cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Маладзечанская настаўніцкая семінарыя
Гісторыя
Навучальны корпус уяўляў з сябе цагляны будынак на 2 паверхі ў выглядзе літары «П» з дамавой царквой. Гэта быў да польскай прагімназіі мужчынскі каталічны манастыр ордэна трынітарыяў. Тры вялікія аднапавярховыя драўляныя корпусы адводзіліся пад інтэрнат семінарыстаў. Некалькі драўляных будынкаў меншага памеру былі адведзеныя пад кватэры для выкладчыкаў, дапаможныя службы і майстэрню. Асобна стаяў вялікі драўляны будынак пачатковай школы. Увесь гэты комплекс будынкаў быў абнесены з вуліцы цаглянай сцяной. З тылу да семінарскіх будынкаў падыходзіў стары парк з векавымі дрэвамі: ліпамі, дубамі, клёнамі, язмінамі і таполямі. Пасярэдзіне парку быў сад, побач з паркам — агарод. За паркам і агародам раскінуўся семінарскі луг на дне чатырохкутнай катлавіны (былая манастырская сажалка), якую перасякала рэчка Маладачанка, прыток ракі Уша. Гэтая рэчка ўвосень запруджвалася і на лузе атрымліваўся добрая коўзанка. За семінарскай сядзібай, якая займала каля 10 гектараў, абсаджанай з адваротнага боку арэшнікам, цягнуліся з аднаго боку сялянскія палі, потым — яўрэйскі магільнік, з другога боку — забалочаная пойма рэчкі Уша.
Распарадак семінарыстаў быў наступны. Пад‘ём а 7-й гадзіне, агульная малітва з прысутнасцю папа і дзяжурнага настаўніка, сняданак у сталоўцы да 8 гадзін, вучэбныя заняткі з 8 да 12 гадзін. А 12-й гадзіне — паўгадзіны перапынку з другім сняданкам і зноў заняткі да 16 гадзін. Пасля гэтага — абед. Пасля — практычныя заняткі ў садзе і гародзе, у сталярнай майстэрні, у класах спеваў і музыкі па прызначэнні. З 19 гадзін — выкананне дамашніх заданняў і падрыхтоўка да заўтрашніх заняткаў. А 21-й гадзіне вячэра, а 22-й — агульная малітва і адыход да сну. Перад кожным прыёмам ежы і пасля яго — малітва нараспеў. Напярэдадні святаў і ў святы — абавязковае багаслужэнне ў дамавой семінарскай царкве. Гэтая царква абслугоўвалася семінарскім папом, у дапамогу якому прызначаліся дзяк, царкоўны стараста і званар з ліку семінарыстаў. Кожны год на Вялікі пост (на канікулах) — гавенне, гэта значыць, споведзь з абавязковым прадастаўленнем даведкі пра гэта. Семінарыя мела ўласную амбулаторыю з доктарам.
Старык
Старык — гідронім Беларусі.
Свяцілавічы (Веткаўскі раён)
Геаграфія
У 1565 г. вёска ў складзе Чачэрскага староства Рэчыцкага павета Менскага ваяводства Рэчы Паспалітай, пазней непасрэдна ў складзе Рэчыцкага павета.
Пасля Першага падзелу Рэчы Паспалітай — у складзе Расійскай імперыі.
Caterpillar
Трактары Caterpillar
Трактары Caterpillar, якія вырабляюцца і цяпер, сталі адным з першых прадуктаў кампаніі.
Гэта адбылося на стыку XIX і XX стагоддзяў. У той час трактары Холта і Беста пачалі выкарыстоўваць у сельскай гаспадарцы ЗША для ўзворвання складаных сельскагаспадарчых угоддзяў. Ужыванне гэтай тэхнікі дало магчымасць паменшыць кошт прац на 30 %, што забяспечыла высокую папулярнасць гусенічных трактароў і дало штуршок да стварэння аднаго з найбуйнейшых вытворцаў спецыялізаванай тэхнікі, які стаў у наш час адным з лідараў рынка пад маркай Caterpillar.
Біртал
Біртал — сяло ў Ясільскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Бірталскай сельскай акругі. Код КАТА — 114839300.
Нікольскі раён (Валагодская вобласць)
Насельніцтва
Насельніцтва раёна станам на 2017 год складала 20 115 чалавек, пры гэтым у гарадскіх умовах размяшчалася 39,9 % насельніцтва раёна.
Мальтоза
Фізічныя ўласцівасці
Мальтоза лёгка растваральныя ў вадзе, мае салодкі смак. Малекулярная маса мальтозы 342,32 а.а.м. Тэмпература плаўлення 108 °С (бязводная).
Хімічныя ўласцівасці
Мальтоза з’яўляецца аднаўляючым цукрам, бо мае незамешчаную паўацэтальную гідраксільную групу.
Пры кіпячэнні мальтоза з разведзенай кіслатой і пры дзеянні ферменту мальтаза гідралізуецца (утвараюцца дзве малекулы D-глюкозы C6H12O6).
Дзмітрый Аляксандравіч Апарын
Біяграфія
Скончыў Ленінградскі тэхналагічны інстытут. Працаваў у Інстытуце біяхіміі АН Беларусі (1979—1997), Гродзенскім дзяржаўным універсітэце імя Я. Купалы (з 1997, кафедра матэрыялазнаўства і рэсурсазберагальных тэхналогій, прафесар).
Бабушкінскі раён (Валагодская вобласць)
Геаграфія
Бабушкінскі раён мяжуе з Выцягорскім, Нікольскім, Тоцемскім і Нюксенскім раёнамі, а таксама з Кастрамской вобласцю на захадзе. Плошча раёна складае 7760,50 км².
Міжнародная Сталінская прэмія «За ўмацаванне міру паміж народамі»
Прэміі за 1951 год
Згодна з пастановай Камітэта па міжнародных сталінскіх прэміях «За ўмацаванне міру паміж народамі» ад 20 снежня 1951 года «Аб прысуджэнні міжнародных Сталінскіх прэмій „За ўмацаванне міру паміж народамі“ за 1951 год», прэмію атрымалі 6 лаўрэатаў:
Агульнанацыянальнае тэлебачанне
Агульнанацыянальнае тэлебачанне (ЗАТ «Другі нацыянальны тэлеканал», АНТ; Общенациональное телевидение) — беларускі тэлеканал. Пачаў паўнавартаснае вяшчанне 24 чэрвеня 2002 года. Між іншым выкарыстоўваецца для пашырэння прапаганды ў Беларусі.
Харлампіеўская царква
Харлампіеўская царква — назва шэрагу храмаў, асвячоных у гонар свяшчэннамучаніка Святога Харлампія.
Мінская духоўная акадэмія
Навучанне
Асноўны змест навучання складаюць спецыяльныя багаслоўскія, царкоўна-гістарычныя і царкоўна-практычныя дысцыпліны, а таксама гуманітарныя і спецыяльныя курсы.
Павел Мікалаевіч Спірын
Біяграфія
На прэзідэнцкіх выбарах 2020 спачатку паспрабаваў удзельнічаць як кандыдат. Але ён не прайшоў рэгістрацыю ў Цэнтрвыбаркаме праз нібыта несапраўдныя звесткі пра чальцоў сваёй ініцыатыўнай групы, а таксама праз памылкі ў афармленні. Разгляд сваёй кандыдатуры ў ЦВК Павел трансляваў у прамым эфіры. Тады Спірын далучыўся да Аб'яднанага штабу Святланы Ціханоўскай, стаў яе даверанай асобай.
Палітычны пераслед 2020—2022
1 лютага адбыліся спрэчкі бакоў, разгледжаны вынікі экспертыз, якія ацэнівалі выказванні і меркаванні Спірына ў яго роліках (эксперты з боку абвінавачвання паказалі, што заклікі да гвалту ёсць, эксперт з боку Спірына — што заклікі адсутнічаюць), таксама Спірын выступіў са сваім апошнім словам, у якім звярнуў увагу на выбарачны характар крымінальнага пераследу за выказванне меркаванняў:«''Мае відэа — гэта проста крытыка. Жорсткая, але крытыка. Напрыклад, газета адміністрацыі Аляксандра Лукашэнкі 300-тысячным накладам распаўсюджвае яшчэ большую крытыку, чым я. Заклікаючы адбіраць з сем’яў пратэстоўцаў іх дзяцей. Параўноўваючы пратэстоўцаў з фашыстамі. І ніхто гэтых журналістаў і рэдактараў у распальванні сацыяльнай варожасці не абвінавачвае''». Пракурор Цюменцаў запрасіў пакаранне ў выглядзе чатырох з паловай гадоў ва ўмовах калоніі агульнага рэжыму.
Хацінава
Назву Хаці́нава маюць:
Арыстарх Васілевіч Лянтулаў
Біяграфія
У 1907—1909 гадах — адзін з лідараў мастацкай групы «Вянок-Стэфанас». У 1910—1916 гадах — член-заснавальнік аб’яднання «Бубновы валет». У 1926—1927 гадах — Член Асацыяцыі мастакоў рэвалюцыйнай Расіі. У 1928—1932 гадах — арганізатар і старшыня Таварыства маскоўскіх мастакоў, куды ўвайшлі многія ўдзельнікі гурта «Бубновы валет». У 1925 годзе прымае ўдзел у Міжнароднай выставе сучасных дэкаратыўных і прамысловых мастацтваў у Парыжы, на якой атрымлівае дыплом за дэкарацыі да спектакля «Дэман».
Мова праграмавання
Мо́ва праграмава́ння — гэта штучная мова, якая дазваляе кіраваць паводзінамі машыны, звычайна камп’ютара. Мовы праграмавання, як і натуральныя мовы, вызначаюцца сінтаксічнымі і семантычнымі правіламі, якія апісваюць адпаведна іх структуру і значэнне. Многія мовы праграмавання маюць нейкую форму запісаных спецыфікацый свайго сінтаксісу і семантыкі, у той час як некаторыя мовы вызначаныя толькі сваёй афіцыйнай рэалізацыяй.
Марыюш Блашчак
Дэпутат Сейму з 2007 года, старшыня дэпутацкай фракцыі партыі «Права і справядлівасць» (2010–2015). Кіраўнік канцылярыі прэм'ер-міністра (2005–2007), міністр без партфеля ва ўрадзе Яраслава Качыньскага (2007), міністр унутраных спраў і адміністрацыі ва ўрадзе Беаты Шыдла і першым урадзе Матэвуша Маравецкага (2015-2018), міністр нацыянальнай абароны ў першым і ў другім урадзе Матэвуша Маравецкага (з 2018), віцэ-прэм'ер (з 2022 года).
Біяграфія
Пасля заканчэння вучобы працаваў у адміністрацыі горада Легіянова. У 2001–2003 гадах быў членам назіральнай рады прамысловага прадпрыемства. У 2002–2004 гадах быў намеснікам бурмістра варшаўскага раёна Воля. У снежні 2004 года быў прызначаны старастам варшаўскага раёна Сяродмесце.
На парламенцкіх выбарах у тым жа годзе ён атрымаў дэпутацкі мандат ад партыі «Права і справядлівасць». У сакавіку 2009 года стаў прэс-сакратаром парламенцкай фракцыі сваёй партыі, а 3 жніўня 2010 года — старшынёй парламенцкай фракцыі партыі. На выбарах 2011 года быў пераабраны. Ён таксама захаваў пасаду старшыні фракцыі «Права і справядлівасць» у Сейме 7-га склікання.
Жаныспай (Акмолінская вобласць)
Жаныспай — сяло ў Ясільскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Жаныспайскай сельскай акругі. Код КАТА — 114845100.
Юрка Моніч
Ушанаванне памяці
Іншы ўдзельнік «Зялёнага дубу», польскі пісьменнік беларускага паходжання Сяргей Пясецкі, прысвяціў Юрку Монічу раздзел «Забытыя героі» сваёй кнігі «Ніхто дабром не дасць збаўлення», якая выйшла ў 1947 годзе ў Рыме. У сваёй кнізе Пясецкі пісаў: «''Тады праславіліся мянушкі беларускіх партызанскіх правадыроў Крука і Дзергача, праўдзівых прозвішчаў якіх не падам. Моніч меў з німі сувязь, але трымаўся асобна. Зашмат быў смелы і любіў свабоду, каб падлягаць некаторым уплывам і абмежаванням''».
Расійская імперыя
Расійская імперыя была трэцяй па плошчы дзяржавай, якая калі-небудзь існавала (пасля Брытанскай і Мангольскай імперый) — распасціралася да Паўночнага Ледавітага акіяна на поўначы і Чорнага мора на поўдні, да Балтыйскага мора на захадзе і Ціхага акіяна на ўсходзе. Глава імперыі — імператар усерасійскі, валодаў нічым не абмежаванай, абсалютнай уладай да 1905 года.
Балеарскія астравы
Сталіца і найбуйнейшы горад — Пальма-дэ-Малёрка.
Кіраванне
На рэгіянальным узроўні заканадаўчая ўлада належыць парламенту Балеарскіх астравоў (Parlamento de las Islas Baleares, Parlament de les Illes Balears), куды выбіраюцца 33 дэпутаты ад Мальёркі, 13 дэпутатаў ад Меноркі, 12 дэпутатаў ад Івісы, 1 дэпутат ад Фарментэры. Парламент прымае рэгіянальныя законы, прызначае ўрад і зацвярджае бюджэт Балеарскіх астравоў, звяртаецца ў Канстытуцыйны суд (Трыбунал) Іспаніі, выбірае прэзідэнта аўтаномнай супольнасці.
Эканоміка
Сельская гаспадарка арыентавана на вытворчасць засухаўстойлівых культур — садавіны, гародніны, збожжавых, цытрусавых, маслін, міндаля, ражковага дрэва. На востраве Менорка развіта жывёлагадоўля. З канца XX ст. робяцца захады для павелічэння значнасці арганічнай сельскай гаспадаркі.
Балтазар ван дэр Аст
Нарадзіўся ў Мідэлбургу, у сям’і гандляра поўсцю. Яго нараджэнне не было зафіксавана, але праз гады, у чэрвені 1618 года, пазоў брата Якаба паказаў, што Балтазару ў той час было 25 гадоў, запісаўшы дату нараджэння ў 1593 ці 1594 годзе. Пасля смерці бацькі ў 1609 годзе Балтазар пераехаў да сваёй старэйшай сястры Марыі, якая была замужам за Амброзіусам Босхартам Старэйшым. Балтазар вучыўся ў яго маляваць нацюрморты i ў яго раннiх работах выразна адчуваецца ўплыў Босхарта. У сваю чаргу, трое сыноў Амброзіуса Босхарта, Амброзіус Малодшы (1609—1645), Ёханэс (прыкладна 1612/13-1628 ці пазней) і Аўраам (1606—1683/84) навучаліся ван дэр Астам пасля смерці іх бацькі. Разам гэтую групу мастакоў часам называюць «дынастыяй Босхарта».
Катастрофа A321 над Сінайскім паўвостравам
Рэакцыя
Прэзідэнт Расіі Уладзімір Пуцін выказаў глыбокія спачуванні сем'ям загінулых. Прэм'ер-міністру Дзмітрыю Мядзведзеву было даручана сфарміраваць дзяржаўную камісію ў сувязі з катастрофай самалёта «КагалымАвіа» ў Егіпце. 1 лістапада абвешчана ў Расіі днём жалобы.
Харлампіеўская царква (Ноўка)
Харлампіеўская царква — праваслаўны мураваны храм у аграгарадку Ноўка Віцебскага раёна Віцебскай вобласці. Знаходзіцца на вул. Смятаніна, 1а.
Гісторыя
Прыход утвораны 18 ліпеня 1994 года. Пад царкву было пераабсталявана памяшканне былой школы.
Мова (раман)
Тыпалогія «мовы»
Мова ў рамане Марціновіча з’яўляецца наркотыкам з класы «несубстанцыйных псіхатропаў» (с. 67, с. 161), які ўздзейнічае непасрэдна на псіхіку без выразнай шкоды для цела (с. 13). Ужыванне мовы мае вынікам згубу прасторавай і часавай арыентацыі, візуальныя і слыхавыя галюцынацыі з выразным этнаграфічным эфектам. У адным з месцаў рамана аўтар акрэслівае мову як «адзіны нематэрыяльны наркотык, які ўздзейнічае на тутэйшых людзей», беларусаў (с. 69), у іншым — удакладняе, што мова не дзейнічае на жыхароў за межамі края, напрыклад, на тых, «хто жыве ў Маскве ці Новасібірску» (с. 162).
Барыга
Цётка тлумачыць Сяргею сапраўднае значэнне мовы і прычыны яе незвычайнага ўздзеяння на мясцовы люд. Уласна, асноўным матывам Цёткі атрымаць кнігу з санетамі было жаданне даведацца забытых беларускіх словаў, а перадусім — трэцяга слова для азначэння адносін паміж мужчынам і жанчынай, асаблівага сіноніма да паняццяў «кахання» і «любові», ужытага калісьці выдатным перакладчыкам і паэтам Уладзімірам Дубоўкам. З цягам часу гэта слова знікла з беларускай лексікі, якая, па словах Цёткі, была ўсцяж «прарэджаная з кулямётаў забароны» (с. 171) расійска-кітайскімі ўладамі.
Барань
Бара́нь  — горад раённага падпарадкавання ў Аршанскім раёне Віцебскай вобласці Беларусі, на рацэ Адроў. За 9 км ад горада Орша, да 2013 падпарадкоўваўся Аршанскаму гарсавету. На аўтамабільнай дарозе Орша—Коханава. Бліжэйшыя прыпынкі электрацягнікоў — Харобрава, Чэрвіна (~3 км). Насельніцтва 11 221 чал. (2017).
Гісторыя
Вядома як сяло Барань (потым Старая Барань), што ў 1518 г. належала князю К. І. Астрожскаму. К. І. Астрожскі заснаваў у Барані «кульны двор» — прадпрыемства па вырабу гарматных куль. У 1541 г. уласнасць яго сына, належала да замка Копысь. У 1591 г. у складзе Копыскага маёнтка згадваецца фальварак Барань. У 1598 г. уладальнік Копысі гетман ВКЛ Крыштоф Радзівіл заснаваў у Аршанскім павеце мястэчка Барань, куды перавёў падданых са Старой Барані. У прывілеі гетмана ад 30 кастрычніка 1598 г. паведамляецца, што ён «..залажыў на гасцінцы ад Барысава да Оршы места на Барані, а каб тыя прышлыя людзі ў ім асядалі і валокі прыняўшы распрацоўвалі, назначыў ім, людзям, якія будуць прыходзіць, асядаць у месцы, свабоду ад даты ліста, напісанага на 15 год, уласныя падданыя гэтыя абавязаны выконваць павіннасці, апісаныя ў інвентары». У той жа дзень Радзвіл пісаў: ''«…пацвярджаем, што Кліму Храловічу даў у м. Бараньскім валоку… на свабоднае трыманне 15 год»''. Ліст гетмана ад 15 лістапада 1599 г. паведамляе «аб залажэнні» мястэчка Барань і аб тым, што ўзяў падданага са Старой Барані Сямёна Кавезя і зрабіў яго войтам. ''«На каторае войтаўства далі яму на Копыскай вуліцы, дзе старая арэнда стала, пляц у канцы пляцаў рынкавых, аж па дарозе да млына і 2 валокі… вольныя ад платы пажыццёва, за што павінен свайму пану верна і чэсна служыць. І што той жа Сямён Кавезя, войт бараньскі, узяў з в. Старая Барань у дадатак яшчэ 8 маргоў. Тады гэтыя 2 валокі трымае на чыншы, плацячы з іх па коп паўтрэці з кожнай, як апісана ў інвентары галоўнай памеры»''. У мястэчку войту дазвалялася вызначаць гандлёвы дзень. У 1-й палове XVII ст. ў Барані было 38 дамоў.
Нікала Бернар Лепісье
Біяграфія
Атрымаўшы ў 1759 годзе другую Рымскую прэмію, ён застаўся працаваць у Францыі. Па заданні Каралеўскай акадэміі жывапісу і скульптуры ў 1764 годзе ён напісаў карціну «Сашэсце Вільгельма Заваёўніка ў Англію» (Кан, абацтва Ом). Затым у тым жа акадэмічным духу — «Хрышчэнне Хрыста» (1765), «Хрыстос і маленькія дзеці» (1767), «Зварот Саўла» (1767). У 1769 годзе Лепісе стаў членам Каралеўскай акадэміі за карціну «Ахілес і Кентаўр», у 1770 годзе пачаў выкладаць, а ў 1792 годзе стаў прафесарам жывапісу. Яго вучнямі былі знакамітыя мастакі: Карл (Шарль) Вернэ, Жан-Фрэдэрык Шаль, Жан-Антуан-Тэадор Жыру, Анры-П’ер Данлу, Жан-Батыст Рэньё і многія іншыя.
NGC 3374
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Людміла Фёдараўна Мажэйка
Навуковая дзейнасць
Напрамкі навуковай дзейнасці: дзіцячая і падлеткавая гінекалогія; акушэрства; эндаскапічная хірургія жаночых органаў.
National Australia Bank
National Australia Bank (ці NAB) з'яўляецца адным з найбуйнейшых фінансавых інстытутаў і банкаў Аўстраліі, калі ацэньваць па колькасці прыцягнутага капіталу і колькасці кліентаў. NAB займае 17-ю пазіцыю ў спісе найбуйнейшых банкаў свету па колькасці прыцягнутага капіталу. Актывы банка A$657 мільярдаў па стане на 30 верасня 2008 года, і яго абарот у 2008 годзе склаў A$15.4 мільярда. Ён ажыццяўляе свае аперацыі на тэрыторыі 10 краін, абслугоўваючы ўвогуле 8.3 мільёна кліентаў і кампаній, і ажыццяўляе кіраванне сродкаў 2.3 мільёнаў кліентаў. NAB на гэты момант мае 1714 аддзяленняў і 2939 грашовых аўтаматаў па ўсім свеце. . Па ацэнцы S&P банк мае рэйтынг «АА».
Кадміяванне
У некаторых выпадках кадміявае пакрыццё робіцца выключна з дэкаратыўнымі мэтамі. Прысутнасць у атмасферы двухвокісу серы, якая характэрная для індустрыяльных раёнаў, значна зніжае ахоўныя ўласцівасці кадміевых пакрыццяў. Хуткасць карозіі кадміявага пакрыцця у прамысловай атмасферы у 1,5 - 2 разы вышэйшая за хуткасць карозіі шырока выкарыстанага цынкавага пакрыцця.
Раман Фёдаравіч Унгерн фон Штэрнберг
З 1908 служыў у Забайкальскім казачым войску (харунжы). У 1913 выйшаў у адстаўку і выехаў у Манголію, затым вярнуўся да сям'і ў Рэвель (цяпер Талін, Эстонія). З пачаткам Першай сусветнай вайны служыў у 2-й арміі генерала ад кавалерыі А. В. Самсонава, быў паранены, але палону пазбег. Пасля даслужыўся да есаула, камандзіра сотні. У жніўні 1917 Унгерн разам з есаулам Р. М. Сямёнавым быў накіраваны ў Забайкалле з мэтай фарміравання добраахвотніцкіх часцей.
Каўбаса
Вараныя каўбасы
Вырабляюцца з прасоленага фаршу. Іх вараць пры тэмпературы каля 80 градусаў. Вараныя каўбасы могуць утрымліваць вялікую колькасць соі, а могуць быць і вегетарыянскімі з сояй або сейтанам замест мяса. З-за ўтрымання вялікай колькасці вады доўга не захоўваюцца. Вараныя каўбасы ўтрымліваюць 10-15 % бялку, 20-30 % тлушчу, энергетычная каштоўнасць — 220—310 ккал на 100 г.
NGC 3376
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Белаазёрск
Гісторыя
Мясцовыя выбары 2003 года завяршыліся перамогай дэмакратычных грамадскіх актывістаў, а іх лідар Юрась Губарэвіч стаў намеснікам старшыні гарсавета. Гэта, напэўна, быў адзіны горад, дзе пры існым рэжыме дэмакраты атрымалі большасць. Але ў хуткім часе былі праведзены давыбары, на якіх улады прыцягнулі сваіх людзей. У той жа час на ўзроўні Аляксандра Лукашэнкі было прынята рашэнне пра адмысловую праграму для развіцця горада, туды ўклалі шмат грошай — на рэканструкцыю, на інфраструктуру.
Эканоміка
Дзейнічаюць Бярозаўская ДРЭС (другая па магутнасці пасля Лукомскай ДРЭС), энергамеханічны завод, завод ячэістэга бетону, камбінаты бытавога абслугоўвання і грамадскага харчавання, доследная рыбаводна-садковая гаспадарка, хлебазавод, фабрыка спартыўнага абутку (сумеснае беларуска-іспанскае прадпрыемства «Белкельме», створана ў 1993, цяпер акцыянернае таварыства).
Крыварожскі метратрам
Савецкі перыяд
Праект будаўніцтва быў распрацаваны ў 1972 году харкаўскім інстытутам «УкркамунНДІпраект», Міністэрствам жыллёва-камунальнай гаспадаркі УССР і «Харкаўметрапраект» Міністэрства будаўніцтва УССР. Па савецкіх стандартах будаванне метрапалітэна ўзгаднялася толькі для гарадоў-мільённікаў, а насельніцтва Крывога Рога ў 1970-х гадах, калі праектавалася сістэма, склала 700.000 жыхароў. Папулярная версія аб тым, што ў раённым цэнтры не маглі дазволіць будаўніцтва паўнавартаснага метро, пакуль у абласным цэнтры — Днепрапятроўску — такога віду транспарту не было. Таму была спраектаваная лёгкарэйкавая сістэма, якая адказвае стандартам метрапалітэна, але выкарыстоўвае трамвайны рухомы састаў.
Будаўніцтва пачалося ў 1974 годзе. Адкрыццё першай чаргі са станцыямі «Плошча Працы», «Кастрычніцкая», «Плошча Арцёма» і часовым прыпынкам паблізу сучаснай станцыі «Мудроныя» адбылося 26 снежня 1986 года. Лінію абслугоўвалі 7 цягнікоў.
Рухомы састаў
У 1993—1995 гадах набылі 11 вагонаў 71-611 (№ 201—211). Гэта асаблівая мадыфікацыя 71-608 у якой шэсць дзвярэй па тры ў кожны бок з павернутымі ў салон сядзеннямі. Усяго было выпушчана 13 такіх вагонаў спецыяльна для Крыварожскага метрапалітэна і Валгаградскага хуткаснага трамвая, дзе таксама ёсць падземныя ўчасткі.
Аплата праезду
Жэтоны вырабляліся ў Харкаве, гэта адны з першых пластмасавых жэтонаў для транспарту на тэрыторыі Украіны. На 2015 год метратрам — гэта адна з апошніх сістэм грамадскага транспарту ў краіне, дзе не выкарыстоўваюцца бескантактавыя электронныя карткі. Для ільготнага праезду выкарыстоўваюцца папяровыя квіткі.
Жан-Батыст Лепрэнс
Жан-Батыст Лепрэнс (франц. Jean-Baptiste Le Prince,,  — , Сен-Дэні-дзю-Пор каля Парыжа) — французскі жывапісец, малявальшчык і гравёр стылю ракако.
Вал (механічная дэталь)
Вал у машынабудаванні — асноўная дэталь машыны ці механізма для перадачы вярчальных намаганняў. Размяшчаецца на дзвюх і болей апорах.
Адніманне
Лік, што з'яўляецца вынікам аперацыі аднімання двух лікаў, называецца рознасцю гэтых лікаў.
1) адняць колькасць адзінак аднімаемага ад колькасці адзінак памяншаемага. Калі у памяншаемага разрад адзінак меншы, чым у аднімаемага, пазычыць 1 у старэйшага разрада, гэта значыць дадаць да адзінак памяншаемага 10. Вынік запісаць у адзінкі рознасці
3) працягваць п. 2, рухаючыся справа налева, ад малодшых разрадаў да старэйшых, пакуль не будзе знойдзеная рознасць усіх разрадаў.
Калі разраднасць аднімаемага меншая за разраднасць памяншаемага, то ў разрадах памяншаемага, якіх не хапае, ставяцца нулі.
Дом Багародзіцы (Эфес)
У якасці доказу гэтага сцверджання прыводзяцца пасведчанні мясцовых жыхароў, а таксама бачанні нямецкай манашкі Анны Катарыны Эмерых (1774—1824), якая ў Эфесе ніколі не была. За 2 гады да смерці, падчас аднаго з такіх бачанняў, ёй з’явілася Найсвяцейшая Багародзіца і падрабязна апісала месца, у якім яна жыла да свайго Успення.
Васіль Дзянісавіч Старычонак
Навуковая дзейнасць
Аўтар звыш за 330 навукова-метадычных работ.
Іаган Георг Ланер
Біяграфія
Мяснік пераехаў з Франкфурта ў Вену. Там ён адкрыў мясную краму і прадаваў сасіскі, якія ён назваў франкфурцкім. Пытанне аб тым, хто менавіта вынайшаў сасіскі, з'яўляецца старой спрэчкай паміж гарадамі Франкфурт і Вена. У Франкфурце сасіскі вырабляліся са сярэднявечча, але ў венскіх сасісках упершыню выкарысталі сумесь ялавічыны і свініны, рэцэптура, па якой вырабляюць сучасныя сасіскі.
Высокагарадзецкі сельсавет
Утвораны 20 жніўня 1924 года ў складзе Талачынскага раёна Аршанскай акругі БССР. Пасля скасавання акруговай сістэмы 26 ліпеня 1930 года ў Талачынскім раёне БССР, з 20 лютага 1938 года — Віцебскай вобласці. 16 ліпеня 1954 года скасаваны, тэрыторыя далучана да Валосаўскага сельсавета.
Юрген Колер
Юрген Колер (Jürgen Kohler; нар. ) — нямецкі футбаліст, абаронца. Чэмпіён свету 1990 у складзе нацыянальнай зборнай ФРГ.
Уза (рака)
Уза́ — рака ў Буда-Кашалёўскім і Гомельскім раёнах Гомельскай вобласці Беларусі, правы прыток ракі Сож.
Валенсія
Гісторыя
У 1094 годзе легендарны іспанскі палкаводзец Радрыга Дыяс дэ Вівар, больш вядомы як Сід Кампеадор, здолеў захапіць Валенсію і вызваліць яе ад маўраў, пасля чаго кіраваў горадам аж да сваёй гібелі ў 1099 годзе. За перыяд свайго кіравання Сід ператварыў Валенсію з мусульманскага горада ў адзін з найбуйнейшых хрысціянскіх цэнтраў Іспаніі таго часу, у прыватнасці, да 1096 года ўсе мусульманскія мячэці Валенсіі былі альбо знішчаны, альбо ператвораны ў цэрквы. У 1102 годзе ў горадзе зноў усталявалася ісламскае валадарства. Як і для ўсёй Іспаніі таго часу, гэты перыяд характарызуецца мірным суіснаваннем хрысціян, мусульман і іўдзеяў ва ўмовах рэлігійнай цярпімасці.
Рандоўка
Рандо́ўка, канал Рандо́ўка — рака ў Гомельскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі, левы прыток ракі Уза (басейн Дняпра). Даўжыня 19 км. Пачынаецца з сажалкі на паўночна-заходняй ускраіне Гомеля, вусце на ўсходняй ускраіне вёскі Прыбар. Рэчышча каналізаванае.
Абрам Міхайлавіч Рэйнус
Абрам Міхайлавіч Рэйнус (Рейнус Абрам Михайлович;,  — , ) — савецкі вучоны ў галіне оталорынгалогіі. Доктар медыцынскіх навук (1940), прафесар (1934).
Нью-Ёркская фондавая біржа
Гісторыя
Біржа заснавана 17 мая 1792 года, калі 24 нью-ёркскіх брокера, якія працавалі з фінансавымі прыладамі і складалі пагадненні, як і іх лонданскія калегі, у кавярнях (самая вядомая кавярня «Тонцін»), падпісалі «Пагадненне пад платанам» (Buttonwood Agreement) аб стварэнні Нью-Ёркскай фондавай біржы.
Дзейнасць
Савет дырэктароў NYSE уключае старшыню, прэзідэнта, дзесяць членаў біржы і дзесяць прадстаўнікоў дзелавых колаў.
Красівае (Акмолінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 1501 чалавек (748 мужчын і 753 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 1115 чалавек (544 мужчыны і 571 жанчына).
Вал (фартыфікацыя)
У старажытнасці — пераважна земляныя, часам жвіровыя. Пазней часта ўмацоўваліся каркаснымі драўлянымі канструкцыямі (клецямі, гароднямі, тарасамі). Часам драўляны каркас дапаўняўся канструкцыямі з неабпаленай цэглы. У яцвяжскіх гарадзішчах вонкавы схіл вала часта замошчваўся валунамі. Земляны вал мог перабудоўвацца, цалкам ці часткова, у каменны, утвараючы вала-каменную крэпасць. Германскія гарадзішчы ў часы рымскага заваявання (I ст. да н.э.) мелі валы, складзеныя з чаргаваных слаёў грунту, камення і бярвення.
Карл Фрыдрых Лесінг
Жыццё і творчасць
К. Ф. Лесінг даводзіўся ўнучатым пляменнікам знакамітаму паэту і драматургу Готхальду Эфраіму Лесінгу. Нарадзіўся ў сям’і судзейскага чыноўніка ў карлікавай сілезскай дзяржаве Грос-Вартэнберг (цяпер Сыцаў). Дзяцінства будучага мастака прайшло ў ідылічных раёнах Сілезіі з яе старажытнымі мястэчкамі, замкамі і густымі лясамі. Яшчэ ў юныя гады ў Лесінга абудзілася любоў да прыроды і гісторыі роднай краіны. Ва ўзросце 14 гадоў Лесінг з’ехаў у Берлін, дзе вучыўся ў Карла Фрыдрыха Шынкеля ў Акадэміі дойлідства. У 1823 годзе, не атрымаўшы згоды бацькоў, ён вырашае стаць мастаком, і ў 1823—1826 вучыцца ў Берлінскай акадэміі мастацтваў. Затым, разам са сваім сябрам Ф. В. фон Шадавам, паступае ў Дзюсельдорфскую акадэмію мастацтваў.
NGC 3380
NGC 3380 (іншыя абазначэнні — UGC 5906, MCG 5-26-12, ZWG 155.15, IRAS10454+2851, PGC 32287) — спіральная галактыка з перамычкай (SBa) ў сузор’і Малы Леў.
Вядомыя асобы Смаленска
Вядомыя ўраджэнцы Смаленска:
Fortune 1000
Fortune 1000 — спіс самых буйных кампаній ЗША па версіі амерыканскага часопіса «Fortune». У спіс уваходзяць 1000 самых вялікіх кампаній ЗША, ранжыраваных паводле ўзроўня прыбытку. Спіс паказвае найбольш буйных ігракоў, дазваляе ацаніць тэндэнцыі рынку.
Танцы на даху
Гісторыя стварэння
Запiсаны ў студыi «Polskie Radio» (Ольштын) у лютым 1993 года.
Ляхчыцы
Гісторыя
Упершыню вёска згадваецца ў Рэвізіі Кобрынскай эканоміі, складзенай каралеўскім рэвізорам Дзмітрыем Сапегам у 1563 годзе. У Рэвізіі ўпершыню згадваецца і ўрочышча Княжая Гара, дзе, паводле мясцовага падання, пахавана княгіня Вольга. У 1563 годзе Ляхчыцы — сяло, 7 валок зямлі, у складзе Сялецкага войтаўства Кобрынскай эканоміі Вялікага Княства Літоўскага.
Пасля трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай (1794) у складзе Расійскай імперыі, у Кобрынскім павеце Слонімскай, з 1797 года Літоўскай, з 1801 — у Гродзенскай губерні.
Аварыя на АЭС Фукусіма I
Хроніка падзей
Электразабеспячэнне неабходна для адводу рэшткавых энергавыдзяленняў рэактараў, якое паводле формулы Вэя — Вігнера складае каля 6,5 % ад узроўню магутнасці да спынення. Праз гадзіну — прыкладна 4,8 %, праз суткі — 1,5 %, праз год — 0,08 %. Адразу пасля страты рэзервовых дызельных электрастанцый ўладальнік станцыі кампанія TEPCO заявіла ўраду Японіі аб аварыйнай сітуацыі. З гэтага моманту праца на пляцоўцы АЭС сфакусіравана на вырашэнні праблемы электразабеспячэння аварыйных сістэм, на станцыю дастаўляюцца мабільныя сілавыя ўстаноўкі для замяшчэння непрацуючых дызеляў.
NGC 3381
NGC 3381 (іншыя абазначэнні — UGC 5909, MCG 6-24-15, ZWG 184.16, KUG 1045+349, IRAS10456+3458, PGC 32302) — галактыка ў сузор’і Малы Леў.
Старыя Габы
Гісторыя
Да 2013 года Старыя Габы былі цэнтрам Старагабскага сельсавета. 28 мая 2013 года Старагабскі сельсавет быў скасаваны, і Старыя Габы ўвайшлі ў склад Слабадскога сельсавета.
Андрэевічы
Андрэ́евічы (, Андреевичи) — вёска ў Ваўкавыскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Гнезнаўскага сельсавета.
Кумай (сяло)
Кумай — сяло ў Ясільскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Красівінскай сельскай акругі. Код КАТА — 114857300.
Раман (Мацюшын)
Біяграфія
Аўтар духоўных вершаў і спеваў, член Саюза пісьменнікаў Расіі. З 1994 года жыве ў скіту Вятрова (Пскоўская вобласць).
NGC 3383
NGC 3383 (іншыя абазначэнні — ESO 501-97, MCG -4-26-10, AM 1044-241, IRAS10449-2410, PGC 32224) — галактыка ў сузор’і Гідра.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Каала
Гісторыя віда
Гэта старажытнае сямейства сумчатых, роднаснае вамбатам, дасягала найбольшай разнастайнасці ў алігацэне, 34-24 млн гадоў таму, калі, мяркуючы па выкапнёвых парэштках, налічвалася не менш 18 відаў сумчатых мядзведзяў. Сярод іх меўся такі гігант, як квінслендскі каала (Koalemus), які важыў паўтоны. Сучасны каала (Phascolarctos cinereus), мяркуюць, з’явіўся 15 млн гадоў таму.
Знешні выгляд
Валасяное покрыва ў каалы густое і мяккае, трывалае; на спіне афарбоўка змяняецца ад светла-шэрай да цёмна-шэрай, часам рудая ці чырванаватая, чэрава больш светлае.
Аўстралійскі пелікан
Прыстасаванні для харчавання
Найважнейшую ролю ў харчаванні аўстралійскага пелікана гуляе дзюба з гарлавым мяшком. Дзюба пелікана вельмі адчувальная, і з яе дапамогай птушка можа знаходзіць рыбу (або іншыя аб'екты харчавання) у вадзе. Для ўтрымання слізкай здабычы на ​​дзюбе ёсць загнуты дадолу «кручок» (на канцы верхняй сківіцы). Калі здабыча злоўлена, пелікан маніпулюе ёю такім чынам, каб яна разгарнулася галавой уніз у напрамку яго горла, а потым глынае, суправаджаючы глыток рэзкімі матляннем галавы.
Каала
Распаўсюджанне
У 2019 годзе ў Аўстралійскім фондзе каал заявілі, што ў Аўстраліі засталося не больш за 80 тысяч каал, назваўшы гэты від «функцыянальна» вымерлым. Гэта азначае, што папуляцыя скарацілася настолькі, што больш не ўплывае на навакольнае асяроддзе.
Гэтых жывёл даволі складана выявіць, таму эксперты ўсё яшчэ не могуць назваць іх дакладную колькасць у розных аўстралійскіх штатах. Калі не прыняць захадаў па іх абароне, іх папуляцыя можа крытычна скараціцца і яны не змогуць рабіць новае патомства. Для некаторых папуляцый каля гарадоў ужо характэрны імбрыдынг — скрыжаванне блізкароднасных асобін.
Аўстралійскі пелікан
Гнездаванне
Гняздо аўстралійскага пелікана ўяўляе сабой паглыбленне ў зямлі, якое рыхтуе самка. Яна выкопвае ямку, выкарыстоўваючы лапы і дзюбу, і вистилает яе галінкамі і старымі пер'ем. Праз 2-3 дні пасля таго, як гняздо гатова, самка адкладае 1-3 яйкі, з прамежкам да шасці (у сярэднім — 2-3) дзён паміж кожным. Выседжванне пачынаецца з першага яйкі, і ў ім прымаюць удзел абодва бацькі. Пры выседжвання пеліканы закочваюць яйкі на лапы. Выседжванне доўжыцца каля 32-35 сутак. Першы птушаня звычайна прыкметна больш астатніх. Ён атрымлівае вялікую частку ежы і можа нават нападаць і забіваць птушанят, якія вылупіліся з яек пасля яго. Даследаванні, праведзеныя Каралеўскім Заалагічны грамадствам Паўднёвай Аўстраліі паказалі, што такая Асінхроннасць вываду птушанят з'яўляецца важным адаптыўным механізмам, які ажыццяўляе «страхоўку» на выпадак гібелі 1. Птушаняці. Нядаўна вылупіліся птушаняты аўстралійскага пелікана маюць вялікі дзюбу, вялікія выпуклыя вочы, і скуру, якая выглядае як дробназярністы пластык. Скура вакол вачэй спярэшчаная цёмнымі плямкамі рознай яркасці, а колер вачэй птушанят можа вар'іраваць ад практычна белага да цёмна-карычневага. Гэтыя варыяцыі дапамагаюць бацькам адрозніць свайго птушаня сярод сотняў іншых падчас кармлення. Птушаняты пакідаюць гняздо ва ўзросце ад 10 да 20 дзён, і далучаюцца да адносна аднастайным групах колькасцю да 100 асобін, якія называюць «яслямі». У «яслях» яны праводзяць да двух месяцаў, і па заканчэнні гэтага перыяду становяцца здольнымі да палёту і фактычна самастойнымі асобінамі.
Андрушы
Назву Андрушы маюць:
Наша вера (часопіс)
«На́ша ве́ра» — культурна-рэлігійны і гістарычны каталіцкі часопіс. Выдаецца з 1995 года ў Мінску на беларускай мове. Заснавальнік — Мінска-Магілёўская архідыяцэзія.
Веньямін Яфімавіч Нэзлін
Біяграфія
Скончыў медыцынскі факультэт МДУ (1919). У 1930-38 асістэнт кафедры тэрапіі 2-га ММІ. У 1939-40 і 1947-50 дацэнт тэрапеўтычнай клінікі ЦІУУ. У 1944-46 галоўны тэрапеўт Варонежскага ваеннага акруга і адначасова загадчык кафедры тэрапіі Варонежскага медыцынскага інстытута. У 1951-59 загадчык кафедры бальнеалогіі і тэрапіі ЦІУ ў Кіславодску. У 1953 знаходзіўся пад следствам па «справе ўрачоў". У 1960-65 загадчык тэрапеўтычным аддзяленнем; у 1965-73 - кансультант НДІ сардэчна-сасудзістай хірургіі і АМН СССР.
Харкаўскі метрапалітэн
Агульная інфармацыя
Інтэрвал руху цягнікоў у гадзіну пік складае 2-3 хвіліны, у астатні час 4-6 хвілін. А ўвечары інтэрвал руху павялічваецца да 10 хвілін (у сярэднім) пасля 20:00, да 13-18 хвілін пасля 22:00. Метро адкрываецца а 5:30, зачыняецца ў поўнач, і працуе на выхад да 00:45. А 00:13 захоўваецца магчымасць перасесці з «Метрабудаўнікоў» на «Спартыўную» на апошні цягнік у бок станцыі «Паўднёвы вакзал»; ды а 00:20 з «Плошчы Канстытуцыі» (таго ж цягніка) на «Гістарычны музей» да станцыі «Герояў працы» Салтаўскай лініі. Аналагічна, а 00:12 захоўваецца магчымасць перасадкі са станцыі «Дзяржпрам» на перадапошні (00:16) і апошні (00:26) цягнік Салтаўскай лініі ў бок станцыі «Герояў працы».
Пачатак будаўніцтва
24 лістапада 1972 года быў выкананы гадавы план па будаўніцтве метрапалітэна — выкапана 330 000 кубаметраў грунту і выкладзена за 23 000 кубаметраў маналітнага бетону. 1 студзеня 1973 гады адзначылася сбойкой правага перагоннага тунэля паміж станцыямі «Цэнтр» і «Левада», 2 студзеня выкладзеныя першыя гранітныя пліты на «Камунальным рынку», 10 студзеня — на «Вуліцы Свярдлова». 30 студзеня адбылася сбойка паміж участкам № 11 і станцыяй «Завод імя Малышава», 12 лютага паміж «Левада» і «Стадыён» узброены ствол № 12. 20 красавіка 1973 года а 12.30 прайшла сбойка левага перагоннага тунэля паміж станцыямі «Цэнтр» і «Камунальны рынак».
Ужо ў жніўні 1974 года пачалося збудаванне будаўнічых пляцовак станцый «Завод Южкабель» і «Электратяжмаш» — крайніх ў другім пускавым участку Свярдлоўска-Заводскій лініі. 14 дня таго самага месяца быў выкананы чатырохгадовы план будаўніцтва метрапалітэна. 18 верасня пачаліся аздобныя працы на платформе станцыі «Паўднёвы вакзал» — працоўныя ўкладвалі мармур і граніт. А ўжо на наступны дзень ад «Вуліцы Свярдлова» да «Паўднёвага вакзала» пачалі пракладваць кантактныя рэйкі. 30 верасня прайшла 20-я, юбілейная сбойка на будаўніцтве метро — правага перагоннага тунэля паміж станцыямі «Левада» і «Стадыён» даўжынёй 975 метраў, з іх 450 пройдзены пад сціснутым паветрам. 18 кастрычніка прыйшло першае папаўненне парку — прыбылі 11 вагонаў тыпу ЕЖ-3, усяго да канца 1974 года паступіла 25 вагонаў. 21 лістапада па рашэнню гарадскога выканаўчага камітэта створана камісія па прыёму цягавых падстанцый.
Першыя гады працы
26 чэрвеня 1982 года быў канчаткова ўстаноўлены метрамост паміж станцыямі «Кіеўская» і «Барабашова». У верасні завяршыўся мантаж эскалатара на «Дзяржынскай». 31 жніўня 1983 года над метрамост быў завершаны мантаж крытай галерэі. 7 кастрычніка былі абкатаныя склады з новых вагонаў мадэляў 81-717 і 81-714. 27 снежня новая лінія была забяспечана электрападстанцый, а 31 снежня ў ўрачыстай абстаноўцы быў адкрыты новы перасадачны вузел станцыі «Гістарычны музей», якая да гэтага часу атрымала асноўнае назва.
У часы незалежнасці
У 1999 годзе на электрадэпо «Салтаўскае» была эфектыўна пратэставаная і ўведзена ў дзеянне сістэма камп’ютэрнага кіравання складамі. У сакавіку стартавала абласная дзяржаўная латарэя «Метро». Атрыманыя сродкі пайшлі на працяг будаўніцтва трэцяй лініі. 28 жніўня 1999 года згодна з пастановай Кабінета міністраў Украіны № 541 ад 5 красавіка 1999 года былі ўведзеныя льготныя карты для вучняў у дзяржаўных навучальных установах Харкава. Яны плацілі палову кошту, астатнюю суму выплачваў мясцовы бюджэт. 10 лютага 2000 года аказалася затопленай станцыі «Акадэміка Паўлава», аднак камунальныя службы хутка вырашылі праблему. У ліпені 2000 года ўказам гарадскога савета станцыю «Метрабудаўнікоў» перайменавалі ў «Метрабудаўніка імя Р. І. Вашчанка».
23 кастрычніка 2010 года ў трэцім пускавому участку «23 Жніўня» — «Аляксееўская» прайшоў пробны цягнік з журналістамі і гарадскімі чыноўнікамі. Урачыстае адкрыццё адбылося 21 снежня. Ўчастак меў даўжыню 2,1 км і падоўжыў лінію на адну станцыю — «Аляксееўская». 24 красавіка 2012 года на станцыі «Гістарычны музей» прэзентавалі разавыя квіткі для праезду. 19 чэрвеня ў Харкаў для тэставання прыбылі тры метровагона серыі 81-7036/7037. 28 ліпеня 2014 года на станцыі «Герояў Працы» адбылося адкрыццё новага выхаду да радыёрынку з якія прымыкаюць падземнымі пераходамі пад вуліцамі Акадэміка Паўлава і Герояў Працы.
19 мая 2016 года шэраг станцый метрапалітэна быў перайменаваны ў рамках законаў аб дэкамунізацыі. У прыватнасці, «Маршала Жукава» стала «Палацам Спорту», ​​Савецкай Арміі — Армейскі, Пралетарская — Індустрыяльнай, «Метрабудаўніка імя Р. І. Вашчанка» зноў стала «Метрабудаўнікоў», і, нарэшце, «Плошча Паўстання» была перайменаваная ў "Абаронцаў Украіны ". Апошні на дадзены момант, чацвёрты пускавы ўчастак Аляксееўскі лініі быў урачыста адкрыты а 12:00 19 жніўня і меў даўжыню 1,1 км. На мерапрыемстве прысутнічалі мэр горада Генадзь Кернес і Прэзідэнт Украіны Пётр Парашэнка. Праз 28 гадоў пасля пачатку праектавання станцыя «Перамога» (у ранніх планах — «Праспект Перамогі») была ўведзена ў дзеянне і ўжо 25 жніўня а 15:00 стала даступная для пасажыраў.
У канцы 2016 — пачатку 2017 гг. чакаецца пачатак падрыхтоўчых прац, а затым і будаўніцтва на ўчастку «Метрабудаўнікоў-Адэская» Апошняя размесціцца на скрыжаванні праспекта Гагарына і вуліцы Адэская. Пры будаўніцтве будуць сумяшчацца адкрыты і закрыты спосабы. Станцыя «Дзяржавінская» будзе размешчана на праспекце Гагарына ў раёне скрыжавання паміж вуліцай Чугуеўскай і завулкам Залатым, яе будаўніцтва не закране рух гарадскога транспарту. Тунэлі, якія злучаць «Дзяржавінскую» ды «Адэскую», плануецца будаваць закрытым спосабам. Калі ўчастак будзе ўведзены ў дзеянне, даўжыня Аляксееўскі лініі складзе 14,4 км. Сутачная пасажыраплынь на станцыі «Дзяржавінская» па прагнозах складзе 40 тыс. чал., На станцыі «Адэская» — 160 тыс. чал. Водазабеспячэнне станцый забяспечаць гарадскія вадагонныя сеткі.
Інцыдэнты ў Харкаўскім метрапалітэне
29 ліпеня 2009 года а 19:28 адбылося адключэнне сілкавання кантактнай рэйкі на адрэзку «Праспект Гагарына» — «Халодная Гара», што прывяло да спынення руху цягнікоў. Рух быў адноўлены ў той жа дзень а 21:30. Была створана камісія па расследаванні прычын адключэння сілкавання. Па паведамленнях журналістаў, прычынай стаў пажар на адной з падстанцый. Адзін з цягнікоў спыніўся ў тунэлі на адлегласці 300 метраў ад станцыі. Супрацоўнікі МНС эвакуявалі пасажыраў са складу па тунэлі. Начальнік метрапалітэна Сяргей Мусе адмаўляе факт прыпынку цягніка ў тунэлі : "Пад’ехаў цягнік, зрабілі аб’яву: падарожжа пакуль вынікае, просім пакінуць станцыю метрапалітэна. І спакойна людзі выйшлі. Усе правілы і нормы па бяспецы былі выкананы. Ніхто не пацярпеў, і апрыёры ніхто не мог пацярпець. А астатнія заявы, гэта ўсё… як мы чулі ўжо і «Па тунэлях людзі хадзілі …». Гэта ўсё, разумееце, трызненне!" Міністэрства транспарту і сувязі Украіны таксама адмаўляе гэты факт.
Вячаслаў Якубавіч Лаўскі
Вячаслаў Якубавіч Лаўскі (, в. Слачва Навагрудскага павета Мінскай губерніі, цяпер, Гродзенская вобласць — , , Комі АССР, ГУЛАГ) — беларускі грамадскі дзеяч, педагог, публіцыст.
Анры Ле Факанье
Анры Віктор Габрыэль Ле Факанье (франц. Henri Le Fauconnier;, Эдэн, Францыя — , Парыж, Францыя) — французскі мастак, прадстаўнік кубізму ў французскім жывапісе.
Плывучая казарма
Характарыстыка
Плывучыя казармы могуць быць спецыяльнай пабудовы або пераабсталяваныя з іншых судоў (у тыповым выпадку пасажырскіх судоў або вайсковых транспартаў), самаходныя або несамаходныя. Прыкладамі забяспечваных караблёў з'яўляюцца падводныя лодкі (ПЛ), ракетныя або тарпедныя катары і іншыя малыя караблі. Гістарычна, былі ПКЗ мінаносцаў, эсмінцаў, ПКЗ навабранцаў, ПКЗ ваенна-марскіх вучылішчаў і акадэмій, і гэтак далей.
Нефцякамскі аўтазавод
Гісторыя
25 снежня 1970 года Дзяржаўны камітэт па справах будаўніцтва СССР выдаў Загад № 65 «Аб стварэнні завода па вытворчасці аўтасамазвалаў і лябёдак» у Нефцякамску (Башкірская АССР). 8 студзеня 1971 года міністр аўтамабільнай прамысловасці СССР зацвердзіў Загад № 4 пра ўзвядзенне завода, якое пачалося 13 ліпеня 1972 года. 15 красавіка 1977 года на Нефцякамскім заводзе аўтасамазвалаў сабралі 1-ы 10-тонны самазвал «КамАЗ-5511». 11 кастрычніка 1977 года запусцілі галоўны канвеер для серыйнага вырабу 10 000 самазвалаў за год. У 1981 годзе адчынілі 1-ю чаргу вытворчасці вахтавых аўтобусаў магутнасці 3000 аўтобусаў за год. 19 мая 1982 года выпусцілі 100-тысячны самазвал «КамАЗ-5511». У 1985 годзе пачалі выпускаць аўтацыстэрну на 16 300 літраў нафтапрадуктаў, легкавы прычэп «Пчолка» на 300 кг і лябёдкі самавыцягвання да аўтамабіля «КамАЗ-4310». 12 лютага 1993 года прадпрыемства пераўтварылі ў адкрытае акцыянернае таварыства «Нефцякамскі аўтазавод». 6 снежня 2000 года выпусцілі 1-ы гарадскі аўтобус «НефАЗ-5299». У кастрычніку 2002 года здалі 2-ю чаргу аўтобуснай вытворчасці з нямецкім лакафарбавым абсталяваннем. У студзені 2007 года пачалі збіраць нідэрландскія аўтобусы «Ван дэр Легтэ» («ВДЛ»; Валкенсвард, правінцыя Паўночны Брабант). 28 жніўня 2012 года выпусцілі электробус «НефАЗ-52992» з зарадам на 200 км ходу. У студзені 2013 года пачалі зборку бразільскіх аўтобусаў «Бравіс» на 25 месцаў сумесна з «Маркаполья» (Кашыяс-ду-Сул, штат Рыу-Гранды-ду-Сул). У 2015 годзе сталі выпускаць шарнірна-сучленены самазвал «Бел». У ліпені 2016 года акцыянернае таварыства «НефАЗ» стала публічным. 27 снежня 2016 года на заводзе сталі выпускаць шасі «КамАЗ». У 2017 годзе асвоілі выпуск тралейбусаў, маразільных паўпрычэпаў і трактарных прычэпаў. У 2018 годзе «НефАЗ» выпусціў 4629 самазвальных установак, што склала 83 % установак на шасі «КамАЗ» і 39 % прададзеных у Расіі. Таксама вырабілі 802 гарадскія аўтобусы (20 % расійскага рынку) і 262 надбыдовы для вахтавых і гарадскіх аўтобусаў (26 %), 136 аўтацыстэрнаў (9 %) і 2419 прычэпаў (8 %).
Старыя Дзятлавічы
Стары́я Дзя́тлавічы (, Старые Дятловичи) — вёска ў Гомельскім раёне Гомельскай вобласці Беларусі. Уваходзіць у склад Бабовіцкага сельсавета.
Колас беларускай нівы
«Колас беларускай нівы» («Kołas biełaruskaj niwy») — літаратурны альманах на беларускай мове, выдадзены ў 1913 годзе Гродзенскім гуртком беларускай моладзі ў г. Гродне. Друкаваўся лацінкай. Быў надрукаваны на шапірографе тыражом 50 экз. Меў дэмакратычна-асветніцкі кірунак. На тытульным лісце пад загалоўкам малюнак — тры каласы жыта. Складаўся альманах з ананімных ці падпісаных псеўданімамі вершаў і апавяданняў Л. Сівіцкай (пад псеўданімам Шара Пташка, яна ж аўтар уступнага артыкула), Я. Лявіцкага, М. Бобрык, А. Зенюка, Ф. Лабенца. Розныя па мастацкім узроўні творы аб’яднала імкненне іх аўтараў да сацыяльнай змястоўнасці і гуманістычнага пафасу аповеду. Пісаў аб цяжкай долі беларускага народа, заклікаў да актыўнай культурна-асветніцкай працы сярод беларусаў. У выданні былі змешчаны таксама вершы М. Канапніцкай, рэпартаж з Гродзеншчыны, заклік збіраць звесткі аб мясцовых назвах, перадрукаваны з газеты «Наша ніва».
Уладзімір Уладзіміравіч Станкевіч
Біяграфія
Паэт-песеннік, член Расійскага Аўтарскага Таварыства (РАТ) і Прафесійнага Саюза Пісьменнікаў Расіі. Аўтар тэкстаў больш за 30 музычных кампазіцый, якія гучаць як у яго сольным выкананні, так і ў выкананні такіх артыстаў, як Анжаліка Ют, Наталля Сенчукова, гурт "Хамелеон".
З 1972 па 2013 год прыняў удзел у агучванні і дубляжы больш за 40 фільмаў. Неаднаразова агучваў ролі і эпізоды на нямецкай мове.
Чарты
28 студзеня 2019 — ANGELIKA YUTT & Vladimir Stankevich - We Love Eurodance (back in the 90's) - 1 месца чарта JunoDownload (Euro Dance/Pop Dance)
28 верасня 2019 — Vladimir Stankevich - STOP TIME (Beer Style Mix) - 2 месца чарта JunoDownload (Euro Dance/Pop Dance)
Араны (Ваўкавыскі раён)
Насельніцтва
На 01.01.2004 г. 32 двары, 47 жыхароў.
Злучаныя Штаты Польшчы
Адміністрацыйны падзел
Злучаныя Штаты Польшчы павінны былі складацца з некалькіх адміністрацыйных адзінак, якія б мелі вялікую аўтаномію:
NGC 3387
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Мікалаеўка
Назву Мікала́еўка маюць:
Гімн Расійскай імперыі
Боже, Царя храни! Славному долги дни Дай на земли! Гордых смирителю, Слабых хранителю, Всех утешителю — Все ниспошли! Боже, Царя храни! Сильный, Державный, Царствуй на славу, на славу нам! Царствуй на страх врагам, Царь православный! Боже, Царя храни!
Фёдар Міхайлавіч Еўлашоўскі
Аўтар аднаго з першых узораў старабеларускай мемуарнай літаратуры — «Дзённіка» (1603—1604). Падсудак наваградскага земскага суда (з 1592), пасол ад шляхты Наваградскага павета на Варшаўскі вальны сойм (1576). Аўтар вядомага азначэння «Залаты век», якое адносіў, пераважна, да 3-й чвэрці 16 ст.
Мелітон Кантарыя
Біяграфія
Нарадзіўся ў сялянскай сям'і ў грузінскім сяле (цяпер горад) Джвары (па іншых дадзеных у вёсцы Ілоры Ачамчірскага раёна Абхазскай АССР). Па нацыянальнасці грузін. Да прызыву ў Чырвоную Армію ў 1938 працаваў у калгасе. У баях Вялікай Айчыннай вайны са снежня 1941 года; разведчык 756-га стралковага палка 150-й стралковай дывізіі 3-й Ударнай арміі 1-га Беларускага фронту. Паводле афіцыйнай савецкай версіі, разам з сяржантам М. А. Ягоравым паставіў Сцяг Перамогі на даху рэйхстага падчас бітвы за Берлін. Групай кіраваў малодшы лейтэнант А. П. Бераста, ён, як і Ягораў і Кантарыя, быў прадстаўлены да звання Героя Савецкага Саюза, але ён быў узнагароджаны толькі ордэнам Чырвонага Сцяга.
Андрэас Ахенбах
Біяграфія
Раннія працы Ахенбаха адзначаны рамантызмам, з часам ён пачаў пісаць рэалістычныя пейзажы, якія кантрастуюць з рамантычнымі карцінамі, якія ствараюцца яго сучаснікамі.
Астроўчыцы (Ваўкавыскі раён)
Насельніцтва
На 01.01.2004 г. 23 двары, 34 жыхары.
Калуса (народ)
Паходжанне
Археолагі атаесамляюць калуса з носьбітамі культуры Калусахатчы, якая ўзнікла ў сярэдзіне 1 тысячагоддзя н. э. у выніку перасялення жыхароў унутраных раёнаў Фларыды на ўзбярэжжа Мексіканскага заліва. Захавалася невялікая колькасць слоў з іх мовы. Яна дазваляе сцвярджаць, што мова калуса значна адрознівалася ад моў індзейскіх народаў, што жылі на поўнач. Аднак яе карэктная навуковая атрыбуцыя зацяжарана. Фларыдскі мовазнавец Джуліян Грэнбэры, аўтар кнігі «Калуса: Моўныя і культурныя паходжанне і адносіны» (2011 г.) лічыць, што мова калуса мела супольнае паходжанне з мовай місісіпскага народа туніка.
Культура
Калуса насялялі рэгіён, які адрозніваўся біялагічным багаццем, таму рыбалоўства, паляванне і збіральніцтва дазвалялі ім не проста існаваць, а мець дадатковы прадукт, каб будаваць складаныя сацыяльныя адносіны. Эрнанда де Эскалантэ Фантанеда ўзгадваў тое, што яго кармілі кукурузай. Магчыма, яе выменьвалі на прадукты рыбалоўства ў паўночных плямён, што займаліся земляробствам. Рыбу лавілі з дапамогай плеценых сетак. Галоўным транспартным сродкам былі каноэ, выдзяўбаныя ў ствалах кіпарысу. Кераміка была вядома, але выкарыстоўвалася рэдка. Большасць пасудзін выраблялі з драўніны.
Жан-Клод Дзювалье
Жан-Клод Дзювалье (Jan Klod Divalye, Jean-Claude Duvalier), вядомы таксама пад мянушкай Бэбі Док (фр. Bébé Doc, англ. Baby Doc;, Порт-о-Прэнс, Гаіці — , Порт-о-Прэнс) — гаіцянскі дзяржаўны дзеяч, пажыццёвы прэзідэнт Гаіці пасля смерці свайго бацькі Франсуа Дзювалье ў 1971 годзе да звяржэння ў 1986 годзе генералам Анры Намфі.
Заліў Пятра Вялікага
На беразе Амурскага заліва знаходзіцца Уладзівасток. Астравы: Рускі, Папова, Рейнеке, Рыкарда, Фуругельма, Аскольд, Пуцяціна, архіпелаг Рымскага-Корсакава.
Ганна Камніна
Ганна Камніна ( — каля ) — візантыйская прынцэса і пісьменніца, дачка імператара Аляксея I Камніна і Ірыны Дукіны.