cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дамінік Геранім Радзівіл
Выступленне да баку Напалеона
Дамінік Радзівіл на чале свайго 8-га палка ўланаў першым урачыста ўвайшоў у Вільню, што мела сімвалічны сэнс — прадстаўнік аднаго з найстаражытнейшых літоўскіх родаў вызваліў старажытную сталіцу ВКЛ. Пасля Дамінік праявіў сябе ў паходзе на Расію, вызначыўся ў бітвах пад Смаленскам, Мажайскам, Барадзіном, за што атрымаў званне палкоўніка. Калі яго полк практычна цалкам загінуў падчас ваеннай кампаніі 1812 года, Дамініку Радзівілу было даручана камандаванне палком лёгкай кавалерыі гвардыі Напалеона.
Хойніцкі раён
Геаграфія
На тэрыторыі раёна працякае Прыпяць з прытокамі Віць і Тур’я, знаходзяцца некалькі азёр — Жартай, Ломыш, Стараселле, Масцішча, вадасховішчы Вялікаборскае, Віць, Судкоў, Уласы.
Богуміл Швеля
Біяграфія
У 1906 г. і 1911 гадах выдаў падручнік ніжнялужыцкай мовы ў двух частках. У 1912 годзе быў адным з заснавальнікаў лужыцкай культурна-грамадскай арганізацыі Домавіна. У гэты ж час пісаў артыкулы ў лужыцкіх газетах «Pratyja» і «Nowy Casnik». Выдаў зборнік малітваў і спевы «Wosadnik» для лютэранскіх прыходаў. Заснаваў літаратурны часопіс «Serbska knigłownja», у якім друкаваліся творы лужыцкіх пісьменнікаў і паэтаў. У перыяд паміж двума сусветнымі войнамі працаваў над выданнем Нямецка-ніжнялужыцкага слоўніка, які быў выпушчаны ў 1930 годзе.
У 1946 годзе працаваў над аднаўленнем ніжнялужыцкага філіяла арганізацыі Домавіна. З 1947 года быў рэдактарам газеты «Serbski Casnik».
Памёр 20 мая 1948 года ад інсульту на чыгуначнай станцыі Рудольштадта.
Ілукштанскі павет
Гісторыя
Павет створаны ў 1819 годзе ў выніку тэрытарыяльна-адміністрацыйнай рэформы. Да пачатку 1940 года Ілукштанскі павет займаў плошчу 2242,7 км², уключаў 3 гарады (Ілукстэ, Грыва, Субатэ) і 19 валасцей.
Гальян Лагоўскага
Гаспадарчае значэнне
Не мае гаспадарчага значэння.
Лептабоцыя манчжурская
Распаўсюджанне
Басейн Амура (ад Благавешчанска да лімана).
ФК Фіярэнціна
Стварэнне
«Фіярэнціна» была заснавана ў 1926 годзе членам Нацыянальнай фашысцкай партыі маркізам Луіджы Рыдольфі, які ініцыяваў зліццё двух фларэнційскіх клубаў — «Фірэнцэ» (Club Sportivo Firenze) і «Лібертас» (Palestra Ginnastica Libertas). Мэтай гэтага зліцця было з’яўленне ў Фларэнцыі моцнага клуба, здольнага канкураваць з супернікамі ў паўночна-заходняй Італіі. Таксама мела месца культурнае адраджэнне «Фларэнційскага кальча», продка сучаснага футболу, у які гулялі члены сям’і Медычы.
Эрнест Уільям Браўн
Эрнест Уільям Браўн (Ernest William Brown, - ) - брытанскі матэматык і астраном, на працягу большай часткі кар'еры працаваў у ЗША.
Разыходжанне тэорыі з назіраннямі
Мэтай Браўна было зрабіць дакладныя эфемерыды Месяца, пры дапамозе толькі тэорыі гравітацыі. Для «асноўнай задачы» - абароту сістэмы Зямля-Месяц-Сонца, ён вылічыў экліптычныя даўгаты і шыраты з хібнасцю 0.001 секунды дугі. Ён таксама ўлічыў турбацыі ад планет (у асаблівасці Юпітэра і Венеры). Яшчэ ён вырашаў больш складаную праблему - ўплыў несферычнасці Зямлі і Месяца.
Асабістае жыццё
Быў заўзятым курцом, пакутаваў ад хвароб бронх большую частку свайго жыцця. Ён быў сур'ёзна хворы ў апошнія 6 гадоў, што знаходзіўся на пенсіі.
Халодная вайна
Пачатак халоднай вайны
Тыднем пазней І. В. Сталін у інтэрв’ю «Праўдзе» паставіў Чэрчыля ў адзін шэраг з Гітлерам і заявіў, што ў сваёй прамове той заклікаў Захад да вайны з СССР.
1953—1962: на мяжы ядзернай вайны
18-23 ліпеня 1955 года ў Жэневе адбылася сустрэча прэзідэнта ЗША Д. Эйзенхаўэра, старшыні Савета міністраў СССР Н. А. Булганіна, Першага сакратара ЦК КПСС М. С. Хрушчова, прэм’ер-міністра Францыі Эдгара Фора і прэм’ер-міністра Вялікабрытаніі Э. Ідэна, прысвечаная праблемам разрадкі міжнароднай напружанасці.
1962—1979: «Разрадка»
У 1968 годзе спробы дэмакратычных рэформ у Чэхаславакіі (Пражская вясна) выклікалі ваенную інтэрвенцыю СССР і яго саюзнікаў.
Курняўцава
Гісторыя
У вёскі з’яўляецца іншая назва — Балахонаўка. На мяжы XIX—XX стагоддзяў каля вёскі знаходзіўся маёнтак П. С. Магілёўцава.
Мыроцкэ
Міро́цкае ці Мыро́цкэ (Миро́цьке) — вёска ў Кіева-Святошынскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Мыроцкаўскага сельсавета.
Паўночна-Каралінскі ўніверсітэт ва Уілмінгтане
Паўночна-Каралінскі ўніверсітэт ва Уілмінгтане (University of North Carolina Wilmington) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам даследчага ўніверсітэта, якая месціцца ў горадзе Уілмінгтан ў штаце Паўночная Караліна.
Аляксандр Анатолевіч Раманькоў
Аляксандр Анатолевіч Раманькоў (нар., Карсакаў, Сахалінская вобласць) — беларускі спартсмен і трэнер (фехтаванне на рапірах), заслужаны майстар спорту СССР, заслужаны дзеяч фізічнай культуры Беларусі, чэмпіён і бронзавы прызёр ХХІV Алімпійскіх гульняў (1988, Сеул), сярэбраны прызёр XXI Алімпійскіх гульняў (1976, Манрэаль), сярэбраны і бронзавы прызёр XXII Алімпійскіх гульняў (1980, Масква), шматразовы чэмпіён свету і СССР.
Масавае забойства ў Ганау (2020)
Рэакцыя
20 лютага прэзідэнт ФРГ Франк-Вальтэр Штайнмаер наведаў горад і ўсклаў вянкі ў двух кальянных, дзе загінулі 9 чалавек.
Насця Рыбка
Біяграфія
Нарадзілася і скончыла школу ў Бабруйску. Паводле ўласнай кнігі, сваіх сапраўдных бацькоў ніколі не бачыла, а прыёмная маці памерла. Скончыла Мазырскі педагагічны ўніверсітэт, працавала ў Бабруйску менеджэрам па продажах. Замужам за Мікалаем Вашукевічам, мае 11-гадовага сына Юрыя ад папярэдняга шлюбу. Прыкладна ў 2016 годзе з’ехала ў Маскву, дзе зблізілася з іншым ураджэнцам Беларусі — пісьменнікам і секс-коўчам Аляксандрам Кірылавым, патрапіўшы да яго ў «гарэм». Пад яго кіраўніцтвам правяла некалькі эпатажных акцый: займалася сексам з першым сустрэчным на набярэжнай, пікетавала аголенай амерыканскае пасольства, прапаноўваючы «пераспаць з Харві Вайнштэйнам». У 2017 годзе апублікавала кнігу «Дневник по соблазнению миллиардера, или Клон для олигарха», дзе распавяла аб сваіх блізкіх адносінах з мільярдэрам з імем Руслан.
Дзмітрый Алегавіч Сурскі
Дзмітрый Алегавіч Сурскі (нар., Мінск) — беларускі мастак, дызайнер.
Старшыня Беларускага саюза дызайнераў, член Грамадскага савета па культуры Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, мінскага гарадскога Савета па манументальным мастацтве, Савета па прысуджэнні дзяржаўных прэмій Рэспублікі Беларусь.
Біяграфія
Збірае калекцыю беларускага плакату, якая налічвае ўжо больш за 1000 графічных аркушаў.
Шаганаты
Шаганаты — аул у Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Таскаінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635239700.
Леанід Ніканоравіч Дробаў
Біяграфія
Нарадзіўся ў сям’і настаўніка. У 1940 годзе паступіў у Мінскае педагагічнае вучылішча імя Н. К. Крупскай. З першых дзён Вялікай Айчыннай вайны прыняў удзел у партызанскім руху ў складзе 752-га атрада 1-й Бабруйскай партызанскай брыгады. Са студзеня 1944 года мабілізаваны ў Чырвоную Армію, ваяваў у складзе 37-й гвардзейскай дывізіі 65-й арміі 2-га Беларускага фронту.
Мастакоўская творчасць
Л. Дробаў да канца свайго жыцця не выпускаў з рук алоўка і пэндзаля. Працаваў у жанрах тэматычнай карціны, партрэта, нацюрморта, але найбольш значнае месца ў яго творчасці займаў пейзаж.
Паўночна-Каралінскі ўніверсітэт у Пембруку
Паўночна-Каралінскі ўніверсітэт у Пембруку (University of North Carolina Wilmington) — амерыканская дзяржаўная вышэйшая навучальная ўстанова са статусам універсітэта, якая месціцца ў горадзе Пембрук ў штаце Паўночная Караліна.
Алыва (Іванкіўскі раён)
Аліва ці Алыва (Оли́ва) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Адміністрацыйны цэнтр Алыўскага сельсавета.
Градызк
Гісторыя
З заняпадам Чыгірына, пасля 1678 г., Гарадзішчанская сотня падпарадкоўваецца Міргарадскаму палку. У студзені 1679 г. падтрыманы Асманскай імперыяй Юрый Хмяльніцкі з турэцкім атрадам і татарскай ардой уварваўся на Левабярэжжа і захапіў Гарадзішча.
Старавычы
Старавічы ці Старавычы (Ста́ровичі) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Алыўскага сельсавета.
Смальянь
Гісторыя
Сучаснае паселішча ўзнікла не пазней за XVI ст.
Ігілік (Усходне-Казахстанская вобласць)
Ігілік — аул у Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Буранаўскай сельскай акругі. Код КАТА — 635243400.
Стаева (Бранскі раён)
Гісторыя
У 1964 годзе да вёскі далучаны пасёлак Дунай.
ФК Індэпенд’ентэ
«Індэпенд’е́нтэ» (Independiente) — аргенцінскі футбольны клуб з горада Авельянеда, які належыць да агламерацыі Вялікага Буэнас-Айрэса. Клуб гуляе ў Прымеры. Акрамя таго, «Індэпенд’ентэ» ўваходзіць у склад гэтак званай вялікай пяцёркі футбольных клубаў Аргенціны. Лакальнае суперніцтва з клубам «Расінг» мае назву Дэрбі Авельянеды.
Эрнеста Сабата
Біяграфія
Нарадзіўся ў шматдзетнай сям'і (дзясяты з адзінаццаці дзяцей). Вучыўся на фізіка-матэматычным факультэце Нацыянальнага ўніверсітэта Ла-Платы, прымаў актыўны ўдзел у моладзевым камуністычным руху, быў дэлегатам Брусельскага антыфашысцкага кангрэса (1934).
Пені Алексяк
Валодае алімпійскім рэкордам, рэкордам Амерыкі на дыстанцыі 100 метраў вольным стылем, рэкордамі Канады на дыстанцыях 50 і 100 метраў батэрфляем.
Эрнеста Сабата
Творчасць
З 1941 супрацоўнічаў з часопісам «Сур», блізкім Борхесу і яго кругу. Дэбютнай кнігай Сабата стала зборнік філасофскіх эсэ «Індывід і сусвет» (1945, першая прэмія горада Буэнас-Айрэс і ганаровая прэмія Саюза пісьменнікаў Аргенціны). У 1948 з'явіўся яго экзістэнцыялісткі раман «Тунэль», які выклікаў вялікую цікавасць у Аргенціне і за мяжой (ініцыятарам выдання ў Францыі быў Альбер Камю; кнігу тут жа перавялі больш на дзесятак моў, экранізаваная ў 1952, 1977 і 1987, спектакль Д.Грэма-Янга па ёй быў паказаны на Эдынбургскім тэатральным фестывалі ў 2004 годзе). Два іншых рамана — «Пра герояў і магілы» (1961, папулярнай стала кампазіцыя па яго матывах «Раманс пра смерць Хуана Лавалье» на музыку Эдуарда Фала; іншая частка рамана экранізаваная ў 1979 Марыа Сабата, сынам пісьменніка) і «Авадон-знішчальнік» (1974, Вялікая прэмія Саюза пісьменнікаў Аргенціны) — умацавалі славу Сабата як аднаго з найбуйнейшых раманістаў Лацінскай Амерыкі.
Сімонэ Мануэль
Сімонэ Эшлі Мануэль (Simone Ashley Manuel; нар., Х’юстан, Тэхас) — амерыканская плыўчыха, якая спецыялізуецца на плаванні вольным стылем. Двухразовая алімпійская чэмпіёнка і двухразовы сярэбраны прызёр Гульняў (2016), 11-разовая чэмпіёнка свету (2013, 2015, 2017, 2019). Яе асабістая алімпійская перамога на 100-метровай дыстанцыі вольным стылем падзелена з канадкай Пені Алексяк. Мануэль стала першай афраамерыканкай, якая выйграла індывідуальнае алімпійскае золата ў плаванні і ўстанавіла алімпійскі рэкорд і амерыканскі рэкорд.
Аляксандр Мікалаевіч Башыраў
Біяграфія
У велікодны тыдзень 1999 года зняў дакумэнтальны фільм «Бялград, Бялград!», Калі самалёты НАТА бамбілі горад. У 2014 годзе здзейсніў паездку ў Данбас, дзе здымаў фільм з працоўнай назвай «Данбас стукае ў нашае сэрца».
Леанід Мендэлевіч Левін
Леанід Мендэлевіч Ле́він (нар., Мінск — , Мінск) — беларускі архітэктар. Заслужаны архітэктар БССР (1988), лаўрэат Ленінскай прэміі і Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь, акадэмік Міжнароднай і Беларускай акадэміі архітэктуры (1997), старшыня Саюза беларускіх яўрэйскіх грамадскіх аб’яднанняў і абшчын з 1991 па 2014 год. Адзін з аўтараў мемарыяльнага комплексу «Хатынь», за які (у складзе аўтарскага калектыву) быў удастоены Ленінскай прэміі.
Біяграфія
Памёр 1 сакавіка 2014 года ў Мінску. Пахаваны 4 сакавіка на Цэнтральнай алеі Усходніх могілак у Мінску.
Анатоль Валянцінавіч Рогач
Біяграфія
Актыўна супрацоўнічаў з масавымі перыядычнымі выданнямі. Быў пастаянным аўтарам «Рэгіянальнай газеты». Падрыхтаваны да друку матэрыял па гісторыі энергетыкі Павілля.
Акбулак (Усходне-Казахстанская вобласць)
Акбулак — аул у Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Акбулакскай сельскай акругі. Код КАТА — 635245100.
Струцкі сельсавет
Утвораны 12 кастрычніка 1940 года як Заўлецкі сельсавет у складзе Дунілавіцкага раёна Вілейскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Заўлечча. З 20 верасня 1944 года ў складзе Полацкай вобласці. З 8 студзеня 1954 года ў складзе Маладзечанскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года цэнтр сельсавета перанесены ў вёску Струкі, сельсавет перайменаваны ў Струцкі. З 20 студзеня 1960 года ў складзе Глыбоцкага раёна Віцебскай вобласці. 20 мая 1960 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Валкалацкага (9 населеных пунктаў: Асіннікі, Аўсянікі, Будзічы, Гарадзішча, Кісева, Кузёмшчына, Струкі, Яблонцы, Янукі), Ласіцкага (15 населеных пунктаў: Гайдукі, Гаранаўшчына, Гігалы, Гінькі, Глінскія, Заруддзе, станцыя Заўлічы, Курылавічы, Мартулі, Марцінелевічы, Мацейкі, Новыя Заўлічы, Плешкуны, Сасноўшчына, Янчукі) і Тумашаўскага (5 населеных пунктаў: Дабрыянава, Завараты, Ласкаўшчына, Латыгаль, Праходы) сельсаветаў.
Марыя Тэрэза Манкідзян
Біяграфія
Законніцы гэтай супольнасці спалучаюць малітоўнае кантэмпляцыйнае жыццё з дабрачыннасцю: клапоцяцца пра хворых і паміраючых, пра бедныя сем’і, займаюцца выхаваннем дзяўчынак у прытулках. На працягу апошняга стагоддзя колькасць кляштараў кангрэгацыі павялічылася да 176 па ўсім свеце. У іх жыве і моліцца каля 1500 сясцёр.
Варкала
Клімат трапічны з сухой зімой і дажджлівым летам. Сярэднегадавая тэмпература складае 26,8 ° C. Гадавая норма ападкаў — каля 2256 мм (самы засушлівы месяц — студзень, з нормай ападкаў 19 мм, а самы вільготны месяц — чэрвень, з нормай 457 мм). Найбольш цёплы месяц — красавік, сярэдняя тэмпература якога складае 28,6 ° C. Найбольш халаднаваты месяц — ліпень, з сярэдняй тэмпературай 25,9 ° C. Такім чынам, розніца паміж сярэднімі тэмпературамі самага цёплага і самога халоднага месяца складае толькі 2,7 ° C.
Музей разводаў
Назва раздзела
Музей узнік з-за прыватнай драмы двух заграбскіх мастакоў Олінкі Віштіцы і яе тагачаснага партнёра Дражэна Грубшыча. Былая пара вырашыла захаваць асобныя сведчанні мінулых шчаслівых часоў у якім-небудзь пэўным месцы. З цягам часу калекцыя павялічылася за кошт новых экспанатаў іншых былых пар. Экспанаты, якія сімвалізуюць мінулае каханне ці разарваныя адносіны паміж партнёрамі, былі прысланы з самых аддаленых куткоў света. Часта экспанаты маюць некалькі трагікамічны характар, паказваючы нерэалізаваныя жаданні, мары, і «доказы» шчырага кахання. Кожны экспанат мае ў музеі сваю гісторыю, апісаную ў дэцэнтным стылі на англійскай і харватскай мовах.
Касцёл Найсвяцейшай Тройцы (Забрэззе)
Гісторыя
У 1997 годзе была распачата перабудова будынка былой крамы пад касцёл. У 1999 годзе касцёл быў перабудаваны і ў 2000 годзе асвячоны. На званіцы ўсталяваны адзін з уцалелых званоў папярэдняга касцёла.
Мата Косык
Мата Косык (Mato Kosyk, Matthäus Kossick, 18 чэрвеня 1853, Вербен, Германія — 11 лістапада 1940, Аклахома, ЗША) — ніжнялужыцкі паэт і журналіст. Разам з паэткай Мінай Віткайц лічыцца класікам ніжнялужыцкай паэзіі.
Дэвід Морыс Лі
Біяграфія
Лі вырас у мястэчку Рюу ў Нью-Ёрку. Яго бацькі былі яўрэйскімі імігрантамі з Англіі і Літвы. Лі скончыў Гарвардскі ўніверсітэт у 1952 годзе, пасля чаго пайшоў служыць у войска. Ступень магістра ён атрымаў ва ўніверсітэце Канектыкута, а ступень доктара ў 1955 годзе ў Ельскім універсітэце. У Ельскім універсітэце ён працаваў пад кіраўніцтвам Г. Фэйрбанка. Пасля Ельскага ўніверсітэта ён стаў прафесарам у Карнельскім універсітэце, дзе працуе да гэтага часу. Дэвід Лі жанаты. У яго два сыны.
Хоцімскі раён
Хо́цімскі раён — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Магілёўскай вобласці, самы ўсходні рэгіён Беларусі. Адміністрацыйны цэнтр — гарадскі пасёлак Хоцімск.
Геаграфія
Плошча раёна складае 858,9 км². На поўначы і паўночным усходзе мяжуе з Ершыцкім раёнам Смаленскай вобласці (працягласць мяжы — 39 км), на ўсходзе — з Клятнянскім раёнам (15 км), на поўдні — з Суражскім раёнам (44 км) Бранскай вобласці Расійскай Федэрацыі. На паўднёвым захадзе і захадзе мяжуе з Касцюковіцкім раёнам (45 км), на паўночным захадзе — з Клімавіцкім раёнам (25 км) Магілёўскай вобласці. Працягласць раёна з поўначы на поўдзень — 46 км, а з усходу на захад — 32 км.
Расійская камуністычная рабочая партыя — Расійская партыя камуністаў
Гісторыя РКРП да аб'яднання
Пасля з'езду на абласных канферэнцыях і пленумах абраны абласныя камітэты і іх сакратары, у тым ліку 1-ы сакратар Маскоўскага камітэта В. Анпілаў і 1-ы сакратар Ленінградскага (Санкт-Пецярбургскага) камітэта Ю. Цярэнцьеў.
Улетку-ўвосень 1992 г. у РКРП узмацнілася радыкальнае крыло. Ліпеньскі і вераснёвы пленумы ЦК РКРП ухвалілі «ленінградскі» праект Праграмы (М. Папова), а не «маскоўскі» (Р. Касалапава). Радыкальнае крыло (В. Анпілаў, М. Папоў) выступіла таксама супраць спроб Р. Касалапава ўцягнуць РКРП і «Працоўную Расію» ў саюз з «правымі» — Міхасём Астаф'евым, Іллёй Канстанцінавым, Уладзімірам Ісакавым у рамках ФНВ.
17 красавіка 1998 Цэнтральная кантрольная камісія РКРП адмяніла рашэнне пра выключэнне з партыі П. Былеўскага, на якім працягваў настойваць Маскоўскі камітэт.
Ідэалогія
РКРП-РПК — адна з левых расійскіх палітычных партый. Часта лічыцца «сталінісцкай». Крытыкуе КПРФ злева за апартунізм, памяркоўнасць да клерыкалізму, «некласавае» разуменне патрыятызму, адмову ад ідэі сацыяльнай рэвалюцыі. Лічыць магчымым аднаўленне СССР.
Дзейнасць
Партыя надае вялікую ўвагу прапагандзе камуністычных, марксісцкіх ідэй, галоўным чынам пасродкам друкаваных выданняў: газет («Працоўная Расія», «Думка»), тэарэтычнага часопіса («Савецкі Саюз»), агітацыйных улётак («Працоўны лісток») і інш.
Будынак першай мінскай публічнай бібліятэкі
Гісторыя
У 1848 годзе мінскім губернскім архітэктарам Казімірам Хршчановічам было складзена падрабязнае «Інвентарнае апісанне мураванага дома і флігеля памешчыцы Слуцкага павета Схаластыкі, народжанай Уніхоўскай Карказевічевай», які знаходзіўся ў горадзе Мінску ў 1-й частцы і ў 1-м квартале па Валоцкай вуліцы пад № 220. Акрамя падрабязнага інвентара ўсяго домаўладання Карказевіч, архітэктарам былі зроблены і чарцяжы ўсіх мураваных пабудоў
Знаменка (Смаленскі раён)
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Славутасці
Руіны царквы Іконы Божае Маці «Знак», 1792 г.
Алена Навойкава
Біяграфія
Баскетболам пачатку займацца ў 1983 годзе ў сталічнай ДЮСШАР-«Гарызонт». Першым трэнерам была Марыя Сялюніна. Выступала за каманды: «Гарызонт» (Мінск — 1989-93), «Алімпія» (Познань, Польшча, Д1 — 1993-95), «Дынама» (Масква, Расія, Д1 — 1995-96), СКА (Самара, Расія, Д1 — 1996-98), «Гдыня» (Польшча, Д1 — 1998—2002), «Познань» (Польшча, Д1 — 2002—2203).
Аляксандр Уладзіміравіч Грыбко
Біяграфія
Нарадзіўся 21 лістапада 1959 г. у в. Капланцы Бярэзінскага раёна.
Навуковая дзейнасць
З 1995 па 2006 г.г. з’яўляўся кіраўніком 2 дзяржбюджэтных навуковых і 7 гаспадарчых дагаворных навуковых тэм, у тым ліку дзяржбюджэтнай тэмы: «Геаэкалагічная і сацыяльна-эканамічная ацэнка якасці навакольнага асяроддзя адміністрацыйных тэрытарыяльных адзінак Брэсцкай вобласці» (№ дзяржрэгістрацыі 2001513) міжвузаўскай праграмы «Прыродна-гаспадарчыя рэгіёны»).
Канстанцінава (возера)
Канстанцінава — возера ў Браслаўскім раёне Віцебскай вобласці, за 32 км на паўночны ўсход ад горада Браслаў, каля вёскі Бабышкі, у басейне ракі Друйка.
Каратагай (Куршымскі раён)
Каратагай — сяло ў Куршымскім раёне Усходне-Казахстанскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр Калгуцінскай сельскай акругі. Код КАТА — 635249100.
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1197 чалавек (605 мужчын і 592 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 678 чалавек (324 мужчыны і 354 жанчыны).
Дуглас Ошэраў
Дуглас Дын Ошэраў (Douglas Dean Osheroff; нар.  года, Абердзін, штат Вашынгтон, ЗША ў сям'і яўрэйскіх імігрантаў з Расіі) — амерыканскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы (1996) (сумесна з Дэвідам Лі і Робертам Рычардсанам) "за адкрыццё звышцякучасці гелію-3". Адкрыццё было зроблена ў 1971 годзе, калі Ошэраў быў аспірантам ў Карнельскага ўніверсітэта. Ошэраў атрымаў ступень бакалаўра ў 1967 годзе ў Калтэху. Ступень доктара ён атрымаў у Карнельскім універсітэце ў 1973 годзе. Па стане на 2006 год выкладаў у Стэнфардскім універсітэце на аддзяленнях фізікі і прыкладной фізікі, якімі ён нейкі час кіраваў. Ошэраў прымаў удзел у камісіі па расследаванні аварыі касмічнага чоўна Калумбія, выконваючы тыя ж функцыі, што і Рычард Фейнман ў камісіі па расследаванні аварыі Чэленджэра.
Шэўчэнкавэ (Разважыўскі сельсавет)
Шаўчэ́нкава ці Шэўчэ́нкавэ (Шевче́нкове) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Разважыўскага сельсавета.
Дом віцэ-губернатара (Мінск)
Дом віцэ-губернатара — будынак у Мінску, у квартале, які прымыкае да Верхняга Горада, па адрасе вуліца Рэвалюцыйная, 3.
Віскаша
Апісанне
Жывуць у суровых горных умовах. Кормяцца травамі. Самкі нараджаюць толькі адно дзіцяня.
Помнік Валенцію Ваньковічу (Мінск)
Апісанне
Скульптура ўстаноўлена на невысокім пастаменце з натуральнага каменя, які не ўздымае яе над гледачом, а толькі пазначае ўмоўную прастору. Жанравая кампазіцыя, распрацаваная скульптарам, арганічна ўпісваецца ў атмасферу двара і стварае ўражанне рэальнай прысутнасці мастака.
Нармандская дынастыя
У выніку заваявання Англіі герцагам Вільгельмам у 1066 годзе пад уладу Нармандскай дынастыі перайшло Англійскае каралеўства. Апошні прадстаўнік дынастыі па мужчынскай лініі Генрых I сканаў у 1135 годзе, яго спадчыннікам стаў пляменнік Стэфан Блуаскі, таксама часам прыналежны да Нармандскай дынастыі. Пасля смерці караля Стэфана ў 1154 годзе на прастолах Англіі і Нармандыі зацвердзілася дынастыя Плантагенетаў.
Кіраванне ў Нармандыі
Дзяржава, заснаваная Ралонам у Нармандыі, з самага пачатку мела дваістую прыроду: скандынаўскія традыцыі суседнічалі з франкскімі інстытутамі. Паступова, аднак, скандынаўскі ўплыў ва ўсіх сферах жыцця скарачаўся, саступаючы месца французскай культуры і феадальным адносінам. Тым не менш у прадстаўнікоў Нармандскай дынастыі доўгі час (да XI стагоддзя) захоўваліся звычаі нарманскага шлюбнага права, якія ідуць насуперак з царкоўнымі нормамі (герцагі Нармандыі часцяком жаніліся без шлюбу і пры жыцці папярэдняй жонкі), і практыка прысваення дзецям двух імёнаў — скандынаўскага і франкскага. Так, Ралон у адносінах з навакольным светам і духавенствам выкарыстоўваў імя Роберт (I), а яго дачка Герлак звалася адначасова Адэлай.
Для ўзмацнення ўплыву Нармандскай дынастыі вялікае значэнне мелі паслядоўныя шлюбы Эмы Нармандскай, дачкі герцага Рычарда I, з двума англійскімі каралямі: Этэльрэдам II і Кнудам Вялікім.
Эдуард Спаведнік, сын Эмы і Этэльрэда, выхоўваўся пры нармандскім двары і пасля ўзыходжання на англійскі прастол у 1042 годзе спрыяў англа-нармандскаму збліжэнню і нават прызначыў сваім спадчыннікам герцага Вільгельма Незаконнанароджанага. Вільгельму ўдалося стварыць у Нармандыі эфектыўную дзяржаўную адміністрацыю і мабілізаваць сілы краіны для ўварвання ў Англію пасля смерці Эдуарда Спаведніка. У выніку нармандскага заваявання Англіі ў 1066 годзе Нармандская дынастыя зацвердзілася на англійскім каралеўскім прастоле.
Кіраванне ў Англіі
Аднак ужо пасля смерці Вільгельма Заваёўніка, у 1087 годзе, дзяржава распалася: герцагам Нармандыі стаў старэйшы сын Вільгельма I Роберт III Куртгёз, а каралём Англіі — сярэдні сын Вільгельм II Руфус. Барацьба за аднаўленне адзінства манархіі паміж дзецьмі Заваёўніка працягвалася да 1106 года, калі ў выніку разгрому Роберта III пры Таншбрэ Нармандыя была заваявана англійскім каралём Генрыхам I, малодшым сынам Вільгельма I.
Дуброўка (Смятанінскае сельскае паселішча)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Браслаўскі павет (1921—1940)
Браслаўскі павет (Powiat brasławski) — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі. Адміністрацыйны цэнтр — горад Браслаў.
Спектральныя класы зорак
Спектральныя класы — класіфікацыя зорак па спектры выпраменьвання, у першую чаргу, па тэмпературы фотасферы.
Дуброва (Смаленскі раён)
Геаграфія
Размешчана ў заходняй частцы вобласці за 15 км на поўнач ад Смаленска, за 10 км на поўнач ад аўтадарогі, на беразе ракі Выблінка. За 17 км на поўдзень ад вёскі знаходзіцца чыгуначная станцыя Смаленск на лініі Масква — Мінск.
Ноам Хомскі
Яго працы ўнеслі значны ўклад у заняпад біхевіярызму і садзейнічалі развіццю кагнітыўных навук. Апроч лінгвістычных прац, Хомскі шырока вядомы сваімі радыкальна-левымі палітычнымі поглядамі, а таксама крытыкай знешняй палітыкі ўраду ЗША. Сам Хомскі заве сябе лібертарным сацыялістам і прыхільнікам анарха-сіндыкалізму.
Палітычныя пагляды
Я заўсёды падтрымваў ідэю яўрэйскай этнічнай радзімы ў Палестыне. Гэта не тое ж самае, што яўрэйская дзяржава. Існуюць моцныя довады ў падтрымку этнічнай радзімы, але ці павінна там быць яўрэйская дзяржава, ці мусульманская дзяржава, ці хрысціянская дзяржава, ці белая дзяржава, — гэта зусім іншае пытанне.
Хомскі быў адным з галоўных прамоўцаў на Сусветным сацыяльным форуме 2002 года.
Крытыка палітыкі ЗША
Адным з ключавых памкненняў звышдзяржаў, па цверджанні Хомскага, з’яўляецца арганізацыя і рэарганізацыя навакольнага свету ва ўласных інтарэсах з выкарыстаннем вайсковых і эканамічных сродкаў. Так, ЗША ўступілі ва В’етнамскую вайну і ўключальны яе Індакітайскі канфлікт з-за таго, што В’етнам, ці, дакладней, яго частка, выйшла з амерыканскай эканамічнай сістэмы. Хомскі таксама крытыкаваў умяшанне ЗША ў справы цэнтральна- і паўднёваамерыканскіх краін і вайсковую падтрымку Ізраіля, Саудаўскай Аравіі і Турцыі.
Захарына (Смаленскі раён)
Захарына (Захарино) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Стабенскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 55 жыхароў (2007).
Адкрыты чэмпіянат Кітая па снукеры 2015
Пераможцам турніру стаў чэмпіён свету Марк Сэлбі, які перайграў на сваім шляху да тытула Бары Пінчэса ў кваліфікацыі (5:1), Марка Джойса (5:3), Эліата Слесара (5:0), Дэвіда Гілберта (5:2), Роберта Мілкінса ў чвэрцьфінале (5:4), Курта Мэфліна ў паўфінальным матчы (6:3) і Гэры Уілсана ў фінальным паядынку з лікам 10:2. Такім чынам, 31-гадовы англічанін выйграў рэйтынгавы турнір, не згуляўшы ніводнага матча супраць гульцоў, якія ўваходзілі ў топ-16 сусветнага рэйтынгу. Гэтая перамога стала шаснаццатым прафесійным і шостым рэйтынгавым тытулам у кар’еры лідара рэйтынгу, а таксама другім спаборніцтвам рэйтынгавага ўзроўню, выйграным Сэлбі ў 2015 годзе (пасля German Masters).
Скорасць
Праекцыі скорасці ў дэкартавай сістэме каардынат
Такім чынам, каардынаты вектара скорасці — гэта скорасці змянення адпаведных каардынат матэрыяльнага пункта:
Лінейная і вуглавая скорасць
Пры вярчэнні цела разглядаецца вуглавая скорасць як вытворная па часе вугла яго павароту. У такім разе, каб пазбегнуць блытаніны, «звычайную» скорасць цела (кропкі) называюць лінейнай скорасцю. Лінейная скорасць матэрыяльнага пункта звязана з вуглавой наступным чынам:
Матэўс Мерыян (старэйшы)
Біяграфія
Бацька Матэўса Малодшага, жывапісца і гравёра, і Марыі Сібілы, мастака і даследчыцы жывой прыроды.
Кайнар (Куршымскі раён)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва аула складала 341 чалавек (165 мужчын і 176 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у ауле пражывалі 195 чалавек (105 мужчын і 90 жанчын).
Молі зубатыя
Класіфікацыя
У сямействе 21 род (3 выкапневых) і 160 відаў (6 выкапневых; дадзеныя на 2011 год). У Беларусі тры віды аднаго роду. У Расіі каля 10 відаў.
Места (Брэст)
Ва ўмацаванай частцы Места праходзілі 3 вуліцы, з якіх дзве (Кавальская і Пескаўская, злучаліся з Віленскім і Кракаўскім трактамі) з’яўляліся магістральнымі. На вуліцах месціліся 170 мяшчанскіх сядзіб, двор праваслаўнага епіскапа з мураванай Мікалаеўскай царквой, фарны касцёл з плябаніяй, багадзельня (шпіталь), іншыя будынкі.
Дрожжына (Смаленскі раён)
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
ДРСУ-1
ДРСУ-1 (ДРСУ-1) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Талашкінскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 244 жыхара (2007).
Ірша (Краснаярскі край)
Утварае муніцыпальнае ўтварэнне са статусам гарадскога паселішча пасёлак Ірша як адзіны населены пункт у яго складзе.
Фолькунгі
Па прамой мужчынскай лініі дынастыя згасла да канца 14 стагоддзя. Большая частка яе гісторыі выкладзена ў Хроніцы Эрыка.
Судна на падводных крылах
Гісторыя
Пабудова СПК да сярэдзіны 1930-х гадоў вялася без дастаткова абгрунтаваных тэарэтычных разлікаў, што адмоўна адбівалася на практыцы іх укаранення. Вялікая заслуга ў распрацоўках належыць Гамбургскаму доследнаму басейну, дзе праводзілася серыя мадэльных выпрабаванняў падводных крылаў, вынікі якіх былі пакладзены Шэртэлем ў аснову праектных распрацовак і стварэння прамысловых узораў СПК. У гэты ж час сістэматычныя даследаванні падводных крылаў праводзіліся і ў СССР. Пасля Другой сусветнай вайны развіццё суднаў на падводных крылах пайшло больш хуткімі тэмпамі, і ўжо ў канцы 1950-х — першай палове 1960-х гадоў у вядучых краінах былі створаны рэнтабельныя рачныя і марскія пасажырскія СПК серыйнай пабудовы. Вядучае месца ў стварэнні транспартных СПК ў Заходняй Еўропе заняла вядомая швейцарская фірма «Супрамар», праектную групу якой узначальваў Г. Шэртэль. Распрацоўкай таксама займаліся брытанска-галадская фірма «Акваіён». У канцы 1960-х — пачатку 1970-х гадоў праектныя распрацоўкі і будаўніцтва СПК сталі весці фірмы Італіі, Францыі, Нарвегіі, ЗША і іншых краін.
Джэфры Херст
Джэфры Чарлз (Джэф) Херст (Geoffrey Charles "Geoff" Hurst; нар. ) — англійскі футбаліст, нападнік. Чэмпіён свету 1966 у складзе нацыянальнай зборнай Англіі.
Іван Раманавіч Брайцаў
Біяграфія
Ініцыятар стварэння ў Ніжагародскім універсітэце фізіка-матэматычнага факультэта, быў яго дэканам да 1939 года. Працаваў прафесарам і ў Горкаўскім педінстытуце. З 1942 г. да канца жыцця — загадчык кафедры тэорыі функцый ГДУ, створанай па яго ініцыятыве.
Загадам рэктара № 117 ад 16 верасня 1945 года з кафедры матэматычнага аналізу вылучаецца кафедра тэорыі функцый, куды пераведзены загадчыкам кафедры прафесар І. Р. Брайцаў.
Курчумкістауы
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 424 чалавекі (213 мужчын і 211 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 296 чалавек (145 мужчын і 151 жанчына).
Хуанхэ
Вярхоўі
Пасля цясніны Цінтан рака ўпадае ў шырокія раўніны Іньчуань і  Хэтай. У гэтым рэгіёне ў асноўным пустыня і лугі, шмат прытокаў. Плынь павольная. Гэта гістарычна самая важная арашальная раўніна ўздоўж ракі Хуанхэ.
Ніжняе цячэнне
Глей, які выцякае сюды з сярэдняга цячэння, асядае тут, падымаючы паводкі. Пры будаўніцтве плацін у 2000-я гады празмернае заіленне падняло рэчышча ракі на некалькі метраў над навакольнымі землямі. У Кайфэне (Kaifeng, 開封) Хуанхэ ўзвышаецца на 10 метраў над узроўнем навакольных зямель ..
Паводкі
Іншым фактарам разбуральных паводак былі абвалы ільдовых плацін ва Унутранай Манголіі, якія суправаджаліся раптоўным вызваленнем велізарнай колькасьці талай вады. У ХХ стагоддзі адбылося адзінаццаць такіх буйных паводак, кожная з якіх выклікала велізарныя страты сярод насельніцтва і маёмасці. У наш час выбуховыя рэчывы, выкінутыя з самалётаў, выкарыстоўваюцца для разбурэння ільдовых плацін, перш чым яны становяцца небяспечнымі.
Наш час
Яшчэ адна гістарычная прычына разбуральных паводак — замярзанне вярхоўяў ракі ва Унутранай Манголіі з утварэннем ледзяных плацін, якое суправаджаецца раптоўным выкідам велізарнай колькасці затрыманай вады. За апошняе стагоддзе было 11 такіх буйных паводак, кожная з якіх прывяла да вялізных чалавечых ахвяр і страт маёмасці. У цяперашні час ледзяныя дамбы разбураюцца шляхам бамбавання іх з самалётаў, перш чым яны стануць небяспечнымі.
Уілмінгтан (Паўночная Караліна)
Уілмінгтан быў заснаваны на рацэ Кейп-Фір. Стары горад захоўвае набярэжную даўжынёй у мілю, якая з’яўляецца турыстычнай славутасцю Уілмінгтан.
Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт інфарматыкі і радыёэлектронікі
Гісторыя
У 2001 годзе была адкрыта магістратура — другая ступень вышэйшай адукацыі, распачата падрыхтоўка магістрантаў па 8 спецыяльнасцях. Упершыню ў Рэспубліцы Беларусь БДУІР пачаў скарочанае навучанне выпускнікоў каледжаў для атрымання вышэйшай адукацыі. У 2002 годзе створаны Цэнтр дыстанцыйнага навучання і ўпершыню ў Рэспубліцы Беларусь пачата дыстанцыйнае навучанне. У 2003 годзе ўпершыню ў Рэспубліцы Беларусь на базе універсітэта праводзіцца рэпетыцыйнае кампутарнае тэставанне. Па замове Міністэрства адукацыі выкладчыкамі ўніверсітэта распрацаваны тэсты па фізіцы, матэматыцы, рускай і беларускай мове.
Апоўзень у Шові (2023)
Апоўзень у Шові (Грузія) здарыўся ў 16:00 3 жніўня 2023 года. У першыя суткі з месца трагедыі было эвакуявана 210 чалавек. 18 чалавек былі выяўленыя мёртвымі, яшчэ 18 лічацца без вестак прапаўшымі. Сярод пацярпелых — грамадзянка Украіны і грамадзянка Расіі.
Васілевіцкі сельсавет (Гродзенскі раён)
На момант скасавання ў склад сельсавета ўваходзілі 17 населеных пунктаў: Асташа, Васілевічы, Вусенікі, Галавенчыцы, Гарачкі, Дзмісевічы, Кадыш, Каўняны, Кодзеўцы, Навасады, Нямнова, Самборы, Сінявічы, Сонічы, Шадзінцы, Шынкаўцы і Ятвезь.
Серафім Татарын
Пасляваеннае жыццё
Пасля адкрыцця пачатковай школы ў роднай вёсцы Вострава Татарын уладкаваўся туды настаўнікам. Пасля арганізацыі калгаса «Радзіма» ў вёсцы Вострава адкрылася і пачала працаваць сямігадовая школа. У гэты час Серафім Лук’янавіч закончыў завочна педвучылішча і гістарычны факультэт настаўніцкага інстытута. 17 гадоў ён выкладаў у роднай школе гісторыю, і першы ўрок у кожным навучальным годзе ён прысвячаў барацьбе працоўных Заходняй Беларусі за лепшую долю. Разважаў заўсёды натхнёна, пераканаўча, цікава, быццам сваю біяграфію. Памёр Серафім Татарын у 1988 годзе. Рэабілітавалі яго ў 1956-м. У канцы 1990-х гадоў Пётр Марціноўскі (1932–2006) часта прыгадваў Серафіма Лук’янавіча Татарына: «Я добра ведаў гэтага простага і шчырага, гаваркога і няўрымслівага чалавека. Сустракаўся з ім у яго школе, на розных раённых нарадах, у кнігарні, у рэдакцыі раённай газеты «Праца», куды ён, як актыўны селькор, прыносіў свае артыкулы. Сваім багатым педагагічным вопытам ён шчыра дзяліўся з настаўнікамі на канферэнцыях і метадычных аб’яднаннях. А вечарамі чытаў лекцыі бацькам у клубах, сустракаўся з моладдзю. Яго дом у Востраве жыхары Зэльвеншчыны называлі ласкава Домам Серафіма. Ён часта казаў, што лёс у жыцці выпаў на яго долю нялёгкі, але з перакананнем заўсёды падкрэсліваў: «Але калі б давялося пачаць спачатку — я не збочыў бы з абранага беларускага шляху…»
Ціганава
Гісторыя
Упершыню згадваецца ў 1595 (да XVIII ст. звалася Кіганава). Да 1764 – валоданне Свянскага манастыра.
Кансервы
Па прызначэнні адрозніваюць:
Працэс прыгатавання
У працэсе вырабу з прадуктаў выдаляюць неядомыя часткі, дадаюць тлушч, цукар, прыправы, вітаміны, апрацоўваюць цяплом або хімічнымі рэчывамі (гл.кансерваванне). Кансервы расфасоўваюць і герметычна закрываюць у бляшаную, шкляную або палімерную тару. Захоўваюць у сухім месцы пры тэмпературы 0-20°С.
Сцяпан Міхайлавіч Міско
Выданні
У 2000 годзе асобным выданнем выйшла з друку кніга Сцяпана Міско «Школьны тэатр Беларусі XVI—XVIII стст.». У ёй даследуецца тэатральнае мастацтва Беларусі перыяду сярэднявечча. Кніга складаецца з трох раздзелаў. У першым раздзеле распавядаецца пра тое, як узнік школьны тэатр і што сабой уяўляў яго рэпертуар. У другім раздзеле асаблівую ўвагу ўдзяляецца аналізу інтэрмедый, якія ляглі ў аснову прафесійнай беларускай драматургіі. А ў трэцім раздзеле ў скарочаным выглядзе даецца змест асобных інтэрмедый.
Русакы (Іванкіўскі раён)
Русакі ці Русакы́ (Русаки́) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Макарыўскага сельсавета.
Менталітэт краба
Метафара заснавана на на цалкам рэальнай з’яве – паводзінах крабаў, пасаджаных у вядро. Унікальнасць з’явы ў тым, што адзін краб, пасаджаны ў вядро, лёгка можа вылезці з яго, а калі ў вядры апынецца некалькі крабаў – ніводзін з іх не зможа выбрацца на волю, бо яны ўсе разам будуць чапляцца за «ўцекача» і перашкаджаць адзін аднаму вызваліцца.
Каспля-2
Гісторыя
Горад Каспля ўпершыню згадваецца ва Устаўной грамаце князя Расціслава Мсціславіча ў пачатку XII ст.
Сент-Кітс
Геаграфія і прырода
Фаўна вострава прадстаўлена пераважна птушкамі, казуркамі, амфібіямі і паўзунамі. Асаблівую цікавасць для эколагаў маюць марскія чарапахі, якія размножваюцца на мясцовых пляжах.
Акцябрскае (Бранскі раён)
Гісторыя
У 1961 годзе ўказам Прэзідыума Вярхоўнага Савета РСФСР сяло Корастаўка перайменавана ў Акцябрскае.
Ранча-Міраж
У горадзе размяшчаецца маёнтак Санілендс, у якім у розны час адпачывалі такія зоркі як Фрэнк Сінатра, Боб Хоўп, Фрэд Астэр і Джынджэр Роджэрс. Таксама ў ім спыняліся прэзідэнты ЗША Рычард Ніксан, Рональд Рэйган і Джэральд Форд.
Натан Барысавіч Грубін
Біяграфія
Скончыў Петраградскую кансерваторыю ў 1917 годзе (клас кампазіцыі Я. Вітала). У 1925-27 і 1941-45 гадах у тэатрах оперы і балета Харкава, Свярдлоўска, Куйбышава, Пярмі, Ташкента. У 1938-41 гадах галоўны дырыжор Дзяржаўнага тэатра оперы і балета Беларусі (1940-41) і Ташкенцкай (1941-45) кансерваторыі. Музычны кіраўнік пастановак нацыянальных опер «У пушчах Палесся» А.Багатырова (1939), «Кветка шчасця» А.Туранкова (1940). З іншых работ на беларускай сцэне: «Царская нявеста» М.Рымскага-Корсакава (1938), балет «Лебядзінае возера» (1938) і «Пікавая дама» (1941) П.Чайкоўскага, «Казкі Гофмана» Ж.Афенбаха (1941), «Трыльбі» А.Юрасоўскага.
Каробіна (Смаленскі раён)
Каробіна (Коробино) — вёска ў Смаленскай вобласці Расіі, у Смаленскім раёне. Насельніцтва — 8 жыхароў (2007).
Кіслыя (Смаленскі раён)
Гісторыя
9 студзеня 1909 года ў вёсцы нарадзіўся Герой Савецкага Саюза, падпалкоўнік Ігнат Паўлавіч Паўлючанкоў. Загінуў 21 кастрычніка 1943 года ў баі на поўдзень ад Мэлітопаля.
Пясочны чалавек (навела)
Уплыў
У 1919 годзе Зігмунд Фрэйд апублікаваў разбор «Пясочнага чалавека» ў нарысе «Жудаснае». З пункту гледжання Фрэйда, страх страціць зрок, які мае на галоўнага героя навелы, ёсць не што іншае, як выцеснены страх кастрацыі, якому, як любой псіхічнай траўме, наканавана вяртацца ў свядомасць. На прыкладзе гофмановской гісторыі Фрэйд выводзіць вызначэнне катэгорыі жудаснага: «усё тое, што павінна было заставацца таемным, схаваным, але выйшла вонкі».
Колас (Бобрскі сельсавет)
Ко́лас (, Колос) — вёска ў Крупскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Бобрскага сельсавета. Вёска ўтварылася на пачатку XX ст. на месцы хутароў Закуплены.
Археологическая карта Белоруссии
Археологическая карта Белоруссии (Археалагічная карта Беларусі) — выданне Беларускага добраахвотнага таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры. Змяшчае пералікі выяўленых археалагічных помнікаў пэўных эпох, адпаведна адміністрацыйна-тэрытарыяльнаму падзелу БССР. У Мінску выйшлі 3 выпускі (1968 — 1976 гг.) на рускай мове. У кожным выпуску змешчана характарыстыка адпаведнай эпохі на тэрыторыі Беларусі, прыводзяцца спісы і карты помнікаў, даецца бібліяграфія. Выданне ілюстравана фотаздымкамі і замалёўкамі археалагічных знаходак, планамі некаторых помнікаў.
Джэйхан (рака)
У даліне ракі горад Джэйхан.
Даманіўка (Іванкіўскі раён)
Даманаўка ці Даманіўка (Домані́вка) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Піскыўскага сельсавета.
Лагуна Мельгір
Мельгір (Melrhir Lacuna) — лагуна, якая знаходзіцца на паўночным полюсе самага буйнога спадарожніка Сатурна — Тытана, па каардынатах 64.9°N, 147.4°W. Лагуна (lacuna) — падобная да возера фармацыя, якая пры радарным зандаванні мела слабае паглынанне радыёхваль, што кажа аб яе малой глыбіні, альбо поўнай адсутнасці вадкасці.
Прамсувязь
Гісторыя
10 лютага 1966 года Загадам Мінсувязі СССР № 11 прадпрыемства пераўтварылі ў саюзны завод «Прамсувязь», на якім сталі выпускаць электронныя рэле і прылады сувязі ЧВТ-2, КПП-10 і СУС-54. Узвялі 4 участкі: фарбавальны, гальванапакрыцця, мантажу друкаваных платаў і настройкі абсталявання. 27 снежня 1973 годзе згодна з Загадам Мінсувязі СССР № 690 завод стаў доследным. У 1978 годзе завод «Прамсувязь» узнагародзілі Дыпломам 1-й ступені на Выставе дасягненняў народнай гаспадаркі ў Маскве. 14 снежня 1989 года Загадам Мінсувязі СССР № 376 завод пераўтварылі ў вытворчае аб’яднанне.
Куўшынава (Смаленскі раён)
Куўшынава (Кувшиново) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Дзівасаўскага сельскага паселішча. Насельніцтва — 23 жыхары (2007).
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Abrostola tripartita
Апісанне
Лічынкі сілкуюцца. Перажываюць зіму ў выглядзе кукалкі.
Карпыліўка (Іванкіўскі раён)
Карпі́лаўка ці Карпы́ліўка (Карпи́лівка) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Піскыўскага сельсавета.
У ХІХ стагоддзі сяло Карпыліўка было ў складзе Прыборскай воласці Радамысльскага павета Кіеўскай губерні.
Хімічны элемент
Паводле хімічных уласцівасцей хімічныя элементы падзяляюцца на металы і неметалы. Традыцыйнае дзяленне элементаў на металы і неметалы гістарычна ўзнікла з-за таго, што простыя рэчывы, утвораныя атамамі элементаў металаў, як правіла, знаходзяцца ў цвёрдым стане і праяўляюць металічныя ўласцівасці (бляск, высокую цепла- і электраправоднасць, коўкасць, пластычнасць і г. д.), а простыя рэчывы, ўтвораныя атамамі элементаў неметалаў, гэтымі ўласцівасцямі пры звычайных умовах не валодаюць.
Гісторыя
Першыя ўяўленні пра хімічныя элементы вядомыя ў антычнай філасофіі ў вучэнні аб элементах-стыхіях і ў алхіміі — у вучэнні аб элементах-якасцях. Першае навуковае вызначэнне элементаў як нераскладальных простых рэчываў даў (эмпірычна) Роберт Бойль (1661). Істотны ўклад у тэорыю хімічных элементаў зрабілі Антуан Лавуазье, Джон Дальтан, Д. І. Мендзялееў.
Каваліўка (Іванкіўскі раён)
Кавалёўка ці Каваліўка (Ковалі́вка) — вёска ў Іванкіўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Піскыўскага сельсавета.
Лакуна Нгамі
Названа ў гонар зямнога возера Нгамі, размешчанага на тэрыторыі Батсваны.
Баркі (Крупскі раён)
Да 26 жніўня 1959 года вёска ўваходзіла ў склад Слабадскога сельсавета.
Радыёпрыёмнік
Віды
Адрозніваюць радыёпрыёмнікі і  (маюць пераўтваральнікі частаты і ўзмацняльнікі прамежкавай частаты), радыёвяшчальныя (для прыёму моўных, музычных і тэлевізійных перадачаў) і прафесійныя (для працы на лініях радыёсувязі, адмысловых прыладах, радыёлакацыі,  і ), пераносныя і стацыянарныя.
Якуб Брайцаў
Біяграфія
У 1905 годзе ён піша камедыю «Бяда цыгана», збірае матэрыялы да задуманай аповесці.
З 1917 года сакратар Забялышынскага валаснога выканкама, павятовы пракурор. У 1925 г. па стану здароўя пераехаў у в. Забялышын, дзе ў школе выкладаў курс земляробства.
У 1920-я супрацоўнік «Крестьянской газеты» (Масква). Член Усерасійскага саюза сялянскіх пісьменнікаў.
Памяць і спадчына
Рукапісы аповесцяў «Няўдашачка Анюта» (1887), «Старая вёска», «Юда» (1899), камедыі «Бяда цыгана» (1905), рамана «Сярод балот і лясоў» (1913-16) і іншыя захоўваюцца ў Цэнтральным дзяржаўным архіве-музее літаратуры і мастацтва БССР.
Эдвард Хіт
Скончыў Оксфардскі ўніверсітэт. 3 1950 дэпутат парламента ад Кансерватыўнай партыі Вялікабрытаніі, у 1965—75 яе лідар. У 1959—64 неаднаразова міністр, у 1970—74 прэм’ер-міністр Вялікабрытаніі.
Атраднае (Бранскі раён)
Гісторыя
Упершыню згадваецца на пачатку XVII ст.
Леанід Мікалаевіч Андрэеў
Першая сусветная вайна, рэвалюцыя 1917 года і смерць пісьменніка
Кастрычніцкую рэвалюцыю не прыняў. Пасля аддзялення Фінляндыі ад Расіі — апынуўся ў эміграцыі. Апошнія творы пісьменніка прасякнутыя песімізмам і нянавісцю да бальшавіцкай улады («Дзённік сатаны», «SOS»).
Абазначэнне Баера
Баер аб’явіў толькі некалькі зорак занадта далёка на поўдзень, якія можна было бачыць з Германіі, але пазней астраномы (у прыватнасці, Лакайль і Гулд) дапоўнілі каталог Баера запісамі для паўднёвых сузор’яў.
У сузор’і Арыёна
Арыён — добры прыклад метаду Баера. Баер спачатку пазначыў Бетэльгейзе і Рыгель, дзве зоркі 1-й велічыні (з магнітудай 1,5 або менш), як альфа і бэта з поўначы на поўдзень, прычым Бетэльгейзе (плячо) апярэджвае Рыгель (нагу), хоць апошняя звычайна ярчэй. (Бетэльгейзе — пераменная зорка і можа пры сваім максімуме яркасці часам засланяць Рыгель.) Затым Баер паўтарыў працэдуру для зорак 2-й велічыні (паміж велічынямі 1,51 і 2,5), пазначыўшы іх гама і дзэта па тым жа парадку: з поўначы на поўдзень.
Лагуна Эйр
Эйр (Eyre Lacuna) — лагуна, якая знаходзіцца на паўночным полюсе самага буйнога спадарожніка Сатурна — Тытана, па каардынатах 72.6°N, 134.9°W. Лагуна (lacuna) — падобная да возера фармацыя, якая пры радарным зандаванні мела слабае паглынанне радыёхваль, што кажа аб яе малой глыбіні, альбо поўнай адсутнасці вадкасці.
Кастрычана
Гісторыя
У гады Вялікай Айчыннай вайны вёска была акупавана нямецкімі войскамі ў ліпені 1941 года, вызвалена ў верасні 1943 года.
Уладзімір Пянткевіч
Ранняе жыццё і адукацыя
Старэйшы сын Максіміліяна — адміністратара маёнткамі і Ганны (з Крышталовічаў). Пянткевічы мелі яшчэ двух сыноў — Аляксандра і Браніслава.
Какцерэк (Катон-Карагайскі раён)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 753 чалавекі (374 мужчыны і 379 жанчын). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 455 чалавек (238 мужчын і 217 жанчын).
Круцянкова
Круцянкова (Крутенково) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Катынскага сельскага паселішча. Станам на 2007 год пастаяннага насельніцтва не мае.
Красная Горка (Смаленскі раён)
Красная Горка (Красная Горка) — вёска ў Смаленскім раёне Смаленскай вобласці Расіі. Уваходзіць у склад Катынскага сельскага паселішча.
Хімія
Гісторыя
Адной з важнейшых вех на шляху станаўлення хіміі з’явілася адкрыццё Д. I. Мендзялеевым перыядычнага закону элементаў, які стаў асновай хімічнай сістэматыкі, развіцця вучэння аб будове рэчыва і стварэння тэорыі хімічных працэсаў. Вялікае значэнне для паглыблення ўяўленняў аб прыродзе хімічных ператварэнняў мела іх энергетычнае, дакладней тэрмадынамічнае, апісанне. Менавіта тэрмадынаміка ўнесла ў хімію ўяўленне аб колькаснай меры кіравання і глыбіні хімічных працэсаў,
Устойлівасць навакольнага асяроддзя
Спосабы жыць больш устойліва можна знайсці, рэарганізаваўшы асяроддзе пасялення (напрыклад, экавёскі, экагорада і ўстойлівыя гарады, перабудаваўшы эканамічныя сектары — (пермакультура, зялёнае будаўніцтва, устойлівая сельская гаспадарка і ўстойлівая архітэктура), выкарыстоўваючы новыя «зялёныя» тэхналогіі, узнаўляльныя крыніцы энергіі.
Акучнік
Аку́чнік, сошка, абганя́лка, баразняк, лакальныя назвы — распашнік, ральнік — земляробчая прылада для пракладкі міжрадковых разор і акучвання бульбы.
Пол Якабсталь
Неўзабаве пасля яго прыбыцця ў Англію, Якабсталь пачаў вывучаць мастацтва кельтаў і ў 1944 годзе апублікаваў сваё даследаванне ў ранняга кельцкага мастацтва. Гэтая кніга сфакусавана на ўздзеянні грэчаскага арнаменту на кельцкае дэкаратыўна-прыкладное мастацтва, і стала адной з першых англамоўных прац, якая выкарыстала тэрміналогію, устаноўленую выкарыстоўваць тэрміналогію, устаноўленых  ў яго працы «». З 1947 па 1950 Якабсталь займаў пасаду ўніверсітэцкага ў сферы кельцкай археалогіі ў Оксфардскім універсітэце.