cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Маглеў
Бірмінгем
Няхуткасны маглеў-чаўнок хадзіў ад Бірмінгемскага аэрапорта да бліжэйшай чыгуначнай станцыі ў перыяд з 1984 па 1995 гг. Даўжыня трасы складала 600 м, і зазор падвеса складаў 1,5 см. Дарога, прапрацаваўшы 10 гадоў, была зачынена з-за скаргаў пасажыраў на нязручнасці і была заменена традыцыйнай монарэйкаавай чыгункай.
Валерый Віктаравіч Геляцей
Кар’ера
У 1996 годзе ўзначаліў Мінскае раённае аддзяленне па барацьбе з арганізаванай злачыннасцю УБАЗ ГУ МУС Украіны ў Кіеве.
20 чэрвеня 2007 Юшчанка надаў у парадку пераатэстацыi новаму начальніку Упраўлення дзяржаховы воінскае званне генерал-маёра. Яшчэ праз два месяцы, 21 жніўня, павысіў яго ў генерал-лейтенанты. 20 жніўня 2008 прысвоена воінскае званне генерал-палкоўніка.
3 ліпеня 2014 Вярхоўнай Радай прызначаны міністрам абароны Украіны. .
ПЛ/1
ПЛ/1 (PL/I, «Programming Language One») — працэдурная, імператыўная мова праграмавання, прызначаная для навуковага, інжынернага, бізнес-прымянення і сістэмнага праграмавання. Была выкарыстана ў розных акадэмічных, камерцыйных і прамысловых арганізацыях, пачынаючы ад прадстаўлення ў 1960-х гадах, і працягвае выкарыстоўвацца дагэтуль.
Брэслау (адміністрацыйная акруга)
Адміністрацыйны падзел
Спіс усіх калі-небудзь існых раёнаў акругі Брэслау з указаннем іх адміністрацыйных цэнтраў:
Аляксей Антонавіч Марачкін
Творчасць
Эксперыментуе ў матэрыяле. Аўтар шматлікіх маляваных дываноў.
Аўтар паэтычнай кнігі «Калодзеж у жыце».
Электробус
Электробус сярэдняй альбо вялікай умяшчальнасці, паводле прынцыпу канструявання і электраабсталявання шмат у чым падобны да тралейбуса, а ў агульнай канцэпцыі — да электрамабіля.
Ctenosaura similis
Апісанне
Дарослыя самцы дасягаюць даўжыні 120 см, самкі некалькі меншыя. Афарбоўка у маладзейшых і меншых памерамі жывёл у мэтах маскіроўкі непрыкметная, шэра-зялёная. У дарослых ігуан яна можа быць больш прыкметнай, прымаючы ў тым ліку колер навакольнага асяроддзя.
Егіндыколь
Егіндыколь — сяло ў Егіндыкольскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Егіндыкольскай сельскай акругі. Код КАТА — 114430100.
NGC 2566
NGC 2566 (іншыя абазначэнні — ESO 495-3, IRAS08166-2520, MCG -4-20-8, AM 0804-252, UGCA 138, CGMW 2-3181, PGC 23303) — галактыка ў сузор’і Карма.
Спіс краін паводле ўзроўню пісьменнасці
Нацыянальныя ацэнкі заснаваны на сабраных ЮНЕСКА свежых даных пісьменнасці паводле краін, атрыманых з нацыянальных перапісаў насельніцтва ці абследаванняў у перыяд паміж 1995 і 2005 гадамі. Калі свежых даных не маецца, выкарыстоўваюцца ацэнкі ЮНЕСКА, заснаваныя на нацыянальных даных, сабраных да 1995 года.
Грузавы цягнік
Класіфікацыя
Па далёкасці прытрымлівання і характары працы грузавыя цягнікі падзяляюцца на маршрутныя, скразныя, участковыя, зборныя, вывазныя і перадаткавыя.
IC 5175
IC 5175 — галактыка тыпу Sab (кампактная выцягнутая галактыка) ў сузор’і Журавель.
Эфект Магнуса
Аб’ект, які верціцца стварае ў асяроддзі вакол сябе віхравы рух. З аднаго боку аб’екта напрамак віхуры супадае з напрамкам струменя, які абцякае аб’ект і, адпаведна, хуткасць руху асяроддзя з гэтага боку павялічваецца. З іншага боку аб’екта напрамак віхуры процілегла напрамку руху струменя і хуткасць руху асяроддзя памяншаецца. Такім чынам, узнікае рознасць ціскаў, якая спараджае папярочную сілу ад таго боку цела, якое верціцца, на якой напрамак вярчэння і напрамак струменя процілеглыя, да таго боку, на якой гэтыя напрамкі супадаюць.
Акадэмаўскія маньякі
Лыткін
У восьмым класе ён пачаў прагульваць школу і, у адрозненне ад Арцёма, адвучыўся толькі дзевяць класаў, а пасля двойчы паступаў у каледжы — спачатку ў энергетычны, потым у 2009 годзе ў будаўнічы. У першым выпадку яго адлічылі за непаспяховасць, пасля таго як ён не здолеў здаць першую сесію, у другім у Мікіты наспеў канфлікт з аднагрупнікамі, калі яго пачалі задзіраць, і адзін з аднагрупнікаў пачаў заступацца за яго, але наўзамен вымагаў грошы і цягаў у іх з дома рэчы. Маці Мікіты напісала заяву на гэтага маладога чалавека ў міліцыю, але потам забрала яе. Пазней Мікіта перастаў хадзіць на заняткі.
Суд
Афіцыйна судовае следства па справе доўжылася з 5 верасня 2012 года па 11 лютага 2013 года. З той прычыны, што больш паўгода пайшло на збор довадаў, апытанне сведак і следчыя эксперыменты, то толькі 12 жніўня 2012 года Следчы Камітэт перадаў справу забойцаў у Іркуцкі абласны суд. 7 верасня пачаўся разгляд справы, якая ў выніку склала 49 тамоў (паводле іншых дадзеных — 46 і 35 тамоў). Сама судовае пасяджэнне было прызначана на 5 верасня, але яго перанеслі на 10, бо Ануфрыеў падаў заступніцтва пра ўступленне ў справу яшчэ аднаго абаронцы і суд яго задаволіў, з-за чаго інтарэсы Ануфрыева і Лыткіна на судзе прасдтаўлялі тры адвакаты (адзін — Лыткіна, два іншых — Ануфрыева). Пасяджэнне 10 верасня пачалося з абвяшчэння абвінавачвання, якое пракурор зачытваў тры гадзіны. Усяго пары было пададзена вінавачанне ў шасці забойствах (ч. 2 арт. 105 КК РФ ), васьмі замахах (ч. 3. арт. 30 КК РФ і ч. 2 арт. 105 КК РФ ), трох рабаваннях (ч. 1,3 арт. 161 КК РФ ) і здзекаванні з трупа (ч. 2 арт. 244 КК РФ ).. Апроч забойстваў, пары было інкрымінавана стварэнне экстрэмісцкай супольнасці (ч. 1 арт. 282.1 КК РФ ).. Асобна Арцёму Ануфрыеву было падана вінавачанне па 14 эпізодах у прыцягненні ў злачынную дзейнасць непаўналетняга (Лыткіну на працягу амаль усіх забойстваў было 17). Ануфрыеў адмовіўся прызнаваць віну за прыцягненне, экстрэмізм, усе замахі, рабаванні і здзекаванне з трупа, а з пададзеных яму шасці вінавачанняў у забойствах пагадзіўся толькі з дзвюма — з забойствамі Вольгі Пірог і Аляўціны Куйдзінай. Лыткін, наадварот, адпрэчыў толькі віну ў экстрэмізме.
NGC 2567
NGC 2567 (іншыя абазначэнні — OCL 708, ESO 431-SC3) — рассеянае скопішча ў сузор’і Карма.
Акадэмаўскія маньякі
Апошняе слова і прысуд
«Апошняе слова» падсудных было запланавана на 12 сакавіка 2013 года, але яно сарвалася, бо абодва, паводле іх слоў, апынуліся не гатовы. Тады яго перанеслі на наступны дзень, але і тады яны апынуліся не гатовы, і ў выніку яно адбылося толькі 18 сакавіка, дзе Ануфрыеў ізноў папрасіў прабачэння ў пацярпелых, ізноў адпрэчыў паданае яму вінавачанне і па паперцы, не адрываючыся, прачытаў сваё «апошняе слова»: . Лыткін ад права на «апошняе слова» адмовіўся. 2 красавіка 2013 года Іркуцкі абласны суд прысудзіў Ануфрыева да пажыццёвага зняволення з адбываннем у калоніі асаблівага рэжыму, Лыткіна — да 24 гадоў пазбаўлення волі, з якіх пяць гадоў (тры гады, бо быў улічаны двухгадовы тэрмін, які ён адседзеў да вынясення прысуду) ён павінен быў правесці ў турме, а астатнія — у калоніі строгага рэжыму. Пасля вызвалення Лыткін яшчэ год будзе абмежаваны ў перасоўванні з забаронай пакідаць тэрыторыю месца жыхарства і выезду за мяжу. Прысуд, што налічваў каля 150 старонак, зачытваўся 8 гадзін, цягам якіх адзін з прысутных у зале — мужчына, які ў перыяд забойстваў быў у ліку дружыннікаў, якія патрулявалі Акадэмгарадок, — страціў прытомнасць. Ануфрыеў увесь гэты час абыякава глядзеў у падлогу, Лыткін заўважна нерваваўся, але вачэй не апускаў. Ён застаўся ў такім стане нават тады, калі быў зачытаны яго тэрмін зняволення. Ануфрыеў, наадварот, пачуўшы вердыкт суддзі, зваліўся на лаву і зарыдаў. Пасля абвяшчэння прысуду ён крыкнуў пацярпелым: «Ну, што, задаволены?» (паводле іншай версіі, яго словы былі адрасаваны следчаму Яўгену Карчэўскаму, які праводзіў іх допыт ). У адказ маці Данііла Сямёнава Святлана крыкнула яму: «А ты задаволены быў, калі майго сына забіваў, 12-гадовае дзіцятка ў зямлі ляжыць!». Лыткін, як і ў выпадку з «апошнім словам», на прысуд ніяк не адрэагаваў і на Ануфрыева не глядзеў. Прысуд выклікаў рэзкую крытыку з боку пацярпелых, якія палічылі, што Лыткін заслугоўвае аналагічнага пажыццёвага зняволення. Святлана Сямёнава заявіла, што будзе падаваць апеляцыю. Тым часам, адна з выжылых ахвяр, Ніна Кузьміна, палічыла прысуд у дачыненні Лыткіна (нават з улікам, што гэта ён на яе напаў) справядлівым.
Абай (Егіндыкольскі раён)
Абай — сяло ў Егіндыкольскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Адміністрацыйны цэнтр і адзіны населены пункт Абайскай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 37 км на поўдзень ад цэнтра пасёлка Егіндыколь. Код КАТА — 114433100.
Бэзлюдзіўка
Бэзлюдзіўка (Безлюдівка) — пасёлак у Харкаўскім раёне, Украіна. Размешчаны на левым беразе ракі Уды.
АКСМ-213
Гісторыя стварэння
У 2002 годзе, у мэтах замены маральна састарэлых ЗіУ-10, на аснове тралейбуса АКСМ-201 быў створаны першы асобнік тралейбуса асабліва вялікай умяшчальнасці АКСМ-213 з ужываннем вузла сучлянення вытворчасці МАЗ альбо Hubner. Тралейбусы выпускаліся з 2002 па 2007 гады.
Вянозная кроў
Вянозную кроў атрымліваюць у выніку венапункцыі. Большасць медыцынскіх лабараторных даследаванняў крыві праводзіцца менавіта з вянознай крывёй.
Жуан Перэйра
Міжнародная кар’ера
Перэйра ўпершыню быў выкліканы ў склад зборнай Партугаліі ў кастрычніку 2010 года, пасля прызначэння на пост галоўнага трэнера партугальцаў Паўлу Бенту. Дэбютаваў у адборачным матчы да чэмпіянату Еўропы 2012 супраць зборнай Даніі.
Арчыбалд Хіл
Біяграфія
У 1914 годзе яго даследаванне былі сканцэнтраваны на вымярэнні цяпла, якое вылучаецца падчас мышачных скарачэнняў і механічнай працы, а таксама на высвятленні ўзаемасувязі атрыманых дадзеных з біяхімічнымі аспектамі мышачнай актыўнасці.
Гісторыя Чылі
Вайна мапучы
У 1597 годзе Пелантара (Pelantaro) быў абраны новым военачальнікам (Toqui) мапучы. Пелантара развязаў масіўныя наступленні на гарады Вальдывія і Асорна, а таксама і на шматлікія іншыя гарады ў асяроддзі Араўканіі і ў самім рэгіёне. У 1599 пала захопленая мапучы Вальдывія, пасля чаго іспанцы страцілі кантроль над горадам на некалькі дзесяцігоддзяў. Губернатар Альфонса дэ Рыбера (Alfonso de Ribera) быў вымушаны адступіць з падначаленай яму арміяй іспанцаў за раку Бія Бія (Río Bío Bío). У 1641 годзе іспанцы падпісалі ў Куілліне мірнае пагадненне з мапучы, згодна якому мяжа пралягла па рацэ Бія Бія. Але мірнае пагадненне пры Куілліне пратрымалася ўсяго некалькі год. Іспанцы час ад часу спрабавалі адваяваць згубленыя некалі тэрыторыі, але беспаспяхова. У 1770 годзе пехуенчы і мапучы нагалаву разбілі армію іспанцаў. Толькі праз некалькі стагоддзяў у 1881 годзе чылійскія і аргенцінскія войскі змаглі зноў адваяваць захопленыя пехуенчамі і мапучы тэрыторыі. Гэты канфлікт, які працягваўся 300 год, атрымаў назву вайны Араўка. Канфлікт існуе і па сённяшні дзень: у 2000 годзе ў пратэст супраць перадзелу чылійскіх зямель група мапучы захапіла бюро Еўрапейскага Саюза ў Санцьяга дэ Чылі.
Эканамічнае і грамадскае развіццё
Шатландскі мараплаўца Аляксандр Селкірк (Alexander Selkirk) выжыў у 1704 годзе караблекрушэнне і трапіў на адзін з астравоў архіпелага Хуана Фернандэса, дзе ён адзін правёў чатыры гады. Яго гісторыя стала прататыпам рамана «Рабінзон Круза», напісаным Даніэлем Дэфо ў 1719 годзе.
Грамадзянская вайна і Парламенцкая рэспубліка
У 1891 годзе адбыўся бунт чылійскіх маракоў супраць прэзідэнта Хасэ Мануэля Бальмачэда (José Manuel Balmaceda), неўзабаве ўся краіна была ахоплена грамадзянскай вайной. На працягу канфлікту загінула 6.000 чалавек. Армія Бальмачэды была двойчы разбіта ў вялікіх бітвах. 18 верасня 1891 Бальмачэда скончыў сваё жыццё самазабойствам.
Салетравая вайна
Нягледзячы на пагадненні, у 1878 годзе прэзідэнт Балівіі Хіларыён Даза (Hilarión Daza) запатрабаваў падаткі ад прадпрыемстваў, датуючы іх яшчэ 1874 годам. Гэта было правакацыяй на інтэрвенцыю, якая ў сваю чаргу знішчала сілу дзеяння пагадненняў па рубяжах. Салетравая вайна скончылася для Чылі значнымі тэрытарыяльнымі пашырэннямі на поўдні. Паміж Чылі і Перу было падпісана Анконскае пагадненне, па якому гарады Арыка (Arica) і Такна (Tacna) заставаліся часова пад чылійскім кантролем. Толькі ў 1929 годзе Такна быў аддадзены Перу, Арыка так і застаўся ў Чылі. Балівія страціла выхад у Пацыфіку і таксама шматлікія тэрыторыі пустыні Атакама, што было прызнана Балівіяй у пагадненні 1904 года. Але Балівія і па сённяшні дзень патрабуе ад Чылі свабодны выхад да Ціхага акіяна.
Паміж Першай і Другой сусветнымі войнамі
У Першай Сусветнай вайне Чылі займала нейтральную пазіцыю, але ўнутрыпалітычнае становішча краіны ўсё роўна заставалася нестабільным. Прэзідэнт Артура Алессандры Пальма (Arturo Alessandri Palma), які ўвёў у Чылі сістэму сацыяльнага страхавання, быў пазбаўлены свайго статусу ў выніку ваеннага путчу ў 1924 годзе. Але годам пазней ваенная хунта зноў запрасіла яго на прэзідэнцкі пост. Была распрацавана новая і адпаведная ўмовам часу канстытуцыя, якая праіснавала ў Чылі да 1980 года. У тым жа годзе ваенны міністр Карлас Ібаньес дэль Кампа (Carlos Ibáñez del Campo) захапіў уладу ў краіне і правіў Чылі на працягу сямі год дыктатарскімі сродкамі. У 1932 годзе зноў усталяваўся канстытуцыйны парадак, а кіраўніцтва краіны ў наступныя 20 год перайшло да радыкальных сіл. Радыкалісты паспрыялі больш моцнаму ўплыву дзяржаўнай улады на эканамічнае жыццё краіны.
Эра Піначэта
Усе дзяржаўныя інстанцыі Чылі ў лічаныя часы былі захоплены ваеннымі. Канстытуцыя была абвешчана несапраўднай, кангрэс распушчаны, на ўсё была накладзена жорсткая цэнзура, а палітычныя партыі былі забаронены. Перамены не краналі толькі юрыдычную ўладу. У краіне шлі жорсткія расправы з кожным патэнцыяльным ворагам: прадстаўнікамі левых сіл, людзьмі мастацтва, інтэлектуаламі. Наступіў час масіўнага парушэння правоў чалавека. У краіне адбываліся сімвалічныя спаленні кніг, пры гэтым палілі напрыклад і кнігі пра кубізм (памылкова лічачы іх творамі пра Кубу). Праз два тыдні пасля пачатку дзяржаўнага перавароту ваенную хунта афіцыйна прызналі Злучаныя Штаты Амерыкі.
Канфлікты з Аргенцінай
Фалькландская вайна: У перыяд Фалькландскай вайны 1982 года Чылі ажыццяўляла пасіўную падтрымку Вялікабрытаніі супраць Аргенціны, падставай таму былі пагрозы ўжывання ваеннай сілы ў адносінах да Чылі ў 1978 годзе з боку Аргенціны. Чылійскія ўлады далі дазвол на пасадку дэфектнаму брытанскаму самалёту і забяспечылі яго паладку. Чылі таксама дапамагала Вялікабрытаніі інфармацыяй, здабытай з дапамогай радарных усталяванняў і шпіянажу. Патаемная кааперацыя краін была сцверджана некалькі пазней былым чылійскім камандуючым паветранымі сіламі Фернанда Матэем.
Прэзідэнцтва Айлвінса (1990—1994)
Патрыцыя Айлвінс (Patricio Aylwin) нарадзіўся ў 1918 годзе ў Вінья дэль Мар (Viña del Mar). Яшчэ ў 1960-я гады ён быў старшынёй сацыял-ліберальных хрысціянскіх дэмакратаў і працаваў у сенаце, які ён узначальваў у гады праўлення прэзідэнта Альендэ. Спачатку Айлвінс падтрымліваў уладу Піначэта 1973 года, але з-за шматлікіх парушэнняў правоў чалавека, прымкнуў да апазіцыі і ў 1980 годзе прапанаваў канстытуцыйную рэформу. Дзякуючы менавіта яму забароненая тады ў краіне партыя хрысціянскіх дэмакратаў (Partido Democrático Cristiano) стала мацнейшай апазіцыйнай партыяй Чылі. У 1990 годзе яго падтрымаў блок сярэдня-левых Канчэртацыён (Concertación) і Айлвінс перамог выбары з вялікай перавагай галасоў супраць кандыдатаў Хернана Бюхлі (Hernán Büchi) і Франчэска Хавьера Эррацурыса (Francisco Javier Errázuriz).
Прэзідэнцкія выбары 2006 года
Пры паўторных выбарах 15 студзеня 2006 года Мішэль Бачэлет, кандыдатка ад кааліцыі дэмакратычных партый (Concertación de Partidos por la Democracia), атрымала перамогу над кандыдатам Себасцянам Піньера, атрымаўшы 53,5 % галасоў выбаршчыкаў. Такім чынам, яна стала першай жанчынай-прэзідэнтам у гісторыі Чылі.
Капліца (Гарадзея)
Капліца ў Гарадзеі — мураваная праваслаўная капліца ў гарадскім пасёлку Гарадзея Нясвіжскага раёна Мінскай вобласці, пабудаваная ў 1874 годзе з бутавага каменю. Знаходзіцца на вуліцы Мірскай, каля чыгуначнага пераезда.
Пасаж (Санкт-Пецярбург)
У 1904—1906 гадах у канцэртнай зале працаваў Новы драматычны тэатр В. Ф. Камісаржэўскай. З 1908 года тут штогод гастраляваў маскоўскі тэатр С. Ф. Сабурава. У 1920—1922 гадах «Пасаж» быў закрыты на чарговую рэканструкцыю.
У 1933 годзе «Пасаж» стаў дзяржаўным універмагам. У 1934 годзе будынак быў часткова перапланаваць па праекце М. А. Троцкага. Былі зладжаны лесвіцы і мост-пераход паміж галерэямі, а таксама праведзена рэканструкцыя залы на трэцім паверсе са светлавымі вокнамі, дзе цяпер размешчаная секцыя «Тавары для дома».
Франц Іосіф I
Франц Іосіф I (Franz Josef I., I. Ferenc József, František Josef I.;, Вена — , Вена) — імператар Аўстрыйскай імперыі і кароль Багеміі з 2 снежня 1848 года, апостальскі кароль Венгрыі з 2 снежня 1848 г. да 14 красавіка 1849 (1-ы раз) і з 13 жніўня 1849 г. (2-гі раз); з 15 сакавіка 1867 года — кіраўнік двуадзінай дзяржавы — Аўстра-Венгерскай манархіі. Кіраваў 68 гадоў; яго валадаранне — эпоха ў гісторыі народаў, якія ўваходзілі ў Дунайскую манархію.
Катрына Лехіс
Біяграфія
На летніх Алімпійскіх гульнях 2020 у Токіа заваявала бронзавы медаль у індывідуальнай шпазе і залаты ў каманднай шпазе.
Міхась Мірановіч
Міхась Мірановіч, поўнае імя Міхаіл Канстанцінавіч Мірановіч (нар., в. Старына, ) — беларускі паэт-гумарыст і перакладчык.
Анатоль Аляксандравіч Сівак
Біяграфія
24 лістапада 2018 года вызвалены з пасады міністра і прызначаны старшынёй Мінскага гарвыканкама.
Кашубія
Гісторыя
Найважнейшая асаблівасць гісторыі Кашубіі і кашубаў — супрацьстаянне ў розныя перыяды германізацыі і паланізацыі. Згадкі пра Кашубію сустракаюцца яшчэ да XII ст. Частка гэтай тэрыторыі падзяліла лёс Памор’я і кіравалася кашталянамі і рода-пляменнымі валадарамі. Вярхоўная ўлада да XIII ст. належала польскаму каралю, а пасля нямецкаму імператару, адначасова пачалася іх германізацыя. Памор’е раздрабнілася на феадальныя ўладанні, за выключэннем Гданьскага Памор’я, якое заставалася пад уладай Польшчы.
У 1811 годзе польская мова ў Лаўэнбургскай (Люцэнбургскай) акрузе была афіцыйна забаронена; забаронена было рыхтаваць дзяцей да канфірмацыі на польскай мове. Пазней былі зроблены спробы выгнаць славянскую мову з каталіцкай школы, з заменай на ўроках Закона Божага польскай мовы на нямецкую; падставай да гэтага паслужыла ў 1843 годзе хадайніцтва абласнога сойма ў Кёнігсбергу. Каталіцкае духавенства, баючыся, што ўслед за нямецкай мовай з’явіцца і пратэстантызм, звярнулася па дапамогу да данцыгскага пастара Мрангавіуса, які меў вялікі навуковы аўтарытэт — ён выдаў заключэнне пра тое, што кашубская мова, якая ўжываецца ў Заходняй Прусіі, ёсць толькі гаворка польскай мовы (Hochpolnisch), больш да яе блізкая, чым баварская або саксонская гаворкі да літаратурнай нямецкай мовы (Hochdeutsch). На падставе гэтага ў 1846 годзе дазволена было выкладаць Закон Божы ў кашубскіх абласцях на «роднай мове» насельніцтва, а ў 1852 годзе выйшаў міністэрскі дазвол выкладаць «родную мову, як аснову для вывучэння нямецкай» (die Muttersprache, als Grundlage zur Erlernung des deutschen).
ISO-кантэйнер
Абазначэння тыпаў кантэйнераў
Для выгоды ідэнтыфікацыі кантэйнераў у стандарце ISO 6346:1995 былі ўведзеныя «групавыя коды», якія складаюцца з двух лацінскіх літар:
Lifelover
Гісторыя
Першы студыйны альбом Lifelover Pulver быў запісаны вясной 2006 года і выйшаў на лэйбле Goatowarex. Ранняя творчасць гурта характарызавалася знарочыстай хаатычнасцю структуры кампазіцый, выкарыстаннем эмбіентных уставак і спалучэннем розных тыпаў вакалу — скрымінгу, чыстых спеваў і невыразнага мармытання. Дэбютны дыск прыцягнуў да калектыву ўвагу музычных крытыкаў і дазволіў ім назваць Lifelover адной з найбольш перспектыўных каманд, якія працуюць у жанры суіцыдальнага блэк-метала.
Стыль, вытокі, уплыў
На думку музычных крытыкаў, на творчасць Lifelover аказалі ўплыў такія гурты, як Bethlehem, Shining, Silencer і Katatonia.
Першая навуковая гісторыя вайны 1812 года
Змест
У анатацыі Е. М. Панасенкаў называе сябе найбуйнейшым спецыялістам Расіі эпохі Напалеона, вядомым навукоўцам, выпускнікам гістарычнага факультэта МДУ, аўтарам шматлікіх навуковых прац, які не толькі вывучыў дзесяткі тысяч дакументаў, якія захоўваюцца на рускай і рускай мовах. Еўрапейскія архівы, але і дзённікі і ўспаміны відавочцаў эпохі. Ён таксама называе сябе стваральнікам прынцыпова новага апісання вайны 1812 года, а таксама інтэлектуальным гуру новага пакалення.
Факультэт народных інструментаў БДАМ
Факультэт народных інструментаў БДАМ — адзін з факультэтаў Беларускай дзяржаўнай акадэміі музыкі‎.
Гісторыя
Дзейнасць аддзялення народных інструментаў Беларускай дзяржаўнай кансерваторыі пачалася ў 1937 годзе, калі быў адкрыты клас народных інструментаў, у якім спачатку навучаліся некалькі студэнтаў па спецыяльнасцях цымбалы, баян, домра і балалайка.
Беларускі трэці дзяржаўны тэатр
Гісторыя
Пра першы дэбют сваёй трупы Уладзіслаў Галубок пісаў:
Рудакі (паэт)
Творчасць
Да сённяшняга часу дайшло каля тысячы яго двухрадкоўяў, цалкам — касіда «Маці віна» (933), аўтабіяграфічная «Ода на старасць» і каля 40 чатырохрадкоўяў (рубаі). Аўтар панегірыкаў, лірычных і дыдактычных твораў, паэм, у т.л. «Каліла і Дымна» (932, пераклад з арабскай, збераглася ў фрагментах). У яго творах апяваецца радасць быцця, дружба, высакародства, каханне, хараство прыроды. Створаны ім стыль пераважаў у фарсімоўнай паэзіі да ХІ ст.
NGC 2572
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Горынь (гурт)
Удзел у фэстах
2011
2013
2014 2015
Кадзуй Атані
Адукацыя
У маладосці Кадзуй Атані атрымліваў адукацыю ў Лондане і падарожнічаў па Еўропе. У гэты час ён пазнаёміўся з шэрагам падарожнікаў-даследчыкаў. У іх ліку былі, і. Гэтыя сустрэчы моцна паўплывалі на яго, і ён прыняў рашэнне даследаваць, рэгіён, які адыграў важную ролю ў распаўсюдзе будызму. Сярод яго мэтаў было выяўленне старадаўніх тэкстаў будыйскіх сутраў.
IC 5180
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Жоўцевыя пігменты
Па хімічнай будове — лінейныя гетэрапірольныя злучэнні з рознай колькасцю і лакалізацыяй падвойных сувязей і замяшчальнікаў. У чалавека і жывёл утвараюцца пераважна ў печані, выдзляюцца ў выглядзе білірубіну і білівердзіну, выводзяцца з арганізма з калам і мачой.
Esanthelphusa
Класіфікацыя
Раней класіфікацыя адбывалася на базе падабенства панцыраў. Выкарыстанне электроннага мікраскопа дазволіла вызначыць больш адрозненняў паміж відамі па форме ганаподу.
Леброн Джэймс
18 жніўня 2022 года Джэймс зноў падпісаў з «Лос-Анджэлес Лэйкерс» двухгадовую здзелку на 97,1 мільёна долараў. Падаўжэнне кантракта зрабіла Джэймса самым высокааплатным спартсменам у гісторыі НБА з 528,9 мільёна долараў, абагнаўшы Кевіна Дюранта па прыбытку за ўвесь час.
Чарнобыль
Гісторыя
У 2006 годзе Амерыканскай некамерцыйнай навукова-даследчай арганізацыяй Інстытут Блэксміта быў апублікаваны спіс самых забруджаных месцаў на планеце, у якім Чарнобыль апынуўся ў першай дзясятцы.
Ілья (Крычаў)
Ілья — абраз другой паловы XVII стагоддзя са Свята-Ільінскай царквы ў г. Крычаве. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
Ам’ен
Ам’ен (Amiens, Anmien) — горад на поўначы Францыі, на сямі рукавах ракі Сома. Галоўны горад гістарычнай вобласці Пікардыі. Адміністрацыйны цэнтр дэпартамента Сома. Насельніцтва 136 тыс. жыхароў.
Эканоміка і адукацыя
Як і іншыя гарады на паўночным захадзе Францыі, Ам’ен адвеку быў буйным цэнтрам тэкстыльнай прамысловасці. У цяперашні час у горадзе прадстаўлены такія галіны, як машынабудаванне, лёгкая, хімічная прамысловасць. У 1970 годзе адкрыўся ўніверсітэт Пікардыі, які носіць імя знакамітага ам’енца Жуля Верна.
Акадская мова
Гісторыя
Вялікія заваяванні, якія прывялі ў пачатку III тысячагоддзя да ўтварэння велізарнай дзяржавы, і наступнае ажыўленне гандлёвых зносін распаўсюдзілі па ўсёй Пярэдняй Азіі ўплыў вавілонскай культуры і вавілона-асірыйскай мовы, якая становіцца афіцыйнай мовай міжнародных адносін; ў XV стагоддзі да н. э. на ёй перапісваецца нават егіпецкі фараон са сваімі бліжэйшымі суседзямі, дробнымі палесцінскімі васаламі. Разам з Вавілонскімі культурнымі паняццямі, заканадаўствам, міфалогіяй і інш. народы Блізкага Усходу запазычаюць цэлы рад слоў з вавілона-асірыйскай мовы.
Дыялекты
Эблаіцкая мова выяўляе значнае падабенства з акадскай і часам разглядаецца як яго найстаражытнейшы дыялект дасаргонаўскага перыяду.
Як можна бачыць, толькі вавілонскі дыялект акадскай мае бесперапынную пісьмовую гісторыю на працягу больш чым двух тысячагоддзяў. Прыкладна ў канцы старававілонскага перыяду і пачатку сярэдневавілонскага сфарміравалася асаблівая літаратурная мова, так званая стандартная вавілонская. Іменна на стандартнай вавілонскай напісана абсалютная большасць паэм, эпасаў, гістарычных дакументаў, іменна ёю карысталіся ў дыпламатычнай перапісцы ад Егіпта да сучасных тэрыторый Турцыі і Індыі.
Тайпінскае паўстанне
Паўстанне было задушана цынскім войскам пры падтрымцы брытанцаў і французаў. Вайна прывяла да велізарнай колькасці ахвяр — па адзнаках, ад 20 да 30 мільёнаў чалавек.
Свята-Ушэсцеўская царква (Забычанне)
Гісторыя
У савецкія часы храм дзейнічаў да 1932 года, калі быў рэпрэсаваны святар Віктар Барташэвіч. З храма былі скінуты крыжы і званы, спалены абразы і царкоўныя рэчы. Будынак перадалі калгасу, які ўладкаваў у ім зернесховішча. Падчас Другой сусветнай вайны царква значна пацярпела: калі ішоў бой за вызваленне вёскі, на званіцы схаваліся 3 нямецкія снайперы.
Настаяцель царквы — айцец Міхаіл Салабуцін, па сумяшчальніцтве святар храма ў Фёдараўцы.
Архітэктура
Фасады крапаваны вуглавымі трохчвэртнымі калонкамі, зубчастымі фрызамі, аркатурнымі паясамі, прарэзаны падвойнымі арачнымі аконнымі праёмамі ў пластычных ліштвах. Вокны падвойныя, з паўцыркульнымі завяршэннямі. Асаблівасцю пластычнага вырашэння будынка з’яўляюцца шчытавыя завяршэнні сцен аб’ёмаў і барабанаў, абрысы якіх паўтараюць шматсхільны дах. У якасці гідраізаляцыі была выкарыстана бярозавая кара.
HMS B4
Разам з HMS B1 і HMS B3 брала ўдзел у вучэннях. У 1916 годзе была ў складзе 7-й падводнай флатыліі, размешчанай у Ардросане, пад камандаваннем лейтэнанта Генры Карліана-Брытана. .
Дзяўчаты мары
«Дзяўчаты мары» (Dreamgirls) — мастацкі фільм 2006 года рэжысёра. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Джэймі Фокс, Беёнсэ, Эдзі Мёрфі, Дэні Гловер, Аніка Ноні Роўз, Кіт Робінсан, Джэніфер Хадсан.
Карыбскае мора
Каланізацыя
Калі іспанцы прыбыткі на Антыльскія астравы, яны былі заселены індзейцамі таіна, якія прыкладна ў I стагоддзі да н.э. мігравалі туды з Паўднёвай Амерыкі. У 1492 годзе першая экспедыцыя Хрыстафора Калумба высадзілася на Багамах, знаходзячыся ў поўнай упэўненасці, што імі быў адкрыты новы шлях у Азію. На востраве, што атрымала назва Эспаньёла (цяпер Гаіці), было заснавана першае іспанскае селішча, які паклаў пачатак стагадоваму панаванню Іспаніі ў рэгіёне. З 1506 па 1511 гады з удзелам Эрнана Картэса і Дыега Веласкеса дэ Куэльяр вострава Эспаньёла і Куба былі заваяваны, а мясцовае насельніцтва пераўтворана ў рабоў. У 1517 годзе Францыска Эрнандас дэ Кордава адкрыў паўвостраў Юкатан, дзе іспанцы ўпершыню сустрэліся з развітай цывілізацыяй мая. Экспедыцыі Хуана дэ Грыхальва (1518) і Эрнана Картэса (1519) паклалі пачатак заваяванню і каланізацыі Мексікі.
Рэльеф
Паверхня Карыбскай пліты падзелена на пяць катлавін: Грэнадскую (глыбіня 4120 м), Венесуэльскую (5420 м або 5630 м ), Калумбійскую (4532 м або 4263 м ), Кайманаву (Бартлет, 7686 м) і Юкатанскую (5055 м або 4352 м ).
Фелікс Фор
Фелікс Фор (Félix Faure, сапраўднае імя Франсуа-Фелікс Фор, 30 студзеня 1841, Парыж, Францыя — 16 лютага 1899, Парыж, Францыя) — французскі палітычны дзеяч, Прэзідэнт Французскай рэспублікі (Трэцяя рэспубліка, з 1895 года і да сваёй смерці ў 1899 годзе).
Буравеснік (Акмолінская вобласць)
Насельніцтва
У 1999 годзе насельніцтва сяла складала 562 чалавекі (279 мужчын і 283 жанчыны). Паводле дадзеных перапісу 2009 года, у сяле пражывалі 227 чалавекі (119 мужчын і 108 жанчын).
Глушанскі сельсавет
Гісторыя
22 лютага 2013 года Глушанскі пасялковы савет (у складзе пасёлкаў Глуша і Дачнае, вёскі Карабаўшчына) пераўтвораны ў сельсавет. 20 лістапада 2013 года да сельсавета далучана частка скасаванага Гарохаўскага сельсавета (20 населеных пунктаў: пасёлкі Красная Зара, Красны Агарод, Ляды і вёскі Гародчына, Двор-Глуша, Дворышча, Каменка, Кіслаўшчына, Красновічы, Круглоніва, Ленінцы, Лужанец, Масты, Палошкава, Пасека, Рымаўцы, Трусаўшчына, Фартуны, Харошыя, Ясёны) і частка скасаванага Восаўскага сельсавета (7 населеных пунктаў: вёскі Баркі, Глуша, Дойнічава, Забудзькі, Навасёлкі, Пакроўка, Слабада).
Маці Божая Адзігітрыя Неўвядальны цвет (Басценавічы)
Маці Божая Адзігітрыя Неўвядальны цвет — абраз першай паловы XVII стагоддзя са Свята-Успенскай царквы ў в. Басценавічы Мсціслаўскага раёна. Захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь.
Новы канал
Рэйтынг
У 2010 годзе паказчыкі зноў знізіліся - да 8,64% (чацвёртае месца), а ў 2011 годзе ўпалі - да 6,45% (шостае месца). Новы 2012 пачаўся з долі 2,92% (дзевятае месца).
Касмічная прастора
Межы
Астраномы з ЗША і Канады вымералі граніцу ўплыву атмасферных ветраў і пачатку ўздзеяння касмічных часціц. Яна апынулася на вышыні 118 кіламетраў, але NASA выкарыстоўвае лік 112 км. На гэтай вышыні шатлы пераключаліся са звычайнага манеўравання з выкарыстаннем толькі ракетных рухавікоў на аэрадынамічныя з «апорай» на атмасферу.
Метлюжковыя
Апісанне
Анемафільныя расліны. Пераважная большасць іх перакрыжаванаапыляльныя. Самаапыляльнымі з'яўляюцца пшаніца, ячмень, авёс, проса, рыс і некаторыя дзікарослыя злакі.
Тамара Віктараўна Габрусь
Навуковая дзейнасць
Аўтар 3-х манаграфій і больш за 300 артыкулаў і раздзелаў па гісторыі беларускага дойлідства ў айчынных і замежных навуковых зборніках і часопісах. Аўтарскія манаграфіі: «Страчаная спадчына», «Мураваныя харалы: Сакральная архітэктура беларускага барока», «Ураджай», «Саборы помняць усё: готыка і рэнесанс у беларускім сакральным дойлідстве». Сааўтар калектыўных навуковых выданняў: «Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі» (1984—1987); «Гісторыя беларускага мастацтва» (1987—1988); «Скарына і яго эпоха» (1990); «Барока ў беларускай культуры і мастацтве» (1998); «Архітэктура Беларусі: Нарысы эвалюцыі ва ўсходнеславянскім і еўрапейскім кантэксце» (2005—2006). Аўтар цыкла публікацый па гісторыі беларускай архітэктуры ў БелСЭ, зборніках «Помнікі старажытнарускай культуры. Новыя адкрыцці» (Мінск, 1984) і «Помнікі культуры. Новыя адкрыцці» (Мінск, 1985). Аўтар і навуковы кансультант па архітэктуры энцыклапедычных выданняў.
Еўдакія Трафімаўна Гуцянкова
Еўдакі́я Трафі́маўна Гуцянкова (, в. Сялец, цяпер Буда-Кашалёўскі раён —, ) — беларускі партыйны і дзяржаўны дзеяч.
Дамбай-Ульген
Дамбай-Ульген — самая высокая вяршыня Дамбая, размешчаная на ўсход ад пасёлка Дамбай, мае тры вяршыні: заходнюю (4036 м), галоўную (4046 м) і ўсходнюю (3950 м).
Макс Корж
Удзельнік прэміі Муз-ТБ 2013 у намінацыі «Прарыў года». У 2014 годзе выйграў у намінацыі «Альбом года» і атрымаў прыз — пазалочаную талерку.
Біяграфія
У канцы 2012 года (10.11.12) жаніўся. Жонка — Таццяна Мацкевіч (Корж). У пары нарадзілася дачка (5.04.13), якую яны назвалі Эміліяй.
HMS B5
У 1914 годзе B5 была размешчана ў Дэванпорце, уключана ў 10-ую падводную флатылію пад камандаваннем лейтэнанта Томаса Кера.
Навінка (курганны могільнік)
Могільнік-2
У 2002 годзе В. М. Ляўко даследавала 1 курган памерамі 6 х 7 м, вышынёй 1 м, выцягнуты з усходу на захад. На глыбіні 0,6—0,95 м. выяўлена скопішча вуголля і попелу, якое павялічвалася да краёў насыпу. Пахавальны абрад у цэнтры кургана — трупапалажэнне з частковай крэмацыяй (абгарэлыя чэрап, косці рук і рэбры), галавой на ўсход.
Цімкавічы
Ці́мкавічы (, Тимковичи) — аграгарадок у Капыльскім раёне Мінскай вобласці, на рацэ Мажа. Адміністрацыйны цэнтр Цімкавіцкага сельсавета. Насельніцтва — 1299 чал. (2008). Чыгуначная станцыя.
NGC 2577
NGC 2577 (іншыя абазначэнні — UGC 4367, MCG 4-20-42, ZWG 119.74, PGC 23498) — галактыка ў сузор’і Рак.
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Жулдыз (Акмолінская вобласць)
Жулдыз — сяло ў Егіндыкольскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Жалманкулацкай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 29 км на паўднёвы ўсход ад цэнтра пасёлка Егіндыколь. Код КАТА — 114445200.
Парэчча (Дзятлаўскі раён)
Парэ́чча (, Поречье) — вёска ў Дзятлаўскім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Парэцкага сельсавета.
Чжан Дацянь
Біяграфія
Падчас японскай акупацыі быў змешчаны пад хатні арышт, пазней працаваў намеснікам рэктара Інстытута мастацтваў у Пекіне. У 1943 годзе з сям’ёй перабраўся ў пячоры Магаа, дзе заняўся вывучэннем старажытных твораў дынастый Суй і Тан і працягваў маляваць.
Пабла Дарада
Пабла Дарада (Pablo Dorado; — ) — футбаліст зборнай каманды Уругвая. Нападнік. Чэмпіён свету 1930.
IC 5186
Гэты аб’ект знаходзіцца ў арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Каныртубек
Каныртубек — сяло ў Егіндыкольскім раёне Акмолінскай вобласці Казахстана. Уваходзіць у склад Жалманкулацкай сельскай акругі. Знаходзіцца прыкладна за 26 км на паўднёвы ўсход ад цэнтра пасёлка Егіндыколь. Код КАТА — 114445300.
NGC 2580
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі «Новага агульнага каталога».
Цэнтр па прымірэнні варагуючых бакоў і кантролі за перамяшчэннем бежанцаў
Дзейнасць
Галоўная мэта цэнтра — рэалізацыя механізму кантролю за выкананнем рэжыму спынення агню, а асноўная задача — заключэнне пагадненняў аб далучэнні незаконных узброеных фарміраванняў і асобных населеных пунктаў да рэжыму спынення баявых дзеянняў на тэрыторыі Сірыі. Па словах Канашэнкава, у прыярытэтах цэнтра таксама знаходзіцца актыўнае садзейнічанне перамоўнаму працэсу аб прымірэнні паміж прадстаўнікамі сірыйскіх уладаў і мяцежнай апазіцыі. У той жа час, адной з ключавых задач стала арганізацыя дастаўкі гуманітарнай дапамогі мірнаму насельніцтву. Пасля вызвалення тэрыторыі Сірыі ад ісламістаў, цэнтр садзейнічае вяртанню бежанцаў у свае дамы.
Рускае энтамалагічнае таварыства
У 1860 годзе таварыства налічвала 106 членаў, у 1959 годзе — 1960, у 1978 годзе — 3130, у 2002 — каля 2 тысяч, у 2018 — каля 800. З 1861 года таварыства выдае «Труды» («Horae Societatis Entomologicae Rossicae»), з 1901 года — часопіс «» (да 1933 года «Русское энтомологическое обозрение», цяпер сумесна з РАН).
HTTP
HTTP (HyperText Transfer Protocol — «пратакол перадачы гіпэртэксту») — пратакол прыкладнога ўзроўню перадачы даных (першапачаткова, у выглядзе гіпертэкставых дакументаў). Асновай HTTP з’яўляецца тэхналогія «кліент-сервер», гэта значыць мяркуецца існаванне спажыўцоў (кліентаў), якія ініцыююць злучэнне і пасылаюць запыт, і пастаўшчыкоў (сервераў), якія чакаюць злучэння для атрымання запыту, здзяйсняюць неабходныя дзеянні і вяртаюць назад паведамленне з вынікам.
Краснае (Красненскі сельсавет, Карэліцкі раён)
Кра́снае (, Красное) — аграгарадок у Карэліцкім раёне Гродзенскай вобласці. Уваходзіць у склад Красненскага сельсавета.
Беларуска-паўночнакарэйскія адносіны
Беларуска-паўночнакарэйскія адносіны — двухбаковыя дыпламатычныя адносіны паміж Рэспублікай Беларусь і Карэйскай Народнай Дэмакратычнай Рэспублікай, устаноўленыя ў 1992 годзе. 19 верасня 2016 года ў Мінску адкрылася паўночнакарэйскае пасольства.
Міхаіл Ігнатавіч Аверын
Біяграфія
Паходзіў з сялянскай сям’і. У красавіку 1933 прызначаны намеснікам наркама Рабоча-сялянскай інспекцыі БССР. Пасля пастановай сакратарыята ЦК КП(б)Б «у мэтах умацавання кіраўніцтва Віцебскай кантрольнай камісіі рэкамендаваны яе старшынёй». У 1934—1935 старшыня Віцебскага гарадскога савета.
Інавацыя
Інавацыя, новаўвядзенне (innovation) - гэта ўкаранёнае новаўвядзенне, якое забяспечвае якасны рост эфектыўнасці працэсаў або прадукцыі, запатрабаванае рынкам. З'яўляецца канчатковым чалавека, яго фантазіі, творчага працэсу, адкрыццяў, вынаходак і рацыяналізацыі. Прыкладам інавацыі з'яўляецца вывядзенне на рынак прадукцыі (тавараў і паслуг) з новымі спажывецкімі ўласцівасцямі або якасным павышэннем эфектыўнасці вытворчых сістэм.
Арыстарх (Станкевіч)
Арыстарх, свецкае імя Андрэй Еўдакімавіч Станкевіч (, в. Асавецкая Буда Петрыкаўскага раёна Гомельскай вобласці — ) — архіепіскап Гомельскі і Жлобінскі.
Біяграфія
З 27 ліпеня 2009 года - член Міжсаборнай прысутнасці Рускай Праваслаўнай Царквы.
Леанід (Філь)
Леанід (Феадосій Мітрафанавіч Філь; нар. 2 верасня 1960) — епіскап Тураўскi i Мазырскi Рускай праваслаўнай царквы. На гэту пасаду прызначаны Свяшчэнным Сінодам РПЦ 7 чэрвеня 2012 года.
Біяграфія
14 чэрвеня 1996 г. Мітрапалітам Мінскім і Слуцкім, Патрыяршым Экзархам усяе Беларусі Філарэтам узведзены ў сан архімандрыта.
Рашэннем Сінода Беларускай Праваслаўнай Царквы ад 3 жніўня 1996 г. (журнал № 37) прызначаны рэктарам Мінскай духоўнай семінарыі.
У 1998 г. па благаславенні Высокапраасвяшчэннага Філарэта, Мітрапаліта Мінскага і Слуцкага, Патрыяршага Экзарха ўсяе Беларусі прызначаўся старшынёй дзяржаўнай экзаменацыйнай камісіі факультэта тэалогіі Еўрапейскага гуманітарнага універсітэта.
З 2001 г. — у складзе рэдкалегіі зборніка «Багаслоўскія працы».
Рашэннем Свяшчэннага Сінода ад 7 чэрвеня 2012 г. (журнал № 53) прызначаны Праасвяшчэнным Тураўскім і Мазырскім.
Генадзь Мікалаевіч Сагановіч
Біяграфія
У 1989 годзе абараніў кандыдацкую дысертацыю па тэме «Кавальскае рамяство Беларусі XIV—XVIII ст.».
Свята-Георгіеўская царква (Залужжа)
Гісторыя
У паўночна-ўсходняй частцы вёскі. Пабудавана на мяжы XIX — XX стагоддзя з драўлянага бруса. Звесткі пра існаванне тут царквы адносяцца да XVI стагоддзя. У савецкі час выкарыстоўвалася пад вясковы клуб, першапачатковы выгляд вядомы па фотаздымку І. Сербава пачатку XX стагоддзя. З 1992 года дзейнічае.
Алхімія
Гісторыя алхіміі
У VII стагоддзі алхімія пракралася ў Еўропу. У той час, як і на працягу ўсёй гісторыі, у прадстаўнікоў пануючых пластоў грамадства асаблівай «папулярнасцю» карысталіся прадметы раскошы, у асаблівасці — золата, паколькі менавіта яно з'яўляліся эквівалентам гандлёвай ацэнкі. Алхімікаў, у ліку іншых пытанняў, працягвалі цікавіць спосабы атрымання золата з іншых металаў, а таксама праблемы іхняй апрацоўкі. Разам з тым, да таго часу арабская алхімія стала аддаляцца ад практыкі і страціла свой уплыў. З-за асаблівасцей тэхналогій, абумоўленых, у ліку іншага — сістэмай герметычных поглядаў, адрозненнем знакавых сістэм, тэрміналогіі і асабліва карпаратыўнага распаўсюджвання ведаў «алхімічныя дзействы» развіваліся вельмі марудна. Найбольш вядомымі еўрапейскімі алхімікамі лічацца Нікола Фламель, Альберт Вялікі, Джон Дзі, Роджэр Бэкан і Раймунд Лулій. Эпоха алхімікаў адзначыла атрыманне шматлікіх першасных рэчываў, распрацоўку спосабаў іх атрымання, выдзялення і ачысткі. Толькі ў XVI стагоддзі з развіццём розных вытворчасцей, у тым ліку металургіі, а таксама фармацэўтыкі, абумоўленым узрастаннем яе ролі ў медыцыне, пачалі з'яўляцца даследчыкі, чыя дзейнасць прывяла да істотных пераўтварэнняў у гэтай навуцы, якія наблізілі станаўленне добра асэнсаваных і актуальных практычных метадаў гэтай дысцыпліны. Сярод іх, перш за ўсё, варта адзначыць Георгія Агрыкалу і Парацэльса.
Yiruma
Біяграфія
У красавіку 2005 I Рума запісаў альбом «Destiny of Love», у які ўвайшлі тэмы з «Tokyowankei» і новыя кампазіцыі. У тым жа годзе запісаны альбом «Poemusic».
Данія
Эканоміка
Сукупны ўнутраны прадукт (СУП) у 2005 годзе склаў $187,721 млрд, або 0,315 % сусветнай эканомікі. Данія — самадастатковая краіна ў сэнсе забяспечанасці энерганосьбітамі (нафта, газ, вецер) і сельскагаспадарчай прадукцыяй (зерне, бульба, прадукты жывёлагадоўлі). Буйнейшыя гандлёвыя партнёры — Германія (18,7 % экспарту, 23,1 % імпарту), Швецыя (адпаведна 12,6 % і 13 %) і Вялікабрытанія (8,5 % і 7 %). Цягам другой паловы ХХ стагоддзя структура дацкай эканомікі заўважна змянілася: з аграрна-індустрыяльнай краіны Данія зрабілася краінай постіндустрыяльнай, з выразным дамінаваннем сферы паслуг (75.9 % СУП і 79 % рабочых месцаў) і значнай перавагай індустрыяльнай вытворчасці (22.1 % СУП, 17 % занятых — у 1960 годзе было 40 %) над сельскай і рыбнай гаспадаркай (2 % СУП, 4 % занятых — у 1960 годзе было 20 %). У сярэднім на адно прадпрыемства прыпадае 10 рабочых месцаў. Гадавы прырост СУП у апошнія пяць гадоў складаў 1,3 % (2001), 0,5 % (2002) 0,7 % (2003), 2,4 % (2004) і 2,2 % (2005); беспрацоўе ў той жа час вагалася паміж 5 %-6 %. Традыцыйна высокія выдаткі дзяржавы на сацыяльнае забеспячэнне (бясплатная адукацыя, часткова бясплатная медыцына, вялікія выплаты беспрацоўным і пенсіі) адбіваюцца на рабочых Даніі ў выглядзе высокіх падаходных падаткаў (ад 9 %-44 % для звышбедных і бедных гаспадарак, і да 44 %-62 % для сярэдняга класу) і на ўсіх грамадзянах, вымушаных плаціць 25 % ПДВ нават пры пакупках ежы. Галоўнае пытанне, што стаіць перад дацкай, роўна як і іншымі сацыяльна-арыентаванымі рыначнымі эканомікамі — як забяспечыць стабільны эканамічны рост пры існых сацыяльных стандартах і дэмаграфічных тэндэнцыях.
Рэлігія і свабоды
Афіцыйная рэлігія ў Даніі — евангелічнае лютэранства: Евангелічная Лютэранская Царква Даніі, Folkekirken, ахоплівае 84,7 % насельніцтва. Царкоўны падатак складае ад 0,42 % да 1,51 % з чалавека ў залежнасці ад месца жыхарства і даходу. Паводле арганізацыі «Рэпарцёры без межаў», па паказчыку свабоды друку ў 2005 годзе знаходзілася на першым месцы з 167-х краін. Прычым свабодны ў Даніі не толькі друк: можна свабодна, напрыклад, вывешваць над ратушнай плошчай вясёлкавыя палатніны і ладзіць адпаведныя шэсці ; аднаполыя «шлюбы» ўзаконеныя пад назвай «зарэгістраваных партнёрстваў». У 2004 годзе сярэдні датчанін штодзень праводзіў ля тэлевізара 2 гадзіны 44 хвіліны. Найбольш папулярнымі кінафільмамі за 1976—2004 гады ў Даніі аказаліся «Titanic» і «The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring» — адпаведна 1,36 і 1,33 млн прададзеных квіткоў.
Уладзімір Аляксеевіч Арлоў
Творчасць
Аўтар сцэнарыяў навукова-дакументальных фільмаў «Еўфрасіння Полацкая», «Полацкія лабірынты», «Сімяон Полацкі» ды інш.
Свята-Петра-Паўлаўская царква (Замошша)
Архітэктура
Помнік архітэктуры рэтраспектыўна-рускага стылю. Чатырохчасткавую аб’ёмна-прасторавую кампазіцыю фарміруюць двух’ярусны чатырохгранны шатровы прытвор-званіца, кароткая трапезная, кубападобная малітоўная зала пад шатровым дахам з макаўкай, гранёная апсіда. Фасады расчлянёны арачнымі аконнымі праёмамі і руставанымі лапаткамі, апяразаны гарадковымі фрызамі. Уваход аформлены кілепадобным парталам.
Сфорца
Тэрыторыя
Міланскае герцагства складалася з вялікай часткі Ламбардыі, Генуі, Павіі і Пармы. Кіраўнікі з дынастыі Сфорца спрыялі ператварэнню Мілана ў значны культурны цэнтр.
Катар
Гісторыя
У 1996 годзе па ўказе эміра быў створаны тэлеканал Al Jazeera — адзін з самых уплывовых СМІ ў арабскіх краінах. У 2005 годзе быў заснаваны Qаtаr Іnvеstmеnt Аuthоrіtу (Суверэнны фонд Катара), які ўвайшоў у дваццатку найбуйнейшых сусветных суверэнных фондаў дабрабыту (335 млрд долараў па звестках на студзень 2017 года). З такімі важкімі стратэгічнымі рэсурсамі невялічкі па плошчы і колькасці насельніцтва Катар імкнуўся прэтэндаваць на ролю аднаго з найбольш уплывовых гульцоў блізкаўсходняга рэгіёна.
Дзяржаўны лад
У Катары захоўваецца кланавая сістэма. Кіруючы клан Аль Тані налічвае каля 3,5 тыс. чал., разам з пабочнымі галінамі — да 20 тыс. У 2000 інстытуалізаваны Савет кіруючай сям’і з 12 чалавек (узначальваецца эмірам). Новая канстытуцыя замацавала перадачу ўлады ў Катары шляхам атрымання ў спадчыну па лініі кіруючага клана Аль Тані. Іншыя ўплывовыя сем’і (Міснад, Атыя, Хулейфі, Румейхі, Манаа, Меры, Манай і інш.) прадстаўленыя ў кіраўніцтве краіны і буйным бізнесе.
Эканоміка
Рост катарскай эканомікі адзін з найскарэйшых у свеце. У 2007, па ацэнцы, ВУП склаў 62,2 млрд дол. ЗША, тэмпы росту ў рэальных цэнах — 7,5 %. Узровень інфляцыі павысіўся да 13 % (10,1) у год (тут і далей — даныя катарскіх крыніц) у асноўным з прычыны рэзкага падвышэння цэнаў на нерухомасць і будаўнічыя матэрыялы.
Насельніцтва
Насельніцтва — каля 1 млн чал. (ацэнка на снежань 2007), з іх 24 % — карэнныя жыхары, астатнія — выхадцы з Індыі (20 %), Пакістана (18 %), Ірана (10 %), арабскіх краін і інш. Натуральны прырост насельніцтва — 2,61 %.
СМІ
Выдаюцца 6 газет: «Аль-Ватан», «Ар-Рай», «Аш-Шарк» (на арабскай мове), «Пенінсюла», «Катар Трыб’юн» і «Галф Таймс» (на англійскай мове), вялікая колькасць часопісаў. Тэлевяшчанне здзяйсняецца па 3-х каналах. Катарскае інфармацыйнае агенцтва (КІА) працуе з 1985. У Катары штаб-кватэра папулярнага агульнаарабскага тэлеканала «Аль-Джазіра». Дзейнічае тайная цэнзура СМІ.
Анемія
Анемія (αναιμία, малакроўе) — група клініка-гематалагічныя сіндромаў, агульным момантам для якіх з’яўляецца зніжэнне канцэнтрацыі гемаглабіну ў крыві, часцей пры адначасовым памяншэнні колькасці эрытрацытаў (або агульнага аб’ёму эрытрацытаў). Тэрмін «анемія» без дэталізацыі не вызначае пэўнага захворвання, гэта значыць анемію варта лічыць адным з сімптомаў розных паталагічных станаў. Варта адрозніваць гідрэмію і анемію, пры гідрэміі лік форменных элементаў і гемаглабіну застаецца ранейшым, але павялічваецца аб’ём вадкай часткі крыві.
Ян Тысевіч
Сям’я
Меў сына Мікалая.
Біяграфія
У 1843 годзе канчаткова пасяліўся ў Парыжы, у Манмарансі пад Парыжам набыў вілу «Тэкла», якая нагадвала яму пра родныя мясціны.
Суханаў
Суханаў — прозвішча.
Алег Мікалаевіч Елісеенкаў
Біяграфія
З’яўляўся дацэнтам кафедры мастацтва эстрады Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта культуры і мастацтваў, кіраваў студыяй «Гран-пры» Дзяржаўнага канцэртнага аркестра. Адыграў вялікую ролю ў станаўленні маладых выканаўцаў Таццяны Путырскай, Валерыя Дзідзюлі, Дзмітрыя Калдуна, Пятра Ялфімава. Таксама сярод яго выхаванцаў Вера Карэтнікава, Слава Нагорны і група «Ванільнае неба», якая ў 2005 годзе заняла ўсе верхнія радкі хіт-парада Першага нацыянальнага тэлеканала «На скрыжаваннях Еўропы».
Чэслаў Неман
Жыццё і творчасць
Чэслаў Выдрыцкі нарадзіўся ў Старых Васілішках у міжваеннай Польшчы. Бацька быў рымарам, вырабляў вупраж для коней. Акрамя таго, ён шыў боты, ды таксама настройваў розныя інструмэнты (дома было сваё піяніна), даглядаў касцельны арган і часам падмяняў арганіста. Быў заснавальнікам духавога аркестру.
Камень (Валожынскі раён)
Славутасці
За 0,4 км на паўднёвы захад ад Каменю знаходзіцца археалагічны помнік (гарадзішча і паселішча часоў сярэднявечча).
Трамвай
Рэкорды
Трамваю горада Цэрмат (Швейцарыя) належaць адразу два рэкорды: гэта самы кароткі маршрут у свеце (655 м) і самы высокі над узроўнем мора (2211 м.)
Трамвай у розных краінах
На афрыканскім кантыненце трамвай дзейнічае ў двух краінах: Тунісе (Туніс) і Егіпце (Каір, Александрыя і Хелуан).
Чыжоўка-1
Гісторыя
25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай Чыжоўка абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі. 1 студзеня 1919 года згодна з пастановай I з’езда КП(б) Беларусі яна ўвайшла ў склад Беларускай ССР, аднак 16 студзеня Масква адабрала вёску разам з іншымі этнічна беларускімі тэрыторыямі ў склад РСФСР.
Антон Дзям’янавіч Амельчанка
Клубная кар’ера
У снежні 2010 года перайшоў у маскоўскі «Лакаматыў», але гульнявой практыкі не меў, застаючыся на лаўцы запасных. Улетку 2012 года быў аддадзены ў арэнду грозненскаму «Цераку» да канца сезона 2012/13. У чэрвені 2013 года вярнуўся ў «Растоў», але ўжо не меў месца ў аснове, зрэдку з’яўляючыся на полі.
Валерый Уладзіслававіч Шацкі
Узнагароды
Прэмія Міжнароднага музычнага фестываля «Пражская вясна» (1957) і інш.
Багдзінска-Баскунчацкі запаведнік
Багдзінска-Баскунчацкі запаведнік — расійскі дзяржаўны прыродны запаведнік у Ахтубінскім раёне Астраханскай вобласці ў наваколлях возера Баскунчак і горы Вялікае Багдо, у непасрэднай блізкасці ад дзяржаўнай мяжы Расіі і Казахстана. Складаецца з двух адасобленых кластараў: «Гара Багдо і наваколлі возера Баскунчак» (16 483 га) і «Зялёны сад» (1995 га).
Аляксей Дзмітрыевіч Данілаў
Аляксей Дзмітрыевіч Данілаў (17 сакавіка — 13 студзеня 1944) — удзельнік Вялікай Айчыннай вайны, стралок 221-га гвардзейскага стралковага палка 77-й гвардзейскай стралковай дывізіі 61-й арміі Цэнтральнага фронту, гвардыі радавы, Герой Савецкага Саюза (1944).
1883 год у гісторыі літаратуры
1883 год быў адзначаны шэрагам літаратурных падзей.
Анджэй Вайда
А́нджэй Ві́тольд Ва́йда (Andrzej Witold Wajda;, Сувалкі, Беластоцкае ваяводства, Польшча — , Варшава, Польшча ) — польскі тэатральны дзеяч і кінарэжысёр, лаўрэат прэстыжных кінаўзнагарод, у тым ліку: «Залатой пальмавай галіны» ў Канах (1981) і «Оскара» (2000). Палітык і грамадскі дзеяч, кавалер найвышэйшых дзяржаўных узнагародаў шэрагу краін: Польшчы, Японіі, Балгарыі, Францыі. З’яўляўся членам французскай кінаакадэміі, быў абраны на месца памерлага Федэрыка Феліні. Вайда зняў каля 40 фільмаў, некаторыя з якіх сталі класікай сусветнага кіно.