбекістана
Нацыянальны ўніверсітэт Узбекістана (НУУз) (O`zbekiston Milliy Universiteti) — вышэйшая навучальная ўстанова ва Узбекістане.
Структура
У склад НУУз уваходзяць наступныя факультэты:
Бальбіна Свіціч-Відацкая
Біяграфія
Падчас Другой сусветнай вайны засталася ў Кобрыне, дзе хавала яўрэяў з мясцовага гета.
Памерла ў Ольштыне, пахавана ў Брадніцы. У 1992 годзе на фасадзе будынка цяперашняга рэктарата UWM, побач з месцам, дзе знаходзілася яе майстэрня, была ўстаноўлена памятная дошка з выявай мастачкі і надпісам «Бальбіна Свіціч-Відацкая (1901—1972). Сваёй скульптурай яна палюбіла Вармію і Мазуры». У яе гонар названа вуліца ў жылым масіве ў Ольштыне.
Паралелаграм
Паралелагра́м (ад грэц. parallelos — паралельны і gramme — лінія) — гэта чатырохвугольнік, у якога процілеглыя бакі парамі паралельныя, г. зн. ляжаць на паралельных прамых. Прамавугольнік, ромб і квадрат з'яўляюцца асобнымі выпадкамі паралелаграма.
Пескаўскі сельсавет
Назву Пе́скаўскі сельсавет маюць:
NGC 1851
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Дыервіла сядзячалістая
Дыервіла сядзячалістая (Diervilla sessilifolia) — від раслін сямейства, шматгадовы куст.
Жудасны промах
Сінопсіс
Малады бізнесмен, закахаўшыся ў простую тэлефаністку, насуперак свайму жаданню выпадкова падвяргае яе вялікай небяспецы, і зараз спрабуе знайсці выхад з сітуацыі, якая склалася, у чым яму дапамагае яго найлепшы сябар.
Мікалай Пятровіч Ліхачоў
Мікалай Пятровіч Ліхачоў (Никола́й Петро́вич Лихачёв; 12 [24] красавіка 1862,  —, ) — рускі і савецкі гісторык, спецыяліст у галіне крыніцазнаўства, дыпламатыкі і сфрагістыкі, манархіст, член Імператарскай праваслаўнага палесцінскага таварыства і Рускага біялагічнага таварыства.
NGC 1857
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Каражар (Бурабайскі раён)
Каражар — сяло ў Бурабайскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад аульнай акругі Атамекен. Код КАТА — 117055800.
Капрыле
Дэмаграфія
Дынаміка насельніцтва:
Супрасль (рака)
На рацэ горад Супрасль.
Ганна Шаркунова
Творчы шлях
2020 год — песня «Роль второго плана» адзначана як найлепшая песня года конкурса «Песня года Беларусі» У красавіку удзел у праэкце С. Будкіна Belsat Music Live тэлеканала Belsat
Бульвар Акадэміка Вярнадскага
Гісторыя
Вуліца ўзнікла ў 1930-х гадах пад назвай Новая. У 1944-1955 гадах - Піянерская вуліца, у 1955-1963 гадах - Артэкаўская вуліца, у 1963-1973 гадах - вуліца Вярнадскага. Сучасная назва ў гонар навукоўца У. І. Вярнадскага - з 1973 года.
Касцёл Святога Сымона і Святой Алены
Грамадскі камітэт па будаўніцтву касцёла ў Мінску
У дадатак да гэтага ксёндз Ака паведаміў на пасяджэнні парафіян, што праект касцёла ўжо падрыхтаваны і ўзгоднены ў адпаведных інстанцыях. Некаторыя з прысутных выказваліся за тое, што неабходна пабудаваць храм большых памераў і што жыхары Мінска павінны самі сабраць неабходныя грошы. Аднак большасць выступаючых падтрымала прапанову Вайніловічаў. На заканчэнне доктар Свянціцкі сказаў, што неўзабаве трэба будзе паклапаціцца аб павелічэнні колькасці каталіцкіх храмаў у горадзе. Згадвалася неабходнасць аднаўлення дамініканскага касцёла, які быў раней перабудаваны пад казармы.
Пачатак будаўніцтва (1905)
19 мая 1905 г. Вайніловіч атрымаў паведамленне мінскага камітэта, што пляц, ахвяраваны на рагу вуліц Захар’еўскай і Трубнай, ад усіх збудаванняў ачышчаны і можна прыступаць да будаўніцтва. Яно пачалося адразу: у тым жа маі 1905 г. былі закладзены падмуркі касцёла.
Пачатак службы ў касцёле (1910)
Ва ўрачыстым асвячэнні новага храма, якое выканаў ксёндз-дэкан Вітальд Чачот, прынялі ўдзел амаль усе мінскія каталіцкія святары, шмат паважаных гараджан. Прысутнічалі блізкія і далёкія сваякі Эдварда Вайніловіча са сваімі сем’ямі (Марыя Бельская з сям’ёй, Міхаліна Горват, Ядвіга Кастравіцкая, Магільніцкія, Ваньковічы, Даманскія), а таксама сябры (Скірмунты, Залескія і інш.). На ўрачыстасці прысутнічаў нават мінскі губернатар (1906—1912) Якаў Ягоравіч Эрдэлі. Гэты дзень ператварыўся ў сапраўднае свята ў горадзе.
У часы нацысцкай акупацыі (1941—1944)
Падчас Другой сусветнай вайны храм быў вернуты парафіі. У святыні зноў распачаліся богаслужэнні. У галерэі касцёла для дзяцей ладзілі батлейку на беларускай мове. Над узнаўленнем касцёла, як і іншых храмаў Мінска, працавалі славутыя беларускія мастакі: Анатоль Тычына, Мікалай Дучыц, скульптар Керзін. Пётра Сергіевіч адмыслова прыехаў для гэтага ў Мінск з Вільні. У 1942 г., пасля рэстаўрацыі, касцёл зноў адкрыўся для набажэнстваў. Пробашчамі касцёла ў ваенны час былі ксёндз Станіслаў Глякоўскі (1896—1941) і ксёндз Зянон Ігнатовіч. Правіў службу ў Чырвоным касцёле і ксёндз Вінцэнт Гадлеўскі (1888—1942), які быў пробашчам Мінскага кафедральнага касцёла. Нямецкім уладам не падабалася папулярнасць ксяндза Вінцэнта Гадлеўскага, увечары 24 снежня 1942 г. ён быў адвезены са сваёй кватэры службітамі СД і расстраляны каля ўвахода ў канцэнтрацыйны лагер Малы Трасцянец (каля Мінска). Прыняў пакутніцкую смерць ад рук нацыстаў і ксёндз Станіслаў Глякоўскі. Апошні пробашч касцёла ў часе вайны, ксёндз Зянон Ігнатовіч (Ігнатавічус), перажыў вайну, а пасля знаходзіўся ў Ватыкане, затым у Канадзе, дзе і памёр.
Паваенны савецкі час
У 1969—1971 гг. быў распрацаваны праект рэканструкцыі будынка касцёла пад Дом кіно. Згодна з гэтым праектам упершыню былі выкананы работы па рэстаўрацыі фасада касцёла і разабраны ўсе пазнейшыя прыбудовы, за выключэннем той, якая прымыкала да прэзбітэрыя (алтарнай часткі), а таксама дадатковай верхняй галерэі з левага боку касцёла. Адначасова гэтым праектам прадугледжвалася далейшае знішчэнне інтэр’ераў былога храма. Інтэр’ер раздзялілі бетоннымі перакрыццямі і перагародкамі, увесь жывапіс сашкрэблі, зрабілі дзве глядзельныя залы на 250 месцаў, кафэ, у вежы адкрылі музей кінематаграфіі. Была разабрана агароджа касцельнай тэрыторыі з манументальнымі брамамі (з боку вуліцы Савецкай), замураваны два ўваходы на тэрыторыю будучага Дома кіно. Каваная металічная брама не была знішчана, а толькі перанесена на вуліцу Берсана. Але менавіта ў такім выглядзе комплекс былога касцёла Святога Сымона і Святой Алены раптам быў аб’яўлены помнікам культуры рэспубліканскага значэння і прыняты пад ахову ўлад. У 1970-я гг. вядомы мастак Гаўрыла Вашчанка зрабіў новыя вітражы, што ўвасаблялі алегорыі пяці мастацтваў, а таксама вялікія медзяныя жырандолі (люстры). Праца Вашчанкі не прапала дарэмна — яго вітражы і да сённяшняга дня ўпрыгожваюць касцёл.
У 1975 г. у Чырвоным касцёле, пасля рэканструкцыі, і размясціўся Дом кіно, былі адкрыты кафэ і музей. Менавіта ў сценах Чырвонага касцёла ў 1979 г. адбылася прэм’ера фільма «Дзікае паляванне караля Стаха», знятага па матывах аднайменнай аповесці беларускага пісьменніка Уладзіміра Караткевіча. У 1979 г. сцены касцёла паслужылі дэкарацыяй горада Лондана, дзе «Беларусьфільм» здымаў адзін з эпізодаў фільма пра Шэрлака Холмса «Блакітны карбункул». Так было да 1990 г.
У жніўні 1989 г. у сценах касцёла адбыўся сход («сойм») Беларускага народнага фронту «Адраджэньне», на якім было адкрыта сцверджана, што галоўная задача Беларускага народнага фронту «Адраджэньне» — суверэнітэт і незалежнасць Беларусі.
Эксгумацыя праху і жалобная імша ў Быдгашчы
8 чэрвеня 2006 г. а дзявятай гадзіне раніцы ў Быдгашчы адбылася эксгумацыя. З боку польскага касцёла ў ёй прыняў удзел ксёндз доктар Генрык Кетлінскі, пастулатар у мностве беатыфікацыйных працэсаў. Беларускі бок прадстаўляў ксёндз пробашч касцёла Святога Сымона і Святой Алены Уладзіслаў Завальнюк. Па прычыне значнасці падзеі, пры эксгумацыі прысутнічаў таксама беларускі консул у Гданьску Андрэй Фралкоў. Яго прысутнасць на быдгашцкіх могілках мела яшчэ іншы аспект. Як прызнаўся Фралкоў каля магілы Вайніловіча, ён быў выхаваны з павагай да мінскага касцёла: у часы, калі ў будынку касцёла размяшчаўся Дом кіно, яго набожная бабка не дазваляла яму туды хадзіць, мовячы, што функцыянаванне там гэтай установы ў будынку храма недапушчальна. Паводле фармальных правілаў (акрамя падпісаных і натарыяльна засведчаных дакументаў) сваякам патрэбна было і вусна пацвердзіць рашэнне ўжо пры магіле Вайніловіча. Гэтая роля прыпала Гелене Пшчалкоўскай, унучцы Баляслава Канстанцінавіча Скірмунта (1868—1941), што быў стрыечным братам Рамана Скірмунта. Знамянальна, што пры пахаванні Эдварда Вайніловіча ў 1926 г. у Быдгашчы прысутнічаў і вядомы беларускі грамадскі і палітычны дзеяч Раман Скірмунт (1868—1939) з маёнтка Парэчча (каля Пінска). Пасля эксгумацыі прах быў перакладзены ў труну, купленую на грошы гарадскіх улад горада Быдгашч.
Цырымонія перапахавання ў Мінску
Гарадскія ўлады Быдгашча (Польшча) палічылі, што на Старафарных могілках іх горада павінен быць пакінуты след па Эдвардзе Вайніловічу. Гранітная пліта з яго магілы была адрэстаўравана, і на яе дадалі надпіс аб перанясенні праху Эдварда Вайніловіча ў Мінск.
Дзейнасць касцёла па ўшанаванні памяці аб Эдвардзе Вайніловічу
Пачынаючы з 2006 г. было створана тры дакументальныя фільмы, якія расказваюць аб Чырвоным касцёле і сям’і Вайніловічаў: «Каля чырвонага касцёла» (2006), «Стагоддзе з бясконцым працягам» (2009), «Малітва за Беларусь» (2010). Рэжысёрам іх стаў Уладзімір Аляксандравіч Арлоў. У 2009 г. па беларускім тэлеканале «ОНТ» у рамках дакументальна-пазнавальнага цыкла «Обратный отсчёт» была паказана перадача «Обратный отсчёт. История покушений на Красный Костёл» («Адваротны адлік. Гісторыя замахаў на Чырвоны касцёл»), якая расказала аб гісторыі касцёла Святога Сымона і Святой Алены і Эдвардзе Вайніловічу. Рэжысёрам фільма таксама быў Уладзімір Арлоў (нар. 1938 г.).
Дзегцяное
Дзегцяно́е (, Дегтяное) — вёска ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзешчанскага сельсавета.
Чэмпіянат Вялікабрытаніі па снукеры 1991
Чэмпіянат Вялікабрытаніі 1991 (UK Championship 1991) — прафесійны рэйтынгавы турнір па снукеры, які праходзіў з 15 лістапада па 1 снежня 1991 года ў Guild Hall у Прэстане, Англія. Турнір стаў 15-м розыгрышам чэмпіянату Вялікабрытаніі, які штогод праходзіць з 1977 года. Прызавы фонд турніру склаў £198,900, з якіх £35,000 атрымаў пераможца.
Вясёлкавы сцяг (ЛГБТ)
Гісторыя
Вясёлкавы сцяг быў распрацаваны Гілбертам Бэйкерам адмыслова для гей-прайда ў Сан-Францыска 1978 года (San Francisco Gay Freedom Day). Гэты год стаў для мясцовага ЛГБТ-супольнасці гістарычным — упершыню ў Каліфорніі адкрыты гей Харві Мілк быў выбраны на палітычную пасаду (у якасці члена гарадскога наглядальнага савета). У той жа час кансерватарамі штата была разгорнута кампанія, накіраваная на ўнясенне дыскрымінуючых паправак у заканадаўства («Ініцыятыва Брыгса»). Гілберт Бэйкер адгукнуўся на заклік актывістаў гей-руху стварыць яркі сімвал, які б увасабляў і кансалідаваў ЛГБТ-супольнасць. Сцяг з’яўляецца ўвасабленнем канцэпцыі «гей-прайда» і адкрытасці. Аўтар вясёлкавага сцяга мастак Гілберт Бэйкер так апісаў яго значэнне: Першапачатковая ідэя вясёлкавага сцяга — вызваленне. Магчымасць вырвацца на свабоду, выйдучы за рамкі, створаныя страхам і імкненнем «адпавядаць нормам», права заявіць пра сваю сексуальнасць без сораму і боязі адплаты з боку тых, хто дыктуе «этычныя законы». Любая рэвалюцыя пачынаецца са слова «не». Не несправядлівасці, не гвалту, не дыскрымінацыі, не прыгнёту, не рабству, не існаванню пад прыгнётам пастаяннага страху. Так — каханню. Дзёрзкія колеры нашага сцяга падтрымлівалі гэту ідэю на працягу трыццаці гадоў.
Вясёлкавы сцяг перыядычна становіцца мішэнню так званых «войнаў сцягоў». Так, у 2011 годзе ўлады Мінска не дазволілі яго на першым у Беларусі санкцыянаваным пікеце ў абарону правоў ЛГБТ, матываваўшы забарону адсутнасцю ў яго рэгістрацыі. Падобныя скандалы адбываліся ў шматлікіх краінах свету, шэраг з іх мелі як следства гучныя судовыя працэсы. Некаторыя рэлігійныя групы, паказваючы на біблейскую сімволіку, вінаваціць ЛГБТ-супольнасць у «крадзяжы вясёлкі».
NGC 1893
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Джон Рэскін
Біяграфія
Скончыў у 1839 годзе Оксфардскі ўніверсітэт. Выкладаў у 1-м Рабочым каледжы. Быў паслядоўнікам Т. Карлайля. У творах «Сучасныя жывапісцы» (т. 1—5, 1843— 1860), «Сем светачаў архітэктуры» (1849), «Камяні Венецыі» (т. 1—3, 1851—53), «Палітычная эканомія мастацтва» (1857) развіваў канцэпцыю адзінства прыгажосці і дабрыні А. Шэфтсберы. Выступаў з рамантычнай крытыкай капіталістычнай цывілізацыі, варожай мастацтву як сінтэзу прыроды, прыгажосці і высокай маральнасці, заклікаў да адраджэння сярэдневяковай ручной працы, калектыўных форм мастацкай творчасці. Паўплываў на фарміраванне эстэтычных поглядаў прэрафаэлітаў (кнігп «Прэрафаэлітызм», 1851). Быў блізкі да У. Морыса, удзельнічаў у стварэнні яго мастацка-прамысловых майстэрняў. Рабіў малюнкі і акварэлі.
10-я армія (СССР)
Склад
ВПС 10-й арміі складаліся з авіяцыйных часцей:
Талька (вёска)
Ранняя гісторыя
Упершыню Талька ўпамінаецца 1833 годзе ў сувязі з ліквідацыяй уладамі Расійскай імперыі францішкаскага кляштара місіянераў у Смілавічах. Было загадана прадаць маёмасць кляштара, а на торг, сярод іншых, прыехаў купец-яўрэй з Талькі Ёсель Ёселевіч.
Даніэль Крман
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і пратэстанцкага святара Даніэля Крмана-старэйшага. Вучыўся ў навучальных установах Брэслаў (цяпер Вроцлаў), Дрэздэна і Вітэнберга. Вышэйшую тэалагічную і філасофскую адукацыю атрымаў у Лейпцыгу і Берліне.
Дзешчанка
Дзе́шчанка (, Дещенка) — аграгарадок ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Дзешчанскага сельсавета.
Баян Яркеевіч Даўлетаў
Баян Яркеевічч Даўлетаў (Баян Дәүләтов; 8 сакавіка 1924 — 21 кастрычніка 1943) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, камандзір узвода 1281-га стралковага палка 60-й стралковай дывізіі 65-й арміі Цэнтральнага фронту, лейтэнант. Герой Савецкага Саюза (1943, пасмяротна).
NGC 1931
NGC 1931 (іншыя абазначэнні — OCL 441, LBN 810) — рассеянае скопішча з эмісійнай туманнасцю ў сузор’і Вознік. Уваходзіць у лік аб’ектаў глыбокага космасу, пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі Новага агульнага каталога.
Раві
Ра́ві (रावी, ਰਾਵੀ, راوی) — рака ў Індыі і Пакістане. Раві (у старажытнасці Іраваці або Парушні), як адна з рэк Сямірэчча згадваецца ў Ведах.
Мост Манбіжу
У канцы Другой сусветнай вайны паўночная частка моста была падарвана нямецкімі войскамі, і некалькі дзесяцігоддзяў яе замяняў часовы мост. У 2007 г. гэты сегмент моста быў адбудаваны нанова ў якасці пешаходнага моста, і гістарычнае аблічча моста было адноўлена. Для патрэб суднаходства пры рэканструкцыі адмовіліся ад узвядзення сярэдняй апоры, якая існавала ў арыгінальным праекце.
Вялікая Грамадзянская вуліца (Магілёў)
Гісторыя
Увесну 2015 года пачалася аднаўленне будынка малой сінагогі XIX стагоддзя (дом № 13) з ансамбля сінагагальнага двара на Школішчы.
Кавалья
Насельніцтва складае 3675 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 147 чал./км². Займае плошчу 25 км². Паштовы індэкс — 13881. Тэлефонны код — 0161.
NGC 1946
NGC 1946 (іншае абазначэнне — ESO 85-SC84) — рассеянае скопішча ў сузор’і Залатая Рыба.
Квебек (правінцыя)
Геаграфія
Тэрыторыя Квебека складае 1 542 056 кв. км.
Урад
Галава квебекскага ўрада — Прэм'ер-міністр Жан Шарэ. Ён з'яўляецца лідарам кіруючай Ліберальнай партыі Квебека, якая мае бальшыню пасад у Нацыянальным сходзе правінцыі.
Універсітэт Карачы
Факультэты
Ва ўніверсітэце Карачы ёсць восем факультэтаў:
Заходняя Беларусь
Перадгісторыя
Паводле Рыжскага мірнага дагавора (1921), які скончыў польска-савецкую вайну, тэрыторыя Беларускай ССР была падзелена на дзве часткі: 12 яе заходніх паветаў трапілі на польскі бок, 6 (Меншчына) — на савецкі. Такім чынам Заходняя Беларусь увайшла ў склад Польскай Рэспублікі.
Назва
Па заняцці Вільні ў кастрычніку 1920 года войскамі польскага генерала Л. Жалігоўскага беларускія арганізацыі ад блізкіх да кіраўніка Польшчы Ю. Пілсудскага колаў атрымалі запэўненні, што на тэрыторыі Віленшчыны будзе створана дзяржава «Заходняя Беларусь».
Паводле польскай даследчыцы Аляксандры Бергман, паняцце «Заходняя Беларусь» было створана ў 1923 годзе ў камуністычным асяроддзі, адначасова са стварэннем Камуністычнай партыі Заходняй Беларусі; аўтар тэрміна, магчыма, Караль Радак. Беларускі гісторык Іван Коўкель лічыць, што назва з’явілася раней, восенню 1920 года, і не мела нічога супольнага з камуністычным рухам. Савецкая ўлада ў час 2-й сусветнай вайны адмовілася ад карыстання назвай «Заходняя Беларусь» на карысць «заходніх абласцей Беларускай ССР», каб падкрэсліць еднасці рэспублікі. Такі тэрмін выкарыстоўваўся, між іншым, у дакументах КПСС.
Эканамічнае развіццё
Сацыяльна-эканамічная сітуацыя ў Заходняй Беларусі значна адрознівалася ад астатняй Польшчы. З эканамічнага пункту гледжання, край заставаўся адсталай аграрнай ускраінай і выкарыстоўваўся пераважна як крыніца сыравіны і таннай працоўнай сілы, як рынак збыту для польскай прамысловасці. Такая эканамічная палітыка кіруючых колаў краіны ва ўмовах аграрнага перанасялення і масавага беспрацоўя асуджала край на адсталасць і беднасць.
У сельскай гаспадарцы Заходняй Беларусі было занята каля 90 % насельніцтва (у Польшчы 63 %). Захоўваліся панскія маёнткі, сервітуты, прыватныя, дзяржаўныя, касцельныя, грамадскія фальваркі, была распаўсюджана дробная арэнда панскай і дзяржаўнай зямлі за адпрацоўкі ці частку ўраджаю, аплата працы натурай, цераспалосіца, шарваркі. Усё гэта стрымлівала працэс развіцця капіталізму ў сельскай гаспадарцы, не давала магчымасці вырашаць сацыяльныя праблемы насельніцтва. У 1921 г. землекарыстанне выглядала так: 10,8 % належала дзяржаве, 0,3 % — царкве, 88,4 % — прыватным буйным і дробным уласнікам, 0,5 % — іншым карыстальнікам. Існавалі буйная панская ўласнасць і вялікая колькасць беззямельных і малазямельных сялянскіх гаспадарак. 3866 памешчыкаў (зямельныя ўладанні кожнага больш за 100 га) складалі 1 % усіх землеўладальнікаў, мелі ў сваім карыстанні 4210 тыс. га (больш за палову ўсёй прыватнаўласніцкай зямлі), каля 500 магнатаў валодалі больш як па 1000 га. Пры гэтым 48 % гаспадарак мелі менш як па 5 га кожная. Таму большасць гаспадарак адчувала недахоп зямлі. Сервітутамі карысталіся 31 тыс. сялянскіх гаспадарак, 212 тыс. з’яўляліся цераспалоснымі. Нягледзячы на прыпыненне працэсу драбнення сялянскіх гаспадарак у выніку зямельнай рэформы 1925 (парцэляцыя, камасацыя), іх дэцэнтралізацыя не была пераадолена.
Палітычны лад
Пад арганізацыйным уплыва КПЗБ у маі 1926 канчаткова аформілася масавая палітычная арганізацыя — Беларуская сялянска-работніцкая грамада (БСРГ), якая аб’ядноўвала звыш 100 тыс. чалавек. Яе ўзначальваў Б. А. Тарашкевіч. У 1927 г. Грамада была разгромлена польскімі ўладамі.
Джон Стоўнз
Джон Стоўнз (John Stones; нар., Барнслі) — англійскі футбаліст, абаронца клуба «Манчэстэр Сіці» і нацыянальнай зборнай Англіі.
Лявонцій Карповіч
Стваральнік і першы архімандрыт Віленскага брацкага праваслаўнага манастыра Святога Духа; кіраўнік брацкай друкарні, рэфарматар і рэктар брацкай школы. Кананізаваны Беларускай Аўтакефальнай Праваслаўнай Царквой і Беларускай Праваслаўнай Царквой.
Біяграфія
Паводле некаторых звестак, прыняў манаскі пострыг толькі пасля адбывання зняволення. Пасля вызвалення з турмы архімандрыт Лявонцій робіцца таксама і рэктарам брацкай школы. Пад яго кіраўніцтвам у 1613—1617 гг. узводзіцца новы мураваны школьны будынак, а сама школа рэфармуецца: у ёй ствараюцца пяць асобных класаў. Архімандрыт усталяваў у манастыры кінавійны (агульнажыццёвы) чын адпаведна статуту Св. Васілія Вялікага, для чаго склаў і выдаў «Кінавіён» (1618). Пры Лявонцію Карповічу Віленскае Свята-Духава праваслаўнае брацтва і яго манастыр сталі асновай цэлай сеткі праваслаўных брацтваў і манастыроў, брацкая друкарня зрабілася буйным выдавецкім цэнтрам праваслаўных, а школа — вядомай навучальнай установай. Паводле сведчанняў сучаснікаў, «церковь… Виленскую, в побожности овоцы почасти зазяблую… зрядил, благодатию Христовою, способну и выдал урожайну и плодовиту», «през проклятое отступство ўпалую Церкви нашея Руской святыню щасливе поднести зезволил».
Украінка
Украінка:
NGC 1948
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Застарынне (Уздзенскі раён)
Застары́нне (, Застаринье) — вёска ва Уздзенскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Азерскага сельсавета.
Краснасельскі (Гулькевіцкі раён)
Гісторыя
У 2004 годзе пасёлак гарадскога тыпу Краснасельскі вызначаны адміністрацыйным цэнтрам муніцыпальнага ўтварэння Краснасельскае гарадское паселішча.
Тадэвуш Антонавіч Кокштыс
Тадэвуш Антонавіч Кокштыс (вёска Хоўхлава, Маладзечанскі раён, Мінская вобласць) — беларускі акцёр. Народны артыст Беларусі (1984). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларусі (1986).
Талькауана
Талькауана (Talcahuano) — горад і марскі порт у Чылі. Аванпорт горада Кансепсьён на Ціхім акіяне. Адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі Кансепсьён. Насельніцтва горада — 161 692 чалавек (2002). Горад і камуна ўваходзіць у склад правінцыі Кансепсьён і вобласці Бія-Бія. Горад з’яўляецца складовай часткай гарадской агламерацыі Вялікі Кансепсьён. Тэрыторыя камуны — 92,3 км². Колькасць насельніцтва камуны — 171 383 жыхароў (2007). Шчыльнасць насельніцтва — 1856,8 чал./км².
Чэрэта-Кастэла
Насельніцтва складае 676 чалавек (2008 г.), шчыльнасць насельніцтва складае 334 чал./км². Займае плошчу 2 км². Паштовы індэкс — 13060. Тэлефонны код — 015.
Куінс
Паводле аглядаў Амерыканскага таварыства, з 2005 года імігранты складаюць 47,6 % жыхароў Куінса. З насельніцтвам у 2,3 мільёна чалавек гэта другая па колькасці жыхароў акруга Нью-Ёрка (пасля Брукліна) і 10-я па шчыльнасці насельніцтва акруга ў Злучаных Штатах. Калі б кожны раён Нью-Ёрка стаў незалежным горадам, то Бруклін і Куінс сталі б трэцім і чацвёртым гарадамі па колькасці насельніцтва ў ЗША, саступаючы Лос-Анджэлесу і Чыкага.
Таццяна Мікалаеўна Сівец
Таццяна Мікалаеўна Сівец  — беларуская журналістка, паэтэса, сцэнарыст-драматург, перакладчыца .
Біяграфія
Таццяна Сівец нарадзілася ў Мінску 23 чэрвеня 1982 года. Скончыла ў 1997 годзе музычную школу № 11, у 2000 годзе — мінскую сярэднюю школу № 185.
З 2011 года — галоўны рэдактар рэспубліканскага моладзёвага часопіса «Маладосць». З 1 снежня 2011 года — галоўны рэдактар газеты «Літаратура і мастацтва» (стала першай жанчынай на пасадзе кіраўніка выдання ).
Maytenus magellanica
Выкарыстанне
У месцах вырастання выкарыстоўваецца як дэкаратыўная расліна, жывая агароджа.
Універсітэт Каід-і Азама
Універсітэт Каід-і Азама — публічны ўніверсітэт у Ісламабадзе, Пакістан.
Леанід Іванавіч Краўчанка
Біяграфія
Скончыў Усесаюзны завочны інстытут савецкага гандлю (1957). Працавала Беларускім дзяржаўным эканамічным універсітэце (з 1962, прафесар кафедры бухгалтарскага ўліку, аналізу і аўдыту ў гандлі, у 1979—1995 — загадчык кафедры).
Польшча ў Другой сусветнай вайне
Польская абарончая вайна
У адпаведнасці са сваімі дамоўнымі абавязаннямі, Вялікабрытанія і Францыя абвясцілі вайну Германіі 3 верасня. Гітлер зрабіў стаўку, што Францыя і Вялікабрытанія дазволіць яму анэксаваць частцы Польшчы без ваеннай рэакцыі. Кампанія пачалася 1 верасня 1939 года, праз тыдзень пасля падпісання пакта Молатава-Рыбентропа, які змяшчае сакрэтны пратакол для падзелу Паўночнай і Цэнтральнай Еўропы ў нямецкай і савецкай сферы ўплыву. 6 кастрычніка 1939 г., Германія і Савецкі Саюз, цалкам занялі Польшчу.
Польскія часткі ў Францыі і Нарвегіі (1939-1940)
Польскія вайсковыя часткі ў Францыі пачалі фарміравацца пасля падпісання 21 верасня 1939 года франка-польскага пратаколу.
Польскія 3я і 4-я пяхотныя дывізіі ў чэрвені 1940 былі ў стадыі фарміравання і не прымалі ўдзел у баях. Усяго ў канцы чэрвеня 1940 польскія ўзброеныя сілы ў Францыі налічвалі каля 85 тысяч.
Польскія часткі на Блізкім Усходзе і ў Італіі
11 мая 1944 года пачалося чацвёртае бітва за Монтэ-Касіна. Пасля жорсткіх баёў з абараняліся нямецкімі 1-й парашутнай і 5-й горнай дывізіямі, раніцай 18 мая палякі ўзялі манастыр і паднялі над ім палкавы сцяг 12-га Падольскага ўланскага палка і сцяг Польшчы (пазней па загадзе генерала Андэрса быў водружён і брытанскі сцяг).
Усяго за час бітвы ў раёне Монтэ-Касіна 2-й польскі корпус страціў тысячу чалавек забітымі і 3 тысячы параненымі.
Thamnophis sirtalis
Thamnophis sirtalis — від змей падсямейства. Мае 13 падвідаў.
IC 3923
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
.gw
Па прычыне, што DNS.pt стаў аператарам дамена верхняга ўзроўню ў лістападзе 2014 года, толькі кампаніі змаглі набываць дамен. Для рэгістрацыі таксама патрабуецца ідэнтыфікацыйны нумар ПДВ. Рэгістрацыя магчымая на два гады і каштуе 45,73 еўра.
IC 3924
IC 3924 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Валасы Веранікі.
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Championship League 2018 (снукер)
Пераможцам турніру ў другі раз запар стаў Джон Хігінс, які патрапіў у групу пераможцаў з сёмай групы спаборніцтва, дзе перайграў Джымі Робертсана (3:1) і Джада Трампа (3:2) у плэй-оф, пасля чаго ў групавым раўндзе фінальнай групы перамог Мартына Гоўлда (3:0), Марка Уільямса (3:2), Чжоу Юэлуна (3:2), Кайрэна Уілсана (3:1) і Марка Сэлбі (3:0), саступіўшы Алістэру Картэру (2:3) і выйшаўшы ў плэй-оф з першага месца, а ў паўфінальным і фінальным паядынках перайграў Марка Сэлбі (3:2) і Чжоу Юэлуна (3:2) адпаведна. Такім чынам, 42-гадовы шатландзец выйграў свой 49-ы прафесійны тытул у кар’еры, а таксама трэці турнір у сезоне (пасля перамог на адкрытым чэмпіянаце Індыі і адкрытым чэмпіянаце Уэльса).
Культура ўсходнелітоўскіх курганоў
Курганы з трупапалажэннем (III—V стст.)
Асабліва распаўсюджаным тыпам пасялення становяцца вялікія неўмацаваныя паселішчы, звычайна на берагах рэк і азёр. Умацаваныя гарадзішчы з'яўляюцца рэдкімі.
Курганы з трупаспаленнем (V—VIII стст.)
Акрамя таго, абрад трупаспалення часта суправаджаўся калектыўным пахаваннем нябожчыкаў (як адначасовым, так і неадначасовым): у адным кургане змяшчаецца ад аднаго да 3-5 пахаванняў. Ёсць нешматлікія насыпы з 6-7 трупаспаленнямі. Сустракаюцца курганы нават 9-10 пахаваннямі. Значна часцей у курганах прысутнічае гліняны посуд (выключна ў выглядзе пахавальнага інвентару). У гэты перыяд цалкам знікае штрыхаваная кераміка, а з'яўляецца прынцыпова новая — з шурпатай паверхняй.
Працэсу распаўсюджвання ў VI—VIII стст. звычая крэмацыі выразна спадарожнічае з'яўленне асаблівай мужчынскага пахавальнага камплекта, у склад якога ўваходзяць пяхотнае ўзбраенне: 1-2, а часам і 3 наканечніка дзід; умбоны шчытоў; жалезныя нажы і вузкалязовыя сякеры; стандартныя элементы рыштунку (рыфленыя спражкі, арбалетавідные фібулы). Гэтыя рэчы маюць свае аналогіі ў рэгіёнах Цэнтральнай і Паўднёвай Еўропы і, верагодна, сталі пахавальным інвентаром на шырокай тэрыторыі культуры ўсходнелітоўскіх курганоў у час нейкіх ваенных падзей шырокага маштабу (альбо адразу пасля іх заканчэння).
Этнічная прыналежнасць насельніцтва культуры
Адныя адносяць усходнелітоўскія курганы да аўкштайтаў (Марыя Гімбутас, Фрыда Гурэвіч) ці ўсходніх аўкштайтаў (Рэгіна Кулікаўскенэ), другія звязваюць іх з некалькімі аб'яднаннямі літоўскіх плямён — літва, дзевалтва, нальшчаны (Адольфас Таўтавічус, Р. Яблонскінэ-Рымантэнэ, Аляксандр Мядзведзеў, Вячаслаў Насевіч, Аляксандр Краўцэвіч). Валянцін Сядоў вызначае насельніцтва культуры ўсходнелітоўскіх курганоў як «племянную групу, званую літвой» ці называе проста «племя літва».
.is
.is — нацыянальны дамен верхняга ўзроўню для Ісландыі.
Нанкінскі ўніверсітэт
Гісторыя
Папярэднікам сучаснага ўніверсітэта з’яўляўся імператарскі ўніверсітэт — адзін з самых старажытных у свеце. Ён быў заснаваны ў 258 годзе, у часы Трохцарства, у царстве У і пашыраны з даданнем 155 новых класаў у 317 годзе. Пры дынастыі Мін у XV стагоддзі ва ўніверсітэце навучалася 10 тысяч студэнтаў, што рабіла яго найбуйнейшай навучальнай установай усяго свету.
Сёння ў сценах універсітэта навучаецца 27 тысяч студэнтаў, уключаючы пяць тысяч кандыдатаў і аспірантаў. Выпускнікоў універсітэта ахвотна бяруць на працу вядучыя кітайскія інстытуты, НДІ, прадпрыемствы і замежныя фірмы. Дзясяткі і сотні навуковых адкрыццяў носяць імёны выпускнікоў універсітэта. Двойчы Нанкінскі ўніверсітэт быў лепшым у міжнародных спаборніцтвах па англійскай мове ў Лондане.
Патэнца
Заступнікам горада лічыцца San Gerardo. Свята горада 30 мая.
Асмік Аруцюнаўна Папян
Асмік Аруцюнаўна Папян (Հասմիկ Պապյան; нар. 1961) — савецкая і армянская. Газета The Washington Post назвала яе «лепшай жывой Нормай».
Рыгор Данілавіч Мурашка
Творчасць
Вядомаць да Р. Мурашкі прыйшла пасля рамана «Сын» (1929), дзе пісьменнік апісвае падзеі напярэдадні рэвалюцыі 1905 года. Галоўны герой — вясковы хлопец, які трапіў у горад, ператвараецца ў пралетара-рэвалюцыянера, вядома, у цэнтры ўвагі выключная роля бальшавікоў. Раман з сакавітай народнай мовай і цікавымі гістарычнымі эпізодамі стаў адным з папулярных і заняў адно з значных месцаў у беларускай савецкай літаратуры. Творы Р. Мурашкі пачалі часта з’яўляцца ў перыядычным друку.
Усебеларускае таварыства бібліяфілаў
13 кастрычніка 1929 г. сакратар праўлення таварыства Шашалевіч паведаміў у НКУС БССР, што «ў сучасны момант таварыства не існуе».
Мэты і задачы
Аб'ядноўвала аматараў і збіральнікаў кніг, калекцыянераў кніжнай графікі і экслібрысаў. Паводле статута мела на мэце збор і вывучэнне экслібрысаў, вывучэнне пытанняў культуры кнігі наогул, абуджэнне зацікаўленасці шырокіх колаў грамадства да кнігі і кніжных знакаў. Члены таварыства збіралі калекцыі экслібрысаў і матэрыялы да іх, арганізоўвалі выстаўкі, прапагандавалі кніжныя знакі, імкнуліся стварыць бібліятэку. На сходах заслухоўваліся і абмяркоўваліся даклады пра творчасць мастакоў-экслібрысістаў. Спыніла дзейнасць у сувязі з узмацненнем палітычнага кантролю і адміністрацыйнага ціску на творчыя і грамадскія аб'яднанні.
Бары
Бары (Bari) — горад-порт у Італіі, сталіца рэгіёну Апуліі, адміністрацыйны цэнтр аднайменнай правінцыі. Барыйскі ўніверсітэт імя Альда Мора. Заступнікам горада лічыцца Свяціцель Мікалай Цудатворац (San Nicola). Свята горада 9 мая.
Эканоміка
У горадзе знаходзіцца адзін з галоўных партоў Італіі, які злучае яе з паромнымі пераправамі Харватыі (Дуброўнік), Грэцыі (Корфу, Ігуменіца, Патрас), Чарнагорыі (Бар) і Албаніі (Дурэс).
.je
Toppdomän
Апалін Паўлавіч Гофмайстэр
Апалін (Апалон) Паўлавіч Гофмайстэр (, Брэст або Шастакова Брэсцкага павета —, Кракаў) — дзеяч польскага і беларускага рэвалюцыйнага руху, адзін з кіраўнікоў нацыянальна-вызвольнага паўстання 1863—1864 гадоў , мемуарыст.
Біяграфія
У 1846 супрацоўнічаў з, удзельнічаў у змове з мэтай падняць паўстанне ў Беларусі. За гэту спробу арыштаваны ў тым жа годзе і атрымаў вырак два гады турэмнага зняволення па гэтак званай «справе Рэра». У 1848 годзе публічна ганьбаваны ў Вільні і сасланы ў арыштанцкія роты ў, дзе сядзеў адначасна з Тарасам Шаўчэнкам. Тамсама сустракаўся з Зігмунтам Серакоўскім. Пасля перасланы ў Арэнбург.
Пасля абвяшчэння Аляксандрам II царскай амністыі ў 1857 годзе вярнуўся на радзіму. З канца 1850-х гадоў жыў у маёнтку Шастакове Брэсцкага павета, які ўспадкаваў ад бацькоў, пад таемным наглядам паліцыі. Да 1861 года да яго маёмасці ставіліся і сяляне, якія жылі ў маёнтку. Вядома, што А. Гофмайстэр прыязна і спачувальна ставіўся да іх, намагаўся іх вызваліць. Адчыніў школу для вясковых дзяцей і заняўся сельскай гаспадаркай. Пасля адмены прыгоннага права юрыдычная сітуацыя была складанай, таму за свой рахунак ён ажыццявіў фіктыўны продаж кожнага ўчастка сялянскай сям’і. Сяляне яго любілі і паважалі.
Ахрэмавецкі сельсавет
Гісторыя
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Браслаўскага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці, з 8 студзеня 1954 года — Маладзечанскай вобласці. 27 сакавіка 1959 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Замошскага сельсавета. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Віцебскай вобласці.
Козырава
Гісторыя
Прадмесце з’явілася ў канцы XIX—пачатку XX стст. Козыравам гараджане называлі паўднёвую частку чыгуначнага пасёлка (цяпер паміж вуліцай Маякоўскага і чыгункай ад Сямёнава да камвольнага камбіната) — у гонар кіраўніка Лібаўска-Роменскай чыгункі Козырава, які стаў ініцыятарам пабудовы пасёлка і школы для дзяцей і чыгуначнікаў.