cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вільгельм (Кронпрынц Германіі)
У гады Вялікай вайны
Падчас ліпеньскага крызісу 1914 года, які папярэднічаў пачатку Вялікай вайны 1914—1918 гадоў, Кронпрынц быў праціўнікам знешнепалітычнага курсу канцлера Тэабальда Бэтман-Гольвега (1856—1921).
Камандуючы арміямі
На пасадзе камандуючага арміяй кронпрынц Вільгельм заставаўся да 25 лістапада 1916 года.
Апошні поспех у абароне
Перад пачаткам Красавіцкага наступлення саюзнікаў ў 1917 годзе група армій кронпрынца Вільгельма ўключала 7-ю, 1-ю і 3-ю арміі і займала фронт ад Суасона да крэпасці Вердэн.
Наступленне 1918 года
9-13 чэрвеня у ходзе аперацыі 18-я армія правяла наступ на Камп’ен, але была спыненая, страціўшы 25 тысяч чалавек (страты французскай арміі — 40 тысяч чалавек).
Альберт Іосіфавіч Котаў
Біяграфія
У 1960 годзе закончыў гістарычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта па спецыяльнасці «Гісторыя», у 1970 годзе — аспірантуру Беларускага політэхнічнага інстытута па спецыяльнасці «Гісторыя КПСС».
Брытанская Ост-Індская кампанія
Аперацыі ў Індыі
Кампанія была заснавана ў 1600 годзе пад назвай «Кампанія купцоў Лондана, гандляроў у Ост-Індыях» (Governor and Company of Merchants of London trading with the East Indies). Яе дзейнасць у Індыі пачалася ў 1612 годзе, калі Джахангір дазволіў заснаваць факторыю у Сураце. На пачатку выкарыстоўваліся розныя назвы: «Пачэсная Ост-Індская кампанія» (Honourable East India Company), «Ост-Індская кампанія», «Кампанія Бахадур».
Экспансія прымала дзве асноўныя формы. Першай былі гэтак званыя субсідыяльныя дагаворы, у сутнасці феадальныя — мясцовыя валадары перадавалі Кампаніі вядзенне замежных спраў і абавязваліся выплачваць «субсідыю» на ўтрыманне войска Кампаніі. У выпадку нявыплат тэрыторыя анексавалася брытанцамі. Апроч таго, мясцовы валадар абавязаўся забяспечваць брытанскага службоўца («рэзідэнта») пры сваім двары. Такім чынам, кампанія прызнавала «тубыльныя дзяржавы» на чале з індуісцкімі махараджамі і мусульманскімі навабамі. Другой формай было прамое праўленне.
У канцы XVIII ст. пры генерал-губернатары Рычардзе Уэлслі пачалася актыўная экспансія; Кампанія захапіла Качын (1791), Джайпур (1794), Траванкур (1795), Хайдарабад (1798), Майсур (1799), княствы па рацэ Сатледж (1815), цэнтральнаіндыйскія княствы (1819), Кач і Гуджарат (1819), Раджпутану (1818), Бахавальпур (1833). Анексаваныя правінцыі ўключалі Дэлі (1803) і Сінд (1843). Панджаб, Паўночна-заходняя мяжа і Кашмір былі захоплены ў 1849 годзе падчас англа-сікхскіх войнаў. Кашмір быў адразу прададзены дынастыі Догра, якая ўладарыла ў княстве Джаму, і стаў «тубыльнай дзяржавай». У 1854 годзе анексаваны Берар, у 1856 годзе — Ауд.
У 1857 годзе ўзнялася паўстанне супраць брытанскай Ост-Індскай кампаніі, якое вядома ў Індыі як Першая вайна за незалежнасць ці Паўстанне сіпаеў. Аднак паўстанне было падушаны, і Брытанская імперыя устанавіла прамы адміністрацыйны кантроль амаль над усёй тэрыторыяй Паўднёвай Азіі.
Аперацыі ў Кітаі
Знішчэнне кітайскім губернатарам партыі брытанскага кантрабанднага опіуму ў 1839 годзе прычынілася да пачатку брытанцамі ваенных дзеянняў супраць Кітая, якія перараслі ў Опіумную вайну (1839—1842).
Армія
На 1796 год войскі Кампаніі налічвалі 70 тыс. чал, у тым ліку 13 тыс. брытанскіх войскаў і 57 тыс. індыйскіх (24 тыс. у Бенгальскім прэзідэнцтве, 24 тыс. у Мадраскім, 9 тыс. у Бамбейскім). Разам з тым Бенгальскае войска выкарыстоўвалася за мяжой — на Яве і Цэйлоне, а таксама для дапамогі Мадраскаму войску падчас Першай англа-майсурскай войны. У параўнанні з салдатамі індыйскіх валадароў салдаты Кампаніі атрымлівалі больш высокае жалаванне. Больш дасканалая зброя і падтрымка флоту рабілі іх службу выгоднейшай.
Манаполія
Сямігадовая вайна (1756—1763) скончылася паразай Францыі, якая захавала толькі маленькія анклавы ў Пандышэры, Мейхе, Карыкале і Чадэрнагары без якой-небудзь ваеннай прысутнасці. У той жа час Брытанія пачынае сваю бурную экспансію ў Індыі. Выдаткі на захоп Бенгаліі і голад, які знішчыў ад чвэрці да траціны насельніцтва, выклікалі сур'ёзныя фінансавыя цяжкасці Кампаніі, якія былі ўзмоцнены эканамічнай стагнацыяй у Еўропе. Рада Дырэктараў паспрабавала пазбегнуць банкруцтва, звярнулася да парламента за фінансавай дапамогай. У 1773 годзе Кампанія атрымала больш аўтаноміі ў сваіх гандлёвых аперацыях у Індыі, і пачала гандаль з Амерыкай. Манапалістычная дзейнасць Кампаніі прычынілася Бостанскаму чаяпіццю, якое было пачаткам амерыканскай вайны за незалежнасць.
Неарамантызм
Сярод яркіх прадстаўнікоў неарамантызму — такія пісьменнікі, як Этэль Ліліян Войніч, Джэк Лондан, Майн Рыд, Рафаэль Сабаціні, Жуль Верн, Артур Конан Дойл, Генрык Ібсен, Кнут Гамсун, Рэдзьярд Кіплінг, Эйна Лейна, Эдмон Растан, Роберт Стывенсан, Герман Гесэ; у Расіі — ранні Максім Горкі, Мікалай Гумілёў, Аляксандр Грын, Уладзімір Набокаў.
Другая ліга чэмпіянату Беларусі па футболе 2020
Пераходныя матчы
Па выніках сезона клуб «Маладзечна», які заняў трэцяе месца ў Другой лізе, атрымаў права на пераходныя матчы за месца ў Першай лізе супраць светлагорскага «Хіміка» (апошняе, 14-е, месца ў Першай лізе). Па суме дзвюх сустрэч «Хімік» захаваў месца ў Першай лізе на наступны год.
Кітайская літаратура
Класічныя тэксты
Канфуцыянскія творы мелі ключавое значэнне для кітайскай культуры і гісторыі: 12 стагоддзяў нашай эры набор твораў, вядомых як «Чатыры кнігі і пяць Канонаў» (кіт. 四書五經, піньінь Sì shū wǔjīng), быў абраны як аснова для правядзення імперскага экзамену, які неабходны для любой дзяржаўнай пасады. Такім чынам гэтыя дзевяць кніг сталі цэнтрам адукацыйнай сістэмы.
Віктар Аляксандравіч Вабішчэвіч
Дасягненні
Срэбраны прызёр Кубка Беларусі 2014 года на дыстанцыі 50 м брасам.
Аляксандр Карпавіч Васільеў
Біяграфія
Пасля вайны ў 1945 годзе быў дэмабілізаваны з войска, прыехаў жыць і працаваць у Томскую вобласць, у горад Асіна. Працаваў майстрам змены на Асінаўскага лесазаводзе (цяпер Асінаўскі ЛПК), затым тут жа — начальнікам аддзела працы і заработнай платы (АПіЗа). Памёр 23 Красавіка 1956 ва ўзросце 52-х гадоў, адбіліся франтавыя раны, ад якіх так і не акрыяў. Пахаваны ў Асіна.
Пётр Дзмітрыевіч Клюеў
Кар’ера
Вясной 2018 года Пётр Клюеў сумесна са спявачкай-блогеркай Лерай Яскевіч выпускае кавер на беларускай мове на песню Дэвіда Боўі — «Space Oddity»  (аўтар перакладу — Андрэй Хадановіч). Паралельна з працай у ЛСП, у Пятра пачынаецца актыўная рускамоўная сольная дзейнасць. Напярэдадні свайго сольнага альбому Пётр Клюеў выпускае кліп на песню «Мона Ліза».
Размернасць фізічнай велічыні
У агульным выглядзе размернасць некаторай велічыні
Эдвард Мастоўскі
Узнагароды
Кавалер ордэна Святога Уладзіміра 3 ступені і ордэна Святой Ганны 2 ступені з імператарскай каронай.
Размернасць фізічнай велічыні
γ
δ
m
NGC 6921
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Літва (Ляхавіцкі раён)
Лі́тва (, Литва) — вёска ў Ляхавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Конькаўскага сельсавета.
Андронік Паўлавіч Пылкоў
Біяграфія
Нарадзіўся ў 1843 годзе.
NGC 6923
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Аўксенцій Малахавіч Мінчанка
Біяграфія
Член КПСС з 1927 года.
Універсітэт Джонса Хопкінса
У 2010 годзе ўніверсітэт Джонса Хопкінса заняў 18-е месца ў Акадэмічным рэйтынгу ўніверсітэтаў свету і 13-е месца ў рэйтынгу THE, з ім звязана навуковая і даследчая дзейнасць 36 лаўрэатаў Нобелеўскай прэміі, якія працавалі тут у розны час , універсітэт Хопкінса адзін з самых цытуемых у свеце.
Марыя Ігараўна Фляйчук
Марыя Ігараўна Фляйчук (нар., Львоў) — украінскі эканаміст, педагог, доктар эканамічных навук, прафесар, акадэмік АНВШ Украіны.
Новааляксандраўскія павятовыя маршалкі
Спіс маршалкаў дваранства Новааляксандраўскага (Браслаўскага) павета.
Нацыянальны інстытут стратэгічных даследаванняў пры Прэзідэнце Украіны
Гісторыя
Ад 21 лістапада 1996 года да 12 чэрвеня 2001 года Інстытут узначальваў намеснік сакратара Савета нацыянальнай бяспекі і абароны Украіны Аляксандр Фёдаравіч Бялоў. 15 чэрвеня 2001 года ўказам Прэзідэнта Украіны прызначаны выконваючым абавязкі дырэктара Нацыянальнага інстытута стратэгічных даследаванняў доктар эканамічных навук Аляксандр Сцяпанавіч Уласюк. З чэрвеня 2002 года ўказам Прэзідэнта Украіны прызначаны дырэктарам НІСД доктар эканамічных навук, прафесар Анатоль Сцяпанавіч Гальчынскі.
Ганна Юр’еўна Васільева
Дасягненні
Чэмпіёнка Беларусі на кароткай вадзе 2013 года на дыстанцыі 800 м вольным стылем і на дыстанцыі 400 м комплексным плаваннем. Срэбраная прызёрка на дыстанцыі 400 м вольным стылем і ў эстафеце 4 × 50 м вольным стылем.
Генадзь Пятровіч Чысцякоў
Творчасць
Аўтар друкаваных прац пра драўлянае дойлідства старажытнага Ноўгарада.
Асноўныя работы ў Расіі: па яго праектах пабудавана і адноўлена больш за 30 храмаў, будынкі Ашчадбанка ў Бузулуку і Кувандыку, правёў рэканструкцыю помнікаў архітэктуры Бузулука — музычнага каледжа, каледжа прамысловасці і транспарту, аўтар больш за 20 аб’ектаў гандлю, аўтобусных прыпынкаў, шматкватэрныя жылыя дамы, катэджаў.
Вялікае Бабіна
Гісторыя
Згадваецца ў 1669 годзе як вёска ў Аршанскім павеце Вялікага Княства Літоўскага.
Фёдар Міхайлавіч Іваноў
Біяграфія
Памёр пасля 1985 года.
Таліска
Таліска створана на аснове гоцкай мовы. Гоцкая мова была адной з першых зацікаўленасцяў Толкіена. Граматыка і лексікон таліска, як вядома, існуюць, але па стане на 2012 год яны не былі апублікаваныя.
NGC 6927
NGC 6927 (іншыя абазначэнні — PGC 64925, MCG 2-52-16, ZWG 424.20, NPM1G +09.0505) — лінзападобная галактыка (S0) ў сузор’і Дэльфін.
Дзмітрый Валяр’янавіч Знабішын
Біяграфія
У кастрычніку 1884 года пераведзены на такую ж пасаду ў мінскае губернскае праўленне, куды выехаў у чэрвені таго ж года, у Мінску служыў прынамсі да 1892 года. Акрамя гэтага Д. Знабішын выконваў абавязкі дырэктара мінскага губернскага апякунскага аб турмах камітэту і ганаровага члена мінскага губернскага апякунства аб дзіцячых прытулках.
Сям’я
10 лютага 1884 года ў дамовай царкве дысцыплінарнага батальёна ў Варонежы Д. Знабішын абвянчаўся з дачкой купца Настассяй Іванаўнай Саўчанкавай.
Борцыя
Борцыя (Borzia) — род цыянабактэрый сямейства.
Рупрэхт Баварскі
Пасля вайны
У 1918 годзе дынастыя Вітэльсбахаў была зрынута з баварскага прастола, і бацька Рупрэхта — Людвіг III — быў змушаны падпісаць адрачэнне. Пасля смерці бацькі Рупрэхт узначаліла каралеўскі дом Вітэльсбахаў. Лічыўся добрым знатаком вайсковай тэорыі. Аўтар прац па вайсковым мастацтве і мемуараў, у тым ліку «Мае вайсковыя дзённікі» (тт. 1-2,1929). Падчас «Піўнога путчу» нацыстаў, Рупрэхт, які не любіў Людэндорфа, выступіў з кароткай заявай, заклікаўшы да неадкладнага задушэння выступу.
Амвросій (Шаўцоў)
Біяграфія
У 2015 годзе скончыў Мінскую духоўную акадэмію. 4 красавіка 2017 года рашэннем Сінода Беларускага Экзархату прызначаны старшынёй Сінадальнай камісіі па кананізацыі святых БПЦ.
Наталля Васілеўна Васкевіч
Дасягненні
Пераможца Кубка Беларусі 2015 года на дыстанцыі 400 м комплексным плаваннем.
Дзмітрый Леанідавіч Галдзін
Дзмітрый Леанідавіч Галдзін (нар. ) — беларускі плывец. Майстар спорту Беларусі.
Дасягненні
Пераможца Спартакіяды Беларусі сярод ДЮСШ 2014 года на дыстанцыі 100 м на спіне.
Васіль Аляксеевіч Васільеў
Васіль Аляксеевіч Васільеў (, г. п., Гусь-Хрустальны раён, Уладзімірская вобласць — ?) — адзін з кіраўнікоў партызанскага руху на тэрыторыі Пінскай вобласці ў гады Вялікай Айчыннай вайны.
Біяграфія
У 1944-68 на партыйнай, савецкай і гаспадарчай рабоце ў Пінску.
Алена Юр’еўна Галубкіна
Алена Юр'еўна Галубкіна (нар. ) — беларуская плыўчыха. Майстар спорту Беларусі.
Морыс Луіс
Морыс Луіс, поўнае імя Морыс Луіс Бернштэйн (Morris Louis;, , штат Мэрыленд — , Вашынгтон) — амерыканскі мастак-абстракцыяніст, блізкі да стылю жывапісу каляровага поля.
Мікены
Заселены ў пач. 3-га тыс. да н.э. 3 17 ст. да н.э. сталіца адной з дзяржаў ахейцаў. У 14-12 ст. да н.э. дасягаулі эканамічнага і палітычнага росквіту, пашырылі свой уплыў на ўвесь Пелапанес, авалодалі Кносам, замацавалі сувязі з Егіптам, хецкай дзяржавай, Кіпрам, Сірыяй. У канцы 12 ст. да н.э. разбураны дарыйцамі. У І тыс. да н.э. невялікае паселішча, якое ў 468 да н.э. заваявалі і зруйнавалі аргасцы.
Ёзас фон Хеерынг
Біяграфія
У 1901 годзе яму было прысвоена званне генерал-лейтэнант, а ў 1903 годзе быў прызначаны начальнікам 22-й дывізіі. У 1906 годзе ён быў узведзены ў генералы пяхоты, а таксама прызначан камандуючым II армейскага корпуса, штаб-кватэра якога знаходзілася ў Штэціне. З 1909 па 1913 ён быў Прускім ваенным міністрам, а затым стаў генеральным інспектарам II-й армейскай інспекцыі са штаб-кватэрай у Берліне.
Казаншункур
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 115 чалавек (63 мужчыны і 52 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 40 чалавек (25 мужчын і 15 жанчын).
Макс Моўшавіч Шляймовіч
Творачасць
Асноўныя работы ў Наваполацку: удзельнік рэалізацыі генеральнага плана горада (1969), праекта дэталёвай планіроўкі, праектаў забудовы мікрараёнаў 4, 5, 6, 7, 8, 9, шэрага жылых і адміністрацыйных будынкаў (Дзяржаўная прэмія БССР 1984). Удзельнічаў у распрацоўцы мікрараёнаў 1 (1988—1989) і 2 (1998) жылога раёна «Аэрапорт» у Полацку, праекта школы № 18.
Хендрык Антон Лорэнц
Вучоба ва ўніверсітэце. Першыя крокі ў навуцы (1870—1877)
У 1873 годзе Лорэнц здаў доктарскія іспыты, а 11 снежня 1875 года ў Лейдэне з адзнакай (magna cum laude) абараніў доктарскую дысертацыю «Да тэорыі адлюстравання і пераламлення святла» (Over de theorie der terugkaatsing en breking van het licht), у якой даў тлумачэнне гэтых працэсаў на аснове максвелаўскай тэорыі. Пасля абароны малады доктар навук вярнуўся да свайго ранейшага жыцця арнемскага настаўніка. Улетку 1876 года разам з сябрамі ён здзейсніў пешы пераход па Швейцарыі. К гэтаму часу перад ім паўстала пытанне аб поўным пераключэнні на матэматыку: іменна гэту дысцыпліну ён паспяхова выкладаў у школе і таму Утрэхцкі ўніверсітэт прапанаваў яму пасаду прафесара матэматыкі. Аднак Лорэнц, спадзяваючыся вярнуцца ў сваю альма-матэр, адхіліў гэту прапанову і ў якасці часовай пасады вырашыў атрымаць месца настаўніка лейдэнскай класічнай гімназіі. Неўзабаве ў Лейдэнскім універсітэце адбылася важная змена: кафедра фізікі была падзелена на дзве часткі — эксперыментальную і тэарэтычную. Новую пасаду прафесара тэарэтычнай фізікі спачатку прапанавалі Яну Дыдэрыку Ван-дэр-Ваальсу, а калі той адмовіўся, на гэта месца быў прызначаны Лорэнц. Гэта была першая ў Нідэрландах і адна з першых у Еўропе кафедра тэарэтычнай фізікі; паспяховая дзейнасць Лорэнца на гэтай ніве спрыяла фармаванню тэарэтычнай фізікі як самастойнай навуковай дысцыпліны.
Агульная схема тэорыі
Электронная тэорыя Лорэнца ўяўляе сабой максвелаўскую тэорыю электрамагнітнага поля, дапоўненую ўяўленнем аб дыскрэтных электрычных зарадах як аснове будовы рэчыва. Узаемадзеянне поля з рухомымі зарадамі з’яўляецца крыніцай электрычных, магнітных і аптычных уласцівасцей цел. У металах рух часціц спараджае электрычны ток, тады як у дыэлектрыках зрушэнне часціц са становішча раўнавагі выклікае электрычную палярызацыю, якая абумоўлівае велічыню дыэлектрычнай пастаяннай рэчыва. Першы паслядоўны выклад электроннай тэорыі з’явіўся ў вялікай працы «Электрамагнітная тэорыя Максвела і яе прымяненне да цел у руху» (La théorie électromagnétique de Maxwell et son application aux corps mouvants, 1892), у якой Лорэнц, апроч іншага, у простай форме атрымаў формулу для сілы, з якой поле дзейнічае на зарады (сіла Лорэнца). Пасля вучоны дапрацоўваў і ўдасканальваў сваю тэорыю: у 1895 годзе выйшла кніга «Дослед тэорыі электрычных і аптычных з’яў у рухомых целах» (Versuch einer Theorie der electrischen und optischen Erscheinungen in bewegten Körpern), а ў 1909 годзе — вядомая манаграфія «Тэорыя электронаў і яе прымяненне да з’яў святла і цеплавога выпраменьвання» (The theory of electrons and its applications to the phenomena of light and radiant heat), якая ўтрымлівала самы поўны выклад пытання. У адрозненне ад першапачатковых спроб (у працы 1892 года) атрымаць асноўныя суадносіны тэорыі з прынцыпаў механікі, тут Лорэнц ужо пачынаў з ураўненняў Максвела для пустой прасторы (эфіру) і аналагічных апісальных ураўненняў, справядлівых для макраскапічных цел, і далей ставіў пытанне аб мікраскапічным механізме электрамагнітных працэсаў у рэчыве. Гэты механізм, на яго погляд, звязаны з рухам малых зараджаных часціц (электронаў), якія ўваходзяць у склад усіх цел. Грунтуючыся на дапушчэнні аб канечным памеры электронаў і нерухомасці эфіру, які прысутнічае як звонку, так і ўнутры часціц, Лорэнц унёс у вакуумныя ўраўненні члены, якія адказваюць за размеркаванне і перамяшчэнне (ток) электронаў. Атрыманыя мікраскапічныя ўраўненні (ураўненні Лорэнца — Максвела) дапаўняюцца выразам для сілы Лорэнца, якая дзейнічае на часціцы з боку электрамагнітнага поля. Гэтыя суадносіны ляжаць у аснове электроннай тэорыі і дазваляюць абагульнена апісваць шырокае кола з’яў.
Гаўрыльчыцкі сельсавет
Гаўры́льчыцкі сельсавет — былая адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Салігорскага раёна Мінскай вобласці Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр сельсавета — вёска Гаўрыльчыцы.
Званочак персікалісты
Батанічнае апісанне
Корань верацянопадобны, касы, кудзелісты. Сцябло прамое, простае, рэдка галінастае, голае, злёгку рабрыстае.
Кветкі — блакітнага, сіне-фіялетавага або светла-ліловага колеру (рэдка белага), размешчаны на кароткіх Кветаножках, сабраны ў аднабокі верхавінны пэндзаль з 3-8 кветак. Вяночак шыроказваночкавы, буйны, да 3,5 см даўжынёй і ў дыяметры, падзелены на долі не больш чым на 1/3. Чашачка ўдвая карацей вяночка, зваротнаканічная, бароздавая, з доўгімі завостранымі цэльнакрайнімі зубцамі. Цвіце ў чэрвені-ліпені.
Абалонка (архітэктура)
Вырабляюць абалонкі з жалезабетону, сталі, лёгкіх сплаваў, пластмасы, драўніны і інш.
Віктар Уладзіміравіч Якубаў
Біяграфія
З 2007 года працаваў у Полацкім дзяржаўным універсітэце. З’яўляўся асістэнтам, старэйшым выкладчыкам, дацэнтам кафедры сацыяльна-гуманітарных дысцыплін (да 2019 года), кафедры сацыяльных камунікацый (з 2019 года). Пэўны час займаў пасаду намесніка дэкана фінансава-эканамічнага факультэта Полацкага дзяржаўнага ўніверсітэта.
Грамадска-палітычная дзейнасць
Падчас выбараў Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь 2020 года і наступнага супрацьстаяння грамадзянскай супольнасці і ўладаў актыўна выступаў супраць фальсіфікацый вынікаў выбараў, неапраўданай жорсткасці, свавольства ўладаў і насілля з боку сілавых структур, за што падвяргаўся палітычна матываванаму пераследу з боку дзейнай улады. На падставе рашэнняў суда горада Наваполацка неаднаразова быў пакараны вялікімі грашовымі штрафамі за ўдзел у «несанкцыянаваных масавых мерапрыемствах». 20 снежня 2020 года арыштаваны падчас святкавання навагодняй ялінкі актывістамі на галоўнай плошчы ў Наваполацку. 5 студзеня 2021 года асуджаны па 23.34 за удзел у пікеце, 6 студзеня забраны з хаты адбываць пакаранне у наваполацкім ЦІП. Не выпушчаны пасля 15 сутак, атрымаў яшчэ 15 за удзел у маршы. Выйшаў з ЦІП 2 лютага 2021.
Бэл Готык
Бэл Готык (Bell Gothic) — від шрыфта без засечак, прыдуманы ў 1938 годзе.
Кірылічная версія «Бэл Готык» выпушчаная кампаніяй «ParaType» (1999), потым дадалі нахілены абрыс літар і абнавілі просты (2009).
Капелія
Прэм’ера балета адбылася ў Імператарскім тэатры оперы 25 мая 1870 года ў прысутнасці Напалеона III і яго жонкі, імператрыцы Яўгеніі. Першымі выканаўцамі былі: Сванільда — Джузэпіна Бацакі, Франц — Эжэні Фіёкр (травесці), Капеліус — Доці; мастакі Ш. Камбон, Э. Дэплешэн, Ж. Лавастр (дэкарацыі), П. Ларм’е (касцюмы).
Сюжэт
Доктар Капеліус — доктар, які зрабіў ляльку для танцаў у натуральную велічыню. Яна настолькі рэалістычна, што Франц, вясковы юнак, захапляецца ёй і адмаўляе сваёй каханай, Сванільдзе. Сванільда паказвае яму яго глупства, апранаючыся ў ляльку і робячы выгляд, што ажывае, і ў рэшце рэшт ратуе яго ад несвоечасовай смерці ад рук доктара.
Першая дзея
Праз некаторы час на плошчы з’яўляецца Франц, спачатку ён накіроўваецца да дома Сванільды, але потым, думаючы, што яго не бачаць, кланяецца Капеліі, тая адказвае на яго паклон. За гэтым назірае са свайго акна Капеліус і Сванільда са свайго сховішча. Яна выбягае і гоніцца за матыльком. Франц ловіць матылька і прышпільвае яго да сваёй капелюша. Сванільда, абураная яго жорсткасцю, парывае з ім.
Другая дзея
Дзеянне адбываецца ў начной майстэрні Капеліуса, поўнай кніг, інструментаў, лялек-аўтаматаў. Дзяўчыны, што аглядалі майстэрню, заўважаюць Капелію і разумеюць, што гэта лялька. Сванільда пераапранаецца ў сукенку Капеліі. З’яўляецца Капеліус, які праганяе дзяўчат. Ён аглядае ляльку, якая здаецца цэлай. У гэты час праз акно залазіць Франц. Ён накіроўваецца да Капеліі, але яго хапае стары. Франц кажа яму пра сваю любоў да Капеліі. Тады ў Капеліуса ўзнікае задума ажывіць ляльку. Ён апойвае Франца віном са снатворным.
З дапамогай магіі ён хоча перадаць жыццёвыя сілы Франца. Здаецца, гэта ўдаецца — лялька паступова ажывае, танчыць іспанскі танец і жыгу. Яна рухаецца ўсё хутчэй, пачынае губляць інструменты, хоча пракалоць Франца шпагай. З вялікай цяжкасцю Капеліус пасадзіў ляльку на месца. Стары хоча адпачыць. Франц прачынаецца і разам са Сванільдой пакідае дом. Капеліус разумее, што яго правялі і ролю лялькі гуляла Сванільда.
Памяць
У гонар балета «Капелія» названы астэроід (815) Капелія, адкрыты ў 1916 годзе нямецкім астраномам Максам Вольфам.
NGC 6938
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Камінг-аўт
Аўтынг, г. з. гвалтоўнае раскрыццё адпаведных акалічнасцей асабістага жыцця чалавека, не з'яўляецца добраахвотным камінг-аўтам. Аўтынг складаецца ў публічным разгалашэнні асабістай інфармацыі пра арыентацыю ці гендарную ідэнтычнасць чалавека супраць яго жадання і згоды, што можа быць расцэнена як парушэнне закона. У выніку падобных дзеянняў магчымы перанос стаўлення людзей да нетрадыцыйнай арыентацыі чалавека ў сацыяльную і прафесійную сферу. Такі эфект можа быць выкарыстаны для таго, каб скампраметаваць чалавека, сапсаваўшы яго асабістую ці грамадскую рэпутацыю, а таксама паставіўшы пад сумнеў яго прафесійную кампетэнтнасць.
Ядвіга Адамаўна Кастравіцкая
Паходжанне роду
Братам Ядвігі быў вядомы буйны гаспадарчы і палітычны дзеяч Расійскай імперыі і Беларусі Эдвард Вайніловіч (1847—1928) — віцэ-старшыня (1888—1907) і старшыня (1907—1921) Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі (1878—1921), дэпутат (1906—1909) Дзяржаўнага Савета Расійскай імперыі ад Мінскай губерні, лідар ліберальна-кансерватыўнага кірунку «краёвасці» і старшыня Краёвай партыі Літвы і Беларусі (1907—1908), актыўны прыхільнік дзяржаўнасці Беларусі.
Выхаванне і адукацыя
Атрымала хатняе выхаванне і адукацыю. Расла ў набожнай каталіцкай сям'і, што нават у маладосці па прычыне гарачай веры хацела стаць манашкай, але сваякам удалося адгаварыць яе ад такога кроку.
«Палітычныя абеды» ў Ядвігі Кастравіцкай
Ядвіга Кастравіцкая значна дапамагала свайму брату Эдварду Вайніловічу (1847—1928), віцэ-старшыні (а пасля і старшыні) Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі. Салон Ядвігі Кастравіцкай у Мінску ў яе кватэры ў доме Оскара Яніцкага на вуліцы Захараўскай № 20 (цяпер вуліца Савецкая, дом 14) у Мінску быў важным цэнтрам грамадскага жыцця Літвы і Беларусі. У салоне Кастравіцкай часта арганізоўваліся г.зв. «палітычныя абеды» — неафіцыйныя сходы членаў Мінскага таварыства сельскай гаспадаркі і іншых асоб, якія ў нефармальным парадку вузкім колам вырашалі гаспадарчыя і палітычныя пытанні, што пазней атрымоўвалі фармальнае зацвярджэнне на агульным сходзе МТСГ. Так, Эдвард Вайніловіч у сваіх мемуарах паважліва напісаў пра сястру: ''«Надзвычай інтэлігентная, пастаянна занятая грамадскім жыццём, гасцінная, яна давала ў Мінску падчас агульных сходаў Таварыства „палітычныя абеды“, на якія прыбыўшых на пасяджэнне тых альбо іншых дэлегатаў, а таксама выдатных членаў Таварыства я ад яе імя запрашаў. Цяжка пералічыць тых усіх, якія пабывалі ў яе салонах; няма справы, якая б падчас тых абедаў не была закранута, каб пазней на агульным сходзе атрымаць фармальнае зацвярджэнне. Ішлі ажыўленыя дэбаты, ніводным поглядам і выказванню перакананняў не ставіліся замінкі. Старка, віно i прыродны гумар гаспадыні ажыўлялі бяседы, быць запрошаным на якія лічылася за вялікую пашану, а мне, як старшыні, дапамагала выбiраць належную арыентацыю ў кірунку сумеснай працы, не раз выраўноўваць разыходжаннi ў поглядах і г.д.»''.
Смерць
Памерла 22 ліпеня 1935 у Быдгашчы (Польшча) і была пахаваная побач з братам Эдвардам Вайніловічам на Старафарных могілках горада.
Мікалай Апанасавіч Тоўсцік
Мікалай Апанасавіч Тоўсцік (нар., в. Чыкілі, Глускі раён, Бабруйская акруга, БССР) — беларускі эканаміст, выкладчык. Кандыдат эканамічных навук (1968).
Анры Сагэ
Анры Сагэ (Henri Sauguet, сапраўднае імя П’ер-Анры Пупар, Pierre-Henri Poupard;,  — , ) — французскі кампазітар і дырыжор, член французскай Акадэміі, вышэйшы афіцэр Ордэна «За заслугі», камандор Ордэна Ганаровага легіёна (commandeur de la Legion d’honneur).
Малышы (Ляхавіцкі раён)
Малышы́ (, Малыши) — вёска ў Ляхавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Крывошынскага сельсавета.
Гвалт
Гвалт, па вызначэнні Сусветнай Арганізацыі Аховы Здароўя, — наўмыснае ўжыванне фізічнай сілы ці ўлады, сапраўднае ці ў відзе пагрозы, накіраванае супраць сябе, супраць іншай асобы, групы асоб ці абшчыны, вынікам якога з'яўляюцца (або маецца высокая ступень верагоднасці гэтага) цялесныя пашкоджанні, смерць, псіхалагічная траўма, адхіленні ў развіцці ці рознага роду шкода.
Віды гвалту
Па характарыстыках суб'ектаў, якія здзяйсняюць гвалт, вылучаюцца наступныя катэгорыі :
Размернасць прасторы
Размернасць канечнамернай вектарнай прасторы роўная ліку вектараў яе базісу.
Pyralis regalis
Апісанне
Размах крылаў складае 16-20 мм. Імага знаходзяцца на крыле з чэрвеня па верасень.
Дацкая Вест-Індыя
Гісторыя
Падчас Напалеонаўскіх войн астравы былі акупаваны Вялікабрытаніяй спачатку з сакавіка 1801 па 27 сакавіка 1802 года, затым са снежня 1807 да 20 лістапада 1815 года, калі яны былі вернутыя Даніі.
Да 1904 года ў Дацкай Вест-Індыі не было ўласнай валюты, у якасці плацежных сродкаў выкарыстоўваліся іспанскі долар і долар ЗША. У 1904-м Дацкі Вест-Індыйскі Нацыянальны банк увёў у абарот нацыянальную валюту — вест-індскі далер, які эмітаваўся у адпаведнасці з нормамі Лацінскага валютнага саюза.
NGC 6944
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Яна Віталеўна Добышава
Яна Віталеўна Добышава (нар. ) — беларуская плыўчыха. Майстар спорту Беларусі.
Галерэя Фарас
Археалагічныя працы ў Фарасе
Падрыхтаваныя такім чынам працы, загорнутыя ў баваўняныя пледы, адпраўляліся ў музеі Варшавы і Хартума. Перад тым, як высылаць фрэскі на выставу, праводзілася іх кансервацыя. Ахоўныя пласты карцін выдаляліся. З зваротнага боку здымаліся моцна засоленыя пласты тынкоўкі. Заставаўся тонкі пласт карціны (2-3 мм), які пераносіўся на штучную паверхню.
Рэканструкцыя галерэі
17 кастрычніка 2014 года, пасля рэканструкцыі і змены інтэр'еру, адбылося новае адкрыццё Галерэі Фарас. Галерэя была цалкам мадэрнізаваная ў адпаведнасці з канцэпцыяй Бажэны Межаеўскай і архітэктурным праектам Міраслава Ажэхоўскага і Гжэгажа Рытэля. Спонсарам работ была сям'я Паўлоўскіх на чале з Войцехам Паўлоўскім. Патронамі святкавання адкрыцця былі ЮНЕСКА і міністр культуры і нацыянальнай спадчыны польшчы Малгажата Аміляноўская.
Каліпагея
Каліпагея (Calypogeia) — род пячоначных імхоў сямейства каліпагеевых.
Жарма (Усходне-Казахстанская вобласць)
Жарма — пасёлак у Жармінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Жармінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 634463100.
Касцёл Найсвяцейшай Дзевы Марыі Каралевы Польшчы (Бжоза)
Гісторыя
Падчас Другой сусветнай вайны нацысцкія ўлады адабралі храм у католікаў і перадалі яго пратэстантам. У лістападзе 1939 года апошні даваенны пробашч парафіі кс. Францішак Ксаверый Лачкоўскі быў забіты немцамі ў Фардонскай даліне смерці. Пасля заканчэння вайны касцёлы вярнулі католікам
Уладзіслаў Пуслоўскі
Вайсковая служба
Вайсковую кар’еру Пуслоўскага паламала дуэль з адстаўным штабс-капітанам артылерыі Гедэонавым. Пуслоўскі замовіў у кандытарскай лаўцы марожанае, а яго замову «перахапіў» Гедэонаў, які папрасіў прабачэння. Але ў гэты момант зайшоў яго брат, які абурыўся, што той просіць прабачэння ў «паляка» і «хлопчыка», ды выклікаў Уладзіслава на дуэль. Штабс-капітан, вядомы дуэлянт, паабяцаў, што прастрэліць галаву Пуслоўскаму, але сам атрымаў ад таго кулю ў галаву і памёр на месцы. На нейкі час Уладзіслаў Пуслоўскі трапіў пад арышт у нейкі манастыр. Безумоўна, бацька зрабіў усё неабходнае, каб залагодзіць справу.
Жыццё ў маёнтку
Уладзіслаў Пуслоўскі займаўся дабрачыннасцю. На яго грошы атрымалі адукацыю 20 маладых людзей з бедных дваранскіх сем’яў. На загад Пуслоўскага арганізоўваліся школы для дзяцей дробных служачых фабрык. З-за гэтага да ўладальніка Альбярціна прыхільна ставілася дробнае дваранства, служачыя і сяляне, а «асобы, роўныя яму па становішчы і вышэйшыя, у асноўным не далюблівалі яго». Сын Зыгмунт выказваўся пра бацьку, як пра чалавека «вельмі ашчаднага», які жыў сціпла. Былі сітуацыі, калі ён зліўся дробнымі выдаткамі сямейнікаў, а калі былі вялікія страты, адносіўся да іх абыякава. Неяк Пуслоўскаму сказалі, што падчас пажару згарэла адна з яго фабрык. А ён адрэагаваў спакойна, заўважыў, што гэтае здарэнне стане ўрокам, каб больш не ўзводзіць драўляных будынкаў.
Бродніцкі сельсавет (Лунінецкі раён)
Створаны 12 кастрычніка 1940 года. Скасаваны 16 ліпеня 1954 года, тэрыторыя сельсавета далучана да Дварэцкага сельсавета.
Міхаіл Васілевіч Радзевіч
Біяграфія
Міхаіл Радзевіч нарадзіўся ў сям’і праваслаўнага святара. Беларус. У 1859 годзе скончыў Санкт-Пецярбургскую духоўную семінарыю, потым вучыўся ў духоўнай акадэміі. Па завяршэнні ўніверсітэта ў 1862 годзе атрымаў пасведчанне настаўніка рускай мовы і славеснасці.
Педагагічная дзейнасць
Аўтар шэрагу артыкулаў пра педагогіку: «Аб шкоднай паліцэйскай абстаноўцы ў сучаснай школе, якая разбэшчвае маральнасць вучняў», «Кветкі на магілу К. Д. Ушынскага», «Купцы — рэфарматары гімназій», «Адзінка», «На ўроках» і інш. На беларускім матэрыяле заснаваны яго педагагічныя і этнаграфічныя нарысы «У народнай школе» і «Старамядзельскія паданні» (1870), «Беларускія народныя школы» (1871), «Халера» і «Хохлік» (1873, пад рубрыкай «З беларускага жыцця»).
Люсеберт
Люсеберт (Lucebert, сапраўднае імя Люберцюс Якабюс Свансвейк, Lubertus Jacobus Swaanswijk;  — ) — нідэрландскі паэт і мастак.
Джэмаль Гюрсель
Джэмаль Гюрсель быў арганізатарам перавароту 27 мая 1960 года, пасля поспеху якога заняў пасады кіраўніка дзяржавы ў якасці старшыні Камітэта нацыянальнага адзінства і камандуючага ўзброенымі сіламі. Прыйшоўшы да ўлады ён заявіў, што ва ўнутранай і знешняй палітыцы Турцыя будзе прытрымлівацца прынцыпаў Кемаля Атацюрка і пацвердзіў вернасць абавязацельствам па блоках НАТА і СЕНТА. Гюрсель таксама абвясціў аб намеры правесці новыя усеагульныя выбары і прыняць новую канстытуцыю краіны. 28 мая 1960 года ён узначаліў новы ўрад краіны.
Міжнародная асацыяцыя паветранага транспарту
Гісторыя
У сакавіку 2020 года пандэмія COVID-19 перапыніла звычайныя палёты па ўсім свеце. Адразу пасля гэтага большасць авіякампаній з-за палітыкі фізічнага дыстанцыявання, якая праводзілася нацыянальнымі ўрадамі, паменшыла загрузку месцаў, выключыўшы продаж сярэдняга крэсла. У сярэднім гэта зніжэнне склала 62 % ад нармальнай нагрузкі, што значна ніжэй за ўзровень бясстратнасці ІАТА ў 77 %. Згодна з разлікамі, праведзеным ІАТА, тарыфы павінны вырасці на 54 %, калі б перавозчык выйшаў на ўзровень бясстратнасці. Паўночнаамерыканскія перавозчыкі, такія як WestJet, Air Canada і American Airlines, планавалі аднавіць звычайныя продажы з 1 ліпеня 2020 года. Гэта кіруемая галіной палітыка атрымала неадкладны адпор з боку некаторых канадцаў, у тым ліку тых, хто адчуў сябе ашуканым, у той час як міністр транспарту Марк Гарно адзначыў, што «патрабаванне да інтэрвалу на борце з’яўляецца толькі рэкамендацыяй, а не абавязкам», у той час як Міністэрства транспарту Канады, якое ён узначальвае, палічыла фізічнае дыстанцыяванне прафілактычным сродкам сярод ключавых станоўчых момантаў у кіраўніцтве, падрыхтаваным для канадскай авіяцыйнай прамысловасці.
Ягор Аляксандравіч Додалеў
Дасягненні
Срэбраны прызёр чэмпіянату Беларусі 2014 года на дыстанцыі 100 м батэрфляем.
Дзмітрый Ігаравіч Домніч
Дасягненні
Бронзавы прызёр чэмпіянату Беларусі 2016 года на дыстанцыі 200 м батэрфляем.
Раз’езд 15 (Усходне-Казахстанская вобласць)
Раз’езд 15 — былы раз’езд у Жармінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Скасаваны ў 2013 годзе. Уваходзіў у склад Жармінскай пасялковай адміністрацыі. Код КАТА — 634463300.
NGC 6949
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Хаткаўскі сельсавет (Рэчыцкі раён)
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 10 населеных пунктаў.
Палітыка аднаго Кітая
Палітыка аднаго Кітая заключаецца ў афіцыйным прызнанні толькі адной кітайскай дзяржавы, нягледзячы на ​​існаванне дзвюх краін, якія аб'явілі сябе Кітаем. Гэта азначае, што для ўстанаўлення дыпламатычных адносін з Кітайскай Народнай Рэспублікай (КНР) дзяржава павінна разарваць афіцыйныя адносіны з Кітайскай Рэспублікай (КР), і наадварот.
Пармскае герцагства
Гісторыя герцагства
У 1556 годзе, другі герцаг, Атавіа Фарнезэ, узяў горад П'ячэнцу, стаўшы такім чынам таксама герцагам П'ячэнцы, дзяржава стала звацца герцагствам Парма і П'ячэнца.
Пуэбла (індзейцы)
У 1540 г. у вобласці рассялення пуэбла з'явіліся іспанскія канкістадоры. Менавіта яны далі сучасную назву індзейцам-земляробам і іх паселішчам. Землі пуэбла ўваходзілі ў склад Новай Іспаніі, Мексікі. З 1848 г. у складзе ЗША. Сучасныя індзейцы-пуэбла жывуць пераважна на тэрыторыі Нью-Мексіка, дзе існуюць 23 рэзервацыі-пуэбла, на поўначы Арызоны і на захадзе Тэхаса.
NGC 6950
NGC 6950 — группа звёзд ў сузор’і Дэльфін.
Гайнінец
Гайніне́ц (, Гайнинец) — вёска ў Ляхавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Ганчароўскага сельсавета.
Калюга (Бабаўнянскі сельсавет)
Да 8 чэрвеня 1963 года пасёлак уваходзіў у склад Пясочанскага сельсавета.
NGC 6951
NGC 6951 (іншыя абазначэнні — NGC 6952, PGC 65086, UGC 11604, MCG 11-25-2, ZWG 325.3, IRAS20366+6555) — галактыка ў сузор’і Цэфей.
Іван Андрэевіч Жукаў
Дасягненні
Пераможца Алімпійскіх дзён моладзі Беларусі 2015 года на дыстанцыі 200 м брасам.
Яйцажыванараджэнне
Яйкажыванараджэнне — спосаб узнаўлення патомства, пры якім зародак дасягае пэўнага развіцця ў яйцы ўнутры арганізма маці і вызваляецца ад абалонак яек адразу пасля іх адкладкі.
NGC 6955
NGC 6955 (іншыя абазначэнні — PGC 65287, UGC 11621, ZWG 374.5, NPM1G +02.0476) — галактыка ў сузор’і Дэльфін.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Македонцы
Паходжанне і гісторыя
У XI — XIV стст. тэрыторыю Македоніі аспрэчвалі паміж сабою Візантыя, другое Балгарскае царства і Сербія. У другой палове XIV ст. Марка Мрняўчэвіч стварыў Прылепскае каралеўства, якое падначальвалася Асманскай Порце. Але ў 1395 г. яно было анэксавана асманамі. Македонія ўвайшла ў склад іх дзяржавы.
Сербія, якая ўсё больш і больш губляла аўтарытэт у «македонскім пытанні», у 1888 г. праз сваіх дыпламатаў упершыню адкрыта выказала думку аб існаванні самастойнага македонскага славянскага народа. Спярша яна знайшла падтрымку сярод македонскіх студэнтаў, што вучыліся ў замежных краінах. У 1903 г. падчас славянскага паўстання ў Македоніі македонскі мовазнавец Крстэ Пэткаў Місіркаў навукова абгрунтаваў існаванне асобнай македонскай мовы.
Матэрыяльная культура
Жывёлагадоўля развіта ў горных раёнах, асабліва на захадзе. Найбольш распаўсюджаная свойская жывёла — авечка. Трымаюць таксама коз, кароў, коняў, аслоў, радзей свінняў. У мінулым, кароў выкарыстоўвалі не столькі для атрымання малака, колькі як цяглавую жывёлу. У вёсках і на ўскраінах гарадоў даволі распаўсюджана пчалярства, на азёрах — рыбалоўства.
У горных раёнах Паўночнай Македоніі захаваліся многія архаічныя рысы народнай вопраткі. Жаночы строй складаецца з тунікападобнай кашулі (кашульа або рыза) з высокім каўняром, расхінутай камізэлькі, фартуха і каляровага ваўнянага пояса. На галаву апранаюць круглы капялюшык-фес, а паверх яго — хустку. Мужчынскі строй уключае кашулю, доўгую (долама) або кароткую (джэмадан) палатнянай камізэльку, штаны рознага крою.
Народная творчасць
Асноўны народны танец ора — колавы, незамкнёны. У мужчынскім ора прынята падтрымліваць партнёраў па танцу за плечы, але кожны танцор рухаецца самастойна, не забаронена імправізацыя. Распаўсюджаныя музычныя інструменты — дуда, жалейка, цымбалы, скрыпка, бубен і інш.
Лавы (Капыльскі раён)
Ла́вы (, Лавы) — вёска ў Капыльскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бабаўнянскага сельсавета.
Паўднёвыя Нідэрланды
Тэрмін з'явіўся ў 1581 годзе, калі іспанскаму вайскаводу Алесандра Фарнезэ атрымалася захаваць для іспанскай кароны паўднёвыя (пераважна каталіцкія) правінцыі Нідэрландаў, якія паўсталі супраць караля Філіпа II падчас Нідэрландскай рэвалюцыі, у той час як пратэстанцкія паўночныя правінцыі вылучыліся ў Галандскую рэспубліку.
Генрых IV (імператар Свяшчэннай Рымскай імперыі)
Нараджэнне, раннія гады
Праз месяц Генрыху IV было падаравана герцагства Баварскае, якое належала яму ўсяго паўгады: 17 ліпеня 1054 года архібіскуп Герман урачыста ўсклаў на яго каралеўскую карону ў Ахене, а Баварыя адышла да яго малодшага брата Конрада.
Незадоўга да сваёй смерці (5 кастрычніка 1056) Генрых III вымусіў імперскіх князёў яшчэ раз прысягнуцца свайму сыну і, ужо знаходзячыся на смяротным ложы, перадаў яго пад абарону Папы Рымскага Віктара II. Дзякуючы Віктару II, улада бесперашкодна перайшла да юнага караля і яго маці Агнесы: Папа змог прымірыць імператарскую сям’ю з Готфрыдам Барадатым, ізноў каранаваў маленькага Генрыха IV у Ахене і паклапаціўся пра тое, каб і паўднёванямецкія князі прысягнуліся Генрыху на вернасць. У лютым 1057 года Віктар вярнуўся ў Італію, дзе неўзабаве памёр.
Перадгісторыя канфлікту
Пасля смерці Эрлембальда Генрых, насуперак сваім абяцанням, пасадзіў у верасні 1075 года на біскупскі прастол у Мілане Тэдальда і, акрамя таго, двух біскупаў у Спалета і Ферма. У адказ на гэта на сінодзе ў Рыме Грыгорый VII абвясціў змест Dictatus papae, дзе сцвярджаў прымат духоўнай улады над свецкай і, акрамя таго, паслаў каралю гнеўны ліст, у якім у рэзкіх выразах запатрабаваў ад імператара паслухмянства:
З гэтага супрацьстаяння пачаліся адносіны паміж дзвюма яркімі гістарычнымі асобамі — Генрыхам IV і Грыгорыем VII.
Супрацьстаянне з сынамі
Аднак і другі сын, Генрых, прынёс імператару расчаравання. Падчас паходу Генрыха IV у Саксонію супраць графа Дытрыха, які парушыў пастанову аб міры ад 1103 года, малады Генрых у ноч на 12 снежня 1104 года тайна пакінуў войска, адправіўся ў Баварыю і тым самым вымусіў імператара вярнуцца. Генрых-малодшы адрокся ад бацькі, асцерагаючыся, што Папа Рымскі адмовіцца каранаваць сына тройчы адданага анафеме імператара. Як і старэйшы брат, малады Генрых таксама далучыўся да прыхільнікаў Папы Рымскага, пасля чаго атрымаў запэўненне новага папы, Пасхалія II, што каранацыя адбудзецца. У пачатку 1105 года малады Генрых дамогся вызвалення сябе ад клятвы вернасці, дадзенай бацьку, не адмовіўшыся пры гэтым ад права інвестытуры. Паўстанне хутка распаўсюдзілася таксама ў Саксоніі і Цюрынгіі, але па ваеннай сіле Генрых IV усё яшчэ пераўзыходзіў свайго сына. У кастрычніку 1105 года яны сустрэліся пад Рэгенсбургам. Генрыху-малодшаму ўдалося схіліць частку імператарскага войска да здрады і тым самым прадухіліць бітву.
Будаўніцтва пры Генрыху IV
Не меней яркі след у гісторыі Генрых IV пакінуў і дзякуючы ўзвядзенню новых сабораў, замкаў і гарадоў. Ужо ў сярэдзіне 1060-х, атрымаўшы рэальную ўладу, ён падрыхтаваў праграму будаўніцтва, дзякуючы якой у Саксоніі і Цюрынгіі было пабудавана шмат замкаў. Ламперт Герсфельдскі згадвае толькі шэсць — Віганштайн (Wigantestein), Мозебург (Moseburg), Заксенштайн (Sachsenstein), Шпатэнбург (Spatenburg), Гаймбург (Heimburg) і Газенбург (Hasenburg), з якіх не ўсё захаваліся да нашага часу.
Велізарнае значэнне для Салічнай дынастыі меў кафедральны сабор у Шпаеры, які заклаў у 1030 годзе Конрад II, а асвяціў у 1061 годзе яго ўнук, Генрых IV. Напярэдадні вырашальнай бітвы з Рудольфам Райнфельдэнскім 14 кастрычніка 1080 года Генрых паднёс Сабору шчодры дар, які суправадзіў наступным пасланнем:
Абарона яўрэйскіх абшчын
Вормскія і шпаерскія прывілеі апынуліся рэвалюцыйнымі для свайго часу — раней ніхто з імператараў не браў пад асабістую абарону рэлігійныя меншасці, — і, сапраўды, у пэўнай меры дапамаглі абараніць яўрэйскія абшчыны. Так, напрыклад, атрад крыжакоў, адпраўляючыся ў Першы крыжовы паход, амаль цалкам вынішчыў мясцовую абшчыну ў французскім Руане, аднак іх правадыр Готфрыд Бульёнскі не змог рэалізаваць пагрозу «адпомсціць яўрэям за кроў Ісуса» ў Германіі: Генрых націснуў на яго так, што Готфрыд нават пагадзіўся ўзяць пад сваю абарону яўрэйскія абшчыны Кёльна і Майнца. (Сваё абяцанне Бульёнскі даў пасля таго, як атрымаў ад яўрэяў гэтых гарадоў у «падарунак» 500 сярэбраных марак). Стрымана на тэрыторыі Германіі паводзіў сябе і іншы правадыр крыжакоў, Пётр Ам'енскі, але калі ў красавіку 1096 года ён увайшоў са сваім атрадам у Трыр, то абыйшоўся без антыяўрэйскай агітацыі і абмежаваўся зборам з яўрэйскай абшчыны харча для крыжакоў.
Кантрольны пункт
Кропка пазначаецца на карце, а на мясцовасці на ёй усталёўваецца спартыўная прызма. Для кантролю праходжання КП выкарыстоўваць сродкі адзнакі: станцыю электроннай адзнакі, кампосцер, каляровы аловак, літару або слова для запамінання, кантэйнер для запісак і г. д.
Якаў Іванавіч Герд
Біяграфія
Якаў Герд нарадзіўся ў Англіі ў 1799 годзе.
Пазней Якаў Герд вярнуўся ў Расію і працягнуў сваю педагагічную працу. На падставе свайго унікальнага педагагічнага вопыту ён падрыхтаваў задачнік па арыфметыцы, прызначаны для выкладання арыфметыкі ў вучылішчах ўзаемнага навучання.
Круглаязычныя
Назва сямейства звязана са своеасаблівай для яго прадстаўнікоў будовай языка, які не выкарыстоўваецца пры схопліванні здабычы, бо прымацаваны ўсёй ніжняй паверхняй да дна ротавай поласці. Характэрнай рысай з’яўляюцца заднеўвагнутыя і выпуклыя ўперадзе, або апістацэльныя, тулаўныя пазванкі, якіх налічваецца не менш як восем. Папярочныя адросткі крыжавога пазванка расшыраны.
Капанбулак (сяло)
Капанбулак — сяло ў Жармінскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Капанбулакскай сельскай акругі. Код КАТА — 634475100.
Штатгальтары габсбургскіх Нідэрландаў
Аўстрыйскія Нідэрланды
Пасля гэтага французы акупавалі Ніжнія краіны да 1815 года. Па выніках Венскага кангрэса Ніжнія краіны былі аб'яднаны ў каралеўства Нідэрландаў, каралём якога стаў Вілем I.
Зэлэны Гай (Дніпроўскі раён)
Зэлэны Гай (Зелений Гай) — вёска ў Дніпроўскім раёне Днепрапятроўскай вобласці Украіны.
NGC 6959
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Нарэндра Модзі
Пасада прэм’ер-міністра
13 верасня 2013 года Нарэндра Модзі быў названы кандыдатам у прэм’ер-міністры ад Бхаратыя джаната парты і ўзначаліў перадвыбарную кампанію на парламенцкіх выбарах 2014 года. Паводле яго слоў, ён правёў 440 сустрэч з выбаршчыкамі па ўсёй краіне. Акрамя таго, Модзі паспяхова выкарыстоўваў сацыяльнай сеткі, звярнуўшыся нават да трохмерных галаграмам, каб «непасрэдна» мець зносіны з выбаршчыкамі і ў віртуальнай прасторы. Праграмны слоган БДП абвяшчаў: «Нацыяналізм — наша натхненне. Развіццё і добрае кіраванне — наша мэта».
Лопух дуброўны
Асаблівасці біялогіі
Цвіце ў чэрвені—жніўні, пладаносіць у жніўні—верасні. Размнажэнне насеннае.
Джока Відода
Асабістае жыццё
Жонку Джакові завуць Ірыяна (Iriana), у іх сям'і трое дзяцей — Гібран Ракабумінг (Gibran Rakabuming), Кахіянг Аю (Kahiyang Ayu) і Каесанг Пангарэп (Kaesang Pangarep). Паводле часопіса The Economist, Джакові любіць слухаць рок-музыку на высокай гучнасці і калісьці меў гітару з аўтографамі ўдзельнікаў гурта Metallica.
Аксана Глебаўна Васільева
Біяграфія
У 2001 г. стала пераможцам Рэспубліканскага конкурсу моды і фота «Млын моды» у намінацыі «Школы моды», у 2002—2004 гг. — дыпламант Міжнароднага фестывалю «Млын моды», у 2003 г. — фіналіст Міжнароднага конкурсу «Белая амфара». Пасля заканчэння аспірантуры Беларускай дзяржаўнай акадэміі мастацтваў абараніла кандыдацкую дысертацыю (2007 г.).
Канстанцін Святаполк-Чацвярцінскі
Канстанцін Антонавіч Святаполк-Чацвярцінскі (Konstanty Światopełk-Czetwertyński, Константин Антонович Святополк-Четвертинский;  — ) — дзяржаўны службовец, князь.
Бертран Артур Уільям Расел
У галіне этыкі лічыў найвышэйшай мэтай жыццё, якое накіроўваецца пачуццёвай любоўю і зыходзіць з веры ў магугнасць розуму. У палітыцы выступаў супраць тэорый, якія падпарадкоўваюць асобу дзяржаве, асуджаў фашызм і камунізм. Расел — адзін з ініцыятараў Пагуошскага руху. Аўтар прац «Філасофія лагічнага атамізму» (1918), «Перспектывы індустрыяльнай цывілізацыі» (1923), «Улада і асоба» (1949), «Цвярозы розум і ядзерная вайна» (1960) і інш. Сааўтар «Маніфеста Расела—Эйнштэйна» (1955), прасякнутага ідэяй неабходнасці мысліць па-новаму ў ядзерны век.
Настасся Якаўлеўна Васільева
Біяграфія
У 1874—1880 гг. жыла на Палессі, пэўны час працавала валасным пісарам у вёсцы Грабаў Петрыкаўскага раёна. 3 1880 г. у Бабруйску. Працавала настаўнікам у Пінску і іншых месцах Беларускага Палесся.
Анамніі
У адрозненне ад амніёт у іх у працэсе эмбрыягенезу не ўзнікае зародкавай абалонкі — амніёна. Зародак анамній, прарываючы на пэўных стадыях яйкавыя абалонкі, выходзіць у ваду, дзе развіваецца за кошт пажыўных рэчываў жаўтка і дыхае з дапамогай жабраў. У дарослых анамній цела пакрыта слізістай скурай, пранікальнай для вады, якая ўдзельнічае ў водна-салявым абмене. Характэрна слаба выяўленая дыферэнцыяцыя аддзелаў і менш трывалае, чым у амніёт, прычляненне да восевага шкілета парных канечнасцей.
Спіс герцагаў Бургундыі
Дынастыя Габсбургаў
У 1477 тэрыторыя герцагства Бургундскага была анексавана Францыяй. У тым жа годзе Марыя Багатая выйшла замуж за Максіміліяна Габсбурга, аддаўшы яго роду кантроль за рэшткамі бургундскай спадчыны.
Стараселле (Ляхавіцкі раён)
Старасе́лле (, Староселье) — вёска ў Ляхавіцкім раёне Брэсцкай вобласці. Уваходзіць у склад Ганчароўскага сельсавета.
Аляксандра Сяргееўна Кавалёва
Дасягненні
Чэмпіёнка Беларусі на кароткай вадзе 2014 года на дыстанцыі 200 м на спіне.
Колюшкападобныя
Планктафагі, але могуць знішчаць ікру і лічынак іншых рыб.
Прагматычная санкцыя (1549)
Першапачаткова тэрыторыя Сямнаццаці правінцый з'яўлялася кангламератам феадальных уладанняў, якія ўваходзілі ў Свяшчэнную Рымскую імперыю або падпарадкоўвальных уладарам Францыі, і была вядомая пад назвай Бургундскія Нідэрланды. Прагматычная санкцыя вылучыла гэту тэрыторыю ў асобную палітычную сутнасць, якая стала спадчынным уладаннем дому Габсбургаў. Пасля адрачэння Карла V у 1556 годзе Сямнаццаць правінцый былі ўспадкаваны яго сынам Філіпам II.
Старыя Буды
Да 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Куршынавіцкага сельсавета.
Джузэпіна Бацакі
Біяграфія
Джузэпіна Бацакі нарадзілася 23 лістапада 1853 года ў Мілане. Яна вучылася спачатку ў Мілане ў вядомай італьянскай балерыны Аміны Баскеці, а затым у Парыжы ў выкладчыцы, вядомай як мадам Дамінік. Там яе заўважыў харэограф і балетмайстар Артур Сен-Леон і запрасіў на ролю Сванільды ў прэм’еры балета «Капелія». Партыю Франца ён аддаў актрысе-травесці Эжэн Фіёкр. Прэм’ера адбылася ў Парыжскай оперы 25 мая 1870 года. Джузэпіна выканала ролю Сванільды ў прысутнасці імператара Напалеона III. Выступ дзяўчынкі-падлетка быў добразычліва прыняты публікай; крытыкі таксама высока адклікаліся аб яе танцавальным майстэрстве, адзначаючы дакладнасць і вытанчанасць яе рухаў.
Мікіта Андрэевіч Каляскін
Дасягненні
Срэбраны прызёр Першынства Беларусі 2014 года на дыстанцыі 100 м батэрфляем.