cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Грунвальдская бітва
Пачатак бітвы
Вітаўт пры падтрымцы некалькіх польскіх харугваў пачаў атаку на левы фланг тэўтонскага войска. Пасля больш чым гадзіны жорсткай сечы з крыжакамі літоўская лёгкая конніца пачала адступаць. Ян Длугаш апісвае такі ход падзей як поўнае знішчэнне ўсяго літоўскага войска. Паводле Длугаша, крыжакі падумалі, што перамога ўжо іхняя, і, зламаўшы свой строй, пачалі бязладную пагоню за адступаючымі літоўцамі, і назбіралі шмат здабычы перад тым, як вярнуцца на поле бітвы да польскіх атрадаў. Але Длугаш не ўпамянуў пра літоўцаў, якія пазней вярнуліся на поле бітвы. Такім чынам, Ян Длугаш паказаў бітву, як перамогу Польшчы без старонняй дапамогі. Такі погляд быў аспрэчаны сучаснымі гісторыкамі. Яны выказалі меркаванне, што адступленне было спланаваным, стратэгічным манеўрам. Гэта меркаванне атрымала шырокае прызнанне пасля таго, як у 1963 годзе шведскі гісторык Свен Экдаль адкрыў і апублікаваў нямецкае пісьмо. У лісце, напісаным праз пару гадоў пасля бітвы, невядомы аўтар перасцерагаў новага Вялікага Магістра, каб ён пільнаваўся падманных адступленняў, падобных да тых, што выкарыстоўваліся ў Вялікай Бітве. Стэфен Торнбул сцвярджаў, што літоўскае адступленне не зусім падыходзіла пад звычайныя правілы падманнага адступлення. Такое адступленне звычайна ажыццяўлялася адной ці дзвюма вайсковымі часцямі (у адрозненне ад усяго астатняга войска) і хутка перацякала ў контратаку.
Яшма
Апісанне
Складзена з тонказярністых агрэгатаў кварцу і афарбавана аксідамі і гідраксідамі жалеза і іншых мінералаў прымесей у чырвоны, жоўты, зялёны, карычневы, шэры, белы і іншыя колеры. Адрозніваюць дэкаратыўныя тыпы яшмы: аднародныя, плямістыя, палоскавыя (плоскапаралельныя і хвалістыя), стракатыя («паркалёвыя» і «парчовыя»), брэкчыяпадобныя і пейзажныя (утвараюцца пры перакрышталізацыі і метасаматозе першасных сургучных і іншых аднародных яшмаў).
Выкарыстанне
У гемалогіі і каменярэзнай справе да яшмы адносяць яшмоіды і яшмападобныя пароды, блізкія да іх па фізічных уласцівасцях і дэкаратыўнасці (акварцаваныя туфіты зеленакаменных тоўшчаў, халцэдонавыя і кварц-халцэдонавыя гідратэрмальна-метасаматычныя ўтварэнні базальтавых тоўшчаў, кварц-палевашпатавыя кантактавыя рагавікі, кіслыя эфузіўныя пароды — фельзіты і фельзітавыя парфіры.
Крэйцар (манета)
У пачатку XVII стагоддзя крызіс грашовага звароту ў Германіі прывёў да рэзкага падзення якасці разменнай манеты, у тым ліку крэйцара. У 1619 на талер ішло 108 крэйцараў, у 1620 - 180 крэйцараў, а восенню 1622 - 1000 крэйцараў.
Па-дэ-Кале (дэпартамент)
Па-дэ-Кале — адзін з першых 83 дэпартаментаў, створаных у сакавіку 1790 г. Знаходзіцца на тэрыторыі былой правінцыі Булане, Панцье і Артуа.
Totality
«Totality» — план вайны супраць СССР, распрацаваны ў штабе амерыканскага генерала Дуайта Эйзенхаўэра пры прэзідэнце Гары Трумэне. План быў распрацаваны ў канцы 1945 года і ўяўляе сабой першы па часе з серыі аналагічных амерыканскіх планаў. План прадугледжваў скід 20-30 ядзерных бомбаў на 20 савецкіх гарадоў: Масква, Горкі, Куйбышаў, Свярдлоўск, Новасібірск, Омск, Саратаў, Казань, Ленінград, Баку, Ташкент, Чэлябінск, Ніжні Тагіл, Магнітагорск, Молатаў, Тбілісі, Сталінск, Грозны, Іркуцк і Яраслаўль. Аднак гэты план не мог быць ажыццёўлены, паколькі ЗША ў 1946 годзе валодала усяго дзевяццю атамнымі бомбамі і 27 бамбавікамі B-29, здольнымі даставіць іх да мэты.
Каланіяльны перыяд гісторыі ЗША
Адносіны каланістаў з індзейцамі
Як заўважыў прафесар аднаго з амерыканскіх вну Дональд Уізэнхант, "індзейцы для каланістаў былі перашкодай" (they were viewed as an obstacle). Таму каланісты рознымі спосабамі забіралі зямлю ў індзейцаў: куплялі ці аднімалі сілай. На ранніх этапах каланіяльнага перыяда, калі ў індзейцаў зямлі было шмат, былі выпадкі, што індзейцы самі дазвалялі белым сяліцца ў межах сваіх уладанняў, бо разважалі, што рэсурсаў для земляробства, палявання, збіральніцтва хопіць на ўсіх. Але з ростам белага насельніцтва калоній гэта спынілася.
Віктар Анатольевіч Гайсёнак
Біяграфія
Нарадзіўся 6 чэрвеня 1950 года ў в. Гасцілавічы Лагойскага раёна Мінскай вобласці.
З сакавіка 2005 года — намеснік міністра замежных спраў Рэспублікі Беларусь.
Езерыты
Этымалогія назвы езерытаў не вядома. Магчыма, што паходзіць ад слова "возера" (Езеро).
Вячаслаў Сіўчык
Біяграфія
У сакавіку 2006 г. — адзін з арганізатараў намётавага лагеру на Кастрычніцкай плошчы пасля прэзідэнцкіх выбараў.
Пераслед за грамадска-палітычную дзейнасць
У чэрвені 2008 года В Сіўчык адседзеў 10 сутак арышту за ўдзел у жалобнай акцыі ва ўрочышчы Курапаты.
Яўген Іванавіч Кімстач
Біяграфія
З 1951 года па 1954 год служыў у Савецкай Арміі.
У 1955—1958 гадах — старшыня выканкамаў Завозерскага, затым Вароніцкага сельсаветаў. У 1958 годзе ў складзе 30-тысячнікаў быў накіраваны старшынёй калгаса імя Сільніцкага. Званне Героя Сацыялістычнай Працы прысвоена ў 1981 годзе.
Фішгардскі дэсант
Фішгардскае ўварванне (Bataille de Fishguard) — прадпрынятая ў рамках вайны Першай кааліцыі 22—24 лютага 1797 года спроба сіл рэвалюцыйнай Францыі ўварвацца на тэрыторыю Вялікабрытаніі з мора. Дэсант скончыўся паражэннем франка-ірландскай кааліцыі, нягледзячы на яе колькасную перавагу (1400 чалавек саюзнікаў супраць 700 у брытанцаў).
Тамара Лагун
Тамара Лагун (дзявочае Барсук) (26 сакавіка 1929 — ?) — дзяячка беларускага нацыянальнага супраціву, сябра глыбоцкай групы беларускай моладзевай падпольнай паваеннай арганізацыі Саюз беларускіх патрыётаў (СБП). Сястра Ларысы Барсук і Алены Барсук.
Краснае (Барысаўскі раён)
Да 28 мая 2013 года вёска ўваходзіла ў склад Забашавіцкага сельсавета.
Стафан Мікалай Браніцкі
Стафан Мікалай Браніцкі (Stefan Mikołaj Branicki; ? — 1709) — польскі дзяржаўны дзеяч.
Пётр Стаянаў
Жыццяпіс
У 1976 годзе скончыў юрыдычны факультэт універсітэта Святога Клімента Ахрыдскага ў Сафіі.
Мікалай Аляксандравіч Кедышка
Мікалай Аляксандравіч Кедышка (1923—1943) — падпольшчык Вялікай Айчыннай вайны, Герой Савецкага Саюза (1965).
Аўтамабільныя дарогі Беларусі
Аўтамабільныя дарогі Беларусі — пракладзеныя па тэрыторыі Рэспублікі Беларусь рэспубліканскія (у т. л. нацыянальны сегмент міжнародных), мясцовыя і ведамасныя дарогі для руху аўтамабільнага транспарта.
Класіфікацыя аўтамабільных дарог
Да аўтамабільных дарог неагульнага карыстання адносяцца аўтамабільныя дарогі, прызначаныя для ўнутрыгаспадарчых і тэхналагічных перавозак, службовыя і патрульныя аўтамабільныя дарогі ўздоўж каналаў, трубаправодаў, ліній электраперадачы, іншых камунікацый і збудаванняў, а таксама службовыя аўтамабільныя дарогі да гідратэхнічных і іншых збудаванняў.
Кастэль-дэль-Монтэ (Апулія)
Размяшчэнне
Кастэль-дэль-Монтэ размешчаны на невялікім пагорку, паблізу манастыра Санта-Марыя-дэль-Монтэ, на вышыні 540 м. Калі замак быў пабудаваны, рэгіён быў урадлівым з багатымі запасамі вады і пышнай расліннасцю.
Сучасная эпоха
Падчас акупацыі саюзнікамі падчас 2-й сусветнай вайны, 15-я армія вайскова-паветраных сіл размясціла тут сакрэтную навігацыйную станцыю.
Атлантычныя Пірэнеі
Пірэнеі Атлантычныя (Pyrenees-Atlantiques, былыя Basses-Pyrenees — Ніжнія Пірэнеі, Pirinio Atlantikoak, Pireneus Atlantics) — дэпартамент на паўднёвым захадзе Францыі, адзін з дэпартаментаў рэгіёна Аквітанія. Парадкавы нумар — 64. Адміністрацыйны цэнтр — По, найбуйныя гарады — Баёна, Біярыц, Англет. Насельніцтва — 600 тыс. чалавек (37-е месца сярод дэпартаментаў, дадзеныя 1999 года).
Плошча тэрыторыі 7645 км². Дэпартамент, размешчаны ў межах горнай сістэмы Пірэнеяў, мае на захадзе выйсце да Атлантычнага акіяна.
Пётр Сафронавіч Рудзік
Узнагароды
Узнагароджаны ордэнам Чырвонай Зоркі (1945), залаты, трыма сярэбранымі і бронзавымі медалямі ВДНГ СССР.
Thuraya
Тэхнічныя дэталі
На май 2008 года на арбіце знаходзіліся тры спадарожнікі кампаніі:
Маса з палівам 5100 кг.
Магутнасць сонечных батарэй 13 КВт.
Антэна, што выкарыстоўваецца для сувязі з тэрміналамі — 128-элементавая фазаваная антэнная рашотка дыяметрам у 12 м. Антэна дазваляе фармаваць да 200—300 прамянёў на карыстальніцкія тэрміналы або іх групы. Знаходзіцца на геасінхранічнай арбіце з ухілам 6.3° у пазіцыі 44° усходняй даўгаты.
Chevrolet Aveo
GM Uzbekistan/Ravon/UzAuto Motors (Узбекістан)
У 2016 годзе выпуск пачаўся на заводзе сумеснага прадпрыемства GM Uzbekistan. Аўтамабіль прадаецца на хатнім рынку пад назвай Chevrolet Nexia. На экспарт мадэль першапачаткова выйшла як Ravon Nexia R3. У 2020 годзе General Motors і UzAuto Motors заключылі пагадненне аб продажы аўтамабіляў у Расіі, Казахстане і Беларусі пад брэндам «Chevrolet».
Імператары расійскія
Тытул Імператар Усерасійскі (Импера́торъ Всероссíйскій) быў прыняты Пятром I 22 кастрычніка 1721 па просьбе Сената пасля перамогі ў Паўночнай вайне і праіснаваў да Лютаўскай рэвалюцыі 1917.
У гэтым спісе ў храналагічным парадку прадстаўлены ўсё агульнапрызнаныя імператары і імператрыцы ўсерасійскія.
Азарыцкія лагеры смерці
Азарыцкія лагеры смерці — тры канцэнтрацыйныя лагеры, створаныя нямецкімі захопнікамі ў Даманавіцкім раёне Палескай вобласці (цяпер — Калінкавіцкі раён Гомельскай вобласці) у якасці жывой заслоны на шляху наступлення савецкіх войскаў.
Гісторыя
18—19 сакавіка 1944 вязні былі вызвалены савецкімі войскамі. Жывых засталося 33 480 чалавек, з іх дзяцей да 13 год 15 960, жанчын 13 072, старых 4448.
Гельнгаўзен
Гельнгаўзен (Gelnhausen) — горад у Германіі, раённы цэнтр, размешчаны ў зямлі Гесэн. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Дармштат. Уваходзіць у склад раёна Майн-Кінцыг. Насельніцтва складае 21694 чалавека (на 30 чэрвеня 2007 года). Займае плошчу 45,18 км². Афіцыйны код 06 4 35 010.
Горад падзяляецца на 6 гарадскіх раёнаў.
Зялёная Дуброва (Старадарожскі раён)
У 1940—1954 гадах вёска ў складзе Залужскага сельсавета.
Вільгельм Кубэ
Антысемітызм
Аднак, з невядомых прычын у красавіку 1936 ён выслаў ананімны ліст да галоўнага суддзі НСДАП рэйхсляйтэра Вальтэра Буха, абвінавачваючы таго ў пераследаванні яўрэяў, адначасова паказваючы на яўрэйскае паходжанне жонкі апошняга. Пасля выкрыцця аўтарства і ў сувязі з высокапастаўленым сваяцтвам Буха (зяць Буха — Борман), Кубэ быў вымушаны пакінуць усе дзяржаўныя і партыйныя пасады, і толькі дзякуючы актыўнаму заступніцтву Гітлера захаваў сваё членства ў НСДАП.
У СССР
У беларускай эмігранцкай гістарыяграфіі ацэнак дзейнасці К. пазбягалі, відавочна, дзеля лепшага, у параўнанні, выгляду дзейнасці Р. Астроўскага.
Парк (рака)
Парк — рака ў Старадарожскім раёне Мінскай вобласці, левы прыток ракі Арэса. Даўжыня 4 км. Пачынаецца з ракі Солан за 3 км на поўдзень ад вёскі Солан, вусце за 1,5 км на паўночны ўсход ад вёскі Баравікі. Рэчышча каналізаванае.
Араўка
Ара́ўка (Río Arauca) — рака ў Венесуэле, у верхнім цячэнні на мяжы з Калумбіяй, левы прыток ракі Арынока.
Парк імя Міхаіла Паўлава
Развіццё парку
У водна-зялёных зонах парка ў перыяд міграцыі назіраюцца качкі і азёрныя чайкі.
IC 1421
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Анейда
Гісторыя
Анейда, падобна іншым іракезам, з'яўляюцца нашчадкамі археалпгічнай культуры Аваска. Меркавана ў XV ст. увайшлі ў лігу іракезаў. У XVII ст. моцна пацярпелі ад эпідэмій і ваенных дзеянняў падчас Бабровых войн.
У нашы дні анейда штатаў Нью-Ёрк і Вісконсін разглядаюцца ўрадам ЗША як асобныя нацыі. Канадскія анейда прызнаны цэнтральным урадам часткай першаснай нацыі іракезаў.
Хэ Чжэньлян
Хэ Чжэньлян (29 снежня 1929 — 4 студзеня 2015) — кітайскі спартыўны дзеяч, ганаровы старшыня, ганаровы старшыня камісіі па культуры і алімпійскай адукацыі МАК.
Марыя Канстанцінаўна Філіповіч
Біяграфія
Нарадзілася ў сялянскай сям’і. У Смётанцы скончыла 7 класаў, вучылася ў Дубровенскай вячэрняй сярэдняй школе № 1 (скончыла ў 1964 г.). Вучылася ў Магілёўскім медыцынскім вучылішчы (1965—1968 гг.). Атрыманая спецыяльнасць не задавальняла яе. Цікавіла літаратура, цягнула пісаць. Завочна вучылася ў Літаратурным інстытуце імя А. М. Горкага ў Маскве (1974—80 гг.). Працавала фельчарам спачатку ў Віцебскай, потым у Мінскай вобласці (1968—1982 гг.). Некаторы час была выхавацелькай у Мінскім тэхнічным вучылішчы № 11 (1982—1983 гг.), бібліятэкарам у Оршы (1983—1984 гг.). 3 1984 да 1985 год супрацоўніца рэдакцыі шматтыражнай газеты «Трыбуна наватара» (Орша). У 1985—1990 гг. на творчай рабоце. 3 1991 года спецкарэспандэнт газеты «Набат», з 1992 — газеты «Рэспубліка». Г. М. Філіповіч ініцыятар стварэння і з 1999 года галоўны рэдактар духоўна-асветніцкай газеты «Воскресение».
Трамбоз
Трамбоз глыбокіх вен
Трамбоз глыбокіх вен (ТГВ) з’яўляецца рэзультатам утварэння тромбаў у глыбокіх венах. Часцей за ўсё закранаюцца вены ніжніх канечнасцяў, напрыклад, сцегнавая вена. Найбольш важную ролю ва ўтварэнні тромба ў глыбокіх венах граюць тры фактары: хуткасць крывацёку, таўшчыня і якасць сасудзістай сценкі. Класічныя прыкметы ТГВ уключаюць ацёк, боль і пачырваненне закранутага ўчастку.
Трамбоз яромнай вены
Трамбоз яромнай вены можа сведчыць аб унутрывенным ужыванні наркотыкаў, інфекцыі, або наяўнасці злаякасных пухлін. Яромны трамбоз можа спрыяць развіццю розных небяспечных ускладненняў: сістэмны сэпсіс, тромбаэмбалія лёгачнай артэрыі, ацёк дыска глядзельнага нерва і г.д. Нягледзячы на тое, што трамбоз яромнай вены характарызуецца рэзкім болем у праекцыі вены, дыягностыка можа быць ускладнавана за кошт выпадковасці і знянацкавасці гэтага становішча.
Сіндром Бада-Киары
Сіндром Бада-Киары — блакаванне вены печані і/або ніжняй полай вены. Гэтая форма трамбоза праяўляецца болямі ў жываце, асцы́там і гепатамегалі́яй. Лячэнне — кансерватыўнае і/або хірургічнае (пастаноўка шунтоў).
Інфаркт міякарду
Інфаркт міякарду — клінічная форма ішэмічнай хваробы сэрца, якая працякае з развіццём ішэмічнага некроза ўчастка міякарда, абумоўленага вострай абсалютнай ці адноснай няздатнасцю яго кровазабеспячэння.
Зонд-6
Задачы
Таксама, на караблі быў усталяваны рэгістратар метэорных часціц, прызначаны для даследавання метэорнай плыні Леаніды (хуткасць часціц да 72 км/г), актыўнага ў час палёту карабля.
Бялькоўшчынскі сельсавет
Насельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 2971 чалавек, з іх 92,2 % — беларусы, 5,6 % — рускія.
Вуліца Васняцова (Мінск)
Арганізацыі
На вуліцы знаходзяцца гімназія №14 і Малітоўны дом Хрысціян Адвентыстаў Сёмага Дня.
Харвацкая дэмакратычная садружнасць
Кароткая гісторыя і дзейнасць
Тым часам ХДС было абвінавачана ў правым экстрэмізме і парушэнні правоў чалавека, а ў другой палове 1990-х — і ў махінацыях падчас прыватызацыі. Сітуацыя яшчэ больш ускладнілася пасля смерці Туджмана. На прэзідэнцкіх і парламенцкіх выбарах 2000 года левацэнтрысцкая кааліцыя на чале з Сацыял-дэмакратычнай партыяй Харватыі і Харвацкай сацыял-ліберальнай партыяй нанесла ХДС цяжкае паражэнне. Пасля гэтага з ХДС выйшаў шэраг членаў, якія ўтварылі новую партыю — Дэмакратычны цэнтр.
Аднаполы шлюб
Аднаполыя шлюбы ў Беларусі
У Беларусі прававым рэгулятарам сямейных адносін выступае Кодэкс аб шлюбе і сям’і. У Кодэксе (230 артыкул) паказана, што шлюбы паміж грамадзянамі Беларусі, зарэгістраваныя за мяжой, у РБ прызнаюцца законнымі, калі няма абставінаў, якія перашкаджаюць афіцыйнаму афармленні адносін.
Honda Civic
Адзінаццатае пакаленне (2022)
11-е пакаленне дае больш хуткае паскарэнне ад базавага чатырохцыліндравага рухавіка або рухавіка з турбанаддувам. Ёсць чатыры камплектацыі: LX, Sport, EX і Touring, прычым камплектацыя Sport з’яўляецца самай папулярнай.
Крыж Завішы
Крыж Завішы або Крыж Завіша з Фалькенштэйна - адна з трох галоўных рэліквій Чэхіі.
Цянь Вэйчан
Біяграфія
Падчас падвяргаўся крытыцы.
З 1982 (3?) года рэктар Шанхайскага універсітэта, пад канец жыцця з’яўляўся найстарэйшым рэктарам ВНУ ў свеце. На пасадзе рэктара ён высунуў сваю праграму «зносу чатырох сцен» — паміж: ВНУ і грамадствам, навучаннем і навуковымі даследаваннямі, рознымі спецыяльнасцямі, выкладчыкамі і студэнтамі.
Сок (значэнні)
Сок:
Сталкер
Сюжэт
Дзеянне фільма адбываецца ў выдуманай краіне, у маленькім мястэчку. За 20 гадоў да гэтага, каля горада адбылася катастрофа, праўдзівая прычына якой у фільме толькі мяркуецца. Здзіўленую тэрыторыю, названую «Зонай», ахавалі ваенныя ад людзей.
Красные Звёзды
«Красные Звёзды» — беларускі рок-гурт з Мінска. Створаны ў 1993 годзе Уладзімірам Селіванавым і Яўгенам Бяловым. Пазней да гурта далучыліся Аляксандр Каралеў і Дзяніс Юбко. Першы год калектыў насіў розныя назвы, такія як «NaRцыSS», «Хотели Утки Йоду». Пасля запісу «Трагедия Моей Жизни» і «Всё это Стёб» праект быў канчаткова перайменаваны ў «Красные Звёзды».
1995
Выйшаў альбом «Красное колесо».
1997
У 1997 годзе лэйбл «ZeKo-Records» выпускае альбом «Русский порядок», на працягу некалькіх гадоў было прададзена каля 70000 копій. Гурт прыступае да запісу так і не апублікаванага альбома «Люди с Чистой Совестью»
2013
Гастрольны тур у падтрымку альбома «Свобода 2012» па ўсіх рэгіёнах Расіі. Публікацыя двайнога сінгла «Перекрёсток» да рыхтуемага альбома з працоўнай назвай «13». 13 жніўня 2013 года ў эфіры Нашага Радыё адбыўся жывы канцэрт групы. 13 лістапада ў жывым эфіры Нашага Радыё ў праграме «Живые» прайшла прэзентацыя альбома «За пределами понедельников».
Сабор Святога Пятра
Гісторыя
Нарэшце, у 1546 г. кіраўніцтва работамі было даручана Мікеланджэла Буанароці. Ён вярнуўся да ідэі центральнакупальнага збудавання, але яго праект прадугледжваў стварэнне многакалоннага ўваходнага порціка з усходняга боку (у самых старажытных базыліках Рыма, як і ў антычных храмах, уваход знаходзіўся з усходняга, а не з заходняга боку). Усе апорныя канструкцыі Мікеланджэла зрабіў больш масіўнымі і вылучыў галоўную прастору. Ён узвёў барабан цэнтральнага купала, але сам купал дабудоўваў ужо пасля яго смерці (1564 г.) Джакама дэла Порта, які надаў яму больш выцягнутыя абрысы. З чатырох малых купалаў, прадугледжаных праектам Мікеланджэла, архітэктар Віньёла ўзвёў толькі два. У найбольшай ступені архітэктурныя формы іменна ў тым выглядзе, як яны былі задуманы Мікеланджэла, захаваліся з алтарнага, заходняга боку.
Патрабавалася плошча, якая змяшчала б вялікую колькасць вернікаў, якія сцякаліся да сабора, каб атрымаць папскае блаславенне або прыняць удзел у рэлігійных святах. Гэтую задачу выканаў Джавані Ларэнца Берніні, які стварыў ў 1656—1667 гг. плошчу перад саборам — адзін з самых выдатных твораў сусветнай горадабудаўнічай практыкі.
Падарэссе
З 23 чэрвеня 1940 года па 16 ліпеня 1954 года цэнтр Падарэскага сельсавета.
Астравец (значэнні)
Назву Астраве́ц маюць:
Наваполацк (станцыя)
Навапо́лацк (, Новополоцк)  — станцыя Віцебскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Полацкім раёне Віцебскай вобласці. Размешчана ў горадзе Наваполацк.
Затыша
Затыша (Зати́ша) — вёска ў Білацэркаўскім раёне Кіеўскай вобласці Украіны. Уваходзіць у склад Узынскай гарадской абшчыны.
Пётр Пятровіч Качура
Клубная
Пачынаў кар’еру ў мінскім «Дынама», пазней гуляў за «Дынама-93». У 1994 годзе вярнуўся ў «Дынама» ў якасці асноўнага нападніка, стаў найлепшым бамбардзірам чэмпіянату 1993/94.
Пакінуў Шэфілд у сакавіку 2000 года. Пасля гуляў у Кітаі і Расіі. Завяршыў кар’еру ў 2005 годзе ў складзе мінскага «Дынама».
IC 1425
Гэты аб’ект уваходзіць у лік пералічаных у арыгінальнай рэдакцыі індэкснага каталога.
Армянская дыяспара
Вылучнасць феномена Дыяспары і абшчыны
Абшчыны ў розных краінах і гарадах функцыянуюць далёка не аднолькава і маюць істотныя адрозненні, абумоўленыя рознымі грамадска-палітычнымі, сацыяльна-эканамічнымі і духоўна-культурнымі асаблівасцямі развіцця краін іх жыцця. Існуе цэлы шэраг прычын рознага паходжання, што тлумачаць дадзеная з'ява. Абшчыны, знаходзячыся парой у розным геапалітычным і цывілізацыйным асяроддзі, валодаюць рознымі і спецыфічнымі светапогляднымі, духоўнымі, культурнымі, сацыяльна-эканамічнымі і палітычнымі арыенцірамі.
Фернанду II
Пасля шлюбу быў падараваны тытул Каралеўскай Высокасці і герцага Браганса. Пасля нараджэння спадчынніка прастола Педру ў 1837 годзе атрымаў ад жонкі тытул караля.
У 1853 годзе пасля смерці жонкі быў абвешчаны рэгентам да паўналецця сына (1855). Пасля ўзвходжання на прастол Педру V не гуляў палітычнай ролі.
Арэхаўка (Старадарожскі раён)
У 1940—1954 гадах вёска ўваходзіла ў склад Паставіцкага сельсавета.
Рагожынка
Даўжыня ракі 12 км. Плошча вадазбору 34 км². Сярэдні нахіл воднай паверхні 2,3 м/км. Пачынаецца каля вёскі Нязнань. Упадае ў Сасноўку за 1,2 км у напрамку на ўсход ад вёскі Царковішча і аўтамабільнай дарогі. Вадазбор на паўднёвым усходзе Аршанска-Магілёўскай раўніны.
Генры Флетчэр Ханс
Навуковая дзейнасць
Вольны ад працы дыпламатам час Генры Флетчэр Ханс прысвяціў вывучэнню флоры. Ён спецыялізаваўся на папарацепадобных і насенных раслінах.
Бітва за Атлантыку
Бітва за Атлантыку — агульная назва ваенных дзеянняў у акваторыі Атлантычнага акіяна ў ходзе Першай і Другой сусветных войнаў.
Гаць (прыток Лані)
Гаць — рака ў Беларусі, у Нясвіжскім і Клецкім раёнах Мінскай вобласці, правы прыток ракі Лань. Даўжыня 5,6 км. Пачынаецца за 0,7 км на паўночны ўсход ад вёскі Хрыпкава Нясвіжскага раёна, вусце за 1 км на паўднёвы ўсход ад вёскі Ліпка Клецкага раёна. Рэчышча на працягу 4 км ад вусця каналізаванае.
Устрона
У 1929—1937 гадах вёска ў складзе Лозінскага нацыянальнага польскага сельсавета, да 28 мая 2013 года ўваходзіла ў склад Забашавіцкага сельсавета.
Радзівілаўскі летапіс
Мініяцюры Радзівілаўскага спіса
Найвялікшую цікавасць уяўляюць каляровыя мініяцюры (агулам 617), якімі ілюстраваны Радзівілаўскі спіс. Мяркуючы па тым, што ў Маскоўска-Акадэмічным спісе ў шэрагу выпадкаў перапісчыкам па недаглядзе прапушчаны тэкст, змешчаны ў Радзівілаўскім спісе паміж мініяцюрамі, ілюстраваны быў агульны пратограф абодвух спісаў (раней вылучалася гіпотэза, паводле якой Маскоўска-Акадэмічны спіс з’яўляецца копіяй з Радзівілаўскага, цяпер яна адкінута).
Боркі (Старадарожскі раён)
Бо́ркі (, Борки) — вёска ў Старадарожскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Новадарожскага сельсавета.
Канажыны (гміна)
Канажы́ны (Konarzyny) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Хайніцкага павета Паморскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Канажынах. Плошча гміны складае 104,27 км². Станам на 2004 год у гміне Канажыны пражывалі 2143 чалавекі, шчыльнасць — 20,6 чал./км².
Сяргей Уладзіміравіч Чэрачань
Біяграфія
Нарадзіўся 8 мая 1985 года ў горадзе Крычаў Магілёўскай вобласці БССР. Вырас і вучыўся ў Магілёве, скончыў Магілёўскі дзяржаўны абласны ліцэй № 3. Навучаўся ў Беларускім дзяржаўным універсітэце інфарматыкі і радыёэлектронікі па спецыяльнасці «Шматканальныя сістэмы тэлекамунікацый».
Заходнія Карпаты
Заходнія Карпаты — найбольш высокая і шырокая частка горнай сістэмы Карпат на тэрыторыі Чэхіі, Славакіі, Польшчы і Венгрыі.
Шабліншчына
У 1929—1937 гадах вёска ў складзе Лозінскага нацыянальнага польскага сельсавета, да 28 мая 2013 года ўваходзіла ў склад Забашавіцкага сельсавета.
Араўкарыевыя
Пашырэнне
Гэта вельмі старажытная група хвойных. Вядомы з трыясу. Распаўсюджаны ў Паўднёвай Амерыцы, Аўстраліі і Палінезіі.
Бантустан
Бантустан (bantoestan) — рэзервацыі ў ПАР і Паўднёва-Заходняй Афрыцы, якія ствараліся для чорнага насельніцтва падчас палітыкі апартэіду. Дзесяць бантустанаў былі створаныя на тэрыторыі Паўднёвай Афрыкі, і дзесяць – у ПЗА, якая з'яўлялася мандатам ПАР. Асноўнай мэтай рэзервацый была канцэнтрацыя пэўнай этнічнай групы, такім чынам фармальна яны з'яўляліся монанацыянальнымі, аднак фактычна падзел часта быў несапраўдным, што прыводзіла да міжэтнічных канфліктаў.
Тэрмін «бантустан» узнік у 1940-ых як спалучэнне кораня «банту» (людзі на некаторых мовах банту) і персідскага суфікса «-стан» (зямля) і выкарыстоўваўся крытыкамі сістэмы апартэіду і левымі, таму афіцыйнай назвай рэзервацыі быў homeland або tuisland. Сёння ён часам выкарыстоўваецца як палітычнае клішэ для вызначэння марыянеткавых урадаў.
Ярошкі
Яро́шкі (, Ярошки) — вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Машканскага сельсавета.
Сок (рака)
Сок (Сок, Суык, Сук) — рака ў Еўрапейскай частцы Расіі, у Арэнбургскай і Самарскай абласцях, левы прыток ракі Волга.
Т-84
Т-84 — украінскі асноўны баявы танк, далейшае развіццё Т-80УД.
Arbeit macht frei
«Arbeit macht frei» — назва рамана нямецкага пісьменніка-нацыяналіста Лорэнца Дыфенбаха, які выйшаў у Вене ў 1872 г. Фраза з цягам часу стала папулярнай у нацыяналістычных колах. Яна таксама парадзіравала сярэдневяковы выраз Stadtluft macht frei («Гарадское паветра вызваляе» — звычай, па якім прыгонны селянін, які пражыў у горадзе дастаткова доўга, станавіўся свабодным). Магчыма, гэта парафраз біблейскай цытаты «Ісціна зробіць вас свабоднымі» (Wahrheit macht frei).
Фраза ў якасці лозунга змяшчалася на ўваходзе шматлікіх нацысцкіх канцэнтрацыйных лагераў. Нягледзячы на тое, што выкарыстанне падобных надпісаў над уваходамі ў розныя ўстановы было распаўсюджанай з’явай у Германіі, менавіта гэты выраз размяшчаўся па загадзе генерала СС Тэадора Эйке — кіраўніка сістэмы канцлагераў Германіі, другога каменданта канцлагера «Дахау».
ГараШ
Гісторыя стварэння
Ідэя стварэння фільма з'явілася ў кампазітара Дзмітрыя Фрыгі. Сваёй ідэяй ён падзяліўся з аператарам-пастаноўшчыкам Аляксандрам Крупінай і сцэнарыстам Андрэем Курэйчыкам. Пасля чаго Андрэй Курэйчык напісаў сцэнарый да фільма.
Удзел у кінафестывалях
У лістападзе 2015 года фільм увайшоў у праграму XXII Мінскага міжнароднага кінафестывалю «Лістапад» у нацыянальным конкурсе, катэгорыя «ігравое кіно». 7 лістапада адбылася прэм'ера ў кінатэатры «Перамога», 11 лістапада — у кінатэатры «Мір».
Стэнлі Кубрык
Стэнлі Кубрык ( — ) — амерыканскі кінарэжысёр і прадзюсар. Творчасць Кубрыка вылучаецца жанравай разнастайнасцю — чорная камедыя, сямейная драма, фільмы жахаў, фільмы пра вайну, гістарычная драма і інш. Нягледзячы на скандальны падтэкст і самабытную рэжысёрскую манеру, яго кінастужкі амаль заўсёды мелі касавы поспех, хаця прызнанне крытыкаў прыходзіла да іх са спазненнем.
«Штучны розум»
«Штучны розум» быў адным з нямногіх праектаў Кубрыка, скончаных іншым рэжысёрам. На працягу 80-х і пачатку 90-х гадоў Кубрык разам з пісьменнікамі пачаў пісаць сцэнарый да фільма, на той момант які насіў назву «Пінокіа», або «Штучны розум». Сюжэт фільма засноўваўся на кароткім аповядзе Браяна Олдзісса «Суперцацак хапае на ўсё лета» (у іншым перакладзе — «Супер-робаты жывуць ўсё лета») (Super-Toys Last All Summer Long), які Кубрык ператварыў ў доўгі аповед, які складаецца з трох актаў. Сюжэт расказваў казку пра робата-андроіда, які спрабуе зразумець людзей, іх пачуцці і эмоцыі.
«Пякучая таямніца» і «Пазашлюбнае дзіця»
Раней Кубрык хацеў экранізаваць раман Колдэра Вілінгтана «Пазашлюбнае дзіця», але хутка зразумеў, што фільм не можа быць зняты з-за вытворчага кодэкса.
«Вар’ят на волі»
У 2006 годзе было абвешчана, што Стэнлі Кубрык збіраўся паставіць фільм заснаваны на раману «Вар’ят на волі» пісьменніка Джыма Томпсана ў 1950-х гадах. Але праект не быў рэалізаваны ім аж да яго смерці ў 1999 годзе.
«Кірмаш ганарыстасці»
"«Аднойчы „Кірмаш ганарыстасці“ зацікавіў мяне як магчымы фільм, але ў рэшце рэшт я вырашыў, што гісторыя не магла добра змясціцца ў поўнаметражны фільм… Неўзабаве я прачытаў „Запiскi Бары Ліндана, эсквайра, пісаныя ім самім“ і быў вельмі зацікаўлены ім»."
«Арыйскія дакументы» («Хлусня ваеннага часу»)
Кубрык аддаў перавагу не рабіць фільм з-за выхаду фільма «Спіс Шындлера» Стывена Спілберга. Акрамя таго, сам Кубрык стаў занадта прыгнечаны цяжкай для рэжысёра працай. У канчатковым выніку ён кінуў праект у 1995-м годзе.
Сцэнарыі, што засталіся нерэалізаванымі
Вялікая колькасць ідэй і сцэнарыяў, якія не былі развітыя ў паўнавартасны кінафільм або да якіх у далейшым Кубрык страціў цікавасць у стварэнні, уключаючы сцэнарый «Нямецкі лейтэнант» (у суаўтарстве з Рычардам Адамсам), які расказваў пра групу нямецкіх салдат, дасланых на заданне ў апошнія дні Другой сусветнай вайны. Кубрык планаваў стварыць фільм пад назвай «Я скраў 16 мільёнаў долараў», заснаваны на гісторыі рабаўніка 1930-х гадоў Вілі Сатана. Сатана павінен быў згуляць Кірк Дуглас, але на думку Дугласа сцэнарый апынуўся дрэнна прапрацаваным. Кубрык таксама спрабаваў зацікавіць роляй Кэры Гранта, аднак фільм так і не быў зняты. У 50-х гадах Кубрык, таксама, напісаў сцэнарый да фільма пра Мосбі Рэйнджара, вядомаму пад мянушкай «Шэры прывід», пра героя грамадзянскай вайны ў Амерыцы (на баку паўднёўцаў). У выніку праект не рушыў далей чым чарнавы накід сцэнарыя.
Рэжысёрскі почырк
Пачынаючы з фільма «Касмічная адысея 2001 года» ва ўсіх яго фільмах, за выключэннем «Суцэльнаметалічнай абалонкі» выкарыстоўваецца папярэдне падрыхтаваныя запісы класічнай музыкіref>A Clockwork Orange and The Shining. CO’s Walter Carlos and Shining’s Wendy Carlos are one and the same. . Акрамя таго, ён часта выкарыстоўвае вясёлае гучанне поп-музыкі ў сцэнах, якія паказваюць разбурэнне і знішчэнне, асабліва у заключных тытрах або апошніх кадрах фільма.
Стэнлі Кубрык перад здымкамі сваіх фільмаў праводзіў дбайныя даследаванні на іх тэму, і пасля яго смерці ў яго маёнтак былі знойдзены тысячы скрынак з матэрыяламі яго даследаванняў. У 2007 годзе яго жонка, Крысціяна Кубрык, перадала ўвесь архіў лонданскаму ўніверсітэту мастацтваў.
Стыхійнае бедства
Ліквідацыя наступстваў
Пытаннямі, звязанымі з памяншэннем страт і ліквідацыяй наступстваў стыхійнага бедства, займаецца комплекс дзяржаўных службаў, аб'яднаных пад назвай грамадзянская абарона. У цэлым задача грамадзянскай абароны з'яўляецца больш шырокай, уключаючы абарону насельніцтва ад катастроф тэхнагеннага паходжання, эпідэмій і іншых здарэнняў. Сярод мерапрыемстваў, накіраваных на змяншэнне шкоды ад стыхійнага бедства, важную ролю займаюць падрыхтоўка і навучанне насельніцтва, арганізацыя працы выратавальных службаў, стварэнне адпаведнай інфраструктуры, эвакуацыя насельніцтва з раёнаў стыхійнага бедства. У выпадку стыхійнага бедства значных маштабаў дзяржава можа абвясціць у пэўных рэгіёнах надзвычайнае становішча.
Одэнвальд (раён)
Одэнвальд (ням. Odenwaldkreis) — раён у Германіі. Цэнтр раёна - горад Эрбах. Раён уваходзіць у зямлю Гесэн. Падпарадкаваны адміністрацыйнай акрузе Дармштат. Займае плошчу 624 кв. км. Насельніцтва 97,2 тыс. чал. (2010). Шчыльнасць насельніцтва 156 чалавек / кв.км. Афіцыйны код раёна 06 4 37.
Іванаўка (Старадарожскі раён)
Іва́наўка (, Ивановка) — пасёлак у Старадарожскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Новадарожскага сельсавета.
Каламан I Асень
Біяграфія
Пра паходжанне імя цара існуе некалькі гіпотэз. Паводле адной з іх, імя Каламан тлумачыцца венгерскім уплывам на балгарскі царскі двор у той перыяд. У ХІ-ХІІІ стагоддзях у Венгрыі і Аўстрыі быў шырока шанаваўся Св. Каламан (па-лацінску: Colomannus). У лісце Папы Інакенція IV балгарскаму цару Каламану І Асеню (ад 21 сакавіка 1245 г.) адрасат называецца: «Colomanno in Bulgaria». У 1241 г., напярэдадні Мангольскага ўварвання ў Венгрыю, мадзьярскія дваране-змоўшчыкі забілі палавецкага хана Кацяна Тэртэра і яго сыноў (падазраючы, хутчэй за ўсё, беспадстаўна, што Кацян можа перайсці на бок Батыя), які пражываў у Пешце. Пасля смерці любімага кіраўніка большая частка полаўцаў (куманаў, кунаў) адраклася ад хрысціянства і перайшла ў падданства да Каламана I.
Ян Клеменс Браніцкі (маршалак надворны каронны)
Біяграфія
Паходзіў са шляхецкага роду Браніцкіх герба «Грыф». Нарадзіўся ў сям’і Яна Клеменса, падкаморыя кракаўскага.
Аўтарытарызм
Паходжанне тэрміна
Палітычны рэжым, які адпавядае прынцыпам аўтарытарнасці, азначае адсутнасць сапраўднай дэмакратыі, як ў пытаннях свабоднага правядзення выбараў, так і ў пытаннях кіравання дзяржаўнымі структурамі. Часта спалучаецца з дыктатурай адной асобы, якая праяўляецца ў той ці іншай ступені.
Тыпалогія
Таксама варта вылучыць як разнавіднасць аўтарытарызму тэакратычныя рэжымы, калі палітычная ўлада сканцэнтравана ў руках духоўных асоб.
Эрых фон дэм Бах
Кар’ера ў СС
З лютага 1931 года — камандзір 27-га штандара СС (Франкфурт-на-Одэры). Са снежня 1931 г. — СС-штурмбанфюрар, з ліпеня 1932 года — дэпутат рэйхстага і камандзір XIXX абшніта СС, з 12 лютага 1934 года — VII абшніта. Паслядоўна кіраваў оберабшнітамі СС «Паўночны Усход» і «Паўднёвы Усход». З верасня 1932 г. — СС-штандартенфюрар, з кастрычніка 1932 г. — СС-оберфюрар. Са снежня 1933 — СС-брыгадэнфюрар, з ліпеня 1934 — СС-групэнфюрар.
Пасля Другой сусветнай вайны
У снежні 1958 года ён быў зноў арыштаваны ўладамі ФРГ і ў 1961 годзе прысуджаны да 4,5 гадоў зняволення, але не за ваенныя злачынствы на акупаванай тэрыторыі Савецкага Саюза, а за забойства ў Кёнігсбергу аднаго эсэсаўца ў «Ноч доўгіх нажоў» у 1934 годзе. У 1962 годзе быў таксама асуджаны за забойства шасці камуністаў у 1933 годзе да пажыццёвага зняволення. Фон дэм Бах памёр у турэмнай бальніцы ў Мюнхене 8 сакавіка 1972 года.
Касцёл Узвіжання Святога Крыжа (Ліда)
Архітэктура
Помнік архітэктуры барока. 3-нефавая 2-вежавая базіліка (вежы страчаны ў час пажару 1821 г.) з прамавугольнай апсідай і бакавымі нізкімі сакрысціямі (прыбудаваныя пазней, разам з прытворам). Накрыты 2-схільным чарапічным дахам з вальмамі над апсідай, завершанымі невялікай сігнатуркай. Галоўны фасад завершаны фігурным шчытом з 3-вугольным франтонам з «Глорыяй», расчлянёны слаістымі пілястрамі. Яны разам з высокімі арачнымі аконнымі праёмамі ў плоскіх ліштвах ствараюць рытміку бакавых фасадаў з вытанчана прафіляваным антаблементам. Алтарная сцяна апсіды раскрапавана пілястрамі на тры часткі, прычым цэнтральная мае сегментарную ў плане форму.
57-я авіяцыйная база
Гісторыя
5 красавіка 1951 года на аэрадроме Піпера ўтвораны 14-ы (затым 172-і) знішчальны полк, якім эксплуатаваліся самалёты По-2, Як-11, Як-23 і Як-17. У 1955 годзе падраздзяленне перабазіравалася на аэрадром Міхаіла Кагэлнічану. 1 лістапада 1959 года ператворана ў 57-ы знішчальны авіяцыйны полк. Назва захоўвалася да 1995 года.
З 1979 года на базу паступілі першыя МіГ-23, а з 1989 года — МіГ-29.
IC 1431
IC 1431 — галактыка тыпу Sa (спіральная галактыка) у сузор’і Вадаліў.
Сон у чырвоным цераме
Сон у чырвоным цераме (紅樓夢) — найбольш папулярны з чатырох класічных раманаў на кітайскай мове. Першыя 80 главаў былі напісанныя Цаа Сюэцынем і выйшлі ў свет пад назвай «Запіскі на каменнях» неўзабаве да яго смерці ў 1763 годзе. Аднак, амаль праз трыццаць гадоў, у 1791 годзе, Гао Э апублікаваў яшчэ сорак главаў, скончыўшы тым самым сюжэтную лінію рамана. Даследчыкі рамана спрачаюцца, наколькі заключная частка адпавядае аўтарскай задумцы Цао.
Ганна Адамаўна Барысевіч
Ганна Адамаўна Барысевіч (, в. Буды паблізу Ігумена —, Мінск) — найстарэйшая, незарэгістраваная ў Кнізе рэкордаў Гінэса, жыхарка Беларусі. На час смерці была найстарэйшай жыхаркай Беларусі і, паводле сродкаў масавай інфармацыі, у свеце. Пражыла 118 гадоў і 281 дзён.
Біяграфія
У 1965 годзе, ва ўзросце 77 гадоў, Ганна Барысевіч выйшла на пенсію. У 1983 годзе — ва ўзросце 95 гадоў — яна пераехала ў Мінск, у кватэру сваёй дачкі Ніны. Ганна Барысевіч памерла 23 лютага 2007 года, пакінуўшы траіх дзяцей, мела трынаццаць унукаў, чатырох праўнукаў і чатырох прапраўнукаў.
Рэкорд даўгалецця
У 2007 годзе імя Ганны Барысевіч — рэкардсменкі даўгавечнасці — было ўнесена ў Кнігу рэкордаў Расіі, СНД і краін Балтыі «Дзіва».
Аперацыя «Нгуен Хюэ»
Ход
Акрамя таго, наносіліся некалькі дапаможных удараў.
Рэчышча (возера, Светлагорскі раён)
Плошча паверхні возера 0,13 км². Даўжыня 1,9 км, найбольшая шырыня 0,1 км. Даўжыня берагавой лініі 4,1 км. Катлавіна возера старычнага тыпу. Знаходзіцца на левабярэжнай пойме ракі Бярэзіна, насупраць вёскі Каралёва Слабада-2. Берагі возера вышынёй да 0,5 м. Паўночныя берагі забалочаныя.
Араўкарыя
Выкарыстанне
Драўніна выкарыстоўваецца ў будаўніцтве, на выраб мэблі, музычных інструментаў, паперы і інш., смала — як лекавы сродак. Насенне ў некаторых відаў ядомае.
Васькавічы (Віцебск)
Васькавічы  — былая вёска ў Віцебскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіла ў склад Заронаўскага сельсавета, цяпер у межах Віцебска.
Наша эра
Наша эра, скарочана '''н. э.' (Common Era, скарочана CE'') — абазначэнне перыяду часу пачынаючы ад першага года Грэгарыянскага календара. Эра бягучага летазлічэння, ужываемага ў большасці краін сучаснага свету.
Канапіска (гміна)
Канапі́ска (Konopiska) — вясковая гміна ў Польшчы, уваходзіць у склад Чэнстахоўскага павета Сілезскага ваяводства. Сядзіба размешчана ў Канапісцы. Плошча гміны складае 78,11 км². Станам на 2004 год у гміне Канапіска пражывалі 10 405 чалавек, шчыльнасць — 133,2 чал./км². Адміністрацыйна падзелена на 12 салецтваў.
Намібія
Насельніцтва
У Намібіі пражывае каля 2,6 млн чалавек (ацэнка 2018). Прырост насельніцтва цягам апошніх дзесяцігоддзяў імкліва запавольваўся: паміж перапісамі 1991 і 2001 гадоў сярэднегадавыя тэмпы росту складалі 2,6 %, у 2001—2011 — 1,4 %. Прычынай гэтаму стала распаўсюджанне СНІДу — каля 15 % жыхароў Намібіі носяць ВІЧ. Поспехі ў барацьбе з хваробай прывялі да вяртання да высокіх тэмпаў росту: за 2018 год намібійцаў стала больш на 1,91 %.
Эканоміка
Пачатак фарміраванню сучаснай гаспадаркі Намібіі паклалі нямецкія каланісты: яны распачалі здабычу карысных выкапняў, праклалі чыгункі, стварылі фермы.
Кавалічы (Старадарожскі раён)
Ка́валічы (, Каваличи) — аграгарадок у Старадарожскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Новадарожскага сельсавета. Знаходзяцца за 15 км на паўночны ўсход ад Старых Дарог, за 163 км ад Мінска, за 6 км ад чыгуначнай станцыі Фалічы на лініі Баранавічы - Асіповічы. Насельніцтва—119 чалавек (2013). Транспартныя сувязі па мясцовай дарозе і далей па аўтадарозе Івацэвічы - мяжа Расіі.
Лаўрышаўскае евангелле
Змест
Кніга складаецца з дзвюх частак. Першая змяшчае чытанні ў парадку літургічнага года — ад Пасхі да Вялікай суботы — і займае старонкі з 3 да 320. Другая частка значна меншая (займае старонкі 320—366). Тут знаходзяцца чытанні (або пазначэнні на адпаведныя месцы ў першай частцы) па днях каляндарнага вераснёўскага года — ад 1 верасня да 29 жніўня (аркушы з тэкстамі на 30 і 31 жніўня не захаваліся).
Спіс аб’ектаў PGC (1703001—1704000)
Гэта спіс аб'ектаў Спіс аб'ектаў PGC (1703001—1704000)
Уладзімір Аляксандравіч Хвашчынскі
«Мінск»
У студзені 2016 года стала вядома, што Хвашчынскі мае намер працягнуць кар’еру ў іншым чэмпіянаце.
Чацвёрты прыход у «Дынама» Мінск
У снежні 2022 года па заканчэнні кантракта пакінуў «Мінск» і хутка зноў стаў іграком «Дынама».
Леон-дэ-лос-Альдама
Гісторыя
12 снежня 1575 года віцэ-кароль Новай Іспаніі Марцін Энрыкес дэ Альманса выдаў указ аб стварэнні вялікага ўмацаванага паселішча ў гэтай даліне. 20 студзеня 1576 года Хуан Баўтыста дэ Ароска заснаваў вёску Леон, а ўжо ў 1580 годзе яна атрымала статус горада.
Ганна Міхайлаўна Крупская
Біяграфія
Званне Героя Сацыялістычнай Працы прысвоена ў 1966 годзе за атрыманне высокіх ураджаяў ільну. Узнагароджана ордэнам Леніна.
Супрасльскі рукапіс
Апублікаванне
Кодэкс публікаваўся Франам Міклашычам (Вена, 1851), Сяргеем Севяранавым (Suprasalьskaja rukopisь, Санкт-Пецярбург, 1904) і Ёрданам Заімавым з Марыа Капальдам (Сафія, 1982—1983).
Тэнгры
Асноўнымі боскімі сутнасцямі ў мангольскім тэнгрыянстве з'яўляліся Нябесны Айцец (Тэнгэр Эцэг) і Маці-Зямля (Газар Ээж). Вера ў сусветнага бога, які даруе перамогі, служыла ў Мангольскай імперыі ідэалагічным сродкам узмацнення кантролю хана. Так, наказы мангольскіх валадароў падмацоўваліся спасылкай на «Сілу Вечнага Неба».
Ізабела з Панятоўскіх
Біяграфія
Паходзіла са шляхецкага роду Панятоўскіх герба «Цёлак». 4-е дзіця Станіслава Панятоўскага, ваяводы мазавецкага, і Канстанцыі Чартарыйскай, кашталянкі віленскай, родная сястра караля польскага і вялікага князя літоўскага Станіслава Аўгуста Панятоўскага.
Скрыпень
Значэнне
Лекавыя, меданосныя і дэкаратыўныя расліны.
Багданава (Сенненскі раён)
Багда́нава (, Богданово) — вёска ў Сенненскім раёне Віцебскай вобласці. Уваходзіць у склад Нямойтаўскага сельсавета.
Пружанскі павет (Расійская імперыя)
Адміністрацыйны падзел
У 1886 павет налічваў 241 вясковую грамаду, 414 паселішчаў у 22 воласцях.
Валасны падзел па стане на 1886 год:
Арлан-крыкун
Распаўсюджанне
Арлан-крыкун з’яўляецца эндэмікам Афрыкі. Шырока распаўсюджаны на поўдзень ад Сахары. Гняздзіцца на высокіх прыбярэжных дрэвах азёраў, рэк, марскіх узбярэжжаў.
Наталля Сяргееўна Гардзіенка
Дзейнасць
З 2002 года займаецца гісторыяй беларускай эміграцыі. Аўтар кніг «Беларусы ў Аўстраліі: Да гісторыі дыяспары» (Мінск, 2004), «Беларусы ў Вялікабрытаніі» (Мінск, 2010), «Рада БНР: Падзеі. Дакументы. Асобы» (разам з Лявонам Юрэвічам, Мінск, 2013) і каля 100 артыкулаў.
Крынічкі
Гісторыя
30 ліпеня 1964 года вёска Пупелічы была перайменавана ў вёску Крынічка.
Да 2016 года вёска ўваходзіла ў склад Зачысцкага сельсавета.
Мінкавічы (вёска, Старадарожскі раён)
У 1940—1954 гадах вёска ўваходзіла ў склад Паставіцкага сельсавета.
Малькавіцкі сельсавет
Назву Ма́лькавіцкі сельсавет маюць:
Сапапан
Гісторыя
Да іспанскага заваявання гэту тэрыторыю засялялі народы: сапатэкі,, мая, ацтэкі.
Новае Сяло (Барысаўскі раён)
Но́вае Сяло́ (, Новое Село) — вёска ў Барысаўскім раёне Мінскай вобласці. Уваходзіць у склад Прыгараднага сельсавета.
Apraxia
Гісторыя
З выхадам ў 1998 годзе поўнафарматнага альбома «» удзельнікі групы афіцыйна заявілі аб сваёй прыналежнасці да Праваму Руху. У 1999 годзе на свет з'яўляецца наступны поўнафарматны альбом «Идеология», які з'яўляецца радыкальным па сваім характары. У канцы года Юрый і Алег пакідаюць групу. Гітарысту знайшлі замену, а бубнача знайсці так і не ўдалося.
У 2003 група выпускае апошні альбом «Коловрат». У пачатку 2003 года гурт змяняе свой музычны стыль і змяняе назву на «Молат», пад якім працягвае актыўную музычную і канцэртную дзейнасць. Удзельнікі групы гэтак жа заснавалі Аршанскае аддзяленне РНЕ.
Аземля
Азе́мля (, Оземля)  — прыпыначны пункт Магілёўскага аддзялення Беларускай чыгункі ў Акцябрскім раёне Гомельскай вобласці. Размешчаны за 1,3 км на захад ад вёскі Воземля; на лініі Бабруйск — Рабкар, паміж станцыяй Ратміравічы і прыпыначным пунктам Бумажкова.
Honda CR-V
Honda CR-V — красовер, які выпускаецца кампаніяй Honda з 1995 года. У мадэльным шэрагу маркі пазіцыянуецца паміж кампактным HR-V і поўнапамерным Pilot.
Гайлардыя асцюкаватая
Гайлардыя асцюкаватая (Gaillardia aristata) — від раслін сямейства, распаўсюджаны ў Канадзе і ЗША.
Шакалад
Віды шакаладу
Па ступені здробненых часціц шакалад дзеліцца на звычайны і дэсертны :
Прадукты з шакаладу
Шакаладная паста, акрамя плітак, можа сервіравацца ў батончыка, цукерках, у выглядзе розных фігурак, медалёў і нават у форме шакаладнага фантана.
Святлана Валянцінаўна Снапкоўская
Навуковая дзейнасць
Даследуе гісторыю палітыкі царызму ў галіне адукацыі на Беларусі, педагогікі і асветы Беларусі ў 2-й пал. ХІХ ст. — пачатку XX ст. Адзін з рэдактараў калектыўных прац «Асвета і педагагічная думка на Беларусі: Бібліяграфічны паказ» (ч. 1—3, 1995—2001), «Народная педагогіка беларусаў» (1996).
Грудзі
Сексуальная характарыстыка
Многія людзі лічаць, што грудзі з'яўляюцца адным з важкіх аспектаў жаночага цела, з эстэтычнага і эратычнага пункту гледжання. Паводле даследаванняў, якія былі праведзены ўніверсітэтам Вікторыі ў Уэлінгтане, грудзі часцяком з'яўляюцца першым на што мужчыны звяртаюць увагу ў жанчыне, і на гэту частку цела яны глядзяць на працягу больш доўгага часу, чым на іншыя часткі цела. Аўтары даследавання першапачаткова меркавалі, што прычына гэтага звязана з эндакрыналогіяй, бо больш вялікія грудзі паказваюць больш высокі ўзровень эстрагену і большую нараджальнасць, але даследчыкі заявілі, што «мужчыны могуць глядзець часцей на грудзі, таму што яны проста добры выглядаюць эстэтычна, незалежна ад памеру».
Многія людзі лічаць выгляд голых жаночых грудзей эратычным, і яны могуць выклікаць павышанае сексуальнае жаданне мужчын у некаторых культурах. Некаторыя людзі праяўляюць павышаную сексуальную цікавасць да жаночых грудзей, што можа разглядацца як фетыш грудзей.
Рускія цары
Гісторыя
З 15 ст. у маскоўскіх тэкстах з'явілася традыцыя ўзгадваць як «цара Рускага» вялікага князя Дзмітрыя Данскога, пераможцу на Куліковым полі (1380). Аказіянальна з 15 ст. тытуламі «цар» і «кесар» пачалі карыстацца і маскоўскія вялікія князі, прычым з часоў Васіля Цёмнага (сяр. 15 ст.) ― больш ці менш паслядоўна.
Сакралізацыя
Палітычныя перадпасылкі сакралізацыі манарха складваліся з дзвюх тэндэнцый — 1) перанясення на маскоўскага манарха фукнцый візантыйскага васілеўса, што ўвасаблялася як у канцэпцыі Трэцяга Рыма, так і ў візантынізацыі расійскага дзяржаўнага і царкоўнага жыцця пры цары Аляксеі Міхайлавічы; 2) прысвойванне цару функцый галавы царквы, што пачалося з царавання Пятра I.
Палеацэн
Фауна
У палеацэне і эацэне жылі міяцыды - прымітыўныя драпежныя, ад якіх, мяркуюць, паходзяць ўсе сучасныя драпежныя сысуны. У познім мелавым перыядзе або раннім палеацэне з парнакапытных, мяркуюць, вылучыліся продкі старажытных кітоў. У познім палеацэне ад кандылартр вылучыліся непарнакапытныя.
Абляпіхавы алей
Абляпі́хавы алей — алей з пладоў абляпіхі, атрымліваемы экстракцыяй сланечнікавым алеем.
Маладыя дэмакраты
Удзел у палітычным працэсе Беларусі
З моманта заснавання арганізацыі вялікая колькасць актывістаў МХСЗ МД падпалі пад рэпрэсіі з-за сваей дзейнасці і актыўнай жыццевай пазіцыі.
Алесь Мікус
Алесь Мікус (нар., Мінск) — беларускі музыкант, публіцыст, перакладчык.
Сартанг
Сарта́нг (Сарта́нг, Сартаҥ) — рака ў Азіяцкай частцы Расіі, ва Усходняй Сібіры, у Рэспубліцы Саха (Якуція), правы складнік ракі Яна (басейн мора Лапцевых).
Прытокі: Кіэнг-Юрэх, Сатачаан, Халды, Улуу-Тумул, Танкалаах, Аргаа-Суруктаах, Хатырык, Сайтакаан, Хатыннаах, Лайдара, Улахан-Чайдаах, Аргаа-Чайдаах, Кюнкюнююр, Тэкі, Усун-Кюёль, Юнкюр, Накрый, Тыыраахы, Ыаргалаах, Таастаах, Барчасыт, Мангы (Маны) і інш. У басейне ракі каля 500 азёр агульнай плошчай 33,4 км².
Алесь Мікус
Музычная дзейнасць
2015: інтэрнэтавы альбом «Марыйскія песні » (раяль, сола, паэтычнае дэкламаванне), створаны па ўражаннях ад паездкі да марыйскіх паганцаў у Марый Эл.
Вольфганг Амадэй Моцарт
Першыя вандраванні
Леапольд хацеў бачыць свайго сына кампазітарам, і таму для пачатку вырашыў уявіць Вольфганга музычнаму свету як выканаўца-віртуоза. Гэтага патрабаваў негалосны даўнейшы звычай, што захоўваўся аж да часоў Бетховена: той, хто хацеў заслужыць рэпутацыю кампазітара, павінен быў зарэкамендаваць сябе як выканавец. Спадзеючыся атрымаць для хлопчыка добрую пасаду і апекуна сярод прадстаўнікоў вядомых дваранскіх асоб, Леапольд вырашыў здзейсніць канцэртныя вандраванні па каралеўскіх і княскіх дварах Еўропы. Пачалася пара падарожжаў, што доўжылася амаль дзесяць гадоў. У студзені 1762 года Леапольд распачаў са сваімі дзецьмі першае спробнае канцэртнае падарожжа ў Мюнхен, пакінуўшы жонку дома. Вольфгангу на момант падарожжа мінула толькі шэсць гадоў. Пра гэта вандраванне вядома толькі, што яно доўжылася тры тыдні, і дзеці выступалі перад курфюрстам Баварыі.
Поспех у Мюнхене і запал, з якім гульню Вольфганга і яго сястры Нанерль сустракалі слухачы, задаволілі Леапольда і ўмацавалі ў ім намер працягнуць падобныя падарожжы. Неўзабаве пасля прыезду дамоў ён вырашыў, што ўвосень уся сям’я паедзе ў Вену. Леапольд нездарма меў надзеі менавіта на Вену: у той час яна была цэнтрам еўрапейскай культуры і мастацтваў, і таму перад музыкантамі там адкрываліся шырокія магчымасці, ім аказвалі падтрымку ўплывовыя апекуны. Дзевяць месяцаў, якія заставаліся да падарожжа, Леапольд правёў за далейшай адукацыяй Вольфганга. Аднак ён рабіў упор не на тэорыю музыкі, у якой яго сыну яшчэ мела быць шмат чаму навучыцца, а на свайго роду глядзельныя фокусы, якія публіка таго часу шанавала больш, чым саму гульню. Так, прыкладам, Вольфганг навучыўся гуляць на пакрытай тканінай клавіятуры і з завязанымі вачамі, не робячы пры гэтым памылак. Нарэшце, Леапольд узяў у архібіскупа водпуск і 18 верасня таго ж года з сям’ёй адправіўся ў Вену. Па шляху яны спыніліся ў Лінцы, дзе ў доме графа Шліка дзеці далі канцэрт. На канцэрце былі таксама Графы Герберштэйн і Пальфі, вялікія аматары музыкі. Яны былі гэтак захоплены і здзіўлены гульнёй маленькіх вундэркіндаў, што паабяцалі прыцягнуць да іх увагу венскай шляхты.