cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Штырыя (герцагства)
Штырыйская марка
У перыяд кіравання дынастыі Траўнгау Штырыя паступова ўмацоўвала свае пазіцыі на міжнароднай арэне. Памежныя канфлікты з Венгрыяй і Аўстрыяй завяршыліся ўдала для штырыйскіх маркграфаў. Імператар Фрыдрых I Барбароса прысвоіў Отакару IV тытул герцага (1180 год), тым самым зраўнаваўшы яго ў правах з суседнімі князямі. Узмацнілася нямецкая каланізацыя штырыйскіх зямель, у выніку якой славяне былі цалкам выцеснены з паўночнай часткі княства. Развіваліся гарады (Энс, Штайр, Грац) і горная справа. Для сацыяльнай структуры Штырыі характэрна адсутнасць буйной арыстакратыі і вялікі ўплыў дробных рыцараў-міністэрыялаў, якія разам з гарадамі складалі галоўную апору герцагскай улады ў краіне. Штырыйскія міністэрыялы карысталіся досыць шырокімі правамі, фарміруючы асобнае прывілеяванае саслоўе. Герцаг Отакар IV не меў спадчыннікаў, таму ён склаў Санкт-Георгенбергскі дагавор (1186 год) з Леапольдам V Бабенбергам, герцагам Аўстрыі, паводле якога пасля смерці Отакара Штырыя пераходзіла да Бабенбергаў і навечна павінна была быць аб'яднана з Аўстрыяй. Леапольд V гарантаваў захаванне правоў штырыйскіх саслоўяў.
Валатава (вёска)
Валатава́  (, Волотова) — былая вёска ў Гомельскім раёне Гомельскай вобласці. У 1974 годзе ўвайшла ў гарадскія межы Гомеля. Размешчана ў паўночна-ўсходняй частцы горада, у Чыгуначным раёне на беразе р. Валатава і старога рэчышча ракі Сож.
Baidu
У індэксе Байду ўтрымліваецца звыш 740 млн вэб-старонак, 80 млн выяў і 10 млн медыяфайлаў.
Зыгмунт Ксаверый Грабоўскі
Біяграфія
Шамбялян, крайчы вялікі літоўскі ў 1784—1793 гадах, пасол на Чатырохгадовы сойм з 1790 года. Удзельнічаў у дысідэнцкім руху. У час праўлення Таргавіцкай канфедэрацыі у 1792—1793 гадах член Пастаяннай Рады (інфармаваў пра яе дзейнасць эмігрантаў-патрыётаў).
Аблога Кёсэга
Аблога Кёсэга або Аблога Гюнса (Güns Kuşatması, Güns) — эпізод аўстра-турэцкіх войнаў, звязаны з няўдалай аблогай асманскай арміі невялікага памежнага форта Кёсэг (па-нямецку Гюнс) у 1532 годзе. У ходзе аблогі абараняліся войскі Габсбургскай манархіі пад кіраўніцтвам харвацкага капітана Міколы Джурышыча (Miklós Jurisics) абаранілі форт Кёсэг сіламі ўсяго 700-800 харвацкіх салдатаў без артылерыі і спынілі наступ асманскай арміі пад кіраўніцтвам султана Сулеймана Цудоўнага і Ібрагім-пашы Паргалы з 120,000-200,000 салдат на Вену.
Дакладны зыход аблогі смутны, паколькі існуе дзве версіі, прыведзеныя ў розных крыніцах. Згодна з першай з іх, Нікола Джурышыч адхіліў прапанову здацца на ганаровых умовах, а згодна іншай, гораду прапанавалі ўмовы сімвалічнай капітуляцыі. Сулейман Цудоўны быў вымушаны затрымаць прасоўванне арміі на чатыры тыдні і зняў аблогу з пачаткам жнівеньскіх дажджоў, адмовіўшыся ад наступу на Вену, якое ён жадаў зрабіць, і вырашыўшы вяртацца дадому.
Сулейман Цудоўны гарантаваў свае панаванне ў Венгрыі, захапіўшы некалькі іншых фартоў, але пасля сыходу асманскай арміі імператар Фердынанд I Габсбург адваяваў частку страчанай тэрыторыі. Пасля гэтага Сулейман Цудоўны і Фердынанд I заключылі дагавор у Канстанцінопалі (1533), які пацвердзіў статус Янаша Запальяі як караля Венгрыі і прызнаў панаванне Фердынанда I на астатняй венгерскай тэрыторыі.
Аблога
Размешчаны на поўдзень ад Шопрана гарадок Кёсэг знаходзіцца ўсяго ў некалькіх мілях ад мяжы з Аўстрыяй. Пакінутым Фердынандам гарнізонам камандаваў харвацкі афіцэр і дыпламат Нікола Джурышыч. Кёсэг не лічыўся умацаванай кропкай і не прадстаўляўся сур'ёзным цэнтрам супраціву. Аднак Вялікі візір Асманскай імперыі, Ібрагім-паша Паргалы не ўяўляў, як быў слаба абаронены Кёсэг.
Наступствы
Хоць супраціўленне Кёсэга спыніла рух асманаў на Вену, Сулейман Цудоўны змог пашырыць сваё панаванне ў Венгрыі, захапіўшы некалькі фартоў, паколькі Фердынанд і Карл V ухіляліся ад бітвы. Адразу пасля сыходу асманаў Фердынанд зноў заняў захопленую імі тэрыторыю. У выніку Сулейман Цудоўны заключыў мірны дагавор Фердынандам ў 1533 годзе ў Канстанцінопалі. Дагавор пацвердзіў права Янаша Запальяі на карону Венгрыі, але астатнія венгерскія землі заставаліся пад уладай Фердынанда.
Састаўны лік
Уласцівасці
Асноўная тэарэма арыфметыкі сцвярджае, што любы састаўны лік можна раскласці ў здабытак простых множнікаў, прычым адзіным спосабам (з дакладнасцю да парадку множнікаў).
Эмбер Херд
Біяграфія
Нарадзілася і выхоўвалася ў Тэхасе, у прыгарадзе Осціна. У падлеткавым узросце будучая актрыса актыўна ўдзельнічала ў школьных тэатральных пастаноўках, здымалася ў рэкламных роліках і прымала ўдзел у рэкламных і палітычных кампаніях. Калі Эмбер было 16 гадоў, яе лепшая сяброўка разбілася ў аўтакатастрофэ. Тады Херд, якая вырасла ў каталіцкай сям’і, абвясціла сябе атэісткай. У 17 год яна кінула каталіцкую акадэмію Св. Міхаіла і выправілася ў Нью-Ёрк, дзе пачала працаваць мадэлькай. Такая прафесія, зрэшты, яе не прыцягвала, і неўзабаве яна выправілася ў Лос-Анджэлес у пагоні за марай — кар’ерай актрысы.
Асабістае жыццё
У 2017 годзе сустракалася з інжынерам і міліярдэрам Іланам Маскам. 8 красавіка 2021 года ў Эмбер нарадзілася дачка Уна Пейдж Херд.
Міхась Капціловіч
Біяграфія
Нарадзіўся 21 мая 1923 у в. Равяцічы Любчанскай гміны Навагрудскага ваяводства, Польшча. Скончыў Наваградскую педнавучальню, працаваў настаўнікам.
Генадзь Міхайлавіч Лаўранкоў
Сям’я
Жанаты, мае дваіх сыноў.
Якаб Карнеліс ван Остсанен
Пра жыццё Якаба Карнеліса ван Остсанена вядома няшмат. Гісторыкі ў асноўным абапіраюцца на яго біяграфічны нарыс, напісаны Карэлам ван Мандэрам, архіў Амстэрдама і архіў абацтва Эгманд, бенедыкцінскага кляштара, які замаўляў яго працы. Прозвішча паказвае, што ён паходзіў з Остзана, Паўночная Галандыя,. Яго сям’я валодала землямі ў гэтай мясцовасці. Карнеліс Байс I, таксама вядомы як Майстар Алкмара, быў яго братам, як і Карнеліс Байс II. Яго сыны Карнеліс Якабз і Дзірк Якабз сталі партрэтыстамі, як і яго ўнукі Карнеліс Антоніс і Якаб Дзіркш.
Халапкоўскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Куранецкага раёна Вілейскай вобласці БССР. З 20 верасня 1944 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. З 5 ліпеня 1946 года ў складзе Вілейскага раёна. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Куранецкага сельсавета.
Раманаўскі раён (Алтайскі край)
Геаграфія
Плошча — 2082 км².
BMW 303
Прэм’ера і продаж
Новы BMW 303 прэзентавалі падчас Міжнароднай аўтамабільнай выставы ў Берліне ў лютым 1933 года, дзе былі выстаўлены тры раннія прататыпы гэтай мадэлі. Серыйная вытворчасць пачалася ў лістападзе гэтага года, а да гэтага часу спецыялісты ў Зінгельфінгена ўдасканалілі кузаў, надаючы сілуэту аўтамабіля больш спартыўны характар. Першыя тэст-драйвы ўразілі спецыялістаў, якія разам хвалілі новую падвеску аўтамабіля. Як і ў папярэдняй мадэлі, і тут паставілі на прынцып незалежнай падвескі пярэдніх колаў. Навінкай было прымяненне дадатковых папярочных рычагоў, якія стабілізавалі аўтамабіль на звілістых участках дарогі. Новы добра збалансаваны рухавік, чуйна рэагаваў на змены газу, а таксама характарызаваўся ціхай і спакойнай працай. BMW 303 важыў ў сярэднім на 200 кг менш, чым канкурэнтныя мадэлі дадзенага класа, што прывяло да таго, што, нягледзячы на невялікі літраж рухавіка, аўтамабіль меў добры разгон і спакойна дасягаў хуткасці ў 100 км/г.
Луня
Луня — прозвішча.
Англійская готыка
Перпендикулярная готыка
На позніх прыкладах дэкаратыўнага перыяду прыбіранне кругоў у масверках вокнаў прывяло да выкарыстання крывых двайной крывізны, якія развіліся на кантыненце, у яскравы след: увядзенне ліній было рэакцыяй ў зваротным кірунку. Стыль спачатку можна назіраць у хорах (1335), але яго развіццё часта прыпісваюць перыяду пасля Чорнай смерці, якая знішчыла каля траціны насельніцтва Англіі за 18 месяцаў паміж чэрвенем 1348 і снежнем 1349 і вярнулася ў 1361-62 забіўшы яшчэ пятую. Гэта моцна паўплывала на мастацтва і культуру, якія прынялі рашуча балючы і песімістычны кірунак.
Асаблівасці
Унутры царквы трыфорыум знікае, або яго месца запаўняецца панэлямі, і большае значэнне надаецца вокнам, якія часта з’яўляюцца лепшымі рысамі цэркваў гэтага перыяду. Біфорыумы больш плоскія, чым у папярэднія перыяды, і адной з галоўных характарыстык з’яўляецца ўвядзенне вялікіх эліптычных паглыбленняў.
Царква Святога Кірылы Тураўскага і Усіх Святых Апекуноў Беларускага Народа
Гісторыя
Будаўніцтва пачалося ў лістападзе 2015 г., закладка фундамента была завершана ў студзені 2016 г. і кутні камень, прывезены з касцёла Святой Тройцы былога кляштара айцоў Марыян у Друі, быў пакладзены 7 лютага 2016 г. у час цырымоніі, якую ўзначалілі апостальскі нунцый арцыбіскуп Антоніа Меніні і біскуп украінскай каталіцкай епархіі ў Лондане Глеб Ланчына.
Аляксандр Іосіфавіч Батурын
Біяграфія
Пахаваны на Кунцаўскіх могілках у Маскве.
Універсітэт імя Адама Міцкевіча ў Познані
Універсітэт імя Адама Міцкевіча (УАМ; Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu) — галоўны дзяржаўны ўніверсітэт у Познані. Заснаваны 4 красавіка 1919 года пад часовай назвай Польскі ўніверсітэт у Познані, затым Пястоўскі ўніверсітэт, а з 10 красавіка 1920 года пад зацверджанай урадам афіцыйнай назвай Пазнаньскі ўніверсітэт. Сучасная назва прынята 24 снежня 1955 года. Мае 15 факультэтаў. У цяперашні час універсітэт налічвае больш за 47000 студэнтаў на 183 спецыялізацыях, а таксама каля 1300 аспірантаў. Універсітэт з'яўляецца ўдзельнікам праекта ЕС «Эразмус».
Гісторыя
1955 — змена назвы на «Універсітэт імя Адама Міцкевіча».
Гінвіл (староста троцкі)
Паходжанне і імя бацькі невядома, але верагодная роднасная сувязь з Пятром Лелюшам, бо той карыстаўся адным гербом з сынам Гінвіла.
Напэўна, валодаў Жослямі, пра іншыя іншыя ўладанні звестак няма. Меў сына Начку (Наца) Пятра.
Алесь Мікалаевіч Карлюкевіч
Біяграфія
Нарадзіўся 6 студзеня 1964 года ў вёсцы Зацітава Слабада Пухавіцкага раёна. Бацька — Мікола Карлюкевіч — працаваў у мясцовым калгасе рабочым, маці (дзявочае прозвішча Ладуцька) была настаўніцай малодшых класаў. Старэйшая на 5 гадоў сястра Людміла займалася выхаваннем. У пачатковую школу Алесь Карлюкевіч хадзіў у Зацітавай Слабадзе, а сярэднюю скончыў у Пухавічах.
Карнеліс Карнеліс ван Харлем
Біяграфія
Карнеліс нарадзіўся ў Харлеме ў сям'і Карнеліса Томаса. Яго бацькі ў 1568 годзе ўцяклі з горада, калі іспанскае войска аблажыла горад у 1573 годзе падчас Васьмідзесяцігадовай вайны семнаццаці нідэрландскіх правінцый за незалежнасць ад Іспаніі (1568—1648). Шасцігадовага хлопчыка аддалі на выхаванне жывапісцу Пітэру Пітэрсу Старэйшаму. Затым, у 1579—1580 гадах, Карнеліс быў у Францыі, спрабаваў прайсці навучанне ў Руане, выпрабаваў уплыў мастакоў французскага Рэнесансу школы Фантэнбло, але вымушаны быў з'ехаць і, паводле «Кнігі пра мастакоў» К. ван Мандэра, у 1581 годзе паступіў у навучанне у майстэрню Жыля Куанье ў Антверпене.
Аляксей Мікалаевіч Бойка
Аляксей Мікалаевіч Бойка (нар., г. Гомель) — беларускі архітэктар.
Тамаш Яўлевіч
Тамаш (Фама) Яўлевіч (Іяўле́віч) (канец XVI ст. — пасля 1632) — старажытнабеларускі паэт эпохі барока, рэлігійны дзеяч.
IC 4942
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Міхась Юдэлевіч
Творчасць
Літаратурную працу пачаў у 1929 г. Адзін з аўтараў калектыўнай п'есы «Першы штандар» (апублікавана і пастаўлена ў 1930). У 1932 г. напісаў п'есу «Зямля гарыць», якая ставілася на радыё. Аўтар інсцэніроўкі «Як гартавалася сталь» паводле аднайменнага рамана М.Астроўскага (1937), лібрэта оперы «Паўка Карчагін» (музыка П.Падкавырава, ставілася пасля вайны ў кансерваторыі як студэнцкі спектакль). Перакладаў на рускую мову асобныя творы беларускай драматургіі, у тым ліку п'есу І.Гурскага «Сваты» (1937), склаў зборнік «Аднаактовыя п'есы» для самадзейнай сцэны (1937).
Адальберт Пражскі
Памяць аб святым Адальберце
Памяць святога Адальберта ў каталіцкай царкве — 23 красавіка.
Радопы
Радо́пы, або Радо́пскія го́ры (Родопи ад Ροδόπη — «чырвоныя») — горы на Балканскім паўвостраве, у Балгарыі (83 %) і Грэцыі (17 % масіва). Плошча Радопаў — 14 737 км², з якіх 12 233 км² належаць Балгарыі (галоўным чынам, на тэрыторыі Кырджалійскай і Смолянскай абласцей). Даўжыня масіва — каля 220 км, шырыня — 100—120 км, сярэдняя вышыня над узроўнем мора — 785 м.
NGC 2369B
Гэты аб’ект не ўваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога» і быў дададзены пазней.
Аляксандр Віктаравіч Шарапа
Навуковая дзейнасць
Аляксандр Віктаравіч спецыялізуецца на вывучэнні глабальных тэндэнцый сусветнага развіцця, актуальных праблем беларуска-расійскай інтэграцыі, унутранай і знешняй палітыкі ФРГ. Неаднаразова працаваў у якасці запрошанага прафесара ў замежных універсітэтах. Член Вучонага Савета БДУ, рэдкалегіі «Весніка БДУ» і рэдакцыйнага савета «Часопіса міжнароднага права і міжнародных адносін».
Ордэн Айчыны
Статут ордэна
Узнагароджанне ажыццяўляецца паслядоўна ордэнам Айчыны III, II і I ступені:
210-я
Падзеі
У Рымскай імперыі частая змена імператараў. З 211 па 217 года Рымскай імперыяй кіраваў імператар Каракала, потым 14 месяцаў Макрын, а з 218 па 222 год Геліягабал. У Кітаі кіравала дынастыя Хань, у Індыі — Кушанская імперыя, у Персіі — Парфянскае царства.
Дзяніс Віктаравіч Шарамецьеў
Біяграфія
Нарадзіўся ў Віцебску, дзе навучаўся спачатку ў агульнаадукацыйнай школе № 20, пазней — у мясцовым індустрыяльна-будаўнічым каледжы.
Збірае калекцыі вінілавых пласцінак і гадзіннікаў, аматарам якіх з’яўляецца.
Карнель дэ Ліён
Карнель дэ Ліён, таксама Карнель з Гаагі (фр. Corneille de Lyon, Corneille de La Haye — Карнель дэ ла Э; каля 1500,  —, ) — нідэрландскі (па іншых азначэннях — фламандскі) жывапісец-партрэтыст, большую частку жыцця які працаваў у Францыі, адзін з самых таленавітых і плённых майстроў эпохі Адраджэння.
Троіцкі раён (Алтайскі край)
Геаграфія
Значную частку раёна займаюць лясы Прыобскага масіва. Растуць хвоя, бяроза, асіна, лістоўніца, елка, вярба, таполя, каліна, чаромха, рабіна, парэчка, маліна. Насяляюць звяры — казуля, барсук, ліса, заяц, бабёр, лось, тхор, воўк, андатра, вавёрка; з птушак — гусь, качка, журавель, чапля шэрая, бугай, глушэц, рабчык, цецярук, чайкі.
Адносіны Арменіі і АДКБ
Гісторыя
На маскоўскай сесіі Дагавора аб калектыўнай бяспецы (ДКБ) 14 мая 2002 года было прынята рашэнне аб пераўтварэнні ДКБ у паўнацэнную міжнародную арганізацыю — Арганізацыю Дагавора аб калектыўнай бяспецы (АДКБ).
Георгій Фёдаравіч Юрчанка
Георгій Фёдаравіч Юрчанка (, вёска Кудрычы,, Магілёўская вобласць — ) — беларускі , -сатырык, парадыст, мовазнавец,.
Балгарскі алфавіт
Практычная транскрыпцыя на рускую мову
Для правільнай транскрыпцыі на беларускую мову неабходна ведаць месца націску. Націск у балгарскай мове рухомы і можа не супадаць з інтуітыўным для носьбітаў беларускай мовы.
IC 4947
IC 4947 — галактыка тыпу E (эліптычная галактыка) ў сузор’і Тэлескоп.
Вампаноаг
Гісторыя
У XVI - пачатку XVII ст., калі пачаліся кантакты з еўрапейцамі, вампаноаг насялялі паўднёвы ўсход Масачусетса. Яны ўяўлялі сабою канфедэрацыю, якая аб'ядноўвала прыблізна 30 алганкінскіх плямён. Мяркуецца, што ў 1600 г. яна налічвала каля 12 000 чалавек, што жылі ў 40 вёсках. У 1607 - 1615 гг. ваявалі з пенабскот. Кантакты з еўрапейскімі маракамі прывялі да трох хваль эпідэмій у 1614 - 1620 гг. і значнаму скарачэнню насельніцтва, пасля чаго саслабленыя вампаноаг трапілі ў залежнасць ад суседдзяў-нарангасет. У 1614 г. англійскі мараплавец Томас Хант захапіў у палон і продаў у рабства ў Іспанію некалькіх чальцоў прыбярэжнага племені патуксет. Адным з іх быў Скванта.
Тама Куцюр
Тама Куцюр (Thomas Couture, 21 снежня 1815, Санліс, Францыя — 30 сакавіка 1879, замак Вільер-ле-Бель) — французскі мастак.
Ордэн Воінскай Славы
Апісанне
Ордэн пры дапамозе вушка і кальца мацуецца да пяцівугольнай калодкі, абцягнутай муаравай стужкай чырвонага колеру з падоўжнай зялёнай палоскай пасярэдзіне, трыма чорнымі і дзвюма аранжавымі палоскамі з правага боку.
Насельніцтва Бразіліі
Гісторыя фарміравання насельніцтва
Калі звярнуцца да гісторыі, то можна ўбачыць, што да 1930-х насельніцтва Бразіліі фарміравалася з большага за кошт іміграцыі, прычым да канца ХІХ ст. пераважала міграцыя з Партугаліі і яе калоній (Мазамбік, Ангола), а ў 1890-х-1920-х Бразілія дала прытулак больш як 4-м мільёнам мігрантаў з паўднёвай і ўсходняй Еўропы, а таксама — Японіі. У 1940-х поспехі медыцыны і яе паўсюднае пранікненне прывялі да скарачэння смяротнасці і дэмаграфічнага выбуху: у 1950-х-70-х штогадовыя тэмпы росту насельніцтва Бразіліі складалі 2,5-3 %.
IC 4950
IC 4950 — галактыка тыпу SBbc (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Тэлескоп.
Scoliocentra
Віды
Гэтыя 44 віды належаць да роду Scoliocentra:
Параф’янава (гміна)
Гісторыя
Пасля Польскага пахода РСЧА 1939 года і Другой сусветнай вайны тэрыторыя гміны Параф’янава была ўключана ў склад Беларускай ССР.
Дэмаграфія
Паводле перапісу насельніцтва Польшчы 1921 года, у гміне пражывала 10 357 чалавек, з іх 5 471 рыма-каталік, 4 665 праваслаўных, 4 евангельскіх, 201 яўрэя, 13 мусульман. У той жа час, прыналежнасць да польскай дзяржавы заявілі 6313 жыхароў, з іх 3941 беларус, 67 яўрэяў, 13 татар, 8 рускіх, 6 літоўцаў, 5 латышоў і 1 эстонец. Тут было 1818 жылых пабудоў.
IC 4951
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Ксаверый Грабоўскі
Ксаверый Грабоўскі (Ksawery Grabowski; каля 1790 — ?) — ураднік Вялікага Княства Літоўскага.
Уладзімір Іванавіч Ягоўдзік
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і. Вучыўся ў Дзятлаўскай, Слонімскай, Зэльвенскай школах-інтэрнатах, у 1978 г. скончыў філалагічны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта. У 1978—1982 гг. працаваў карэспандэнтам Брэсцкай абласной газеты «Заря», рэдактарам Брэсцкай абласной студыі тэлебачання. У 1982—1990 гг. — супрацоўнік штотыднёвіка «Літаратура і мастацтва». У 1990—2010 рэдактар галоўны рэдактар часопіса «Дзеці і мы». Адначасова ў 1997—2003 гадах — галоўны рэдактар часопіса «Бярозка».
Кветкі слівы ў залатой вазе
Змест
Падзеі рамана адбываюцца ў сярэдзіне дынасціі Сун, прыкладна ў 1111—1127 гадах. Сімэнь Цын, беспрынцыповы нуварыш і разбэшчаны гандляр, становіцца мясцовым чыноўнікам. Яго багацце расце, ён мае некалькі жонак і каханак. Прыгожая Пань Цзінлань таемна забівае свайго мужа, У Старэйшага, каб ажаніцца з Сімэнем. На працягу раману апісваецца жыццё шасці жонак у сям’і Сімэнь, іх цяжкасці і барацьба за ўплыў на мужа. Адначасова з гэтым клан Сімэнь паступова заняпадае.
Лопатні (Клінцоўскі раён)
Гісторыя
У Гомельскай губерні РСФСР з 1919 года, з 1926 года ў Бранскай губерні. З 1929 года ў складзе Клінцоўскай акругі, а з 1932 года ў Заходняй вобласці, у 1937 годзе перададзена ў склад Арлоўскай вобласці. У 1944 годзе ўвайшло ў склад Бранскай вобласці.
320-я
Падзеі
Вынаходніцтва стрэмені (самае ранняе знойдзенае — 322 год, грабніца дынастыі Цзінь).
Вальдэмар I Вялікі
Ва́льдэмар I Вялікі ( — ) — кароль Даніі ў 1157—1182 гг.
Па маці праўнук вялікага князя кіеўскага Уладзіміра Усеваладавіча. Здзейсніў шэраг паходаў на палабскіх славян і каля 1169 года падпарадкаваў востраў Руяну (Руген). Заклаў асновы цэнтралізаванай феадальнай манархіі ў Даніі.
Польскае Радыё Беласток
Гісторыя
Створана ў 1944 годзе. Галоўная сядзіба знаходзіцца па адрасе вуліца Сьверкова, 1. Старшынёй Савета з’яўляецца Войцех Страшыньскі. Вяшчае 24 гадзіны ў суткі.
Ханалылар (Лачын)
Ханалылар (Xanalılar) — сяло ў Лачынскім раёне Азербайджанскай Рэспублікі.
Валерый Сяргеевіч Гарбачык
Клубная кар’ера
Выхаванец мінскага «Дынама», з 2011 года пачаў выступаць за дубль, у той час выступаў на пазіцыі абаронцы. У 2013 годзе прыцягваўся да асноўнай каманды дынамаўцаў, аднак так і не згуляў за яе. Сезон 2015 правёў у арэндзе ў «Бярозе-2010» у Першай лізе, дзе стаў выкарыстоўвацца ў якасці нападніка. Па заканчэнні сезону «Бяроза-2010» спыніла існаванне, і ў пачатку 2016 года Гарбачык рыхтаваўся да новага сезону з асноўнай камандай «Дынама», аднак у сакавіку 2016 года быў аддадзены ў арэнду клубу «Смалявічы-СТІ».
У жніўні 2018 года перайшоў у жодзінскае «Тарпеда-БелАЗ», дзе таксама стаў асноўным нападнікам. У ліпені 2020 года быў аддадзены ў арэнду ў латвійскі клуб «Ліепая».
Гута-Карэцкая
Гісторыя
Сяло заснавана ў 1720-х гадах.
Антоніа Карпора
Жыццё і творчасць
У канцы 1940 — пачатку 1950-х гадоў Карпора звяртаецца да абстрактнага экспрэсіянізму, у 1960-я — да інфармалізму. У 1970-я гады з ягоных палотнаў знікаюць геаметрычныя формы. З 1975 года мастак распрацоўвае новую тэхніку жывапісу, якая складаецца ў нанясенні на палатно пластоў пяску і гіпсу, па-над якімі ішоў малюнак люмінісцэнтнымі фарбамі. У канцы свайго жыцця Карпора зноў вяртаецца да жывапісу каляровых палос і абстрактнай геаметрыі.
Ордэн «За службу Радзіме»
Апісанне
Памеры ордэна паміж супрацьлеглымі гладкімі канцамі 65 мм, паміж прамяністымі — 58 мм. Адваротны бок ордэна мае гладкую паверхню, у цэнтры знаходзіцца нумар ордэна. На адваротным боку ордэна знаходзіцца наразны штыфт з гайкай для мацавання ордэна да вопраткі.
Сяргей Уладзіміравіч Гунь
Палітычны пераслед
Да свайго крымінальнага пераследу некалькі разоў затрымліваўся ў межах адміністрацыйных спраў. 12 кастрычніка 2020 быў выцягнуты з сваёй машыны і моцна збіты супрацоўнікамі міліцыі, якія да гэтага спынілі яго машыну і разбілі шыбу за тое, што Сяргей здымаў супрацоўнікаў на відэа. Праз збіццё страціў прытомнасць, апрытомнеў ужо ў РАУСе, адкуль быў шпіталізаваны ў бальніцу, дзе яму зафіксафалі шматлікія гематомы і траўмы галавы.
Таксама Сяргея затрымлівалі ў лютым 2021 года, тады ў знак пратэсту ён некалькі дзён трымаў сухую галадоўку, у выніку суда атрымаў штраф і выйшаў на волю.
Праспера Фантана
Праспера Фантана (іт. Prospero Fontana) (,  —, ) — жывапісец эпохі італьянскага Адраджэння балонскай школы, бацька мастачкі Лавініі Фантаны.
Музыка Венгрыі
Фарміраванне нацыянальнага стылю адбывалася ў рамках стылю вербункаш (канец XVIII ст.), развітога ў творчасці скрыпачоў-віртуозаў і кампазітараў, , , кіраўнікоў цыганскіх аркестраў і тэатральных труп. Уплыў вербункаша відавочны ў першых венгерскіх операх («Уцёкі Белы» і «Кемень Шыман», 1822),  («Аўрэлія», 1837; «Хітрасць», 1839),  («Шукальнікі скарбу з Вішэграда», 1839), у операх Ф. Эркеля на тэмы нацыянальна-вызваленчага руху («Ласла Хуньядзі», 1844; «Банк бан», 1852; «Дзьёрдзь Дожа», 1867). Сярод музыкантаў-рамантыкаў XIX ст. віртуозы-скрыпачы, Е. Хубаі, а таксама Ё. Ёахім і Л. Аўэр, якія пачалі творчую дзейнасць у Венгрыі. Вяршыня развіцця венгерскай музыкі XIX ст., асабліва праграмнага сімфанізму, — творчасць Ф. Ліста.
Асавецкі сельсавет (Бярозаўскі раён)
Утвораны 14 красавіка 1964 года ў Бярозаўскім раёне Брэсцкай вобласці БССР з часткі Блудзенскага сельсавета ў складзе 9 населеных пунктаў: Аніцавічы, Асавецкія, Асаўцы, Варажбіты, Касілавічы, Крываблоты, Міхнавічы, Нарутавічы і Плехаўшчына. 7 лютага 1972 года скасавана вёска Асавецкія. На 1 студзеня 1974 года ў складзе сельсавета было 8 населеных пунктаў. 21 лістапада 1977 года сельсавет перайменаваны ў Нарутавіцкі, цэнтр перанесены ў вёску Нарутавічы.
Экспарт ваеннай прадукцыі Беларусі
Ценявыя здзелкі
Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь Аляксандр Лукашэнка, у адказ на адно з абвінавачванняў у незаконных пастаўках зброі, заявіў, што краіна легальна прадае ўзбраенне, але яе пакупнікі затым перапрадаюць яго. Так, напрыклад, у студзені 2022 года з апублікаванага дакладу ААН аб парушэннях міжнароднага эмбарга ў дачыненні Емена за перыяд 2020—2021 гг. стала вядома, што ВМС ЗША перахапілі груз з аптычнымі прыцэламі беларускай вытворчасці. Дадзеная прадукцыя была афіцыйна прададзена Мінскам Узброеным Сілам Ірана, якія затым паспрабавалі перадаць куплю дружалюбнаму сабе руху «Ансар Алах».
Цэнтральны банк Расійскай Федэрацыі
Банк Расіі выконвае ролю галоўнага каардынацыйнага і рэгулюючага органа ўсёй крэдытнай сыстэмы краіны, выступае органам эканамічнага кіравання. Банк Расіі кантралюе дзейнасць крэдытных арганізацый, выдае і адклікае ў іх ліцэнзіі на ажыццяўленьне банкаўскіх апэрацый, а ўжо крэдытныя арганізацыі працуюць з іншымі юрыдычнымі і фізічнымі асобамі, пры гэтым Банк Расіі таксама з’яўляецца юрыдычнай асобай.
Эндру Бэл
Эндру Бэл (27 сакавіка 1753 — 27 студзеня 1832) — брытанскі шатландскі англіканскі святар і навуковец-педагог, навуковы пісьменнік, які атрымаў вядомасць з-за названага па яго імяні метаду навучання.
Навуковыя творы
Акрамя некаторых дапаможнікаў для навучання, ён упершыню выклаў сваю сістэму ў творы «An experiment in education made in the asylum of Madras» (Лондан, 1797). Пасля ён надрукаваў па тым жа прадмеце «Elements of tuition» (Лондан 1812) і «The wrongs of children» (Лондан, 1819). Яго сістэма, першапачаткова паспяхова ужывальная ў Канадзе і Ірландыі, аднак, ненадоўга перажыла яго і ўжо да сярэдзіны XIX стагоддзя практычна не выкарыстоўвалася.
Юліян Талочка
Біяграфія
Маршалак шляхты Ваўкавыскага павета ў 1837—1853 гадах. Тытулярны саветнік.
Павел Ізотавіч Якубовіч
Біяграфія
Пасля аднаго з фельетонаў «Ксенафонта Суперфасфатава» ў «Советской Белоруссии» (06.03.2009; як выявілася пазней, пад псеўданімам «Суперфасфатаў» хаваўся сам галоўны рэдактар) скончыла жыццё самагубствам салігорская праваабаронца Яна Палякова, зганьбаваная ў фельетоне. П. Якубовіч лічыць яе суіцыд «трагічным, жахлівым супадзеннем», і сцвярджае, што невінаваты: «у мяне нават даведка ёсць».
Кургальскі паўвостраў
Клімат
Клімат паўвострава — умерана-марскі. Такі тып клімату тлумачыцца геаграфічным становішчам і атмасфернай цыркуляцыяй, характэрнай для Ленінградскай вобласці. На зямную паверхню і у атмасферу паступае параўнальна невялікая колькасць сонечнага цяпла.
Расліннасць
Кургальскі паўвостраў — адна з самых паўночных тэрыторый, дзе дуб расце ў натуральным стане. Асаблівую ботанічную каштоўнасць уяўляюць таксама ўчасткі сучаснага натуральнага распаўсюджвання ліпнякоў і складаных ельнікаў з выразна выяўленым полагам другога яруса шыракалістых парод.
Прыбярэжная паласа звыш рознародная, багатая разнастайнымі асацыяцыямі расліннасці. Вылучаюцца, сярод іншых, стэпавыя прыморскія лугі своеасаблівага фларыстычнага складу і структуры — унікальная з'ява для Ленінградскай вобласці і ўсяго Паўночна-Захаду Расіі.
Населеныя пункты
Паўвостраў з'яўляецца раёнам кампактнага пражывання фіна-вугорскіх народнасцяў іжора і водзь.
IC 4956
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Бершты
Бе́ршты (, Бершты, Berštai) — вёска ў Шчучынскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Астрынскага сельсавета. Размешчана побач з Берштаўскім возерам.
Назва
Назва Берштаў паходзіць ад імя возера, каля якога знаходзіцца вёска. Паводле А. Ванагаса, назва возера, якую ён падае як Beržtas, стаіць у адным шэрагу з літоўскімі гідронімамі тыпу Beržt-upė, якія ўсе далей звязаныя з літоўскім beržtas «мясціна, дзе растуць бярозы». Каля Берштаў знаходзіцца вёска Бярозавы Масток.
Тайра Бэнкс
Тайра Бэнкс (Tyra Lynne Banks; нар., Інглвуд, Каліфорнія, ЗША) — амерыканская супермадель, актрыса, спявачка, прадзюсар і тэлевядучая.
Бітва
Бітва — форма ваенных дзеянняў — складавая частка аперацыі; сукупнасць найбольш важных і напружаных баёў і ўдараў, аб'яднаных адзінай задумай, якія праводзяцца пэўнымі групоўкамі войскаў (сіл) і скіраваныя на выкананне адной аператыўнай задачы.
Хырманлар
У 1992—2020 гадах было пад кантролем узброеных сіл Арменіі і ўваходзіла ў Кашатагскі раён непрызнанай Нагорна-Карабахскай Рэспублікі. У ходзе Другой карабахскай вайны 1 снежня 2020 года сяло было занята ўзброенымі сіламі Азербайджана (армяне лічаць гэта акупацыяй).
Біятэхналагічны факультэт ГДАУ
Біятэхналагічны факультэт — адзін з факультэтаў Гродзенскага дзяржаўнага аграрнага ўніверсітэта. Факультэт утвораны ў 1951 годзе, як зоатэхнічны.
Opus Anglicanum
Вытворчасць
Opus Anglicanum звычайна вышываўся на лёне або, пазней, на аксаміце, і  шаўковымі залатымі або. Залатая нітка, жэмчуг і каштоўныя камяні згадваюцца ў інвентарных апісаннях. Нягледзячы на тое, што мастацтва Opus Anglicanum часта асацыявалася з жаночымі манастырамі, да часоў Генрыха III (правіў у 1216—1272), які набыў шэраг прадметаў для выкарыстання ў сваім двары і для, асноўная частка вытворчасці была ў свецкіх майстэрнях, галоўным чынам у Лондане. Імёны розных мужчын-вышывальшчыкаў таго перыяду згадваюцца ў.
Ферэнц Эркель
Біяграфія
Рана праявіў музычныя здольнасці. Вучыўся ў Генрыха Клейна ў Пожані. З юных гадоў канцэртаваў як піяніст, у 1828—1835 гадах выкладаў ігру на фартэпіяна, а таксама з 1890 года служыў капельмайстрам у Колашвары. У 1835 годзе пераехаў у Пешт, дзе неўзабаве стаў дырыжорам Венгерскага тэатральнага таварыства. З 1838 года галоўны дырыжор Нацыянальнага тэатра, адначасова яго кіраўнік і музычны дырэктар, з 1884 года — Опернага тэатра, адначасова ў 1875—1886 гадах дырэктар і прафесар Музычнай акадэміі ў Будапешце.
300-я
Падзеі
Эдыкт Дыяклетыяна аб цэнах (301) прыняты ў барацьбе з інфляцыяй. Пачатак самых цяжкіх ганенняў на хрысціян (303), якія даўно не прызнавалі боскасць рымскага імператара.
Магілёўскае паўстанне (1618)
Магілёўскае паўстанне 1618 — выступленне гараджан Магілёва супраць прымусовага ўвядзення царкоўнай уніі.
A Million Voices
Кавер-версіі
21 мая 2015 года прадстаўнікі Беларусі на Еўрабачанні-2012 гурт «Litesound» прадставіў кавер-версію песні «A Million Voices» і яе відэакліп.
Эдмон Аман-Жан
Эдмон Франсуа Аман-Жан (Edmond Aman-Jean; 13 лістапада 1858 — 25 студзеня 1936) — французскі мастак эпохі Fin de siècle.
Карпаш
Карпаш — мянушка, утвораная верагодна ад балгарскага слова «карпа» — «скала, груда». Сапраўдным імем Карпаша было Пётр (Петър, у балгарскай транскрыпцыі). Звесткі пра яго жыццё да паўстання вельмі недакладныя і грунтуюцца ў асноўным на народных легендах. Вядома толькі, што ён праславіўся як правадыр гайдукоў у Заходніх Радопах, пасля чаго асманскія ўлады зрабілі спробу прыцягнуць яго на свой бок, дараваўшы пасаду начальніка войска ў Кюстэндзільской казе. Аднак, калі да гэтага рэгіёна наблізілася аўстрыйская армія, Карпаш не толькі не аказаў ёй супраціўленне, але і, як правадыр буйнога ўзброенага атрада, узначаліў барацьбу супраць туркаў. Кантралюемую ім тэрыторыю ён абвясціў «свабоднай дзяржавай» пад сюзерэнітэтам імператара Леапольда. Турэцкі храніст піша пра гэта так "Апошнія некалькі гадоў з'явіўся і нейкі няверны па мянушцы Карпаш, правадыр разбойнікаў-гайдукоў, які абвясціў сябе каралём Куманава, і па яго жаданні імператар Аўстрыі адправіў яму каўпак".
Забойцы выходзяць на дарогу
Сюжэт
Аўтары фільма ствараюць вобраз «двух германій». Карціна складаецца з некалькіх сюжэтных ліній:
Гісторыя
На стадыі распрацоўкі сцэнарыя фільм насіў назву «Школа подласці». Над сцэнаром у канцы 1941 года працавалі Усевалад Пудоўкін і. Рабочая назва была зменена пасля таго, як фільм быў пастаўлены ў вытворчы план замест адмененага кінапамфлета «Забойцы выходзяць на дарогу».
Šturm
«Šturm» — беларускі НСБМ-гурт з Гродна, які існаваў пад канец 1990-х гадоў. Удзельнікі гурта былі гэтаксама ў складзе Белага арыйскага супраціўлення.
Ахонаўскі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Дзятлаўскага раёна Баранавіцкай вобласці БССР. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Гродзенскай вобласці. З 25 снежня 1962 года ў складзе Навагрудскага раёна. З 6 студзеня 1965 года ў складзе адноўленага Дзятлаўскага раёна. 14 лютага 1977 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Таркачоўскага сельсавета.
Зінаіда Канстанцінаўна Скачкоўская
Біяграфія
У гады Вялікай Айчыннай вайны ў складзе франтавой брыгады. Яе багаты вопыт работы з рэжысёрамі розных школ і кірункаў садзейнічаў дасканаламу арганізацыйна-тэхнічнаму і творчаму працэсу выпуску спектакляў (больш як 100). Сыграла вядучыя ролі ў спектаклях «Велікадушнасць» В. Галаўчынера, «Партызаны» К. Крапівы, «» А. Афінагенава, «Жакерыя» П. Мерымэ і інш.
Занеўскі парк
Назва «Занеўскі парк» вядома з 1973 года. Парк уключаны ў пералік тэрыторый зялёных насаджэнняў агульнага карыстання, зацверджаны Законам Санкт-Пецярбурга ад 08.10.2007 № 430-85 «Аб зялёных насаджэннях агульнага карыстання» (ЗНАК 7040 — Занеўскі парк).
Паўхатан
Крызіс і ўзнаўленне
У 1924 г. у Вірджыніі быў прыняты закон аб расавай сегрэгацыі. Паводле распараджэнняў, усё насельніцтва было падзелена на каляровых і белых. Індзейцы Вірджыніі пачалі ўзгадвацца як каляровыя, а не індзейцы. Пасля адмены сегрэгацыі перад паўхатан паўстала праблема прызнання іх як карэннага насельніцтва з асобнымі правамі на самакіраванне.
Племя паменкэ, што раней уваходзіла ў склад паўхатан, стала першай індзейскай супольнасцю, прызнанай на ўзроўні Садружнасці Вірджынія. Плямёны паўхатан намагаюцца прызнання іх асобнай нацыяй з боку фэдэральных улад ЗША. З канца XX ст. адбываецца паступовае адраджэнне культуры гэтага народа.
Адрыян Кортэ
Адрыян Кортэ (нідэрл. Adriaen Coorte, каля 1665, магчыма,  — пасля 1707, верагодна, там жа) — галандскі мастак.
370-я
Падзеі
Уварванне ў Еўропу з усходу гунаў і разгром остгоцкага племяннога саюза (375) — пачатак Вялікага перасялення народаў.
Ян Косірс
Ян Косірс (,  — ) — паўднёванідэрландскі жывапісец эпохі барока, які працаваў у Антверпене.
NGC 2381
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Уладзіслаў Віталевіч Глінскі
Міжнародная кар’ера
У 2016—2017 гадах гуляў за юнацкую зборную Беларусі (да 17 гадоў) у адборачным і элітным раўндах чэмпіянату Еўропы.
У кастрычніку 2017 года і кастрычніку 2018 года гуляў за юніёрскую зборную Беларусі (да 19 гадоў) у адборачным раўндзе чэмпіянату Еўропы.
Бухарудзін Юсуф Хабібі
Прэзідэнт Інданезіі
У студзені 1998 года ва ўмовах рэзкага паслаблення эканомікі і ўнутрыпалітычнай напружанасці з-за наступстваў фінансавага крызісу Сухарта быў абраны на чарговы, ужо сёмы прэзідэнцкі тэрмін. Хабібі ў сакавіку 1998 быў абраны віцэ-прэзідэнтам краіны. З прычыны масавых хваляванняў ўжо 21 мая 1998 года Сухарта вымушаны быў пакінуць свой пост, і ў той жа дзень Хабібі стаў новым прэзідэнтам краіны.
Аднак, Хабібі працягваў асацыявацца з ранейшай элітай краіны і вымушаны быў неўзабаве пакінуць свой пост. Пасля выбараў у Народны кансультатыўны кангрэс, што адбыліся 7 чэрвеня 1999 года, на якіх «Галкар» атрымала толькі 20 адсоткаў галасоў, доля Хабібі была вырашана. 20 кастрычніка 1999 года парламент абраў новым прэзідэнтам даўняга апазіцыянера ісламісцкага толку Абдурахмана Вахіда, і Хабібі пакінуў свой пост.
IC 4963
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Дэканат Мінск-Захад
Дэканат Мінск-Захад — дэканат Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі Рымска-каталіцкага касцёла Беларусі.
Станіслаў Аляксандравіч Чаропка
Біяграфія
У 1999 годзе скончыў гістарычны факультэт Гомельскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Францыска Скарыны, у 2005 годзе — аспірантуру Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта.
Дзмітрый Іванавіч Жураўскі
Дзмітрый Іванавіч Жураўскі (Дмитрий Иванович Журавский; 17 [29] снежня 1821, сяло Белы Калодзеж, Курская губерня — 18 [30] лістапада 1891, ) — рускі вучоны-механік і інжынер, спецыяліст у галіне мостабудавання і будаўнічай механікі. Будаўнік Вярэб’інскага моста і Мікалаеўскай чыгункі (у цяперашні час — Кастрычніцкая чыгунка). Лаўрэат Дзямідаўскай прэміі Пецярбургскай акадэміі навук (1855).
Дударскі рэй
Назва, месца правядзення
Пад псеўданімам Васіль Люцьвяг, Вацлаў Ластоўскі надрукаваў у часопісе «Крывіч» гісторыка-абычаёвы нарыс «Дуда», у якім прааналізаваў значэнне беларускай дуды для беларускай культуры і гісторыі. Вацлаў Ластоўскі быў адным з першых хто заўважыў значэнне і сімвалізм дуды ў нацыянальнай літаратуры. У сваёй фундаментальнай, для беларускай літаратуры, працы «Гісторыя беларускай (крыўскай) кнігі» згадаў пра камедыю Каятана Марашэўскага, драматурга XVIII ст., прафесара рыторыкі і паэтыкі Забельскага дамініканскага калегіума (в. Валынцы, Верхнядзвінскі раён Віцебскай вобл.). У камедыі сустракаецца забаўны дыялог законніка, які спалохаўся дуды, з беларускім селянінам.
Знакамітых асоб глыбоцкага краю ў вобразе песняра-дудара прадстаўлялі Янка Купала, у вершы «Дудар» (1910 г., прысвечаны Вацлаву Ластоўскаму), у вершы «Ігнату Буйніцкаму» (1911 г.) і Мадэст Яцкевіч, у вершы «Дудар» (3 верасня 1919 г., прысвечаны Вацлаву Ластоўскаму). Мастацкія творы дударам прысвячалі мастакі з Глыбоччыны і не толькі: Эдуард Мацюшонак, Дзмітрый Літвінскі, Раман Плавінскі, Святлана Скавырка, Юлія Арэхава, Віталь Назарэвіч і інш. Дудары былі выяўленыя ў розных тэхніках, такіх як алейныя карціны, разьба па дрэве, маляваныя дываны, выцінанка, гліна, саломка, кераміка.
NGC 2384
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Евангелле Барберыні
Евангелле Барберыні — гэта ілюстраванае рукапіснае Евангелле (Рым, Ватыкан, Апостальская бібліятэка, інвентарны нумар Barberini Lat. 570, таксама вядомае як Евангелле Вігбальда), меркавана адносіцца да канца VIII стагоддзя.
Алесь Ліпай
Біяграфія
Працаваў карэспандэнтам, а потым рэдактарам аддзелу навін у газеце «Знамя юности». У 1991-м годзе вёў беларускамоўную старонку «Родны склон».
Праваслаўны хрысціянін. Памёр 23 жніўня 2018 года ў Мінску пасля цяжкой хваробы. Развітанне з Алесем Ліпаем мусіла прайсці 25-26 жніўня ў мінскім храме Святога Архангела Міхаіла ў Сухараве, аднак па рашэнні яго сям’і было перанесена на раніцу нядзелі, 26 жніўня, у рытуальную залу на вуліцы Альшэўскага. Пры гэтым Уладзімір Някляеў паведаміў у сваім фэйсбуку, што гэта царква адмяніла развітанне і адмовіла ў памінальнай імшы па ім.
Сяргей Адамавіч Кавалёў
У Дзяржаўнай Думе Расіі
На прэзідэнцкіх выбарах 2000 года Кавалёў падтрымліваў Яўлінскага, заявіўшы, што Уладзімір Пуцін — гэта вектар, які «накіраваны на канструяванне аўтарытарнай паліцэйскай дзяржавы, дзе ва ўладзе ў відавочным або, што яшчэ горш, у не зусім відавочным выглядзе будуць прысутнічаць спецслужбы». У 2001 годзе падпісаў ліст у абарону тэлеканала НТБ.
Іван Васільевіч Сцяпанаў
Іван Васільевіч Сцяпанаў (1908—1943) — сяржант Рабоча-сялянскай Чырвонай Арміі, удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1944).
Эдуард Сяргеевіч Піткевіч
Эдуард Сяргеевіч Піткевіч (нар., Няўянск, Кіраваградскі раён, Свярдлоўская вобласць, Расія) — беларускі ўрач-фармаколаг і патафізіёлаг. Доктар медыцынскіх навук (1997), прафесар (2003).
Варшаўскі політэхнічны ўніверсітэт
Варшаўскі політэхнічны ўніверсітэт (Politechnika Warszawska) — вышэйшая тэхнічная навучальная ўстанова ў горадзе Варшава, Польшча. Універсітэт быў адкрыты Станіславам Сташыцам у 1826 годзе як Падрыхтоўчая школа пры Політэхнічным інстытуце. Школа была зачынена ў 1831 годзе пасля лістападаўскага паўстання. Універсітэт быў зноў адкрыты ў 1898 годзе як Варшаўскі політэхнічны інстытут імя Мікалая II. Сваю сучасную назву ўніверсітэт атрымаў ў 1915 годзе.
Ордэн Дружбы народаў (Беларусь)
Статут ордэна
Ордэн Дружбы народаў носіцца на шыйнай стужцы.
Апісанне
Ордэн Дружбы народаў вырабляецца са срэбра з пазалотай.
Усходняя Румелія
Гісторыя
У 1908 Фердынанд І прыняў тытул цара Балгарыі і абвясціў аб анэксіі Усходняй Румеліі.
Казахі у Іране
Колькасць
Як паказана вышэй большасць іранскіх казахаў пражываюць у Голестане, дзе пражываюць каля пяці тысяч казахаў. Аднак іх колькасць скарачаецца ў сувязі з праграмай рэпатрыяцыі, якая праводзіцца ў Казахстане. Іранскія оралманы пераязджаюць у асноўным у Актау. У 1993 г. з Ірана ў Казахстан рэпатрыявалася 722 сям'і агульнай колькасцю 3661 чалавек. Першую групу прыбылі казахаў з Ірана размясцілі ў Актауской вобласці. Восенню 1995 г. прыбыла следующай група, якую размясцілі ў Чуилийском раёне Алмацінскай вобласці.
Альберт Хофман
Біяграфія
У спісе ста жывых геніяў, апублікаваным кампаніяй Synectics на аснове апытання, праведзенага ў 2007 годзе ў Вялікабрытаніі, Альберт Хофман заняў першае месца.
Грамадзянская вайна ў М’янме
Ход падзей
Сілавое падаўленне пратэстаў супраць ваеннага перавароту прывяло да стварэння ўзброеных груп для барацьбы з Дзяржаўным адміністрацыйным саветам (ваеннай хунтай). Апазіцыя, па загадзе Урада нацыянальнага адзінства (УНА), сфармаванага парламентам, утварыла Народныя сілы абароны (НСА). Палітычныя сілы, што знаходзіліся ва ўладзе да перавароту, афіцыйна абвясцілі «абарончую вайну» супраць ваеннага рэжыму. У адказ вайскоўцы прадпрымаюць дзеянні супраць грамадзянскага насельніцтва, падвяргаючы горада артылерыйскім абстрэлам.
Уладзімір Ільіч Ленін
Грамадзянская вайна ў Расіі
Не гледзячы на падтрымку белага руху з замежжа, «чырвоным» удалося перамагчы ў крывавай грамадзянскай вайне.
Канец жыцця
Ленін памёр 21 студзеня 1924 года. Неўзабаве пасля смерці з’явілася версія пра сіфіліс як адну з прычын яго дрэннага здароўя. Версія знайшла пацвярджэнне пасля падзення камуністычнага рэжыму.
Пасля смерці
Праз тры дні пасля смерці Леніна, горад Петраград быў перайменаваны ў яго гонар у Ленінград. З цела Уладзіміра Ульянава былі выняты вантробы, яно было забальзамавана і выстаўлена на сталы паказ у пабудаваным на Чырвонай плошчы маўзалеі, дзе знаходзіцца і сёння.
Камунізм, сацыялізм і дыктатура пралетарыяту
У 1920 годзе ў сваёй прамове «Задачы саюзаў моладзі», Ленін сцвярджаў, што камунізм будзе пабудаваны ў 1930—1940 гадах.
Афанасій Шаптыцкі
Біяграфія
Атанасій Шаптыцкі клапаціўся пра адукацыю духавенства, на ўласныя сродкі ўтрымліваў чатырох кандыдатаў да святарства ў Папскай калегіі ў Львове. Ён распачаў будаўніцтва цяперашняга сабора Св. Юра ў Львове. У 1717 г. заснаваў пры гэтым саборы брацтва. Пасьля сьмерці Льва Кішкі кіеўскім мітрапалітам стаў Атанасій Шаптыцкі (1729 г.). У 1732 г. адкрыў друкарню ва Уневе.
Карпілаўка (Лагойскі раён)
Сядзіба Лявіцкіх
Увесну 1912 года Янка Купала першы раз чытаў тут нованапісаную п'есу «Паўлінка». І пасля смерці гаспадара Карпілаўкі Купала неадноўчы наведваў гэты ўтульны дом. Янка Купала быў хросным бацькам унучак А. Лявіцкага — Люцыі і Алесі. Прыяжджаў сюды са сваёй жонкай, прывозіў сваім хрэсніцам гасцінцы.
У цяперашні час ад сядзібы засталіся толькі фрагменты парку, рэшткі саду, крыніца і водная сістэма. Нядаўна на месцы сядзібы ўсталяваны ахоўны знак. На абсягу вёскі ўтвораны несанкцыянаваны сметнік.
Аляксандр Валянцінавіч Патліс
Сольная кар’ера
У верасні 2006 года Аляксандр пачаў уласную кар’еру, пакінуўшы гурт «Новый Иерусалим». У снежні таго ж года ягоная песня «Для тебя» увайшла ў зборнік лепшых песень Беларусі, выдадзены кампаніяй West Records. 21 мая 2008 года Аляксандр прэзентаваў свой першы сольны альбом пад назвай «Второе Дыхание». У снежні 2008 года гурт «Alex Patlis Band» прыняў удзел у адборачным туры конкурса «Еўрабачанне-2009», аднак саступіў іншым удзельнікам.
Дабро
Дабро — паняцце маральнасці, процілеглае паняццю зла. Азначае наўмыснае імкненне да бескарыслівай дапамогі блізкаму, а таксама незнаёмаму чалавеку, жывёліне і расліннаму свету. У жыццёвым сэнсе гэты тэрмін ставіцца да ўсяго, што атрымоўвае ў людзей дадатную адзнаку, альбо асацыюецца са шчасцем, радасцю.
Добрая воля
Дабро як намер можа здзяйсняцца толькі свабоднай воляй. Поспех, выйгрышны збег акалічнасцяў не з'яўляюцца дабром. У адрозненне ад зла, дабро не выяўляецца простай воляй да дабра, паколькі такая воля можа быць карыслівай, а значыць нейтральнай у дачыненні да маральнасці. Сапраўднае дабро павінна быць бескарыслівым.
Андрэй Віталевіч Крыванос
Кар’ера
Баскетболам пачаткаў займацца ў 1987 годзе ў магілёўскай ДЮСШ-5, першым трэнерам быў Аляксандр Гуляеў.
Дабро
Дабро ў канфуцыянстве
Нехта спытаў: «Ці правільна гавораць, што за зло трэба плаціць дабром?» Настаўнік сказаў: «А чым жа тады плаціць за дабро? За зло трэба плаціць па справядлівасці, а за дабро — дабром».
Дабро ў хрысціянстве
Людзі прыміраныя з Богам крыжавой ахвярай Сына Божыя — Ісуса Хрыста. Зараз кожны чалавек мае магчымасць здзейсніць пакаянне, паверыць у Адзінароднага і вярнуцца ў паслухмянства Богу.
Мечыслаў Браніслававіч Гой
Біяграфія
Мечыслаў Гой нарадзіўся 14 чэрвеня 1963 года ў вёсцы Шлавенцы Воранаўскага раёна Гродзенскай вобласці. У 1989 годзе скончыў Беларускі інстытут механізацыі сельскай гаспадаркі, а затым працаваў галоўным інжынерам калгаса імя Леніна.
Яўген Барысавіч Рэйн
Біяграфія
Нарадзіўся 29 снежня 1935 года ў яўрэйскай сям'і архітэктара Барыса Рыгоравіча Рэйна, родам з Харкава, і выкладчыцы нямецкай мовы і літаратуры Марыі Айзекаўны Зісканд, родам з Екацярынаслава. Бацька загінуў на фронце ў 1944 годзе пад Нарвай.
Бухарэсцкі мірны дагавор (1918)
Бухарэсцкі мірны дагавор 1918 года (ням. Friede von Bukarest, венг., Bukaresti béke, балг. Букурещки договор, рум. Tratatul de la București) — сепаратны мірны дагавор, заключаны 7 мая 1918 года паміж Румыніяй і Цэнтральнымі дзяржавамі. Завяршыў вайну паміж Германіяй, Аўстра-Венгрыяй, Балгарыяй і Турцыяй з аднаго боку, і Румыніяй — з іншага.
Дагавор не быў ратыфікаваны румынскім каралём Фердынандам I і пасля паражэння дзяржаў германскага блока быў адменены.
Яўфімій (архіепіскап полацкі)
У літаратуры называецца Яўфіміем (Акушкавічам), а таксама, напэўна, памылкова Яўфіміем Акушкам і Яўфіміем Акушкавічам-Боскім.
ЖФК ЦСКА Масква
ЦСКА — расійскі жаночы футбольны клуб з горада Масква, заснаваны ў 2016 годзе. Выступае ў чэмпіянаце Расіі сярод жанчын.
Пётр Аляксеевіч Чудзінаў
Біяграфія
Нарадзіўся 11 лістапада 1917 года ў вёсцы Баева цяпер Баеўскага раёна Алтайскага краю. Член ВКП(б)/КПСС з 1942 года. Скончыў няпоўную сярэднюю школу. Працаваў у калгасе.
Узнагароджаны ордэнам Леніна, медалямі.
Бюст Героя ўстаноўлены ў вёсцы Баева, дзе яго імем названа вуліца.
Сяргей Фёдаравіч Давідовіч-Зосін
Творчасць
У 1990-х выдаў зборнікі вершаў «Спасцігнуў я тайну», «Люстэрка лёсу», паэтычна-празаічныя кнігі «Нясу свой крыж», «Горкая кропля», напісаў больш за 30 паэм, сярод якіх «Зона», «Адкрыты ліст», «Маналог», «Лёс лесу». Паводле М. Шавыркінай, паэзія Сяргей Давідовіча ўяўляе сабой «філасофскі роздум над нашым учора і сёння, над лёсам народа, гэта балючыя пытанні пра будучыню Бацькаўшчыны…». Асобныя вершы паэта пакладзеныя на музыку Яўгенам Глебавым, Ігарам Лучанком, Валерыем Івановым, Леанідам Захлеўным.
Паўднёвая Дабруджа
Геаграфія
Уяўляе сабой паўднёва-заходнюю частку гісторыка-геаграфічнага рэгіёна Дабруджа. Плошча — 7 565 км², насельніцтва каля 358 000 чалавек. Аўтаномная Балгарыя кантралявала Паўднёвую Дабруджу ў 1878—1913, а затым ізноў пасля 1940 ужо ў якасці цалкам незалежнай краіны. У 1913—1940 гг. Паўднёвую Дабруджу кантралявала суверэннае Каралеўства Румынія. У наш час Румыніі належыць толькі Паўночная Дабруджа. Доўгія памежныя спрэчкі паміж дзвюма дзяржавамі завяршыліся ў 1947 г., абмен тытульнымі нацыянальнымі меншасцямі адбыўся ў 1940 годзе.
Перапісы
Насельніцтва Паўднёвай Дабруджы па перапісах 1910, 1930, 1940 і 2001 гг.:
Лядаўка (Клінцоўскі раён)
Гісторыя
Узнікае ў сярэдзіне XX ст., але ў пачатку XXI ст. фактычна знікае.
Конкурс песні Еўрабачанне 2010
У Беларусі конкурс Еўрабачанне 2010 трансліраваў Першы нацыянальны тэлеканал.
Казахі у Туркменіі
Рэпатрыяцыя ў Казахстан
Пачынаючы з 1990-х гадоў назіраецца актыўная реппатриация ў Казахстан. Паводле перапісу насельніцтва Казахстана 2009 года з 58 158 казахаў ураджэнцаў Туркменіі, якія перасяліліся ў Казахстан у перыяд 1999-2009 гг., 49 237 чалавек (85%) абралі месцам жыхарства Мангистаускую вобласць Казахстана. Агульны аб'ём рэпатрыяцыі казахаў Туркменістана ў Казахстан за перыяд 1991-2014 гг., па афіцыйных дадзеных казахстанскай боку, склаў каля 65 тысяч чалавек, што можа азначаць, што значная, калі ня большая, частка казахаў Туркменіі пакінула краіну, што прывяло да падзення колькасці казахскай абшчыны да ўзроўню каля 20 тыс. чал.
Ордэн Слана
Апісанне
Ордэн Слана мае самы арыгінальны знак з усіх узнагарод свету. Большасць іншых ордэнскіх знакаў, нават пры ўсёй рэдкасці і незвычайнасці іх формаў, задумваліся як больш-менш плоскія, каб адным сваім бокам яны маглі шчыльна прылягаць да адзення. Знак ордэна слана ўяўляе сабой мініяцюрную аб'ёмную скульптурку: слон, пакрыты белай эмалью і ўпрыгожаны дыяментамі, нясе на спіне баявую вежку, да якой, у сваю чаргу, мацуецца кольца. Перад вежкай сядзіць чорны паганяты.
Удзельная фізічная велічыня
Удзельныя велічыні шмат выкарыстоўваюцца ў тэрмадынаміцы:
Заранка (Ямільчынскі раён)
Заранка (Зоря́нка) — вёска ў Ямільчынскім раёне Жытомірскай вобласці Украіны.
Паэтыка
Паэтыка (poietike — паэтычнае мастацтва) — тэорыя паэзіі, навука, якая вывучае паэтычную дзейнасць, яе формы, паходжанне, значэнне. Паэтыка — гэта раздзел тэорыі літаратуры, які тлумачыць пытанні спецыфічнай структуры літаратурнага твора, паэтычнай формы, тэхнікі і прыёмаў паэтычнага мастацтва на аснове навукова-метадычных прадпасылак. Тэрмін «паэтыка» таксама часам пераносіцца на аб’ект вывучэння, напр. «пушкінскай паэтыкі», «паэтыкі Шэкспіра».
IC 4970
IC 4970 — галактыка тыпу E-S0 (эліптычная спіральная галактыка) ў сузор’і Паўлін.