cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Красоўшчына (Маладзечанскі раён)
Красо́ўшчына (, Красовщина) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Красненскага сельсавета.
Маскон
Гісторыя адкрыцця
Масконы былі адкрыты Полам Мюлерам і Уільямам Шёгрэнам, супрацоўнікамі Лабараторыі рэактыўнага руху NASA (Jet Propulsion Laboratory), у 1968 г., у выніку скрупулёзнага аналізу параметраў арбіты аўтаматычных станцый Лунар арбітэр. З прычыны асаблівай важнасці праграмы высадкі чалавека на Месяц, у НАСА была створана спецыяльная каманда з мэтай растлумачыць адхіленні ў траекторыі касмічнага апарата Lunar Orbiter, які выкарыстоўваўся для эксперыментальнай праверкі разлікаў навігацыі пілатуемых караблёў праекта Апалон. Адхіленні арбіты перавышалі разліковыя ў 10 разоў (2 км замест 200 м), што давала памылку ў месцы прылунення ў 100 разоў і пагражала бяспекі экіпажа. Гравітацыйныя абурэнні ў полі прыцягнення Месяца добра тлумачылі такія паводзіны штучнага спадарожніка. William Wollenhaupt і Emil Schiesser з цэнтра кіравання НАСА ў Х'юстане разлічылі папраўку, якая дазволіла Апалону-12 сесці ў 160 м ад сваёй мэты — касмічнага апарата Surveyor 3, які прылуніўся двума гадамі раней.
Бістр (колер)
Бістр (bistre) — фарба (адценне чорнага колеру) з драўнянай сажы, змяшанай з растваральным у вадзе раслінным клеем.
Спіс колераў
На экране прыклады колераў адлюстроўваюцца не заўсёды дакладна з-за недахопу гама-карэкцыі. Белы колер паказваецца белым, чорны — чорным, але колеры паміж імі, асабліва цёмныя колеры, адлюстроўваюцца вельмі некарэктна. Напрыклад, 50 % шэры (сярэдзіна паміж белым і чорным) павінен мець 50 % яркасць белага, але без гамы-карэкцыі ў яго ўсяго 18 % яго яркасці на дысплэях са ступенню кантраснасці выявы 2.5 (0.52.5 = ~0.1767), — стандартнае значэнне на большасці дысплеяў з электронна-прамянёвай трубкай і вадкакрысталічных манітораў. (На самай справе вадкакрысталічныя дысплэі эмулююць ступень кантраснасці 2.5, для аднастайнай выявы з больш папулярнымі ЭПТ дысплеямі)
Паўль Карэр
Асноўныя працы
Устанавіў будову і сінтэзаваў шэраг біялагічна актыўных прыродных злучэнняў (вугляводы, алкалоіды, лецыцін, антацыянідыны, многія каратыноіды, вітаміны A, B2, Е, Да, B1 і іх каферментныя формы).
Спіс аб’ектаў PGC (2019001—2020000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (2019001—2020000)
Фёдар Антонавіч Піскуноў
Дзейнасць
Фёдар Піскуноў лічыў, што «зварот да прадстаўнічых моўных БД — гэта эфектыўны шлях выяўлення тэндэнцый напісання, што паслужыць асновай для фармулявання прапаноў па ўдакладненні або змене правапісных нормаў». Быў упэўнены ў «непрымальнасці пашырэння паняцця „нарматыўнасць“ за межы чыста правапісных фактаў мовы». У дачыненні да стандартызацыі мовы аб’ектам крытыкі сп. Піскунова з’яўляліся «шабланізацыя падыходаў і кіраванне „літарай“, а не „духам“ прадпісанняў, непераадольнае і пакуль пашыранае ўяўленне „няма слова ў слоўніку — няма ў мове“».
Дзевіха
Дзевіха (Девиха) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Каменскага сельскага паселішча.
Джон Хоўард Нортрап
Біяграфія
У 1917 годзе ажаніўся з Луізай Уокер, у яго было двое дзяцей: сын Джон стаў акіянографам, і дачка Аліса, якая выйшла замуж за лаўрэата Нобелеўскай прэміі Фрэдэрыка Робінса. У 1987 годзе Нортрап скончыў жыццё самагубствам.
Май Брынг
Біяграфія і творчасць
Ва ўзросце 80 гадоў Май Брынг цалкам перамяніла свой мастацкі стыль. Яе блізкая сяброўка Ганна Каспарсан, якая памерла ў 1961 годзе, пакінула ёй калекцыю бісеру і бліскавак, якія выкарыстоўвала ў сваёй працы з тканінамі. Гэты дар прыйшоўся дарэчы: Май Брынг пакутавала з-за праблем са зрокам, і ёй было цяжка маляваць. Таму яна пераключылася на новую тэхніку, ствараючы выявы з нарэзаных кавалачкаў каляровай паперы і прылепленага побач бісеру. Магчыма, на яе аказалі ўплыў калажы Маціса, якія яна магла бачыць, наведваючы яго ў 1950 годзе. У некаторых сваіх калажах Май Брынг выкарыстала біблейскія матывы. У 1960 годзе яна таксама апублікавала свае мемуары, поўныя гумару і драматызму.
Аляксандр Генадзевіч Шумілін
Біяграфія
У 1993 годзе скончыў Беларускую дзяржаўную політэхнічную акадэмію.
У студзені 2022 года прызначаны акадэмікам-сакратаром Аддзялення фізікі, матэматыкі і інфарматыкі НАН Беларусі.
Вялікі Гэтсбі (раман)
Сюжэт рамана
Нік вяртаецца да дома Бьюкененаў і выяўляе паблізу Гэтсбі, які неспадзявана прагаворваецца, што машынай кіравала Дэйзі. Гэтсбі не хоча называць сапраўдную вінаватую аварыі, таму Нік раіць яму з'ехаць на тыдзень. Апошнія словы, якія Нік кажа Джэю: "Нікчэмнасць на нікчэмнасці, вось яны хто. Вы адзін каштуеце больш за іх усіх, разам узятых".
Вальтэр фон дэр Фогельвайдэ
Вальтэр фон дэр Фогельвайдэ (каля 1170- каля 1230) — нямецкі і аўстрыйскі -мінезінгер. Паводле розных версій, нарадзіўся або ў Ціролі (Аўстрыя), або ў Швейцарыі, або ў Сярэдняй Германіі. Вёў жыццё вандроўнага паэта, жыў пры дварах Філіпа Швабскага, Германа Цюрынгскага, Фрыдрыха II. Пічаў лірычныя песні (у асноўным пра каханне) і шпрухі — пеcні-навучанні. Насуперак меланхалічнай традыцыі мінезангу, што панавала пры Венскім двары, апяваў радасці жыцця і кахання, сцвярджаў права чалавека на зямное шчасце. Узбагаціў мінезанг жывапіснымі дэталямі і новымі матывамі (галоўная гераіня верша «Каханая, хай Бог…» простая дзяўчына са шчырым сэрцам. Упершыню ўвёў у куртуазную паэзію народныя песенныя структуры («У гаі, пад ліпкай…» — славутая песня з вясёлым народным рэфрэнам «тандарадай» і інш.) Яго песні адметныя прастадушнасцю, шчырасцю інтанацыі і вытанчанасцю. На беларускую мову асобныя вершы пераклаў Уладзімір Папковіч.
Казімір Ян Сапега
Біяграфія
З чарэйска-ружанскай лініі магнацкага роду Сапегаў герба «Ліс», сын Паўла Яна і Ганны Барбары з Копацяў. Меў братоў Францішка Стэфана, Бенедыкта Паўла і Лявона Базыля.
Памёр 13 сакавіка 1720 у Гродна. Пахавалі князя ў Бярозе-Картузскай.
Замошча (Кардымаўскі раён)
Замошча (Замощье) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Каменскага сельскага паселішча.
Дзьёрдзь дэ Хевешы
Біяграфія
У 1908 годзе скончыў Будапешцкі ўніверсітэт.
Герб Чэхіі
Апісанне
Герб Чэхіі ўяўляе сабой злучэнне гербаў краін Чэшскай кароны ў сярэднявеччы. Эмблема Багеміі — белы леў з двума хвастамі. Два арла ўяўляюць Маравію і Сілезію. Чырвона-белы арол на сінім полі прыналежыць Маравіі. Чорны арол на залатым фоне ўяўляе Сілезію.
Эн (літара)
Эн (ენ, мрглавані: Ⴄ, нусхуры: ⴄ, мхедрулі: ე, МФА: ) — пятая літара грузінскага алфавіту. У ізапсефіі мае значэнне «5». Беларускі адпаведнік — літара э. Згодна з міжнародным стандартам ISO 9984 транслітаруецца як лацінскае е.
Сербскі кірылічны алфавіт
Вукавіца (названая паводле імя стваральніка, Вука Караджыча), альбо сербская кірыліца, якую ў Сербіі называюць проста «азбука» — кірылічны алфавіт для сербскахарвацкіх моў, створаны ў пачатку XIX стагоддзя, які з тых часоў не змяняўся. Выкарыстоўваецца пераважна ў Сербіі, Чарнагорыі і радзей у Босніі і Герцагавіне. У параўнанні з беларускім алфавітам у вукавіцы адсутнічаюць Ёё, Йй, Уў, Ыы, Ьь, Ээ, Юю, Яя, але выкарыстоўваюцца 6 іншых літар Јј, Ћћ, Ђђ, Њњ, Љљ і Џџ. Кожная літара, прынамсі фанематычна, абзначае, адпаведна, толькі адзін гук. Алфавіт мае лацінскі адпаведнік — Гаевіца.
Сафія Матсан
Біяграфія
У лютым 2020 года на чэмпіянаце кантынента ў італьянскай сталіцы, у вагавой катэгорыі да 55 кг Сафія ў сутычцы за бронзавы медаль адолела спартсменку з Германіі Элен Рыстэрэр і заваявала бронзавы медаль еўрапейскага першынства.
Зэн (літара)
Юнікод
У Юнікодзе:
Песня будаўніцтву (зборнік)
«Песня будаўніцтву» — зборнік вершаў Янкі Купалы, выдадзены ў 1936 годзе ў Менску. Тыраж зборніку склаў 6185 асобнікаў.
Апісанне
Назву зборніку даў аднайменны верш. У зборнік увайшла частка вершаў ляўкоўскага цыкла: «Алеся», «Вечарынка», «Госці», «Лён», «Сонцу», «Старыя акопы», «Хлопчык і лётчык» і інш. З ранейшых паэтычных зборнікаў Купалы ў гэты зборнік увайшоў толькі верш «Арлянятам». У зборніку шырока ўжываецца любімы паэтам мастацкі прыём супастаўлення старога і новага («Украіна», «Якубу Коласу»). Значнае месца займае міжнародная тэма («Настане такая часіна», «А ў Вісле плавае тапелец…»). Частка вершаў мае рытарычны характар («Нашай Канстытуцыі», "Калгасу «Чырвоны баец», «Маё мне сонца правадыр»). У зборнік увайшлі дзве паэмы Я. Купалы: «Барысаў» і «Над ракой Арэсай».
Малашкі (Маладзечанскі раён)
Гісторыя
Уваходзіла ў склад Вілейскага павета Расійскай імперыі.
Пацёмкінскія вёскі
Нягледзячы на тое, што «пацёмкінскія вёскі» — такі ж міф, як «Генерал Мароз», выраз «пацёмкінскія вёскі» трывала ўвайшоў ва ўжыванне ў значэнні паказухі, ашуканства.
Януш Кішка
Сям’я
Януш Кішка — апошні з мужчынскай лініі роду Кішкаў.
Герб Албаніі
Герб НСРА
Герб Народнай Сацыялістычнай Рэспублікі Албаніі уяўляе сабой выяву чорнага двухгаловага арла, апраўленага двума пучкамі каласоў пшаніцы, якія маюць наверсе пяціканцовую чырвоную зорку, а ўнізе перавязаныя чырвонай стужкай, на якой напісаная дата «24 траўня 1944».
Малыя Кашэўнікі
Гісторыя
У 1921—1945 гадах вёска ў складзе Польскай Рэспублікі, Віленскага ваяводства, Вілейскага павета, гміны Краснае.
Бурса (горад)
З 395 па 1326 горад належаў Візантыйскай імперыі, у 1326, пасля разгрому візантыйцаў і паспяховай асады горада, Бурса пераходзіць Асманскай імперыі. У 1326—1365 — сталіца маладой Асманскай дзяржавы. Падчас другой грэка-турэцкай вайны 1919—1922 горад быў летам 1920 акупіраваны грэчаскімі войскамі, вернуты Турцыі ў канцы 1922, з гэтага часу ў складзе Турэцкай рэспублікі.
Народная асвета (часопіс)
Часопіс «Асьвета» (1924)
Значнай падзеяй у культурным жыцці нашай рэспублікі стаў выхад першага нумара часопіса «Асьвета». Гэта адбылося ў чэрвені 1924 года. Пад назвай стаялі наступныя словы: «Часопіс Нар. Кам. Асьветы і Саюзу Прац Асьветы БССР». Ён выходзіў на беларускай і рускай мовах.
Першы нумар
Увазе чытачоў прапанаваны матэрыял пад назвай «Месца і характар падручніка пры комплекснай сістэме выхавання» і рэцэнзія на кнігу Язэпа Лесіка «Беларуская мова. Правапіс».
Рубрыкацыя
Асноўнымі рубрыкамі новага часопіса былі: «Культурная спадчына і пролетарыят», «У паход за пролетарскую культуру», «Тэорыя і практыка педагогікі», «Палепшыць навучанне», «За пролетарскую ідэалогію», «Пра дзіцячую кніжку», «Кнігапіс», «Хроніка», «У дапамогу культштабам», «Соцыялістычнае спаборніцтва», «За пролетарскую літаратуру», «На навуковым фронце», «Ставім на абгаварэнне», «У дапамогу настаўніку», «Матэрыялы на ідыш», «У Заходняй Беларусі», «На фронце культурнай рэвалюцыі», «Паглыбіць антырэлігійнае выхаванне», «Турызм і школа», «Клюбны дзень», «Пытанні педагогікі», «У дапамогу дзіцячай пляцоўцы», «Наш вопыт», «За падрыхтоўку пролетарскіх кадраў», «Узмацнім ваенізацыю ў школе», «Пашырым завочнае навучанне», «У дапамогу дашкольнаму работніку», «За політэхнічнае выхаванне», «За ленінскую нацыянальную палітыку», «Літаратура — зброя клясавай барацьбы», «Асьвета за межамі», «Нацдэмы — агенты інтэрвенцыі», «З вопыту працы па метаду праектаў», «За бальшавіцкую перабудову працы ў падрыхтоўцы педкадраў», «Праблемы дэфекталогіі», «За баявыя тэмпы правядзення ліквідацыі няпісьменнасці», «Праблемы рэфлексалогіі», «За палітычную школу», «За палепшанне матэр’яльных умоў настаўніцтва», «Аўладаем тэхнікай педагагічнага працэсу».
Выданні Наркамасветы БССР (1930—1934)
У перыяд з 1930 па 1934 год Наркамасветы БССР спрабаваў аднавіць выданне грамадска-палітычнага часопіса і службовага бюлетэня. У 1932 годзе разам з Цэнтральным кіраўніцтвам Саюза працаўнікоў мастацтва ён пачаў выдаваць штомесячны часопіс «Мастацтва і рэвалюцыя». Паспела выйсці яго чатыры нумары ў 1932 годзе і два нумары (адна кніжка) у 1933. У 1934 годзе ўбачылі свет чатыры кніжкі «Бюлетэня Наркамасветы БССР».
Перспектывы і напрамкі развіцця
Часопіс «Народная асвета» крочыць у нагу з часам, а сучасны настрой і актуальнасць яму надаюць, безумоўна, цікавыя людзі — вучоныя, практыкі, арганізатары адукацыі. Сёння аўтарамі, членамі рэдкалегіі, проста сябрамі і аднадумцамі «Народнай асветы» з’яўляюцца А. М. Радзькоў, Т. М. Кавалёва, А. І. Жук, К. У. Гаўрылавец, А. Г. Слука, Г. Д. Дылян, Г. М. Пятроўскі, М. С. Фяськоў, Г. У. Пальчык, М. П. Грышчанка, Г. В. Торхава, І. І. Крук, П. І. Траццякоў, А. У. Боцька, І. Э. Саўко, Л. Р. Кульмянёва, А. М. Браценнікава і інш.
Узнагароды
Часопіс «Народная асвета» ўзнагароджаны Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета СССР (1975) і ордэнам СССР «Знак Пашаны» (1975).
Mars Reconnaissance Orbiter
MRO змяшчае цэлы шэраг навуковых прыбораў, такіх як камеры, спектрометры, радары, якія выкарыстоўваюцца для аналізу рэльефу, стратыграфіі, мінералаў і лёду на Марсе. Даследаванні надвор'я і паверхні Марса, пошук магчымых месцаў пасадкі і новая тэлекамунікацыйная сістэма адкрываюць шлях для будучых касмічных апаратаў. Тэлекамунікацыйная сістэма MRO перадае на Зямлю даных больш, чым усе папярэднія міжпланетныя апараты разам узятыя, і можа служыць у якасці магутнага арбітальнага рэтранслятара для іншых даследчых праграм .
Іосіф Вітольдавіч Раманоўскі
Званні і ўзнагароды
Узнагароджаны ордэнам Ф. Скарыны (2008 г.), Ганаровым званнем «Заслужаны работнiк аховы здароўя Рэспублікі Беларусь» (1994 г.), Падзякай Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь, Ганаровымі граматамі Прэзідыума Вярхоўнага Савета БССР і Міністэрства аховы здароўя, знакамі «Выдатнік аховы здароўя», «Выдатнік санітарнай аховы СССР». За ўклад у развіццё міжнароднага супрацоўніцтва узнагароджаны Інтэрнацыянальным Форумам бальнічнай гігіены Германіі памятным медалём Макса фон Петэнкофера (2006 г.).
Вуліца Чарнышэўскага (Мінск)
Вуліца Чарнышэўскага — вуліца ў Першамайскім раёне горада Мінска. Названа ў гонар Мікалая Гаўрылавіча Чарнышэўскага (1828—1889) — рускага філосафа, рэвалюцыянера, крытыка, публіцыста і пісьменніка.
Апісанне
Вуліца Чарнышэўскага пачынаецца ад вуліцы Якуба Коласа і канчаецца скрыжаваннем з вуліцай Кузьмы Чорнага, перасякаецца з Калінінградскім завулкам.
Люмінафор
Асноўныя звесткі
Па хімічнай прыродзе люмiнaфоры падзяляюцца на неарганічныя, большасць з якіх адносіцца да крысталафосфараў, і арганічныя. Свячэнне неарганічных люмiнaфораў (крысталафосфараў) абумоўлена ў большасці выпадкаў прысутнасцю пабочных катыёнаў, якія змяшчаюцца ў малых колькасцях (да 0,001 %).
Разнавіднасьці
Найбольшае распаўсюджванне атрымалі фоталюмiнафор ы і электролюмiнафор ы.
Страказа перавязаная
Пашырэнне
Месцы пражывання: адкрытыя біятопы паблізу слабапраточных або стаячых вадаёмаў. Дарослыя формы ад вады на вялікія адлегласці не адлятаюць.
NGC 704-2
NGC 704-2 — галактыка ў сузор’і Андрамеда.
Плябань
Гісторыя
У выніку другога падзелу Рэчы Паспалітай у 1793 годзе Плябань апынулася ў складзе Расійскай імперыі ў Вілейскім павеце. У 1800 годзе пачалося будаўніцтва мураванага будынка храма, якое доўжылася да 1858 года.
Уол-стрыт
Уол-стрыт (Wall Street) — невялікая вузкая вуліца ў ніжняй частцы Манхэтэна ў горадзе Нью-Ёрк, вядучай ад Брадвея да ўзбярэжжа ракі Іст-Рывер. Лічыцца гістарычным цэнтрам Фінансавага раёна гораду. Галоўная выбітнасць вуліцы — Нью-Ёркская фондавая біржа. У пераносным сэнсе так завуць як саму біржу, так і ўвесь фондавы рынак ЗША у цэлым.
Касмічныя аб’екты
Па аналогіі з НЛА у практыку ўвайшло выкарыстанне выразы неапазнаны касмічны аб'ект.
Арыён (касмічны карабель)
Наступны беспілотны палёт з дапамогай носьбіта SLS з аблётам Месяца запланаваны на канец 2018 года.
Лас (літара)
Юнікод
У Юнікодзе:
Эльза Хоск
Біяграфія і кар’ера
Упрыгожыла вокладкі часопісаў Elle, Cosmopolitan, Vogue, Damernas Värld, Plaza Magazine.
Катэдж Эрнэста Хемінгуэя
Катэдж Эрнэста Хемінгуэя, таксама вядомы як Уіндэмэр — летні дом пісьменніка Эрнэста Хемінгуэя на возеры Валун у штаце Мічыган, у якім ён праводзіў час у падлеткавым узросце. У 1968 годзе быў абвешчаны нацыянальным гістарычным помнікам.
Леў Эмануілавіч Разгон
Біяграфія
У 1949 годзе адправілі ў ссылку жонку, а летам 1950 арыштавалі Л. Разгона. За «антысавецкую агітацыю» атрымаў дзесяць гадоў лагераў і пяць гадоў пазбаўлення правоў.
Kurier Wileński (1840)
«Виленский вестник» (1864—1915)
На спыненне выдавання газеты паўплываў пачатак Першай сусветнай вайны і захоп у 1915 нямецкімі войскамі Вільны, што прымусіла 5 (18) жніўня 1915 надрукаваць апошні віленскі нумар і перавесці рэдакцыю газеты ў неакупаваны немцамі Гомель. У 1916 у Гомелі газета спыніла сваё існаванне.
Срэбны медаль за ваенную адвагу
Срэбны медаль за ваенную адвагу — італьянскі медаль за адвагу.
Уладзіслаў
Уладзіслаў (той, хто мае рэпутацыю — «вядомы, славуты») — мужчынскае славянскае імя.
Спадчына (верш)
Гістарычны кантэкст
Створаны ў перыяд складанай гістарычнай сітуацыі, калі Беларусь стала арэнай ваенных дзеянняў і амаль уся яе тэрыторыя была акупавана. Верш напісаны ў час адыходу нямецкіх войскаў, калі пасля анулявання савецкім урадам Брэсцкага перамір’я яны перадавалі беларускія землі польскаму войску. Паэт балюча адчуваў трагедыю Бацькаўшчыны, прыгадваў ліхалецце першай сусветнай вайны, выгнанне з родных мясцін мільёнаў людзей, сваё нядаўняе зняменне перад жорсткасцю і крывавай драмай сусветнае бойні. З гэтых настрояў і роздумаў нарадзіўся верш аб ролі нацыянальнай гісторыі і культуры ў жыцці чалавека.
Віктар Іванавіч Яронька
Наводчык гарматы 922-га стралковага палка (250-я стралковая дывізія, 3-я армія, 2-і Беларускі фронт) сяржант В. Яронька асабліва вызначыўся ў баях за вызваленне Беларусі. 4 лістапада 1943 г. каля вёскі Шарсцін (Веткаўскі раён) падбіў 4 танкі праціўніка. 24—25 чэрвеня 1944 г. каля вёскі Азяраны Рагачоўскага раёна ў час прарыву абароны ворага знішчыў 7 кулямётных кропак, падбіў 3 самаходныя гарматы. 30 чэрвеня на шашы Магілёў—Мінск каля вёскі Старая Маранаўка (Бярэзінскі раён) падбіў 3 танкі і 6 аўтамашын. 12 ліпеня 1944 г. каля вёскі Пескі (Мастоўскі раён) знішчыў гармату і 3 кулямёты.
Сара Лідман
Біяграфія
Сара Лідман нарадзілася на поўначы Швецыі, у Андрэаса і Эны Лідман. У гэтай сям’і было яшчэ дзве дачкі — Лісбет і Тура. Пасля падрыхтоўчых класаў Сара ў 1931 годзе пайшла ў няпоўную сярэднюю школу, якую скончыла ў 1936 годзе. У 1937—1938 гадах вучылася ў дадатковых, у старэйшых класах сярэдняй школы. З 1940 па 1942 завочна атрымлівала адукацыю ў Хермудскам інстытуце карэспандэнцыі і 29 мая 1942 года здала выпускны экзамен.
У 1955—1963 гадах пісьменніца належала да членаў літаратурнай акадэміі «Грамадства Дзевяці» і засядала ў крэсле № 8. З 1975-га года і да самай смерці яна жыла ў сваім родным доме ў Місэнтрэске.
Банацка-балгарская мова
Банацка-балга́рская мова (саманазва: Palćena balgarsćija jázić, Banátsća balgarsćija jázić; банатски български език) — стандартызаваная форма аднаго з знешніх дыялектаў балгарскай мовы, распаўсюджанага ў гістарычным рэгіёне Банат, што на паўночным усходзе Сербіі і захадзе Румыніі. Моваю карыстаюцца банацкія балгары — адна з этнаграфічных груп балгараў. Афіцыйныя падлікі даюць колькасць носьбітаў мовы прыкладна ў 8 000 чалавек, з якіх 1 658 пражывае ў Сербіі, каля 6 500 — у Румыніі; іншыя ацэнкі даюць колькасць носьбітаў прыкладна да 15 тыс. чал.
Акіян Бур
На паўночным усходзе месяцавыя горы Карпаты аддзяляюць Акіян Бур ад Мора Дажджоў.
Даследаванні
19 лістапада 1969 г. на Месяц здзейсніў пасадку месяцавы модуль «Інтрэпід» — пасадачны адсек амерыканскага касмічнага карабля «Апалон-12». Пасадка адбылася на тэрыторыі Акіяна Бур, у 370 км на поўдзень ад кратара Капернік. На паверхню месяцавага мора высадзіліся Чарлз Конрад і Алан Бін.
Фрыда Густаўсан
Кар'ера
Пасля гэтага Фрыда прыняла ўдзел у паказах Louis Vuitton, Chanel, Lanvin, Carolina Herrera, Fendi, Christian Dior, Jil Sander, Alexander McQueen, Anna Sui, Marc Jacobs, Michael Kors, Calvin Klein, Oscar de la Renta, Emilio Pucci, Celine, Hermès, Jean Paul Gaultier, Dolce & Gabbana, Givenchy, Yves Saint Laurent, Ralph Lauren, Bluemarine і Versace .
Вера Нільсан
Біяграфія і творчасць
Вера Нільсан нарадзілася ў 1888 годзе ў Ёнчэпінге. Яна была малодшай з чацвярых дзяцей Карла Нільсан і Ады С’оберг. Усе дзеці атрымалі добрую адукацыю і сталі пасля настаўнікамі. Яшчэ ў школьныя гады Вера пачала браць прыватныя ўрокі малюнка, дзякуючы чаму ў 1906 годзе змагла паступіць ў Тэхнічную школу (Tekniska skolan, цяпер Універсітэт-каледж мастацтваў, рамёстваў і дызайну) у Стакгольме. Падчас навучання яна прыняла рашэнне стаць мастачкай. Бацька, спачатку пярэчыў яе выбару, але пазней даў сваю згоду, і Вера адправілася ў Гётэбарг, дзе паступіла ў Мастацкую школу Валанд (Valand målarskola, цяпер Акадэмія Валанд). Яе настаўнікам быў Карл Вільгельмсан, у якога ў гэты перыяд вучыліся таксама будучыя мастачкі Май Брынг і Молі Фаустман.
Павел
У розных краінах імя Павел мае свае адпаведнікі: Paweł; Павло; ; Pavel; Павел; Paul.
Вясна, лета, восень, зіма… і зноў вясна
Сюжэт
Нікому не дадзена парушыць змену часоў года, калі спачатку ўсё нараджаецца, затым расце, а потым згасае. Ход жыцця непадуладны нават двум манахам, якія жывуць у плывучай хаціне на возеры, акружаным гарамі. Па меры наступу пары года іх душы напаўняюцца энергіяй, што вядзе як да пачуцця адухоўленасці, так і да трагедыі. Што яшчэ важна, яны не могуць вырвацца з кола жыцця, жаданняў, пакут і запалу, да якіх схільныя ўсе мы.
Над ракой Арэсай
«Над ракой Арэсай» — паэма Янкі Купалы, напісаная ў маі 1933 года ў Мінску і ў камуне імя БВА. Упершыню апублікаваная 29—30 чэрвеня 1933 года ў Мінску ў газеце «Звязда». Аўтограф паэмы захоўваецца ў Беларускім дзяржаўным архіве-музеі літаратуры і мастацтва.
Апісанне
Паэме ўласцівы лёгкі, зменлівы рытм, багацце інтанацыйнага малюнку, песенная яснасць, прастата паэтычнае думкі.
Пераклады і мастацкія ўвасабленні
Паэма перакладалася на шматлікія замежныя мовы: башкірскую (М. Сюндзюкле), ідыш (З. Аксельрод), кітайскую (Ду Чэн Нань), латышскую (А. Баладыс, Ю. Ванаг), літоўскую (В. Бложа, А. Жукаўскас, Ф. Садайніс), польскую (Я. Маўшынская, К. Яворскі), рускую (С. Гарадзецкі, М. Ісакоўскі, М. Святлоў), румынскую (С. Дэлчу), украінскую (А. Малышка, Т. Масенка, М. Цярэшчанка), французскую (Л. Арагон). Аднайменную кантату напісаў М. Аладаў. Ілюстравалі паэму М. Бельскі, І. Давідовіч, А. Кашкурэвіч, Л. Лейтман, Б. Малкін, С. Раманаў, М. Рыжыкаў, І. Стасевіч, А. Тычына, В. Шаранговіч, Я. Чарняцін.
Молі Фаўстман
Біяграфія і творчасць
Аднак асноўным сваім заняткам Фаўстман лічыла жывапіс. Яе першая персанальная выстава адбылася ў 1931 годзе. Крытыкі адзначалі падкрэсленую самабытнасць яе мастацтва; працуючы ў рэчышчы мадэрнізму, яна трымалася ў баку ад школ і напрамкаў, ствараючы уласны стыль. Адной з упадабаных тэм Фаўстман былі дзеці, аднак, як і яе сучасніца Вера Нільсан, яна стварала не традыцыйна ідэалізаваныя дзіцячыя вобразы, а адлюстроўвала дзяцей сур’ёзнымі, задуменнымі, часам панурымі.
Смаргонскі гісторыка-краязнаўчы музей
У снежні 1987 г. усе праектныя работы былі завершаны. Былы кальвінскі збор (а праз некаторы час і будынак РДК) перадаюцца каталіцкай абшчыне.
Цэльс
Цэльс, Кельс (Celsus, Κέλσος; 2 ст.) — антычны грэчаскі пісьменнік, філосаф і апанент хрысціянства. Пра яго жыццё нічога не вядома, таксама страчаны яго твор «Праўдзівае слова» (Λόγος 'AληΘής; 177—178). Пра змест гэтай кнігі можна скласці ўяўленне толькі па цытатах з яе ў кнізе Арыгена «Супраць Цэльса» (Contra Celsus, 248).
Сурынты
Гісторыя
Пасля другога падзелу Рэчы Паспалітай (1793) у Расійскай імперыі. У XIX стагоддзі вёска — казённая ўласнасць Вілейскага павета Мінскай, з 1843 года Віленскай губерняў. У 1861 годзе 11 рэвізскіх душ. Вёска была дадзена ва ўладанне на 50 гадоў памешчыцы Буржынскай і яе сыну. Мелася заезная карчма. У другой палове XIX стагоддзя вёска і ваколіца ў Краснасельскай воласці Вілейскага павета Віленскай губерні. У 1897 годзе ў вёсцы 16 двароў, 89 жыхароў. Непадалёку ад вёскі знаходзілася ваколіца, 5 двароў, 35 жыхароў. У 1904 годзе ў вёсцы 71 жыхар, 77 дзесяцін зямлі, у ваколіцы 35 жыхароў, 56 дзесяцін зямлі.
Сяргей
Імяніны: 2, 14 студзеня, 20 сакавіка, 19 мая, 28 чэрвеня, 5 ліпеня, 11, 25, 28 верасня, 7 кастрычніка, 16 лістапада.
Вілейскі краязнаўчы музей
Папулярызацыя краязнаўства
25 мая 2013 года ў музеі праведзеныя Першыя кандрацьеўскія чытанні «Талент, непадуладны часу», прысвечаныя Івану Кандрацьеву, ураджэнцу Вілейшчыны, рускаму паэту і пісьменніку, аўтару сусветна вядомай песні «По диким степям Забайкалья». Чытанні арганізаваныя Міністэрствам культуры, Беларускім дзяржаўным універсітэтам культуры і мастацтваў і Вілейскім райвыканкамам.
Асветніцкая дзейнасць
Музей вядзе асветніцкую дзейнасць, накіраваную на дзіцячую і моладзевую аўдыторыю. У 2011—2012 ва ўстанове прайшоў цыкл культурна-адукацыйных лекцый аб сучасным мастацтве «Арт-Вілейка».
Захаванне фальклору і народных традыцый
Сваю дзейнасць студыя пачала з этнаграфічных экспедыцый па збіранню ўзораў народных абрадавых і святочных песень, запісу легендаў і паданняў, якія бытавалі і бытуюць на Вілейшчыне, збору прадметаў побыту, ткацтва, салома- і лозапляцення. Удзельнікі студыі праехалі дзесяткі вёсак Вілейскага раёна, запісалі вясельныя, купальскія, пятроўскія, веснавыя, восеньскія і інш. песні.
Ваўкавыскі ваенна-гістарычны музей імя Пятра Іванавіча Баграціёна
Будынак
Рашэннем Ваўкавыскага райвыканкама ад 15.02.1949 г. музею перададзены будынак былога сядзібнага дома, пабудаванага ў 1805 г., дзе па легендзе ў вайну 1812 г. знаходзілася штаб-кватэра камандуючага рускай 2-й Заходняй арміяй генерала П. І. Баграціёна.
Рыжскі вакзал
Рыжскі вакзал — пасажырскі тэрмінал станцыі Масква-Рыжская, адзін з 9-ці чыгуначных вакзалаў Масквы. Размешчаны на Рыжскай плошчы, на скрыжаванні Праспекта Міру і Сушчэўскага вала. Да 1930 вакзал называўся «Віндаўскі», да 1942 — «Балтыйскі», да 1946 — «Ржэўскі».
Уланаўшчына (Маладзечанскі раён)
Гісторыя
З 1939 года ў БССР, з 12 кастрычніка 1940 года цэнтр Уланаўшчынскага сельсавета Радашковіцкага раёна Вілейскай вобласці. У Вялікую Айчынную вайну з канца чэрвеня 1941 года да пачатку ліпеня 1944 года акупіравана нацыстамі. З 20 верасня 1944 года ў Маладзечанскай вобласці. У 1950 годзе створаны калгас «Новы шлях». З 16 ліпеня 1954 года ў Красненскім сельсавеце, з 20 студзеня 1960 года ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Землі ў складзе калгаса «Прагрэс». У вёсцы размешчана школа.
Ун (літара)
Юнікод
У Юнікодзе:
Свята-Успенская царква (Дубравіца)
Гісторыя
Нарэшце, у пачатку XX стагоддзя, з дрэва і без цвікоў была ўзведзена новая царква. Першым настаяцелем у ёй быў святар Петухоў. У 1930-х гадах савецкія ўлады зачынілі храм. Пасля Другой сусветнай вайны ў будынку размясцілі вясковы клуб, а ў 1950-я гады — склад і збожжасховішча. Неўзабаве царкву вырашылі разабраць, але яна выстаяла. Пасля 1986 года, калі Дубравіца апынулася ў зоне радыеактыўнага забруджвання, будынак не выкарыстоўваўся.
Тарасова доля
Апісанне
Ужо ва ўступе да паэмы пачынаецца тэма Кабзара, які прарочыў народу шчаслівую будучыню. Шматпакутны шлях Шаўчэнкі асэнсоўваецца як тыповая з’ява прыгонніцкай рэчаіснасці. Суворыя малюнкі перажытага разгортваюцца ў шырокія разважанні аб несправядлівым ладзе, аб народных стогнах. Разам з тым поруч з паказам трагічных перыпэтыяў жыцця ўслаўляецца сіла мастацтва, неадольнасць бунтарскага слова, якое выказвае думы і памкненні народу. Вобраз Тараса падаецца ў паэтыка-манументальным плане і пераклікаецца з вобразам Гусляра ў паэме «Курган».
Георгіяс Пападопулас
Біяграфія
21 красавіка 1967 года ўдзельнічаў ва ўрадавым перавароце, у выніку якога ваенная дыктатура прыйшла да ўлады. Са снежня таго ж года міністр нацыянальнай абароны Грэцыі. Пазней прэзідэнт партыі дэмакратаў.
Ленінградскі вакзал
Ленінградскі вакзал - пасажырскі тэрмінал станцыі Масква-Пасажырская-Акцябрская, адзін з 9-ці чыгуначных вакзалаў Масквы. Размешчаны на Камсамольскай плошчы. Будынак вакзалу пабудаваны ў 1844—1849 па праекце архітэктара К. А. Тона для Пецярбургска-Маскоўскай чыгункі, рух па якой пачаўся ў 1851 годзе. З'яўляецца дакладнай копіяй Маскоўскага вакзалу ў Санкт-Пецярбургу. З 1856 па 1924 год насіў назву Мікалаеўскі вакзал.
З Ленінградскага вакзалу адпраўляюцца цягнікі ў Санкт-Пецярбург (дзве траціны ўсіх адпраўленняў), Вялікі Ноўгарад, Мурманск, Петразаводск, Хельсінкі, Талін і інш. Таксама з вакзалу ідуць прыгарадныя электрычкі да Крукава (Зеленаград), Падсолнечны (Солнечнагорск), Кліна, Канакова, Цверы.
Дзятлаўскі дзяржаўны гісторыка-краязнаўчы музей
Дзятлаўскі дзяржаўны гісторыка-краязнаўчы музей — музей, заснаваны ў горадзе Дзятлава 29 жніўня 1966 г. у адпаведнасці з рашэннем Гродзенскага аблвыканкама. З 1998 г. сучасная назва. Дырэктары музея: М. Ф. Петрыкевіч, з 1985 г. — Ф. Ф. Красюк. Асноўны фонд музея (2008) налічвае 12 884 адзінкі захоўвання, навукова-дапаможны — 2805 адзінак. Плошча экспазіцыі 284 м², у т.л. 48 м² пад часовыя выстаўкі.
Экспазіцыя, прысвечаная Вялікай Айчыннай вайне, размешчана ў 3 залах на плошчы 120 м² і налічвае 1200 экспанатаў асноўнага фонду. Тут выстаўлены дакументы, фатаграфіі, асабістыя рэчы ўдзельнікаў абарончых баёў на рацэ Шчара ў чэрвені 1941 г., 14 савецкіх воінаў, што загінулі пры абароне Дзятлава, землякоў — абаронцаў Масквы, Ленінграда, Сталінграда, у т.л. генерал-лейтэнанта авіяцыі С. Г. Караля. Змешчаны фатаграфіі, зброя, узнагароды, прадметы побыту, асабістыя рэчы партызан, у ліку якіх Героі Савецкага Саюза — партызанскія камбрыгі Б. А. Булат і Ф. М. Сінічкін. Прадстаўлены макет помніка работы скульптара А. Салятыцкага і карціна мастака П. Свентахоўскага, прысвечаныя селяніну-патрыёту І. Ю. Філідовічу, які паўтарыў подзвіг І. Сусаніна. Экспануюцца матэрыялы пра разгортванне антыфашысцкага падполля і злачынствы нямецка-фашысцкіх захопнікаў у Дзятлаўскім раёне. Шырока паказана тэма вызвалення Дзятлава. Шматлікія дакументы, фотаздымкі і іншыя матэрыялы экспазіцыі адлюстроўваюць перыяд аднаўлення разбуранай вайной народнай гаспадаркі.
Казанскі вакзал
У 1950-х гг. была дабудавана зала прыгарадных зносін, які быў злучаны са станцыяй метро «Камсамольская». У 1987—1997 гадах будынак рэканструяваны: абноўлена аблічча, пашыраныя і перапланіраваны ўнутраныя памяшканні, збудаваныя стрэхі над перонамі, будынак абсталяваны сучаснымі тэхнічнымі сродкамі. На сённяшні дзень вакзал з’яўляецца адным з буйнейшых вакзалаў Еўропы.
Карэліцкі раённы краязнаўчы музей
Калекцыі
Аснову экспазіцыі складаюць 5 калекцый: фотапомнікі, нумізматыка, помнікі пісьменства, мастацтва, рэчавыя помнікі. Найбольш цікавыя і рэдкія прадметы з гэтых калекцый: лістоўка КПЗБ (1934), ордэн Леніна, які належаў П.Жалезняковічу, скарб манет — солідаў Яна Казіміра літоўскай чаканкі (93 адзінкі, з раскопак у г.п.Мір), манета польскага караля Станіслава Аўгуста Панятоўскага, гліняная чарніліца 1930-х гг., адзенне ўдзельнікаў Вялікай Айчыннай вайны, генералаў Г.Быліча і А.Трусевіча, запальніца, компас, корцік А.Трусевіча, ваенная гімнасцёрка М.Рацько і інш.
Экспазіцыя
Экспазіцыя музея, размешчаная ў 7 залах, складаецца з раздзелаў: край ад першабытных часоў да XVIII ст.; гаспадарчыя каляндарныя абрады беларусаў; сельская гаспадарка краю ў ХХ ст.; нашы славутыя землякі; Вялікая Айчынная вайна на тэрыторыі раёна; прырода краю. Экспазіцыя знаёміць з помнікамі археалогіі на тэрыторыі Карэліцкага раёна, з гісторыяй краю ў перыяд сярэдневякоўя, з земляробчымі каляндарнымі абрадамі беларусаў. Сярод экспанатаў — матэрыялы раскопак неалітычнай стаянкі каля в.Ярэмічы і гарадзішча жалезнага веку каля в.Варонча, знаходкі з раскопак у г.п.Мір і Мірскім замку, рукапісныя кнігі XVIII—ХІХ ст. і інш. У экспазіцыі знаходзіцца калекцыя рэчаў сялянскага побыту і дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва ХІХ—ХХ ст., творы беларускіх жывапісцаў і графікаў. Экспануюцца шматлікія матэрыялы, якія расказваюць пра жыццё, навуковую і творчую дзейнасць славутых людзей Карэліччыны, у ліку якіх Я.Чачот, І.Дамейка, А.Мілюць, А.Бажко, Я.Брыль, А.Дзяркач, В.Іпатава, Р.Тармола, У. Калеснік, П.Конюх, А.Ільінскі, П.Ламан і інш.
Мерапрыемствы
У музеі праводзяцца аглядныя і тэматычныя экскурсіі, сустрэчы з ветэранамі вайны і мерапрыемствы, прысвечаныя знакамітым людзям — ураджэнцам Карэліцкага раёна. Супрацоўнікі музея рыхтуюць выстаўкі, праводзяць музейныя заняткі для дзяцей дашкольнага і школьнага ўзросту, чытаюць лекцыі на краязнаўчую тэматыку. Падрыхтаваны і праведзены выстаўкі «Беларускае вяселле», «Прымадонна з Белай Русі» (да юбілею салісткі Днепрапятроўскага акадэмічнага тэатра оперы і балета А.Гіль), «Калі душа хараству сугучна» (да юбілею мясцовага мастака П.Коршуна); выстаўкі скульптур (да юбілею майстра М.Якавенкі), чучал «Жывёльны свет роднай краіны», міні-выстаўкі — дзіцячага малюнка «Што я бачыў у музеі?», да юбілею Я.Купалы і Якуба Коласа; перасоўныя выстаўкі «Жанчына і вайна», «Чароўны свет музыкі» і інш.
Павел Уладзіміравіч Ялугін
Біяграфія
П. У. Ялугін нарадзіўся ў вёсцы Янова (зараз у Лепельскім раёне Віцебскай вобласці). Жыў у Растове-на-Доне, працаваў прэсоўшчыкам на заводзе «».
П. У. Ялугін з баямі дайшоў да Германіі, дзе ў красавіку 1945 г. ў час Берлінскай наступальнай аперацыі быў цяжка паранены. Пасля вайны працягваў ваенную службу. У 1954 годзе скончыў Маскоўскі будаўнічы тэхнікум. Быў камандзірам ваенна-будаўнічага атрада.
Іосіф Васільевіч Бахар
Іосіф Васільевіч Бахар ( — пасля 20.10.1937) — беларускі кінарэжысёр.
Біяграфія
Працаваў кінарэжысёрам на студыі «Белдзяржкіно» ў Мінску. Рэжысёр і сцэнарыст (разам з Юрыем Тарычам) мастацкага фільма "Да заўтра" (1929). Разам з Леанідам Малчанавым у 1934 годзе зняў фільм «Палескія рабінзоны» — экранізацыю аднайменнай аповесці Я. Маўра пра юных натуралістаў. Фільм захаваўся не цалкам, у ім адсутнічаюць заключныя 5-ая і 6-ая часткі.
Паступальная сіла інерцыі
Калі памножыць абедзве часткі роўнасці на масу цела, то атрымаецца
Атрада (Кардымаўскі раён)
Атрада (Отра́да) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Каменскага сельскага паселішча.
Сігнэ Хэбэ
Сігнэ Хэбэ (Signe Hebbe, 30 ліпеня 1837 — 14 лютага 1925) — шведская оперная спявачка (сапрана) і педагог.
Біяграфія
Сігнэ Хэбэ нарадзілася ў сям’і Вендэлы і Клеменса Хэбэ ў 1937 годзе. У юным узросце яна засталася без бацькі, які, збанкрутаваўшы, кінуў сям’ю і з’ехаў за мяжу.
У 11 гадоў Сігнэ паступіла ў школу пры Каралеўскай оперы. Яна вучылася ў актрысы Караліны Бок і вывучала музыку ў школе фартэпіяна Ліндблада. У перыяд 1852—1854 гады яна вучылася ў Берлінскай кансерваторыі.
Сігнэ Хэбэ памерла ў Стакгольме ў 1925 годзе ва ўзросце 87 гадоў. Пахаваная на Паўночных могілках Стакгольма.
Пятрова (Кардымаўскі раён)
Пятрова (Петрово) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Каменскага сельскага паселішча.
Гораўшчына
Го́раўшчына (, Горовщина) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
Функцыяналізм (архітэктура)
Функцыяналізм (ад functio — выкананне) — плынь у еўрапейскай, а затым і амерыканскай архітэктуры.
Сушчава (Кардымаўскі раён)
Сушчава (Сущево) — вёска ў Кардымаўскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Каменскага сельскага паселішча.
Тапарова (Кардымаўскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй са жніўня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Освальд Шпенглер
Асноўны твор — «Заход Еўропы» (Т. 1-2; 1918-22). Разглядаў гісторыю як своеасаблівы калейдаскоп з васьмі «арганічных» культурна-гістарычных тыпаў (ці культур): егіпецкай, індыйскай, вавілонскай, кітайскай, апалонаўскай (грэка-рымскай), магічнай (візантыйска-арабскай), фаўстаўскай (заходнеэўрапейскай) і культуры мая. Сярод іншых значных работ О. Шпенглера — «Чалавек і тэхніка» (1931), «Гады рашэнняў» (1933) і інш.
Венгры ва Украіне
Гісторыя
Падчас акупацыі Чэхаславакіі Германіяй паўднёвая частка Закарпацця, дзе на той час венгры складалі большасць насельніцтва, была перададзена Венгрыі паводле Першага Венскага арбітражу ў 1938 годзе, астатняя частка атрымала аўтаномію ў г.зв. Другой чэхаславацкай рэспубліцы. Пасля акупацыі Чэхіі і абвяшчэння незалежнасці Славакіі ўкраінскія арганізацыі Закарпацця абвясцілі ўласную незалежнасць, але ўжо на наступны дзень гэтая тэрыторыя была занятая, а потым анексаваная Венгрыяй.
Адукацыя
Статыстыка венгерскай адукацыі паводле саслоўя на 2008/2009 навучальныя гады:
Рассяленне
Амаль 95% венграў Украіны лічаць роднай мовай венгерскую (149 431 чал.), 5 367 чал. — украінскую (3,4%) і 1513 чал. — рускую (1,6%). Пераважная большасць украінскіх венграў — венгры Закарпацкай вобласці (151,5 тыс. з 156,6 тыс.), дзе яны складаюць 12,1% працэнт ад насельніцтва (2001 год). Паводле звестак перапісу насельніцтва 2001 года венгры складаюць абсалютную большасць насельніцтва ў Берагаўскім раёне (блізу 3/4 ад насельніцтва раёна), прыкметную частку ад насельніцтва складаюць ва Ужгарадскім (1/3), Вінаградаўскім (1/4) і Мукачаўскім (1/8) раёнах. Асіміляцыя венграў у славянскім асяроддзі традыцыйна была невялікай, але за апошнім часам у некаторай ступені яе тэмпы павялічыліся. Таксама прадухіляюць асіміляцыю кампактнае рассяленне ў межах некалькіх раёнаў на мяжы з Венгрыяй.
Палітыка
І. Гайдаш заняў пасаду Сакратара Камітэта Вярхоўнай Рады Украіны па пытаннях правоў чалавека, нацыянальных меншасцей і міжнацыянальных адносін і стаў кіраўніком прадстаўнікоў грамадскіх арганізацый нацыянальных меншасцей Украіны пры прэзідэнце Украіны. У 2005 годзе ён стаў кіраўніком Дэмакратычнай партыі венграў Украіны.
Элен Тротцыг
Біяграфія і творчасць
Тротцыг цікавілася батанікай і вырошчвала ў сваім садзе кветкі, з якіх потым складала падабраныя па каляроваму прынцыпе кампазіцыі. У сваіх кветкавых нацюрмортах яна шмат эксперыментавала з колерам.
Косаўска-фінляндскія адносіны
Гісторыя
Мірны план Ахцісаары не атрымаўся, і ён не змог прымірыць косаўскіх сербаў і косаўскіх албанцаў. Больш за тое, сербы ўбачылі ў ім адну з вядучых фігур, датычных да распаду Югаславіі, з прычыны падтрымкі з боку Фінляндыі ваеннай аперацыі супраць СРЮ.
Дыпламатычныя прадстаўніцтвы
Фінляндыя мае ўласнае пасольства ў Прышціне.
Шын (літара)
Юнікод
У Юнікодзе:
Вендэла Хэбэ
Кар’ера журналіста
Хэбэ стала перакладчыкам і рэдактарам раздзела «Культура», які адказваў за асвятленне культуры, музыкі і літаратуры. Яна разглядала літаратуру і раманы, канцэрты, оперныя спектаклі і тэатральныя п’есы, а таксама кіравала секцыяй перыядычных выданняў. Вядома, што яна выкарыстоўвала свой раздзел для прасоўвання дэбютных аўтараў, публікуючы іх раманы ў выглядзе перыядычных выданняў.
Літаратурная кар’ера
Яна мела большы поспех як пісьменніца песень і вершаў для дзяцей і падлеткаў. Вершы яе дзяцей знаходзіліся пад уплывам уласнага ідылічнага дзяцінства ў Смоландзе і адлюстроўвалі дзіцячыя гульні, дзіцячыя вершыкі і традыцыйны фальклор. Асабліва захапляліся яе казкамі пра жывёл Б’ёрнсан і Грундвіг. Сярод яе песень вельмі папулярнымі сталі кампазіцыі Högt deruppe mellan fjällen (Высока ўверх паміж вяршынямі гор) і Linnean (Лінея).
Памяць
У яе гонар названа гімназія Wendela Hebbegymnasiet у Сёдэртэлье.
Ophiomyia
У Заходняй Афрыцы лічынкі розных відаў, такіх як, і , з’яўляюцца шкоднікамі культурных бабовых культур.
Малеева (Смаленская вобласць)
Малеева (Малеево) — вёска ў Краснінскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Адміністрацыйны цэнтр Малееўскага сельскага паселішча.
Іваноўшчына (Маладзечанскі раён)
Івано́ўшчына (, Ивановщина) — вёска ў Маладзечанскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Лебедзеўскага сельсавета.
Навагрудскі гісторыка-краязнаўчы музей
Першыя спробы стварыць краязнаўчы музей у Наваградку рабілі карэспандэнт газеты «Новае жыццё» і рэдактар навагрудскага радыё Іван Іванавіч Казачонак, а таксама мясцовыя краязнаўцы Барыс Іванавіч Бесараб і Раман Сцяпанавіч Лецка ў канцы 1960-х гадоў. Аднак тады музей не быў створаны, а сабраныя экспанаты не захаваліся.
Цяперашні музей быў арганізаваны дзякуючы збіральніцкай працы Ніны Пятроўнай Шурак пачынаючы з 1987 года. Адкрыты музей 12 верасня 1992 года. Па ініцыятыве дырэктара музея Тамары Рыгораўны Вяршыцкай, на месцы Навагрудскага гета, створана экспазіцыя «Музей яўрэйскага супраціву ў Навагрудку».
Варган
Варга́н, вурган (organum — прылада; магчыма, ад стараславянскага варга — рот) — старажытны самагучальны язычковы музычны інструмент. Вядомы ў многіх народаў пад рознымі назвамі. Бываюць пласціністы варган (у выглядзе пласцінкі з драўніны, косці, бамбуку, трыснягу) і падковападобны металічны варган; да пласцінкі ці пасярэдзіне падковы прымацаваны язычок з трыснягу і сталі.
Вашынгтон (значэнні)
Акругі ЗША:
Алушкава (Смаленская вобласць)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была пад нямецкай акупацыяй з ліпеня 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Мацвей Баранкевіч
Мацвей Баранкевіч (? — ) — віленскі лекар,.
Хлодвіг Гогенлоэ-Шылінгсфюрст
Біяграфія
Прадстаўнік княжацкага дому Гогенлоэ. Жанаты на князёўне Марыі Вітгенштэйн — ўнучцы расійскага фельдмаршала і ўладальніцы Мірскага замка. У 1846 годзе заняў месца ў баварскім рэйхсраце. Міністр-прэзідэнт, міністр замежных спраў і міністр каралеўскага двара Баварыі ў 1866—1870 гадах. З’яўляўся прыхільнікам палітычнага аб’яднання Германіі ў адзіную дзяржаву. Пасля стварэння Германскай імперыі перайшоў на дзяржаўную службу адзінай Германіі, займаў пасаду першага віцэ-прэзідэнта рэйхстага.
Мечыслаў Эдвардавіч Часноўскі
Мечыслаў Эдвардавіч Часноўскі (, в. Коцеўшчына,, Мінская вобласць — ) — беларускі гісторык, дыпламат. Доктар гістарычных навук (2001). Рэктар Брэсцкага дзяржаўнага ўніверсітэта імя А. С. Пушкіна (2002—2014).
Біяграфія
З 1975 года працаваў выкладчыкам у БДУ. Завочна закончыў аспірантуру. Кандыдат гістарычных навук з 1983 года. У 1985—1991 гадах быў дэканам факультэта павышэння кваліфікацыі БДУ. У 1987—1989 гадах адначасова з працай ва ўніверсітэце быў у выбарных органах КПБ. У 1991—1993 гадах працаваў намеснікам дэкана гістарычнага факультэта.
У рамках міжнародных санкцый супраць ў Беларусі пасля здушэння апазіцыі пасля прэзідэнцкіх выбараў 2010 года Мечыслаў Часноўскі стаў суб’ектам забароны на паездкі і замарожвання актываў Еўрапейскім Саюзам як частка спісу беларускіх чыноўнікаў, адказных за палітычныя рэпрэсіі, падтасоўку вынікаў галасавання і прапаганду. У сваім рашэнні Еўрапейскі савет абвінаваціў Часноўскага ў «адлічэнні студэнтаў, якія ўдзельнічалі ў пратэстах пасля выбараў у снежні 2010 года».
Яруснасць расліннасці
Яруснасць расліннасці — вертыкальны падзел раслінных згуртаванняў (фітацэнозаў) на рознавышынныя структурныя часткі — ярусы.
Найбольш выяўлена яруснасць у наземных фітацэнозах. Напрыклад, у лесе можна вылучыць 6 ярусаў: I — дрэвы 1-й велічыні (елка, хвоя, дуб, бяроза, асіна); II — дрэвы 2-й велічыні (рабіна, чаромха); III — падлесак з кустоў (ляшчына, брызгліна, шыпшына); IV — падлесак з высокіх кусцікаў і буйных траў (багун, буякі, верас, скрыпень); V — нізкія кусцікі і дробныя травы (журавіны, багноўка); VI — імхі, глебавыя лішайнікі.
Ігар Іванавіч Стралкоў
Удзел у падзеях на Усходзе Украіны
14 красавіка 2014 года ў інтэрнэце з’явіліся запісы, пазначаныя як перамовы «сепаратыстаў», якія дзейнічаюць на тэрыторыі Паўднёвага Усходу Украіны, у якой чалавек з пазыўным «Стралок» дакладвае аб паспяховай ліквідацыі прадстаўнікоў кіраўніцтва СБУ ў раёне Славянска падчас распачатай сілавымі структурамі Украіны антытэрарыстычнай аперацыі. У каментарыях у СМІ рабілася здагадку, што чалавек з пазыўным «Стралок» з’яўляецца адным з кіраўнікоў «сепаратыстаў» Ігарам Стралковым, а яго суразмоўцам — расійскі прадпрымальнік Аляксандр Барадай, які працаваў у інвестыцыйным фондзе «Маршал-Капітал» Канстанціна Малафеева.
5 ліпня Славянск перайшоў пад кантроль Узброеных сіл і Нацыянальнай гвардыі Украіны. 6 ліпеня Ігар Стралкоў абвясціў сябе «ваенным камендантам Данецка». 16 ліпеня ён, рыхтуючы да асады Данецк, увёў у горадзе ваеннае становішча. 14 жніўня Ігар Стралкоў сышоў у адстаўку з пасады кіраўніка міністэрства абароны ДНР.
Кіеўскі вакзал
Кіеўскі вакзал — пасажырскі тэрмінал станцыі Масква-Пасажырская-Кіеўская, адзін з 9-ці чыгуначных вакзалаў Масквы. Размешчаны на плошчы Кіеўскага вакзала. Раней называўся Бранскі вакзал.
Канстанцін Мікалаевіч Караткоў
Біяграфія
Нарадзіўся ў Варонежы. У 1911 годзе скончыў Саратаўскае хіміка-тэхналагічнае вучылішча і паступіў на хімічнае аддзяленне Харкаўскага тэхналагічнага інстытута. З пачаткам Першай сусветнай вайны ў 1914 годзе быў прызваны ў дзеючую армію. У 1919 годзе паступіў у Горы-Горацкі земляробчы інстытут, які скончыў у 1924 годзе. Вучобу ў інстытуце спалучаў з працай у якасці асістэнта на кафедры прафесара У. В. Шкацелава. З 1925 года — дацэнт кафедры, у 1929—1930 гадах — дэкан ляснога факультэта. З 1930 года К. М. Караткоў у Беларускім лесатэхнічным інстытуце на пасадзе загадчыка кафедры хіміі, у 1930—1932 гадах — намеснік дырэктара інстытута. У 1941—1944 гадах працаваў ва Уральскім лесатэхнічным інстытуце, займаў пасаду загадчыка кафедры хіміі. У 1942 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю. З 1945 года зноў працаваў у Беларускім лесатэхнічным інстытуце. У 1942—1952 гадах займаў пасаду дырэктара Інстытута хіміі Акадэміі навук БССР, з 1952 года — загадчыка лабараторыі лесахіміі.
Раман Паланскі
Вучоба ў Лодзінскай кінашколе і кароткаметражныя фільмы
У канцы 1955 года Паланскі зняў свой першы кароткаметражны фільм «Ровар», у якім ён адштурхоўваўся ад выпадку, які адбыўся некалькі гадоў таму, калі яго жорстка збіў Януш Дзюба. Паланскі сам выканаў галоўную ролю, а ролю забойцы сыграў яго сябар Адам Ф’ют. Фільм не захаваўся да нашых дзён; плёнка, адпраўленая ў варшаўскую лабараторыю, па памылцы патрапіла ў Маскву, дзе была страчана. Пазней, зняўшы кароткаметражкі «'» і «'» (абедзве — 1957), ён прадэманстраваў, што гвалт, забойства і становяцца яго пастаяннымі тэмамі.
Амерыканскі перыяд (1968—1976)
Даўняй марай Рамана было паставіць фільм па п’есе Уільяма Шэкспіра. Аднойчы, катаючыся на лыжах, ён успомніў пра гэтую мару і «загарэўся» ідэяй экранізаваць «». Сцэнарый ён пісаў сумесна з. Разглядаць сцэнарый для вытворчасці доўгі час не хацела ніводная з буйных студый. У рэшце рэшт паўтара мільёны на здымкі выдзеліў Х’ю Хефнер, а пасля гэтага «Columbia» пагадзілася стаць дыстрыб’ютарам фільма і дадала яшчэ 925 тысяч долараў. Здымкі фільма пачаліся ў першым тыдні кастрычніка 1970 года ва Уэльсе, у нацыянальным парку. Інтэр’еры здымалі ў павільёнах на студыі ў. Здымкі былі скончаны ў красавіку 1971 года, яшчэ дзевяць месяцаў занялі мантаж і агучванне фільма. «Макбет» (1971) быў ацэнены некаторымі крытыкамі як выключна «жорсткі ў сваім матываваным гвалце», адзначалася, што ў карціне адлюстравана «халодная, варварская атмасфера п’есы Шэкспіра». Іншыя ж выданні правялі паралелі зместу фільма з асабістым жыццём Паланскага. Кевін Лаёнс казаў, што «гэта моцны фільм, напоўнены нянавісцю і кіпучымі страсцямі, свайго роду акт экзарцызму… Жудасныя падзеі 8 жніўня 1969 года надалі куды больш вынаходлівай сілы, чым бард з берагоў Эйвана». Але многія крытыкі і хвалілі Паланскага за стварэнне «змрочнай, захапляльнай атмасферы», за «бліскучую прапрацоўку драбнюткіх дэталяў» і ўменне нагнятаць «адчуванне нарастаючага страху». Нацыянальны савет кінакрытыкаў ЗША прызнаў «Макбета» Паланскага найлепшым фільмам года.
Англа-французскі перыяд (1977—1999)
У 1992 годзе, натхнёны карцінай «» (1987), Паланскі вырашыў змяніць эстэтыку сваіх фільмаў. Французскі прадзюсар прапанаваў яму экранізацыю рамана  «Горкі месяц». Паланскі і Брак напісалі сцэнарый разам з англійскім аўтарам Джонам Браўнджонам, абнавіўшы змест рамана, дзеянне якога адбывалася ў 70-х гадах XX стагоддзя. Насуперак першакрыніцы Брукнера, у сцэнарый былі прыўнесены элементы, якія французскі пісьменнік шчыра ненавідзеў. Фільм «Горкі месяц» выйшаў на экраны ў 1992 годзе. Па сюжэце, муж і жонка ў марскім круізе знаёмяцца з дзіўнаватай шлюбнай парай, пісьменнікам Оскарам у выкананні і яго маладой жонкай — францужанкай Мімі, якую сыграла Эманюэль Сенье. Пасля знаёмства Оскар расказвае маладому чалавеку гісторыю сваіх любоўных адносін з Мімі. «Горкі месяц» выклікаў неадназначную рэакцыю крытыкаў: некаторыя з іх убачылі ў фільме асабістую гісторыю рэжысёра , іншыя лаялі фільм за гратэскны сцэнарый, дрэнную пастаноўку і вялікі акцэнт на меладраматызм. Крытыкі параўноўвалі фільм Паланскага з карцінай Луі Маля «Шкода» (1992), на карысць апошняга. Тым не менш, у некаторых колах «Горкі месяц» лічыцца культавым фільмам.